cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
೧-೨+೩-೪…..
ಸೆಸ್ರೊ ಮತ್ತು ಹೋಲ್ಡರ್
1 - 2 + 3 - 4 + ... ನ (C, 1) Cesàro ಮೊತ್ತವನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲು, ಅದು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದರೆ, ಸರಣಿಯ ಭಾಗಶಃ ಮೊತ್ತಗಳ ಅಂಕಗಣಿತದ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಭಾಗಶಃ ಮೊತ್ತಗಳು: 1, −1, 2, −2, 3, −3, ..., ಮತ್ತು ಈ ಭಾಗಶಃ ಮೊತ್ತಗಳ ಅಂಕಗಣಿತದ ವಿಧಾನಗಳು: 1, 0, 2⁄3, 0, 3⁄5, 0, 4⁄7, .... ಸಾಧನಗಳ ಈ ಅನುಕ್ರಮವು ಒಮ್ಮುಖವಾಗುವುದಿಲ್ಲ, ಆದ್ದರಿಂದ 1 - 2 + 3 - 4 + ... Cesàro ಸಾರಾಂಶವಲ್ಲ.
Cesàro ಸಂಕಲನದ ಎರಡು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಾಮಾನ್ಯೀಕರಣಗಳಿವೆ: ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಕಲ್ಪನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಸರಳವಾದದ್ದು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸಂಖ್ಯೆಗಳಿಗೆ (H, n) ವಿಧಾನಗಳ ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿದೆ n. (H, 1) ಮೊತ್ತವು Cesàro ಸಂಕಲನವಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿಧಾನಗಳು ಸಾಧನಗಳ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರವನ್ನು ಪುನರಾವರ್ತಿಸುತ್ತವೆ. ಮೇಲೆ, ಸಮ ಅರ್ಥವು 1⁄2 ಗೆ ಒಮ್ಮುಖವಾಗುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಬೆಸ ಸಾಧನಗಳು ಎಲ್ಲಾ 0 ಗೆ ಸಮಾನವಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಸಾಧನದ ಸಾಧನಗಳು ಸರಾಸರಿ 0 ಮತ್ತು 1⁄2 ಗೆ ಒಮ್ಮುಖವಾಗುತ್ತವೆ, ಅವುಗಳೆಂದರೆ 1⁄4.[8] ಆದ್ದರಿಂದ 1 - 2 + 3 - 4 + ... (H, 2) 1⁄4 ಗೆ ಸಂಕ್ಷೇಪಿಸುತ್ತದೆ.
"H" ಎಂಬುದು ಒಟ್ಟೊ ಹೋಲ್ಡರ್ ಅನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ, ಅವರು 1882 ರಲ್ಲಿ ಗಣಿತಜ್ಞರು ಈಗ ಅಬೆಲ್ ಸಂಕಲನ ಮತ್ತು (H, n) ಸಂಕಲನದ ನಡುವಿನ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಏನು ಎಂದು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಿದರು; 1 - 2 + 3 - 4 + ... ಅವನ ಮೊದಲ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ.[9] 1⁄4 ಎಂಬುದು 1 - 2 + 3 - 4 + ... ನ (H, 2) ಮೊತ್ತವಾಗಿದೆ ಎಂಬ ಅಂಶವು ಅಬೆಲ್ ಮೊತ್ತವೂ ಆಗಿದೆ ಎಂದು ಖಾತರಿಪಡಿಸುತ್ತದೆ; ಇದನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಕೆಳಗೆ ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಅಬೆಲ್ ಸಂಕಲನ
thumb|left|upright=0.5|1 − 2x + 3x2 + ... ನ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳು; 1/(1 + x)2; ಮತ್ತು ಮಿತಿಗಳು 1 1749 ರ ವರದಿಯಲ್ಲಿ, ಲಿಯೊನ್ಹಾರ್ಡ್ ಯೂಲರ್ ಸರಣಿಯು ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ ಆದರೆ ಹೇಗಾದರೂ ಅದನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಲು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುತ್ತಾನೆ: "... ಈ ಸರಣಿಯ 1 - 2 + 3 - 4 + 5 - 6 ಇತ್ಯಾದಿಗಳ ಮೊತ್ತವು 1⁄4 ಎಂದು ಹೇಳಿದಾಗ, ಅದು ವಿರೋಧಾಭಾಸವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಬೇಕು. ಈ ಸರಣಿಯ 100 ಪದಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸುವ ಮೂಲಕ, ನಾವು −50 ಅನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತೇವೆ, ಆದಾಗ್ಯೂ, 101 ಪದಗಳ ಮೊತ್ತವು +51 ಅನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ, ಇದು 1⁄4 ಕ್ಕಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಪದಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದಾಗ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಮೊತ್ತ ಎಂಬ ಪದಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ವಿಸ್ತೃತ ಅರ್ಥವನ್ನು ನೀಡುವುದು ಅವಶ್ಯಕ ಎಂದು ನಾನು ಈಗಾಗಲೇ ಹಿಂದಿನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸಿದ್ದೇನೆ ..."
ಯೂಲರ್ ಹಲವಾರು ಬಾರಿ "ಮೊತ್ತ" ಪದದ ಸಾಮಾನ್ಯೀಕರಣವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದರು. 1 - 2 + 3 - 4 + ... ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ, ಅವನ ಆಲೋಚನೆಗಳು ಈಗ ಅಬೆಲ್ ಸಂಕಲನ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವಂತೆಯೇ ಇರುತ್ತವೆ: "... ಈ ಸರಣಿಯ 1 - 2 + 3 - 4 + 5 ಇತ್ಯಾದಿಗಳ ಮೊತ್ತವು 1⁄4 ಆಗಿರುವುದು ಅನುಮಾನವೇನಲ್ಲ; ಏಕೆಂದರೆ ಇದು 1⁄(1+1)2 ಸೂತ್ರದ ವಿಸ್ತರಣೆಯಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತದೆ, ಇದರ ಮೌಲ್ಯವು ಅವಿರೋಧವಾಗಿ 1⁄4 ಆಗಿದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯ ಸರಣಿ 1 − 2x + 3x2 − 4x3 + 5x4 − 6x5 + &c. ಅನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸುವ ಮೂಲಕ ಕಲ್ಪನೆಯು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. 1⁄(1+x)2 ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುವಾಗ ಅದು ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತದೆ, ನಾವು x = 1 ಅನ್ನು ಹೊಂದಿಸಿದ ನಂತರ ಈ ಸರಣಿಯು ನಿಜವಾಗಿ ಸಮಾನವಾಗಿರುತ್ತದೆ.[12]" ಅದನ್ನು ನೋಡಲು ಹಲವು ಮಾರ್ಗಗಳಿವೆ, ಕನಿಷ್ಠ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮೌಲ್ಯಗಳಿಗೆ |x| < 1, ಅದರಲ್ಲಿ ಯೂಲರ್ ಸರಿ
ಒಬ್ಬರು ಬಲಭಾಗದ ಟೇಲರ್ ವಿಸ್ತರಣೆಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು ಅಥವಾ ಬಹುಪದಗಳಿಗೆ ಔಪಚಾರಿಕ ದೀರ್ಘ ವಿಭಜನೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಅನ್ವಯಿಸಬಹುದು. ಎಡಭಾಗದಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ, ಮೇಲಿನ ಸಾಮಾನ್ಯ ಹ್ಯೂರಿಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಅನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಮತ್ತು (1 + x) ಎರಡು ಬಾರಿ ಗುಣಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಬಹುದು ಅಥವಾ ಜ್ಯಾಮಿತೀಯ ಸರಣಿ 1 - x + x2 - ವರ್ಗೀಕರಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಬಹುದು .... ಯೂಲರ್ ನಂತರದ ಸರಣಿಯ ಪದವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಲು ಸಲಹೆ ನೀಡುವಂತೆ ತೋರುತ್ತದೆ. ಅವಧಿಯ ಪ್ರಕಾರ.[13] ಆಧುನಿಕ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ, ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ಕಾರ್ಯ 1 - 2x + 3x2 - 4x3 + ... x = 1 ನಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಆದ್ದರಿಂದ ಫಲಿತಾಂಶದ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಸರಳವಾಗಿ ಬದಲಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಎಲ್ಲಾ |x| < 1 ಗೆ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಗಿದೆಯಾದ್ದರಿಂದ, x 1 ರ ಸಮೀಪಿಸುತ್ತಿರುವಂತೆ ಇನ್ನೂ ಮಿತಿಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು ಮತ್ತು ಇದು ಅಬೆಲ್ ಮೊತ್ತದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವಾಗಿದೆ:
ಯೂಲರ್ ಮತ್ತು ಬೋರೆಲ್
right|thumb| ಯೂಲರ್ ಸಂಕಲನವು 1⁄2 − 1⁄4. ಧನಾತ್ಮಕ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಲಾಗಿದೆ, ಋಣಾತ್ಮಕ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಕಂದು ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಮತ್ತು ರದ್ದತಿಗಳನ್ನು ಹಸಿರು ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಯೂಲರ್ ಸರಣಿಗೆ ಮತ್ತೊಂದು ತಂತ್ರವನ್ನು ಅನ್ವಯಿಸಿದರು: ಯೂಲರ್ ರೂಪಾಂತರ, ಅವರ ಸ್ವಂತ ಆವಿಷ್ಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಯೂಲರ್ ರೂಪಾಂತರವನ್ನು ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಮಾಡಲು, ಪರ್ಯಾಯ ಸರಣಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಧನಾತ್ಮಕ ಪದಗಳ ಅನುಕ್ರಮದೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ-ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ 1, 2, 3, 4, .... ಈ ಅನುಕ್ರಮದ ಮೊದಲ ಅಂಶವನ್ನು ಲೇಬಲ್ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ a0.
ಮುಂದೆ 1, 2, 3, 4, ... ನಡುವೆ ಫಾರ್ವರ್ಡ್ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ಅನುಕ್ರಮದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ; ಇದು ಕೇವಲ 1, 1, 1, 1, .... ಈ ಅನುಕ್ರಮದ ಮೊದಲ ಅಂಶವನ್ನು Δa0 ಎಂದು ಲೇಬಲ್ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಯೂಲರ್ ರೂಪಾಂತರವು ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪುನರಾವರ್ತನೆಗಳು, ಆದರೆ 1, 1, 1, 1, ... ನಡುವಿನ ಎಲ್ಲಾ ಫಾರ್ವರ್ಡ್ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು 0. ದಿ ಯೂಲರ್ ರೂಪಾಂತರ 1 − 2 + 3 - 4 + ... ನಂತರ ಹೀಗೆ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಗಿದೆ
ಆಧುನಿಕ ಪರಿಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ, 1 − 2 + 3 - 4 + ... ಯೂಲರ್ ಸಾರಾಂಶ ಗೆ 1⁄4 ಎಂದು ಒಬ್ಬರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ಯೂಲರ್ ಸಾರಾಂಶವು ಬೋರೆಲ್ ಸಮ್ಮಬಿಲಿಟಿ ಅನ್ನು ಸಹ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ, ಅದೇ ಸಂಕಲನ ಮೌಲ್ಯದೊಂದಿಗೆ, ಅದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಮಾಪಕಗಳ ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆ
ಕೇವಲ ಎರಡು ಭೌತಿಕ ತತ್ವಗಳನ್ನು ಅನ್ವಯಿಸುವ ಮೂಲಕ 1 − 2 + 3 − 4 + ... = 1⁄4 ಗೆ ಸೈಚೆವ್ ಮತ್ತು ವೊಯ್ಸಿಸ್ಕಿ ಆಗಮಿಸುತ್ತಾರೆ: ಅನಂತವಾದ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಮತ್ತು  ಮಾಪಕಗಳ ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆ. ನಿಖರವಾಗಿ ಹೇಳಬೇಕೆಂದರೆ, ಈ ತತ್ವಗಳು "φ-ಸಂಗ್ರಹ ವಿಧಾನಗಳ" ಒಂದು ವಿಶಾಲವಾದ ಕುಟುಂಬವನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲು ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ, ಇವೆಲ್ಲವೂ ಸರಣಿಯನ್ನು 1⁄4 ಗೆ ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸುತ್ತವೆ:
ಸಾಮಾನ್ಯೀಕರಣ
1 - 1 + 1 - 1 + ... ನ ಮೂರು ಪಟ್ಟು ಕೌಚಿ ಉತ್ಪನ್ನವು 1 − 3 + 6 - 10 + ..., ತ್ರಿಕೋನ ಸಂಖ್ಯೆಯಗಳು; ಅದರ ಅಬೆಲ್ ಮತ್ತು ಯೂಲರ್ ಮೊತ್ತ 1⁄8. 1 − 1 + 1 - 1 + ... ನ ನಾಲ್ಕು ಪಟ್ಟು ಕೌಚಿ ಉತ್ಪನ್ನವು 1 − 4 + 10 − 20 + ..., ಪರ್ಯಾಯ ಸರಣಿಯಾಗಿದೆ. ಟೆಟ್ರಾಹೆಡ್ರಲ್ ಸಂಖ್ಯೆಗಳ, ಇದರ ಅಬೆಲ್ ಮೊತ್ತ 1⁄16.
1 − 2 + 3 - 4 + ... ನ ಮತ್ತೊಂದು ಸಾಮಾನ್ಯೀಕರಣವು ಸ್ವಲ್ಪ ವಿಭಿನ್ನ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ 1 − 2n + 3n − 4n + ... n ನ ಇತರ ಮೌಲ್ಯಗಳಿಗಾಗಿ ಧನಾತ್ಮಕ ಪೂರ್ಣಾಂಕಗಳಿಗೆ n, ಈ ಸರಣಿಗಳು ಕೆಳಗಿನ ಅಬೆಲ್ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ:
ಇಲ್ಲಿ Bn ಎಂದರೆ ಬರ್ನೌಲಿ ಸಂಖ್ಯೆಗಳು. "n" ಗೆ ಸಹ, ಇದು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ ರೀಮನ್ ಝೀಟಾ ಫಂಕ್ಷನ್ ನ ಋಣಾತ್ಮಕ ಸಮ ಮೌಲ್ಯಗಳು ಶೂನ್ಯ ಎಂದು ಹೇಳುವುದನ್ನು ಅರ್ಥೈಸಬಹುದು. ಈ ಮೊತ್ತವು 1826 ರಲ್ಲಿ ನೀಲ್ಸ್ ಹೆನ್ರಿಕ್ ಅಬೆಲ್ ನಿಂದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅಪಹಾಸ್ಯಕ್ಕೆ ಗುರಿಯಾಯಿತು: "ವಿಭಿನ್ನ ಸರಣಿಗಳು ಇಡೀ ದೆವ್ವದ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿವೆ ಮತ್ತು ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಪುರಾವೆಗಳನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲು ಒಬ್ಬರು ಧೈರ್ಯಮಾಡುವುದು ನಾಚಿಕೆಗೇಡಿನ ಸಂಗತಿಯಾಗಿದೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡರೆ ತನಗೆ ಬೇಕಾದುದನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು, ಮತ್ತು ಅದು ತುಂಬಾ ಅತೃಪ್ತಿ ಮತ್ತು ಹಲವಾರು ವಿರೋಧಾಭಾಸಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದೆ. ಹಾಗೆ ಹೇಳುವುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಭಯಾನಕವಾದದ್ದನ್ನು ಯಾರಾದರೂ ಯೋಚಿಸಬಹುದೇ?
0 = 1 − 22n + 32n − 42n + etc.
ಇಲ್ಲಿ n ಎಂಬುದು ಧನಾತ್ಮಕ ಸಂಖ್ಯೆ. ಸ್ನೇಹಿತರೇ ನಗುವ ವಿಷಯ ಇಲ್ಲಿದೆ."
ಸೆಸಾರೊನ ಶಿಕ್ಷಕ, ಯುಜೀನ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಕ್ಯಾಟಲನ್ ಕೂಡ ವಿಭಿನ್ನ ಸರಣಿಗಳನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದರು. ಕ್ಯಾಟಲಾನ್‌ನ ಪ್ರಭಾವದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ, ಸೆಸ್ರೊ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ "ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು" 1 − 2n + 3n − 4n + ... "ಅಸಂಬದ್ಧ ಸಮಾನತೆಗಳು" ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದರು, ಮತ್ತು 1883 ರಲ್ಲಿ ಸೆಸಾರೊ ಆ ಕಾಲದ ವಿಶಿಷ್ಟ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ ಸೂತ್ರಗಳು ಸುಳ್ಳು ಆದರೆ ಇನ್ನೂ ಹೇಗಾದರೂ ಔಪಚಾರಿಕವಾಗಿ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಿವೆ. ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ಅವರ 1890 ರ ಸುರ್ ಲಾ ಮಲ್ಟಿಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಡೆಸ್ ಸೀರೀಸ್ ನಲ್ಲಿ, ಸೆಸಾರೊ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುವ ಆಧುನಿಕ ವಿಧಾನವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು.
"n" ನ ಪೂರ್ಣಾಂಕವಲ್ಲದ ಮೌಲ್ಯಗಳಿಗಾಗಿ ಸರಣಿಗಳನ್ನು ಸಹ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ; ಇವುಗಳು ಡಿರಿಚ್ಲೆಟ್ ಎಟಾ ಫಂಕ್ಷನ್ ಅನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತವೆ. 1 − 2 + 3 - 4 + ... ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸರಣಿಯನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಲು ಯೂಲರ್‌ನ ಪ್ರೇರಣೆಯ ಭಾಗವು eta ಫಂಕ್ಷನ್‌ನ ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ಸಮೀಕರಣ ಆಗಿತ್ತು, ಇದು ನೇರವಾಗಿ ನ ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ಸಮೀಕರಣಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ರೀಮನ್ ಝೀಟಾ ಫಂಕ್ಷನ್. ಯೂಲರ್ ಈಗಾಗಲೇ ಈ ಕಾರ್ಯಗಳ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಧನಾತ್ಮಕ ಸಮ ಪೂರ್ಣಾಂಕಗಳು (ಬಾಸೆಲ್ ಸಮಸ್ಯೆ ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಹಿಡಿಯುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅವರು ಧನಾತ್ಮಕ ಬೆಸ ಪೂರ್ಣಾಂಕಗಳು (ಅಪೆರಿಯ ಸ್ಥಿರವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ) ಹಾಗೆಯೇ, ಇಂದಿಗೂ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಉಳಿದಿರುವ ಸಮಸ್ಯೆ. ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ eta ಕಾರ್ಯವು ಯೂಲರ್‌ನ ವಿಧಾನಗಳಿಂದ ವ್ಯವಹರಿಸುವುದು ಸುಲಭವಾಗಿದೆ ಏಕೆಂದರೆ ಅದರ ಡಿರಿಚ್ಲೆಟ್ ಸರಣಿ ಅಬೆಲ್ ಎಲ್ಲೆಡೆಯೂ ಸಾರಾಂಶವಾಗಿದೆ; ಝೀಟಾ ಫಂಕ್ಷನ್‌ನ ಡಿರಿಚ್ಲೆಟ್ ಸರಣಿಯು ಅದು ಎಲ್ಲಿ ಬೇರೆಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಲು ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, 1 − 2 + 3 − 4 + ... ಝೀಟಾ ಫಂಕ್ಷನ್‌ನಲ್ಲಿ ಪರ್ಯಾಯವಲ್ಲದ ಸರಣಿಯು 1 + 2 + 3 + 4 + · · · ಆಧುನಿಕ ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ ನಲ್ಲಿ ಆಳವಾದ ಅನ್ವಯಿಕೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಆದರೆ ಒಟ್ಟು ಮಾಡಲು ಹೆಚ್ಚು ಬಲವಾದ ವಿಧಾನಗಳ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.
ಗ್ರಂಥಸೂಚಿ
ವರ್ಗ:ಗಣಿತ
ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶ
right|thumb|220x220px|ಒಂದು ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದ ಸಚಿತ್ರ ವಿವರಣೆ. ಸಣ್ಣ ಗೆರೆಯ ಗಡಿಯು ಜಲರಾಶಿ ಪ್ರದೇಶದ ಮುಖ್ಯ ಜಲವಿಭಾಜಕ ರೇಖೆಯಾಗಿದೆ. ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶವು ಅವಕ್ಷೇಪನ ಸಂಗ್ರಹಗೊಂಡು ನದಿ, ಕೊಲ್ಲಿ, ಅಥವಾ ಬೇರೆ ಜಲಸಮೂಹದಂತಹ ಸಾಮಾನ್ಯ ಹೊರಗುಂಡಿಯೊಳಗೆ ಹರಿದು ಹೋಗುವ ಯಾವುದೇ ಭೂಪ್ರದೇಶ. ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶವು ಹಂಚಿಕೊಂಡ ಹೊರಗುಂಡಿಯ ಕಡೆಗೆ ಇಳಿಜಾರಿನಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುವ ಹರಿದು ಹೋಗುವ ಮಳೆನೀರು, ಹಿಮಕರಗುವಿಕೆ, ಮತ್ತು ಹತ್ತಿರದ ಹೊಳೆಗಳಿಂದ ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರನ್ನು, ಜೊತೆಗೆ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲ್ಮೈ ಕೆಳಗಿನ ಅಂತರ್ಜಲವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಕ್ರಮಾನುಗತ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿನ ಇತರ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಕೂಡುತ್ತವೆ.
ಮುಚ್ಚಿದ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ, ನೀರು ಜಲಾನಯನ ಭೂಮಿಯೊಳಗೆ ಒಂದೇ ಬಿಂದುವಿನಲ್ಲಿ ಸೇರುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಬತ್ತು ಕುಳಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಇದು ಶಾಶ್ವತ ಕೆರೆ, ಶುಷ್ಕ ಸರೋರವರ, ಅಥವಾ ಮೇಲ್ಮೈ ನೀರು ನೆಲದಡಿ ಕಳೆದುಹೋಗುವ ಬಿಂದುವಾಗಿರಬಹುದು.
ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಜಲವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಘಟಕಗಳನ್ನು ಹೋಲುತ್ತವೆ ಆದರೆ ಇವೆರಡೂ ಒಂದೇ ಅಲ್ಲ. ಜಲವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಘಟಕಗಳು ಬಹು-ಮಟ್ಟದ ಕ್ರಮಾನುಗತ ಬಸಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಳಗೆ ಅಡಕವಾಗುವಂತೆ ಚಿತ್ರಿಸಲಾದ ಬಸಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಾಗಿವೆ. ಬಹು ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರಗಳು, ಹೊರಗುಂಡಿಗಳು, ಅಥವಾ ಬತ್ತು ಕುಳಿಗಳನ್ನು ಅನುಮತಿಸುವಂತೆ ಜಲವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಘಟಕಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ, ಎಲ್ಲ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಜಲವೈಜ್ಞಾನಿಕಘಟಕಗಳಾಗಿವೆ, ಆದರೆ ಎಲ್ಲ ಜಲವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಘಟಕಗಳು ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಜಲವಿಜ್ಞಾನ
ಕಾಡುಗಂಧ
thumb
ಮೀಲಿಯೇಸೀ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು ಮರ. ಪ್ರಭೇದ ನಾಮ ಡೈಸೋಕ್ಸೈಲಮ್ ಬೈನೆಕ್ಟೆರಿಫೆರಂ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅಸ್ಸಾಂ, ಬಂಗಾಳ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬರುತ್ತದೆ. ಇದು ಸುಮಾರು 30 ಅಡಿಗಳಷ್ಟೆತ್ತರ ಬೆಳೆಯುವ ನಿತ್ಯಹರಿದ್ವರ್ಣ ವೃಕ್ಷ. ಇದರ ಕಾಂಡ ನೇರವಾಗಿ ಸ್ಥಂಭಾಕೃತಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಇಡೀ ಮರಕ್ಕೆ ದೇವದಾರು ಮರದ ವಾಸನೆಯಿದೆ. ಎಳೆಯ ರೆಂಬೆಗಳ ಮೇಲೆ ಮೃದುವಾದ ತುಪ್ಪಳಿನ ಹೊದಿಕೆ ಇದೆ. ಎಲೆಗಳು ಸಂಯುಕ್ತ ಮಾದರಿಯವು. ಅವುಗಳ ಬಣ್ಣ ತಿಳಿನೀಲಿ; ಉದ್ದ 6" ರಿಂದ 10". ಸಂಯುಕ್ತ ಎಲೆಯ ಬಿಡಿಭಾಗಗಳು ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಜೋಡಣೆಯಾಗಿದ್ದು, ಅಂಡವೃತ್ತಾಕಾರವುಳ್ಳವೂ ಮೊನಚು ತುದಿಯುಳ್ಳವೂ ಆಗಿವೆ. ಇವುಗಳ ಮೇಲ್ಮೈನಯ, ಅಂಚು ಗರಗಸದಂತೆ. ಈ ಮರ ಆಗಸ್ಟ್‍ನಿಂದ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ವರೆಗೆ ಹೂ ಬಿಡುತ್ತದೆ. ಹೂಗೊಂಚಲು ಸಂಕೀರ್ಣ ಮಾದರಿಯದು. (ಪ್ಯಾನಿಕಲ್); ಎಲೆಗಳ ಕಂಕುಳಲ್ಲಿ ಜೋಡಣೆಗೊಂಡಿವೆ.
ಈ ಮರದ ರಚನೆ ಇದೇ ಜಾತಿಯ ಬಿಳಿಬೂಡ್ಲಿಗೆಯನ್ನು (ಡೈ. ಮಲಬಾರಿಕಮ್) ಹೋಲುತ್ತದೆ. ಇದರ ತೊಗಟೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಸೇ. 10-15 ಭಾಗದಷ್ಟು ಟ್ಯಾನಿನ್ ಇರುತ್ತದೆ. ಈ ಮರದ ರಸಕಾಷ್ಠದ ಬಣ್ಣ ಊದಾ ಮತ್ತು ಚೇಗಿನ ಬಣ್ಣ, ಕೆಂಪುಮಿಶ್ರಿತ ಕಂದು. ಇದು ಸಾದಾರಣ ಗಟ್ಟಿಯಾದ, ಭಾರವಾದ ಚೌಬೀನೆಗಳಲ್ಲೊಂದು. ಈ ಮರ ಹೊರಗಿನ ವಾತಾವರಣಕ್ಕೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವಂತಿದ್ದು ಗೆದ್ದಲು ಮತ್ತು ಕೊರೆಯುವ ಹುಳುಗಳ ಹಾವಳಿಯನ್ನು ತಡೆಯುವಂಥದೂ ಆಗಿದೆ. ಈ ಮರ ಬಹುಪಾಲು ತೇಗದ ಮರವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ.
ಮರದ ದಿಮ್ಮಿಯನ್ನು ಪೆಟ್ಟಿಗೆ, ದೋಣಿಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಪೀಪಾಯಿ ಸರಕುಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲೂ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಪೀಠೋಪಕರಣಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಬಳಸುವುದುಂಟು.
ಉಲ್ಲೇಖನೆಗಳು:
ವರ್ಗ:ಕ್ರೈಸ್ಟ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಯೋಜನೆ-೨೦೧೬-೧೭
ನರ
thumb|ತೋಳಲ್ಲಿನ ನರಗಳು (ಹಳದಿ ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ)
ನರವು ಬರೀ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಗೋಚರಿಸುವಂತೆ ಬೆಳ್ಳಗೆ ಉದ್ದವಾದ ದಾರದಂತಿದ್ದು ಎಡ ಬಲ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮಿದುಳು ಮತ್ತು ಮಿದುಳುಬಳ್ಳಿಗಳಿಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡಿರುವ ಜೀವಂತರಚನೆ. (ನರತಂತು, ನರ್ವ್). ಸೇರ್ಪಡೆಯ ಸ್ಥಳದಿಂದ ಹೊರಕ್ಕೆ ಕ್ರಮಿಸುವ ಮಾರ್ಗದ ಉದ್ದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ನರವೂ ಕವಲೊಡೆದು ಕಿರಿದಾಗುತ್ತ ಕೊನೆಗೆ ಯಾವುದೋ ಸ್ನಾಯು ಗ್ರಂಥಿ, ಮೂಳೆ ಅಥವಾ ಅಂಗವನ್ನೋ ಚರ್ಮದ ಬುಡವನ್ನೋ ಹೊಕ್ಕು ಕಣ್ಮರೆ ಆಗುತ್ತದೆ. ಕವಲುಗಳೂ ಹೀಗೆಯೇ. ಈ ರೀತಿ ನರಗಳು ದೇಹದ ಎಲ್ಲ ಭಾಗಗಳನ್ನೂ ಮಿದುಳು ಮತ್ತು ಮಿದುಳು ಬಳ್ಳಿಗಳಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಸಾಧನಗಳಾಗಿವೆ. ನರವೆಂದು ಗುರುತಿಸಬಹುದಾದ ಅವಯವ ಅತಿ ದಪ್ಪವೆಂದರೆ 8-9 ಮಿಮೀಗಳಷ್ಟಿರಬಹುದು. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಇದು ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣಿಸದಷ್ಟು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದ ನೂರಾರು ತಂತುಗಳಿಂದಾದುದು. ಈ ತಂತುಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನರದ ಬುಡದಿಂದ ಕೊನೆಯವರೆಗೂ ಅವಿಚ್ಛಿನ್ನವಾಗಿ ಹರಡಿಕೊಂಡಿರುತ್ತವೆ. ನರದ ಕವಲುಗಳಿಗೆ ನರತಂತುಗಳು ಅಖಂಡವಾಗಿ ಹೋಗುವುದೇ ವಿನಾ ಸ್ವತಃ ಒಂದು ನರತಂತು ಕವಲಾಗುವುದು ಅಪರೂಪ. ದೇಹದ ಹೊರ ಮತ್ತು ಒಳ ಆವರಣಗಳ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿಂದ ಪಂಚೇಂದ್ರಿಯಗಳಲ್ಲಿಯೂ ದೇಹದ ಇತರ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಇಂದ್ರಿಯ ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಇತರ ಸಂವೇದನೆಗಳನ್ನು ಮಿದುಳು ಮತ್ತು ಮಿದುಳು ಬಳ್ಳಿಗಳಿಗೆ ಒಯ್ದು, ತತ್ಫಲವಾಗಿ ಅಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಾ ಸಂದೇಶಗಳನ್ನು ಸ್ನಾಯು, ರಸಗ್ರಂಥಿ ಮುಂತಾದ ಕ್ರಿಯಾಂಗಗಳಿಗೆ ತಲಪಿಸುವುದು ನರತಂತುಗಳ ಕಾರ್ಯ. ಇಂಥ ತಂತುಗಳಿಗೆ ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ಜ್ಞಾನವಾಹಿ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಯಾವಾಹಿ ನರತಂತುಗಳೆಂದು ಹೆಸರು (ಸೆನ್ಸರಿ ಮತ್ತು ಮೋಟರ್ ನರ್ವ್ಸ್).
ಎಲ್ಲ ನರತಂತುಗಳೂ ಮಿದುಳು, ಮಿದುಳುಬಳ್ಳಿ ಅಥವಾ ನರಗ್ರಂಥಿಗಳಲ್ಲಿರುವ (ಗ್ಯಾನ್‍ಗ್ಲಿಯ) ನರಕೋಶಗಳ ಅಪವಾಹಿ (ಇಫರೆಂಟ್) ಅಥವಾ ಅಭಿವಾಹಿ (ಅಫರೆಂಟ್) ಚಾಚುಗಳ (ಆ್ಯಕ್ಸಾನ್ ಮತ್ತು ಡೆನ್‍ಡ್ರಾನ್) ಮುನ್ನಡೆಗಳೇ ಆಗಿವೆ. ನರತಂತುಗಳು ವಿವಿಧ ಗಾತ್ರದವು. ಕೆಲವು 1 ಮ್ಯೂಗಿಂತ (0.001 ಮಿಮೀ) ತೆಳ್ಳಗೂ ಇನ್ನು ಕೆಲವು 20 ಮ್ಯೂಗಳಷ್ಟು ದಪ್ಪಗೂ ಇರುವುವು. ಪ್ರತಿ ನರತಂತುವೂ ಬಂಧನಾಂಗಾಂಶದಿಂದಾದ (ಕನೆಕ್ಟಿವ್ ಟಿಶ್ಯೂ) ಎಂಡೊನ್ಯೂರಿಯಮ್ ಎಂಬ ಅತಿ ತೆಳುವಾದ ಪೊರೆಯಿಂದ ಕವಿಚಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಹತ್ತಾರು ನರತಂತುಗಳು ಸೇರಿ ಸಣ್ಣ ಮತ್ತು ದೊಡ್ಡಕಟ್ಟುಗಳಾಗಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಂಡಿರುತ್ತವೆ. ಕಟ್ಟುಗಳ ನಡುವೆ ತಡಿಕೆಯಂತೆಯೂ ಅವುಗಳಿಗೆ ಹೊದ್ದಿಕೆಯಾಗಿಯೂ ಇರುವುದು ಪೆರಿನ್ಯೂರಿಯಮ್ ಎಂಬ ಬಂಧನಾಂಗಾಂಶದ ಕವಚ. ಇದು ತಕ್ಕಮಟ್ಟಿಗೆ ದಪ್ಪವಾಗಿ ದೃಢವಾಗಿರುವ ಪೊರೆ. ಏಟು ಬಿದ್ದಾಗ ಒಳಗಿರುವ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದ ನರತಂತುಗಳಿಗೆ ಘಾತವಾಗುವುದನ್ನು ಇದು ಬಲುಮಟ್ಟಿಗೆ ತಪ್ಪಿಸುತ್ತದೆ. 2-3 ಮಿಮೀಗಳಿಗಿಂತ ದಪ್ಪವಾದ ನರಗಳಿಗೆ ರಕ್ತಪೂರೈಕೆ ಆಗುವುದಲ್ಲದೆ ಸ್ವತಃ ಅವಕ್ಕೇ ನರಪೂರೈಕೆಯೂ ಆಗುತ್ತದೆ. ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿಯೇ ಅತಿ ಸಣ್ಣವಾದ ಈ ರಕ್ತ ನಾಳಗಳೂ ನರಗಳೂ ಎಪಿನ್ಯೂರಿಯಮ್ಮನ್ನು ಕೊರೆದು ಒಳಹೋಗುತ್ತವೆ.
ಒಂದು ನರತಂತುವಿನಲ್ಲಿ ಅದರ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವೇಗಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ನರಪ್ರಚೋದನೆ ಮೇಲೆ ವಿವರಿಸಿರುವ ಕ್ರಮಗಳಿಂದ ಹಿಂದಕ್ಕಾಗಲಿ ಮುಂದಕ್ಕಾಗಲಿ ಒಯ್ಯಲ್ಪಡಬಹುದು.
ಮಾದಳ
ಮಾದಳ ರೂಟೇಸೀ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಫಲವೃಕ್ಷ (ಸಿಟ್ರನ್). ನಿಂಬೆ, ಚಕ್ಕೋತ, ಕಿತ್ತಳೆಗಳ ಹತ್ತಿರ ಸಂಬಂಧಿ. ಮಹಾಫಲ ಪರ್ಯಾಯ ನಾಮ. ಸಸ್ಯವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ಇದು ಸಿಟ್ರಸ್ ಮೆಡಿಕ ಎಂಬ ಪ್ರಭೇದ.
ನರ
ಆಘಾತದಿಂದ ನರ ಛಿದ್ರಗೊಂಡರೆ ಅಥವಾ ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಛಿದ್ರಗೊಳಿಸಿದರೆ ನರದ ನೈಸರ್ಗಿಕ ದುರಸ್ತಿ ಇನ್ನಿತರ ಅಂಗಗಳಲ್ಲಿರುವಂತೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಚರ್ಮ, ಮೂಳೆ, ಸ್ನಾಯು ಮುಂತಾದವುಗಳಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನವಾದ ಭಾಗಗಳ ಅಂತ್ಯಗಳು ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ಬಹಳ ದೂರದಲ್ಲಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಒಂದೆರಡು ದಿನ ಅಥವಾ ವಾರಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಸೆದುಕೊಂಡು ಗಾಯಪೂರ್ವಸ್ಥಿತಿ ಲಭ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ನರಛಿದ್ರವಾದರೆ ಎರಡು ತುದಿಗಳನ್ನೂ ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ ಕಟ್ಟಿದರೆ ಮಾತ್ರ ಅಥವಾ ಎರಡು ತುದಿಗಳು 1-1 1/2 ಸೆಂಮೀಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ದೂರದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಮಾತ್ರ ಅವು ಸೇರಿಕೊಂಡು ದುರಸ್ತಿ ಆಗಲು ಸಾಧ್ಯ. ಹಾಗಾಗಲು 3 ತಿಂಗಳೋ 6 ತಿಂಗಳೋ ಬೇಕು. ಹೆಚ್ಚುಕಡಿಮೆ ಮೊದಲಿನಂತೆ ಕ್ರಿಯಾಸೌಲಭ್ಯ ಲಭಿಸಬೇಕಾದರೆ ಒಂದು ವರ್ಷವೇ ಬೇಕಾದೀತು. ನರಛಿದ್ರವಾದಾಗ ಛಿದ್ರಿತ ಸ್ಥಳದಿಂದ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ನರತಂತುವಿನ ತಿರುಳುಧಾರೆ ಹಾಗೂ ಮೈಯಲಿನ್ ಹೊದಿಕೆ ನಶಿಸಿ ಜೀರ್ಣಿಸಿಹೋಗುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ನ್ಯೂರಿಲೆಮ್ಮದ ಕೋಶಗಳ ಸಂಖ್ಯಾವೃದ್ಧಿ ಆಗುವುದು ಒಂದು ವಿಶೇಷ. ಈ ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳು ನರಛಿದ್ರವಾದ ಒಂದೆರಡು ದಿನಗಳಲ್ಲೇ ಪ್ರಾರಂಭವಾದರೂ 2-3 ತಿಂಗಳುಗಳ ತನಕ ಮುಂದುವರಿದು ಕೊನೆಗೆ ಉಳಿದುಕೊಳ್ಳುವುದು ನ್ಯೂರಿಲೆಮ್ಮ ಕೋಶಗಳಿಂದ ಭರ್ತಿ ಆದ ಎನ್‍ಡೋನ್ಯೂರಿಯಮ್ ಕೊಳವೆ. ಗಾಯಸ್ಥಳದಿಂದ ಹಿಂದಕ್ಕೂ ನರತಂತುವಿನಲ್ಲಿ ಇಂಥ ನಾಶ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅತಿ ಹತ್ತಿರದ ರ್ಯಾನ್‍ವಿಯರನ ಗಿಣ್ಣಿನ ತನಕ ಮಾತ್ರ. ಛಿದ್ರಿತ ಸ್ಥಳದಿಂದ ಕೆಳಗಿರುವ ಭಾಗದ ತುದಿಯಲ್ಲಿ (ಲೋಯರ್ ಕಟ್ ಎಂಡ್) ನ್ಯೂರಿಲೆಮ್ಮಕೋಶಗಳ ಸಂಖ್ಯಾವೃದ್ಧಿಯಿಂದ ಆ ತುದಿ ಮೇಲಿನ ತುದಿಯನ್ನು ಸೇರಿಕೊಳ್ಳಲು ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವಂತೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಮೇಲಿನ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಇಂಥ ಸ್ಥಿತಿ ಕಂಡುಬಂದರೂ ಕೆಳಗಿನ ತುದಿಯಲ್ಲಿರುವಷ್ಟು ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಅಂತೂ ಇವೆರಡು ತುದಿಗಳ ನಡುವೆ ನ್ಯೂರಿಲೆಮ್ಮಕೋಶಗಳ ಸೇತುವೆ ಸೃಷ್ಟಿ ಆಗುತ್ತದೆ. ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದಂತೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಈ ಸೇತುವೆ 1-1 1/2 ಸೆಂಮೀನಷ್ಟು ಇರುವುದಾದರೂ ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ 3 ಸೆಂಮೀನಷ್ಟು ಉದ್ದದ ಸೇತುವೆಯ ಸ್ಪಷ್ಟನೆಯೂ ಸಾಧ್ಯ. ಛಿದ್ರ ತಂತುವಿನ ಕೆಳ ತುಕ್ಕಡದಲ್ಲಿ ಮೇಲೆ ಹೇಳಿರುವ ಪರಿವರ್ತನೆಗಳು ಆಗುತ್ತಿರುವ ಕಾಲದಲ್ಲೇ ಮೇಲಿನ ತುಕ್ಕಡದ ತಿರುಳುಧಾರೆಯ ತುದಿ ಕೊನರುವುದಕ್ಕೆ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ ಹತ್ತಾರು ಕಿರುಧಾರೆಗಳು ಎಲ್ಲ ದಿಶೆಗಳಲ್ಲೂ ಬೆಳೆದು ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ. ಛಿದ್ರಿತ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ನ್ಯೂರಿಲೆಮ್ಮ ಸೇತುವೆಯನ್ನು ತಲಪಿದ ಕಿರುಧಾರೆಗಳು ಕೆಳತುಕ್ಕಡ ನಶಿಸಿ ಉಳಿಕೆಯಾಗಿರುವ ಎನ್‍ಡೋನ್ಯೂರಿಯಮ್ ಕೊಳವೆಯ ಒಳಹೊಕ್ಕು ಮುಂದುವರಿಯುವುವು. ಕ್ರಮೇಣ ಯಾವುದೋ ಒಂದು ಕಿರುಧಾರೆ ಉಳಿದುಕೊಂಡು ಮಿಕ್ಕವೆಲ್ಲ ನಶಿಸಿ ಹೋಗುತ್ತವೆ. ಉಳಿದುಕೊಂಡಿರುವ ಕಿರುಧಾರೆ ಸಹಜ ಗಾತ್ರದ ತಿರುಳುಧಾರೆಯಾಗಿ ವೃದ್ಧಿ ಆಗುತ್ತದೆ. ಎನ್‍ಡೊನ್ಯೂರಿಯಮ್ ಕೊಳವೆಯೊಳಗೆ ಇರುವ ನ್ಯೂರಿಲೆಮ್ಮ ಕೋಶಗಳ ಚಟುವಟಿಕೆಯಿಂದ ಇದಕ್ಕೆ ಮೈಯಲಿನ್ ವಸ್ತುವಿನ ಕವಚ ಕ್ರಮೇಣ ಲಭಿಸುವುದಲ್ಲದೆ ಆ ಕೋಶಗಳೂ ಸರಿಯಾಗಿ ಜೋಡಣೆಗೊಂಡು ತಿರುಳುಧಾರೆಗೆ ನ್ಯೂರಿಲೆಮ್ಮದ ಹೊದಿಕೆಯೂ ದೊರೆಯುವಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಛಿದ್ರಿಸಿ ಅವನತಿಗೊಂಡ ನರದ ದುರಸ್ತಿ ಪೂರ್ತಿ ಆಗುವುದು ಈ ರೀತಿ. ಇದು ಮುಗಿಯಲು 6-8 ತಿಂಗಳುಗಳು, ಬಹುಶಃ ಒಂದು ವರ್ಷವೇ ಬೇಕಾಗಬಹುದು. ಎಷ್ಟೇ ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಾಗಿ ದುರಸ್ತಿ ಆದರೂ ಈ ತಂತು ಗರಿಷ್ಠ ಎಂದರೆ ಗಾಯಪೂರ್ವ ಗಾತ್ರದ 80%ನಷ್ಟು ಮಾತ್ರವಿರುತ್ತದೆ. ನರ ಛಿದ್ರಿಸದೆ ನಜ್ಜುಗುಜ್ಜಾಗಿದ್ದರೆ ದುರಸ್ತಿ ಶೀಘ್ರತಮ ಮತ್ತು ತೃಪ್ತಿಕರ. ಛಿದ್ರಿಸಿದ ನರದ ತುದಿಗಳು ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ಅತಿ ದೂರದಲ್ಲಿದ್ದರೆ ಅಥವಾ ಅವುಗಳ ನಡುವೆ ರಕ್ತಗರಣೆ ಇತ್ಯಾದಿ ದುರ್ಮಾಂಸ ಇದ್ದರೆ ದುರಸ್ತಿ ಅಸಾಧ್ಯ.
ಮಾದಳ
ಇದರ ತವರು ಭಾರತ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದ ಚಿತ್ತಗಾಂಗ್ ಪ್ರದೇಶ, ಖಾಸಿ ಮತ್ತು ಗ್ಯಾರೊಬೆಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಇದರ ಕಾಡುಬಗೆಗಳು ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಭಾರತಾದ್ಯಂತ ಆರ್ದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಉಷ್ಣತೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುವಂಥ ಎಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು.
ನರ
ಇಂಥ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಮೇಲಿನ ತುಕ್ಕಡದ ತಿರುಳುಧಾರೆಯ ಕೊನರುಗಳೂ ಕೆಳತುಕ್ಕಡವಾದ ಎನ್ಡೋನ್ಯೂರಿಯಮ್ ಕೊಳವೆಯೂ ಕ್ರಮೇಣ ನಶಿಸಿ ಹೋಗುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಶಸ್ತ್ರಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಎರಡು ತುದಿಗಳನ್ನೂ ಜೋಡಿಸಿದರೆ ಇಲ್ಲವೇ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಕೃತಕ ಕೊಳವೆಗಳನ್ನು ಆ ತುದಿಗಳ ನಡುವೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರೆ ಅಂಥ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲೂ ದುರಸ್ತಿ ಸಾಧ್ಯ. ಅಂತೂ ದುರಸ್ತಿ ಇಂಥ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮಾರ್ಗದಿಂದ ಆಗಬೇಕೇ ಹೊರತು ಬೇರೆ ಮಾರ್ಗದಿಂದಲ್ಲ. ಛಿದ್ರಿತ ನರದ ಎರಡು ತುದಿಗಳ ನಡುವೆ ಇನ್ನೊಂದು ನರದ ತುಕ್ಕಡವನ್ನು ನಾಟಿ ಹಾಕಿ ನರ ದುರಸ್ತಿ ಮಾಡುವ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆ ಸಿದ್ಧಿಸಿದೆ ಎಂದು ಇನ್ನೂ ಹೇಳುವಂತಿಲ್ಲ. ಇಂಥ ಪ್ರಯತ್ನಗಳೇನೊ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿವೆ.
ಮಾದಳ
ಬಗೆಗಳು
ಮಾದಳದಲ್ಲಿ ಹುಳಿ ಮತ್ತು ಸಿಹಿ ಎಂಬ ಎರಡು ಮುಖ್ಯ ಗುಂಪುಗಳಿದ್ದು ಇವು ಒಂದೊಂದರಲ್ಲೂ ಕೆಲವು ಬಗೆಗಳುಂಟು. ಇವುಗಳ ಪೈಕಿ ಮುಖ್ಯವಾದವು: 1 ಚಾಂಗುರ-ಸಣ್ಣ ಕೆಲವು ಉರುಟಾದ ಕಾಯಿಗಳುಳ್ಳ ಕಾಡು ಬಗೆ. ಇದರ ಕಾಯಿಗಳಲ್ಲಿ ತಿರುಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿಲ್ಲ. 2 ತುರುಂಜ್-ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಹಣ್ಣುಗಳುಳ್ಳ ಬಗೆ. ತಿರುಳು ಹುಳಿಯಾಗಿಯೂ ಸಿಪ್ಪೆ ಕೊಂಚ ಸಿಹಿಯಾಗಿಯೂ ಇದೆ. 3 ಮಾದಂಕ್ರಿ-ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಹಣ್ಣುಗಳುಳ್ಳದ್ದು. ತಿರುಳು ಸಿಹಿಯಾಗಿದೆ. 4 ಬಜೋರ-ಸಣ್ಣ ಗಾತ್ರದ ಹುಳಿ ತಿರುಳಿನ ಹಣ್ಣುಗಳುಳ್ಳ ಬಗೆ. ಸಿಪ್ಪೆ ತೆಳುವಾಗಿದೆ. ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ರಸ ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಇವಲ್ಲದೆ ಇದೇ ಪ್ರಭೇದದ ಸಾರ್ಕೊಡ್ಯಾಕ್ಟಿಲಿಸ್ ಎಂಬ ಬಗೆಯೊಂದಿದ್ದು ಇದರ ಹಣ್ಣುಗಳು ಕೈಬೆರಳುಗಳಂತೆ ಉದ್ದುದ್ದ ಇವೆ.
ನರ
ನರ ಛಿದ್ರಗೊಂಡಾಗ ನರತಂತುಗಳು ನಶಿಸಿ ಹೋದರೂ ಅವುಗಳ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇರುವ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಅಂತ್ಯಾಂಗಗಳು (ಎಂಡ್ ಆರ್ಗನ್ಸ್)-ಅವು ಜ್ಞಾನವಾಹಿಗಳ ಅಂತ್ಯಾಂಗಗಳಾಗಲಿ, ಕ್ರಿಯಾವಾಹಿಗಳ ಅಂತ್ಯಾಂಗಗಳಾಗಲಿ-ಬಹುಕಾಲ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ. ದುರಸ್ತಿ ಆದಾಗ ಮೊದಲಿನಂತೆಯೇ ಆಯಾ ತಂತುಗಳು ಆಯಾ ಅಂತ್ಯಾಂಗಗಳನ್ನು ಕೂಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ದುರಸ್ತಿ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಕಿರುಧಾರೆಗಳು ನಶಿಸಿಹೋಗುವಂತೆಯೇ ತನ್ನದಲ್ಲದ ಎನ್‍ಡೊನ್ಯೂರಿಯಮ್ ಕೊಳವೆಯೊಳಗೆ ಅಕಸ್ಮಾತ್ ಹೊಕ್ಕ ಕಿರುಧಾರೆಯೂ ನಶಿಸಿಹೋಗುವುದು ನಿಜ. ತನ್ನದಲ್ಲದ ಕೊಳವೆ ಎನ್ನುವ ವಿಷಯ ಕಿರುಧಾರೆಗೆ ಹೇಗೆ ಅರ್ಥವಾಗುತ್ತದೆ ಎನ್ನುವುದು ತಿಳಿಯದು. ಈ ರೀತಿ ತಪ್ಪು ಹೊಗುವಿಕೆ ಮತ್ತು ನಾಶ ಮೇಲೆ ಮೇಲೆ ಆಗುತ್ತ ಬಹುಕಾಲ ಅಂತ್ಯಾಂಗಕ್ಕೆ ನರತಂತುವಿನ ಸಂಪರ್ಕ ದೊರೆಯದೇ ಹೋದರೆ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಅದೂ ನಶಿಸಿ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಬಹು ಅಪರೂಪವಾಗಿ ಹೀಗೆ ನಶಿಸಿ ಹೋದಮೇಲೂ ಒಂದು ಕಿರುಧಾರೆ ಆ ಸ್ಥಳ ತಲಪಿದರೆ ಹೊಸ ಅಂತ್ಯಾಂಗದ ಸೃಷ್ಟಿ ಆಗುವುದೂ ಉಂಟು; ತನ್ನದಲ್ಲದ ಕೊಳವೆಯೊಳಗೆ ಅಪವಾದಾತ್ಮಕವಾಗಿಯೇ ಕಿರುಧಾರೆ ಮುಂದುªರಿದು ತನ್ನ ಸ್ವಭಾವಕ್ಕೆ ಅನುಸರಿಸುವಂತೆ ಅಂತ್ಯಾಂಗದ ರಚನೆಯನ್ನೇ ಬದಲಾಯಿಸುವುದೂ ಉಂಟು; ಇಲ್ಲವೇ ಸಂಪರ್ಕದ ವೈಪರೀತ್ಯದಿಂದ ಕ್ರಿಯಾವೈಪರೀತ್ಯ ಕಂಡುಬಂದು ಯಾವ ರೀತಿಯ ಅವ್ಯವಸ್ಥೆ ಉಂಟಾಗುವುದೆಂಬುದನ್ನು ಊಹಿಸಲಾಗದ ಸ್ಥಿತಿ ಒದಗುವುದೂ ಉಂಟು. ಆದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇಂಥ ಧಕ್ಕೆಗಳು ಒದಗದಂತೆ, ಅಸ್ತವ್ಯಸ್ತ ಸಂಪರ್ಕಗಳು ಉಂಟಾಗದಂತೆ ನರ ದುರಸ್ತಿ ಆಗುವುದು ಆಶ್ಚರ್ಯದ ಹಾಗೂ ಇನ್ನೂ ಸರಿಯಾಗಿ ತಿಳಿಯದ ವಿಷಯವಾಗಿದೆ.
ಮಾದಳ
ವಿವರಗಳು
ಮಾದಳ ಸುಮಾರು 3 ಮೀ ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯುವ ಪೊದೆ ರೂಪದ ಮರ. ಎಲೆಗಳೂ ದೊಡ್ಡವು, ಸಣ್ಣ ತೊಟ್ಟುಳ್ಳವು. ತೊಟ್ಟಿನ ಆಚೀಚೆ ರೆಕ್ಕೆಗಳಿಲ್ಲ. ರೆಂಬೆಗಳಲ್ಲಿ ಮುಳ್ಳುಗಳುಂಟು. ಹಣ್ಣು ದೊಡ್ಡಗಾತ್ರದ್ದು. ಉದ್ದುದ್ದವಾಗಿದ್ದು ಚೂಚುಕದಂತೆ ಚೂಪಾದ ತುದಿಯನ್ನು ಪಡೆದಿದೆ. ಸಿಪ್ಪೆ ಮಂದ ಹಾಗೂ ಒರಟು. ಮಾಗಿದಾಗ ಹಳದಿಬಣ್ಣವನ್ನು ತಳೆಯುತ್ತದೆ. ತಿರುಳು ತಿಳಿಹದಿ ಬಣ್ಣದ್ದು, ಕಡಿಮೆ ಮೊತ್ತದಲ್ಲಿದೆ. ಕೊಂಚ ಹುಳಿಯಾಗಿಯೊ ಇಲ್ಲವೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಿಹಿಯಾಗಿಯೊ ಇದೆ.
ನರ
ಮಿದುಳಿಗೇ ನೇರವಾಗಿ ಸೇರಿಕೊಂಡಿರುವ ನರಗಳನ್ನು ತಲೆನರಗಳೆಂದು (ಕ್ರೇನಿಯಲ್ ನವ್ರ್ಸ್) ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇವು 12 ಜೊತೆ. ಕಣ್ಣು, ಕಿವಿ, ಮೂಗು, ನಾಲಗೆ, ರುಂಡದ ಚರ್ಮ ಹಾಗೂ ಸ್ನಾಯುಗಳು. ಲಾಲಾಗ್ರಂಥಿಗಳು, ಗುಂಡಿಗೆ ಫುಪ್ಪುಸಗಳು, ಜಠರ, ಮೇದೋಜೀರಕಾಂಗ ಇತ್ಯಾದಿಗಳಿಗೆ ಈ ನರಗಳಿಂದ ಪೂರೈಕೆ ಆಗುತ್ತದೆ. ಮೇಲಿನಿಂದ ಕೆಳಕ್ಕೆ ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ಇವನ್ನು ಮೊದಲನೆಯ, ಎರಡನೆಯ, ಇತ್ಯಾದಿ, ಹನ್ನೆರಡನೆಯ ತಲೆನರವೆಂದೇ ಸಂಬೋಧಿಸುವುದು ವಾಡಿಕೆ. ಅವು ಪೂರೈಸುವ ಅಂಗಗಳು, ಜರಗಿಸುವ ಕ್ರಿಯೆ, ಇತ್ಯಾದಿಗಳಿಗೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ಅವಕ್ಕೆ ವಿಶಿಷ್ಟ ಹೆಸರುಗಳೂ ಉಂಟು. ಮೊದಲನೆಯ ತಲೆನರಕ್ಕೆ ಆಲ್ಫ್ಯಾಕ್ಟರಿ ನರ (ವಾಸನಗ್ರಾಹಿ ನರ) ಎಂದು ಹೆಸರು. ಅನಂತರ ಈ ನರಗಳಿಗೆ ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ಪ್ರಕಾಶ (ಆಪ್ಟಿಕ್), ನೇತ್ರಚಾಲಕ (ಆಕ್ಯುಲೋಮೋಟರ್) ರಾಟೆಯುಕ್ತ (ಟ್ರೋಕ್ಲಿಯರ್), ತ್ರೈಮೂಲಿಕ (ಟ್ರೈಜೆಮಿನಲ್), ನೇತ್ರ ಹೊರಚಾಲಕ (ಆಬ್ಡ್ಯೂಸೆಂಟ್), ಮುಖಸಂಬಂಧಿಕ (ಫೇಶಿಯಲ್), ಶ್ರವಣಸಂಬಂಧಿಕ (ಆಡಿಟರಿ), ನಾಲಗೆ-ಗಂಟಲು ಸಂಬಂಧಿಕ (ಗ್ಲಾಸೊಫೆರಿಂಜಿಯಲ್), ಅಲೆಮಾರಿ (ವೇಗಸ್), ಅನುಬಂಧಿಕ (ಆಕ್ಸೆಸರಿ) ಮತ್ತು ನಾಲಗೆಯಡಿ (ಹೈಪೊಗ್ಲಾಸಲ್) ನರಗಳೆಂದು ಹೆಸರು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ 1,2 ಮತ್ತು 8ನೆಯ ನರಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಜ್ಞಾನವಾಹಿಗಳು; ಇವು ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ವಾಸನೆ ದೃಷ್ಟಿ ಮತ್ತು ಶ್ರವಣಗಳಿಗೆ ಮೀಸಲಾದವು. 3,4,6,11 ಮತ್ತು 12ನೆಯ ನರಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕ್ರಿಯಾವಾಹಿಗಳು. 3,4,6ನೆಯ ನರಗಳೂ ಕಣ್ಣುಗುಡ್ಡೆಯನ್ನು ಚಲಿಸುವ ಸ್ನಾಯುಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಕಣ್ಣಿನ ಪಾಪೆಯನ್ನು ಕಿರಿದು ಮಾಡುವ ಸ್ನಾಯುವಿಗೆ ಪೂರೈಕೆ ಆಗಿವೆ. 11ನೆಯದು ಹೆಕ್ಕತ್ತಿನ ಸ್ನಾಯುಗಳನ್ನೂ 12ನೆಯದು ನಾಲಗೆಯ ಸ್ನಾಯುಗಳನ್ನೂ ಪೂರೈಸುತ್ತವೆ. 5,7,9 ಮತ್ತು 10ನೆಯ ರುಂಡನರಗಳು ಮಿಶ್ರನರಗಳು. 5ನೆಯ ರುಂಡನರ ಚರ್ವಣ ಸ್ನಾಯುಗಳಿಗೂ (ಮ್ಯಾಸ್ಟಿಕೇಟರಿ ಮಸಲ್ಸ್) ಮುಖ ನಾಲಗೆಗಳ ಮೇಲ್ಮೈಗೂ ಪೂರೈಕೆ ಆಗಿ ಅಗಿಯುವ ಕ್ರಿಯೆಗೆ ಮತ್ತು ಮುಖ ನಾಲಗೆಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಶ, ಶೀತೋಷ್ಣ ಮತ್ತು ನೋವು ಇವುಗಳ ಗ್ರಹಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. 7ನೆಯದು ಮುಖ ಸ್ನಾಯುಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಿ ಮುಖಭಾವವನ್ನು (ಫೆಶಿಯಲ್ ಎಕ್ಸ್‍ಪ್ರೆಶನ್) ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವುದಕ್ಕೂ ಲಾಲಾಗ್ರಂಥಿಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಿ ಅವುಗಳ ಸ್ರವನಕ್ಕೂ ನಾಲಗೆಯ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ರುಚಿಗ್ರಹಣೆಗೂ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. 9ನೆಯ ನರ ಗಂಟಲಿನ ಸ್ನಾಯುಗಳಿಗೂ ಲಾಲಾಗ್ರಂಥಿಗಳಿಗೂ ಪೂರೈಕೆ ಆಗುವ ಕ್ರಿಯಾವಾಹಿ ಹಾಗೂ ನಾಲಗೆಯ ಹಿಂಭಾಗದ ರುಚಿಗ್ರಾಹಿ ಜ್ಞಾನವಾಹಿ. 10ನೆಯದು ಅಲೆಮಾರಿ ನರವೆಂದು ಅನ್ವರ್ಥನಾಮ ಉಳ್ಳದ್ದಾಗಿದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ರುಂಡನರವಾದರೂ ಮುಂಡದಲ್ಲಿ ಎದೆ ಮತ್ತು ಉದರ ಎರಡು ಕಡೆಯೂ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಪಸರಿಸುವ ನರ. ಗುಂಡಿಗೆಯ ಮಿಡಿತದ ದರ, ಜಠರ, ಮೇದೋಜೀರಕಾಂಗಗಳ ಸ್ರವನ, ಜಠರ ಕರುಳುಗಳ ಚಲನೆ ಇವುಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟ ಕ್ರಿಯಾವಾಹಿ ಆಗಿರುವುದಲ್ಲದೆ ಫುಪ್ಪುಸಗಳಿಂದ ಪ್ರಜ್ಞಾಹೀನ ಸಂವೇದನೆಗಳಿಗೆ (ಅನ್‍ಕಾನ್ಶಿಯಸ್ ಸೆನ್ಸೇಷನ್ಸ್) ಮತ್ತು ಮುಂಡದ ಕೆಲವು ಅಂಗಗಳ ಯಾತನಾಗ್ರಹಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಜ್ಞಾನವಾಹಿಯೂ ಹೌದು.
ಮಿದುಳುಬಳ್ಳಿಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡಿರುವ ನರಗಳು 31 ಜೊತೆ. ಇವು ಬೆನ್ನುಹುರಿನರಗಳು (ಸ್ಪೈನಲ್ ನವ್ರ್ಸ್). ಇವೆಲ್ಲವೂ ಮಿಶ್ರನರಗಳೇ. ಆದರೆ ಇವು ಮಿದುಳುಬಳ್ಳಿಯೊಡನೆ ಸಂಪರ್ಕ ಪಡೆಯುವುದಕ್ಕೆ ಮೊದಲು ಕ್ರಿಯಾವಾಹಿ ತಂತುಗಳೂ ಜ್ಞಾನವಾಹಿ ತಂತುಗಳೂ ಬೇರ್ಪಟ್ಟು ನರ ಇಬ್ಭಾಗವಾಗಿ ಮಿದುಳುಬಳ್ಳಿಯನ್ನು ಕ್ರಿಯಾವಾಹಿ ಭಾಗ ಮುಂದುಗಡೆಯೂ ಜ್ಞಾನವಾಹಿ ಭಾಗ ಹಿಂದುಗಡೆಯೂ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಅಂದರೆ ಪ್ರತಿ ಮುಂಡನರಕ್ಕೂ ಮುಮ್ಮೂಲ ಅಥವಾ ಕ್ರಿಯಾಮೂಲ (ವೆಂಟ್ರಲ್ ರೂಟ್, ಮೋಟರ್ ರೂಟ್) ಮತ್ತು ಹಿಮ್ಮೂಲ ಅಥವಾ ಜ್ಞಾನಮೂಲ (ಡಾರ್ಸಲ್ ರೂಟ್, ಸೆನ್ಸರಿ ರೂಟ್) ಇದ್ದಂತಾಯಿತು. ಹಿಮ್ಮೂಲದಲ್ಲಿ ಉಬ್ಬಿದ ಗಂಟಿನಂತಿರುವ ಸ್ಥಳ ಉಂಟು. ಇದಕ್ಕೆ ಮಿದುಳುಬಳ್ಳಿಯ ನರಗ್ರಂಥಿ (ಸ್ಪೈನಲ್ ಗ್ಯಾನ್‍ಗ್ಲಿಯಾನ್) ಎಂದು ಹೆಸರು. ಮುಂಡನರದ ಜ್ಞಾನವಾಹಿ ತಂತುಗಳ ಮಾತೃಕೋಶಗಳಾದ ಸಂವೇದನಾತ್ಮಕ ನರ ಕೋಶಗಳು ಇರುವುದು ಇಲ್ಲೇ. ಈ ಕೋಶದ ಅಭಿವಾಹಿ ಚಾಚುಗಳೇ ಜ್ಞಾನವಾಹಿ ನರತಂತುಗಳಾಗಿರುವ ವಿಷಯವನ್ನು ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದೆ. ಜ್ಞಾನವಾಹಿ ನರತಂತುಗಳ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ರಚನೆ ಉಳ್ಳ ಅತ್ಯಾಂಗಗಳಿರುವುದನ್ನೂ ಮೇಲೆ ಸೂಚಿಸಿದೆ. ಆಲ್ಫ್ಯಾಕ್ಟರಿ ನರದ ಅಂತ್ಯಾಂಗಗಳು ಮೂಗಿನ ಲೋಳೆಪೊರೆಯಲ್ಲೂ ಪ್ರಕಾಶನರದ ಅಂತ್ಯಾಂಗಗಳು ಕಣ್ಣಿನ ದೃಷ್ಟಿಪಟಲದಲ್ಲೂ ಶ್ರವಣನರದ ಅಂತ್ಯಾಂಗಗಳು ಒಳಕಿವಿಯಲ್ಲಿರುವ ಕಾರ್ಟಿಯ ಅಂಗದಲ್ಲೂ (ಆರ್ಗನ್ ಆಫ್ ಕಾರ್ಟಿ) 7ನೆಯ ಮತ್ತು 9ನೆಯ ರುಂಡನರದ ಜ್ಞಾನವಾಹಿ ತಂತುಗಳ ಅಂತ್ಯಾಂಗಗಳು ನಾಲಗೆಯ ಲೋಳೆಪೊರೆಯಲ್ಲೂ ಅಡಗಿವೆ. ಈ ಒಂದೊಂದು ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಅಂತ್ಯಾಂಗಗಳಿಗೂ ಸ್ವಂತ ವಿಶಿಷ್ಟ ರಚನೆ ಉಂಟು. ಕಣ್ಣಿನಲ್ಲಿರುವುದು ದ್ಯುತಿ ಅಲೆಗಳಿಂದ ಮಾತ್ರ, ಕಿವಿಯಲ್ಲಿರುವುದು ಶಬ್ದ ಅಲೆಗಳಿಂದ ಮಾತ್ರ, ಮೂಗು ನಾಲಗೆಗಳಲ್ಲಿರುವುವು ವಿಶಿಷ್ಟ ರಾಸಾಯನಿಕ ಆವಿ ದ್ರಾವಣಗಳ ಸ್ಪರ್ಶದಿಂದ ಮಾತ್ರ ಉದ್ರೇಕಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. 5ನೆಯ ರುಂಡನರ ಹಾಗೂ ಎಲ್ಲ ಮುಂಡನರಗಳ ಜ್ಞಾನವಾಹಿಗಳೂ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ದೇಹದ ಎಲ್ಲ ಭಾಗಗಳಲ್ಲೂ ಚರ್ಮದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಮೂರುನಾಲ್ಕು ವಿಶಿಷ್ಟ ಮಾದರಿಯ ಸಂವೇದನಾಂತ್ಯಾಂಗಗಳಾಗಿ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಒಂದು ಮಾದರಿಯದು ಅದಕ್ಕೆ ಏನಾದರೂ ತಾಕಿದರೆ ಮಾತ್ರ ಉದ್ರೇಕಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಇನ್ನೊಂದು ಅದು ಇರುವ ಸ್ಥಳದ ಉಷ್ಣತೆ ಕಡಿಮೆ ಆದಾಗ ಮಾತ್ರ ಉದ್ರೇಕಗೊಂಡರೆ ಮಗದೊಂದು ಅದು ಇರುವ ಸ್ಥಳದ ಉಷ್ಣತೆ ಹೆಚ್ಚಾದಾಗ ಮಾತ್ರ ಉದ್ರೇಕಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಯಾವ ವಿಶಿಷ್ಟ ರಚನೆಯನ್ನೂ ತೋರದೆ ತಂತುವಾಗಿಯೇ ಅಂತ್ಯವಾಗುವ ಜ್ಞಾನವಾಹಿಗಳು ಸ್ಥಳಿಯವಾದ ಅನಿಷ್ಟ ಹಾಗೂ ಕೋಶಮಾರಕ ಪ್ರಚೋದನೆಗಳಿಂದ (ನಾಕ್ಯುಯಸ್ ಸ್ಟಿಮುಲೈ) ಉದ್ರೇಕಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದ ನಮಗೆ ನೋವಿನ ಅರಿವು ಉಂಟಾಗುವುದು. ದೇಹದ ಎಲ್ಲ ಕೀಲುಗಳಿಗೂ ಐಚ್ಛಿಕ ಸ್ನಾಯುಗಳಿಗೂ 5ನೆಯ ರುಂಡನರದ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲ ಮುಂಡನರಗಳ ಜ್ಞಾನವಾಹಿಗಳ ಪೂರೈಕೆ ಆಗುತ್ತದೆ. ಈ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲೆಲ್ಲ ವಿಶೇಷ ರಚನೆಯುಳ್ಳ ಅಂತ್ಯಾಂಗಗಳಿವೆ. ವೇಗಸ್ ನರದ ಜ್ಞಾನವಾಹಿಗಳು ಫುಪ್ಪುಸಗಳಿಗೆ ಪೂರೈಕೆಯಾಗಿ ಅಂತ್ಯವಾಗುವ ಕಡೆಗಳಲ್ಲು ಇಂಥವೇ ಅಂತ್ಯಾಂಗಗಳಿವೆ. ಸ್ಥಳೀಯ ವಿಸ್ತರಣೆಯಿಂದ (ಸ್ಟ್ರೆಚಿಂಗ್) ಮಾತ್ರ ಇವು ಉದ್ರೇಕಗೊಳ್ಳುವುವು. ಇವು ಒಯ್ಯುವ ನರಪ್ರಚೋದನೆಗಳಿಂದ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರಜ್ಞಾಹೀನ ಸಂವೇದನೆ ಆಗಿದ್ದು ಅವು ಇಚ್ಛಾತೀತ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವಂಥವು. ಇವೇ ಜ್ಞಾನವಾಹಿಗಳಿಂದ ಆಯಾ ಸ್ಥಳಗಳ ಚಲನೆ ನೋವುಗಳೂ ಅರಿವಿಗೆ ಬರುವುದುಂಟು.
ಮಿದುಳುಬಳ್ಳಿ ನರಗ್ರಂಥಿಕೋಶಗಳ ಅಪವಾಹಿ ತಂತುಗಳು ಮಿದುಳುಬಳ್ಳಿಯ ಒಳಹೊಕ್ಕು ಅಲ್ಲಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕಂತೆಗಳಾಗಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಂಡು ಮುಂದುವರಿದು ಮಿದುಳಿನಲ್ಲಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ತಲಪಿ ಅಲ್ಲಿಯ ಕೋಶಗಳ ನೆರೆಯಲ್ಲಿ ಅಂತ್ಯಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. 5ನೆಯ ಕಪಾಲನರದ ಜ್ಞಾನವಾಹಿಗಳೂ ಬಹುಶಃ 7 ಮತ್ತು 9ನೆಯ ಕಪಾಲನರದ ಜ್ಞಾನವಾಹಿಗಳೂ ವಿದುಳಿನಲ್ಲಿ ಇದೇ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಸೇರಿ ಅಂತ್ಯಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಆಲ್ಫ್ಯಾಕ್ಟರಿ, ಪ್ರಕಾಶ, ಶ್ರವಣ ಮತ್ತು ವೇಗಸ್ ನರಗಳ ಜ್ಞಾನವಾಹಿಗಳು ಮಿದುಳಿನಲ್ಲಿ ಇನ್ನು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಅಂತ್ಯಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಎಲ್ಲ ಜ್ಞಾನವಾಹಿಗಳೂ ಒಯ್ಯುವ ನರಪ್ರಚೋದನೆಗಳು ಬಹುಶಃ ಒಂದೇ ವಿಧ. ಆದರೆ ಒಂದೊಂದು ತಂತುವೂ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿರುವ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅಂತ್ಯಾಂಗದಿಂದಲೇ ನರಪ್ರಚೋದನೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುವುದರಿಂದಲೂ ವಿವಿಧ ಸಂವೇದನೆಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾದ ಎಲ್ಲ ಜ್ಞಾನವಾಹಿಗಳೂ ಮಿದುಳಿನಲ್ಲಿ ಆಯಾ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ನರಪ್ರಚೋದನೆಯನ್ನು ಒಯ್ಯುವುದರಿಂದಲೂ ನಮಗೆ ಸಂವೇದನೆಗಳ ವೈವಿಧ್ಯದ ಅರಿವು ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ನೋವು, ಸ್ಪರ್ಶ, ಶೈತ್ಯೋಷ್ಣಗಳ ದ್ಯುತಿಶಬ್ದಗಳ ಉಗಮಸ್ಥಳದ ಅರಿವೂ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಜ್ಞಾನವಾಹಿಗಳು ಒಯ್ಯುವ ಎಲ್ಲ ಪ್ರಚೋದನೆಗಳಿಂದಲೂ ವಿವಿಧ ಸಂವೇದನೆಗಳು ತಿಳಿವಳಿಕೆಗೆ ಬರುತ್ತವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಹೀಗೆ ಬಂದರೂ ಬರದಿದ್ದರೂ ಈ ಪ್ರಚೋದನೆಗಳು ಮಿದುಳು ಮತ್ತು ಮಿದುಳುಬಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವುದು ಖಚಿತ.
ಬೆನ್ನುಹುರಿನರದ ಮುಮ್ಮೂಲ ಕ್ರಿಯಾವಾಹಿಗಳಿಂದಾದುದು ಎಂದೂ ಈ ತಂತುಗಳು ಮಿದುಳುಬಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿರುವ ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ನರಕೋಶಗಳ ಅಪವಾಹಿಗಳೂ ಎಂದೂ ಹೇಳಿದೆ. ರುಂಡನರಗಳ ಕ್ರಿಯಾವಾಹಿಗಳೂ ಮಿದುಳಿನಲ್ಲಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿರುವ ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ನರಕೋಶಗಳ ಅಪವಾಹಿಗಳು. ಇವೂ ಸೇರಿದಂತೆ ಎಲ್ಲ ಕ್ರಿಯಾವಾಹಿಗಳು ದೇಹದ ನಾನಾ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿರುವ ನಾಳಯುಕ್ತರಸಗ್ರಂಥಿಗಳಿಗೂ ಗುಂಡಿಗೆಯ ಸ್ನಾಯುವೂ ಕೂಡಿ ಎಲ್ಲ ಅನೈಚ್ಛಿಕ ಮತ್ತು ಐಚ್ಛಿಕ ಸ್ನಾಯುಗಳಿಗೂ ಪೂರೈಕೆ ಆಗುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಪಸರಿಸುವ ನರಪ್ರಚೋದನೆಯ ಫಲ ರಸಗ್ರಂಥಿಗಳ ಸ್ರವನ ಮತ್ತು ಸ್ನಾಯುಗಳ ಸಂಕೋಚನ. ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣಬರುವಂಥ ದೈಹಿಕ ಚಲನೆಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಐಚ್ಛಿಕ. ರಸಗ್ರಂಥಿಗಳ ಸ್ರವನವೂ ಜಠರ, ಕರುಳು, ಮೂತ್ರಕೋಶ ಅಪಧಮನಿಗಳು, ಗುಂಡಿಗೆ, ಶ್ವಾಸನಾಳಗಳು ಮುಂತಾದ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಚಲನೆಯೂ ಐಚ್ಛಿಕ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಹೊರಪಟ್ಟವು. ಅನೈಚ್ಛಿಕ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ಜರಗುವಂತೆ ಮಾಡುವ ಕ್ರಿಯಾವಾಹಿಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಬೇರೆಯಾಗಿಯೇ ಗಣಿಸಿ ಅವಕ್ಕೆ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಅನೈಚ್ಛಿಕನರಮಂಡಲ ಅಥವಾ ಜೀವಿ ತಾಧಿಷ್ಠಾನ ನರಮಂಡಲ (ಆಟೋನಾಮಿಕ್ ನರ್ವಸ್‍ಸಿಸ್ಟಮ್) ಎಂದು ಕರೆದಿದೆ. ಮಿಕ್ಕ ನರಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಮನೋಧಿಷ್ಠಾನ ನರಮಂಡಲಕ್ಕೆ (ಸೊಮ್ಯಾಟಿಕ್ ನರ್ವಸ್ ಸಿಸ್ಟಮ್) ಸೇರಿದವೆಂದು ಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಎಲ್ಲ ಅನೈಚ್ಛಿಕ ಕ್ರಿಯೆಗಳೂ ಪ್ರಥಮವಾಗಿ ಮಿದುಳು ಮತ್ತು ಮಿದುಳು ಬಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿರುವ ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ನರಕೋಶಗಳ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯ ಪರಿಣಾಮವೇ ಆದರೂ ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ಅಂತ್ಯಾಂಗಗಳಿಗೆ (ಅನೈಚ್ಛಿಕ ಸ್ನಾಯುಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ನಾಳಯುಕ್ತ ರಸಗ್ರಂಥಿಗಳಿಗೆ) ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಒದಗುವ ನರಪ್ರಚೋದನೆ ನರಗ್ರಂಥಿಗಳಲ್ಲಿರುವ ಕೋಶಗಳಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದುದು. ಈ ನರಗ್ರಂಥಿಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಅನೈಚ್ಛಿಕ ನರಗ್ರಂಥಿಗಳೆಂದು (ಆಟೊನಾಮಿಕ್ ಗ್ಯಾನ್‍ಗ್ಲಿಯ) ಕರೆದಿದೆ. ಅಂದರೆ ಅನೈಚ್ಛಿಕ ಕ್ರಿಯಾವಾಹಿಯ ಮಾರ್ಗ ವಿಚ್ಛಿನ್ನವಾಗಿದ್ದು ಈ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ನರಗ್ರಂಥಿಪೂರ್ವ ಭಾಗ ಮತ್ತು ನರಗ್ರಂಥಿ ಉತ್ತರಭಾಗ ಇರುವುವೆಂಬುದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಗಮನಿಸಬೇಕು. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಇವೆರಡು ಭಾಗಗಳೂ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ನರತಂತುಗಳೇ. ಅನೈಚ್ಛಿಕ ನರಗ್ರಂಥಿಗಳು ದೇಹದಲ್ಲಿ ಮೂರು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಕಶೇರುಕ ಕಂಬದ (ವರ್ಟಿಬ್ರಲ್ ಕಾಲಮ್) ಇಕ್ಕೆಲಗಳಲ್ಲಿ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಇರುವವು ಒಂದು ಗುಂಪು. ಇವು ನರತಂತುಗಳಿಂದ ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ಸೇರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಎರಡು ಕಡೆಯೂ ಒಂದೊಂದು ಸರಪಣಿಯಂತಿವೆ. ಇವಕ್ಕೆ ಸಂವೇದಕ ಸರಪಣಿ (ಸಿಂಪಥೆಟಿಕ್ ಚೇಯ್ನ್) ಎಂದು ಹೆಸರು. ಎರಡನೆಯ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿದವು ಮಧ್ಯಾಂತರ ನರಗ್ರಂಥಿಗಳು (ಇಂಟರ್‍ಮೀಡಿಯಟ್ ಗ್ಯಾನ್‍ಗ್ಲಿಯ). ಇವು ದೇಹಮಧ್ಯಗೆರೆಗೆ ಇನ್ನೂ ಸ್ವಲ್ಪ ದೂರದಲ್ಲಿ ಉದರದ ಹಿಂಭಿತ್ತಿಗೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿವೆ. ಮೂರನೆಯ ಗುಂಪಿನವು ಅಂತ್ಯನರಗ್ರಂಥಿಗಳು (ಟರ್ಮಿನಲ್ ಗ್ಯಾನ್‍ಗ್ಲಿಯ). ಇವು ಅನೈಚ್ಫಿಕ ಕ್ರಿಯಾವಾಹಿನರಗಳು ಪೂರೈಕೆ ಆಗುವ ಅಂಗಗಳಲ್ಲೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಹುದುಗಿಕೊಂಡಿರುತ್ತವೆ.
ಅನೈಚ್ಛಿಕ ಕ್ರಿಯಾವಾಹಿಯ ನರಗ್ರಂಥಿಪೂರ್ವಭಾಗ ಮಿದುಳು ಮತ್ತು ಮಿದುಳುಬಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ನರಕೋಶದ ಅಪವಾಹಿಯಾಗಿ ಹೊರಬಿದ್ದು ಮೇಲೆ ಹೇಳಿರುವ ಮೂರು ನರಗ್ರಂಥಿ ಗುಂಪುಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದು ನರಗ್ರಂಥಿಯನ್ನು ಸೇರಿ ಅಲ್ಲಿಯ ನರಕೋಶಗಳ ಸೆರೆಯಲ್ಲಿ ಅಂತ್ಯವಾಗುವುದು. ಈ ಕೋಶಗಳ ಅಪವಾಹಿತಂತುಗಳೂ ನರಗ್ರಂಥಿಯಿಂದ ಹೊರಹೊರಟು ಅನೈಚ್ಛಿಕ ಕ್ರಿಯಾವಾಹಿಯ ನರಗ್ರಂಥಿ ಉತ್ತರ ಭಾಗವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿದು ಕ್ರಿಯಾಂಗಕ್ಕೆ ಪೂರೈಕೆ ಆಗುತ್ತದೆ. ಅನೈಚ್ಛಿಕ ಕ್ರಿಯಾವಾಹಿ ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲೆಲ್ಲ ಇಂಥ ಏರ್ಪಾಡು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿರುವುದು ಕಂಡುಬರುವುದು. ಈ ಏರ್ಪಾಡಿನಂತೆ ಅನೈಚ್ಛಿಕ ಕ್ರಿಯಾವಾಹಿ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಒಂದು ನರಗ್ರಂಥಿ ಇರಲೇಬೇಕು. ಕೆಲವು ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡೊ ಮೂರೊ ನರಗ್ರಂಥಿಗಳು ಇರುವುದೂ ಉಂಟು. ಆದರೆ ಅಂಥ ಕ್ರಿಯಾವಾಹಿ ವಿಚ್ಫಿನ್ನವಾಗುವುದು ಕೊನೆಯ ನರಗ್ರಂಥಿಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ. ಅದರ ಹಿಂದಿನ ನರಗ್ರಂಥಿ ಅಥವಾ ಗ್ರಂಥಿಗಳಲ್ಲಿ ಗ್ರಂಥಿಪೂರ್ವ ಭಾಗ ಅಂತ್ಯಗೊಳ್ಳದೆ ಕುಂದಿಲ್ಲದೆ (ಇನ್‍ಟ್ಯಾಕ್ಟ್) ಹಾಯ್ದು ಹೊರಬರುತ್ತದೆ. ಇನ್ನೊಂದು ಗಮನಾರ್ಹ ಅಂಶವೆಂದರೆ ನರಗ್ರಂಥಿ ಪೂರ್ವಭಾಗ ಯಾವಾಗಲೂ ಬಿಳಿನರತಂತುಗಳಿಂದಾಗಿರುವುದು ಮತ್ತು ನರಗ್ರಂಥಿ ಉತ್ತರಭಾಗ ಭಸ್ಮವರ್ಣತಂತುಗಳಿಂದಾಗಿರುವುದು.
ಅನೈಚ್ಛಿಕ ನರಮಂಡಲವು 'ಸಂವೇದಕ (ಸಿಂಪಥೆಟಿಕ್) ಮತ್ತು 'ಅನುಸಂವೇದಕ (ಪ್ಯಾರಾ ಸಿಂಪಥೆಟಿಕ್) ಎಂಬ ಎರಡು ವಿಭಾಗಗಳಾಗಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಂಡಿದೆ. ಅನುಸಂವೇದಕ ವಿಭಾಗಕ್ಕೆ ಕಪಾಲ ನರಗಳ ಅನೈಚ್ಛಿಕ ಕ್ರಿಯಾವಾಹಿಗಳೂ (ಅಂದರೆ 3,7,9 ಮತ್ತು 10ನೆಯ ನರಗಳದ್ದು) ಮತ್ತು ಮುಂಡನರಗಳಲ್ಲಿ ಮೇಲಿನಿಂದ ಎಣಿಸಿದಂತೆ 26,27 ಬಹುಶಃ 28ನೆಯ ಜೊತೆಯೂ ಸೇರಿವೆ. ಇವೆಲ್ಲವೂ ನರಗ್ರಂಥಿಪೂರ್ವ ಭಾಗಗಳೇ. ಮುಂಡನರಗಳ ಅನೈಚ್ಛಿಕ ಕ್ರಿಯಾವಾಹಿಗಳು ಇಕ್ಕೆಲಗಳಲ್ಲೂ ಪೆಲ್ವಿಕ್ ನವ್ರ್ಸ್ ಎಂಬ ನರಗಳಾಗಿ ಕಿಬ್ಬೊಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿದು ಮೂತ್ರಕೋಶ ಮತ್ತು ಗುದನಾಳಗಳು ತಗಲಿಕೊಂಡಿರುವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಹುದುಗಿರುವ ಹೈಪೊಗ್ಯಾಸ್ಟ್ರಿಕ್ ನರಗ್ರಂಥಿಯೆಂಬ ಅಂತ್ಯನರಗ್ರಂಥಿಯಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಅದರಿಂದ ಹೊರಟ ನರಗ್ರಂಥ್ಯೋತ್ತರ ಭಾಗಗಳು ಸನಿಹದಲ್ಲೇ ಇರುವ ಗುದನಾಳ ಹಾಗೂ ಮೂತ್ರಕೋಶಗಳ ಅನೈಚ್ಛಿಕ ಸ್ನಾಯುಗಳಿಗೆ ಪೂರೈಕೆ ಆಗುತ್ತವೆ. ಕಪಾಲನರಗಳೂ ಹೀಗೆಯೇ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅಂತ್ಯನರಗ್ರಂಥಿಯಲ್ಲಿ ವಿಚ್ಛಿನ್ನವಾಗಿ ನರಗ್ರಂಥ್ಯೋತ್ತರ ಭಾಗಗಳು ನೆರೆಯಲ್ಲೆ ಇರುವ ಅನೈಚ್ಛಿಕ ಕ್ರಿಯಾಂಗಗಳಿಗೆ ಪೂರೈಕೆ ಆಗುತ್ತವೆ. ಅನುಸಂವೇದಕ ನರಗಳು ಎಲ್ಲವೂ ಹೀಗೆ ಅಂತ್ಯನರಗ್ರಂಥಿಗಳಲ್ಲಿ ವಿಚ್ಛಿನ್ನವಾಗುವುದು ಮಾಮೂಲು. ಸಂವೇದಕ ವಿಭಾಗದ ನರಗ್ರಂಥಿಪೂರ್ವಭಾಗಗಳು 10ರಿಂದ 24ನೆಯ ಮುಂಡನರಗಳ ಮುಮ್ಮೂಲದ ಮೂಲಕ ಹೊರಬಿದ್ದ ವಿದುಳುಬಳ್ಳಿಯ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ನರಕೋಶಗಳ ಅಪವಾಹಿಗಳು. ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೆ ಇವು ಮುಂಡನರದಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟು ಅದೇ ನೇರದಲ್ಲಿರುವ ಸರಪಣಿ ನರಗ್ರಂಥಿಯನ್ನು ಸೇರುತ್ತವೆ. ಈ ಸೇರ್ಪಡೆ ತುಕ್ಕಡಕ್ಕೆ ಬಿಳೀ ಸಂಪರ್ಕಶಾಖೆ (ವೈಟ್ ರೇಮಸ್ ಕಮ್ಯೂನಿಕ್ಯಾನ್‍ಟಿಸ್)ಎಂದು ಹೆಸರು. ಕೆಲವು ನರಗ್ರಂಥಿಪೂರ್ವ ತಂತುಗಳು ಇಲ್ಲೆ ಅಂತ್ಯವಾಗಬಹುದು, ಇಲ್ಲವೇ ಸರಪಣಿಯ ಮೂಲಕ ಮೇಲಿನ ಅಥವಾ ಕೆಳಗಿನ ಒಂದೆರಡು ನರಗ್ರಂಥಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಂತ್ಯವಾಗಬಹುದು. ಅವುಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾದ ನರಗ್ರಂಥ್ಯೋತ್ತರ ತಂತುಗಳು ಹೊರಬಂದು ಪುನಃ ಮುಂಡನರವನ್ನೇ ಸೇರಿ ಅದರೊಡನೆಯೇ ಕ್ರಮಿಸುತ್ತ ಅದು ಪೂರೈಕೆ ಆಗುವ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿರುವ ಅನೈಚ್ಛಿಕ ಕ್ರಿಯಾಂಗಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುತ್ತವೆ. ಹೀಗೆ ಪುನಃ ಮುಂಡನರಕ್ಕೆ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುವ ತುಕ್ಕಡಕ್ಕೆ ಭಸ್ಮ ವರ್ಣದ ಸಂಪರ್ಕ ಶಾಖೆ (ಗ್ರೆ ರೇಮಸ್ ಕಮ್ಯೂನಿಕ್ಯಾನ್‍ಟಿಸ್) ಎಂದು ಹೆಸರು. ಬಿಳೀ ಸಂಪರ್ಕ ಶಾಖೆಗಳಲ್ಲಿರುವ ಹೊರಬಂದು ಕೂಡಿಕೊಂಡು 2-3 ಸ್ಪ್ಯ್ಲಾನ್‍ಕ್ನಿಕ್ ನರಗಳಾಗುತ್ತವೆ. ಇವು ಎಲ್ಲ 13 ಅಥವಾ 14ನೆಯ ಮುಂಡನರದಿಂದ 19-20ನೆಯ ಮುಂಡನರದವರೆಗೆ ಅವುಗಳ ಮುಮ್ಮೂಲಕ ಪ್ರಥಮವಾಗಿ ಹೊರಬಂದ ನರತಂತುಗಳು. ಸ್ಪ್ಲ್ಯಾನ್‍ಕ್ಲಿಕ್ ನರಗಳು ಇನ್ನೂ ನರಗ್ರಂಥಿಪೂರ್ವ ಭಾಗಗಳಾದ್ದರಿಂದ ಬಿಳೀ ನರಗಳೇ ಆಗಿವೆ. ಇವು ಮಧ್ಯಾಂತರ ನರಗ್ರಂಥಿಗಳಾದ ಸೀಲಿಯಕ್ ಮತ್ತು ಸುಪೀರಿಯರ್ ಮಿಸೆಂಟೆರಿಕ್ ನರಗ್ರಂಥಿಗಳಲ್ಲಿ, ಬಹುಶಃ ಇನ್‍ಫೀರಿಯರ್ ಮಿಸೆಂಟೆರಿಕ್ ನರಗ್ರಂಥಿಯಲ್ಲೂ ಅಂತ್ಯಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಅವುಗಳಿಂದ ಹೊರಡುವ ನರಗ್ರಂಥ್ಯೋತ್ತರ ಭಾಗಗಳು- ಭಸ್ಮವರ್ಣದ ನರತಂತುಗಳು-ಉದರದಲ್ಲಿರುವ ಸ್ನಾಯುಯುಕ್ತ ಮತ್ತು ಗ್ರಂಥಿಯುಕ್ತ ಅಂಗಗಳಿಗೆ ಪೂರೈಕೆ ಆಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗೆ ಸಂವೇದಕ ನರಗಳಲ್ಲಿ ವಿಚ್ಛಿನ್ನತೆ ಸರಪಣಿನರಗ್ರಂಥಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಮಧ್ಯಾಂತರ ನರಗ್ರಂಥಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವುದೇ ವಾಡಿಕೆ. ಸಂವೇದಕ ನರ ಅಂತಿಮ ನರಗ್ರಂಥಿಯಲ್ಲಿ ವಿಚ್ಛಿನ್ನವಾಗುವುದು ತೀರ ಅಸಾಧಾರಣ.
ಸಂವೇದಕ ಮತ್ತು ಅನುಸಂವೇದಕ ಎರಡು ವಿಧದ ನರಗಳೂ ಎಲ್ಲ ಅನೈಚ್ಛಿಕ ಕ್ರಿಯಾಂಗಗಳಿಗೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪೂರೈಕೆ ಆಗುತ್ತವೆ. ಯಾವುದೊ ಒಂದೇ ಬಗೆಯ ನರಪೂರೈಕೆ ಆಗುವುದು ಅಪರೂಪ. ದೇಹದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲೊ ಹಲವುಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ದ್ವಂದ್ವ ನರಪೂರೈಕೆ ಇರುವ ಅಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಸಂವೇದಕ ಮತ್ತು ಅನುಸಂವೇದಕ ನರಗಳು ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ವ್ಯತಿರಿಕ್ತ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವಂತಿದೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಯಾವ ಕ್ರಿಯಾಂಗದಲ್ಲಿಯಾದರೂ ಉದ್ರೇಕದಿಂದ ಚಟುವಟಿಕೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿದರೆ ಇನ್ನೊಂದು ಅದೇ ಅಂಗದ ಚಟುವಟಿಕೆಯನ್ನು ಶಮನ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಕುದುರೆಯ ಎರಡು ಲಗಾಮುಗಳಂತೆ ಈ ಜೋಡಿಹತೋಟಿ ಇರುವುದರಿಂದ ಅಂಗಗಳ ಕ್ರಿಯಾಸಾಧನೆಯನ್ನು ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ನಿಯಮಿತಗೊಳಿಸಲು ಸುಲಭವಾಗಿದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಗುಂಡಿಗೆಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಗುಂಡಿಗೆಗೆ ಒದಗುವ ಅನುಸಂವೇದಕನರ ವೇಗಸ್ ನರದ ಮೂಲಕ ಬಂದೊದಗಿರುವುದು. ಇದು ಗುಂಡಿಗೆಗೆ ಒಯ್ಯುವ ನರಪ್ರಚೋದನೆಯಿಂದ ಗುಂಡಿಗೆ ಮಿಡಿತದ ದರ ಕಡಿಮೆ ಆಗುತ್ತದೆ. ಅಂದರೆ ಗುಂಡಿಗೆಯ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಅನುಸಂವೇದಕ ನರದ ಕ್ರಿಯೆ ಶಮನ (ಇನ್‍ಹಿಬಿಷನ್). ಗುಂಡಿಗೆಗೆ ಒದಗುವ ಸಂವೇದಕ ನರಗಳು ಗುಂಡಿಗೆಗೆ ಒಯ್ಯುವ ನರಪ್ರಚೋದನೆಯಿಂದ ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದ ಕ್ರಿಯೆಗೆ ವ್ಯತಿರಿಕ್ತವಾದ ಪರಿಣಾಮ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಗುಂಡಿಗೆ ಉದ್ರೇಕಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಅದರ ಮಿಡಿತದ ದರ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ (ಆ್ಯಕ್ಸಲರೇಷನ್). ಗುಂಡಿಗೆಯ ಮಿಡಿತದ ದರ, ವ್ಯಾಯಾಮ ಅಥವಾ ಶ್ರಮ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿರುವಾಗ ಮಾಮೂಲಿಗಿಂತ ಅಧಿಕವಾಗಿರುವುದು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ತಿಳಿದಿದೆ. ಈ ಹೆಚ್ಚಳ ಅನುಸಂವೇದಕ ನರದ ಮೂಲಕ ಗುಂಡಿಗೆಗೆ ಒದಗುವ ಶಾಮಕನರ ಪ್ರಚೋದನೆಗಳನ್ನು ಸ್ವಲ್ಪವಾಗಿ ಅಥವಾ ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಡೆಹಿಡಿಯುವುದರಿಂದ ಕಾರ್ಯಗತವಾಗಬಹುದು. ಇಲ್ಲದೇ ಇದ್ದರೆ ಸಂವೇದಕ ನರದ ಮೂಲಕ ಒದಗುವ ಪ್ರಚೋದಕ ನರಪ್ರಚೋದನೆಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿ ಗುಂಡಿಗೆಯ ಮಿಡಿತದ ವೇಗವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಬಹುದು. ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಹತೋಟಿಯಿಂದ ಅಗತ್ಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಷ್ಟು ವೇಗವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದಾದರೂ ದೇಹದಲ್ಲಿ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಕಾಣಬರುವ ಏರ್ಪಾಡು ಎರಡು ಬಗೆ ನರಪ್ರಚೋದನೆಗಳ ಸಮಕಾಲಿಕವಾದ ನಿಯಂತ್ರಣ. ಈ ರೀತಿಯಿಂದ ಎಷ್ಟು ಅವಶ್ಯವೋ ಅಷ್ಟು ವೇಗವಾಗಿ ಗುಂಡಿಗೆಯ ಮಿಡಿತದ ದರ ಇರುವಂತೆ ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ನಿಯಂತ್ರಿಸಬಹುದು. ದೇಹದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಅಪಧಮನಿಗಳಿಗೂ ಸ್ವೇದಗ್ರಂಥಿಗಳಿಗೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಂವೇದಕ ನರಪೂರೈಕೆ ಮಾತ್ರ ಆಗುತ್ತದೆ. ಬಹುಶಃ ಮೂತ್ರಕೋಶದ ಉಂಗುರ ಸ್ನಾಯುವಿಗೂ ಹೀಗೆಯೇ. ಇದಕ್ಕೆ ನರಗಳಿಲ್ಲ. ಜಠರ, ಮೇದೋಜೀರಕಾಂಗ ಇವುಗಳಿಗೂ ಕಣ್ಣಿನ ಪಾಪೆ ಮತ್ತು ಮೂತ್ರಕೋಶಗಳ ಸ್ನಾಯುಗಳಿಗೂ ಅನುಸಂವೇದಕ ನರ ಮಾತ್ರ ಪೂರೈಕೆ ಆಗುತ್ತದೆ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಈ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಸಂವೇದಕ ನರಗಳ ಪೂರೈಕೆ ಆದರೂ ಬಹುಶಃ ಅವುಗಳ ಪ್ರಭಾವ ಬಲು ಕಡಿಮೆ ಆಗಿರುವುದರಿಂದ ಕಾರ್ಯತಃ ಅನುಸಂವೇದಕ ನರ ಪೂರೈಕೆ ಮಾತ್ರ ಇರುವಂತಿದೆ.
ಮುಂಡರಿನರದ ಇತರ ಕ್ರಿಯಾವಾಹಿಗಳು ಐಚ್ಛಿಕ ಸ್ನಾಯುಗಳಿಗೆ ಪೂರೈಕೆ ಆಗುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳಿಂದ ಸ್ನಾಯುಗಳಿಗೆ ಒದಗುವ ಎಲ್ಲ ನರಪ್ರಚೋದನೆಗಳೂ ಸ್ನಾಯುವನ್ನು ಸಂಕೋಚಿಸುವಂಥವು. ಐಚ್ಛಿಕ ಸ್ನಾಯುಗಳಿಗೆ ಶಾಮಕ ಮತ್ತು ಪ್ರಚೋದಕ ಎಂಬ ಎರಡು ರೀತಿಯ ನರಪ್ರಚೋದನೆಗಳಿಲ್ಲ. ಅಂತೆಯೆ ಅವುಗಳಿಗೆ ಯಾವ ಶಾಮಕನರಗಳೂ ಇಲ್ಲ. ಪ್ರಚೋದನೆ ಮುಂದುವರಿಯದಿದ್ದರೆ ತಾನಾಗಿಯೆ ಸ್ನಾಯು ಸಂಕೋಚನ ಅಂತ್ಯವಾಗಿ ಸ್ನಾಯು ಸಡಿಲಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಅಂದರೆ ಐಚ್ಛಿಕ ಕ್ರಿಯೆಯ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ದ್ವಂದ್ವ ಹತೋಟಿ ಇಲ್ಲವೆಂದಾಯಿತು.
ಈ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಜ್ಞಾನವಾಹಿ ನರತಂತುಗಳು ದೇಹದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿರುವ ಜ್ಞಾನಾತ್ಮಕ ಅಂತ್ಯಾಂಗಗಳನ್ನು ಮಿದುಳುಬಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಮಿದುಳಿನಲ್ಲಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಜ್ಞಾನಾತ್ಮಕ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೂ, ಇವುಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾದ ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಕ್ರಿಯಾವಾಹಿ ನರತಂತುಗಳು ದೇಹದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿರುವ ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ಅಂತ್ಯಾಂಗಗಳಾದ ಐಚ್ಛಿಕ ಮತ್ತು ಅನೈಚ್ಛಿಕ ಸ್ನಾಯುಗಳು ಹಾಗೂ ನಾಳಯುಕ್ತ ರಸಗ್ರಂಥಿಗಳಿಗೂ ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಸಾಧನಗಳಾಗಿವೆ. ಇಂಥ ಸಂಪರ್ಕಗಳಿಂದ ದೇಹದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳು ಮಿದುಳು ಮತ್ತು ಮಿದುಳುಬಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಅವುಗಳಿಗೇ ಮೀಸಲಾಗಿರುವ ಬೇರೆಬೇರೆ ಭಾಗಗಳೊಡನೆ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿವೆ. ತತ್ಫಲವಾಗಿ ದೇಹಕಾರ್ಯಗಳ ಸಮನ್ವಯ ಸಾಧ್ಯವಾಗಿದೆ. ಇದೇ ನರಗಳ ಮತ್ತು ನರಮಂಡಲದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕಾರ್ಯಭಾರ.
ಮಾದಳ
ಉಪಯೋಗಗಳು
ಮಾದಳವನ್ನು ಉಪ್ಪಿನಕಾಯಿ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಳಸುವುದೇ ಹೆಚ್ಚು. ಇದರ ರಸ ತಂಪುಕಾರಕ, ಪ್ರತಿಬಂಧಕ ಎಂದು ಹೆಸರಾಗಿದೆ. ಸಿಪ್ಪೆ ಅತಿಸಾರಕ್ಕೆ ಒಳ್ಳೆಯ ಮದ್ದು ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಸಿಪ್ಪೆ ಹಾಗೂ ತಿರುಳುಗಳನ್ನು ಸಕ್ಕರೆ ಪಾಕದಲ್ಲಿ ಕುದಿಸಿ ಮುರಬ್ಬ ತಯಾರಿಸುವುದಿದೆ.
ಮಾದಳದ ಚೌಬೀನೆ ಬಿಳಿಬಣ್ಣದ್ದೂ ಸಾಕಷ್ಟು ಗಡುಸಾದುದೂ ಆಗಿದ್ದು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ರಚನೆ ತೋರುವುದರಿಂದ ಕೃಷಿ ಉಪಕರಣಗಳ ತಯಾರಿಕೆಗೆ ಒದಗುತ್ತದೆ. ರೆಂಬೆಗಳಿಂದ ಊರುಗೋಲು ತಯಾರಿಸುವುದುಂಟು.
ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಮರಗಳು ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಲೆ ಮೆರಿಡಿಎನ್
ಇತಿಹಾಸ
ಲೆ ಮೆರಿದಿಎನ್ ಬ್ರಾಂಡ್ "ತನ್ನ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಮನೆಯಿಂದ ದೂರದ ಮನೆ ಒದಗಿಸುವಲ್ಲಿ." ಏರ್ ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಇಂದ 1972 ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಲೆ ಮೆರಿದಿಎನ್ ಎತೊಇಲೆ - ಮೊದಲ ಲೆ ಮೆರಿದಿಎನ್ ಆಸ್ತಿ ಪ್ಯಾರಿಸ್ನಲ್ಲಿ 1,000 ಕೊಠಡಿ ಹೊಟೆಲ್ ಆಗಿತ್ತು. ಎರಡು ವರ್ಷಗಳೊಳಗೆ,ಈ ಗುಂಪು ಯುರೋಪ್ ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿ 10 ಹೋಟೆಲ್ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಮೊದಲ ಆರು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಹೋಟೆಲ್ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಯುರೋಪ್, ಆಫ್ರಿಕಾ, ಫ್ರೆಂಚ್ ವೆಸ್ಟ್ ಇಂಡೀಸ್, ಕೆನಡಾ, ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೇರಿಕಾ, ಮಧ್ಯ ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ಮಾರಿಷಸ್ ನಲ್ಲಿ 21 ಹೊಟೆಲುಗಳಿಗೆ ಏರಿತ್ತು. 1991 ರಲ್ಲಿ, ಲೆ ಮೆರಿದಿಎನ್ ಆಸ್ತಿ ಒಟ್ಟು ಸಂಖ್ಯೆ 58 ಕ್ಕೆ ಏರಿತ್ತು.
1994 ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಲೆ ಮೆರಿದಿಎನ್ ಅನ್ನು ಯುಕೆ ಹೋಟೆಲ್ ಕಂಪನಿ ಫೋರ್ಟೆ ಗ್ರೂಪ್ ಸ್ವಾಧೀನ ಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಗ್ರಣದ ಪಿಎಲ್ಸಿ ಎಂಬ ಕಂಪನಿ 1996ರಲ್ಲಿ ಮರು ಸ್ವಾಧೀನ ಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಮತ್ತು 2000 ಇಸವಿಯ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ  ಗ್ರೆನಡಾ ಗ್ರೂಪ್ ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಒಪ್ಪಂದ ಆಹಾರ ಒದಗಿಸುವವ ಕಂಪಾಸ್ ಗ್ರೂಪ್ ನಡುವೆ ಡಿವಿಲೀನ ಮೂಲಕ ಫೆಬ್ರವರಿ 2001 ರಲ್ಲಿ ಎರಡು ಕಂಪನಿಗಳ - ಫೋರ್ಟೆ ಹೊಟೇಲ್ ವಿಭಾಗದ ಮಾಲೀಕತ್ವವನ್ನು ಮತ್ತು ಅದರ ಮೂರು ಬ್ರಾಂಡ್ಗಳು (ಲೆ ಮೆರಿದಿಎನ್, ಹೆರಿಟೇಜ್ ಹೊಟೇಲ್ ಮತ್ತು ಪೋಸ್ಥೌಸೆ ಫೋರ್ಟೆ ) ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕಂಪಾಸ್ ಕಂಪನಿಗೆ ರವಾನಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಮೇ 2001 ರಲ್ಲಿ, ನೋಮುರ ಗ್ರೂಪ್ £ 1.9 ಶತಕೋಟಿ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಲೆ ಮೆರಿದಿಎನ್ ಹೋಟೆಲ್ ಮತ್ತು ರೆಸಾರ್ಟ್ಗಳನ್ನು ಕಂಪಾಸ್ ಗ್ರೂಪ್ ಪಿಎಲ್ಸಿ ರಿಂದ ಸ್ವಾಧೀನ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿರುವುದಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿತು. ಫೆಬ್ರವರಿ 2001 ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದ್ದ ಳೆ ಮೆರಿದಿಎನ್ ಅನ್ನು ಪ್ರಧಾನ ಹೊಟೇಲ್ಗಳ ಜೊತೆ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ಡಿಸೆಂಬರ್ 2003 ರಲ್ಲಿ ಲೆಹ್ಮನ್ ಬ್ರದರ್ಸ್ ಹೊಲ್ಡಿಂಗ್ಸ್ ಹಿರಿಯ ಮೊತ್ತದ ಸಾಲವನ್ನು ಳೆ ಮೆರಿದಿಎನ್ ಮೇಲೆ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು.
ನವೆಂಬರ್ 24, 2005 ರಂದು, ಲೆ ಮೆರಿದಿಎನ್ ಬ್ರಾಂಡ್ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣಾ ಶುಲ್ಕ ವ್ಯಾಪಾರ ಸ್ಟಾರ್ ವುಡ್ ಹೊಟೆಲ್ಸ್ & ರೆಸಾರ್ಟ್ಗಳು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಗುತ್ತಿಗೆ ಮತ್ತು ಸ್ವಾಮ್ಯದ ಸ್ಥಿರಾಸ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಲೆಹ್ಮನ್ ಬ್ರದರ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸ್ಟಾರ್ ವುಡ್ ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್ ರೂಪುಗೊಂಡ ಜಂಟಿ ಒಂದು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ವ್ಯವಹಾರದಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು. 2011 ರಲ್ಲಿ, ಲೆ ಮೆರಿದಿಎನ್ ಕೊಯಿಮತ್ತೂರು ಭಾರತದ ತನ್ನ 100 ನೇ ಹೋಟೆಲ್ ತೆರೆಯಿತು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಹೊಟೆಲ್ ಗಳು
ದಾದ್ರಾ ಮತ್ತು ನಗರ್ ಹವೇಲಿ ಮತ್ತು ದಮನ್ ಮತ್ತು ದಿಯು
ದಾದ್ರಾ ಮತ್ತು ನಗರ್ ಹವೇಲಿ ಮತ್ತು ದಮನ್ ಮತ್ತು ದಿಯು ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾರತದ ಒಕ್ಕೂಟ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿದೆ. ಹಿಂದಿನ ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳಾದ ದಾದ್ರಾ ಮತ್ತು ನಗರ ಹವೇಲಿ ಮತ್ತು ದಮನ್ ಮತ್ತು ಡಿಯುಗಳ ವಿಲೀನದ ಮೂಲಕ ಇದನ್ನು ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತಾವಿತ ವಿಲೀನದ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ಜುಲೈ 2019 ರಲ್ಲಿ ಘೋಷಿಸಿತು ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯ ಶಾಸನವನ್ನು ಭಾರತದ ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ 2019 ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು 26 ಜನವರಿ 2020 ರಿಂದ ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿತು. ಈ ಪ್ರದೇಶವು ದಾದ್ರಾ, ನಗರ ಹವೇಲಿ, ದಮನ್ ಮತ್ತು ಡಿಯು ದ್ವೀಪ ಎಂಬ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಭೌಗೋಳಿಕ ಘಟಕಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ಎಲ್ಲಾ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರದೇಶಗಳು ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ಭಾರತದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದವು, ವೆಲ್ಹಾ ಗೋವಾದ ರಾಜಧಾನಿಯೊಂದಿಗೆ, ಅವು 20 ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಆಡಳಿತಕ್ಕೆ ಬಂದವು. ರಾಜಧಾನಿ ದಮನ್ ಮತ್ತು ಸಿಲ್ವಾಸ್ಸಾ ದೊಡ್ಡ ನಗರ.
ಸ್ಟೀವನ್ ಕ್ರೇನ್
ಬದುಕು
ನ್ಯೂ ಜರ್ಸಿಯ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‍ನ ಮೆಥಾಡಿಸ್ಟ್ ಕ್ರೈಸ್ತ ಪಾದ್ರಿಯೊಬ್ಬನ 14ನೆಯ ಮಗ. ಸೈರಾಕ್ಯೂಸ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಸಂಗ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಬೇಸ್‍ಬಾಲ್ ಟೀಮಿನ ಮುಖಂಡತ್ವವನ್ನು ವಹಿಸಿದ್ದ. ಅನಂತರ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮಿಯಾದ.
ಸಾಹಿತ್ಯ
ಮ್ಯಾಗಿ: ಎ ಗರ್ಲ್ ಆಫ್ ದಿ ಸ್ಟ್ರೀಟ್ಸ್ (1892) ಈತನ ಪ್ರಥಮ ಕೃತಿ. ಜನರ ಗಮನ ಸೆಳೆಯದಿದ್ದರೂ ಇದು ಈತನ ಪ್ರೌಢ ಸಾಹಿತ್ಯ ಶಕ್ತಿಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ. ಮರುವರ್ಷ ದಿ ರೆಡ್ ಬ್ಯಾಡ್ಜ್ ಆಫ್ ಕರೇಜ್ ಎಂಬ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ಅಮೆರಿಕ ಅಂತರ್ಯುದ್ಧದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ರಚಿಸಿದ. ಇದು ತುಂಬ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಗಳಿಸಿತು. ಅಲ್ಲಿಂದ ಮುಂದಿನ ಈತನ ಜೀವನ ಯುದ್ಧಗಳನ್ನು ನೋಡುವುದರಲ್ಲಿಯೂ ಅವುಗಳನ್ನು ನಿರೂಪಿಸಿ ಬರೆಯುವುದರಲ್ಲಿಯೂ ಕಳೆಯಿತು. 1896ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನಿಗೆ ಬಂದು ಕಾನ್ರಾಡನ ಸ್ನೇಹ ಗಳಿಸಿದ. ಅನಂತರ ಸ್ಪ್ಯಾನಿಷ್ ಅಮೆರಿಕನ್ ಯುದ್ಧದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯನ್ನು ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ವೂಂಡ್ಸ್ ಇನ್ ದಿ ರೇನ್ (1900) ಕೃತಿಯನ್ನು ರಚಿಸಿದ. ಈತನ ಕವನ ಸಂಕಲನಗಳಲ್ಲಿ ದಿ ಬ್ಲ್ಯಾಕ್ ರೈಡರ್ಸ್ (1895) ಮತ್ತು ವಾರ್ ಈಸ್ ಕೈಂಡ್ (1900) ಎಂಬುವು ಸೇರಿವೆ. ಕ್ಷಯ ರೋಗಕ್ಕೆ ತುತ್ತಾದ ಈತ ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ ಸತ್ತ. ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆಟ್ಟ ಈ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಸಿಗಬಹುದಾದ ಒಂದು ಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತಿ-ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ನಡುವಿನ ಸ್ನೇಹ ಸಂಬಂಧದಿಂದ-ಎಂಬುದನ್ನು ದಿ ರೆಡ್ ಬ್ಯಾಡ್ಜ್ ಆಫ್ ಕರೇಜ್ ಕಾದಂಬರಿಯ ಮುಖೇನ ಈತ ಸಾರಿದ್ದಾನೆ. ದಿ ಓಪನ್ ಬೋಟ್ ಮೊದಲಾದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸಣ್ಣ ಕಥೆಗಳನ್ನೂ ಈತ ರಚಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಕ್ರೇನನ ಸಮಗ್ರ ಸಾಹಿತ್ಯ 1926ರಲ್ಲಿ 12 ಸಂಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಗಿದೆ.
ಕೆಂಗನಾಳ
ಕೆಂಗನಾಳ ಗ್ರಾಮವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಇಂಡಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ.
ಭೌಗೋಳಿಕ
ಗ್ರಾಮವು ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ 16* 31' 10"x ಉತ್ತರ ಅಕ್ಷಾಂಶ ಮತ್ತು 75* 31' 19" ಪೂರ್ವ ರೇಖಾಂಶದಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.
ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ
ಮುಖ್ಯ ಭಾಷೆ ಕನ್ನಡ. ಆದರೆ ವಿವಿಧ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳ ಪ್ರಭಾವದಿಂದಾಗಿ ಉರ್ದು, ಮರಾಠಿ ಮತ್ತು ಹಿಂದಿ ಮಿಶ್ರಿತ ವಿಶಿಷ್ಠವಾದ ಕನ್ನಡ. ಪ್ರಮುಖ ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯ ಜೋಳ. ಜೊತೆಗೆ ಗೋಧಿ, ಅಕ್ಕಿ,ಮೆಕ್ಕೆ ಜೋಳ ಬೇಳೆಕಾಳುಗಳು. ಜವಾರಿ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುವ ವಿಶೇಷ ರುಚಿಯ ಕಾಯಿಪಲ್ಯ, ಸೊಪ್ಪುಗಳು ಹೆಸರುವಾಸಿ ಮತ್ತು ಸದಾಕಾಲವೂ ಲಭ್ಯ. ಜೋಳದ ರೊಟ್ಟಿ, ಸೇಂಗಾ ಚಟ್ನಿ, ಎಣ್ಣಿ ಬದನೆಯಕಾಯಿ ಪಲ್ಯ, ಕೆನೆಮೊಸರು ಕರ್ನಾಟಕದ ಮೂಲೆಮೂಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆದಿವೆ.
ಕಲೆ
ಅಪ್ಪಟ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕ ಶೈಲಿಯ ಕಲೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಪುರುಷರು ದೋತ್ರ, ನೆಹರು ಅಂಗಿ ಮತ್ತು ರೇಷ್ಮೆ  ರುಮಾಲು(ಪಟಕ) ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.ಮಹಿಳೆಯರು ಇಲಕಲ್ಲ ಸೀರೆ ಮತ್ತು ಖಾದಿ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಧರ್ಮ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ಮತ್ತು ಮುಸ್ಲಿಂ  ಧರ್ಮದ ಜನರಿದ್ದಾರೆ.
ಭಾಷೆ
ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಷೆ ಕನ್ನಡ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಹಿಂದಿ ಹಾಗೂ ಮರಾಠಿ  ಭಾಷೆಗಳನ್ನು  ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ.
ಕೃಷಿ
ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ಯೋಗವೇ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ತೋಟಗಾರಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೭೫% ಜನರು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ೧೫% ಭೂಮಿ ಮಾತ್ರ ನೀರಾವರಿ ಹೊಂದಿದೆ. ಉಳಿದ ೮೫% ಭೂಮಿ ಮಳೆಯನ್ನೇ ಅವಲಂಭಿಸಿದೆ.
ಆರ್ಥಿಕತೆ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ  ಮಧ್ಯಮ  ತರಗತಿಯಲ್ಲಿದೆ.
ಉದ್ಯೋಗ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಫಲವತ್ತಾದ ಭೂಮಿ ಇದುವುದರಿಂದ 70% ಜನಸಂಖ್ಯೆ  ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಕೃಷಿಯು ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ಯೋಗವಾಗಿದೆ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಹೈನುಗಾರಿಕೆ, ಕೋಳಿ ಸಾಕಾಣಿಕೆ, ದನಗಳ ಸಾಕಾಣಿಕೆ ಉಪ ಕಸುಬುಗಳಾಗಿವೆ.
ಬೆಳೆ
ಆಹಾರ ಬೆಳೆಗಳು
ಜೋಳ, ಗೋಧಿ, ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ, ಸಜ್ಜೆ, ಕಡಲೆ, ತೊಗರಿ, ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಕಡಲೆ ಇತ್ಯಾದಿ
ವಾಣಿಜ್ಯ ಬೆಳೆಗಳು
ದ್ರಾಕ್ಷಿ, ಕಬ್ಬು, ದಾಳಿಂಬೆ, ನಿಂಬೆ, ಮಾವು, ಬಾಳೆ, ಸೂರ್ಯಕಾಂತಿ, ಅರಿಸಿಣ, ಪಪ್ಪಾಯಿ, ಕಲ್ಲಂಗಡಿ, ಉಳ್ಳಾಗಡ್ಡಿ (ಈರುಳ್ಳಿ) ಮತ್ತು ಶೇಂಗಾ(ಕಡಲೆಕಾಯಿ) ಇತ್ಯಾದಿ.
ಬದನೆಕಾಯಿ, ಟೊಮ್ಯಾಟೊ, ಹೀರೇಕಾಯಿ, ನುಗ್ಗೆಕಾಯಿ, ಗೆಣಸು, ಗಜ್ಜರಿ, ಮೆಣಸಿನಕಾಯಿ, ಸೌತೆಕಾಯಿ, ಮೊಲಂಗಿ, ಅವರೆಕಾಯಿ, ಪಡವಲಕಾಯಿ, ಕುಂಬಳಕಾಯಿ, ಮೆಂತೆ ಪಲ್ಲೆ ಮತ್ತು ಕೊತಂಬರಿ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಸಸ್ಯ
ಆಲದ ಮರ, ಬೇವಿನ ಮರ, ಜಾಲಿ ಮರ, ಹೈಬ್ರೀಡ್ ಜಾಲಿ ಮರ, ಮಾವಿನ ಮರ ಮತ್ತು ಅರಳಿ ಮರ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಪ್ರಾಣಿ
ತೋಳ, ನರಿ, ಹಾವು, ಮೊಲ, ನವಿಲು, ಬೆಳ್ಳಕ್ಕಿ, ಗುಬ್ಬಿ, ಕಾಗೆ, ಕೋಗಿಲೆ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಹಬ್ಬ
ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಕಾರ ಹುಣ್ಣುಮೆ, ಯುಗಾದಿ, ದಸರಾ, ದೀಪಾವಳಿ, ನಾಗರ ಪಂಚಮಿ, ಉರಸು ಹಾಗೂ  ಮೊಹರಮ್  ಹಬ್ಬಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಶಿಕ್ಷಣ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ  ಸರಕಾರಿ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆ ಇದೆ.
ಸಾಕ್ಷರತೆ
ಗ್ರಾಮದ ಸಾಕ್ಷರತೆಯ ಪ್ರಮಾಣ  ಸುಮಾರು ೬೭%. ಅದರಲ್ಲಿ ೭೫% ಪುರುಷರು ಹಾಗೂ ೫೫% ಮಹಿಳೆಯರು ಸಾಕ್ಷರತೆ ಹೊಂದಿದೆ.
ರಾಜಕೀಯ
ಗ್ರಾಮವು ವಿಜಯಪುರ ಲೋಕಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.
ವಿಜಯಪುರ ಕರ್ನಾಟಕ
ವರ್ಗ:ಇಂಡಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಹಳ್ಳಿಗಳು ವರ್ಗ:ಇಂಡಿ ತಾಲ್ಲೂಕು
ಸುರೇಶ್ ಅಂಗಡಿ
ಸುರೇಶ್ ಚನ್ನಬಸಪ್ಪ ಅಂಗಡಿ (೦೧ಜೂನ್೧೯೫೫ - ೨೩ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್೨೦೨೦) ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ರಾಜಕಾರಣಿ. ಕರ್ನಾಟಕದ ಬೆಳಗಾವಿ ಕ್ಷೇತ್ರದಿಂದ ಸಂಸದರಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷದಿಂದ ನಾಲ್ಕು ಬಾರಿ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿದ್ದವರು. ಮೇ ೨೦೧೯ರಿಂದ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್೨೦೨೦ರಲ್ಲಿ ಅವರ ಮರಣದವರೆಗೂ ಭಾರತದ ರೈಲ್ವೆ ಖಾತೆಯ ರಾಜ್ಯ ಸಚಿವರಾಗಿದ್ದರು.
ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ
ಸುರೇಶ್ ಅವರು ಬೆಳಗಾವಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬೆಳಗಾವಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಕೆ.ಕೆ. ಕೊಪ್ಪಾ ಗ್ರಾಮದವರು. ಸೋಮವ್ವ ಮತ್ತು ಚೆನ್ನಬಸಪ್ಪ ಅಂಗಡಿ ದಂಪತಿಗೆಗ ಜನಿಸಿದರು. ಬೆಳಗಾವಿಯ ಎಸ್.ಎಸ್.ಎಸ್.ಸಮಿತಿ ಕಾಲೇಜ್ ಆಫ್ ಕಾಮರ್ಸ್ ನಿಂದ ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು. ನಂತರ ಬೆಳಗಾವಿಯ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ರಾಜ ಲಖಮ್ ಗೌಡ ಕಾನೂನು ಕಾಲೇಜಿನಿಂದ ಕಾನೂನು ಪದವಿ ಪಡೆದರು. ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಮೊದಲು ಅವರು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಖಾಸಗಿ ವ್ಯವಹಾರವನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರು. ವಾಸವದತ್ತ ಸಿಮೆಂಟ್ [ಪ್ರಸ್ತುತ ಬಿರ್ಲಾ ಶಕ್ತಿ ಸಿಮೆಂಟ್] ಅನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಚಾಲನೆಗೆ ತಂದು ಬೆಳಗಾವಿಯಲ್ಲೇ ಪ್ರಥಮ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಇವರು ತಂದರು. ಅವರಿಗೆ ಮದುವೆಯಾಗಿ ೨ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಿದ್ದಾರೆ.
ರಾಜಕೀಯ ಜೀವನ
ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷದ ಸದಸ್ಯರಾಗಿರುವ ಅವರು ೧೯೯೬ರಲ್ಲಿ ಪಕ್ಷದ ಬೆಳಗಾವಿ ಜಿಲ್ಲಾ ಘಟಕದ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷರಾದರು. ಅವರು ೧೯೯೯ರವರೆಗೆ ಆ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರೆದರು. ೨೦೦೧ರಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು ಜಿಲ್ಲಾ ಘಟಕದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರನ್ನಾಗಿ ನಾಮನಿರ್ದೇಶನ ಮಾಡಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅವರು ಆ ಹುದ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರೆದರು. ೨೦೦೪ರಲ್ಲಿ ಬೆಳಗಾವಿ ಲೋಕಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಪಕ್ಷದ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯಾಗಿ ನಾಮನಿರ್ದೇಶನಗೊಂಡರು. ಅವರು ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಎದುರಾಳಿಯನ್ನು ದೊಡ್ಡ ಅಂತರದಿಂದ ಸೋಲಿಸಿ ೧೪ನೇ ಲೋಕಸಭೆಯ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು. ೨೦೦೯ರ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಎರಡನೇ ಬಾರಿಗೆ ಸಂಸತ್ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು. ಅವರು ೨೦೧೪ರಲ್ಲಿ ಸತತ ಮೂರನೇ ಬಾರಿಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಾದ ಇವರು, ೨೦೧೯ರಲ್ಲಿ ೪ನೇ ಬಾರಿಗೆ ಸಂಸತ್ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದರು. ಮೇ ೨೦೧೯ರಲ್ಲಿ ಅಂಗಡಿಯವರು ರೈಲ್ವೆ ಖಾತೆಯ ರಾಜ್ಯ ಸಚಿವರಾಗಿ ಪ್ರಮಾಣವಚನ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು.
ನಿಧನ
ಅಂಗಡಿಯವರು ಕೋವಿಡ್ ಸೋಂಕಿಗೆ ತುತ್ತಾಗಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಫಲಿಸದೇ ೨೩ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೨೦ ರಂದು ದೆಹಲಿ ಏಮ್ಸ್ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು. ಅವರಿಗೆ ೬೫ ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಾಗಿತ್ತು.
=ಉಲ್ಲೇಖ=
ವರ್ಗ:ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕದ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು ವರ್ಗ:೨೦೨೦ ನಿಧನ ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷದ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು ವರ್ಗ:೧೯೫೫ ಜನನ ವರ್ಗ:ಉದ್ಯಮಿಗಳು ವರ್ಗ:ಕೋವಿಡ್ ಸಾವುಗಳು
ದಯೆ
ದಯೆ ವಿವಿಧ ನೈತಿಕ, ಧಾರ್ಮಿಕ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಕಾನೂನಾತ್ಮಕ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಪರೋಪಕಾರ ಗುಣ, ಕ್ಷಮೆ ಮತ್ತು ಕರುಣೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಒಂದು ವಿಶಾಲವಾದ ಪದ.
ಕರುಣಾಮಯಿ ದೇವರ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ, ಯಹೂದೀ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಇಸ್ಲಾಮ್ ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ, ವಿವಿಧ ಧರ್ಮಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಧಾರ್ಮಿಕ ನಂಬಿಕೆಗಳ ಅಂಶವಾಗಿ ದಯೆಯ ಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುವುದು ಭಿಕ್ಷೆ ನೀಡುವುದು, ರೋಗಿಗಳ ಆರೈಕೆಯಂತಹ ಕ್ರಿಯೆಗಳ ಮೂಲಕವೂ ಒತ್ತಿ ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಕಾನೂನಾತ್ಮಕ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ದಯೆಯು ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿರುವವರ ಕಡೆಯಿಂದ ಸಹಾನುಭೂತಿಯ ವರ್ತನೆ (ಉದಾ. ಒಬ್ಬ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶ ಅಪರಾಧಿಯ ಪರ ತೋರಿಸುವ ದಯೆ), ಅಥವಾ ಮಾನವೀಯ ಮೂರನೇ ಪಕ್ಷದ ಕಡೆಯಿಂದ ದಯೆ (ಉದಾ. ಯುದ್ಧ ಸಂತ್ರಸ್ತರಿಗೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡುವ ಗುರಿಹೊಂದಿರುವ ದಯಾ ಕಾರ್ಯ) ಎರಡನ್ನೂ ಸೂಚಿಸಬಹುದು.
ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ
ದೈವಾನುಗ್ರಹ ಮತ್ತು ದಯೆ ಹೋಲುತ್ತವೆ ಏಕೆಂದರೆ ಎರಡೂ ದೇವರ ಉಚಿತ ಉಡುಗೊರೆಗಳು ಮತ್ತು ಎರಡನ್ನೂ ಗ್ರಾಹಿಗೆ ಅರ್ಹತೆ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ವಿನಿಯೋಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ದೈವಾನುಗ್ರಹ ದೇವರ ಒಂದು ಪ್ರಸಾದ, ಒಂದು ದೈವಿಕ ಸಹಾಯ. ದೈವಾನುಗ್ರಹವೆಂದರೆ ಅರ್ಹರಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಒಬ್ಬರು ಪಡೆಯುವಂಥದ್ದು, ದಯೆಯೆಂದರೆ ಯಾವುದಕ್ಕೆ ಒಬ್ಬರು ಅರ್ಹರಾಗಿದ್ದಾರೊ ಅದು ಸಿಗದಿದ್ದಾಗ ಸಿಗುವಂಥದ್ದು.
ಇಸ್ಲಾಮ್‍ನಲ್ಲಿ
ಇಸ್ಲಾಮ್‍ನಲ್ಲಿ ಅಲ್-ರಹಮಾನ್ (ಅತ್ಯಂತ ದಯಾಮಯಿ) ಅಲ್ಲಾಹ್‍ನ ಹೆಸರುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮತ್ತು ಸಹಾನುಭೂತಿಯುಳ್ಳವ (ಅಲ್ ರಹೀಮ್) ಕುರಾನ್‍ನಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯ ಹೆಸರು. ರಹಮಾನ್ ಮತ್ತು ರಹೀಮ್ ಎರಡೂ ರಹ್ಮತ್ ಮೂಲದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿವೆ, ರಹ್ಮತ್ ಎಂದರೆ ಮೃದುತ್ವ, ಪರೋಪಕಾರ ಗುಣ. ದಯೆಯ ರೂಪವಾಗಿ, ಭಿಕ್ಷೆ ನೀಡುವುದು (ಜ಼ಕಾತ್) ಇಸ್ಲಾಮ್‍ನ ಐದು ಸ್ತಂಭಗಳಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕನೇಯದು ಮತ್ತು ನಿಷ್ಠಾವಂತರ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಸದ್ಗುಣಗಳು
ಕುಂಭಲ್‌ಗಢ
ಕುಂಭಲ್‌ಗಢ್ (ಕುಂಭಲ್ ಕೋಟೆ- ಕುಂಭಲ್‌ಗರ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.) ರಾಜಸ್ಥಾನ ರಾಜ್ಯದ ರಾಜಸಮಂದ್ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಕೋಟೆ. ಇದನ್ನು ಅರಾವಳಿ ಬೆಟ್ಟಗಳ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಲಾಗಿದೆ. ಮೇವಾರ ಪ್ರಾಂತ್ಯವನ್ನು (ಕ್ರಿ.ಶ.೧೪೩೩ರಿಂದ ಕ್ರಿ.ಶ.೧೪೬೮ರವರೆಗೆ) ಆಳಿದ ರಜಪೂತ ರಾಜವಂಶದ ಸಿಸೋಡಿಯಾ ಕುಲದ ರಾಜನಾದ ರಾಣಾ ಕುಂಭ ಇದನ್ನು ಕಟ್ಟಿದುದರಿಂದ ಇದಕ್ಕೆ ಕುಂಭಲ್‌ಗಢ (ಗಢ=ಕೋಟೆ) ಎಂದು ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ. ೧೫ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಈ ಕೋಟೆ, ಒಟ್ಟು ೩೫ ಕಿಮೀ ಉದ್ದ ಹಾಗೂ ೨೩ಮೀ ಅಗಲ ಇದೆ.
ಇತಿಹಾಸ
ಈ ಕೋಟೆಯ ಆರಂಭಿಕ ಇತಿಹಾಸದ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚು ತಿಳಿದುಬರುವುದಿಲ್ಲವಾದರೂ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಈ ಕೋಟೆಗೆ ಮಚ್ಚೀಂದ್ರಪುರವೆಂಬ ಹೆಸರಿತ್ತು ಎಂದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಮುಸ್ಲಿಮ್ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಈ ಕೋಟೆಗೆ ಮಹೋರ್ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಈ ಮೂಲ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಮೌರ್ಯ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅರಸರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಾದ ಸಂಪ್ರತಿ(ಅಶೋಕ ಚಕ್ರವರ್ತಿಯ ಮೊಮ್ಮಗ) ಎಂಬಾತ, ೬ನೇ ಶತಮಾನದ ಸುಮಾರಿನಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದನು ಎಂದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ೧೩೦೩ರಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಾವುದ್ದೀನ್ ಖಿಲ್ಜಿಯ ಆಕ್ರಮಣದ ನಂತರದ ಈ ಕೋಟೆಯ ಇತಿಹಾಸ ಮಸುಕಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಸ್ತುತ ರೂಪದಲ್ಲಿರುವ ಕೋಟೆಯನ್ನು ರಜಪೂತ ರಾಜವಂಶದ ಸಿಸೋಡಿಯಾ ಕುಲದ ರಾಜನಾದ ರಾಣಾ ಕುಂಭ ನಿರ್ಮಿಸಿದನು. ಆಗಿನ ಖ್ಯಾತ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿಯಾದ ಮಂದನ ಎಂಬಾತನ ಸಹಾಯವನ್ನು ಪಡೆದು ಈ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟಿಸಿದನು. ತನ್ನ ಆಡಳಿತಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಒಟ್ಟು ೩೨ ಕೊಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಕುಂಭಲ್‌ಗಢ್ ಕೋಟೆ ಬಹಳ ಸಂಕೀರ್ಣವಾದ ರಚನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಮೇವಾರ ಮತ್ತು ಮಾರವಾರ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಈ ಕೋಟೆಯು, ಶತ್ರುಗಳ ದಾಳಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಮೇವಾರದ ಆಡಳಿತಗಾರರಿಗೆ ಆಶ್ರಯತಾಣವಾಗಿ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತಿತ್ತು.(ಮೇವಾರ- ದಕ್ಷಿಣ-ಮಧ್ಯ ರಾಜಸ್ಥಾನ ರಾಜ್ಯದ ಅರಾವಳಿ ಪರ್ವತದ ನಡುವೆ ಇರುವ ಪ್ರದೇಶ. ಇದು ಇಂದಿನ ಭಿಲ್ವಾರಾ, ಚಿತ್ತೋರ್‌ಗಢ್, ರಾಜ್‌ಸಮಂಡ್, ಉದಯಪುರ, ರಾಜಸ್ಥಾನದ ಜಲಾವರ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪಿರವಾ ತಾಲೂಕು, ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ನೀಮುಚ್ ಮತ್ತು ಮಾಂಡ್‌ಸೌರ್ ಮತ್ತು ಗುಜರಾತ್‌ನ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಇನ್ನು ಮಾರವಾರ್- ನೈರುತ್ಯ ರಾಜಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಇರುವ ಬಾರ್ಮರ್, ಜಲೋರ್, ಜೋಧ್‌ಪುರ, ನಾಗೌರ್, ಪಾಲಿ ಮತ್ತು ಸಿಕಾರ್‌ನ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.)
ಕೋಟೆಯ ರಚನೆ
ಕೋಟೆಯೊಳಗೆ ೩೬೦ ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ದೇವಾಲಯಗಳಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ೩೦೦ ಪ್ರಾಚೀನ ಜೈನ ಮಂದಿರಗಳಾದರೆ ಉಳಿದವು ಹಿಂದೂ ದೇವರುಗಳಿಗೆ ಕಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟ ಮಂದಿರಗಳು. ಕೋಟೆಯ ಒಳಗೆ, ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮಹಾರಾಜ ಕುಂಭನ ಅರಮನೆ ಮತ್ತು ರಾಣಾ ಫತೇಸಿಂಘ್ ಕಟ್ಟಿಸಿರುವ ಅರಮನೆ(ಬಾದಲ್ ಮಹಲ್)ಗಳನ್ನು ನೋಡಬಹುದಾಗಿದೆ ..
ದಾಳಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ
೧೫೩೫ನೇ ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ ಮುಸ್ಲಿಮ್ ದಾಳಿಕೋರ ಬಹಾದೂರ್ ಶಾ ಚಿತ್ತೋರ್‌ಗಢ ಕೋಟೆಯ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಿದನು. ಹೋರಾಟದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿನ ರಾಜ ರಾಣಾ ಸಂಗ್ರಾಮ್ ಸಿಂಗ್(ರಾಣಾಸಂಗ್ ಎಂದೂ ಹೆಸರಿದೆ.) ಮರಣವನ್ನಪ್ಪುತ್ತಾನೆ. ಅವನ ರಾಣಿ ಕರ್ಣಾವತಿ, ಮುಸ್ಲಿಮ್ ದಾಳಿಕೋರನ ಕೈಗೆ ತನ್ನ ಮಗ ಸಿಗದಂತೆ ಮಾಡಲು, ಕಳ್ಳದಾರಿಯ ಮೂಲಕ ತನ್ನ ಪುಟ್ಟ ಮಗ ಉದಯಸಿಂಘ್‌ನನ್ನು ಕುಂಭಲ್‌ಗಢ ಕೋಟೆಗೆ ಸಾಗಿಸಿ, ತನ್ನ ಸಖಿಯರೊಂದಿಗೆ ಅಗ್ನಿಪ್ರವೇಶ ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ. ಪ್ರಾಯಪ್ರಬುದ್ಧನಾದ ನಂತರ ಉದಯಸಿಂಗ್ ಚಿತ್ತೋರ್‌ಗಢ ಕೋಟೆಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರತಿದಾಳಿ ಮಾಡಿ ತನ್ನ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಮರುವಶ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ.
೧೪೫೮-೫೯ ಮತ್ತು ೧೪೬೭ನೇ ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ ಮುಸ್ಲಿಮ್ ದಾಳಿಕೋರ ಮಹ್ಮದ್ ಖಿಲ್ಜಿ ದಾಳಿ ಮಾಡಿ ಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿ ವಿಫಲನಾದನು.
೧೫೭೬ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಹಲ್ದೀಘಾಟ್ ಕದನ(ಮೊಘಲ್ ಮತ್ತು ಮೇವಾರ ರಾಜವಂಶದ ನಡುವೆ ನಡೆದ ಯುದ್ಧ)ವನ್ನು ಮೊಘಲರು ಗೆದ್ದ ನಂತರ, ಸೈನ್ಯದ ಜನರಲ್ ಆಗಿದ್ದ ೧ನೇ ಮಾನ್ ಸಿಂಗನ ಆದೇಶದಂತೆ ಶಾಬಾಝ್ ಖಾನ್(ಇವನೂ ಸಹ ಮೊಘಲ್ ಸೈನ್ಯದ ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಜನರಲ್) ಕುಂಭಲ್‌ಗಢ ಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡನು. ಆದರೆ ೧೫೮೫ರಲ್ಲಿ ಅಕ್ಬರನು ದೂರದ ಲಾಹೋರ್‌ನಲ್ಲಿ ಇದ್ದ ಸಂದರ್ಭವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ರಾಣಾಪ್ರತಾಪ್ ಕೋಟೆಯ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಿ, ಕೋಟೆಯನ್ನು ಮರುವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡನು.
ಬಾದಲ್ ಮಹಲ್
ಕುಂಭಲ್‌ಗಢ ಕೋಟೆಯೊಳಗಿನ ಇನ್ನೊಂದು ಆಕರ್ಷಕ ಕಟ್ಟಡ, ಬಾದಲ್ ಮಹಲ್ ಎಂದು ಇದು ಕೋಟೆಯ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ರಾಜಸ್ಥಾನದ ಮಹಾನ್ ರಾಜ ಮತ್ತು ಯೋಧನಾಗಿದ್ದ ಮಹಾರಾಣಾ ಪ್ರತಾಪ್ ಅವರ ಜನ್ಮಸ್ಥಳ. ಬಾದಲ್ ಮಹಲ್ ಹಸಿರು, ಬಿಳಿ ಮತ್ತು ವೈಡೂರ್ಯದ ಸುಂದರವಾದ ಬಣ್ಣ ಸಂಯೋಜನೆಯೊಂದಿಗೆ ಸುಂದರವಾದ ಕೊಠಡಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
೧೯ನೇ ಶತಮಾನದ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಲ್ಲಿ, ರಾಣಾ ಫತೇಹ್ ಸಿಂಗ್ ಅರಮನೆಯನ್ನು ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿಸಲು ಉಪಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಂಡರು. ಈ ಕೋಟೆಯು ಯುದ್ಧದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಮೇವಾರ ದೊರೆಗಳಿಗೆ ಆಶ್ರಯ ನೀಡಿತು. ಚಿತ್ತೋರ್‌ಗಢದಿಂದ ಮುಸ್ಲಿಮ್ ದಾಳಿಕೋರರಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದ ಪುಟ್ಟ ಉದಯಸಿಂಗ್, ತನ್ನ ಬಾಲ್ಯ ಯವ್ವನ, ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಬದುಕನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ್ದು ಇದೇ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ.
ರಾಣಾ ಕುಂಭನ ಅರಮನೆ
ಪಘರಾ ಪೋಲ್‌ಗೆ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಅರಮನೆಯು ರಜಪೂತ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಇದು ಸುಂದರವಾದ ದರ್ಬಾರ್ ಹಾಲ್ ಹೊಂದಿರುವ ಎರಡು ಅಂತಸ್ತಿನ ಕಟ್ಟಡವಾಗಿದೆ. ಕಾರಿಡಾರ್, ಮರ್ದಾನಾ(ಪುರುಷರಿಗಾಗಿ) ಮಹಲ್ ಮತ್ತು ಜನಾನ(ಮಹಿಳೆಯರಿಗಾಗಿ) ಮಹಲ್ ಎಂದು ಅರಮನೆಯನ್ನು ಎರಡು ಭಾಗವಾಗಿ ಬೇರ್ಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
ರಾಣಿವಾಸದವರಿಗೆ ಇರುವ ಜನಾನ ಮಹಲ್‌ನ ಗೋಡೆಗಳು ಆನೆಗಳು, ಮೊಸಳೆಗಳು ಮತ್ತು ಒಂಟೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಚಿತ್ರಿತವಾಗಿದ್ದು, ಆಕರ್ಷಕವಾದ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಗಣೇಶ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಅಂಗಳದ ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು.
ಶಿವ ಮಂದಿರ
ಕೋಟೆಯೊಳಗಿನ ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ರಾಣಾ ಕುಂಭ ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಮಂದಿರದ ಒಳಗೆ ೪ರಿಂದ ೫ ಅಡಿ ಎತ್ತರದ ಶಿವಲಿಂಗ ಅತ್ಯಾಕರ್ಷಕವಾಗಿದ್ದು ಶಿವ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಿದ ಕಲ್ಲಿನ ಕಂಬಗಳಿವೆ. ಈ ದೇವಾಲಯದ ಒಳಗಿರುವ ಶಿವಲಿಂಗವನ್ನು, ಬಂಗಾರದ ಅಸಲಿತನವನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುವ ಕಸೋಟಿ ಕಲ್ಲಿನಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪಿತಾಲಿಯಾ ದೇವ್ ಮಂದಿರ
ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ಮುಖ ಮಾಡಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಈ ಜೈನ ಬಸದಿ, ಕೋಟೆಯ ಉತ್ತರ ಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ. ಕ್ರಿ.ಶ. ೧೪೫೫ರಲ್ಲಿ ಪಿಟಲಿಯಾ ಜೈನ್ ಸೇಥ್ ಎಂಬಾತ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಈ ಬಸದಿ, ಸಭಾಮಂಟಪ ಮತ್ತು ನಾಲ್ಕು ದಿಕ್ಕುಗಳಿಂದ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಗರ್ಭಗೃಹವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರದ ಮೇಲಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ತೀರ್ಥಂಕರನ ವಿಗ್ರಹ, ಅದರ ಸುತ್ತಲೂ ನರ್ತಿಸುತ್ತಿರುವ ದೇವ ಮತ್ತು ದೇವತೆಗಳ ಕೆತ್ತನೆಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಗಣೇಶ ಮಂದಿರ
ರಾಮ್ ಪೋಲ್‍ನ ಎಡಕ್ಕೆ ಇರುವ ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ರಾಣಾ ಕುಂಭ ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಗರ್ಭಗೃಹದಲ್ಲಿನ ಎತ್ತರದ ಪೀಠದ ಮೇಲೆ ಗಣೇಶನ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮಂದಿರವು ಕಂಬಗಳಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾದ ಕಕ್ಷಾಸನ ಮಂಟಪ, ಮುಖಮಂಟಪ, ಅಂತರಾಳ, ಮತ್ತು ಗರ್ಭಗೃಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಮಂಟಪ ಮತ್ತು ಮುಖ ಮಂಟಪದ ಮೇಲೆ ಗುಮ್ಮಟಾಕಾರದ ಛಾವಣಿಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿಲಾಗಿದೆ.
ಯುನೆಸ್ಕೋ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣ
೨೦೧೩ರಲ್ಲಿ ಕಾಂಬೋಡಿಯಾದ ನೊಮ್ ಪೆನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ಸಮಿತಿಯ ೩೭ ನೇ ಅಧಿವೇಶನದಲ್ಲಿ ರಾಜಸ್ಥಾನದ ಇತರ ಐದು ಕೋಟೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಕುಂಭಲ್‌ಗಢ ಕೋಟೆಯನ್ನೂ ಸೇರಿಸಿ, ಯುನೆಸ್ಕೋ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ತಾಣವೆಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು.
ಸೇಡು
ಸೇಡು ಎಂದರೆ ವಿಧ್ಯುಕ್ತ ಕಾನೂನು ಹಾಗೂ ನ್ಯಾಯಶಾಸ್ತ್ರದ ರೂಢಿಗಳ ಅನುಪಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಅವನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘನೆ ಮಾಡಿ ನೀಡಲಾದ ನ್ಯಾಯದ ಒಂದು ರೂಪ. ಹಲವುವೇಳೆ, ಸೇಡನ್ನು ನೈಜ ಅಥವಾ ಗ್ರಹಿತ ಅನ್ಯಾಯಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ (ಶಿಕ್ಷೆಗೆ ಪ್ರತೀಕಾರ ಮಾಡುವ ಬದಲು) ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ಅಥವಾ ಗುಂಪಿನ ವಿರುದ್ಧದ ಹಾನಿಕಾರಕ ಕ್ರಿಯೆ ಎಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಕಾನೂನಿನಾಚೆಗೆ ಹೋಗಿ ತಪ್ಪನ್ನು ಶಿಕ್ಷಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಬೆಕನ್ ಸೇಡನ್ನು "ಕಾನೂನನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿ ಕಾನೂನನ್ನು ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿಲ್ಲದಿರುವಂತೆ ಮಾಡುವ" ಒಂದು ಬಗೆಯ "ಸಂಯಮವಿರದ ನ್ಯಾಯ" ಎಂದು ವರ್ಣಿಸಿದ. ಅನಾಗರಿಕ ನ್ಯಾಯ ಅಥವಾ ಪ್ರತೀಕಾರದ ನ್ಯಾಯವನ್ನು ಹಲವುವೇಳೆ ಯೋಗ್ಯ ಹಂಚಿಕೆಯ ನ್ಯಾಯ ಹಾಗೂ ದೈವಿಕ ತೀರ್ಪಿನಂತಹ ನ್ಯಾಯದ ಹೆಚ್ಚು ವಿಧ್ಯುಕ್ತ ಹಾಗೂ ಸುಸಂಸ್ಕೃತ ರೂಪಗಳಿಂದ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಸೇಡಿನ ಕಾರ್ಯ
ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಬಯಕೆಯು ಪ್ರಭಾವ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಸಾಧನವಾಗಿ ಸೇಡುಳ್ಳ ವರ್ತನೆಯನ್ನು ಪ್ರೇರೇಪಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮನಃಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಇಯನ್ ಮೆಕಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಶಿಕ್ಷೆಗಳು
ಮಾಯಾಬಜಾರ್
೧೯೫೭ ರ ಜನಪ್ರಿಯ ಚಿತ್ರ
ಮಾಯಾಬಜಾರ್ (ಅರ್ಥ: ಭ್ರಮೆಗಳ ಸಂತೆ) 1957 ರ ಭಾರತೀಯ ಮಹಾಕಾವ್ಯ ಫ್ಯಾಂಟಸಿ ಚಿತ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಕದಿರಿ ವೆಂಕಟ ರೆಡ್ಡಿ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದನ್ನು ಬಿ.ನಾಗಿ ರೆಡ್ಡಿ ಮತ್ತು ಅಲೂರಿ ಚಕ್ರಪಾನಿ ತಮ್ಮ ಬ್ಯಾನರ್ ವಿಜಯ ವೌಹಿನಿ ಸ್ಟುಡಿಯೋಸ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರವನ್ನು ತೆಲುಗು ಮತ್ತು ತಮಿಳು ಎರಡರಲ್ಲೂ ಒಂದೇ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ, ಆದರೆ ಪಾತ್ರವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳಿವೆ. ಈ ಕಥೆಯು ಜಾನಪದ ಕಥೆಯಾದ ಶಶಿರೆಖಾ ಪರಿಣಯಂ ರೂಪಾಂತರವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಮಹಾಭಾರತದ ಮಹಾಕಾವ್ಯವನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ. ಅರ್ಜುನನ ಮಗ ಅಭಿಮನ್ಯು (ತೆಲುಗು: ಅಕ್ಕಿನೇನಿ ನಾಗೇಶ್ವರ ರಾವ್, ತಮಿಳು: ಜೆಮಿನಿ ಗಣೇಶನ್) ಅವನ ಪ್ರೀತಿಯ, ಬಲರಾಮ ಅವರ ಮಗಳು (ಸಾವಿತ್ರಿ) ಅವರನ್ನು ಮತ್ತೆ ಒಂದುಗೂಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ, ಇದು ಕೃಷ್ಣ (ಎನ್. ಟಿ. ರಾಮರಾವ್) ಮತ್ತು ಘಟೋಟ್ಕಾಚಾ (ಎಸ್. ವಿ. ರಂಗ ರಾವ್) ಪಾತ್ರಗಳ ಸುತ್ತ ಸುತ್ತುತ್ತದೆ.(ನಂತರ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಡಬ್ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.)
ಉಲ್ಲೇಖ
ವರ್ಗ:ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ಸೋಮುರೆಡ್ಡಿ
ಸೋಮುರೆಡ್ಡಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರ ಪೋಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ ಆರಕ್ಷಕರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ವೃತ್ತಿ ಬದುಕಿನ ಜೊತೆಗೆ ಬರವಣಿಗೆಯನ್ನು ಹವ್ಯಾಸವನ್ನಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಪತ್ರಿಕಾ ಅಂಕಣದಲ್ಲಿ ಲೇಖನಗಳನ್ನು ಬರೆಯುವದರ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಕಾದಂಬರಿ,ಕೃತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸುವ ಮೂಲಕ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದಾರೆ.ಇವರಿಗೆ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಹಲವಾರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಲಭ್ಯವಾಗಿವೆ.
ಜನನ
ಬಾಗಲಕೋಟ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಭಾಗಲಕೋಟ ತಾಲೂಕಿನ ಕೇಸನೂರು ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ೦೧ ನೇ ಜೂನ್ ೧೯೮೭ರಂದು ಜನಿಸಿದರು.ತಂದೆ ರಮೇಶಗೌಡ ತಾಯಿ ಶಕುಂತಲಾ.
ವೃತ್ತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರವೃತ್ತಿ
ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರ ಪೋಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ ಆರಕ್ಷಕರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದು,ಪ್ರವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಹವ್ಯಾಸಿ ಬರಹಗಾರರು ಮತ್ತು ಸಾಹಿತಿಗಳು.
ವಿಧ್ಯಾಭ್ಯಾಸ
ಬೆಂಗಳೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಕಲಾ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪದವಿ.
ಬೆಂಗಳೂರು ವಿಶ್ವ ವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯ ಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಎಂ.ಎ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಪೂರ್ಣ.
ಮೈ ಸೂರು ವಿಶ್ವ ವಿಧ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಪತ್ರಿಕಾ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಎಂ.ಎ ಪದವಿ.
ಉಲ್ಲೇಖ
http://vknews.in/2017/10/abinetri/
http://m.dailyhunt.in/Ebooks/kannada/abhinetri-book-244643
http://m.vijaykarnataka.com/district/dharwada/notadaga-nageya-meeting-book-launch-25/amp_articleshow/54468759.cms https://www.kendasampige.com/%E0%B2%B8%E0%B3%8B%E0%B2%AE%E0%B3%81%E0%B2%B0%E0%B3%86%E0%B2%A1%E0%B3%8D%E0%B2%A1%E0%B2%BF-%E0%B2%95%E0%B2%BE%E0%B2%A6%E0%B2%82%E0%B2%AC%E0%B2%B0%E0%B2%BF-%E0%B2%95%E0%B3%81%E0%B2%B0%E0%B2%BF%E0%B2%A4/ https://vijaykarnataka.com/news/mandya/state-level-poet-poetry-fair/articleshow/65688448.cms
ಉಂಡೆತರಾಯ
ದಂತಕಥೆ
ದಂತಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಕುಂಚಿಟಿಗರು ಮಧ್ಯಯುಗದಲ್ಲಿ ದೆಹಲಿಯ ಬಳಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಉಂಡೆತರಾಯ ಅವರ ನಾಯಕ. ಸುಮಾರು 12 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಮುಸ್ಲಿಂ ನವಾಬನು ಅವರ ಮೇಲೆ ದೌರ್ಜನ್ಯವನ್ನು ಎಸಗುತ್ತಿದ್ದನು. ಒಮ್ಮೆ ಅವನು ಉಂಡೆತರಾಯನ ಹಿರಿಯ ಮಗಳನ್ನು ಎಳೆದುಕೊಂಡು ಹೋದನು ಮತ್ತು ಅವನ ಕಿರಿಯ ಮಗಳನ್ನೂ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಲು ಬಯಸಿದನು. ಉಂಡೆತರಾಯನಿಗೆ ನವಾಬನೊಂದಿಗೆ ಹೋರಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಬದಲಿಗೆ ಆತನು ತನ್ನ ಜನರ ಸುರಕ್ಷತೆಗಾಗಿ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ಅಂದರೆ ಕರ್ನಾಟಕದ ಇಂದಿನ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಾದ ತುಮಕೂರು ಮತ್ತು ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಿಗೆ ಕರೆದೊಯ್ಯಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದನು.