cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಕಿಣ್ವ ಕ್ರಿಯಾಕಾರಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
ನಿಶ್ಚಲೀಕೃತ ಕಿಣ್ವ ಕ್ರಿಯಾಕಾರಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ(Immobilized Enzyme Reactor System)
ಈ ಕ್ರಿಯಾಕಾರಕವು ನಿಶ್ಚಲೀಕರಣಗೊಂಡ ಕಿಣ್ವ/ಪೂರ್ಣ ಕೋಶ ಉತ್ಪ್ರೇರಕಗಳನ್ನು ತೀವ್ರ ಸಾಂದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಅನುಪಾತೀಯ ನಿರ್ವಹಣಾ ತಾಪಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ ಹಿಡಿದಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಲು ಸಮರ್ಥವಾಗಿದೆ. ಕಾಳು, ಅಚ್ಚು ಅಥವಾ ನಾರಿನ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿರುವ ಉತ್ಪ್ರೇರಕಗಳನ್ನೂ ಸಹ ಹಿಡಿದಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಈ ಕ್ರಿಯಾಕಾರಕಗಳು ಪಡೆದಿವೆ. ಈ ಉಪಕರಣವು ನಿಶ್ಚಲೀಕೃತ ಕಿಣ್ವ ತಯಾರಿಕೆಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಆವೃತ ಕುಣಿಕೆಯಲ್ಲಿನ ಲ್ಯಾಕ್ಟೋಸಿನ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಜಲವಿಭಜನೆಗಳಿಗೆ ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ತಾಂತ್ರಿಕ ಹಾಗೂ ಜೀವ-ರಾಸಾಯನಿಕ ಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸಬಲ್ಲದು. ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಹಾಲಿನಲ್ಲಿ ೯೮% ಶುದ್ಧತೆಯ ಜಲವಿಭಜನೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಿತು. ಈ ನಿರಂತರ ಪ್ರವಹನ ಜೈವಿಕ ಕ್ರಿಯಾಕಾರಕವನ್ನು ಬಳಸಿದಾಗ ಹಾಲಿನಲ್ಲಿನ ಲ್ಯಾಕ್ಟೋಸ್ ಜಲವಿಭಜನೆಯ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕರಣ ದಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ಸುಧಾರಣೆ ಕಂಡುಬಂದಿತು. ಈ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಉತ್ತಮವಾಗಿದ್ದು, ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿಯೂ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿದೆ.
ವರ್ಗ:ಆಹಾರ ವಿಜ್ಞಾನ ವರ್ಗ:ಜೈವಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ
ಅಜಾಮಿಳ
ಅಜಾಮಿಳ (ಸಂಸ್ಕೃತ: अजामिल, IAST: Ajāmila) ಭಾಗವತ ಪುರಾಣದ ೬ ನೇ ಅದ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಕಥೆಯ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರವಾಗಿದೆ. ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಅಜಾಮಿಳನ ಕಥೆಯು ದೇವರ ದೈವಿಕ ಹೆಸರನ್ನು ಉಚ್ಚರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಪಾಪಿಗಳು ಸಹ ಪಾಪಗಳನ್ನು ಮಾಡುವ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯಿಂದ ವಿಮೋಚನೆಗೊಳ್ಳುವ ಭರವಸೆ ಇದೆ ಎಂದು ವಿವರಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ದಂತಕಥೆ
ಕನ್ಯಾಕುಬ್ಜ (ಇಂದಿನ ಕನೌಜ್) ನಗರದಲ್ಲಿ ಅಜಾಮಿಳ ಎಂಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ. ಒಂದು ದಿನ ತನ್ನ ತಂದೆಗೆ ವಿಧೇಯನಾಗಿದ್ದ ಈ ನಿಷ್ಠುರ ಮತ್ತು ವಿನಮ್ರ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಹಣ್ಣುಗಳು, ಹೂವುಗಳು, ಯಜ್ಞದ ಬೆಂಕಿಗಾಗಿ ಕೋಲುಗಳು ಮತ್ತು ಕುಶದ ಹುಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲು ಕಾಡಿಗೆ ಹೋದನು. ಹಿಂದಿರುಗುವಾಗ ಅವನು ತನ್ನ ಸೀರೆಯ ಗಂಟು ಬಿಚ್ಚಿಕೊಂಡು ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಒಬ್ಬ ಭಾವೋದ್ರಿಕ್ತ ವೇಶ್ಯೆಯೊಂದಿಗೆ ಆಕಸ್ಮಿಕವಾಗಿ ಕೂಡಿದನು. ವ್ಯಾಮೋಹಕ್ಕೊಳಗಾದ ಅವನು ತನ್ನ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಹೆಂಡತಿಯನ್ನು ಬದಿಗಿಟ್ಟು ಉತ್ತಮ ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಬಂದ ಈ ದಾಸಿ (ಸೇವಕ ವರ್ಗದ ಮಹಿಳಾ ಸದಸ್ಯೆ) ಮಹಿಳೆಯನ್ನು ಮದುವೆಯಾದನು ಮತ್ತು ಅವಳೊಂದಿಗೆ ತನ್ನ ಒಡನಾಟದಿಂದ ಕಲುಷಿತನಾದನು. ಬ್ರಾಹ್ಮಣನು ಪಾಲಿಸಬೇಕೆಂದು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಿದ ವೈದಿಕ ಜೀವನ ವಿಧಾನವನ್ನು ಅವನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿದನು. ಅವನು ತನ್ನ ಕುಟುಂಬವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಅಪರಾಧದ ಜೀವನವನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಿದನು ಸುಲಿಗೆಗಾಗಿ ಬಂಧಿತರನ್ನು ಹಿಡಿದಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದು, ಜೂಜಾಟ, ವಂಚನೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಳ್ಳತನಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದನು. ಈ ಮಹಿಳೆಯಿಂದ ಅವನು ಹತ್ತು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದನು ಅವರಲ್ಲಿ ಕಿರಿಯವನಿಗೆ ನಾರಾಯಣ ಎಂದು ಹೆಸರಿಡಲಾಯಿತು. ಅವನು ತಂದೆಯ ನೆಚ್ಚಿನ ಮಗನಾಗಿದ್ದನು. ಎಂಭತ್ತೆಂಟು ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಯ ನಂತರ ಅವನ ಮರಣಶಯ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಅವನು ಯಮದೂತರನ್ನು ಕಂಡನು ಮೂರು ಅತ್ಯಂತ ಭಯಾನಕ ಪುರುಷ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ವಕ್ರವಾದ ಮುಖಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಕೈಯಲ್ಲಿ ಕುಣಿಕೆಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದಿದ್ದರು ಅವರು ಅಜಾಮಿಳನ ಆತ್ಮವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಬಂದಿದ್ದರು. ಭಯಭೀತನಾದ ಅವನು ತನ್ನ ಮಗ ನಾರಾಯಣನನ್ನು ಕರೆದನು. ತಮ್ಮ ಸ್ವಾಮಿಯ ನಾಮಸ್ಮರಣೆಯನ್ನು ಕೇಳಿ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಸೇವಕರಾದ ವಿಷ್ಣುದೂತರು ಅವನನ್ನು ನರಕದ ಹಿಡಿತದಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಲು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು. ವಿಷ್ಣುದೂತರು ಮತ್ತು ಯಮದೂತರು ಸದಾಚಾರ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷೆಯ ಸ್ವರೂಪದ ಕುರಿತು ಸಂವಾದದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದರು ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಗಾಗಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನನ್ನು ಯಮನ ಮುಂದೆ ಕರೆತಂದರು.
ವಿಷ್ಣುವಿನ ನಾಮವನ್ನು ಕೇವಲ ಉಚ್ಚಾರಣೆ ಪಠಣ ಅಥವಾ ಇನ್ನೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸಲು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರೂ ಅಥವಾ ಸ್ನೇಹಪರ ಹಾಸ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಗೀತೆಯ ಪಠಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಕೆಯಾದರೂ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳು ಪ್ರಕಾರ ಆ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಎಲ್ಲಾ ಪಾಪಗಳೂ ಎಂದು ವಿಷ್ಣುದೂತರು ವಿವರಿಸಿದರು. ಈ ವಿಚಾರವಾಗಿ ವಿಷ್ಣುದೂತರು ಮತ್ತು ಯಮದೂತರ ನಡುವಿನ ಚರ್ಚೆಯನ್ನು ಕೇಳಿ ಅಜಾಮಿಳನು ಪಶ್ಚಾತ್ತಾಪಪಟ್ಟನು ತಾನು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ನೀಚ ಜೀವನವನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದೇನೆ ಮತ್ತು ತಾನು ಬ್ರಾಹ್ಮಣತ್ವಕ್ಕೆ ಅನರ್ಹನೆಂದು ಘೋಷಿಸಿದನು ಮತ್ತು ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಆತ್ಮವನ್ನು ಮೀಸಲಿರಿಸುತ್ತೇನೆ ಎಂದನು. ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ತನ್ನ ಕರ್ತವ್ಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿ ಪಾಪದ ಜೀವನವನ್ನು ನಡೆಸಿದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಅಜಾಮಿಳನು ಮೋಕ್ಷವನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಮತ್ತು ವೈಕುಂಠವನ್ನು ಹೊಂದಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಪುರಾಣ ಪುರುಷ ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ವಿಸ್ತರಿಸಿದ ಲೇಖನ ವರ್ಗ:ಪುರಾಣಗಳು
ವಿಂಬಲ್ಡನ್‌, ಲಂಡನ್‌
ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ನ ಲಂಡನ್‌ನ ನೈಋತ್ಯ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಜಿಲ್ಲೆ; ಇದು ವ್ಯಾಂಡ್ಸ್ ವರ್ತ್ ನ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗಕ್ಕೂ, ಕಿಂಗ್ಸ್ ಟನ್ ನ ಪೂರ್ವಭಾಗಕ್ಕೂ ಇರುವ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿದ್ದು, ಥೇಮ್ಸ್ ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿ, ಗ್ರೇಟರ್ ಲಂಡನ್ ನ ಹೊರವಲಯದಲ್ಲಿರುವ ಜಿಲ್ಲೆಯಾಗಿದೆ. ಇದು ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಟೆನಿಸ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಷಿಪ್ ಹಾಗೂ ನ್ಯೂ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಥಿಯೇಟರ್ ಗಳಿಗೆ ತವರಾಗಿದೆ; ಲಂಡನ್ ನಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆಂದು ಇರುವ ಬೃಹತ್ ವಿಸ್ತೀರ್ಣವಾದ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಜಮೀನು ಆದ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಕಾಮನ್ ಸಹ ಈ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ವಾಸಿಸುವ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಎರಡಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಒಂದನ್ನು "ಗ್ರಾಮ(ವಿಲೇಜ್)" ಎಂದೂ, ಮತ್ತೊಂದನ್ನು "ಪಟ್ಟಣ(ಟೌನ್)" ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ; ಹೈ ಸ್ಟ್ರೀಟ್ (ಹೆದ್ದಾರಿ)ಯು ಮೂಲ ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಯುಗದ ಗ್ರಾಮದ ಅಂಗವಾಗಿದೆ ಹಾಗೂ "ಪಟ್ಟಣ"ವು ೧೮೩೮ ರಲ್ಲಿ ರೈಲ್ವೇ ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ಕಟ್ಟಿದನಂತರ ಆದ ಆಧುನಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆಳ ಒಂದು ಅಂಗವಾಗಿದೆ.
ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಕಾಮನ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಹಿಲ್ ಫೋರ್ಟ್ (ಗಿರಿದುರ್ಗ) ಕಟ್ಟಿದಂತಹ ಕಾಲವೆಂದು ನಂಬಲಾದ ಐರನ್ ಏಜ್ (ಕಬ್ಬಿಣದ ಯುಗ)ನಿಂದಲೂ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಜನ ನಿಬಿಡವಾದ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿತ್ತೆನ್ನಲಾಗಿದೆ. ೧೦೮೭ ರಲ್ಲಿ ಡೂಮ್ಸ್ ಡೇ ಬುಕ್ (ಪ್ರಳಯದ ದಿನದ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆದ ಪುಸ್ತಕ)ವನ್ನು ರಚಿಸಿದಾಗ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಮೇನರ್ ಆಫ್ ಮಾರ್ಟ್ ಲೇಕ್ ನ ಒಂದು ಅಂಗವಾಗಿತ್ತು. ಮೇನರ್ ಆಫ್ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ನ ಮಾಲೀಕತ್ವವು, ಆ ಬಂಗಲೆಯ ಇತಿಯಾಸದಲ್ಲಿ, ಹಲವಾರು ಸಿರಿವಂತ ಕುಟುಂಬಗಳ ಕೈ ಬದಲಾಯಿತು; ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಇತರ ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬಗಳನ್ನೂ ಆಕರ್ಷಿಸಿತು ಮತ್ತು ಆ ಕುಟುಂಬಗಳು ಈಗಲ್ ಹೌಸ್, ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಹೌಸ್ ಮತ್ತು ವ್ಯಾರನ್ ಹೌಸ್ ಗಳಂತಹ ಬಂಗಲೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ ಇಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಲಾರಂಭಿಸಿದರು. ನಗರದಿಂದ ಬಂದು ನೆಲೆಸಿದ ಕುಲೀನ ಮನೆತನದವರು ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮಂತ ವರ್ತಕರೊಡನೆ, ಏರುಪೇರಿಲ್ಲದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯುಳ್ಳ ಗ್ರಾಮಸ್ಥರೂ ಸೇರಿ, ಗ್ರಾಮವು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಥದತ್ತ ಸಾಗಲು ಕಾರಣರಾದರು. ೧೮ ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಡಾಗ್ & ಫಾಕ್ಸ್ ಪಬ್ಲಿಕ್ ಹೌಸ್ ಲಂಡನ್ ನಿಂದ ಪೋರ್ಟ್ಸ್ ಮೌತ್ ಗೆ ಸಾಗುವ ಸ್ಟೇಜ್ ಕೋಚ್ ಗಾಡಿಗಳಿಗೆ ನಿಂತು-ಹೋಗುವ ತಾಣವಾಯಿತು; ನಂತರ, ೧೮೩೮ ರಲ್ಲಿ ದ ಲಂಡನ್ ಎಂಡ್ ಸೌತ್ ವೆಸ್ಟ್ರನ್ ರೈಲ್ವೇ (L&SWR) ಈ ಗ್ರಾಮದ ಆಗ್ನೇಯದಲ್ಲಿ, ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಬೆಟ್ಟದ ತಪ್ಪಲಿನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ, ಒಂದು ರೈಲ್ವೇ ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. ಈ ನಿಲ್ದಾಣವು ಬಂದ ನಂತರ ಈ ಪುರದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯು ಮೂಲ ಗ್ರಾಮದಿಂದ ದೂರಕ್ಕೆ/ವಿರುದ್ಧ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕೇಂದ್ರಿತವಾಯಿತು.
ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ತನ್ನದೇ ಆದ ಬರೋ ಆಫ್ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಅನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಿತು ಹಾಗೂ ಸರ್ರೆ ಕೌಂಟಿಯ ಸುಪರ್ದಿನಲ್ಲಿಯೇ ಇದ್ದಿತು; (ಬರೋ ಎಂದರೆ ತನ್ನದೇ ಆದ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ). ಆದರೆ, ೧೯೬೫ ರಲ್ಲಿ ಗ್ರೇಟರ್ ಲಂಡನ್ ನ ನಿರ್ಮಾಣದ ಅಂಗವಾಗಿ ಈ ಬರೋವನ್ನು ಲಂಡನ್ ಬರೋ ಆಫ್ ಮೆರ್ಟನ್ ನಲ್ಲಿ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ನ ಸಂಸದೀಯ ಚುನಾವಣಾಕಣವಾಗಿದೆ ಹಾಗೂ ೨೦೦೫ ರಿಂದ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ಕಂಸರ್ವೇಟಿವ್ ಪಕ್ಷದ ಎಂಪಿ ಆದ ಸ್ಟೀಫನ್ ಹ್ಯಾಮಂಡ್ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಆರಂಭಿಕ ಇತಿಹಾಸ
ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಕಾಮನ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಹಿಲ್ ಫೋರ್ಟ್ (ಗಿರಿದುರ್ಗ) ಕಟ್ಟಿದಂತಹ ಕಾಲವೆಂದು ನಂಬಲಾದ ಐರನ್ ಏಜ್ (ಕಬ್ಬಿಣದ ಯುಗ)ನಿಂದಲೂ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಜನ ನಿಬಿಡವಾದ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿತ್ತೆನ್ನಲಾಗಿದೆ. ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ನ ಮೂಲ ಕೇಂದ್ರವು ಗಿರಿಯ ಶಿಖರದಲ್ಲಿ ಕಾಮನ್ ಗೆ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ಇದ್ದಿತು - ಈಗ ಆ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು "ಗ್ರಾಮ" ಎಂದು ಪ್ರಾದೇಶಿಕವಾಗಿ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಳಯದ ದಿನದ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆದ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ರಚಿಸಿದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು 1087 ರ ಆಸುಪಾಸಿನಲ್ಲಿ) ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಮೇನರ್ ಆಫ್ ಮಾರ್ಟ್ ಲೇಕ್ ನ ಒಂದು ಅಂಗವಾಗಿತ್ತು ಹಾಗೂ ಇದು ದಾಖಲಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಇತಿಹಾಸದ ಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ಮೇನರ್ ಆಫ್ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ನ ಮಾಲೀಕತ್ವವು ಹಲವಾರು ಬಾರಿ ಹಸ್ತಾಂತರಗೊಂಡಿತು. ೧೩೯೮ ರ ವರೆಗೆ ಈ ಮೇನರ್ ಚರ್ಚ್ ನ ಸುಪರ್ದಿನಲ್ಲಿದ್ದಿತು ಹಾಗೂ ಕ್ಯಾಂಟರ್ಬರಿಯ ಆರ್ಕ್ ಬಿಷಪ್ ಆದ ಥಾಮಸ್ ಅರುಂಡೇಲ್ ರಾಜರಾದ ದ್ವಿತೀಯ ರಿಚರ್ಡ್ ರ ಅವಕೃಪೆಗೆ ತುತ್ತಾದಾಗ ಅವರಿಗೆ ದೇಶಬಹಿಷ್ಕಾರ ಶಿಕ್ಷೆ ವಿಧಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಮೇನರ್(ಬಂಗಲೆ)ಯನ್ನು ಮುಟ್ಟುಗೋಲು ಹಾಕಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅಂದಿನಿಂದ ಇದು ರಾಜರಿಗೆ ಸೇರಿದ ಆಸ್ತಿಯಾಯಿತು.
ಎಂಟನೆಯ ಹೆನ್ರಿಯವರ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಕಾಲದವರೆಗೆ ಈ ಮೇನರ್ ರಾಜರ ಆಸ್ತಿಯಾಗಿಯೇ ಮುಂದುವರೆಯಿತು; ನಂತರ ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲದವರೆಗೆ ಅದನ್ನು ಥಾಮಸ್ ಕ್ರಾಮ್ವೆಲ್ ಎಂಬ ಎಸೆಕ್ಸ್ ನ ಎರ್ಲ್ ಗರಿಗೆ ದೇಣಿಗೆಯಾಗಿ ನೀಡಲಾಯಿತು; ಕ್ರಾಮ್ವೆಲ್ ಗೆ ೧೫೪೦ ರಲ್ಲಿ ಮರಣದಂಡನೆ ವಿಧಿಸಿದ ನಂತರ ಈ ಸ್ವತ್ತನ್ನು ಮತ್ತೆ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಪಡೆಯಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಈ ಮೇನರ್ ಎಂಟನೆಯ ಹೆನ್ರಿಯ ಕಡೆಯ ಪತ್ನಿ ಮತ್ತು ವಿಧವೆಯಾದ ಕ್ಯಾಥರೀನ್ ಪಾರ್ರ್ ರ ಪಾಲಾಯಿತು; ೧೫೪೮ ರಲ್ಲಿ ಪಾರ್ರ್ ನಿಧನರಾದನಂತರ ಮತ್ತೆ ಪ್ರಭುಗಳ ಪಾಲಾಯಿತು.
೧೫೫೦ ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಹೆನ್ರಿಯ ಮಗಳಾದ ಮೇರಿ ಈ ಮೇನರ್ ಅನ್ನು ಕಾರ್ಡಿನಾಲ್ ರೆಜಿನಾಲ್ಡ್ ಪೋಲ್ ರಿಗೆ ದೇಣಿಗೆಯಾಗಿತ್ತರು; ೧೫೫೮ ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಗತಿಸಿದ ನಂತರ ಮತ್ತೆ ಇದು ರಾಜಮನೆತನದ ಪಾಲಾಯಿತು. ಮೇರಿಯ ತಂಗಿ ಎಲಿಝಬೆತ್ ೧೫೭೪ ರವರೆಗೆ ಈ ಸ್ವತ್ತನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು ಹಾಗೂ ನಂತರ ಮೇನರ್ ನ ಮನೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರ (ಸುತ್ತಲಿನ ಜಮೀನನ್ನಲ್ಲ) ಕ್ರಿಸ್ತೋಫರ್ ಹಟ್ಟನ್ ರಿಗೆ ನೀಡಿದರು ಹಾಗೂ ಹಟ್ಟನ್ ಅದನ್ನು ಅದೇ ವರ್ಷ ಸರ್ ಥಾಮಸ್ ಸೆಸಿಲ್ ಎಂಬ ಎಕ್ಸೆಟರ್ ನ ಎರ್ಲ್ ಗೆ ಮಾರಿದರು. ೧೫೮೮ ರಲ್ಲಿ ಮೇನರ್ ಗೆ ಸೇರಿದ ಜಮೀನುಗಳನ್ನೂ ಸೆಸಿಲ್ ರಿಗೆ ಮಾರಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಒಂದು ಹೊಸ ಗೃಹವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತಲ್ಲದೆ ಕೈತೋಟವನ್ನು ಔಪಚಾರಿಕವಾದ ಎಲಿಝಬೆತನ್ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.
೧೭ ನೆಯ ಶತಮಾನ
ರಾಜಧಾನಿಗೆ ಸಮೀಪವಾಗಿರುವಂತಹ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಇತರ ಶ್ರೀಮಂತ ಕುಟುಂಬಗಳ ಗಮನವನ್ನು ಸೆಳೆಯಲಾರಂಭಿಸಿತು ಹಾಗೂ ೧೬೧೩ ರಲ್ಲಿ ದ ವರ್ಷಿಪ್ ಫುಲ್ ಕಂಪೆನಿ ಆಫ್ ಗಿರ್ಡ್ಲರ್ಸ್ ನ ಮಾಲಿಕರೂ ಹಾಗೂ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪನಿಯ ನಿರ್ದೇಶಕರೂ ಆದ ರಾಬರ್ಟ್ ಬೆಲ್ ಲಂಡನ್ ನಿಂದ ಸುಲಭವಾಗಿ ತಲುಪಬಹುದಾದಷ್ಟು ದೂರದಲ್ಲಿ ಈಗಲ್ ಹೌಸ್ ಎಂಬ ಮನೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡರು. ಸೆಸಿಲ್ ಕುಟುಂಬವು ಮೇನರ್ ಅನ್ನು ಐವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸಂತೋಷವಾಗಿ ಅನುಭವಿಸಿ, ನಂತರ ಅದನ್ನು ೧೬೩೮ ರಲ್ಲಿ ರಾಣಿ ಹೆನ್ರಿಯೆಟ್ಟಾ ಮಾರಿಯಾರ ಸಲುವಾಗಿ ಮೊದಲನೆಯ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಗೆ ವಿಕ್ರಯಿಸಿತು.
೧೬೪೯ ರಲ್ಲಿ ರಾಜರ ವಧೆಯಾದ ನಂತರ, ಈ ಮೇನರ್ ಹಲವಾರು ಸಂಸದರ ಮಾಲೀಕತ್ವಗಳಿಗೆ ತ್ವರಿತವಾಗಿ ಹಸ್ತಾಂತರಗೊಂಡಿತು; ಹಾಗೆ ಹಸ್ತಾಂತರಗೊಂಡವರ ಪೈಕಿ ಲೀಡ್ಸ್ ನ ಸಂಸತ್ ಎಂ.ಪಿ. ಆಡಮ್ ಬೇಯ್ನ್ಸ್ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕ ಚಳುವಳಿಯ ಜನರಲ್ ಜಾನ್ ಲಾಂಬರ್ಟ್ ಸಹ ಇದ್ದರು; ಆದರೆ, ಪ್ರಭುವಿನ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆಯಾದಮೇಲೆ, ೧೬೬೦ ರಲ್ಲಿ, ಇದರ ಮಾಲಿಕತ್ವವು ಮತ್ತೆ ಹೆನ್ರಿಯೆಟ್ಟಾ ಮಾರಿಯಾರದಾಯಿತು(ಅವರು ಆಗ ಮೊದಲನೆಯ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ರ ವಿಧವೆ ಹಾಗೂ ನೈತನ ದೊರೆ ಎರಡನೆಯ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ರವರ ತಾಯಿಯಾಗಿದ್ದರು).
ಆ ಪತಿಯ ಆಸ್ತಿಯ ಮಾಲಿಕಳಾದ, ವಿಧವೆಯಾದ ರಾಣಿಯು ೧೬೬೧ ರಲ್ಲಿ ಈ ಮೇನರ್ ಅನ್ನು ಜಾರ್ಜ್ ಡಿಗ್ ಬೈ ಎಂಬ ಬ್ರಿಸ್ಟಱಲ್ ನ ಎರ್ಲ್ ಗೆ ಮಾರಿದರು ಹಾಗೂ ಆ ಎರ್ಲ್ ಆಧುನಿಕ ಶೈಲಿ ಮತ್ತು ವಿನ್ಯಾಸಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ,  ಭೂರಮ್ಯತೆ, ಕೃತಕ ಗುಹೆs ಮತ್ತು ಕಾರಂಜಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವಂತಹ, ಸುಂದರವಾದ ಭೂರಮೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಲು ಮತ್ತು ಸಂರಕ್ಷಿಸಲು ಜಾನ್ ಎವೆಲಿನ್ ಎಂಬುವವರನ್ನು ನೇಮಿಸಿದರು. ಅವರು ೧೬೭೭ ರಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದನಂತರ ಈ ಮೇನರ್ ಅನ್ನು ಡ್ಯಾನ್ಬಿಯ ಎರ್ಲ್ ಹಾಗೂ ಲಾರ್ಡ್ ಹೈ ಟ್ರೆಷರರ್(ಖಜಾಂಚಿ)ಯಾದ ಥಾಮಸ್ ಓಸ್ಬಾರ್ನ್ ರಿಗೆ ಮಾರಲಾಯಿತು.
೧೭೧೨ ರಲ್ಲಿ ಓಸ್ಬಾರ್ನ್ ಕುಟುಂಬವು ಈ ಮೇನರ್ ಅನ್ನು ಸರ್ ಥಿಯೋಡೋರ್ ಜೆನ್ಸೆನ್ ರಿಗೆ ಮಾರಿತು. ದ ಸೌತ್ ಸೀ ಕಂಪನಿಯ ನಿರ್ದೇಶಕರಾದ ಜೆನ್ಸನ್ ಸೆಸಿಲ್ ಕಟ್ಟಿದ ಮೇನರ್ ಮನೆಯನ್ನು ಕೆಡವಿ ಒಂದು ಹೊಸ ಮನೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟಲಾರಂಭಿಸಿದರು, ಆದರೆ ಅವರ ಕಂಪನಿಯು ಹಠಾತ್ತನೆ ಪತನವಾದುದರಿಂದ ಈ ಕಟ್ಟಡವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ಆಗಲೇ ಇಲ್ಲ.
ಈ ಮೇನರ್ ನಂತರ ಸಾರಾ ಚರ್ಚಿಲ್ ರ ಮಾಲಿಕತ್ವಕ್ಕೆ ಸೇರಿತು; ಮಾರ್ಲ್ ಬರೋದ ಡಚೆಸ್ ಸಾರಾ ಚರ್ಚಿಲ್ ಜಮೀನಿನ ವಿಸ್ತಾರವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ಜೆನ್ಸನ್ ೧೭೩೫ ರಲ್ಲಿ ಅರ್ಧಕಟ್ಟಿದ ಮನೆಯ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮನೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟಿದರು. ೧೭೪೪ ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಗತಿಸಿದ ನಂತರ ಈ ಸವತ್ತು ಅವರ ಮೊಮ್ಮಗನಾದ ಜಾನ್ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ರ ಪಾಲಾಯಿತು ಹಾಗೂ ಕ್ರಮೇಣ ಮೊದಲನೆಯ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ನ ಎರ್ಲ್ ರ ಪಾಲಿಗೆ ಸಂದಿತು.
೧೭೩೫ ರ ಮೇನರ್ ಮನೆಯು ೧೭೮೦ ರಲ್ಲಿ ಭಸ್ಮವಾಯಿತು ಹಾಗೂ ಅದರ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ, ೧೮೦೧ ರಲ್ಲಿ ಎರಡನೆಯ ಎರ್ಲ್ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಪಾರ್ಕ್ ಹೌಸ್ ಅನ್ನು ಕಟ್ಟಿಸಿದರು. ಈ ವೇಳೆಗೆ ಆ ಮೇನರ್ ನ ಜಮೀನು ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಕಾಮನ್ ಅನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು (ಆಗ ಅದನ್ನು ಖಡ್ಗದ ಒರೆ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು) ಹಾಗೂ ಮೇನರ್ ಹೌಸ್ ನ ಸುತ್ತಲೂ, ಅದರ ಆವರಣದ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಸುತ್ತುವರಿಯಲ್ಪಟ್ಟ ಪಾರ್ಕ್ ಲ್ಯಾಂಡ್ ಇದ್ದಿತು. ಆ ಪಾರ್ಕ್ ನ ವಿಸ್ತೀರ್ಣವು ಈಗಿನ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಪಾರ್ಕ್ ಗೆ ಸರಿಸಮನಾಗಿತ್ತು, ಮನೆಯು ಸಂತ ಮೇರಿ ಚರ್ಚ್ ನ ಪೂರ್ವಭಾಗದಲ್ಲಿ ಇದ್ದಿತು.
ಪಾರ್ಕ್ ಸೈಡ್ ನ ದಕ್ಷಿಣದ ತುದಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಹಾಗೂ ಗ್ರಾಮಕ್ಕೆ ಸಮೀಪವಿದ್ದ (ಈಗಿನ ಪೀಕ್ ಕ್ರೆಸೆಂಟ್ ಹತ್ತಿರ) ಒಂದು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ನಿವಾಸವಾದ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಹೌಸ್ ೧೯೭೦ ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ದೇಶಬಹಿಷ್ಕಾರಗೊಂಡ ಪ್ರೆಂಚ್ ರಾಜಕೀಯ ಮುಖಂಡ ವಿಕಾಮ್ಟೆ ಡಿ ಕ್ಯಾಲೋನ್ನೆಯವರಿಗೆ ನೆಲೆಯಾಗಿದ್ದಿತು ಹಾಗೂ ನಂತರ ಲೇಖಕ ಫ್ರೆಡರಿಕ್ ಮಾರಿಯಟ್ ರ ತಾಯಿಯವರ ನಿವಾಸವಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಒಂದು ಭಾಗವೇ ಆಗಿದ್ದುದನ್ನು ಹತ್ತಿರದ ಕ್ಯಾಲೋನ್ನೆ ಮತ್ತು ಮಾರಿಯಟ್ ರಸ್ತೆಗಳು ಸೂಕ್ತವಾಗಿ ದಾಖಲಿಸುತ್ತವೆ.
ಕಾಮನ್ ನ ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕಿರುವ ೧೮ ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಆದಿಯಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿದ ವ್ಯಾರನ್ ಹೌಸ್ (೧೮೪೧ ರಿಂದ ಇದನ್ನು ಕ್ಯಾನಿಝಾರೋ ಹೌಸ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿದೆ) ಒಬ್ಬರ ನಂತರ ಒಬ್ಬರು ವೈಭವಯುತ ನಿವಾಸಿಗಳಿಗೆ ಸದ್ಗೃಹವಾಗಿದೆ.
೧೯ ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು
೧೯ ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಮೊದಲ ದಶಕದಲ್ಲಿ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಹೆಚ್ಚಿನ ಚಟುವಟಿಕೆಯಿಲ್ಲದೆ ಇದ್ದಿತು, ಹೆಚ್ಚೇನೂ ಏರುಪೇರಿಲ್ಲದ ಗ್ರಾಮೀಣ ಜನತೆಯು ನಗರದಿಂದ ಬಂದ ಕುಲೀನರು, ದೊರೆಮನೆತನದವರು ಮತ್ತು ಸಿರಿವಂತ ವರ್ತಕರೊಡನೆ ಶಾಂತರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಜೀವನ ಸಾಗಿಸುತ್ತಿದ್ದರು; ಆದರೆ ಲಂಡನ್ ಎಂಡ್ ಸೌತ್ ವೆಸ್ಟ್ರನ್ ರೈಲ್ವೇ(L&SWR) ೧೮೩೮ ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾದನಂತರ ಹಾಗೂ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಬೆಟ್ಟದ ತಪ್ಪಲಿನಲ್ಲಿ ಈ ಗ್ರಾಮದ ಆಗ್ನೇಯಕ್ಕೆ ಒಂದು ರೈಲ್ವೇ ನಿಲ್ದಾಣವಾದನಂತರ ನೂತನ ಏರುಪೇರುಗಳು ಉಂಟಾದವು. ಈ ನಿಲ್ದಾಣವು ಈ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಬಂದ ನಂತರ ಈ ಪುರದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯು ಮೂಲ ಗ್ರಾಮದಿಂದ ದೂರಕ್ಕೆ/ವಿರುದ್ಧ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕೇಂದ್ರಿತವಾಯಿತು.
ಹಲವಾರು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಪಾರ್ಕ್ ಅನ್ನು ಸಾಮರ್ಸೆಟ್ ನ ಡ್ಯೂಕ್ ರಿಗೆ ಭೋಗ್ಯದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನೀಡಲಾಗಿತ್ತು; ಅವರು ೧೮೨೦ ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲ ಯುವಕ ಜೋಸೆಫ್ ಪ್ಯಾಕ್ಸ್ ಟನ್ ರನ್ನು ತೋಟದ ಮಾಲಿಯಾಗಿ ನೇಮಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು, ಆದರೆ, ೧೯೪೦ ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದವರು ಇದನ್ನು ಕಟ್ಟಡ ಕಟ್ಟಲು ನಿವೇಶನವಾಗಿ ಮಾರಿಬಿಟ್ಟರು. ಒಂದಷ್ಟು ಕಾಲ ನಿವಾಸಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಕಾರ್ಯವು ಜರುಗಿತು ಹಾಗೂ ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಬೃಹತ್ತಾದ ಹಾಗೂ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾದ ಮನೆಗಳು ಪಾರ್ಕ್ ನ ಉತ್ತರದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ತಲೆಯೆತ್ತಿದವು. ೧೮೬೪ ರಲ್ಲಿ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್ ಕುಟುಂಬದವರು ಕಾಮನ್ ಅನ್ನು ಒಳಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಿಕೊಂಡು ಒಂದು ಮನೆ ಮತ್ತು ತೋಟಗಳಿರುವ ನೂತನ ಉದ್ಯಾನವೊಂದನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿ, ಕಟ್ಟಡದ ಒಂದು ಭಾಗವನ್ನು ಮಾರಲು ಸಂಸತ್ತಿನ ಅನುಮತಿ ಕೋರಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು. ಈ ಬಗ್ಗೆ ತನಿಖೆ ನಡೆಸಿದ ಸಂಸತ್ತು ಅನುಮತಿ ನೀಡಲು ನಿರಾಕರಿಸಿತು ಹಾಗೂ ಕಾಮನ್ ನ ಮಾಲಿಕತ್ವವನ್ನು ತನ್ನ ಸುಪರ್ದಿಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ತನ್ನ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸಲು ಒಂದು ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಮಂಡಲಿಯು ೧೮೭೧ ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು.
ಕ್ರಾಯ್ಡನ್ ಗೆ (ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಮತ್ತು ಕ್ರಾಯ್ಡನ್ ರೈಲ್ವೇ ೧೮೫೫ ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಯಿತು) ಮತ್ತು ಟೂಟಿಂಗ್ ಗೆ (ಟೂಟಿಂಗ್, ಮೆರ್ಟನ್ ಮತ್ತು ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ರೈಲ್ವೇ ೧೮೬೮ ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಯಿತು) ನೂತನ ರೈಲ್ವೇ ಲೈನುಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದುದರಿಂದ ಸಾರಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಗಳು ಮತ್ತಷ್ಟು ವಿಸ್ತಾರಗೊಂಡವು. ೧೮೮೯ ರಲ್ಲಿ ದ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಡಿಸ್ಟ್ರಿಕ್ಡ್ ರೈಲ್ವೇ (ಈಗಿನ ಲಂಡನ್ ಅಂಡರ್ಗ್ರೌಂಡ್ ನ ಡಿಸ್ಟ್ರಿಕ್ಟ್ ಲೈನ್) ಪುಟ್ನೇಯಿಂದ ನೂತನ ಹಳಿಗಳ ಮೇಲೆ ತನ್ನ ಸೇವೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿತು.
ಪುರದ ವಾಣಿಜ್ಯ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯು ಸಹ ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ತ್ವರಿತ ಗತಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಗಿತು. ಎಲೀಸ್ ಡಿಪಾರ್ಟ್ಮೆಂಟಲ್ ಸ್ಟೋರ್ ೧೮೭೬ ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭಗೊಂಡಿತ್ಉ ಮತ್ತು ಮೆರ್ಟನ್ ಕಡೆಗೆ ಸಾಗುವ ಬ್ರಾಡ್ವೇಯ ಗುಮಟ ಅಂಗಡಿಗಳು ಸ್ಥಾಪಿತವಾದವು. ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ನ ಮೊದಲ ಪೊಲೀಸ್ ಠಾಣೆ ೧೮೭೦ ರಲ್ಲಿ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಕ್ರೆಸೆಂಟ್ ನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಯಿತು. ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಅಂಗವಾಗಿ ೧೮೬೦ ರ ದಶಕದ ಆದಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಲಿಟರರಿ ಇಂಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ (ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ) ಆರಂಭವಾಯಿತು ಹಾಗೂ ೧೮೮೭ ರಲ್ಲಿ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಲೈಬ್ರರಿ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದಿತು. ಧಾರ್ಮಿಕ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ಚರ್ಚುಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡುವ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಹಮ್ಮಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು; ೧೮೪೯ ರಲ್ಲಿ ಸಂತ ಮೇರಿಯ ಚರ್ಚ್, ೧೮೫೯ ರಲ್ಲಿ ಕ್ರೈಸ್ತ್ ಚರ್ಚ್ ಮತ್ತು ೧೮೬೨ ರಲ್ಲಿ ಟ್ರಿನಿಟಿ ಚರ್ಚ್ ಗಳು ನಿರ್ಮಾಣಗೊಂಡವು.
೧೮೯೪ ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಸರ್ಕಾರ ಮಸೂದೆ ೧೮೯೪ ರನ್ವಯ ಚುನಾಯಿತ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ನ ಸಹಾಯದಿಂದ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ನಗರ ಜಿಲ್ಲೆಯನ್ನು ರಚಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ ಅಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಗ್ರಾಮಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಸಣ್ಣ ಪಟ್ಟಣದ ಸ್ವರೂಪ ಪಡೆಯಿತು.
ಆಧುನಿಕ ಇತಿಹಾಸ
ನೂತನ ಶತಮಾನದ ಮೊದಲನೆಯ ದಶಕದ ಅಂತ್ಯದ ವೇಳೆಗೆ ಗ್ಲ್ಯಾಡ್ ಸ್ಟೋನ್ ರಸ್ತೆಯ ತಾಂತ್ರಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಸ್ಕೂಲ್ ಆಫ್ ಆರ್ಟ್ (ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಕಲಾಶಾಲೆ), ಒಂದು ಸಿನೆಮಾ ಮಂದಿರ ಮತ್ತು ಒಂದು ರಂಗಮಂದಿರವನ್ನು ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಹೊಂದಿದ್ದಿತು. ವಿಚಿತ್ರವೆಂದರೆ, ಈ ರಂಗಮಂದಿರವು ಪ್ರಾರಂಭವಾದಾಗ ರಂಗಮಂದಿರದ ಸೌಲಭ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಟರ್ಕಿಷ್ ಸ್ನಾನಗೃಹ ಸಹ ಸೇರಿದ್ದಿತು.
ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ನ ಹಾಗೂ ಲಂಡನ್ ನ ಹಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿದ್ದ ನಿವಾಸಗಳಿಗೆ ಆದ ಜಖಂನ ಕಾರಣ ಕಡೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಕಟ್ಟಡ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಯಿತು; ಆಗ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಪಾರ್ಕ್ ನಲ್ಲಿ ವಿಸ್ತಾರವಾದ ಜಮೀನಿನಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದ ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದ ಹಲವಾರು ವಿಕ್ಟೋರಿಯನ್ ಮನೆಗಳನ್ನು ಚಿಕ್ಕ ಚಿಕ್ಕ ಅಪಾರ್ಟ್ ಮೆಂಟ್ ಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಯಿತು ಅಥವಾ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕೆಡವಿ ಬೇರೆ ನೂತನ ಅಪಾರ್ಟ್ ಮೆಂಟ್ ಸಮುಚ್ಚಯಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಲಾಯಿತು. ಯಾವುದೇ ವಿಧವಾದ ನಿರ್ಮಾಣಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡು ಉಳಿದಿದ್ದ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಪಾರ್ಕ್ ನ ಇತರ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಬರೋ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ತನ್ನ ಸುಪರ್ದಿಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಯುದ್ಧಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮನೆಗಳನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದ್ದ ಕೆಲವು ಜನರಿಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಅಧಿಕಾರದ ಮೂಲಕ ಎಸ್ಟೇಟ್ ಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿಸಿಕೊಟ್ಟಿತು.
೧೯೬೫ ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ಸರ್ಕಾರಿ ಕಾಯಿದೆ ೧೯೬೩ ರನ್ವಯ ಮುನಿಸಿಪಲ್ ಬರೋ ಆಫ್ ವಿಂಬಲ್ಡನ್, ಮೆರ್ಟನ್ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಡೆನ್ ನಗರ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಮುನಿಸಿಪಲ್ ಬರೋ ಆಫ್ ಮಿಚಮ್ ಗಳನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ಬರೋ ಆಫ್ ಮೆರ್ಟನ್ ಅನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಈ ನೂತನ ಬರೋದ ಆಡಳಿತ ಕವೇರಿಗಳು ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಪುರಸಭೆಯಲ್ಲಿದ್ದವು, ಆದರೆ ೧೯೯೦ ರ ದಶಕದ ಆದಿಯಲ್ಲಿ ಇವನ್ನು ಮಾರ್ಡೆನ್ ನಲ್ಲಿನ ಹದಿನಾಲ್ಕು ಅಂತಸ್ತಿನ ಕ್ರೌನ್ ಹೌಸ್ ಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಯಿತು.
೫೪ ಪಾರ್ಕ್ ಸೈಡ್ ಗ್ರೇಟ್ ಬ್ರಿಟನ್ ನ ರಾಯಭಾರಿಯಾದ ಪ್ಯಾಪಲ್ ನಂಷಿಯೋ ರ ವಾಸಸ್ಥಾನವಾಗಿದೆ.
ಭೂವಿವರಣೆ
ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ನ ಲಂಡನ್ ನ ನೈಋತ್ಯ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಜಿಲ್ಲೆ; ಇದು ವ್ಯಾಂಡ್ಸ್ ವರ್ತ್ ನ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗಕ್ಕೂ, ಕಿಂಗ್ಸ್ ಟನ್ ನ ಪೂರ್ವಭಾಗಕ್ಕೂ ಇರುವ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿದ್ದು, ಥೇಮ್ಸ್ ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿ, ಗ್ರೇಟರ್ ಲಂಡನ್ ನ ಹೊರವಲಯದಲ್ಲಿರುವ ಜಿಲ್ಲೆಯಾಗಿದೆ. ಇದುಲಂಡನ್ ನ ಕೇಂದ್ರದ 7 mi ನೈಋತ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ  ಚಾರಿಂಗ್ ಕ್ರಾಸ್ ಅನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಅನುಕೂಲಸ್ಥರು ಇರುವ ಉಪನಗರವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದ್ದು ಈ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ವಿಕ್ಟೋರಿಯನ್ ಮನೆಗಳ ಜೊತೆಜೊತೆಗೇ ಆಧುನಿಕ ನಿವಾಸಗಳು ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ಎತ್ತರದ ವಸತಿ ಸಮುಚ್ಚಯಗಳ ಹಿತವಾದ ಮಿಶ್ರಣವಿದೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ವಾಸಿಸುವ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಎರಡಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಒಂದನ್ನು ಗ್ರಾಮ(ವಿಲೇಜ್) ಎಂದೂ, ಮತ್ತೊಂದನ್ನು ಪಟ್ಟಣ (ಟೌನ್) ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ; ಹೈ ಸ್ಟ್ರೀಟ್ (ಹೆದ್ದಾರಿ) ಮೂಲ ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಯುಗದ ಗ್ರಾಮ ದ ಅಂಗವಾಗಿದೆ ಹಾಗೂ ಈಗ ಲಂಡನ್ ನ ಪ್ರಮುಖ ವಾಸಸ್ಥಳವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಬೆಲೆಬಾಳುವಂತಹುದಾಗಿದೆ; "ಪಟ್ಟಣ"ವು ೧೮೩೮ ರಲ್ಲಿ ರೈಲ್ವೇ ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ಕಟ್ಟಿದನಂತರ ಆದ ಆಧುನಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆಳ ಒಂದು ಅಂಗವಾಗಿದೆ.
ಇಲ್ಲಿನ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ೫೭,೦೦೦ ವಯಸ್ಕರು ಇದ್ದು, ಅದರಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖಾಂಶವು ABC೧ ಸಾಮಾಜಿಕ ತಂಡಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರದ್ದಾಗಿದೆ. ೧೯ ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಆದಿಯಲ್ಲಿ ೧,೦೦೦ ಇದ್ದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ೧೯೧೧ ರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೫೫,೦೦೦ ವನ್ನು ತಲುಪಿತು ಹಾಗೂ ಅಂದಿನಿಂದಲೂ ಈ ಸಂಖ್ಯೆಯು ಹೆಚ್ಚಿನ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನೇನೂ ಕಂಡಿಲ್ಲ.
ಆಡಳಿತ
ಪ್ರಳಯದ ದಿನದ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆದ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ರಚಿಸಿದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ (ಸುಮಾರು ೧೦೮೭ ರ ಆಸುಪಾಸಿನಲ್ಲಿ) ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಮೇನರ್ ಆಫ್ ಮಾರ್ಟ್ ಲೇಕ್ ನ ಒಂದು ಅಂಗವಾಗಿತ್ತು. ೧೩೨೮ ರಿಂದ ೧೫೩೬ ರವರೆಗೆ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ನ ಒಂದು ಮೇನರ್ ಕ್ಯಾಂಟರ್ಬರಿಯಆರ್ಕ್ ಬಿಷಪ್ ರಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದಿತೆಂಬ ದಾಖಲೆಯಿದೆ.
ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ನ ಮೇನರ್ ನ ಮಾಲೀಕತ್ವವವು ಹಲವಾರು ಬಾರಿ ಹಸ್ತಾಂತರಗೊಂಡಿರುವುದು ಮೇನರ್ ನ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ತನ್ನದೇ ಆದ ಬರೋ ಆಫ್ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಅನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಿತು ಹಾಗೂ ಸರ್ರೆ ಕೌಂಟಿಯ ಸುಪರ್ದಿನಲ್ಲಿಯೇ ಇದ್ದಿತು; (ಬರೋ ಎಂದರೆ ತನ್ನದೇ ಆದ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆ). ಆದರೆ, ೧೯೬೫ ರಲ್ಲಿ ಗ್ರೇಟರ್ ಲಂಡನ್ ನ ನಿರ್ಮಾಣದ ಅಂಗವಾಗಿ ಈ ಬರೋವನ್ನು ಲಂಡನ್ ಬರೋ ಆಫ್ ಮೆರ್ಟನ್ ನಲ್ಲಿ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ನ ಸಂಸದೀಯ ಚುನಾವಣಾಕಣವಾಗಿದೆ ಹಾಗೂ ೨೦೦೫ ರಿಂದ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ಕಂಸರ್ವೇಟಿವ್ ಪಕ್ಷದ ಎಂಪಿ ಆದ ಸ್ಟೀಫನ್ ಹ್ಯಾಮಂಡ್ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಆರ್ಥಿಕತೆ
ಸ್ಕ್ವೇರ್ ಎನಿಕ್ಸ್ ಯೂರೋಪ್ ತನ್ನ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ನ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಹೌಸ್ ನಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿದೆ. ಈಡೋಸ್ ಇಂಟರ್ ಆಕ್ಟಿವ್ ಒಂದು ಸ್ವತಂತ್ರ ಕಂಪನಿಯಾಗಿದ್ದಾಗ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಬ್ರಿಡ್ಜ್ ಹೌಸ್ ಅದರ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯಾಗಿದ್ದಿತು.
ಟೆನಿಸ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಷಿಪ್ ಗಳು
೧೮೭೦ ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ, ಬೆಟ್ಟದ ತಪ್ಪಲಿನಲ್ಲಿನ ರೈಲ್ವೇ ಲೈನ್ ಮತ್ತು ವಾರ್ಪಲ್ ರಸ್ತೆಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿನ ಜಮೀನಿನಲ್ಲಿ, ಅಖಿಲ-ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಕ್ರಾಕೆಟ್ ಕ್ಲಬ್ ತನ್ನ ವಾರ್ಷಿಕ ಪಂದ್ಯಾವಳಿಗಳನ್ನು ಹಮ್ಮಿಕೊಳ್ಳಲು ಆರಂಭಿಸಿತ್ತು. ಆದರೆ ಕ್ರಾಕೆಟ್ ಆಟದ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯು ತಗ್ಗುತ್ತಿದ್ದಿತು ಹಾಗೂ ಅಂದಿಗೆ ಹೊಸ ಕ್ರೀಡೆಯಾದ ಲಾನ್ ಟೆನಿಸ್ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗತೊಡಗಿತ್ತು; ಮೊದಲಿಗೆ ಈ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಒಂದು ಲಾನ್ (ಹುಲ್ಲುಭರಿತ ಭೂಮಿ)ಅನ್ನು ಟೆನಿಸ್ ಗಾಗಿ ಮೀಸಲಾಗಿರಿಸಲಾಯಿತಾದರೂ, ೧೮೭೭ ರಲ್ಲಿ ಈ ಕ್ಲಬ್ ತನ್ನ ಚೊಚ್ಚಲ ಲಾನ್ ಟೆನಿಸ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಷಿಪ್ ಅನ್ನು ಅದೇ ವರ್ಷದ ಜುಲೈನಲ್ಲಿ ಏರ್ಪಡಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿತು. ೧೯೨೨ ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಟೆನಿಸ್ ಎಷ್ಟು ಜನಪ್ರಿಯವಾಯಿತೆಂದರೆ ಕ್ಲಬ್ ನ ಚಿಕ್ಕದಾದ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣವು ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ತಾಳಲಾರದಷ್ಟು ಚಿಕ್ಕದಾಯಿತು; ಪ್ರೇಕ್ಷಕರು ತಂಡೋಪತಂಡವಾಗಿ ಬಂದು, ಈ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣ ಬಲು ಚಿಕ್ಕದೆಂದು ತೋರಿತು. ತತ್ಕಾರಣ ಆಲ್ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ಟೆನಿಸ್ ಎಂಡ್ ಕ್ರಾಕೆಟ್ ಕ್ಲಬ್ ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣಗೊಂಡಿದ್ದ ಈ ಕ್ಲಬ್ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಪಾರ್ಕ್ ನ ಸಮೀಪದ ಹೊಸ ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಕ್ರೀಡೆಗಳನ್ನು ಹಮ್ಮಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಅನಿವಾರ್ಯವಾಯಿತು.
ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಇತಿಹಾಸಕಾರರಾದ ರಿಚರ್ಡ್ ಮಿಲ್ವಾರ್ಡ್ ದೊರೆ ಐದನೆಯ ಜಾರ್ಜ್ ಈ ನೂತನ ಟೆನಿಸ್ ಕೋರ್ಟ್ ಗಳನ್ನು ಉದ್ಘಾಟಿಸಿದ ರೀತಿಯನ್ನು ಹೀಗೆ ಸ್ಮರಿಸುತ್ತಾರೆ: "ಅವರು ಜಾಗಟೆಯೊಂದರ ಮೇಲೆ ಮೂರು ಬಾರಿ ಹೊಡೆದರು, ನೆಲಕ್ಕೆ ಹೊದಿಸಿದ್ದ ಟಾರ್ಪಾಲುಗಳನ್ನು ತೆಗೆಯಲಾಯಿತು, ಮೊದಲನೆಯ ಪಂದ್ಯ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು - ಮಳೆ ಧಾರಾಕಾರವಾಗಿ ಸುರಿಯಲಾರಂಭಿಸಿತು..." ಈ ಕ್ಲಬ್ ನ ಹಳೆಯ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣಗಳನ್ನು ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಯ ಕ್ರೀಡಾ ಮೈದಾನಗಳಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿವೆ.
ಕ್ರೀಡೆ
ಈಗ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಟೆನಿಸ್ ನ ತವರೆಂದು ಖ್ಯಾತಿ ಹೊಂದಿದ್ದರೂ, ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಗೆ ಖ್ಯಾತಿಯನ್ನು ತಂದ ಕ್ರೀಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಟೆನಿಸ್ ಮೊದಲನೆಯದ್ದೇನಲ್ಲ.
ಆದರೆ, ಇದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ದೃಢವಾಗಿ ಬೇರೂರಿದ್ದ ಚೆಲೆಸಾ ಮತ್ತು ಫುಲ್ ಹ್ಯಾಮ್ ತಂಡಗಳು ಸಮೀಪವೇ ಇದ್ದುದರಿಂದಲೂ, ಹಾಗೂ ಈ ತಂಡ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣವು ಚಿಕ್ಕದಾಗಿದ್ದುದರಿಂದಲೂ, ಈ ಕ್ಲಬ್ ತನ್ನ ಕಟ್ಟಾ ಅಭಿಮಾನಿಗಳ ತಂಡವನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಲೇ ಇಲ್ಲ; ಒಂದು ಶ್ರೇಷ್ಠಮಟ್ಟದ ತಂಡಕ್ಕೆ ಅಂತಹ ಅಭಿಮಾನಿಗಳ ತಂಡ ಇರುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯ. ೨೦೦೦ ದಲ್ಲಿ, ೧೪ ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ, ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಫುಟ್ ಬಾಲ್ ನ ಮೊದಲ ವಿಭಾಗದಿಂದ ಈ ತಂಡವನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ಶ್ರೇಣಿಗಳಿಗೆ ಇಳಿಸಲಾಯಿತು.
ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ೧೯೧೨ ರಲ್ಲಿ ಪ್ಲೋ ಲೇನ್ ನಲ್ಲಿನ ಸ್ಟೇಡಿಯಮ್ ಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡಿತು ಹಾಗೂ ಅಲ್ಲಿ ೭೯ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಆಟವಾಡಿತು; ನಂತರಫುಟ್ ಬಾಲ್ ಲೀಗ್ ನಲ್ಲಿ ಈ ತಂಡದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಕ್ಷಿಪ್ರತೆ ಮತ್ತು ಅಗಾಧತೆಗೆ ಆ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣವನ್ನು ಪುನರಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಳಿಸುವುದು ದುಃಸಾಧ್ಯವೆನ್ನುವ ಮಟ್ಟವನ್ನು ತಲುಪಿತು. ಆಗ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಕ್ರಾಯ್ಡನ್ ನಲ್ಲಿರುವ ಸೆಲ್ಹರ್ಸ್ಟ್ ಪಾರ್ಕ್ ಅನ್ನು ಕ್ರಿಸ್ಟಲ್ ಪ್ಯಾಲೇಸ್ ನೊಡನೆ ಹಂಚಿಕೊಂಡು ಆಟವಾಡುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿತು. ಪ್ಲೋ ಲೇನ್ ಸ್ಟೇಡಿಯಂ ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ನಿಷ್ಪ್ರಯೋಜಕವಾಗಿಯೇ ಇದ್ದಿತು ಹಾಗೂ ೨೦೦೧ ರಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಕೆಡವಿಹಾಕಲಾಯಿತು. ಈ ನಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಈಗ ಒಂದು ವಸತಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಂಸ್ಥೆಯಿದೆ.
ಮೇ ೨೦೦೨ ರಲ್ಲಿ ಎಫ್.ಎ. ಆಯೋಗವೊಂದು ವಿವಾದಾತ್ಮಕವಾದ ತೀರ್ಪೊಂದನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾ, ಈ ಕ್ಲಬ್ ನ ಮಾಲಿಕರು ತಮ್ಮ ಕ್ಲಬ್ ಅನ್ನು ಈ ಸ್ಥಳದಿಮದ ೭೦ ಮೈಲಿ ಉತ್ತರಕ್ಕಿರುವ ಬಕಿಂಗ್ ಹ್ಯಾಂಷೈರ್ ನಲ್ಲಿರುವ ಮಿಲ್ಟನ್ ಕೀನೆಸ್ ಎಂಬ ಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅನುಮತಿ ನೀಡಿತು. ಇದಕ್ಕೆ ಈ ಕ್ಲಬ್ ನ ಅಭಿಮಾನಿಗಳು ತೀವ್ರ ಪ್ರತಿರೋಧ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರೂ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಯೋಜನವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಇದು ಅಮೆರಿಕನ್ ಶೈಲಿಯ ಕ್ರೀಡಾತಂಡವೊಂದಕ್ಕೆ ಹಕ್ಕನ್ನು ನೀಡುವುದನ್ನು ಎಫ್.ಎ. ಒಪ್ಪಿದಂತಹ ಪ್ರಸಂಗವನ್ನು ಮುಂದೊಡ್ಡಿತು; ಹಿಂದೆಂದೂ ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಎಫ್.ಎ. ಇಂತಹ ತೀರ್ಮಾನವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿರಲಿಲ್ಲ ಹಾಗೂ ಈ ಕ್ರಮವು ಒಂದು ಅಪವಾದದ ಪ್ರತಿನಿಧಿತ್ವವೇ ಆಯಿತು ಹಾಗೂ ಈ ತೀರ್ಮಾನವು ಜಗದಾದ್ಯಂತ ಟೀಕೆಗೊಳಗಾಯಿತು.
ಮೇ ೨೦೦೨ ರಲ್ಲಿ ದ ಫುಟ್ ಬಾಲ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ಈ ನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದ ತಕ್ಷಣ ಮಾಜಿ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಫುಟ್ ಬಾಲ್ ಕ್ಲಬ್ ನ ಬೆಂಬಲಿಗರು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಅರೆ-ವೃತ್ತಿನಿರತ AFC ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಎಂಬ ಬದಲಿ ಕ್ಲಬ್ ಒಂದನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು ಹಾಗೂ ಈ ಕ್ಲಬ್ ಗಿದ್ದ ಬೆಂಬಲವು ಬೃಹತ್ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ನೂತನ ಕ್ಲಬ್ ಗೆ ವರ್ಗವಾಯಿತು; ಆ ನೂತನ ಕ್ಲಬ್ ತನ್ನ ಎರಡನೆಯ ಮತ್ತು ಮೂರನೆಯ ಋತುಗಳಲ್ಲಿ ಸತತ ಬಡ್ತಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದು ಇಸ್ಥ್ ಮಿಯನ್ ಲೀಗ್ ನ ಮೊದಲ ಮತ್ತು ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿತು. ೨೦೦೪ ರಲ್ಲಿ ಈ ಕ್ಲಬ್ ಸಂಯುಕ್ತ ದೇಶಗಳ ಲೀಗ್ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ ಕಪ್ ಅನ್ನು ಜಯಿಸಿತು ಮತ್ತು ೨೦೦೫ ರಲ್ಲಿ ಸರ್ರೇ ಸೀನಿಯರ್ ಕಪ್ ಅನ್ನು ತನ್ನದಾಗಿಸಿಕೊಂಡು ಸತತ ಲೀಗ್ ಮತ್ತು ಕಪ್ ಡಬಲ್ ಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದುದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಆ ಎರಡರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಋತುವಿನಲ್ಲಿ ಲೀಗ್ ನಲ್ಲಿ ಅಜೇಯವಾಗಿಯೇ ಉಳಿಯಿತು. ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಸ್ವತಂತ್ರ ಬೆಂಬಲಿಗರ ಒಕ್ಕೂಟ(WISA)ದ ಮತ್ತೊಂದು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸಾಧನೆಯೆಂದರೆ ಕೇರ್ ಆಫ್ ಮೆರ್ಟನ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಗೆ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಫುಟ್ ಬಾಲ್ ಕ್ಲಬ್ ನ ಪೂರ್ವಾರ್ಜಿತಗಳನ್ನು ೨೦೦೭ ರಲ್ಲಿ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ತಂದದ್ದು. ಮಾಡ್ರನ್ ಲೈಬ್ರರಿಯಲ್ಲಿ ಈಗ ಇದರ ಖಾಯಂ ಪ್ರದರ್ಶನವಿದ್ದೇ ಇರುತ್ತದೆ. ೨೦೦೮ ಮತ್ತು ೨೦೦೯ ರಲ್ಲಿ AFC ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಮತ್ತೂ ಎರಡು ಬಡ್ತಿಗಳನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿತು; ಕಾಂಫರೆನ್ಸ್ ಸೌತ್ ಮೂಲಕ ಕಾಂಫರೆನ್ಸ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಗೆ ಈ ಕ್ಲಬ್ ಗೆ ಬಡ್ತಿ ದೊರಕಿತು. ಮೇ ೨೧, ೨೦೧೧ ರಂದು ಸಿಟಿ ಆಫ್ ಮ್ಯಾಂಚೆಸ್ಟರ್ ಸ್ಟೇಡಿಯಂನಲ್ಲಿ ಲಟ್ಟನ್ ಟೌನ್ ವಿರುದ್ಧದ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಪೆನಾಲ್ಟಿ ಕಿಕ್ ಮೂಲಕ (ಅದುವರೆಗೆ ಅದು ಗೋಲ್ ರಹಿತ ಡ್ರಾ ಆಗಿ, ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಸಮಯಕ್ಕೂ ಸರಿದಿತ್ತು) ಕಾಂಫರೆನ್ಸ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಪ್ಲೇ-ಆಫ್ ನಲ್ಲಿ ಜಯಗಳಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ AFC ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಫುಟ್ ಬಾಲ್ ಲೀಗ್ ಗೆ ಬಡ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಿತು.
೧೮೬೦ ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ನೂತನವಾಗಿ ಆರಂಭವಾದ ನ್ಯಾಷನಲ್ ರೈಫಲ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ತನ್ನ ಮೊದಲ ಸ್ಪರ್ಧೆಯನ್ನು ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಕಾಮನ್ ನಲ್ಲಿ ನಡೆಸಿತು. ಈ ಒಕ್ಕೂಟ ಹಾಗೂ ಈ ವಾರ್ಷಿಕ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳು ತ್ವರಿತವಾಗಿ ವರ್ಧಮಾನಕ್ಕೆ ಬಂದವು ಹಾಗೂ ೧೮೭೦ ರ ದಶಕದ ಆದಿಯಲ್ಲಿ ರೈಫಲ್ ರೇಂಜ್(ಗುಂಡು ಹಾರಿಸಲು ಜಾಗ ಮತ್ತು ನಿಶಾನೆ)ಗಳನ್ನು ಕಾಮನ್ ನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ೧೮೭೮ ರಲ್ಲಿ ಈ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳು ಎರಡು ವಾರಗಳ ಕಾಲ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದವು ಮತ್ತು ಸುಮಾರು ೨೫೦೦ ಸ್ಪರ್ಧಿಗಳು ಈ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು; ಈ ಜನರನ್ನು ಕಾಮನ್ ನಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಶಿಬಿರಗಳಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ೧೮೮೦ ರ ದಶಕದ ವೇಳೆಗೆ ರೈಫಲ್ ಗಳ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಮತ್ತು ತಲುಪುವ ದೂರವು ಬಹಳವೇ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದಿತು ಹಾಗೂ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದ್ದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಷೂಟಿಂಗ್ (ಗುಂಡು ಹಾರಿಸುವುದು) ಸುರಕ್ಷಿತವಾದುದಲ್ಲವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ೧೮೮೯ ರಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಈ ಒಕ್ಕೂಟದ ಸಭೆ ಸೇರಿತು; ನಂತರ NRA ಸರ್ರೆಯಲ್ಲಿನ ಬಿಸ್ಲೇಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡಿತು.
ಹಲವಾರು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಸ್ಟೇಡಿಯಂ ಗ್ರೇಹೌಂಡ್ ರೇಸಿಂಗ್   ಹಾಗೂ  ಟಾಕ್ ಕಾರ್ ರೇಸಿಂಗ್   ಮತ್ತು ಸ್ಪೀಡ್ ವೇ ಕ್ರೀಡೆಗಳಿಗೆ ಅತಿಥೇಯವಾಗಿದೆ.
ಸ್ಪೀಡ್ ವೇ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಸ್ಟೇಡೊಯಂನಲ್ಲಿ ೧೯೨೮ ರಲ್ಲಿ ಶುರುವಾಯಿತು ಹಾಗೂ ಸ್ಥಳೀಯ ತಂಡವಾದ ದ "ಡಾನ್ಸ್", ದಶಕಗಳವರೆಗೆ ಬಹಳ ಯಶಸ್ವಿ ತಂಡವಾಗಿತ್ತು.
ಈ ತಂಡವು ೧೯೨೯ ರಲ್ಲಿ ಸದರನ್ ಲೀಗ್ ನ ಸದಸ್ಯತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದು ಆಡಲಾರಂಭಿಸಿತು ಹಾಗೂ ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ವರೆಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರತವಾಗಿದ್ದಿತು. ೧೯೪೬ ರಲ್ಲಿ ಪಥವು ಪುನರಾರಂಭವಾಯಿತು ಹಾಗೂ ಡಾನ್ಸ್ ತಂಡವು ಹಲವಾರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಶ್ರೇಷ್ಠಮಟ್ಟದ ಕ್ರೀಡೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತಾ ಸಾಗಿತು. ೧೯೫೦ ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಈ ಪಥ(ಟ್ರ್ಯಾಕ್)ವು ವಿಶ್ವ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಗಳಾದ ರಾನೀ ಮೂರ್ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾರೀ ಬ್ರಿಗ್ಸ್ ರವರ ತವರಾಗಿತ್ತು.
ಡಾನ್ ತಂಡದ ಕೊನೆಯ ಋತುವಾದ ೨೦೦೫ ರಲ್ಲಿ ಈ ತಂಡವು ನ್ಯಾಷನಲ್ ಕಾಂಪೆರೆನ್ಸ್ ಲೀಗ್ ನಲ್ಲಿ ಎರಡನೆಯ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆಯಿತು. ಆದರೆ, ಸ್ಪೀಡ್ ವೇ ಪ್ರೊಮೋಟರ್ಸ್ ಮತ್ತು ಗ್ರೇಹೌಂಡ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ (ಸ್ಟೇಡಿಯಮ್ ನ ಮಾಲಿಕರು) ನಡುವೆ ನಡೆದ ಮರುನವೀಕರಣದ ಮಾತುಗಳು ವಿಫಲವಾಗಿ, GRA ಬಹಳ ದುಬಾರಿ ಬಾಡಿಗೆಯನ್ನು ಕೇಳಿದುದರ ಕಾರಣ, ಆ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಭರಿಸಲಾಗದೆ, ಗತ್ಯಂತರವಿಲ್ಲದೆ, ಈ ತಂಡವನ್ನು ಬರಖಾಸ್ತು ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಗ್ರೇಹೌಂಡ್ ರೇಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಸ್ಟಾಕ್ ಕಾರ್ ರೇಸಿಂಗ್ ಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಮುಂದುವರಿದಿವೆ.
ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ನಲ್ಲಿ ವಿಂಡ್ ಮಿಲ್ಲರ್ಸ್ ಎಂಬ ಒಂದು ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ಓಟದ ಕ್ಲಬ್ ಇದೆ. ಈ ಕ್ಲಬ್ ನಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಶ್ರೇಷ್ಠ ಅಥ್ಲೆಟ್ ಗಳು ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಈಗ ತಾನೇ ಕ್ರೀಡಾಜೀವನವನ್ನು ಆರಂಭಿಸುತ್ತಿರುವ ಓಟಗಾರರಿದ್ದಾರೆ. http://www.windmilers.org.uk/
ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಕಾಮನ್ ಟೈಂ ಟ್ರಯಲ್ ಎಂಬುದು ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಕಾಮನ್ ನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ವಾರವೂ ಹಮ್ಮಿಕೊಳ್ಳುವ ಒಂದು ಓಟದ ಸ್ಪರ್ಧೆ; ಟೈಂ ಟ್ರಯಲ್ (ಸಮಯ/ಅವಧಿ ಪರೀಕ್ಷೆ) ಸಂಗ್ರಹಗಳಲ್ಲಿ (ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳಲ್ಲಿ) ಹಮ್ಮಿಕೊಂಡಂತಹ ಎರಡನೆಯ ಓಟದ ಸ್ಪರ್ಧೆ ಇದು. ಓಟದಲ್ಲಿ ಕ್ರಮಿಸುವ ದೂರವು ೫ ಕಿಲೋಮೇಟರ್ ಗಳು ಹಾಗೂ ಪ್ರತಿ ಭಾನುವಾರ ಬೆಳಗ್ಗೆ ೯ ಗಂಟೆಗೆ ಸ್ಪರ್ಧಿಗಳು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಸಮಯವನ್ನು ಸ್ವಯಂಸೇವಕರು ಲೆಕ್ಕವಿರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.
ನೂತನ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ರಂಗಮಂದಿರ
ನೂತನ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ರಂಗಮಂದಿರವು ದ್ವಿತೀಯ ಶ್ರೇಣಿಯ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾದ ರಂಗಮಂದಿರವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಎಡ್ವರ್ಡಿಯನ್ ಶೈಲಿಯ ರಂಗಮಂದಿರವಾಗಿದೆ; ಇದನ್ನು ದೊಡ್ಡ ನಿವಾಸ ಹಾಗೂ ವಿಶಾಲವಾದ ಮೈದಾನಗಳಿದ್ದ ಒಂದು ನಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ಜೆ.ಬಿ. ಮುಲ್ ಹಾಲೆಂಡ್ ರವರು ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ರಂಗಮಂದಿರವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಈ ರಂಗಮಂದಿರದ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಸೆಸಿಲ್ ಆಬ್ರೇ ಮ್ಯಾಸೀ ಮತ್ತು ರಾಯ್ ಯಂಗ್ ರವರು ಮಾಡಿದರು(ಪ್ರಾಯಶಃ ಫ್ರ್ಯಾಂಕ್ ಹೆಚ್ ಹೋನ್ಸ್ ರವರ ೧೯೦೮ ರ ವಿನ್ಯಾಸದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ). ೨೬ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೧೯೧೦ ರಂದು ಜ್ಯಾಕ್ ಎಂಡ್ ಜಿಲ್ ನ ಮೂಕಾಭಿನಯವನ್ನು ವೇದಿಕೆಗೆ ತರುವುದರ ಮೂಲಕ ಈ ರಂಗಮಂದಿರವು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ತನ್ನ ದ್ವಾರಗಳನ್ನು ತೆರೆಯಿತು. ಎರಡು ಮಹಾಯುದ್ಧಗಳ ಮಧ್ಯದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇದು ಬಹಳ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದಿತು ಹಾಗೂ ಹಲವಾರು ಪ್ರಮುಖ ಹಾಗೂ ಜನಪ್ರಿಯ ನಟ/ನಟಿಯರು ಇಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದರು. ಅವರುಗಳ ಪೈಕಿ ಕೆಲವರೆಂದರೆ ಗ್ರೇಸಿ ಫೀಲ್ಡ್ಸ್, ಸಿಬಿಲ್ ಥಾರ್ನ್ ಡೈಜ್, ಐವಾರ್ ನೊವೆಲ್ಲೋ, ಮಾರ್ಕೋವಾ ಮತ್ತು ನೊಯೆಲ್ ಕವರ್ಡ್. ಲಿಯೋನೆಲ್ ಬಾರ್ಟ್ ರ ಒಲಿವರ್! ಮತ್ತು ಹಾಫ್ ಎ ಸಿಕ್ಸ್ ಪೆನ್ಸ್ ನಾಟಕಗಳು ಟಾಮಿ ಸ್ಟೀಲ್ ರಂತಹ ನಟರನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ೧೯೬೦ ರಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವ ಪ್ರೀಮಿಯರ್ (ಪ್ರಥಮ ಪ್ರದರ್ಶನ)ವನ್ನು ಈ ರಂಗಂದಿರದಲ್ಲಿ ಪಡೆದು ನಂತರ ವೆಸ್ಟ್ ಎಂಡ್ ಗೆ ವರ್ಗಾವಣೆಗೊಂಡವು.
೨೦೦೪ ರಲ್ಲಿ ಅಂಬಾಸಿಡರ್ ಥಿಯೇಟರ್ ಗ್ರೂಪ್ ಈ ರಂಗಮಂದಿರವನ್ನು ಕೊಂಡಾಗ ಅದನ್ನು ಪುನರಭಿವೃದ್ಧಿಯ ತೆಕ್ಕೆಯಿಂದ ಉಳಿಸಲಾಯಿತು. ಹಲವಾರು ಬಾರಿ ಈ ಕಟ್ಟಡಕ್ಕೆ ಮೆರಗು ನೀಡಲಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ೧೯೯೧ ಮತ್ತು ೧೯೯೮ ರಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಮೆರಗನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದ್ದು, ಕಟ್ಟಡವು ತನ್ನ ಅಸಮರೂಪಿ ಮತ್ತು ಆಡಮಿಸ್ಕ್ (ರಾಬರ್ಟ್ ಆಡಮ್ ಶೈಲಿಯ) ಒಳಾಂಗಣ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಈ ಮೆರಗು ನೀಡುವಿಕೆ ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿದೆ. ಬುರುಜಿನ ಮೇಲಿನ ಚಿನ್ನದ ಪ್ರತಿಮೆಯು ರೋಮ್ ನ ಸಂತೋಷದ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿರುವ ದೇವತೆಯಾದ ಲಯೆಟಿಷಿಯಾದೇವಿಯ ಪ್ರತಿಮೆಯಾಗಿದ್ದು, ೧೯೧೦ ರಲ್ಲಿ ಇದು ಮೂಲ ಸ್ಥಾಪನೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದ್ದಿತು. ಲಯೆಟಿಷಿಯಾ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಲಾರೆಲ್ ಕಿರೀಟವೊಂದಿದ್ದು ಇದು ವಿಜಯೋತ್ಸಾಹದ ಆಚರಣೆಯ ದ್ಯೋತಕವಾಗಿದೆ. ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರತಿಮೆಯು (ತನ್ನ ಹೊಳಪಿನಿಂದ) ಜರ್ಮನ್ ಬಾಂಬರ್ ಗಳಿಗೆ ದಿಕ್ಸೂಚಿಯಾಗಬಹುದು ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯದ ಫಲವಾಗಿ ಈ ಸ್ಥಳದಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಗಿತ್ತು ಹಾಗೂ ೧೯೯೧ ರಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಲಾಯಿತು.
ಸಾಹಿತ್ಯ
ಸಾಹಿತ್ಯ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನಿಗೆಲ್ ವಿಲಿಯಮ್ಸ್ ಬರೆದ ಹಲವಾರು ಕಾಮಿಕ್ ಕಾದಂಬರಿಗಳ (ಉತ್ತಮವಾಗಿ ಮಾರಾಟವವಾಗುತ್ತಿರುವ ದ ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ಪ್ರಿಸನರ್ ಮತ್ತು ದೆ ಕೇಮ್ ಫ್ರಂ SWI೯  ಸೇರಿದಂತೆ) ಪಾತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಸನ್ನಿವೇಶಗಳು ವಿಂಬಲ್ಡನ್ ನ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲೇ ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ; ಎಲಿಝಬೆತ್ ಬೆರೆಸ್ಫೋರ್ಡ್ ರ ವೋಂಬಲ್ಸ್ ಬಗ್ಗೆ ಬರೆದಂತಹ ಮಕ್ಕಳ ಕಥೆಗಳ ಸರಣಿಯೂ ಸಹ ಇದೇ ಹಿನ್ನೆಲೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು‌‌
ವರ್ಗ:ಲಂಡನ್ ನ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು ವರ್ಗ:ಮೆರ್ಟಾನ್ ನ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು ವರ್ಗ:ಲಂಡನ್ ನ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರಗಳು
ಭಾರತೀಯ ಮಾನಕ ಬ್ಯೂರೋ
ಆಹಾರ ಸುರಕ್ಷತೆ ಸಂಶೋಧನೆಗೆ ಎಫ್‌ಎಸ್‌ಎಸ್‌ಎಐ ಕೆಲವು ಮಾರ್ಗಸೂಚಿಗಳನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದೆ. ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ವಿಭಾಗವು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಉದ್ದೇಶಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಶೋಧನೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ:
ಈ ಸಂಘಟನೆಯು ಹಿಂದೆ ಭಾರತೀಯ ಮಾನದಂಡಗಳ ಸಂಸ್ಥೆ ( ಐಎಸ್‌ಐ ) ಆಗಿತ್ತು, ಇದನ್ನು ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಸರಬರಾಜು ಇಲಾಖೆ ನಂ. 1 ನೇ ತರಗತಿಯ (4) / 45 ರ ನಿರ್ಣಯದಡಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಐಎಸ್ಐ ಅನ್ನು ಸಂಘಗಳ ನೋಂದಣಿ ಕಾಯ್ದೆ, 1860 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನೋಂದಾಯಿಸಲಾಗಿದೆ.
22 ಮಾರ್ಚ್ 2016 ರಂದು ಅಧಿಸೂಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಹೊಸ ಭಾರತೀಯ ಮಾನಕ ಬ್ಯೂರೋ (ಬಿಐಎಸ್) ಕಾಯ್ದೆ 2016 ಅನ್ನು ಅಕ್ಟೋಬರ್ 12, 2017 ರಿಂದ ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾಗಿದೆ. ಈ ಕಾಯ್ದೆಯು ಭಾರತೀಯ ಮಾನಕ ಬ್ಯೂರೋ (ಬಿಐಎಸ್) ವನ್ನು ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾನದಂಡಗಳಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತದೆ.
ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿ, ಇದು ಕೇಂದ್ರ ಅಥವಾ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು, ಉದ್ಯಮ, ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಗ್ರಾಹಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಂದ 25 ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದರ ಕೇಂದ್ರ ಕಾರ್ಯಾಲಯವು ದಹಲಿಯಲ್ಲಿದ್ದು, ಪೂರ್ವ ವಲಯ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಕಛೇರಿಗಳನ್ನು ಕೋಲ್ಕತಾ, ದಕ್ಷಿಣ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಚೆನೈ, ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ಮುಂಬೈ, ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ಚಂಡೀಘಢ ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರೀಯ ವಲಯ ದೆಹಲಿ ಮತ್ತು 20 ಶಾಖೆಗಳನ್ನು ಹೊೆದಿದೆ. ಇದು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಡಬ್ಲ್ಯುಟಿಒ-ಟಿಬಿಟಿ ವಿಚಾರಣಾ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿಯೂ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
ಉದ್ದದ ಅಳತೆಗಳು
ವಿವಿಧ ಪರಿಮಾಣದ ದರ್ಜೆಗಳ ಹೋಲಿಕೆಯಲ್ಲಿ ನೆರವಾಗಲು, ಕೆಳಗಿನ ಕೋಷ್ಟಕವು ೧.೬ ಮೀ ಮತ್ತು ೧.೩ ಮೀ.ಗಳ ನಡುವೆ ಹಲವು ಉದ್ದಳತೆಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
ವರ್ಗ:ಅಳತೆಗಳು ವರ್ಗ:ವಿಜ್ಞಾನ
ಈಸ್ಟ್ ಫೋರ್ಟ್
thumb|ಚಟುವಟಿಕೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದ ಈಸ್ಟ್ ಫೋರ್ಟ್
ಈಸ್ಟ್ ಫೋರ್ಟ್ ಭಾರತದ ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯದ ರಾಜಧಾನಿ ತಿರುವನಂತಪುರಂ ನಗರದ ಕೇಂದ್ರ ವ್ಯಾಪಾರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹೃದಯಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಚಟುವಟಿಕೆಯಿಂದ ತುಂಬಿದ ವಾಣಿಜ್ಯ ಬೀದಿಯಾಗಿದೆ. ಪೂರ್ವದ ಕೋಟೆ ನಗರದ ಹೃದಯಭಾಗ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿದೆ. ತಿರುವನಂತಪುರವು ತಿರುವಾಂಕೂರು ಎಂದು ಪರಿಚಿತವಾಗಿದ್ದರಿಂದ, 1900 ರಿಂದ ಈಸ್ಟ್ ಫೋರ್ಟ್ ವಾಣಿಜ್ಯ ಉಪನಗರವಾಗಿತ್ತು. ಇಲ್ಲೇ ಪದ್ಮನಾಭಸ್ವಾಮಿ ದೇವಾಲಯವಿದೆ.
ಮಹತ್ವ
ಇದು ರಾಜ್ಯ ನಡೆಸುವ ಕೆಎಸ್‌ಆರ್‌ಟಿಸಿ ಮತ್ತು ಕೆಯುಆರ್‌ಟಿಸಿಯ ಸಿಟಿ ಬಸ್ ಸೇವೆಗಳಿಗೆ ಕೇಂದ್ರ ಬಸ್ ಡಿಪೋ ಆಗಿದೆ. ಇದು ನಗರದ ಇತರ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕೋವಲಂ ಬೀಚ್‌ಗೆ ಮಾರ್ಗಭೇದವನ್ನು ನೀಡುವ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ. ನಗರದ ಸೆಂಟ್ರಲ್ ರೈಲ್ವೇ ನಿಲ್ದಾಣ, ಹಾಗೆಯೇ ಸೆಂಟ್ರಲ್ ಬಸ್ ನಿಲ್ದಾಣ (ದೂರದ ಬಸ್ಸುಗಳಿಗೆ) ಪೂರ್ವ ಕೋಟೆಯಿಂದ ಕೆಲವು ನಿಮಿಷಗಳ ನಡಿಗೆಯಲ್ಲಿದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ತಿರುವನಂತಪುರದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಚಿತ್ರಮಂದಿರಗಳು, ಹಾಗೆಯೇ ಉನ್ನತ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸ್ಥಳಗಳು ಮತ್ತು ಶಾಪಿಂಗ್ ಮಾಲ್‌ಗಳು ಇಲ್ಲಿವೆ. ಶ್ರೀ ಪದ್ಮನಾಭ ಸ್ವಾಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನವು ಈಸ್ಟ್ ಫೋರ್ಟ್ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರದೊಳಗೆ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದೆ.
125 ವರ್ಷ ಹಳೆಯದಾದ ಅಟ್ಟಕುಳಂಗರ ಸರ್ಕಾರಿ ಕೇಂದ್ರೀಯ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಯು ಇಲ್ಲಿನ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ಹೆಗ್ಗುರುತಾಗಿದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
<references group="" responsive="1"> ವರ್ಗ:ಕೇರಳ ವರ್ಗ:ಉಪನಗರಗಳು
ಎಸ್. ರಾಮಚಂದ್ರ ಐತಾಳ್
'''ಎಸ್. ರಾಮಚಂದ್ರ ಎಂದೇ ಖ್ಯಾತರಾದ ಶಿವರಾಮಯ್ಯ ರಾಮಚಂದ್ರ ಐತಾಳ''' (೧೬ ನವೆಂಬರ್ ೧೯೪೮ – ೧೦ ಜನವರಿ ೨೦೧೧) ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಹೊಸ ಅಲೆಯ ಸಿನಿಮಾಗಳ ಯಶಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರವಹಿಸಿದ್ದ, ರಾಷ್ಟ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತ ಪ್ರತಿಭಾನ್ವಿತ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕ. ಇವರಿಗೆ ೨೦೦೬ರಲ್ಲಿ ಜೀವಮಾನ ಸಾಧನೆಗಾಗಿ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಲಾಯಿತು. .
ಪರಿಚಯ
ಎಪ್ಪತ್ತರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ ಎಸ್. ರಾಮಚಂದ್ರ 75ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದರು. ವೀಕ್ಷಕರು ಅಚ್ಚರಿ ಪಡುವಂಥ ಅದ್ಭುತ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿಯುತ್ತಿದ್ದ ಕಲಾತ್ಮಕ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕ ಎಂದೇ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದರು. ರಾಮಚಂದ್ರ ಅವರ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣಕ್ಕೆ ಅಂಥದೊಂದು ಶಕ್ತಿ ಇತ್ತು. ಸಹಜವಾಗಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಬೇಕಿದ್ದ ದೃಶ್ಯವೊಂದನ್ನು ವಿಶೇಷವಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, ಇದನ್ನು ಹೀಗೂ ಸೆರೆಹಿಡಿಯಬಹುದೇ ಎಂದು ಬೆರಗಾಗುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿಸಿಕೊಡುವ ಮಾಂತ್ರಿಕತೆ ಅವರಿಗಿತ್ತು. ಕಲಾತ್ಮಕ ಚಿತ್ರಗಳ ಪರಂಪರೆ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆಯುವಲ್ಲಿ ಅವರ ಅಮೂಲ್ಯ ಕೊಡುಗೆ ಇತ್ತು.
ವೃತ್ತಿ
ರಾಮಚಂದ್ರರವರು ಪೂನಾ ಫಿಲ್ಮ್ ಇನ್‌ಸಿrಟ್ಯೂಟ್‌ನ ಕೊಡುಗೆ. ಅವರು ೧೯೬೭-೧೯೭೦ರಲ್ಲಿ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣದ ವ್ಯಾಸಂಗ ಮಾಡಿದ ಮೊದಲ ತಲೆಮಾರಿನ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿದವರು. ಅಲ್ಲಿಂದ ಬಂದ ನಂತರ ಅವರು ಗಿರೀಶ್‌ ಕಾರ್ನಾಡರ 'ವಂಶವೃಕ್ಷ' ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಸಹಾಯಕ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. 1972 ರಲ್ಲಿ ತೆರೆಕಂಡ 'ಸಂಕಲ್ಪ' ಚಿತ್ರ ರಾಮಚಂದ್ರರನ್ನು ನಾಡಿಗೆ ಪರಿಚಯಿಸಿತು. ಆ ಚಿತ್ರದ ಮೂಲಕ ಸ್ವತಂತ್ರ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರಾಗಿ ಅವರು ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಕಂಡುಕೊಂಡರು. ನಂತರ ಅವರು ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ ಮಾಡಿದ ಬಹುತೇಕ ಚಿತ್ರಗಳು ಕಲಾತ್ಮಕ ಚಿತ್ರಗಳಾಗಿದ್ದವು. ಅದು ಅವರಿಗಿರುವ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಯೂ ಹೌದು. ಕಲಾತ್ಮಕ ಚಿತ್ರಗಳೆಂದರೆ ಅಲ್ಲಿ ಎಸ್.ರಾಮಚಂದ್ರ ಇರಲೇಬೇಕು ಎಂಬಷ್ಟು ಅವರು ಆ ಚಿತ್ರಗಳ ಪಾಲಾಗಿದ್ದರು. ಗಿರೀಶ್ ಕಾಸರವಳ್ಳಿಯವರ ಮೊದಲ ಚಿತ್ರ ಘಟಶ್ರಾದ್ಧವಲ್ಲದೆ, ನಂತರ ಅವರ ಹಲವಾರು ಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರಾಗಿ ಕೆಲಸಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಸದಾಶಿವ ಶೆಣೈ ನಿರ್ದೇಶನದ 'ಪ್ರಾರ್ಥನಾ' ಅವರ 75ನೆ ಚಿತ್ರ. ಶಂಕರ್ ನಾಗ್ ನಿರ್ದೇಶನದ ಹಿಂದಿಯ 'ಮಾಲ್ಗುಡಿ ಡೇಸ್‌' ಧಾರಾವಾಹಿಗೂ ರಾಮಚಂದ್ರ ಕ್ಯಾಮರಾ ಹಿಡಿದಿದ್ದರು. ನಿರ್ದೇಶಕ ರಾಮದಾಸ್‌ ನಾಯ್ಡು ನಿರ್ದೇಶನದ 'ಹೆಜ್ಜೆಗಳು' ರಾಮಚಂದ್ರ ಅವರು ಕ್ಯಾಮರಾ ಹಿಡಿದ ಕೊನೆಯ ಚಿತ್ರ. ಚಿಕ್ಕ ವಯಸ್ಸಿನಿಂದಲೇ ಪೋಲಿಯೋದ ಕಾರಣ ತುಸು ಕುಂಟುನಡಿಗೆಯಿದ್ದರೂ ಅದನ್ನು ಮೆಟ್ಟಿ ನಿಂತು ಅವರು ಸಾಧನೆಯ ಶಿಖರವೇರಿದರು.
ನಿಧನ
ಇವರು ಕ್ಯಾನ್ಸರಿನಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದು January 10, 2011ರಂದು ನಿಧನರಾದರು. ಇವರ ಪತ್ಮಿಯ ಹೆಸರು ಮೀನಾಕ್ಷಿ ಹಾಗು ಪುತ್ರಿಯರು ಚೈತ್ರಾ ಮತ್ತು ವರ್ಷಾ.
ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ಹಲವು ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತ ಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಛಾಯಾಗ್ರಹಕರಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿರುವುದನ್ನು ತೋರುವ ಎಸ್. ರಾಮಚಂದ್ರ ಚಿತ್ರಗಳ ಅಪೂರ್ಣ ಪಟ್ಟಿ.
ಆಕರ
ವರ್ಗ:ಚಲನಚಿತ್ರ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರು
ನಂದಗೋಕುಲ
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೭೨ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ರಾಜಕುಮಾರ್_ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ದ್ವಿಗು ಸಮಾಸ
ಪೂರ್ವ ಪದವು ಸಂಖ್ಯಾವಾಚಕವಾಗಿದ್ದು, ಉತ್ತರದಲ್ಲಿರುವ ನಾಮಪದದೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ಆಗುವ ಸಮಾಸಕ್ಕ್ಕೆ ದ್ವಿಗು ಸಮಾಸವೆಂದು ಹೆಸರು. ಎರಡು+ಕೆಲ=ಇಕ್ಕೆಲ (ಇರ್ಕೆಲ), ಮೂರು+ಮಡಿ=ಮುಮ್ಮಡಿ -ಇಕ್ಕೆಲ, ಮುಮ್ಮಡಿ ಇತ್ಯಾದಿ ಸಮಸ್ತಪದಗಳು ಪೂರ್ವದ ಪದವು ಸಂಖ್ಯಾವಾಚಕವಾಗಿ ಉತ್ತರದಲ್ಲಿರುವ ನಾಮಪದದೊಡನೆ ಸೇರಿ ಆಗಿವೆ. ದ್ವಿಗುಸಮಾಸವೆಂದರೆ ಪೂರ್ವಪದವು ಸಂಖ್ಯಾವಾಚಕವಾಗಿಯೇ ಇರಬೇಕು. (೭೯) ದ್ವಿಗುಸಮಾಸ:- ಪೂರ್ವಪದವು ಸಂಖ್ಯಾವಾಚಕವಾಗಿದ್ದು, ಉತ್ತರದಲ್ಲಿರುವ ನಾಮಪದದೊಡನೆ ಸೇರಿ ಆಗುವ ಸಮಾಸವೇ ದ್ವಿಗುಸಮಾಸವೆನಿಸುವುದು. (ಇದೂ ಕೂಡ ತತ್ಪುರುಷ ಸಮಾಸದ ಒಂದು ಭೇದವೇ ಎಂದು ಹೇಳುವರು.)
ಇಲ್ಲಿ, ಸಂಖ್ಯಾವಾಚಕವಾದ ಪೂರ್ವ ಪದವು, ಉತ್ತರದಲ್ಲಿರುವ ನಾಮಪದದೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ಸಮಸ್ತಪದವಾಗಿದೆ. ದ್ವಿಗು ಸಮಾಸದಲ್ಲಿ, ಪೂರ್ವ ಪದವು ಸಂಖ್ಯಾವಾಚಕವಾಗಿರಲೇ ಬೇಕು.
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ವ್ಯಾಕರಣ
ಜಗಮೆಚ್ಚಿದ ಮಗ
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೭೨ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ರಾಜಕುಮಾರ್_ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ಮರೆಯದ ದೀಪಾವಳಿ
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೭೨ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಭಲೇ ಹುಚ್ಚ (ಚಲನಚಿತ್ರ)
ಭಲೇ ಹುಚ್ಚ 1972 ರ ಭಾರತೀಯ ಕನ್ನಡ-ಭಾಷೆಯ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದ್ದು, ವೈ.ಆರ್.ಸ್ವಾಮಿ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿ, ಗೋಪಾಲ್ ಲಕ್ಷ್ಮಣ್ ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ. ರಾಜ್‌ಕುಮಾರ್ ಮತ್ತು ಆರತಿ ಇದರಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರವನ್ನು ತೆಲುಗಿಗೆ  ದಸರಾ ಪಿಚ್ಚೋಡು ಎಂದು ಡಬ್ ಮಾಡಿ 1973ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.
ಕಥಾವಸ್ತು
ಬುದ್ಧಿವಂತ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾವಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾದ ಗೋಪಿಯನ್ನು ಅವನ ಸಹೋದರರು ಹುಚ್ಚನೆಂದು ಹೇಳಿಕೊಂಡು ಮಾನಸಿಕ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ಕಳಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಅವನ ಸಹೋದರರು ಭೂಗತ ದರೋಡೆಕೋರನೊಂದಿಗೆ ತೊಂದರೆಗೆ ಸಿಲುಕಿದಾಗ, ಗೋಪಿ ಅವರನ್ನು ಉಳಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾನೆ.. ಆದರೆ ನಿಜಕ್ಕೂ ಗೋಪಿ ಕೇವಲ ಹುಚ್ಚನೆ? ಅಲ್ಲವೆ? ಕೊನೆಯವರೆಗೂ ಗೊತ್ತಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಉತ್ತಮ ಸಸ್ಪೆನ್ಸ್ ತುಂಬಿದ ಕಥೆ
ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆ
ಈ ಚಿತ್ರದ ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಹಿನ್ನೆಲೆ ಸಂಗೀತವನ್ನು ರಾಜನ್-ನಾಗೇಂದ್ರ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ
External links
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೭೨ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ರಾಜಕುಮಾರ್_ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗ
ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗ :- ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಇದುವರೆಗೆ ಲಭ್ಯವಾಗಿರುವ ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನ. ಇದು ಪಂಪಪೂರ್ವ ಯುಗದಲ್ಲಿ ರಚಿತವಾದುದು. ಇದೊಂದು ಅಲಂಕಾರಿಕ ಲಕ್ಷಣ ಗ್ರಂಥ. ಇದನ್ನು ಕ್ರಿ.ಶ. ೮೫೦ ರ ಆಸುಪಾಸಿನಲ್ಲಿ ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕರ್ತೃ ಶ್ರೀವಿಜಯನೆಂಬುದು ಬಹುತೇಕ ವಿದ್ವಾಂಸರ ಅಭಿಮತವಾಗಿದೆ. ಗ್ರಂಥದ ಮೊದಲಿಗೆ ಅಮೋಘವರ್ಷ ನೃಪತುಂಗ ದೊರೆಯ ಹೆಸರು ಬಂದಿರುವುದರಿಂದ ಇದನ್ನು ಆತನ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಅವಧಿಯಲ್ಲೇ ರಚಿಸಿದ್ದಿರಬಹುದಾಗಿದೆ.
ದ್ವಂದ್ವ ಸಮಾಸ
ಎರಡು ಅಥವಾ ಅನೇಕ ನಾಮಪದಗಳೂ ಸಹಯೋಗ ತೋರುವಂತೆ ಸೇರಿ, ಎಲ್ಲಾ ಪದಗಳ ಅರ್ಥಗಳೂ ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ಉಳ್ಳ ಸಮಾಸಕ್ಕೆ ದ್ವಂದ್ವ ಸಮಾಸವೆಂದು ಹೆಸರು.
ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗ
ಪರಿಚಯ
ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗ(ಕ್ರಿ.ಶ.೮೫೦) : - ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗದ ಕರ್ತೃ ಶ್ರೀವಿಜಯ. ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಉಪಲಬ್ಧವಾಗಿರುವ ಮೊಟ್ಟ ಮೊದಲ ಗ್ರಂಥ. ಇದು ರಚಿತವಾದ ಕಾಲಾವಧಿ ಪ್ರ.ಶ. ೮೧೫-೭೭. ಇದರ ಕರ್ತೃ ರಾಷ್ಟ್ರಕೂಟ ಅರಸು ನೃಪತುಂಗನೆಂದು ಹೇಳುವುದು ವಾಡಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಈ ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ವಿದ್ವಾಂಸರ ನಡುವೆ ಪ್ರಬಲವಾದ ವಾದವಿವಾದಗಳು ನಡೆದಿವೆ. ಅವರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಪಕ್ಷಗಳಿವೆ. ಮೊದಲನೆಯ ಪಕ್ಷದವರು ನೃಪತುಂಗನೇ ಈ ಗ್ರಂಥವನ್ನು ರಚಿಸಿದನೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಎರಡನೆಯ ಪಕ್ಷದವರು ಆತನ ಆಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದ ಕವೀಶ್ವರನೆಂಬಾತ ಇದರ ಕರ್ತೃವೆಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾರೆ. ನೃಪತುಂಗನ ಸಭಾಸದನಾದ ಶ್ರೀವಿಜಯನೆಂಬುವನು ಈ ಗ್ರಂಥವನ್ನು ಬರೆದನೆಂಬುದು ಮೂರನೆಯ ಪಕ್ಷದವರ ವಾದ. ಇವರಲ್ಲಿ ಮೂರನೆಯ ಪಕ್ಷದವರ ವಾದ ಪ್ರಬಲವಾದ ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದಲ್ಲದೆ ಅದೇ ಸತ್ಯಾಂಶವಾಗಿಯೂ ನಿಲ್ಲಬಹುದೆಂದು ತೋರುತ್ತದೆ.
ದ್ವಂದ್ವ ಸಮಾಸ
ಈ ವಾಕ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣುವ ಹೊಲಮನೆ, ಕೆರೆಕಟ್ಟೆ ಪದಗಳನ್ನು ಬಿಡಿಸಬಹುದು. ಹಾಗೆ, ಬಿಡಿಸಿ ಬರೆದಾಗ
ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗ
ಕವಿ-ಕೃತಿ ಚಿಂತನೆ
ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗದ ಪ್ರತಿ ಪರಿಚ್ಛೇದದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ 'ನೃಪತುಂಗ ದೇವಾನುಮತಪ್ಪ ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗದೊಳ್' ಎಂದು ಹೇಳುವುದರಿಂದ ಇದು ರಾಷ್ಟ್ರಕೂಟದೊರೆ ಅಮೋಘವರ್ಷ ನೃಪತುಂಗನ (ಕ್ರಿ.ಶ ೮೧೪-೮೭೭)ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದುದದೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಮೂರು ಪರಿಚ್ಛೇದಗಳಿವೆ.
ದ್ವಂದ್ವ ಸಮಾಸ
ಹೇಳಬಹುದು.
ಇಲ್ಲಿ, ಇತರ ಸಮಾಸಗಳಂತೆ ಪೂರ್ವದ ಅಥವಾ ಉತ್ತರದ ಯಾವುದಾದರೊಂದು ಪದದ ಅರ್ಥಕ್ಕೆ ಪ್ರಾಧಾನ್ಯತೆಯಿರದೆ, ಎಲ್ಲಾ ಪದಗಳ ಅರ್ಥವೂ ಪ್ರಧಾನವಾಗಿರುವವು.
ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗ
ಕವಿ-ಕೃತಿ ಚಿಂತನೆ
ಮೊದಲ ಪರಿಚ್ಛೇದದಲ್ಲಿ ಮಂಗಳಾಚರಣೆ, ಪೂರ್ವಕವಿಸ್ತುತಿ ಮೊದಲಾದ ಪೀಠಿಕಾಭಾಗದ ಪದ್ಯಗಳಾದ ಮೇಲೆ ನೃಪತುಂಗ ಕಾವ್ಯಾಭ್ಯಾಸದ ಅವಶ್ಯಕತೆ, ಕವಿತ್ವರಚನಾಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಮಾರ್ಗ ಮೊದಲಾದ ವಿಷಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಸಿದ್ದಾನೆ.
ದ್ವಂದ್ವ ಸಮಾಸ
ಹೊಲವನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಂಡನು, ಮನೆಯನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಂಡನು ಎಂದರೆ, ಹೊಲ, ಮನೆ ಎರಡೂ ಪದಗಳಿಗೆ ಸಹಯೋಗ ತೋರುತ್ತದೆ.
ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗ
ಪರಿಚ್ಛೇದಗಳು
ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗ ಕನ್ನಡದ ಆದ್ಯ ಉಪಲಬ್ಧ ಗ್ರಂಥವಾಗಿರುವುದಲ್ಲದೆ ಆದ್ಯ ಲಕ್ಷಣ ಗ್ರಂಥವೂ ಆಗಿದೆ. ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಕಾವ್ಯರಚನೆ ಮಾಡಬೇಕೆನ್ನುವ ಕವಿಗಳಿಗೆ ಬರೆದ ಕೈಪಿಡಿಯಿದು. ಇದರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಪರಿಚ್ಛೇದಗಳಿವೆ:
ಗ್ರಂಥದ ಆದಿಯಲ್ಲಿ ಮಂಗಳಪದ್ಯಗಳು, ಸರಸ್ವತೀ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ, ಕವೀಶ್ವರರ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ, ನೃಪತುಂಗನ ಸಭಾಸದರ ವಿಚಾರ ಹಾಗೂ ಸ್ವವಿಚಾರಗಳಿವೆ. ಅನಂತರ ಕವಿ-ಕಾವ್ಯ, ಗದ್ಯ-ಪದ್ಯ ಮತ್ತು ಚತ್ತಾಣ-ಬೆದಂಡೆಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ವಿಚಾರಗಳಿವೆ. ಕನ್ನಡನಾಡು ನುಡಿಗಳ ಬಗೆಗಿನ ಮಾತುಗಳಿವೆ. ಸಮಸಂಸ್ಕೃತ, ಯತಿ, ಕಾರಕ ಮುಂತಾದವುಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ದೋಷಗಳ ವಿವರಣೆಯಿದೆ. ಹೀಗೆ ಮೊದಲ ಪರಿಚ್ಛೇದದ ವಿಷಯಗಳು ವಿವಿಧವಾಗಿವೆ. ಎರಡನೆಯ ಪರಿಚ್ಛೇದದಲ್ಲಿ ಶಬ್ದಾಲಂಕಾರಗಳ ನಿರೂಪಣೆ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣೋತ್ತರ ಮಾರ್ಗಗಳ ಪ್ರಸ್ತಾಪವಿದೆ. ಮೂರನೆಯ ಪರಿಚ್ಛೇದ ಅರ್ಥಾಲಂಕಾರಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ಇಡೀ ಗ್ರಂಥ ಕಂದಪದ್ಯಗಳಿಂದ ರಚಿತವಾಗಿದ್ದರೂ ಹಲಕೆಲವು ಗೀತಿಕೆಗಳು, ಶ್ಲೋಕಗಳು ಹಾಗೂ ವೃತ್ತಗಳು ನಡುನಡುವೆ ಬರುತ್ತವೆ.
ದ್ವಂದ್ವ ಸಮಾಸ
ಹೊಲಕ್ಕೆ ಮನೆಯ, ಮನೆಗೆ ಹೊಲದ ಸಹಯೋಗ ಕರ್ತೃವಿಗೆ ಇದೆಯೆಂಬ ಅರ್ಥ. ಹಾಗೆಯೇ, ಕೆರೆಯನ್ನು, ಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ಇವೆರಡು ಪದಗಳಿಗೂ ಕರ್ತೃಪದಕ್ಕೂ ಸಹಯೋಗವಿರುತ್ತದೆ.
ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗ
ಕವಿ ಕಾವ್ಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮಾರ್ಗಕಾರನ ಅಭಿಪ್ರಾಯ
ಕವಿಕಾವ್ಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಹೇಳಿರುವ ಮಾತುಗಳು ತುಂಬ ಸುಂದರವೂ ಉಚಿತವೂ ಆಗಿವೆ. ಕವಿಗಳಲ್ಲಿರುವ ತಾರತಮ್ಯಗಳನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುವಲ್ಲಿ ಸ್ವತಂತ್ರ ವಿಚಾರಶಕ್ತಿ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಆ ಪದ್ಯಗಳನ್ನು ನೋಡಬಹುದು. :ತೆರೆದಿರೆ ಪೆರರ್ಗರೆಪಲಾರ್ಪವಂ ಮಾತರೆವಂ. :ಕಿರೆದರೊಳೆ ಪಿರಿದುಮರ್ಥಮ :ನರೆಪಲ್ ನೆರೆವಾತನಂತನಿಂದಂ  ನಿಪುಣಂ"|| -  ಪದ್ಯ ೧೫   :ತೊಡರ್ಚಲರೆವಾತನಾತನಿಂದಂ  ಜಾಣಂ   :ತಡೆಯದೆ ಮಹಾಧ್ವ  ಕೃತಿಗಳ   :ನೊಡರಿಸಲಾರ್ಪಾತ ನೆಲ್ಲರಿಂದಂ ಬಲ್ಲಂ"|| -    ಪದ್ಯ  ೧೬
ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಅಂಶಗಳು
ಸಾಹಿತ್ಯಚರಿತ್ರೆಯ ಅಜ್ಞಾತಯುಗದ ಮೇಲೆ ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಬೆಳಕು ಬೀರುತ್ತದೆ. ಕನ್ನಡ ಕಾವ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಗದ್ಯಪದ್ಯಸಂಮಿಶ್ರಿತವಾದ, ಗದ್ಯ ಪ್ರಾಚುರ್ಯ ಹೆಚ್ಚಾದ, ಗದ್ಯಕಥಾಪ್ರಕಾರವೊಂದಿದ್ದಿತು (೧-೨೭), ಚತ್ತಾಣ-ಬೆದಂಡೆ ಎಂಬ ದೇಸಿಗಬ್ಬಪ್ರಕಾರಗಳು ಪ್ರಚುರವಾಗಿದ್ದುವು (೧-೩೩), ವಿಮಳೋದಯ ನಾಗಾರ್ಜುನಾದಿಗಳು ಗದ್ಯಾಶ್ರಮಗುರುತಾಪ್ರತೀತಿಯನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದರು (೧-೨೯), ಶ್ರೀವಿಜಯ, ಕವೀಶ್ವರ, ಪಂಡಿತ, ಚಂದ್ರ, ಲೋಕಪಾಲಾದಿಗಳ ವಸ್ತು ವಿಸ್ತರರಚನೆ ‘ಲಕ್ಷ್ಯಂ ತದಾದ್ಯಕಾವ್ಯಕ್ಕೆಂದುಂ’ ಎನ್ನಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದುವು (೧-೩೨), ನೆಲೆಸಿದ ಕಾವ್ಯಂ ಕಾವ್ಯಕ್ಕೆ ಲಕ್ಷಣಂ ಸತತಂ (೧-೪೮), ಆಗಿನ ಕಾಲಕ್ಕೇ ಕನ್ನಡ ಕಾವ್ಯ ಪರಂಪರೆಯೊಂದು ರೂಢಮೂಲವಾಗಿದ್ದಿತು, ಪೂರ್ವದ ಹಳಗನ್ನಡವೊಂದಿದ್ದಿತು-ಇವೇ ಮುಂತಾದ ಅಂಶಗಳಲ್ಲದೆ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಬರುವ ಪುರಾಣಕವಿಗಳ್, ಪರಮಕವಿಪ್ರಧಾನರಾಕಾವ್ಯಂಗಳ್, ಪೂರ್ವಕಾವ್ಯರಚನೆಗಳೂ-ಇತ್ಯಾದಿ ಪ್ರಯೋಗಗಳು ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗಕ್ಕಿಂತ ಹಿಂದಿನ ಕಾವ್ಯನಿರ್ಮಾಣೋದ್ಯೋಗದ ಜಾಡಿನ ಹೆಜ್ಜೆಗುರುತುಗಳಾಗಿವೆ.
ದ್ವಂದ್ವ ಸಮಾಸ
ಇಲ್ಲಿ ದ್ವಂದ್ವ ಸಮಾಸವಾದ ಮೇಲೆ, ಸಮಸ್ತಪದವು, ಏಕವಚನವಾಗಿಯೂ, ಬಹುವಚನವಾಗಿಯೂ ಅಂತ್ಯಗೊಳ್ಳುವುದುಂಟು. ಏಕವಚನವಾಗಿ ಅಂತ್ಯಗೊಂಡರೆ, ಸಮಾಹಾರ ದ್ವಂದ್ವ ಸಮಾಸವೆಂದೂ, ಬಹುವಚನವಾಗಿ ಅಂತ್ಯಗೊಂಡರೆ, ಇತರೇತರ ದ್ವಂದ್ವ ಸಮಾಸವೆಂದು ಹೆಸರು.
ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗ
ಕನ್ನಡ - ನಾಡು - ನುಡಿ
ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗ ಆ ಕಾಲದ ಕನ್ನಡನಾಡು, ನುಡಿ ಮತ್ತು ಜನರ ಬಗೆಗೆ ತಿಳಿವಳಿಕೆ ನೀಡಿರುವುದು ಅದರ ವಿಶೇಷತೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದೆ. ಆ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಕನ್ನಡನಾಡಿನ ಸೀಮೆ ಕಾವೇರಿಯಿಂದ ಗೋದಾವರಿಯವರೆಗೆ ಹಬ್ಬಿತ್ತು (೧-೩೬). ಕಿಸುವೊಳಲು, ಕೊಪಣ, ಪುಲಿಗೆರೆ, ಒಂಕುಂದಗಳು ತಿರುಳ್ಗನ್ನಡದ ಪ್ರದೇಶಗಳೆಂದು ಖ್ಯಾತವಾಗಿದ್ದುವು (೧-೩೭). ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಉಪಭಾಷೆಗಳು ರೂಢಿಯಲ್ಲಿದ್ದುವು (೧-೪೬) ನಾಡವರ ನುಡಿಬಲ್ಮೆ ಹಾಗೆ ಅಸದಳವಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ‘ಕುರಿತೋದದೆಯುಂ ಕಾವ್ಯಪ್ರಯೋಗ ಪರಿಣತಮತಿಗಳಾಗಿದ್ದರು (೧-೩೮).
ದ್ವಂದ್ವ ಸಮಾಸ
ನೋಡಿ
- ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ವ್ಯಾಕರಣ
ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗ
ಕನ್ನಡ - ನಾಡು - ನುಡಿ
ಎರಡನೇ ಪರಿಚ್ಛೇದ ಅಲಂಕಾರಗಳ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹೇಳಲು ಮೀಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ನೃಪತುಂಗ ಪ್ರಾಸದ ವಿಷಯವನ್ನು ಹೇಳತೊಡಗಿ-'ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಸತತಂ ಪ್ರಾಸಂ' ಎಂದು ನುಡಿದು ಪ್ರಸಭೇದಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿ ಅವುಗಳಿಗೆ ದೇಷ್ಟಾಂತಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾನೆ. ಮೂರನೇ ಪರಿಚ್ಛೇದದಲ್ಲಿ ಆ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಸಂಸ್ಕೃತದ ಲಾಕ್ಷಣಿಕರು ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡಿದ್ದ ಸುಮಾರು.೩೫ ಅಲಂಕಾರಗಳನ್ನು ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ.
ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಕನ್ನಡನಾಡಿನ ವರ್ಣನೆ ಇದಾಗಿದೆ.ಕಿಸುವೊಳಲು ಪಟ್ಟದಕಲ್ಲಿಗೆ ಮೊದಲಿದ್ದ ಹೆಸರು. ಪುಲಿಗೆರೆ ಇಂದಿನ ಲಕ್ಷ್ಮೇಶ್ವರ (ಗದಗ ಜಿಲ್ಲೆ). ಕೊಪಣ ಇಂದಿನ ಕೊಪ್ಪಳ. ಒಕ್ಕುಂದ ಬೆಳಗಾವಿ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿರುವ ಒಕ್ಕುಂದ.
ಶಾಸ್ತ್ರ ಗ್ರಂಥಗಳೂ
ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗ ಶಾಸ್ತ್ರಗ್ರಂಥವಾದರೂ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಕವಿತ್ವದ ಸೊಗಸು ಮಿನುಗಿದೆ; ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಉಪಮೆ, ನಾಣ್ಣುಡಿಗಳು ಮನಸೆಳೆಯುವಂತಿವೆ. ಕಲ್ತೊಡನೋದುವುವಲ್ತೆ ಗಿಳಿಗಳುಂ ಪುರುಳಿಗಳುಂ, ಕಾಣದಂತೆಂದುಂ ಕಣ್ಗಳ್ ತಮ್ಮ ಕಾಡಿಗೆಯಂ, ಒತ್ತುಂಗರಡೆಯ ಮದ್ದಳೆಯ ಜರ್ಝರ ಧ್ವನಿಗಳವೊಲ್, ಮಱುಗುವ ಪಾಲ್ಗಳೆಯ ಪನಿಗಳಂ ಬೆರೆಸಿದವೊಲ್, ಕೇಡಡಸಿದಂದು ಬಗೆಯುಂ ಕೂಡದು, ಕೂಸಿನ ತಲೆಯೊಳ್ ಬಿಣ್ಪೊರೆಯನಿಟ್ಟವೋಲ್ ಈ ಮೊದಲಾದವು ಮನೋಹರವಾದ ವರ್ಣನಾಭಾಗಗಳು. ಇದರ ಶೈಲಿ ಲಲಿತವಾಗಿದೆ, ಉಚಿತವಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ನಾಣ್ನುಡಿಯ ಬೆಡಗಿದೆ. ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಸ್ವತಂತ್ರವಿಚಾರಮಾರ್ಗವಿದೆ. (ಜೆ.ಎಸ್.ಸಿ.)
ಶತ್ರುಘ್ನ
'ಶತ್ರುಘ್ನ ಸುಮಿತ್ರೆಯ   ಮಗ.ಲಕ್ಶ್ಮಣನ ಜೊತೆ ಹುಟ್ಟಿದವ. ವರ್ಗ:ರಾಮಾಯಣದ ಪಾತ್ರಗಳು
ಕವಿರಾಜಮಾರ್ಗ
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕ
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ ವರ್ಗ:ಸಾಹಿತ್ಯ ವರ್ಗ:ಚುಟುಕು
ಜೀವನ ಜೋಕಾಲಿ
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೭೨ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಪರಿಮಾಣ ವಾಚಕಗಳು
ವಸ್ತುಗಳ ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಳತೆ, ಪರಿಮಾಣ, ಗಾತ್ರ ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಪದಗಳಿಗೆ ಪರಿಮಾಣ ವಾಚಕಗಳು ಎಂಬ ಹೆಸರು.
ಈ ವಾಕ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟು, ಇಷ್ಟು, ಎಷ್ಟು ಪದಗಳು ಒಂದು ಗೊತ್ತಾದ ಅಳತೆ ಅಥವಾ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ. ಅಂದರೆ, ಇಲ್ಲಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದ ಅಳತೆ, ಸಂಖ್ಯೆ ಇಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲ. ಈ ಪದಗಳು ಕೇವಲ ಪರಿಮಾಣವನ್ನು ಮಾತ್ರ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಇಂಥ ಪದಗಳಿಗೆ, ಪರಿಮಾಣ ವಾಚಕಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತೇವೆ.
ಉದಾ: ಅಷ್ಟು, ಇಷ್ಟು, ಹಲವು, ಕೆಲವು, ಅನಿತು, ಇನಿತು, ಎನಿತು, ಸ್ವಲ್ಪ  ಇತ್ಯಾದಿ.
ಸುಮಿತ್ರ
ಸುಮಿತ್ರ ದಶರಥನ ೨ ನೇ ಹೆಂಡತಿ. ಲಕ್ಷ್ಮಣನ ಮತ್ತು ಶತ್ರುಘ್ನನ ತಾಯಿ. ಈಕೆ ಮಗಧ ರಾಜನಾದ ಶೂರನ ಮಗಳು, ಶ್ರೀರಾಮನು ಜನಿಸಿದ ಮೊರನೆಯ ದಿನ (೩ ನೆಯ ದಿನ) ಆಶ್ಲೇ‌‌‌ಷಾ ನಕ್ಷತ್ರದ ೪ ನೇ ಪಾದ ಕರ್ಕಾಟಕ ಲಗ್ನದಲ್ಲಿ ಲಕ್ಷ್ಮಣ ಮತ್ತು ಶತ್ರುಘ್ನರು ಜನಿಸಿದರು.
ವರ್ಗ:ರಾಮಾಯಣದ ಪಾತ್ರಗಳು
ಬಹುವ್ರೀಹಿ ಸಮಾಸ
ಎರಡು ಅಥವಾ ಅನೇಕ ನಾಮಪದಗಳು ಸೇರಿ ಸಮಸ್ತ ಪದವಾದಾಗ ಬೇರೊಂದು ಪದದ (ಅನ್ಯ ಪದದ) ಅರ್ಥವು ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ಉಳ್ಳ ಸಮಾಸಕ್ಕೆ ಬಹುವ್ರೀಹಿ ಎಂಬ ಹೆಸರು.
ಹಣೆಯಲ್ಲಿ + ಕಣ್ಣು ಉಳ್ಳವ - ಈ ಎರಡೂ ಪದಗಳ ಅರ್ಥ ಇಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಲ್ಲ. ಈ ಎರಡೂ ಪದಗಳ ಅರ್ಥದಿಂದ ಹೊಳೆಯುವ ಅನ್ಯ ಪದ ಶಿವ ಮುಖ್ಯ. ಇಲ್ಲಿ ಮೂರನೆಯ (ಅನ್ಯ ಪದ) ಪದದ ಅರ್ಥವೇ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಗೋಚರಿಸುತ್ತದೆ.
ಮೂರು ಕಣ್ಣು ಉಳ್ಳವ  -  ಅಂದರೆ ಶಿವ ಎಂಬ ಅರ್ಥ ಮುಖ್ಯ.. ಶಿವನಿಗೆ ಮೂರನೆಯ  -  ಜ್ಞಾನ  ಚಕ್ಷು  ಇರುವುದೆಂಬುದು ಎಲ್ಲರಿಗೂ  ತಿಳಿದಿರುವ  ವಿಷಯ. ಅನ್ತೆಯೇ ಹಣೆಗಣ್ಣ   ಎಂಬ  ಪದ.
ನೋಡಿ:
-
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ವ್ಯಾಕರಣ
ಲವ
ಲವ ರಾಮಾಯಣದಲ್ಲಿ ರಾಮನ ಮಗ. ಕುಶನ ಜೊತೆ ಹುಟ್ಟಿದನು.ಇವನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಲವಪುರಿ {ಈಗಿನ ಲಾಹೋರ್} ನಗರವು ಲವನ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಿದೆ.
ನೋಡಿ :
ವರ್ಗ:ರಾಮಾಯಣದ ಪಾತ್ರಗಳು
ಸಂಪುಟ
thumb|ಹಲವು ಸಂಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ವಿಭಾಗಿಸಲಾದ ಮೊನೊಗ್ರಾಫ್‍ಗಳು ಸಂಪುಟವು ಒಂದು ಭೌತಿಕ ಪುಸ್ತಕ. ಇದನ್ನು ಮುದ್ರಿಸಿರಬಹುದು ಅಥವಾ ಕೈಯಿಂದ ಬರೆದಿರಬಹುದು. ಈ ಪದವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದೊಡ್ಡ ಸಂಗ್ರಹದ ಭಾಗವಾದ ಒಂದು ಒಂಟಿ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಂಪುಟಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅಂಕೆಗಳಿಂದ ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಉದಾ. "ಸಂಪುಟ ೩", ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ "ಸಂ." ಎಂದು ಸಂಕ್ಷೇಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಸಂಪುಟಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಪ್ರಕಟಿಸಬಹುದು, ಅಥವಾ ಅವನ್ನು ರಟ್ಟುಹಾಕಿದ ಪ್ರಕಾಶನಗಳಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಸಬಹುದು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಒಂದು ನಿಯತಕಾಲಿಕಕ್ಕೆ ಚಂದಾದಾರವಾಗುವ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಿಡಲು ಬಯಸುವ ಒಂದು ಗ್ರಂಥಾಲಯವು ಸಂಚಿಕೆಗಳ ಸಮೂಹವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಒಂದು ಸಂಪುಟದಲ್ಲಿ ರಟ್ಟುಹಾಕಿ ಇಡುತ್ತದೆ. ಪ್ರಕಾಶಕನು ಕೂಡ ಹಿಂದೆ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ಸಂಚಿಕೆಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಒಂದು ಸಂಪುಟವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಬಹುದು; ಇದು ಚಿತ್ರವಿರುವ ಕಾದಂಬರಿಗಳಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಪುಸ್ತಕಗಳು
ದೂರ್ವಾಸ
ದೂರ್ವಾಸ ಅತ್ರಿ ಮುನಿ ಮತ್ತು ಅನಸೂಯ ದಂಪತಿಗಳ ಮಗ.ಇವನು ತನ್ನ ಮುಂಗೋಪಕ್ಕೆ ಹಸರುವಾಸಿ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಮಾನವರಿಂದ ಹಾಗೂ ದೇವತೆಗಳಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಗೌರವ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದನು.ಮಹಾಭಾರತ ದಲ್ಲಿ, ರಾಜಕುಮಾರಿ ಕುಂತಿಯು,  ದೂರ್ವಾಸ ಮುನಿಯವರಿಂದ ಮಂತ್ರದ   ವರವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದು,ತಾನು ಇಷ್ಟ ಪಟ್ಟ ಯಾವುದೇ ದೇವರನ್ನು ನೆನೆದು  ಮಂತ್ರವನ್ನು  ಜಪಿಸಿದಲ್ಲಿ ,ಅಂತಹವರಿಂದ ಮಗುವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಶಕ್ತಳಾಗಿದ್ದಳು.. ಅಂತಹ ಮಂತ್ರದ 'ಅದ್ಭುತ' ಶಕ್ತಿಯನ್ನು , ಕುಂತಿಯು  ಪರೀಕ್ಷಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ,    ಸೂರ್ಯನ ಮೇಲೆ ಪ್ರಯೋಗಿಸಿದಾಗ  ,  ಸೂರ್ಯ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷನಾಗಿದ್ದನ್ನು ಕಂಡು ಹೆದರಿದವಳಾದಳು ಮತ್ತು ಹಿಂತಿರುಗಿ ಹೋಗಲು ಬೇಡಿಕೊಂಡಳು. ಆದರೆ, ಸೂರ್ಯನು ಹೋಗುವ ಮುನ್ನ ಮಂತ್ರದ ಫಲವನ್ನು ನೀಡಿಯೇ /ಪೂರೈಸಿಯೇ ಹೋಗಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಸೂರ್ಯನು ತನ್ನ ಮಾಯಾ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ   'ಕುಂತಿ' ಗೆ ಮಗುವೊಂದನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಿ,ಆಕೆಯ ಶೀಲವನ್ನೂ ಸಹ ಉಳಿಸಿ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ.ಇದರಿಂದಾಗಿ ಮದುವೆಯಾಗದ ರಾಜಕುಮಾರಿಗೆ 'ಮಗು' ಹೇಗಾದೀತು? ಎಂಬ ಮುಜುಗರದಿಂದ ಪಾರು ಮಾಡುತ್ತಾನೆ ಅಥವಾ ಸಮಾಜದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಆಸ್ಪದ ಇಲ್ಲದಂತೆ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ಕುಂತಿಯು ಮಗುವನ್ನು ತನ್ನ ಬಳಿ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಲು ಹಿಂಜರಿಯುತ್ತಾಳೆ. ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರ ದ ಮಹಾಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ , ಕರ್ಣ ನು ಒಂದು 'ಕೇಂದ್ರೀಯ' ಮಹಾಪಾತ್ರವನ್ನು ಹೊಂದಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಾನೆ. ವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಚಮ್ಮಾರ ರಾಗಿದ್ದರು.
ವರ್ಗ:ಮಹಾಭಾರತದ ಪಾತ್ರಗಳು
ನಾಗರಹಾವು (ಚಲನಚಿತ್ರ ೧೯೭೨)
ನಾಗರಹಾವು - ೧೯೭೨ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲೊಂದು.
ಖ್ಯಾತಸಾಹಿತಿ, ಕಾದಂಬರಿಕಾರ ತ.ರಾ.ಸುಬ್ಬರಾಯರು ಬರೆದಿರುವ ನಾಗರಹಾವು ಕಾದಂಬರಿ ಆಧಾರಿತವಾದ ಈ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಪುಟ್ಟಣ್ಣ ಕಣಗಾಲ್ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಸ್ವಾರಸ್ಯ
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೭೨ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ಕಾದಂಬರಿ ಆಧಾರಿತ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರಗಳು
ದೇವರು ಕೊಟ್ಟ ತಂಗಿ (ಚಲನಚಿತ್ರ)
ದೇವರು ಕೊಟ್ಟ ತಂಗಿ, ಕೆ.ಎಸ್.ಎಲ್.ಸ್ವಾಮಿ ನಿರ್ದೇಶನ ಮತ್ತು ಶ್ರೀ ರಾಘhxnnyವೇಂದ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಣ ಮಾಡಿರುವ ೧೯೭೩ರ ಕನ್ನಡ ಚಲನಚ್ರಿತ್ರ. ರಾಜಕುಮಾರ್ ಮತ್ತು ಜಯಂತಿ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.ಈ ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ವಿಜಯಭಾಸ್ಕರ್ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶನ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.hicneu
hjfiifnic cidvric
Ydiduuuhhdjt
ಹಾಡುಗಳು
{| class="wikitable" ! ಕ್ರಮ ಸಂಖ್ಯೆ ! ಹಾಡು ! ಗಾಯಕರು
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೭೩ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಸೈಂಟ್ ಮೇರೀಸ್ ದ್ವೀಪ
ಸೈಂಟ್ ಮೇರೀಸ್ ದ್ವೀಪ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮಲ್ಪೆಯ ಸಮುದ್ರ ಕಿನಾರೆಯಿಂದ ಕೆಲವೇ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ದ್ವೀಪ. ಸೈಂಟ್ ಮೇರೀಸ್ ದ್ವೀಪವನ್ನು ಕೊಕೊನಟ್ ಐಸ್‍ಲ್ಯಾಂಡ್ ಎಂದು ಇನ್ನೊಂದು ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಕಾಲೊಮ್ನಾರ್ ಬಾಲೆಸ್ಟಿಕ್ ಲಾವಾದಿಂದಾಗಿ ಈ ದ್ವೀಪ ಬಹಳ ಹೆಸರುವಾಸಿ ಯಾಗಿದೆ. ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಕೇವಲ ೪ ಭೂವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸ್ಮಾರಕಗಳಲ್ಲಿ ಸೈಂಟ್ ಮೇರೀಸ್ ದ್ವೀಪವೂ ಒಂದು ಹಾಗು ದೇಶದ ೨೬ ಭೂವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸ್ಮಾರಕಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಎಂದು ಭಾರತೀಯ ಭೂವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸರ್ವೇಕ್ಷಣೆ ಇಲಾಖೆ ಘೋಷಿಸಿದೆ.
ಇತಿಹಾಸ
ಇದರ ಮೊದಲ ಹೆಸರು ತೋನ್ಸೆ ಪಾರ್ ಇತಿಹಾಸದ ಪ್ರಕಾರ ೧೪೯೭ರಲ್ಲಿ ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್‌ ಶೋಧಕ ವಾಸ್ಕೋ ಡ ಗಾಮ, ಯುರೋಪ್‌ನಿಂದ ಭಾರತದ ಕಡೆಗೆ ಸಾಗರ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸುವಾಗ ಈ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಇಳಿದನೆಂದು ಹಾಗು ಅಲ್ಲಿ ಶಿಲುಬೆಯೊಂದನ್ನು ನೆಟ್ಟು "El Padron de Santa Maria" ಅಂದರೆ "ತಾಯಿ ಮೇರಿಗಾಗಿ ಸಮರ್ಪಿಸಿದ ತಾಣ" ಎಂದು ಹೆಸರಿಟ್ಟ ಎಂದೂ ಹಾಗಾಗಿ ಈ ದ್ವೀಪ ಸೈಂಟ್ ಮೇರೀಸ್ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಪಡೆಯಿತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಭೂವಿಜ್ಞಾನ ಹಾಗು ಸ್ಥಳವಿವರಣೆ
ಸೈಂಟ್ ಮೇರೀಸ್ ದ್ವೀಪವು ೪ ದ್ವೀಪಗಳ ಸಮೂಹದಿಂದಾಗಿದೆ. ೪ ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿನ ಒಂದಾದ ಉತ್ತರದ ದ್ವೀಪ  ಬಸಾಲ್ಟ್-ರಯೋಡೇಸೈಟು ವರ್ಗದ ಶಿಲೆ (ಬಸಾಲ್ಟಿಕ್-ರಿಯೋಡಾಸಿಟಿಕ್ ಬಂಡೆಗಳು) ಗಳಿಂದ ರಚನೆಯಾಗಿದ್ದು ಷಡ್ಭುಜ ಆಕೃತಿಯ ಶಿಲೆಗಳ ಸಮೂಹವಾಗಿದೆ. ಈ ಬಗೆಯ ಸುಂದರ ಷಡ್ಭುಜ ಆಕೃತಿಯ ಶಿಲಾರಚನೆಗಳು ದೇಶದಲ್ಲಿ ಇವು ಏಕಮಾತ್ರ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ. ದ್ವೀಪದ ವಿಸ್ತಾರವು ಸುಮಾರು ೫೦೦ ಮೀ (೧,೬೪೦.೪ ಅಡಿ). ಉದ್ದವಾಗಿದ್ದು ಅಗಲವು ೧೦೦ ಮೀ ಇದೆ. ದ್ವೀಪದ ತುಂಬೆಲ್ಲಾ ತೆಂಗಿನ ಮರಗಳು ಇವೆ. ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯ ನೆಲೆ ಇಲ್ಲ. ಉತ್ತರ-ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಚಾಚಿಕೊಂಡಿರುವ ದ್ವೀಪಸಮೂಹವು ೪ ದೊಡ್ದ ದ್ವೀಪಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ಈ ೪ ದೊಡ್ದ ದ್ವೀಪಗಳೆಂದರೆ
ಉಲ್ಲೇಖ
ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಳಗಳು ವರ್ಗ:ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆ ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಕರಾವಳಿ ಪ್ರದೇಶಗಳು ವರ್ಗ:ಭೂಗೋಳ ವರ್ಗ: ಭೂವಿಜ್ಞಾನ ವರ್ಗ:ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸ್ಥಳಗಳು ವರ್ಗ:ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪ್ರೇಕ್ಷಣೀಯ ಸ್ಥಳಗಳ ಕ್ಯೂಆರ್ ಕೋಡ್ ಯೋಜನೆ
ಕೇಂದ್ರ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಂಡಳಿ
ಭಾರತದ ಕೇಂದ್ರ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಂಡಳಿ (Central Pollution Control Board - ಸಿಪಿಸಿಬಿ) ಪರಿಸರ, ಅರಣ್ಯ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ ಬದಲಾವಣೆ ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಧೀನದಲ್ಲಿರುವ ಶಾಸನಬದ್ಧ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು 1974 ರಲ್ಲಿ ನೀರು (ಮಾಲಿನ್ಯ ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣ) ಕಾಯ್ದೆಯಡಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ವಾಯು (ಮಾಲಿನ್ಯ ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣ) ಕಾಯ್ದೆ, 1981 ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಪಿಸಿಬಿಗೆ ಅಧಿಕಾರ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ವಹಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಕ್ಷೇತ್ರ ರಚನೆಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ (ಸಂರಕ್ಷಣೆ) ಕಾಯ್ದೆ, 1986 ರ ನಿಬಂಧನೆಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ಅರಣ್ಯ ಸಚಿವಾಲಯಕ್ಕೆ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ತಾಂತ್ರಿಕ ನೆರವು ಮತ್ತು ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ರಾಜ್ಯ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಂಡಳಿಗಳ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಸಂಘಟಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅವುಗಳಲ್ಲಿನ ವಿವಾದಗಳನ್ನು ಸಹ ಪರಿಹರಿಸುತ್ತದೆ. ಸಚಿವಾಲಯದ ತಾಂತ್ರಿಕ ವಿಭಾಗವಾಗಿ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಇದು ದೇಶದ ಉನ್ನತ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. ಮಂಡಳಿಯ ನೇತೃತ್ವವನ್ನು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್‌ನ ನೇಮಕಾತಿ ಸಮಿತಿಯು ನೇಮಕ ಮಾಡಿದೆ. ಹಾಲಿ ಕಾರ್ಯಕಾರಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಶ್ರೀ ರವಿಶಂಕರ್ ಪ್ರಸಾದ್ ಮತ್ತು ಸದಸ್ಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಡಾ.ಪ್ರಶಾಂತ್ ಗರ್ಗವ.
ಸಿಪಿಸಿಬಿ ತನ್ನ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ನವದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿದ್ದು, ಏಳು ವಲಯ ಕಛೇರಿಗಳು ಮತ್ತು 5 ಪ್ರಯೋಗಾಲಯಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಮಂಡಳಿಯು ಪರಿಸರ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆಸುತ್ತದೆ. ವಲಯ ಕಚೇರಿಗಳು, ಬುಡಕಟ್ಟು ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಸರ್ಕಾರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಮಾಲೋಚಿಸಿ ವಿವಿಧ ಪರಿಸರ ಕಾನೂನುಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಇದು. ನೀರು ಮತ್ತು ಗಾಳಿಯ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮಾಡುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ಇದು ಹೊಂದಿದೆ, ಮತ್ತು ಮಾನಿಟರಿಂಗ್ ಡೇಟಾವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಾ ಹಂತದ ಸರ್ಕಾರಗಳೊಂದಿಗೆ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಸ್ವಯಂಪ್ರೇರಿತ ಮಾಲಿನ್ಯ ತಡೆಗಟ್ಟುವ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಮತ್ತು ಇಂಧನ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಸ್ಥೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ನೀರು ಮತ್ತು ವಾಯುಮಾಲಿನ್ಯವನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಇದು ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಸಲಹೆ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಮತ್ತು ಇತರ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಸಲಹೆ ನೀರಿನ ಮತ್ತು ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಮಾಲಿನ್ಯದ. ಸಿಪಿಸಿಬಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಸಹವರ್ತಿಗಳಾದ ರಾಜ್ಯ ಮಾಲಿನ್ಯ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಂಡಳಿಗಳು (ಎಸ್‌ಪಿಸಿಬಿ) ಪರಿಸರ ಮಾಲಿನ್ಯ ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಶಾಸನಗಳ ಅನುಷ್ಠಾನದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ.
ಮಂಡಳಿಯು ಎಂಜಿನಿಯರ್‌ಗಳು, ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ತಜ್ಞರು ಸೇರಿದಂತೆ ಸುಮಾರು 500 ಜನ ಖಾಯಂ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಮೇಘನಾ ರಾಜ್‌
ಮೇಘನಾ ರಾಜ್‌ರವರು ಭಾರತೀಯ ಚಿತ್ರರಂಗದ ನಟಿ. ಇವರು ಕನ್ನಡ, ಮಲಯಾಳಂ, ತಮಿಳು ಮತ್ತು ತೆಲುಗು ಸಿನೆಮಾಗಳಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಬೆಂಡು ಅಪ್ಪರಾವ್ ಆರ್.ಎಂ.ಪಿ ಇವರ ಮೊದಲ ಚಲನಚಿತ್ರ. ಇದು ತೆಲುಗು ಭಾಷೆಯ ಚಿತ್ರವಾಗಿದ್ದು, ೨೦೦೯ರಲ್ಲಿ ತೆರೆಕಂಡಿತ್ತು.
ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ
ಮೇಘನಾ ರಾಜ್‌ರವರು ೧೯೯೦ರ ಮೇ ೦೩ರಂದು ಕರ್ನಾಟಕದ, ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಇವರ ತಂದೆ ಸುಂದರ್ ರಾಜ್ ಮತ್ತು ತಾಯಿ ಪ್ರಮೀಳಾ ಜೋಶಾಯ್. ಇವರ ತಂದೆ ಸುಂದರ್ ರಾಜ್‌ರವರು ೧೮೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇವರ ತಾಯಿ ಪ್ರಮೀಳಾ ಜೋಶಾಯ್‌ರವರು ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದ ನಟಿ ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಾಪಕಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಬಾಲ್ಡ್ವಿನ್ ಬಾಲಕಿಯರ ಪ್ರೌಢ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿ, ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಕ್ರೈಸ್ತ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಮನೋವಿಜ್ಞಾನ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಪದವಿಯ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.
ವೃತ್ತಿ
ಮೇಘನಾರವರು ರಂಗಭೂಮಿ ಕಲಾವಿದೆಯಾಗಿ, ನಟನಾ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದರು. ಜೋಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ ಎಂಬ ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ತಂದೆ ಸುಂದರ್ ರಾಜ್‌ರವರೊಂದಿಗೆ ನಟಿಸಿದ್ದರು. ೨೦೦೬ರಲ್ಲಿ ಪೋಯಿ ಎಂಬ ತಮಿಳು ಚಿತ್ರದ ಧ್ವನಿಸುರುಳಿ ಬಿಡುಗಡೆಗೆ ತೆರಳಿದ್ದ ಮೇಘನಾರವರಿಗೆ ಅದೇ ಚಿತ್ರದ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿದ್ದ ಕೆ. ಬಾಲಚಂದರ್‌‌ರವರು ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಬರಲು ಆಹ್ವಾನವಿತ್ತರು. ಮುಂದೆ ಕೆ. ಬಾಲಚಂದ್ರರ್‌ರವರ ಹಲವು ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಮೇಘನಾರವರು ನಟಿಸಿದರು.
೨೦೦೮ ರಿಂದ ೨೦೦೯
ಇವರು ನಟಿಸಿದ ಮೊದಲ ಚಲನಚಿತ್ರ ತೆಲುಗು ಭಾಷೆಯ ಬೆಂಡು ಅಪ್ಪರಾವ್ ಆರ್.ಎಂ.ಪಿ. ಆದರೆ ಈ ಚಿತ್ರ ಮೊದಲು ತೆರೆಕಾಣಲಿಲ್ಲ. ನಂತರ ಕಾಮಿಡಿ ಎಂಟರ್‌ಟೈನರ್‌‌ ಎಂಬ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಕಿಯಾಗಿ ಪಾತ್ರ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. ಈ ಚಲನಚಿತ್ರ ೨೦೦೯ರಲ್ಲಿ ತೆರೆಕಂಡಿತ್ತು. ಇವರು ನಟಿಸಿದ ಪ್ರಥಮ ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪುಂಡ. ಇದು ತಮಿಳು ಭಾಷೆಯ ಪೊಲ್ಲಾಧವನ್ ಎಂಬ ಚಲನಚಿತ್ರದ ರಿಮೇಕ್‌ ಆಗಿದೆ. ಇವರ ಪ್ರಥಮ ತಮಿಳು ಚಲನಚಿತ್ರ ಭೂವಪಾಥೈ ಪಾಂಡಿಯನ್. ಈ ಚಿತ್ರದ ನಿರ್ದೇಶಕರು ಕಾಧಲ್ ಸೊಲ್ಲಾ ವಂಧೆನ್.
೨೦೧೧ ರಿಂದ ೨೦೧೩
೨೦೦೧೧ರ ಡಿಸೆಂಬರ್ ಮೊದಲ ವಾರದಲ್ಲಿ ತೆರೆಕಂಡ ಮಲಯಾಳಂ ಚಲನಚಿತ್ರ ಬ್ಯೂಟಿಪುಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಮೇಘನಾರವರು ನಟಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಚಿತ್ರ ಚಿತ್ರಮಂದಿರದಲ್ಲಿ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ಮನವನ್ನು ಗೆದ್ದಿತು ಜೊತೆಗೆ ೨೦೧೧ರ ಉತ್ತಮ ಮಲಯಾಳಂ ಚಲನಚಿತ್ರವೆಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಗೆ ಪಾತ್ರವಾಯಿತು. ಈ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಮೇಘನಾರವರು ಅಂಜಲಿ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಹೋಂ ನರ್ಸ್ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು. ಈ ಪಾತ್ರ ಉತ್ತಮ ವಿಮರ್ಶೆಗೆ ಕೂಡ ಒಳಪಟ್ಟಿತು. ಬ್ಯೂಟಿಪುಲ್ ಚಿತ್ರದ ನಂತರ ಮಲಯಾಳಂನಲ್ಲಿ ಮೇಘನಾರವರು ಬಹುಬೇಡಿಕೆಯ ನಟಿಯಾಗಿದ್ದರು.
೨೦೧೨ರಲ್ಲಿ ಅವರು ನಟಿಸಿದ್ದ ಮಲಯಾಳಂ ಚಿತ್ರ ನಮುಕು ಪಾರ್ಕ್ಕಾನ್, ಚಿತ್ರಮಂದಿರದಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಪ್ರದರ್ಶನ ಕಂಡಿತು.
೨೦೧೩ ರಿಂದ ೨೦೧೫
೨೧೦೩ರಲ್ಲಿ ಮೇಘನಾರವರು ರಾಜಾಹುಲಿ ಎಂಬ ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದರು. ಈ ಚಲನಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಯಶ್ ನಾಯಕನಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರೆ, ಮೇಘನಾರವರು ನಾಯಕನಟಿಯಾಗಿ ನಟಿಸಿದ್ದರು. ಇದಾದ ನಂತರ ಕನ್ನಡದ ಬಹುಪರಾಕ್ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದರು. ಈ ಎರಡು ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಇವರ ಅಭಿನಯಕ್ಕೆ ಪ್ರಶಂಸೆ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿತು.
ನಂತರ ಆಟಗಾರ ಎಂಬ ಕನ್ನಡದ ಚಲನಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದರು, ಈ ಚಿತ್ರ ೨೦೧೫ರ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ತೆರೆಕಂಡಿತು. ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಉತ್ತಮ ಚಿತ್ರಗಳ ಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿತು. ಇದರೊಂದಿಗೆ ವಂಶೋದ್ಧಾರಕ ಎಂಬ ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರದಲ್ಲೂ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.
೨೦೧೬ರ ನಂತರ
೨೦೧೬ರ ನಂತರ ಮೇಘನಾರವರು ಭುಜಂಗ, ಅಲ್ಲಮ, ಲಕ್ಷ್ಮಣ ಎಂಬ ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದರು. ಜೊತೆಗೆ ಹಲ್ಲೆಲೂಯಾ ಎಂಬ ಮಲಯಾಳಂ ಚಲನಚಿತ್ರದಲ್ಲೂ ನಟಿಸಿದ್ದರು. ೨೦೧೯ರಲ್ಲಿ ತೆರೆಕಂಡ ಕುರುಕ್ಷೇತ್ರ ಎಂಬ ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಭಾನುಮತಿಯಾಗಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ
೨೦೧೭ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೨ರಂದು ಕನ್ನಡ ಚಲನವಚಿತ್ರ ನಟ ಚಿರಂಜೀವಿ ಸರ್ಜಾರವರೊಡನೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥವನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ೨೦೧೮ ಮೇ ೦೨ ರಂದು ಅವರೊಡನೆ ವಿವಾಹವಾದರು.
ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಚಿತ್ರ
ಮೇಘನಾ ಅವರ ಅಧಿಕೃತ ಫೇಸ್‌ಬುಕ್ ಪುಟವು ೨.೫ ದಶಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಲೈಕ್‌ಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದೆ. ಕೊಚ್ಚಿ ಟೈಮ್ಸ್ನ 'ಅತ್ಯಂತ ಅಪೇಕ್ಷಣೀಯ ಮಹಿಳೆ ೨೦೧೫' ಸಮೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಅವರು ನಂ .೧೯ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದರು. ಬೆಂಗಳೂರು ಟೈಮ್ಸ್ನ 'ಅತ್ಯಂತ ಅಪೇಕ್ಷಣೀಯ ಮಹಿಳಾ ೨೦೧೫' ಸಮೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಮೇಘನಾ ರಾಜ್ ೧೦ ನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿಯರು ವರ್ಗ:ಪ್ರೋಜೆಕ್ಟ್ ಟೈಗರ್-೨ ಸ್ಪರ್ಧೆಗೆ ಬರೆದ ಲೇಖನ ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಲವ್ಸ್ ವಿಮೆನ್ ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಿಯಾ ಸ್ಪರ್ಧೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿದ ಲೇಖನ
ಜ್ಯೋತಿಷ ಶಾಸ್ತ್ರದ ನಕ್ಷತ್ರಗಳು
ಗ್ರಹಗಳು
ಲೇ:
ಆಧಾರ
ವರ್ಗ:ಜ್ಯೋತಿಷ್ಯ ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ಪಂಚಾಂಗ . ವರ್ಗ:ಕಾಲ
ಗ್ರಹಗಳು
೧) ಸೂರ್ಯ(ರವಿ,ಭಾನು)
೨) ಚಂದ್ರ
೩) ಮಂಗಳ (ಕುಜ)