cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ನಟರಾಜ
ಅರ್ಥ
ಶೈವ ಸಿದ್ಧಾಂತ ಪಠ್ಯ ಕುಂಚಿತಾಂಗ್ರಿಂ ಭಜೆಯಲ್ಲಿ ನಟರಾಜನನ್ನು ಸಚ್ಚಿತಾನಂದ ಅಥವಾ "ಬೀಯಿಂಗ್, ಪ್ರಜ್ಞೆ ಮತ್ತು ಆನಂದ" ಎಂದು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಶ್ರೀನಿವಾಸನ್ ಗಮನಿಸುತ್ತಾರೆ, ಇದು ಆದಿ ಶಂಕರರ ಅದ್ವೈತ ಸಿದ್ಧಾಂತ ಅಥವಾ "ಅಮೂರ್ತ ಏಕತಾವಾದ " ವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ, ಇದು "ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸ್ವಯಂ (ಜೀವ) ಪ್ರೇಮ ಮತ್ತು ಪ್ರೇಮವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಸ್ವಯಂ ( ಪರಮಾತ್ಮ ) ಒಂದಾಗಲು," ಆದರೆ "ಮಾಣಿಕ್ಕವಾಚಕರ ನಟರಾಜನ ಹಿಂದಿನ ಸ್ತೋತ್ರವು ಸಂಸ್ಕೃತ ಚಿತ್‌ಗಿಂತ ತಮಿಳು ಪದ ಅಥವಾ ಉನಾರ್ವೆ ಅನ್ನು ಬಳಸುವ ಮೂಲಕ ಏಕೀಕೃತ ಸರ್ವೋಚ್ಚ ಪ್ರಜ್ಞೆಯೊಂದಿಗೆ ಅವನನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ." ಇದು ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಕಲ್ಪನೆಗಳ "ಆಸ್ಮೋಸಿಸ್" ಅನ್ನು ಸೂಚಿಸಬಹುದು.
ಇತಿಹಾಸ
೬ ನೇ ಶತಮಾನದ ವೇಳೆಗೆ ಎಲ್ಲೋರಾ ಗುಹೆಗಳು (ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ), ಎಲಿಫೆಂಟಾ ಗುಹೆಗಳು ಮತ್ತು ಬಾದಾಮಿ ಗುಹೆಗಳು (ಕರ್ನಾಟಕ) ನಂತಹ ಭಾರತದ ಹಲವಾರು ಗುಹೆ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ನಟರಾಜನ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ರೂಪವನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುವ ಕಲ್ಲಿನ ಉಬ್ಬುಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಒಡಿಶಾದ ಆಸನಪತ್ ಗ್ರಾಮದ ಪುರಾತತ್ತ್ವ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಆರಂಭಿಕ ತಿಳಿದಿರುವ ನಟರಾಜ ಕಲಾಕೃತಿಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿವೆ, ಇದು ಶಾಸನವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ, ಮತ್ತು ಇದು ಸುಮಾರು ೬ ನೇ ಶತಮಾನದ ಸಿ ಇಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ಆಸನಪತ್ ಶಾಸನವು ಶೈವಾಚಾರ್ಯರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಿವ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ.
ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ಪುರಾವೆಗಳು ಶಿವನ ಆನಂದ- ತಾಂಡವದ ಕಂಚಿನ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯವು ೭ ನೇ ಶತಮಾನ ಮತ್ತು ೯ ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದ ಸಿ ಇ ನಡುವಿನ ಪಲ್ಲವರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು ಎಂದು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಪಲ್ಲವರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನಟರಾಜನನ್ನು ಚಿದಂಬರಂನಲ್ಲಿ ಪೂಜಿಸಲಾಯಿತು, ಸೃಷ್ಟಿ ಮತ್ತು ವಿನಾಶದ ಕಾಸ್ಮಿಕ್ ಚಕ್ರಗಳ ತಳಹದಿಯ ತಾತ್ವಿಕ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳೊಂದಿಗೆ, ಇದು ತಮಿಳು ಸಂತ ಮಾಣಿಕ್ಕವಾಚಕರ್ ಅವರ ತಿರುವಾಸಗಮ್ನಲ್ಲಿಯೂ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.
ಸುಮಾರು ೧೦ ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಇದು ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಚೋಳ ಕಂಚಿನಲ್ಲಿ ಅದರ ಪ್ರಬುದ್ಧ ಮತ್ತು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿತು, ವಿವಿಧ ಎತ್ತರಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಾಲ್ಕು ಅಡಿಗಳಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ, ಸ್ವಲ್ಪ ಹೆಚ್ಚು. ನಟರಾಜ ಉಬ್ಬುಗಳು ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾದ ಅನೇಕ ಭಾಗಗಳಾದ ಅಂಕರ್ ವಾಟ್ ಮತ್ತು ಬಾಲಿ, ಕಾಂಬೋಡಿಯಾ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸೆಟ್ಟಿಂಗ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಚೋಳ ರಾಣಿ ಸೆಂಬಿಯನ್ ಮಹಾದೇವಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ನಟರಾಜನ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯ ಸ್ವತಂತ್ರ ಕಲ್ಲಿನ ಶಿಲ್ಪಗಳು. ನಟರಾಜನು ವಿಶೇಷ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡನು ಮತ್ತು ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ ರಾಜಮನೆತನದ ಸಂಕೇತವಾಯಿತು. ನರ್ತಿಸುವ ಶಿವ ಚೋಳರ ಯುಗದ ಮೆರವಣಿಗೆಗಳು ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಉತ್ಸವಗಳ ಭಾಗವಾಯಿತು, ಇದು ನಂತರ ಮುಂದುವರೆಯಿತು.
ಚಿತ್ರಣವು ಕಾಸ್ಮಿಕ್ ಅಥವಾ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಅರ್ಥಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ತಮಿಳು ಸಂತರ ಸ್ತೋತ್ರಗಳ ಸಾಕ್ಷ್ಯದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ವಾದಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಯುಗದ ಕಲಾಕೃತಿಗಳು ಮತ್ತು ನೇಪಾಳ, ಅಸ್ಸಾಂ ಮತ್ತು ಬಂಗಾಳದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ನೃತ್ಯ ಶಿವನ ಪಠ್ಯಗಳಲ್ಲಿ, ಅವನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ತನ್ನ ವಾಹನ (ಪ್ರಾಣಿ ವಾಹನ) ನಂದಿ, ಬುಲ್ ಮೇಲೆ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುವಂತೆ ತೋರಿಸಲಾಗಿದೆ; ಮುಂದೆ, ಅವರನ್ನು ಪ್ರಾದೇಶಿಕವಾಗಿ ನರತೇಶ್ವರ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಟರಾಜ ಕಲಾಕೃತಿಗಳು ಗುಜರಾತ್, ಕೇರಳ ಮತ್ತು ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದಲ್ಲೂ ಪತ್ತೆಯಾಗಿವೆ.
ಭಾರತದ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಚಿದಂಬರಂನಲ್ಲಿರುವ ನಟರಾಜ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ನಾಟ್ಯ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಸಂಸ್ಕೃತ ಶಾಸನಗಳೊಂದಿಗೆ ಭರತನಾಟ್ಯದ ೧೦೮ ಭಂಗಿಗಳಲ್ಲಿ ನಟರಾಜನನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ನೃತ್ಯ ಮತ್ತು ಯೋಗದಲ್ಲಿ
ಆಧುನಿಕ ಯೋಗದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಯಾಮವಾಗಿ, ನಟರಾಜಾಸನವು ನಟರಾಜನನ್ನು ಹೋಲುವ ಭಂಗಿಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ೨೦ ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಅವನಿಗೆ ಹೆಸರಿಸಲಾಯಿತು. ಇದೇ ರೀತಿಯ ಭಂಗಿಯು ಭಾರತೀಯ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ನೃತ್ಯ ರೂಪವಾದ ಭರತನಾಟ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.
ನಿಹಾರಿಕಾ ಕೊನಿಡೆಲಾ
ನಿಹಾರಿಕಾ ಕೊನಿಡೆಲಾ (ಜನನ ೧೮ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೧೯೯೩) ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿ, ನರ್ತಕಿ ಮತ್ತು ದೂರದರ್ಶನ ನಿರೂಪಕಿ. ಇವರು ತೆಲುಗು ಸಿನೆಮಾ ಮತ್ತು ತಮಿಳು ಚಿತ್ರರಂಗದ ಕೃತಿಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ೨೦೧೬ ರಲ್ಲಿ ಓಕಾ ಮನಸು ಚಿತ್ರದ ಮೂಲಕ ಚಲನಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದರು.
ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ
ಕೊನಿಡೆಲಾ ಅವರು ನಟ ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಾಪಕರಾದ ನಾಗೇಂದ್ರ ಬಾಬು ಅವರ ಪುತ್ರಿ. ಇವರು ನಟರಾದ ಚಿರಂಜೀವಿ ಮತ್ತು ಪವನ್ ಕಲ್ಯಾಣ್ ಅವರ ಸೋದರ ಸೊಸೆ. ಆಕೆಯ ಸಹೋದರ ವರುಣ್ ತೇಜ್ ಮತ್ತು ಸೋದರಸಂಬಂಧಿಗಳಾದ ರಾಮ್ ಚರಣ್ ಮತ್ತು ಸಾಯಿ ಧರಮ್ ತೇಜ್ ಕೂಡ ಟಾಲಿವುಡ್ ನ ನಟರು.
ವೃತ್ತಿ
ಕೊನಿಡೆಲಾ ಅವರು ನಟಿಯಾಗಿ ವೃತ್ತಿಜೀವನವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸುವ ಮೊದಲು ತೆಲುಗು ಭಾಷೆಯ ದೂರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ನಿರೂಪಕರಾಗಿದ್ದರು. ಇಟಿವಿ ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರವಾಗುವ ಧೀ ಜೂನಿಯರ್ ೧ ಮತ್ತು ಧೀ ಜೂನಿಯರ್ ೨ ವಿಭಾಗಗಳಿಗಾಗಿ ಅವರು ಧೀ ಅಲ್ಟಿಮೇಟ್ ಡ್ಯಾನ್ಸ್ ಶೋ ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದರು.
ಅವರು ಪಿಂಕ್ ಎಲಿಫೆಂಟ್ ಪಿಕ್ಚರ್ಸ್ ಎಂಬ ಬ್ಯಾನರ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ತೆಲುಗು ವೆಬ್-ಸರಣಿ ಮುದ್ದಪ್ಪಪ್ಪು ಅವಕೈ ಅಭಿನಯಿಸಿದರು ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಈ ಸರಣಿಯು ಯೂಟ್ಯೂಬ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿದ್ದು ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಿಂದ ಉತ್ತಮ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ವ್ಯಕ್ತವಾಯಿತು.
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೧೫ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ಓಕಾ ಮನಸು ಎಂಬ ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು. ಮತ್ತು ನಟಿಯಾಗಿ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿತು. ಅವರ ಇತ್ತೀಚಿನ ಚಿತ್ರ ಸೂರ್ಯಕಾಂತಂ ಬಾಕ್ಸ್ ಆಫೀಸ್ ನಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ, ಕೇವಲ 3 ಕೋಟಿ ಗಳಿಸಿದೆ.
ಕನ್ಯಾದಾನ
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೫೪ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಮಣಿಕಟ್ಟು
thumb
ಚಲನೆ
ಕೈಯ ಬಾಹ್ಯ ಸ್ನಾಯುಗಳು ಮುಂದೋಳಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಇಲ್ಲಿ ಇವುಗಳ ಟೊಳ್ಳು ಭಾಗಗಳು ಹತ್ತಿರದ ಮಾಂಸಲ ವರ್ತುಲತೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತವೆ. ಸಂಕೋಚನವಾದಾಗ, ಈ ಸ್ನಾಯುಗಳ ಬಹುತೇಕ ಸ್ನಾಯುರಜ್ಜುಗಳು ಅಂಗೈ ಮೇಲ್ಗಡೆ ಫ಼್ಲೆಕ್ಸರ್ ರೆಟಿನ್ಯಾಕ್ಯುಲಮ್‍ನ ಹಾಗೂ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಎಕ್ಸ್‌ಟೆನ್ಸರ್ ರೆಟಿನ್ಯಾಕ್ಯುಲಮ್‍ನ ಕೆಳಗೆ ಸಾಗುವ ಮೂಲಕ, ಮಣಿಕಟ್ಟಿನ ಸುತ್ತ ಬಿಗಿಯಾದ ಬಿಲ್ಲುಹೆದೆಗಳಂತೆ ನಿಂತುಕೊಳ್ಳುವುದು ತಡೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
ವರ್ಗ:ಮಾನವ ಶರೀರ
ದೊಡ್ಡ ದಾಸಮಂಗಟ್ಟೆ
ಗ್ರೇಟ್ ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್ (ಬ್ಯುಸೆರೊಸ್ ಬೈಕಾರ್ ನಿಸ್ ), ಇದನ್ನು ಗ್ರೇಟ್ ಇಂಡಿಯನ್ ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್ ಅಥವಾ ಗ್ರೇಟ್ ಪೈಡ್ ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್ (ಬಣ್ಣಬಣ್ಣದ ಮಹಾ ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್) ಎಂದು ಕೂಡ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ"ಮಂಗಟ್ಟೆ"ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್ ಕುಟುಂಬದ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಭೇದಗಳ ಪೈಕಿ ಇದು ಒಂದಾಗಿದೆ. ಗ್ರೇಟ್ ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್, ಭಾರತ, ಮಲಯ್ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪ ಮತ್ತು ಸುಮಾತ್ರಾ, ಇಂಡೋನೇಷ್ಯಾದ ಅರಣ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಅವುಗಳ ಆಕರ್ಷಕ ಗಾತ್ರ ಮತ್ತು ಬಣ್ಣ ಅನೇಕ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಆಚರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿಸಿವೆ. ಗ್ರೇಟ್ ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್ ದೀರ್ಘಕಾಲದವರೆಗೆ ಜೀವಿಸುವ ಪಕ್ಷಿಯಾಗಿದ್ದು, ಸೆರೆಯಲ್ಲಿ(ಪಂಜರದಲ್ಲಿ) ೫೦ ವರ್ಷಗಳ ವರೆಗೆ ಬದುಕುಳಿಯುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಫಲಾಹಾರಿಗಳಾದರೂ ಕೂಡ ಇವು ಅನುಕೂಲವರ್ತಿಗಳಾಗಿದ್ದು, ಸಣ್ಣ ಸಸ್ತನಿ, ಸರೀಸೃಪ ಮತ್ತು ಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನು ಬೇಟೆಯಾಡುತ್ತವೆ.
ವಿವರಣೆ
ಗ್ರೇಟ್ ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್ (ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಮಂಗಟ್ಟೆ ಹಕ್ಕಿ ಅನ್ನುತ್ತಾರೆ )ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಪಕ್ಷಿಯಾಗಿದ್ದು, ೧೫೨ ಸೆಂಟಿ ಮೀಟರ್ (೬೦ ಒಳಗೆ) ರೆಕ್ಕೆಯ ವಿಸ್ತಾರದೊಂದಿಗೆ  ೯೫–೧೨೦ ಸೆಂಟಿ ಮೀಟರ್ (೩೮–೪೭ ವರೆಗೆ) ಉದ್ದವಿದೆ, ಹಾಗು ೨.೧೫–೪ ಕೆ.ಜಿ (೪.೭-೮.೮ ಪೌಂಡ್)ರಷ್ಟು ತೂಕವಿರುತ್ತದೆ. ಇದು ಅತ್ಯಂತ ಉದ್ದವಲ್ಲದ ಆದರೆ ಅತ್ಯಂತ ಭಾರದ ಏಷ್ಯನ್ ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್ ಆಗಿದೆ. ಇದರ ಉದ್ದವಾದ ಕೊಕ್ಕಿನ ಮೇಲಿರುವ ಗಾಢ ಹಳದಿ ಮತ್ತು ಕಪ್ಪು ಶಿರಸ್ತ್ರಾಣ( ಕೊಕ್ಕಿನ ಮೇಲಿರುವ ರಕ್ಷಾಕವಚ) ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್‌ನ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಗುಣಲಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ. ಇದರ ಶಿರಸ್ತ್ರಾಣವನ್ನು ಮುಂದಿನಿಂದ ನೋಡಿದಾಗ ಅದು U- ಆಕಾರದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಹಾಗು ಮೇಲ್ಬಾಗವು ಒಳಬಾಗಿದ್ದು, ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಏಣುಗಳಿದ್ದು ಅವು ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ತುತ್ತತುದಿ(ಬಿಂದು)ಯಾಗಿ ರಚನೆಯಾಗುತ್ತವೆ. ಇದನ್ನು ಲ್ಯಾಟೀನ್‌ ಪ್ರಭೇದಗಳ ಬೈಕ್ರಾನಿಸ್ ಉಪನಾಮದಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ. ಶಿರಸ್ತ್ರಾಣವು ಟೊಳ್ಳಾಗಿದ್ದು,ಯಾವುದೇ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಪೂರೈಸುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೂ ಇವುಗಳನ್ನು ಕೆಲವು ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಲಿಂಗ ಆಯ್ಕೆಯ ಫಲಿತಾಂಶವೆಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಗಂಡು ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್‌ಗಳು ಹಾರುವಾಗ ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಪರಸ್ಪರ ಘರ್ಷಿಸುವ ಮೂಲಕ ಶಿರಸ್ತ್ರಾಣದಿಂದ ಡಿಕ್ಕಿಹೊಡೆಯುವುದರಲ್ಲಿ ನಿರತವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಹೆಣ್ಣು ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್‌ಗಳು ಗಂಡಿಗಿಂತ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಅಲ್ಲದೇ ಇವುಗಳ ಕಣ್ಣುಕುಳಿಯ ಚರ್ಮ ಊದ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿದ್ದರೂ (ಕಡುಕೆಂಪು) ಕೂಡ ಕೆಂಪು ಕಣ್ಣುಗಳ ಬದಲಿಗೆ ನಸುನೀಲಿ ಮಿಶ್ರಿತ ಬಿಳಿಬಣ್ಣದ ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಇತರ ಹಾರ್ನ್‌ಬಿಲ್ ಗಳಂತೆ ಇವುಗಳು ಕೂಡ ಆಕರ್ಷಕ "ಕಣ್ಣಿನ ರೆಪ್ಪೆಗಳನ್ನು" ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಹೆಣ್ಣು ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಶಿರಸ್ತ್ರಾಣದ ಹಿಂಭಾಗವು ನಸುಗೆಂಪಾಗಿರುತ್ತದೆ.ಗಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಶಿರಸ್ತ್ರಾಣದ ಮುಂಭಾಗ ಮತ್ತು ಹಿಂಭಾಗದ ಕೆಳತಲವು ಕಪ್ಪಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಗಂಡು ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್, ಪ್ರೀನ್ ಗ್ರಂಥಿಯ ಸ್ರಾವವನ್ನು ಹರಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಹಳದಿಬಣ್ಣದಲ್ಲಿದ್ದು, ಈ ಮೂಲಕ ಹಾರುವ ರೆಕ್ಕೆಯ ಗರಿಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಕೊಕ್ಕಿಗೆ ಗಾಢವಾದ ಹಳದಿ ಬಣ್ಣ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಕೊಕ್ಕಿನ ಅಸ್ಥಿಸಂಧಿಯು ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೇ ದಂತುರೀಕೃತ ಮತ್ತು ವಯಸ್ಸಿನೊಂದಿಗೆ ಸವೆದುಹೋದ ತುದಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಇವು ರೆಕ್ಕೆಗಳನ್ನು ಜೋರಾಗಿ ಬಡಿಯುತ್ತವೆ. ಅಲ್ಲದೇ ಇವುಗಳು ಹಾರುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರೆಕ್ಕೆಗಳನ್ನು ಬಡಿಯುವಾಗ ಉಂಟುಮಾಡುವ ಶಬ್ದವನ್ನು ದೂರದಿಂದಲೂ ಕೇಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದಾಗಿದೆ. ರೆಕ್ಕೆಗಳನ್ನು ಬಡಿಯುವಾಗ ಕೇಳಿಸುವ ಶಬ್ದವು, ಚಲಿಸಲಾರಂಭಿಸುವ ಉಗಿ ಎಂಜಿನ್ ಶಬ್ದದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ. ಅಗಲವಾಗಿ ಚಾಚಿಕೊಂಡಿರುವ ಮತ್ತು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಸುರುಳಿಯಾಗಿ ತಿರುಚಿಕೊಂಡಂತಿರುವ ಬೆರಳುಗಳೊಂದಿಗೆ, ಪಕ್ಷಿಯ ಹಾರಾಟವು ಬಿರುಸಾದ ರೆಕ್ಕೆಗಳ ಬಡಿತದ ಹಿಂದೆಯೇ ಸರಾಗವಾಗಿರುವ ಜಾರಿಕೆಗಳನ್ನು(ತೇಲುವಿಕೆ)ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಇವುಗಳು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಕಾಡಿನ ಮೇಲೆ ಅತ್ಯಂತ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಹಾರುತ್ತವೆ,ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಹಿಂದೆ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳಿಂದ ಉಪಪ್ರಭೇದಗಳು ಕೆವಾಟಸ್ ಎಂದು ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿತ್ತು; ಉಪ ಹಿಮಾಲಯದ ಕಾಡುಗಳಿಂದ ನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾದ ರೂಪವನ್ನು ಉಪಪ್ರಭೇದ ಹೊಮ್ರೈ  ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸುಮಾತ್ರಾದಿಂದ ಬಂದಂತಹ ಉಪಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಕೆಲವು ಕಾಲದವರೆಗೆ ನವಿಲು ಜಾತಿಯ ಕ್ರಿಸ್ಟೇಟಸ್ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇವುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸವು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ. ಹಿಮಾಲಯದ ಪಕ್ಷಿಗಳು ದಕ್ಷಿಣದಿಂದ ಬರುವ ಪಕ್ಷಿಗಳಿಗಿಂತ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ; ಮತ್ತು ಈ ಪ್ರಬೇಧಗಳನ್ನು ಈಗ ಉಳಿದಿರುವ ಏಕೈಕ ಮಾದರಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಹರಡುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಆವಾಸಸ್ಥಾನ
ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್ ಜಾತಿಗಳ ಹರಡುವಿಕೆಯನ್ನು ದಕ್ಷಿಣ ಮತ್ತು ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳು ಎಷ್ಟು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿವೆ ಎಂಬುದರ ಮೇಲೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ, ಅವುಗಳು ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟದ ಕೆಲವೇ ಕೆಲವು ಕಾಡುಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗು ಹಿಮಾಲಯದ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿರುವ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳ ಹರಡುವಿಕೆಯು ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್, ಬರ್ಮಾ, ಮಲಯ ಮತ್ತು ಸುಮಾತ್ರಗಳವರೆಗು ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ. ಎತ್ತರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿರುವ ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳಿಂದ ದಟ್ಟವಾಗಿ ಬೆಳೆದ(ಮರಗಳನ್ನು ಕಡಿಯದಂತಹ) ಅರಣ್ಯಗಳು ಇವುಗಳ ಆವಾಸಸ್ಥಾನವಾಗಿವೆ. ಇವು ಅನೇಕ ಚಿಕ್ಕ ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್‌ಗಳಂತಿರದೆ, ಕಾಡಿನ ವಿಸ್ತಾರವಾದ ಹರವಿಗೆ ಅವಲಂಬಿಸಿರುವಂತೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.
ಥೈಲ್ಯಾಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಂತಾನವೃದ್ಧಿಯ ಋತುವಿನಲ್ಲಿ ಗಂಡು ಪಕ್ಷಿಗಳ ಆವಾಸ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಸುಮಾರು ೩.೭ ಚದರ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ನೋಡಬಹುದಾಗಿದೆ.ಸಂತಾನವೃದ್ಧಿ ಮಾಡದ ಇತರ ಋತುವಿನಲ್ಲಿ ೧೪.೭  ಚದರ ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ವರೆಗೆ ಕಾಣಬಹುದಾಗಿದೆ.
ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಆಹಾರ ತಿನ್ನಿಸುವುದು
ಗ್ರೇಟ್ ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್‌ಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಣ್ಣ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ದೊಡ್ಡ ಗುಂಪುಗಳು ಕೆಲವು ಬಾರಿ ಹಣ್ಣಿನ ಮರಗಳಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಸೇರುತ್ತವೆ. ಭೂತಾನ್‌ನ ಆಗ್ನೇಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ೧೫೦ರಿಂದ ೨೦೦ರ ವರೆಗೆ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿದ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಸಮೂಹವನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ, ಗ್ರೇಟ್ ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್‌ನ ಆಹಾರವು ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಅಂಜೂರವು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಆಹಾರದ ಮೂಲಗಳಾಗಿವೆ. ವೈಟೆಕ್ಸ್ ಅಲ್ಟಿಸಿಮ ವನ್ನು ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಭೇದವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇವುಗಳು ಪರ್ಸಿಯ ಆಲ್ಸಿಯೊಡಾಫೆನೆ  ಮತ್ತು ಮೈರಿಸ್ಟಿಕಾ ದಂತಹ  ಮೈರಿಸ್ಟಿಕ್ಯಾಸಿಯ ಮತ್ತು ಲಾರೆಸಿಯಾ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಮೇದಸ್ಸು ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿರುವ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಕೂಡ ಸೇವಿಸುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಾಗಿರುವ ನೀರನ್ನು ಅವುಗಳು ಸೇವಿಸುವಂತಹ ಹಣ್ಣುಗಳ ಆಹಾರದಿಂದಲೇ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪಡೆಯುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳು ಕಾಡಿನಲ್ಲಿರುವ ಮರದ ಅನೇಕ ಪ್ರಬೇಧಗಳನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಹರಡುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳು ಸಣ್ಣ ಸಸ್ತನಿಗಳನ್ನು, ಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನು, ಸಣ್ಣ ಸರೀಸೃಪಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಕೀಟಗಳನ್ನು ಕೂಡ ತಿನ್ನುತ್ತವೆ. ಈ ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್‌ಗಳ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಮಕ್ಯಾಕ್(ಸಿಂಹದ ರೀತಿಯ ಬಾಲವುಳ್ಳ ಮಕಾಕ ಕುಲದ ಕೋತಿ) ಕೂಡ ಆಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ಹುಡುಕುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಅವು ಕೊಂಬೆಗಳಲ್ಲಿ ನೆಗೆಯುತ್ತಾ ಮುಂದೆ ಸಾಗಿ ಕೀಟಗಳು, ಗೂಡಿನಲ್ಲಿರುವ ಮರಿಹಕ್ಕಿಗಳು, ಸಣ್ಣ ಹಲ್ಲಿಗಳಿಗೆ ಹುಡುಕುತ್ತಾ, ತೊಗಟೆಗಳನ್ನು ಹರಿದು ಪರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳ ಬೇಟೆ ಸಿಕ್ಕಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಮೇಲಕ್ಕೆಸೆದು ನುಂಗಿ ಬಿಡುತ್ತವೆ. ಅಪರೂಪದ ಅಳಿಲು, ಟ್ರ್ಯಾವೆನ್‌ಕೋರ್(ತಿರುವನಂತಪುರ) ಹಾರುವ ಅಳಿಲಾದ ಪೆಟಿನೊಮಿಸ್ ಫಸ್‌ಕೊ ಕ್ಯಾಪಿಲಸ್ ಕೂಡ ಈ ಪ್ರಭೇದಗಳ ಆಹಾರವೆಂದು  ಗಮನಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕೊಲಾರೆಡ್ ಸ್ಕಾಪ್ಸ್ ಗೂಬೆ ಒಟಸ್ ಬ್ಯಾಕ್ಕಮೊಯೆನ, ಜಂಗಲ್ ಔಲೆಟ್ (ಕಾಡಿನ ಮರಿಗೂಬೆ) ಗ್ಲಾಸಿಡಿಯಮ್ ರೇಡಿಯಾಟಂ ಮತ್ತು ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಬೂದುಬಣ್ಣವುಳ್ಳ ಹೊಂದಿರುವ ಹಸಿರು ಪಾರಿವಾಳಟೆರನ್ ಪಾಮ್ ಪೊಂಪಡೋರಾ , ಇವುಗಳನ್ನು ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಭೇದಗಳಿಗೆ ಬೇಟೆ ಹಕ್ಕಿಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಸಂತಾನವೃದ್ಧಿ
ಸಂತಾನವೃದ್ಧಿ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅವು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಶಬ್ದ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳು ದೊಡ್ಡ ದನಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಡುತ್ತವೆ. ಈ ಕರೆಗಳು ಸೆಕೆಂಡಿಗೊಂದು ಬಾರಿ ಗಂಡು ಪಕ್ಷಿ "ಕಾಕ್" ಎಂದು ದೊಡ್ಡ ದನಿಯಲ್ಲಿ ಕೂಗುವುದರೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಅನಂತರ ಇದರ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣು ಪಕ್ಷಿ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ತದನಂತರ ಈ ಜೋಡಿ ಅರಚುವ ಮತ್ತು ಕಿರಿಚಾಡುವ ದನಿಯ ತೀವ್ರಗತಿಯ ಮಿಶ್ರಣದೊಂದಿಗೆ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಕೂಗುತ್ತವೆ. ಗೂಡುಕಟ್ಟಲು ಅವು ದಟ್ಟವಾಗಿ ಬೆಳೆದ ಕಾಡುಗಳಿಗೆ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುತ್ತವೆ. ದೊಡ್ಡದಾದ ಉದ್ದವಾಗಿರುವ ಮತ್ತು ಹಳೆಯ ಮರಗಳು,ಅದರಲ್ಲು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮೇಲಾವರಣಕ್ಕಿಂತ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದಂತಹ ಮರಗಳ ಮೇಲೆ ಗೂಡು ಕಟ್ಟಲು ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುತ್ತವೆ.
ಗ್ರೇಟ್ ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್‌ಗಳು ಏಕ ಸಂಗಾತಿ ಜೋಡಿ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಅಲ್ಲದೇ ೨-೪೦ ರಂತೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಸಣ್ಣ ಗುಂಪುಗಳಲ್ಲಿ ಜೀವಿಸುತ್ತವೆ. ಸುಮಾರು ೨೦ ಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿನ ಪ್ರಣಯವನ್ನು ಗಮನಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಹೆಣ್ಣು ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್‌ಗಳು ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ ಮರಗಳ ಕಾಂಡದಲ್ಲಿರುವ ಪೊಟರೆಗಳಲ್ಲಿ ಗೂಡನ್ನು ಕಟ್ಟುತ್ತವೆ. ಅಲ್ಲದೇ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಹಿಕ್ಕೆಯಿಂದ ತಯಾರಾದ ಅಂಟಿನ ಮೂಲಕ ಮುಚ್ಚಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಮರಿಗಳು ಆಂಶಿಕವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವವರೆಗು ಹೆಣ್ಣು ಹಕ್ಕಿ ಗೂಡಿನೊಳಗೆಯೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೇ ಅದರ ಆಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ಗಂಡನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಕಾಲಾವಧಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣು ಹಕ್ಕಿಯ ಗರಿಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಉದುರಿಹೋಗುತ್ತವೆ. ಎಳೆ ಮರಿಗಳಿಗೆ ಇನ್ನೂ ಗರಿಗಳು ಮೂಡಿರದೇ ಮಾಂಸದ ಮುದ್ದೆಗಳಂತೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಗೂಡಿನಲ್ಲಿ ಮಾಡಲಾದ ಸಣ್ಣ ರಂಧ್ರದ ಮೂಲಕ ಹೆಣ್ಣು ಪಕ್ಷಿಗೆ ಅದರ ಸಂಗಾತಿ ಆಹಾರವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಕಾವಿನ ಮೊಟ್ಟೆಗಳು ಒಂದು ಅಥವಾ ಎರಡು ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದು, ಹೆಣ್ಣು ಹಕ್ಕಿಯುವ ೩೮ ರಿಂದ ೪೦ ದಿನಗಳ ವರೆಗೆ ಕಾವುಕೊಡುತ್ತದೆ. ಗೂಡಿನಲ್ಲಿರುವ ರಂಧ್ರದ ಮೂಲಕ ಹೆಣ್ಣು ಹಕ್ಕಿ ಅದರ ಹಿಕ್ಕೆಯನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೇ ಎಳೆ ಮರಿಗಳು ಅವುಗಳಿಗೆ ಎರಡು ವಾರಗಳು ತುಂಬಿದ ಕೂಡಲೇ ಅವು ಕೂಡ ಇದೇ ಗೂಡು ನಿರ್ಮಲೀಕರಣ ನಡವಳಿಕೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತವೆ. ಹೆಣ್ಣು ಹಕ್ಕಿಯು ಗೂಡಿನಿಂದ ಒಮ್ಮೆ ಹೊರಬಂದರೆ ಮತ್ತೆ ಅದನ್ನು ಮರಿಗಳು ಮುಚ್ಚುತ್ತವೆ.
ಎಳೆಯ ಮರಿಗಳಲ್ಲಿ ಶಿರಸ್ತ್ರಾಣ(ರಕ್ಷಾಕವಚ)ದ ಗುರುತು ಕಾಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಎರಡನೆ ವರ್ಷದ ನಂತರ, ಮುಂಭಾಗದ ತುದಿಯು ಕಲ್ಮೆನ್ ಏಣಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಹಾಗು ಮೂರನೆ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಹೊರಮುಖವಾಗಿ ಮತ್ತು ಕೆಳಮುಖವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವ ಎರಡು ತುದಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಅಡ್ಡಡ್ಡವಾದ ಶಿರಸ್ತ್ರಾಣ(ರಕ್ಷಾಕವಚ) ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಇದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹಿಂಭಾಗದ ಅಗಲವನ್ನು ಸರಿತೂಗಿಸಲು ಮುಂಭಾಗವು ಅಗಲವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬೆಳೆಯಲು ಐದು ವರ್ಷಗಳು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ
ವಿಶ್ರಮಿಸುವುದು
ವಿಶ್ರಮಿಸುವ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೇ ಪಕ್ಷಿಗಳು ಪ್ರತಿದಿನವು ಒಂದೇ ಹಾದಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತ ದೂರದ ಸ್ಥಳಗಳಿಂದ ಸೂರ್ಯಾಸ್ತದ ವೇಳೆಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಬರುತ್ತವೆ. ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿರುವಂತಹ ಉದ್ದವಾದ ಅನೇಕ ಮರಗಳನ್ನು ವಿಶ್ರಮಿಸಲು ಇವು ಬಳಸಬಹುದು. ಸ್ವಲ್ಪ ಎಲೆಗಳಿರುವಂತಹ ಅತ್ಯಂತ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿರುವ ಕೊಂಬೆಯನ್ನು ಪಕ್ಷಿಗಳು ಆಯ್ದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಹೆಚ್ಚು ಮುಸುಕು ಕವಿಯುವವರೆಗು ಅವುಗಳು ಸ್ಥಳಕ್ಕಾಗಿ ಪೈಪೋಟಿ ನಡೆಸುತ್ತ ಇರುತ್ತವೆ. ವಿಶ್ರಮಿಸುವಾಗ ಅವುಗಳ ಕುತ್ತಿಗೆಯನ್ನು ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಎಳೆದುಕೊಂಡು, ಕೊಕ್ಕನ್ನು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಕೋನಾಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಚಾಚುತ್ತವೆ.
ಸೆರೆ(ಪಂಜರದಲ್ಲಿ)
ಕೇವಲ ಕೆಲವೇ ಕೆಲವು ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್ ಗಳನ್ನು ಸೆರೆಯಲ್ಲಿಡಲಾಗಿದೆಯಲ್ಲದೇ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಸಂತಾನವೃದ್ಧಿ ಮಾಡಿವೆ. ಗೂಡಿನಲ್ಲಿರುವ ಹೆಣ್ಣು ಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನು ಬಂಧಿಸುವುದು ಸುಲಭ. ಅಲ್ಲದೇ ಕಾಡಿನಿಂದ ಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನು ಹಿಡಿಯುವಾಗ ಹೆಣ್ಣು ಹಕ್ಕಿಗಳನ್ನು ಹಿಡಿಯಲು ಒಲವು ತೋರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸೆರೆಯಲ್ಲಿ ಅವುಗಳ ಸಂತಾನವೃದ್ಧಿಯು ನಿಜಕ್ಕೂ ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿದ್ದು, ಹನ್ನೆರಡಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿವೆ. ಅವುಗಳು ಸಂಗಾತಿಯನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುವ ವಿಪರೀತ ಗುಣದಿಂದಾಗಿ ಮತ್ತು ದೀರ್ಘ ಮತ್ತು ಪ್ರಬಲ ಜೋಡಿ ಸಂಬಂಧಗಳಿಂದಾಗಿ, ತಳಿ ಬೆಳೆಸುವುದಕ್ಕೆ ಅವುಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವುದು ಕಷ್ಟಕರವಾದ ಕೆಲಸವಾಗಿದೆ.
ಸೆರೆಯಲ್ಲಿ ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್‌ಗಳು ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಮಾಂಸವನ್ನು ತಿನ್ನುತ್ತವೆ. ಅಲ್ಲದೇ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಹಣ್ಣುಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರೋಟೀನ್ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಆರೋಗ್ಯಕರ ಆಹಾರಕ್ರಮವನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಂಡಿವೆ. ಕೆಲವು ಮಾತ್ರ ಸೆರೆಯಲ್ಲಿ ಪಳಗುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಸೆರೆಯಲ್ಲಿ ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್‌ನ ನಡವಳಿಕೆ ಅತ್ಯಂತ ದುಗುಡ  ದಿಂದ ಕೂಡಿರುತ್ತವೆ ಎಂದು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸೆರೆಯಲ್ಲಿಡಲಾದ ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್ ಗಳು ತಮ್ಮ ರೆಕ್ಕೆಗಳನ್ನು ಹೊರಚಾಚಿಕೊಂಡು ಬಿಸಿಲು ಕಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಸ್ಥಿತಿಗತಿ
ಆವಾಸ ಸ್ಥಾನದ ಕೊರತೆಯಿಂದಾಗಿ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇವುಗಳನ್ನು ಬೇಟೆಯಾಡುವುದರಿಂದಾಗಿ ಗ್ರೇಟ್ ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್ ಗಳನ್ನು, ಅಪಾಯದ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಪಕ್ಷಿಜಾತಿಗಳ IUCN ಕೆಂಪು ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿದ್ದು, ಹತ್ತಿರದ ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಳಿದುಹೋಗುವ ಅಪಾಯದಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ನಿರ್ಣಯಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು CITES ನ ಅಪೆಂಡಿಕ್ಸ್I ರಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟಿಮಾಡಲಾಗಿದ್ದು, ಕಾಂಬೋಡಿಯಾದಂತಹ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇವುಗಳ ಸಂತತಿ ನಶಿಸಿ ಹೋಗುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇವುಗಳ ಸಂತತಿಯ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯ ಮೇಲಿನ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಆಣ್ವಿಕ ಮಾರ್ಗಗಳ ಪ್ರಯತ್ನ ನಡೆದಿದೆ.
ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ
ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗದವರು ಗ್ರೇಟ್ ಇಂಡಿಯನ್ ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್‌‌ನ ವಿವಿಧ ಅಂಗಾಂಗಗಳ ಆಸೆಯಿಂದ ಅವುಗಳ ಸಂತತಿಗೆ ಅಪಾಯವೊಡ್ಡಿದ್ದಾರೆ. ಅದರ ಕೊಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ತಲೆಯನ್ನು ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಬಳಸಿದರೆ, ಅದರ ಮಾಂಸವು ಔಷಧೀಯ ಗುಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದಾಗಿ ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಎಳೆ ಮರಿಗಳು ರುಚಿಯಾದ ತಿನಿಸು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಭಾರತದ ಮತ್ತು ಬೊರ್ನಿಯೋದ ಈಶಾನ್ಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗದವರು ಅವರ ತಲೆಯ ಅಲಂಕಾರಕ್ಕೆ ಅವುಗಳ ರೆಕ್ಕೆಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲದೇ ಅವುಗಳ ತಲೆಬುರುಡೆಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅಲಂಕಾರಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರ ಮಾಂಸವನ್ನು ನಾಗಾಸ್ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗವು ತಿನ್ನಲು ಯೋಗ್ಯವಲ್ಲ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಅವುಗಳನ್ನು ತಿಂದರೆ ಪಕ್ಷಿಯಲ್ಲಿರುವಂತೆ ಅವರ ಪಾದಗಳಲ್ಲಿ ಹುಣ್ಣಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆ ಇರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್ ರೆಕ್ಕೆಗಳೊಂದಿಗೆ ನೃತ್ಯಮಾಡುವಾಗ ತರಕಾರಿಗಳನ್ನು ತಿನ್ನುವುದಿಲ್ಲ. ಆಗಲೂ ಕೂಡ ಪಾದಗಳಲ್ಲಿ ಹುಣ್ಣಾಗಬಹುದು ಎಂದು ಅವರು ನಂಬಿದ್ದಾರೆ. ಪಕ್ಷಿ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಸೆರೆಹಿಡಿದ ಹಾರ್ನ್‌ಬಿಲ್‌ಗಳ ರೆಕ್ಕೆಗಳನ್ನು ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗಗಳಿಗೆ ಒದಗಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ನಿಸರ್ಗದತ್ತ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಶಿರಸ್ತ್ರಾಣದ ಬದಲಿಗೆ ಸೆರಾಮಿಕ್ ಶಿರಸ್ತ್ರಾಣಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದೆ.
ಚಿಹ್ನೆಯ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬಳಕೆ
ಗ್ರೇಟ್ ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್, ವಿಲಿಯಂ (ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿರುವ) ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಮುಂಬಯಿ ಪ್ರಕೃತಿ ಚರಿತ್ರೆ ಸಮಾಜದ ಚಿಹ್ನೆಯಾಗಿದೆ. ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್ ಹೌಸ್ ಎಂಬುದು ಅವರ ಕೇಂದ್ರಕಛೇರಿ ಕಟ್ಟಡದ ಹೆಸರಾಗಿದೆ. ಸರ್ ನಾರ್ಮನ್ ಕಿನ್ನಿಯರ್, ವಿಲಿಯಂಅನ್ನು W S ಮಿಲ್ಲರ್ಡ್ ನ ನಿಧನವಾರ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಳಗಿನಂತೆ ಬಣ್ಣಿಸಿದ್ದಾರೆ. “ಅಪೋಲೋ ಬೀದಿಯಲ್ಲಿರುವ ಈ ಸಮಾಜದ ಕೊಠಡಿಗಳಿಗೆ ಭೇಟಿನೀಡುವ ಪ್ರತಿ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಗ್ರೇಟ್ ಇಂಡಿಯನ್ ಹಾರ್ನ್ ಬಿಲ್ ಅನ್ನು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತಾರೆ, "ಆಫೀಸ್ ಕನೇರಿ" ಎಂದು ಹೆಸರಾಗಿದ್ದ ಇದು ಫಿಪ್‌ಸನ್ ಅಂಡ್ ಕಂಪನಿಯ ಕಛೇರಿಯಲ್ಲಿದ್ದ  ಮಿಲ್ಲರ್ಡ್‌ನ ಕುರ್ಚಿಯ ಹಿಂಬದಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಪಂಜರದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೨೬ ವರ್ಷಗಳ ವರೆಗೆ ಇದು ಬದುಕಿತು ಹಾಗು ೧೯೨೦ ರಲ್ಲಿ ಮೃತಪಟ್ಟಿತು. ವೈರ್‌ನ ಒಂದು ತುಂಡನ್ನು ನುಂಗಿದ್ದು ಇದರ ಸಾವಿಗೆ ಕಾರಣವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಹಿಂದೆ "ವಿಲಿಯಂ" ಉರಿಯುತ್ತಿದ್ದ ಸಿಗಾರ್ ತುಂಡನ್ನು ನುಂಗಿತ್ತಾದರು ಅದಕ್ಕೇನು ದುಷ್ಪರಿಣಾಮ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ಅದರ ಹಳೆಯ ಸ್ನೇಹಿತನ ಸಾವು ಅದಕ್ಕೆ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣವೆಂದು ಭಾವಿಸುವೆ."
ಇತರ ಮೂಲಗಳು
http://thatskannada.oneindia.in/column/bhat//2010/0218-saving-the-hornbill-pilai-poonswad-way.html
ಬೇಡರ ಕಣ್ಣಪ್ಪ
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೫೪ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ರಾಜಕುಮಾರ್_ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ರಾಜಕುಮಾರ್_ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು  ವರ್ಗ:ರಾಜಕುಮಾರ್_ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ಅಲೆತಡೆ
ಮಾರುತಗಳು
ಗಾಳಿಯಿಂದ ಅಲೆಗಳು ಉತ್ಪನ್ನವಾಗುತ್ತವೆ. ಬಂದರಿನ ಪ್ರವೇಶಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿಯೂ ಒಳಗಡೆಯೂ ಹಡಗುಗಳ ಚಲನೆಗಳಿಗೆ ಗಾಳಿಯಿಂದ ತೊಂದರೆಯಾಗುವುದುಂಟು. ಸಮುದ್ರವು ವರ್ಷದ ಯಾವ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಶಾಂತವಾಗಿರುವುದೆಂದು ನೋಡಿ ಅಲೆತಡೆಗಳ ರಿಪೇರಿಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಭಾರತದಲ್ಲಿರುವ ಹಾಗೆ ಕ್ಲುಪ್ತಮಾರುತಗಳು (ಮಾನ್ಸೂನ್ಸ್) ಬೀಸುವ ಕಡೆ ಋತುಗಳಿಗೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ಗಾಳಿಯ ದಿಕ್ಕೂ ಬಲವೂ ನಿಯತಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ. ಚಂಡಮಾರುತಗಳೂ ಸುಂಟರಗಾಳಿಗಳೂ ಕ್ಲುಪ್ತಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬೀಸುತ್ತವೆ. ಅಲೆಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಆಳವಾದ ನೀರಿನ ಅಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಆಳ ಕಡಿಮೆಯಾದ ನೀರಿನ ಅಲೆಗಳು ಎಂದು ಎರಡು ಭಾಗವಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಬಹುದು. ಅಲೆಯ ಉದ್ದದ ಅರ್ಧಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಆಳದ ನೀರಿನ ಅಲೆಗಳು ಮೊದಲನೆಯ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೇರುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಅಲೆಗಳ ವೇಗ ಅವುಗಳ ಉದ್ದಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿದೆ. ಆಳ ಕಡಿಮೆಯಾದ ಕಡೆ ಸಮುದ್ರದ ತಳದ ಎಳೆತಕ್ಕೆ ಅಲೆಗಳು ಒಳಪಟ್ಟು ಅಲೆಯ ವೇಗ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ನೀರು ಗಾಳಿಗೆ ಒಡ್ಡಿದ ದೂರ (ಫೆಚ್) ಹೆಚ್ಚಾದಷ್ಟೂ ಗಾಳಿಯ ವೇಗವೂ ಅದು ಬೀಸುವ ಅವಧಿಯೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅಲೆಗಳ ಎತ್ತರವೂ ಉದ್ದವೂ ವೇಗವೂ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತವೆ. ಕೆಲವು ಸಾಗರದ ಅಲೆಗಳು ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾದ ಜಾಗದಿಂದ ಸಾವಿರಾರು ಮೈಲಿಗಳ ದೂರ ಸಂಚರಿಸಿ ದಡವನ್ನು ಬಡಿಯುತ್ತವೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಮುದ್ರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾಣುವ ದೊಡ್ಡ ಅಲೆಗಳು ದಡವನ್ನು ತಲುಪುವುದೇ ಇಲ್ಲ. ಆಲಿಕೆಯಂತೆ (ಫನಲ್) ಅಗಲ ಕಿರಿದಾಗುತ್ತ ಹೋಗುವ ಕೊಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿ ಅಲೆಗಳ ಎತ್ತರವೂ ವಿಧ್ವಂಸಕ ಶಕ್ತಿಯೂ ಹೆಚ್ಚು. ಕೊಲ್ಲಿ ಬಲಿಷ್ಠವಾದ ಮಾರುತಗಳ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ಅಭಿಮುಖವಾಗಿದ್ದರಂತೂ ಈ ಶಕ್ತಿ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ. ಅಲೆಗಳು ಸಂಚರಿಸುವ ವೇಗ ಅಲೆಗಳ ಉದ್ದಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿದೆ. ಆಳವಾದ ನೀರಿನಲ್ಲಿ 600 ಉದ್ದವಾದ ಅಲೆಗಳ ಉದ್ದ 33 ನಾಟುಗಳು ಎಂದರೆ ಗಂಟೆಗೆ 31 ಕಿ.ಮೀ. ಅಲೆ ಸಮುದ್ರತೀರವನ್ನು ತಲುಪಿದಾಗ ಅದು ಒಡೆದು ಚದರಿಹೋಗುತ್ತದೆ ಇಲ್ಲವೇ ಪ್ರತಿಫಲಿತವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಳವಿಲ್ಲದ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮರಳುದಿಬ್ಬಕ್ಕೆ ತಗುಲಿದಾಗ ಅಲೆ ಒಡೆದು ಇಳಿಜಾರಾದ ದಿಬ್ಬಕ್ಕೆ ಎದುರಾಗಿ ನುಗ್ಗಿ ಬಲವನ್ನೆಲ್ಲಾ ಕಳೆದುಕೊಂಡು ಸಮುದ್ರದ ಮೇಲೆ ಹಿನ್ನೆಗೆಯುತ್ತದೆ. ದಡದ ಕಡೆಗೆ ಉರುಳುವಾಗ ಸುಮಾರಾಗಿ ಲಂಬವಾಗಿರುವ (ವರ್ಟಿಕಲ್) ಅಡಚಣೆಯನ್ನು ಬಲವಾಗಿ ಒದೆಯುತ್ತದೆ. ಒಡೆಯುವ ಅಲೆ ಒಂದು ಪರಿಮಿತ ಜಾಗದ ಮೇಲೆ ಬೀಳುವುದರಿಂದ ಅದರ ಆಘಾತ ಪ್ರತಿಫಲಿತ ಅಲೆಯ ಆಘಾತಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು. ಅಲೆಗಳು ಒಡೆದ ಕಡೆ ಸಮುದ್ರದ ತೀರ ಕೊರೆದುಹೋಗುತ್ತದೆ. ಅಂಥ ಇಳಿಕಲುಗಳು ಮತ್ತಷ್ಟು ಕೊರೆಯದ ಹಾಗೆ ಮಾಡಲು ದೊಡ್ಡ ಕಾಂಕ್ರೀಟಿನ ದಿಮ್ಮಿಗಳನ್ನು ಪೇರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಲಂಬವಾದ ಅಡಚಣೆಯ ಮೇಲೆಯೇ ಅಲೆಗಳು ಒಡೆದರೆ ಅಲ್ಲಿ ಆಳ ಸಾಕಷ್ಟು ಇಲ್ಲದೆ ಹೋದಾಗ ಅಡಚಣೆಯ ತಳದಲ್ಲಿನ ಮರಳು ತೊಳೆದುಹೋಗುತ್ತದೆ. ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಜಲಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಯೋಗಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿ ಅಲೆಗಳ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಈಗ ಅಳೆಯುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗೆ ಶುದ್ಧವಿಜ್ಞಾನದ ನೆರವನ್ನು ಪಡೆದು ಪ್ರಯೋಗವಿಜ್ಞಾನ ಸಂವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯವಾಗಿ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಇಂಥ ಅನಿಶ್ಚಿತ ವಾದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ತುಂಬ ಅನುಕೂಲವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಪ್ರತಿಫಲಿತ ಅಲೆಯಿಂದ ಅಲೆತಡೆಯ ಮೇಲಿನ ಆಘಾತ ಚದರ ಅಡಿಗೆ ಒಂದು ಟನ್ನಿನಷ್ಟಿರಬಹುದು. ಆದರೆ ಅಲೆಗಳು ಒಡೆಯುವ ಮಿತವಾದ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಇದು ಚದರ ಅಡಿಗೆ 6 ಟನ್ನುಗಳವರೆಗೂ ಹೋಗಬಹುದು.
ಅಲೆತಡೆಗಳ ನಮೂನೆಗಳು
ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಇವು ಮೂರು ನಮೂನೆಗಳಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ: 1. ಭರ್ತಿ ಕಲ್ಲಿನ ಮಾದರಿ; 2. ಸಂಕೀರ್ಣ ಮಾದರಿ; 3. ಲಂಬವಾದ ಗೋಡೆಯ ಮಾದರಿ.
ಭರ್ತಿಕಲ್ಲಿನ ಮಾದರಿ
ಇಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಒಂದರ ಮೇಲೊಂದು ಪೇರಿಸಿ ಹೊರಗಡೆ ದೊಡ್ಡ ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಕೊಡುತ್ತಾರೆ. ಇದನ್ನು ಉಬ್ಬರವಿಳಿತದ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರದೆ ಇರುವ ಕಡೆ 18 ಮೀ. ನೀರಿನ ಆಳದವರೆಗೆ ಉಪಯೋಗಿಸಬಹುದು. ತಳಪಾಯ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿರದ ಕಡೆ ಕಲ್ಲಿನ ರಾಶಿ ಕೆಳಕ್ಕೆ ಇಳಿದರೆ ಹೊಸದಾಗಿ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ತುಂಬಿ ಸರಿಮಾಡಬಹುದು. ಈ ನಮೂನೆಯಲ್ಲಿ ಭರತದ ಕೆಳಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಅಲೆಗಳಿಂದ ಕಟ್ಟಡಕ್ಕೆ ಅಪಾಯ ಹೆಚ್ಚು. ಒಳಕ್ಕೆ ಬರುವ ಅಲೆಗಳು ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ಸಾಗಿಸುತ್ತವೆ. ನೀರು ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಸರಿದಾಗ ಕಲ್ಲುಗಳು ಕೆಳಕ್ಕೆ ಉರುಳುತ್ತವೆ. ಏರಿಯ ಆಕಾರ ಅನೇಕ ವಿಧ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ತುಂಬಿ ಇಳಿಕಲಿನ ಹೊರಭಾಗದಲ್ಲಿ ದಪ್ಪ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ತಳಪಾಯ ಮೆದುವಾಗಿರುವ ಕಡೆ ಕಲ್ಲಿನ ರಾಶಿಯೇ 6 ರಿಂದ 10ಮೀ.ವರೆಗೂ ಕೆಳಕ್ಕೆ ಇಳಿದ ನಿದರ್ಶನಗಳಿವೆ. ಏರಿಯ ಹೊರಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮೇಲುಗಡೆ ಕಲ್ಲು ಇಲ್ಲವೆ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಆಕಾರದ ಕಾಂಕ್ರೀಟಿನ ದಿಮ್ಮಿಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ ಅಡ್ಡಾದಿಡ್ಡಿಯಾಗಿ ಪೇರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಭಾರವಾದ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಏರಿಯ ನೆತ್ತಿಯ ಮೇಲೂ ಸಮುದ್ರದ ಕಡೆ ನೀರಿನ ಕೆಳಮಟ್ಟಕ್ಕಿಂತ 3-6 ಮೀ. ಆಳದವರೆಗೂ ತುಂಬುತ್ತಾರೆ. ಅಲೆಗಳ ಬಲವಾದ ಒದೆತವನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಈ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಉಪಯೋಗಿಸುವ ಭಾರವಾದ ಕಲ್ಲಿನ ತೂಕ 10-20 ಟನ್ನುಗಳವರೆಗೂ ಕಾಂಕ್ರೀಟಿನ ದಿಮ್ಮಿಗಳ ತೂಕ 40 ಟನ್ನುಗಳವರೆಗೂ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ನಡುವಂತರದ ಕಲ್ಲುಗಳ ತೂಕ 1-10 ಟನ್ನುಗಳವರೆಗೂ ಸಣ್ಣ ಕಲ್ಲುಗಳ ತೂಕ 100 ಪೌಂಡುಗಳವರೆಗೂ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಅಲೆತಡೆಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟುವಾಗ ದಸಿಗಳ ತಳಪಾಯದ (ಪೈಲ್ ಫೌಂಡೇಷನ್ಸ್) ಮೇಲೆ ನಿಲ್ಲಿಸಿದ ಊರೆಕಟ್ಟುಗಳ (ಟ್ರೆಸ್ಲ್ಸ್) ಮೇಲೆ ರೈಲ್ವೆಕಂಬಿಗಳನ್ನೆಳೆದು ಟ್ರಾಲಿಗಳ ಮೇಲೆ ಭಾರವಾದ ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಸಾಗಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ವಿಶೇಷಭಾರವನ್ನು ಹೊರಬಲ್ಲ ಆಧುನಿಕ ಟ್ರಕ್ಕುಗಳೂ ಕ್ರೇನುಗಳೂ ಬಂದಮೇಲೆ ಕೆಲಸ ಸುಲಭವಾಗಿದೆ. ಈಚೆಗೆ ಒಂದು ಅಲೆತಡೆಯ ಮುಂದೆ ಇನ್ನೊಂದನ್ನು ಕಟ್ಟುವುದು ರೂಢಿಯಾಗುತ್ತಿದೆ. ಈ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾದ ಕಲ್ಲಿನ ಏರಿಗಳಿವೆ. ಹಿಂದಿನದು ದೊಡ್ಡ ಏರಿ. ಎರಡು ಏರಿಗಳಿಗೂ ನಡುವೆ ಅಲೆಗಳು ಸ್ತಬ್ಧವಾಗುವುದಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶವಿದೆ. ಸಮುದ್ರದ ಕಡೆಯ ಏರಿ ತಗ್ಗಾಗಿದ್ದು ದಡದ ಕಡೆಯ ದೊಡ್ಡ ಏರಿಯನ್ನು ಕಾಪಾಡುತ್ತದೆ. ಉಬ್ಬರವಿಳಿತಗಳ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿರುವ ಕಡೆ ಈ ಮಾದರಿಯ ಉಪಯೋಗ ಹೆಚ್ಚು.
ಸಂಕೀರ್ಣ ಮಾದರಿ (ಕಾಂಪೊಸಿಟ್ ಟೈಪ್)
ನೀರು ಬಹಳ ಆಳವಾಗಿರುವ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಉಬ್ಬರವಿಳಿತಗಳ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುವ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ತಳದಿಂದ ಮೇಲಿನವರೆಗೂ ಭರ್ತಿಕಲ್ಲನ್ನೇ ತುಂಬುವುದು ಸಾಧ್ಯವಾಗದು. ಅಂಥ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಭರ್ತಿಕಲ್ಲಿನ ತಳಪಾಯದ ಮೇಲೆ ಬೇರೆ ನಮೂನೆಯ ಕಟ್ಟಡವನ್ನು ಕಟ್ಟುತ್ತಾರೆ. ಭದ್ರವಾದ ಮೇಲುಕಟ್ಟಡ ನೀರಿನ ಮಟ್ಟದವರೆಗೂ ಹೋಗಬಹುದು ಅಥವಾ ನೀರಿನ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಕೊಂಚ ಕೆಳಗಡೆ ಇರಬಹುದು. ಈ ನಮೂನೆಯಲ್ಲಿ ದಪ್ಪಕಲ್ಲು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬೇಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಅಲೆಗಳಿಂದ ತೊಂದರೆಯಿಲ್ಲ. ಮೇಲು ಕಟ್ಟಡದ ಲಂಬವಾದ ಗೋಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ಅಲೆಗಳು ಹೊಡೆಯುವುದರಿಂದ ಅದು ಕೆಳಕ್ಕೆ ಉರುಳದಷ್ಟು ಬಲವಾಗಿರಬೇಕು. ಮೇಲು ಕಟ್ಟಡವನ್ನು ತಳಪಾಯದ ಏರಿಯ ಮೇಲೆ ಕಾಂಕ್ರೀಟಿನ ದಿಮ್ಮಿಗಳನ್ನು ವರಸೆಯಾಗಿ ಇಟ್ಟು ಕಟ್ಟಬಹುದು. ಇದರ ಎತ್ತರ ಉಬ್ಬರವಿಳಿತದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಮೇಲೆ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ನೀರಿನ ಮಟ್ಟದಿಂದ 10 ಮೀ. ಆಳದವರೆಗೂ ಬಲಿಷ್ಠವಾದ ಅಲೆಗಳು ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಉರುಳಿಸಬಲ್ಲವು. ಫ್ರಾನ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಸೇಲ್ಸಿನ ಅಲೆತಡೆಯನ್ನು ಆರಿಸಿದ ಭರ್ತಿಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಕಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಸಮುದ್ರದ ಕಡೆಯ ಇಳಿಕಲಿನಲ್ಲಿ ಭಾರವಾದ ಕಾಂಕ್ರೀಟಿನ ದಿಮ್ಮಿಗಳನ್ನು ಕಲ್ಲಿನ ಏರಿಯ ಮೇಲೆ ಅಡ್ಡಾದಿಡ್ಡಿಯಾಗಿ ತುಂಬಿ ಏರಿಯ ಕಲ್ಲು ಕೊರೆದುಹೋಗದ ಹಾಗೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಒಳಮುಖದಲ್ಲಿ ಹಡಗಿನ ಭರ್ತಿಕಟ್ಟೆಯಿದೆ (ಕ್ವೇ). ಏರಿಯ ಮೇಲುಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕಾಂಕ್ರೀಟಿನ ದಿಮ್ಮಿಗಳನ್ನಿಟ್ಟು ರಕ್ಷಣೆಯನ್ನು ಕೊಟ್ಟಾಗ ಈ ವರಸೆಗಳು ನೀರಿನ ಹೊಡೆತದಿಂದ ಒಂದು ಹೆಚ್ಚು, ಇನ್ನೊಂದು ಕಮ್ಮಿಯಾಗಿ ಇಳಿಯುವುದರಿಂದ ಸಮುದ್ರದ ಕಡೆಯ ಮುಖವನ್ನು ಕಾಪಾಡುವುದು ಮಾರ್ಸೇಲ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಜಾಗರೂಕತೆಯಿಂದ ಮಾಡಬೇಕಾದ ಕೆಲಸ. ಭರ್ತಿಕಲ್ಲನ್ನೇ ಉಬ್ಬರವಿಳಿತದ ಮೇಲಿನ ಮಟ್ಟದವರೆಗೂ ತುಂಬಿ ಮೇಲುಗಡೆ ಕಾಂಕ್ರೀಟಿನ ಮೇಲುಕಟ್ಟಡ ವನ್ನೂ ಕೈಪಿಡಿಯ ಗೋಡೆಯನ್ನೂ ಕಟ್ಟಿದಾಗ ಸಮುದ್ರದ ಮುಖದ ಕಡೆ ಕಲ್ಲುಗಳು ಉರುಳಿ ಅಪಾರವಾದ ನಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಅದಕ್ಕಾಗಿ 40 ಟನ್ ತೂಕದ ಕಾಂಕ್ರೀಟಿನ ದಿಮ್ಮಿಗಳನ್ನು ಅಡ್ಡಾದಿಡ್ಡಿಯಾಗಿ ಭರತದ ಕೆಳಮಟ್ಟದ ಮೇಲುಗಡೆ ತುಂಬುತ್ತಾರೆ. ಅಲೆಗಳು ಪ್ರಬಲವಾಗಿದ್ದಾಗ 300 ಟನ್ನಿನ ತೂಕದ ಕಾಂಕ್ರೀಟಿನ ದಿಮ್ಮಿಗಳನ್ನೂ ಜಾರಿಸಬಲ್ಲವು. ಸಂಕೀರ್ಣ ಮಾದರಿಯ ಅಲೆತಡೆಗಳ ಮೇಲುಕಟ್ಟಡವನ್ನು ಕಟ್ಟುವಾಗ ಟೊಳ್ಳಾದ ಇಟ್ಟಿಗೆಗಳೂ ಬಹು ಭಾರವಾದ ಕಲ್ಲುಗಳೂ ಬಳಕೆಗೆ ಬರುವುದಕ್ಕೆ ಮುಂಚೆ ಪ್ರಬಲಿತ ಕಾಂಕ್ರೀಟ್ ಇಲ್ಲವೆ ಉಕ್ಕಿನಿಂದ ಮಾಡಿದ ಕೇಸಾನುಗಳನ್ನು ತಳಪಾಯದಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಸಮುದ್ರತಳ ಕೊರೆದು ಹೋಗದಂತೆ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿದ್ದರೆ ಕೇಸಾನುಗಳನ್ನು ಧಾರಾಳವಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸಬಹುದು. ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ದಡದ ಮೇಲೆ ಕೇಸಾನುಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿ ದೋಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಗಿಸಿ ಸರಿಯಾದ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಇಳಿಸುವುದು ಕಷ್ಟವಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಈಚೆಗೆ ತಾಂತ್ರಿಕ ಕೌಶಲ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ 60 ಮೀ. ಉದ್ದ, 18 ಮೀ. ಅಗಲ, 10 ಮೀ. ಎತ್ತರದ ಕೇಸಾನುಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ನಾಲೆಯ ಮೇಲೆ ಸಾಗಿಸಿ ಕೃತಕವಾದ ಬಂದರನ್ನು ಉತ್ತರ ಫ್ರಾನ್ಸಿಗೆ ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕುವಾಗ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು.
ಲಂಬವಾದ ಗೋಡೆಯ ಮಾದರಿ
ಇವು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ತಳಪಾಯವನ್ನು ಹಾಕಿ ಎತ್ತಿದ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಕಟ್ಟಡಗಳು. ಇವನ್ನು ಸಮುದ್ರದ ತೀರಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಿದ್ದರೆ ಅಲೆಗಳು ಅವುಗಳ ಮೇಲೆ ಬಡಿಯುವುದರಿಂದ ಸಾಕಷ್ಟು ಭದ್ರವಾಗಿರಬೇಕು. ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿ ಡೋವರ್ ಬಂದರಿನ ಅಲೆತಡೆ ಈ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಅಲೆತಡೆಗಳನ್ನು ಕಾಂಕ್ರೀಟಿನ ದಿಮ್ಮಿಗಳಿಂದ ವರಸೆಯಾಗಿ ಕಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಉಬ್ಬರವಿಳಿತದ ತಗ್ಗಿನ ನೀರಿನ ಮಟ್ಟದ ಮೇಲುಗಡೆ ಹೊರಗೋಡೆಯನ್ನು ಕಗ್ಗಲ್ಲುಗಾರೆಯಿಂದ ಕಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಈ ದಿಮ್ಮಿಗಳನ್ನು ಸಂಚರಿಸುವ ಕ್ರೇನುಗಳಿಂದ ಕೆಳಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಲಾಯಿತು. ಅಲೆತಡೆಗಳ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ಮಾಡುವಾಗ ಒಂದೊಂದು ಕಟ್ಟಡದ ಮೇಲೂ ಬೀಳುವ ಅಲೆಗಳ ವೈಲಕ್ಷಣ್ಯ, ಅಲೆಗಳ ಒತ್ತಡಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ಅಲೆತಡೆಯ ನಮೂನೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಅಡ್ಡಕೊಯ್ತದ ರೂಪ (ಕ್ರಾಸ್ ಸೆಕ್ಷನ್) ಇವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸಬೇಕು.
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ ವರ್ಗ:ಸಮುದ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ
ದೇಯಿ ಬೈದ್ಯೆತಿ
ತುಳುನಾಡಿನ ಐತಿಹಾಸಿಕ  ಅವಳಿ ವೀರರಾದ ಕೋಟಿ ಚೆನ್ನಯರ ತಾಯಿ ದೇಯಿಬೈದ್ಯೆತಿಯು ಬಿಲ್ಲವರ ಕುಲ  ಕಸುಬಾದ  ನಾಟಿವೈದ್ಯ  ಪದ್ಧತಿಯ  ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ  ಮಹತ್ವದ  ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿದ್ದಾಳೆ. ಪಡುಮಲೆ ಬಲ್ಲಾಳರಿಗೆ  ಮೃಗವನ್ನು ಬೇಟೆಯಾಡುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕಾಲಿಗೆ ಕಾಸರಕದ ಮುಳ‍್ಳುತಾಗಿ  ಗಾಯ  ಉಲ್ಬಣಿಸಿ, ಪ‍್ರಾಣಾಂತಿಕ  ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ  ನೋವಿನಿಂದ  ಅವರು  ಒದ್ದಾಡುತ್ತಾರೆ. ಯಾವ ವೈದ್ಯರ  ಚಿಕಿತ್ಸೆಯೂ ‌‌ಫಲಕಾರಿಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆಗ ಬಲ್ಲಾಳರು ದೇಯಿಯನ್ನು ಕರೆತರಲು ಓಲೆಮಾನಿಯನ್ನು ಕಳುಹಿಸುವರು. ಏಳು ತಿಂಗಳು ತುಂಬಿತ್ತು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವಳು ತನ್ನ ವೃತ್ತಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಅರಸರ ಕರೆಯನ್ನು  ತಿರಸ್ಕರಿಸಲಾಗದೆ ಬಲ್ಲಾಳರ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಾಗಿ  ಗಿಡಮೂಲಿಕೆಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಬಲ್ಲಾಳರು ಕಳುಹಿಸಿದ್ದ ಪಲ್ಲಕಿಯನ್ನು ಬಳಸದೆ ಅದಕ್ಕೆ ಗೌರವ ಸೂಚಕವಾಗಿ  ಬಾಳೆ ಎಲೆಯಲ್ಲಿ  ಅಕ್ಕಿ,  ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ, ವೀಳ್ಯದೆಲೆ, ಅಡಿಕೆ ಇಟ್ಟು  ಕಾಲ್ನಡಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಹೊರಡುತ್ತಾಳೆ. ಪಾಡ್ದನದಲ್ಲಿ ಹೇಳುವಂತೆ  ಮುಂದಿನಿಂದ  ಗಂಡ ಕಾಂತಣ‍ಬೈದ್ಯ ‌‍ ಹಿಂದಿನಿಂದ  ಅಣ್ಣ  ಸಾಯನ ಬೈದ್ಯನ  ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಪಡುಮಲೆಗೆ ಪ್ರಯಾಣ ಬೆಳೆಸುತ್ತಾಳೆ.
ದೇಯಿಬೈದ್ಯೆತಿಯ ಹುಟ್ಟಿನ  ಬಗ್ಗೆ  ಜನಪದರು  ಅತಿಮಾನುಷ  ಕಥೆ  ಹೆಣೆದಿದ್ದಾರೆ. ದೇವರ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ಕೇಂಜವ  ಹಕ್ಕಿಗಳ  ಮೊಟ್ಟೆಯಿಂದ  ಈಕೆ  ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡವಳಂದು  ಪಾಡ್ದಾನದಲ್ಲಿ  ಹೇಳಿದೆ  ಸಂತಾನ  ಭಾಗ್ಯವಿಲ್ಲದೆ  ಕೊರಗುತ್ತಿದ್ದ  ಪೆಜನಾರ್  ಬ್ರಾಹ್ಮಣ  ದಂಪತಿಗಳು  ಈಮಗುವನ್ನು  ಕಂಡು  ತಮಗೆ  ದೇವರು  ಕರುಣಿಸಿದ  ವರವೆಂದು ಭಾವಿಸಿ ಆಕೆ  ಸ್ವರ್ಣಕೇದಗೆ  ಎಂದು  ನಾಮಕಅಣ  ಮಾಡಿ  ಪ್ರೀತಿತಿಂದ ಸಾಕಿ  ಸಲಹುತ್ತಾರೆ  ಮದುವೆಗೆ ಮೊದಲೆ  ಋತುಮತಿಯಾಗುವ ಕಾರಣ  ಕೇದಗೆಯ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಬಟ್ಟೆ  ಕಟ್ಟಿ  ಸಂಕಮಲೆ  ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ  ಬಿಟ್ಟು  ಬರುತ್ತಾನೆ. ಅಲ್ಲಿ ಮೂರ್ತೆದಾರಿಕೆ  ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದ  ಸಾಯನ ಬೈದ್ಯನು  ಅವಳನ್ನು  ಕಂಡು ಮನೆಗೆ  ಕರೆದುಕೊಂಡು  ಬಂದು  ಸಹೋದರಿಯಂತ ಸಾಕಿ  ತನ್ನ  ಭಾವ  ಕಾಂತಣ್ಣ ಬೈದ್ಯನಿಗೆ  ಮದುವೆ ಮಾಡಿ  ಕೊಡುವನು
ಸಬ್ಬಕ್ಕಿ
ಸಬ್ಬಕ್ಕಿ ಎನ್ನುವುದು ಮರಗೆಣಸಿನಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗುವ ಪಿಷ್ಠ. ಇದನ್ನು ಆಹಾರಪದಾರ್ಥವಾಗಿ ಅಡುಗೆ ಮಾಡಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಶಾಬಕ್ಕಿ, ಸಾಬೂದಾನಿ, ಸೀಮೆಅಕ್ಕಿ ಎನ್ನುವ ಹೆಸರುಗಳಿಂದಲೂ ಇದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ೯೫% ಸಬ್ಬಕ್ಕಿಯನ್ನು ತಮಿಳುನಾಡಿನಲ್ಲಿ (ಸೇಲಂನಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು) ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಬ್ಬಕ್ಕಿಯಿಂದ ಉಪ್ಪಿಟ್ಟು, ವಡೆ, ಪಾಯಸ ಮುಂತಾದ ತಿನಿಸುಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಭಾರತದ ವಿವಿಧ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಇದರ ಹೆಸರು ಹೀಗಿದೆ - (ಉರ್ದು: ساگودانه;ಹಿಂದಿ: साबुदाना; ಮರಾಠಿ : साबुदाणा; ಗುಜರಾತಿ: સાબુદાણા; ತೆಲುಗು: సగ్గు బియ్యం ತಮಿಳು : ஜவ்வரிசி).
==ತಯಾರಿಕೆಯ ವಿಧಾನ ==
ಹೊರಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳು
ಮುಟ್ಟಿದ್ದೆಲ್ಲ ಚಿನ್ನ
ಮುಟ್ಟಿದ್ದೆಲ್ಲ ಚಿನ್ನ, ಡಿ.ಶಂಕರ್ ಸಿಂಗ್ ನಿರ್ದೇಶನ ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಾಪಣ ಮಾಡಿರುವ ೧೯೫೪ರ ಕನ್ನಡ ಚಲನಚ್ರಿತ್ರ. ಈ ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಪಿ.ಶ್ಯಾಮಣ್ಣ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶನ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಬಾಲಕೃಷ್ಣ, ಪ್ರತಿಮಾದೇವಿ ಮತ್ತು ಹರಿಣಿ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೫೪ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ವಿಷರಕ್ತ ಆಘಾತ
ವಿಷರಕ್ತ ಆಘಾತವು (ಸೆಪ್ಟಿಕ್ ಶಾಕ್) ಸೋಂಕು ಮತ್ತು ರಕ್ತ ವಿಷದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಾದ ಅಂಗಾಂಶ ಒಳಹರಿಕೆ ಮತ್ತು ಆಮ್ಲಜನಕ ಹಂಚಿಕೆಯಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಒಂದು ಅಪಾಯಕರ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸ್ಥಿತಿ, ಆದಾಗ್ಯೂ ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿಯು ಇಡೀ ದೇಹದಲ್ಲಿರಬಹುದು ಅಥವಾ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಸೀಮಿತವಿರಬಹುದು. ಅದು ಬಹು ಅಂಗ ಅಸಮರ್ಪಕತಾ ವೈಫಲ್ಯ (ಮುಂಚೆ ಬಹು ಅಂಗ ವೈಫಲ್ಯವೆಂದು ಪರಿಚಿತವಾಗಿತ್ತು) ಮತ್ತು ಮರಣವನ್ನು ಉಂಟು ಮಾಡಬಹುದು. ಅವರ ಪ್ರತಿರಕ್ಷಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಸೋಂಕನ್ನು ಆರೋಗ್ಯವಂತ ವಯಸ್ಕರಂತೆ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುವಲ್ಲಿ ಅಸಮರ್ಥವಾಗಿರುವ ಕಾರಣ ಮಕ್ಕಳು, ನಿರೋಧಶಕ್ತಿಯು ದುರ್ಬಲಗೊಂಡಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು, ಮತ್ತು ವಯಸ್ಸಾದವರು ಅದರ ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯ ಬಲಿಪಶುಗಳು.
ವರ್ಗ:ವೈದ್ಯಕೀಯ ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು
ಶ್ರೀ ಭಾರತಿ ತೀರ್ಥ ಸ್ವಾಮಿಗಳು
ಬಾಲ್ಯ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ
'ಸೀತಾರಾಮ ಆಂಜನೇಯಲು'ರವರ ತಂದೆ,ವೆಂಕಟೇಶ ಅವಧಾನಿಗಳು. ತಾಯಿ, ಶ್ರೀಮತಿ ಅನಂತ ಲಕ್ಷ್ಮಮ್ಮ ದಂಪತಿಗಳಮಗನಾಗಿ ೧-೦೪-೧೯೫೧ ರಂದು ಜನಿಸಿದರು. ಇವರ ಅಕ್ಕಂದಿರು ೪ ಜನ. ಮಗುವಿನ ತೊಟ್ಟಿಲ ಹೆಸರು, ಸೀತಾರಾಮ ಆಂಜನೇಯಲು. ತಂದೆಯವರ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ದೇವರ ಪೂಜೆಮಾಡುವುದರಲ್ಲಿಯೇ ಅವರು ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ಮರೆತುಬಿಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಶಿವಭಕ್ತರಾಗಿದ್ದ ಅವರು ತಮ್ಮ ಹೆಚ್ಚಿನಸಮಯವನ್ನು ಸಂಸ್ಕೃತ ಅಭ್ಯಾಸಕ್ಕಾಗಿ ಮುಡುಪಾಗಿಟ್ಟಿದ್ದರು.
ಸಂಸ್ಕೃತಭಾಷೆ, ವೇದಶಾಸ್ತ್ರಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿಶೇಷಾಸಕ್ತಿ
ತಮ್ಮ ೯ ನೆಯ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿಯೇ ಸಂಸ್ಕೃತದಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಪ್ರಭುತ್ವವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿದ್ದರು. ಆಕಾಶವಾಣಿ ವಿಜಯವಾಡಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಅವರು ಹಲವು ಸಂಸ್ಕೃತ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟಿದ್ದರು. ಗುಂಟೂರುಜಿಲ್ಲೆಯ, ವೇದಪ್ರವರ್ಧಕ ಸಂಘದ ವಿದ್ವತ್  ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಉನ್ನತ ಶ್ರೇಣಿಯಲ್ಲಿ ಉತ್ತೀರ್ಣರಾದರು. ಮಾತೃ ಭಾಷೆ,ತೆಲುಗು. ಆದರೆ ಸಂಸ್ಕೃತ, ಅವರ ಅತಿಪ್ರೀತಿಯ ಭಾಷೆಯಾಗಿತ್ತು. ವ್ಯಾಕರಣ, ಸಾಹಿತ್ಯ, ತರ್ಕ, ವೇದಾಂತಗಳ ಅಧ್ಯಯನ ಮುಗಿಸಿದರು. ಅನೇಕ ಸಂಸ್ಕೃತ ಪದ್ಯಗಳನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದರು. ಆಟವಾಡುವಾಗಲೂ ಶ್ಲೋಕಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ, ಸಂಸ್ಕೃತದಲ್ಲಿಯೇ ಮಾತಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಆಗಲೂ, ಛಂದಸ್ಸಿನ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಜಾಗರೂಕತೆಯಿಂದ ಪಾಲಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದಿದ್ದರು. ಪ್ರಶ್ನೆ, ಲಯ, ವ್ಯಂಗ್ಯ, ಧಾವನಿ, ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಾ ಕಾವ್ಯ ಲಕ್ಷಣಗಳೂ ಸಹಜವಾಗಿಬಂದಿದ್ದು, ಜೀವನದ ಅತಿ ಸಾಧಾರಣ ಸಂಗತಿಗಳೂ, ಕಾವ್ಯರೂಪದಲ್ಲಿ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದವು.
ಶೃಂಗೇರಿ ಸಂಸ್ಥಾನದ, ೩೬ ನೆಯ ಜಗದ್ಗುರುಗಳಾದರು
thumb|left|200px|ಮುಂಬಯಿನ ಚೆಂಬೂರಿನಲ್ಲಿರುವ,'ಶ್ರೀ ಶೃಂಗೇರಿ ಶಾರದಾ ವಿದ್ಯಾಕೇಂದ್ರ' ೧೯-೧೦-೧೯೮೯ ರಂದು, ಪರಂಪರೆಯ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಪರಮಪೂಜ್ಯ ಜಗದ್ಗುರುಗಳಾದ, ಶ್ರೀ ಶ್ರೀ ಭಾರತಿ ತೀರ್ಥ ಮಹಾಸ್ವಾಮಿಗಳು, ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ವೈದಿಕ ಪೀಠದ ಅಧಿಪತಿಯಾಗಿ ಅಭಿಷಿಕ್ತರಾದರು. ಜಗದ್ಗುರುಗಳಾಗಿ ಅಭಿಷಿಕ್ತರಾದರು.
ಜಗದ್ಗುರುಗಳ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಅನುಗ್ರಹ ಭಾಷಣ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ
೧೯೭೪ ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಸಂನ್ಯಾಸ ಸ್ವೀಕರಿಸುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಗೌರವಾರ್ಥ ಏರ್ಪಡಿಸಿದ್ದ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಪೂಜ್ಯ ಶ್ರೀಗಳವರು, ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಅನುಗ್ರಹ ಭಾಷಣಮಾಡಿ ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಚಕಿತಗೊಳಿಸಿದ್ದರು. ಅಲ್ಲಿ ನೆರೆದಿದ್ದವರಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರುಗಳು, ಶಾಸಕರು, ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು, ಮಂತ್ರಿಮಹೋದಯರು ಇದ್ದರು. ಅಭಿನವ ವಿದ್ಯಾತೀರ್ಥರು ತಮ್ಮ ಶಿಷ್ಯನಾದ ಭಾರತೀತೀರ್ಥರನ್ನು, ಕರೆದುಕೊಂಡು ಉತ್ತರ ಭಾರತದ ಯಾತ್ರೆಮಾಡಿದರು. ಅಲ್ಲಿ ಹಿಂದಿಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಉಪನ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟರು. ಶೃಂಗೇರಿಯಲ್ಲಿ ಅವರು, ಪಾಠಶಾಲೆಗಳ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳುವುದಲ್ಲದೆ, ಹಿರಿಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಪಾಠಗಳನ್ನೂ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಮಠದಲ್ಲಿ ಹಲವು ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ತಂದಿದ್ದಾರೆ. ಈಗ ಶ್ರೀಮಠದಲ್ಲಿ ಯಾರುಬೇಕಾದರೂ ಭಾರತದ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲೀಷಿನಲ್ಲಿ ವ್ಯವಹರಿಸಬಹುದು.
ಗುರುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅತೀವ ಭಕ್ತಿ, ಗೌರವ
ತಮ್ಮ ೧೫ ನೆಯ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿಯೆ ಶೃಂಗೇರಿ ಜಗದ್ಗುರುಗಳ ಆಶೀರ್ವಾದ ಪಡೆಯಲು ಮತ್ತು ಶಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಅಭ್ಯಸಿಸಲು ತಮ್ಮ ಬಾಲಾವ್ಯಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿಯೆ ಬಂದವರು. ಆಚಾರ್ಯರು ಆಗ ಉಜ್ಜಯನಿಯಲ್ಲಿ ಚಾತುರ್ಮಾಸವ್ರತವನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದರು. ಜದ್ಗುರುಗಳು ಸ್ನಾನಮಾಡಿ ಶಿಪ್ರಾನದಿಯಿಂದ ಹಿಂದಿರುಗುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ಸೀತಾರಾಮ ಆಂಜನೇಯಲು, ಸಾಷ್ಟಾಂಗ ಪ್ರಣಾಮಮಾಡಿ ಅವರ ಶಿಷ್ಯವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಬೇಡಿದಾಗ,ಗುರುಗಳು ಅದಕ್ಕೆ ಸಮ್ಮತಿ ನೀಡಿದರು. ಅತ್ಯಲ್ಪ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅವರು ವಿದ್ವನ್ಮಣಿಯೂ, ಅಚ್ಚುಮೆಚ್ಚಿನ ಶಿಷ್ಯರೂ ಆದರು. ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಯ ವ್ಯಾಸಂಗ ಮುಗಿದಿತ್ತು. ೮ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲೇ ಅವರು ಕೃಷ್ಣಯಜುರ್ವೇದ, ಪೂರ್ವೋತ್ತರ ಮೀಮಾಂಸಗಳು, ನ್ಯಾಯಶಾಸ್ತ್ರ, ಮತ್ತಿತರ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನೂ ಟೀಕಾಗ್ರಂಥಗಳನ್ನೂ, ಓದಿಮುಗಿಸಿದರು. ಸಂಸ್ಕೃತದಲ್ಲಿ ಅವರೊಬ್ಬ ಕವಿಯಾದರು. ಈಗ ಭಾರತಿ ತೀರ್ಥರು, ಜನವರಿ ೨೦೧೫ ರಂದು ಆರಿಸಿರುವ ಹೊಸ ಯತಿವರ್ಯರ ಹೆಸರು, ವಿಧುಶೇಖರ ಭಾರತಿ ಸ್ವಾಮಿಗಳು ಅವರಿಗೆ ಶೃಂಗೇರಿ ಶಾರದಾ ಮಠದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಪೂರ್ವಾಶ್ರಮದ ಹೆಸರು, 'ಕುಪ್ಪಾ ವೆಂಕಟೇಶ್ವರ ಪ್ರಸಾದ ಶರ್ಮ'ರೆಂದು. ಶೃಂಗೇರಿಯ ಭವ್ಯ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ನಡೆಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗುವ ಗುರುತರ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸಲಿದ್ದಾರೆ.
ಶ್ರೀ ಶೃಂಗೇರಿ ಮಠದ ೩೭ ನೆಯ ಅಧಿಪತಿಗಳಾಗಿ
ಈಗ 'ಭಾರತಿ ತೀರ್ಥರು', ೨೩, ಜನವರಿ ೨೦೧೫ ರಂದು ಆರಿಸಿರುವ ಹೊಸ ಯತಿವರ್ಯರ ಹೆಸರು, ವಿಧುಶೇಖರ ಭಾರತಿ ಸ್ವಾಮಿಗಳು ಅವರಿಗೆ ಶೃಂಗೇರಿ ಶಾರದಾ ಮಠದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಪೂರ್ವಾಶ್ರಮದ ಹೆಸರು, 'ಕುಪ್ಪಾ ವೆಂಕಟೇಶ್ವರ ಪ್ರಸಾದ ಶರ್ಮ'ರೆಂದು. ಶೃಂಗೇರಿಯ ಭವ್ಯ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ನಡೆಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗುವ ಗುರುತರ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸಲಿದ್ದಾರೆ. ಹೊಸ 'ಗುರುಪರಂಪರೆಯ ಇತ್ತೀಚಿನ ಅಧಿಕೃತ ವಾಲ್ ಪೇಪರ್' :
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
<References /ref>
ವರ್ಗ:ಮಠಾಧಿಪತಿಗಳು
ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವ(ಶಕ್ತಿಮೂಲ)
ಶರೀರ ವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವ ವು ಒಂದು ಅಲ್ಪಕಾಲವಿರುವ ಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಜೀವಕೋಶದ ವಿದ್ಯುತ್ತಿನಂಥ ಪೊರೆಯ ವಿಭವವು ರೂಢಮಾದರಿಯ ವಿಕ್ಷೇಪ ಪಥವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ಏರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇಳಿಯುತ್ತದೆ. ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವವು ಅನೇಕ ರೀತಿಯ ಪ್ರಾಣಿ ಜೀವಕೋಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ, ಅವನ್ನು ಉದ್ದೀಪನಗೊಳ್ಳುವ ಜೀವಕೋಶಗಳೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ, ಅವುಗಳೆಂದರೆ ನರಕೋಶಗಳು, ಸ್ನಾಯು ಜೀವಕೋಶಗಳು ಮತ್ತು ನಿರ್ನಾಳಗ್ರಂಥಿ ಜೀವಕೋಶಗಳು. ನರಕೋಶಗಳಲ್ಲಿ, ಅದು ಜೀವಕೋಶ-ದಿಂದ-ಜೀವಕೋಶದ ಸಂವಹನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಇತರ ಪ್ರಕಾರದ ಜೀವಕೋಶಗಳಲ್ಲಿ, ಅದರ ಮುಖ್ಯ ಕ್ರಿಯೆಯೆಂದರೆ ಜೀವಕೋಶಗಳ ಒಳಗಿನ ಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಸಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸುವುದಾಗಿದೆ. ಸ್ನಾಯು ಜೀವಕೋಶಗಳಲ್ಲಿ, ಉದಾಹರಣೆಗಾಗಿ, ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವವು ಅನೇಕ ಕ್ರಿಯೆಗಳ ಸರಪಣಿಯಲ್ಲಿ ಮೊದಲಹಂತವಾಗಿದ್ದು,ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕುಗ್ಗುವಿಕೆಯನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಮೇದೋಜೀರಕದ ಬೀಟಾ ಜೀವಕೋಶಗಳಲ್ಲಿ, ಅದು ಇನ್ಸುಲಿನ್‌ನ ಬಿಡುಗಡೆಯನ್ನು ಪ್ರೇರೇಪಿಸುತ್ತದೆ. ನರಕೋಶಗಳಲ್ಲಿನ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವವನ್ನು "ನರದ ಉದ್ರೇಕ" ಅಥವಾ "ಏರಿಳಿತ(ಸ್ಪೈಕ್)" ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಒಂದು ನರಕೋಶದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವಗಳ ಅಲ್ಪಕಾಲಿಕ ಸರಣಿಯನ್ನು "ಏರಿಳಿತಗಳ ಶ್ರೇಣಿ"ಯೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವ ನರಕೋಶವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ "ಫೈರ್(ಬೆಂಕಿ)" ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.
ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವವು ಜೀವಕೋಶದ ಪ್ಲಾಸ್ಮಾ ಪೊರೆಯಲ್ಲಿರುವ ವಿಶೇಷ ರೀತಿಯ ವೋಲ್ಟೇಜ್-ಗೇಟೆಡ್ ಅಯಾನು ವಾಹಕಗಳಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಈ ವಾಹಕಗಳು ಪೊರೆಯ ವಿಭವವು ಜೀವಕೋಶದ ತಟಸ್ಥ ವಿಭವಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿರವಾಗಿರುವಾಗ ಮುಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಅವು ಪೊರೆಯ ವಿಭವವು ಕರಾರುವಾಕ್ಕಾಗಿ ನಿರೂಪಿತವಾದ ಮಿತಿಯ(ತ್ರೆಶೋಲ್ಡ್) ಮೌಲ್ಯದಷ್ಟು ಏರಿದಾಗ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಆರಂಭವಾಗುತ್ತವೆ. ಈ ವಾಹಕಗಳು ತೆರೆದುಕೊಂಡಾಗ, ಅವು ಸೋಡಿಯಂ ಅಯಾನಿನ ಒಳಮುಖ ಪ್ರವಾಹಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತವೆ, ಇದು ವಿದ್ಯುದ್ರಾಸಾಯನಿಕ ಪರಿಮಾಣವನ್ನು ವ್ಯತ್ಯಾಸಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಪೊರೆಯ ವಿಭವವು ಮತ್ತಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ. ಇದು ನಂತರ ಹೆಚ್ಚು ವಾಹಕಗಳು ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಇನ್ನಷ್ಟು ವಿದ್ಯುಚ್ಛಕ್ತಿಯು ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಕ್ರಿಯೆಯು ಎಲ್ಲಾ ವಾಹಕಗಳು ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುವವರೆಗೆ ಮುಂದುವರಿದು, ಪೊರೆಯ ವಿಭವದಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹವಾದ ಏರಿಕೆಯಾಗುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಸೋಡಿಯಂ ಅಯಾನುಗಳ ವೇಗದ ಒಳಹರಿವು ಪ್ಲಾಸ್ಮಾ ಪೊರೆಯ ಧ್ರುವೀಯತೆಯು ಕ್ರಮ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.ಅಲ್ಲದೇ ನಂತರ ಅಯಾನು ವಾಹಕಗಳು ವೇಗವಾಗಿ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಸೋಡಿಯಂ ವಾಹಕಗಳು ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡರೆ, ಸೋಡಿಯಂ ಅಯಾನುಗಳು ನರಕೋಶವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಅಲ್ಲದೇ ಅವು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಪ್ಲಾಸ್ಮಾ ಪೊರೆಯಿಂದ ಹೊರಕ್ಕೆ ಸಾಗುತ್ತವೆ. ನಂತರ ಪೊಟ್ಯಾಸಿಯಮ್‌ ವಾಹಕಗಳು ಸಕ್ರಿಯಗೊಂಡು, ಪೊಟ್ಯಾಸಿಯಮ್‌ ಅಯಾನುಗಳು ಹೊರಕ್ಕೆ ಹರಿಯಲು ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ವಿದ್ಯುದ್ರಾಸಾಯನಿಕ ಪರಿಮಾಣವು ತಟಸ್ಥ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಹಿಂದಿರುಗುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವವು ಕಂಡುಬಂದ ನಂತರ, ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಪೊಟ್ಯಾಸಿಯಮ್‌ ಪ್ರವಾಹದಿಂದಾಗಿ ಅಲ್ಪಕಾಲದ ಋಣಾತ್ಮಕ ಸ್ಥಾನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಾಗುತ್ತದೆ, ಇದನ್ನು (ವಿಕಿರಣದ ತರಂಗಗಳ ಅಳತೆ) ಆಫ್ಟರ್‌ಹೈಪರ್‌ಪೋಲರೈಸೇಶನ್ ಅಥವಾ ರಿಫ್ರ್ಯಾಕ್ಟರಿ (ವಕ್ರೀಭವದ ಪರಿಮಾಣದ)ಅವಧಿಯೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಕ್ರಿಯೆಯು ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವವು ಕಂಡುಬಂದ ರೀತಿಯಲ್ಲೇ ಹಿಂದಿರುಗದಂತೆ ತಡೆಯುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಜೀವಕೋಶಗಳಲ್ಲಿ, ಎರಡು ಪ್ರಕಾರದ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವಗಳಿವೆ. ಒಂದು ಪ್ರಕಾರವು ವೋಲ್ಟೇಜ್-ಗೇಟೆಡ್‌ (ವಿದ್ಯುತ್ ಹರಿವಿನ ಮಾರ್ಗ)ಸೋಡಿಯಂ ವಾಹಕಗಳಿಂದ ಹಾಗೂ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಕಾರವು ವೋಲ್ಟೇಜ್-ಗೇಟೆಡ್‌ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ವಾಹಕಗಳಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಸೋಡಿಯಂ-ಆಧಾರಿತ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದು ಮಿಲಿಸೆಕೆಂಡಿಗಿಂತಲೂ ಕಡಿಮೆ ಕಾಲ ಇರುತ್ತವೆ. ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ-ಆಧಾರಿತ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವವು 100 ಮಿಲಿಸೆಕೆಂಡುಗಳು ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಉಳಿಯಬಹುದು. ಕೆಲವು ರೀತಿಯ ನರಕೋಶಗಳಲ್ಲಿ, ನಿಧಾನಗತಿಯ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಏರಿಳಿತಗಳು ವೇಗವಾಗಿ ಆಗುವ ಸೋಡಿಯಂ ಏರಿಳಿತಗಳ ದೀರ್ಘ ಕಾಲದ ಒಡೆಯುವಿಕೆಗೆ ಚಾಲಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. ಹೃದಯದ ಸ್ನಾಯು ಜೀವಕೋಶಗಳಲ್ಲಿ, ಆರಂಭಿಕ ವೇಗದ ಸೋಡಿಯಂ ಏರಿಳಿತವು ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಏರಿಳಿತವು ವೇಗವಾಗುವಂತೆ ಪ್ರೇರೇಪಿಸುವ ಒಂದು ಪ್ರವೇಶಿಕೆ ಅಥವಾ "ಪ್ರೈಮರ್"ಅನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.
ಒಂದು ಪ್ರಾತಿನಿಧಿಕ ನರಕೋಶದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಅವಲೋಕನ
thumb|300px|Figure 1. A. view of an idealized action potential shows its various phases as the action potential passes a point on a cell membrane. B. Recordings of action potentials are often distorted compared to the schematic view because of variations in electrophysiological techniques used to make the recording.|alt=ಸಮಯಕ್ಕೆ (ms) ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಪೊರೆಯ ವಿಭವದ (mV ನಲ್ಲಿ ಅಳೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ) ಎರಡು ರೇಖಾಚಿತ್ರಗಳು. ಮೇಲೆ: ಆದರ್ಶವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಿದ ರೇಖಾಚಿತ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಇದರಲ್ಲಿ ಪೊರೆಯ ವಿಭವವು - 70 mV ನಲ್ಲಿ ಶೂನ್ಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ.ಸಮಯ = 1 ms ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಚೋದಕವೊಂದನ್ನು ಸೇರಿಸಿದಾಗ, ಪೊರೆಯ ವಿಭವವು -55 mV ಗಿಂತ (ಸೀಮಿತ ವಿಭವ) ಮೇಲಕ್ಕೆ ಏರುತ್ತದೆ.ಪ್ರಚೋದಕವನ್ನು ಸೇರಿಸಿದ ನಂತರ, ಪೊರೆಯ ವಿಭವವು ಸಮಯ = 2 ms ರಲ್ಲಿ ವೇಗವಾಗಿ ಗರಿಷ್ಠ ವಿಭವ + 40 mV ಗೆ ಏರುತ್ತದೆ.ನಂತರ ವಿಭವವು ಸಮಯ = 3 ms ರಲ್ಲಿ -90 mV ಗೆ ಇಳಿಯುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಅಂತಿಮವಾಗಿ -70 mV ನಷ್ಟು ತಟಸ್ಥ ವಿಭವವು ಸಮಯ = 5 ms ರಲ್ಲಿ ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿತವಾಗುತ್ತದೆ.ಕೆಳಗೆ: ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿ ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲಾದ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವದ ರೇಖಾಚಿತ್ರವಾಗಿದೆ. ಇದು ಆದರ್ಶ ರೇಖಾಚಿತ್ರದಂತೆಯೇ ಕಂಡುಬಂದರೂ ಗರಿಷ್ಠ ಮಿತಿಯು ತುಂಬಾ ಚೂಪಾಗಿದೆ ಹಾಗೂ ಆರಂಭಿಕ ಇಳಿಕೆಯು -50 mV ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ, ನಂತರ -30 mV ಗೆ ಏರಿ ಕೂಡಲೆ -70 mV ನಷ್ಟು ತಟಸ್ಥ ವಿಭವಕ್ಕೆ ಇಳಿಯುತ್ತದೆ. ಪ್ರಾಣಿ ದೇಹದ ಅಂಗಾಂಶಗಳಲ್ಲಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಕೋಶಗಳು ವಿದ್ಯುತ್ ಧ್ರುವೀಯತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಮತ್ತೊಂದು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಅವು ಜೀವಕೋಶದ ಪ್ಲಾಸ್ಮಾ ಪೊರೆಯಾದ್ಯಂತ ವೋಲ್ಟೇಜ್ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ, ಇದನ್ನು ಪೊರೆಯ ವಿಭವ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಈ ವಿದ್ಯುತ್ತಿನ ಧ್ರುವೀಯತೆಯು ಅಯಾನು ಪಂಪ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಅಯಾನು ವಾಹಕ‌ಗಳೆನ್ನುವ ಪೊರೆಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿದಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿರುವ ಪ್ರೋಟೀನ್ ರಚನೆಗಳ ನಡುವಿನ ಒಂದು ಸಂಕೀರ್ಣ ಪರಸ್ಪರ-ಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ನರಕೋಶಗಳಲ್ಲಿ, ಪೊರೆಯಲ್ಲಿರುವ ಅಯಾನು ವಾಹಕಗಳ ಪ್ರಕಾರಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಜೀವಕೋಶದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ, ಇದು ಡೆಂಡ್ರೈಟ್‌‌ಗಳು, ನರತಂತು(ಆಕ್ಸಾನ್) ಮತ್ತು ಸೆಲ್ ಬಾಡಿಗೆ ವಿವಿಧ ವಿದ್ಯುತ್ತಿನ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಒಂದು ನರಕೋಶದ ಪೊರೆಯ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳು ಉದ್ರೇಕಗೊಳ್ಳಬಹುದು. (ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರಬಹುದು.) ಮತ್ತೆ ಕೆಲವು ಉದ್ರೇಕಗೊಳ್ಳದಿರಬಹುದು. ನರಕೋಶದ ಹೆಚ್ಚು ಉದ್ರೇಕಗೊಳ್ಳುವ ಭಾಗವೆಂದರೆ ಆಕ್ಸಾನ್ ಹಿಲಕ್ (ಆಕ್ಸಾನ್ ಸೆಲ್ ಬಾಡಿಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಬಿಡುವ ಭಾಗ). ಆದರೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಆಕ್ಸಾನ್ ಮತ್ತು ಸೆಲ್ ಬಾಡಿಯೂ ಸಹ ಉದ್ರೇಕಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ಪೊರೆಯ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಉದ್ರೇಕಗೊಳ್ಳುವ ಭಾಗವು ಪ್ರಮುಖ ಎರಡು ಹಂತದ ಪೊರೆಯ ವಿಭವಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ: ತಟಸ್ಥ ವಿಭವ, ಇದು ಜೀವಕೋಶವನ್ನು ಯಾವುದಾದರೂ ಕೆರಳಿಸುವವರೆಗೆ ಪೊರೆಯ ವಿಭವವು ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಮೌಲ್ಯವಾಗಿದೆ.ಇದರ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಸೀಮಿತ ವಿಭವವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಒಂದು ನರಕೋಶದ ಆಕ್ಸಾನ್ ಹಿಲಕ್‌ನಲ್ಲಿ, ತಟಸ್ಥ ವಿಭವವು ಸುಮಾರು -70 ಮಿಲಿವೋಲ್ಟ್‌ಗಳಷ್ಟಿರುತ್ತದೆ (mV) ಹಾಗೂ ಸೀಮಿತ ವಿಭವವು ಸುಮಾರು -55 mV ನಷ್ಟಿರುತ್ತದೆ. ನರಕೋಶಕ್ಕೆ ಸಿನಾಪ್ಟಿಕ್(ಕ್ರೋಮೊಸೋನ್ ಜೋಡಿಗಳ ಸಂಯೋಜನದ) ಸಂಜ್ಞೆಗಳು ಪೊರೆಯು ವಿಧ್ರುವೀಕರಿಸುವಂತೆ ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚು-ಧ್ರುವೀಕರಿಸುವಂತೆ(ಹೈಪರ್‌ಪೋಲರೈಜ್) ಮಾಡುತ್ತದೆ; ಅಂದರೆ ಅವು ಪೊರೆಯ ವಿಭವದ ಏರಿಕೆ ಅಥವಾ ಇಳಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು. ಪೊರೆಯ ವಿಭವವು ಏರಿಕೆಯಾಗಿ ಮಿತಿಯನ್ನು ತಲುಪುವಷ್ಟು ವಿಧ್ರುವೀಕರಣ ಉಂಟಾದಾಗ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವವು ಪ್ರಚೋದನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವವು ಪ್ರಚೋದನೆಗೊಂಡಾಗ, ಪೊರೆಯ ವಿಭವವು ತಕ್ಷಣವೇ ಏರಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ, ಹೆಚ್ಚಾಗಿ +100 mVನಷ್ಟು ಗರಿಷ್ಠ ಮಟ್ಟವನ್ನು ತಲುಪುತ್ತದೆ. ನಂತರ ಥಟ್ಟನೆ ಇಳಿಯುತ್ತದೆ, ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ತಟಸ್ಥ ಮಟ್ಟಕ್ಕಿಂತಲೂ ಕಡಿಮೆ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಕುಸಿಯುತ್ತದೆ. ಆ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಅದು ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲದವರೆಗೆ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ. ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವದ ಆಕಾರವು ರೂಢ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ; ಅಂದರೆ, ಒಂದು ಜೀವಕೋಶದಲ್ಲಿನ ಎಲ್ಲಾ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವಗಳ ಏರಿಕೆ ಮತ್ತು ಇಳಿಕೆಯು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ವೈಶಾಲ್ಯ ಮತ್ತು ಅವಧಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. (ಇದಕ್ಕೆ ಹೊರತಾಗಿರುವವನ್ನು ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ನಂತರ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.) ಹೆಚ್ಚಿನ ನರಕೋಶಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಸಂಪೂರ್ಣ ಕ್ರಿಯೆಯು ಒಂದು ಸೆಕೆಂಡಿನ ಸಾವಿರನೇ ಒಂದು ಭಾಗಕ್ಕಿಂತಲೂ ಕಡಿಮೆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ನರಕೋಶಗಳ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಕಾರಗಳು ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವವನ್ನು ಯಾವಾಗಲೂ ಪ್ರತಿ ಸೆಕೆಂಡಿಗೆ 10-100ನಷ್ಟು ದರದಲ್ಲಿ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ; ಆದರೂ ಕೆಲವು ಪ್ರಕಾರಗಳು ತುಂಬಾ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತವೆ.ಅದಲ್ಲದೇ ಯಾವುದೇ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡದೆ ನಿಮಿಷಗಳವರೆಗೆ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವ ಕ್ರಿಯೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವೋಲ್ಟೇಜ್-ಗೇಟೆಡ್‌ ವಾಹಕಗಳು ತೆರೆದುಕೊಂಡಾಗ ಉಂಟಾಗುವ ಪ್ರವಾಹವು, ಆರಂಭಿಕ ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ಪ್ರವಾಹಕ್ಕಿಂತ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವದ ವೈಶಾಲ್ಯ, ಕಾಲಾವಧಿ ಮತ್ತು ಆಕಾರವು ಉದ್ರೇಕಗೊಳ್ಳುವ ಪೊರೆಯ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ನಿರ್ಧರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆಯೇ ಹೊರತು, ಪ್ರಚೋದಕದ ವೈಶಾಲ್ಯ ಅಥವಾ ಕಾಲಾವಧಿಯಿಂದಲ್ಲ. ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವದ ಈ ಎಲ್ಲಾ ಗುಣಲಕ್ಷಣವು ಅದನ್ನು ವರ್ಗೀಕೃತ(ಗ್ರೇಡೆಡ್) ವಿಭವಗಳಾದ ಗ್ರಾಹಕ ವಿಭವ, ಎಲೆಕ್ಟ್ರೊಟೋನಿಕ್ ವಿಭವ ಮತ್ತು ಸಿನಾಪ್ಟಿಕ್‌ ವಿಭವಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುತ್ತದೆ. ಇವು ಪ್ರಚೋದಕದ ಪ್ರಮಾಣದೊಂದಿಗೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಹೊಂದುತ್ತವೆ. ವೋಲ್ಟೇಜ್-ಗೇಟೆಡ್‌ ವಾಹಕಗಳು, ಸೋರಿಕೆ(ಲೀಕ್) ವಾಹಕಗಳು, ವಾಹಕದ ಹಂಚಿಕೆ, ಅಯಾನಿನ ಸಾಂದ್ರತೆ, ಪೊರೆಯ ಧಾರಣಶಕ್ತಿ, ತಾಪಮಾನ ಮತ್ತು ಇತರ ಅಂಶಗಳಿಂದ ನಿರ್ಧರಿಸಲಾದಂತೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜೀವಕೋಶ ಪ್ರಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಜೀವಕೋಶ ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಿಭಿನ್ನ ಪ್ರಕಾರದ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವದವು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.
ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವ ಪ್ರಮುಖ ಅಯಾನುಗಳೆಂದರೆ ಸೋಡಿಯಂ ಮತ್ತು ಪೊಟ್ಯಾಸಿಯಮ್‌ ಕ್ಯಾಟಯಾನುಗಳು; ಸೋಡಿಯಂ ಅಯಾನುಗಳು ಜೀವಕೋಶವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಪೊಟ್ಯಾಸಿಯಮ್‌ ಅಯಾನುಗಳು ಹೊರಕ್ಕೆ ಹೋಗುವ ಮೂಲಕ ಸಮತೋಲನವನ್ನು ಕಾಪಾಡುತ್ತವೆ. ಪೊರೆಯ ವೋಲ್ಟೇಜ್ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಬದಲಾಗಲು ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಕೆಲವು ಅಯಾನುಗಳು ಪೊರೆಯನ್ನು ದಾಟಿದರೆ ಸಾಕಾಗುತ್ತದೆ. ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವಿನಿಮಯಗೊಳ್ಳುವ ಅಯಾನುಗಳು ಒಳಗಿನ ಮತ್ತು ಹೊರಗಿನ ಅಯಾನಿನ ಸಾಂದ್ರತೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ. ದಾಟಿಬಂದ ಕೆಲವು ಅಯಾನುಗಳು ಸೋಡಿಯಂ–ಪೊಟ್ಯಾಸಿಯಮ್‌ ಪಂಪ್‌ನ ನಿರಂತರ ಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಮತ್ತೆ ಹೊರಕ್ಕೆ ಹಾಕಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಇದು ಇತರ ಅಯಾನು ವಾಹಕಗಳೊಂದಿಗೆ ಪೊರೆಯಾದ್ಯಂತ ಅಯಾನು ಸಾಂದ್ರತೆಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಅನುಪಾತವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಕ್ಯಾಟಯಾನುಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ಲೋರೈಡ್ ಆನಯಾನುಗಳು ಕೆಲವು ರೀತಿಯ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತವೆ, ಉದಾಹರಣೆಗಾಗಿ, ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ಹೃದಯದ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಏಕ-ಕೋಶದ ಆಲ್ಗ ಅಸೆಟಬುಲೇರಿಯ ದ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವದಲ್ಲಿ.
ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವಗಳು ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ಉದ್ರೇಕಗೊಳ್ಳುವ ಪೊರೆಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದರೂ, ಅದರಿಂದ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುವ ವಿದ್ಯುತ್ ಹತ್ತಿರದ ಪೊರೆಯ ಹರವಿನಲ್ಲೂ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವವನ್ನು ಪ್ರೇರೇಪಿಸಬಹುದು. ವಿದ್ಯುತ್ತಿನ ವಿಭವದ (ಎಲೆಕ್ಟ್ರೊಟೋನಿಕ್‌ ವಿಭವ) ನಿಷ್ಕ್ರಿಯ ಹರಡುವಿಕೆಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ, ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವವು ಉದ್ರೇಕಗೊಳ್ಳುವ ಪೊರೆಯಾದ್ಯಂತ ಬೇರೆ ವಿಧದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ; ಮತ್ತು ಯಾವುದೇ ಇಳಿತವಿಲ್ಲದೆ ವ್ಯಾಪಿಸುತ್ತದೆ. ಆಕ್ಸಾನ್‌ಗಳ ಮಯಿಲೀಕರಣಗೊಂಡ(ನರಭಾಗದ ಸುತ್ತಲಿರುವ ಬಿಳಿ ಉಂಗುರದಂತಹ) ಭಾಗಗಳು ಉದ್ರೇಕಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ; ಅಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ.ಅಲ್ಲದೇ ಆ ಸಂಜ್ಞೆಯು (ವಿದ್ಯುತ್ ಅಯಾನುಗಳು)ಎಲೆಕ್ಟ್ರೊಟೋನಿಕ್‌ ವಿಭವವಾಗಿ ವ್ಯಾಪಿಸುತ್ತದೆ. ನೋಡ್ಸ್ ಆಫ್ ರಾನ್ವಿಯರ್ ಎನ್ನುವ ನಿಯತವಾಗಿ ಜೋಡಿಸಿದ ಮಯಿಲೀಕರಣಗೊಳ್ಳದ ಭಾಗಗಳು ಆ ಸಂಜ್ಞೆಯನ್ನು ವರ್ಧಿಸಲು ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ. ಸಾಲ್ಟೇಟರಿ ಕಂಡಕ್ಷನ್ ಎಂದು ಕರೆಯುವ ಈ ರೀತಿಯ ಸಂಜ್ಞೆಯ ಹರಡಿಕೆಯು ಸಂಜ್ಞೆಯ ವೇಗ ಮತ್ತು ಆಕ್ಸಾನ್ ವ್ಯಾಸದ ಒಂದು ಸೂಕ್ತ ವಿನಿಯಮವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಆಕ್ಸಾನ್ ತುದಿಯ ವಿಧ್ರುವೀಕರಣವು ನರಪ್ರೇಕ್ಷಕ(ನ್ಯೂರೊಟ್ರಾನ್ಸ್ಮಿಟರ್)ವು ಸಿನಾಪ್ಟಿಕ್ ಬಿರುಕಿಗೆ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ, ಹಿಮ್ಮುಖಚಲನೆಯ(ಬ್ಯಾಕ್‌ಪ್ರೊಪಗೇಟಿಂಗ್) ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವವು ನಿಯೊಕಾರ್ಟೆಕ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿರುವ ಪಿರಮಿಡ್‌ನಂತಿರುವ ನರಕೋಶಗಳ ಡೆಂಡ್ರೈಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಇವು ಏರಿಳಿತ-ಸಮಯವನ್ನು-ಆಧರಿಸಿದ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕತೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವಹಿಸುತ್ತವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಅಯಾನುಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಚಲನೆಯನ್ನು ಪ್ರೇರೇಪಿಸುವ ಬಲಗಳು
thumb|right|250px|Ions (pink circles) will flow across a membrane from the higher concentration to the lower concentration (down a concentration gradient), causing a current. However, this creates a voltage across the membrane that opposes the ions' motion. When this voltage reaches the equilibrium value, the two balance and the flow of ions stops. |alt=ಎರಡು ಬೀಕರ್‌ಗಳ ರೇಖಾಚಿತ್ರ, ಪ್ರತಿಯೊಂದು ನೀರಿನಿಂದ (ತಿಳಿ ನೀಲಿ) ಭರ್ತಿಯಾಗಿವೆ ಮತ್ತು ಬೀಕರ್‌ನೊಳಗೆ ಚುಕ್ಕೆಗಳಿಂದ ಎಳೆದ ಲಂಬ ರೇಖೆಯಿಂದ ಸೂಚಿಸಲಾದ ಅರೆ-ಪ್ರವೇಶಸಾಧ್ಯ ಪೊರೆಯು ದ್ರಾವಣದ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಎರಡು ಸಮ ಭಾಗಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸುತ್ತದೆ.ಎಡ ಬದಿಯ ಬೀಕರ್ ಸಮಯವು ಶೂನ್ಯವಾಗಿದ್ದಾಗ ಆರಂಭಿಕ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಅಯಾನುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯು (ಪಿಂಕ್ ವರ್ತುಲಗಳು) ಪೊರೆಯ ಒಂದು ಬದಿಗಿಂತ ಮತ್ತೊಂದು ಬದಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ.ಬಲ ಬದಿಯ ಬೀಕರ್ ಸ್ವಲ್ಪ ಅವಧಿಯ ನಂತರದ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ, ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಅಯಾನುಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಸಾಂದ್ರತೆಯಿಂದ ಕಡಿಮೆ ಸಾಂದ್ರತೆಯೆಡೆಗೆ ಪೊರೆಯ ಮೂಲಕ ಸಾಗಿದುದರಿಂದ, ಪೊರೆಯ ಎರಡೂ ಬದಿಯಲ್ಲಿನ ಅಯಾನುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯು ಹೆಚ್ಚುಕಡಿಮೆ ಸಮವಾಗಿದೆ.
ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿನ ವಿದ್ಯುತ್ತಿನ ಸಂಕೇತಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅಯಾನುಗಳಿಂದ ಪ್ರೇರೇಪಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಬೇಕಾಗುವ ಕ್ಯಾಟಯಾನುಗಳೆಂದರೆ ಸೋಡಿಯಂ (Na+) ಮತ್ತು ಪೊಟ್ಯಾಸಿಯಮ್‌ (K+). ಇವೆರಡೂ ಒಂದು ಧನಾತ್ಮಕ ಆವೇಶವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಏಕವೇಲನ್ಸೀಯ ಕ್ಯಾಟಯಾನುಗಳಾಗಿವೆ. ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವವು ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ (Ca2+)ಅನ್ನೂ ಸಹ ಒಳಗೊಳ್ಳಬಹುದು, ಇದು ಎರಡು ಧನಾತ್ಮಕ ಆವೇಶಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಒಂದು ದ್ವಿವೇಲನ್ಸೀಯ ಕ್ಯಾಟಯಾನಾಗಿದೆ. ಕ್ಲೋರೈಡ್‌ ಆನಯಾನು (Cl−) ಕೆಲವು ಆಲ್ಗೆಗಳ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವದಲ್ಲಿ ನಿಷೇಧಾತ್ಮಕ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
ಅಯಾನುಗಳು ಜೀವಕೋಶದ ಪೊರೆಯನ್ನು ಎರಡು ಪ್ರಭಾವಗಳಡಿಯಲ್ಲಿ ದಾಟುತ್ತವೆ: ವಿಸರಣ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್ ಕ್ಷೇತ್ರ. ಒಂದು ಸರಳ ಉದಾಹರಣೆಯೆಂದರೆ, A ಮತ್ತು B ಎಂಬ ಎರಡು ದ್ರಾವಕಗಳನ್ನು ರಂಧ್ರಗಳಿರುವುದನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಿದಾಗ ವಿಸರಣೆಯಾಗುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ, ಇದರಿಂದ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಅವು ಸಮನಾದ ದ್ರಾವಕಗಳಾಗಿ ಮಿಶ್ರವಾಗುತ್ತವೆ. ಈ ಮಿಶ್ರಣವು ಅವುಗಳ ಸಾಂದ್ರತೆಯಲ್ಲಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸದಿಂದಾಗಿ ಆಗುತ್ತದೆ. ಹೆಚ್ಚು ಸಾಂದ್ರತೆಯ ಭಾಗವು ಕಡಿಮೆ ಸಾಂದ್ರತೆಯ ಭಾಗಕ್ಕೆ ಪ್ರಸರಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಉದಾಹರಣೆಯನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ವಿವರವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, A ದ್ರಾವಕವು 30 ಸೋಡಿಯಂ ಅಯಾನುಗಳನ್ನು ಮತ್ತು 30 ಕ್ಲೋರೈಡ್‌ ಅಯಾನುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವಂತೆ ಕಲ್ಪಿಸೋಣ. B ದ್ರಾವಕವು ಕೇವಲ 20 ಸೋಡಿಯಂ ಅಯಾನುಗಳನ್ನು ಮತ್ತು 20 ಕ್ಲೋರೈಡ್‌ ಅಯಾನುಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಹೊಂದಿರುವಂತೆ ಊಹಿಸೋಣ. ತಡೆಯು ಎರಡೂ ರೀತಿಯ ಅಯಾನುಗಳನ್ನು ಅದರ ಮೂಲಕ ಸಾಗಿಹೋಗಲು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆಂದು ಊಹಿಸಿದರೆ, ಎರಡೂ ದ್ರಾವಕಗಳು 25 ಸೋಡಿಯಂ ಅಯಾನುಗಳನ್ನು ಮತ್ತು 25 ಕ್ಲೋರೈಡ್‌ ಅಯಾನುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಒಂದು ತಟಸ್ಥ ಸ್ಥಿತಿಯು ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಕೆಲವು ಆಯ್ದ ಅಯಾನುಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸಾಗಿಹೋಗಲು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಡುವ ರಂಧ್ರಗಳಿರುವ ತಡೆಯಾಗಿದ್ದರೆ, ಕೇವಲ ವಿಸರಣೆ ಮಾತ್ರ ಉಂಟಾಗುವ-ದ್ರಾವಕವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಹಿಂದಿನ ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿ, ಈಗ ಕೇವಲ ಸೋಡಿಯಂ ಅಯಾನುಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಸಾಗಿಹೋಗಲು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಡುವ ತಡೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸೋಣ. B ದ್ರಾವಕವು ಎರಡೂ ಸೋಡಿಯಂ ಮತ್ತು ಕ್ಲೋರೈಡ್‌‌‌ಗಳ ಕಡಿಮೆ ಸಾಂದ್ರತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ, ತಡೆಯು A ದ್ರಾವಕದಿಂದ ಎರಡೂ ಅಯಾನುಗಳನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಸೋಡಿಯಂ ಮಾತ್ರ ತಡೆಯ ಮೂಲಕ ಸಾಗಿಹೋಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ B ದ್ರಾವಕದಲ್ಲಿ ಸೋಡಿಯಂ ಸಂಗ್ರಹವಾಗುತ್ತದೆ. ಸೋಡಿಯಂ ಧನಾತ್ಮಕ ಆವೇಶವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ, ಈ ಸಂಗ್ರಹಣೆಯು A ದ್ರಾವಕಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ B ದ್ರಾವಕವು ಹೆಚ್ಚು ಧನಾತ್ಮಕವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಧನಾತ್ಮಕ ಸೋಡಿಯಂ ಅಯಾನುಗಳು ಈಗ ಹೆಚ್ಚು ಧನಾತ್ಮಕವಾಗಿರುವ B ದ್ರಾವಕದೆಡೆಗೆ ಸಾಗುವುದು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ವಿದ್ಯುತ್ ಕ್ಷೇತ್ರವೆಂಬ ಎರಡನೇ ಅಂಶವು ಅಯಾನಿನ ಹರಿವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಈ ವಿದ್ಯುತ್ ಕ್ಷೇತ್ರವು ವಿಸರಣದಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಬಲವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪ್ರತಿರೋಧಿಸುವ ಬಿಂದುವನ್ನು ಸಮತೋಲನ ವಿಭವವೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಬಿಂದುವಿನಲ್ಲಿ, ಈ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅಯಾನಿನ (ಈ ಉದಾಹರಣೆಯಲ್ಲಿ ಸೋಡಿಯಂ) ಹರಿವು ಶೂನ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
thumb|upright=1.2|left|The hydrophobic cell membrane prevents charged molecules from easily diffusing through it, permitting a potential difference to exist across the membrane.|alt=ಜೀವಕೋಶ ಪೊರೆಯ ಅಡ್ಡ-ಛೇದವನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಒಂದು ಕಾರ್ಟೂನು ಚಿತ್ರ.ಜೀವಕೋಶ ಪೊರೆಯು ಪ್ರೋಟೀನ್‌ಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿರುವ ಫಾಸ್ಫೊಲಿಪಿಡ್ ದ್ವಿ-ಪದರವಾಗಿದೆ.ಈ ದ್ವಿ-ಪದರವು ಫಾಸ್ಫೊಲಿಪಿಡ್‌ಗಳ ಎರಡು ಪದರಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತವೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಎರಡು ಪದರಗಳ ಹೈಡ್ರೊಫೋಬಿಕ್ ಲಿಪಿಡ್ ಭಾಗವು ಪರಸ್ಪರ ಮುಖಮಾಡಿರುತ್ತವೆ ಹಾಗೂ ಹೈಡ್ರೊಫಿಲಿಕ್ ಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಭಾಗವು ನೀರಿನತ್ತ ಮುಖಮಾಡಿರುತ್ತದೆ.ಆದ್ದರಿಂದ ದ್ವಿ-ಪದರವನ್ನು ಮೂರು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ: ನೀರಿನೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸಿದ ಎರಡು ಹೊರಗಿನ ಧ್ರುವ ಮೇಲ್ಮೆಗಳನ್ನು ಹೈಡ್ರೊಫೋಬಿಕ್ ಒಳಭಾಗದಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಜೀವಕೋಶದ ಪೊರೆ
ಪ್ರತಿಯೊಂದು ನರಕೋಶವು ಫಾಸ್ಫೊಲಿಪಿಡ್ ದ್ವಿ-ಪದರದಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಜೀವಕೋಶದ ಪೊರೆಯಿಂದ ಆವರಿಸಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಪೊರೆಯು ಅಯಾನುಗಳಿಗೆ ಹಾದುಹೋಗಲು ಅವಕಾಶ ಕೊಡುವುದಿಲ್ಲ. ಅಯಾನುಗಳು ನರಕೋಶದೊಳಗೆ ಮತ್ತು ಹೊರಕ್ಕೆ ಸಾಗಲು ಈ ಪೊರೆಯು ಎರಡು ರಚನೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಅಯಾನು ಪಂಪ್‌ಗಳು ಅಯಾನುಗಳನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಒಳಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಹೊರಕ್ಕೆ ಸರಿಸಲು ಜೀವಕೋಶದ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಅವು ಅಯಾನುಗಳನ್ನು ಅವುಗಳ ಸಾಂದ್ರತೆಯ ಪರಿಮಾಣಗಳಿಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಸಾಗಿಸುವ (ಕಡಿಮೆ ಸಾಂದ್ರತೆಯ ಭಾಗದಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಸಾಂದ್ರತೆಯ ಭಾಗಕ್ಕೆ) ಮೂಲಕ ಸಾಂದ್ರತೆಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ. (ನರಕೋಶದ ಒಳಗೆ ಮತ್ತು ಹೊರಗೆ). ನಂತರ ಅಯಾನು ವಾಹಕಗಳು ಈ ಸಾಂದ್ರತೆಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು, ಅಯಾನುಗಳನ್ನು ಅವುಗಳ ಸಾಂದ್ರತೆಯ ಪರಿಮಾಣವು ಕೆಳಕ್ಕೆ (ಹೆಚ್ಚು ಸಾಂದ್ರತೆಯ ಭಾಗದಿಂದ ಕಡಿಮೆ ಸಾಂದ್ರತೆಯ ಭಾಗಕ್ಕೆ) ಸಾಗಿಸಲು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಅಯಾನು ಪಂಪ್‌ಗಳಿಂದಾಗುವ ನಿರಂತರ ಸಾಗಣೆಗೆ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಅಯಾನು ವಾಹಕಗಳಿಂದಾಗುವ ಸಾಗಣೆಯು ನಿರಂತರವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಅವುಗಳ ಪರಿಸರದಿಂದ ಬರುವ ಸಂಜ್ಞೆಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ ಅವು ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಮುಚ್ಚುತ್ತವೆ. ಈ ಅಯಾನು ವಾಹಕಗಳ ಮೂಲಕದ ಅಯಾನುಗಳ ಸಾಗಣೆಯು ಜೀವಕೋಶದ ಪೊರೆಯ ವೋಲ್ಟೇಜ್ಅನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ. ಹೋಲಿಕೆಯಾಗಿ, ಅಯಾನು ಪಂಪ್‌ಗಳು ಬ್ಯಾಟರಿಯ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸುತ್ತದೆ, ಇದು ರೇಡಿಯೊ ಸರ್ಕ್ಯುಟ್‌ಗೆ (ಅಯಾನು ವಾಹಕಗಳು) ಸಂಜ್ಞೆಯನ್ನು (ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವ) ಕಳುಹಿಸುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
thumb|left|Despite the small differences in their radii, ions rarely go through the "wrong" channel. For example, sodium or calcium ions rarely pass through a potassium channel.|alt=ಏಕ-ವೇಲನ್ಸೀಯ ಲೀಥಿಯಂ, ಸೋಡಿಯಂ, ಪೊಟ್ಯಾಸಿಯಮ್‌, ರುಬಿಡಿಯಂ, ಕೇಸಿಯಂ ಕ್ಯಾಟಯಾನುಗಳ (ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ 0.76, 1.02, 1.38, 1.52 ಮತ್ತು 1.67 Å), ದ್ವಿವೇಲನ್ಸೀಯ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಕ್ಯಾಟಯಾನುವ (1.00 Å) ಹಾಗೂ ಏಕ-ವೇಲನ್ಸೀಯ ಕ್ಲೋರೈಡ್‌‌ನ (1.81 Å) ತ್ರಿಜ್ಯಗಳಿಗೆ ಸಮಾನ ಅನುಪಾತದಲ್ಲಿರುವ ತ್ರಿಜ್ಯಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಏಳು ಗೋಲಗಳು.
ಪೊರೆಯ ವಿಭವ
ಜೀವಕೋಶ ಪೊರೆಯು ಒಳಗಿನ ದ್ರಾವಕವು (ಜೀವಕೋಶಗಳ ಒಳಗಿನ ದ್ರವ ಪದಾರ್ಥ) ಹೊರಗಿನ ದ್ರಾವಕದೊಂದಿಗೆ (ಜೀವಕೋಶಗಳಿಂದ ಹೊರಗಿರುವ ದ್ರವ ಪದಾರ್ಥ) ಮಿಶ್ರವಾಗುವುದನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸುವ ಒಂದು ತಡೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಎರಡು ದ್ರಾವಕಗಳು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸಾಂದ್ರತೆಯ ಅಯಾನುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಈ ಸಾಂದ್ರತೆಯಲ್ಲಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವು ದ್ರಾವಕಗಳ ಆವೇಶದಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಾಗುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಒಂದು ದ್ರಾವಕವು ಮತ್ತೊಂದು ದ್ರಾವಕಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಧನಾತ್ಮಕವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಧನಾತ್ಮಕ ಅಯಾನುಗಳು ಋಣಾತ್ಮಕ ದ್ರಾವಕದೆಡೆಗೆ ಆಕರ್ಷಿತವಾಗುತ್ತವೆ. ಅದೇ ರೀತಿ, ಋಣಾತ್ಮಕ ಅಯಾನುಗಳು ಧನಾತ್ಮಕ ದ್ರಾವಕದೆಡೆಗೆ ಆಕರ್ಷಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಇದನ್ನು ಪರಿಮಾಣಿಸಲು, ಈ ಧನಾತ್ಮಕತೆಯನ್ನು (ಅಥವಾ ಋಣಾತ್ಮಕತೆಯನ್ನು) ಯಾವುದಾದರೊಂದು ಅಂಶವು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಮಾಡಲು ಹೊರಗಿನ ದ್ರಾವಕವನ್ನು ಶೂನ್ಯ ವೋಲ್ಟೇಜ್ ಆಗಿ ಹೊಂದಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಂತರ ಒಳಗಿನ ವೋಲ್ಟೇಜ್ ಮತ್ತು ಶೂನ್ಯ ವೋಲ್ಟೇಜ್‌ನ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗಾಗಿ, ಹೊರಗಿನ ವೋಲ್ಟೇಜ್ 100 mV ನಷ್ಟು ಮತ್ತು ಒಳಗಿನ ವೋಲ್ಟೇಜ್ 30 mV ನಷ್ಟಿದ್ದರೆ, ವ್ಯತ್ಯಾಸವು –70 mV ಆಗಿರುತ್ತದೆ. ಈ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪೊರೆಯ ವಿಭವವೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಅಯಾನು ವಾಹಕಗಳು
ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವವು ವಿವಿಧ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಅಯಾನು ವಾಹಕಗಳ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಮುಚ್ಚುವಿಕೆಯ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದೆ.
thumb|right|Depiction of the open potassium channel, with the potassium ion shown in purple in the middle, and hydrogen atoms omitted. When the channel is closed, the passage is blocked.|alt=ಟೆಟ್ರಾಮೆರಿಕ್ ಪೊಟ್ಯಾಸಿಯಮ್‌ ವಾಹಕದ ರೇಖಾಚಿತ್ರ, ಇದರಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮೋನೊಮೆರಿಕ್ ಉಪ-ಘಟಕಗಳು ಕೇಂದ್ರ ಅಯಾನು ಸಾಗಣೆ ರಂಧ್ರದ ಸುತ್ತ ಸಮ್ಮಿತೀಯವಾಗಿ ಜೋಡಣೆಯಾಗಿವೆ.ಈ ರಂಧ್ರದ ಅಕ್ಷವನ್ನು ಪರದೆಗೆ ಲಂಬವಾಗಿ ತೋರಿಸಲಾಗಿದೆ.ಇಂಗಾಲ, ಆಮ್ಲಜನಕ ಮತ್ತು ಸಾರಜನಕ ಪರಮಾಣುಗಳನ್ನು ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ಬೂದು, ಕೆಂಪು ಮತ್ತು ನೀಲಿ ಬಣ್ಣದ ಗೋಲಗಳಿಂದ ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ.ಏಕ ಪೊಟ್ಯಾಸಿಯಮ್‌ ಕ್ಯಾಟಯಾನನ್ನು ವಾಹಕದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ನೇರಳೆ ಬಣ್ಣದ ಗೋಲದಿಂದ ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ವಾಹಕವೊಂದು ಅನೇಕ, ವಿವಿಧ ಸ್ಥಿತಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಬಹುದು. (ಪ್ರೋಟೀನ್‌ನ ವಿವಿಧ ರಚನೆಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ), ಆದರೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಅಂತಹ ಸ್ಥಿತಿಯು ತೆರೆದುಕೊಂಡಿರಬಹುದು ಅಥವಾ ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡಿರಬಹುದು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ, ಮುಚ್ಚಿದ ಸ್ಥಿತಿಯು ಅಯಾನಿಗೆ ಸಾಗಿಹೋಗದಂತೆ ಮಾಡುವ ರಂಧ್ರದ(ಆಕುಂಚನಕ್ಕೆ) ಸಂಕೋಚನಕ್ಕೆ ಅಥವಾ ರಂಧ್ರವನ್ನು ಭದ್ರವಾಗಿ ಮುಚ್ಚುವ ಪ್ರೋಟೀನ್‌ನ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಭಾಗಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗಾಗಿ, ವೋಲ್ಟೇಜ್-ಆಧಾರಿತ ಸೋಡಿಯಂ ವಾಹಕವು ನಿಷ್ಕ್ರಿಯಕರಣ ಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ಪ್ರೋಟೀನ್‌ನ ಒಂದು ಭಾಗವು ರಂಧ್ರದೊಳಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಅದನ್ನು ಭದ್ರವಾಗಿ ಮುಚ್ಚಿಬಿಡುತ್ತದೆ. ಈ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯಕರಣವು ಸೋಡಿಯಂ ಪ್ರವಾಹವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸುತ್ತದೆ.ಅದಲ್ಲದೇ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವಹಿಸುತ್ತದೆ.
ಅಯಾನು ಪಂಪ್‌ಗಳು
ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವದ ಅಯಾನಿನ ಪ್ರವಾಹವು ಜೀವಕೋಶ ಪೊರೆಯಾದ್ಯಂತ ಅಯಾನುಗಳ ಸಾಂದ್ರತೆಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಈ ಸಾಂದ್ರತೆಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ಅಯಾನು ಪಂಪ್‌ಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ, ಇವು ಸಮಗ್ರ ಪೊರೆಯ ಪ್ರೋಟೀನ್‌ಗಳಾಗಿದ್ದು ಸಕ್ರಿಯ ಸಾಗಣೆಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ, ಅಂದರೆ ಅಯಾನುಗಳನ್ನು ಅವುಗಳ ಸಾಂದ್ರತೆಯ ಪರಿಮಾಣಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ "ಪಂಪ್" ಮಾಡಲು ಜೀವಕೋಶದ ಶಕ್ತಿ (ATP)ಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಅಂತಹ ಅಯಾನು ಪಂಪ್‌ಗಳು ಪೊರೆಯ ಒಂದು ಬದಿಯಿಂದ ಅಯಾನುಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. (ಅಲ್ಲಿ ಅದರ ಸಾಂದ್ರತೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.) ಅಲ್ಲದೇ ಅವುಗಳನ್ನು ಮತ್ತೊಂದು ಬದಿಗೆ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ. (ಅಲ್ಲಿ ಅದರ ಸಾಂದ್ರತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ). ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಸಕ್ತವಾದ ಅಯಾನು ಪಂಪ್‌ ಎಂದರೆ ಸೋಡಿಯಂ–ಪೊಟ್ಯಾಸಿಯಮ್‌ ಪಂಪ್, ಇದು ಮೂರು ಸೋಡಿಯಂ ಅಯಾನುಗಳನ್ನು ಜೀವಕೋಶದಿಂದ ಹೊರಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಎರಡು ಪೊಟ್ಯಾಸಿಯಮ್‌ ಅಯಾನುಗಳನ್ನು ಜೀವಕೋಶದೊಳಕ್ಕೆ ವರ್ಗಾಯಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ನರಕೋಶದೊಳಗಿನ ಪೊಟ್ಯಾಸಿಯಮ್‌ ಅಯಾನುಗಳ K+ ಸಾಂದ್ರತೆಯು ಹೊರಗಿನ ಸಾಂದ್ರತೆಗಿಂತ ಸುಮಾರಾಗಿ 20-ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅದೇ ಹೊರಗಿನ ಸೋಡಿಯಂ ಸಾಂದ್ರತೆಯು ಒಳಗಿನ ಸಾಂದ್ರತೆಗಿಂತ ಸುಮಾರು ಒಂಭತ್ತು-ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, ಇತರ ಅಯಾನುಗಳೂ ಸಹ ನರಕೋಶದ ಒಳಗೆ ಮತ್ತು ಹೊರಗೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಸಾಂದ್ರತೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ, ಉದಾಹರಣೆಗಾಗಿ, ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ, ಕ್ಲೋರೈಡ್‌ ಮತ್ತು ಮೆಗ್ನೀಸಿಯಮ್‌.
ಅಯಾನು ಪಂಪ್‌ಗಳು ಜೀವಕೋಶಗಳ ಒಳಗಿನ ಮತ್ತು ಹೊರಗಿನ ಅಯಾನಿನ ಸಾಂದ್ರತೆಗಳ ಅನುಪಾತದ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವದ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತವೆ. ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವವು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಅಯಾನು ವಾಹಕಗಳ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಮುಚ್ಚುವಿಕೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆಯೇ ಹೊರತು ಅಯಾನು ಪಂಪ್‌ಗಳನ್ನಲ್ಲ. ಅಯಾನು ಪಂಪ್‌ಗಳು ಅವುಗಳ ಶಕ್ತಿಯ ಮೂಲವನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವ ಮೂಲಕ ಅಥವಾ ವೊವಬೈನ್‌ನಂತಹ ಪ್ರತಿರೋಧಕವನ್ನು ಸೇರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸ್ಥಗಿತಗೊಂಡರೆ, ಆಕ್ಸಾನ್ ಅವುಗಳ ವೈಶಾಲ್ಯವು ಕ್ಷೀಣಿಸಲು ಆರಂಭವಾಗುವುದಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು ಸಾವಿರಾರು ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ, ಅಯಾನು ಪಂಪ್‌ಗಳು ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ವಿಭವದ ನಂತರ ಪೊರೆಯ ಪುನಃಧ್ರುವೀಕರಣದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವಹಿಸುವುದಿಲ್ಲ.