cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಹೊಸ ಟಿಹರಿ
ಪ್ರವಾಸಿ ಸ್ಥಳಗಳು
ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಲಾದ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಭೇಟಿ ನೀಡಲ್ಪಡುವ ಸ್ಥಳಗಳೆಂದರೆ ದೇವಿ ಕುಂಜಾಪುರಿ ದೇವಸ್ಥಾನ, ಚಂದ್ರಬದಾನಿ ದೇವಿ, ಶ್ರೀ ಆದಿನಾಥ್ ದಿಗಂಬರ ಜೈನ್ ಮಂದಿರ, ಮಹಾಸರ್ ತಾಲ್, ಸೆಹಸ್ತ್ರ ತಾಲ್, ಮತ್ತು ಖಟ್ಲಿಂಗ್ ಹಿಮನದಿ. ಟಿಹ್ರಿಯ ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ ಆದರೆ ಇವು ಉತ್ತರಖಂಡ್ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ನಿರ್ಲಕ್ಷಿತವಾಗಿವೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಪನ್ವಾಲಿ ಕಾಂತಾ, ಬೇಲ್‍ಬಾಗಿ ಬುಗ್ಯಾಲ್ ಮತ್ತು ಖೇತ್ ಪರ್ವತ್ ಸೇರಿವೆ. ಪನ್ವಾಲಿ ಕಾಂತಾ ಉತ್ತರಾಖಂಡದ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯ ಚಾರಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಈ ಸ್ಥಳಗಳು ಚಾರಣ ಮತ್ತು ಪರ್ವತಾರೋಹಣಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಹೊಸ ಟೆಹ್ರಿಯಲ್ಲಿರುವ ಹೊಸ ಜಿಲ್ಲಾ ಕೇಂದ್ರವನ್ನು ಭವಿಷ್ಯದ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣವಾಗಿ ನೋಡಬಹುದು. ಅಲ್ಲಿ ಟಿಹ್ರಿ ಸರೋವರದ ನೋಟಗಳನ್ನು ನೋಡಬಹುದು. ಮಿಂಚಿನ ವೇಗದ ಕೆಲಸದಿಂದಾಗಿ ಡೋಬ್ರಾ ಚಾಂತಿ ಸೇತುವೆಯು ಪ್ರವಾಸಿಗರ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಭಾರತದ ಅತಿ ಉದ್ದದ ವಾಹನ ಚಲಾಯಿಸಬಲ್ಲ ಏಕಪಥದ ತೂಗು ಸೇತುವೆಯಾಗಿದ್ದು, ದೋಬ್ರಾದಿಂದ ಚಾಂತಿಗೆ 440 ಮೀಟರ್ ಉದ್ದದ ಮಾರ್ಗವಿದೆ. ಟಿಹ್ರಿ ಗರ್ವಾಲ್ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿರುವ ನರೇಂದ್ರನಗರ ಪ್ರವಾಸಿಗರ ಆಕರ್ಷಣೆಯಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಗಂಗಾ ನದಿ ಮತ್ತು ಡೂನ್ ಕಣಿವೆಯನ್ನು ನೋಡಬಹುದು. thumb| ಶ್ರೀ ಆದಿನಾಥ್ ದಿಗಂಬರ್ ಜೈನ್ ಮಂದಿರ, ಹೊಸ ಟಿಹ್ರಿ, ಉತ್ತರಾಖಂಡ
ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಉತ್ತರಾಖಂಡ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ನಗರಗಳು ಮತ್ತು ಪಟ್ಟಣಗಳು
ಪಾಲಿನೇಷಿಯನ್ ಭಾಷೆ
ಪಾಲಿನೇಷಿಯನ್ ಭಾಷೆ - ಶಾಂತಮಹಾಸಾಗರದ ಅನೇಕ ಹವಾಯಿ ಪ್ರಾಂತ, ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡಿನಿಂದ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವದ ನಡುಗಡ್ಡೆಗಳಿಂದ, ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ಸಮೋವಾ ಮತ್ತು ಟೋಂಗಾ ನಡುಗಡ್ಡೆಗಳಿಂದ ಆವೃತವಾದ ಪಾಲಿನೇಷ್ಯದ ಮುಖ್ಯ ಭಾಷೆ. 10 ಲಕ್ಷಜನ ಈ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಲಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಇರುವ 60 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಉಷಭಾಷೆಗಳು ಮಲಯೋ--ಪಾಲಿನೇಷಿಯನ್ ಭಾಷಾ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿವೆ. ಹವಾಯಿಯನ್, ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡ್ ಮಾವೋರಿ. ಸಾಮೋಅನ್ ತೊಂಗನ್, ತಾಹಿತಿಯನ್, ನ್ಯೂಯೆನ್ ಮಂಗಕಿವನ್ ಮತ್ತು ತಾಮೊತುವನ್-ಇವು ಕೆಲವು ಮುಖ್ಯ ಉಪಭಾಷೆಗಳು. ಈ ಉಪಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಹಳಷ್ಟು ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ಕಂಡುಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಇದರಿಂದ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ನಡುಗಡ್ಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಹಳಷ್ಟು ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ಕಂಡುಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಇದರಿಂದ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ನಡುಗಡ್ಡೆಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸ ಮಾಡುವ ಈ ಜನ ವಲಸೆ ಹೋಗಿ ಬಹಳ ಕಾಲವಾಗಿಲ್ಲವೆಂದು ತಿಳಿಯಬಹುದು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿನ ನೂರಾರು ಮೂಲ ಶಬ್ಧಗಳು ಮಲಯಾ ಭಾಷೆಯ ಮೂಲ ಶಬ್ದಗಳನ್ನು ಹೋಲುತ್ತವೆ.
ಪಾಲಿನೇಷಿಯನ್ ಭಾಷೆ ಬಗ್ಗೆ ನಡೆದ ಅಧ್ಯಯನ
18ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್ ಜೇಮ್ಸ್ ಕುಕ್ ಮತ್ತು ಸಹಯೋಗಿಗಳು ಶಾಂತಮಹಾಸಾಗರದ ತೀವ್ರತರ ಸಂಶೋಧನೆಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದಾಗ ಅಲ್ಲಿಯ ಭಾಷೆಗಳನ್ನೂ ಆಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದರು. ದಿನನಿತ್ಯ ಉಪಯೋಗಿಸುವ ಹಾಗೂ ವಿಜಾÐನದ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧವಿರುವ ಅನೇಕ ಶಬ್ದಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದರು. ಅನಂತರ ಬೈಬಲನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಅನುವಾದ ಮಾಡುವುದಕ್ಕೋಸ್ಕರ ಕ್ರಿಶ್ಚನ್ ಪಾದ್ರಿಗಳು ಅನೇಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದರಿಂದ ಪಾಲಿನೇಷಿಯನ್ ಭಾಷೆಯ ಅನೇಕ ಉಪಭಾಷೆಗಳ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಯಿತು. ಇದರಿಂದ 19 ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಈ ಭಾಷೆಯ ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲ ಉಪಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಶಬ್ದಕೋಶಗಳು, ವ್ಯಾಕರಣಗಳು ತಯಾರಾದವು ಹಾಗೂ ಬೈಬಲ್ ಅನುವಾದಗೊಂಡಿತು. ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕøತಿಕ ದೃಷ್ಟಿಗಳಿಂದ ಈ ಭಾಷೆಗಳು ಆಕೃತಿಮಾಶಾಸ್ತ್ರ ಹಾಗೂ ಅನುವಾದ ಕಲೆಗಳಿಂದ ಬಹಳಷ್ಟು ಭಾಷಾ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳ ಅಭಿರುಚಿಯನ್ನು ಕೆರಳಿಸಿವೆ.
ಧ್ವನಿಮಾಶಾಸ್ತ್ರ
ಪಾಲಿನೇಷಿಯನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಂಜನಗಳು ಇಲ್ಲದರಿಂದಲೂ ಹತ್ತು ತರಹದ ಅರ್ಥಭೇದಕ ಸ್ವರಧ್ವನಿಗಳಿರುವುದರಿಂದಲೂ ಇದನ್ನು ಸ್ವರಭಾಷೆಯೆಂದೇ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಆಡುಮಾತಿನಲ್ಲೂ ಅ, ( ಎ, ( ಇ, ( ಒ, ( ಮತ್ತು ( ಉ ಗಳಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘದ ಐದು ಖಚಿತ ಭೇದಗಳಿರುವುದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಬರವಣಿಗೆಯ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಈ ದ್ವಿತ್ವಸ್ವರಗಳನ್ನು ಎರಡು ಗುಂಪಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ನ್ಯೂಜಿಲೆಂಡಿನ ಮಾವೋರಿ ಉಪಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಮತ ಅಂದರೆ ಮುಖ ಮತ್ತು ಮಾತಾ ಅಂದರೆ ಗುಂಪು, ರಾಶಿ ಎಂದು ಆರ್ಥ ಬರುತ್ತದೆ. ಉಚ್ಚಾರಣೆಯ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಆಧ್ಯಯನ ಇನ್ನೂ ನಡೆದಿಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ ಈ ಭಾಷೆಯ ಹ್ರಸ್ವ ಮತ್ತು ದೀರ್ಘಸ್ವರಗಳ ಸಾರ್ಥಕಭೇದ ಇತ್ತೀಚಿನದು.
ಪಾಲಿನೇಷಿಯನ್ ಭಾಷೆಯ ಆಧುನಿಕ ಯಾವ ಉಪಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಎಲ್ಲ ಮೂಲಧ್ವನಿಗಳೂ ಕಂಡುಬರುವುದಿಲ್ಲ. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪೂರ್ವದ ಪಾಲಿನೇಷಿಯನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಂಜನಗಳ ಕಡಿತ ಬಹಳ ಇದೆ. ರುರುತುಆನ್ ಉಪಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಏಳು ವ್ಯಂಜನಗಳು ಉಳಿದಿದ್ದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಸತತವಾದ ವ್ಯಂಜನ ವರ್ಗಾವಣೆ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ವ್ಯಂಜನಗಳ ಸಂಪೂರ್ಣ ಕಡಿತ ಈ ಉಪಭಾಷೆಗಳ ಮುಖ್ಯ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿವೆ. ಇದರಿಂದ ಉಪಭಾಷೆಗಳ ವೈವಿಧ್ಯವನ್ನು ಒಂದೇ ಉಪಭಾಷೆಯ ಮೂಲದಿಂದ ಕಂಡುಹಿಡಿಯಬಹುದು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಪ್ರೋಟೋ-ಪಾಲಿನೇಷಿಯನ್ನಿನ ಅಹಿ ಅಂದರೆ ಬೆಂಕಿ ರಾರ್ತೋಂಗನ್ ಉಪಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಅ'ಇ ಎಂದಾಗುತ್ತದೆ.
ಮಂಗಯನ್ ಉಪಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಕಂಠಧ್ವನಿಯಾದ ಕಕಾಕಲ್ಯಸ್ಪರ್ಶ ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತನೆ ಹೊಂದಿದೆ. ಹವಾಯಿಯನ್ನಿನ ಉಆಲಾ ಮತ್ತು ಮಾಂಗಿಯನ್ನಿನ ಉಅರಾ ಪ್ರೋಟೋ-ಪಾಲಿನೇಷಿಯನ್ನಿನ ಕುಮರ ಅಂದರೆ (ಸಿಹಿ ಆಲೂಗೆಡ್ಡೆ) ಎಂದಾಗುತ್ತದೆ. ಫ್ರೋಟೋಪಾಲಿನೇಷಿಯನ್ ತಸಿ (ಸಮುದ್ರ) ಎಂಬ ಶಬ್ದ ಪಾಲಿನೇಷಿಯನ್ನಿನಲ್ಲಿ ತೈ ಎಂದಾಗುತ್ತದೆ. ಪಾಲಿನೇಷಿಯಾನಿನಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲೀಷಿನಲ್ಲಿದ್ದಂತೆ ಬ ದ ಗ ಎಂಬ ಘೋಷಧ್ವನಿಗಳು ಇಲ್ಲ. ಯೂರೋಪಿಯನ್ನರು ಅಘೋಷ ಧ್ವನಿಗಳನ್ನು ಘೋಷ ಧ್ವನಿಗಳಂತೆ ಉಚ್ಚರಿಸಿದರು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ತಪುವನ್ನು ತಬು ಎಂದಾಗಿಯೂ ಪೊರಾಪೊರಾ ಎಂಬ ನಡುಗಡ್ಡೆಯ ಹೆಸರನ್ನು ಬೊರಾಬೊರಾ ಎಂದು ಉಚ್ಚರಿಸಿದ್ದುಂಟು. ಪಾಲೆನೇಷಿಯನ್ನರಿಗೆ ಇಂಗ್ಲೀಷಿನ bಚಿಜ ಮತ್ತು bಚಿಣ, ಣಚಿb ಮತ್ತು ಣಚಿಠಿ ಗಳ ಉಚ್ಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ಭೇದವೇ ಕಂಡುಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಭಾಷೆಯ ಧ್ವನಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಮತ್ತು ಫ್ರೆಂಚ್ ಮಿಷನರಿಗಳು ಪಾಲಿನೇಷಿಯನ್ ಭಾಷೆಗೆ ರೋಮನ್ ಲಿಪಿಯನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿದರು. ಈ ಲಿಪಿಯಿಂದ ಆ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿನ ಧ್ವನಿಗಳ ಎಲ್ಲ ಭೇದಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಅಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಹ್ರಸ್ವದೀರ್ಘಗಳ ಭೇದ ಬಹಳ ಕಠಿಣವಾಯಿತು. ಎಷ್ಟೋ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಶಬ್ದಗಳು ಪಾಲಿನೇಷಿಯನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿನ ಉಚ್ಚಾರಣಾ ಪದ್ಧತಿಯಂತೆ ಮಾರ್ಪಟ್ಟವು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಇಂಗ್ಲಿಷಿನ ಬ್ರೂಮ್ ಮತ್ತು ಟವೆಲ್ ಶಬ್ದಗಳು ತಾಹಿತಿಯನ್ ಉಪಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಪುರಮು ಮತ್ತು ತಾವರಾ ಎಂಬುದಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟವು.
ಶಬ್ದಶಾಸ್ತ್ರ
ಪಾಲಿನೇಷಿಯನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ಪರ ಪ್ರತ್ಯಯಗಳ ಅಭಾವವಿದ್ದು ಕೇವಲ ಮೂಲ ಶಬ್ದಗಳೇ ಘಟಕ ರೂಪಗಳು ಮತ್ತು ಜೋಡಿಗೆ ಶಬ್ದಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಈ ಭಾಷೆಯ ಶಬ್ದಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದ್ವ್ಯಕ್ಷರಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದವುಗಳಾಗಿವೆ. ಸ್ವರಾಘಾತ ಸ್ಥಳಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಭಿನ್ನವಾಗುತ್ತದೆ. ಮೂಲ ಶಬ್ದಗಳೂ ದ್ವಿಗುಣೀಕೃತವಾಗುತ್ತವೆ. ಉದಾ: ಪಕಿ ಅಂದರೆ ಣo ಠಿಚಿಣ. ಪಕಿಪಕಿ ಅಂದರೆ ಣo ಠಿಚಿಣ ಜಿಡಿequeಟಿಣಟಥಿ ಎಂದರ್ಥ.
ವಾಕ್ಯರಚನೆ
ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ವಾಕ್ಯಗಳು ಚಿಕ್ಕವು. ಮೊದಲು ಕ್ರಿಯಾಪುಂಜ ಬಂದು ಅನಂತರ ಕರ್ತೃ ಬರುತ್ತದೆ. ಕರ್ತೃವಿಗೆ ಕಾರಕಗಳು ಸೇರಬಹುದು, ಸೇರದೇ ಇರಬಹುದು. ಪುಂಜಗಳು ಪೂರ್ಣಶಬ್ದದಿಂದ ಕೂಡಿದವಾಗಿದ್ದು ಅದಕ್ಕೆ ಅವು ಪೂರ್ವ ಅಥವಾ ಪರಪ್ರತ್ಯಯಗಳು ಸೇರಬಹುದು. ಭಾಷೆ ಇಟ್ಟಿಗೆಯ ಗೋಡೆಯಾದರೆ ಪೂರ್ಣಶಬ್ದಗಳು ಇಟ್ಟಿಗೆಗಳಿದ್ದ ಹಾಗೆ, ಪ್ರತ್ಯಯಗಳು ಗರ್ಚು ಇದ್ದಹಾಗೆ-ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಇಲ್ಲಿಯ ಶಬ್ದಗಳನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಪೂರ್ಣಶಬ್ದಗಳು ಮತ್ತು ಅಪೂರ್ಣ ಶಬ್ದಗಳು ಎಂಬುದಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಬಹುದು. ಅರ್ಥದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭದ ಕ್ರಿಯಾಪುಂಜ ಮುಖ್ಯ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಕು ಆ ತುಪ್ಪ ತೆ ತರೊ ಅಂದರೆ ತಾರೊ ಬೆಳೆದನು ಎಂದರ್ಥ. ಅದನ್ನು ಕು ಅ ಒತಿ ತುಪು ಅಂದರೆ ಬೆಳವಣಿಗೆ ನಿಂತಿತು ಎಂದರ್ಥ.
ಪಾಲಿನೇಷಿಯನ್ ಭಾಷೆಯ ಪೂರ್ಣ ವಾಕ್ಯವನ್ನು ಕೆಳಗಿನಂತೆ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಬಹುದು. ಹವಾಯಿಯನ್ ಭಾಷೆ UಂUA ho' ohin' IA Kamoku I Luma oke alahu Kimoku ho' ಕ್ರಿಯಾಪುಂಜ ಕರ್ತೃ ಸಪ್ತಮಿಕಾರಕ ಪುಂಜ ಇದರ ಆರ್ಥ ಇಂಗ್ಲಿಷಿನಲ್ಲಿ ಹೀಗಿದೆ ; The ship was lifted on to the marine railway.
ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರ
ಪಾಲಿನೇಷಿಯನ್ ಭಾಷೆ 2000 ವರ್ಷಗಳಿಂದ ನಡೆದು ಬಂದರೂ ಶಬ್ದ ಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿವರ್ತನೆಯಾಗಿಲ್ಲವೆಂಬುದು ವಿದ್ವಾಂಸರ ಮತ. ಸುಮಾರು 90 ಮೂಲಶಬ್ದಗಳು ಪರಿವರ್ತನೆ ಇಲ್ಲದೆ ಉಳಿದಿವೆ. ಈ ಭಾಷೆಗೆ ತನ್ನದೇ ಆದ ಲಿಪಿ ಇಲ್ಲದೇ ಇದ್ದುದರಿಂದ ಮತ್ತು ರೋಮನ್ ಲಿಪಿ ಅಸಮಂಜಸವಾದ್ದರಿಂದ ಈ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಲಿಖಿತ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ. ಮೌಖಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯವಾದರೋ ಬಹಳ ಸಮೃದ್ಧಿಯಾಗಿದೆ. ಲೋಕ ಕಥೆಗಳು ಲೋಕಗೀತಗಳು ಸಾಕಷ್ಟು ಇವೆ.
ಪಾಲಿನೇಷಿಯಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗೋಸ್ಕರ ಉಪಯೋಗಿಸುವ ಭಾಷೆ ವಿಶೇಷ ಶಬ್ದಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು ಅದನ್ನು ಧಾರ್ಮಿಕ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಪರಿಷ್ಕøತ ಭಾಷೆ ಅಲ್ಲಿಯ ಪಾಲಿನೇಷಿಯನ್ ಗೊತ್ತಿರದವರಿಗೆ ಅರ್ಥವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಉಲ್ಲೇಖ
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಯರನಾಳ
ಯರನಾಳ ಗ್ರಾಮವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬಸವನ ಬಾಗೇವಾಡಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ.
ಕೃಷಿ ಸಹಕಾರ
ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ದುರ್ಬಲರಾದವರು ಸಮಾನತೆಯ ತಳಹದಿಯ ಮೇಲೆ ಸಂಘಟಿತರಾಗಿ, ಪರಸ್ಪರ ಸಹಾಯದಿಂದ ತಮ್ಮ ಮೇಲ್ಮೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕೆಂಬ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಆರಂಭಿಸಲಾದ ಸಹಕಾರ ಚಳುವಳಿ ಕೃಷಿಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನೂ ವ್ಯಾಪಿಸಿದೆ. ಕೃಷಿ ಉತ್ಪಾದನೆಯ ಘಟಕಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಚಿಕ್ಕವು. ಕೃಷಿ ಕಾರ್ಯನಿರತರಾಗಿರುವವರು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿಯೂ, ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿಯೂ ಅಷ್ಟೇನೂ ಮುಂದುವರಿದವರಲ್ಲ. ದೇಶದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಹರಡಿರುವ ಈ ಮಂದಿ ಕೈಗಾರಿಕಾ ನಿರತರಂತೆ ಸಂಘಟಿತರಾಗಿಲ್ಲ. ವ್ಯಕ್ತಿಶಃ ಇವರು ಸಬಲರಲ್ಲ. ಉತ್ಪಾದನೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಅಂಗಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿಸುವುದರಲ್ಲೂ ಉತ್ಪಾದನೆಯಾದ ಪದಾರ್ಥವನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವುದರಲ್ಲೂ ಇವರು ಅನೇಕರನ್ನು. ಲಾಭಾಕಾಂಕ್ಷೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದವರು ಕೃಷಿಕರನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ವಂಚಿಸಬಹುದು. ಅವರ ದೌರ್ಬಲ್ಯದ ದುರುಪಯೋಗ ಪಡೆದುಕೊಂಡು ಅವರನ್ನು ಶೋಷಿಸಬಹುದು. ಇವನ್ನೆಲ್ಲ ತಪ್ಪಿಸಲು ಇರುವ ಉಪಾಯವೊಂದೇ: ಅವರ ಸಂಘಟನೆ, ಕೈಗಾರಿಕೆ, ವ್ಯಾಪಾರ ಮುಂತಾದ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸಲಾಗಿರುವ ಸಹಕಾರ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಕೃಷಿಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೂ ಸುಲಭವಾಗಿ ಅನ್ವಯಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಕೃಷಿಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲೇ ಇದು ಹೆಚ್ಚಿನ ಯಶಸ್ಸು ಗಳಿಸಿದೆ. ಕೃಷಿಕನಿಗೆ ಉತ್ಪಾದನೆಯ ಸಾಲ ನೀಡಿಕೆ, ಬೀಜ, ಗೊಬ್ಬರ ಉಪಕರಣ ಮೊದಲಾದವುಗಳ ಸರಬರಾಯಿ, ಕೃಷಿ ಉತ್ಪನ್ನದ ಸಂಗ್ರಹ, ಪರಿಷ್ಕರಣ ಮತ್ತು ಮಾರಾಟ, ಕೃಷಿಕನ ಋಣಪರಿಹಾರ ಮತ್ತು ಜಮೀನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿ ನೆರವು, ಸಹಕಾರಿ ವ್ಯವಸಾಯ-ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಸಹಕಾರವನ್ನು ಕೃಷಿಯ ಎಲ್ಲ ವಿಭಾಗಗಳಿಗೂ ಅನ್ವಯಿಸಬಹುದು. ಸಹಕಾರದಿಂದ ರೈತ ತನ್ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳದೆ ಇತರರೊಂದಿಗೆ ಸರಿಸಮಾನವಾಗಿ ತನ್ನ ಹಿತಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳಬಹುದು ಮತ್ತು ಫಲಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಬಹುದು. ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳ ಬಂಡವಾಳ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಅವುಗಳ ಸದಸ್ಯರಿಂದಲೇ ಬರುತ್ತದೆ.
ಯರನಾಳ
ಭೌಗೋಳಿಕ
ಗ್ರಾಮವು ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ 16* 32' 10"x ಉತ್ತರ ಅಕ್ಷಾಂಶ ಮತ್ತು 75* 31' 19" ಪೂರ್ವ ರೇಖಾಂಶದಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.
ಜನಸಂಖ್ಯೆ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಸುಮಾರು 2500 ಇದೆ. ಅದರಲ್ಲಿ 1300 ಪುರುಷರು ಮತ್ತು 1200 ಮಹಿಳೆಯರು ಇದ್ದಾರೆ.
ಕೃಷಿ ಸಹಕಾರ
ಕೃಷಿಕರ ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳು
ಕೃಷಿಕರ ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳು 19ನೆಯ ಶತಮಾನದ ದ್ವಿತೀಯಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಯೂರೋಪ್ ಅಮೆರಿಕಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದುವು. ಅವುಗಳ ಕಲಾಪಗಳು ಎಲ್ಲ ಕಡೆಯೂ ಒಂದೇ ರೀತಿಯಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ರೈತರಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ನೀಡಲು ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿದ್ದ ಸಾಧನಗಳು ಎಲ್ಲೆಲ್ಲಿ ಅಸಮರ್ಪಕವಾಗಿದ್ದುವೋ ಆ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲೆಲ್ಲ ಅವನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದು ಇವುಗಳ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿತ್ತು. ಉದ್ದರಿ, ವಿಮೆ, ಮಾರಾಟ, ಕೃಷಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ವಸ್ತುಗಳ ಖರೀದಿ-ಇವು ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳು ನೀಡತೊಡಗಿದ ಸೇವೆಗಳು. ಮೊತ್ತಮೊದಲಿಗೆ ಸಂಘಗಳು ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿದ್ದುವು. ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಬೆಳೆದಂತೆ ಕೃಷಿಕರ ಅಗತ್ಯಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಸಂಕೀರ್ಣವಾಗತೊಡಗಿದಾಗ ಸಹಕಾರವೂ ಬೆಳೆಯಿತು. ಅನೇಕ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಘಗಳು ಒಕ್ಕೂಟಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿಕೊಂಡು ತಮ್ಮ ಸೇವೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದುವಲ್ಲದೆ ಚೌಕಾಸಿ ಶಕ್ತಿಯನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಂಡುವು. 20ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಪ್ರಥಮಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಇವು ತಮ್ಮ ಖರೀದಿ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ವ್ಯಾಪಕಗೊಳಿಸಿದುವಲ್ಲದೆ, ಕೃಷಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಸಂವೇಷ್ಟಿಸುವ ಮತ್ತು ಪರಿಷ್ಕರಿಸುವ, ಕೃಷಿಕರಿಗೆ ಬೇಕಾದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುವ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲೂ ನಿರತವಾದುವು. ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧಾನಂತರ ಕಾಲದ ತಾಂತ್ರಿಕ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕಾ ವಿಸ್ತರಣದೊಂದಿಗೆ ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳ ಕ್ಷೇತ್ರವೂ ವಿಸ್ತಾರವಾಯಿತು.
ಯರನಾಳ
ಹವಾಮಾನ
ಬೇಸಿಗೆಕಾಲ - ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಹವಾಗುಣವು ಹಿತಕರವಾಗಿದ್ದು, ಸಾಧಾರಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಮಳೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಉಷ್ಣತೆ ಅಂದರೆ 42°C ವರೆಗೆ(ಎಪ್ರೀಲನಲ್ಲಿ), ಅತೀ ಕಡಿಮೆ ಅಂದರೆ 9°C ಸೆಲ್ಸಿಯಸವರೆಗೆ (ಡಿಸೆಂಬರನಲ್ಲಿ) ಉಷ್ಣತೆ ದಾಖಲಾಗಿದೆ.
ಕೃಷಿ ಸಹಕಾರ
ಇತಿಹಾಸ
ಭಾರತದಲ್ಲಿ 19ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಹಳ್ಳಿಗಳ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಬಹು ಶೋಚನೀಯವಾಗಿತ್ತು. ಗ್ರಾಮಗಳಲ್ಲಿ ಬಡತನ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸಾಲದ ಹೊರೆ ವ್ಯಾಪಕವಾಗತೊಡಗಿತ್ತು. ಸಾಗುವಳಿಯ ಭೂಮಿ ಧನಿಕರ ಕೈವಶವಾಗಹತ್ತಿತು. ಇಂಥ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಆಗಿನ ಸರ್ಕಾರ 1904ರಲ್ಲಿ ಸಹಕಾರಿ ಪತ್ತಿನ ಸಂಘಗಳ ಕಾಯಿದೆಯನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದು ರೈತರಿಗೆ ಅಲ್ಪಾವಧಿ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮಾವಧಿ ಸಾಲವನ್ನು ಪೂರೈಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಿತು. ಈ ಕಾಯಿದೆಯಿಂದ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ ಸಹಕಾರ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದಂತಾಯಿತು. ಮುಂದೆ 1912ರ ಕಾಯಿದೆಯನ್ವಯ ವಿವಿಧೋದ್ದೇಶ ಸಂಘಗಳು ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದುವು. 1929-30ರವರೆಗೆ ನಿರೀಕ್ಷಣೆಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಘಗಳು ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದರೂ ಸಹಕಾರಿ ಆಂದೋಳನ ಆರ್ಥಿಕ ಮುಗ್ಗಟ್ಟಿನಿಂದ ಸ್ವಲ್ಪಮಟ್ಟಿಗೆ ಕುಂಠಿತಗೊಂಡರೂ ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಚೇತರಿಸಿಕೊಂಡಿತು.ಅಂದು ಪತ್ತು ಪೂರೈಕೆಗಾಗಿ ಜನ್ಮತಾಳಿದ ಸಹಕಾರ ಚಳವಳಿ ವಿವಿಧ ಮುಖಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದು ಇಂದು ಕೃಷಿಕರ ಸರ್ವತೋಮುಖವಾದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ವೃದ್ಧಿಯಾಗಿದೆ. ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ರೈತರು ದೊಡ್ಡ ರೈತರಷ್ಟು ಅನುಕೂಲಸ್ಥರಲ್ಲ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಕಸುಬನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿಕೊಂಡು ಸಾಕಷ್ಟು ಆದಾಯ ಪಡೆದು ತಮ್ಮ ಜೀವನಮಟ್ಟವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಶಕ್ತರಲ್ಲ. ಒಂದೇ ಹಳ್ಳಿಯ ಅಥವಾ ಅಕ್ಕಪಕ್ಕದ ಕೆಲವು ಗ್ರಾಮಗಳ ಇಂಥ ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ರೈತರು ತಮ್ಮ ಸ್ವಸಹಾಯದಿಂದ ತಮ್ಮ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಕೃಷಿ ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಇಂಥ ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳು ಬೇಸಾಯ ಸಹಕಾರ ಅಂದರೆ ಕೃಷಿ ಉತ್ಪಾದನೆಯಿಂದ ಹಿಡಿದು ಉತ್ಪನ್ನವನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವವರೆಗಿನ ಎಲ್ಲ ಹಂತಗಳಿಗೂ ವ್ಯಾಪಿಸಿವೆ. ಸಹಕಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೊಳಪಟ್ಟ ದುರ್ಬಲ ರೈತರಿಗೆ ಹಣದ ಜೊತೆಗೆ ಅವರಿಗೆ ಬೇಕಾದ ಉತ್ಪಾದನ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನೊದಗಿಸುವುದು, ಅವರಿಗೆ ಬೇಕಾದ ತಾಂತ್ರಿಕ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ದೊರಕಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುವುದು, ಬೆಳೆದ ಫಸಲನ್ನು ಅನುಕೂಲ ಧಾರಣೆಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುವುದು-ಇವೇ ಮುಂತಾದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಂದ ರೈತರ ಉದ್ಯೋಗ ಲಾಭದಾಯಕವಾಗಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದೆ. ಹಾಲು ಸಂಗ್ರಹಣೆ ಮತ್ತು ಮಾರಾಟ ಸಹಕಾರ ಸಂಘ, ಮೊಟ್ಟೆ ಮಾರಾಟ ಸಹಕಾರ ಸಂಘ-ಇವು ಈ ದಿಸೆಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಉತ್ಪಾದನಾಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಅವಶ್ಯವಾದ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ನ್ಯಾಯಬೆಲೆಗೆ ಒದಗಿಸಿ, ಅವರ ಉತ್ಪಾದನೆಯನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ವಿತರಣೆಗೆ ತಕ್ಕ ಏರ್ಪಾಡು ಮಾಡಿ ಸದಸ್ಯರ ಆರ್ಥಿಕಸ್ಥಿತಿ ಉತ್ತಮಗೊಳ್ಳಲು ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿವೆ. ಇದೇ ರೀತಿ ಅನೇಕ ಕಡೆ ನೀರಾವರಿ ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳು, ಭೂಹಿಡುವಳಿಗಳನ್ನು ಒಂದುಗೂಡಿಸುವ ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳು ಮುಂತಾದವು ತಲೆ ಎತ್ತಿ ಕೃಷಿಕರಿಗೆ ಬಹಳ ನೆರವಾಗುತ್ತಿವೆ.
ಯರನಾಳ
ಆಹಾರ
ಪ್ರಮುಖ ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯ ಜೋಳ. ಜೊತೆಗೆ ಗೋಧಿ, ಅಕ್ಕಿ,ಮೆಕ್ಕೆ ಜೋಳ ಬೇಳೆಕಾಳುಗಳು. ಜವಾರಿ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುವ ವಿಶೇಷ ರುಚಿಯ ಕಾಯಿಪಲ್ಯ, ಸೊಪ್ಪುಗಳು ಹೆಸರುವಾಸಿ ಮತ್ತು ಸದಾಕಾಲವೂ ಲಭ್ಯ. ಜೋಳದ ರೊಟ್ಟಿ, ಸೇಂಗಾ ಚಟ್ನಿ, ಎಣ್ಣಿ ಬದನೆಯಕಾಯಿ ಪಲ್ಯ, ಕೆನೆಮೊಸರು ಕರ್ನಾಟಕದ ಮೂಲೆಮೂಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆದಿವೆ.
ಕೃಷಿ ಸಹಕಾರ
ಪಂಚವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆಗಳ ಅವಧಿ
ದೇಶದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಅನಂತರ ಸಹಕಾರಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಶಸ್ತ್ಯ ದೊರೆಯಿತು. ಪಂಚವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳು ಸರ್ಕಾರದ ಅಚ್ಚುಮೆಚ್ಚಿನ ರಂಗವಾಗಿ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯಿಂದ ಕೃಷಿಯ ಉನ್ನತಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿವೆ. ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಪತ್ತಿನ ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳು ಸೇವಾ ಸಹಕಾರಿ ಸಂಘಗಳಾಗಿ ರೈತರಿಗೆ ಬೆಳೆಸಾಲ, ರಾಸಾಯನಿಕ ಗೊಬ್ಬರ, ಬೆಳೆಗಳ ರೋಗಾದಿಗಳಿಗೆ ಔಷಧ. ಸಲಕರಣೆಗಳು, ಉತ್ತಮ ಬೀಜ ಮುಂತಾದವನ್ನು ಪೂರೈಸಿ ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ರಾಂತಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿವೆ. 1967-68ರಲ್ಲಿ 1,71,800 ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಸಂಘಗಳು, 341 ಜಿಲ್ಲಾ ಮಧ್ಯವರ್ತಿ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಮತ್ತು 25 ರಾಜ್ಯ ಮಧ್ಯವರ್ತಿ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳೇ ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವೆನ್ನಬಹುದು. ಈ ದಿಸೆಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ಮಹತ್ಸಾಧನೆಯೆಂದರೆ ಸಂಸ್ಕರಣ ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳ ಸ್ಥಾಪನೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಸಕ್ಕರೆ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳು ಮುಖ್ಯವಾದವು. ಇವು ದೇಶದಲ್ಲಿಯ ಒಟ್ಟು ಉತ್ಪಾದನೆಯ 1/3 ರಷ್ಟು ಸಕ್ಕರೆಯನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತವೆ. ಈಗ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಸಹಕಾರ ಸಕ್ಕರೆ ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳು, ಹತ್ತಿ ಗಿರಣಿಗಳು, ಬತ್ತ ಸಂಸ್ಕರಿಸುವ ಗಿರಣಿಗಳು, ಎಣ್ಣೆ ಗಿರಣಿಗಳು ಮತ್ತು ಹಣ್ಣು ತರಕಾರಿ ಸಂಸ್ಕರಣ ಸಂಘಗಳು ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿವೆ. ಇದೇ ರೀತಿ ಹಾಲು, ಮೀನುಗಾರಿಕೆ, ನೀರಾವರಿ ಮುಂತಾದ ಸಂಘಗಳು ಆರಂಭವಾಗಿವೆ.ಕೃಷಿ ಸಹಕಾರದ ಇನ್ನೊಂದು ಮುಖ ಸಹಕಾರಿ ಬೇಸಾಯ. ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ರೈತರು ತಮ್ಮ ಜಮೀನುಗಳನ್ನು ಒಂದುಗೂಡಿಸಿ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಬೇಸಾಯ ಮಾಡಿ, ಬೃಹದ್ಗಾತ್ರ ಬೇಸಾಯದ ಅನುಕೂಲಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಪಡೆಯುವಂತೆ ಮಾಡುವುದು ಸಹಕಾರಿ ಬೇಸಾಯದ ಮೂಲತತ್ವ. ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಆಸ್ತಿಯ ಹಕ್ಕುಗಳಿಗೆ ಧಕ್ಕೆ ಬಾರದಂತೆ, ಆದರೆ ಸಾಮೂಹಿಕ ಬೇಸಾಯದ ಫಲ ದೊರಕುವಂತೆ ಮಾಡುವುದು ಇದರಿಂದ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಪಂಚವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಆಯ್ದ ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ತಲಾ 10 ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳಿರುವ ಪಥದರ್ಶಕ ಪರಿಯೋಜನೆಗಳನ್ನು (ಪೈಲಟ್ ಪ್ರಾಜೆಕ್ಟ್ಸ್) ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು.
ಯರನಾಳ
ಸಂಸ್ಕೃತಿ
ಅಪ್ಪಟ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕ ಶೈಲಿಯ ಕಲೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಪುರುಷರು ದೋತ್ರ, ನೆಹರು ಅಂಗಿ ಮತ್ತು ಗಾಂಧಿ ಟೋಪಿ ಅಥವಾ ಬಿಳಿ/ರೇಷ್ಮೆ ರುಮಾಲು(ಪಟಕ) ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮಹಿಳೆಯರು ಇಲಕಲ್ಲ ಸೀರೆಯನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಕಲೆ
ಲಾವಣಿ ಪದ, ಡೊಳ್ಳಿನ ಪದ, ಗೀಗೀ ಪದ, ಹಂತಿ ಪದ, ಜಾನಪದ, ಡೊಳ್ಳು ಕುಣಿತ, ಕರಡಿ ಮಜಲು, ಮೊಹರಮ ಹೆಜ್ಜೆ ಕುಣಿತ, ಹರಿ ಭಜನೆ ಮತ್ತು ಶಿವ ಭಜನೆ ಇತ್ಯಾದಿ ಗ್ರಾಮದ ಕಲೆಯಾಗಿದೆ.
ಕೃಷಿ ಸಹಕಾರ
ಸಹಕಾರ ಬೇಸಾಯ ಪದ್ಧತಿ
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸಹಕಾರ ಬೇಸಾಯ ಪದ್ಧತಿಯ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಕುಂಠಿತವಾಗಿರುವುದಕ್ಕೆ ಹಲವಾರು ಕಾರಣಗಳಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದವು: 1 ಸಹಕಾರಿ ಬೇಸಾಯ ಸಂಘಕ್ಕೆ ರೈತ ತನ್ನ ಹಿಡಿತದಲ್ಲಿರುವ ಜಮೀನನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸಲು ಇಷ್ಟಪಡುವುದಿಲ್ಲ. ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವೆಂದರೆ, ಅವನ ಜೀವನದ ಯಾವ ತುರ್ತುಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಾದರೂ ಅವನಿಗೆ ಏಕಮಾತ್ರ ರಕ್ಷಣೆಯಾಗಿರುವ, ಅವನ ಜೀವನೋಪಾಯದ ಆಸರೆಯಾಗಿರುವ ಭೂಮಿಗೆ ಅವನು ತುಂಬ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆ. 2 ಹೆಚ್ಚು ಇಳುವರಿ ಪಡೆಯುವುದರಲ್ಲಿ ಈಗ ಇರುವ ಸಹಕಾರಿ ಬೇಸಾಯ ಸಂಘಗಳು ವಿಫಲವಾಗಿವೆ. ಉತ್ತಮ ಬೇಸಾಯಕ್ಕೆ ಈ ಸಂಘಗಳನ್ನು ನಿದರ್ಶನವಾಗಿಸಲಾಗದು. ಇವುಗಳ ಕಾರ್ಯದಕ್ಷತೆಯ ವಿಚಾರವಾಗಿ ತನಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ನಂಬಿಕೆ ಬಂದ ಹೊರತು ಒಬ್ಬ ರೈತ ತನ್ನ ಜಮೀನಿನ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಅಂದರೆ ಅದರ ಭವಿಷ್ಯವನ್ನು ಸಹಕಾರಿ ಬೇಸಾಯ ಸಂಘಕ್ಕೆ ಬಿಟ್ಟುಕೊಡಲು ಒಪ್ಪಲಾರ. ಆದ್ದರಿಂದ ಒಬ್ಬ ರೈತ ತನ್ನ ಜಮೀನನ್ನು ಒಂದು ಸಹಕಾರಿ ಬೇಸಾಯ ಸಂಘಕ್ಕೆ ಒಪ್ಪಿಸುವಂತೆ ಅವನನ್ನು ಪ್ರೇರೇಪಿಸಬೇಕಿದ್ದರೆ ಸಣ್ಣ ಬೇಸಾಯಗಾರನ ಕೃಷಿಕಾರ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಅದು ಹೆಚ್ಚು ದಕ್ಷವಾಗಿರಬೇಕು. 3 ಸಹಕಾರಿ ಬೇಸಾಯ ಸ್ವಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ಕೂಡಿರಬೇಕು. ತಾತ್ತ್ವಿಕವಾಗಿಯೇನೂ ಇದು ಸರಿ. ಆದರೆ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಅಂಶವನ್ನು ಗಮನಿಸಿದಾಗ ಎಲ್ಲ ರೈತರೂ ಸ್ವಪ್ರೇರಣೆಯಿಂದ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರುವುದಿಲ್ಲವಾದ ಕಾರಣ ಸಹಕಾರಿ ಬೇಸಾಯ ಸಂಘವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದು ಸುಲಭವಾಗುತ್ತಿಲ್ಲ. 4 ಸಹಕಾರಿ ಬೇಸಾಯ ಕ್ರಮ ಲಾಭದಾಯಕವಾಗಿಲ್ಲದ ಹಿಡುವಳಿಯ ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ಏಕೈಕ ಪರಿಹಾರ ಮಾರ್ಗ-ಎನ್ನುವವರಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ನಿಜವಾಗಬೇಕಾದರೆ ಆರ್ಥಿಕವಲ್ಲದ ಹಿಡುವಳಿಗಳು ಅಕ್ಕಪಕ್ಕದಲ್ಲೇ ಇರಬೇಕು. ಆದರೆ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಹೀಗಿಲ್ಲ. ಇದಲ್ಲದೆ ಇಳುವರಿಯನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು ಯಾವ ತೃಪ್ತಿಕರವಾದ ಉಪಾಯವನ್ನೂ ಕಂಡು ಹಿಡಿದಿಲ್ಲ. ವ್ಯವಸಾಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವೇಳೆಗಳಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಯ ವಿಸ್ತಾರಕ್ಕೂ ಇಳುವರಿಗೂ ಪರಸ್ಪರ ಸಂಬಂಧವಿಲ್ಲವೆಂಬುದು ಗಮನಿಸಬೇಕಾದ ವಿಚಾರ. 5 ಈ ಎಲ್ಲ ಅಂಶಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, ಸಹಕಾರ ಬೇಸಾಯವೆಂಬುದು ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಮಟ್ಟದ ಸಹಕಾರಕಾರ್ಯ. ಆದ್ದರಿಂದ ಸಹಕಾರ ಬೇಸಾಯ ಸಾಧ್ಯವಾಗಬೇಕಾದರೆ ಸಹಕಾರದ ಉಳಿದ ಅಂಶಗಳಾದ ಸಹಕಾರ ಉದ್ದರಿ, ಮಾರಾಟ ಸಹಕಾರ, ಸೇವಾ ಸಹಕಾರ ಮುಂತಾದುವು ಸಾಕಷ್ಟು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಬೇಕು.
ಯರನಾಳ
ಧರ್ಮ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ಮತ್ತು ಮುಸ್ಲಿಂ ಧರ್ಮದ ಜನರಿದ್ದಾರೆ.
ಕೃಷಿ ಸಹಕಾರ
ಸಹಕಾರ ಪದ್ಧತಿಯ ಬೆಳವಣಿಗೆ
ಈಗಿನ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸಹಕಾರ ಪದ್ಧತಿಯ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಅಷ್ಟೊಂದು ಆಶಾದಾಯಕವಾಗಿ ತೋರುವುದಿಲ್ಲ. ಇದನ್ನು ಆಚರಣೆಗೆ ತರುವಲ್ಲಿ ಇರುವ ವ್ಯಾವಹಾರಿಕ ಕಷ್ಟಗಳಿಂದಾಗಿ ಸಹಕಾರ ಬೇಸಾಯ ಪದ್ಧತಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ಉದ್ದರಿ, ಮಾರಾಟ ಮತ್ತು ಸೇವಾ ಸಹಕಾರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ತಮ್ಮ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಫಲ್ಯ ಗಳಿಸಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಅವು ಸಫಲತೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಸಹಕಾರ ಚಳವಳಿ ವಿಫಲವಾದರೆ ಹಳ್ಳಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಭಾರತದ ಭವಿಷ್ಯತ್ತಿನ ಆಶೆಯೇ ನಷ್ಟವಾದಂತೆ. ಕೃಷಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಹಕಾರದಿಂದ ಸಾಧ್ಯ. ಅದರಿಂದ ರೈತನ ಏಳಿಗೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ದೇಶದ ಅಭ್ಯುದಯಕ್ಕೆ ಭದ್ರ ತಳಹದಿಯನ್ನು ಹಾಕಿದಂತೆ ಆಗುತ್ತದೆ. ಕೃಷಿರಂಗದಲ್ಲಿ ಸಹಕಾರ ಪದ್ಧತಿಯ ಪೂರ್ಣ ಫಲ ದೊರೆಯಲು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೂ ಅದು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗುವಂತೆ ಪ್ರಯತ್ನಿಸುವುದು ಅಗತ್ಯ.ಇದು ಜನತೆಯ ಸಹಕಾರ ಆಂದೋಲನವಾಗದೆ ಬಹುಪಾಲು ಸರ್ಕಾರದ ಆಂದೋಲನವಾಗಿಯೇ ಇನ್ನೂ ಉಳಿದಿದೆ. ದೇಶದ ಪ್ರಜೆಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಾವಲಂಬನೆ, ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಣೆ, ಸಮನ್ವಯ, ನಿಸ್ವಾರ್ಥತೆ, ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆ, ಮುಂದಾಳುತನ ಇವುಗಳ ಕೊರತೆಯನ್ನು ನಿವಾರಿಸಿದಲ್ಲಿ ಕೃಷಿರಂಗದಲ್ಲಿ ಅಬಾಧಿತವಾಗಿ ಪ್ರಗತಿಪರ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಮಾಂತರ ಜನರ ಏಳ್ಗೆಗೆ ಸಹಕಾರ ಸಹಾಯವಾಗಬಲ್ಲುದು.
ಯರನಾಳ
ಮಸೀದಿ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಮುಸ್ಲಿಂ ಸಮುದಾಯದ ದರ್ಗಾ ಹಾಗೂ ಮಸೀದಿ ಇದೆ.
ಹಬ್ಬ
ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಕಾರ ಹುಣ್ಣುಮೆ, ಯುಗಾದಿ, ದಸರಾ, ದೀಪಾವಳಿ, ನಾಗರ ಪಂಚಮಿ ಹಾಗೂ ಮೊಹರಮ್ ಹಬ್ಬಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಕೃಷಿ ಸಹಕಾರ
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಕೃಷಿ ವರ್ಗ:ಕೃಷಿ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರ
ಯರನಾಳ
ಕೃಷಿ
ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ಯೋಗವೇ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ತೋಟಗಾರಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 75% ಜನರು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
ನೀರಾವರಿ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಬಹುಭಾಗ ಭೂಮಿ ಕಾಲುವೆ, ತೆರದ ಬಾವಿ, ಕೊಳವೆ ಬಾವಿಯಿಂದ ನೀರಾವರಿ ಇದ್ದು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಕಬ್ಬು, ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ, ಜೋಳ, ಉಳ್ಳಾಗಡ್ಡಿ(ಈರುಳ್ಳಿ), ನಿಂಬೆಹಣ್ಣು, ಪಪ್ಪಾಯ, ಅರಿಶಿನ, ನೆಲಕಡಲೆ, ಶೇಂಗಾ(ಕಡಲೆಕಾಯಿ), ಸೂರ್ಯಕಾಂತಿ, ದ್ರಾಕ್ಷಿ, ದಾಳಿಂಬೆ, ಗೋಧಿ ಹಾಗೂ  ಇತರೆ ಬೆಳೆಗಳನ್ನು  ಬೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಉದ್ಯೋಗ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಫಲವತ್ತಾದ ಭೂಮಿ ಇದುವುದರಿಂದ 70% ಜನಸಂಖ್ಯೆ  ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಕೃಷಿಯು ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ಯೋಗವಾಗಿದೆ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಹೈನುಗಾರಿಕೆ, ಕೋಳಿ ಸಾಕಾಣಿಕೆ, ಆಡು(ಮೇಕೆ) ಸಾಕಾಣಿಕೆ ಮತ್ತು ಕುರಿ ಸಾಕಾಣಿಕೆ ಉಪಕಸುಬುಗಳಾಗಿವೆ.
ಬೆಳೆ
ಆಹಾರ ಬೆಳೆಗಳು
ಜೋಳ, ಗೋಧಿ, ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ, ಸಜ್ಜೆ, ತೊಗರಿ, ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಕಡಲೆ ಇತ್ಯಾದಿ
ವಾಣಿಜ್ಯ ಬೆಳೆಗಳು
ದ್ರಾಕ್ಷಿ, ಕಬ್ಬು, ದಾಳಿಂಬೆ, ನಿಂಬೆ, ಮಾವು, ಬಾಳೆ, ಸೂರ್ಯಕಾಂತಿ, ಅರಿಸಿಣ, ಪಪ್ಪಾಯಿ, ಕಲ್ಲಂಗಡಿ, ಉಳ್ಳಾಗಡ್ಡಿ (ಈರುಳ್ಳಿ) ಮತ್ತು ಶೇಂಗಾ(ಕಡಲೆಕಾಯಿ) ಇತ್ಯಾದಿ.
ತರಕಾರಿ ಬೆಳೆಗಳು
ಬದನೆಕಾಯಿ, ಟೊಮ್ಯಾಟೊ, ಹೀರೇಕಾಯಿ, ನುಗ್ಗೆಕಾಯಿ, ಗೆಣಸು, ಗಜ್ಜರಿ, ಮೆಣಸಿನಕಾಯಿ, ಸೌತೆಕಾಯಿ, ಮೊಲಂಗಿ, ಅವರೆಕಾಯಿ, ಪಡವಲಕಾಯಿ, ಕುಂಬಳಕಾಯಿ, ಮೆಂತೆ ಪಲ್ಲೆ ಮತ್ತು ಕೊತಂಬರಿ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಸಸ್ಯ
ಆಲದ ಮರ, ಬೇವಿನ ಮರ, ಜಾಲಿ ಮರ, ಮಾವಿನ ಮರ ಮತ್ತು ಅರಳಿ ಮರ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಪ್ರಾಣಿ
ತೋಳ, ನರಿ, ಹಾವು, ಮೊಲ, ನವಿಲು, ಬೆಳ್ಳಕ್ಕಿ, ಗುಬ್ಬಿ, ಕಾಗೆ ಮತ್ತು ಕೋಗಿಲೆ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಆರ್ಥಿಕತೆ
ಗ್ರಾಮದ ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಮಧ್ಯಮ ತರಗತಿಯಲ್ಲಿದೆ.
ಶಿಕ್ಷಣ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಸರಕಾರಿ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆ ಇದೆ.
ಸಾಕ್ಷರತೆ
ಗ್ರಾಮದ ಸಾಕ್ಷರತೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ಸುಮಾರು 75%. ಅದರಲ್ಲಿ 85% ಪುರುಷರು ಹಾಗೂ 68% ಮಹಿಳೆಯರು ಸಾಕ್ಷರತೆ ಹೊಂದಿದೆ.
ರಾಜಕೀಯ
ಗ್ರಾಮವು ವಿಜಯಪುರ ಲೋಕಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.
ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತಿ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯತಿ ಕಾರ್ಯಾಲಯವಿದೆ.
ಅಂಚೆ ಕಚೇರಿ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಅಂಚೆ ಕಚೇರಿಯಿದೆ.
ಉತ್ಪಾದಕ ಸಹಕಾರಿ ಸಂಘ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಉತ್ಪಾದಕ ಸಹಕಾರಿ ಸಂಘವಿದೆ.
ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಕೃಷಿ ಪತ್ತಿನ ಸಹಕಾರ ಸಂಘ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಕೃಷಿ ಪತ್ತಿನ ಸಹಕಾರ ಸಂಘವಿದೆ.
ವರ್ಗ:ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹಳ್ಳಿಗಳು
ತೋಬರಿ
right|thumb|267x267px|ತೋಬರಿಯಿಂದ ತಿನ್ನುತ್ತಿರುವ ಕುದುರೆ ತೋಬರಿಯು ಮೇವು ತುಂಬಿಸಲಾದ ಚೀಲ. ಇದನ್ನು ಕುದುರೆಯ ತಲೆಗೆ ಲಗತ್ತಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಕುದುರೆಯು ತಿನ್ನುವುದು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಮುಖ್ಯ ಅನೂಕೂಲಗಳೆಂದರೆ ಕೇವಲ ಸ್ವಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದ ಮೇವು ವ್ಯರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಒಂದು ಪ್ರಾಣಿಯು ಮತ್ತೊಂದರ ಪಾಲನ್ನು ಸೇವಿಸುವುದನ್ನು ತಪ್ಪಿಸುತ್ತದೆ.
ಇದನ್ನು ಚಕ್ಕಳ, ಜೊಂಡಿನಿಂದ ತಯಾರಿಸಬಹುದು, ಆದರೆ ಹೆಚ್ಚು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇದು ದಪ್ಪನೆಯ ಬಟ್ಟೆ ಅಥವಾ ಹಗುರವಾದ ತಟ್ಟು ಆಗಿರುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಆಧುನಿಕ ವಿನ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಕಾರ್ಡೂರಾ ಅಥವಾ ಇತರ ಬಾಳಿಕೆ ಬರುವ ನೈಲಾನ್‍ನಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಮಜಬೂತಾದ ತಳವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ವಾಯುಸಂಚಾರವಾಗಲು ಜಾಲರಿಯುಳ್ಳ ಪಾರ್ಶ್ವಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ.
ಚೀಲದ ತಳದ ಹತ್ತಿರವಿರುವ ಮೇವಿನ ಭಾಗವನ್ನು ತಲುಪಲು, ಕುದುರೆಯು ತನ್ನ ತಲೆಯನ್ನು ನೆಲಕ್ಕೆ ಸ್ಪರ್ಶಿಸುವುದು ಸಾಧ್ಯವಾಗಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಅದು ತನ್ನ ಮೂಗನ್ನು ಚೀಲದ ತುದಿಯೊಳಗೆ ನೂಕುವುದಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶವಾಗುತ್ತದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಕುದುರೆ ಉಪಕರಣ
ಅಲಿ ಅಬ್ಬಾಸ್ ಜಾಫರ್
ಅಲಿ ಅಬ್ಬಾಸ್ ಜಾಫರ್ ರವರು ಭಾರತದ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ.ಜಾಫರ್ ರವರು ನವದೆಹಲಿಯ ಕಿರೋರಿ ಮಲ್ ಕಾಲೇಜಿನ ಪದವೀಧರರಾಗಿದ್ದಾರೆ .ಅವರು ತಮ್ಮ ಚೊಚ್ಚಲ ರೋಮ್ಯಾಂಟಿಕ್ ಹಾಸ್ಯಮಯ ಚಿತ್ರ, 'ಮೇರೆ ಬ್ರದರ್ ಕಿ ದುಲ್ಹನ್'(೨೦೧೧)ಗಾಗಿ ಮಧ್ಯಮ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು.ನಂತರ ಅವರು ಸಾಹಸಮಯ ಚಲನಚಿತ್ರ 'ಗುಂಡೇ'(೨೦೧೪)ಗೆ ನಿರ್ದೇಶನ ಮಾಡಿದರು.ಕ್ರೀಡಾ ಚಲನಚಿತ್ರ 'ಸುಲ್ತಾನ್'(೨೦೧೬)ಗಾಗಿ ಅವರು ವ್ಯಾಪಕವಾದ ಗುರುತನ್ನು ಪಡೆದರು.ಇದು ಅತೀ ಹೆಚ್ಚು ಗಳಿಕೆಯ ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.ನಂತರ ಅವರು ಆಕ್ಷನ್ ಥ್ರಿಲ್ಲರ್ 'ಟೈಗರ್ ಝಿಂದಾ ಹೇ'(೨೦೧೭)ಗೆ ನಿರ್ದೇಶನ ಮಾಡಿ ದೊಡ್ಡ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದರು.
ವೃತ್ತಿ ಜೀವನ
ಅಲಿ ಅಬ್ಬಾಸ್ ಜಾಫರ್ ರವರು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಯಶ್ ರಾಜ್ ಫಿಲ್ಮ್ಸ್ (ವೈ.ಆರ್.ಎಫ್)ಗಾಗಿ ಅನೇಕ ಯೋಜನೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಹಾಯಕ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿ ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು.ನಂತರ ಅವರು ತಮ್ಮದೇ ನಿರ್ದೇಶನದ 'ಮೇರೆ ಬ್ರದರ್ ಕಿ ದುಲ್ಹನ್' ಚಿತ್ರದೊಂದಿಗೆ, ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿ ಚೊಚ್ಚಲ ಪ್ರವೇಶ ಮಾಡಿ, ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು.ಈ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಇಮ್ರಾನ್ ಖಾನ್ ಮತ್ತು ಕಟ್ರೀನಾ ಕೈಫ್ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರಧಾರಿಗಳಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು .ಅವರ ಮುಂದಿನ ಚಲನಚಿತ್ರವು ೧೯೭೦ ಮತ್ತು ೧೯೮೦ ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಕಲ್ಕತ್ತಾದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಆಕ್ಷನ್ ಚಿತ್ರ 'ಗುಂಡೇ'(೨೦೧೪) ಆಗಿತ್ತು.ಈ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ರಣವೀರ್ ಸಿಂಗ್, ಅರ್ಜುನ್ ಕಪೂರ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಿಯಾಂಕಾ ಚೋಪ್ರಾ ರವರು ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರಧಾರಿಗಳಾಗಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದಾರೆ .ಈ ಚಿತ್ರವು ವಿಮರ್ಶಕರಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ವಿಮರ್ಶೆಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಿತು.ಜಾಫರ್ ರವರ ಮುಂದಿನ ಚಿತ್ರವು ಸಲ್ಮಾನ್ ಖಾನ್ ನಟಿಸಿದ ಬ್ಲಾಕ್ಬಸ್ಟರ್ ಕ್ರೀಡಾ ಚಲನಚಿತ್ರ 'ಸುಲ್ತಾನ್'.ಇದರಲ್ಲಿ ಸಲ್ಮಾನ್ ಖಾನ್ ರವರು ಹರಿಯಾಣದ ಕುಸ್ತಿ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಆಗಿ ಹಾಗು ಅನುಷ್ಕಾ ಶರ್ಮಾ ರವರು ಸ್ತ್ರೀ ಕುಸ್ತಿಪಟುವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.ಈ ಚಿತ್ರವೂ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ವಿಮರ್ಶೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ.ಜಾಫರ್ ರವರು ೨೦೧೭ ರಲ್ಲಿ, 'ಟೈಗರ್ ಝಿಂದಾ ಹೇ' ಚಿತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು.ಇದು ಆಕ್ಷನ್ ಥ್ರಿಲ್ಲರ್ ಚಿತ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಇದರಲ್ಲಿ ಸಲ್ಮಾನ್ ಖಾನ್ ರವರು ರಾ ಏಜೆಂಟ್ ಆಗಿ, ಕಟ್ರೀನಾ ಕೈಫ್ ರವರು ಐಎಸ್ಐ ಪತ್ತೇದಾರಿಯಾಗಿ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ .ಈ ಚಿತ್ರವು ೪೦ ದಾದಿಯರು, ೨೫ ಭಾರತೀಯರು ಮತ್ತು ೧೫ ಪಾಕಿಸ್ತಾನಿಯರನ್ನು ನಿರ್ದಯವಾದ ಉಗ್ರಗಾಮಿಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಲು ಒಂದು ಪಾರುಗಾಣಿಕಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವ ಕತೆಯನ್ನೊಳಗೊಂಡಿದೆ.ಈ ಚಿತ್ರವು ೨೦೧೭ ರ ಡಿಸೆಂಬರ್ ನಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು.ಮೇ ೨೦೧೮ ರಲ್ಲಿ ಅವರು 'ಭಾರತ್' ಚಿತ್ರದ ಪೂರ್ವ ನಿರ್ಮಾಣವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು.ಈ ಚಿತ್ರದ ಟ್ರೈಲರ್ ೨೨ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೧೯ ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು .ಈ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಲ್ಮಾನ್ ಖಾನ್, ಕಟ್ರೀನಾ ಕೈಫ್, ದಿಶಾ ಪಟಾನಿ, ಸುನೀಲ್ ಗ್ರೋವರ್, ತಬು(ನಟಿ) ಮುಂತಾದವರು ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.ಈ ಚಿತ್ರವು 'ಓಡ್ ಟು ಮೈ ಫಾದರ್' ಎಂಬ ಕೊರಿಯನ್ ಚಿತ್ರದ ಅಧಿಕೃತ ರೂಪಾಂತರವಾಗಿದೆ.ಇದು ಖಾನ್ ಮತ್ತು ಅಲಿ ನಡುವಿನ ಮೂರನೇ ಸಹಯೋಗವನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ.
ಕೃಷಿ ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ
thumbnail|left|ಸಸ್ಯ ಅಂಗಾಂಶ ಕೃಷಿ ಮಾನವ ಹಾಗೂ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ ಅತ್ಯವಶ್ಯಕವಾದ ಆಹಾರ, ಮೇವು ಹಾಗೂ ವಾಣಿಜ್ಯ ಬೆಳೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಕ್ಟೇರುವಾರು ಉತ್ಪನ್ನ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಕೃಷಿ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ಕೃಷಿ ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರದ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಾಕಾರಗಳು ಅತ್ಯವಶ್ಯಕ. ಕೃಷಿ ಸಸ್ಯ ಶಾಸ್ತ್ರದೊಂದಿಗೆ ನೇರ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿರುವ ಮುಖ್ಯ ವಿಭಾಗಗಳೆಂದರೆ - ಜೀವಕೋಶ ಶಾಸ್ತ್ರ (ಸೈಟಾಲಜಿ), ಅನುವಂಶಿಯ ಶಾಸ್ತ್ರ ಅಥವಾ ತಳಿಶಾಸ್ತ್ರ (ಜೆನಿಟಿಕ್ಸ್), ಕೋಶ ತಳಿಶಾಸ್ತ್ರ (ಸೈಟೋಜೆನಿಟಿಕ್ಸ್), ತಳಿ ಸಂವರ್ಧನೆ ಅಥವಾ ತಳಿ ಉತ್ಪಾದನ ಶಾಸ್ತ್ರ (ಪ್ಲಾಂಟ್ ಬ್ರೀಡಿಂಗ್), ಸಸ್ಯ ಶರೀರ ಶಾಸ್ತ್ರ (ಪ್ಲಾಂಟ್ ಫಿಸಿಯಾಲಜಿ), ಬೀಜ ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ತಾಂತ್ರಿಕತೆ (ಸೀಡ್ ಸೈನ್ಸ್ ಅಂಡ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ) ಹಾಗೂ ಸಸ್ಯ ಜೈವಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ (ಬಯೋಟೆಕ್ನಾಲಜಿ). ಸಸ್ಯ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಉಳಿದ ಭಾಗಗಳಾದ ಸಸ್ಯವರ್ಗಿಕರಣ ಶಾಸ್ತ್ರ (ಬೊಟಾನಿಕಲ್ ಕ್ಲಾಸಿಫಿಕೇಶನ್) ಸಸ್ಯಗಳ ರಚನಾ ಶಾಸ್ತ್ರ (ಪ್ಲಾಂಟ್ ಅನಾಟಮಿ), ಸಸ್ಯ ಹಾಗೂ ಪರಿಸರಗಳ ಸಂಬಂಧ, ಇವುಗಳ ಜ್ಞಾನವು ಕೃಷಿ ಸುಧಾರಣೆ ಒಂದಿಲ್ಲೊಂದು ವಿಧದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ಹೀಗೆ ಕೃಷಿಶಾಸ್ತ್ರದ ಅನೇಕ ಪ್ರಾಕಾರಗಳ ಪರಿಚಯ ಜ್ಞಾನವಿದ್ದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ, ಅಧಿಕ ಉತ್ಪತ್ತಿ ಹಾಗೂ ಒಳ್ಳೆಯ ಗುಣಗಳಿರುವ ಫಲ ಕೊಡಬಲ್ಲ ತಳಿಗಳ ವಿಕಾಸ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಾಧ್ಯ.
ಸಸ್ಯ ಜೀವಕೋಶ
ಸಸ್ಯ ಜೀವಕೋಶಗಳ ರೂಪ ರಚನೆ, ಹಾಗೂ ಅವುಗಳೊಳಗಿನ ವಿವಿಧ ಅಂಗಕಗಳಾದ ರೈಬೋಸೋಮ್ಸ, ಮೈಟೋಕಾಂಡ್ರಿಯಾ, ಕ್ಲೋರೋಪ್ಲಾಸ್ಟ್, ವ್ಯಾಕ್ಯುಯೋಲ್ ಹಾಗೂ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯಸ್‍ಗಳ ರೂಪರಚನೆ ಹಾಗೂ ಕಾರ್ಯಗಳ ಅಭ್ಯಾಸವೇ ಜೀವಕೋಶ ಶಾಸ್ತ್ರ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯಸ್ ಅಥವಾ ಕೇಂದ್ರಕ ಬಿಂದುವಿನಲ್ಲಿರುವ ಅನುವಂಶಿಯ ವಾಹಕಗಳಾದ ವರ್ಣತಂತುಗಳ (ಕ್ರೋಮೋಸೋಮ್ಸ್) ಕಾರ್ಯ ಬಹು ಮುಖ್ಯವೆನಿಸಿದೆ. ಜೀವಿಗಳ ಎಲ್ಲಾ ಗುಣ ಲಕ್ಷಣಗಳು, ಜೈವಿಕ ಕ್ರಿಯೆಗಳು, ಬೆಳೆವಣಿಗೆ ಹಾಗೂ ವಂಶಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಕ್ರಿಯೆಗಳು, ಈ ವರ್ಣತಂತುಗಳಲ್ಲಿ ಅಡಕವಾಗಿರುವ ವಂಶವಾಹಿಗಳಿಂದ (ಜೀನ್ಸ್) ನಿಯಂತ್ರಸಲ್ಪಡುವುದಲ್ಲದೆ, ಹೆಣ್ಣಿನ ಅಂಡಾಣು (ಎಗ್ ಸೆಲ್) ಹಾಗೂ ಗಂಡಿನ ವೀರ್ಯಾಣು (ಸ್ಟರ್ಮ್ ಸೆಲ್)ವಿನ ವರ್ಣತಂತುಗಳ ಮೂಲಕ ಒಂದು ಪೀಳಿಗೆಯಿಂದ ಇನ್ನೊಂದು ಪೀಳಿಗೆಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿವೆ.ಅನುವಂಶಿಯ ಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಸಸ್ಯಗಳ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳ ಕೋರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ವಂಶವಾಹಿಗಳ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ, ಪ್ರಭಾವ, ವಂಶವಾಹಿಗಳಿಗೂ ಹಾಗೂ ಅವುಗಳ ಸುತ್ತಣ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಿಗೂ ಇರುವ ಪರಸ್ಪರ ಸಂಬಂಧ, ಹಾಗೂ ಈ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು ಒಂದು ಪೀಳಿಗೆಯಿಂದ ಇನ್ನೊಂದು ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಸಾಗುವ ಕ್ರಮ, ವಿಧಿ, ಸೂತ್ರ ಮುಂತಾದುವುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
ಕೋಶತಳಿ ಶಾಸ್ತ್ರ
ಕೋಶತಳಿ ಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಅನುವಂಶೀಯತೆಯ ಭೌತಿಕ ಮೂಲದ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ತಿಳಿವಳಿಕೆ ದೊರಕುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸಸ್ಯ ಕೋಶಗಳಲ್ಲಿ ವರ್ಣತಂತುಗಳ ದ್ವಿಗುಣ ಸ್ಥಿತಿ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ವಂಶವಾಹಿಗಳ ರೇಖಾತ್ಮಕ ಜೋಡಣೆ, ಸಮ ಸೂತ್ರಣದಲ್ಲಿ (ಮೈಟಾಸಿಸ್) ವಂಶವಾಹಿಗಳ ವಿಭಜನೆ ಮತ್ತು ಅರ್ಥಸೂತ್ರಣದಲ್ಲಿ (ಮಿಯಾಸಿಸ್) ಅದರ ಬೇರ್ಪಡಿಕೆ, ವಂಶವಾಹಿಗಳ ಸಂಲಗ್ನತೆ (ಲಿಂಕೇಜ್), ವಂಶವಾಹಿಗಳ ಹೊಸ ಸಂಯೋಜನೆ (ರಿಕಾಂಬಿನೇಷನ್) ಸಂಭವ ಪ್ರಮಾಣ, ವಂಶವಾಹಿಗಳ ಭೌತಿಕ ನಕ್ಷೆ (ಜೀನ್ ಮ್ಯಾಪಿಂಗ್) ಇವುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿ ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಸಸ್ಯ ತಳಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಸಸ್ಯದ ವರ್ಣ ತಂತುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ಸ್ವಭಾವ ಹಾಗೂ ಕೋಶ ವಿಭಜನೆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳ ವರ್ತನೆಯ ತಿಳುವಳಿಕೆ ಆಧಾರವಾಗುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಸಸ್ಯದ ವರ್ಣತಂತುಗಳ ಹೆಚ್ಚಳ, ಸಸ್ಯಗಳ ಬಾಹ್ಯ ಹಾಗೂ ಅಂತರರೂಪ ರಚನೆ ಹಾಗೂ ಗುಣಧರ್ಮಗಳ ಮೇಲೂ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತವೆ. ಬಹುಗುಣಿತ (ಪಾಲಿಪ್ಲಾಯ್ಡ್) ವರ್ಣತಂತುಗಳುಳ್ಳ ಸಸ್ಯಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯ ಬಗೆಯ ಅಂದರೆ ದ್ವಿಗುಣಿತ (ಡಿಪ್ಲಾಯ್ಡ್) ವರ್ಣತಂತುಗಳುಳ್ಳ ತಳಿಗಳಿಗಿಂತ ಉತ್ತಮ ಮಟ್ಟದ್ದಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಬಹುಗುಣಿತ (ಆಲ್ಲೋಪಾಲಿ ಪ್ಲಾಯ್ಡ್) ತಳಿಗಳು ಹಾಗು ಅನ್ಯಗುಣಕ ತಳಿಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪಡಿಸಿ ಅವುಗಳ ಸ್ವಭಾವ ಹಾಗೂ ಇಳುವರಿಯ ಮೇಲಿನ ಪ್ರಭಾವಗಳನ್ನು ತಿಳಿಯಬಹುದು. ಇದಲ್ಲದೆ ಭಿನ್ನಗುಣಿತ (ಅನುಪ್ಲಾಯ್ಡ್) ತಳಿಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿ ಅವುಗಳನ್ನು ತಳಿ ಸಂವರ್ಧನೆಯಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸಬಹುದು.
ತಳಿಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ
ವಿವಿಧ ಬೆಳೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಉತ್ಪಾದಕತೆ ಹೊಂದಿರುವ ಹಾಗೂ ಗ್ರಾಹಕರು ಮತ್ತು ರೈತರುಗಳ ಅಪೇಕ್ಷಿಸುವ ಉತ್ತಮ ಗುಣ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ತಳಿಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪಡಿಸಲು ಅನೇಕ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸ್ವಪರಾಗಸ್ಪರ್ಶ, ಅನ್ಯಪರಾಗಸ್ಪರ್ಶ ಹಾಗೂ ನಿರ್ಲಿಂಗ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಂತಾನ ವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲ ಸಸ್ಯ ಅಥವಾ ಬೆಳೆಗಳಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತವೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹೊಸ ಪರಿಚಯಿತಗಳ ಬಳಕೆ; ಏಕ ಸಸ್ಯ ಆಯ್ಕೆಯ ಶುದ್ಧ ಸಾಲುಸಿದ್ಧಾಂತದ ಅನ್ವಯಿಸುವಿಕೆ; ಸಂಕರಣ ಬಳಸಿ ತಳಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮಾಡುವ ವಿಧಾನಗಳಾದ ವಂಶಾವಳಿ ವಿಧಾನ, ರಾಶಿ ವಿಧಾನ, ಹಿಂಸಂಕರಣ ವಿಧಾನ ಬಹುಸಂಕರ ವಿಭಾಗ; ಬಹುಗುಣಿತ ತಳಿಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆ, ಹಾಗೂ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಸಂಕರಣ ಓಜದ (ಹಟರೋಸಿಸ್) ಬಳಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಸಂಕರಣ ತಳಿಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ, ಇವುಗಳು ಸ್ವಪರಾಗಸ್ಪರ್ಶ ಪದ್ಧತಿಯಿಂದ ಸಂತಾನ ವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಬೆಳೆಗಳಲ್ಲಿ ಅನುಸರಿಸುವ ತಳಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ವಿಧಾನಗಳು. ಇದೇ ರಿತಿ ಅನ್ಯಪರಾಗ ಸ್ಪರ್ಶವಿರುವ ಬೆಳೆಗಳಲ್ಲಿ ತಳಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪಡಿಸಲು, ಗುಂಪು -ಪೀಳಿಗೆ ಆಯ್ಕೆ ವಿಧಾನ, ಹಿಂಸಂಕರಣ ವಿಧಾನ, ಸಂಕರಣ ಬೀಜದ ಬಳಕೆ, ಸಂಕರಣ ತಳಿಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ಪುಂನಿಷ್ಫಲತ್ವ (ಮೇಲ್ ಸ್ಟರಿಲಿಟಿ) ಅಥವಾ ಗಂಡು ನಿರ್ವೀರ್ಯ ತಳಿಗಳ ಬಳಕೆ, ಪುನರಾವರ್ತನೆ ಆಯ್ಕೆ, ಸಜಾತಿ ಹಾಗೂ ವಿಜಾತಿ ಸಂಕರಣ ತಳಿಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ವಿಧಾನಗಳಲ್ಲದೆ, ಉತ್ಪರಿವರ್ತನೆ ಮೂಲಕ ಅಪೇಕ್ಷಿತ ಗುಣಗಳಿರುವ ತಳಿಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪಡಿಸಬಹುದು. ವಿವಿಧ ಮೇವು ಬೆಳೆಗಳಲ್ಲಿ, ಅಥವಾ ನಿರ್ಲಿಂಗ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಸಂತಾನವೃದ್ಧಿ ಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲ ಬೆಳೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಂತರ ಜಾತಿ ಸಂಕರಣಗಳು, ಮಾತೃ ಸಾಲು ಆಯ್ಕೆ ವಿಧಾನ, ಬಹು ಸಂಕರಣ ಪರೀಕ್ಷೆ ವಿಧಾನ, ಪುನರಾವರ್ತನ ಆಯ್ಕೆ ವಿಧಾನ, ಪ್ರೇರಿತ ಬಹುಗುಣಿಕಗಳ ತಳಿಗಳ ಬಳಕೆ ಮಾಡಬಹುದು.
ಉತ್ತಮ ಗುಣಲಕ್ಷಣ
ಹೊಸ ತಳಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ನಂತರ, ತಳಿಯ ಮೌಲ್ಯ ಮಾಪನಕ್ಕಾಗಿ ಈಗಾಗಲೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಪರಿಚಿತ ತಳಿಗಳೊಡನೆಯ ಹೊಲಿಕೆ ಅವಶ್ಯಕ; ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಸೂಕ್ತವಾದ ಪ್ರಯೋಗ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು, ಕ್ಷೇತ್ರ ಪ್ರಯೋಗ ತಂತ್ರಗಳು ಹಾಗೂ ಸಾಂಖ್ಯಿಕ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಂಡು ವಿವಿಧ ಬೆಳೆಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ತಳಿಗಳನ್ನು ರೈತರ ಉಪಯೋಗಕೋಸ್ಕರ ಬೆಂಗಳೂರು ಕೃಷಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ ಈಗಾಗಲೇ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.ಉತ್ತಮ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳುಳ್ಳ ತಳಿಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆಯಿಂದ ಅನೇಕ ಕಡೆ ಹಸಿರುಕ್ರಾಂತಿ ಆಗಿದೆ. ನಮ್ಮ ಭಾರತ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಪಂಜಾಬಿನಲ್ಲಿ ಗೋಧಿ ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ 1966ರಲ್ಲೇ ಅಮೆರಿಕದ ಮೆಕ್ಸಿಕೋ ದೇಶದಿಂದ ಪರಿಚಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಗಿಡ್ಡ ಗೋಧಿ ತಳಿಗಳಿಂದ ಹಸಿರು ಕ್ರಾಂತಿಯಾಗಿರುವ ಉದಾಹರಣೆ ಇದೆ. ಇದೇ ರೀತಿ ಫಿಲ್ ಫೈನ್ಸ್ ದೇಶದಿಂದ ಪರಿಚಯಿಸಲ್ಪ ಗಿಡ್ಡ ಬತ್ತದ ತಳಿಗಳು, ಆಫ್ರಿಕಾದಿಂದ ಬಂದಂತ ರಾಗಿ ತಳಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ರಾಗಿಯಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿರುವ ಇಂಡಾಫ್ ರಾಗಿ ತಳಿಗಳು, ಜೋಳ ಹಾಗೂ ಮುಸುಕಿನ ಜೋಳದಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪಡಿಸಿದ ಸಂಕರಣ ತಳಿಗಳು, ಹತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿರುವ ಸಂಕರಣ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಸೂರ್ಯಕಾಂತಿ ಬೆಳೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿರುವ ಸಂಕರಣ ತಳಿಗಳು ಹಾಗೂ ಇತರ ದ್ವಿದಳದಾನ್ಯ ಹಾಗೂ ಬೇಳೆಕಾಳು ಬೆಳೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿರುವ ಅನೇಕ ಉತ್ತಮ ತಳಿಗಳಿಂದ ನಮ್ಮ ರಾಜ್ಯ ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ವಾವಲಂಬನೆಯತ್ತ ಸಾಗಿದೆ. ಈ ಎಲ್ಲಾ ಸಾಧನೆಗಳು ಕೃಷಿ ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರದ ಅನೇಕ ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆವಣಿಗೆಯ ಫಲ. ಕೃಷಿ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಆಳವಾದ ಅಧ್ಯಯನ ಉತ್ತಮ ಕೃಷಿಗೆ ತಳಪಾಯ.
ಯೋಗಿ ಆದಿತ್ಯನಾಥ್‌
ನಾಥ ಪಂಥದ ಯೋಗಿ ಆದಿತ್ಯನಾಥ್
ಮಹಾಂತ ಯೋಗಿ ಆದಿತ್ಯನಾಥ್ (ಅಜಯ್ ಸಿಂಗ್: ಜನನ: 5 ಜೂನ್ 1972) ). ಭಾರತೀಯ ಅರ್ಚಕ ಮತ್ತು ನಾಥ ಪಂಥದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ.  "ಕಠೋರ ಹಿಂದುತ್ವದ (ಹಿಂದೂ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯ)" ಮೂರ್ತರೂಪದ  ರಾಜಕಾರಣಿ ಇವರು ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರಸ್ತುತ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ. ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಆಗಿರುವ ಮೊದಲು ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷ (ಬಿಜೆಪಿ) ತಾರಾ ವರ್ಚಸ್ಸಿನ  ಚಳುವಳಿಗಾರ.  1998ರಿಂದ ಸತತ ಐದು ಅವಧಿಗೆ ಅವರು ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಗೋರಕ್ಪುರ ಕ್ಷೇತ್ರದ, ಸಂಸತ್ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ.  ಗೋರಕ್ಪುರದ  ಹಿಂದೂ ದೇವಾಲಯದ ಅರ್ಚಕರಾಗಿದ್ದರು.  ಅವರ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಗುರು "ತಂದೆ" (ಸಾಕೇತಿಕ) ಮಹಂತ ಅವಿದ್ಯಾನಾಥರು. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2014 ರಲ್ಲಿ ಗೋರಕನಾಥ ಮಠದ ಮಹಾಂತ ಅವಿದ್ಯಾನಾಥರು ಮರಣಾನಂತರ, ಆದಿತ್ಯನಾಥ್ ಮಹಾಂತ ಸಹ ಆಗಿದ್ದಾರೆ. ಅಥವಾ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ‘ಹಿಂದೂ ಯುವ ವಾಹಿನಿ’, ಒಂದು ಯುವ ಸಂಘಟನೆಯು ಸ್ಥಾಪಕರು. ಅದು ಕೋಮು ಹಿಂಸೆಯಲ್ಲಿ  ತೊಡಗಿದೆ ಎಂಬ ದೂರಿದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖ
ವರ್ಗ:ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು .
ಲಘುತಮ ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಪವರ್ತ್ಯ (ಲ.ಸಾ.ಅ)
ಕೊಟ್ಟ ಸ೦ಖ್ಯಗಳ ನಡುವಿನ ಲಘು ಸಾಮಾನ್ಯ  ಗುಣಕವನ್ನು  ಲಘುತಮ ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಪವರ್ತ್ಯ (ಲ.ಸಾ.ಅ), ಆಂಗ್ಲಬಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಎಲ್.ಸಿ.ಎಂ (LCM) ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.
ಉದಾಹರಣೆ: ೪ ಮತ್ತು ೬ ರ ಲ.ಸಾ.ಅ :- ೪ ರ ಅಪವರ್ತ್ಯಗಳು:-೪,೮,೧೨,೧೬,೨೦,೨೪,೨೮,೩೨,೩೬,೪೦ ೬ ರ ಅಪವರ್ತ್ಯಗಳು :-೬,೧೨,೧೮,೨೪,೩೦,೩೬,೪೨,೪೮,೫೪,೬೦ ೪ ಮತ್ತು ೬ ಸಂಖ್ಯೆಗಳ ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಪವರ್ತ್ಯಗಳು :-೧೨,೨೪,೩೬.....    ಮೇಲ್ಕಂಡ ೪ ಮತ್ತು ೬ರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಪವರ್ತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ  ಚಿಕ್ಕ ಸಂಖ್ಯೆ ೧೨,ಇದನ್ನೇ ಲಘುತಮ  ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಪವರ್ತ್ಯ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತೇವೆ.
ಲ.ಸಾ.ಅ ದ ಬಳಕೆ:
೧) ಇಬ್ಬರು ವ್ಯಾಪಾರರಿದ್ದಾರೆ ಅವರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ರೂ ೪ ರಂತೆ ಮಾರುತ್ತಿದ್ದಾನೆ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಲೇಖನಿ ಯನ್ನು ರೂ ೬ ರಂತೆ ಮಾರುತಿದ್ದಾನೆ ಎಂದುಕೊಳ್ಳೊಣ.ಹಾಗಾದರೆ ಲೇಖನಿ ಮಾರುವವನು ಮತ್ತು  ಪುಸ್ತಕ ಮಾರುವವನು  ಎಷ್ಟು  ಕನಿಷ್ಟ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಮಾರಿದಾಗ ಅವರಿಬ್ಬರ  ಬಳಿಯ ಹಣ ಒ೦ದೇ ಆಗುವುದು.    ೪ ಮತ್ತು ೬ ರ ಲ.ಸಾ.ಅ :-    ೪ ರ ಅಪವರ್ತ್ಯಗಳು:-೪,೮,೧೨,೧೬,೨೦,೨೪,೨೮,೩೨,೩೬,೪೦    ೬ ರ ಅಪವರ್ತ್ಯಗಳು  :-೬,೧೨,೧೮,೨೪,೩೦,೩೬,೪೨,೪೮,೫೪,೬೦    ೪ ಮತ್ತು ೬ ಸಂಖ್ಯೆಗಳ ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಪವರ್ತ್ಯಗಳು :-೧೨,೨೪,೩೬.....    ೪ ಮತ್ತು ೬ ರ ಲಘುತಮ  ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಪವರ್ತ್ಯ ೧೨.
೨) ೩ ಗಂಟೆಗಳು ಪ್ರತಿ ೨ ಸೆಕೆಂಡು,೪ ಸೆಕೆಂಡು ಮತ್ತು ೬ ಸೆಕೆಂಡುಗಳಿಗೆ ಬಡಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಹಾಗಾದರೆ ೩೦ ನಿಮಿಷದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟುಬಾರಿ ಅವುಗಳು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಬಡಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.?
೩ ಗಂಟೆಗಳು ಪ್ರತಿ ೧೨ ಸೆಕೆಂಡುಗಳಿಗೆ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಬಡಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಹಾಗಾದರೆ ೩ ಗಂಟೆಗಳು ೩೦ ನಿಮಿಷದಲ್ಲಿ ೧೫೦ ಬಾರಿ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಬಡಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
ಆನಂದ್‍ಪುರ್ ಸಾಹಿಬ್
thumb|ಆನಂದ್‍ಪುರ್ ಸಾಹಿಬ್
ಆನಂದ್‍ಪುರ್ ಸಾಹಿಬ್ (ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಕೇವಲ ಆನಂದಪುರ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ) ಭಾರತದ ಪಂಜಾಬ್ ರಾಜ್ಯದ ರೂಪ್‍ನಗರ್ (ರೋಪರ್) ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ, ಶಿವಾಲಿಕ ಗುಡ್ಡಗಳ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ನಗರ. ಸತ್ಲಜ್ ನದಿಯ ಬಳಿ ಇರುವ ಈ ನಗರವು ಸಿಖ್ ಧರ್ಮದ ಅತ್ಯಂತ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಕೊನೆಯ ಇಬ್ಬರು ಸಿಖ್ ಗುರುಗಳಾದ ಗುರು ತೇಗ್ ಬಹಾದೂರ್ ಜಿ ಮತ್ತು ಗುರು ಗೋಬಿಂದ್ ಸಿಂಗ್ ಜಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಸ್ಥಳವಿದು. ಗುರು ಗೋಬಿಂದ್ ಸಿಂಗ್ 1699 ರಲ್ಲಿ ಖಾಲ್ಸಾ ಪಂಥವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಸ್ಥಳ ಇದು. ಈ ನಗರವು ಸಿಖ್ ಧರ್ಮದ ಐದು ತಖ್ತ್‌‌ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಕೇಸ್‌ಗಢ್ ಸಾಹಿಬ್ ಗುರುದ್ವಾರಾಕ್ಕೆ ನೆಲೆಯಾಗಿದೆ.
ಈ ನಗರವು ಸಿಖ್ ಧರ್ಮದ ಯಾತ್ರಾ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ. thumb|319x319px| ಗುರುದ್ವಾರಾ ಶ್ರೀ ಆನಂದಪುರ್ ಸಾಹಿಬ್‍ನ ಮುಂಭಾಗದ ನೋಟ
ಕೋಟೆಗಳು
10 ನೇ ಸಿಖ್ ಗುರು ಗುರು ಗೋಬಿಂದ್ ಸಿಂಗ್ ನಗರದ ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಐದು ಕೋಟೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು.
ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಪಂಜಾಬ್ ವರ್ಗ:ನಗರಗಳು
ಜ್ವಾಲೆ
thumb|ಇದ್ದಿಲಿನ ಜ್ವಾಲೆಗಳು
ಜ್ವಾಲೆ (ಉರಿ) ಎಂದರೆ ಬೆಂಕಿಯ ಗೋಚರ, ಅನಿಲ ಭಾಗ. ದಹಿಸುವ ಅನಿಲದ ಅಣುಗಳಿಂದ ಹೊರಸೂಸುವ ಬೆಳಕಿನ ಕಿರಣ ಸಮೂಹವೇ ಜ್ವಾಲೆ. ದಹನ ಒಂದು ರಾಸಾಯನಿಕ ಕ್ರಿಯೆ. ಇದು ಒಂದು ತೆಳು ವಲಯದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಬಹಳ ಬಹಿರುಷ್ಣಕ ಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಎರಡು ರಾಸಾಯನಿಕ ವಸ್ತುಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಕ್ರಿಯೆಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾದಾಗ ಅಂತರ್ಗತವಾದ ಉಷ್ಣ ಹೊರಬೀಳುವುದುಂಟು. ಇದರ ಪ್ರಮಾಣ ಸಾಕಷ್ಟಿದ್ದರೆ ಅನಿಲದ ಅಣುಗಳು ಕಾದು ಉಷ್ಣದೀಪ್ತ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಮುಟ್ಟಿದಾಗ ಉರಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ದಹಿಸುವ ವಸ್ತುಗಳು ಮೂಲತಃ ಘನ, ದ್ರವ ಅಥವಾ ಅನಿಲ ರೂಪದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ. ಬಹಳ ಬಿಸಿಯಾದ ಜ್ವಾಲೆಗಳು ಪ್ಲಾಸ್ಮಾ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದಾದ ಸಾಕಷ್ಟು ಸಾಂದ್ರತೆಯ ಅಯಾನೀಕೃತ ಅನಿಲಾಂಶಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವಷ್ಟು ಬಿಸಿಯಾಗಿರುತ್ತವೆ.
ಸೌದೆ, ಇದ್ದಲು, ಕರ್ಪೂರ, ಮೆಗ್ನೀಷಿಯಂ ಮುಂತಾದ ಘನ ಪದಾರ್ಥಗಳೂ ಪೆಟ್ರೋಲ್, ಸೀಮೆಎಣ್ಣೆ, ಮೆಥಿಲೇಟೆಡ್ ಸ್ಪಿರಿಟ್ ಮುಂತಾದ ದ್ರವ ಪದಾರ್ಥಗಳೂ ಜಲಜನಕ, ಅಸಿಟಲೀನ್, ಬುರ್ಷೇನ್ ಗ್ಯಾಸಿನಂಥ ಅನಿಲಗಳೂ ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಉರಿಯುವುದು ನಿತ್ಯದ ಅನುಭವ. ಇಂಥ ವಸ್ತುಗಳು ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿರುವ ಆಕ್ಸಿಜನ್ನಿನೊಂದಿಗೆ ರಾಸಾಯನಿಕ ಕ್ರಿಯೆಗೊಳಗಾಗಿ ಆಯಾ ವಸ್ತುಗಳ ಆಕ್ಸೈಡುಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುವುದೇ ಉರಿಗೆ ಕಾರಣ. ಈ ಆಕ್ಸೈಡುಗಳ ಶಕ್ತಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಅವು ಉರಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವುದಿಲ್ಲ. ದಹನ ಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುವ ಉಷ್ಣಶಕ್ತಿ ಬೆಳಕಿನ ರೂಪದಲ್ಲಿಯೂ ಉಷ್ಣರೂಪದಲ್ಲಿಯೂ ಹೊರಬೀಳುತ್ತದೆ. ವಸ್ತುಗಳು ಉರಿಯಬೇಕಾದರೆ ಆಕ್ಸಿಜನ್ ಇರಬೇಕೆಂಬ ನಿಯಮವೇನೂ ಇಲ್ಲ, ಕ್ಲೋರಿನ್ ಅನಿಲದಲ್ಲಿ ಟರ್ಪಂಟೈನ್ ಹೊಗೆಯನ್ನು ಉಗುಳುತ್ತ ಉರಿಯುತ್ತದೆ. ಕ್ಲೋರಿನ್, ಅಮೋನಿಯ ಅನಿಲದೊಂದಿಗೆ ಸೇರುವಾಗ ಹಸಿರು-ನೀಲಿ ಬಣ್ಣದ ಉರಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಸೂರ್ಯನ ಉರಿ ಅದರಲ್ಲಿರುವ ಜಲಜನಕದ ಬೀಜಾಣುಗಳು ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ಸೇರಿ, ಹೀಲಿಯಂ ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಹೊರಬೀಳುವ ಉಷ್ಣದ ಫಲ.
ಒಂದು ಜ್ವಾಲೆಯ ಬಣ್ಣ ಮತ್ತು ತಾಪಮಾನ ದಹನದಲ್ಲಿ ಒಳಗೊಂಡ ಇಂಧನದ ಬಗೆಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಒಂದು ಮೇಣದ ಬತ್ತಿಗೆ ಜ್ವಾಲಕವನ್ನು ಹಚ್ಚಿದಂತೆ. ಹಚ್ಚಿದ ಶಾಖದಿಂದ ಮೇಣದ ಬತ್ತಿಯಲ್ಲಿನ ಇಂಧನ ಅಣುಗಳು ಆವೀಕರಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಅವು ಆಗ ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿನ ಆಮ್ಲಜನಕದೊಂದಿಗೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಬಹುದು, ಇದರಿಂದಾಗುವ ನಂತರದ ಬಹಿರುಷ್ಣಕ ಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಶಾಖ ಹೊರಸೂಸುತ್ತದೆ, ಇದರಿಂದ ಮತ್ತಷ್ಟು ಇಂಧನ ಆವೀಕರಿಸುತ್ತದೆ, ಹೀಗೆ ಒಂದು ಸ್ಥಿರ ಜ್ವಾಲೆ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. ಉರಿಯ ಬಣ್ಣ ಕೆಂಪಗೆ, ಬೆಳ್ಳಗೆ ಅಥವಾ ನೇರಿಳೆಯಾಗಿ ಕಂಡುಬರುವುದು. ಉಷ್ಣತೆಯ ಪ್ರಮಾಣ ಹೆಚ್ಚಿದಂತೆಲ್ಲ ಉರಿ ಕೆಂಪುಬಣ್ಣದಿಂದ ನೇರಿಳೆ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ತಿರುಗುವುದು. ಜ್ವಾಲೆಯ ಹೆಚ್ಚಿನ ತಾಪಮಾನದಿಂದ ಆವೀಕೃತ ಇಂಧನ ಅಣುಗಳು ವಿಭಜನೆಗೊಂಡು ವಿವಿಧ ಅಪೂರ್ಣ ದಹನ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು ಮತ್ತು ಮುಕ್ತ ರ‍್ಯಾಡಿಕಲ್‍ಗಳು ರೂಪಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಈ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು ನಂತರ ಪರಸ್ಪರ ಹಾಗೂ ಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಒಳಗೊಂಡ ಉತ್ಕರ್ಷಣಕಾರಿಯೊಂದಿಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸುತ್ತವೆ. ಜ್ವಾಲೆಯಲ್ಲಿನ ಸಾಕಷ್ಟು ಶಕ್ತಿಯು ಮೆಥಿಲಿಡೈನ್ ರ‍್ಯಾಡಿಕಲ್‍ ಮತ್ತು ದ್ವಿಪರಮಾಣು ಇಂಗಾಲದಂತಹ ಕೆಲವು ಅಸ್ಥಿರ ರಾಸಾಯನಿಕ ಕ್ರಿಯಾ ಮಧ್ಯವರ್ತಿಗಳಲ್ಲಿನ ಇಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್‍ಗಳನ್ನು ಪ್ರಚೋದಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಗೋಚರ ಬೆಳಕಿನ ಸೂಸುವಿಕೆ ಆಗುತ್ತದೆ ಏಕೆಂದರೆ ಈ ವಸ್ತುಗಳು ತಮ್ಮ ಹೆಚ್ಚಿನ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆಮಾಡುತ್ತವೆ. ಜ್ವಾಲೆಯ ದಹನ ತಾಪಮಾನ ಹೆಚ್ಚಾದಂತೆ (ಜ್ವಾಲೆಯು ಸುಡದ ಇಂಗಾಲ ಅಥವಾ ಇತರ ವಸ್ತುವಿನ ಸಣ್ಣ ಕಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೆ), ಜ್ವಾಲೆಯಿಂದ ಹೊರಸೂಸಿದ ವಿದ್ಯುತ್ಕಾಂತೀಯ ವಿಕಿರಣದ ಸರಾಸರಿ ಶಕ್ತಿಯೂ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ.
ಜ್ವಾಲೆಯನ್ನು ಉತ್ಪನ್ನ ಮಾಡಲು ಆಮ್ಲಜನಕದ ಹೊರತಾಗಿ ಇತರ ಉತ್ಕರ್ಷಣಕಾರಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಬಹುದು. ಕ್ಲೋರಿನ್‍ನಲ್ಲಿ ಸುಡುತ್ತಿರುವ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಜ್ವಾಲೆಯನ್ನು ಉತ್ಪನ್ನ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಕ್ಲೋರೈಡ್ ಅನಿಲವನ್ನು ದಹನ ಉತ್ಪನ್ನವಾಗಿ ಹೊರಸೂಸುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ಸಂಭಾವ್ಯ ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಂಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದೆಂದರೆ ಹೈಡ್ರಜ಼ೈನ್ ಮತ್ತು ಜ್ವಲನಸಿದ್ಧವಾಗಿರುವ ನೈಟ್ರೋಜನ್ ಟೆಟ್ರಾಕ್ಸೈಡ್ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರಾಕೆಟ್ ಇಂಜಿನ್‍ಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಬುನ್ಸೆನ್ ಬರ್ನರ್ ಕಂಡುಹಿಡಿದವರು ರಾಬರ್ಟ್ ಬುನ್ಸೆನ್. ಪ್ರಯೋಗಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸುವ ಬುನ್ಸೆನ್ ಬರ್ನರಿನಲ್ಲಿ ಉರಿಯುವ ಗ್ಯಾಸ್ ಆಕ್ಸಿಜನ್ನಿನ ಪ್ರಮಾಣ ಕಡಿಮೆಯಾದಾಗ ಕೆಂಪಗೆ ಉರಿಯುವುದೂ, ಪ್ರಮಾಣ ಸರಿಯಾದಾಗ ನೇರಿಳೆಬಣ್ಣದ ಉರಿಯಂತೆ ಕಾಣುವುದೂ ವಿಜ್ಞಾನದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಪರಿಚಯವಾದ ವಿಷಯ. ಆಕ್ಸಿಅಸಿಟಲೀನ್ ಮಿಶ್ರಣ ಉರಿದಾಗ ನೇರಿಳೆಬಣ್ಣ ಕಂಡುಬರುವುದು. ಅದರ ಉಷ್ಣತೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿರುವುದೇ (೩೬೦೦೦ ಸೆ.) ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ. ಅನಿಲಗಳು ಉರಿಯುವಾಗ ಹೊರಸೂಸುವ ಉಷ್ಣಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಅನೇಕ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಲೋಹ ಕೈಗಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಬೆಸುಗೆಗೆ, ಕರಗಿಸಲು ಮತ್ತು ಕೊಯ್ಯಲು ಆಕ್ಸಿಅಸಿಟಲೀನ್, ಆಕ್ಸಿಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಮುಂತಾದ ಅನಿಲ ಮಿಶ್ರಣಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಯೋಗಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಸೋಡಿಯಂ, ಪೊಟಾಸಿಯಂ ಮತ್ತು ಬೇರಿಯಂ ಮುಂತಾದ ಲೋಹಗಳನ್ನು, ಅತ್ಯಂತ ಅಲ್ಪಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಸಹ, ಬುನ್ಸೆನ್ ಬರ್ನರಿನ ಉರಿಯ ಸಹಾಯದಿಂದ ಪತ್ತೆ ಮಾಡಬಹುದು.
ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಬೆಂಕಿ ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಸೌರಾಷ್ಟ್ರ
ಸೌರಾಷ್ಟ್ರ  ಅರಬ್ಬಿ ಸಮುದ್ರ ತೀರದಲ್ಲಿದುವ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾರತದ ಒಂದು ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪ. 11 ಜಿಲ್ಲೆಗಳನ್ನು ಹೊ೦ದಿರುವ ಈ ಪ್ರಾ೦ತ್ಯ  ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯದ ಮೂರನೇ ಒಂದು ಭಾಗವನ್ನು ಇದು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ
ಸ್ಥಳ
ಸೌರಾಷ್ಟ್ರ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪವು ದಕ್ಷಿಣ ಮತ್ತು ನೈರುತ್ಯಕ್ಕೆ ಅರಬ್ಬಿ ಸಮುದ್ರ, ವಾಯುವ್ಯಕ್ಕೆ ಕಚ್ ಕೊಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ   ಖಂಬತ್ ಕೊಲ್ಲಿಯನ್ನು ಹೊ೦ದಿದೆ.
ಈ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪವನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಕಾತಿಯಾವಾರ್ ಎಂದು ಸಹ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಜಿಲ್ಲೆಗಳು
ಸೌರಾಷ್ಟ್ರಾ ಪ್ರದೇಶವು ಈಗಿನ ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯದ ನೈಋತ್ಯ ಭಾಗವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ ಇದರ ಜೊತೆಗೆ, ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಹಿ೦ದೆ ದಾಮನ್ ಮತ್ತು ದಿಯು ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶದ ದಿಯು ಜಿಲ್ಲೆಯನ್ನು  ಒಳಗೊ೦ಡಿತ್ತು . right|thumb|250x250px|ಸೌರಾಷ್ಟ್ರ, [[ನಾಸಾ ಚಿತ್ರ]]
ಹಂದಿಗಳಲ್ಲಿ ರೋಗ ತಡೆಗಟ್ಟುವಲ್ಲಿ ಜೈವಿಕ ಭದ್ರತೆಯ ಪಾತ್ರ
ಹಂದಿ ಸಾಕಾಣಿಕೆ ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ  ಕೃಷಿ ಯೇತರ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದ ಕಸುಬಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮುತ್ತಿದೆ. ಲಾಭದಾಯಕ ಹಂದಿಸಾಕಾಣಿಕೆಗೆ ಹಂದಿಗಳ ಆರೋಗ್ಯ ನಿರ್ವಹಣೆ ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ. ಹಂದಿಗಳಲ್ಲಿ ಬರುವ ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ರೋಗಗಳಿಂದ ರೈತರಿಗೆ ಬಹಳಷ್ಟು ಆರ್ಥಿಕ ನಷ್ಟ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ರೋಗ ಬಂದ ಮೇಲೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ನೀಡಿ ರೋಗ ಗುಣಪಡಿಸುವದರಿಂದ ಬರುವ ಆದಾಯದಲ್ಲಿ ಇಳಿಮುಖ ಕಾಣುವದು ಸಹಜ. ಆದರೆ ಹಂದಿಗಳಲ್ಲಿ ರೋಗ ಬರದಂತೆ ತಡೆಗಟ್ಟುವದು ಉತ್ತಮ ಹಾಗು ಲಾಭದಾಯಕ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹಂದಿಗಳಲ್ಲಿ ರೋಗ ತಡೆಗಟ್ಟುಲು ಎರಡು ಮುಖ್ಯ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬಹುದು: ಮೊದಲನೆಯದು ಹಂದಿಗಳಿಗೆ ಲಸಿಕೆಯನ್ನು ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ರೋಗನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವದು. ಎರಡನೆಯದು ಜೈವಿಕ ಭದ್ರತೆಯ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡು ಹಂದಿಗಳಿಗೆ ಸೋಂಕು ತಗುಲದ ಹಾಗೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವದು. ಲಭ್ಯವಿರುವ ಲಸಿಕೆಗಳನ್ನು ಸಮಯಕ್ಕನುಸಾರವಾಗಿ ಹಾಕಿಸುವದರ ಜೊತೆಗೆ ರೈತರು ಹಂದಿಗಳ ಶೆಡ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಜೈವಿಕ ಭದ್ರತಾ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಲ್ಲಿ ಬಹಳಷ್ಟು ಮಟ್ಟಿಗೆ ಹಂದಿ ಸಾಕಾಣಿಕೆಯಲ್ಲಿ ರೋಗಗಳಿಂದಾಗುವ ಹಾನಿಯನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಬಹುದು.
ಜೈವಿಕ ಭದ್ರತೆ
ರೋಗಾಣುವನ್ನು ಒಂದು ಕಡೆಯಿಂದ ಇನ್ನೊಂದು ಕಡೆಗೆ ಬರುವ ಮತ್ತು ಹರಡುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸಲು ವಹಿಸುವ ಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ಜೈವಿಕ ಭದ್ರತೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಯಾವದೇ ಒಂದು ರೋಗ ಉಲ್ಭಣಗೊಳ್ಳಲು ರೋಗಾಣು, ರೋಗಾಶ್ರಯ (ಹಂದಿ) ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಈ ಮೂರು ಅಂಶಗಳ ಪರಸ್ಪರ ಸ್ಪಂದನೆ ಅತ್ಯಾವಶ್ಯಕ. ಈ ಮೂರು ಅಂಶಗಳ ಪರಸ್ಪರ ಸ್ಪಂದನೆಯನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಮೂರಿಯುವುದೇ ಜೈವಿಕ ಭದ್ರತೆ ಕ್ರಮಗಳ ಮೂಲ ಉದ್ದೇಶ. ಹಂದಿ ಫಾರ್ಮ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಜೈವಿಕೆ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಮೂರು ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು: ರೋಗಗ್ರಸ್ಥ ಹಂದಿಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುವದು, ಶುಚಿತ್ವ ಮತ್ತು ನೈರ್ಮಲ್ಯತೆ ಹಾಗೂ ಸೋಂಕು ನಿವಾರಣೆ. ಜೈವಿಕ ಭದ್ರತೆಯ ಗುರಿ ಹಂದಿಗಳ ಮತ್ತು ಅದರ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಿಗೆ ರೋಗಾಣುಗಳ ಸೋಂಕು ತಗುಲದಂತೆ, ಮತ್ತು ಸೋಂಕು ತಗುಲಿದಲ್ಲಿ ರೋಗಾಣು ಬೇರೆಡೆ ಹರಡದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವದು.
1. ರೋಗಗ್ರಸ್ಥ ಹಂದಿಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುವದು
ರೋಗಗ್ರಸ್ಥ ಹಂದಿಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುವದು ಜೈವಿಕ ಭದ್ರತೆಯ ಮೊದಲ ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವಾಗಿದೆ. ಸೋಂಕಿತ ಹಂದಿಗಳು ಮತ್ತು ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಸೋಂಕುರಹಿತ ಹಂದಿಗಳಿಂದ ದೂರವಿಡುವುದೇ ಈ ಹಂತದ ಮುಖ್ಯ ಗುರಿಯಾಗಿದ್ದು, ರೋಗ ಪ್ರಸರಣೆ ತಡೆಗಟ್ಟುವಲ್ಲಿ ಈ ಹಂತ ಅತ್ಯಂತ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿದೆ. ಹಂದಿ ಫಾರ್ಮ್ ಒಳಗೆ ಬರುವ ಯಾವದೇ ಜೀವಿ ಅಥವಾ ವಸ್ತುಗಳು ರೋಗಾಣುವಿನ ಸೋಂಕುತರುವ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಾಗಿದ್ದು ರೈತರು ಇಂಥಹ ಪರಿಪಾಠಗಳನ್ನು ವಿಶೇಷ ಗಮನವಿಟ್ಟು ಸರಿಯಾದ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ದೈನಂದಿನ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸದ್ದೆ ಆದಲ್ಲಿ ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ರೋಗಗಳನ್ನು ಬಹಳಷ್ಟು ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ತಡೆಗಟ್ಟಬಹುದು. ರೋಗಗ್ರಸ್ಥ ಹಂದಿಗಳಿಂದ ಆರೋಗ್ಯಕರ ಹಂದಿಗಳಿಗೆ ನೆರ ಸಂಪರ್ಕ, ಪರೋಕ್ಷ ಸಂಪರ್ಕ, ಗಾಳಿ, ನೀರು, ಹನಿ ಸೋಂಕು, ಪ್ರಾಣಿ ಮತ್ತು ಕೀಟವಾಹಕಗಳು, ಈ ರೀತಿ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಮಾರ್ಗಗಳ ಮೂಲಕ ರೋಗವು ಹರಡುತ್ತದೆ.
2. ಶುಚಿತ್ವ ಮತ್ತು ನೈರ್ಮಲ್ಯತೆ
ಜೈವಿಕ ಭದ್ರತೆಯ ಮುಂದಿನ ಅತ್ಯಂತ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಹಂತವೆಂದರೆ ಶುಚಿಗೊಳಿಸುವಿಕೆ. ಫಾರ್ಮ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಚ್ಚತೆ ಮತ್ತು ನೈರ್ಮಲ್ಯತೆಯನ್ನು ಪಾಲಿಸುವುದರಿಂದ ಹಂದಿಗಳು ಆರೋಗ್ಯಕರವಾಗಿ ಇಡಲು ಸಾಧ್ಯ. ಹಂದಿಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಉಪಯೋಗಿಸಲ್ಪಡುವ ವಸ್ತುಗಳ ಮೇಲೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿರುವ ಮಲ, ಮೂತ್ರ ಅಥವಾ ಸ್ರವಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಹಳಷ್ಟು  ರೋಗಾಣುಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಕ್ರಮಬದ್ಧವಾಗಿ ಈ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಶುಚಿಗೊಳಿಸುವುದರಿಂದ ಸೋಂಕು ಹರಡುವಿಕೆಯನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಬಹುದು. ಯಾವುದೇ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಹಂದಿಯ ಶೆಡ್ ಒಳಗೆ ಒಯ್ಯುವ ಮುನ್ನ ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ಸಾಬೂನು,ನೀರು ಮತ್ತು ಬ್ರಷ್ ಉಪಯೋಗಿಸಿ ಶುಚಿಗೊಳಸಿಬೇಕು. ವಾಹನಗಳು(ಲಾರಿಗಳು ಅಥವಾ ಟ್ರಾಕ್ಟರ್‌), ಹಂದಿ ಗೂಡಿನ ನೆಲ ಮತ್ತು ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿನ ಒತ್ತಡದ ನೀರಿನಿಂದ (ಪ್ರೆಷರ್ ವಾಶ್) ತೊಳೆಯಬೇಕು.
ಜೈವಿಕ ಭದ್ರತೆಯ ಅಂತಿಮ ಹಂತವೆಂದರೆ ಸೋಂಕು ನಿವಾರಣೆ. ನೀರಿನಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಶುಚಿಗೊಳಿಸಿದ ನಂತರ, ಪ್ರಾಣಿಜನ್ಯ ರೋಗಾಣುಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಹಂದಿಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವ ವಿವಿಧ ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ಮತ್ತು ಪರಾವಲಂಬಿ ರೋಗಾಣುಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡಲು ಸೂಕ್ತವಾದ ರಾಸಾಯನಿಕ ಸೋಂಕು ನಿವಾರಕಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿ ಸೋಂಕು ನಿವಾರಣೆಯ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವದು ಮೂರನೇ ಅತಿ ಮುಖ್ಯ ಜೈವಿಕ ಭದ್ರತೆಯ ಹಂತವಾಗಿದೆ. ಸೋಂಕು ನಿವಾರಣೆಗೆ ಉಪಯೋಗಿಸುವ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳನ್ನು ಸೋಂಕುನಿವಾರಕಗಳೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹಳ್ಳಿಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುವು ಸೋಂಕು ನಿವಾರಕಗಳೆಂದರೆ ಫಿನೈಲ್, ಡೆಟಾಲ್ ಮತ್ತು ಬ್ಲೀಚಿಂಗ್ ಪೌಡರ್. ಆದರೆ ಈ ಸೋಂಕುನಿವಾರಕಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾದ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದರೆ ಮಾತ್ರ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಸೋಂಕುನಿವಾರಣೆ ಸಾಧ್ಯ. ಬಹಳಷ್ಟು ರೈತರು ಸೋಂಕುನಿವಾರಕಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾದ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಬಳಸದೇ ಇರುವದರಿಂದ ಸೋಂಕುನಿವಾರಕಗಳ ಸಂಪೂರ್ಣ ಲಾಭ ಪಡೆಯಲು ಆಗದೆ ಹಂದಿಗಳಲ್ಲಿ ಅರೋಗ್ಯ ನಿರ್ವಹಣೆ ವಿಫಲಗೊಂಡು ಆರ್ಥಿಕ ಹಾನಿ ಅನುಭವಿಸುವ ಅನಿವಾರ್ಯತೆ ಎದುರಾಗುತ್ತದೆ.
ಜೈವಿಕ ಭದ್ರತೆಯು ಹಂದಿಯ ಆರೋಗ್ಯ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಮೂಲಾಧಾರವಾಗಿದೆ. ಹೊಸದಾಗಿ ಉಲ್ಬಣವಾಗುವ ರೋಗಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ (ಎಂಡಮಿಕ್) ರೋಗಗಳ ನಿಯಂತ್ರಣವು ಹಂದಿ ಸಾಕಾಣಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಎದುರಿಸಬೇಕಾದ ಮುಖ್ಯ ಹಾಗು ಕಷ್ಟಕರವಾದ ಸವಾಲಾಗಿದೆ. ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಹಿಂದುಳಿದ ಹಾಗು ಸಣ್ಣ ಹಿಡುವಳಿದಾರರ ಹಂದಿ ಸಾಕಾಣಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸುಸಜ್ಜಿತ ಜೈವಿಕ ಭದ್ರತೆ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ರೂಢಿಸಿಕೊಳ್ಳದೇ ಇರುವುದರಿಂದ ಹಂದಿಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಹಿನ ಸೋಂಕು ಮತ್ತು ಮರಣ ಪ್ರಮಾಣ ಇಂದಿಗೂ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ.
ಜೈವಿಕ ಭದ್ರತೆಯನ್ನಾಧರಿಸಿ ರೋಗ ಬರದಂತೆ ತಡೆಗಟ್ಟುವ  ಕ್ರಮಗಳು
ರೋಗಾಣುಗಳು ಅಥವಾ ಸೋಂಕು ಹಂದಿ ಗೂಡು ಪ್ರವೇಶಿಸದಂತೆ ತಡೆಯಲು ಅನುಸರಿಸಬೇಕಾದ ಮುನ್ನೆಚ್ಚರಿಕೆಗಳು
1. ಹಂದಿಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸುವಾಗ, ರೋಗ ಮುಕ್ತವಾಗಿರುವ ಮತ್ತು ಜೈವಿಕ ಭದ್ರತೆ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುತ್ತಿರುವ ಸಾಕಾಣಿಕೆ ಕೇಂದ್ರಗಳಿಂದ ಹಂದಿಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸುವುದು ಒಳ್ಳೆಯದು
2. ಹೊಸದಾಗಿ ಖರೀದಿಸಿದ ತಂದ ಹಂದಿಗಳನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ಹಿಂಡಿಗೆ ಸೇರಿಸ ಬೇಡಿ. ಈ ಹೊಸ ಹಂದಿಗಳನ್ನು ಎರಡು ವಾರಗಳ ಕಾಲ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿರಿಸಿ (ಕ್ವಾರಂಟೈನ್), ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ರೋಗ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಂಡುಬರದೇ ಇದ್ದಲ್ಲಿ ನಂತರ ಉಳಿದ ಹಂದಿಗಳೊಡನೆ ಸೇರಿಸಬಹುದು
3. ಹಂದಿಗಳನ್ನು ಹೊರಗೆ ಬಿಡುವುದರಿಂದ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಇತರೆ ಸೋಂಕಿತ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಅಥವಾ ಸೋಂಕಿತ ವಸ್ತುಗಳ ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕೆ ಬಂದು, ಹಂದಿಗಳಿಗೆ ಸೋಂಕುತಗುಲಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಹಂದಿಗಳನ್ನು ಗೂಡಿನಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟು ಸಾಕುವುದನ್ನು ರೂಢಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಉತ್ತಮ.
4. ಹಂದಿ ಫಾರ್ಮ್ ನ ಒಳಗೆ ಇತರೆ ಪ್ರಾಣಿ-ಪಕ್ಷಿಗಳು, ಅನಧಿಕೃತ ವಾಹನಗಳು ಮತ್ತು ವ್ಯಕಿಗಳು ಅನವಶ್ಯಕವಾಗಿ ಪ್ರವೇಶಿಸುವುದನ್ನು ನಿರ್ಬಂದಿಸಬೇಕು
5. ಫಾರ್ಮ್ ನ ಒಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವುದು ಅನಿವಾರ್ಯವಾದಲ್ಲಿ, ವಾಹನಗಳ ಟೈರ್ ಮತ್ತು ಹೊರಭಾಗಗಳಿಗೆ ಸೋಂಕುನಿವಾರಕಗಳನ್ನು ಸಿಂಪಡಿಸಿ ನಂತರ ಸೋಂಕುನಿವಾರಕ ಹೊಂದಿರುವ ತೊಟ್ಟಿಯ ಮೂಲಕ ಹಾದು ಹೋಗುವಂತೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಬೇಕು. ಅಪರಿಚಿತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ತಮ್ಮ ಪಾದರಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಸೋಂಕುನಿವಾರಕಗಳಲ್ಲಿ ಅದ್ದಿ ನಂತರ ಫಾರ್ಮ್ ನ ಒಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಬೇಕು
6. ಹಂದಿಗಳಿಗೆ ಆಹಾರವಾಗಿ ಹೋಟೆಲ್ ಗಳಿಂದ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ಆಹಾರವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಲ್ಲಿ, ಅಂಥಹಾ ಆಹಾರವನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬೇಯಿಸಿದ ನಂತರವೇ ನೀಡತಕ್ಕದ್ದು.
7. ಹಂದಿಗಳಿಗೆ ನೀಡುವ ಆಹಾರವನ್ನು (ಫೀಡ್) ಇಲಿ, ಹೆಗ್ಗಣ ಅಥವಾ ಪಕ್ಷಿಗಳಿಗೆ ಸಿಗದಂತೆ ಭಧ್ರವಾಗಿ ಮುಚ್ಚಿದ ಡ್ರಮ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಶೇಖರಿಸಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬೇಕು
8. ಹಂದಿಗಳಿಗೆ ಕುಡಿಯಲು ನೀಡುವ ನೀರಿನ ಮೂಲಗಳು (ಬಾವಿ, ಬೋರ್ ವೆಲ್) ಮತ್ತು ನೀರು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವ ಜಾಗಗಳನ್ನು (ತೊಟ್ಟಿ, ಟ್ಯಾಂಕ್, ಬಾವಿ) ಕಲುಷಿತವಾಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು
9. ಫಾರ್ಮ್ ನ ಸುತ್ತಲಿನ ಪರಿಸರವನ್ನು ಸ್ವಚ್ಚ ಮತ್ತು ನೈರ್ಮಲ್ಯತೆಯಿಂದ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬೇಕು
ಜೈವಿಕ ಭದ್ರತೆಯನ್ನಾಧರಿಸಿ ರೋಗ ಹರಡದಂತೆ ತಡೆಗಟ್ಟುವ  ಕ್ರಮಗಳು
ರೋಗೋದ್ರೇಕವಾದ ಸಂಧರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹಂದಿ ಫಾರ್ಮ್ಗಳಲ್ಲಿ ರೋಗ ಫಾರ್ಮಿನ ಉಳಿದ ಹಂದಿಗಳಲ್ಲಿ ಹರಡದಂತೆ ಮತ್ತು ಸೋಂಕಿತ ಫಾರ್ಮಿನಿಂದ ಬೇರೆ ಫಾರ್ಮಗಳಿಗೆ ರೋಗ ಪ್ರಸಾರಣಗೊಳ್ಳದಂತೆ ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಅನುಸರಿಸಬೇಕಾದ ಕ್ರಮಗಳು ಈ ಕೆಳೆಗಿನಂತಿವೆ
1. ಹಂದಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ರೋಗದ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಂಡುಬಂದಲ್ಲಿ ರೋಗಗ್ರಸ್ಥ ಹಂದಿಗಳನ್ನು ತಕ್ಷಣವೇ ಹಿಂಡಿನಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಿ (ಐಸೋಲೇಷನ್) ವೈದ್ಯರ ಸಲಹೆಯ ಮೇರೆಗೆ ಸೂಕ್ತವಾದ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಬೇಕು
2. ರೋಗಗ್ರಸ್ಥ ಹಂದಿಗಳು ವಾಸವಿದ್ದ ಕೊಠಡಿಗಳನ್ನುಸೋಂಕುನಿವಾರಕಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಸ್ವಚ್ಚಗೊಳಿಸಬೇಕು
3. ಫಾರ್ಮ್ ಅನ್ನು ಸ್ವಚ್ಚಗೊಳಿಸುವಾಗ ಅಥವಾ ಆಹಾರ ನೀಡುವಾಗ ಮೊದಲು ಆರೋಗ್ಯವಂತ ಹಂದಿಗಳ ಕೊಠಡಿಗಳನ್ನು ಸ್ವಚ್ಚಗೊಳಿಸಿದ ನಂತರ ರೋಗಗ್ರಸ್ಥ ಹಂದಿಗಳು ವಾಸವಿರುವ ಕೊಠಡಿಗಳನ್ನು ಸ್ವಚ್ಚಗೊಳಿಸಬೇಕು. ಸಾಧ್ಯವಿದ್ದಲ್ಲಿ ರೋಗಗ್ರಸ್ಥ ಹಂದಿಗಳ ಉಪಚಾರಕ್ಕಾಗಿ ನಿಗದಿತ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯನ್ನು ನೇಮಿಸಿವುದು ಉತ್ತಮ
5. ರೋಗಗ್ರಸ್ಥ ಹಂದಿಗಳ ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕೆ ಬಂದಂತಹ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳು/ಕೆಲಸಗಾರರು ತಮ್ಮ ಬಟ್ಟೆ, ಪಾದರಕ್ಷೆ ಮತ್ತು ಇತರೆ ಪರಿಕರಗಳನ್ನು ಸೋಂಕು ನಿವಾರಕವನ್ನು ಬಳಸಿ ಸ್ವಚ್ಚಗೊಳಿಸಬೇಕು
6. ರೋಗಗ್ರಸ್ಥ ಹಂದಿಗಳ ಮಲ, ಮೂತ್ರ, ಗರ್ಭಪಾತವಾದ ಭ್ರೂಣ, ಸತ್ತೆ (ಮಾಸು) ಮತ್ತು ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದ ಹಂದಿಗಳನ್ನು ಫಾರ್ಮ್ ನಿಂದ ಆದಷ್ಟು ದೂರದಲ್ಲಿ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ  (ಆಳವಾಗಿ ಹೂಳುವುದರಿಂದ ಅಥವಾ ಸುಡುವುದರ ಮೂಲಕ) ವಿಲೇವಾರಿ ಮಾಡಬೇಕು
ಮಂಗಳೂರು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ
ಮಂಗಳೂರು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ (ಬಜ್ಪೆ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ,IATA: Ixe, ICAO: VOML),ಇದು ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿರುವ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವಾಗಿದ್ದು ಕರಾವಳಿ ನಗರವಾದ ಮಂಗಳೂರಿಗೆ  ಸೇವೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಕರ್ನಾಟಕದ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು.ಇನ್ನೊಂದು ಕೆಂಪೇಗೌಡ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ಬೆಂಗಳೂರು. ಇಲ್ಲಿಂದ ದೈನಂದಿನ ಹಾರಾಟಗಳು ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯ್ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾರತದ ನಗರಗಳಿಗೆ ವಿಮಾನ ಸೇವೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಆರಂಭ
ಬಜ್ಪೆ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ 25 ಡಿಸೆಂಬರ್ 1951 ರಂದು ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು,2014 ರಂತೆ, ಮಂಗಳೂರು ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ ಪ್ರಯಾಣಿಕ ಸಂದಣಿಯಲ್ಲಿ 54℅ ರಷ್ಟು ಬೆಳವಣಿಗೆಯೊಂದಿಗೆ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವರ್ಷದಿಂದ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ  ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಸ್ಥಳ ಮಂಗಳೂರು ನಗರವಾದರು, ಈ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ  ಮಣಿಪಾಲ, ಉಡುಪಿ, ಕುಂದಾಪುರ, ಶಿವಮೊಗ್ಗ, ಮಡಿಕೇರಿ, ಸಕಲೇಶಪುರ, ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು, ಭಟ್ಕಳ, ಕರಾವಳಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಮಲೆನಾಡು ಪ್ರದೇಶದ ಅನೇಕ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಕಾಸರಗೋಡು,ಕೇರಳದ ಉತ್ತರ ಭಾಗದ ನಗರಗಳಿಗೆ ಸೇವೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳು ವರ್ಗ:ಸಂಚಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
ಯಂಬತ್ನಾಳ
ಯಂಬತ್ನಾಳ ಗ್ರಾಮವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬಸವನ ಬಾಗೇವಾಡಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ.
ಭೌಗೋಳಿಕ
ಗ್ರಾಮವು ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ೧೬* ೩೨' ೧೦"x ಉತ್ತರ ಅಕ್ಷಾಂಶ ಮತ್ತು ೭೫* ೩೧' ೧೯" ಪೂರ್ವ ರೇಖಾಂಶದಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.
ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ
ಮುಖ್ಯ ಭಾಷೆ ಕನ್ನಡ. ಆದರೆ ವಿವಿಧ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳ ಪ್ರಭಾವದಿಂದಾಗಿ ಉರ್ದು, ಮರಾಠಿ ಮತ್ತು ಹಿಂದಿ ಮಿಶ್ರಿತ ವಿಶಿಷ್ಠವಾದ ಕನ್ನಡ. ಪ್ರಮುಖ ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯ ಜೋಳ. ಜೊತೆಗೆ ಗೋಧಿ, ಅಕ್ಕಿ,ಮೆಕ್ಕೆ ಜೋಳ ಬೇಳೆಕಾಳುಗಳು. ಜವಾರಿ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುವ ವಿಶೇಷ ರುಚಿಯ ಕಾಯಿಪಲ್ಯ, ಸೊಪ್ಪುಗಳು ಹೆಸರುವಾಸಿ ಮತ್ತು ಸದಾಕಾಲವೂ ಲಭ್ಯ. ಜೋಳದ ರೊಟ್ಟಿ, ಸೇಂಗಾ ಚಟ್ನಿ, ಎಣ್ಣಿ ಬದನೆಯಕಾಯಿ ಪಲ್ಯ, ಕೆನೆಮೊಸರು ಕರ್ನಾಟಕದ ಮೂಲೆಮೂಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆದಿವೆ.
ಕಲೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ
ಅಪ್ಪಟ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕ ಶೈಲಿಯ ಕಲೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಪುರುಷರು ದೋತ್ರ, ನೆಹರು ಅಂಗಿ ಮತ್ತು ರೇಷ್ಮೆ  ರುಮಾಲು(ಪಟಕ) ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.ಮಹಿಳೆಯರು ಇಲಕಲ್ಲ ಸೀರೆ ಮತ್ತು ಖಾದಿ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಧರ್ಮ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ಮತ್ತು ಮುಸ್ಲಿಂ  ಧರ್ಮದ ಜನರಿದ್ದಾರೆ.
ಭಾಷೆ
ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಷೆ ಕನ್ನಡ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಹಿಂದಿ, ಮರಾಠಿ ಹಾಗೂ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು  ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ.
ಮಸೀದಿ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಮುಸ್ಲಿಂ ಸಮುದಾಯದ ದರ್ಗಾ ಹಾಗೂ ಮಸೀದಿ ಇದೆ.
ನೀರಾವರಿ
ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರತಿಶತ  50  ಭಾಗ ಭೂಮಿ ಕಾಲುವೆ, ತೆರದ ಬಾವಿ, ಕೊಳವೆ ಬಾವಿಯಿಂದ ನೀರಾವರಿ ಇದ್ದು  ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಕಬ್ಬು, ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ, ಜೋಳ, ಉಳ್ಳಾಗಡ್ಡಿ (ಈರುಳ್ಳಿ), ನಿಂಬೆಹಣ್ಣು , ಪಪ್ಪಾಯ, ಅರಿಶಿನ, ನೆಲಕಡಲೆ, ಶೇಂಗಾ(ಕಡಲೆಕಾಯಿ), ಸೂರ್ಯಕಾಂತಿ , ದ್ರಾಕ್ಷಿ , ದಾಳಿಂಬೆ, ಗೋಧಿ  ಹಾಗೂ  ಇತರೆ ಬೆಳೆಗಳನ್ನು  ಬೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ತೋಟಗಾರಿಕೆ
ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ಯೋಗವೇ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ತೋಟಗಾರಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೭೫% ಜನರು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ೧೫% ಭೂಮಿ ಮಾತ್ರ ನೀರಾವರಿ ಹೊಂದಿದೆ. ಉಳಿದ ೮೫% ಭೂಮಿ ಮಳೆಯನ್ನೇ ಅವಲಂಭಿಸಿದೆ.
ಉದ್ಯೋಗ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಫಲವತ್ತಾದ ಭೂಮಿ ಇದುವುದರಿಂದ ೭೦% ಜನಸಂಖ್ಯೆ  ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಕೃಷಿಯು ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ಯೋಗವಾಗಿದೆ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಹೈನುಗಾರಿಕೆ, ಕೋಳಿ ಸಾಕಾಣಿಕೆ, ದನಗಳ ಸಾಕಾಣಿಕೆ ಉಪ ಕಸುಬುಗಳಾಗಿವೆ.
ಬೆಳೆ
ಆಹಾರ ಬೆಳೆಗಳು
ಜೋಳ, ಗೋಧಿ, ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ, ಸಜ್ಜೆ, ಕಡಲೆ, ತೊಗರಿ, ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಕಡಲೆ ಇತ್ಯಾದಿ
ವಾಣಿಜ್ಯ ಬೆಳೆಗಳು
ದ್ರಾಕ್ಷಿ, ಕಬ್ಬು, ದಾಳಿಂಬೆ, ನಿಂಬೆ, ಮಾವು, ಬಾಳೆ, ಸೂರ್ಯಕಾಂತಿ, ಅರಿಸಿಣ, ಪಪ್ಪಾಯಿ, ಕಲ್ಲಂಗಡಿ, ಉಳ್ಳಾಗಡ್ಡಿ (ಈರುಳ್ಳಿ) ಮತ್ತು ಶೇಂಗಾ(ಕಡಲೆಕಾಯಿ) ಇತ್ಯಾದಿ.
ತರಕಾರಿ ಬೆಳೆಗಳು
ಬದನೆಕಾಯಿ, ಟೊಮ್ಯಾಟೊ, ಹೀರೇಕಾಯಿ, ನುಗ್ಗೆಕಾಯಿ, ಗೆಣಸು, ಗಜ್ಜರಿ, ಮೆಣಸಿನಕಾಯಿ, ಸೌತೆಕಾಯಿ, ಮೊಲಂಗಿ, ಅವರೆಕಾಯಿ, ಪಡವಲಕಾಯಿ, ಕುಂಬಳಕಾಯಿ, ಮೆಂತೆ ಪಲ್ಲೆ ಮತ್ತು ಕೊತಂಬರಿ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಸಸ್ಯ
ಆಲದ ಮರ, ಬೇವಿನ ಮರ, ಜಾಲಿ ಮರ, ಹೈಬ್ರೀಡ್ ಜಾಲಿ ಮರ, ಮಾವಿನ ಮರ ಮತ್ತು ಅರಳಿ ಮರ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಪ್ರಾಣಿ
ತೋಳ, ನರಿ, ಹಾವು, ಮೊಲ, ನವಿಲು, ಬೆಳ್ಳಕ್ಕಿ, ಗುಬ್ಬಿ, ಕಾಗೆ, ಕೋಗಿಲೆ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಹಬ್ಬ
ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಕಾರ ಹುಣ್ಣುಮೆ, ಯುಗಾದಿ, ದಸರಾ, ದೀಪಾವಳಿ, ನಾಗರ ಪಂಚಮಿ, ಉರಸು ಹಾಗೂ  ಮೊಹರಮ್  ಹಬ್ಬಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಸಾಕ್ಷರತೆ
ಗ್ರಾಮದ ಸಾಕ್ಷರತೆಯ ಪ್ರಮಾಣ  ಸುಮಾರು ೬೭%. ಅದರಲ್ಲಿ ೭೫% ಪುರುಷರು ಹಾಗೂ ೫೫% ಮಹಿಳೆಯರು ಸಾಕ್ಷರತೆ ಹೊಂದಿದೆ.
ರಾಜಕೀಯ
ಗ್ರಾಮವು ಬಿಜಾಪುರ ಲೋಕಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.
ಬಿಜಾಪುರ
ಕರ್ನಾಟಕ ವರ್ಗ:ಬಸವನ ಬಾಗೇವಾಡಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಹಳ್ಳಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಬಿಜಾಪುರ ಜಿಲ್ಲೆ
ಅಣ್ವಸ್ತ್ರ ನಿರ್ಮೂಲನೆಗಾಗಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಭಿಯಾನ
ದಿ ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಕ್ಯಾಂಪೇನ್‌ ಟು ಅಬಾಲಿಷ್‌ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯರ್ ವೆಪನ್ಸ್‌ (ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ:ಅಣ್ವಸ್ತ್ರ ನಿರ್ಮೂಲನೆಗಾಗಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಭಿಯಾನ) (ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ICAN, ಉಚ್ಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ <small title="English pronunciation respelling">ಐ-ಕ್ಯಾನ್  ) ಒಂದು ಜಾಗತಿಕ ನಾಗರಿಕ ಸಮಾಜದ ಒಕ್ಕೂಟದ ಕೆಲಸ ಉತ್ತೇಜಿಸಲು, ನಿಷ್ಠೆ ಮತ್ತು ಪರಮಾಣು ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳ ನಿಷೇಧದ ಬಗ್ಗೆ ಜಾಗೃತಿ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಲು ಶ್ರಮಿಸುತ್ತದೆ.
"ತನ್ನ ಕೆಲಸ ಗಮನ ಸೆಳೆಯಲು ದುರಂತ ಮಾನವೀಯ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಯಾವುದೇ ಬಳಕೆ ‍ ಮತ್ತು ಅದರ ನಿರ್ಮೂಲನೆ ಸಾಧಿಸಲು, ಇಂಥ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಒಪ್ಪಂದದ ಆಧಾರಿತ ನಿಷೇಧ ಜಾರಿಗೊಳಿಸುವುದು. ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯು ೨೦೧೭ರಲ್ಲಿ ನೊಬೆಲ್ ಶಾಂತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆಯಿತು."
thumb|ಬಿಡುಗಡೆ ICAN ಮೆಲ್ಬರ್ನ್, ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ, 2007.
ಮೈಲಿಗಲ್ಲುಗಳು
thumb|ICAN ಚಳವಳಿಗಾರರಿಂದ ಮೆಕ್ಸಿಕೋ ರಲ್ಲಿ 2014.
ಬೆಂಬಲಿಗರು
thumb|[[ಮೈಕೇಲ್‌ ಡೊಗ್ಲಾಸ್‌‌|Michael Douglas ಜೊತೆ ICAN ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ನಿರ್ದೇಶಕ ಬೀಟ್ರಿಸ್ Fihn.]] ಹಲವಾರು ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ತಮ್ಮ ಬೆಂಬಲ ಪ್ರಚಾರ, ಸೇರಿದಂತೆ ನೊಬೆಲ್ ಶಾಂತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರಾದ ಡೆಸ್ಮಂಡ್ ಟುಟು, ದಲೈ ಲಾಮಾ ಮತ್ತು ಜೊಡಿ ವಿಲಿಯಮ್ಸ್, ಸಂಗೀತಗಾರ ಹರ್ಬೀ ಹ್ಯಾನ್ಕಾಕ್, ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಪತ್ರಕರ್ತ ಮತ್ತು ಮಾಜಿ ಆಟಗಾರ ಇಯಾನ್ Chappell, ನಟರು ಮಾರ್ಟಿನ್ ಶೀನ್ ಮತ್ತು Michael Douglas, ಮತ್ತು ಕಲಾವಿದ ಯೊಕೊ ಒನೊ.
ನವೆಂಬರ್ 2012 ರಲ್ಲಿ, ಯುನೈಟೆಡ್ ನೇಷನ್ಸ್ ಜನರಲ್, ಬಾನ್ ಕಿ ಮೂನ್,ICAN ಹೊಗಳಿದರು  ಮತ್ತು ಅದರ ಪಾಲುದಾರರು "ಕೆಲಸ ಇಂತಹ ಬದ್ಧತೆ ಮತ್ತು ಸೃಜನಶೀಲತೆ ಅನ್ವೇಷಣೆಯಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಹಂಚಿಕೆಯ ಗುರಿ ಒಂದು ಪರಮಾಣು ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರ ಮುಕ್ತ ವಿಶ್ವದ". ಹಿಂದೆ, ಅವರು ಒದಗಿಸಿದ ವೀಡಿಯೊ ಸಂದೇಶವನ್ನು ICAN ಬೆಂಬಲ ಅದರ ಜಾಗತಿಕ ದಿನ ಕ್ರಮ.
2017 ನೊಬೆಲ್ ಶಾಂತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
The ICAN ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ನೀಡಲಾಯಿತು 2017 ನೊಬೆಲ್ ಶಾಂತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, 6ನೇ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2017. ನೊಬೆಲ್ ಶಾಂತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪತ್ರಿಕಾ ಹೇಳಿಕೆ ಓದುತ್ತದೆ: "ತನ್ನ ಕೆಲಸ ಗಮನ ಸೆಳೆಯಲು ದುರಂತ ಮಾನವೀಯ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಯಾವುದೇ ಬಳಕೆ ಪರಮಾಣು ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಅದರ ನೆಲದ ಬ್ರೇಕಿಂಗ್ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಸಾಧಿಸಲು ಒಂದು ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಆಧಾರಿತ ನಿಷೇಧ ಇಂಥ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳು, ಇದು ಸಂಸ್ಥೆಯ ಕನ್ವಿಕ್ಷನ್ ನಾರ್ವೇಜಿಯನ್ ನೊಬೆಲ್ ಸಮಿತಿಯ ಎಂದು ICAN, ಬೇರೆಯವರಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು, ಕಳೆದ ವರ್ಷ ನೀಡಿದ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಸಾಧಿಸಲು ಒಂದು ವಿಶ್ವದ ಇಲ್ಲದೆ ಪರಮಾಣು ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳ ಒಂದು ಹೊಸ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಹೊಸ ಚಟುವಟಿಕೆಯಿಂದ".
ಸಿಹಿ ಕಹಿ ಚಂದ್ರು
ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ (ಜನನ 1962 ಜುಲೈ 23), (ಅವರ ತೆರೆಯ ಮೇಲಿನ ಹೆಸರು ಸಿಹಿ ಕಹಿ ಚಂದ್ರು, )  ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರ ಮತ್ತು ದೂರದರ್ಶನ ನಟರು.
ವೃತ್ತಿಜೀವನ
ಸುವರ್ಣ ಕನ್ನಡ ಟಿವಿ ಚಾನೆಲ್ ದಲ್ಲಿ ಅವರ ಅಡುಗೆ ಟಿವಿ ಶೋ ಬೊಂಬಾಟ್ ಭೋಜನ ದೊಡ್ಡ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಅವರ ಅಡುಗೆ ಶೈಲಿ ಮತ್ತು ಅಡುಗೆಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯು ಅಡುಗೆಯನ್ನು ಸುಲಭದ ಕೆಲಸವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡುವ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಹೆಚ್ಚು ಸ್ತ್ರೀ ಪ್ರಾಬಲ್ಯದ ಮನೆಅಡುಗೆಯನ್ನು  ಪ್ರಯತ್ನಿಸಲು ಪುರುಷರನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುತ್ತದೆ.
ಅವರು ಹಾಸ್ಯನಟ ಮತ್ತು ಪೋಷಕ ನಟರಾಗಿ ಅನೇಕ ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಬ್ಯಾಂಕ್ ಜನಾರ್ದನ್ ಮತ್ತು ಉಮಾಶ್ರೀ ಅವರ ಹಾಸ್ಯ ದೃಶ್ಯಗಳಿಗೆ ಅವರು ಹೆಚ್ಚು ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು 1990 ರ ಚಲನಚಿತ್ರ ಗಣೇಶನ ಮದುವೆಯಲ್ಲಿ (ಫಣಿ ರಾಮಚಂದ್ರರಿಂದ) ತೆರಿಗೆ ನಿರೀಕ್ಷಕರಾಗಿ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಅವರ ಅಭಿನಯವನ್ನು ಗೆಳೆಯರು ಮತ್ತು ಪ್ರೇಕ್ಷಕರು ಹೆಚ್ಚು ಮೆಚ್ಚುತ್ತಾರೆ. "ಸಿಹಿ ಕಹಿ" ಎಂಬ ಅಡ್ಡಹೆಸರು, ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಕಹಿ ಸಿಹಿಯ ಸಂಯೋಜನೆಯನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುವ ನುಡಿಗಟ್ಟು, ಹಾಸ್ಯದಿಂದ ನಕಾರಾತ್ಮಕ ಪಾತ್ರಗಳವರೆಗೆ ಅವರು ನಿರೂಪಿಸಿದ ಪಾತ್ರಗಳ ವೈವಿಧ್ಯತೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಗೌರಿ ಗಣೇಶ, ಪುಟಕ್ಕನ ಹೈವೇ ಮತ್ತು ತೆನಾಲಿ ರಾಮ ಅವರ ಜನಪ್ರಿಯ ಕೃತಿಗಳು. ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿ, ಚಂದ್ರು ಕಿರುತೆರೆಯ ಸಿಲ್ಲಿ ಲಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಪಾಪ ಪಾಂಡು ಧಾರಾವಾಹಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ.
2017 ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ಬಿಗ್ ಬಾಸ್ ಕನ್ನಡ 5 ರಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು ಮತ್ತು 49 ನೇ ದಿನಕ್ಕೆ ಹೊರಹಾಕಲ್ಪಟ್ಟರು.
2021 ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ಬಾಣಸಿಗ ವೆಂಕಟೇಶ್ ಭಟ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಕುಕ್ಕು ವಿಥ್ ಜೊತೆ ಕಿರಿಕ್ಕು  ಎಂಬ ಅಡುಗೆ ರಿಯಾಲಿಟಿ ಶೋ ತೀರ್ಪುಗಾರರಾಗಿದ್ದರು.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:೧೯೬೧ ಜನನ ವರ್ಗ:ಜೀವಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು
ಕಡಲ ಸಿಂಹ
640 × 425 pixelspx|thumb|right|ಕಡಲ ಸಿಂಹ