cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಹರಕೆ
ಪ್ರಪಂಚದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಹರಕೆ
ರೋಮನ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಹರಕೆಗಳನ್ನು ಗೋಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ಬರೆಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಹರಕೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಪಾತ್ರೆಗಳ ಮೇಲೆ ಹೆಸರನ್ನು ಕೆತ್ತಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ದೇವಸ್ಥಾನಗಳು ಕೂಡ ಹರಕೆಗಳಿಂದಲೇ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯಾಗಿರುತ್ತಿದ್ದವು.
ಹಿಂದುಧರ್ಮದ ಅನ್ವಯ ಕಾಲಕಾಲಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಸಾಂದರ್ಭಿಕ ಬಲಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಇತರ ಉನ್ನತ ಧರ್ಮಗಳಲ್ಲೂ ಹರಕೆ ಕಂಡು ಬರುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾಜಿಕ ಪಿಡುಗಾಗಿದ್ದ ಸತಿಪದ್ಧತಿಯೂ ಒಂದು ಬಗೆಯ ಹರಕೆಯೇ ಆಗಿತ್ತು. ವಾಮಾಚಾರಿ ಶಕ್ತಿದೇವತೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಬಲಿಕೊಡುತ್ತಿದ್ದರೆಂಬ ಸಂಗತಿ ಜನಜನಿತವಾಗಿದೆ. ಒಳ್ಳೆಯದಾಗಲಿ ಎಂದು ದೇವರಲ್ಲಿ ಬೇಡಿಕೊಳ್ಳುವಿ ಕೆಯೇ ಹರಕೆ. ಪ್ರಕೃತಿಯ ಅನಂತಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಒಲಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅಥವಾ ಪ್ರಸನ್ನಗೊಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಜನಪದರು ನಡೆಸುತ್ತ ಬಂದ ಹಲವು ಬಗೆಯ ಆಚರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಇದೂ ಒಂದು. ಹರಕೆ ನಿತ್ಯದ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯಿಂದ ಭಿನ್ನವಾದುದು ಹಾಗೂ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದುದು. ನಿತ್ಯದ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಬಹುಪಾಲು ವ್ಯಕ್ತಿಗತವಾಗಿರುತ್ತದೆ; ಹರಕೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತಿಗತವಾದ ಅಂಶ ಭಾಗಶಃ ವಿದ್ದರೂ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಅಥವಾ ಸಾಮೂಹಿಕ ಇಲ್ಲವೆ ಕೌಟುಂಬಿಕ ಹಿತ ಪ್ರಧಾನವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಎನ್ನಬಹುದು.
ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಹರಕೆಗಳು
ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮನೆಗೂ ಒಂದು ಹೆಣ್ಣು, ಒಂದು ಗಂಡು-ಹೀಗೆ ಎರಡು ಮನೆದೇವರಿರುತ್ತವೆ. ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಯಾರಿಗಾದರು ಕೇಡಾದರೆ, ಕಾಯಿಲೆಯಾದರೆ ಬಂದಿರುವ ಎಡರನ್ನೂ ರೋಗವನ್ನೂ ನಿವಾರಿಸಿದರೆ ಮನೆದೇವರಿಗೆ ಬಲಿಕೊಡುತ್ತೇನೆ, ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಿಸುತ್ತೇನೆ, ತೀರ್ಥಯಾತ್ರೆ ಮಾಡುತ್ತೇನೆ ಎಂದು ಮೊದಲಾಗಿ ತಮ್ಮ ಶಕ್ತ್ಯನುಸಾರ ಮನೆಯ ಯಜಮಾನ ಇಲ್ಲವೆ ಯಜಮಾನಿ ರೋಗಿಯ ಪರವಾಗಿ ಹರಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ವಿರಳವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಇಷ್ಟಹರಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದೂ ಉಂಟು. ತಮ್ಮ ಮಾತಿಗೆ ಪ್ರಮಾಣ ಎಂಬ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಶುಭ್ರವಾದ ಒಂದು ತುಂಡುಬಿಳಿಯ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ತುಂಬಿದ ಕೊಡದಲ್ಲಿ ಅದ್ದಿ ಒದ್ದೆಬಟ್ಟೆ ಮಾಡಿ, ಅದಕ್ಕೆ ಅರಿಶಿನ ಹಚ್ಚಿ, ಅದರಲ್ಲಿ ನಾಣ್ಯವನ್ನು ಕಟ್ಟಿ (ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಿಡಿಗಾಸು, ಒಂದು ಪಾವಲಿ) ಅದನ್ನು ದೇವರ ಮುಂದಿಟ್ಟು ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ನೆಲವಿನ ಕಾಲಿಗೆ, ಮನೆಯ ಮುಂದಿನ ಸೂರಿಗೆ ಕಟ್ಟುವುದು ಉಂಟು. ಹೀಗೆ ಕಟ್ಟುವುದನ್ನು ಹೊನ್ನೆಸ್ಳು ಮಾಡಿ ಕಟ್ಟುವುದು, ಮುಡಿಪು ಕಟ್ಟುವುದು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಹಿಂದಿನವರು ನಾಣ್ಯವನ್ನು ಅರಿಶಿನದಿಂದ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಹೊನ್ನಿನ ಬಣಮಾಡಿ ಹರಕೆ ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಹೊನೆಸ್ಳು ಎಂದು ಕರೆದಿರಬಹುದು; ಹೊನ್ನಿನ ಎಸಳನ್ನೇ ಹರಕೆಯಾಗಿ ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದುದೂ ಇರಬಹುದು; ಏಕೆಂದರೆ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಹೊನ್ನಿನ ಆಭರಣವನ್ನೂ ಹರಕೆ ಕಟ್ಟುವುದುಂಟು. ಬೆಳ್ಳಿಯ ನಾಣ್ಯವನ್ನಾಗಲೀ ಇತರೆ ಯಾವುದೇ ಲೋಹದ ನಾಣ್ಯವನ್ನಾಗಲೀ ಹರಕೆ ಕಟ್ಟಿದರೂ ಹೊನ್ನೆಸ್ಳು ಮಾಡಿ ಕಟ್ಟುವುದು ಎನ್ನುವರು.
ಹರಕೆ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡ ವ್ಯಕ್ತಿ ಕಷ್ಟಗಳು ಬಯಲಾದಾಗ ತಾನು ಹರಕೆ ಹೊತ್ತ ದೇವರ ಹಬ್ಬದ ದಿನ ಹರಕೆ ತೀರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಹರಕೆಯಲ್ಲಿ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಹರಕೆ, ಕೌಟುಂಬಿಕ ಹರಕೆ, ಊರ ಹರಕೆ ಎಂಬ ಹಲವಾರು ವಿಧಗಳಿವೆ. ವೈಯಕ್ತಿಕ ಹರಕೆ-ವ್ಯಕ್ತಿಗತವಾದ ಕುಂದು ಕೊರತೆಗಳನ್ನು, ಸಂಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸು ಎಂದು ದೇವರಲ್ಲಿ ಹರಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡು, ಅದನ್ನು ತೀರಿಸುವುದು. ಕೌಟುಂಬಿಕವಾದ ಹರಕೆ-ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಶಾಂತಿ, ಸುಖ, ಆರೋಗ್ಯ ನೆಲಸಲೆಂದು ಮನೆಯ ಯಜಮಾನ ಹರಕೆ ಹೊತ್ತು ಅದನ್ನು ತೀರಿಸುವುದು. ಊರ ಹರಕೆ-ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಊರಿಗೆ ಕಾಲರ, ಸಿಡುಬು, ಪ್ಲೇಗು ಇತ್ಯಾದಿ ರೋಗರುಜಿನಗಳು ಬಂದಾಗ ಕಾಲದಿಂದ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಆಯಾ ರೋಗದೇವತೆ ಗಳಿಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ, ಮಳೆಯಾಗದೆ ಹೋದಾಗ ಗ್ರಾಮದೇವತೆಗೆ ಹರಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಮತ್ತು ಶುಭವಾದಾಗ ದೊಡ್ಡ ಹಬ್ಬವನ್ನಾಚರಿಸು ವುದು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಊರಿನ ಹರಕೆಯನ್ನು ಆಯಾ ಊರಿನ ಪ್ರಮುಖರಾದ ಪಟೇಲ, ಶಾನುಭೋಗ ಮತ್ತು ಊರಿನ ಗಣ್ಯವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಊರಿನ ಜನರ ಸಹಕಾರದಿಂದ ಊರೊಟ್ಟಿನ ಹರಕೆಯನ್ನು ತೀರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಹರಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಸನ್ನಿವೇಶ ಹಾಗೂ ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ಹರಕೆಗಳು
ಚರ್ಮರೋಗ ಸಂಬಂಧವಾದ ಹುಲ್ಲುಗುರಾದರೆ ಕೊಂಡಕ್ಕೆ ಹರಳು ಹಾಕುವುದು, ಹುರುಳಿ ಮೂಟೆ ಉರುಳಿಸುವುದಾಗಿ ಹರಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ನಾಗರು ಆದರೆ, ಅದು ವಾಸಿಯಾಗಲು ನಾಗರಕಲ್ಲು ಮಾಡಿಸುವುದಾಗಿ, ಬೆಳ್ಳಿಯ ನಾಗರು ಮಾಡಿಸಿ ದೇವರಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸುವು ದಾಗಿ ಹರಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಅಮ್ಮ (ಸಿಡುಬು) ಆದಾಗ ವಾಸಿಯಾಗಲು ಬೇವಿನ ಉಡುಗೆ ಉಡಿಸುವುದಾಗಿ, ಮಕ್ಕಳ ಆರೋಗ್ಯ ಕೆಟ್ಟಾಗ ಒಳ್ಳೆಯದಾಗಲು ಮಗುವಿನ ಉದ್ದ ಅಥವಾ ತೂಕದ ಬೆಲ್ಲ ಕೊಡುವುದಾಗಿ, ಮನೆಮಂದಿಗೆ ಆಗಿಂದಾಗ್ಗೆ ತೊಂದರೆಯಾಗುತ್ತಿದ್ದರೆ ಒಳ್ಳೆಯದಾಗಲು ಕೊಂಡಕ್ಕೆ ಸೌದೆ ಹಾಕುವುದಾಗಿ ಮಾರಮ್ಮನಿಗೆ ಹರಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಮದುವೆಯಾಗಿ ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳು ಕಳೆದರೂ ಮಕ್ಕಳಾಗದಿದ್ದಾಗ, ಮಕ್ಕಳಾದರೆ ತನ್ನ ಇಷ್ಟದೇವರಿಗೆ ಯಾತ್ರೆ ಬರುವುದಾಗಿಯೂ ಕೆಲವರು ಹರಕೆ ಹೊರುವುದುಂಟು. ವಂಶಾಭಿವೃದ್ಧಿಯಾಗದಿದ್ದಾಗ ಗಂಡು ಮಗುವಾದರೆ ಆ ದೇವರ ಹೆಸರನ್ನು ಮಗುವಿಗಿಡುವುದಾಗಿ, ಯಾತ್ರೆ ಬಂದು ಮಗುವಿನ ಮುಡಿ ಕೊಡುವುದಾಗಿ ಹರಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಮಕ್ಕಳಾಗದ ಹೆಂಗಸರು ತಮಗೆ ಮಕ್ಕಳಾದರೆ ಮೈಸುಲಿಗೆ ಕೊಡುವುದಾಗಿ ಹರಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಮೈಸುಲಿಗೆ ಎಂದರೆ ತಾನು ಮೈಮೇಲೆ ಧರಿಸಿರುವ ಹೊನ್ನಿನ, ಬೆಳ್ಳಿಯ ಹಾಗೂ ಇತರ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಕಳಚಿ ದೇವರಿಗೆ ಕಾಣಿಕೆಯಾಗಿ ಅರ್ಪಿಸುವುದು. ಮಕ್ಕಳಾಗಲು ಮತ್ತು ಕಷ್ಟಕಾರ್ಪಣ್ಯಗಳು ಬಯಲಾಗಲು ಸ್ತ್ರೀಪುರುಷರು ಬಾಯಿಬೀಗ ಚುಚ್ಚಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಹರಕೆ ಹೊರುವುದುಂಟು.
ಬಸವಣ್ಣನವರು ತಮ್ಮ ವಚನವೊಂದರಲ್ಲಿ ಹಬ್ಬಕ್ಕೆ ತಂದ ಹರಕೆಯ ಕುರಿತೋರಣಕ್ಕೆ ತಂದ ತಳಿರ ಮೇಯಿತು ಎಂದು ಹರಕೆಯ ವಿಷಯ ಸೂಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಜನ್ನಕವಿಯ ಯಶೋಧರಚರಿತೆಯಲ್ಲೂ ಹರಕೆಯ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಪರವಾನಗಿ
thumb|150x150px| ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಲೋಗೊ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ( ಸಿಸಿ ) ಪರವಾನಗಿಯು ಒಂದು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಕ್ಕುಸ್ವಾಮ್ಯ ಪರವಾನಗಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ, ಅದು ಹಕ್ಕುಸ್ವಾಮ್ಯದ "ಕೆಲಸ" ದ ಮುಕ್ತ ವಿತರಣೆಯನ್ನು ಸಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಒಬ್ಬ ಲೇಖಕ ಇತರರಿಗೆ ಅವನು ಅಥವಾ ಅವಳು (ಲೇಖಕಿ) ರಚಿಸಿದ ಕೆಲಸವನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು, ಬಳಸಲು, ಮತ್ತು ಮರುನಿರ್ಮಿಸುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ನೀಡಲು ಬಯಸಿದಾಗ CC ಪರವಾನಗಿಯನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಹಲವಾರು ರೀತಿಯ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಪರವಾನಗಿಗಳಿವೆ. ಪರವಾನಗಿಗಳು ವಿವಿಧ ಷರತ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಅವುಗಳು ಮೊದಲು ಡಿಸೆಂಬರ್ 16, 2002 ರಂದು 2001 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಅಮೆರಿಕದ ಲಾಭರಹಿತ ಸಂಸ್ಥೆ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್‌ನಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಇದರಲ್ಲಿ 1.0 ರಿಂದ 4.0 ರವರೆಗಿನ ಪರವಾನಗಿಗಳ ಐದು ಆವೃತ್ತಿಗಳಿವೆ. ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನ ಪ್ರಕಾರ, 4.0 ಪರವಾನಗಿಯು ಇತ್ತೀಚೆಗಿನ ಆವೃತ್ತಿಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಸೂಕ್ತ ಪರವಾನಗಿಯಾಗಿದೆ.
ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2014 ರಲ್ಲಿ ಓಪನ್ ನಾಲೆಡ್ಜ್ ಫೌಂಡೇಶನ್ ವಿವಿಧ ವಿಷಯಗಳು ಮತ್ತು ದತ್ತಾಂಶಕ್ಕಾಗಿ " ಓಪನ್ ಡೆಫಿನಿಷನ್ "ಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ CC BY, CC BY-SA ಮತ್ತು CC0 ಪರವಾನಗಿಗಳನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿತು.
ಅನ್ವಯವಾಗುವ ಕೃತಿಗಳು
ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಪರವಾನಗಿ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪರವಾನಗಿ ಪಡೆದ ಕೆಲಸವು ಹಕ್ಕುಸ್ವಾಮ್ಯ ಕಾನೂನಿನಿಂದ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಕೃತಿಸ್ವಾಮ್ಯದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರುವ ಎಲ್ಲ ಕೆಲಸಗಳಿಗೆ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಪರವಾನಗಿಗಳನ್ನು ಅನ್ವಯಿಸಲು ಅನುಮತಿಸುತ್ತದೆ, ಅವುಗಳೆಂದರೆ: ಪುಸ್ತಕಗಳು, ನಾಟಕಗಳು, ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು, ಸಂಗೀತ, ಲೇಖನಗಳು, ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳು, ಬ್ಲಾಗ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ವೆಬ್ಸೈಟ್‌ಗಳು.
ಹಕ್ಕುಸ್ವಾಮ್ಯ ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ಸಿಸಿ ಪರವಾನಗಿಗಳು ಸಾಫ್ಟ್ವೇರ್‌ಗಳಿಗೂ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತವೆ, ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಪರವಾನಗಿಗಳ ಬದಲಾಗಿ ಉಚಿತ ಮತ್ತು ತೆರೆದ ಮೂಲ ಸಾಫ್ಟ್ವೇರ್ ಸಾಫ್ಟ್ವೇರ್ ಪರವಾನಗಿಗಳನ್ನು ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡುತ್ತದೆ. ತಂತ್ರಾಂಶಕ್ಕಾಗಿ FOSS ಪರವಾನಗಿ ಬಳಕೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ " ಫ್ರೀವೇರ್ " ಪರವಾನಗಿ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸಲು ಸಿಸಿ ಪರವಾನಗಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅನೇಕ ಬಳಕೆ ಉದಾಹರಣೆಗಳು ಇವೆ; ಉದಾಹರಣೆಗಳೆಂದರೆ ದಿ ವೈಟ್ ಚೇಂಬರ್, ಮಾರಿ0 ಅಥವಾ ಅಸಾಲ್ಟ್ ಕ್ಯೂಬ್. ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ತಂತ್ರಾಂಶವನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವ ಆದ್ಯತೆಯ ವಿಧಾನವಾಗಿ CC0 ಅನ್ನು ಫ್ರೀ ಸಾಫ್ಟ್ವೇರ್ ಫೌಂಡೇಶನ್ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಕಾಯಂಪ್ರತಿಯಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ 35,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕೃತಿಗಳಿವೆ ಮತ್ತು ನೋಂದಾಯಿತ ISBN ಸಂಖ್ಯೆ ಇದೆ. ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಈ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಎರಡು ವರ್ಗಗಳಾಗಿ ವಿಭಜಿಸುತ್ತದೆ, ಅದರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸ್ವಯಂ-ಪ್ರಕಟಿತ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
ಬಣ್ಣದ ಚಿಟ್ಟುಕೋಳಿ
ಬಣ್ಣದ ಚಿಟ್ಟುಕೋಳಿ (ಲುನುಲಟಾ) ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬೆಟ್ಟ ಮತ್ತು ಕಲ್ಲುಗಳುಳ್ಳ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡು ಬರುತ್ತದೆ. ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಭಾರತದ ಪರ್ಯಾಯದ್ವೀಪದಲ್ಲಿನ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಕುರುಚಲು ಫೆಸೆಂಟ್ ಕುಟುಂಬದ ಪಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ. ಗಂಡು ಹಕ್ಕಿಯು ಹೆಚ್ಚು ಗಾಢ ಬಣ್ಣದ ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದ ಉಗುರುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ, ಹಾಗು ಹೆಣ್ಣು ಹಕ್ಕಿಯು ಮಾಸಲು ಬಣ್ಣದ್ದಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ವಿವರಣೆ
ಈ ಚಿಟ್ಟುಕೋಳಿಯು ಕೆಂಪು ಚಿಟ್ಟುಕೋಳಿಯಂತೆ ಬೋಳು ಮುಖವನ್ನು ಹೊಂದಿರದೆ  ಅತ್ಯಂತ ವರ್ಣರಂಜಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಗಂಡು ಹಕ್ಕಿಯು ಕಪ್ಪು ಬಾಲ ಮತ್ತು ಕತ್ತಿನ ಕೆಳಗೆ ಗಾಢವಾದ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಮತ್ತು ದೇಹದ ಮೇಲಿನ ಭಾಗಗಳು ಮತ್ತು ಪುಕ್ಕಗಳು ಬಿಳಿ ಮಚ್ಚೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುರತ್ತದೆ. ಹೆಣ್ಣು ಹಕ್ಕಿಯು ಮುಖದ ಮೇಲೆ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ದೇಹವು ಆಸಲು ಬಣ್ಣವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಮತ್ತು ಎರಡು ಲಿಂಗದ ಹಕ್ಕಿಗಳಲ್ಲು ಬಾಲವು ಎತ್ತರವಾಗಿ ನಿಂತಿರುತ್ತದೆ.
ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಪರವಾನಗಿ
ಪರವಾನಗಿ ವಿಧಗಳು
thumb|485x485px| ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಡೊಮೇನ್ (ಮೇಲ್ಭಾಗ) ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಾ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಕಾಯ್ದಿರಿಸಲಾಗಿದೆ (ಕೆಳಗೆ) ನಡುವೆ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಪರವಾನಗಿ ಸ್ಪೆಕ್ಟ್ರಮ್. ಎಡ-ಭಾಗವು ಬಳಕೆ-ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಅನುಮತಿಸುತ್ತದೆ, ಪರವಾನಗಿ ಅಂಶಗಳ ಬಲ ಭಾಗವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಕಡು ಹಸಿರು ಪ್ರದೇಶವು ಫ್ರೀ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವರ್ಕ್ಸ್ ಹೊಂದಬಲ್ಲ ಪರವಾನಗಿಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ, ರೀಮಿಕ್ಸ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯೊಂದಿಗೆ ಎರಡು ಹಸಿರು ಪ್ರದೇಶಗಳು ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯಾಗುತ್ತವೆ. thumb|394x394px| ಸಿಸಿ ಪರವಾನಗಿ ಬಳಕೆ 2014 (ಉನ್ನತ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯ), "ಉಚಿತ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕೃತಿಗಳು" ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಪರವಾನಗಿ ಬಳಕೆಯ 2010 ರಿಂದ 2014 (ಕೆಳಗೆ) CC ಪರವಾನಗಿಗಳು ಎಲ್ಲಾ ರೀತಿಯ "ಬೇಸ್ಲೈನ್ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು" ಅನುಮತಿಸುತ್ತವೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಬದಲಾವಣೆ ಇಲ್ಲದೆ ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗಾಗಿ ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಕೃತಿಸ್ವಾಮ್ಯದ ಕೆಲಸವನ್ನು ವಿತರಿಸುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಈ ಪರವಾನಗಿಗಳ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ವಿವರವು ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ನಾಲ್ಕು ಷರತ್ತುಗಳ ಆಯ್ಕೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದೆ: ! Icon !! Right || Description
ಬಣ್ಣದ ಚಿಟ್ಟುಕೋಳಿ
ಹಂಚುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಆವಾಸಸ್ಥಾನ
ಬಣ್ಣದ ಚಿಟ್ಟುಕೋಳಿ ರಾಜಸ್ಥಾನದ ಅರಾವಳಿ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ, ಮಧ್ಯ ಭಾರತದ ಬೆಟ್ಟಗಳ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಕಲ್ಲಿನ ಬೆಟ್ಟಗಳು ಮತ್ತು ಒಣ ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶ ಪೂರ್ವ ಘಟ್ಟಗಳ ನಲ್ಲಮಲೈ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಒಣ ಪ್ರದೇಶಗಳು, ಪೊದೆಗಳು, ಕಲ್ಲು ಬೆಟ್ಟಗಳ ಇಳಿಹಜಾರು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.
ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಪರವಾನಗಿ
ಪರವಾನಗಿ ವಿಧಗಳು
ಕೊನೆಯ ಎರಡು ವಿಧಿಗಳು ಉಚಿತ ವಿಷಯ ಪರವಾನಗಿಗಳಲ್ಲ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಡಿಎಫ್ಎಸ್ಜಿ ಅಥವಾ ಫ್ರೀ ಸಾಫ್ಟ್ವೇರ್ ಫೌಂಡೇಶನ್ನ ಮಾನದಂಡಗಳ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳು ಮತ್ತು ವಿಕಿಪೀಡಿಯಂತಹ ಉಚಿತ ವಿಶ್ವಕೋಶಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಸಾಫ್ಟ್ವೇರ್ಗಾಗಿ, ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಇತರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಂದ ರಚಿಸಲಾದ ಮೂರು ಉಚಿತ ಪರವಾನಗಿಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ. ಅವುಗಳು: ಬಿಎಸ್ಡಿ ಪರವಾನಗಿ, ಗ್ನೂ ಎಲ್ಜಿಪಿಎಲ್, ಮತ್ತು ಗ್ನೂ ಜಿಪಿಎಲ್.
ಹೀಗಾಗಿ ಇವುಗಳ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ರೀತಿಯ ಮಿಶ್ರಣ ಒಟ್ಟು ಹದಿನಾರು ಉಚಿತ ಪರವಾನಿಗಗಳ ಬಳಕೆಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತದೆ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಹನ್ನೊಂದು ಮಾನ್ಯ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಪರವಾನಗಿಗಳು ಮತ್ತು ಐದು ಅಲ್ಲ. ಐದು ಅಮಾನ್ಯವಾದ ಸಂಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ, ನಾಲ್ಕನೆಯದು "ಎನ್ಡಿ" ಮತ್ತು "ಎಸ್" ವಿಭಾಗಗಳು ಸೇರಿವೆ, ಅದು ಪರಸ್ಪರ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿದೆ; ಮತ್ತು ಯಾವುದಾದರೊಂದು ಷರತ್ತುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಹನ್ನೊಂದು ಮಾನ್ಯ ಸಂಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ, ಷರತ್ತು "" ಕೊರತೆಯಿರುವ ಐದು ನಿವೃತ್ತಿ ಹೊಂದಿದ್ದವು ಏಕೆಂದರೆ 98% ರಷ್ಟು ಪರವಾನಗಿದಾರರು ಅಟ್ರಿಬ್ಯೂಷನ್ (ಗುಣಲಕ್ಷಣ)ಅನ್ನು ಕೊಡಲು ವಿನಂತಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಆದರೂ ಅವು ವೆಬ್ಸೈಟ್ನಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲು ಲಭ್ಯವಿವೆ. ಇದು ಆರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಬಳಸಲಾದ ಪರವಾನಗಿಗಳನ್ನು + CC0 ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗಾಗಿ ಅರ್ಪಣೆ :
ಏಳು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಬಳಸಲಾದ ಪರವಾನಗಿಗಳು
ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಅಟ್ರಿಬ್ಯೂಷನ್ (BY) ಪರವಾನಗಿಯು ಒಬ್ಬರಿಗೆ ಹಂಚಿಕೆ ಮತ್ತು ಮರುಮಿಶ್ರಣವನ್ನು (ಮರು ನಿರ್ಮಾಣ) ಮಾಡುವುದು, ವಾಣಿಜ್ಯ ಬಳಕೆಗಾಗಿ, ಮೂಲ ಸೃಷ್ಟಿಕಾರರಿಗೆ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ನೀಡುವುದಕ್ಕೂ ಸಹ ಅನುಮತಿಸುತ್ತದೆ.
ಬಣ್ಣದ ಚಿಟ್ಟುಕೋಳಿ
ನಡವಳಿಕೆ ಮತ್ತು ಪರಿಸರವಿಜ್ಞಾನ
ವರ್ಗ:Spadicea ವರ್ಗ:Birds of India ವರ್ಗ:ಪಕ್ಷಿಗಳು ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಪಕ್ಷಿಗಳು.
ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಪರವಾನಗಿ
ಆವೃತ್ತಿ 4.0 ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬಳಕೆ
ಮೂಲ ಪ್ರಾದೇಶಿಕವಲ್ಲದ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಪರವಾನಗಿಗಳನ್ನು ಯು.ಎಸ್. ಕಾನೂನು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿರಿಸಿ ಬರೆಯಲಾಗಿದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಒಕ್ಕಣೆಗಳು ಇತರ ನ್ಯಾಯವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಶಾಸನಗಳಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ, ಅಲ್ಲಿ ಪರವಾನಗಿಗಳನ್ನು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಲು, ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಅದರ ಪರವಾನಗಿಯನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ ಪರವಾನಗಿಗಳನ್ನು " ಪೋರ್ಟಿಂಗ್ " ಎಂಬ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸಲು ವಿವಿಧ ಪರವಾನಗಿಗಳನ್ನು ಭಾಷಾಂತರಿಸಲು ಕೇಳಿದೆ. ಜುಲೈ 2011 ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ 50 ಕ್ಕೂ ಅಧಿಕ ನ್ಯಾಯವ್ಯಾಪ್ತಿಗಳಿಗೆ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಪರವಾನಗಿಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿದೆ.
2013 ರ ನವೆಂಬರ್ 25 ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಪರವಾನಗಿಗಳ ಇತ್ತೀಚಿನ ಆವೃತ್ತಿ 4.0, ಹೆಚ್ಚಿನ ನ್ಯಾಯವ್ಯಾಪ್ತಿಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯವಾಗುವ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಪರವಾನಗಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪೋರ್ಟಿಂಗ್ ಅಗತ್ಯವಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಪರವಾನಗಿಯ ಆವೃತ್ತಿ 4.0 ರಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಪೋರ್ಟ್‌ಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾಗಿಲ್ಲ. 4.0 ಆವೃತ್ತಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಲುವುದನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಬದಲಿಗೆ ಇದು ಒಂದು ಜಾಗತಿಕ ಪರವಾನಗಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
ಅಟ್ರಿಬ್ಯೂಷನ್‌ (ಕೃಪೆ)
2004 ರಿಂದ, ಸಿಸಿಎನ್ ರೂಪಾಂತರದ ಹೊರತಾಗಿ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಸ್ತುತ ಪರವಾನಗಿಗಳು ಮೂಲ ಲೇಖಕನ ಅಟ್ರಿಬ್ಯೂಷನ್‌ನ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ, "ಲಭ್ಯವಿರುವ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು [ಒಬ್ಬರ] ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ" ಅಟ್ರಿಬ್ಯೂಷನ್‌ಅನ್ನು ನೀಡಬೇಕು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಈ ಕೆಳಗಿನವುಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ:
ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ ಪರವಾನಗಿಗಳು
ಕೆಲವು ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಪರವಾನಗಿಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾಗಿರುವ "ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ" ಆಯ್ಕೆಯು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ವಿವಾದಾಸ್ಪದವಾಗಿದೆ, ಇದು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ ಸೆಟ್ಟಿಂಗ್ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸುವುದು ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಅದರ ನಿರ್ಬಂಧಗಳು ತೆರೆದ ವಿಷಯದ ಬದ್ಧತೆಗಳಿಂದ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ. 2014 ರಲ್ಲಿ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಡ್ಯೂಷ್ಲ್ಯಾಂಡ್ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಪರವಾನಗಿಗಳನ್ನು ಭಾಷಾಂತರಕ್ಕಾಗಿ ಮತ್ತು ಪಿಡಿಎಫ್ಗಾಗಿ ವಿಕಿ ಪುಟಗಳು ಬಳಸುವ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿತು.
ಹಕ್ಕು ಸ್ವಾಮ್ಯ ಮುಕ್ತ / ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸ್ವಾಮ್ಯ
thumb|150x150px| ಹಕ್ಕು ಸ್ವಾಮ್ಯ ಮುಕ್ತ/ ಪರವಾನಗಿ ಲೋಗೊ. thumb|150x150px| ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಹಕ್ಕು ಸ್ವಾಮ್ಯ ಮುಕ್ತ ಮಾರ್ಕ್ . ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಡೊಮೇನ್‌ಗೆ ಈಗಾಗಲೇ ಬರುವ (ಅಥವಾ ನೀಡಲಾದ) ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಪರವಾನಗಿಗಳ ಜೊತೆಗೆ, ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಸಹ CC0 ಮೂಲಕ ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಮುಕ್ತ ಪರವಾನಗಿಗೆ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. CC0 ಕಾನೂನು ಬದ್ಧವಾಗಿ ಆಗುವಷ್ಟೂ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ನೀಡಲು ಸಹಕಾರಿ ಆಗಿದೆ. ಅಥವಾ, ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಸಾಧ್ಯವಾದಾಗ, CC0 ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಡೊಮೇನ್‌ಗೆ ಸಮನಾದ ಪರವಾನಗಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. CC0 ಪರವಾನಗಿಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ 2007 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು ಮತ್ತು 2009 ರಲ್ಲಿ ಅದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಪರವಾನಗಿಗಳ ಪ್ರಮುಖ ಗುರಿಯು ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ದತ್ತಾಂಶಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಸಮುದಾಯವಾಗಿದೆ.
2010 ರಲ್ಲಿ, ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಅದರ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಡೊಮೇನ್ ಮಾರ್ಕ್ ಅನ್ನು ಘೋಷಿಸಿತು, ಇದು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಡೊಮೇನ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವ ಸಾಧನವಾಗಿದೆ. ಜೊತೆಗೆ, CC0 ಮತ್ತು ಪಬ್ಲಿಕ್ ಡೊಮೈನ್ ಮಾರ್ಕ್ ಪಬ್ಲಿಕ್ ಡೊಮೈನ್ ಡೆಡಿಕೇಷನ್ ಮತ್ತು ಸರ್ಟಿಫಿಕೇಷನ್‌ಗೆ ಬದಲಾಗಿ ಇರುವ, ಹಾಗೂ ಇದು ಯುಎಸ್-ಕೇಂದ್ರಿತ ವಿಧಾನ ಮತ್ತು ಸಹ-ಬೆರಕೆಯ ವಿಭಿನ್ನ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿತು.
ಫೆಬ್ರವರಿ 2012 ರಲ್ಲಿ CC0 ಅವರ ಅನುಮೋದನೆಗಾಗಿ ಓಪನ್ ಸೋರ್ಸ್ ಇನಿಶಿಯೇಟಿವ್ (ಒಎಸ್ಐ) ಗೆ ವಿನಂತಿಸಲಾಯಿತು. ಹೇಗಾದರೂ, ಪರವಾನಗಿ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಿಂದ ಹೊರಗಿರುವ ಅದರ ಷರತ್ತಿನ ಮೇರೆಗೆ ವಿವಾದವು ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿದೆ, ಪೇಟೆಂಟ್ ಹೊಂದಿದ ಹಕ್ಕುಸ್ವಾಮ್ಯ ಹೊಂದಿರುವವರನ್ನು ಇದರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಒಳಪಡುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ಷರತ್ತನ್ನು ಸಾಪ್ಟ್ವೇರ್ಗಳನ್ನು ಹೊತುಪಡಿಸಿ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ದತ್ತಾಂಶಕ್ಕೆ ಒಳಪಡಿಸಲಾಯಿತು, ಆದರೆ ಸಾಫ್ಟ್ವೇರ್ ಪೇಟೆಂಟ್‌ಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಬಳಕೆದಾರರ ರಕ್ಷಣೆಗಳನ್ನು ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸಬಹುದೆಂದು ಓಎಸ್ಐನ ಕೆಲವು ಸದಸ್ಯರು ನಂಬಿದ್ದರು. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ತಮ್ಮ ಸಲ್ಲಿಕೆಯನ್ನು ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಂಡರು, ಮತ್ತು ಪರವಾನಗಿಯನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತ ಒಎಸ್ಐ ಅನುಮೋದಿಸಿಲ್ಲ.
2013 ರಲ್ಲಿ, Unsplash ಉಚಿತ ಸ್ಟಾಕ್ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣವನ್ನು ವಿತರಿಸಲು CC0 ಪರವಾನಗಿ ಬಳಸಲಾರಂಭಿಸಿತು. ಇದು ಈಗ ಒಂದು ತಿಂಗಳಿಗೆ ಹಲವಾರು ದಶಲಕ್ಷ ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ವಿತರಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು CC0 ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ ಕಂಪನಿಗಳು ಮತ್ತು CC0 ಬ್ಲಾಗಿಂಗ್ ಕಂಪೆನಿಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಇದೇ ರೀತಿಯ ಸೈಟ್‌ಗಳನ್ನು ಹೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಿದೆ. ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್‌‍ನ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಲಾರೆನ್ಸ್ ಲೆಸ್ಸಿಸ್ ಈ ಸೈಟ್‌ಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಜೂನ್ 2017 ರಲ್ಲಿ Unsplash CC0 ಪರವಾನಗಿಗೆ ಸಮನಾದ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಪರವಾನಗಿಯನ್ನು ಶುರುಮಾಡಿತು, ಆದರೆ ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಸೇವೆ ಮಾಡಲು CC0 ಪರವಾನಗಿಯೊಂದಿಗೆ ಅದು ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗದಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2014 ರಲ್ಲಿ ಓಪನ್ ನಾಲೆಡ್ಜ್ ಫೌಂಡೇಶನ್ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ CC0 ಅನ್ನು "ಓಪನ್ ಡೆಫಿನಿಷನ್" ಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಅನುಮೋದಿಸಿತು ಮತ್ತು ವಿಷಯವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಡೊಮೇನ್ಗೆ ಅರ್ಪಿಸಲು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿತು.
ರೂಪಾಂತರ
thumb|240x240px| ಎರಡು ಕೃತಿಗಳ ಅನುಮತಿ ಸಂಯೋಜನೆಯ ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆ, ಒಂದು CC BY-SA ಮತ್ತು ಇನ್ನೊಂದು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಡೊಮೇನ್. ರೂಪಾಂತರದ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಮೂಲ ಕೆಲಸದ ಸ್ಥಿತಿ ಅಥವಾ ಪರವಾನಗಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವ CC ಪರವಾನಗಿಯಿಂದ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಬಹುದು ಅಥವಾ ರೂಪಾಂತರದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಬಹುದು.
ಕಾನೂನಿನ ಅಂಶಗಳು
ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಪರವಾನಗಿ ಹೊಂದಿರುವ ದೊಡ್ಡ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಕೃತಿಗಳ ಕಾನೂನು ಪರಿಣಾಮಗಳು ಊಹಿಸಲು ಕಷ್ಟ, ಮತ್ತು ಮಾಧ್ಯಮ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತರು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಅದರ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವಲ್ಲಿ ಪರವಾನಗಿಯನ್ನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಊಹೆ ಇದೆ.
ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಪರವಾನಗಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಪರವಾನಗಿ ಪಡೆದ ಕೆಲವು ಕೃತಿಗಳು ಹಲವಾರು ನ್ಯಾಯಾಲಯ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗಿಯಾಗಿವೆ. ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಈ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದಕ್ಕೂ ಒಂದು ಪಕ್ಷವಲ್ಲ; ಅವು ಪರವಾನಗಿದಾರರು ಅಥವಾ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಪರವಾನಗಿಗಳ ಪರವಾನಗಿಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರ (ಅಂದರೆ, ನ್ಯಾಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಕೊರತೆಯಿಂದಾಗಿ ಅವರನ್ನು ವಜಾಗೊಳಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಿಂದ ಖಾಸಗಿಯಾಗಿ ಇತ್ಯರ್ಥಗೊಳಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ) ಮೂಲಕ ತೀರ್ಮಾನಗಳು ನಡೆದಾಗ, ಎಲ್ಲರೂ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪರವಾನಗಿಗಳ ಕಾನೂನು ದೃಢತೆಯನ್ನು ಮೌಲ್ಯೀಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಗಮನಾರ್ಹ ಸಂದರ್ಭಗಳು:
ಡಚ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲಾಯ್ಡ್
2006 ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಪಾಡ್ಕ್ಯಾಸ್ಟರ್ ಆಡಮ್ ಕರ್ರಿ ಡಚ್ ಟ್ಯಾಬ್ಲಾಯ್ಡ್ ಮೇಲೆ ಮೊಕದ್ದಮೆ ಹೂಡಿದನು, ಅವರು ಕರಿ ಅವರ ಫ್ಲಿಕರ್ ಪುಟದಿಂದ ಕರಿ ಅನುಮತಿಯಿಲ್ಲದೆಯೇ ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು. ಈ ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ ಪರವಾನಗಿ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪರವಾನಗಿ ಪಡೆದಿದೆ. ತೀರ್ಪು ಕರಿ ಪರವಾಗಿ ಇದ್ದಾಗ, ಟ್ಯಾಬ್ಲಾಯ್ಡ್ ಅವರು ಅಪರಾಧವನ್ನು ಪುನರಾವರ್ತಿಸದಿದ್ದಾಗ ಅವನಿಗೆ ಮರುಪಾವತಿ ನೀಡುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡರು. ಡಚ್ ಸಿಸಿ ಪರವಾನಗಿಯ ಮುಖ್ಯ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ ಪ್ರೊಫೆಸರ್ ಬರ್ನ್ನ್ ಹುಗೆನ್ಹೋಲ್ಟ್ಜ್ ಮತ್ತು ಆಮ್ಸ್ಟರ್ಡ್ಯಾಮ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಮಾಹಿತಿ ಕಾನೂನು ಸಂಸ್ಥೆಯ ನಿರ್ದೇಶಕ ಹೀಗೆ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ: "ಡಚ್ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ನಿರ್ಧಾರವು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಪರವಾನಗಿಗಳ ನಿಯಮಗಳು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ವಿಷಯವನ್ನು ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪರವಾನಗಿ ಪಡೆದಿದೆ, ಮತ್ತು ಪರವಾನಗಿಗಳ ಷರತ್ತುಗಳನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವ ಅಥವಾ ಇಲ್ಲದೆಯೇ ಅಂತಹ ವಿಷಯದ ಬಳಕೆದಾರರನ್ನು ಬಂಧಿಸುತ್ತದೆ. "
ವರ್ಜಿನ್ ಮೊಬೈಲ್
2007 ರಲ್ಲಿ, ವರ್ಜಿನ್ ಮೊಬೈಲ್ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಅವರ ಸೆಲ್‌ಫೋನ್ ಮೆಸೇಜಿಂಗ್ ಸೇವೆಯ ಪ್ರಚಾರವನ್ನು ಹವ್ಯಾಸಿ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರ ಕೆಲಸವನ್ನು ಫ್ಲಿಕರ್ಗೆ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್- BY (ಅಟ್ರಿಬ್ಯೂಷನ್) ಪರವಾನಗಿಯನ್ನು ಬಳಸಿ ಅಪ್ಲೋಡ್ ಮಾಡಿತು. ಮೂಲ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತರಿಗೆ ಈ ಪರವಾನಗಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕೊಟ್ಟು ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅವಕಾಶವಿದೆ. ವರ್ಜಿನ್ ಪ್ರತಿ ತಮ್ಮ ಜಾಹೀರಾತುಗಳಲ್ಲಿ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕ ಫ್ಲಿಕರ್ ಪುಟಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುವ URL ಅನ್ನು ಮುದ್ರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಈ ಏಕ ನಿರ್ಬಂಧವನ್ನು ಎತ್ತಿಹಿಡಿಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, 15 ವರ್ಷದ ಅಲಿಸನ್ ಚಾಂಗ್ ಅನ್ನು ತನ್ನ ಚರ್ಚ್‌ಗೆ ಧನಸಹಾಯಕ್ಕಾಗಿ ನಡೆದ ಕಾರು ತೊಳೆಯುವ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿಸಿರುವ ಒಂದು ಚಿತ್ರ, ಅವಳು ವರ್ಜಿನ್ ಮೊಬೈಲ್‌ ವಿರುದ್ಧ ಮೊಕದ್ದಮೆ ಹೂಡಿದಾಗ ಕೆಲವು ವಿವಾದಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಫ್ಲಿಕರ್‌ಗೆ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಪರವಾನಗಿ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಅಪ್ಲೋಡ್ ಮಾಡಿದ ಅಲಿಸನ್ ಚರ್ಚ್ ಯುವ ಸಲಹೆಗಾರರಾದ ಜಸ್ಟಿನ್ ಹೋ-ವೀ ವಾಂಗ್ ಈ ಫೋಟೋವನ್ನು ತೆಗೆದಿದ್ದಾರೆ. 2008 ರಲ್ಲಿ, ನ್ಯಾಯವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಕೊರತೆಯಿಂದಾಗಿ ಟೆಕ್ಸಾಸ್‌ನ ನ್ಯಾಯಾಲಯದಿಂದ ಮೊಕದ್ದಮೆಯನ್ನು ಕೈಬಿಡಲಾಯಿತು (ಅಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹಕ್ಕುಸ್ವಾಮ್ಯಕ್ಕಿಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಗತ ಹಕ್ಕುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ಕೊಡಲಾಯಿತು).
SGAE vs ಫೆರ್ನಾಂಡಿಸ್
2006 ರಲ್ಲಿ, ಸ್ಪೇನ್‌‌ನ ಸೊಸೈಡಾಡ್ ಜನರಲ್ ಡಿ ಆಟೋರೆಸ್ ವೈ ಎಡೋರೆಸ್ ( SGAE ) ಎಂಬ ಸಂಗ್ರಹಣಾ ಸಂಘವು ಸಿಸಿ-ಪರವಾನಗಿ ಪಡೆದ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಆಡಿದ ಬ್ಯಾಡೋಜಸ್ನಲ್ಲಿರುವ ಡಿಸ್ಕೋ ಬಾರ್ನ ಮಾಲೀಕ ರಿಕಾರ್ಡೋ ಆಂಡ್ರೆಸ್ ಉಟ್ರೆರಾ ಫೆರ್ನಾಂಡೀಸ್ ಮೇಲೆ ಮೊಕದ್ದಮೆ ಹೂಡಿತು. ನವೆಂಬರ್ 2002 ಮತ್ತು ಆಗಸ್ಟ್ 2005 ರ ನಡುವೆ ಸಂಗೀತದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕಾಗಿ ಫೆರ್ನಾಂಡಿಸ್ ರಾಯಧನವನ್ನು ಪಾವತಿಸಬೇಕೆಂದು SGAE ವಾದಿಸಿತು. ಸಂಗ್ರಹಣೆಯ ಸಮಾಜದ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಲೋವರ್ ಕೋರ್ಟ್ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿತು ಏಕೆಂದರೆ ಬಾರ್ ಮಾಲೀಕರು ಅವರು ಬಳಸಿದ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಸಮಾಜದಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲವೆಂದು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಿತು.
ಫೆಬ್ರವರಿ 2006 ರಲ್ಲಿ, ಕಲ್ಚರಲ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ಲಾಡಿನಾಮೊ (ಮ್ಯಾಡ್ರಿಡ್ ಮೂಲದ ಮತ್ತು ಜೇವಿಯರ್ ಡಿ ಲಾ ಕ್ಯುವಾದಿಂದ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ) ಅವರ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಪಿಲೆಫ್ಟ್ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಈ ವಾಕ್ಯವು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದೆ: "ಸಂಗೀತ ಸಲಕರಣೆಗಳ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿರುವ ಪುರಾವೆಗಳ ಜಂಟಿ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನವನ್ನು ಈ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಮನವರಿಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿತ್ತು, ಪ್ರತಿವಾದಿಯು ಕೆಲಸಗಾರರ ಸಂವಹನವನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ವಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ [SGAE], ಇದು ಲೇಖಕರ ಸಂಗ್ರಹವಿಲ್ಲದೆ SGAE ಗೆ ತಮ್ಮ ಹಕ್ಕುಗಳ ಶೋಷಣೆಗೆ ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು, ಅದರ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಒಂದು ಡೇಟಾಬೇಸ್ ಅದರ ವಿಲೇವಾರಿ ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ ಮತ್ತು ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ನ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಉಸ್ತುವಾರಿ ವಹಿಸಿದ ಅಸೋಸಿಯೇಶನ್‌ನ ಕಾನೂನು ಪ್ರತಿನಿಧಿ ಮತ್ತು ಮ್ಯಾನುಯೆಲಾ ವಿಲ್ಲಾ ಅಕೋಸ್ಟರಿಂದ ಇದು ವ್ಯಕ್ತವಾಗುತ್ತದೆ. ಸಂಘದ ಪರ್ಯಾಯ ಪಾತ್ರ ಮತ್ತು ' ಕಾಪಿಲೆಫ್ಟ್ ' ಎಂಬ ಚಳುವಳಿಯು ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು
ಗೇಟ್‌ಹೌಸ್ ಮೀಡಿಯಾ, Inc. v. ದಾಟ್ಸ್ ಗ್ರೇಟ್ ನ್ಯೂಸ್, ಎಲ್ಎಲ್ ಸಿ
ಜೂನ್ 30, 2010 ರಂದು ಗೇಟ್‌ಹೌಸ್ ಮೀಡಿಯವರು ದಾಟ್ಸ್ ಗ್ರೇಟ್ ನ್ಯೂಸ್ ವಿರುದ್ಧ ಮೊಕದ್ದಮೆ ಹೂಡಿದರು. ಗೇಟ್‌ಹೌಸ್ ಮೀಡಿಯಾ ಹಲವಾರು ಸ್ಥಳೀಯ ಪತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ರಾಕ್ಫೋರ್ಡ್ ರಿಜಿಸ್ಟರ್ ಸ್ಟಾರ್ ಸೇರಿದಂತೆ ರಾಕ್ಫೋರ್ಡ್, ಇಲಿನಾಯ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿದೆ. ಅದು ಗ್ರೇಟ್ ನ್ಯೂಸ್ ಪತ್ರಿಕೆಗಳ ಲೇಖನದ ಹೊರಗೆ ಬೋರ್ಡುಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಲೇಖನಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡ ಜನರಿಗೆ ಅದನ್ನು ಮಾರುತ್ತದೆ. ಗೇಟ್‌ಹೌಸ್ ಹಕ್ಕುಸ್ವಾಮ್ಯ ಉಲ್ಲಂಘನೆ ಮತ್ತು ಒಪ್ಪಂದದ ಉಲ್ಲಂಘನೆಗಾಗಿ ಅದು ಉತ್ತಮ ಸುದ್ದಿಯಾಗಿದೆ. TGN ತನ್ನ ವೆಬ್ಸೈಟ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಷಯವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದಾಗ ಗೇಟ್ಹೌಸ್ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಪರವಾನಗಿ ಕೆಲಸದ ಮೇಲೆ ವಾಣಿಜ್ಯೇತರ ಮತ್ತು ಯಾವುದೇ-ಉತ್ಪನ್ನದ ಕೆಲಸದ ನಿರ್ಬಂಧಗಳನ್ನು TGN ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದೆ ಎಂದು ಗೇಟ್‌ಹೌಸ್ ಹೇಳಿತು. ಈ ವರದಿಯನ್ನು ಆಗಸ್ಟ್ 17, 2010 ರಂದು ಇತ್ಯರ್ಥ ಮಾಡಲಾಯಿತು, ಆದರೆ ಈ ವಸಾಹತು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿಲ್ಲ.
ಡ್ರಗ್ಲಿಸ್ ವಿ. ಕಪ್ಪ ನಕ್ಷೆ ಗುಂಪು, ಎಲ್ಎಲ್
ಫಿರ್ಯಾದಿ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕ ಆರ್ಟ್ ಡ್ರಾಗ್ಲಿಸ್, "ಸ್ವಾಯ್ನ್ಸ್ ಲಾಕ್, ಮಾಂಟ್ಗೊಮೆರಿ ಕಂ, ಎಮ್ಡಿ" ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್-ಕಾಮನ್ಸ್ ಅಟ್ರಿಬ್ಯೂಷನ್-ಶೇರ್ ಲೈಕ್ 2.0 ಜೆನೆರಿಕ್ ಲೈಸೆನ್ಸ್ (ಸಿಸಿ ಬೈ-ಎಸ್ಎ) ಅನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಫ್ಲಿಕರ್ ಫೋಟೋ-ಹಂಚಿಕೆ ವೆಬ್ಸೈಟ್‌ಗೆ ಹಲವಾರು ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಅಪ್ಲೋಡ್ ಮಾಡಿದ. ಪ್ರತಿವಾದಿಯು ಕಾಪ್ಪಾ ಮ್ಯಾಪ್ ಗ್ರೂಪ್, ನಕ್ಷೆ ರಚಿಸುವ ಕಂಪೆನಿಯಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಚಿತ್ರವನ್ನು ಡೌನ್ಲೋಡ್ ಮಾಡಿಕೊಂಡು "ಮಾಂಟ್ಗೊಮೆರಿ ಕಂ ಮೇರಿಲ್ಯಾಂಡ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್ ಅಟ್ಲಾಸ್" ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿತ್ತು. ಚಿತ್ರದ ಮೂಲವನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಪುಟದಲ್ಲಿ ಏನೂ ಇರಲಿಲ್ಲವಾದರೂ, " ಫೋಟೋ: ಸ್ವೈನ್'ಸ್ ಲಾಕ್, ಮಾಂಟ್ಗೊಮೆರಿ ಕಂ, ಎಮ್ಡಿ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕ: ಕಾರ್ಲಿ ಲೆಸ್ಸರ್ & ಆರ್ಟ್ ಡ್ರಾಗ್ಲಿಸ್, ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಮ್ಮ್ಸ್ [sic]    , CC-BY-SA-2.0 "ಹಿಂಬದಿಯ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ.
CC BY-SA 2.0 ಯ ಪರವಾನಗಿಯು ಪರವಾನಗಿಯಾಗಿ ವಿವಾದದಲ್ಲಿಲ್ಲ. CC BY-SA 2.0 ಗೆ CC BY-SA 2.0 ನಿಯಮಗಳಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ನಿರ್ಬಂಧಿತವಾದದನ್ನು ಬಳಸಲು ಪರವಾನಗಿ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಅಟ್ಲಾಸ್ ಅನ್ನು ವಾಣಿಜ್ಯಿಕವಾಗಿ ಮಾರಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಇತರರಿಂದ ಉಚಿತ ಮರುಬಳಕೆಯಿಲ್ಲ. ಸಂಪೂರ್ಣ ಅಟ್ಲಾಸ್‌ಗೆ ಅನ್ವಯವಾಗುವ "ಉತ್ಪನ್ನ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ" ಅನ್ವಯವಾಗುವ ಡ್ರಗ್ಲಿಸ್ನ ಪರವಾನಗಿ ನಿಯಮಗಳು ಎಂಬುದು ಈ ವಿವಾದ. Drauglis ಹಕ್ಕುಸ್ವಾಮ್ಯ ಉಲ್ಲಂಘನೆ ಮತ್ತು ಪರವಾನಗಿ ಉಲ್ಲಂಘನೆಗಾಗಿ ಜೂನ್ 2014 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿವಾದಿಗಳಿಗೆ ಮೊಕದ್ದಮೆ ಹೂಡಿತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಘೋಷಣಾತ್ಮಕ ಮತ್ತು ತಡೆಗಟ್ಟುವ ಪರಿಹಾರ, ಹಾನಿ, ಶುಲ್ಕಗಳು ಮತ್ತು ವೆಚ್ಚಗಳು ಇದ್ದವು. ಇತರ ವಿಷಯಗಳ ನಡುವೆ ದ್ರಾಗ್ಲಿಸ್, ಕಪ್ಪಾ ಮ್ಯಾಪ್ ಗ್ರೂಪ್ "ಪರವಾನಗಿಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಮೀರಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಪ್ರತಿವಾದಿಯು ಪರವಾನಗಿಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅಟ್ಲಾಸ್ ಅನ್ನು ಛಾಯಾಚಿತ್ರವನ್ನು ಮೂಲತಃ ಪರವಾನಗಿ ಪಡೆದ ಅದೇ ರೀತಿಯ ಅಥವಾ ಅದೇ ರೀತಿಯ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಲಿಲ್ಲ" ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ಆ ವಿಷಯಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ವಜಾ ಮಾಡಿದರು, ಪರವಾನಗಿಯ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಅರ್ಥಾಸ್ ಛಾಯಾಚಿತ್ರದ ಒಂದು ಉತ್ಪನ್ನದ ಕೆಲಸವಲ್ಲ, ಆದರೆ ಸಾಮೂಹಿಕ ಕೆಲಸ ಎಂದು ತೀರ್ಪು ನೀಡಿದರು. ಅಟ್ಲಾಸ್ ಛಾಯಾಚಿತ್ರದ ಒಂದು ಉತ್ಪನ್ನ ಕಾರ್ಯವಾಗಿಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ, ಕಪ್ಪಾ ಮ್ಯಾಪ್ ಗ್ರೂಪ್ CC BY-SA 2.0 ಪರವಾನಗಿ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಅಟ್ಲಾಸ್ ಅನ್ನು ಪರವಾನಗಿ ಮಾಡಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ. ಕೆಲಸವನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ನಿರ್ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ವೆರ್ಬಂಡ್ ಜುಮ್ ಶುಟ್ಜ್ ಜಿಸ್ಟಿಜೆನ್ ಐಗೆಂಟಮ್ಸ್ ಇಮ್ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ (ವಿಜಿಎಸ್ಇ)
ಈ ಘಟನೆಯನ್ನು ನ್ಯಾಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಇದು ಸಂಭಾವ್ಯ ಗೊಂದಲದ ಅಭ್ಯಾಸವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಜುಲೈ 2016 ರಲ್ಲಿ ಜರ್ಮನ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ನಿಯತಕಾಲಿಕ ಲಿನಕ್ಸ್ ಯುಸರ್ ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ, ಜರ್ಮನಿಯ ಬ್ಲಾಗರ್ ಕ್ರಿಸ್ಟೋಫ್ ಲ್ಯಾಂಗ್ನರ್ ಅವರು ಬರ್ಲಿನ್ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕ ಡೆನ್ನಿಸ್ ಸ್ಕೇಲಿಯಿಂದ ಅವರ ಖಾಸಗಿ ಬ್ಲಾಗ್ ಲಿನನ್ಯುಂಡಿಚ್.ಡೆ ಯಲ್ಲಿ ಎರಡು CC-BY ಪರವಾನಗಿ ಪಡೆದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ. ಲ್ಯಾಂಗ್ನರ್ ಲೇಖಕ ಮತ್ತು ಪರವಾನಗಿಯನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ ಮೂಲಕ್ಕೆ ಲಿಂಕ್ ಅನ್ನು ಸೇರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಲ್ಯಾಂಗ್‌ರ್ ನಂತರದಲ್ಲಿ ವರ್ಬಂಡ್ ಜುಮ್ ಶುಟ್ಝ್ ಜಿಸ್ಟಿಜೆನ್ ಐಗೆಂಟಮ್ಸ್ ಇಮ್ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ (ವಿಜಿಎಸ್ಇ) (ಅಂತರ್ಜಾಲದಲ್ಲಿ ಬೌದ್ಧಿಕ ಆಸ್ತಿಯ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್) € 2300 ಕ್ಕೆ ಬೇಡಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಪೂರ್ಣ ಸಂಪರ್ಕದ ಹೆಸರನ್ನು ಒದಗಿಸಲು ವಿಫಲವಾದ ಕಾರಣದಿಂದ ಸಂಪರ್ಕಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ಲೇಖಕ, ಪರವಾನಗಿ ಪಠ್ಯ, ಮತ್ತು ಒಂದು ಮೂಲ ಲಿಂಕ್, ಲೈಸೆನ್ಸ್ನಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಮುದ್ರಣದಿಂದ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಮೊತ್ತದಲ್ಲಿ, € 40 ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಉಳಿದವನ್ನು ವಿಜಿಎಸ್ಇ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಪರವಾನಗಿಯೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ
[[ಚಿತ್ರ:Stateofthecommons2017-o.svg|thumb|301x301px| ಕಾಮನ್ಸ್ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ 2017 ರಂತೆ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಪರವಾನಗಿ ಕೃತಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ]] ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಪರವಾನಗಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಸಂಘಟನೆಗಳು ಮತ್ತು ಯೋಜನೆಗಳ ವಿಷಯ ಕೋಶ ವಿಕಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಅದರ ವೆಬ್ಸೈಟ್ CC ಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ CC ಪರವಾನಗಿಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ಯೋಜನೆಗಳ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗಳನ್ನು ಸಹ ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. CC ಪರವಾನಗಿ ವಿಷಯವು ಹಲವಾರು ವಿಷಯ ಕೋಶಗಳು ಮತ್ತು ಸರ್ಚ್ ಇಂಜಿನ್‌ಗ‌ಳ ಮೂಲಕ ಪ್ರವೇಶಿಸಬಹುದು ( CC ಪರವಾನಗಿ ಪಡೆದ ವಿಷಯ ಡೈರೆಕ್ಟರಿಗಳನ್ನು ನೋಡಿ ).
ನಿವೃತ್ತ ಪರವಾನಗಿಗಳು
ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿಲ್ಲದ ಅಥವಾ ಟೀಕೆಗಳ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ಹಿಂದೆ ನೀಡಿರುವ ಹಲವಾರು ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಪರವಾನಗಿಗಳು ಕೊನೆಗೊಂಡವು, ಮತ್ತು ಹೊಸ ಕೃತಿಗಳಿಗೆ ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ನಿವೃತ್ತ ಪರವಾನಗಿಗಳು CC0 ಗಿಂತ ಬೇರೆ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದಿಲ್ಲ, ಜೊತೆಗೆ ಕೆಳಗಿನ ನಾಲ್ಕು ಪರವಾನಗಿಗಳು:
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಕಾನೂನು ವರ್ಗ:ಕಾಪಿರೈಟ್ ಮಾಹಿತಿ ಪುಟಗಳು ವರ್ಗ:Pages with unreviewed translations
ಮನಸಿನ ಮಾತು (ಚಲನಚಿತ್ರ)
ಮನಸಿನ ಮಾತು ಆರ್. ಅನಂತ ರಾಜು ನಿರ್ದೇಶನದ ಮತ್ತು ಪ್ರವೀಣ್ ಕುಮಾರ್ ನಿರ್ಮಿಸಿದ 2011 ರ ಭಾರತೀಯ ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದೆ. ಈ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಜಯ್ ರಾವ್ ಮತ್ತು ಐಂದ್ರಿತಾ ರೇ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಜೋಡಿಯಾಗಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರವು ತಮಿಳಿನ ರೋಜಾ ಕೂಟಂ (2002) ಎಂಬ ಚಿತ್ರದ ರಿಮೇಕ್ ಆಗಿದೆ. ಎ ಎಂ ನೀಲ್ ಅವರು ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದು, ಎಂ ಆರ್ ಸೀನು ಅವರ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ ಚಿತ್ರಕ್ಕಿದೆ. ಚಿತ್ರವು 28 ಜನವರಿ 2011 ರಂದು ವಿಮರ್ಶಕರಿಂದ ಋಣಾತ್ಮಕ ವಿಮರ್ಶೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು.
ಪವಾಡ
ಅನೌಪಚಾರಿಕವಾಗಿ, ಪವಾಡ ಶಬ್ದವನ್ನು ಹಲವುವೇಳೆ ಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರೀಯವಾಗಿ ಸಾಧ್ಯವಿರದ ಆದರೆ ಪ್ರಕೃತಿಯ ನಿಯಮಗಳ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿರದ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಯೋಜನಕಾರಿ ಘಟನೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಒಂದು ನೈಸರ್ಗಿಕ ವಿಕೋಪದಿಂದ ಪಾರಾಗುವುದು, ಅಥವಾ ಸಂಭಾವ್ಯತೆ ಲೆಕ್ಕಿಸದೇ ಕೇವಲ ಒಂದು "ಅದ್ಭುತ" ವಿದ್ಯಮಾನ, ಉದಾ. ಒಂದು ಜನನ, ಒಂದು ವಾಸ್ತವಿಕ, ಅಥವಾ ಭಾವಿಸಿದ ಘಟನೆ ನಡೆದ ನಂತರ ತಲುಪಲಾದ ಮಾನವ ತೀರ್ಮಾನ. ಗುಣಪಡಿಸಲಾಗದ್ದು ಎಂದು ನಿದಾನಮಾಡಿದ ರೋಗದಿಂದ ಪಾರಾಗಿ ಬದುಕುಳಿಯುವುದು, ಜೀವ ಬೆದರಿಕೆಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಥವಾ ಅಸಂಭವನೀಯತೆಯನ್ನು ಜಯಿಸುವಂತಹ ಇತರ ಪವಾಡಗಳಾಗಿರಬಹುದು. ಕೆಲವು ಕಾಕತಾಳೀಯ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಪವಾಡಗಳಾಗಿ ಕಾಣಬಹುದು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಧಾರ್ಮಿಕ ತತ್ತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ
ಅರಳಿಚಂಡಿ
ಅರಳಿಚಂಡಿ ಗ್ರಾಮವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬಸವನ ಬಾಗೇವಾಡಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ.
ಭೌಗೋಳಿಕ
ಗ್ರಾಮವು ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ೧೬* ೩೨' ೧೦"x ಉತ್ತರ ಅಕ್ಷಾಂಶ ಮತ್ತು ೭೫* ೩೧' ೧೯" ಪೂರ್ವ ರೇಖಾಂಶದಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.
ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ
ಮುಖ್ಯ ಭಾಷೆ ಕನ್ನಡ. ಆದರೆ ವಿವಿಧ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳ ಪ್ರಭಾವದಿಂದಾಗಿ ಉರ್ದು, ಮರಾಠಿ ಮತ್ತು ಹಿಂದಿ ಮಿಶ್ರಿತ ವಿಶಿಷ್ಠವಾದ ಕನ್ನಡ. ಪ್ರಮುಖ ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯ ಜೋಳ. ಜೊತೆಗೆ ಗೋಧಿ, ಅಕ್ಕಿ,ಮೆಕ್ಕೆ ಜೋಳ ಬೇಳೆಕಾಳುಗಳು. ಜವಾರಿ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುವ ವಿಶೇಷ ರುಚಿಯ ಕಾಯಿಪಲ್ಯ, ಸೊಪ್ಪುಗಳು ಹೆಸರುವಾಸಿ ಮತ್ತು ಸದಾಕಾಲವೂ ಲಭ್ಯ. ಜೋಳದ ರೊಟ್ಟಿ ,, ಸೇಂಗಾ ಚಟ್ನಿ,, ಎಣ್ಣಿ ಬದನೆಯಕಾಯಿ ಪಲ್ಯ,, ಕೆನೆಮೊಸರು ಕರ್ನಾಟಕದ ಮೂಲೆಮೂಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆದಿವೆ.
ಕಲೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ
ಅಪ್ಪಟ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕ ಶೈಲಿಯ ಕಲೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಪುರುಷರು ದೋತ್ರ, ನೆಹರು ಅಂಗಿ ಮತ್ತು ರೇಷ್ಮೆ ರುಮಾಲು(ಪಟಕ) ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.ಮಹಿಳೆಯರು ಇಲಕಲ್ಲ ಸೀರೆ ಮತ್ತು ಖಾದಿ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಧರ್ಮ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ಮತ್ತು ಮುಸ್ಲಿಂ ಧರ್ಮದ ಜನರಿದ್ದಾರೆ.
ಭಾಷೆ
ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಷೆ ಕನ್ನಡ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಹಿಂದಿ, ಮರಾಠಿ ಹಾಗೂ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ.
ಮಸೀದಿ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಮುಸ್ಲಿಂ ಸಮುದಾಯದ ದರ್ಗಾ ಹಾಗೂ ಮಸೀದಿ ಇದೆ.
ನೀರಾವರಿ
ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರತಿಶತ 50 ಭಾಗ ಭೂಮಿ ಕಾಲುವೆ, ತೆರದ ಬಾವಿ, ಕೊಳವೆ ಬಾವಿಯಿಂದ ನೀರಾವರಿ ಇದ್ದು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಕಬ್ಬು, ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ, ಜೋಳ, ಉಳ್ಳಾಗಡ್ಡಿ (ಈರುಳ್ಳಿ), ನಿಂಬೆಹಣ್ಣು , ಪಪ್ಪಾಯ, ಅರಿಶಿನ, ನೆಲಕಡಲೆ, ಶೇಂಗಾ(ಕಡಲೆಕಾಯಿ), ಸೂರ್ಯಕಾಂತಿ , ದ್ರಾಕ್ಷಿ , ದಾಳಿಂಬೆ, ಗೋಧಿ ಹಾಗೂ ಇತರೆ ಬೆಳೆಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ತೋಟಗಾರಿಕೆ
ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ಯೋಗವೇ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ತೋಟಗಾರಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೭೫% ಜನರು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ೧೫% ಭೂಮಿ ಮಾತ್ರ ನೀರಾವರಿ ಹೊಂದಿದೆ. ಉಳಿದ ೮೫% ಭೂಮಿ ಮಳೆಯನ್ನೇ ಅವಲಂಭಿಸಿದೆ.
ಆರ್ಥಿಕತೆ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಧ್ಯಮ ತರಗತಿಯಲ್ಲಿದೆ.
ಬೆಳೆ
ಆಹಾರ ಬೆಳೆಗಳು ಜೋಳ, ಗೋಧಿ, ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ, ಸಜ್ಜೆ, ಕಡಲೆ, ತೊಗರಿ, ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಕಡಲೆ ಇತ್ಯಾದಿ ವಾಣಿಜ್ಯ ಬೆಳೆಗಳು ದ್ರಾಕ್ಷಿ, ಕಬ್ಬು, ದಾಳಿಂಬೆ, ನಿಂಬೆ, ಮಾವು, ಬಾಳೆ, ಸೂರ್ಯಕಾಂತಿ, ಅರಿಸಿಣ, ಪಪ್ಪಾಯಿ, ಕಲ್ಲಂಗಡಿ, ಉಳ್ಳಾಗಡ್ಡಿ (ಈರುಳ್ಳಿ) ಮತ್ತು ಶೇಂಗಾ(ಕಡಲೆಕಾಯಿ) ಇತ್ಯಾದಿ. ತರಕಾರಿ ಬೆಳೆಗಳು ಬದನೆಕಾಯಿ, ಟೊಮ್ಯಾಟೊ, ಹೀರೇಕಾಯಿ, ನುಗ್ಗೆಕಾಯಿ, ಗೆಣಸು, ಗಜ್ಜರಿ, ಮೆಣಸಿನಕಾಯಿ, ಸೌತೆಕಾಯಿ, ಮೊಲಂಗಿ, ಅವರೆಕಾಯಿ, ಪಡವಲಕಾಯಿ, ಕುಂಬಳಕಾಯಿ, ಮೆಂತೆ ಪಲ್ಲೆ ಮತ್ತು ಕೊತಂಬರಿ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಪ್ರಾಣಿ
ತೋಳ, ನರಿ, ಹಾವು, ಮೊಲ, ನವಿಲು, ಬೆಳ್ಳಕ್ಕಿ, ಗುಬ್ಬಿ, ಕಾಗೆ, ಕೋಗಿಲೆ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಹಬ್ಬ
ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಕಾರ ಹುಣ್ಣುಮೆ, ಯುಗಾದಿ, ದಸರಾ, ದೀಪಾವಳಿ, ನಾಗರ ಪಂಚಮಿ, ಉರಸು ಹಾಗೂ ಮೊಹರಮ್ ಹಬ್ಬಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಶಿಕ್ಷಣ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಸರಕಾರಿ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆ ಇದೆ.
ಸಾಕ್ಷರತೆ
ಗ್ರಾಮದ ಸಾಕ್ಷರತೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ಸುಮಾರು ೬೭%. ಅದರಲ್ಲಿ ೭೫% ಪುರುಷರು ಹಾಗೂ ೫೫% ಮಹಿಳೆಯರು ಸಾಕ್ಷರತೆ ಹೊಂದಿದೆ.
ರಾಜಕೀಯ
ವರ್ಗ:ಬಸವನ ಬಾಗೇವಾಡಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಹಳ್ಳಿಗಳು ವರ್ಗ:ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲೆ ವರ್ಗ:ಬಸವನ ಬಾಗೇವಾಡಿ ತಾಲ್ಲೂಕು
ವಿಜಯ್‍ಪುರ್
thumb
ವಿಜಯ್‍ಪುರ್ (विजयपुर) (ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಬಿಜಯ್‍ಪುರ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ) ಒಂದು ಗಿರಿಧಾಮ ಮತ್ತು ಹಳ್ಳಿಯಾಗಿದ್ದು ಭಾರತದ ಉತ್ತರಾಖಂಡ ರಾಜ್ಯದ ಬಾಗೇಶ್ವರ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಬಾಗೇಶ್ವರ್-ಚೌಕೋರಿ ಹೆದ್ದಾರಿ ಪಕ್ಕದ ದಟ್ಟವಾದ ಪೈನ್ ಕಾಡುಗಳ ನಡುವೆ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ.
ಆಸಕ್ತಿಯ ಸ್ಥಳಗಳು
left|thumb| ಧೌಲಿನಾಗ್ ದೇವಾಲಯದ ಸುತ್ತಲಿನ ಪೈನ್ ಕಾಡುಗಳು
ಧೌಲಿನಾಗ್ ದೇವಸ್ಥಾನ
ಧೌಲಿನಾಗ್ ದೇವಾಲಯವು ವಿಜಯ್‍ಪುರ್ ಪರ್ವತದ ತುದಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಭಕ್ತರು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ನವರಾತ್ರಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಪಂಚಮಿ ಜಾತ್ರೆಯು ಇಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸಲ್ಪಡುವ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಹಬ್ಬವಾಗಿದೆ.
ಚಹಾ ತೋಟಗಳು
ವಿಜಯ್‍ಪುರ್‌ನಲ್ಲಿನ ಚಹಾ ಎಸ್ಟೇಟ್‍ನ್ನು ಇಪ್ಪತ್ತನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಉತ್ತರಾಖಂಡ ವರ್ಗ:ಗಿರಿಧಾಮಗಳು
ಅಡಿ
ಅಡಿ ಅಳತೆಯ ಚಕ್ರಾಧಿಪತ್ಯ ಮತ್ತು ಅಮೇರಿಕದ ರೂಢಿಗತ ಪದ್ಧತಿಗಳಲ್ಲಿ ಉದ್ದದ ಒಂದು ಏಕಮಾನ. ೧೯೫೯ರಿಂದ, ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಒಪ್ಪಂದದಿಂದ ಎರಡೂ ಏಕಮಾನಗಳು ನಿಖರವಾಗಿ ೦.೩೦೪೮ ಮೀಟರ್‍ಗೆ ಸಮಾನ ಎಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಎರಡೂ ಪದ್ಧತಿಗಳಲ್ಲಿ, ಒಂದು ಅಡಿ ೧೨ ಅಂಗುಲಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮೂರು ಅಡಿಗಳಿಂದ ಒಂದು ಗಜವಾಗುತ್ತದೆ.
ಅಮೇರಿಕಾ ತನ್ನ ವಾಣಿಜ್ಯಿಕ, ಶಿಲ್ಪಶಾಸ್ತ್ರೀಯ, ಮತ್ತು ಮಾನದಂಡಗಳ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಮೀಟರ್ ಬದಲು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಡಿ ಮತ್ತು ಮೋಜಣಿ ಅಡಿಯನ್ನು ಬಳಸುವ ಏಕೈಕ ಕೈಗಾರಿಕೀಕೃತ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿದೆ. ಅಡಿಯನ್ನು ಯುನೈಟಡ್ ಕಿಂಗ್ಡಮ್‍ನಲ್ಲಿ ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ; ರಸ್ತೆ ಚಿಹ್ನೆಗಳು ಚಕ್ರಾಧಿಪತ್ಯದ ಏಕಮಾನಗಳನ್ನು ಬಳಸಬೇಕು, ಮತ್ತು ಎತ್ತರದ ಮಾಪಕವಾಗಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಲ್ಲಿ ಅದರ ಬಳಕೆ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿದೆ. ಅಡಿಯನ್ನು ಉದ್ದದ ಪರ್ಯಾಯ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯೆಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ, ಆದರೆ ಯು.ಕೆ. ಮತ್ತು ಕೆನಡಾ ಎರಡೂ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ತಮ್ಮ ಅಳತೆಯ ಏಕಮಾನಗಳನ್ನು ಭಾಗಶಃ ಮೆಟ್ರಿಕ್ ಪದ್ಧತಿಗೆ ಪರಿವರ್ತಿಸಿವೆ. ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಾಯುಯಾನದಲ್ಲಿ ಎತ್ತರದ ಅಳತೆ ಮಾಡಲು ಆಂಗ್ಲ ಮಾತನಾಡುವ ವಿಶ್ವದ ಹೊರಗೆ ಅಡಿಯನ್ನು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಅಳತೆಯ ಏಕಮಾನಗಳು
ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆ
ವ್ಯಕ್ತಿ ಹಾಗೂ ವ್ಯಾಪಾರಗಾರರು ಗಳಿಸುವ ಅಧಿಕಲಾಭಗಳ ಮೇಲೆ ವಿಧಿಸುವ ತೆರಿಗೆ (ಎಕ್ಸೆಸ್ ಪ್ರಾಫಿಟ್ ಟ್ಯಾಕ್ಸ್). ವ್ಯಾಪಾರದ ಪ್ರತಿ ವಸ್ತುವಿಗೂ ಲಾಭದ ಪ್ರಮಾಣ ನಿರ್ಣಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಆ ಲಾಭಕ್ಕಿಂತಲೂ ಅಧಿಕವಾಗಿ ಬರುವ ಲಾಭ ತೆರಿಗೆಗೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತದೆ. ಅಧಿಕಲಾಭ ಉದ್ಯಮಸಾಹಸಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅಸಾಧಾರಣಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಯುದ್ಧಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಮೊದಲು ಸ್ವಲ್ಪಕಾಲ ಮತ್ತು ಯುದ್ಧಾನಂತರ ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲ ಅಧಿಕಲಾಭವುಂಟಾಗುವುದು ಸರ್ವಸಾಧಾರಣ. ಈ ತೆರಿಗೆಯನ್ನು ಯುದ್ಧಕಾಲದ ಅಧಿಕಲಾಭಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಹಾಕಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲೂ ಅಧಿಕಲಾಭ ಉಂಟಾಗಬಹುದಾದ್ದರಿಂದ ಒಂದು ದೇಶದ ತೆರಿಗೆಯ ಚೌಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಇದು ಖಾಯಂ ಆಗಿ ಉಳಿಯಲು ಸಾಧ್ಯ. ಯುದ್ಧಕಾಲದ ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆಯನ್ನು (ವಾರ್ ಪ್ರಾಫಿಟ್ ಟ್ಯಾಕ್ಸ್) ಯುದ್ಧಕಾಲದ ತೆರಿಗೆ ಎಂದೂ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿನ ತೆರಿಗೆಯನ್ನು ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆ ಎಂದೂ ಕರೆಯಬಹುದು. ಇದು ಈಚಿನ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ.
ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆಯ ವಿಧಾನ
ಯುದ್ಧಕಾಲದ ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆ ಯುದ್ಧಕಾಲಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಅನ್ವಯವಾಗುವ ತೆರಿಗೆ. ಯುದ್ಧ ಮುಗಿದಮೇಲೆ ಅದನ್ನು ರದ್ದುಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಯುದ್ಧಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬೆಲೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಲಾಭವೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಯುದ್ಧಸಾಮಗ್ರಿಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆ, ಇತರ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು, ಅಧಿಕಲಾಭವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸುತ್ತವೆ. ಹೀಗೆ ಅಧಿಕಲಾಭದ ಮೇಲೆ ಬರುವ ತೆರಿಗೆಯೆಲ್ಲ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಸೇರುತ್ತದೆ. ಯುದ್ಧಕಾಲದ ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆಯನ್ನು ವಿಧಿಸುವಾಗ ಯುದ್ಧಪೂರ್ವಲಾಭವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯಲಾಭವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಶಾಶ್ವತ ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆಯನ್ನು ವಿಧಿಸುವಾಗ ಯುದ್ಧಪೂರ್ವಲಾಭವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯಲಾಭವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಸಾಮಾನ್ಯ ಲಾಭವನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲು ಬಂಡವಾಳದ ಮೇಲೆ ಬರುವ ಬಡ್ಡಿ, ಕೂಲಿದರ, ಜೀವನಮಟ್ಟ, ಉತ್ಪಾದನಾ ವೆಚ್ಚ, ಬಂಡವಾಳಲಭ್ಯತೆ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಯೋಜನೆಯ ಗುರಿ ಮತ್ತು ಹಾಲಿ ಇರುವ ಲಾಭ- ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆ ಯುದ್ಧಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾದರೂ ಅದರ ಮೂಲ ಉದ್ದೇಶ ಯುದ್ಧಕಾಲದ ಲಾಭವನ್ನು ಮಾತ್ರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಲ್ಲ. ಸಾಮಾನ್ಯಲಾಭವನ್ನು ನಿರ್ಣಯ ಮಾಡುವಾಗ ಅದು ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅಳತೆಗೋಲನ್ನು ಹೊಂದಿ, ಯುದ್ಧ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಲಿ ಅಥವಾ ಬೇರಾವ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ಅಧಿಕಲಾಭವನ್ನು ತೆರಿಗೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆಯ ಮುಖ್ಯ ಗುರಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಪುರೋಭಿವೃದ್ಧಿ, ಕೇವಲ ಸರ್ಕಾರದ ಆದಾಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವುದೇ ಅಲ್ಲ.
ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆಯ ವಿಭಜನೆ
ಈ ತೆರಿಗೆ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಾಮಾನ್ಯಲಾಭದ ಮೇಲೆ ಬರುವ ಲಾಭಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದಾದ್ದರಿಂದ ಸಾಮಾನ್ಯಲಾಭವನ್ನು ನಿರ್ಣಯಮಾಡುವುದು ಮೊದಲ ಸಮಸ್ಯೆ. ಅನಂತರ ಈ ತೆರಿಗೆ ಮತ್ತು ಆದಾಯತೆರಿಗೆಗೆ ಇರುವ ಸಂಬಂಧ, ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆಯ ಪರಿಣಾಮಗಳು ಅನುಕೂಲ ಮತ್ತು ಅನಾನುಕೂಲಗಳು- ಇವನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ಕೊನೆಗೆ ತೆರಿಗೆಯ ರೀತಿ ಅನುಪಾತಕ್ರಮದಲ್ಲಿರಬೇಕೆ ಆರೋಪಣ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿರಬೇಕೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.ಸಾಮಾನ್ಯಲಾಭ ನಿರ್ಣಯಿಸುವಾಗ ಎರಡು ಮಾನಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬಹುದು. ಮೊದಲನೆಯದು ಆದಾಯಮಾನ (ಇನ್‍ಕಮ್ ಸ್ಟ್ಯಾಂಡೆರ್ಡ್), ಎರಡನೆಯದು ಬಂಡವಾಳಮಾನ (ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್ ಸ್ಟ್ಯಾಂಡರ್ಡ್). ಆದಾಯಮಾನದಲ್ಲಿ ಯಾವುದಾದರೂ ಒಂದು ವರ್ಷ ಅಥವಾ ಕೆಲವು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಲಾಭವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯಲಾಭವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದು. ಇದರ ಗುಣಾವಗುಣಗಳು ಹೀಗಿವೆ: ತೆರಿಗೆಯನ್ನು ವಿಧಿಸುವವರು ಆ ವರ್ಷ ಅಥವಾ ವರ್ಷಗಳ ಲಾಭ ಜಾಸ್ತಿಯೆ ಅಥವಾ ಕಡಿಮೆಯೆ ಎಂಬ ವಿಷಯವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಲಿಕ್ಕೆ ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ಮಾನದ ಅನುಸರಣೆಯಿಂದ ಈ ತೆರಿಗೆ ಕೊಡುವ ಎಷ್ಟು ಉದ್ಯಮಗಳು ಇವೆಯೋ ಅಷ್ಟು ಸಾಮಾನ್ಯಲಾಭದರಗಳು ಇರಬಹುದು. ಆದಾಯಮಾನವನ್ನು ಇಲ್ಲ ಉದ್ಯಮಗಳಿಗೂ ಅನ್ವಯಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆಯ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಇದ್ದ ಉದ್ಯಮಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಇದನ್ನು ಅನ್ವಯಿಸಬಹುದು. ಅಲ್ಲದೆ ಸರಿಯಾದ ಪ್ರಾರಂಭಿಕವರ್ಷ ಅಥವಾ ವರ್ಷಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವುದು ಬಹಳ ಕಷ್ಟ. ಈ ಮಾನ ಹೂಡಿರುವ ಬಂಡವಾಳ ಮತ್ತು ಆ ಹೂಡಿಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಬದಲಾವಣೆ ಇವುಗಳನ್ನು ಗಣನೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಉದ್ಯಮಸ್ಥಿತಿಗೆ ಹಿಂದಿನ ಯಾವುದಾದರೂ ಒಂದು ವರ್ಷದ ಅಥವಾ ವರ್ಷಗಳ ಲಾಭವನ್ನೇ ಸಾಮಾನ್ಯಲಾಭವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುವುದು ಸರಿಯೂ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಬಂಡವಾಳಮಾನ ಪದ್ಧತಿ
ಬಂಡವಾಳಮಾನದಲ್ಲಿ ಶಾಸನದ ಮೂಲಕ ಬಂಡವಾಳದ ಮೇಲೆ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಲಾಭವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯಲಾಭವೆಂದು ನಿರ್ಣಯಿಸಬಹುದು. ಇದರ ಪ್ರಕಾರ ಒಂದು ಉದ್ಯಮದ ಒಟ್ಟು ಲಾಭ ಮುಖ್ಯವಲ್ಲ. ಬಂಡವಾಳ ಹೂಡಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಬರುವ ಲಾಭದ ದರ ಮುಖ್ಯ. ಬಂಡವಾಳಹೂಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆ, ಉದ್ಯಮಗಳು ಎದುರಿಸಬೇಕಾದ ಅನಿರೀಕ್ಷಿತ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಇವುಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ ತೆರಿಗೆ ನಿರ್ಧರಿಸಲ್ಪಡಬೇಕು. ಬಂಡವಾಳಮಾನದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯಲಾಭನಿರ್ಣಯ ಉದ್ಯಮಗುಂಪುಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿ ಉದ್ಯಮದ ಪ್ರಕಾರ ನಿರ್ಣಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಬಂಡವಾಳಮಾನದಲ್ಲೂ ಕೆಲವು ತೊಂದರೆಗಳಿವೆ. ಶಾಸನದಿಂದ ನಿರ್ಧಾರವಾದ ಯಾವ ಸಾಮಾನ್ಯಲಾಭ ಪ್ರಮಾಣವೇ ಆಗಲಿ ಸ್ವಲ್ಪಮಟ್ಟಿಗೆ ನಿರಂಕುಶವಾಗಿರಬಹುದು (ಆರ್‍ಬಿಟ್ರರಿ) ಮತ್ತು ಹೂಡಿರುವ ಬಂಡವಾಳವನ್ನು ಪ್ರತಿವರ್ಷವೂ ಅಳೆಯುವುದು ಕಷ್ಟ ಮತ್ತು ಬಹಳ ದುಬಾರಿ, ಉದ್ಯಮಿಗೆ ತೊಂದರೆಯೂ ಉಂಟು. ಕೆಲವು ತೊಂದರೆಗಳು ಇದ್ದರೂ ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆಯ ನೈತಿಕಧ್ಯೇಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲು, ಈ ತೆರಿಗೆಯನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯಯೋಜನೆಯ ಒಂದು ಸಾಧನವಾಗಿ ಮಾಡಲು ವಿವಿಧ ಬಗೆಯ ಉದ್ಯಮಿಗಳ ಗಳಿಕೆಯಲ್ಲಿ ತೆರಿಗೆ ಎತ್ತುವಾಗ ನ್ಯಾಯವನ್ನು ಪರಿಪಾಲಿಸಲು ಬಂಡವಾಳಮಾನ ಆದಾಯಮಾನಕ್ಕಿಂತ ಉತ್ತಮ. ಈ ತೆರಿಗೆಯನ್ನು ವಿಧಿಸಿರುವ ವಿವಿಧದೇಶಗಳ ಅನುಭವವನ್ನು ನೋಡಿದರೆ ಎರಡು ಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಬಂಡವಾಳಮಾನ ಉತ್ತಮವೆಂಬುದಕ್ಕೆ ಹೇರಳ ನಿದರ್ಶನಗಳು ದೊರೆಯುತ್ತವೆ. ಈ ತೆರಿಗೆಯನ್ನು ಆರೋಹಣಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ವಿಧಿಸಲು ಅನೇಕ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ವಿರೋಧವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಮೊದಲನೆಯದಾಗಿ ನೀತಿಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಆರೋಹಣಕ್ರಮತೆರಿಗೆ ಕೊಡುವವರ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಅಧಿಕಲಾಭ ಶ್ರೀಮಂತರಿಗೇ ಹೋಗುವ ಭರವಸೆ ಇಲ್ಲ. ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆ ಒಟ್ಟುವರಮಾನವನ್ನು ಗಣನೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಎರಡನೆಯದಾಗಿ ಆರೋಹಣಕ್ರಮದಿಂದ ಅಧಿಕಲಾಭ ಕೊಡುವ ಉದ್ಯಮಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಮೂರನೆಯದಾಗಿ ಆಡಳಿತದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಆರೋಹಣಕ್ರಮ ಅನುಕೂಲವಾದ್ದಲ್ಲ.
ತೆರಿಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ
ತೆರಿಗೆ ಕೊಡುವವರ ಶಕ್ತಿಯ ಮೇಲೆ ತೆರಿಗೆ ನಿರ್ಧರಿಸುವುದಲ್ಲ. ಎಲ್ಲ ಅಧಿಕಲಾಭವೂ ಅಸಮರ್ಥನೀಯ; ತಾತ್ತ್ವಿಕವಾಗಿ ನೋಡಿದರೆ ಶೇಕಡ ನೂರರಷ್ಟು ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆ ಸಮರ್ಥನೀಯ; ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆಯೇ ನೈತಿಕ ತೆರಿಗೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಅದಕ್ಕೆ ಆರೋಹಣಕ್ರಮದಲ್ಲಿನ ನೈತಿಕ ಆಧಾರ ಅಪ್ರಕೃತ ಎಂದು ಕೆಲವರ ವಿರೋಧಾಭಿಪ್ರಾಯವೂ ಉಂಟು. ಆರೋಹಣಕ್ರಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬೇಕೆ ಬೇಡವೆ ಎಂಬುದು ಆಡಳಿತಾನುಕೂಲ ಮತ್ತು ಈ ತೆರಿಗೆಯಿಂದ ನಿರೀಕ್ಷಿಸುವ ಆದಾಯ- ಇವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ. ಅನುಪಾತಕ್ರಮದಿಂದ ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆಯ ಆದಾಯ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಆದುದರಿಂದ ಆರೋಹಣಕ್ರಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಆಡಳಿತದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅದು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾದರೆ ಆರೋಹಣಕ್ರಮ ಉತ್ತಮ. ಮೊದಲನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತಸಂಸ್ಥಾನ, ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯ, ರಷ್ಯ, ಡೆನ್‍ಮಾರ್ಕ್, ಇಟಲಿ ಮತ್ತು ಸ್ಪೇನ್ ದೇಶಗಳು ಆರೋಹಣಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆಯನ್ನು ವಿಧಿಸಿದುವು. ಭಾರತ, ಬ್ರಿಟನ್ ಮುಂತಾದ ದೇಶಗಳು ಅನುಪಾತ ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆಯನ್ನು ವಿಧಿಸಿದುವು. ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧಕಾಲದಲ್ಲೂ ಭಾರತ ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟನ್ ದೇಶಗಳು ಅನುಪಾತಕ್ರಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದರೆ ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತಸಂಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಕೆನಡ ದೇಶಗಳು ಆರೋಹಣಕ್ರಮ ಅನುಸರಿಸಿದುವು. ಈ ತೆರಿಗೆ ಯುದ್ಧಕಾಲದ ಅಧಿಕಲಾಭವನ್ನು ಮಾತ್ರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಉದ್ದೇಶ ಹೊಂದಿದ್ದರೆ ಅನುಪಾತಕ್ರಮ ಸಮಂಜಸವಾಗಬಹುದು. ಆದರೆ ಅದು ಶಾಶ್ವತ ತೆರಿಗೆಯೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟರೆ ಆರೋಹಣಕ್ರಮ ಉತ್ತಮವಾಗುತ್ತದೆ. ಆರೋಹಣ ಅಥವಾ ಅನುಪಾತಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವಾಗ ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆ ವಿಧಿಸುವ ಉದ್ದೇಶಗಳು. ಆರೋಹಣಕ್ರಮದ ಸಾಧ್ಯತೆ, ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆಯಿಂದ ನಿರೀಕ್ಷಿಸುವ ವರಮಾನ ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಗಣನೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಯಾವ ಮಾರ್ಗ ಯೋಗ್ಯವೋ ಅದನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬಹುದು.
ವರಮಾನತೆರಿಗೆ
ಈ ತೆರಿಗೆ ಮತ್ತು ವರಮಾನತೆರಿಗೆಗಳಿಗೆ ಕೆಲವು ಸಾಮ್ಯಗಳಿವೆ. ಒಂದು ಉದ್ಯಮದ ಆದಾಯವನ್ನು ತೆರಿಗೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸಿದರೆ ಅದು ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಆದಾಯವನ್ನು ತೆರಿಗೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸಿದರೆ ಅದು ವರಮಾನತೆರಿಗೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಲಾಭ ಸಹ ಒಂದು ವಿಧವಾದ ಆದಾಯ. ಯುದ್ಧಕಾಲದ ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆಯಲ್ಲಿ ವರಮಾನವೇ ಮುಖ್ಯ ಗುರಿಯಾಗಿದ್ದು, ತೆರಿಗೆ ಕೊಡುವ ಶಕ್ತಿಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಅದನ್ನು ನಿರೂಪಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಕೂಡ ಈ ನಿಯಮಗಳಿಗೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಈ ಎರಡು ತೆರಿಗೆಗಳಿಗೆ ಯಾವ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೂ ಇಲ್ಲ ಎಂಬ ಭಾವನೆ ಇದೆ. ಆದಾಯತೆರಿಗೆ ಮತ್ತು ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆಗೆ ಮುಖ್ಯವಾದ ಕೆಲವು ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿವೆ. ಆದಾಯತೆರಿಗೆಯ ಮುಖ್ಯ ಗುರಿ ವರಮಾನ. ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯಗುರಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ನೀತಿ, ನ್ಯಾಯ. ಉದ್ಯಮಸಂಸ್ಥೆ ನಿಗದಿಯಾದ ಲಾಭಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಲಾಭ ಪಡೆಯಲು ಯಾವ ಹಕ್ಕೂ ಇಲ್ಲ. ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಲಾಭಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಲಾಭ ಪಡೆಯುವುದು ಸಮಾಜದ್ರೋಹ. ಆದ್ದರಿಂದ ಗಳಿಸಿದ ಹೆಚ್ಚು ಲಾಭವನ್ನು ತೆರಿಗೆಯ ಮೂಲಕ ಸರ್ಕಾರ ಪಡೆಯಬಹುದು. ಆದಾಯತೆರಿಗೆ ಎಲ್ಲ ಲಾಭವನ್ನೂ ಗಣನೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟರೆ ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆ, ಅಧಿಕಲಾಭ ಮತ್ತು ಸಂಪಾದನೆ ಮಾಡದ ಅಧಿಕಲಾಭಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ. ಆದಾಯತೆರಿಗೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಒಟ್ಟು ಲಾಭ ಮುಖ್ಯವಾದರೆ, ತೆರಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಬಂಡವಾಳದ ಮೇಲೆ ಬರುವ ಲಾಭದ ದರ ಮುಖ್ಯ. ವರಮಾನತೆರಿಗೆಯಲ್ಲಿ ತೆರಿಗೆ ಕೊಡುವ ಶಕ್ತಿ ಮುಖ್ಯ; ಅಧಿಕಲಾಭ ತೆರಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಲಾಭಾಧಿಕ್ಯ ಮುಖ್ಯ. ಈ ತೆರಿಗೆಯ ಪರವಾಗಿ ಇಷ್ಟು ಹೇಳಬಹುದು. ಅಧಿಕಲಾಭ ಉದ್ಯಮಿಯ ಸಾಹಸ ಪ್ರತಿಭೆಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅದು ಅಸಾಧಾರಣ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಫಲ. ಅಧಿಕಲಾಭ ಒಂದು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಪಾದನೆ ಮಾಡದ ಹೆಚ್ಚು ಗಳಿಕೆ. ಈ ಅನಿರೀಕ್ಷಿತ ಲಾಭವನ್ನು ಸಮಾಜದ ಹಿತದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಸರ್ಕಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿ ಯಾವ ಅನ್ಯಾಯವೂ ಇಲ್ಲ. ಅಲ್ಲದೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಇರುವ ಕಾಲದಲ್ಲೂ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟಪ್ರಮಾಣಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಲಾಭಪಡೆಯುವುದು ಸಮಾಜವಿರೋಧ ಕಾರ್ಯ. ಆದುದರಿಂದ ಅದಕ್ಕೆ ತೆರಿಗೆ ವಿಧಿಸಬೇಕು. ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆ ಉದ್ಯಮಿಗಳು ಸಂಪಾದಿಸದ ಅಧಿಕವರಮಾನ ತೆರಿಗೆಯೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡಬಹುದು. ಈ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅದು ಮರಣೋತ್ತರ ಆಸ್ತಿ ತೆರಿಗೆಗಳನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ.
ಮೊದಲ ಮಹಾಯುದ್ಧ
ಮೊದಲ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ 50% ಅಧಿಕಲಾಭ ತೆರಿಗೆಯನ್ನು ವಿಧಿಸಲಾಯಿತು. ಬಂಡವಾಳಹೂಡಿಕೆಯ ಮೇಲೆ 10% ಅಥವಾ ವರಮಾನ ತೆರಿಗೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟ ಯುದ್ಧಪೂರ್ವದ ವರ್ಷ ಅಥವಾ ವರ್ಷಗಳ ಸರಾಸರಿ ಲಾಭವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯಲಾಭವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಯಿತು. ವರ್ಷಕ್ಕೆ 30,000 ರೂ.ಗಳಿಗೆ ಕಡಿಮೆ ವರಮಾನ ಇರುವ ಉದ್ಯಮಿಗಳು ಈ ತೆರಿಗೆಯಿಂದ ವಿನಾಯಿತಿ ಹೊಂದಿದುವು. ಹಾಗೆಯೆ ಸಂಬಳ, ವ್ಯವಸಾಯ, ವೃತ್ತಿಯ ಆದಾಯಗಳಿಗೂ ವಿನಾಯಿತಿ ಕೊಡಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು. ಈ ತೆರಿಗೆಯನ್ನು 1920ರಲ್ಲಿ ಕೈಬಿಡಲಾಯಿತು.
ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧ
ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಕೆಲವು ಕಾಲದಲ್ಲಿ (1940) ಅಧಿಕಲಾಭ ತೆರಿಗೆಯನ್ನು ಪುನಃ ವಿಧಿಸಲಾಯಿತು. ವರ್ಷಕ್ಕೆ 30,000 ರೂ.ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಇರುವ ಎಲ್ಲ ವರಮಾನಕ್ಕೂ 30% ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆಯನ್ನು ವಿಧಿಸಲಾಯಿತು. ನಿಗದಿಯಾದ ವರ್ಷಗಳ ಲಾಭದ ಮೇಲೆ ಬರುವ ಲಾಭವನ್ನು ಅಧಿಕಲಾಭವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಯಿತು. 1935-36, 1936-37ರ ಲಾಭ ಮತ್ತು 1935-36 ಮತ್ತು 1937-38 ಇವುಗಳ ಸರಾಸರಿ ಲಾಭ, 1936-37 ಮತ್ತು 1937-38 ಅಥವಾ 1938-39 ಇವುಗಳ ಸರಾಸರಿ ಲಾಭ- ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದನ್ನಾದರೂ ತೆರಿಗೆ ಕೊಡುವವರು ಸಾಮಾನ್ಯಲಾಭವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುವ ಹಕ್ಕನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. 1942ರಲ್ಲಿ ಈ ತೆರಿಗೆ ದರವನ್ನು 66 2/3% ಕ್ಕೆ ಏರಿಸಲಾಯಿತು. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಅಧಿಕಲಾಭ ತೆರಿಗೆ ಕೊಡುವವರು ಅಧಿಕಲಾಭದ 13 1/2% ಕಡ್ಡಾಯಠೇವಣಾತಿಯಾಗಿ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಇಡಬೇಕಿತ್ತು. ಈ ಠೇವಣಾತಿ ಯುದ್ಧ ಮುಗಿದ ಒಂದು ವರ್ಷದ ಅನಂತರ ಮರುಪಾವತಿ ಆಯಿತು. ಈ ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆ 1946ನೆಯ ಮಾರ್ಚಿ 31ರಂದು ರದ್ದಾಯಿತು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೆ ವಿದಿಸüಲಾದ ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆ ಯುದ್ಧಕಾಲದ ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆಯಾಗಿತ್ತು. ಈ ತೆರಿಗೆ ಯುದ್ಧಕಾಲದ ಅತೀವ ಲಾಭದ ಮೇಲೆ ವಿಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟದ್ದರಿಂದ ಉದ್ಯಮಗಳ ಮೇಲೆ ಯಾವ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮವೂ ಆಗಲಿಲ್ಲ. ತೆರಿಗೆಯ ದರ ಕೂಡ 30% ರಿಂದ 66 2/3%ರವರೆಗೆ ಇದ್ದುದರಿಂದ, ಯುದ್ಧಕಾಲದಲ್ಲಿ ಈ ದರ ಅತಿಯೆನಿಸಲಿಲ್ಲ. ತೆರಿಗೆ ಆರೋಹಣಕ್ರಮ ಅನುಸರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಇದರ ವರಮಾನ ಈ ರೀತಿ ಇತ್ತು: ವರ್ಷ			ವರಮಾನ (ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳಲ್ಲಿ) 1940-41			1-55 1942-44			53-51 1945-46			79-51 1946-47			72-00
ಭಾರತದ ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆ
ಯುದ್ಧಾನಂತರವೂ ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆ ಬೇರೆ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇದೆ ಎನ್ನಬಹುದು. 1947-48ರಲ್ಲಿ ಉದ್ಯಮಲಾಭ ತೆರಿಗೆಯನ್ನು (ಬಿಸಿನೆಸ್ ಪ್ರಾಫಿಟ್ ಟ್ಯಾಕ್ಸ್) ಹಾಕಲಾಯಿತು. ಈ ತೆರಿಗೆಯನ್ನು ವಿಧಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣಗಳು: ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆಯನ್ನು ಅವಸರದಲ್ಲಿ ಕೈಬಿಟ್ಟದ್ದು ಮತ್ತು ಯುದ್ಧಕಾಲದ ಲಾಭ ಜನರಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಇದ್ದದ್ದು. ಒಂದು ಲಕ್ಷದ ಮೇಲೆ ಬರುವ ಲಾಭಕ್ಕೆ 25% ಉದ್ಯಮ ತೆರಿಗೆಯನ್ನು ಮೊದಲು ಸೂಚಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಅನಂತರ ಅದನ್ನು 16 2/3% ಇಳಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ತೆರಿಗೆಯನ್ನು 1950-51ರಲ್ಲಿ ಕೈಬಿಡಲಾಯಿತು. 1963-64ರಲ್ಲಿ ವರಿಷ್ಠಲಾಭತೆರಿಗೆ (ಸೂಪರ್ ಪ್ರಾಫಿಟ್ ಟ್ಯಾಕ್ಸ್) ರೂಪದಲ್ಲಿ ಪುನಃ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಇದರ ಪ್ರಕಾರ ಒಂದು ಉದ್ಯಮ ತನ್ನ ಬಂಡವಾಳಹೂಡಿಕೆಯ ಮೇಲೆ 6%ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಲಾಭ ಪಡೆದರೆ ವರಿಷ್ಠಲಾಭತೆರಿಗೆಯನ್ನು ಕೊಡಬೇಕು. ಲಾಭದ ದರ 6%ಕ್ಕಿಂತ ಜಾಸ್ತಿಯಾಗಿ 10%ಕ್ಕಿಂತ ಜಾಸ್ತಿಯಾಗದಿದ್ದರೆ ತೆರಿಗೆಯ ದರ 50%ರಷ್ಟು ಇರುತ್ತದೆ. ಲಾಭದ ದರ 10%ಕ್ಕಿಂತ ಜಾಸ್ತಿಯಾದರೆ ತೆರಿಗೆಯ ದರ 60%ರಷ್ಟು ಇರುತ್ತದೆ. ಉದ್ಯಮಸಂಸ್ಥೆಗಳು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯಜವಾಬ್ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಪಾಲುಗೊಳ್ಳಬೇಕು. ಅಧಿಕಲಾಭವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಬೇಕು ಮತ್ತು ಬೆಲೆಗಳನ್ನು ಇಳಿಸಬೇಕು ಎಂಬುದೇ ಈ ತೆರಿಗೆ ವಿಧಿಸಲು ಇದ್ದ ಕಾರಣ. ಇದು ಉದ್ಯಮಿಗಳ ಕಟುಟೀಕೆಗೆ ಗುರಿಯಾಯಿತು. ಏಕೆಂದರೆ ತೆರಿಗೆ ವಿಧಿಸುವಾಗ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಬಂಡವಾಳವನ್ನು ಸರಿಯಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಧರಿಸಲಿಲ್ಲ; ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ಬಂಡವಾಳ ಹಾಕಿ ಉದ್ಯಮಿಯ ಕಾರ್ಯಸಮರ್ಥತೆಯಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಲಾಭಪಡೆಯುವ ಉದ್ಯಮಗಳು ತೊಂದರೆಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಬೇಕಾಯಿತು. 1964-65ರಲ್ಲಿ ಈ ತೆರಿಗೆಯನ್ನು ರದ್ದುಪಡಿಸಿ ಅದರ ಬದಲು ಲಾಭದ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ತೆರಿಗೆಯನ್ನು (ಸೂಪರ್ ಟ್ಯಾಕ್ಸ್ ಆನ್ ಪ್ರಾಫಿಟ್ಸ್) ವಿಧಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ತೆರಿಗೆ ಕೆಲವು ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ವರಿಷ್ಠಲಾಭ ತೆರಿಗೆಗಿಂತ ಉತ್ತಮವೆನ್ನಬಹುದು. ಒಂದು ಉದ್ಯಮದ ಬಂಡವಾಳವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವಾಗ ಹೂಡಿರುವ ಬಂಡವಾಳ ಕ್ಷೇಮನಿಧಿ, ಅಲ್ಪ ಮತ್ತು ಧೀರ್ಘಾವದಿ ಸಾಲ- ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುವುದು. 10% ಕ್ಕಿಂತ ಬಂಡವಾಳದಮೇಲೆ ಲಾಭ ಜಾಸ್ತಿಯಾಗಿದ್ದರೆ ಆ ಅಧಿಕಲಾಭದ ಮೇಲೆ 40% ತೆರಿಗೆ ವಿಧಿಸಲಾಗುವುದು. ಈ ತೆರಿಗೆ ಬಂಡವಾಳಕ್ಕೆ ವಿಶಾಲವಾದ ಅರ್ಥವನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಿರುವುದರಿಂದ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯ ಲಾಭವನ್ನು 10% ಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಿರುವುದರಿಂದ ಮತ್ತು ತೆರಿಗೆಯ ದರವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿರುವುದರಿಂದ ವರಿಷ್ಠಲಾಭತೆರಿಗೆಗಿಂತ ಉತ್ತಮವೆನ್ನಬಹುದು.
ಅಂತಿಮ ವಿಚಾರ
ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆಯನ್ನು ಸಮಾಜದ ಹಿತದೃಷ್ಟಿ ಮತ್ತು ನೈತಿಕ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನೋಡಬೇಕು. ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟಪ್ರಮಾಣಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಲಾಭ ಪಡೆಯುವುದು ಸಮಾಜದ ಹಿತದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಸರಿಯಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡರೆ ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆಯನ್ನು ತತ್ತ್ವಶಃ ವಿರೋಧಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಹಾಗೆಯೆ ತಾತ್ತ್ವಿಕವಾಗಿ ಆರೋಹಣಕ್ರಮದ ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆ ನ್ಯಾಯವಾದದ್ದು. ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆಯನ್ನು ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕೆ ತರುವಾಗ, ಸಾಮಾನ್ಯಲಾಭ ನಿರ್ಣಯ, ಆರೋಹಣ ಅಥವಾ ಅನುಪಾತಕ್ರಮ ಮತ್ತು ತೆರಿಗೆಯ ದರ- ಇವುಗಳನ್ನು ನಿರ್ಣಯಮಾಡುವಾಗ ಪ್ರತಿದೇಶದ ಆರ್ಥಿಕಸ್ಥಿತಿ ಆರ್ಥಿಕಪ್ರಗತಿ ಇವುಗಳನ್ನು ಗಣನೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ನಿರ್ಧಾರಮಾಡಿದರೆ ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆಯಿಂದ ಉದ್ಯಮ ಸಾಹಸಕ್ಕಾಗಲಿ, ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಾಗಲಿ, ಕಾರ್ಯದಕ್ಷತೆಗಾಗಲಿ, ಬಂಡವಾಳಶೇಖರಣೆಗಾಗಲಿ, ಅನನುಕೂಲ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅಧಿಕಲಾಭತೆರಿಗೆ ಒಂದು ದೇಶದ ತೆರಿಗೆ ಚೌಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಶಾಶ್ವತವಾದ ಸ್ಥಾನಪಡೆಯಲು ಅರ್ಹವಾಗಿದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ತೆರಿಗೆ
ರೇಷ್ಮೆ ಮಾರ್ಗ
ರೇಷ್ಮೆ ಮಾರ್ಗ  ಬಹುಶತಮಾನಗಳವರೆಗೆ ಇದ್ದ ಒ೦ದು ಪ್ರಾಚೀನ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾರ್ಗ. ಕೊರಿಯಾ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪ ಮತ್ತು ಜಪಾನ್ನಿಂದ ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಸಮುದ್ರದ ವರೆಗೆ ಹರಡಿ ಯುರೇಷಿಯಾ ಖ೦ಡದ ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ ಸ೦ಪರ್ಕ ಕಲ್ಪಿಸಿತ್ತು. ರೇಷ್ಮೆ ಮಾರ್ಗವು ಭೂಮಾರ್ಗ ಮತ್ತು ಕಡಲಮಾರ್ಗವನ್ನು ಹೊ೦ದಿದ್ದು   ಏಷ್ಯಾವನ್ನು ಆಫ್ರಿಕಾ, ಮಧ್ಯ ಪ್ರಾಚ್ಯ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಯುರೋಪ್ಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತಿತ್ತು.
ರೇಷ್ಮೆ ಮಾರ್ಗದ ವ್ಯಾಪಾರದಿ೦ದ  ನಾಗರಿಕತೆಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ  ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದೆ. ಚೀನಾದ ನಾಗರಿಕತೆಗಳು, ಗೊಗುರಿಯೊ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ (ಕೊರಿಯಾ),  ಜಪಾನ್, ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡ, ಪರ್ಷಿಯಾ, ಯುರೋಪ್, ಹಾರ್ನ್ ಆಫ್ ಆಫ್ರಿಕಾ ಮತ್ತು ಅರಬ್  ನಾಗರಿಕತೆಗಳ ನಡುವೆ ದೀರ್ಘ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ತೆರೆದಿತ್ತು. ರೇಷ್ಮೆಯು  ಚೀನಾದಿಂದ ರಫ್ತು ಮಾಡುವ ಪ್ರಮುಖ ವಸ್ತುವಾಗಿದ್ದರು ಇತರ ಅನೇಕ ಸರಕುಗಳನ್ನು ಸಹ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ರೋಗಗಳು, ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಪ್ಲೇಗ್ ಸಹ ರೇಷ್ಮೆ ಮಾರ್ಗದ ಮೂಲಕ ಹರಡಿತು. ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯಾಪಾರದ ಜೊತೆಗೆ, ರೇಷ್ಮೆ ಮಾರ್ಗವು  ನಾಗರಿಕತೆಗಳ ನಡುವೆ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ವ್ಯಾಪಾರದ ಮಾರ್ಗ ಕೂಡ ಆಗಿತ್ತು.
ಚೀನಿಯರು, ಅರಬ್ಬರು, ಹಿ೦ದುಸ್ತಾನಿಯರು, ಸೊಮಾಲಿಯರು, ಸಿರಿಯರು,ಯಹೂದಿಗಳು, ಪರ್ಶಿಯನ್ನರು, ಗ್ರೀಕರು, ರೋಮನ್ನರು, ಜಾರ್ಜಿಯನ್ನರು, ಅರ್ಮೇನಿಯನ್ನರು, ಬ್ಯಾಕ್ಟ್ರಿಯನ್ನರು, ತುರ್ಕಮೆನ್ನರು ಮತ್ತು (5 ರಿಂದ 8 ನೇ ಶತಮಾನದಿಂದ) ಸೋಗ್ಡಿಯನ್ನರು ಮುಖ್ಯ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳಾಗಿದ್ದರು.
ಜೂನ್ 2014 ರಲ್ಲಿ, ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ, ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಆಯೋಗವು ರೇಷ್ಮೆ ಮಾರ್ಗದ ಚಾಂಗಾನ್-ಟಿಯಾನ್ಸಾನ್ ಕಾರಿಡಾರ್ ಅನ್ನು   ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣವೆ೦ದು ಘೋಷಿಸಿತು. thumb|300x300px|ರೋಮನ್ನರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾ thumb|Caravan on the Silk Road, 1380 left|thumb|250x250px|ಯುರೇಷಿಯಾ ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕಾ ನಡುವೆ  ವ್ಯಾಪಾರ ಜಾಲದ ನಕ್ಷೆ, c.೮೭೦ thumb|300x300px|1 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ thumb|300x300px|ರೇಶ್ಮೆ ಮಾರ್ಗ
ಕುಲದೀಪ್ ಯಾದವ್
ಕುಲದೀಪ್ ಯಾದವ್, ಓರ್ವ ಭಾರತೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಟಗಾರ. ಇವರು ಎಡಗೈ ಚೈನಮ್ಯಾನ್ ಬೌಲರ್. ರಣಜಿ ಟ್ರೋಫೀಯಲ್ಲಿ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ತಂಡಕ್ಕೆ ಆಡುತ್ತಾರೆ.
ಐಪಿಎಲ್ ಕ್ರಿಕೆಟ್
೨೦೧೨ರ ಇಂಡಿಯನ್ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಲೀಗ್ ನಲ್ಲಿ ಮುಂಬೈ ಇಂಡಿಯನ್ಸ್ ತಂಡದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿದ್ದರು, ಆದರೆ ೧೧ರ ಬಳಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆಯುವಲ್ಲಿ ವಿಫಲರಾಗಿದ್ದರು. ಹೀಗೆ ೨೦೧೪ರಲ್ಲಿ ಕೋಲ್ಕತ್ತ ನೈಟ್ ರೈಡರ್ಸ್ ತಂಡದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ೧೧ರ ಬಳಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆಯಲಿಲ್ಲ. ೨೦೧೬ರ ಇಂಡಿಯನ್ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಲೀಗ್‍ನಲ್ಲಿ ಕೋಲ್ಕತ್ತ ನೈಟ್ ರೈಡರ್ಸ್ ಪರ ಐಪಿಎಲ್‍ನಲ್ಲಿ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದರು. ತಾವು ಆಡಿದ ೦೩ ಪಂದ್ಯಗಳಿಂದ ೦೬ ವಿಕೆಟ್ ಪಡೆದರು. ಅದೇ ವರ್ಷ (೨೦೧೬) ಅವರನ್ನು ದುಲೀಪ್ ಟ್ರೋಫಿಗೂ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ದುಲೀಪ್ ಟ್ರೋಫಿಯಲ್ಲಿ ಮೂರು ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನಾಡಿ ೧೭ ವಿಕೆಟ್‍ಗಳನ್ನ ಪಡೆದರು.
ಅಂತರರಾಷ್ತ್ರೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್
ಮಾರ್ಚ್ ೨೫, ೨೦೧೭ರಂದು ಧರ್ಮಶಾಲದಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯ ವಿರುದ್ಧ ನಡೆದ ೪ನೇ ಟೆಸ್ಟ್ ಪಂದ್ಯದ ಮೂಲಕ ಅಂತರರಾಷ್ತ್ರೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್‍ಗೆ ಪಾದಾರ್ಪನೆ ಮಾಡಿದರು. ತಮ್ಮ ಚೊಚ್ಚಲ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ೦೪ ವಿಕೆಟ್‍ಗಳನ್ನ ಪಡೆದರು. ಜೂನ್ ೨೩, ೨೦೧೭ರಲ್ಲಿ ವೆಷ್ಟ್ ಇಂಡೀಸ್ ವಿರುದ್ಧ ನಡೆದ ಮೊದಲ ಏಕದಿನ ಪಂದ್ಯದ ಮೂಲಕ ಇವರು ಏಕದಿನ ಕ್ರಿಕೆಟ್‍ಗೆ ಪಾದಾರ್ಪನೆ ಮಾಡಿದರು. ಈ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಇವರು ಜಂಟಿ ಅತೀಹೆಚ್ಚು ವಿಕೆಟ್ ಪಡೆದ ಬೌಲರಾಗಿದ್ದರು. ನಂತರ ಶ್ರೀಲಂಕಾ ವಿರುದ್ಧದ ಸರಣಿಗೆ ಕೂಡ ಆಯ್ಕೆ ಆದರು. ಜುಲೈ ೦೯, ೨೦೧೭ರಲ್ಲಿ ವೆಷ್ಟ್ ಇಂಡೀಸ್ ವಿರುದ್ಧ ನಡೆದ ಏಕೈಕ ಟಿ-೨೦ ಪಂದ್ಯದ ಮೂಲಕ ಟಿ-೨೦ ಜಗತ್ತಿಗೂ ಪಾದಾರ್ಪನೆ ಮಾಡಿದರು.
ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಟಗಾರ ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳು ವರ್ಗ:ಆಳ್ವಾಸ್ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾ ಆಸೋಸಿಯೇಶನ್
ಅಭಯಾರಣ್ಯಗಳು
ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಸಸ್ಯ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿಸಂಪತ್ತನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡು ದೇಶದ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದೇ ಅಲ್ಲದೆ, ನಿಸರ್ಗದ ಸಮತೋಲ ಕದಡದಂತೆ ಇರಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಅಭಯಾರಣ್ಯಗಳನ್ನು, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇವು ಬಹುವಾಗಿ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಿಯಮಗಳನ್ನೇ ಅನುಸರಿಸುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಅಲ್ಪಸ್ವಲ್ಪ ಮಾರ್ಪಾಟುಗಳನ್ನು ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಇವೆಲ್ಲವೂ ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಯ ಅದಿsೀನಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿವೆ. ಕೆಲವು ಅಭಯಾರಣ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಸಸ್ಯ ಹಾಗೂ ಪ್ರಾಣಿಗಳೆರಡಕ್ಕೂ ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಒದಗಿದೆಯಾದರೆ ಇನ್ನು ಕೆಲವಲ್ಲಿ ಬರಿಯ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ರಕ್ಷಿತಜೀವಿಗಳಾಗಿ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಇತಿಹಾಸ
ಅಭಯಾರಣ್ಯಗಳ ಕಲ್ಪನೆ ಇತ್ತೀಚಿನದಲ್ಲ. ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದ ಋಷ್ಯಾಶ್ರಮಗಳು ವನ್ಯಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಅಭಯಾರಣ್ಯಗಳಾಗಿದ್ದುವು. ಇಂಥ ಅರಣ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಮೃಗಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವುದು ಅಪರಾಧವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿತ್ತು. ಅಭಯಾರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ವನ್ಯಮೃಗಗಳು ಭಯವಿಲ್ಲದೆ ತಿರುಗಾಡುವುದನ್ನು ಕೌಟಿಲ್ಯನ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ. ನಮ್ಮ ಹಿರಿಯರು ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಜೀವನವನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿ ಅದನ್ನು ಮಾನವನ ಬುದ್ಧಿವಿಕಾಸಕ್ಕಾಗಿ ಅಳವಡಿಸಿ ಕತೆಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ನಿರೂಪಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎನ್ನುವುದಕ್ಕೆ ಪಂಚತಂತ್ರ ಮತ್ತು ಹಿತೋಪದೇಶದ ಕತೆಗಳು ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿವೆ. ವೇದಕಾಲದ ಅನಂತರ ವನ್ಯಪ್ರಾಣಿಗಳ ಬಾಳು ಹದಗೆಡುತ್ತ ಬಂತು. ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ವ್ಯವಸಾಯಕ್ಕೆ ತೆರವು ಮಾಡತೊಡಗಿದುದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ವನ್ಯಮೃಗಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಕಡಿಮೆಯಾಯಿತು. ಕ್ರಿ.ಪೂ. 3ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಈ ನಾಶವನ್ನು ತಡೆಯಲು ಅಶೋಕ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಹೊರಡಿಸಿದ ಒಂದು ಕಾಯಿದೆ ನಶಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಅನೇಕ ಮೃಗಪಕ್ಷಿಗಳಿಗೆ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಕೊಟ್ಟಿರಬೇಕು. ಅಶೋಕ ಚಕ್ರವರ್ತಿಯ ಈ ಕಾಯಿದೆ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲೇ ವನ್ಯಜೀವಿಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಮಾಡಿದ ಪ್ರಪ್ರಥಮ ಕಾಯಿದೆಯಾಗಿದೆ. ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಬೆಳೆದಂತೆ ಉಳುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಭೂಮಿ, ನೆಲೆಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಹಳ್ಳಿಪಟ್ಟಣಗಳು, ವಾಹನಗಳ ಸಂಚಾರಕ್ಕಾಗಿ ಹೆದ್ದಾರಿ, ನೀರಾವರಿ-ವಿದ್ಯುಚ್ಫಕ್ತಿಗಾಗಿ ವಿಶಾಲವಾದ ಜಲಾಶಯಗಳು, ಅರಣ್ಯ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಿಗೆ ನೆಲ ಇತ್ಯಾದಿಗಳ ಪೂರೈಕೆಗಾಗಿ ಮಿತಿಮೀರಿದ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಅರಣ್ಯ ನಾಶವಾಗಿ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದ ವನ್ಯಜೀವಿಗಳು ದಿನೇ ದಿನೇ ನಶಿಸುತ್ತಿವೆ. ಅಳಿಯುತ್ತಿರುವ ಈ ನಿಸರ್ಗ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಉಳಿಸಲು ಅನೇಕ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿವೆ. 1948ರಲ್ಲಿ ಯುನೆಸ್ಕೊ ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿ ಫಾಂಟನ್ ಬ್ಲೂ ಎಂಬಲ್ಲಿ ಪ್ರಕೃತಿಸಂಪತ್ತನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಘ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಯಿತು. ಈ ಸಂಘದ ಪ್ರೇರಣೆಯಂತೆ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ಒಂದು ಪೂರ್ವಾಧಿಕಾರಿಯುಕ್ತ (ಅಡ್‍ಹಾಕ್) ಸಮಿತಿಯನ್ನು ನೇಮಿಸಿ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವನ್ಯಜೀವಿಗಳ ರಕ್ಷಣೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಲು ಆದೇಶ ನೀಡಿತು. ಈ ಸಮಿತಿಯ ಶಿಫಾರಸುಗಳ ಮೇಲೆ 1952ರಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ವನ್ಯಪ್ರಾಣಿ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಸಂಸ್ಥೆ ರಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ವನ್ಯಪ್ರಾಣಿ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ತಕ್ಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಕಾನೂನು ತಿದ್ದುಪಡಿ, ಮೃಗಬೇಟೆಗೆ ಹಲವಾರು ಆವಶ್ಯಕ ನಿಬಂಧನೆಗಳು, ಮೃಗಪಕ್ಷಿಗಳ ಚರ್ಮಕೊಂಬು ತುಪ್ಪಟ ಗರಿ ಇವುಗಳ ರಫ್ತಿಗೆ ನಿಬಂಧನೆಗಳು, ಅಭಯಾರಣ್ಯ ಹಾಗೂ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವನ್ಯಪ್ರಾಣಿ ಕ್ಷೇತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣ ಇತ್ಯಾದಿ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಕೂಲಂಕಷವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳಿಗೆ ರಾಜ್ಯ ವನ್ಯಪ್ರಾಣಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಸಲಹೆಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಹಮ್ಮಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು.
ಅಭಯಾರಣ್ಯಗಳ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವನ್ಯಪ್ರಾಣಿ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು
ಅಭಯಾರಣ್ಯಗಳ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವನ್ಯಪ್ರಾಣಿ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳ ಉಪಯುಕ್ತತೆ ಪಂಚಮುಖದ್ದಾಗಿರುತ್ತದೆ. 1. ವನ್ಯಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ ಮುಡಿಪಾಗಿಟ್ಟ ಪ್ರದೇಶಗಳ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಕಾಪಾಡುವುದು. 2. ಅಲ್ಲಿನ ಸಸ್ಯ ಹಾಗೂ ಪ್ರಾಣಿವರ್ಗದ ರಕ್ಷಣೆ ಹಾಗೂ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ. 3. ಅತ್ಯಮೂಲ್ಯವಾದ ಮೃಗಪಕ್ಷಿಗಳು ನಿರ್ನಾಮವಾಗುವುದನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟುವುದು. 4. ಪ್ರಕೃತಿ ವಿe್ಞÁನ ಹಾಗೂ ಮೃಗಪಕ್ಷಿಗಳ ಜೀವನ ಇತ್ಯಾದಿಗಳ ಸಂಶೋಧನೆಗೆ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು ಕಾರ್ಯರಂಗವಾಗುವುದು. 5. ವನ್ಯಪ್ರಾಣಿ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು ವಿದೇಶಿ ಹಾಗೂ ಒಳನಾಡಿನ ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಿ ನಾಡಿನ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿತಿ ಸುಧಾರಿಸಲು ವಿಶೇಷ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಹಾಯವಾಗುವುದು.
ವಿವಿಧ ಸ್ಥಳದ ಅಭಯಾರಣ್ಯಗಳು
ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಅಭಯಾರಣ್ಯಗಳನ್ನೂ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವನ್ಯಪ್ರಾಣಿ ಕ್ಷೇತ್ರ ಮತ್ತು ಪಕ್ಷಿಧಾಮಗಳನ್ನೂ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ಮಾಹಿತಿಯ ಪ್ರಕಾರ (2000) ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು 5 ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಗಳೂ 21 ವನ್ಯಧಾಮಗಳೂ ಇವೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ 5 ಪಕ್ಷಿಧಾಮಗಳೂ ಸೇರಿವೆ. ಅಣಶಿ, ಬಂಡೀಪುರ, ಬನ್ನೇರುಘಟ್ಟ ಕುದುರೆಮುಖ ಮತ್ತು ನಾಗರಹೊಳೆ (ರಾಜೀವ್‍ಗಾಂದಿs) - ಇವು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಗಳು. ಅಭಯಾರಣ್ಯಗಳು (ವನ್ಯಧಾಮಗಳು) ಇಂತಿವೆ. ಆದಿಚುಂಚನಗಿರಿ, ಅತ್ತಿವೇರಿ, ಅರಬಿತಿಟ್ಟು, ಭದ್ರಾ, ಬಿಳಿಗಿರಿರಂಗನಬೆಟ್ಟ, ಬ್ರಹ್ಮಗಿರಿ, ಕಾವೇರಿ, ದಾಂಡೇಲಿ, ದರೋಜಿ, ಘಟಪ್ರಭಾ, ಗುಡವಿ, ಮೂಕಾಂಬಿಕ, ಮೇಲುಕೋಟೆ, ಪುಷ್ಪಗಿರಿ, ರಾಣೆಬೆನ್ನೂರು, ಶರಾವತಿ, ಶೆಟ್ಟಹಳ್ಳಿ, ಸೋಮೇಶ್ವರ ಮತ್ತು ತಲಕಾವೇರಿ.
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಗಳು
1. ಅಣಶಿ : ಉತ್ತರಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆ ದಾಂಡೇಲಿಯಿಂದ 38ಕಿಮೀ ಮತ್ತು ಕಾರವಾರದಿಂದ 55ಕಿಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ವಿಸ್ತೀರ್ಣ 250ಚ.ಕಿಮೀ. ದಾಂಡೇಲಿ ಅಭಯಾರಣ್ಯದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದ ಇದನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಬೇಕೆಂಬ ಪ್ರಸ್ತಾಪ 1987ರಲ್ಲಿ ಆಗಿದೆ. ಪ್ರವಾಸಿಗರ ಸೌಲಭ್ಯ ಇನ್ನೂ ಇಲ್ಲ. ಉಳವಿ ತೀರ್ಥಕ್ಷೇತ್ರ ಇದಕ್ಕೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಂತಿದೆ. ಅರೆನಿತ್ಯ ಹಸುರಿನ ಮತ್ತು ನಿತ್ಯಹಸುರಿನ ಅರಣ್ಯದಿಂದ ಕೂಡಿರುವ ಈ ಉದ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ಆನೆ, ಕಾಟಿ, ಕೆಮ್ಮ, ಜಿಂಕೆ, ಕಡವೆ, ಮುಸುವ, ಕಾಡುಪಾಪ, ಹುಲಿ, ಕಪ್ಪುಚಿರತೆ, ಪುನುಗುಬೆಕ್ಕು, ಕಾಡುನಾಯಿ, ಕೇಶಳಿಲು-ಇವು ವಿಶಿಷ್ಟ ವನ್ಯಪ್ರಾಣಿಗಳು. ಮಂತುಳಿ, ವಾಟೆಹುಳಿ, ಗುಳುಮಾವು, ಹೆಬ್ಬಲಸು, ಚಕ್ಕೆ ಮುಂತಾದವು ಇಲ್ಲಿನ ಕೆಲವು ವೃಕ್ಷಗಳು. 2. ಬಂಡೀಪುರ: (ಚಾಮರಾಜನಗರ ಜಿಲ್ಲೆ) ಗುಂಡ್ಲುಪೇಟೆಯಿಂದ 15 ಕಿಮೀ ಮೈಸೂರಿನಿಂದ 80 ಕಿಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಕೇರಳದ ವೈನಾಡು, ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಮುದುಮಲೈ ಅಭಯಾರಣ್ಯಗಳೂ ರಾಜೀವಗಾಂಧಿ (ನಾಗರಹೊಳೆ) ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಂತಿದೆ. ಭಾರತದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಉದ್ಯಾನಗಳ ಪೈಕಿ ಇದೂ ಒಂದು. ಹುಲಿ ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ತಾಣವೂ ಹೌದು. ವಿಸ್ತೀರ್ಣ 874 ಚಕಿಮೀ.
ಇತಿಹಾಸ
1898ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮೀಸಲು ಅರಣ್ಯವಾಗಿದ್ದ ಇದು 1941ರಲ್ಲಿ ವನ್ಯಪ್ರಾಣಿ ಮೀಸಲು ಕ್ಷೇತ್ರವಾಯಿತು. 1974ರಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿತವಾಯಿತು. ಇಲ್ಲಿನ ಅರಣ್ಯ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಶುಷ್ಕಪರ್ಣಪಾತಿ ಬಗೆಯದು. ತೇಗ, ಮತ್ತಿ, ಹೊನ್ನೆ, ದಿಂಡಿಲು, ತಾರೆ, ಅಳಲೆ, ಬೆಟ್ಟದನೆಲ್ಲಿ, ಮುತ್ತಗ, ಕಾಡುಬೆಂಡೆ ಮುಂತಾದವು ಶುಷ್ಕ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದರೆ, ತೇವಾಂಶ ಹೆಚ್ಚಿರುವ ಕಡೆ ಬೀಟೆ, ಅರಿಷಿಣತೇಗ, ಮಗ್ಗಾರೆ, ಕೋಣನಕೊಂಬು, ನವಿಲಾದಿ, ಗಂಟೆ ಮುಂತಾದವು ಕಾಣಸಿಗುತ್ತವೆ. ಬಿದಿರು, ನೇರಳೆ, ಬೂರುಗ ಇನ್ನಿತರೆ ಸಸ್ಯಗಳು. ಹುಲಿ, ಚಿರತೆ, ಕಾಡುನಾಯಿ, ಕಾಡುಬೆಕ್ಕು, ಚಿರತೆಬೆಕ್ಕು, ಮೂರು ಬಗೆಯ ಮುಂಗುಸಿ, ಕಿರುಬ ಇಲ್ಲಿನ ಮುಖ್ಯ ಮಾಂಸಾಹಾರಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳು. ಆನೆ, ಜಿಂಕೆ, ಕಡವೆ, ಕೊಂಡಕುರಿ, ಕೆಮ್ಮ ಸಸ್ಯಾಹಾರಿ ಮೃಗಗಳು ಕರಡಿ, ಮುಸುವ, ಮಂಗ ಮೊಲ, ಕಾಡುಹಂದಿ, ಮುಳ್ಳು ಹಂದಿ, ಕೇಶಳಿಲು, ನೀರುನಾಯಿಗಳು ಹೇರಳವಾಗಿವೆ. 230ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಬಗೆಯ ಪಕ್ಷಿಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ. ನವಿಲು, ಕಾಡುಕೋಳಿ, ಹಸುರುಪಾರಿವಾಳ, ಮರಕುಟಿಗ ಬಲುಸಾಮಾನ್ಯ. ಪ್ರವಾಸಿಗರಿಗೆ ವಸತಿಸೌಕರ್ಯ, ಪ್ರಾಣಿವೀಕ್ಷಣೆಗೆ ವಾಹನ ಸೌಲಭ್ಯ ಚೆನ್ನಾಗಿದೆ. (ನೋಡಿ- ಬಂಡೀಪುರ)
ಬನ್ನೇರುಘಟ್ಟ
(ಬೆಂಗಳೂರು ಜಿಲ್ಲೆ) ಕರ್ನಾಟಕದ ರಾಜಧಾನಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಿಂದ 22ಕಿಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. 1974ರಲ್ಲೇ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನವಾಗಿ ಮಾರ್ಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ವಿಸ್ತೀರ್ಣ 104ಚಕಿಮೀ. ಇಲ್ಲಿನ ಅರಣ್ಯ ಕುರುಚಲು ಮತ್ತು ಶುಷ್ಕಪರ್ಣಪಾತಿ ಬಗೆಯದು. ಇಲ್ಲಿನ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಪೈಕಿ ಮುಖ್ಯವಾದವು ಆನೆ, ಕಾಟಿ, ಚಿರತೆ, ಕಾಡುಹಂದಿ, ಕರಡಿ, ಕಡವೆ, ಜಿಂಕೆ, ಮುಸುವ, ಮೊಲ, ಮಂಗ ಮತ್ತು ಕಣೆಹಂದಿ. ಇಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮವಾದ ಸಿಂಹ ಮತ್ತು ಹುಲಿ ಸಫಾರಿ ಸೌಲಭ್ಯ, ಸಣ್ಣದೊಂದು ಮೃಗಾಲಯ, ಉರಗೋದ್ಯಾನ, ಪ್ರಾಣಿ ಸಂಗ್ರಹಾಲಯಗಳೂ ಇವೆ. (ನೋಡಿ- ಬನ್ನೇರುಘಟ್ಟ)
ಕುದುರೆಮುಖ
(ದಕ್ಷಿಣಕನ್ನಡ, ಉಡುಪಿ ಮತ್ತು ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು ಜಿಲ್ಲೆಗಳು) ಕರ್ನಾಟಕದ ಇತ್ತೀಚಿನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನ. ಇದನ್ನು ಉದ್ಯಾನವನ್ನಾಗಿ ರೂಪಿಸಬೇಕೆಂಬ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು 1987ರಲ್ಲಿ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಇದರ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ 600ಚಕಿಮೀ. ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿರುವ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ನಿತ್ಯಹಸುರಿನ, ಅರೆನಿತ್ಯಹಸುರಿನ ಹಾಗೂ ಶೋಲಾ ಅರಣ್ಯವಿದೆ. ಸುತ್ತ ಕಾಫಿ, ಟೀ ತೋಟಗಳಿವೆಯಾದರೂ ನಿಸರ್ಗ ಸೌಂದರ್ಯಕ್ಕೆ ಹೆಸರಾಗಿದೆ. ಹತ್ತಿರದ ಗಂಗಾಮೂಲದಲ್ಲಿ ನೇತ್ರಾವತಿ, ತುಂಗಾ, ಭದ್ರಾ ನದಿಗಳು ಉಗಮಿಸುತ್ತವೆ. ಹಲಸು, ಸುರಹೊನ್ನೆ, ಸಪ್ತಪರ್ಣಿ, ನೇರಳೆ, ನಾಗಸಂಪಿಗೆ, ಹೊಲಿಗೇರು, ಬಲಗಿ, ಕಿರಿಬೋಗಿ, ಹಾಲುಮಡ್ಡಿ ಮುಂತಾದವು ಇಲ್ಲಿನ ಮುಖ್ಯ ವೃಕ್ಷಜಾತಿಗಳು. ಇಲ್ಲಿನ ಪ್ರಾಣಿಸಂಪತ್ತ್ನುಹುಲಿ, ಚಿರತೆ, ಕಾಡುನಾಯಿ, ನರಿ, ಸಿಂಗಳೀಕ, ಮುಸುವ, ಕರಡಿ, ಕಾಟಿ, ಕಡವೆ, ಜಿಂಕೆ, ಕೆಮ್ಮ, ಕೊಂಡಕುರಿ, ಕೇಶಳಿಲು, ಹಾರುವ ಓತಿ, ಹಾರುವ ಅಳಿಲು, ಕಣೆಹಂದಿ ಮುಂತಾದವನ್ನೂ ಹಲವಾರು ಬಗೆಯ ಹಾವುಗಳನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಹಕ್ಕಿಗಳ ಪೈಕಿ ಮಲಬಾರ್ ಟ್ರೋಗನ್, ಓಂಗಿಲೆ, ಕಗ್ಗಿಲು, ಮಲಬಾರ್ ಸಿಳ್ಳೆತ್ರಷ್ ಮುಖ್ಯವೆನಿಸಿವೆ. ಈ ಉದ್ಯಾನವನ ಹಾಸನದಿಂದ 108ಕಿಮೀ ದೂರದಲ್ಲೂ ಮಂಗಳೂರಿನಿಂದ 78ಕಿಮೀ ದೂರದಲ್ಲೂ ಇದೆ. ಶೃಂಗೇರಿ, ಆಗುಂಬೆ ಗಳಿಂದಲೂ ಇಲ್ಲಿಗೆ ರಸ್ತೆ ಸೌಕರ್ಯ ಇದೆ.
ರಾಜೀವಗಾಂಧೀರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನ
(ನಾಗರಹೊಳೆ) ಕೊಡಗು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕೆಲವು ಅರಣ್ಯಗಳು, ಮೈಸೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಈ ಉದ್ಯಾನ 1955ರಲ್ಲಿ ವನ್ಯಪ್ರಾಣಿ ಮೀಸಲು ಅರಣ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. 1975, 1983 ಮತ್ತು 1988ರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಪ್ರದೇಶ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾಗಿ 1992ರಲ್ಲಿ ಈಗಿನ ಹೆಸರು ಪಡೆಯಿತು. ಇದರ ಈಗಿನ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ 644ಚಕಿಮೀ.ಇಲ್ಲಿನ ಕಾಡು ಆದ್ರ್ರ ಹಾಗೂ ಶುಷ್ಕಪರ್ಣಪಾತಿ ಬಗೆಯದು. ಕೆಲವೆಡೆ ನಿತ್ಯ ಹಸುರಿನ ಅರಣ್ಯವೂ ಇದೆ. ಆನೆ, ಕಾಟಿ, ಜಿಂಕೆ, ಕೊಂಡಕುರಿ, ಕಡವೆ, ಕೆಮ್ಮ ಇಲ್ಲಿನ ಮುಖ್ಯ ಸಸ್ಯಾಹಾರಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳು. ಹುಲಿ, ಚಿರತೆ, ಕರಡಿ, ಕಾಡುನಾಯಿ, ಕಿರುಬ, ಚಿರತೆಬೆಕ್ಕು, ಕಾಡುಬೆಕ್ಕು, ಮುಂಗುಸಿ, ಮಾಂಸಾಹಾರಿಗಳು. ನೀರುನಾಯಿ, ಕಾಡುಪಾಪ, ಕಣೆಹಂದಿ, ಚಿಪ್ಪುಹಂದಿ, ಪುನುಗುಬೆಕ್ಕು ಸಾಕಷ್ಟಿವೆ. 250ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಬಗೆಯ ಪಕ್ಷಿ ಜಾತಿಗಳಿವೆ. ಈ ಉದ್ಯಾನವನ ಮೈಸೂರಿನಿಂದ 90ಕಿಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಪ್ರಾಣಿವೀಕ್ಷಣೆಗೆ ವಾಹನ ಸೌಲಭ್ಯ ಇದೆ. ವಸತಿ ಸೌಕರ್ಯ ಸು.10ಕಿಮೀ ದೂರದ ಮೂರ್ಕಲ್ಲಿನಲ್ಲಿದೆ. (ನೋಡಿ- ನಾಗರಹೊಳೆ)