cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಬಿ.ಜಲಭಾವಿ
ಶಿಕ್ಷಣ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಸರಕಾರಿ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆ ಇದೆ.
ವರ್ಗ:ಬಿಜಾಪುರ ಜಿಲ್ಲೆ ವರ್ಗ:ಸಿಂದಗಿ ತಾಲ್ಲೂಕು
ಪರಾಶರ ಸರೋವರ
350px|thumb|alt=ಪರಾಶರ ಸರೋವರ |ಪರಾಶರ ಸರೋವರ
ಪರಾಶರ ಸರೋವರ ('ಪ್ರಶಾರ್ ಸರೋವರ' ಎಂದು ಸಹ ಉಚ್ಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ) ಭಾರತದ ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದ ಮಂಡಿ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ೨,೭೩೦ ಮೀಟರ್ (೮,೯೬೦ ಅಡಿ) ಎತ್ತರದಲ್ಲಿರುವ ಸಿಹಿನೀರಿನ ಸರೋವರವಾಗಿದೆ. ಇದು ಮಂಡಿ ಪಟ್ಟಣದ ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ೪೯ ಕಿಮೀ (೩೦ ಮೈಲಿ) ದೂರದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಮೂರು ಅಂತಸ್ತಿನ ಪಗೋಡಾದಂತಹ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಅದರ ದಂಡೆಯ ಮೇಲೆ ನೆಲೆಸಿರುವ ಪ್ರಶಾರ್ ಋಷಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿದೆ. ಅದರೊಳಗೆ ತೇಲುವ ದ್ವೀಪವಿದೆ.
ಇತಿಹಾಸ
ಈ ಸರೋವರವನ್ನು ಪರಾಶರ ಋಷಿಗೆ ಪವಿತ್ರವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ, ಅವರು ಇಲ್ಲಿ ಧ್ಯಾನಸ್ಥರಾಗಿದ್ದರು. ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ೧೩ ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಮಂಡಿಯ ರಾಜಾ ಬಾನ್ ಸೇನ್ ಅವರು ಋಷಿಯ ಗೌರವಾರ್ಥವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಹೀಗಾಗಿ, ಹಿಮಾಚಲಿ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪವನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ, ಸರೋವರಕ್ಕೆ ಅವರ ಹೆಸರನ್ನು ಇಡಲಾಯಿತು.
ವಿವರಗಳು
ಸರೋವರವು ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟದಿಂದ ೨,೭೩೦ ಮೀ (೮,೯೬೦ ಅಡಿ) ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ. ಆಳವಾದ ನೀಲಿ ನೀರಿನಿಂದ, ಸರೋವರವು ಪರಾಶರ ಋಷಿಗೆ ಪವಿತ್ರವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಅವರು ಅಲ್ಲಿ ಧ್ಯಾನ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಹಿಮದಿಂದ ಆವೃತವಾದ ಶಿಖರಗಳಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿರುವ ಮತ್ತು ವೇಗವಾಗಿ ಹರಿಯುವ ಬಿಯಾಸ್ ನದಿಯ ಮೇಲೆ ಕೆಳಗೆ ನೋಡುತ್ತಿರುವ ಈ ಸರೋವರವನ್ನು ಮಂಡಿಯಿಂದ ಅಥವಾ ಕುಲ್ಲು ಕಣಿವೆಯ ಬಜೌರಾದಿಂದ ಸಂಪರ್ಕಿಸಬಹುದು. ಎರಡೂ ಮಾರ್ಗಗಳು ೪೯ ಕಿಮೀ (೩೦ ಮೈಲಿ). ಸರೋವರದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸುತ್ತಿನ, ತೇಲುವ ದ್ವೀಪವಿದೆ, ಇದು ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಕಂಡುಬರುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ನೈಸರ್ಗಿಕ ವಿದ್ಯಮಾನವಾಗಿದೆ. ಇದು ಕೊಳೆಯುವಿಕೆಯ ವಿವಿಧ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಸಸ್ಯ ಪದಾರ್ಥಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಸ್ಯಗಳ ಬೇರುಗಳಲ್ಲಿನ ಆಮ್ಲಜನಕದಿಂದ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಹಿಡಿದಿರುತ್ತದೆ. ತೇಲುವ ದ್ವೀಪವು ಸರೋವರದ ಎಲ್ಲಾ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುತ್ತದೆ. ತೇಲುವ ಭೂಮಿ ಸರೋವರದ ೭% ವಿಸ್ತೀರ್ಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಹದಿಮೂರನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ದಂತಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಇದನ್ನು ಒಂದೇ ಮರದಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರಶಾರ್ ಸರೋವರದ ಆಳವನ್ನು ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಯಾರೂ ನಿರ್ಧರಿಸಿಲ್ಲ. ಧುಮುಕುವವನಿಗೆ ಅದರ ಆಳವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪುರಾಣ
ಪ್ರಶಾರ್ ಋಷಿ ಈ ಸರೋವರದ ದಡದಲ್ಲಿ ಧ್ಯಾನ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದನೆಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಇದನ್ನು ಪ್ರಶಾರ್ ಸರೋವರ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪಾಂಡವ ಸಹೋದರರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಾದ ಭೀಮನು ಕೆರೆಯನ್ನು ರಚಿಸಿದನು ಎಂದು ಕಥೆ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರ / ಮಹಾಭಾರತ ಯುದ್ಧದ ನಂತರ, ಪಾಂಡವರು 'ಲಾರ್ಡ್ ಕಮ್ರುನಾಗ್'ನೊಂದಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರು ಈ ಸ್ಥಳವನ್ನು ತಲುಪಿದಾಗ, ಕಮ್ರುನಾಗ್ ಪ್ರಶಾಂತ ಪರಿಸರವನ್ನು ಇಷ್ಟಪಟ್ಟರು ಮತ್ತು ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಇಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. ಆದ್ದರಿಂದ, ಭೀಮನು (ಬಹಳ ಬಲಶಾಲಿ) ತನ್ನ ಮೊಣಕೈಯನ್ನು ಪರ್ವತವೊಂದರ ಮೇಲೆ ಹೊಡೆದನು ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಡೆಂಟ್ ಅನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು. ಈ ದಂಟು ಪ್ರಶಾರ ಸರೋವರವಾಯಿತು.
ಭೂಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರ
ಪ್ರಶಾರ್ ಸರೋವರವು ಮಂಡಿ ಪಟ್ಟಣದಿಂದ ರಸ್ತೆಯ ಮೂಲಕ ಸರಿಸುಮಾರು ೪೯ ಕಿಮೀ (೩೦ ಮೈಲಿ) ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಸರೋವರದ ಗರಿಷ್ಠ ಆಳ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
<References />
ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ ವರ್ಗ:ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳು
ಸ್ತ್ರೀವಾದ
ಇದನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಲಿಂಗ ಸ್ಟೀರಿಯೊಟೈಪ್‌ಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡುವುದು ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ, ವೃತ್ತಿಪರ ಮತ್ತು ಪರಸ್ಪರ ಅವಕಾಶಗಳು ಮತ್ತು ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುವುದು.
18 ನೇ ಶತಮಾನದ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಯುರೋಪ್ನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡ ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ ಚಳುವಳಿಗಳು ಮತದಾನದ ಹಕ್ಕು, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಚೇರಿಗೆ ಓಟ, ಕೆಲಸ, ಸಮಾನ ವೇತನ, ಸ್ವಂತ ಆಸ್ತಿ, ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು, ಒಪ್ಪಂದಗಳನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುವುದು, ಸಮಾನ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಹೊಂದುವುದು ಸೇರಿದಂತೆ ಮಹಿಳೆಯರ ಹಕ್ಕುಗಳಿಗಾಗಿ ಪ್ರಚಾರ ಮತ್ತು ಪ್ರಚಾರವನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದೆ. ಮದುವೆ, ಮತ್ತು ಹೆರಿಗೆ ರಜೆ. ಸ್ತ್ರೀವಾದಿಗಳು ಗರ್ಭನಿರೋಧಕ, ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ಗರ್ಭಪಾತ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಏಕೀಕರಣದ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಮತ್ತು ಲೈಂಗಿಕ ದೌರ್ಜನ್ಯ, ಲೈಂಗಿಕ ಕಿರುಕುಳ ಮತ್ತು ಕೌಟುಂಬಿಕ ಹಿಂಸೆಯಿಂದ ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ಹುಡುಗಿಯರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಸ್ತ್ರೀಯರ ಉಡುಪುಗಳ ಮಾನದಂಡಗಳಲ್ಲಿನ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ತ್ರೀಯರಿಗೆ ಸ್ವೀಕಾರಾರ್ಹ ದೈಹಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಸಹ ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ ಚಳುವಳಿಗಳ ಭಾಗವಾಗಿದೆ.
ಅನೇಕ ವಿದ್ವಾಂಸರು ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ ಅಭಿಯಾನಗಳನ್ನು ಮಹಿಳೆಯರ ಹಕ್ಕುಗಳಿಗಾಗಿ ಪ್ರಮುಖ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸಾಮಾಜಿಕ ಬದಲಾವಣೆಗಳ ಹಿಂದೆ ಪ್ರಮುಖ ಶಕ್ತಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಾರೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಮಹಿಳಾ ಮತದಾನದ ಹಕ್ಕು, ಲಿಂಗ-ತಟಸ್ಥ ಭಾಷೆ, ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಸಾಧಿಸುವಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕವಾಗಿ ಮನ್ನಣೆ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ (ಗರ್ಭನಿರೋಧಕಗಳ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ. ಮತ್ತು ಗರ್ಭಪಾತ ), ಮತ್ತು ಒಪ್ಪಂದಗಳಿಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಹಕ್ಕು ಮತ್ತು ಸ್ವಂತ ಆಸ್ತಿ. ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ ವಕಾಲತ್ತು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಮಹಿಳಾ ಹಕ್ಕುಗಳ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿದ್ದರೂ, ಕೆಲವು ಸ್ತ್ರೀವಾದಿಗಳು ಪುರುಷರ ವಿಮೋಚನೆಯನ್ನು ಅದರ ಗುರಿಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಲಿಂಗ ಪಾತ್ರಗಳಿಂದ ಪುರುಷರು ಕೂಡ ಹಾನಿಗೊಳಗಾಗುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಅವರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ ಚಳುವಳಿಗಳಿಂದ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದ ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ ಸಿದ್ಧಾಂತವು ಮಹಿಳೆಯರ ಸಾಮಾಜಿಕ ಪಾತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಜೀವನ ಅನುಭವಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸುವ ಮೂಲಕ ಲಿಂಗ ಅಸಮಾನತೆಯ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ; ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ ಸಿದ್ಧಾಂತಿಗಳು ಲಿಂಗಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ವಿವಿಧ ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ವಿವಿಧ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳು ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಗುರಿಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಹಲವಾರು ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ ಚಳುವಳಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಂಡಿವೆ. Traditionally, since the 19th century, first-wave liberal feminism, which sought political and legal equality through reforms within a liberal democratic framework, was contrasted with labour-based proletarian women's movements that over time developed into socialist and Marxist feminism based on class struggle theory. 1960 ರ ದಶಕದಿಂದಲೂ, ಈ ಎರಡೂ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು ಎರಡನೇ ತರಂಗ ಸ್ತ್ರೀವಾದದ ಮೂಲಭೂತ ವಿಭಾಗದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡ ಆಮೂಲಾಗ್ರ ಸ್ತ್ರೀವಾದದೊಂದಿಗೆ ವ್ಯತಿರಿಕ್ತವಾಗಿವೆ ಮತ್ತು ಅದು ಪುರುಷ ಪ್ರಾಬಲ್ಯವನ್ನು ತೊಡೆದುಹಾಕಲು ಸಮಾಜದ ಆಮೂಲಾಗ್ರ ಮರುಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಕರೆ ನೀಡುತ್ತದೆ; ಉದಾರವಾದಿ, ಸಮಾಜವಾದಿ ಮತ್ತು ಮೂಲಭೂತ ಸ್ತ್ರೀವಾದವನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ ಚಿಂತನೆಯ "ದೊಡ್ಡ ಮೂರು" ಶಾಲೆಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
20 ನೇ ಶತಮಾನದ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಿಂದ, ಸ್ತ್ರೀವಾದದ ಅನೇಕ ಹೊಸ ರೂಪಗಳು ಹೊರಹೊಮ್ಮಿವೆ. ಬಿಳಿ ಸ್ತ್ರೀವಾದದಂತಹ ಕೆಲವು ರೂಪಗಳು ಕೇವಲ ಬಿಳಿ, ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗ, ಕಾಲೇಜು-ವಿದ್ಯಾವಂತ, ಭಿನ್ನಲಿಂಗೀಯ ಅಥವಾ ಸಿಸ್ಜೆಂಡರ್ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳನ್ನು ಗಣನೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಎಂದು ಟೀಕಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಟೀಕೆಗಳು ಕಪ್ಪು ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಛೇದಕ ಸ್ತ್ರೀವಾದದಂತಹ ಸ್ತ್ರೀವಾದದ ಜನಾಂಗೀಯವಾಗಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅಥವಾ ಬಹುಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ರೂಪಗಳ ಸೃಷ್ಟಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿವೆ. ಕೆಲವು ಸ್ತ್ರೀವಾದಿಗಳು ಸ್ತ್ರೀವಾದವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದುರಾಚಾರವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪುರುಷರಿಗಿಂತ ಮಹಿಳೆಯರ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳ ಉನ್ನತಿಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ವಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಆಮೂಲಾಗ್ರ ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ ಸ್ಥಾನಗಳು ಪುರುಷರು ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಹಾನಿಕಾರಕವೆಂದು ಟೀಕಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಕಡಿಯಾಳಿ ಶ್ರೀ ಮಹಿಷಮರ್ದಿನಿ ದೇವಸ್ಥಾನ
ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಪುರಾಣ ಕಾಲದಿಂದ ರಜತ ಪೀಠಪುರವೆಂದು ಹೆಸರಾದ ಉಡುಪಿ ನಗರದ ಪೂರ್ವ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿರುವ ಕಡಿಯಾಳಿ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಕಡಿಯಾಳಿ ಶ್ರೀ ಮಹಿಷಮರ್ದಿನಿ ದೇವಸ್ಥಾನ ದೇವಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಉಡುಪಿಯ ಬಸ್ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ಒಂದೂವರೆ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿ ಈ ದೇಗುಲವಿದೆ.
ಇತಿಹಾಸ
ತೌಳವ ರಾಜಮನೆತನದ ರಾಜನಾಗಿದ್ದ ರಾಮಭೋಜನು ತನಗೆ ಸಂತಾನವಾಗಬೇಕೆಂದು ಪುತ್ರಕಾಮೇಷ್ಥಿಯಾಗ ಮಾಡಿಸಿದ. ಯಾಗಭೂಮಿಯನ್ನು ನೇಗಿಲಿನಿಂದ ಉಳುವಾಗ ಒಂದು ಸರ್ಪವು ನೇಗಿಲಿಗೆ ಸಿಕ್ಕಿ ಸತ್ತುಹೋದುದರಿಂದ ಇದರ ಹತ್ಯೆಯ ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತಕ್ಕಾಗಿ ನಾರಾಯಣನ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಥಾಪನೆ ಮಾಡಿದರು. ಅದು ಅನಂತೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯ, ಅಲ್ಲದೆ ಈ ದೇವಾಲಯದ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ನಾಲ್ಕು ದುರ್ಗೆಯ ದೇವಾಲಯಗಳಿವೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕಡಿಯಾಳಿ ಮಹಿಷಮರ್ದಿನಿ ದೇವಸ್ಥಾನವಾಗಿದೆ ಎಂಬುವುದು ಪ್ರತೀತಿ. ಉಳಿದ ಮೂರು ದೇವಾಲಯಗಳೆಂದರೆ ಉಡುಪಿ ತಾಲೂಕಿನ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬರುವ ಬೈಲೂರು ಮಹಿಷಮರ್ದಿನಿ ದೇವಾಲಯ, ಕನ್ನರ್ಪಾಡಿಯ ಜಯದುರ್ಗೆ ಮತ್ತು ಪುತ್ತೂರು ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ ದೇವಾಲಯ.
ವಿಶೇಷತೆ
ಉಡುಪಿ ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣ ಮಠಕ್ಕೂ ಕಡಿಯಾಳಿ ದೇವಾಲಯಕ್ಕೂ ನಿಕಟವಾದ ಸಂಬಂಧವಿದೆ. ಉಡುಪಿ ಪರ್ಯಾಯ ಪೀಠವನ್ನೇರುವ ಮೊದಲು ಸ್ವಾಮಿಗಳು ದೇವಿಯ ಬಳಿ ಬಂದು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುವುದು ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿದೆ. ಮುಖ ಮಂಟಪದ ಕಂಬದಲ್ಲಿ ಕೊರೆದ ಗಣಪತಿ ಹಾಗೂ ಇನ್ನೊಂದು ಕಂಬದಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯಪ್ರಾಣ ದೇವರ ಕೊರೆದ ವಿಗ್ರಹವಿದೆ. ಹಾಗೆ ಈ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕಡೆಯಲ್ಲಿ ಧೂಮಾವತಿ ದೈವದ ಮಣೆಯಿದೆ, ಹೊರಗಡೆ ಮರದ ನಂದಿ, ವಾಯುವ್ಯ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯಸ್ವಾಮಿ ದೇವಾಲಯ ಮತ್ತು ಈಶಾನ್ಯ ದಿಕ್ಕಿನ ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಘ್ರಚಾಮುಂಡಿ ಗುಡಿಯಿದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರಥಮ ತಿರುಗುವ ಮರದ ಮುಚ್ಚಿಗೆಯಿದೆ. ಶುಕ್ರವಾರವು ಕ್ಷೇತ್ರದ ದೇವತೆಗೆ ವಿಶೇಷ. ಪ್ರತಿ ಶುಕ್ರವಾರ ೧೨ ಸುವಾಸಿನಿಯರ ಸಮಾರಾಧನೆಯನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ನಡೆಸಿಕೊಂಡು ಬಂದಿದ್ದಾರೆ.
ಶಿಲ್ಪಕಲೆಯ ಸೊಬಗು
ಕಡಿಯಾಳಿಯ ಮಹಿಷಮರ್ದಿನಿ ದೇವಿಯ ವಿಗ್ರಹವು ಕ್ರಿ.ಶ. ೬೦೦-೭೫೦ರವರೆಗಿನ ಶಿಲ್ಪದ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿದೆ. ಬಾದಮಿ ಚಾಲುಕ್ಯರ ಶಿಲ್ಪ ಲಕ್ಷಣವು ವಿಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ಕಾಣಸಿಗುತ್ತದೆ. ದೇವಳವು ತೌಳವ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿತವಾಗಿದೆ. ೧೪೦೦/೧೫೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಇತಿಹಾಸವಿದೆ.ಈ ವಿಗ್ರಹ ಸುಮಾರು ೩೦ ಇಂಚು ಎತ್ತರವಿದ್ದು, ಮೇಲಿನ ಎರಡು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಶಂಖ, ಚಕ್ರ, ಕೆಳಗಿನ ಬಲಗೈಯಲ್ಲಿ ತ್ರಿಶೂಲವಿದ್ದು ಅದರ ಕೆಳಗೆ ದೇವಿಯ ಕಾಲಬುಡದಲ್ಲಿ ಸತ್ತು ಬಿದ್ದಿರುವ ಮಹಿಷಾಸುರನ ತಲೆಯನ್ನು ಒತ್ತಿ ಹಿಡಿದಿದೆ. ಹಿಂಗಾಲು ಎತ್ತಿ ಕೆಳಗೆ ಬಿದ್ದ ಮಹಿಷನ ಬಾಲವು ದೇವಿಯ ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿದೆ. ದೇವಿಗೆ ಕಿರೀಟ,ಕುಂಡಲ, ಕೊರಳಲ್ಲಿ ತಾಳಿ ಮತ್ತು ಸೊಂಟದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಉಡ್ಯಾಣವಿದೆ.
ದೇವಾಲಯದ ರಚನೆ
ಮಹಿಷಮರ್ದಿನಿ ದೇವಾಲಯವು ೨೦೨೨ ಜೂನ್ ನಲ್ಲಿ ಜೀರ್ಣೋದ್ಡಾರಗೊಂಡ ಮೂಲಕ ಸುಮಾರು ೧೨೦೦೦ ಚದರ ಅಡಿ ದೇಗುಲದ ಒಳಾಂಗಣ,ಸುತ್ತು ಪೌಳಿ,ಹೊರಾಂಗಣವು ಶಿಲೆಯಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾಗಿದೆ.ಹಾಗೆ ಪಿಲಿಚಂಡಿ ಹಾಗೂ ಪರಿವಾರ ದೈವಗಳ ಗುಡಿಗಳಿವೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
<References />
ವರ್ಗ:ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸ್ಥಳಗಳು ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ ವರ್ಗ:ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪ್ರೇಕ್ಷಣೀಯ ಸ್ಥಳಗಳು ವರ್ಗ:ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆ
ಅರಭಿ
ಆರಭಿ ಅಥವಾ ಆರಭಿ (ಆರಾಭಿ ಎಂದು ಉಚ್ಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ) ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ -ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತೀಯ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತದ ರಾಗ ಇದು ಜನ್ಯ ರಾಗವಾಗಿದೆ  ಇದರ ಮೇಳಕರ್ತ ರಾಗ ( ಇದನ್ನು ಜನಕ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ) ಶಂಕರಾಭರಣಂ, ೭೨ ಮೇಳಕರ್ತ ರಾಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ೨೯ ನೇಯದ್ದು. ಇದು ಪೆಂಟಾಟೋನಿಕ್ ಸ್ಕೇಲ್ ಶುದ್ಧ ಸಾವೇರಿ (ಅಥವಾ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ದುರ್ಗಾ ) ಮತ್ತು ಸಂಪೂರ್ಣ ರಾಗ ಪ್ರಮಾಣದ ಶಂಕರಾಭರಣಂಗಳ ಸಂಯೋಜನೆಯಾಗಿದೆ.
ಅರಭಿ ಎಂಬುದು ಕ್ರಿ.ಶ.೭ನೆ ಶತಮಾನದಷ್ಟು ಪ್ರಾಚೀನ. ಇದನ್ನು ತಮಿಳು ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಪಜಂತಕ್ಕಂ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ವೀರರಸ (ಶೌರ್ಯ) ಹೊರಹೊಮ್ಮುವ ಅತ್ಯಂತ ಮಂಗಳಕರವಾದ ರಾಗ, ಆರಭಿಯು ಐದು ಘನ ರಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ, ಅದು ವೀಣೆಯಲ್ಲಿ ಥಾನಮ್ ನುಡಿಸಿದಾಗ ವಿಶೇಷ ತೇಜಸ್ಸಿನಿಂದ ಹೊಳೆಯುತ್ತದೆ.
ರಚನೆ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷಣ
right|thumb|300x300px| C ನಲ್ಲಿ ಷಡ್ಜಮ್ನೊಂದಿಗೆ ಆರೋಹಣ ಮಾಪಕ right|thumb|300x300px| C ನಲ್ಲಿ ಷಡ್ಜಮ್ನೊಂದಿಗೆ ಅವರೋಹಣ ಮಾಪಕ ಇದರ ಆರೋಹಣ-ಅವರೋಹಣ ರಚನೆಯು ಇಂತಿದೆ. (ಕೆಳಗಿನ ಸಂಕೇತಗಳು ಮತ್ತು ನಿಯಮಗಳ ವಿವರಗಳಿಗಾಗಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಸ್ವರಗಳನ್ನು ನೋಡಿ):
ಆರಭಿ ರಾಗವು ಔಡವ-ಸಂಪೂರ್ಣ ರಾಗ ಅಂದರೆ, ಆರೋಹಣದಲ್ಲಿ 5 ಸ್ವರಗಳು ಸಂಭವಿಸುತ್ತವೆ (ಆದ್ದರಿಂದ ಇದನ್ನು ಔದವ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ) ಮತ್ತು ಅವರೋಹಣದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಏಳುಸ್ವರಗಳು ಸಂಭವಿಸುತ್ತವೆ (ಆದ್ದರಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣ ).
ಇದು ಹೆಚ್ಚು ಗಮಕಗಳು ಮತ್ತು ಆವರ್ತನ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿಲ್ಲದ ರಾಗವಾಗಿದ್ದು, ಬದಲಿಗೆ ಚಪ್ಪಟೆಯಾದ ಸ್ವರಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ. ಮುಖ್ಯವಾದ ಅಂಶವೆಂದರೆ ಸ್ವರ "ಗ" ಯಾವಾಗಲೂ "ಮ" ಗೆ ಬಹಳ ಹತ್ತಿರ ಬರುತ್ತದೆ ಆದ್ದರಿಂದ ನಾವು "ಮ ಗ ರಿ" ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಹಾಡಿದಾಗ ಅದು "ಮ ಮ ರಿ" ಎಂದು ಧ್ವನಿಸುತ್ತದೆ. ಅಂತೆಯೇ ಸ್ವರ "ನಿ" ಯಾವಾಗಲೂ ಸ್ವರ "ಸ" ಗೆ ಬಹಳ ಹತ್ತಿರ ಬರುತ್ತದೆ ಆದ್ದರಿಂದ ನಾವು "ಸ ನಿ ದ" ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಹಾಡಿದಾಗ ಅದು "ಸ ಸ ದ" ಎಂದು ಧ್ವನಿಸುತ್ತದೆ.
ಇದಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿರವಾದ ರಾಗವೆಂದರೆ ದೇವಗಾಂಧಾರಿ. ಅರಭಿಯನ್ನು ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿಸುವ ಕೆಲವು ಅಂಶಗಳಿವೆ (ಆದರೂ ಇಬ್ಬರೂ ಒಂದೇ ಆರೋಹಣ ಮತ್ತು ಅವರೋಹಣವನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ
ಆರಭಿ ರಾಗವು ಅತ್ಯಂತ ಶಕ್ತಿಯುತವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಇದು ಗಮಕಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬ್ರಿಗಸ್‌ನಲ್ಲಿ (ವೇಗದ ಗತಿಯ ಸ್ವರ ಬಳಕೆಗಳು) ಸೃಜನಶೀಲತೆಗೆ ತನ್ನನ್ನು ತಾನೇ ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಜನಪ್ರಿಯ ಸಂಯೋಜನೆಗಳು
ಸಂತ ತ್ಯಾಗರಾಜರ ಪಂಚರತ್ನ ಕೃತಿಗಳ (ಐದು ರತ್ನಗಳ ಸಂಯೋಜನೆಗಳು), ಸಧಿಂಚನೆ ("ಸಮಯಾನಿಕಿ ತಗು ಮಾತಲದೇನೆ" ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ) ಆರಭಿ ರಾಗದಲ್ಲಿ ರಚಿಸಲಾದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಂಯೋಜನೆಯಾಗಿದೆ. ತ್ಯಾಗರಾಜರು ಚರಣಂನಲ್ಲಿ "ಸ ಸ ದ" ದಂತಹ ಪದಗುಚ್ಛಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ನಾವು ಇಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸಬಹುದು ಆದರೆ "ಸ ನಿ ದ" ನಂತಹ ಪದಗುಚ್ಛಗಳಿವೆ.
ಅರಭಿಗೆ ಹೊಂದಿಸಲಾದ ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಸಂಯೋಜನೆಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ ರಾಗಗಳು ವರ್ಗ:ರಾಗಗಳು
ವಿಕೆ ಶಶಿಕಲಾ
ವಿವೇಕಾನಂದನ್ ಕೃಷ್ಣವೇಣಿ ಶಶಿಕಲಾ (ಜನನ 18 ಆಗಸ್ಟ್ 1954), ಅವರ ವಿವಾಹಿತ ಹೆಸರು ಶಶಿಕಲಾ ನಟರಾಜನ್ ಎಂದು ಸಹ ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ, ಅವರು ಅಖಿಲ ಭಾರತ ಅಣ್ಣಾ ದ್ರಾವಿಡ ಮುನ್ನೇತ್ರ ಕಳಗಂ (AIADMK) ನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಭಾರತೀಯ ರಾಜಕಾರಣಿಯಾಗಿದ್ದು, ಅವರ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ಅವಳನ್ನು ಗೌರವಿಸುತ್ತಾರೆ. "ಚಿನ್ನಮ್ಮ" (ತಾಯಿಯ ಸಹೋದರಿ) "ಪುರಟ್ಚಿ ತಾಯಿ" (ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ತಾಯಿ). ಅವರು ತಮಿಳುನಾಡಿನ ದಿವಂಗತ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಜೆ. ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರ ಆಪ್ತ ಸಹಾಯಕರಾಗಿದ್ದರು, ಅವರು 1989 ರಿಂದ 2016 ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಸಾಯುವವರೆಗೂ ಎಐಎಡಿಎಂಕೆ ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಿದ್ದರು. ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರ ಮರಣದ ನಂತರ ಪಕ್ಷದ ಜನರಲ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಅವರನ್ನು ಎಐಎಡಿಎಂಕೆಯ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿತು 2001 ರಲ್ಲಿ, ಜಯಲಲಿತಾ ಅವರನ್ನು ಅಧಿಕಾರದಿಂದ ಅನರ್ಹಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಬಲವಂತವಾಗಿ ಒ. ಪನ್ನೀರಸೆಲ್ವಂ ಅವರನ್ನು ತಮಿಳುನಾಡು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯನ್ನಾಗಿ ನೇಮಿಸಲಾಯಿತು ಅವರು VK ಶಶಿಕಲಾ ಅವರಿಂದ ಸಲಹೆ ನೀಡಿದರು ಮತ್ತು 2017 ರಲ್ಲಿ ಪರಪನ ಅಗ್ರಹ ಜೈಲಿಗೆ ಹೋಗುವ ಮೊದಲು, V.K.ಶಶಿಕಲಾ ಅವರು ತಮಿಳುನಾಡು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಎಡಪ್ಪಾಡಿ ಪಳನಿಸಾಮಿ ಅವರನ್ನು ನೇಮಿಸಿದರು. ಆದರೆ ಓ ಪನ್ನರ್‌ಸೆಲ್ವಂ ಮತ್ತು ಎಡಪ್ಪಾಡಿ ಪಳನಿಸಾಮಿ ಮತ್ತು ಅವರ ಕೆಲವು ಮಂತ್ರಿಗಳು ಆಕೆಗೆ ದ್ರೋಹ ಬಗೆದರು ಮತ್ತು ಆಕೆಯನ್ನು ಹುದ್ದೆಯಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕಿದರು ಮತ್ತು 20 ಆಗಸ್ಟ್ 2017 ರಂದು ಪಕ್ಷದಿಂದ ಹೊರಹಾಕಿದರು.[1][2] ತನ್ನ ಉಚ್ಚಾಟನೆಯ ನಂತರ ಅವರು ಎಐಎಡಿಎಂಕೆ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಸ್ಥಾನದಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕುವಂತೆ ಚೆನ್ನೈ ನ್ಯಾಯಾಲಯವನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿದರು. ಈ ಪ್ರಕರಣ ಇನ್ನೂ ತೀರ್ಪಿಗೆ ಬಾಕಿ ಇದೆ
ಹೊರಾಂಗಣ ಆಟಗಳು
ಹೊರಾಂಗಣ ಆಟಗಳು ತೆರೆದ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಆಡುವ ಆಟಗಳಾಗಿವೆ. ಹೊರಾಂಗಣ ಆಟಗಳು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ ಆಡುವ ಆಟಗಳಾಗಿವೆ. ಕೆಲವು ಹೊರಾಂಗಣ ಆಟಗಳೆಂದರೆ ಕ್ರಿಕೆಟ್, ಟೆನ್ನಿಸ್, ಫುಟ್‍‍‍‍ಬಾಲ್, ವಾಲಿಬಾಲ್, ಬಾಸ್ಕೆ‌ಟ್‌ಬಾಲ್, ಇತ್ಯಾದಿ. ಅಲ್ಲದೆ ಸೈಕ್ಲಿಂಗ್, ಮೀನುಗಾರಿಕೆ, ಕ್ಯಾಂಪಿಂಗ್, ಟ್ರೆಕ್ಕಿಂಗ್ ಮುಂತಾದವು ಸಹ ಹೊರಾಂಗಣ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು.
ಹಾಕಿ
ಹಾಕಿ ಒಂದು ತಂಡದ ಕ್ರೀಡೆಯಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರತಿ ತಂಡವು ೧೦ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಎರಡು ತಂಡಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಗೋಲ್ಕೀಪರ್ ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿ ಗೋಲಿಗೆ ಹಾಕಿ ಸ್ಟಿಕ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಹಾಕಿ ಚೆಂಡನ್ನು ಒಯ್ಯುತ್ತಾನೆ. ಇದರಲ್ಲಿ, ಗೋಲ್‌ಕೀಪರ್ ಮಾತ್ರ ಚೆಂಡನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಬಹುದು ಮತ್ತು ಫೀಲ್ಡ್ ಆಟಗಾರರು ತಮ್ಮ ಕೋಲಿನ ಸಮತಟ್ಟಾದ ಬದಿಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಚೆಂಡನ್ನು ಆಡುತ್ತಾರೆ. 300px|center|ಹಾಕಿ
ಲಗೋರಿ
ಕನಿಷ್ಠ ೩ ಮತ್ತು ಗರಿಷ್ಠ ೭ ಆಟಗಾರರನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಎರಡು ತಂಡಗಳ ನಡುವೆ ಲಗೋರಿ ಆಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಏಳು ಕಲ್ಲುಗಳ ರಾಶಿಯನ್ನು ಮತ್ತು ಚೆಂಡನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಲಗೋರಿ ಆಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿ ತಂಡವು ತಮ್ಮ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ, ಪ್ರತಿ ಆಟಗಾರನಿಗೆ ಕಲ್ಲುಗಳ ಸ್ಟಾಕ್ ಅನ್ನು ಉರುಳಿಸಲು ೩ ಅವಕಾಶಗಳು. ಒಂದು ತಂಡ ಅದನ್ನು ಕೆಡವಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದರೆ ಮುಂದಿನ ತಂಡಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಎಸೆಯುವ ತಂಡವು ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಕೆಡವಿದರೆ, ಅವುಗಳನ್ನು ಮತ್ತೆ ಜೋಡಿಸುವುದು ಅವರ ಕಾರ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಗಿಲ್ಲಿ ದಾಂಡು
ಇದನ್ನು ದಂಡ ಎಂಬ ಉದ್ದನೆಯ ಮರದ ಕೋಲಿನಿಂದ ಮತ್ತು ಗಿಲ್ಲಿಯಿಂದ ಆಡಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ಸಣ್ಣ ಅಂಡಾಕಾರದ ಮರದ ತುಂಡು. ಆಟಗಾರರು ಸಣ್ಣ ವೃತ್ತದಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತಾರೆ. ಗಿಲ್ಲಿಯನ್ನು ಹೊಡೆಯಲು ಹೋಗುವ ಆಟಗಾರನು ದಂಡವನ್ನು ಬಳಸಿ ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಸ್ಪರ್ಶವಾಗಿ ಹಿಡಿದಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ನಂತರ ಅವರು ಗಿಲ್ಲಿಯನ್ನು ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ತಿರುಗಿಸಿ ಹೊಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅದು ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಪಲ್ಟಿಯಾಗುತ್ತಿರುವಾಗ, ಆಟಗಾರನು ಗಿಲ್ಲಿಯನ್ನು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಹೊಡೆಯುತ್ತಾನೆ, ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ಅದನ್ನು ಹೊಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಗಿಲ್ಲಿಯನ್ನು ಹೊಡೆದ ನಂತರ, ಗಿಲ್ಲಿಯು ನೆಲಕ್ಕೆ ಹೊಡೆಯುವ ಮೊದಲು ಅಥವಾ ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಆಟಗಾರನಿಂದ ಕ್ಯಾಚ್ ಆಗುವ ಮೊದಲು ಆಟಗಾರನು ಪೂರ್ವ-ನಿರ್ಧಾರಿತ ಹಂತಕ್ಕೆ (ಒಂದು ರನ್ ಎಂದು ಲೆಕ್ಕ ಹಾಕುತ್ತಾನೆ) ಓಡುತ್ತಾನೆ.
ಹಗ್ಗಜಗ್ಗಾಟ
ಹಗ್ಗಜಗ್ಗಾಟಕ್ಕೆ ಎರಡು ತಂಡಗಳನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ತಂಡವು ಪ್ರತಿ ತುದಿಯಿಂದ ಉದ್ದವಾದ ಹಗ್ಗವನ್ನು ಹಿಡಿದಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಅದನ್ನು ತಮ್ಮ ಕಡೆಗೆ ಎಳೆಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲಾ ತಂಡದ ಸದಸ್ಯರು ಪ್ರತಿ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಹಗ್ಗವನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಎಳೆಯುತ್ತಾರೆ. 300px|center|ಹಗ್ಗಜಗ್ಗಾಟ
ನಾಯಿ ಮತ್ತು ಮೂಳೆ
ಮಕ್ಕಳ ಎರಡು ತಂಡಗಳು ಕನಿಷ್ಠ ದೂರ ಅಥವಾ ಎರಡು ಮೀಟರ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಪರಸ್ಪರ ಎದುರು ನಿಲ್ಲುವಂತೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ತಂಡಗಳ ನಡುವೆ ಚೆಂಡು, ಮುರಿಯಲಾಗದ ದೊಡ್ಡ ಆಟಿಕೆ ಅಥವಾ ಬೀನ್ ಚೀಲವನ್ನು ಇರಿಸಿ. ಪ್ರತಿ ತಂಡಕ್ಕೆ ಒಬ್ಬ ಸದಸ್ಯರು ಮುಂದೆ ಬಂದು ಕೇಂದ್ರ‌ದಲ್ಲಿ ಇರುವ ವಸ್ತುವನ್ನು ತೆಗೆಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ. ವಸ್ತು ಅನ್ನು ಮೊದಲು ಪಡೆಯುವ ಆಟಗಾರನು ಗೆಲ್ಲುತ್ತಾನೆ.
ಕಬ್ಬಡಿ
ಕಬಡ್ಡಿ ಎರಡು ತಂಡಗಳ ನಡುವೆ ಆಡುವ ಸಂಪರ್ಕ ಕ್ರೀಡೆಯಾಗಿದೆ. ಆಟದ ಮೈದಾನವನ್ನು ಎರಡು ಸಮಾನ ಭಾಗಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ತಿರುವುಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು, ಪ್ರತಿ ತಂಡವು ಇತರ ತಂಡಕ್ಕೆ ರೈಡರ್ ಅನ್ನು ಕಳುಹಿಸುತ್ತದೆ. ಎದುರಾಳಿ ತಂಡದ ಮೈದಾನದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ‘ಕಬಡ್ಡಿ, ಕಬಡ್ಡಿ...’ ಪದವನ್ನು ಪುನರಾವರ್ತನೆ ಮಾಡುವುದು ರೈಡರ್‌ನ ತಂತ್ರವಾಗಿದೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಮೈದಾನದ ಬದಿಗೆ ಹಿಂದಿರುಗುವವರೆಗೆ ಅಥವಾ ಎದುರಿನ ತಂಡದ ಕನಿಷ್ಠ ಒಬ್ಬ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸದಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಹಿಂತಿರುಗಿ ಬಂದರೆ ಎದುರಾಳಿ ತಂಡಕ್ಕೆ ಒಂದು ಅಂಕ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಅವರು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಲು ಮತ್ತು ಹಿಂತಿರುಗಲು ಸಾಧ್ಯವಾದರೆ, ಅದನ್ನು ಯಶಸ್ವಿ ಓಟ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಎದುರಾಳಿ ತಂಡದ ಕಡೆಗೆ ಒಂದು ಯಶಸ್ವಿ ಓಟವು ಒಂದು ಅಂಕವನ್ನು ಗೆಲ್ಲುತ್ತದೆ.
ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್
ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ ಹಗುರವಾದ ರಾಕೆಟ್‌ಗಳು ಅಥವಾ ಶಟಲ್ ಕಾಕ್‌ಗಳೊಂದಿಗೆ ಆಡುವ ಆಟವಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಎರಡು ವಿರುದ್ಧ ಸದಸ್ಯರು ಅಥವಾ ಎರಡು ಜೋಡಿ ವಿರುದ್ಧ ಸದಸ್ಯರು ಆಡುತ್ತಾರೆ. ಆಟದ ಅಂಕಣವು ಆಯತಾಕಾರದ ಆಕಾರದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ನಿವ್ವಳ ಬೇಸ್‌ಬಾಲ್‌ನಿಂದ ಭಾಗಿಸಲಾಗಿದೆ. 300px|center|ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್
ಕ್ರಿಕೆಟ್
ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಎಂಬುದು ಬ್ಯಾಟ್ ಮತ್ತು ಬಾಲ್ ಆಟವಾಗಿದ್ದು ಎರಡು ತಂಡಗಳು ಸಮಾನ ಆಟಗಾರರನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಆಟವಾಗಿದೆ. ಒಂದು ತಂಡದಲ್ಲಿ ೧೧ ಆಟಗಾರರು ಇರುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಮೈದಾನದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ 22-ಯಾರ್ಡ್ ಪಿಚ್ ಅನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಪಿಚ್‌ನ ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಮೂರು ಸ್ಟಂಪ್‌ಗಳಿವೆ. ಚೆಂಡು ಸ್ಟಂಪ್ ಆಗಿದ್ದರೆ ಆಟಗಾರನು ಔಟಾಗುತ್ತಾನೆ. 300px|center|ಕ್ರಿಕೆಟ್
ವಾಲಿಬಾಲ್
ವಾಲಿಬಾಲ್ ಹೊರಾಂಗಣ ಚಟುವಟಿಕೆಯ ಕ್ರೀಡೆಯಾಗಿದ್ದು, ಆರು ಆಟಗಾರರನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ತಲಾ ಎರಡು ತಂಡಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಪ್ರತಿ ತಂಡವು ಚೆಂಡನ್ನು ಇತರ ತಂಡದ ಅಂಕಣಕ್ಕೆ ಗ್ರೌಂಡ್ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಅಂಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಆಟಗಾರರು ತಮ್ಮ ಕೈಗಳನ್ನು ಎತ್ತರದ ನೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಬ್ಯಾಟ್ ಮಾಡಲು ತಮ್ಮ ಕೈಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ, ಚೆಂಡನ್ನು ಎದುರಾಳಿಗಳ ಆಟದ ಪ್ರದೇಶದೊಳಗೆ ಅಂಕಣಕ್ಕೆ ಮುಟ್ಟುವಂತೆ ಮಾಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ ಅದನ್ನು ಹಿಂತಿರುಗಿಸಬಹುದು. 300px|center|ವಾಲಿಬಾಲ್
ಬೇಸ್‌ಬಾಲ್
ಬೇಸ್‌ಬಾಲ್ ಎರಡು ಎದುರಾಳಿ ತಂಡಗಳ ನಡುವೆ ಆಡುವ ಆಟವಾಗಿದೆ. ಒಂದು ತಂಡ ಬ್ಯಾಟಿಂಗ್ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದು ಇನ್ನೊಂದು ತಂಡ ಫೀಲ್ಡಿಂಗ್ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ. ಫೀಲ್ಡಿಂಗ್ ತಂಡವು ಚೆಂಡನ್ನು ಎಸೆಯುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಟಿಂಗ್ ಮಾಡುವ ತಂಡವು ಬ್ಯಾಟ್‌ನಿಂದ ಹೊಡೆಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತದೆ. 300px|center|ಬೆಸ್‌ಬಾಲ್
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
<References />
ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ
ನಗರಕೆರೆ
ನಗರಕೆರೆ ಊರು ಗಂಗರಸರ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪಾಳೆಯಪಟ್ಟು ಆಗಿತ್ತು. ಕರ್‍ನಾಟಕ‍‍ ನಾಡಿನ ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆಯ, ಮದ್ದೂರು ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಒಂದು ಊರು. ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲಾ ಕೇಂದ್ರದಿಂದ ೨೫ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಹಾಗೂ ಮದ್ದೂರು ತಾಲೂಕು ಕೇಂದ್ರದಿಂದ ೫ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಹಿನ್ನಡವಳಿಯ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಹೊಂದಿರುವ ಊರು.
ನಗರಕೆರೆ ಹಿನ್ನಡವಳಿ
ಈ ಊರಿನ ಕೆರೆಯ ಏರಿಯ ಮೇಲೆ ಇರುವ ಹಳೆಯ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಕೊಂಡಾಡುವ ನಾಗರಕಲ್ಲು ಇದ್ದು "ನಾಗರಕೆರೆ" ಎಂದು ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ ನಂತರ ಮಂದಿಯ ಬಾಯಲ್ಲಿ ನಗರಕೆರೆ ಎಂದಾಗಿದೆ ಈಗಲೂ ಕೆರೆದಂಡೆಯಲ್ಲಿನ ನಾಗರಕಲ್ಲಿಗೆ ತಿಗಳಿ ತಂಬಿಟ್ಟು ನೊಂದಿಗೆ ಗೌರಿಹಬ್ಬದಂದು ಕೊಂಡಾಡುತ್ತಾರೆ. ಇನ್ನೊಂದು ಮೂಲದ ಪ್ರಕಾರ ಗಂಗರ ಆಳ್ವಿಕೆ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಈ ಊರು ಪಟ್ಟಣದ ಸ್ವರೂಪ ಹೊಂದಿತ್ತು ಆ ಕಾರಣ ಮಂದಿ ಈ ಊರನ್ನು ನಗರ ,ಎಂದು ಪಟ್ಟಣ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದರೆಂದು ಮತ್ತು ನಗರಪಟ್ಟಣ ಎಂದಿತ್ತು ಎಂದು ಊರಿನ ಹಿನ್ನಡವಳಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ
ಗೋವಿನ ಹಾಡು ; ದಿಟ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುವ ಗೋವಿನಹಾಡು ಕತೆಯ ಜನಪದ ಕವಿ ಇದೆ ನಗರಕೆರೆ ಊರಿನವರು, ಈವಾಗಿನ ವೈದ್ಯನಾಥಪುರ ಊರು ನಗರಕೆರೆ ಪಾಳೆಯಗಾರನ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲು ಜಾಗವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಜನಪದದ ಮೂಲಕ ತಿಳಿದುಬರುತ್ತದೆ. ನಗರಕೆರೆ ಇಂದು ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯಿತಿಯ ಕೇಂದ್ರ ಜಾಗ ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ ಮದ್ದೂರು ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಪ್ರಮುಖ ಊರುಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿರುತ್ತದೆ ರಾಜಕೀಯಾ ಹಾಗು ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ಪ್ರವರ್ದಮಾನವಾಗಿರುವ ಈ ಊರು ಹಲವು ಮಾದರಿಗಳಿಗೆ ಹೆಸರಾಗಿದೆ
ದ್ವಜಸತ್ಯಗ್ರಹ ಸೌಧದ ಚಳವಳಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗಿಯಾಗಿದ್ದ ಎಮ್ ಪಿ ಲಿಂಗೇಗೌಡರು ಈ ಊರಿನವರು ಎಂಬ ಹಿರಿಮೆ ಇದೆ ತಾಲ್ಲೂಕು ಕೇಂದ್ರವಾದ ಮದ್ದೂರು ಪಟ್ಟಣದಿಂದ ತೆಂಕಣಕ್ಕೆ ಐದು ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರ ಇದೆ. ಊರಿನ ಮೂಡಣ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ಶಿಂಷಾ ಹೊಳೆ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಈ ಊರಿನ ಕೆರೆ ಇಲ್ಲಿನ ಜಲಮೂಲವಾಗಿದೆ ಕೆರೆ ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟು ಪ್ರದೇಶದ ವಿಶಾಲ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿನ ಹಚ್ಚಹಸಿರ ಐಸಿರಿ ಮೂಡಣ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ಹಬ್ಬಿರುವ ಬೆಟ್ಟಗಳ ಸಾಲು ಕಣ್ಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತವೆ
ಆರಂಬ ಪ್ರಧಾನವಾದ ಈ ಹಳ್ಳಿಯ ಮಂದಿ ಬಹುತೇಕ ಆರಂಬವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.ಊರಿನಲ್ಲೊಂದು ಕೆರೆ ಇದೆ.ಈ ಕೆರೆಗೆ ಮದ್ದೂರುಕೆರೆ ಹಾಗು [ನಾಲ್ವಡಿ ಕೃಷ್ಣರಾಜ ಒಡೆಯರ್]] ಕಟ್ಟಿಸಿದ ಕನ್ನಂಬಾಡಿಯಿಂದ ನೀರಿನ ಅನುಕೂಲ ಇರುತ್ತದೆ ಕಬ್ಬು, ಬತ್ತ, ತೆಂಗು,ರಾಗಿ,ಹಿಪ್ಪುನೇರಳೆ, ಈ ಊರಿನ ಬೆಳೆಗಳಾಗಿವೆ.
ನಗರಕೆರೆ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಹಾಲಿನ ಡೇರಿ ಹಾಗು ಕೃಷಿಪತ್ತಿನ ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳಿದ್ದು ಸಹಕಾರಿ ತತ್ವದಡಿ ಕೆಲಸ ಮಡುತ್ತವೆ. ಸಂಘದ ಸದಸ್ಯರು ಈ ಸಂಘದ ಮೂಲಕ ಸಾಲ ಮತ್ತಿತರ ಸೌಲಭ್ಯ ಪಡೆದುಕ್ಕೊಂಡುಇದೆ.ಕೀಯಾ, ಹಾಗು ಹಸು ಸಾಕಣೆ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಉನ್ನತಿಕರಿಸಿಕ್ಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ
ಇಲ್ಲಿನ ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತಿಯಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು 22 ಮಂದಿ ಸದಸ್ಯರಿದ್ದು ನಗರಕೆರೆ ಒಳಗೊಂಡು ಆರು ಊರುಗಳು ಸೇರಿವೆ.ಗ್ರಾಮ ಸರಕಾರ ದೇಶದ ಮೊದಲ ಗೋಡೆ ಪತ್ರಿಕೆ ನಗರಕೆರೆ ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾದ ನ.ಲಿ.ಕೃಷ್ಣರವರ ಸಂಪಾದಕತ್ವದಲ್ಲಿ ಹೊರ ಬರುತಿತ್ತು. ಅಂಗನವಾಡಿ ಕೇಂದ್ರಗಳು ಎರಡು ಇವೆ ಮಹಿಳಾ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿವೆ, ಮೊದಲ ಕಲಿಕೆಗೆ ಸರ್ಕಾರಿ ಶಾಲೆ ಹಾಗು ಖಾಸಗಿಯಾಗಿ ಪ್ರೌಡ ಶಾಲೆ ಇದೆ.
ದನದಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ಅನುಕೂಲ ಇದ್ದು ಆರಂಬಗಾರು ಹಾಗು ಹಸು ಸಾಕುವವರಿಗೆ ಇದರಿಂದ ಪ್ರಯೊಜನವಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಈ ಊರಿನಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಮ ಆರೋಗ್ಯ ಕೇಂದ್ರ ಇದ್ದು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಲಸಿಕೆಗಳು ಹಾಗು ಇತರೆ ಆರೋಗ್ಯ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತಿದೆ ಹೀಗೆ ಸಾಮಾಜಿಕ, ರಾಜಕೀಯಾ ಆರ್ಥಿಕ ವಾಗಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ತನ್ನದೇ ಜಾಗ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿರುವ ಊರು ನಗರಕೆರೆ. ಮೂರು ತಲೆಮಾರಿನಿಂದ ಕಲಿಕೆ ದೊರೆಯುತ್ತಿದ್ದು ಈ ಊರಿನ ಕೆಲವರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಕಲಿಕೆ ಕಲಿತು ನಾಡು ಹಾಗು ಹೊರನಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿ ತವರಿನ ಹಿರಿಮೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಿರುತ್ತಾರೆ.
ಬಂಕಲಗಿ
ಬಂಕಲಗಿ ಗ್ರಾಮವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಿಂದಗಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ.
ಭೌಗೋಳಿಕ
ಗ್ರಾಮವು ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ 16*°30'8"N ಉತ್ತರ ಅಕ್ಷಾಂಶ ಮತ್ತು 75*27'51" ಪೂರ್ವ ರೇಖಾಂಶದಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.
ಜನಸಂಖ್ಯೆ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಸುಮಾರು 1500 ಇದೆ. ಅದರಲ್ಲಿ 800 ಪುರುಷರು ಮತ್ತು 700 ಮಹಿಳೆಯರು ಇದ್ದಾರೆ. ಒಟ್ಟಾರೆ ಸುಮಾರು 1000ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಮತಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಕಲೆ
ಲಾವಣಿ ಪದ, ಡೊಳ್ಳಿನ ಪದ, ಗೀಗೀ ಪದ, ಹಂತಿ ಪದ ಮತ್ತು ಮೊಹರಮ ಹೆಜ್ಜೆ ಕುಣಿತದ ಪದ ಮುಂತಾದವು ಗ್ರಾಮದ ಕಲೆಯಾಗಿದೆ.
ಸಂಸ್ಕೃತಿ
ಅಪ್ಪಟ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕ ಶೈಲಿಯ ಕಲೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಪುರುಷರು ದೋತ್ರ, ನೆಹರು ಅಂಗಿ ಮತ್ತು ರೇಷ್ಮೆ  ರುಮಾಲು(ಪಟಕ) ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.ಮಹಿಳೆಯರು ಇಲಕಲ್ಲ ಸೀರೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಆಹಾರ (ಖಾದ್ಯ)
ಪ್ರಮುಖ ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯ ಜೋಳ. ಜೊತೆಗೆ ಗೋಧಿ, ಅಕ್ಕಿ, ಮೆಕ್ಕೆ ಜೋಳ ಹಾಗೂ ಬೇಳೆಕಾಳುಗಳು. ಜವಾರಿ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುವ ವಿಶೇಷ ರುಚಿಯ ಕಾಯಿಪಲ್ಯ, ಸೊಪ್ಪುಗಳು ಹೆಸರುವಾಸಿ ಮತ್ತು ಸದಾಕಾಲವೂ ಲಭ್ಯ. ವಿಜಯಪುರದ ಜೋಳದ ರೊಟ್ಟಿ, ಸೇಂಗಾ ಚಟ್ನಿ, ಎಣ್ಣೆ ಬದನೆಕಾಯಿ ಪಲ್ಯ, ಕೆನೆಮೊಸರು ಲಭ್ಯವಿರುತ್ತದೆ.
ಕಾಲುವೆ
ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯ ಆಲಮಟ್ಟಿ ಆಣೆಕಟ್ಟುಯಿಂದ ಕಾಲುವೆಯಿದ್ದು ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಕೃಷಿಗೆ ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿದೆ.
ಉದ್ಯೋಗ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಫಲವತ್ತಾದ ಭೂಮಿ ಇದುವುದರಿಂದ 90% ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಕೃಷಿಯು ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ಯೋಗವಾಗಿದೆ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಹೈನುಗಾರಿಕೆ, ಕೋಳಿಸಾಕಾಣಿಕೆ ಉಪಕಸುಬುಗಳಾಗಿವೆ.
ಬೆಳೆಗಳು
ಜೋಳ, ಗೋಧಿ, ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ, ಸಜ್ಜೆ, ಕಡಲೆ, ತೊಗರಿ, ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಕಡಲೆ ಇತ್ಯಾದಿ
ದ್ರಾಕ್ಷಿ, ಕಬ್ಬು, ದಾಳಿಂಬೆ, ನಿಂಬೆ, ಮಾವು, ಬಾಳೆ, ಸೂರ್ಯಕಾಂತಿ, ಅರಿಸಿಣ, ಪಪ್ಪಾಯಿ, ಕಲ್ಲಂಗಡಿ, ಉಳ್ಳಾಗಡ್ಡಿ (ಈರುಳ್ಳಿ) ಮತ್ತು ಶೇಂಗಾ(ಕಡಲೆಕಾಯಿ) ಇತ್ಯಾದಿ.
ತರಕಾರಿ ಬೆಳೆಗಳು
ಬದನೆಕಾಯಿ, ಟೊಮ್ಯಾಟೊ, ಹೀರೇಕಾಯಿ, ನುಗ್ಗೆಕಾಯಿ, ಗೆಣಸು, ಗಜ್ಜರಿ, ಮೆಣಸಿನಕಾಯಿ, ಸೌತೆಕಾಯಿ, ಮೊಲಂಗಿ, ಅವರೆಕಾಯಿ, ಪಡವಲಕಾಯಿ, ಕುಂಬಳಕಾಯಿ, ಮೆಂತೆ ಪಲ್ಲೆ ಮತ್ತು ಕೊತಂಬರಿ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಸಸ್ಯ ವರ್ಗ
ಆಲದ ಮರ, ಬೇವಿನ ಮರ, ಜಾಲಿ ಮರ, ಮಾವಿನ ಮರ ಮತ್ತು ಅರಳಿ ಮರ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಪ್ರಾಣಿ ವರ್ಗ
ತೋಳ, ನರಿ, ಹಾವು, ಮೊಲ, ನವಿಲು, ಬೆಳ್ಳಕ್ಕಿ, ಗುಬ್ಬಿ, ಕಾಗೆ ಮತ್ತು ಕೋಗಿಲೆ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಆರ್ಥಿಕತೆ
ಫಲವತ್ತಾದ ಭೂಮಿ ಹಾಗೂ ನೀರಾವರಿಯಿಂದಾಗಿ ಗ್ರಾಮದ ಆರ್ಥಿಕತೆ ಹಾಗೂ ಹಣಕಾಸಿನ ಸ್ಥಿತಿ ಉತ್ತಮವಾಗಿದೆ.
ಧರ್ಮಗಳು
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ಮತ್ತು ಮುಸ್ಲಿಂ ಧರ್ಮದ ಜನರಿದ್ದಾರೆ.
ಭಾಷೆಗಳು
ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಷೆ ಕನ್ನಡ. ಆದರೆ ವಿವಿಧ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳ ಪ್ರಭಾವದಿಂದಾಗಿ ಉರ್ದು, ಮರಾಠಿ ಮತ್ತು ಹಿಂದಿ ಮಿಶ್ರಿತ ವಿಶಿಷ್ಠವಾದ ಕನ್ನಡ.
ಇದರೊಂದಿಗೆ ಹಿಂದಿ, ಮರಾಠಿ ಹಾಗೂ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು  ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ.
ಮಸೀದಿ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಮುಸ್ಲಿಂ ಸಮುದಾಯದ ದರ್ಗಾ ಹಾಗೂ ಮಸೀದಿ ಇದೆ.
ಹಬ್ಬಗಳು
ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಕಾರ ಹುಣ್ಣುಮೆ, ಯುಗಾದಿ, ದಸರಾ, ದೀಪಾವಳಿ, ನಾಗರ ಪಂಚಮಿ, ಓಕುಳಿ, ಉರಸು ಹಾಗೂ ಮೊಹರಮ್ ಹಬ್ಬಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಸಾಕ್ಷರತೆ
ಗ್ರಾಮದ ಸಾಕ್ಷರತೆ ಪ್ರಮಾಣವು ಸುಮಾರು 75%. ಅದರಲ್ಲಿ 65% ಪುರುಷರು ಹಾಗೂ 55% ಮಹಿಳೆಯರು ಸಾಕ್ಷರತೆ ಹೊಂದಿದೆ.
ರಾಜಕೀಯ
ಗ್ರಾಮವು ಸಿಂದಗಿ ವಿಧಾನ ಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರ ಮತ್ತು ವಿಜಯಪುರ ಲೋಕಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.
ವರ್ಗ:ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹಳ್ಳಿಗಳು
ಬಿ.ಬಿ.ಇಂಗಳಗಿ
ಬಿ.ಬಿ.ಇಂಗಳಗಿ ಗ್ರಾಮವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಿಂದಗಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ.
ಭೌಗೋಳಿಕ
ಗ್ರಾಮವು ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ 16*°30'8"N ಉತ್ತರ ಅಕ್ಷಾಂಶ ಮತ್ತು 75*27'51" ಪೂರ್ವ ರೇಖಾಂಶದಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.
ಜನಸಂಖ್ಯೆ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಸುಮಾರು 1500 ಇದೆ. ಅದರಲ್ಲಿ 800 ಪುರುಷರು ಮತ್ತು 700 ಮಹಿಳೆಯರು ಇದ್ದಾರೆ. ಒಟ್ಟಾರೆ ಸುಮಾರು 1000ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಮತಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಸಂಸ್ಕೃತಿ
ಅಪ್ಪಟ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕ ಶೈಲಿಯ ಕಲೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಪುರುಷರು ದೋತ್ರ, ನೆಹರು ಅಂಗಿ ಮತ್ತು ರೇಷ್ಮೆ  ರುಮಾಲು(ಪಟಕ) ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.ಮಹಿಳೆಯರು ಇಲಕಲ್ಲ ಸೀರೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಆಹಾರ (ಖಾದ್ಯ)
ಪ್ರಮುಖ ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯ ಜೋಳ. ಜೊತೆಗೆ ಗೋಧಿ, ಅಕ್ಕಿ, ಮೆಕ್ಕೆ ಜೋಳ ಹಾಗೂ ಬೇಳೆಕಾಳುಗಳು. ಜವಾರಿ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುವ ವಿಶೇಷ ರುಚಿಯ ಕಾಯಿಪಲ್ಯ, ಸೊಪ್ಪುಗಳು ಹೆಸರುವಾಸಿ ಮತ್ತು ಸದಾಕಾಲವೂ ಲಭ್ಯ. ವಿಜಯಪುರದ ಜೋಳದ ರೊಟ್ಟಿ, ಸೇಂಗಾ ಚಟ್ನಿ, ಎಣ್ಣೆ ಬದನೆಕಾಯಿ ಪಲ್ಯ, ಕೆನೆಮೊಸರು ಲಭ್ಯವಿರುತ್ತದೆ.
ಕೃಷಿ
ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರತಿಶತ 90 ಭಾಗ ಭೂಮಿ ಕಾಲುವೆ, ತೆರದ ಬಾವಿ, ಕೊಳವೆ ಬಾವಿಯಿಂದ ನೀರಾವರಿ ಇದ್ದು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಕಬ್ಬು, ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ, ಜೋಳ, ಉಳ್ಳಾಗಡ್ಡಿ (ಈರುಳ್ಳಿ), ನಿಂಬೆಹಣ್ಣು, ಪಪ್ಪಾಯ, ಅರಿಶಿನ, ನೆಲಕಡಲೆ, ಶೇಂಗಾ(ಕಡಲೆಕಾಯಿ), ಸೂರ್ಯಕಾಂತಿ, ದ್ರಾಕ್ಷಿ, ದಾಳಿಂಬೆ, ಗೋಧಿ  ಹಾಗೂ ಇತರೆ ಬೆಳೆಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಕಾಲುವೆ
ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯ ಆಲಮಟ್ಟಿ ಆಣೆಕಟ್ಟುಯಿಂದ ಕಾಲುವೆಯಿದ್ದು ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಕೃಷಿಗೆ ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿದೆ.
ಉದ್ಯೋಗ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಫಲವತ್ತಾದ ಭೂಮಿ ಇದುವುದರಿಂದ 90% ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಕೃಷಿಯು ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ಯೋಗವಾಗಿದೆ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಹೈನುಗಾರಿಕೆ, ಕೋಳಿಸಾಕಾಣಿಕೆ ಉಪಕಸುಬುಗಳಾಗಿವೆ.
ಬೆಳೆಗಳು
ಆಹಾರ ಬೆಳೆಗಳು
ಜೋಳ, ಗೋಧಿ, ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ, ಸಜ್ಜೆ, ಕಡಲೆ, ತೊಗರಿ, ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಕಡಲೆ ಇತ್ಯಾದಿ
ವಾಣಿಜ್ಯ ಬೆಳೆಗಳು
ದ್ರಾಕ್ಷಿ, ಕಬ್ಬು, ದಾಳಿಂಬೆ, ನಿಂಬೆ, ಮಾವು, ಬಾಳೆ, ಸೂರ್ಯಕಾಂತಿ, ಅರಿಸಿಣ, ಪಪ್ಪಾಯಿ, ಕಲ್ಲಂಗಡಿ, ಉಳ್ಳಾಗಡ್ಡಿ (ಈರುಳ್ಳಿ) ಮತ್ತು ಶೇಂಗಾ(ಕಡಲೆಕಾಯಿ) ಇತ್ಯಾದಿ.
ಬದನೆಕಾಯಿ, ಟೊಮ್ಯಾಟೊ, ಹೀರೇಕಾಯಿ, ನುಗ್ಗೆಕಾಯಿ, ಗೆಣಸು, ಗಜ್ಜರಿ, ಮೆಣಸಿನಕಾಯಿ, ಸೌತೆಕಾಯಿ, ಮೊಲಂಗಿ, ಅವರೆಕಾಯಿ, ಪಡವಲಕಾಯಿ, ಕುಂಬಳಕಾಯಿ, ಮೆಂತೆ ಪಲ್ಲೆ ಮತ್ತು ಕೊತಂಬರಿ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಸಸ್ಯ ವರ್ಗ
ಆಲದ ಮರ, ಬೇವಿನ ಮರ, ಜಾಲಿ ಮರ, ಮಾವಿನ ಮರ ಮತ್ತು ಅರಳಿ ಮರ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಪ್ರಾಣಿ ವರ್ಗ
ತೋಳ, ನರಿ, ಹಾವು, ಮೊಲ, ನವಿಲು, ಬೆಳ್ಳಕ್ಕಿ, ಗುಬ್ಬಿ, ಕಾಗೆ ಮತ್ತು ಕೋಗಿಲೆ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಆರ್ಥಿಕತೆ
ಫಲವತ್ತಾದ ಭೂಮಿ ಹಾಗೂ ನೀರಾವರಿಯಿಂದಾಗಿ ಗ್ರಾಮದ ಆರ್ಥಿಕತೆ ಹಾಗೂ ಹಣಕಾಸಿನ ಸ್ಥಿತಿ ಉತ್ತಮವಾಗಿದೆ.
ಧರ್ಮಗಳು
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ಮತ್ತು ಮುಸ್ಲಿಂ ಧರ್ಮದ ಜನರಿದ್ದಾರೆ.
ಭಾಷೆಗಳು
ಇದರೊಂದಿಗೆ ಹಿಂದಿ, ಮರಾಠಿ ಹಾಗೂ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು  ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ.
ಮಸೀದಿ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಮುಸ್ಲಿಂ ಸಮುದಾಯದ ದರ್ಗಾ ಹಾಗೂ ಮಸೀದಿ ಇದೆ.
ಹಬ್ಬಗಳು
ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಕಾರ ಹುಣ್ಣುಮೆ, ಯುಗಾದಿ, ದಸರಾ, ದೀಪಾವಳಿ, ನಾಗರ ಪಂಚಮಿ, ಓಕುಳಿ, ಉರಸು ಹಾಗೂ ಮೊಹರಮ್ ಹಬ್ಬಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಶಿಕ್ಷಣ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಸರಕಾರಿ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆಯಿದೆ.
ಸಾಕ್ಷರತೆ
ಗ್ರಾಮದ ಸಾಕ್ಷರತೆ ಪ್ರಮಾಣವು ಸುಮಾರು 75%. ಅದರಲ್ಲಿ 65% ಪುರುಷರು ಹಾಗೂ 55% ಮಹಿಳೆಯರು ಸಾಕ್ಷರತೆ ಹೊಂದಿದೆ.
ರಾಜಕೀಯ
ಗ್ರಾಮವು ಸಿಂದಗಿ ವಿಧಾನ ಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರ ಮತ್ತು ವಿಜಯಪುರ ಲೋಕಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.
ವರ್ಗ:ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹಳ್ಳಿಗಳು
ಸೇಲಾ ಕಣಿವೆಮಾರ್ಗ
thumb|ಎಪ್ರಿಲ್ ೨೦೧೫ರಲ್ಲಿ ಸೇಲಾ ಕಣಿವೆಮಾರ್ಗದ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರ
ಸೇಲಾ ಕಣಿವೆಮಾರ್ಗವು ಭಾರತದ ಅರುಣಾಚಲ ಪ್ರದೇಶ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿನ ತವಾಂಗ್ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಕಾಮೆಂಗ್ ಜಿಲ್ಲೆಗಳ ನಡುವಿನ ಗಡಿಯ ಮೇಲೆ ಸ್ಥಿತವಾಗಿರುವ ಎತ್ತರದ ಪರ್ವತ ಕಣಿವೆಮಾರ್ಗವಾಗಿದೆ. ಇದು ಭಾರತೀಯ ಬೌದ್ಧ ಪಟ್ಟಣವಾದ ತವಾಂಗ್‍ನ್ನು ಡಿರಾಂಗ್ ಮತ್ತು ಗೌಹಾತಿಗೆ ಜೋಡಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಕಣಿವೆಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿ 13 (ಹಿಂದೆ NH 229) ಇದೆ. ಈ ಕಣಿವೆಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದ ಸಸ್ಯಗಳಿವೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ವರ್ಷವಿಡೀ ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಹಿಮದಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಕಣಿವೆಮಾರ್ಗದ ಶಿಖರದ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿರುವ ಸೇಲಾ ಸರೋವರವು ಟಿಬೆಟಿಯನ್ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರವಾಗಿರುವ ಸುಮಾರು 101 ಸರೋವರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಸೇಲಾ ಕಣಿವೆಮಾರ್ಗವು ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಭಾರೀ ಹಿಮಪಾತವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆಯಾದರೂ, ಭೂಕುಸಿತಗಳು ಅಥವಾ ಹಿಮವು ಕಣಿವೆಮಾರ್ಗವನ್ನು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸದ ಹೊರತು ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ವರ್ಷಪೂರ್ತಿ ತೆರೆದಿರುತ್ತದೆ. thumb|300x300px| ಆಗಸ್ಟ್, 2018 ರಲ್ಲಿ ಸೇಲಾ ಕಣಿವೆಮಾರ್ಗ thumb|300x300px| ಝೊಮ್ಡೊಂಗ್ ನಾ ಗ್ರಾಮ - ಸೇಲಾ ಪಾಸ್ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ thumb|300x300px| ಸೇಲಾ ಸರೋವರ thumb|300x300px| ಸೇಲಾ ಸರೋವರದಿಂದ ನೋಟ thumb|300x300px| ಸೇಲಾ ಕಣಿವೆಮಾರ್ಗವನ್ನು ದಾಟುತ್ತಿರುವ ಒಂದು ವಾಹನ ಸೇಲಾ ಸರೋವರವು ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಹೆಪ್ಪುಗಟ್ಟುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ತವಾಂಗ್ ನದಿಯ ಉಪನದಿಯಾದ ನುರಾನಾಂಗ್ ನದಿಯಿಂದ ಬರಿದಾಗುತ್ತದೆ. ಸರೋವರದ ಸುತ್ತಲೂ ಸೀಮಿತ ಸಸ್ಯಗಳವು ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಇವನ್ನು ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಚಮರೀಮೃಗಗಳಿಗೆ ಮೇಯಿಸುವ ತಾಣವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ದೇವಾಲಯಗಳು
ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ನೋಡಿದರೆ ಅಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ದೇವಾಲಯಗಳ ಕುರುಹುಗಳಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಉಳಿದಿರುವ ಸ್ಮಾರಕಗಳು ಕ್ರಿಸ್ತಶಕ ೭ನೇ ಶತಮಾನದಷ್ಟು ಹಿಂದಿನವುಗಳೆಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲಿಯ ಕಲ್ಲಿನ ಗುಹೆಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಚೀನ ದೇವಾಲಯಗಳ ಸಂಕೀರ್ಣ ಶಿಲ್ಪಗಳನ್ನು ಬಾದಾಮಿಯ ಚಾಲುಕ್ಯರು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಪಟ್ಟದಕಲ್ಲಿನಲ್ಲಿದೇವಾಲಯಗಳು ದ್ರಾವಿಡ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನಂತರ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡ ಶಿಲ್ಪಶೈಲಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಈ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿನ ಶಿಲ್ಪಕಲಾ ಗುಣಮಟ್ಟವು ಉತ್ತಮವಾಗಿದೆ. ಬಾದಾಮಿ ಚಾಲುಕ್ಯರ ನಂತರ ರಾಷ್ಟ್ರಕೂಟರು ಮತ್ತು ಕಲ್ಯಾಣಿಯ ಚಾಲುಕ್ಯರು ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬಂದರು. ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವು ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ದೇವಾಲಯಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ ಚಟುವಟಿಕೆಯ ಅವಧಿಯನ್ನು ಸಾರುತ್ತದೆ. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರೂಪಿತವಾದ ದೇವಾಲಯಗಳು, ಸ್ತಂಭಮಂಟಪಗಳು ಮತ್ತು ಎತ್ತರದ ಪ್ರವೇಶ ಗೋಪುರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವು ೧೬ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ದಖ್ಖನ್‍ನ ಸುಲ್ತಾನರುಗಳಿಂದ ನಾಶವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅದರ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ಈಗಲೂ ಹಂಪಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. thumb|alt=ವಿರೂಪಾಕ್ಷ ದೇವಾಲಯ, ಹಂಪಿ|ವಿರೂಪಾಕ್ಷ ದೇವಾಲಯ, ಹಂಪಿ ಕರಾವಳಿ ಪ್ರದೇಶದ ದೇವಾಲಯಗಳು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಭಿನ್ನವಾಗಿವೆ.
ಹಾವೇರಿ ಪ್ರದೇಶ
thumb|alt= ಸಿದ್ಧೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನ, ಹಾವೇರಿ|ಹಾವೇರಿಯ ಸಿದ್ಧೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿರುವ ದೇಗುಲ ಮತ್ತು ಮಂಟಪದ ವಿವರ
ಬಾದಾಮಿಯಲ್ಲಿರುವ ದೇವಾಲಯಗಳು
ಬಾದಾಮಿ ಬಾಗಲಕೋಟೆ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಹಿಂದೆ ವಾತಾಪಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದ ಬಾದಾಮಿಯು ಚಾಲುಕ್ಯರ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿತ್ತು. ಈ ತಾಣವು ಹಲವಾರು ದೇವಾಲಯಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಭೂತನಾಥ ಬೆಟ್ಟವು ೪ ದೇವಾಲಯಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಹಲವಾರು ಶಿಲ್ಪಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಗುಹಾಂತರ ದೇವಾಲಯಗಳು ೬ನೇ ಶತಮಾನದಷ್ಟು ಹಿಂದಿನವು. ದತ್ತಾತ್ರೇಯ ದೇವಸ್ಥಾನವು ೧೨ ನೇ ಶತಮಾನದಷ್ಟು ಹಿಂದಿನದು. ನಕ್ಷತ್ರಾಕಾರದ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ದೇವಾಲಯವು ೧೧ನೇ ಶತಮಾನದಷ್ಟು ಹಿಂದಿನದು.
ಬಾದಾಮಿಯ ಗುಹೆ ದೇವಾಲಯಗಳು
ಬೆಟ್ಟದ ಬಂಡೆಯ ಮೇಲೆ ಮರಳುಗಲ್ಲಿನಿಂದ ಕೆತ್ತಿದ ಗುಹೆಯ ರೀತಿಯಲ್ಲಿರುವ ದೇವಾಲಯಗಳಿಗೆ ಬಾದಾಮಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಪ್ರಾಚೀನ ನೀಲಿ ಸರೋವರ, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪುರಾತನ ದೇವಾಲಯಗಳು, ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹಿಂದೂ ಮತ್ತು ಜೈನ ಗುಹೆಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ, ಮತ್ತು ಅವುಗಳನ್ನು ಮರಳುಗಲ್ಲಿನಿಂದ ಕೆತ್ತಲಾಗಿದೆ. ವಿಷ್ಣುವಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿರುವ ಮೂರನೇ ಗುಹೆ ದೇವಾಲಯವು ದೊಡ್ಡ ಮತ್ತು ಅಲಂಕಾರಿಕವಾಗಿದೆ. ಅಗಸ್ತ್ಯ ತೀರ್ಥ ಜಲಾಶಯವು ವಿಷ್ಣು ಮತ್ತು ಶಿವನಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾದ ದೇವಾಲಯಗಳಿಂದ ತುಂಬಿದೆ. ಭೂತನಾಥ ದೇವಾಲಯವು ಗುಹೆ ದೇವಾಲಯಗಳ ಕೆಳಗಿರುವ ಸರೋವರಕ್ಕೆ ತಮ್ಮ ಹೆಸರನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಐಹೊಳೆಯ ದೇವಾಲಯಗಳು
ಐಹೊಳೆ ಬಾಗಲಕೋಟೆ ಜಿಲ್ಲೆಯ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ. ಐಹೊಳೆಯಲ್ಲಿ ೧೦೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ದೇವಾಲಯಗಳಿವೆ. ದಖ್ಖನ್‍ನಲ್ಲಿರುವ ಹಿಂದೂ ರಚನಾತ್ಮಕ ದೇವಾಲಯಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿವೆ. ದುರ್ಗಾ ದೇವಾಲಯವು ಅದರ ಯೋಜನೆ, ಕೆತ್ತನೆಗಳು ಮತ್ತು ಅದರ ಗಳ ಮುಖಮಂಟಪಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿರುವ ಹೆಚ್ಚಿನ ದೇವಾಲಯಗಳು ೬ ಮತ್ತು ೭ನೇ ಶತಮಾನದಷ್ಟು ಹಿಂದಿನವು. ಇಲ್ಲಿರುವ ಎರಡನೇ ಹಂತದ ದೇವಾಲಯಗಳು ೧೨ ಮತ್ತು ೧೩ನೇ ಶತಮಾನದಷ್ಟು ಹಿಂದಿನವುಗಳಾಗಿವೆ. thumb|alt=ದುರ್ಗಾ ದೇವಸ್ಥಾನ, ಐಹೊಳೆ|ದುರ್ಗಾ ದೇವಸ್ಥಾನ, ಐಹೊಳೆ
ಬಾದಾಮಿ ಬಳಿಯಿರುವ ಬನಶಂಕರಿ ದೇವಸ್ಥಾನ
ಬನಶಂಕರಿ ದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನ (ಅಥವಾ ಬನಶಂಕರಿ ದೇವಸ್ಥಾನ) ಬಾಗಲಕೋಟೆ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬಾದಾಮಿ ಬಳಿಯ ಚೋಳಚಗುಡ್ಡದಲ್ಲಿರುವ ಹಿಂದೂ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವು ತಿಲಕಾರಣ್ಯ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವುದರಿಂದ ಶಾಕಂಭರಿ, ಬನಶಂಕರಿ ಅಥವಾ ವನಶಂಕರಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ದೇವಾಲಯದ ದೇವತೆಯನ್ನು ಪಾರ್ವತಿ ದೇವಿಯ ಅವತಾರವಾದ ಶಾಕಂಭರಿ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. 150px|right|alt=ಬನಶಂಕರಿ ದೇವಸ್ಥಾನ,ಬಾದಾಮಿ|ಬನಶಂಕರಿ ದೇವಸ್ಥಾನ,ಬಾದಾಮಿ
ಕೊಪ್ಪಳ ಪ್ರದೇಶ
ಕನಕಗಿರಿಯಲ್ಲಿರುವ ಕನಕಾಚಲಪತಿ ದೇವಸ್ಥಾನ, ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಗಂಗಾವತಿ ಬಳಿ ಇದೆ. ಕನಕಗಿರಿ ನಾಯ್ಕರು ನಿರ್ಮಿಸಿದ ದೇವಾಲಯ ಇದಾಗಿದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವು ಹಲವಾರು ಕಲ್ಲಿನ ಮತ್ತು ಮರದ ಪ್ರತಿಮೆಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ಲಾಸ್ಟರ್ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ಕೆತ್ತನೆಯ ಗೋಡೆಗಳಿಂದ ಆವೃತವಾದ ತೊಟ್ಟಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. 150px|right|alt=ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮಹಾದೇವ ದೇವಸ್ಥಾನ|ಕೊಪ್ಪಳ ಜಿಲ್ಲೆಯ  ಮಹಾದೇವ ದೇವಸ್ಥಾನ ಪಟ್ಟಾಭಿರಾಮ ದೇವಾಲಯವು ಹಂಪಿ ನಗರದಲ್ಲಿದೆ. ರಾಮನು ಇಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣ ಸಮರ್ಪಣಾಭಾವದಿಂದ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುವ ಪವಿತ್ರ ದೇವರು. ಈ ದೇವಾಲಯವು ವಿಜಯನಗರದ ಅವಧಿಗೆ ಹಿಂದಿನ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಕ್ಕೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ. ಕೆತ್ತಿದ ಕಂಬಗಳು, ಒಳಾಂಗಣ ಮತ್ತು ಶಿಖರವು ಇಲ್ಲಿನ ಮುಖ್ಯಾಂಶಗಳಾಗಿವೆ. ಶಿವನಿಗೆ ಅರ್ಪಿತವಾಗಿರುವ ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಚಾಲುಕ್ಯರ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡ ಪ್ರದೇಶ
ಅತಿದೊಡ್ಡ ದೇವಿಯ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಒಂದಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ಇಲ್ಲಿ ಜಾತ್ರೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.
ರಾಯಚೂರು ಪ್ರದೇಶ
ಕಲ್ಲೂರಿನ ಮಾರ್ಕಂಡೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನವು ಮಾರ್ಕಂಡೇಶ್ವರ (ಶಿವ) ದೇವರಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿದೆ. ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಕೃಷ್ಣದೇವರಾಯ ತನ್ನ ಕುಟುಂಬದೊಂದಿಗೆ ಈ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಪೂಜಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಎಂಬ ಪ್ರತೀತಿಯಿದೆ. ಮಾರ್ಕಂಡೇಶ್ವರವು ಪುರಾತನವಾದ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದೆ. ನಾರದ ದೇವಾಲಯವು ಋಷಿ ನಾರದನಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿದೆ. ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯ ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ನಾರದಗದ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕದ ದೇವಾಲಯಗಳು ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳು ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ
ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌
ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‍ಗಳನ್ನು ನೀರಿನ ಕರಡಿಗಳು ಅಥವಾ ಮೊಸ್ ಪಿಗ್ಲೆಟ್ಸ್ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಎಂಟು-ಕಾಲಿನ ವಿಭಜಿತ ಸೂಕ್ಷ್ಮ-ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಫೈಲಮ್ ಆಗಿದೆ. ೧೭೭೩ ರಲ್ಲಿ ಜರ್ಮನ್ ಪ್ರಾಣಿಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಜೋಹಾನ್ ಆಗಸ್ಟ್ ಎಫ್ರೈಮ್ ಗೊಯೆಜ್ ಅವರು ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‍ಗಳನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ವರ್ಣಿಸಿದರು. ಅವರು ಇವುಗಳನ್ನು ಕ್ಲೈನರ್ ವಾಸ್ಸೆರ್ಬರ್ಬರ್ ( ಅಂದರೆ ಸಣ್ಣ ನೀರಿನ ಕರಡಿ) ಎಂದು ಕರೆದರು. ೧೭೭೭ ರಲ್ಲಿ, ಇಟಾಲಿಯನ್ ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಲಾಝಾರೋ ಸ್ಪಲ್ಲಂಜನಿ ಅವರು ಟಾರ್ಡಿಗ್ರಾಡಾ, ಅಂದರೆ ನಿಧಾನಗತಿಯ ಹೆಜ್ಜೆಗಳು ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಿದರು. thumb|ಮಿಲ್ನೇಶಿಯಮ್ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರಾಡಮ್ ಮತ್ತು ಯುಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್ thumb|ಎಕಿನಿಸ್ಕಸ್‌ ಸಕ್ಸಿನಿಯಸ್
ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‍ಗಳು ಭೂಮಿಯ ಜೀವಗೋಳದಲ್ಲಿ, ಪರ್ವತ ತುದಿಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಆಳ ಸಮುದ್ರ ಮತ್ತು ಮಣ್ಣಿನ ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿಗಳವರೆಗೆ, ಮತ್ತು ಉಷ್ಣವಲಯದ ಮಳೆಕಾಡುಗಳಿಂದ ಅಂಟಾರ್ಕ್ಟಿಕ್ ವರೆಗೆ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್ ಗಳು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿರುವ ಅತ್ಯಂತ ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕ ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿವೆ. ತೀವ್ರ ತಾಪಮಾನ, ತೀವ್ರ ಒತ್ತಡಗಳು (ಅಧಿಕ ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ಎರಡೂ), ವಾಯು ಕೊರತೆ, ವಿಕಿರಣ, ನಿರ್ಜಲೀಕರಣ, ಮತ್ತು ಹಸಿವಿನಂತಹ ತೀವ್ರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಿಂದ ಬದುಕುಳಿಯಲು ಸಮರ್ಥವಾಗಿರುವ ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಒಂದಾಗಿವೆ. ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‍ಗಳು ಹೊರಗಿನ ಪ್ರಪಂಚಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡು ಕೂಡ ಬದುಕುತ್ತವೆ. ಆರ್ಥ್ರೋಪಾಡ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ನೆಮಟೋಡ್‌ಗಳಂತಹ ಎಕ್ಡಿಸಿಸ್‌ನಿಂದ ಬೆಳೆಯುವ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಸೂಪರ್ ಫೈಲಮ್ ಎಕ್ಡಿಸೊಜೋವಾದ ಒಂದು ಭಾಗವಾದ ಫೈಲಮ್ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರಾಡಾದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೧೩೦೦ ತಿಳಿದಿರುವ ಪ್ರಭೇದಗಳಿವೆ. ಈ ಗುಂಪಿನ ಪ್ರಾಚೀನ ಸದಸ್ಯರು ಕ್ರಿಟೇಷಿಯಸ್‍ಗಳ (೧೪೫ ರಿಂದ ೬೬ ದಶಲಕ್ಷ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ) ಪಳೆಯುಳಿಕೆಗಳು ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕಾದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಇವುಗಳ ಒಂದು ವರ್ಗವು ಆಧುನಿಕ ರೂಪಕ್ಕೆ ಮಾರ್ಪಾಡಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳು ೫೦೦ ಮಿಲಿಯನ್ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಕ್ಯಾಂಬ್ರಿಯನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ತಮ್ಮ ಹತ್ತಿರದ ಸಂಬಂಧಿಕರಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಆದುದರಿಂದ ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ಜೀವಿಗಳು ಮುಂಚಿನ ಮೂಲವನ್ನು ಹೊಂದಿರಬಹುದು ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.
ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬೆಳೆದಾಗ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸುಮಾರು ೦.೫ ಮಿಮೀ (೦.೦೨೦ ಇಂಚು) ಉದ್ದವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳು ಗಿಡ್ಡ ಮತ್ತು ದಪ್ಪವಾಗಿದ್ದು, ನಾಲ್ಕು ಜೋಡಿ ಕಾಲುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ, ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ಉಗುರುಗಳಲ್ಲಿ (ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಾಲ್ಕರಿಂದ ಎಂಟು) ಅಥವಾ ಸಕ್ಷನ್ ಡಿಸ್ಕ್‌ಗಳಾಗಿ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳು ಪಾಚಿಗಳು ಮತ್ತು ಕಲ್ಲುಹೂವುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಸಸ್ಯ ಕೋಶಗಳು, ಪಾಚಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಣ್ಣ ಅಕಶೇರುಕಗಳನ್ನು ತಿನ್ನುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆ-ಶಕ್ತಿಯ ಸೂಕ್ಷ್ಮದರ್ಶಕದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನೋಡಬಹುದು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಅವುಗಳನ್ನು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಮತ್ತು ಹವ್ಯಾಸಿ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಅಭ್ಯಸಿಸಬಹುದು.
ಹೆಸರಿಸುವಿಕೆ
ಜೊಹಾನ್ ಆಗಸ್ಟ್ ಎಫ್ರೈಮ್ ಗೊಯೆಜ್ ಮೂಲತಃ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್ ಕ್ಲೈನರ್ ವಾಸ್ಸೆರ್ಬರ್ಬರ್ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಿದರು. ಇದರ ಅರ್ಥ ಜರ್ಮನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ನೀರು - ಕರಡಿ (ಇಂದು, ಅವುಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಜರ್ಮನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಬಾರ್ಟಿಯರ್ಚೆನ್ ಅಥವಾ "ಸಣ್ಣ ಕರಡಿ-ಪ್ರಾಣಿ" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ). ನೀರು-ಕರಡಿ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‍ಗಳು ಚಲಿಸುವ ರೀತಿಯಿಂದ ಬಂದಿದೆ ಮತ್ತು ಇದು ಕರಡಿಯ ನಡಿಗೆಯನ್ನು ನೆನಪಿಸುತ್ತದೆ. ಟಾರ್ಡಿಗ್ರಾಡಮ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಅರ್ಥ ನಿಧಾನಗತಿ ಚಲಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ೧೭೭೭ ರಲ್ಲಿ ಲಾಝಾರೊ ಸ್ಪಲ್ಲಂಜನಿ ನೀಡಿದರು. thumb|ಜೊಹಾನ್ ಆಗಸ್ಟ್ ಎಫ್ರೈಮ್‌ ಗೊಯೆಜ್
ವಿವರಣೆ
ವಯಸ್ಸಾದ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‍ಗಳು ೧.೫ ಮಿಮೀ (೦.೦೫೯ ಇಂಚು) ದೇಹದ ಉದ್ದವನ್ನು ತಲುಪಬಹುದು. ಅತಿ ಚಿಕ್ಕದಾದ ವಯಸ್ಕ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‍ಗಳು ೦.೧ ಮಿಮೀ ಉದ್ದವಿರುತ್ತದೆ. ಮೊಟ್ಟೆಯೊಡೆದ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್ ಗಳು ೦.೦೫ ಮಿ.ಮೀ.ಗಿಂತ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿರಬಹುದು.
ಆವಾಸಸ್ಥಾನ
ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಲ್ಲುಹೂವುಗಳು ಮತ್ತು ಪಾಚಿಗಳ ಮೇಲೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಪಾಚಿಯ ತುಂಡನ್ನು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ನೆನೆಸುವ ಮೂಲಕ ಅಲ್ಲಿ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‍ಗಳು ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದಿಬ್ಬಗಳು ಮತ್ತು ಕರಾವಳಿಗಳು, ಮಣ್ಣು, ಎಲೆ ಕಸ, ಮತ್ತು ಸಮುದ್ರ ಅಥವಾ ಸಿಹಿನೀರಿನ ರಾಡಿಗಳಲ್ಲಿ, ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ (ಪ್ರತಿ ಲೀಟರ್ ಗೆ ೨೫,೦೦೦ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳು). ಒಂದು ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್, ಎಚಿನಿಸ್ಕೋಯಿಡೆಸ್ ವೈಥಿ, ಬರ್ನಾಕಲ್ ನಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು.
ಅಂಗರಚನಾಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ರೂಪವಿಜ್ಞಾನ
ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‍ಗಳು ಬ್ಯಾರೆಲ್ ಆಕಾರದ ದೇಹಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ನಾಲ್ಕು ಜೊತೆ ದಪ್ಪ ಕಾಲುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಭೇದಗಳು ೦.೩ ರಿಂದ ೦.೫ ಮಿಮೀ (೦.೦೧೨ ರಿಂದ ೦.೦೨೦ ಇಂಚು) ಉದ್ದವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಪ್ರಭೇದಗಳು ೧.೨ ಮಿಮೀ (೦.೦೪೭ ಇಂಚು) ತಲುಪಬಹುದು. ದೇಹವು ಒಂದು ತಲೆ, ತಲಾ ಮೂರು ದೇಹ ಖಂಡಗಳು ಮತ್ತು ಒಂದು ಜೋಡಿ ಕಾಲುಗಳನ್ನು ಅಂದರೆ ನಾಲ್ಕನೇ ಜೋಡಿ ಕಾಲುಗಳನ್ನು ಬಾಲವಿರುವ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿವೆ. ಕಾಲುಗಳಿಗೆ ಕೀಲುಗಳಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಪಾದಗಳು ತಲಾ ನಾಲ್ಕರಿಂದ ಎಂಟು ಉಗುರುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಕ್ಯುಟಿಕಲ್‍ನಲ್ಲಿ ಕೈಟಿನ್ ಮತ್ತು ಪ್ರೋಟೀನ್ ಇರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ನಿಯತಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಮೌಲ್ಟ್ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‍ಗಳ ಮೊದಲ ಮೂರು ಜೋಡಿ ಕಾಲುಗಳು ಪಾರ್ಶ್ವಗಳ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಕೆಳಮುಖವಾಗಿ ನಿರ್ದೇಶಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ, ಮತ್ತು ಚಲನೆಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಸಾಧನಗಳಾಗಿವೆ, ಆದರೆ ನಾಲ್ಕನೇ ಜೋಡಿಯು ಮುಂಡದ ಕೊನೆಯ ಖಂಡದ ಮೇಲೆ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ನಿರ್ದೇಶಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ತಳಪಾಯವನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಲು ಬಳಸುತ್ತವೆ.
thumb|ಹೈಪ್ಸಿಬಿಯಸ್ ಡುಜಾರ್ಡಿನಿಯ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‍ಗಳು ಹಲವಾರು ಹಾಕ್ಸ್ ವಂಶವಾಹಿನಿಗಳು ಮತ್ತು ದೇಹದ ಅಕ್ಷದ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಮಧ್ಯಂತರ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ. ಕೀಟಗಳಲ್ಲಿ, ಇದು ಇಡೀ ಎದೆ ಮತ್ತು ಹೊಟ್ಟೆಗೆ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿ ಇಡೀ ದೇಹವು, ಕೊನೆಯ ಜೋಡಿ ಕಾಲುಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಆರ್ಥ್ರೋಪಾಡ್ ಗಳಲ್ಲಿ ತಲೆಯ ಭಾಗಕ್ಕೆ ಸಮರೂಪವಾಗಿರುವ ಖಂಡಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. thumb|ಲಝಾರೊ ಸ್ಪಲ್ಲಂಜಾನಿ
ಒಂದೇ ಪ್ರಭೇದದ ಎಲ್ಲಾ ವಯಸ್ಕ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‍ಗಳು ಒಂದೇ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಜೀವಕೋಶಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ (ನೋಡಿ ಯುಟೆಲಿ. ಕೆಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ ವಯಸ್ಸಾದ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‍ಗಳು ಸುಮಾರು ೪೦,೦೦೦ ಜೀವಕೋಶಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೆ, ಇತರ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‍ಗಳು ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಜೀವಕೋಶಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ.
ದೇಹದ ಕುಹರವು ಹಿಮೋಕೋಲ್ ಅನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ನಿಜವಾದ ಕೋಲಮ್ ಅನ್ನು ಗೋನಾಡ್‍ನ ಸುತ್ತಲೂ ಕಂಡುಹಿಡಿಯಬಹುದು. ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‍ಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಉಸಿರಾಟದ ಅಂಗಗಳು ಕಂಡುಬರುವುದಿಲ್ಲ, ಅನಿಲದ ವಿನಿಮಯವು ಇಡೀ ದೇಹದಾದ್ಯಂತ ಸಂಭವಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‍ಗಳು ಗುದನಾಳಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮೂರು ಕೊಳವೆಯಾಕಾರದ ಗ್ರಂಥಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ; ಇವು ಆರ್ಥ್ರೋಪಾಡ್ ಗಳ ಮಾಲ್ಪಿಜಿಯನ್ ಕೊಳವೆಗಳನ್ನು ಹೋಲುವ ವಿಸರ್ಜನಾ ಅಂಗಗಳಾಗಿರಬಹುದು, ಆದರೂ ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರಗಳು ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿವೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ನೆಫ್ರಿಡಿಯಾಗಳು ಇಲ್ಲ.
ಕೊಳವೆಯಾಕಾರದ ಬಾಯಿಯು ಸ್ಟೈಲೆಟ್ ಗಳಿಂದ ಕೂಡಿವೆ, ಇವುಗಳನ್ನು ಸಸ್ಯದ ಕೋಶಗಳು, ಪಾಚಿಗಳು, ಅಥವಾ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್ ಗಳು ತಿನ್ನುವ ಸಣ್ಣ ಅಕಶೇರುಕಗಳನ್ನು ಚುಚ್ಚಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ದೇಹದ ದ್ರವಗಳು ಅಥವಾ ಜೀವಕೋಶದ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಬಾಯಿಯು ಟ್ರೈರಾಡಿಯೇಟ್, ಸ್ನಾಯುವಿನ, ಹೀರುವ ಗಂಟಲಿನಲ್ಲಿ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಪ್ರಾಣಿಯು ಕರಗಿದಾಗ ಶೈಲಿಗಳು ಕಳೆದುಹೋಗುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಬಾಯಿಯ ಎರಡೂ ಬದಿಯಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಜೋಡಿ ಗ್ರಂಥಿಗಳಿಂದ ಹೊಸ ಜೋಡಿ ಸ್ರವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಗಂಟಲು ಸಣ್ಣ ಅನ್ನನಾಳಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ನಂತರ ಜೀರ್ಣಕ್ರಿಯೆಯ ಮುಖ್ಯ ಸ್ಥಳವಾದ ದೇಹದ ಉದ್ದವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸುವ ಕರುಳಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುತ್ತದೆ. ಕರುಳು ಸಣ್ಣ ಗುದನಾಳದ ಮೂಲಕ ದೇಹದ ಕೊನೆಯ ತುದಿಯಲ್ಲಿರುವ ಗುದದ್ವಾರಕ್ಕೆ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳು ಅವು ಕರಗಿದಾಗ ಮಾತ್ರ ಮಲವಿಸರ್ಜನೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ, ಮಲವನ್ನು ಶೆಡ್ ಕ್ಯುಟಿಕಲ್‍ನೊಂದಿಗೆ ಬಿಡುತ್ತವೆ.
ಮೆದುಳು ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯವಾಗಿ ಸಮ್ಮಿತೀಯ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್ ಗಳು ಜೋಡಿ ವೆಂಟ್ರಲ್ ನರವ್ಯೂಹದ ಮೇಲೆ ಬೆನ್ನಿನ ಮೆದುಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಮಿದುಳು ಬಹು ಹಾಲೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ, ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಮೂರು ದ್ವಿಪಕ್ಷೀಯವಾಗಿ ಜೋಡಿಯಾದ ನರಕೋಶಗಳ ಗುಚ್ಛಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಮೆದುಳನ್ನು ಅನ್ನನಾಳದ ಕೆಳಗಿನ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಗ್ಯಾಂಗ್ಲಿಯನ್‍ಗೆ ಜೋಡಿಸಲಾಗಿದೆ, ಅದರಿಂದ ಎರಡು ವೆಂಟ್ರಲ್ ನರಬಳ್ಳಿಯು ದೇಹದ ಉದ್ದವನ್ನು ಚಲಿಸುತ್ತದೆ. ಬಳ್ಳಿಯು ಪ್ರತಿ ಖಂಡಕ್ಕೆ ಒಂದು ಗ್ಯಾಂಗ್ಲಿಯನ್ ಅನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ಪಾರ್ಶ್ವ ನರತಂತುಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತದೆ, ಅದು ಕೈಕಾಲುಗಳಿಗೆ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಒಂದು ಜೋಡಿ ರಾಬ್ಡೊಮೆರಿಕ್ ವರ್ಣದ್ರವ್ಯ-ಕಪ್ ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ, ಮತ್ತು ತಲೆ ಮತ್ತು ದೇಹದ ಮೇಲೆ ಹಲವಾರು ಸಂವೇದನಾ ಕುರುಚಲುಗಳು ಇರುತ್ತವೆ.
ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್ ಗಳೆಲ್ಲವೂ ಒಂದು ಬುಕೊಫಾರಿಂಜಿಯಲ್ ಉಪಕರಣವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ (ಸ್ನಾಯುಗಳು ಮತ್ತು ಮುಳ್ಳುಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ನುಂಗುವ ಸಾಧನವು ಒಳ ದವಡೆಯನ್ನು ಸಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಗಂಟಲು ಮತ್ತು ಕರುಳಿನ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಜೀರ್ಣಕ್ರಿಯೆ ಮತ್ತು ಚಲನೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತದೆ) ಇದನ್ನು ಉಗುರುಗಳೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ
ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‍ಗಳು ಮೊಟ್ಟೆಯಿಡುವ ಪ್ರಾಣಿಗಳಾಗಿದ್ದು, ಮತ್ತು ಫಲೀಕರಣವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಾಹ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಹೆಣ್ಣಿನ ಶೆಡ್ ಕ್ಯುಟಿಕಲ್ ಒಳಗೆ ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಇರಿಸಿ ನಂತರ ವೀರ್ಯಾಣುವಿನಿಂದ ಆವೃತವಾಗುವುದರೊಂದಿಗೆ ಮೊಲ್ಟ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಿಲನವು ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳು ಆಂತರಿಕ ಫಲೀಕರಣವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ, ಹೆಣ್ಣು ತನ್ನ ಕ್ಯುಟಿಕಲ್ ಅನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಉದುರಿಸುವ ಮೊದಲು ಮಿಲನ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ, ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಶೆಡ್ ಕ್ಯುಟಿಕಲ್ ಒಳಗೆ ಬಿಡಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಕೆಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳು ಅವುಗಳನ್ನು ಹತ್ತಿರದ ತಲಾಧಾರಗಳಿಗೆ ಜೋಡಿಸುತ್ತವೆ.
ಮೊಟ್ಟೆಗಳು ೧೪ ದಿನಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸಮಯದ ನಂತರ ಹೊರಬರುತ್ತವೆ, ಮರಿಗಳು ಆಗಲೇ ವಯಸ್ಕ ಜೀವಕೋಶಗಳ ಪೂರ್ಣ ಪೂರಕವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ವಯಸ್ಕ ಗಾತ್ರಕ್ಕೆ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ಜೀವಕೋಶ ವಿಭಜನೆಯಿಂದಲ್ಲ ಬದಲಾಗಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಜೀವಕೋಶಗಳ ಹಿಗ್ಗುವಿಕೆಯಿಂದ (ಹೈಪರ್ಟ್ರೋಫಿ) ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‍ಗಳು ೧೨ ಬಾರಿ ಮೋಲ್ಟ್ ಮಾಡಬಹುದು.
ಪರಿಸರ ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಜೀವನ ಚರಿತ್ರೆ
ಹೆಚ್ಚಿನ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‍ಗಳು ಫೈಟೋಫಾಗಸ್ (ಸಸ್ಯ ಭಕ್ಷಕರು) ಅಥವಾ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯೋಫಾಗಸ್ (ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ತಿನ್ನುವವರು) ಆಗಿರುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಕೆಲವು ಸಣ್ಣ ಜಾತಿಯ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‍ಗಳನ್ನು (ಉದಾ. ಮಿಲ್ನೇಸಿಯಮ್ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರಾಡಮ್) ತಿನ್ನುವಷ್ಟರ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಮಾಂಸಾಹಾರಿಗಳಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‍ಗಳು ವರ್ಗದಿಂದ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುವ ಅನೇಕ ಪ್ರಭೇದಗಳೊಂದಿಗೆ ರೂಪವಿಜ್ಞಾನದ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಈ ಸಂಬಂಧದಿಂದಾಗಿ ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್ ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಶೀಲನೆಯನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲು ಕಷ್ಟಪಡುತ್ತಾರೆ. [ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣ ಅಗತ್ಯ] ಈ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಆರ್ಥ್ರೋಪಾಡ್ ಗಳ ಆರಂಭಿಕ ವಿಕಾಸದೊಂದಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ನಿಕಟವಾದ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್ ಪಳೆಯುಳಿಕೆಗಳು ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕಾದ ಕ್ರಿಟೇಷಿಯಸ್ ಅವಧಿಯಷ್ಟು ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತವೆ. ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್ ಗಳನ್ನು ಕಾಸ್ಮೋಪಾಲಿಟನ್ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಹಿಡಿಯಬಹುದು.ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್ ಗಳ ಮೊಟ್ಟೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಿಸ್ಟ್ ಗಳು ಎಷ್ಟು ಬಾಳಿಕೆ ಬರುತ್ತವೆಯೆಂದರೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಇತರ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಪಾದಗಳ ಮೇಲೆ ಬಹಳ ದೂರ ಸಾಗಿಸಬಹುದು. thumb|ಸೂಕ್ಷ್ಮದರ್ಶಕದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‍ನ ವೀಡಿಯೊ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‍ಗಳು ತಮ್ಮ ಬದುಕುಳಿಯುವ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳ ಹೇರಳತೆಯಿಂದಾಗಿ ಎಲ್ಲಾ ಐದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸಾಮೂಹಿಕ ಅಳಿವುಗಳಿಂದ ತಮ್ಮನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲಾ ಇತರ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ ಮಾರಕವಾಗುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳನ್ನು ಬದುಕುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವೂ ಸೇರಿದೆ (ಮುಂದಿನ ವಿಭಾಗವನ್ನು ನೋಡಿ).
ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‍ಗಳ ಜೀವಿತಾವಧಿಯು ಕೆಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳಿಗೆ ಮೂರರಿಂದ ನಾಲ್ಕು ತಿಂಗಳುಗಳವರೆಗೆ, ಇತರ ಪ್ರಭೇದಗಳಿಗೆ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಸುಪ್ತ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಅವುಗಳ ಸಮಯವನ್ನು ಎಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
ಶರೀರವಿಜ್ಞಾನ
ಹಿಮಾಲಯದ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಉಷ್ಣ ಬುಗ್ಗೆಗಳಲ್ಲಿ (೬,೦ ಮೀ; ೨೦,೦೦೦ ಅಡಿ, ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟದಿಂದ ಮೇಲೆ) ಆಳ ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ (−೪,೦ ಮೀ; −೧೩,೦೦೦ ಅಡಿಗಳು) ಮತ್ತು ಧ್ರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ಸಮಭಾಜಕ ವೃತ್ತದವರೆಗೆ, ಘನ ಹಿಮದ ಪದರಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಸಾಗರದ ಕೆಸರುಗಳಲ್ಲಿ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‍ಗಳನ್ನು ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ವರದಿ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಸರೋವರಗಳು, ಕೊಳಗಳು ಮತ್ತು ಹುಲ್ಲುಗಾವಲುಗಳಂತಹ ಸೌಮ್ಯ ಪರಿಸರಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು, ಆದರೆ ಇತರವುಗಳನ್ನು ಕಲ್ಲಿನ ಗೋಡೆಗಳು ಮತ್ತು ಛಾವಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ತೇವಾಂಶದ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‍ಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿವೆ, ಆದರೆ ಅವು ಕನಿಷ್ಠ ಸ್ವಲ್ಪ ತೇವಾಂಶವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದಾದ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿರಬಹುದು. thumb|ಲಿವಿಂಗ್ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳು ಸುತ್ತಲೂ ಚಲಿಸುತ್ತವೆ
ಅವರನ್ನು ಎಕ್ಸ್ ಟ್ರೀಮೋಫಿಲಿಕ್ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಏಕೆಂದರೆ ಅವರು ಈ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ, ಅವುಗಳನ್ನು ಸಹಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಮಾತ್ರ ಇವುಗಳಿಂದ ಸಾಧ್ಯವಾಗಿದೆ. ಇದರ ಅರ್ಥವೇನೆಂದರೆ, ಅವರು ತೀವ್ರ ಪರಿಸರಗಳಿಗೆ ಒಡ್ಡಿಕೊಂಡಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಸಾಯುವ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ನಿಜವಾದ ಎಕ್ಸ್ ಟ್ರೀಮೋಫಿಲ್ ಗಳು ಭೌತಿಕವಾಗಿ ಅಥವಾ ಭೂರಾಸಾಯನಿಕವಾಗಿ ತೀವ್ರವಾದ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ, ಅದು ಹೆಚ್ಚಿನ ಇತರ ಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಹಾನಿಯನ್ನುಂಟು ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳು ತಮ್ಮ ಚಯಾಪಚಯವನ್ನು ಅಮಾನತುಗೊಳಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಜಾತಿಗಳ ಕೆಲವು ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ (ಕ್ರಿಪ್ಟೋಬಯೋಸಿಸ್ ಅನ್ನು ನೋಡಿ). ಈ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿದ್ದಾಗ, ಅವುಗಳ ಚಯಾಪಚಯ ಕ್ರಿಯೆಯು ಸಾಮಾನ್ಯಕ್ಕಿಂತ ೦.೦೧% ಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆಯಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ನೀರಿನ ಅಂಶವು ಸಾಮಾನ್ಯಕ್ಕಿಂತ ೧% ಕ್ಕೆ ಇಳಿಯಬಹುದು, ಮತ್ತು ಅವುಗಳು ೩೦ ವರ್ಷಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಆಹಾರ ಅಥವಾ ನೀರು ಇಲ್ಲದೆ ಉಳಿಯಬಹುದು, ನಂತರ ಮರುಜಲೀಕರಣ, ಮೇವು, ಮತ್ತು ಪುನರುತ್ಪಾದನೆ ಹೀಗೆ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ಜಾತಿಯ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳು ನಿರ್ಜಲೀಕರಣಗೊಂಡ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಐದು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಅಥವಾ ಅಸಾಧಾರಣ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಬದುಕಬಲ್ಲವು. ಪರಿಸರವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ, ಅವರು ಈ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಅನ್ಹೈಡ್ರೋಬಯೋಸಿಸ್, ಕ್ರಯೋಬಯೋಸಿಸ್, ಆಸ್ಮೋಬಯೋಸಿಸ್ ಅಥವಾ ಅನಾಕ್ಸಿಬಯೋಸಿಸ್ ಮೂಲಕ ಪ್ರವೇಶಿಸಬಹುದು.
ಅಂತಹ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯವರೆಗೆ ನಿರ್ಜಲೀಕರಣಗೊಳ್ಳುವ ಅವರ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸದ ಡೈಸ್ಯಾಕರೈಡ್ ಟ್ರೆಹಲೋಸ್‌ನ ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಿರ್ಜಲೀಕರಣದಿಂದ ಬದುಕುಳಿಯುವ ಇತರ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳು ಟ್ರೆಹಲೇಸ್ ಜೀನ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಡೆಲ್ಲೊಯ್ಡ್ ರೋಟಿಫರ್ಸ್‍ಗಳು ಎರಡರಲ್ಲೂ, ಟ್ರೆಹಲೋಸ್ ಅನ್ನು ಸಂಶ್ಲೇಷಿಸುವ ಒಂದು ಭಾಗಶಃ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವು ಕೇವಲ ನಿರ್ಜಲೀಕರಣ ಸಹಿಷ್ಣುತೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು ಎಂದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ.
ಈ ಸಂಶೋಧನೆಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ, ಈ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಇಂತಹ ವಿಪರೀತ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಬದುಕುಳಿದವು ಎಂಬುದರ ಕುರಿತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಶೋಧನೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳಲ್ಲಿನ ನಿರ್ಜಲೀಕರಣಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ ಆಂತರಿಕವಾಗಿ ಅಸ್ತವ್ಯಸ್ತವಾಗಿರುವ ಪ್ರೋಟೀನ್‌ಗಳು (ಐಡಿಪಿಗಳು) ಹೆಚ್ಚು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ ಎಂದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ, ಮೂರು ಹೊಸ ಐ.ಡಿ.ಪಿಗಳು ಗಳು ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಕಾಯಿನ್ಡ್ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್ ಸ್ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಪ್ರೊಟೀನ್‌ಗಳಿಗೆ (ಟಿಡಿಪಿಗಳು) ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಈ ಟಿಡಿಪಿಗಳು ಫಾಸ್ಫೋಲಿಪಿಡ್ ದ್ವಿಪದರಗಳ ಧ್ರುವೀಯ ತಲೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸುವ ಮೂಲಕ ಪೊರೆಗಳ ರಚನೆಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಬಹುದು, ಪುನರ್ಜಲೀಕರಣದ ಮೇಲೆ ರಚನಾತ್ಮಕ ಹಾನಿಯನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಬಹುದು. ಅಲ್ಲದೆ, ಟಿಡಿಪಿಗಳು, ಹೆಚ್ಚು ಹೈಡ್ರೋಫಿಲಿಕ್ ಆಗಿದ್ದು, ವಿಟ್ರಿಫಿಕೇಶನ್ ಯಾಂತ್ರಿಕತೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಕೊಂಡಿವೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿದೆ, ಅಲ್ಲಿ ಗಾಜಿನಂತಹ ಮ್ಯಾಟ್ರಿಕ್ಸ್ ನಿರ್ಜಲೀಕರಣದ ನಂತರ ಸೆಲ್ಯುಲಾರ್ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಜೀವಕೋಶಗಳಲ್ಲಿ ರೂಪುಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಅವರ ಡಿಎನ್‌ಎಯು ವಿಕಿರಣದಿಂದ "ಡಿಎಸ್‌ಯುಪಿ" (ಶಾರ್ಟ್ ಫ಼ಾರ್ ಡಾಮೇಜ್ ಸಪ್ರೆಸ್ಸ್) ಎಂಬ ಪ್ರೊಟೀನ್‌ನಿಂದ ಮತ್ತಷ್ಟು ರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಈ ಕ್ರಿಪ್ಟೋಬಯೋಟಿಕ್ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ, ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್ ಅನ್ನು ಟ್ಯೂನ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ
ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳು ಯಾವುದೇ ಇತರ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವ ವಿಪರೀತ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ಬದುಕಬಲ್ಲವು. ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳು ಉಳಿದುಕೊಳ್ಳಬಹುದಾದ ವಿಪರೀತಗಳು ಇವುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ: ೨೦೨೦ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಸಂಶೋಧನೆಯು ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ತಾಪಮಾನಕ್ಕೆ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿರುತ್ತವೆ ಎಂದು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಶಾಖಕ್ಕೆ ಒಗ್ಗಿಕೊಳ್ಳದ ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಸಕ್ರಿಯ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ೩೭.೧ °ಸೆ (೯೮.೮ °ಫ಼ಾ) ನಲ್ಲಿ ೪೮ ಗಂಟೆಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸಂಶೋಧಕರು ತೋರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಒಗ್ಗಿಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಯು ೩೭.೬ ಡಿಗ್ರಿ ಸೆಲ್ಸಿಯಸ್ (೯೯.೭ °ಫ಼ಾ) ಗೆ ಸಕ್ರಿಯ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳ ಅರ್ಧವನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಅಗತ್ಯವಾದ ತಾಪಮಾನವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿತು. ತಮ್ಮ ಟುನ್- ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ತಾಪಮಾನವನ್ನು ತಡೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ಸ್ವಲ್ಪ ಉತ್ತಮವಾಗಿವೆ. ಒಂದು ಗಂಟೆಯೊಳಗೆ ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಟನ್-ಸ್ಟೇಟ್ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಇದು ೮೨.೭ °ಸೆ (೧೮೦.೯ °ಫ಼ಾ) ಗೆ ತಾಪನವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿತು. ದೀರ್ಘವಾದ ಮಾನ್ಯತೆ ಸಮಯವು ಮಾರಣಾಂತಿಕತೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ತಾಪಮಾನವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ೨೪ ಗಂಟೆಗಳ ಮಾನ್ಯತೆಗಾಗಿ, ೬೩.೧ °ಸೆ (೧೪೫.೬ °ಫ಼ಾ) ಟುನ್-ಸ್ಟೇಟ್ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳ ಅರ್ಧದಷ್ಟು ನಾಶವಾಗಲು ಸಾಕಾಗುತ್ತದೆ.
ನೈಸರ್ಗಿಕ ತಲಾಧಾರದಿಂದ (ಪಾಚಿ) ನೇರವಾಗಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾದ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್ ಮೊಟ್ಟೆಗಳ ವಿಕಿರಣವು ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಡೋಸ್-ಸಂಬಂಧಿತ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ತೋರಿಸಿದೆ, ೪ ಕೆಜಿಯಷ್ಟು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಮೊಟ್ಟೆಯೊಡೆಯುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಡಿದಾದ ಕುಸಿತ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ, ಅದರ ಮೇಲೆ ಯಾವುದೇ ಮೊಟ್ಟೆಗಳು ಹೊರಬರಲಿಲ್ಲ. ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಮೊಟ್ಟೆಗಳು ವಿಕಿರಣಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ಸಹಿಷ್ಣುವಾಗಿದ್ದವು. ಆರಂಭಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಹಂತದಲ್ಲಿ ವಿಕಿರಣಗೊಂಡ ಯಾವುದೇ ಮೊಟ್ಟೆಗಳು ಹೊರಬರಲಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮೊಟ್ಟೆ ಮಾತ್ರ ಹೊರಬಂದಿತು, ಆದರೆ ಕೊನೆಯ ಹಂತದಲ್ಲಿ ವಿಕಿರಣಗೊಂಡ ಮೊಟ್ಟೆಗಳು ನಿಯಂತ್ರಣಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಲಾಗದ ದರದಲ್ಲಿ ಹೊರಬರುತ್ತವೆ.
ಬಾಹ್ಯಾ ಜಗತ್ತಿನ ಸಂಪರ್ಕದ ನಂತರದ ಬದುಕುಳಿಯುವಿಕೆ
ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳು ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶಕ್ಕೆ ಒಡ್ಡಿಕೊಂಡ ನಂತರ ಬದುಕುಳಿಯುವ ಮೊದಲ ಪ್ರಾಣಿಯಾಗಿದೆ. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೦೭ ರಲ್ಲಿ, ಬಯೋಪಾನ್ ಆಸ್ಟ್ರೋಬಯಾಲಜಿ ಪೇಲೋಡ್ ಅನ್ನು ಹೊತ್ತೊಯ್ಯುವ ಫ಼ೋಟೊನ್-ಎಮ್.ಥ್ರೀ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಜಲೀಕರಣಗೊಂಡ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಭೂಮಿಯ ಕಕ್ಷೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ೧೦ ದಿನಗಳವರೆಗೆ, ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳ ಗುಂಪುಗಳು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಈ ಹಿಂದೆ ನಿರ್ಜಲೀಕರಣಗೊಂಡಿದ್ದವು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶದ ಕಠಿಣ ನಿರ್ವಾತ ಅಥವಾ ನಿರ್ವಾತ ಮತ್ತು ಸೌರ ನೆರಳಾತೀತ ವಿಕಿರಣಗಳಿಗೆ ಒಡ್ಡಿಕೊಂಡವು. ಭೂಮಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿ, ಸೌರ ನೆರಳಾತೀತ ವಿಕಿರಣಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ೬೮% ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ವಿಷಯಗಳು ಪುನರ್ಜಲೀಕರಣದ ನಂತರ ೩೦ ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ ಪುನಶ್ಚೇತನಗೊಂಡವು, ಆದಾಗ್ಯೂ ನಂತರದ ಮರಣವು ಅಧಿಕವಾಗಿತ್ತು; ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವು ಕಾರ್ಯಸಾಧ್ಯವಾದ ಭ್ರೂಣಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಿದವು. ಇದಕ್ಕೆ ವ್ಯತಿರಿಕ್ತವಾಗಿ, ನಿರ್ವಾತ ಮತ್ತು ಪೂರ್ಣ ಸೌರ ನೆರಳಾತೀತ ವಿಕಿರಣದ ಸಂಯೋಜಿತ ಪರಿಣಾಮಕ್ಕೆ ಒಡ್ಡಿಕೊಂಡ ಹೈಡ್ರೀಕರಿಸಿದ ಮಾದರಿಗಳು ಬದುಕುಳಿಯುವಿಕೆಯನ್ನು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿತು, ಮಿಲ್ನೇಶಿಯಮ್ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರಾಡಮ್‌ನ ಮೂರು ವಿಷಯಗಳು ಮಾತ್ರ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿವೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿರ್ವಾತವು ಆರ್. ಕರೋನಿಫರ್ ಅಥವಾ ಎಮ್. ಟಾರ್ಡಿಗ್ರಾಡಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಮೊಟ್ಟೆ ಇಡುವಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಬೀರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ನೆರಳಾತೀತ ವಿಕಿರಣಕ್ಕೆ ಒಡ್ಡಿಕೊಂಡ ಎಮ್. ಟಾರ್ಡಿಗ್ರಾಡಮ್ ಕಡಿಮೆ ಮೊಟ್ಟೆ ಇಡುವ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಮೇ ೨೦೧೧ ರಲ್ಲಿ, ಇಟಾಲಿಯನ್ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನೌಕೆ ಎಂಡೀವರ್‌ನ ಅಂತಿಮ ಹಾರಾಟವಾದ ಎಸ್‍ಟಿಎಸ್-೧೩೪ ರಲ್ಲಿ ಎಕ್ಸ್ಟ್ರೀಮ್‌ ಫೈಲ್‌ಗಳೊಂದಿಗೆ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದರು. ಮೈಕ್ರೊಗ್ರಾವಿಟಿ ಮತ್ತು ಕಾಸ್ಮಿಕ್ ವಿಕಿರಣಗಳು ಹಾರಾಟದಲ್ಲಿ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳ ಬದುಕುಳಿಯುವಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳು ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ಸಂಶೋಧನೆಗೆ ಉಪಯುಕ್ತ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ನವೆಂಬರ್ ೨೦೧೧ ರಲ್ಲಿ, ಕಳುಹಿಸಬೇಕಾದ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಸೇರಿವೆ. ರಷ್ಯಾದ ಫೋಬೋಸ್-ಗ್ರಂಟ್ ಮಿಷನ್‌ನ ಲಿವಿಂಗ್ ಇಂಟರ್‌ಪ್ಲಾನೆಟರಿ ಫ್ಲೈಟ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪೆರಿಮೆಂಟ್ ಟು ಫೋಬೋಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಯುಎಸ್-ಆಧಾರಿತ ಪ್ಲಾನೆಟರಿ ಸೊಸೈಟಿಯಿಂದ; ಆದಾಗ್ಯೂ, ಉಡಾವಣೆ ವಿಫಲವಾಯಿತು. ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೧೯ ರಲ್ಲಿ, ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಕ್ರಿಪ್ಟೋಬಯೋಟಿಕ್ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಕ್ಯಾಪ್ಸುಲ್ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೧೯ ರಲ್ಲಿ ವಿಫಲವಾದ ಇಸ್ರೇಲಿ ಲೂನಾರ್ ಲ್ಯಾಂಡರ್ ಬೆರೆಶೀಟ್ ಕ್ರಾಶ್ ಲ್ಯಾಂಡಿಂಗ್ ನಂತರ ಚಂದ್ರನ ಮೇಲೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದವರೆಗೆ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿರಬಹುದು ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡಿದರು, ಆದರೆ ಮೇ ೨೦೨೧ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಬದುಕುಳಿಯುವುದು ಅಸಂಭವವೆಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.
ಇತ್ತೀಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಯಾವುದೇ ಜೀವಾಧಾರಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಿಲ್ಲದೆ ಮಂಗಳ ಗ್ರಹದಲ್ಲಿ ಬದುಕುಳಿಯುವ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಊಹಾಪೋಹಗಳಿವೆ. ಅಂತಹ ಊಹಾಪೋಹಗಳು ಮಂಗಳ ಗ್ರಹವನ್ನು ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳೊಂದಿಗೆ ವಸಾಹತುವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುವ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಗೆ ಉತ್ತೇಜನ ನೀಡಿದೆ.
ಟ್ಯಾಕ್ಸಾನಮಿ
ಎಕ್ಡಿಸೋಜೋವನ್ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಇತರ ವಂಶಾವಳಿಗಳಿಗೆ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳು ಹೇಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ರೂಪವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಆಣ್ವಿಕ ಅಧ್ಯಯನಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ. ಎರಡು ತೋರಿಕೆಯ ನಿಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ: ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳು ಆರ್ತ್ರೋಪೋಡಾ ಮತ್ತು ಓನಿಕೋಫೊರಾ ಅಥವಾ ನೆಮಟೋಡ್‌ಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿವೆ. ಮೊದಲಿನ ಪುರಾವೆಗಳು ರೂಪವಿಜ್ಞಾನದ ಅಧ್ಯಯನಗಳ ಸಾಮಾನ್ಯ ಫಲಿತಾಂಶವಾಗಿದೆ; ನಂತರದ ಪುರಾವೆಗಳು ಕೆಲವು ಆಣ್ವಿಕ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. thumb|ಎಕಿನಿಸ್ಕಸ್ ಎಸ್ಪಿಯ ವಿವರಣೆ. ೧೮೬೧ ರಿಂದ
ನಂತರದ ಊಹೆಯನ್ನು ಇತ್ತೀಚಿನ ಮೈಕ್ರೋಆರ್‌ಎನ್‌ಎ ಮತ್ತು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ ಅನುಕ್ರಮ ಟ್ಯಾಗ್ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗಳಿಂದ ತಿರಸ್ಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ, ಹಲವಾರು ಆಣ್ವಿಕ ಅಧ್ಯಯನಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ನೆಮಟೋಡ್‌ಗಳೊಂದಿಗೆ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳ ಗುಂಪು ದೀರ್ಘ ಶಾಖೆಯ ಆಕರ್ಷಣೆಯ ಕಲಾಕೃತಿಯಾಗಿದೆ. ಆರ್ತ್ರೋಪಾಡ್ ಗುಂಪಿನೊಳಗೆ (ಪನಾರ್ಥ್ರೋಪೊಡಾ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಒನಿಕೋಫೊರಾ, ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್ಸ್ ಮತ್ತು ಯುಆರ್ಥ್ರೋಪೊಡಾಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ), ಮೂರು ಮಾದರಿಯ ಸಂಬಂಧಗಳು ಸಾಧ್ಯ: ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್ಸ್ ಸಹೋದರಿ ಒನಿಕೊಫೊರಾ ಜೊತೆಗೆ ಆರ್ತ್ರೋಪಾಡ್ಗಳು (ಲೋಬೊಪೊಡಿಯಾ ಕಲ್ಪನೆ); ಒನಿಕೊಫೊರಾ ಸಹೋದರಿ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್ಸ್ ಜೊತೆಗೆ ಆರ್ತ್ರೋಪಾಡ್‌ಗಳಿಗೆ (ಟ್ಯಾಕ್ಟೋಪೊಡಾ ಹೈಪೋಥೆಸಿಸ್); ಮತ್ತು ಒನಿಕೊಫೊರಾ ಸಹೋದರಿ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳಿಗೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗಳು ಪನಾರ್ಥ್ರೋಪೋಡಾ ಗುಂಪು ಮೊನೊಫೈಲೆಟಿಕ್ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳು ಆರ್ತ್ರೋಪಾಡ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಒನಿಕೋಫೊರಾವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ವಂಶಾವಳಿಯ ಲೋಬೊಪೊಡಿಯಾದ ಸಹೋದರಿ ಗುಂಪು. thumb|ಮರಳಿನ ಧಾನ್ಯದ ಮೇಲೆ ಎಕಿನಿಸ್ಕಸ್ ಟೆಸ್ಟುಡೊದ ರೇಖಾಚಿತ್ರ
ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳ ನಿಮಿಷದ ಗಾತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಪೊರೆಯ ಒಳಚರ್ಮಗಳು ಅವುಗಳ ಪಳೆಯುಳಿಕೆಯನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲು ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚು ಅಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿಸುತ್ತದೆ. ತಿಳಿದಿರುವ ಏಕೈಕ ಪಳೆಯುಳಿಕೆ ಮಾದರಿಗಳು ಸೈಬೀರಿಯಾದ ಮಧ್ಯ-ಕೇಂಬ್ರಿಯನ್ ನಿಕ್ಷೇಪಗಳಿಂದ (ಆರ್ಸ್ಟೆನ್ ಪ್ರಾಣಿ) ಮತ್ತು ಕ್ರಿಟೇಶಿಯಸ್ ಅಂಬರ್‌ನಿಂದ ಕೆಲವು ಅಪರೂಪದ ಮಾದರಿಗಳು.
ಸೈಬೀರಿಯನ್ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್ ಪಳೆಯುಳಿಕೆಗಳು ಜೀವಂತ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳಿಂದ ಹಲವಾರು ವಿಧಗಳಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನವಾಗಿವೆ. ಅವು ನಾಲ್ಕಕ್ಕಿಂತ ಮೂರು ಜೋಡಿ ಕಾಲುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ, ಅವು ಸರಳೀಕೃತ ತಲೆ ರೂಪವಿಜ್ಞಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ, ಮತ್ತು ಅವುಗಳಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಹಿಂಭಾಗದ ತಲೆ ಉಪಾಂಗಗಳಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಅವುಗಳು ಆಧುನಿಕ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ಸ್ತಂಭಾಕಾರದ ಹೊರಪೊರೆ ನಿರ್ಮಾಣವನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಅವರು ಜೀವಂತ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳ ಕಾಂಡದ ಗುಂಪನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೦೨೧ ರಲ್ಲಿ, ಪ್ಯಾರಾಡೋರಿಫೋರಿಬಿಯಸ್ ಕ್ರೊನೊಕಾರ್ಬಿಯಸ್ ಎಂಬ ಹೊಸ ಪ್ರಭೇದವನ್ನು ಅಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪಳೆಯುಳಿಕೆಯಾಗಿ ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲಾಯಿತು, ಅದು ೧೬ ಮಿಲಿಯನ್ ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ಹಳೆಯ ಪಳೆಯುಳಿಕೆಯಾಗಿತ್ತು.
ವಿಕಾಸಾತ್ಮಕ ಇತಿಹಾಸ
ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳು ದೊಡ್ಡ ಪೂರ್ವಜರಿಂದ ಎರಡನೆಯದಾಗಿ ಚಿಕಣಿಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಹಲವಾರು ಪುರಾವೆಗಳಿವೆ. ಬಹುಶಃ ಲೋಬೋಪೊಡಿಯನ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಯಶಃ ಆಯ್ಶೆಯಾವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ, ಇದು ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್ ವಂಶಾವಳಿಯ ಭಿನ್ನತೆಗೆ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿದೆ. ಪರ್ಯಾಯ ಊಹೆಯು ಟ್ಯಾಕ್ಟೊಪೊಡಾವನ್ನು ಡೈನೊಕಾರಿಡಿಡ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಒಪಾಬಿನಿಯಾಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ದರ್ಜೆಯಿಂದ ಪಡೆಯುತ್ತದೆ. thumb|ಪ್ಯಾರಾಡೋರಿಫೋರಿಬಿಯಸ್, ಅಳಿವಿನಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್
ಆಧುನಿಕ ಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್‌ಗಳ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಅವಶೇಷಗಳು ಮಿಲ್ನೀಸಿಯಮ್ ಸ್ವೊಲೆನ್ಸ್ಕಿಯವುಗಳಾಗಿವೆ, ಇದು ಸುಮಾರು ೯೦ ಮಿಲಿಯನ್ ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ಹಳೆಯದಾದ ನ್ಯೂಜೆರ್ಸಿಯ ಅಂಬರ್‌ನ ಲೇಟ್ ಕ್ರಿಟೇಶಿಯಸ್ (ಟುರೋನಿಯನ್) ವಯಸ್ಸಿನ ಮಾದರಿಯಿಂದ ತಿಳಿದಿರುವ ಮಿಲ್ನೇಶಿಯಮ್ ಎಂಬ ಜೀವಂತ ಕುಲಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ. ಮತ್ತೊಂದು ಪಳೆಯುಳಿಕೆ, ಬೇರ್ನ್ ಲೆಗ್ಗಿ, ಕೆನಡಾದ ಅಂಬರ್‌ನ ಲೇಟ್ ಕ್ಯಾಂಪೇನಿಯನ್ (~೭೨ ಮಿಲಿಯನ್ ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ಹಳೆಯದು) ಮಾದರಿಯಿಂದ ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಅದರ ಸ್ವಂತ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಾಗಿದೆ (ಬಿಯೊರ್ನಿಡೆ), ಆದರೆ ನಂತರ ಹೈಪ್ಸಿಬಿಡೆಗೆ ಸೇರಿದೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸಲಾಯಿತು. ಅದೇ ಠೇವಣಿಯಿಂದ ಅನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಹೆಟೆರೊಟಾರ್ಡಿಗ್ರೇಡ್ ಅನ್ನು ಸಹ ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ.