cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ವಿಲಿಯಂ ಬ್ಲೇಕ್‌
ಬ್ಲೇಕ್‌‌ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನೋದಯ ತತ್ತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ
ಆದ್ದರಿಂದ ಬ್ಲೇಕ್‌‌ ಓರ್ವ ಜ್ಞಾನೋದಯದ ಕವಿ ಮತ್ತು ಕಲಾವಿದನಾಗಿಯೂ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾನೆ. ಸ್ವೀಕೃತ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳು, ಪದ್ಧತಿಗಳು, ಪ್ರಭಾವಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸದರಿ ಆಂದೋಲನದ ನಿರಾಕರಣೆಗೆ ಅವನು ಅನುಸಾರವಾಗಿದ್ದ ಎಂಬ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಈ ಪರಿಗಣನೆಯು ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದೆ. ಮತ್ತೊಂದೆಡೆ, ಒಂದು ದಬ್ಬಾಳಿಕೆಯ ಅಧಿಕಾರದ ಸ್ಥಾನಮಾನಕ್ಕೆ ಸಮರ್ಥನೆಯ ಎತ್ತರಿಸುವಿಕೆಯಾಗಿ ತಾನು ಗ್ರಹಿಸಿದ್ದರ ಕುರಿತು ಅವನು ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕವಾಗಿದ್ದ. ಸಮರ್ಥನೆ, ಕಾನೂನು ಮತ್ತು ಏಕರೂಪತೆಯ ಕುರಿತಾದ ತನ್ನ ಟೀಕೆಯಲ್ಲಿ ಬ್ಲೇಕ್‌ ಜ್ಞಾನೋದಯವನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿದ್ದ ಎಂಬಂತೆ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆಯಾದರೂ, ಒಂದು ಜಿಜ್ಞಾಸೆಯ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನೋದಯದ ಸಂಕುಚಿತ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳನ್ನು ಟೀಕಿಸಲು, ಬಾಹ್ಯ ಪ್ರಭಾವ ಅಥವಾ ಅಧಿಕಾರದ ನಿರಾಕರಣೆಯ ಜ್ಞಾನೋದಯದ ಜೀವಾಳವನ್ನು ಅವನು ಬಳಸಿದ ಎಂದೂ ಸಹ ವಾದಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಸೃಜನಶೀಲ ಮನೋರೂಢಿ
ಬಲವಾಗಿ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿರುವ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳಲ್ಲಿನ ಬ್ಲೇಕ್‌ನ ಸ್ಥಿರತೆಯ ಕುರಿತಾಗಿ ನಾರ್‌ಥ್ರೊಪ್‌ ಫ್ರೈಯೆ ಎಂಬಾತ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತಾ, "ಐವತ್ತನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಬರೆದ [ಜೋಶುವಾ] ರೆನಾಲ್ಡ್ಸ್‌‌ನ ಕುರಿತಾಗಿರುವ ತನ್ನ ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು, ತಾನು 'ಅತ್ಯಂತ ಯುವಕನಾಗಿದ್ದಾಗ' ಲೋಕೆ ಹಾಗೂ ಬೇಕನ್‌ರ ಕುರಿತಾಗಿ ಬರೆದಿದ್ದ ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳಿಗೆ 'ನಿಖರವಾಗಿ ಹೋಲುವಂತಿವೆ' ಎಂದು ಬ್ಲೇಕ್‌ ಸ್ವತಃ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ಕಿರುಪದ್ಯದ ನುಡಿಗಟ್ಟುಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಲುಗಳೂ ಸಹ ಸರಿಸುಮಾರು ನಲವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರವೂ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ತಾನು ಯಾವುದನ್ನು ಸತ್ಯ ಎಂದು ನಂಬಿಕೊಂಡಿದ್ದನೋ ಅದನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವಲ್ಲಿನ ಸ್ಥಿರತೆಯು ಸ್ವತಃ ಅವನ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ ತತ್ತ್ವಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು ... ಆಗ ಮೂರ್ಖತನ ಅಥವಾ ಮತ್ತಿನ್ನೇನೋ ಆಗಿದ್ದ ಸ್ಥಿರತೆಯು ಬ್ಲೇಕ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ಆದ್ಯಕರ್ತವ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ; ಒಂದು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಇದು 'ಸ್ವವಿರೋಧವು' ಯಾವಾಗಲೂ ಅವನ ಅತ್ಯಂತ ಕಡೆಗಣಿಸುವ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದಾಗಿರುವುದರ ರೀತಿಯಲ್ಲಿದೆ" ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ.
thumb|right|ಸುರಿನಾಮ್‌ನ ದಂಗೆಯೆದ್ದಿರುವ ನೀಗ್ರೋಗಳ (1796) ವಿರುದ್ಧದ ಒಂದು ಐದು ವರ್ಷಗಳ ದಂಡಯಾತ್ರೆಯ ಕುರಿತಾದ J. G. ಸ್ಟೆಡ್‌ಮನ್‌ನ ನಿರೂಪಣೆಗೆ ಒಂದು ಸಚಿತ್ರ ವಿವರಣೆಯಾಗಿರುವ ಬ್ಲೇಕ್‌ನ "ಎ ನೀಗ್ರೋ ಹಂಗ್‌ ಅಲೈವ್‌ ಬೈ ದಿ ರಿಬ್ಸ್‌ ಟು ಎ ಗ್ಯಾಲೋಸ್‌". ಗುಲಾಮಗಿರಿಯನ್ನು ಕಂಡು ಬ್ಲೇಕ್‌ ತುಂಬ ಅಸಹ್ಯಪಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದ ಮತ್ತು ಜನಾಂಗದ ಹಾಗೂ ಲೈಂಗಿಕ ಸಮಾನತೆಯಲ್ಲಿ ನಂಬಿಕೆಯಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿದ್ದ. ಅವನ ಹಲವಾರು ಕವನಗಳು ಹಾಗೂ ವರ್ಣಚಿತ್ರಗಳು ವಿಶ್ವವ್ಯಾಪಿ ಮಾನವೀಯತೆಯ ಒಂದು ಗ್ರಹಿಕೆಯನ್ನು ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಸುತ್ತವೆ: "(ಎಲ್ಲೆಯಿಲ್ಲದೆ ಹಲವು ರೀತಿಯಲ್ಲಿದ್ದರೂ) ಎಲ್ಲಾ ಮಾನವರೂ ಒಂದೇ." ಒಂದು ನೀಗ್ರೋ ಮಗುವಿನಿಂದ ಹೇಳಲ್ಪಡುವ ಕವನವೊಂದರಲ್ಲಿ, ಕಪ್ಪು ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ದೇಹಗಳೆರಡೂ ನೆರಳುಬಿದ್ದ ಕೊರಕಲು ದಾರಿಗಳಾಗಿ ಅಥವಾ ಮೋಡಗಳಾಗಿ ಒಂದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು, "ಪ್ರೀತಿಯ ಕಿರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದುವಲ್ಲಿ" ಓರ್ವನು ಕಲಿಯುವವರೆಗೆ ಮಾತ್ರವೇ ಈ ಸ್ಥಿತಿಯು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ:
ಬ್ಲೇಕ್‌‌ ತನ್ನ ಜೀವಮಾನಪರ್ಯಂತ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಘಟನೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಕ್ರಿಯ ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದ, ಮತ್ತು ಅವನ ಅತೀಂದ್ರಿಯ ಸಾಂಕೇತಿಕತೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಹೇಳಿಕೆಗಳು ಅನೇಕ ಕಡೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ. ಯುಕ್ತವಾದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ದಬ್ಬಾಳಿಕೆ ಹಾಗೂ ಕಟ್ಟುಪಾಡಿನ ಮೇಲಿನ ಅವನ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳು ಚರ್ಚಿನವರೆಗೂ ವಿಸ್ತರಣೆಗೊಂಡವು. ಅವನ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳು ಸಾಂಗ್ಸ್‌ ಆಫ್‌ ಎಕ್ಸ್‌ಪೀರಿಯೆನ್ಸ್‌ (1794) ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿವೆ. ಈ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ, ತಾನು ಕಟ್ಟುಪಾಡುಗಳನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿದ ಹಳೆಯ ಒಡಂಬಡಿಕೆಯ ದೇವರು, ಮತ್ತು ತಾನು ಒಂದು ಧನಾತ್ಮಕ ಪ್ರಭಾವವಾಗಿ ಕಂಡ ಹೊಸ ಒಡಂಬಡಿಕೆಯ ದೇವರ ನಡುವಿನ ಭಿನ್ನಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಅವನು ತೋರಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಅಂತರ್ದೃಷ್ಟಿಗಳು
ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ವಯಸ್ಸಿನಿಂದಲೇ ಅಂತರ್ದೃಷ್ಟಿಗಳನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡುದಾಗಿ ವಿಲಿಯಂ ಬ್ಲೇಕ್‌ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಈ ಅಂತರ್ದೃಷ್ಟಿಗಳ ಪೈಕಿ ಮೊದಲನೆಯದು ಆತನಿಗೆ ಕೇವಲ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಾಗಿದ್ದಾಗ ಸಂಭವಿಸಿರಬಹುದು. ಒಂದು ದಂತಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ದೇವರು "ತನ್ನ ತಲೆಯನ್ನು ಕಿಟಕಿಯಲ್ಲಿ ಇರಿಸಿ" ಬ್ಲೇಕ್‌ ಕಿರಿಚಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದ್ದ ಅವನ ಆ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಆ ಚಿಕ್ಕ ಕಲಾವಿದ "ದೇವರನ್ನು ಕಂಡ" ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಎಂಟು ಅಥವಾ ಹತ್ತು ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನವನಾಗಿದ್ದು ಲಂಡನ್‌ನ ಪೆಕ್‌ಹ್ಯಾಂ ರೈನಲ್ಲಿರುವಾಗ, "ದೇವದೂತರಿಂದ ತುಂಬಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಮರವೊಂದನ್ನು ತಾನು ಕಂಡುದಾಗಿಯೂ, ಅವರು ಪ್ರತಿ ಬಾರಿ ಬಗ್ಗಿದಾಗಲೂ ಚಮಕಿ ಬಟ್ಟುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಆ ಉಜ್ಜ್ವಲವಾದ ದಿವ್ಯ ರೆಕ್ಕೆಗಳು ನಕ್ಷತ್ರಗಳಂತೆ ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತಿದ್ದವು" ಎಂತಲೂ ಬ್ಲೇಕ್‌ ಹೇಳಿಕೊಂಡಿದ್ದ. ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದ ಗಿಲ್‌ಕ್ರಿಸ್ಟ್‌ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಬ್ಲೇಕ್‌ನ ಜೀವನಚರಿತ್ರಕಾರನ ಪ್ರಕಾರ, ಆತ ಮನೆಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿ ಈ ಅಂತದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ವರದಿ ಮಾಡಿದ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಸುಳ್ಳನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದಾನೆಂದು ತನ್ನ ತಂದೆಯಿಂದ ಹೊಡೆತ ತಿನ್ನುವ ಸಂದರ್ಭ ಬಂದಾಗ, ತನ್ನ ತಾಯಿಯ ಮಧ್ಯಸ್ತಿಕೆಯ ಮೂಲಕ ಸ್ವತಃ ಅವನೇ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡ. ಅವನ ಹೆತ್ತವರು ಹೆಚ್ಚಿನ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಉತ್ತೇಜನಕಾರಿಗಳಾಗಿದ್ದರು ಎಂದು ಎಲ್ಲಾ ಪುರಾವೆಗಳೂ ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆಯಾದರೂ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅವನ ತಾಯಿಯು ಆ ರೀತಿ ಇದ್ದುದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಬ್ಲೇಕ್‌ನ ಹಲವಾರು ಮುಂಚಿನ ರೇಖಾಚಿತ್ರಗಳು ಹಾಗೂ ಕವನಗಳು ಅವಳ ಕೋಣೆಯ ಗೋಡೆಯ ತುಂಬೆಲ್ಲಾ ಅಲಂಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದವು. ಮತ್ತೊಂದು ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಹುಲ್ಲು ಮಾಡುವವರು ತಮ್ಮ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದುದನ್ನು ಬ್ಲೇಕ್‌ ಗಮನಿಸಿದ, ಮತ್ತು ಅವರ ನಡುವೆ ದೇವದೂತರಂಥ ರೂಪಗಳು ನಡೆದಾಡುತ್ತಿರುವಂತೆ ಭಾವಿಸಿಕೊಂಡ.
thumb|right|ದಿ ಘೋಸ್ಟ್‌ ಆಫ್‌ ಎ ಫ್ಲೀ, 1819-1820. ಪ್ರೇತಗಳ ಕುರಿತಾತ ತನ್ನ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳ ಕುರಿತು ಚಿತ್ರಕಾರ-ಜ್ಯೋತಿಷಿ ಜಾನ್‌ ವಾರ್ಲೆಗೆ ತಿಳಿಸಿದ ನಂತರ, ಅವುಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುವಂತೆ ಬ್ಲೇಕ್‌ನ ಮನವೊಲಿಸಲಾಯಿತು. ಬ್ಲೇಕ್‌ ಮತ್ತು ಚಿಗಟದ ಪ್ರೇತ ಅವನ ದೃಷ್ಟಿಯ ಕುರಿತಾದ ವಾರ್ಲೆಯ ದಂತಕಥೆಯು ಚಿರಪರಿಚಿತವಾಯಿತು.
ತನ್ನ ಜೀವನಪರ್ಯಂತ ಅಂತದೃಷ್ಟಿಗಳನ್ನು ಅನುಭವಕ್ಕೆ ತಂದುಕೊಂಡುದಾಗಿ ಬ್ಲೇಕ್‌ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಈ ಅಂತದೃಷ್ಟಿಗಳು ಹಲವು ಬಾರಿ ಸುಂದರವಾದ ಧಾರ್ಮಿಕ ವಿಷಯಗಳು ಹಾಗೂ ಅಲಂಕಾರಿಕ ಕಲ್ಪನೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತಿದ್ದವು. ಆದ್ದರಿಂದ ಅವು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಕೃತಿಗಳು ಮತ್ತು ಅನ್ವೇಷಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಅವನು ಮತ್ತಷ್ಟು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಪ್ರೇರೇಪಿಸಿರಬಹುದು. ನಿಸ್ಸಂಶಯವಾಗಿ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗಳು ಹಾಗೂ ಅಲಂಕಾರಿಕ ಪ್ರತಿಮೆಗಳು ಬ್ಲೇಕ್‌ನ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ದೇವರು ಮತ್ತು ಕ್ರೈಸ್ತಮತ ಅವನ ಬರಹಗಳ ಬೌದ್ಧಿಕ ಕೇಂದ್ರಗಳಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡವು ಹಾಗೂ ಇವುಗಳಿಂದಲೇ ಆತ ಪ್ರೇರಣೆಯನ್ನು ಪಡೆದ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ, ತನ್ನ ಕಲಾತ್ಮಕ ಕೃತಿಗಳ ಸೃಷ್ಟಿಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನ ದೇವತೆಗಳು ತನಗೆ ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ಸೂಚಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಬೆಂಬಲಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಬ್ಲೇಕ್‌ ನಂಬಿದ್ದ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ತಾನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದುದನ್ನು ಅದೇ ಪ್ರಧಾನ ದೇವತೆಗಳು ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಓದಿ, ಸಂತೋಷಪಟ್ಟರು ಎಂದೂ ಸಹ ಅವನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದ್ದ. 1800ರ ಮೇ 6ರಂದು ವಿಲಿಯಂ ಹಾಯ್ಲಿ ಎಂಬಾತನಿಗೆ ಬರೆದ ಪತ್ರವೊಂದರಲ್ಲಿ ಬ್ಲೇಕ್‌‌ ಹೀಗೆ ಬರೆಯುತ್ತಾನೆ: "ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ತೀರಿಕೊಂಡ ನಮ್ಮ ಸ್ನೇಹಿತರು, ನಮ್ಮ ಸುದೀರ್ಘ ಭಾಗಕ್ಕೆ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದ್ದುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ನಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದಾರೆ ಎಂದು ನನಗೆ ಗೊತ್ತು. ಹದಿಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ನಾನೋರ್ವ ಸೋದರನನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡೆ, ಮತ್ತು ಅವನ ಚೇತನದೊಂದಿಗೆ ನಾನು ದಿನವೂ ಸತತವಾಗಿ ಉತ್ಸಾಹದಿಂದ ಮಾತನಾಡುತ್ತೇನೆ, ಮತ್ತು ನನ್ನ ಕಲ್ಪನೆಯ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಅವನನ್ನು ನನ್ನ ಸ್ಮರಣೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣುತ್ತೇನೆ. ನಾನು ಅವನ ಸಲಹೆಯನ್ನು ಕೇಳುತ್ತೇನೆ, ಮತ್ತು ಈಗಲೂ ಸಹ ಅವನ ನಿರ್ದೇಶನದ ಅನುಸಾರವೇ ನಾನು ಬರೆಯುತ್ತಿರುವೆ."
1800ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌‌ 21ರಂದು ಜಾನ್‌ ಫ್ಲಾಕ್ಸ್‌ಮನ್‌ ಎಂಬಾತನಿಗೆ ಬರೆದ ಪತ್ರವೊಂದರಲ್ಲಿ ಬ್ಲೇಕ್‌ ಹೀಗೆ ಬರೆಯುತ್ತಾನೆ: "ಫೆಲ್‌ಫಾಮ್‌ ನಗರವು ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಸೊಗಸಾದ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ಲಂಡನ್‌ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ನಗರದ ಎಲ್ಲಾ ಪಾರ್ಶ್ವಗಳಲ್ಲೂ ಇರುವ ಬಂಗಾರದ ದ್ವಾರಗಳ ಮೂಲಕ ಇಲ್ಲಿ ಸ್ವರ್ಗವು ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ; ನಗರದ ಕಿಟಕಿಗಳಿಗೆ ಹಬೆಯು ಯಾವುದೇ ತಡೆಯೊಡ್ಡಿಲ್ಲ; ಸ್ವರ್ಗೀಯ ನಿವಾಸಿಗಳ ಧ್ವನಿಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಇಲ್ಲಿ ಕೇಳಿಸುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಅವರ ಸ್ವರೂಪಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣಿಸುತ್ತವೆ; ಮತ್ತು ನನ್ನ ಕುಟೀರವೂ ಸಹ ಅವರ ಮನೆಗಳ ಒಂದು ಛಾಯೆಯೇ ಆಗಿದೆ. ನನ್ನ ಹೆಂಡತಿ ಮತ್ತು ಸೋದರಿ, ಈ ಇಬ್ಬರೂ ಸಹ ಚೆನ್ನಾಗಿದ್ದು, ನೆಪ್ಚೂನ್‌ನ್ನು ಒಂದು ಅಪ್ಪುಗೆಗಾಗಿ ಆಹ್ವಾನಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ... ನಮ್ಮ ಕೃತಿಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ನಾನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದಾದುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ನಾನು ಸ್ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದೇನೆ. ನನ್ನ ಮಿದುಳಿನಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಮತ್ತು ಕೋಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಪುಸ್ತಕಗಳು ಹಾಗೂ ಹಳೆಯ ಚಿತ್ರಗಳು ತುಂಬಿಕೊಂಡಿವೆ. ಅವು ನನ್ನ ಮರ್ತ್ಯ ಜೀವನಕ್ಕಿಂತ ಮುಂಚೆಯಿದ್ದ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ವಯಸ್ಸುಗಳಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರಿಸಿದ ಕೃತಿಗಳಾಗಿದ್ದವು; ಮತ್ತು ಆ ಕೃತಿಗಳು ಪ್ರಧಾನ ದೇವತೆಗಳ ಮಹದಾನಂದ ಹಾಗೂ ಅಧ್ಯಯನವಾಗಿವೆ. (E710)"
ಎ ವಿಷನ್‌ ಆಫ್‌ ದಿ ಲಾಸ್ಟ್‌ ಜಡ್ಜ್‌ಮೆಂಟ್‌ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಬ್ಲೇಕ್‌‌ ಹೀಗೆ ಬರೆಯುತ್ತಾನೆ: "ತಪ್ಪು ಎಂಬುದು ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸತ್ಯವಾಗಿದ್ದು, ಅದು ಶಾಶ್ವತ ತಪ್ಪಾಗಿರುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ಸೃಷ್ಟಿಯು ಸುಟ್ಟುಹೋಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಆಮೇಲೆ ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಸತ್ಯ ಅಥವಾ ಶಾಶ್ವತತೆಯು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಮಾನವರು ಇದನ್ನು ಅವಲೋಕಿಸುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದ ಕ್ಷಣದಿಂದ ಇದು ಸುಟ್ಟುಹೋಗುತ್ತದೆ. ಬಾಹ್ಯ ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ನಾನು ಅವಲೋಕಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ನನಗೆ ನಾನೇ ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇನೆ ಮತ್ತು ನನ್ನ ಪ್ರಕಾರ ಇದು ಅಡಚಣೆಯೇ ಹೊರತು ಕ್ರಮವಲ್ಲ. ಇದು ನನ್ನ ಕಾಲ ಮೇಲಿನ ಧೂಳಿನಂತೆಯೇ ಹೊರತು ನನ್ನ ಕಾರಣದಿಂದ ಆದುದಲ್ಲ. ಸೂರ್ಯನು ಹುಟ್ಟಿದಾಗ, ಗಿನಿ ಚಿನ್ನದ ನಾಣ್ಯದಂತಿರುವ ಬೆಂಕಿಯ ಒಂದು ದುಂಡನೆಯ ತಟ್ಟೆಯನ್ನು ನೀನು ನೋಡುತ್ತಿಲ್ಲವೇ ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ಕೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲ, ಇಲ್ಲ, ಸ್ವರ್ಗೀಯ ಅತಿಥೇಯನ ಒಂದು ಎಣಿಸಲಾಗದ ಒಡನಾಟವನ್ನು ನಾನು ನೋಡುತ್ತಿರುವೆ. ಸರ್ವಶಕ್ತನಾದ ಭಗವಂತನು ಪವಿತ್ರ ಪವಿತ್ರ ಪವಿತ್ರ ಎಂದು ಕಿರುಚುತ್ತಿರುವುದು ನನಗೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ನನ್ನ ಶಾರೀರಿಕ ಅಥವಾ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಶೀಲ ಕಣ್ಣನ್ನು ನಾನು ಕೇಳುವುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಮತ್ತೇನನ್ನೂ ಕೇಳುವುದಿಲ್ಲ. ದೃಶ್ಯವೊಂದರ ಕುರಿತಂತೆ ಕಿಟಕಿಯ ಮೂಲಕ ನಾನು ಕಂಡದ್ದಕ್ಕೆ ಅದು ಸಂಬಂಧಿಸಿರುತ್ತದೆಯೇ ವಿನಃ, ಅದರೊಂದಿಗೆ ಕಂಡದಕ್ಕಲ್ಲ. (E565-6)"
ವಿಲಿಯಂ ವರ್ಡ್ಸ್‌ವರ್ತ್‌ ತನ್ನ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದು ಹೀಗೆ, "ಈ ಬಡಪಾಯಿ ಹುಚ್ಚನಾಗಿದ್ದ ಎಂಬುದರಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸಂದೇಹವಿರಲಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಈ ಮನುಷ್ಯನ ಹುಚ್ಚುತನದಲ್ಲೂ ಏನೋ ವಿಶೇಷತೆ ಇರುವುದಂತೂ ನಿಜ. ಆ ವಿಶೇಷತೆಯೇ ಲಾರ್ಡ್‌ ಬೈರನ್‌ ಹಾಗೂ ವಾಲ್ಟರ್‌ ಸ್ಕಾಟ್‌‌ರವರ ಚಿತ್ತಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ನನ್ನಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿಯುಂಟುಮಾಡಿದೆ."
ಸಾರ್ವತ್ರಿಕವಾದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಪ್ರಭಾವ
ಬ್ಲೇಕ್‌ನ ಮರಣವಾದ ಸರಿಸುಮಾರು ಒಂದು ಶತಮಾನದ ನಂತರದವರೆಗೂ ಅವನ ಕೃತಿಯು ಉಪೇಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು. ಆದರೆ 20ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಅವನ ಖ್ಯಾತಿಯು ರಭಸವನ್ನು ಪಡೆಯಿತು. ಜಾನ್‌ ಮಿಡ್ಲ್‌ಟನ್‌ ಮರ್ರೆ ಮತ್ತು ನಾರ್‌ಥ್ರೊಪ್‌ ಫ್ರೈಯೆಯವರಂಥ ವಿಮರ್ಶಕರಿಂದ ಅವನ ಹೆಸರು ಪುನರ್‌ಸ್ಥಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೇ, ಅವನ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ರೂಪಾಂತರಿಸಿದ ಬೆಂಜಮಿನ್‌ ಬ್ರೈಟನ್‌ ಮತ್ತು ರಾಲ್ಫ್‌ ವೌಘನ್‌ ವಿಲಿಯಮ್ಸ್‌‌ರಂಥ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸಂಯೋಜಕರ ಸಂಖ್ಯೆಯು ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಾದ ಕಾರಣದಿಂದಲೂ ಈ ರಭಸ ಕಂಡುಬಂದಿತು.
ಜೂನ್‌ ಸಿಂಗರ್‌‌ನಂಥ ಅನೇಕರು ತಮ್ಮ ವಾದವನ್ನು ಮಂಡಿಸುತ್ತಾ, ಮಾನವ ಸ್ವಭಾವದ ಕುರಿತಾದ ಬ್ಲೇಕ್‌ನ ಆಲೋಚನೆಗಳು ಮಹತ್ತರವಾಗಿ ಮುಂಗಾಣುತ್ತವೆ ಹಾಗೂ ಕಾರ್ಲ್‌ ಜಂಗ್‌ ಎಂಬ ಮನೋವಿಶ್ಲೇಷಕನ ಆಲೋಚನಾಲಹರಿಗೆ ಸಮಾನಾಂತರವಾಗಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತವೆ ಎಂದಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೂ ಬ್ಲೇಕ್‌ನ ಕೃತಿಗಳು "ಅರಿವಿಲ್ಲದ ಘಟನಾವಳಿಗಳ ಒಂದು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಪ್ರತಿಕೃತಿಯಾಗುವುದರಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಒಂದು ಕಲಾತ್ಮಕ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗಿದೆ" ಎಂದು ಹೇಳುವ ಮೂಲಕ ಜಂಗ್‌ ಬ್ಲೇಕ್‌ನ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ತಳ್ಳಿಹಾಕಿದ.
1950ರ ದಶಕದ ಬೀಟ್‌ ಪೀಳಿಗೆಯ ಕವಿಗಳು ಹಾಗೂ 1960ರ ದಶಕದ ಪ್ರತಿಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಮೇಲೆ ಬ್ಲೇಕ್‌ ಒಂದು ಅಗಾಧವಾದ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರಿದ್ದ. ಬೀಟ್‌ ಕವಿ ಅಲೆನ್‌ ಗಿನ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್‌ ಹಾಗೂ ಗೀತರಚನೆಕಾರ ಬಾಬ್‌ ಡೈಲನ್‌‌ನಂಥ ಮೂಲಪುರುಷರಿಂದ ಆತ ಆಗಿಂದಾಗ್ಗೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲ್ಪಟ್ಟ. ಫಿಲಿಪ್‌ ಪುಲ್‌ಮನ್‌‌‌‌ನ ಹಿಸ್‌ ಡಾರ್ಕ್‌ ಮೆಟೀರಿಯಲ್ಸ್‌ ಎಂಬ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಕೃತಿತ್ರಯಗಳು ಬ್ಲೇಕ್‌ನ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿನ ದಿ ಮ್ಯಾರಿಯೇಜ್‌ ಆಫ್‌ ಹೆವನ್‌ ಅಂಡ್‌ ಹೆಲ್‌  ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡಿವೆ.
ವ್ಯಾಪಕ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಬ್ಲೇಕ್‌‌ನ ಕಾವ್ಯವು ಜನಪ್ರಿಯ ಸಂಯೋಜಕರಿಂದ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜನೆಗೆ ಒಳಗಾಗಿದೆ. ಅದರಲ್ಲೂ ವಿಶೇಷವಾಗಿ 1960ರ ದಶಕದ ನಂತರ ಬಂದ ಸಂಗೀತಗಾರರೊಂದಿಗೆ ಇದು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದೆ. ಬ್ಲೇಕ್‌‌ನ ಪಡಿಯಚ್ಚು ಕೆತ್ತನೆಗಳು ಆಧುನಿಕ ವರ್ಣಚಿತ್ರದ ಕಾದಂಬರಿಯ ಮೇಲೆ ಗಮನಾರ್ಹವಾದ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು.
ಸುವರ್ಣಾಲಂಕೃತ ಪುಸ್ತಕಗಳು
thumb|right|upright|1794ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡ ಸಾಂಗ್ಸ್‌ ಆಫ್‌ ಇನೊಸೆನ್ಸ್‌ ಅಂಡ್‌ ಎಕ್ಸ್‌ಪೀರಿಯೆನ್ಸ್‌ನಿಂದ ಪಡೆಯಲಾದ ವಿಲಿಯಂ ಬ್ಲೇಕ್‌ನ ಒಂದು ಪಾರ್ಶ್ವದ ಭಾವಚಿತ್ರ.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ವಿಲಿಯಂ ಬ್ಲೇಕ್‌ ವರ್ಗ:1757ರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದವರು ವರ್ಗ:1827ರಲ್ಲಿ ಮರಣಿಸಿದವರು ವರ್ಗ:ಕಲಾವಿದ ಲೇಖಕರು ವರ್ಗ:ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ ಸಸ್ಯಾಹಾರಿಗಳು ವರ್ಗ:ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌‌‌ ಅರಾಜಕತಾವಾದಿಗಳು ವರ್ಗ:ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌‌‌ ಚಿತ್ರಕಾರರು ವರ್ಗ:ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌‌‌ ಕವಿಗಳು ವರ್ಗ:ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌‌‌ ನಕಾಸೆಗಾರರು ವರ್ಗ:ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌‌‌ ಸ್ವೀಡನ್‌ಬರ್ಗ್‌ನ ಅನುಯಾಯಿಗಳು ವರ್ಗ:ಕ್ರೈಸ್ತಮತದ ಅನುಭಾವಿಗಳು ವರ್ಗ:ಪುರಾಣಕಥೆ ರಚಿಸುವ ಬರಹಗಾರರು ವರ್ಗ:ಸೊಹೊದಿಂದ ಬಂದ ಜನರು ವರ್ಗ:ಪ್ರವಾದಿಗಳು ವರ್ಗ:ರಮ್ಯವಾದಿ ಕಲಾವಿದರು ವರ್ಗ:ರಮ್ಯವಾದಿ ಕವಿಗಳು ವರ್ಗ:ತಮ್ಮದೇ ಸ್ವಂತ ಬರಹಕ್ಕೆ ಸಚಿತ್ರ ವಿವರಣೆ ನೀಡಿದ ಬರಹಗಾರರು ವರ್ಗ:ಮುಕ್ತ ಪ್ರೀತಿಯ ಸಮರ್ಥಕರು ವರ್ಗ:ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌‌‌ ಭಿನ್ನಮತೀಯರು ವರ್ಗ:ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌‌‌ ಜಲವರ್ಣ ಚಿತ್ರಕಾರರು ವರ್ಗ:ಚಿತ್ರಕಲೆ ವರ್ಗ:ಕವಿಗಳು
೧೮೧೫
ವರ್ಷ ೧೮೧೫ (MDCCCXV) ಗ್ರೆಗೋರಿಯನ್ ಪಂಚಾಂಗದ ಭಾನುವಾರ ಆರಂಭವಾದ ಸಾಮಾನ್ಯ ವರ್ಷವಾಗಿತ್ತು.
ಮರಣ
ವರ್ಗ:೧೮೧೫
ಪಾವೆಲ್ ಡುರೊವ್
ಪಾವೆಲ್ ವ್ಯಾಲೆರಿವಿಚ್ ಡುರೊವ್ (ಜನನ ೧೦ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೧೯೮೪ ) ರಷ್ಯಾ ಮೂಲದ ಫ್ರೆಂಚ್-ಎಮಿರಾಟಿ ಉದ್ಯಮಿಯಾಗಿದ್ದು, ಅವರು ಸಾಮಾಜಿಕ ನೆಟ್‌ವರ್ಕಿಂಗ್ ಸೈಟ್ ವಿಕೆ ಮತ್ತು ಟೆಲಿಗ್ರಾಮ್ ಮೆಸೆಂಜರ್‌ನ ಸಂಸ್ಥಾಪಕರಾಗಿ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ನಿಕೊಲಾಯ್ ಡುರೊವ್ ಅವರ ಕಿರಿಯ ಸಹೋದರ. ೨೦೧೪ರಲ್ಲಿ ವಿಕೆ ಯ ಸಿ‍ಇ‍ಒ ಆಗಿ ವಜಾಗೊಳಿಸಿದ ನಂತರ ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ, ಡುರೊವ್ ಸಹೋದರರು ಸೇಂಟ್ ಕಿಟ್ಸ್ ಮತ್ತು ನೆವಿಸ್‌ನ ನಾಗರಿಕರಾಗಿ ಸ್ವಯಂ-ಘೋಷಿತ ದೇಶಭ್ರಷ್ಟರಾಗಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿದರು. ೨೦೧೭ ರಲ್ಲಿ, ಪಾವೆಲ್ ಫಿನ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ವರ್ಲ್ಡ್ ಎಕನಾಮಿಕ್ ಫೋರಮ್ (ಡಬ್ಲ್ಯುಇಎಫ್) ಯಂಗ್ ಗ್ಲೋಬಲ್ ಲೀಡರ್ಸ್‌ಗೆ ಸೇರಿದರು. ೨೦೨೧ರ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಡುರೊವ್‌ನನ್ನು ಫ್ರೆಂಚ್ ಪ್ರಜೆಯಾಗಿ ಸ್ವಾಭಾವಿಕಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ೨೯ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೨ ರಲ್ಲಿ, ಅವರ ನಿವ್ವಳ ಮೌಲ್ಯ ಯು‍ಎಸ್$ ೧೫.೧ ಶತಕೋಟಿ ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ. ೨೦೨೨ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ಫೋರ್ಬ್ಸ್ ಪ್ರಕಾರ ಯುನೈಟೆಡ್ ಅರಬ್ ಎಮಿರೇಟ್ಸ್‌ನ ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೀಮಂತ ವ್ಯಕ್ತಿ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು.
ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ
ಪಾವೆಲ್ ಡುರೊವ್ ಲೆನಿನ್ಗ್ರಾಡ್ನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಆದರೆ ಅವರ ಬಾಲ್ಯದ ಬಹುಪಾಲು ಟುರಿನ್, ಇಟಲಿಯಲ್ಲಿ ಕಳೆದರು. ಅಲ್ಲಿ ಅವರ ತಂದೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ಫಿಲಾಲಜಿ ವಿಭಾಗದಿಂದ ಪದವಿ ಪಡೆದರು. ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಪ್ರಥಮ ದರ್ಜೆ ಪದವಿ ಪಡೆದರು. ಡುರೊವ್ ಅವರ ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ವೃತ್ತಿಜೀವನವನ್ನು ದಿ ಡುರೊವ್ ಕೋಡ್ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ವಿಕೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನ ನಿಜವಾದ ಕಥೆ (೨೦೧೨)ಯಲ್ಲಿ ವಿವರವಾಗಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಕುಟುಂಬ
ಪಾವೆಲ್ ಡುರೊವ್ ಅವರ ಅಜ್ಜ ಸೆಮಿಯಾನ್ ಪೆಟ್ರೋವಿಚ್ ತುಲ್ಯಕೋವ್ ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಹೋರಾಡಿದರು. ಅವರು ೬೫ ನೇ ಪದಾತಿ ದಳದಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ಕ್ರಾಸ್ನೋಬೋರ್ಸ್ಕಿ, ಗ್ಯಾಚಿನ್ಸ್ಕಿ ಮತ್ತು ಇತರೆಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಲೆನಿನ್ಗ್ರಾಡ್ ಮುಂಭಾಗದ ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಮೂರು ಬಾರಿ ಗಾಯಗೊಂಡರು. ಆರ್ಡರ್ ಆಫ್ ದಿ ರೆಡ್ ಸ್ಟಾರ್, ಆರ್ಡರ್ ಆಫ್ ದಿ ಪ್ಯಾಟ್ರಿಯಾಟಿಕ್ ವಾರ್ ೨ ನೇ ಪದವಿ, ಮತ್ತು ೪೦ ನೇ ವಿಜಯ ದಿನದಂದು, ಗ್ರೇಟ್ ಪೇಟ್ರಿಯಾಟಿಕ್ ಯುದ್ಧದ ಆರ್ಡರ್ I. ಯುದ್ಧದ ನಂತರ, ಅವರನ್ನು ಬಂಧಿಸಲಾಯಿತು.
ಡುರೊವ್ ಅವರ ತಂದೆ ವ್ಯಾಲೆರಿ ಸೆಮೆನೋವಿಚ್ ಡುರೊವ್ ಅವರು ಫಿಲೋಲಾಜಿಕಲ್ ಸೈನ್ಸಸ್ ಡಾಕ್ಟರ್ ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಪತ್ರಿಕೆಗಳ ಲೇಖಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ೧೯೯೨ ರಿಂದ, ಅವರು ಸೇಂಟ್ ಪೀಟರ್ಸ್ಬರ್ಗ್ ಸ್ಟೇಟ್ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿಯ ಫಿಲೋಲಾಜಿಕಲ್ ಫ್ಯಾಕಲ್ಟಿಯ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಭಾಷಾಶಾಸ್ತ್ರ ವಿಭಾಗದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ವಿ.ಕೆ
೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ, ಡುರೊವ್, ಇಲ್ಯಾ ಪೆರೆಕೊಪ್ಸ್ಕಿಯೊಂದಿಗೆ ವಿ.ಕೋಂಟ್ಯಕ್ಟೆ ಅನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ನಂತರ ಇದನ್ನು ವಿ.ಕೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಯಿತು. ಇದು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಫೇಸ್‌ಬುಕ್‌ನಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತವಾಗಿತ್ತು. ಅವನು ಮತ್ತು ಅವನ ಸಹೋದರ ನಿಕೊಲಾಯ್ ವಿ.ಕೋಂಟ್ಯಕ್ಟೆ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್ ಅನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಕಂಪನಿಯು $ ೩ ಶತಕೋಟಿ ಮೌಲ್ಯಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯಿತು. ೨೦೧೧ ರಲ್ಲಿ, ಡುಮಾಗೆ ೨೦೧೧ ರ ಚುನಾವಣೆಯ ನಂತರ ಪ್ರತಿಪಕ್ಷದ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳ ಪುಟಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲು ಸರ್ಕಾರವು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದಾಗ ಅವರು ಸೇಂಟ್ ಪೀಟರ್ಸ್ಬರ್ಗ್ನಲ್ಲಿ ಪೋಲಿಸ್ನೊಂದಿಗೆ ಘರ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದರು. ಡ್ಯುರೊವ್ ನಾಯಿಯ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಹೆಡೆಯನ್ನು ಧರಿಸಿ ತನ್ನ ನಾಲಿಗೆಯನ್ನು ಹೊರಹಾಕಿದ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಒಂದು ಗಂಟೆಯ ನಂತರ ಅವರು ಬಾಗಿಲು ತೆರೆಯದಿದ್ದಾಗ ಪೊಲೀಸರು ಅಲ್ಲಿಂದ ತೆರಳಿದರು.
೨೦೧೨ ರಲ್ಲಿ, ಡುರೊವ್ ತನ್ನ ಮಧ್ಯದ ಬೆರಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತಿರುವ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಪೋಸ್ಟ್ ಮಾಡಿದರು ಮತ್ತು ವಿ.ಕೆ ಅನ್ನು ಖರೀದಿಸಲು ಮೇಲ್.ರು ಗ್ರೂಪ್ನ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಗೆ ಅವರ ಅಧಿಕೃತ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಎಂದು ಕರೆದರು. ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೧೩ ರಲ್ಲಿ, ಡುರೊವ್ ತನ್ನ ೧೨% ಅನ್ನು ಇವಾನ್ ಟಾರ್ವಿನ್ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು (ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ೪೦% ಷೇರುಗಳು ಮೇಲ್.ರು ಗೆ ಸೇರಿದ್ದವು ಮತ್ತು ೪೮% ಯುನೈಟೆಡ್ ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್ ಪಾರ್ಟ್‌ನರ್ಸ್‌ಗೆ ಸೇರಿದ್ದವು). ನಂತರ, ಟಾರ್ವಿನ್ ಈ ಷೇರುಗಳನ್ನು ಮೇಲ್.ರು ಗುಂಪಿಗೆ ಮರುಮಾರಾಟ ಮಾಡಿದರು.
ವಿಕೆಯಿಂದ ವಜಾ
೧ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೧೪ ರಂದು, ಡುರೊವ್ ತಮ್ಮ ರಾಜೀನಾಮೆಯನ್ನು ಮಂಡಳಿಗೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ಮೊದಲಿಗೆ, ಅವರು ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಕಂಪನಿಯು ದೃಢಪಡಿಸಿದ ಕಾರಣ, ಇದು ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ರುಸ್ಸೋ-ಉಕ್ರೇನಿಯನ್ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ೩ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೧೪ ರಂದು ಇದು ಏಪ್ರಿಲ್ ಫೂಲ್ಸ್ ಜೋಕ್ ಎಂದು ಡುರೊವ್ ಸ್ವತಃ ಹೇಳಿಕೊಂಡರು.
೨೧ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೧೪ ರಂದು, ಡುರೊವ್ ಅವರನ್ನು ವಿಕೆ ಸಿಇಒ ಆಗಿ ವಜಾಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ಕಂಪನಿಯು ಒಂದು ತಿಂಗಳ ಹಿಂದೆ ಅವರ ರಾಜೀನಾಮೆ ಪತ್ರದ ಮೇಲೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿಕೊಂಡಿದೆ. ಡುರೊವ್ ನಂತರ ಕಂಪನಿಯು ವ್ಲಾಡಿಮಿರ್ ಪುಟಿನ್ ಅವರ ಮಿತ್ರರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಂದ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದರು. ಅವರು ಫೆಡರಲ್ ಕಾನೂನು ಜಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಬಳಕೆದಾರರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ವಿವರಗಳನ್ನು ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದ ಮತ್ತು ಯೂರೋಮೈಡನ್ ಪ್ರತಿಭಟನಾ ಚಳುವಳಿಗೆ ಮೀಸಲಾದ ವಿ.ಕೆ ಗುಂಪಿನ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದ ಜನರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ವಿವರಗಳನ್ನು ನೀಡಲು ನಿ೯ರಾಕರಿಸಿದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸಿದರು. . ಡುರೊವ್ ನಂತರ ರಷ್ಯಾವನ್ನು ತೊರೆದರು ಮತ್ತು "ಹಿಂತಿರುಗುವ ಯಾವುದೇ ಯೋಜನೆ ಇಲ್ಲ" ಮತ್ತು "ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ದೇಶವು ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ವ್ಯವಹಾರದೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ" ಎಂದು ಹೇಳಿದರು.
ಟೆಲಿಗ್ರಾಮ್
ರಷ್ಯಾವನ್ನು ತೊರೆದ ನಂತರ, ಅವರು ದೇಶದ ಸಕ್ಕರೆ ಇಂಡಸ್ಟ್ರಿ ಡೈವರ್ಸಿಫಿಕೇಶನ್ ಫೌಂಡೇಶನ್‌ಗೆ $೨೫೦,೦೦೦ ದೇಣಿಗೆ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಸೇಂಟ್ ಕಿಟ್ಸ್ ಮತ್ತು ನೆವಿಸ್ ಪೌರತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದರು ಮತ್ತು ಸ್ವಿಸ್ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ಗಳಲ್ಲಿ $೩೦ ಮಿಲಿಯನ್ ಹಣವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡರು. ಇದು ತನ್ನ ಮುಂದಿನ ಕಂಪನಿಯಾದ ಟೆಲಿಗ್ರಾಮ್ ಅನ್ನು ರಚಿಸುವುದರತ್ತ ಗಮನಹರಿಸಲು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು. ಅದೇ ಹೆಸರಿನ ಎನ್‌ಕ್ರಿಪ್ಟ್ ಮಾಡಿದ ಸಂದೇಶ ಸೇವೆಯ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿತು. ಟೆಲಿಗ್ರಾಮ್ ಬರ್ಲಿನ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು ಮತ್ತು ನಂತರ ದುಬೈಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡಿತು. ಜನವರಿ ೨೦೧೮ ರಲ್ಲಿ, ಟೆಲಿಗ್ರಾಮ್‌ನ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಹಣಗಳಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿ, ಡುರೊವ್ "ಗ್ರಾಮ್" ಕ್ರಿಪ್ಟೋಕರೆನ್ಸಿ ಮತ್ತು ಟನ್ ಪ್ಲಾಟ್‌ಫಾರ್ಮ್ ಅನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ. ಇದು ಹೂಡಿಕೆದಾರರಿಂದ ಒಟ್ಟು $೧.೭ ಬಿಲಿಯನ್ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಈ ಸಾಹಸಗಳನ್ನು ಅಮೇರಿಕನ್ ನಿಯಂತ್ರಕ ಎಸ್‍ಇ‍ಸಿ ನಿಲ್ಲಿಸಿತು, ಇದು ನ್ಯಾಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಂಸ್ ಯುಎಸ್ ಹಣಕಾಸು ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಬೈಪಾಸ್ ಮಾಡಿದೆ ಮತ್ತು ಹಣವನ್ನು ತನ್ನ ಹೂಡಿಕೆದಾರರಿಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿಸಬೇಕೆಂದು ವಾದಿಸಿತು.
೨೦೧೮ ರಲ್ಲಿ, ಕಂಪನಿಯು ರಷ್ಯಾದ ಭದ್ರತಾ ಸೇವೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಹಕರಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದ ನಂತರ ಟೆಲಿಗ್ರಾಮ್ ಅನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸಲು ರಷ್ಯಾ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿತು. ಎಫ್‍ಎಸ್‍ಬಿ ಉದ್ಯೋಗಿಯೊಬ್ಬರಿಂದ ಸೋರಿಕೆಯಾದ ಪತ್ರವು ಟೆಲಿಗ್ರಾಮ್ ಓಪನ್ ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್ ಅನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುವ ಕಂಪನಿಯ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೆ ಬ್ಲಾಕ್ ಅನ್ನು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಜೋಡಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ. ಪ್ರಯತ್ನದ ನಿರ್ಬಂಧದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ರಷ್ಯಾದ ವಿದೇಶಾಂಗ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಸಚಿವಾಲಯವು ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತ ಚಾನಲ್‌ಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದೆ. ೨೦೨೦ ರಲ್ಲಿ ಬ್ಲಾಕ್ ಆರ್ಡರ್ ಅನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಯಿತು, ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ಬ್ಲಾಕ್ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ನಂತರ, ಸೇವೆಯು ಡೊಮೇನ್ ಫ್ರಂಟಿಂಗ್ ಅನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ.ಇದಕ್ಕೆ ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸೂಚಿಸಿದ ಕಾರಣ "ಭಯೋತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಉಗ್ರವಾದವನ್ನು ಎದುರಿಸಲು" ಟೆಲಿಗ್ರಾಮ್ ಒಪ್ಪಿಗೆ ನೀಡಿದೆ ಎಂಬುದು.
ಸಂಪತ್ತು
ಡುರೊವ್ ೨೦೨೨ ರಲ್ಲಿ ಫೋರ್ಬ್ಸ್ ಬಿಲಿಯನೇರ್‌ಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ $೧೫.೧ ಬಿಲಿಯನ್ ನಿವ್ವಳ ಮೌಲ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಪಟ್ಟಿಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟರು. ಅವರ ಅದೃಷ್ಟವು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಟೆಲಿಗ್ರಾಮ್‌ನ ಮಾಲೀಕತ್ವದಿಂದ ನಡೆಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೨ ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಡುರೊವ್ ವಿಶ್ವದ ೧೦೪ ನೇ ಶ್ರೀಮಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದರು.
ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ
ಫೋರ್ಬ್ಸ್ ಪ್ರಕಾರ, ಡುರೊವ್ ಮದುವೆಯಾಗಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ದುಬೈನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೨೧ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ಯುನೈಟೆಡ್ ಅರಬ್ ಎಮಿರೇಟ್ಸ್ ಪೌರತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದರು.
ವೀಕ್ಷಣೆಗಳು
ಡುರೊವ್ ಸ್ವಯಂ-ವಿವರಿಸಿದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಾದಿ, ಮಾದಕ ವ್ಯಸನಿ ಮತ್ತು ಸಸ್ಯಾಹಾರಿ. ಡುರೊವ್ ಅವರು ತಪಸ್ವಿ ಜೀವನಶೈಲಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆಂದು ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಆಸ್ತಿಯಿಂದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತಾರೆ.
೨೦೧೧ ರಲ್ಲಿ ಅವರ ಇಪ್ಪತ್ತೇಳನೇ ಜನ್ಮದಿನದಂದು, ಅವರು ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಫೌಂಡೇಶನ್‌ಗೆ ಒಂದು ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್‌ಗಳನ್ನು ದೇಣಿಗೆ ನೀಡಿದರು. ಇದರ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಮತ್ತು ಗೌರವ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಸಹ ಲಿಬರ್ಟೇರಿಯನ್ ಜಿಮ್ಮಿ ವೇಲ್ಸ್. ೨೦೧೨ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ರಷ್ಯಾವನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುವ ಕುರಿತು ಅವರ ಆಲೋಚನೆಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುವ " ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವಾದ " ಎಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರು ವಿವರಿಸಿದ ಪ್ರಣಾಳಿಕೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು.
ಪುರಸ್ಕಾರಗಳು
ಡುರೊವ್ ಅವರನ್ನು ರಷ್ಯಾದ ಮಾರ್ಕ್ ಜುಕರ್‌ಬರ್ಗ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೧೪, ೩೦ ವರ್ಷದೊಳಗಿನ ಅತ್ಯಂತ ಭರವಸೆಯ ಉತ್ತರ ಯುರೋಪಿಯನ್ ನಾಯಕ ಎಂದು ಡುರೊವ್ ಹೆಸರಿಸಲಾಯಿತು. ೨೦೧೭ ರಲ್ಲಿ, ಫಿನ್‌ಲ್ಯಾಂಡ್ ಅನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಡಬ್ಲ್ಯೂ‍ಇ‍ಎಫ್ ಯಂಗ್ ಗ್ಲೋಬಲ್ ಲೀಡರ್ಸ್‌ಗೆ ಸೇರಲು ಅವರನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ೨೧ ಜೂನ್ ೨೦೧೮ ರಂದು, ಯೂನಿಯನ್ ಆಫ್ ಕಝಾಕಿಸ್ತಾನ್‌ನ ಪತ್ರಕರ್ತರು ಡುರೊವ್‌ಗೆ "ಸೆನ್ಸಾರ್‌ಶಿಪ್ ವಿರುದ್ಧ ಅವರ ತತ್ವಬದ್ಧ ಸ್ಥಾನಕ್ಕಾಗಿ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕರ ಉಚಿತ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಪತ್ರವ್ಯವಹಾರದಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯದ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪಕ್ಕಾಗಿ" ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಿದರು. ೨೦೧೮ ರಲ್ಲಿ, ಫಾರ್ಚೂನ್ ನಿಯತಕಾಲಿಕವು ಡುರೊವ್ ಅನ್ನು ಅವರ "೪೦ ವರ್ಷದೊಳಗಿನ ೪೦" ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿದೆ. ಇದು ವ್ಯಾಪಾರದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಯುವ ಜನರ ವಾರ್ಷಿಕ ಶ್ರೇಯಾಂಕವಾಗಿದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:೧೯೮೪ ಜನನ ವರ್ಗ:ಜೀವಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ವರ್ಗ:Pages with unreviewed translations ವರ್ಗ:ಉದ್ಯಮಿಗಳು
ರಾಜ್ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ ಕನ್ನಡ
ರಾಜ್ ಮ್ಯೂಸಿಕ್ ಕನ್ನಡ ಸಂಗೀತದ  ಕನ್ನಡದ ಕಿರುತೆರೆ ವಾಹಿನಿ
ವರ್ಗ:ಕಿರುತೆರೆ ವಾಹಿನಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಟಿವಿ ವಾಹಿನಿ ವರ್ಗ:ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಟಿವಿ ಚಾನೆಲ್
ಬಸವರಾಜ ವಿಜಯಂ
ಬಸವರಾಜವಿಜಯವನ್ನು ಹದಿನೇಳನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಷಡಕ್ಷರಯ್ಯನು ಬರೆದಿದ್ದಾನೆ. ಬಸವಣ್ಣ ಮತ್ತು ಅವನ ಶರಣರ ಜೀವನದ ಕತೆಯನ್ನು ಇದು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಇದು ಚಂಪೂ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿದ್ದು ಪಂಪನು ಆರಂಬಿಸಿದ ಚಂಪೂ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಕೊನೆಯ ಕೃತಿಯಾಗಿದೆ
ವರ್ಗ:ಪುಸ್ತಕಗಳು
ರೈಲು
thumb|ರೈಲು thumb|ರೈಲು ಎರಡು ಸಮಾನಾಂತರ ಹಳಿಗಳ ಮೇಲೆ ಚಲಿಸುವ ಯಂತ್ರ ಚಾಲಿತ ವಾಹನವನ್ನು ರೈಲು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಸರಕು ಅಥವಾ ಪ್ರಯಾಣಿಕರನ್ನು ಸಾಗಿಸಲು ರೈಲನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಅನೇಕ ಘಟಕಗಳಿಗೆ ಮೋಟರ್‍ಗಳಿಂದ ವಿಧ್ಯುತ್‍ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ರೈಲು ಉಗಿ ಯಂತ್ರವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಆಧುನಿಕ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಡೀಸೆಲ್ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್‍ ಯಂತ್ರವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತೆವೆ, ರೈಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬಹಳಸ್ಟು ವಿಧಗಳಿವೆ. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಉಧೇಶಗಳಿಗೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ರೈಲುಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಒಂದು ರೈಲಿಗೆ ಹಲವಾರು ಇಂಜಿನ್‍ಗಳು ಇರುತ್ತದೆ. ಮೋದಲು ರೈಲುಗಳು ಉಗ್ಗಿ ಚಲಿತವಾಗಿತ್ತು. ೧೯೨೦ರಿಂದ ಎಲ್ಲಾ ರೈಲುಗಳು ಡೀಸೆಲ್ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್‍ ಯಂತ್ರವನ್ನು ಬಳಸುವಂತೆ ಮಾಡಿದರು. ಪ್ರೌಯಾಣಿಕರನ್ನು ಸಾಗಿಸುವ ರೈಲುಗಳು ಹೆಚ್ಚು ವೇಗವಾಗಿ ಹಾಗು ಹೆಚ್ಚು ಉದ್ದವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಮ್ಯಾಗ್ಲೆವ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಬಳಸಿ ಹೆಚ್ಚು ವೇಗದ ರೈಲುಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಲಾಯಿತು. ಹೆಚ್ಚು ವೇಗವಾದ ರೈಲುಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಲು ಸಂಶೋಧನೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಯು.ಕೆ. ದೇಶದಲ್ಲಿ ಟ್ರಾಂಮ್ ಮತ್ತು ರೈಲಿಗೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದಾರಿಗಳಿದೆ. ವರ್ಗ:ಸಂಚಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
ಝೀ ಕನ್ನಡ
ಜೀ ಕನ್ನಡವು ಭಾರತೀಯ ಕನ್ನಡ ಪಾವತಿ ಟೆಲಿವಿಷನ್ ಜಿ ಈ ಸಿ ಆಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು 2006 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಝೀ ಎಂಟರ್‌ಟೈನ್‌ಮೆಂಟ್ ಎಂಟರ್‌ಪ್ರೈಸಸ್ ಒಡೆತನದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಕನ್ನಡದ ಮೊದಲ ಮುಖ್ಯವಾಹಿನಿಯ ಉಪಗ್ರಹ ವಾಹಿನಿಯಾಗಿದೆ.
ಇತಿಹಾಸ
ಮೇ 2005 ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ತೆಲುಗು ಉದ್ಯಮದ ನಂತರ ಝೀ ಯ ಎರಡನೇ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತೀಯ ಭಾಷಾ ವಾಹಿನಿಯಾಗಿ 2006 ರಲ್ಲಿ Zee ಕನ್ನಡವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು.
2014 ರಲ್ಲಿ, Zee ಕನ್ನಡ ತಿಳಿ ನೀಲಿ ಲೋಗೋ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ಕೆಂಪು ಮತ್ತು ನೀಲಿ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು.
2018 ರಲ್ಲಿ, ಹೊಸ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಗುರುತನ್ನು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಡಿ ದೃಶ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಡಾಲ್ಬಿ ಡಿಜಿಟಲ್ ಪ್ಲಸ್ ಧ್ವನಿ ಗುಣಮಟ್ಟದೊಂದಿಗೆ ಹೆಚ್ಡಿ ಚಾನಲ್ ಅನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಅನಾವರಣ ಮತ್ತು ಬಿಡುಗಡೆಯು ಜೀ ಕನ್ನಡ ಕುಟುಂಬ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು 2018 ರ ಭವ್ಯ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು
ಝೀ ಲ್ 2022 ಜನವರಿಯಲ್ಲಿ ಜೀ ಕನ್ನಡ ನ್ಯೂಸ್ ಎಂದು ಡಿಜಿಟಲ್ ಸುದ್ದಿ ಚಾನೆಲ್ ಅನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು.
ಪ್ರೋಗ್ರಾಮಿಂಗ್
ಝೀ ಎಂಟರ್‌ಟೈನ್‌ಮೆಂಟ್ ಎಂಟರ್‌ಪ್ರೈಸಸ್ 1 ಮಾರ್ಚ್ 2020 ರಂದು ಝೀ ಕನ್ನಡದ ಸಹೋದರ ಚಾನಲ್  ಝೀ ಪಿಚ್ಚರ್ ಅನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು, ಇದು ತಡೆರಹಿತ ಸ್ಯಾಂಡಲ್‌ವುಡ್ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಆರತಕ್ಷತೆ
ಪ್ರಾರಂಭದಿಂದ ಇನ್ನೂವರೆಗೂ, ಜೀ ಕನ್ನಡ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ '''ನಂ. 1''' ವಾಹಿನಿಯಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಾದ ನಾಟಕ, ರಿಯಾಲಿಟಿ ಶೋಗಳು ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ಟಾಪ್ ರೇಟೆಡ್ ಭಾರತೀಯ ದೂರದರ್ಶನ ಚಾನೆಲ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.
ಪುಟ್ಟಕ್ಕನ ಮಕ್ಕಳು, ಗಟ್ಟಿಮೇಳ, ಹಿಟ್ಲರ್ ಕಲ್ಯಾಣ, ಜೊತೆ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ, ಜೋಡಿ ನಂ.1 ರಿಯಾಲಿಟಿ ಶೋಗಳು ಟಿಆರ್‌ಪಿ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿವೆ. ಇತರ ರಿಯಾಲಿಟಿ ಶೋಗಳಾದ ಡ್ರಾಮಾ ಜೂನಿಯರ್ಸ್, ಕಾಮಿಡಿ ಕಿಲಾಡಿಗಳು, ಸ ರಿ ಗ ಮ ಪ ಕೂಡ TRP ಚಾರ್ಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಸ್ಕೋರ್ ಗಳಿಸಿವೆ.
ಹೆಮ್ಮೆಯ ಕನ್ನಡಿಗ
ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮ, ಸಮಾಜ ಸೇವೆ, ಕ್ರೀಡೆಯಂತಹ ವಿವಿಧ ಉದ್ಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕವನ್ನು ಹೆಮ್ಮೆಪಡುವಂತೆ ಮಾಡಿದ ಜನರಿಗೆ ಹೆಮ್ಮೆಯ ಕನ್ನಡಿಗ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಜೀ ಕುಟುಂಬ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
ಹೆಸರಾಂತ ಜೀ ಕನ್ನಡ ದೂರದರ್ಶನದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಅವರ ಆನ್-ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಕೆಲಸ ಮತ್ತು ಅವರ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಿಗಾಗಿ ಸಾಧನೆಗಳಿಗಾಗಿ ಗೌರವಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. Zee ಕಾಲ್ಪನಿಕ ತಾರೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ನಾಮನಿರ್ದೇಶನ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಅವರಿಗೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಅವರನ್ನು ಗೌರವಿಸುತ್ತದೆ.
ಜೀ ಕಾಮೆಡಿ ಅವಾರ್ಡ್ಸ್
ಸ್ಯಾಂಡಲ್ ವುಡ್ ನ ಹಾಸ್ಯ ಕಲಾವಿದರು ಹಾಗೂ ರಂಗ ಕಲಾವಿದರಿಗೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಟಿವಿ ಚಾನೆಲ್ ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಕಿರುತೆರೆ ವಾಹಿನಿಗಳ ಪಟ್ಟಿ ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಟಿವಿ ವಾಹಿನಿ ವರ್ಗ:ಕಿರುತೆರೆ ವಾಹಿನಿಗಳು
ಚಾನೆಲ್ ಯು ಎಫ್ ಎಕ್ಸ್
ಚಾನೆಲ್ ಯು ಎಫ್ ಎಕ್ಸ್ ಬಹುಭಾಷೀಯ ವಾಹಿನಿ. ಮೇ ೨೦೧೨ ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭಗೊಂಡಿತು. ಈ ವಾಹಿನಿಯ ಬಹುತೇಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಜೀವನ ಶೈಲಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಆಗಿರುತ್ತದೆ. ಕನ್ನಡ, ಮಲಯಾಳಂ, ತೆಲುಗು, ಹಿಂದಿ, ತಮಿಳು ಮತ್ತು ಆಂಗ್ಲ ಭಾಷೆಗಳ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಪ್ರಸಾರಮಾಡುತ್ತದೆ.
ವರ್ಗ:ಕಿರುತೆರೆ ವಾಹಿನಿಗಳು
ಜ್ಯೋತಿಷ
thumb|ಜ್ಯೋತಿಷ ಜ್ಯೋತಿಷ ಖಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಜ್ಯೋತಿಶ್ಶಾಸ್ತ್ರದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಹಿಂದೂ ವ್ಯವಸ್ಥೆ. ಹಿಂದೂ ಜ್ಯೋತಿಶ್ಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಜ್ಯೋತಿಶ್ಶಾಸ್ತ್ರ, ಹೆಚ್ಚು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ವೈದಿಕ ಜ್ಯೋತಿಶ್ಶಾಸ್ತ್ರ ಎಂದೂ ಪರಿಚಿತವಾಗಿದೆ, ಹಿಂದೂ ಜ್ಯೋತಿಶ್ಶಾಸ್ತ್ರ ಪದವು ೧೯ನೇ ಶತಮಾನದಿಂದ ಆರಂಭದ ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ವೈದಿಕ ಜ್ಯೋತಿಶ್ಶಾಸ್ತ್ರ ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಒಂದು ಇತ್ತೀಚಿನ ಪದವಾಗಿದೆ, ೧೯೮೦ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಬಳಕೆಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದೆ.
ವರ್ಗ:ವೇದಾಂಗಗಳು
ನಿರುಕ್ತ
ನಿರುಕ್ತ ("ವಿವರಣೆ, ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿವಿಷಯಕ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ") ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಶಬ್ದಗಳ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವೇದಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುವ ಶಬ್ದಗಳ, ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿಯನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುವ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಆರು ವೇದಾಂಗ ಶಾಖೆಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದು. ಈ ವಿಭಾಗವನ್ನು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಒಬ್ಬ ಪ್ರಾಚೀನ ಸಂಸ್ಕೃತ ವ್ಯಾಕರಣಜ್ಞ ಯಾಸ್ಕನಿಗೆ ಆರೋಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ವಿಭಾಗದೊಂದಿಗೆ ಯಾಸ್ಕನ ಸಂಬಂಧ ಎಷ್ಟು ವಿಶಾಲವಾಗಿದೆಯೆಂದರೆ ಅವನನ್ನು ನಿರುಕ್ತಕಾರ ಅಥವಾ ನಿರುಕ್ತಕೃತ, ಜೊತೆಗೆ ನಿರುಕ್ತಾವತ್ ಎಂದು ನಿರ್ದೇಶಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ನಿರುಕ್ತ ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ವೇದಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಸ್ಕೃತ ಮಾತುಗಳ ಸರಿಯಾದ ಅರ್ಥವಿವರಣೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ನಿರುಕ್ತ ಶಬ್ದಾರ್ಥಗಳು ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಿದ್ದು ಮತ್ತು ಅದು ಹೇಗೆ ಪುರಾತನ, ಅಸಾಮಾನ್ಯ ಪದಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಎಂದು ಚರ್ಚಿಸುತ್ತದೆ. ಬಹುಶಃ ಕ್ಷೇತ್ರ ಬೆಳೆದಿದ್ದು ಹೇಗೆಂದರೆ ೨ ನೇ ಸಹಸ್ರಮಾನ ಯುಗದ ಸಂಯೋಜನೆ ವೇದದ ಬರಹಗಳಲ್ಲಿ ಪದಗಳನ್ನು ಸರಿಸುಮಾರು ಕಾಲುಭಾಗದಷ್ಟು ಕೇವಲ ಒಮ್ಮೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಎಂಬುದಾಗಿ. thumb|ನಿರುಕ್ತ
ಡೊನ್ನಾ ಸ್ಟ್ರಿಕ್ ಲೆಂಡ್
ಡೊನ್ನಾ ಥಿಯೋ ಸ್ಟ್ರಿಕ್ ಲೆಂಡ್ ಒಬ್ಬರು ಕೆನಡಿಯನ್ ಆಪ್ಟಿಕಲ್ ಭೌತಶಾಸ್ರ್ತಜ್ಞರು ಮತ್ತು ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಪಲ್ಸ್ ಲೇಸರ್ ಗಳ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರವರ್ತಕರಾಗಿದ್ದ ಇವರು, ೨೦೧೮ರ ಭೌತಶಾಸ್ರ್ತದ ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆರಾರ್ಡ್ ಮೌರೊ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಚಿರ್ಪ್ಡ್ ಪಲ್ಸ್ ಆಂಪ್ಲಿಫ಼ಿಕೇಶನ್ ಆವಿಷ್ಕಾರಕ್ಕಾಗಿ ಪಡೆದರು. ಅಮೇರಿಕಾದ ಆರ್ಥರ್ ಅಶ್ಕಿನ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಭಾಗವನ್ನು ಪಡೆದರು. ಡೊನ್ನಾ ಅವರು ಪ್ರಸ್ತುತ ವಾಟರ್ಲೂ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಸಹಾಯಕ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ
ಡೊನ್ನಾ ಸ್ಟ್ರಿಕ್ ಲೆಂಡ್ ಕೆನಡಾದ ಒಂಟಾರಿಯೊದ ಗುಲ್ಫ‍್ ನಲ್ಲಿ ಮೇ ೨೭ ೧೯೫೯ ರಂದು ಎಡಿತ್ ಜೆ. ಮತ್ತು ಲಾಯ್ಡ್ ಸ್ಟ್ರಿಕ್ ಲೆಂಡ್ ದಂಪತಿಗಳಿಗೆ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಭೌತಶಾಸ್ರ್ತದಲ್ಲಿನ ಲೇಸರ್ ಗಳು ಮತ್ತು ಎಲೆಕ್ಟ್ರೋ-ಆಪ್ಟಿಕ್ಸ್ ಬಗ್ಗೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದ್ದರಿಂದ ಮ್ಯಾಕ್ಮಾಸ್ಟರ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದರು. ಮ್ಯಾಕ್ಮಾಸ್ಟರ್ ನ ಆ ೨೫ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ ಮೂವರು ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ ಅವರೂ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದರು. ೧೯೮೧ ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಭೌತಶಾಸ್ರ್ತದಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಚುಲರ್ ಆಫ಼್ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು.
೧೯೮೯ರಲ್ಲಿ ರೋಚೆಸ್ಟರ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಲ್ಲಿ ಲ್ಯಾಬೋರೇಟರಿ ಫ಼ಾರ್ ಲೇಸರ್ ಎನರ್ಜೆಟಿಕ್ಸ್ ಎಂಬ ವಿಷಯದ ಮೇಲೆ ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆಸಿ ಪಿ.ಹೆಚ್ಡಿ ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು. ಇವರು "ಡೆವಲಪ್ ಮೆಂಟ್ ಆಫ಼್ ಆನ್ ಅಲ್ಟ್ರಾ-ಬ್ರೈಟ್ ಲೇಸರ್ ಆಂಡ್ ಆನ್ ಅಪ್ಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಟು ಮಲ್ಟಿ-ಫ಼ೊಟೋನ್ ಅಯೋನಿಜೇಶನ್" ಎಂಬ ಪ್ರಬಂಧವನ್ನು ಗೆರಾರ್ಡ್ ಮೊರೊ ಅವರ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆಸಿದ್ದರು. ೧೯೮೫ ರಲ್ಲಿ ರಾಚೆಸ್ಟರ್ ನಲ್ಲಿ, ಮೌರೊ ಮತ್ತು ಸ್ಟ್ರಿಕ್ಲಾಂಡ್ ಲೇಸರ್ ಗಳಿಗೆ ನಾಡಿ ವರ್ಧಕವನ್ನು ಸಂಶೋಧಿಸಿದ್ದರು. ಇದು ಅತ್ಯಂತ ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಮಾಣದ ಮತ್ತು ಅಧಿಕ ತೀವ್ರತೆಯ ಲೇಸರ್ ಕಿರಣಗಳ ಕಂಪನವಾಗಿದ್ದು, ನಂತರದಲ್ಲಿ ಕಣ್ಣಿನ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆ ನಡೆಸಲು ಅನುಕೂಲವಾಯಿತು. ಮುಂದೆ ಅವರು ಇದೇ ಸಂಶೋಧನೆಗಾಗಿ ಭೌತಶಾಸ್ರ್ತದಲ್ಲಿ ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು.
ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ
ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕಲ್ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ನಲ್ಲಿ ಪಿ.ಹೆಚ್ಡಿ. ಪದವಿ ಪಡೆದು ದೃಗ್ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಸಲಹೆಗಾರರಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಲೇಸರ್ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಡೌಗಲ್ಸ್ ಆರ್. ಡಿಕಾರ್ ರನ್ನು ಸ್ಟ್ರಿಕ್ ಲೆಂಡ್ ವಿವಾಹವಾದರು. ಅವರಿಗೆ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳಿದ್ದಾರೆ.
ವೃತ್ತಿ ಜೀವನ
೧೯೮೮ ರಿಂದ ೧೯೯೧ ರವರೆಗೆ ಸ್ಟ್ರಿಕ್ ಲೆಂಡ್ ಕೆನಡಾದ ನ್ಯಾಶನಲ್ ರಿಸರ್ಚ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ನಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧನಾ ಸಹಾಯಕರಾಗಿದ್ದರು. ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಪಾಲ್ ಕಾರ್ಕುಮ್ ಜೊತೆ ಅಲ್ಟ್ರಾಫ಼ಾಸ್ಟ್ ಫ಼ಿನೋಮಿನಾ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು ಮತ್ತು ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯಂತ ಶಕ್ತಿಯುತವಾದ ಚಿಕ್ಕ-ಪಲ್ಸ್ ಲೇಸರ್ ನ್ನು ತಯಾರಿಸಿದರು. ೧೯೯೧ ರಿಂದ ೧೯೯೨ ರವರೆಗೆ ಲಾರೆನ್ಸ್ ಲಿವರ್ ಮೋರ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಲ್ಯಾಬೊರೇಟರಿಯ ಲೇಸರ್ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು ಮತ್ತು ೧೯೯೨ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಟನ್ಸ್ ಅಡ್ವಾನ್ಸ್ಡ್ ಟೆಕ್ನೋಲೋಜಿ ಸೆಂಟರ್ ಫ಼ಾರ್ ಫ಼ೋಟಾನಿಕ್ಸ್ ಆಂಡ್ ಆಪ್ಟೋ-ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಮೆಟೀರಿಯಲ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯಾಗಿ ಸೇರಿದರು. ೧೯೯೭ ರಲ್ಲಿ ಅವರು ವಾಟರ್ಲೂ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಸಹಾಯಕ ಪ್ರಾದ್ಯಾಪಕರಾಗಿ ಸೇರಿದರು. ಸ್ಟ್ರಿಕ್ ಲೆಂಡ್ ಪ್ರಸ್ತುತ ಅಸೋಸಿಯೇಟ್ ಪ್ರಾದ್ಯಾಪಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ, ರೇಖಾತ್ಮಕ ದೃಗ್ವಿಜ್ಞಾನದ ಸಂಶೋಧನೆಗೆ ಉನ್ನತ-ತೀವ್ರತೆಯ ಲೇಸರ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ದಿಪಡಿಸುವ ಒಂದು ಅಲ್ಟ್ರಾಫ಼ಾಸ್ಟ್ ಲೇಸರ್ ಗುಂಪನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ತನ್ನನ್ನು ತಾನೇ ಅವರು ಲೇಸರ್ ಜಾಕ್ ಎಂದು ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಸ್ಟ್ರಿಕ್ ಲೆಂಡ್, ರಾಮನ್ ಜನರೇಶನ್, ಎರಡು-ಬಣ್ಣ ಅಥವಾ ಬಹು-ಆವರ್ತನ ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿ, ಅಲ್ಟ್ರಾಫ಼ಾಸ್ಟ್ ಆಪ್ಟಿಕಲ್ ಸೈನ್ಸ್ ನ ಹೊಸ ತರಂಗಾಂತರ ಶ್ರೇಣಿಯಾದ ಮಿಡ್-ಇನ್ಫ಼್ರಾರೆಡ್ ಮತ್ತು ಅಲ್ಟ್ರಾವೈಲೆಟ್ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡ್ಡಿದ್ದಾರೆ. ಕಣ್ಣಿನ ಮಸೂರವನ್ನು ಸೂಕ್ಷ್ಮಗ್ರಾಹಿಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಪ್ರಜ್ಞಾಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಗುಣಪಡಿಸುವ ಮಾನವ ಕಣ್ಣಿನ ಮೈಕ್ರೋಕ್ರಿಸ್ಟಲಿನ್ ಲೆನ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಹೈ-ಪವರ್ ಲೇಸರ್ಗಳ ಪಾತ್ರದ ಬಗ್ಗೆ ಅವರು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
೨೦೦೮ ರಲ್ಲಿ ಸ್ಟ್ರಿಕ್ ಲೆಂಡ್ ದಿ ಆಪ್ಟಿಕಲ್ ಸೊಸೈಟಿಯ ಫ಼ೆಲೋ ಆಗಿದ್ದರು. ೨೦೧೧ ಮತ್ತು ೨೦೧೩ ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ೨೦೦೪ ರಿಂದ ೨೦೧೦ ರವರೆಗೆ ಅವರ ಜರ್ನಲ್ ಆಪ್ಟಿಕ್ಸ್ ಲೆಟರ್ಸ್ ನ ಪ್ರಚಲಿತ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿದ್ದರು. ಆಪ್ಟಿಕಲ್ ಸೊಸೈಟಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಸಲಹಾ ಸಮಿತಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ನೊಬೆಲ್ ಪುರಸ್ಕಾರ
ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨, ೨೦೧೮ ರಂದು ತನ್ನ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ ಸಲಹೆಗಾರ ಗೆರಾರ್ಡ್ ಮೌರೊ ಜೊತೆಗಿನ ಚಿರ್ಪಿಡ್ ನಾಡಿ ವರ್ಧನೆಯ ಕುರಿತ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಡೊನ್ನಾ ಸ್ಟ್ರಿಕ್ ಲೆಂಡ್ ಅವರಿಗೆ ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ನೊಬೆಲ್ ಪಾರಿತೋಷಕ ಲಭಿಸಿತು.
೫೫ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ಮೊದಲ ಮಹಿಳೆ ಮತ್ತು ೧೯೦೩ ರಲ್ಲಿ ಮೇರಿ ಕ್ಯೂರಿ ಮತ್ತು ೧೯೬೩ ರಲ್ಲಿ ಮರಿಯಾ ಗೋಯೆಪ್ಪರ್ಟ್-ಮೇಯರ್ ನಂತರ ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗೆದ್ದ ಮೂರನೇ ಮಹಿಳೆ ಸ್ಟ್ರಿಕ್ ಲೆಂಡ್.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು
ಖ್ಯಾಲ್
ಪರಿಚಯ
ಖ್ಯಾಲ್ ಸಂಗೀತ ಶೈಲಿ ಆರಂಭವಾದ ಕಾಲಮಾನದ ಬಗ್ಗೆ ಇಂದಿಗೂ ಅನೇಕ ಚರ್ಚೆಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿವೆ. ಆದರೆ ಇಂತಹ ವಿಶೇಷ ಸಂಗೀತ ಪ್ರಕಾರವೊಂದು ಆರಂಭವಾದ ಬಗ್ಗೆ ಕೆಲವು ಸಂಗೀತ ವಿದ್ವಾಂಸರು ಕೆಲವು ಸಂಗತಿಗಳನ್ನು ಊಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸಂಗೀತ ಪ್ರಕಾರಗಳಾದ ಪ್ರಬಂಧ ಹಾಗು ರೂಪಕಗಳು ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿದ್ದವು. ಪ್ರಬಂಧ ಶೈಲಿಯ ಸಂಗೀತದಿಂದ ದ್ರುಪದ ಸಂಗೀತ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಾಗಿದೆ ಹಾಗು ರೂಪಕ ಶೈಲಿಯಿಂದ ಇಂದಿನ ಖ್ಯಾಲ್ ಹಾಗು ಠುಮರಿ ಸಂಗೀತ ಶೈಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿವೆ.
ರಾಜಾಶ್ರಯ
ಮೊಘಲ್ ಆಡಳಿತ ಕಾಲದ ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಂಗೀತಗಾರ ಅಮೀರ್ ಖುಸ್ರೋ ಖ್ಯಾಲ್ ಶೈಲಿಯ ಗಾಯನವನ್ನು ಪರಿಶೋಧಿಸಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ಕೊಡುಗೆಗಳನ್ನು ನೀಡಿರುತ್ತಾನೆ. ಹದಿನಾಲ್ಕನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಜೌನ್ ಪುರದ ಸುಲ್ತಾನ ಹುಸೇನ್ ಷಹ ಖ್ಯಾಲ್ ಶೈಲಿಯ ಸಂಗೀತವನ್ನು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಿ ಸಲಹಿದ್ದ ಎಂದು ಇತಿಹಾಸದ ಪುಟಗಳಿಂದ ತಿಳಿದುಬರುತ್ತದೆ. ಇದಾದ ನಂತರ ಖ್ಯಾಲ್ ಸಂಗೀತ ಶೈಲಿಯನ್ನು ಅವಗಣಿಸಲಾಯಿತು, ಆದರೆ ಮತ್ತೆ ಹದಿನೆಂಟನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಮೊಘಲ್ ಸಾಮ್ರಾಟ ಮುಹಮ್ಮದ್ ಷಹ ನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಖ್ಯಾಲ್ ಶೈಲಿ ಮರಳಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಗೆ ಬಂತು. ತಾನ್ ಸೇನ್ನ ವಂಶಸ್ಥರೆಂದೇ ನಂಬಲಾಗಿರುವ ಸದಾರಂಗ ಹಾಗು ಅದಾರಂಗ ಎಂಬ ಇಬ್ಬರು ಸಂಗೀತಗಾರರು ಮುಹಮ್ಮದ್ ಷಹನ ಆಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಸಂಗೀತಗಾರರಾಗಿದ್ದು ಸಾವಿರಾರು ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಖ್ಯಾಲ್ ಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿ ತಮ್ಮ ಶಿಷ್ಯ ಬಳಗದ ಮುಖಾಂತರ ಅವುಗಳನ್ನು ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಖ್ಯಾಲ್ ಸಂಗೀತ ಶೈಲಿಯ ಪುನರುಜ್ಜೀವನಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಆಶ್ಚರ್ಯದ ವಿಚಾರವೆಂದರೆ ಆ ಇಬ್ಬರು ಸಂಗೀತಗಾರರು ತಾವಾಗಿಯೇ ಎಂದೂ ಸಂಗೀತ ಹಾಡಿದವರಲ್ಲ ಹಾಗು ತಮ್ಮ ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಗೂ ಹಾಡುವ ಅನುಮತಿ ನಿರಾಕರಿಸಿದ್ದರಂತೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಖ್ಯಾಲ್ ಸಂಗೀತ ಶೈಲಿ ಕೇವಲ ಅವರ ಶಿಷ್ಯರ ಮುಖಾಂತರ ಪ್ರಚಾರ ಪಡೆದುಕೊಂಡು ಮತ್ತೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಗೆ ಬಂದಿದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖ
ವರ್ಗ:ಹಿಂದುಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತ ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಸಂಗೀತ
ಅಂಚೆ ಚೀಟಿ
ಬಳಕೆ
ದೇಶದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕಡೆಯಿಂದ ಮತ್ತೊಂದು ಕಡೆಗೂ ಮತ್ತು ಒಂದು ದೇಶದಿಂದ ಮತ್ತೊಂದು ದೇಶಕ್ಕೂ ರವಾನಿಸುವ ಕಾರ್ಡುಗಳ ಮೇಲೂ ಲಕೋಟೆಗಳ ಮೇಲೂ ಹಚ್ಚಲು ಇವನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇವುಗಳ ಆಕಾರ, ಪ್ರಮಾಣ ಮತ್ತು ಬೆಲೆಯನ್ನು ಸರ್ಕಾರದ ಪರವಾಗಿ ನಿಗದಿ ಮಾಡುವುದು ಅಂಚೆ ಇಲಾಖೆಯ ಕೆಲಸ. ಖಾಲಿ ಕಾರ್ಡು ಅಥವಾ ಲಕೋಟೆಗಳ ಮೇಲೆ ಹಚ್ಚುವುದಕ್ಕೆ ಬೇಕಾಗುವ ಅಂಚೆ ಚೀಟಿಗಳನ್ನು (ಪೋಸ್ಟಲ್ ಸ್ಟಾಂಪ್ಸ್) ಅಂಚೆ ಕಚೇರಿಗಳು ಮಾರುತ್ತವೆ. ಮುದ್ರಿತವಾಗಿರುವ ಅಂಚೆಯ ಚೀಟಿಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಕಾರ್ಡು ಮತ್ತು ಲಕೋಟೆಗಳು ಎಲ್ಲ ಅಂಚೆ ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲೂ ಮಾರಾಟಕ್ಕಿರುತ್ತವೆ. ಕಾನೂನು ರೀತ್ಯಾ ಅಂಚೆಯ ಮೂಲಕ ರವಾನಿಸುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕಾಗದಕ್ಕೂ ಅಂಚೆಯ ಚೀಟಿಯನ್ನು ಅಂಟಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ರವಾನಿಸುವ ಈ ಕೆಲಸದಿಂದ ಅಂಚೆಯ ಇಲಾಖೆಗೆ ಕ್ಲುಪ್ತವಾದ ಆದಾಯವಿದೆ. ಕಾಗದಗಳನ್ನು ಆಯಾ ವಿಳಾಸದವರಿಗೆ ಸಕಾಲದಲ್ಲಿ ತಲುಪಿಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಇಲಾಖೆಯದು. ಒಂದು ವೇಳೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಅಂಚೆ ಚೀಟಿಗಳನ್ನು ಅಂಟಿಸದೆ ಪತ್ರಗಳನ್ನು ರವಾನಿಸಿದರೆ ಇಲಾಖೆಯವರು ಅವನ್ನು ವಿಳಾಸದವರಿಗೆ ತಲುಪಿಸಿ, ಅವರಿಂದಲೇ ಅಥವಾ ಕಳುಹಿಸಿದವರಿಂದಲೇ ನಿಗದಿ ಮಾಡಿರುವ ದಂಡವನ್ನು ವಸೂಲು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
ಬೆಲೆ
ಆಯಾ ದೇಶದ ನಾಣ್ಯದ ರೀತ್ಯಾ ಅಂಚೆ ಚೀಟಿಗಳು ಮುದ್ರಿತವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ನಮ್ಮ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪೈಸೆ ಬೆಲೆಯುಳ್ಳದ್ದರಿಂದ ಹಿಡಿದು ಒಂದು ರೂಪಾಯಿ ಮತ್ತು ಒಂದು ರೂಪಾಯಿಗಿಂತ ಅಧಿಕಮೊತ್ತದ ಅಂಚೆ ಚೀಟಿಗಳು ಮುದ್ರಿತವಾಗುತ್ತವೆ.
ಮುದ್ರಣ
ಚೀಟಿಗಳ ಮೇಲೆ ಆಯಾ ದೇಶದ ಅನೇಕ ಚಿತ್ರಗಳು ಅಚ್ಚಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ನಮ್ಮ ದೇಶದ ಚೀಟಿಗಳ ಮೇಲೆ ದೇಶದ ಭೂಪಟ, ಪ್ರೆಕ್ಷಣೀಯ ಸ್ಥಳಗಳು, ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು, ಚಾರಿತ್ರಿಕ ವೀರರು, ಸಾಧುಸಂತರು, ವಿದ್ವಾಂಸರು ಮೊದಲಾದವರ ಭಾವಚಿತ್ರಗಳು, ಕೈಗಾರಿಕೋದ್ಯಮಗಳು, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಘಟನೆಗಳ ಸ್ಮಾರಕ ಚಿತ್ರಗಳು-ಹೀಗೆ ಅನೇಕ ಬಗೆಯ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಮುದ್ರಿಸಿರುತ್ತಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರಗಳ ಆಸೆಯಿಂದಾಗಿ ಇಂಥ ಚೀಟಿಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುವುದೇ ಅನೇಕರ ಹವ್ಯಾಸವಾಗಿದೆ. ಆಸಕ್ತರಿಗೆ ಇಂಥ ಚೀಟಿಗಳನ್ನು ಮಾರುವುದಕ್ಕೇ ಅನೇಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿವೆ.
ಬದಲಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
ಸೌಲಭ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಅನೇಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಒಮ್ಮೆ ಗೊತ್ತುಪಡಿಸಿರುವ ಶುಲ್ಕವನ್ನು ಅಂಚೆ ಇಲಾಖೆಗೆ ಕೊಟ್ಟು ತಾವು ರವಾನಿಸುವ ಕಾಗದಪತ್ರಗಳ ಮೇಲೆ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಮುದ್ರೆಯೊತ್ತಿ ರವಾನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆ ರೀತಿ ರವಾನಿಸುವ ಕಾಗದಗಳಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಅಂಚೆ ಚೀಟಿಗಳ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ. ಸರ್ಕಾರದ ಲಕೋಟೆಗಳ ಮೇಲೆ ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಸೇವೆಯ ಮೇರೆಗೆ ಎಂದು ಬರೆಯುತ್ತಾರಲ್ಲದೆ ಸರ್ಕಾರದ ಕೆಲಸಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಗೊತ್ತುಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಸರ್ವಿಸ್ ಸ್ಟಾಂಪ್ ಎಂಬ ಸರ್ಕಾರಿ ಅಂಚೆ ಚೀಟಿಗಳನ್ನು ಹಚ್ಚುತ್ತಾರೆ. ಈ ಎರಡು ವಿಧಗಳಲ್ಲದೆ ಅಂಚೆ ಚೀಟಿ ಇಲ್ಲದ, ಮುದ್ರೆ ಒತ್ತದ ಕಾಗದಗಳನ್ನು ಇಲಾಖೆಯವರು ರವಾನಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಯಾವ ಅಂಚೆ ಚೀಟಿಯೂ ಇಲ್ಲದ ಪತ್ರಗಳ ಮೇಲೆ ಇಲಾಖೆಯವರು ದುಪ್ಪಟ್ಟು ದಂಡ ವಸೂಲಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ನಾವು ರವಾನಿಸುವ ಕಾಗದ ಪತ್ರಗಳ ಮೇಲಿನ ಅಂಚೆ ಚೀಟಿಗಳ ಮೇಲೆ ಇಲಾಖೆಯವರು ತಮ್ಮ ತಾರೀಖಿನ ಮುದ್ರೆಯನ್ನು ಒತ್ತುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗೆ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಹಳೆಯ ಅಂಚೆ ಚೀಟಿಗಳನ್ನೇ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಬಳಸಲು ಅವಕಾಶವಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಉಪಯೋಗಿಸಿದಲ್ಲಿ ಅದು ಕಾನೂನಿಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗುತ್ತದೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
ವರ್ಗ:ಅಂಚೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ವರ್ಗ:ಅಂಚೆಚೀಟಿಗಳು
ಪವಿತ್ರವಾರ
ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತ ಬೆಥಾನಿಯಿಂದ ಜೆರುಸಲೇಮ್ಗೆ ಪಯಣಿಸಿದಾಗ ಯೆಹೂದ್ಯರು ಗರಿಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ಯೇಸುವನ್ನು ಹಾಡುತ್ತಾ ಹೊಗಳುತ್ತಾ ಸಾಗಿದರು. ಚರ್ಚುಗಳಲ್ಲಿ ಇಂದು ಅದನ್ನು ಪುನರಾವರ್ತಿಸುವುದೇ ಗರಿಗಳ ಹಬ್ಬ.
ಅನಂತರ ಬರುವ ಗುರುವಾರದಂದು ಯೇಸುಕ್ರಿಸ್ತರು ತಮ್ಮ ಶಿಷ್ಯರೊಂದಿಗೆ ಕೊನೆಯಭೋಜನ ಮಾಡಿ ಅಂತಿಮ ಸಂದೇಶ ನೀಡುವ ಆಚರಣೆಯನ್ನೂ ಚರ್ಚುಗಳಲ್ಲಿ ಪುನರಾವರ್ತಿಸುತ್ತಾರೆ.
ವರ್ಗ:ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ
ಟಿವಿ೯ ಕನ್ನಡ
ಟಿವಿ 9 ಕನ್ನಡ ಭಾರತದಲ್ಲಿ 24-ಗಂಟೆಗಳ ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಮನರಂಜನಾ ಚಾನೆಲ್ ಆಗಿದೆ. ಇದನ್ನು 9 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2006 ರಂದು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಚಾನಲ್ ಗಂಟೆಗೊಮ್ಮೆ ಸುದ್ದಿ, ಪ್ರಮುಖ ಸುದ್ದಿ ಘಟನೆಗಳ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಮತ್ತು ಸಂದರ್ಶನಗಳನ್ನು ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
9 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2021 ರಂದು, ಟಿವಿ9 ಕನ್ನಡ ಸುದ್ದಿ ವಾಹಿನಿಯು ಟಿವಿ9 ಕನ್ನಡ ಸುದ್ದಿ ವಾಹಿನಿಯ 15 ನೇ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವದ ನಂತರ ಈಗ ಹೆಚ್ ಡಿ ಚಾನಲ್ ಆಗಿದೆ
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಕಿರುತೆರೆ ವಾಹಿನಿಗಳು ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಕಿರುತೆರೆ ಸುದ್ದಿ ವಾಹಿನಿಗಳ ಪಟ್ಟಿ ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಟಿವಿ ವಾಹಿನಿ ವರ್ಗ:ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಟಿವಿ ಚಾನೆಲ್
ಮಂಗಳೂರು
ಮಂಗಳೂರು((ಉಚ್ಚಾರಣೆː), ಕರ್ನಾಟಕದ ನೈಋತ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ರೇವು ಪಟ್ಟಣ ಹಾಗೂ ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ನಗರಗಳಲ್ಲೊಂದು. ಭಾರತದ ಪಶ್ಚಿಮ ಕರಾವಳಿಯಲ್ಲಿ ಅರಬ್ಬೀ ಸಮುದ್ರದ ತೀರದಲ್ಲಿರುವ ಇದು ತನ್ನ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಮಂಗಳೂರು ಕರ್ನಾಟಕದ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರ. ಅರಬ್ಬೀ ಸಮುದ್ರದ ಬಂದರಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾದ ಇದು ಪ್ರಸ್ತುತ ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ಬಂದರುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ನೇತ್ರಾವತಿ ಮತ್ತು ಗುರುಪುರ ನದಿಗಳಿಂದುಂಟಾದ ಹಿನ್ನೀರಿನ ತಟದಲ್ಲಿರುವ ಈ ನಗರವು ಭಾರತದ ೭೫ ಪ್ರತಿಶತ ಕಾಫಿ ಮತ್ತು ಗೋಡಂಬಿ ರಫ್ತನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
ಮಂಗಳೂರು ತನ್ನ ದೇವಸ್ಥಾನಗಳಿಗೆ, ಕಡಲತೀರಗಳಿಗೆ ಹಾಗೂ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಿಗೆ ತುಂಬಾ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಷೆಗಳು ತುಳು, ಕೊಂಕಣಿ, ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾರಿ ಭಾಷೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಇಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ಗುಣಲಕ್ಷಣವಾದ ತೆಂಗಿನ ಮರಗಳು, ಜೊತೆಗೆ ಹೊರಳುವ ಪರ್ವತಶ್ರೇಣಿಗಳು, ಸಮುದ್ರಕ್ಕೆ ಹರಿಯುವ ನದಿ ಹೊಳೆಗಳು ಹಾಗೂ ಎಲ್ಲೆಲ್ಲೂ ಕಾಣುವ ಇಲ್ಲಿನ ಹಂಚಿನ ಛಾವಣಿಯ ಕಟ್ಟಡಗಳಿಂದ ತನ್ನ ವಿಶಿಷ್ಟತೆಯನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ಲ್ಯಾಟರೈಟ್ ಕಲ್ಲಿನಿಂದ ನಿರ್ಮಿತ, ಸ್ಥಳೀಯ ಗಟ್ಟಿ ಕೆಂಪು ಜೇಡಿಮಣ್ಣಿನಿಂದ ತಯಾರಿತ ಮಂಗಳೂರು ಹಂಚುಗಳ ಮನೆಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ. ಪುರಾತನ ಮನೆಗಳು ಸಾಮನ್ಯವಾಗಿ ವಿಸ್ತಾರವಾದ ಮರದ ಕೆತ್ತನೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯ ದೇಶದ ವಿಕ್ಟೋರಿಯ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿಯೂ ಮಂಗಳೂರು ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಒಂದು ಊರು ಇದೆ.
ಹೆಸರಿನ ಮೂಲ
200px|thumb|left|ಮಂಗಳೂರು ಸ್ಥಳೀಯ ದೇವತೆಯಾದ [[ಮಂಗಳಾದೇವಿ ದೇವಸ್ಥಾನ|ಮಂಗಳಾದೇವಿಯಿಂದ ತನ್ನ ಹೆಸರನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ]] ಸ್ಥಳೀಯ ಸ್ಥಳೀಯ ಹಿಂದೂ ದೇವತೆಯಾದ ಮಂಗಳಾದೇವಿಯಿಂದ ಮಂಗಳೂರು ತನ್ನ ಹೆಸರನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ಮತ್ಸ್ಯೇಂದ್ರನಾಥನೆಂಬ ನಾಥ್ ಪಂಥದ ಮುಖ್ಯಪುರುಷ, ಪ್ರೇಮಲಾದೇವಿ ಎಂಬ ಕೇರಳದ ರಾಜಕುಮಾರಿಯ ಜೊತೆ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದ. ಅವನು ರಾಜಕುಮಾರಿಯನ್ನು ತನ್ನ ಪಂಥಕ್ಕೆ ಪರಿವರ್ತಿಸಿಕೊಂಡು "ಮಂಗಳಾದೇವಿ" ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಿದನು. ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದ ಅನಾರೋಗ್ಯದಿಂದ ಮಂಗಳಾದೇವಿಯು ನಿಧನ ಹೊಂದಿದ್ದರಿಂದ ಅವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಯಾಣವನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಆದ್ದರಿಂದ ಅವಳ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಬೋಳಾರದಲ್ಲಿ ಒಂದು ದೇವಸ್ಥಾನವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. ಅದು ನಂತರ ಕ್ರಿ.ಶ. ೯೬೮ರಲ್ಲಿ ಅಲೂಪ ದೊರೆ ಕುಂದವರ್ಮನಿಂದ ಜೀರ್ಣೋದ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿತು.
ಈ ನಗರದ ಹಲವು ಪುರಾತನ ಉಲ್ಲೇಖಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನು ಪಾಂಡ್ಯ ರಾಜ ಚೆಟ್ಟಿಯನ್ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಅವನು ಕ್ರಿ.ಶ. ೭೧೫ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಮಂಗಲಾಪುರಂ ಎಂದು ಕರೆದಿದ್ದ. ೧೧ನೇ ಶತಮಾನದ ಅರಬ್ಬಿ ಪ್ರಯಾಣಿಕ ಇಬ್ನ್ ಬತೂತ ಮಂಗಳೂರನ್ನು ಮಂಜರೂರ್ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಕ್ರಿ.ಶ. ೧೫೨೬ರಲ್ಲಿ ಪೋರ್ಚುಗೀಸರು ಮಂಗಳೂರನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮ್ಯಾಂಗಲೋರ್ (ಇದು ಮಂಗಳೂರು ಎಂಬುದರ ಅಪಭ್ರಂಷ) ಎಂಬ ಹೆಸರು ಅಧಿಕೃತವಾಯಿತು. ನಂತರ ೧೭೯೯ರಲ್ಲಿ ಇದು ಬ್ರಿಟಿಷರ ಕೈವಶವಾದಾಗ ಈ ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ಹೆಸರು ಆಂಗ್ಲ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಮಿಳಿತಗೊಂಡಿತು.
ಮಂಗಳೂರು ನಗರದಲ್ಲಿ ಹಲವು ಭಾಷೆಗಳು ಆಡಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದು ಈ ನಗರವು ಹಲವು ಹೆಸರುಗಳನ್ನೂ ಹೊಂದಿದೆ. ಇಲ್ಲಿಯ ಮೂಲನಿವಾಸಿಗಳಾದ ತುಳುವರು ಮಾತನಾಡುವ ತುಳು ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಮಂಗಳೂರಿಗೆ ಕುಡ್ಲ ಎಂಬ ಹೆಸರಿದೆ. ಕುಡ್ಲ ಎಂದರೆ ಸಂಗಮ ಎಂದರ್ಥ. ನೇತ್ರಾವತಿ ಮತ್ತು ಫಾಲ್ಗುಣಿ ನದಿಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಸಂಗಮಿಸುವುದರಿಂದ ಸ್ಥಳೀಯ ತುಳುವರ ಇದನ್ನು ಕುಡ್ಲ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಕೊಂಕಣಿಯನ್ನಾಡುವ ಜನರು ಇದನ್ನು ಕೊಡಿಯಾಲ್ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಸ್ಥಳೀಯ ಬ್ಯಾರಿ ಸಮುದಾಯದವರು ಬ್ಯಾರಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಮಂಗಳೂರನ್ನು ಮೈಕಾಲ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಮೈಕಾಲ ಎಂದರೆ ಇದ್ದಿಲು ಎಂದರ್ಥ. ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನೇತ್ರಾವತಿ ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿ ಮರದಿಂದ ಇದ್ದಿಲು ತಯಾರಿಸುವ ರೂಢಿಯಿದ್ದುದರಿಂದ ನಗರಕ್ಕೆ ಈ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ ಎಂಬುದು ನಂಬಿಕೆ. ಪಕ್ಕದ ಕೇರಳೀಯರು ಮಂಗಳೂರನ್ನು ಮಂಗಲಾಪುರಂ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಆಂಗ್ಲ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಮಂಗಳೂರನ್ನು ಮ್ಯಾಂಗಲೋರ್ ಎಂದು ಉಚ್ಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.ಕೊಂಕಣಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಮಂಗಳೂರನ್ನು ಕೊಡೆಯಾಲ ಎಂದು ಕರೆಯುವುದು ರೂಡಿಯಲ್ಲಿದೆ.
ಇತಿಹಾಸ
200px|thumb|ಮಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿರುವ [[ಸುಲ್ತಾನ್ ಬತ್ತೇರಿ, ಮಂಗಳೂರು|ಸುಲ್ತಾನ್ ಬತ್ತೇರಿ ಕೋಟೆ. ಬ್ರಿಟಿಷ್ ನೌಕೆಗಳು ಗುರುಪುರ ನದಿಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುವುದನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನನು ೧೭೮೪ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನು.]]
ಹಿಂದೂ ಪುರಾಣಗಳ ಅನುಸಾರ ಈಗಿನ ಮಂಗಳೂರು ಪ್ರದೇಶವು ಪರಶುರಾಮ ಸೃಷ್ಟಿಯ ಒಂದು ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು. ಮಹರ್ಷಿ ಶ್ರೀ ಪರಶುರಾಮನು ಸಮುದ್ರದಿಂದ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಪಡೆದುಕೊಂಡ ಕರಾವಳಿ ಪ್ರದೇಶವೇ ಈ ಪರಶುರಾಮ ಸೃಷ್ಟಿ. ನಂತರ ಪರಶುರಾಮನು ಭಾನು ವಿಕ್ರಮನೆಂಬ ರಾಜನನ್ನು ಇಲ್ಲಿಯ ಪಟ್ಟಕ್ಕೇರಿಸಿದನು. ಭಾನುವು ತನ್ನ ಸಹೋದರರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಾದ ಉದಯವರ್ಮನಿಗೆ, ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಪಯಸ್ವಿನಿ ನದಿ ಹಾಗೂ ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ಗೋಕರ್ಣಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಪ್ರದೇಶದ ರಾಜ್ಯಭಾರವನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸಿದನು. ಇತರ ಪುರಾಣಗಳ ಅನುಸಾರ, ರಾಮಾಯಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ರಾಮನು ತುಳುನಾಡಿನ ರಾಜನಾಗಿದ್ದನು. ಮಹಾಭಾರತದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪಾಂಡವರಲ್ಲಿ ಕಿರಿಯವನಾದ ಸಹದೇವನು ಇಲ್ಲಿಯ ರಾಜ್ಯಪಾಲನಾಗಿದ್ದನು. ಅಜ್ಞಾತ ವಾಸದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬನವಾಸಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸವಾಗಿದ್ದ ಪಾಂಡವರು, ಮಂಗಳೂರಿನ ಸಮೀಪದ ಸರಪಾಡಿಗೆ ಭೇಟಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದರು. ಪಾರ್ಥಸಾರಥಿ ಅರ್ಜುನನು ಗೋಕರ್ಣದಿಂದ ಕಾಸರಗೋಡು ಸಮೀಪದ ಅಡೂರಿಗೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿದ್ದಾಗ ಈ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಸಂದರ್ಶಿಸಿ ಹಾದುಹೋಗಿದ್ದ ಎಂಬುದು ನಂಬಿಕೆ. ಮಹರ್ಷಿಗಳಾದ ಕಣ್ವ, ವ್ಯಾಸ, ವಶಿಷ್ಠ, ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರು ಇಲ್ಲಿ ಜಪದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿ ತಮ್ಮ ದಿನಗಳನ್ನು ಕಳೆದಿದ್ದರು.
ಈ ನಗರದ ಬಗ್ಗೆ ಹಲವು ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ದೊರೆತಿವೆ. ಗ್ರೀಕ್ ಸಂತ ಕೋಸ್ಮಸ್ ಇಂಡಿಕೊಪ್ಲೆಸ್ಟಸ್ ಮಂಗಳೂರು ಬಂದರನ್ನು ಮ್ಯಾಂಗರೌತ್ ಬಂದರು ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಪ್ಲೈನಿ ಎಂಬ ರೋಮನ್ ಇತಿಹಾಸಜ್ಞ ನಿತ್ರಿಯಾಸ್ ಎಂಬ ಸ್ಥಳದ ಬಗ್ಗೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಗ್ರೀಕ್ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಟಾಲೆಮಿಯು ನಿತ್ರೆ ಎಂಬ ಸ್ಥಳದ ಉಲ್ಲೇಖವನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದಾನೆ. ಈ ಎರಡೂ ಉಲ್ಲೇಖಗಳು ಬಹುಶಃ ಮಂಗಳೂರಿನ ಮೂಲಕ ಹರಿಯುತ್ತಿರುವ ನೇತ್ರಾವತಿ ನದಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಆಗಿರಬಹುದು. ಟಾಲೆಮಿಯು ತನ್ನ ರಚನೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಂಗಳೂರನ್ನು ಮಗನೂರ್ ಎಂದೂ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾನೆ. ರೋಮನ್ ಲೇಖಕ ಏರಿಯನ್ ಮಂಗಳೂರನ್ನು ಮ್ಯಾಂಡಗೊರಾ ಎಂದು ಕರೆದಿದ್ದಾನೆ. ೭ನೇ ಶತಮಾನದ ಒಂದು ತಾಮ್ರ ಶಾಸನವು ಮಂಗಳೂರನ್ನು ಮಂಗಳಾಪುರ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದೆ.
thumb|200px|left|ಬಿರುಸಿನ ಔದ್ಯೋಗಿಕರಣವು ನಗರವನ್ನು ವ್ಯಾಪಿಸುತ್ತಿದ್ದರೂ ಮಂಗಳೂರು ತನ್ನ ಹಳೆಯ ಸೊಬಗನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದಿದೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಇಲ್ಲಿನ ಕೆಂಪು ಹಂಚಿನ ಮನೆಗಳು ಕ್ರಿ. ಶ. ೨೦೦ರಿಂದ ೬೦೦ರವರೆಗೆ ಕದಂಬರು ಈ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಆಳಿದ್ದರು. ೧೪ನೇ ಶತಮಾನದವರೆಗೆ ಮಂಗಳೂರು ಅಲೂಪ ರಾಜವಂಶದ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿತ್ತು. ಅಲೂಪ ರಾಜ ಕವಿ ಅಲೂಪೇಂದ್ರನ (ಕ್ರಿ.ಶ. ೧೧೧೦ - ಕ್ರಿ.ಶ. ೧೧೬೦) ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆಡೆನ್‌ನ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಬೆನ್ ಯಿಜು ಮಂಗಳೂರಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದ. ೧೪ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಈ ನಗರವು ಪರ್ಷಿಯಾ ಕೊಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಾರದಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿ ಪಾಲ್ಗೊಂಡಿತ್ತು. ಮೊರಾಕ್ಕೊದ ಪ್ರಯಾಣಿಕ ಇಬ್ನ್ ಬತ್ತುತ, ೧೩೪೨ರಲ್ಲಿ ಮಂಗಳೂರಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದಾಗ, ಒಂದು ವಿಶಾಲವಾದ ಅಳಿವೆಯ ಮೇಲಿರುವ ನಗರಕ್ಕೆ ತಲುಪಿರುವುದಾಗಿಯೂ, ಆ ನಗರದ ಹೆಸರು ಮಂಜುರನ್' ಅಥವಾ ಮಡ್ಜೌರ್ ಆಗಿರಬಹುದು ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಅವನು ಆ ನಗರವು ವ್ಯಾಪಾರ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಪರ್ಷಿಯಾ ಹಾಗೂ ಯೆಮೆನ್‌ನ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಹಡಗಿನಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ ಬಂದು ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ನಡೆಸುತಿದ್ದರು ಎಂದು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದ್ದಾನೆ. ೧೪೪೮ರಲ್ಲಿ ಅಬ್ದುಲ್ ರಝಾಕ್ ಎಂಬ ಪರ್ಷಿಯಾದ ರಾಯಭಾರಿ ವಿಜಯನಗರಕ್ಕೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಇಲ್ಲಿಂದ ಹಾದುಹೋಗಿದ್ದ. ಅವನು ಇಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅದ್ಭುತ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ನೋಡಿರುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ. ಮೂಡುಬಿದಿರೆಯಲ್ಲಿರುವ ಶಾಸನಗಳು, ವಿಜಯನಗರ ರಾಜವಂಶದ ಎರಡನೆಯ ವೀರ ಹರಿಹರರಾಯನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ರಾಜ ಮಂಗರಸ ಒಡೆಯ ಮಂಗಳೂರು ರಾಜ್ಯದ ರಾಜ್ಯಪಾಲನಾಗಿದ್ದ ಎಂದು ವಿವರಿಸುತ್ತವೆ. ಇನ್ನೊಂದು ಶಾಸನವು ವಿಜಯನಗರದ ರಾಜ ಎರಡನೆಯ ವೀರ ದೇವರಾಯನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ೧೪೨೯ರಲ್ಲಿ ದೇವ ರಾಜ ಒಡೆಯ ಮಂಗಳೂರು ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಆಳಿದ್ದನು ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ. ಹಲವು ಬಲಶಾಲಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಗಳು ಮಂಗಳೂರಿನ ಸ್ವಾಧೀನಕ್ಕಾಗಿ ಹೋರಾಟವನ್ನು ನಡೆಸಿವೆ. ಪೋರ್ಚುಗೀಸರ ಆಗಮನಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು ಮಂಗಳೂರನ್ನು ಆಳಿದ ರಾಜವಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಪಶ್ಚಿಮ ಚಾಲುಕ್ಯರು, ರಾಷ್ಟ್ರಕೂಟರು ಮತ್ತು ಹೊಯ್ಸಳರು ಪ್ರಮುಖರು.
ಮಂಗಳೂರಿನ ಮೇಲೆ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ೧೪೯೮ರಿಂದ ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲೇ ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ನಾವಿಕ ವಾಸ್ಕೋ ಡ ಗಾಮನು ಮಂಗಳೂರಿನ ಸಮೀಪದ ಸೈಂಟ್ ಮೇರಿಸ್ ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ ಬಂದಿಳಿದ್ದಿದ್ದ. ೧೫೨೦ರಲ್ಲಿ ಪೋರ್ಚುಗೀಸರು ಇದನ್ನು ವಿಜಯನಗರದ ಅರಸರಿಂದ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ೧೫೨೬ ರಲ್ಲಿ ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ವೈಸರಾಯ್ ಲೋಪೊ ಡೆ ಸಾಂಪಯೋ ಬಂಗರ ರಾಜ ಮತ್ತು ಅವನ ಮೈತ್ರಿ ಪಡೆಯನ್ನು ಸೋಲಿಸುವಲ್ಲಿ ಸಫಲನಾದನು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಇಲ್ಲಿನ ವ್ಯಾಪಾರ ವಹಿವಾಟು ಮುಸ್ಲಿಮರ ಕೈ ತಪ್ಪಿ ಪೋರ್ಚುಗೀಸರ ಕೈವಶವಾಯಿತು. ೧೬ ಮತ್ತು ೧೭ನೇ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಪೋರ್ಚುಗೀಸರು ಮಂಗಳೂರು ಬಂದರಿನ ಮೂಲಕ ಅರಬ್ಬೀ ಸಮುದ್ರದ ಅಧಿಪತ್ಯವನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದರು. ೧೬ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಮಂಗಳೂರು ಗೋವಾದಿಂದ ಗೌಡ ಸಾರಸ್ವತ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಮತ್ತು ರೋಮನ್ ಕಾಥೊಲಿಕರ ಅಗಾಧವಾದ ಜನಪ್ರವಾಹವನ್ನು ಕಂಡಿತು. ೧೬೯೫ರಲ್ಲಿ ಅರಬ್ ವ್ಯಾಪಾರದ ಮೇಲೆ ಪೋರ್ಚುಗೀಸರ ನಿರ್ಬಂಧದಿಂದಾಗಿ, ಇದು ಅರಬರಿಂದ ದಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ೧೭ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಇಕ್ಕೇರಿ ಮನೆತನದ ವೆಂಕಟಪ್ಪ ನಾಯಕನು ಪೋರ್ಚುಗೀಸರನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದನು. ಇವರ ಆಳ್ವಿಕೆಯು ೧೭೬೨ರವರೆಗೆ ಮುಂದುವರೆಯಿತು.
೧೭೬೩ರಲ್ಲಿ ಹೈದರಾಲಿಯು ಮಂಗಳೂರನ್ನು ಜಯಿಸಿದನು. ೧೭೬೮ ಮತ್ತು ೧೭೯೪ರ ಮಧ್ಯ ಬ್ರಿಟಿಷರು ಇದನ್ನು ಕೈವಶ ಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವವರೆಗೆ ನಗರವು ಅವನ ಅಧೀನದಲ್ಲಿತ್ತು. ನಂತರ ೧೭೯೪ರಲ್ಲಿ ಹೈದರಾಲಿಯ ಮಗ ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನನು ಇನ್ನೊಮ್ಮೆ ಇದನ್ನು ತನ್ನ ಹತೋಟಿಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡನು. ಇವನ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಗರವು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಹಲವು ಆಂಗ್ಲೊ-ಮೈಸೂರು ಯುದ್ಧಗಳಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿ ನಿಂತಿತು. ಎರಡನೇ ಆಂಗ್ಲೊ-ಮೈಸೂರು ಯುದ್ಧವು ೧೧ ಮಾರ್ಚ್ ೧೭೮೪ರಲ್ಲಿ ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನ ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪೆನಿ ಮಧ್ಯದ ಮಂಗಳೂರು ಒಪ್ಪಂದದೊಂದಿಗೆ ಕೊನೆಗೊಂಡಿತು.
thumb|200px|ಮಂಗಳೂರು ಕೆಮಿಕಲ್ಸ್ ಆಂಡ್ ಫರ್ಟಿಲೈಸರ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ೧೭೯೧ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರು ಇದನ್ನು ಇನ್ನೊಮ್ಮೆ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ಆದರೆ ೧೭೯೩ರಲ್ಲಿ ಟಿಪ್ಪು ಇದರ ಮೇಲೆ ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಿದನು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ೧೭೯೪ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರು ನಗರವನ್ನು ಟಿಪ್ಪುವಿಗೆ ಬಿಟ್ಟು ಕೊಟ್ಟರು. ೧೭೯೯ರಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕನೇ ಆಂಗ್ಲೊ-ಮೈಸೂರು ಯುದ್ಧದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನನ ಮರಣಾನಂತರ ಮತ್ತು ಶ್ರೀರಂಗಪಟ್ಟಣದ ಪತನದ ನಂತರ, ನಗರವು ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಕೈವಶವಾಯಿತು. ನಂತರ ೧೯೪೭ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ತನಕ ಇದು ಬ್ರಿಟಿಷರ ಅಧೀನದಲ್ಲಿಯೇ ಇದ್ದಿತು.
ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಅಧಿಪತ್ಯದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಗರವು ಶಾಂತಿಯುತವಾದ ಆಡಳಿತವನ್ನು ಕಂಡಿತು. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲೇ ಶಾಶ್ವತವಾದ ದೃಶ್ಯಮಾನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಮಂಗಳೂರು ಸಾಕ್ಷಿಯಾಯಿತು. ಕ್ರಮೇಣ ಇದು ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಉದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಪ್ರವರ್ಧಮಾನವಾಗಿ ಬೆಳೆದು, ಆಮದು ಮತ್ತು ರಫ್ತಿನ ವಾಣಿಜ್ಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡಿತು. ೧೮೩೪ರಲ್ಲಿ ಜರ್ಮನ್ ಬೇಸಲ್ ಮಿಶನ್ನಿನ ಆರಂಭವು ಹತ್ತಿ ನೇಯ್ಗೆ ಮತ್ತು ಹಂಚು ತಯಾರಿಕಾ ಉದ್ಯಮಗಳನ್ನು ನಗರಕ್ಕೆ ತಂದುಕೊಟ್ಟಿತು. ೧೯೦೭ ರಲ್ಲಿ ಮಂಗಳೂರನ್ನು ದಕ್ಷಿಣ ರೈಲ್ವೆಯ ಜೊತೆ ಜೋಡಿಸಿದುದು ಮತ್ತು ನಂತರ ಮೋಟಾರ್ ವಾಹನಗಳ ಆಗಮನವು ನಗರದೊಂದಿಗೆ ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿಸಿತು. ರೋಮನ್ ಕಥೊಲಿಕ್ ಮಿಶನ್ ಗಳು ಶಿಕ್ಷಣ, ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ಸಮಾಜ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ತುಂಬಾ ಪ್ರಮುಖವಾದ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದವು. ೧೮೬೫ರ ಮದ್ರಾಸ್ ನಗರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ನಿಯಮದ ಅನುಸಾರ ಮಂಗಳೂರು ನಗರಸಭೆ ಆಡಳಿತದ ಅಧೀನದಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ೨೨ ಮೇ, ೧೮೬೬ರಲ್ಲಿ ನಗರವು ನಗರಸಭೆಯಾಗಿ ಪ್ರತಿಷ್ಟಾಪನೆಗೊಂಡಿತು.
೧೯೪೭ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ನಂತರ, ಮದ್ರಾಸ್ ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್ಸಿಯ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದ ಮಂಗಳೂರನ್ನು ೧೯೫೬ದಲ್ಲಿ ಮೈಸೂರು ರಾಜ್ಯದೊಳಗೆ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ಮೈಸೂರು ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಬಂದರಿನ ಸೌಲಭ್ಯವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಮಂಗಳೂರು, ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆಯಿತು. ೨೦ನೇ ಶತಮಾನದ ಅಂತ್ಯವು ಮಂಗಳೂರು ಉದ್ಯಮ ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದುವುದಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಯಿತು. ಸತತ ಔದ್ಯೋಗಿಕರಣದ ನಂತರವೂ ಮಂಗಳೂರು ತನ್ನ ಹಳೆಯ ಸೊಬಗನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದಿದೆ. ತೆಂಗಿನ ಮರಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಮೇಲೆದ್ದಿರುವ ಕೆಂಪು ಹಂಚಿನ ಕಟ್ಟಡಗಳು, ಸಮುದ್ರ ತೀರದಲ್ಲಿ ಸಾಲಾಗಿ ನಿಲ್ಲಿಸಿರುವ ಮೀನುಗಾರಿಕಾ ದೋಣಿಗಳು ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು.
ಭೂಗೋಳ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ
ಮಂಗಳೂರು ನಗರವು ನೇತ್ರಾವತಿ ಮತ್ತು ಗುರುಪುರ ನದಿಗಳಿಂದುಂಟಾದ ಹಿನ್ನೀರಿನ ಮೇಲೆ ನೆಲೆಸಿದೆ. ಈ ನದಿಗಳು ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಹರಿಯುವುದರ ಮೂಲಕ ಈ ನಗರವನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿಯುತ್ತವೆ. ಎರಡೂ ನದಿಗಳು ನಗರದ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಅಳಿವೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿ ಅರಬ್ಬೀ ಸಮುದ್ರವನ್ನು ಸೇರುತ್ತವೆ. ನಗರದ ಕರಾವಳಿ ತೀರದುದ್ದಕ್ಕೂ ಹಲವು ಕಡಲತೀರ/ಬೀಚ್ ಗಳಿವೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾದುವು ಮುಕ್ಕ, ಪಣಂಬೂರು, ತಣ್ಣೀರುಬಾವಿ, ಕೆ.ಆರ್.ಇ.ಸಿ., ಸೋಮೇಶ್ವರ ಹಾಗೂ ಸಮ್ಮರ್ ಸ್ಯಾಂಡ್ ಬೀಚ್ ಗಳು. ಇಲ್ಲಿನ ವೃಕ್ಷಸಮೂಹವು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ತೆಂಗಿನ ಮರಗಳು, ತಾಳೆ ಜಾತಿಯ ಮರಗಳು, ಅಶೋಕ ವೃಕ್ಷಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಇತರ ಕೆಲವು ಮರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಭಾರತದ ಇತರ ನಗರಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಮಂಗಳೂರು ಇನ್ನೂ ತನ್ನ ಹಸಿರು ಹೊದಿಕೆಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದಿದೆ.
ಮಂಗಳೂರು ಉಷ್ಣವಲಯದ ವಾಯುಗುಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ನಗರದಲ್ಲಿ ಬೇಸಿಗೆಕಾಲ ಮತ್ತು ಚಳಿಗಾಲಗಳು ಸಮಾನವಾಗಿದ್ದು, ಎರಡೂ ಋತುಗಳಲ್ಲೂ ತಾಪಮಾನವು ಸರಾಸರಿ ೨೭°C ನಿಂದ ೩೪°Cವರೆಗೆ ಇರುತ್ತದೆ. ತೇವಾಂಶವು ಸರಾಸರಿ ೭೮% ತಲುಪುತ್ತದೆ. ಪರ್-ಹ್ಯೂಮಿಡ್(ಎ)[Per-Humid(A)] ವಲಯಕ್ಕೆ ಸೇರುವ ಈ ನಗರವು ಅರಬ್ಬೀ ಸಮುದ್ರ ಶಾಖೆಯ ನೈಋತ್ಯ ಮಾನ್ಸೂನಿನ ನೇರ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೆ ಒಳಪಡುತ್ತದೆ. ಮೇಯಿಂದ ಆಕ್ಟೋಬರ್ ವರೆಗಿನ ೬ ತಿಂಗಳ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ವಾರ್ಷಿಕ ಮಳೆಯ ೯೦ ಪ್ರತಿಶತ ಮಳೆಯನ್ನು ಇದು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ. ಇತರ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಒಣಹವೆಯಿರುತ್ತದೆ.
ಡಿಸೆಂಬರ್ ನಿಂದ ಫೆಬ್ರವರಿವರೆಗಿನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ ತಾಪಮಾನ ಹಾಗೂ ತೇವಾಂಶಗಳೆರಡೂ ಇತರ ತಿಂಗಳುಗಳಿಗಿಂತ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಿರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಈ ಸಮಯವು ಮಂಗಳೂರನ್ನು ಭೇಟಿಕೊಡಲು ಅತಿ ಸೂಕ್ತ. ದಿನದಲ್ಲಿ ತಾಪಮಾನವು ೩೦°C ಗಿಂತ ಕಡಿಮೆಯಿದ್ದರೆ, ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ೨೦°C ಗಿಂತ ಕಡಿಮೆಯಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಋತುವಿನ ನಂತರ ಕಾಲಿಡುವುದೇ ಬೇಸಿಗೆಕಾಲ. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ತಾಪಮಾನವು ೩೮°C ಗಳ ತನಕ ಏರುತ್ತದೆ. ಇದರ ನಂತರ ಮಳೆಗಾಲವು ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಭಾರತದ ಇತರ ನಗರ ಕೇಂದ್ರಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಮಂಗಳೂರು ಭಾರಿ ಮಳೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ. ಜೂನ್ ನಿಂದ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ವರೆಗಿನ ಸಮಯಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ನಗರವು ೪೦೦೦ ಮಿಲಿ ಮೀಟರ್ ಗಳಷ್ಟು ವರ್ಷಧಾರೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ.
1087x1087px|thumb|center|[[ಕದ್ರಿ|ಕದ್ರಿಯಿಂದ ಮಂಗಳೂರು ನಗರದ ಸಮಗ್ರ ನೋಟ (೨೦೦೭)]]
ಅರ್ಥ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
200px|thumb|right|ಮಂಗಳೂರಿನ ಸಮೀಪದ [[ಮುಕ್ಕ|ಮುಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ]]
200px|thumb|ಮಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿರುವ [[ಕುದ್ರೆಮುಖ ಐರನ್ ಓರ್ ಕಂಪನಿ ಲಿಮಿಟೆಡ್]] ಮಂಗಳೂರಿನ ಅರ್ಥ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಾವಸಾಯಿಕ ಸಂಸ್ಕರಣೆ ಹಾಗೂ ಬಂದರು ಸಂಬಂಧಿತ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿವೆ. ನವ ಮಂಗಳೂರು ಬಂದರು ಭಾರತದ ೯ನೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಸರಕು ನಿರ್ವಹಣಾ ಬಂದರಾಗಿದೆ. ಇದು ಭಾರತದ ೭೫ ಪ್ರತಿಶತ ಕಾಫಿ ಮತ್ತು ಗೋಡಂಬಿ ರಫ್ತನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಮಂಗಳೂರು ಹಂಚುಗಳು ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದ್ದು ಈಗಲೂ ನಗರದಲ್ಲಿ ತುಂಬಾ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಮಂಗಳೂರು, ವಾಹನಗಳ 'ಲೀಫ್ ಸ್ಪ್ರಿಂಗ್' ಉದ್ಯಮದ ತವರು. 'ದ ಕೆನರಾ ವರ್ಕ್ ಶೋಪ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್' ಮತ್ತು 'ಲ್ಯಾಮಿನ ಸಸ್ಪೆನ್ಶನ್ ಪ್ರೊಡಕ್ಟ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್' ಗಳು ಚಿರಪರಿಚಿತ ಲೀಫ್ ಸ್ಪ್ರಿಂಗ್ ಉದ್ಯಮಗಳು. ಬೈಕಂಪಾಡಿ ಮತ್ತು ಯೆಯ್ಯಾಡಿ ಕೈಗಾರಿಕಾ ವಲಯಗಳು ಹಲವು ಸಣ್ಣ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಿಗೆ ಮನೆಯಾಗಿದೆ. ನಗರವು ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾದಿಂದ ಮರಮುಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಆಮದು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ಪೀಠೋಪಕರಣಗಳ ತಯಾರಿಕೆಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಗರವು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಮರಮುಟ್ಟುಗಳ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರವೇಶ ದ್ವಾರವೂ ಆಗಿದೆ. ಬೀಡಿ ತಯಾರಿಕೆ ಇಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ಗೃಹ ಕೈಗಾರಿಕೆ. 'ಮಂಗಳೂರು ಕೆಮಿಕಲ್ಸ್ ಆಂಡ್ ಫರ್ಟಿಲೈಸರ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್', 'ಕುದ್ರೆಮುಖ ಐರನ್ ಓರ್ ಕಂಪನಿ ಲಿಮಿಟೆಡ್', 'ಮಂಗಳೂರು ರಿಫೈನರಿ ಆಂಡ್ ಪೆಟ್ರೋಕೆಮಿಕಲ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್', 'ಬಿ.ಎ.ಎಸ್.ಎಫ್', 'ಇ.ಎಲ್.ಎಫ್ ಗ್ಯಾಸ್' ಇಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ದಿಮೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು. ಪ್ರಮುಖ ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಾದ ಇನ್ಫೋಸಿಸ್, ವಿಪ್ರೊ, 'ಎಂಫಾಸಿಸ್ ಬಿ.ಪಿ.ಒ' ಹಾಗೂ 'ಫರ್ಸ್ಟ್ ಅಮೇರಿಕನ್ ಕೋರ್ಪೋರೇಷನ್'ಗಳು ನಗರದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿವೆ.
ಮೂರು ಮೀಸಲು ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಪಾರ್ಕ್ ಗಳು ನಗರಕ್ಕೆ ಕಾಲಿಡುತ್ತಿದ್ದು, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ಈಗಾಗಲೆ ನಿರ್ಮಾಣದ ಹಂತದಲ್ಲಿವೆ. ಗಂಜಿಮಠದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವ 'ರಫ್ತು ಉತ್ತೇಜನ ಕೈಗಾರಿಕಾ ವಲಯ' ಮೊದಲನೆಯದಾದರೆ, ಎರಡನೆಯದು ಮಂಗಳೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿತವಾಗುತ್ತಿರುವ 'ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ವಿಶೇಷ ಆರ್ಥಿಕ ವಲಯ'. ಗಂಜಿಮಠದಲ್ಲಿ ಮೂರನೇ 'ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ವಿಶೇಷ ಆರ್ಥಿಕ ವಲಯ'ದ ನಿರ್ಮಾಣವನ್ನು ಪ್ರಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಬಿ.ಎ. ಗ್ರೂಪ್ ನವರಿಂದ ೨೦ ಲಕ್ಷ ಚದರ ಫೀಟ್ ಗಳ 'ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ವಿಶೇಷ ಆರ್ಥಿಕ ವಲಯ'ವು ತುಂಬೆಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣ ಹಂತದಲ್ಲಿದೆ. ತೈಲ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಕೃತಿಕ ಅನಿಲ ನಿಗಮವು (ಒ.ಎನ್.ಜಿ.ಸಿ) 'ಮಂಗಳೂರು ವಿಶೇಷ ಆರ್ಥಿಕ ವಲಯ'ದಲ್ಲಿ ೧೫ ಮಿಲಿಯನ್ ಟನ್ನಿನ ಹೊಸ ಸಂಸ್ಕರಣಾಗಾರ, ಪೆಟ್ರೋಕೆಮಿಕಲ್ ಸ್ಥಾವರ ಹಾಗೂ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಎಲ್.ಎನ್.ಜಿ ಸ್ಥಾವರಗಳ ಮೇಲೆ ೩೫,೦೦೦ ಕೋಟಿ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಬಂಡವಾಳ ಹೂಡುವ ಬಗ್ಗೆ ಯೋಜನೆ ರೂಪಿಸಿದೆ. ಇದು ದೇಶದ ಪ್ರಥಮ 'ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಮ್, ಕೆಮಿಕಲ್ಸ್, ಪೆಟ್ರೋಕೆಮಿಕಲ್ಸ್ ಇನ್ವೆಸ್ಟ್ ಮೆಂಟ್ ರೀಜನ್'(PCPIR) ಆಗಲಿದೆ. ಇಂತಹ ಇತರ ಪಿ.ಸಿ.ಪಿ.ಐ.ಆರ್. ಗಳು ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದ ನಯಚಾರ್ ನಲ್ಲಿ, ಹರಿಯಾಣದ ಪಾಣಿಪತ್ ನಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶದ ಅಚ್ಯುತಪುರಂನಲ್ಲಿವೆ. 'ಇಂಡಿಯನ್ ಸ್ಟ್ರಾಟೆಜಿಕ್ ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಮ್ ರಿಸರ್ವ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್' ಎಂಬ 'ಆಯಿಲ್ ಇಂಡಸ್ಟ್ರಿ ಡೆವಲಪ್ಮೆಂಟ್ ಬೋರ್ಡ್'ನ ವಿಶೇಷ ಘಟಕವು ಮಂಗಳೂರು ಹಾಗೂ ಭಾರತದ ಇತರ ಎರಡು ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ 'ಕಚ್ಚಾತೈಲ ಸಂಗ್ರಹಣಾ ಸ್ಥಾವರ'ಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ನಿಶ್ಚಯಿಸಿದೆ. ಯೋಜಿತ, ವಾರ್ಷಿಕ ೫ ಮಿಲಿಯನ್ ಮೆಟ್ರಿಕ್ ಟನ್ನು(ಎಮ್.ಎಮ್.ಟಿ.ಪಿ.ಎ) ಸಂಗ್ರಹಣೆಯಲ್ಲಿ ೧.೫ ಎಮ್.ಎಮ್.ಟಿ.ಪಿ.ಎ ಮಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿಯೂ, ೧.೦ ಎಮ್.ಎಮ್.ಟಿ.ಪಿ.ಎ ವಿಶಾಖಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿಯೂ ಹಾಗೂ ೨.೫ ಎಮ್.ಎಮ್.ಟಿ.ಪಿ.ಎ ಮಂಗಳೂರಿನ ಸಮೀಪದ ಪಡೂರಿನಲ್ಲಿಯೂ ನಿರ್ವಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. 'ಇಂಡಿಯಾ ಟುಡೆ'ಯ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಪುಟದ ಅನುಸಾರ ಮಂಗಳೂರು (ಕೊಚ್ಚಿಯ ನಂತರ) ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲೇ ಅತಿ ವೇಗವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದುತ್ತಿರುವ ನಾನ್-ಮೆಟ್ರೊ(ಮೆಟ್ರೋವಲ್ಲದ) ನಗರವಾಗಿದೆ.
ಕಾರ್ಪೋರೇಷನ್ ಬ್ಯಾಂಕ್, ಕೆನರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್, ಮತ್ತು ವಿಜಯ ಬ್ಯಾಂಕ್, ಗಳು ೨೦ನೇ ಶತಮಾನದ ಪೂರ್ವಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಮಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಗೊಂಡ ಮೂರು ರಾಷ್ಟ್ರೀಕೃತ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು. ಮಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕರ್ಣಾಟಕ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆ ಸಮಯದ ದೊಡ್ಡ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ಮಂಗಳೂರು ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್ ಕೊ-ಓಪರೇಟಿವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್, ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಹಾಗೂ ಎಸ್.ಸಿ.ಡಿ.ಸಿ.ಸಿ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಮಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಗೊಂಡ ವರ್ಗೀಕೃತ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು.
ದೋಣಿ ನಿರ್ಮಾಣ ಹಾಗೂ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಉದ್ಯಮಗಳು ಪೀಳಿಗೆಗಳಿಂದ ಮಂಗಳೂರಿನ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ಯಮಗಳಾಗಿವೆ. ಮಂಗಳೂರು ಬಂದರಿನ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿರುವ 'ಹಳೆ ಮಂಗಳೂರು ಬಂದರು' ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಮೀನುಗಾರಿಕಾ ಬಂದರಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಮೀನುಗಾರಿಕೆಗಾಗಿ ಬಳಸುವ ಭಾರಿ ಪ್ರಮಾಣದ ಯಾಂತ್ರಿಕೃತ ದೋಣಿಗಳು ಲಂಗರು ಹಾಕಿರುತ್ತವೆ. ಮೀನುಗಾರಿಕಾ ಉದ್ಯಮವು ಸಾವಿರಾರು ಜನರನ್ನು ಈ ಉದ್ಯೋಗದಲ್ಲಿ ಬಳಸಿಕೊಂಡಿದೆ ಹಾಗೂ ಅವರ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಸುತ್ತಮುತ್ತಲ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ರಫ್ತು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹಂಚು, ಬೀಡಿ, ಕಾಫಿ ಮತ್ತು ಗೋಡಂಬಿ ಉದ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಮಂಗಳೂರಿನ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಪ್ರಮುಖವಾದ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡು ಬಂದಿದೆ, ಹಾಗಿದ್ದೂ ಆಧುನಿಕ ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲಿ ಕಾಂಕ್ರೀಟಿನ ಬಳಕೆಯಿಂದಾಗಿ ಹಂಚಿನ ಉದ್ಯಮವು ಅವನತಿಯ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಗಿದೆ. 'ಅಲ್ಬುಕರ್ಕ್ ಹಂಚಿನ ಕಾರ್ಖಾನೆ'ಯು ಭಾರತದಲ್ಲೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಹಂಚಿನ ಕಾರ್ಖಾನೆಯಾಗಿದ್ದು,ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಮಂಗಳೂರು ಕೆಂಪು ಹಂಚುಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುತ್ತದೆ. ಮಂಗಳೂರಿನ ಉಪನಗರವಾದ ಉಳ್ಳಾಲದಲ್ಲಿ ಹೆಣೆದ ಉಡುಪುಗಳು ಹಾಗೂ ತೆಂಗಿನ ನಾರಿನ ದಾರಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಜನಸಂಖ್ಯೆ
200px|thumb|left|ಮಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿರುವ ಸಂತ ಅಲೋಶಿಯಸ್ ಚರ್ಚು ಮಂಗಳೂರು ಬಹುಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಹಾಗೂ ಬಹುಭಾಷೀಯ ನಗರವಾಗಿದೆ. ತುಳು, ಕೊಂಕಣಿ ಹಾಗೂ ಬ್ಯಾರಿ ಭಾಷೆಗಳು ಇಲ್ಲಿನ ಮೂರು ಸ್ಥಳೀಯ ಭಾಷೆಗಳಾಗಿದ್ದು, ಕನ್ನಡ, ಹಿಂದಿ, ಆಂಗ್ಲ ಮತ್ತು ಉರ್ದು ಭಾಷೆಗಳೂ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿವೆ. ಕನ್ನಡ ಇಲ್ಲಿನ ದ್ವಿತೀಯ ಭಾಷೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇಲ್ಲಿನ ಅಧಿಕೃತ ಭಾಷೆಯಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಅಧಿಕ ಭಾಗವು ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮೀಯರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಮೊಗವೀರರು, ಬಿಲ್ಲವರು ಹಾಗೂ ಬಂಟರು ಇದರಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖರು. ಕೋಟಾ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ಶಿವಳ್ಳಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ಸ್ಥಾನಿಕ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ಹವ್ಯಕ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ಗೌಡ ಸಾರಸ್ವತ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ದೈವಜ್ಞ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ರಾಜಪುರ ಸಾರಸ್ವತ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಕೂಡಾ ಹಿಂದು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಗಣನೀಯ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ. ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಇನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪ ಭಾಗವು ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮೀಯರನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇವರಲ್ಲಿ ಕೊಂಕಣಿ ಮಾತನಾಡುವ ಕಾಥೋಲಿಕರು ಹೆಚ್ಚು ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು 'ಮಂಗಳೂರು ಕಾಥೋಲಿಕರು' ಎಂದೇ ಪ್ರಸಿದ್ಧರು. ಮುಸ್ಲಿಮರು ಇಲ್ಲಿನ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾಕ ಜನತೆಯಾಗಿದ್ದು, ಅವರ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ೮೦ ಪ್ರತಿಶತ ಜನರು ಅವರದೇ ಭಾಷೆಯಾದ ಬ್ಯಾರಿ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಮಾತಾಡುತ್ತಾರೆ. ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಜೈನ ಧರ್ಮವನ್ನೂ ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ.
ಸಂಸ್ಕೃತಿ
200px|thumb|right|ಜ್ಯೋತಿ ಟಾಕೀಸು ಮಂಗಳೂರಿನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಚಿತ್ರಮಂದಿರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು 200px|thumb|right|[[ಯಕ್ಷಗಾನ ವೇಷಧಾರಿ]] ಮಂಗಳೂರಿನ ನಿವಾಸಿಯೊಬ್ಬರನ್ನು ಮಂಗಳೂರಿನ ನಿವಾಸಿಯೊಬ್ಬರನ್ನು ತುಳುವಿನಲ್ಲಿ ಕುಡ್ಲದಾರ್ ಎಂದೂ, ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಮಂಗಳೂರಿನವರು ಎಂದೂ, ಕಾಥೋಲಿಕ್ ಕೊಂಕಣಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಡಿಯಾಲ್ ಘರಾನೊ ಎಂದೂ, ಜಿ.ಎಸ್.ಬಿ ಕೊಂಕಣಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಡಿಯಾಲ್ಚಿ ಅಥವಾ ಮಂಗ್ಳೂರ್ಚಿ ಎಂದೂ ಆಂಗ್ಲದಲ್ಲಿ ಮ್ಯಾಂಗಲೋರಿಯನ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಬಿಜೈ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿರುವ ಶ್ರೀಮಂತಿ ಬಾಯಿ ಮ್ಯೂಸಿಯಮ್ ಮಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿರುವ ಏಕೈಕ ವಸ್ತು ಸಂಗ್ರಹಾಲಯ. ಮಣ್ಣಗುಡ್ಡದ ಸಮೀಪವಿರುವ ಬಿಬ್ಲಿಯೋಫೈಲ್ಸ್ ಪಾರಡೈಸ್ ಕಾರ್ಪೋರೇಷನ್ ಬ್ಯಾಂಕಿನಿಂದ ನಡೆಸಲ್ಪಡುತ್ತಿರುವ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಾಚನಾಲಯವಾಗಿದೆ. ಯಕ್ಷಗಾನವು ಇಲ್ಲಿನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನೃತ್ಯ ಕಲೆಯಾಗಿದ್ದು, ಕಹಳೆ ಘೋಷಗಳೊಂದಿಗೆ ರಾತ್ರಿಯುದ್ದಕ್ಕೂ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ದಸರಾ ಹಾಗೂ ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣ ಜನ್ಮಾಷ್ಟಮಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಹುಲಿವೇಶವು ಇಲ್ಲಿನ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಜಾನಪದ ನೃತ್ಯ ಕಲೆ. ಇದರಂತೆಯೇ ಕರಡಿವೇಶವೂ ದಸರಾ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವಂತಹ ಇಲ್ಲಿನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನೃತ್ಯ ರೀತಿ. ಭೂತಕೋಲ ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರಚಲಿತವಿರುವ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಸ್ಕಾರಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ನೃತ್ಯ ಕಲೆ. ಜನರ ಮನರಂಜನೆಗಾಗಿ ಇರುವ ಕಂಬಳವು ಇಲ್ಲಿನ ಕೆಸರು ಗದ್ದೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆಸುವ ಕೋಣ ಹಾಗೂ ಎತ್ತುಗಳ ಓಟ. ಕೋರಿಕಟ್ಟ (ಕೋಳಿ ಅಂಕ) ಇಲ್ಲಿನ ಇನ್ನೊಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಆಟ. ನಾಗದೇವತೆಯನ್ನು ಪೂಜಿಸುವ ಹಬ್ಬವಾದ ನಾಗಾರಾಧನೆಯೂ ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರಚಲಿತದಲ್ಲಿದೆ.
ಪಾಡ್ದನಗಳು ವೇಷಧಾರಿ ಸಮುದಾಯದವರಿಂದ ತುಳುವಿನಲ್ಲಿ ಹಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಲಾವಣಿಯಂತಹ ಜಾನಪದ ಗೀತೆಗಳು. ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಡಮರುವಿನ ಲಯಬದ್ಧ ಬಡಿತದೊಂದಿಗೆ ಹಾಡಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಕೋಲ್ಕೈ (ಕೋಲಾಟದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹಾಡಲ್ಪಡುತ್ತದೆ), ಉಂಜಲ್ ಪಾಟ್ (ಮಗುವನ್ನು ತೊಟ್ಟಿಲಿನಲ್ಲಿ ಮಲಗಿಸುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ), ಮೊಯ್ಲಾಂಜಿ ಪಾಟ್, ಒಪ್ಪುನೆ ಪಾಟ್ (ಮದುವೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹಾಡಲ್ಪಡುತ್ತದೆ) ಗಳು ಕೆಲವು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಬ್ಯಾರಿ ಹಾಡುಗಳು.