cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಬಾಳಾಸಾಹೇಬ ಲೋಕಾಪುರ
ನೀಲಗಂಗಾ ಕಾದಂಬರಿಯ ತುಣುಕುಗಳು
ಒಮ್ಮೆ ಪಂಚಯ್ಯ ತನ್ನ ಮುಖ್ಯ ಕಾರ್ಯದ ನಿಮಿತ್ತ ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಹೊರಟಾಗ ಆತ ತನ್ನಿಂದ ಏನನ್ನೋ ಮುಚ್ಚಿಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ ಅನ್ನುವ ಸಂಶಯ ಸ್ವರೂಪರಾಣಿಗೆ ಮೂಡುತ್ತದೆ. ಅವನು ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಹೊರಟ ಮೇಲೆ ತಾನು ಉತ್ತರಭಾರತದ ಪ್ರವಾಸ ಕೈಗೊಂಡು ಅವನಿಗೆ ವಿಸ್ಮಯ ಮೂಡಿಸುವ ಹವಣಿಕೆಯಲ್ಲಿರುತ್ತಾಳೆ.
ಆದರೆ ಕಥೆ ತಿರುವು ಪಡೆಯುವುದು ಅಲ್ಲಿಯೆ. ಪಂಚಯ್ಯನ ಊರಿನವನೇ ಆದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯೊಬ್ಬ ನೀಲಗಂಗಾಳಿಗೆ ಪಂಚಯ್ಯನಿಂದ ಆದ ಅನ್ಯಾಯವನ್ನು ಸ್ವರೂಪರಾಣಿಗೆ ತಿಳಿಸುತ್ತಾನೆ. ತಾನು ಕೈ ಹಿಡಿದಾತನ ಬಣ್ಣ ಬದಲಾದಾಗ ಹತಾಶಳಾದರೂ ತನ್ನ ಕಾರಿನಲ್ಲಿಯೇ ಪಂಚಯ್ಯನ ಊರಿಗೆ ಬರುತ್ತಾಳೆ. ನೀಲಗಂಗಾಳಿಗಾದ ಅನ್ಯಾಯವನ್ನು ತಿಳಿದು ಅವಳ ಇಚ್ಛೆಯಂತೆಯೇ ತನ್ನ ಜೊತೆಗೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಬರುತ್ತಾಳೆ.
ಇತ್ತ ಪಂಚಯ್ಯ ಬೆಂಗಳೂರಿನಿಂದ ಮರಳಿದವನು ಸ್ವರೂಪರಾಣಿ ತನ್ನ ಊರಿಗೆ ಹೊರಟಿರುವುದು ತಿಳಿದು ಅವನು ಹುಡುಕಿಕೊಂಡು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬರುವಾಗ ಅವನ ತಾಯಿ ಇಹಲೋಕ ತ್ಯಜಿಸಿದ ಸುದ್ದಿ ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ. ಆತನ ಅಕ್ಕ ನಾಗವ್ವ ತಮ್ಮನಿಂದ ನೀಲಗಂಗಾಳಿಗಾದ ಮೋಸವನ್ನು ಕೇಳಿ ಸಿಟ್ಟಾಗುತ್ತಾಳೆ. ಆದರೂ ಅವಳಿಗೆ ಆತ ನಿರ್ದೋಶಿಯೆನ್ನುವುದು ಬೇಕು. ಆದರೆ ಪಂಚಯ್ಯ ತನ್ನ ತಪ್ಪನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ನಾಗವ್ವ ನಿಷ್ಠುರವಾಗಿ ಮಾತನಾಡಿ ಒಂದು ಅಮಾಯಕ ಹೆಣ್ಣಿಗಾದ ನೋವನ್ನು ಪ್ರತಿಭಟಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಪಂಚಯ್ಯ ಅಲ್ಲಿ ಸ್ವರೂಪರಾಣಿ ಮತ್ತು ನೀಲಗಂಗಾಳನ್ನು ಕಾಣದೆ ಹುಡುಕುತ್ತ ಬರುವಾಗ ಅವನಿಗೆ ಒಮ್ಮೆ ಸ್ವರೂಪರಾಣಿ ಹೇಳಿದ ಮಾತುಗಳು ನೆನಪಾಗಿ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ. ಅಲ್ಲಿ ಅವಳನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದರೂ ಸ್ವರೂಪರಾಣಿಯ ದೃಢ ನಿರ್ಧಾರದ ಮುಂದೆ ತಲೆ ತಗ್ಗಿಸುತ್ತಾನೆ. ಆಕೆಯೇ ನೀಲಗಂಗಾಳ ಜೊತೆಗೆ ಊರಿಗೆ ಹೋಗು ಅನ್ನುತ್ತಾಳೆ. ಪಂಚಯ್ಯ ಕ್ಷಮಾಪಣೆ ಕೇಳಿಕೊಂಡು ಮಗುವಿನ ಜೊತೆಗೆ ನೀಲಗಂಗಾಳನ್ನು ಕರೆದುಕೊಂಡು ಊರಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗುತ್ತಾನೆ.
ಹೀಗೆ ಕಥೆ ಮುಗಿದರೂ ಆ ಕಥಾಭಾಷೆಯ ಸವಿ ಕೃತಿಯನ್ನು ಮಗದೊಮ್ಮೆ ಓದುವಂತೆ ಪ್ರೇರೇಪಿಸುತ್ತದೆ. ಅದೇ ಲಹರಿ, ಪದಗಳ ಸಿಹಿಯನ್ನು ಅಸ್ವಾದಿಸುವ ಮನಸ್ಸು ತನ್ನಿಂದ ತಾನೆ ಖುಷಿಪಡುತ್ತದೆ.
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಬಾಳಾಸಾಹೇಬ ಲೋಕಾಪುರ
ಕಜಾಕಸ್ಥಾನ್
ಕಜಾಕಸ್ಥಾನ್, (Қазақстан; Казахстан) ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಕಜಾಕಸ್ಥಾನ್ ಗಣರಾಜ್ಯ, ಉತ್ತರ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯ ಯುರೇಶಿಯದಲ್ಲಿರುವ, ಪ್ರಪಂಚದ ೯ನೇ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ದೇಶ. ಹಿಂದಿನ ಸೋವಿಯತ್ ಒಕ್ಕೂಟಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದ 15 ರಾಜ್ಯಗÀಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. 1991ರಲ್ಲಿ ಸ್ವತಂತ್ರ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದಿತು. ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯದ ಉತ್ತರ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಇದನ್ನು ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ರಷ್ಯ, ಪುರ್ವಭಾಗದಲ್ಲಿ ಚೀನ, ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಕಿರ್ಗಿಸ್ತಾನ ಸಮುದ್ರ ಹಾಗೂ ತುರ್ಖಮೇನಿಸ್ತಾನದ ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗÀಳು ಸುತ್ತುವರಿದಿವೆ.
ಕಜಾಕಿಸ್ತಾನ್ ಗಾತ್ರ
ಕಜಾಕಿಸ್ತಾನ್ ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ವಿಶಾಲವಾದ ರಾಜ್ಯ. ಸಮಶೀತೋಷ್ಣವಲಯದ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲಿನಿಂದ (ಸ್ಟೆಪ್ಪಿಸ್) ಕೂಡಿರುವ ಈ ರಾಷ್ಟ್ರ ಏರಿಳಿತಗಳಿಂದ ಕೂಡಿರುವ ಮೈದಾನಗಳು, ಕಣಿವೆಗಳು ಹಾಗೂ ಪ್ರಸ್ಥಭೂಮಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಅಕ್ಷಾಂಶ 44055ದಿ ಉ. ಮತ್ತು ರೇ. 50090ದಿ ಪು.ದಲ್ಲಿ ವಿಸ್ತರಿಸಿರುವ ಈ ರಾಷ್ಟ್ರ 2,717,300 ಚ.ಕಿಮೀ ಭೌಗೋಳಿಕ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ 1894 ಚ.ಕಿಮೀ ಕ್ಯಾಸ್ಪಿಯನ್ ಸಮುದ್ರ ಕರಾವಳಿ ತೀರವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ರಾಜಧಾನಿ ಆಸ್ಥಾನ (ಜನಸಂಖ್ಯೆ 814,401 (2014)). ಕeóÁಕ್ಸ್ತಾನದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ 17,948,816 (2014).
ಭೂ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳು
ಭೂ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳು ಕಜಾಕಿಸ್ತಾನದ ಕೃಷಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಪುರಕವಾಗಿಲ್ಲ. ಅಧಿಕ ಪ್ರಮಾಣದ ಮಣ್ಣಿನ ಸವಕಳಿ, ಅಲ್ಪಮಳೆ, ಒಣಹವೆ, ಅಲ್ಕಲೈನ್ನಿಂದ ಕೂಡಿರುವ ಅಂತರ್ಜಲ ಮೊದಲಾದ ಅಂಶಗಳಿಂದ ಕೃಷಿ ಭೂಮಿ ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಸತ್ತ್ವವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ಈ ಕಾರಣದಿಂದ ಸರ್ಕಾರ ವಿಶೇಷ ಮಣ್ಣಿನ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತಿದೆ. ಈ ರಾಷ್ಟ್ರ ಮಧ್ಯ ಸ್ಟೆಪಿ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲಿನಲ್ಲಿದ್ದು, ಈ ವಲಯ ಸೈಬೀರಿಯದವರೆಗೆ ಹಂಚಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸು. 11,000 ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ನದಿಗಳು, 7,000 ಸರೋವರಗಳು ಹಾಗೂ ಜಲಾಶಯಗಳಿವೆ. ಅಗಾಧವಾದ ಜಲಸಂಪತ್ತು ಕೃಷಿಗೆ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿ ಸಂಪನ್ಮೂಲವಾಗಿ ಹಾಗೂ ನೌಕಾಯಾನಕ್ಕೆ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಈ ಭಾಗದ ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ನದಿಗಳು: ಇರ್ಟಿಶ್ (1700 ಕಿಮೀ), ಐಷ್ಯ (1400 ಕಿಮೀ), ಯುರಲ್ (1082 ಕಿಮೀ), ಸಿರ್ದರ್ಯ (1400 ಕಿಮೀ), ಲೀ (815 ಕಿಮೀ), ಚೂ (800 ಕಿಮೀ), ಟೊಬೊಲ್ (800 ಕಿಮೀ) ಮತ್ತು ನುರು (978 ಕಿಮೀ).
ಕಜಾಕಿಸ್ತಾನ್ ಪ್ರಮುಖ ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ದೇಶ
ಕಜಾಕಿಸ್ತಾನ್ ಪ್ರಮುಖ ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ದೇಶ. ಕರಗಂಡ ಇಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ಪ್ರದೇಶ. ಇದು ಸು. 3,000 ಚ.ಕಿಮೀ ವಿಸ್ತೀರ್ಣದಲ್ಲಿ ಹರಡಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ 34,000 ಮಿ.ಟನ್. ನಿಕ್ಷೇಪವಿದ್ದು ಅದರಲ್ಲಿ 31,000 ಮಿ.ಟನ್ ಉತ್ತಮ ದರ್ಜೆಯ ಆಂತ್ರಸೈಟ್ ಮತ್ತು ಬಿಟುಮಿನಸ್ ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು, 3,000 ಮಿ.ಟನ್ ದ್ವಿತೀಯ ದರ್ಜೆಯ ಬಿಟುಮಿನಸ್ ಮತ್ತು ಲಿಗ್ನೈಟ್ ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಕಲ್ಲಿದ್ದಲಿನ ನಿಕ್ಷೇಪವು ಪ್ರಪಂಚದ ಶೇ. 3.5 ರಷ್ಟು ಹಾಗೂ ವಿಶ್ವದ 9ನೆಯ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಕಲ್ಲಿದ್ದಲಿನ ನಿಕ್ಷೇಪವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ದರ್ಜೆಯ ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು ಇರುವುದರಿಂದ ಗಣಿಗಾರಿಕೆ ಸುಲಭ ಮತ್ತು ಲಾಭದಾಯಕವಾದುದು.2001ರಲ್ಲಿ ಕಜಾಕಿಸ್ತಾನ್ ಪ್ರಪಂಚದ ಒಟ್ಟು ಉತ್ಪಾದನೆಯ ಶೇ. 1.9 ರಷ್ಟು (72.2 ಮಿ.ಟನ್) ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು ಉತ್ಪಾದಿಸಿತ್ತು ಹಾಗೂ 44.9 ಮಿ.ಟನ್ಗಳಷ್ಟು ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು ದೇಶದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗಿತ್ತು. ಅದೇ ವರ್ಷ 27.2 ಮಿ.ಟನ್ (ಶೇ.4) ರಫ್ತುಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು.ಬಾಕ್ಸೈಟ್ ಉತ್ಪಾದನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ದೇಶಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಈ ದೇಶ 10ನೆಯ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ. 3668 ಸಾವಿರ ಟನ್ (2001) ಉತ್ಪಾದಿಸಿತ್ತು. ಪ್ರಪಂಚದ ಒಟ್ಟು ಬಾಕ್ಸೈಟ್ ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ಈ ದೇಶವು ಶೇ. 2.6 ರಷ್ಟು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಕಬ್ಬಿಣ ಅದಿರಿನ ನಿಕ್ಷೇಪ
ಇಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಕಬ್ಬಿಣ ಅದಿರಿನ ನಿಕ್ಷೇಪ ಹಂಚಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಪ್ರಪಂಚದ ಒಟ್ಟು ನಿಕ್ಷೇಪದ ಶೇ. 6.1 ರಷ್ಟನ್ನು (19,000 ಮಿ.ಮೆ.ಟನ್) ಹೊಂದಿದೆ. 2001ರಲ್ಲಿ ಶೇ. 1.5 ಮೆ. ಟನ್ಗಳಷ್ಟು (16 ಮಿ) ಕಬ್ಬಿಣವನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಿತ್ತು. ಕಜಾ಼ಕ್ಸ್ತಾನ ಪ್ರಪಂಚದ 9ನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ತಾಮ್ರ ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ದೇಶ. ಪ್ರಪಂಚದ ಒಟ್ಟು ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ಶೇ. 3.4 ರಷ್ಟನ್ನು ಪುರೈಸುವುದು (4,70,000 ಟನ್). ಈಗಾಗಲೆ ಈ ರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ದರ್ಜೆಯ ಕಬ್ಬಿಣದ ಅದಿರು ಪತ್ತೆಯಾಗಿದ್ದು ಸು. 19,000 ಮಿ.ಮೆ.ಟನ್ ನಿಕ್ಷೇಪವಿದೆ ಎಂದು ಅಂದಾಜುಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಈ ನಿಕ್ಷೇಪ ಪ್ರಪಂಚದ ಒಟ್ಟು ನಿಕ್ಷೇಪದ ಶೇ. 6.1 ರಷ್ಟು ಎಂದು ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ. 2001ರಲ್ಲಿ 16 ಮಿ.ಮೆ.ಟನ್ (ಶೇ.1.5) ಕಬ್ಬಿಣವನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಲಾಗಿತ್ತು.ಕಜಾಕಿಸ್ತಾನ್ ಸೀಸದ ನಿಕ್ಷೇಪವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಪ್ರಪಂಚದ 7ನೆಯ ದೊಡ್ಡ ದೇಶ. ಇಲ್ಲಿನ ನಿಕ್ಷೇಪದ ಮೊತ್ತ 20 ಲಕ್ಷ ಮಿ.ಟನ್. ಮಿ.ಹೆ. (ಶೇ. 1.5) ಪ್ರಪಂಚದ ಒಟ್ಟು ಉತ್ಪಾದನೆಯ ಶೇ. 3.4 ರಷ್ಟನ್ನು ಈ ದೇಶ ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತಿದೆ. ಹಾಗೂ ಶೇ.3.8ರಷ್ಟು (3,44,000 ಟನ್) ಸತುವನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತದೆ.
ಕೃಷಿ
ಗೋದಿ ಕಜಾ಼ಕ್ಸ್ತಾನದ ಮುಖ್ಯಬೆಳೆ. 11.26 ಮಿ.ಹೆ. ಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ವಾರ್ಷಿಕ ಉತ್ಪಾದನೆಯು 11.52 ಮಿ.ಮೆ.ಟನ್ಗಳು. ಈ ರಾಷ್ಟ್ರ ಪ್ರಪಂಚದ ಒಟ್ಟು ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ಶೇ. 2.1 ರಷ್ಟು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಹೆಕ್ಟೇರಿಗೆ 1023 ಕಿಗ್ರಾಂ ಇಳುವರಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಗೋದಿ ಸಾಗುವಳಿ ಭೂಮಿಯ ಬಹುಭಾಗವನ್ನು ಆವರಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಸಮಸ್ಟಿ ವ್ಯವಸಾಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಕೃಷಿವಿಧಾನ ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿರುವುದು ಹಾಗೂ ಯಾಂತ್ರೀಕರಣ ಬೇಸಾಯ ಕ್ರಮಗಳು ಗೋದಿ ಬೇಸಾಯಕ್ಕೆ ಪುರಕವಾಗಿವೆ. ವಾಯುಗುಣದ ವಿಷಮ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ಗೋದಿಯ ಯಶಸ್ವಿಗೆ ಒಮ್ಮೊಮ್ಮೆ ಅಡ್ಡಿಯುಂಟುಮಾಡುವವು. ವಸಂತ ಮತ್ತು ಚಳಿಗಾಲದ ಗೋದಿಗಳೆರಡನ್ನು ಬೆಳೆದರೂ ಉತ್ಪನ್ನದ ಅಧಿಕ ಭಾಗವು ವಸಂತಕಾಲದ ಗೋದಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಪ್ರಪಂಚದ ಪ್ರಮುಖ ಗೋದಿ ರಫ್ತು ಮಾಡುವ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಈ ದೇಶ 8ನೆಯ ಸ್ಥಾನ ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ದೇಶ 51.4 ಲಕ್ಷ ಟನ್ (ಶೇ. 3.9) ಗೋದಿಯನ್ನು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ರವಾನಿಸುತ್ತದೆ.ಈ ದೇಶದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಬೆಳೆವಣಿಗೆಯ ದರ ಶೇ. 03, ಜನನ ಪ್ರಮಾಣ ಪ್ರತಿ 1000ಕ್ಕೆ 16, ಶಿಶುಮರಣ ಪ್ರಮಾಣ ಪ್ರತಿ 1000 ಕ್ಕೆ 38.3. ಸರಾಸರಿ ಜೀವಿತಾವಧಿ 66.9 ವರ್ಷಗಳು.
ಕಜಾಕಿಸ್ತಾನ್ ದ ರಾಜಧಾನಿ ಅಸ್ತಾನ್
ಕಜಾಕಿಸ್ತಾನ್ ದ ರಾಜಧಾನಿ ಅಸ್ತಾನ್ (28,82,000). ಇಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ನಗರಗಳು ಅಲ್ಮಟಿ (10,45,900) ಕರಗಾಂಡ (4,04,600), ಶೈಮ್ಕೆಂಟ್ (3,33,500), ಟಾರಾಜ್ (3,05,700), ಪೌಲೋಡರ್ (2,99,500), ಉಸ್ಟ್‌-ಕಮೆನೊರ್ಸ್ಕೆ (2,88,000) ಮತ್ತು ಅಕ್ಯೊಟೋಬೆ (2,34,400).ಅಧಿಕೃತ ಭಾಷೆ ರಷ್ಯನ್. ಶೇ. 95ರಷ್ಟು ಜನ  ರಷ್ಯನ್  ಭಾಷೆಯನ್ನಾಡುವರು. ಶೇ. 64ರಷ್ಟು ಕಜಾರ್ ಭಾಷೆಯನ್ನೂ ಬಳಸುವುದುಂಟು. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯತೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಶೇ. 53.4 ರಷ್ಟು ಕಜಾ಼ಕ್, ಶೇ. 30 ರಷ್ಟು ರಷ್ಯನ್, ಶೇ. 3.7 ರಷ್ಟು ಉಕ್ರೆನಿಯನ್,  ಶೇ. 1.4 ರಷ್ಟು ತಾತರ್, ಶೇ. 1.4 ರಷ್ಟು ವೈಗುರ್ ಹಾಗೂ ಶೇ. 4.9 ರಷ್ಟು ಇತರ ಭಾಷೆಯನ್ನಾಡುವವರು ಇಲ್ಲಿ ನೆಲಸಿದ್ದಾರೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಹಣ ಟೆಂಗೆ.ಧಾರ್ಮಿಕವಾಗಿ ಇಸ್ಲಾಂ ಸಂಪ್ರದಾಯವಾದಿಗಳು ಬಹು ಸಂಖ್ಯಾತರಾಗಿದ್ದು, ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಶೇ. 47ರಷ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ರಷ್ಯನ್ ಸಂಪ್ರದಾಯದವರು ಶೇ. 44, ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟರು ಶೇ. 2, ಇತರರು ಶೇ. 7 ರಷ್ಟು. ಶೇ. 98ರಷ್ಟು ಸಾಕ್ಷರತೆಯ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಈ ದೇಶ ಸಾಧಿಸಿದೆ.
ಆಹಾರ ಬೆಳೆಗಳು
ಕಜಾಕಿಸ್ತಾನ್ ದ ಪ್ರಮುಖ ಆಹಾರ ಬೆಳೆಗಳು ಓಟ್ಸ್‌, ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ, ಗೋದಿ ಮತ್ತು ಬಾರ್ಲಿ. ಹತ್ತಿ ಇಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ವಾಣಿಜ್ಯಬೆಳೆ.ಉಣ್ಣೆತಯಾರಿಕೆ, ಪೆಟ್ರೋಲ್ ಸಂಸ್ಕರಣೆ, ಪಶು ಸಂಗೋಪನೆ, ಧಾನ್ಯ ಸಂಸ್ಕರಣೆ, ಸಕ್ಕರೆಗೆಡ್ಡೆ, ತಾಮ್ರ ಕೈಗಾರಿಕೆ, ಕಬ್ಬಿಣ ಮತ್ತು ಉಕ್ಕು. ಇಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು.
ಸಾರಿಗೆ
ಕಜಾಕಿಸ್ತಾನ್ ಸು. 13,601 ಕಿಮೀ (2002) ಉದ್ದದ ರೈಲು ಸಂಪರ್ಕಜಾಲವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿಗಳ ಉದ್ದ 81,331 ಕಿಮೀ. ಸಂಚಾರಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ರಸ್ತೆಗಳ ಉದ್ದ 77,020 ಕಿಮೀ. ಇತರೆ ರಸ್ತೆಗಳ ಉದ್ದ 4,311 ಕಿಮೀ. ಜಲಸಾರಿಗೆಯ ಉದ್ದ 3,900 ಕಿಮೀ. 2002ರಲ್ಲಿ 10,449 ಮೀ. ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ರೈಲು ಪ್ರಯಾಣದ ಸೌಲಭ್ಯ ಪಡೆದಿದ್ದರು. 133,088 ಮಿ.ಟನ್ಗಳಷ್ಟು ಸರಕನ್ನು ಸಾಗಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯಾ ವರ್ಗ:ಏಷ್ಯಾ ಖಂಡದ ದೇಶಗಳು
ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಇಲಾಖೆ
ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆ ಇಲಾಖೆ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಒಂದು ಇಲಾಖೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಎಲ್ಲಾ ವಿಷಯ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಹಣಕಾಸು ಸಚಿವಾಲಯದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕಂದಾಯ ಇಲಾಖೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಬರುತ್ತದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರ
ಎಚ್.ಪಿ.ಜೋಶಿ
ಎಚ್.ಪಿ.ಜೋಶಿಯವರು ಧಾರವಾಡದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದ ನವೋದಯ ಕಾಲದ ಸಾಹಿತಿಗಳು. ಇವರು ಆಧುನಿಕ ಮನೋವೃತ್ತಿಯ ಅನೇಕ ಕತೆ ಹಾಗು ಕಾದಂಬರಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇವರ ಕಾದಂಬರಿ ಮಾವಿನ ತೋಪು ತನ್ನ ಸ್ತ್ರೀಸಂವೇದನಾ ಧೋರಣೆಯಿಂದಾಗಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿತ್ತು.
ವರ್ಗ:ಚುಟುಕು ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಎಚ್.ಪಿ.ಜೋಶಿ
ವನದುರ್ಗ ಕೋಟೆ
ವನದುರ್ಗ ಕೋಟೆ ಕರ್ನಾಟಕದ ಯಾದಗಿರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಶಾಹಪುರ್ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿನ ವನದುರ್ಗ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿದೆ.ಕೋಟೆಯ ಮಹಾದ್ವಾರದ ಎರಡು ಬದಿಯಲ್ಲಿ ಐದೈದು ಸಾಲುಗಳಲ್ಲಿರುವ ಸಂಸ್ಕೃತ ಶಾಸನವು ದೇವನಾಗರಿ ಲಿಪಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಸುರಪುರದ ದೊರೆ ಪಿಡ್ಡನಾಯಕನು ತನ್ನ ರಾಣಿ ವೆಂಕಮ್ಮಾಂಬಳ ಬಯಕೆಯಂತೆ ಈ ವನದುರ್ಗವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನು. ಈ ಕೋಟೆಗೆ ಬೃಹತ್ತಾದ ಪ್ರವೇಶ ದ್ವಾರಗಳಿವೆ.ಅರ್ಧ ಚಂದ್ರಾಕಾರದ ಎತ್ತರದ ಗೋಡೆಗಳು ಶತ್ರುಗಳು ಗಲಿ-ಬಿಲಿಗೊಳ್ಳುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಕೋಟೆಯ ಒಳಗೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಹಾಗೂ ಕಾವಲುಗಾರರಿಗೆ ಕಟ್ಟಿಸಿದ ವಸತಿ ಗೃಹಗಳ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ನೋಡಬಹುದು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಕೋಟೆಗಳು
ಹೂವು ಬಿಸಿಲು
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೭೧ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಸಾಂಡ್ರಾ ಬುಲಕ್
ಸಾಂಡ್ರಾ ಅನೆಟ್ ಬುಲಕ್ (1964 ಜುಲೈ 26 ಜನನ ) ಒಬ್ಬ ಅಮೇರಿಕನ್ ನಟಿ, ಯಶಸ್ವೀ ಚಿತ್ರಗಳಾದ ಸ್ಪೀಡ್ ಮತ್ತು ವೈಲ್ ಯು ವರ್ ಸ್ಲೀಪಿಂಗ್  ನಲ್ಲಿನ ಪಾತ್ರಗಳ ನಂತರ,1990ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾದಳು. ವಿಮರ್ಶಕರಿಂದ ಹೊಗಳಿಕೆಯನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡ ಚಿತ್ರಗಳಾದ ಮಿಸ್ ಕಂಜೆನಿಯಾಲಿಟಿ ಮತ್ತು ಕ್ರಾಶ್  ಚಿತ್ರಗಳಿಂದ ತನ್ನ ವೃತ್ತಿ ಜೀವನವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದಳು. 2007ರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 85 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಗಳಷ್ಟು ಸಂಭಾವನೆಯನ್ನು ಪಡೆದು, ಶ್ರೀಮಂತ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಮಹಿಳೆಯರ ಶ್ರೇಣಿಯಲ್ಲಿ ಅವಳು 14ನೇ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಏರಿದಳು. 2009ರಲ್ಲಿ ಬುಲಕ್ ಅವಳ ವೃತ್ತಿಜೀವನದಲ್ಲೇ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಹಣಗಳಿಸಿ ನಟಿಸಿದ ಯಶಸ್ವೀ ಚಿತ್ರಗಳೆಂದರೆ ದ ಪ್ರಪೋಸಲ್ ಮತ್ತು ದ ಬ್ಲೈಂಡ್ ಸೈಡ್. ಬುಲಕ್ ಳು ನಟಿಸಿದ ದಿ ಬ್ಲೈಂಡ್ ಸೈಡ್ ಚಿತ್ರದ ಲೀಗ್ ಆನ್ ತುಹೈ ಪಾತ್ರಕ್ಕಾಗಿ,    ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟಿಗಾಗಿ ಗೋಲ್ಡನ್ ಗ್ಲೋಬ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಮತ್ತು ನಾಯಕತ್ವದ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ, ಮಹಿಳಾ ನಟಿಯಾಗಿ ನಟಿಸಿದ ವಿಶೇಷ ಅಭಿನಯಕ್ಕಾಗಿ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಆಕ್ಟರ್ಸ ಗಿಲ್ಡ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದು ಹಾಗೂ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟಿಗಾಗಿ ಅಕಾಡೆಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ನಾಮಾಂಕಿತಗೊಂಡಿದ್ದಾಳೆ.
ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ
ಸಾನ್ಡ್ರಾ ಅನೆಟ್ ಬುಲಕ್ ವರ್ಜೀನಿಯಾದ ಆರ್ಲಿಂಗ್ಟನ್ನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದಳು. ಅವಳ ತಾಯಿ ಹೇಳ್ಗಾ ಡಿ. ಮೇಯರ್. ಇವಳು ಒಬ್ಬ ಜರ್ಮನ್ ಒಪೇರಾ ಗಾಯಕಿ ಮತ್ತು ಧ್ವನಿ ಶಿಕ್ಷಕಿ, ತಂದೆ ಜಾನ್ ಡಬ್ಲ್ಯೂ. ಬುಲಕ್ ಧ್ವನಿ ತರಭೇತುಗಾರನಾಗಿದ್ದು ಮತ್ತು ಅಲಬಾಮಾದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕರಾಗಿದ್ದರು. ಬುಲಕ್ ಳ ತಾಯಿಯ ತಂದೆಯು ಜರ್ಮನಿಯ ನ್ಯೂರೆಮ್ ಬರ್ಗ್  ನ ರಾಕೆಟ್ ವಿಜ್ಞಾನಿಯಾಗಿದ್ದನು. ಬುಲಕ್ ಳು ಅವಳ ಹನ್ನೆರಡನೇ ವಯಸ್ಸಿನವರೆಗೂ ನ್ಯೂರೆಮ್ ಬರ್ಗ್ ನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ಸ್ಟಾಟ್ಸ್-ಥಿಯೇಟರ್ ನರ್ನ್ಬರ್ಗ್ ನಲ್ಲಿ ಒಪೇರಾದ ಮಕ್ಕಳ ಗಾಯನ ವೃಂದದಲ್ಲಿ ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದಳು. ಅವಳು ಅವಳ ತಾಯಿಯ ಜೊತೆ ಅಗ್ಗಾಗ್ಗೆ ಒಪೇರಾ ಪ್ರವಾಸದಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಳು, ಮತ್ತು ಅವಳ ಬಾಲ್ಯದ ಹೆಚ್ಚು ದಿನಗಳನ್ನು ಜರ್ಮನಿ ಮತ್ತು ಯೂರೋಪಿನ ಇತರ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಳು. ಅವಳು ಜರ್ಮನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ನಿರರ್ಗಳವಾಗಿ ಮಾತನಾಡಬಲ್ಲಳು. ಬುಲಕ್ ಳು ಚಿಕ್ಕಂದಿನಲ್ಲೇ ಬಾಲೆಟ್ ಮತ್ತು ಧ್ವನಿ ಕಲೆಯನ್ನು ಓದಿದ್ದು, ಅವಳ ತಾಯಿಯ ಒಪೆರಾ ತಯಾರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನೂ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಳು.
ಬುಲಕ್ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್-ಲೀ ಪ್ರೌಢ ಶಾಲೆಗೆ ಸೇರಿ ಚೀರ್ ಲೀಡರ್ ಆಗಿದ್ದು, ಪ್ರೌಢ ಶಾಲೆಯ ನಾಟಕ ತಯಾರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಂಡಿದ್ದು ಮತ್ತು ಫುಟ್ಬಾಲ್ ಆಟಗಾರನ ಜೊತೆ ಪರಿಚಯ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಸುತ್ತಾಡುತ್ತಿದ್ದಳು. 1982ರಲ್ಲಿ ಅವಳು ಪದವೀಧರೆಯಾಗಿ, ನಾರ್ತ್ ಕರೋಲಿನದ ಗ್ರೀನ್-ವಿಲ್ನ ಈಸ್ಟ್ ಕರೊಲಿನ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾದಳು. ಅಭಿನಯವನ್ನೇ ವೃತ್ತಿಯನ್ನಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಸಲು, 1986ರ ವಸಂತ ಋತುವಿನ ತನ್ನ ಕೊನೆಯ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಪದವೀಧರೆಯಾಗಲು ಮೂರೇ ಮೂರು ಕ್ರೆಡಿಟ್-ಗಳು ಕಡಿಮೆ ಇರುವಾಗಲೇ ಈಸ್ಟ್ ಕರೊಲಿನ ಕಾಲೇಜನ್ನು ಬಿಟ್ಟಳು. ಅವಳು ಮನ್ಹಾಟ್ಟನ್ ಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡು ಆಯ್ಕೆಯನ್ನು ಬೆನ್ನಟ್ಟಿ ಮುಂದೆ ಹೋಗುವುದಕ್ಕಾಗಿ, ವಿವಿಧ ಚಿಲ್ಲರೆ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ ತನ್ನ ಜೀವನಕ್ಕೆ ತಾನೇ ಆಧಾರಸ್ಥಂಭವಾದಳು(ಬಾರ್ಟೆಂಡರ್, ಕಾಕ್ಟೈಲ್ ವೈಟ್ರೆಸ್ಸ್, ಕೊಟ್ ಚೆಕ್ಕೆರ್ ಮುಂತಾದವುಗಳು)
ವೃತ್ತಿ ಜೀವನ
thumb|left|upright|ಬುಲ್ಲಕ್, ಕ್ಯಾಂನ್ಸ್ ಫೆಸ್ಟಿವಲ್ 2002 ನ್ಯೂಯಾರ್ಕಿನಲ್ಲಿದ್ದಾಗ, ಬುಲಕ್ ಳು ನೈಬರ್ ಹುಡ್ ಪ್ಲೇಹೌಸ್ನಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯ ತರಭೇತಿ ಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದಳು. ಅವಳು ಹಲವಾರು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದು, ನಂತರ ಹೆಚ್ಚು ಹೆಸರುವಾಸಿಯಲ್ಲದ ಬ್ರಾಡ್ವೆ ನಾಟಕದ ನೋ ಟೈಮ್ ಫ್ಲಾಟ್ ನಲ್ಲಿ ಪಾತ್ರವೊಂದನ್ನು ಗಿಟ್ಟಿಸಿಕೊಂಡಳು. ನಿರ್ದೇಶಕ ಅಲನ್ ಜೆ. ಲೆವಿ ಬುಲಕ್ ಳ ಅಭಿನಯದಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿ ಮತ್ತು ದೂರದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಮಾಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಚಲನಚಿತ್ರವಾದ ಬಯೊನಿಕ್ ಶೋಡೌನ್: ದಿ ಸಿಕ್ಸ್ ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಮ್ಯಾನ್ ಅಂಡ್ ದಿ ಬಯೊನಿಕ್ ವುಮನ್ ನಲ್ಲಿ (1989) ಅವಳಿಗೊಂದು ಪಾತ್ರವನ್ನು ಕೊಟ್ಟನು. ಈ ಚಲನಚಿತ್ರದ ಚಿತ್ರೀಕರಣದ ನಂತರ, ಬುಲಕ್ ಳು ಲಾಸ್ ಎಂಜಲೀಸ್ ನಲ್ಲೇ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿದ್ದು, ಮತ್ತು ಹಲವಾರು ಸ್ವತಂತ್ರ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನೂ ಮಾಡಿದಳು. ಇದಲ್ಲದೆ ಅಲ್ಪಾವಧಿಗೆ ನಡೆದ ಎನ್ ಬಿ ಸಿನ ದೂರದರ್ಶನಕ್ಕಾಗಿ ಮಾಡಿಸಿರುವ ವರ್ಕಿಂಗ್ ಗರ್ಲ್ (1990) ಚಲನಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ, ಮುಖ್ಯ ನಟಿಯ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಮಾಡಿದಳು. ನಂತರ ಅವಳು, ಲವ್ ಪೋಶನ್ ನಂಬರ್.9 (1992), ದಿ ಥಿಂಗ್ ಕಾಲ್ಡ್ ಲವ್  (1993) ಮತ್ತು ಫಾಯರ್ ಆನ್ ದಿ ಅಮೇಜಾನ್  (ಈ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಮರಾ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಹಿರಂಗ ಮಾಡದಿದ್ದಲ್ಲಿ ದೇಹದ ಮೇಲ್ಭಾಗವನ್ನು  ಮಾತ್ರ ಬಯಲು ಮಾಡುವುದಾಗಿ ಒಪ್ಪಿದ್ದಳು; ಅವಳು ತನ್ನನು ತಾನೇ ಡಕ್ಟ್ ಟೇಪ್ ನಿಂದ ಮುಚ್ಚಿಕೊಂಡಿದ್ದು, ಅದನ್ನು ತೆಗೆಯುವುದು ಏನೋ  ಒಂದು ರೀತಿಯ ವೇದನೆಯ  ಅನುಭವವಾಗಿತ್ತು)  ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಳು.
ಸೈನ್ಸ್-ಫಿಕ್ಷನ್/ಆಕ್ಷನ್ ಚಿತ್ರವಾದ ಡೆಮೊಲಿಷನ್ ಮ್ಯಾನ್ ನಲ್ಲಿ (1993) ಬುಲಕ್ ಳ ಪಾತ್ರ ಮೊದಲನೆಯದಾಗಿ ಪ್ರಖ್ಯಾತಿ ಪಡೆಯಿತು. ಈ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಿಲ್ವೆಸ್ಟರ್ ಸ್ಟಾಲೋನ್ ಮತ್ತು ವೆಸ್ಲಿ ಸ್ನೈಪ್ಸ್ ನಟಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಪಾತ್ರದಿಂದಾಗಿ, ಮುಂದಿನ ವರ್ಷ ಸ್ಪೀಡ್ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. 1990ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಅವಳು ಒಬ್ಬ ಉತ್ತಮ ದರ್ಜೆಯ ಚಿತ್ರ ತಾರೆಯಾಗಿದ್ದಳು. ಒಂದರ ಹಿಂದೊಂದು ಯಶಸ್ವಿಯಾದ ಚಿತ್ರಗಳ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿ, ಮೂಲತಃ ಡೆಮಿ ಮೂರ್ ನಟಿಸಬೇಕಾಗಿದ್ದ ವೈಲ್ ಯು ವೇರ್ ಸ್ಲೀಪಿಂಗ್ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ  ಹಾಗು ಮಿಸ್ ಕಾನ್ಜೆನಿಯಾಲಿಟಿ  ಚಿತ್ರದಲ್ಲೂ ನಟಿಸಿದಳು. ಬುಲಕ್ ಳು Speed 2: Cruise Control ಗಾಗಿ 11 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಗಳು ಮತ್ತು Miss Congeniality 2: Armed & Fabulous ಗಾಗಿ 17.5 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಗಳನ್ನು ಪಡೆದಳು.
1996 ಮತ್ತು 1999ರಲ್ಲಿ ಬುಲಕ್ ಳನ್ನು ಪೀಪಲ್ ನಿಯತಕಾಲಿಕದಲ್ಲಿ, ವಿಶ್ವದ 50 ಅತಿ ಸುಂದರವಾದ ಜನರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬಳು ಎಂದು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು, ಮತ್ತು ಎಂಪೈರ್  ನಿಯತಕಾಲಿಕದಲ್ಲಿನ ಎಲ್ಲಾ ಕಾಲದ ನೂರು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಿತ್ರ ತಾರೆಯರ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಅವಳು 58ನೇ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗಳಿಸಿದಳು. ಬುಲಕ್ ಳು ದಿ ಜಾರ್ಜ್ ಲೋಪೆಜ್ ಷೋ ಎಂಬ ಸಿಟ್ಕಾಮ್ ನ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ನಿರ್ಮಾಪಕಳಾಗಿದ್ದು, ಮಾಧ್ಯಮ ಮತ್ತು ಮನರಂಜನಾ ಉದ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಸ್ಪಾನಿಕ್ ಪ್ರತಿಭೆಗಳ ವೃತ್ತಿ ಜೀವನದ ವಿಸ್ತರಣೆಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುವುದರಲ್ಲಿನ ಅವಳ ಶ್ರಮಕ್ಕೆ 2002ರಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಟತೆಗಾಗಿ ರೌಲ್ ಜುಲಿಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಯನ್ನು ಅವಳಿಗೆ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಅವಳು ಅನೇಕ ಭಾರಿ ಈ ಪ್ರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಆಕ್ಸಿಡೆಂಟ್ ಏಮಿ ಎಂಬ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದು, ಲೋಪೆಜ್ ಪಾತ್ರವು ಕಾರ್ಖಾನೆಯನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ಬುಲಕ್ ಳದು ಕಾರ್ಖಾನೆಯಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ ಅಪಾಘಾತಕ್ಕೊಳಗಾಗುವ ಕಾರ್ಮಿಕಳ ಪಾತ್ರವಾಗಿದೆ. 2002ರಲ್ಲಿ ಅವಳು ಹ್ಯೂಗ್ ಗ್ರಾಂಟ್ನೊಂದಿಗೆ ಟೂ ವೀಕ್ಸ್ ನೋಟೀಸ್ ಎಂಬ ವಿಶ್ವ ವಿಖ್ಯಾತ ಯಶಸ್ವೀ ಚಲನಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದಳು.
2004ರಲ್ಲಿ, ಬುಲಕ್ ಳು ಕ್ರಾಶ್ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ  ಒಬ್ಬ ಸಹಾಯಕ ನಟಿಯ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಮಾಡಿದಳು. ಈ ಪಾತ್ರದ ಅಭಿನಯಕ್ಕಾಗಿ ಅವಳು ಧನಾತ್ಮಕ ವಿಮರ್ಶೆಯನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದು, ಮತ್ತೆ ಕೆಲವು ವಿಮರ್ಶಕರು,ಈ ಅಭಿನಯವು ಅವಳ ವೃತ್ತಿ ಜೀವನದಲ್ಲೇ ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾದ ಅಭಿನಯ ಎಂದು ಸೂಚಿಸಿದರು. ನಂತರ ಬುಲಕ್ ಳು, ಅವಳ ಸ್ಪೀಡ್  ಚಿತ್ರದ ಸಹ ನಟ ಕಿಯನು ರೀವ್ಸ್ನೊಂದಿಗೆ ದಿ ಲೇಕ್ ಹೌಸ್  ಎಂಬ  ಒಂದು ಪ್ರೀತಿ-ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಚಲನಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ, ಅಭಿನಯಿಸಿದಳು; ಈ ಚಿತ್ರವು ಜೂನ್ 16, 2006ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಅವರ ಪಾತ್ರಗಳು ಚಿತ್ರವಿಡೀ ಬೇರ್ಪಡೆಯಾಗಿರುವುದರಿಂದ (ಚಿತ್ರದ ಕಥಾವಸ್ತುವು ಟೈಮ್ ಟ್ರಾವೆಲ್ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುವುದರಿಂದ), ಬುಲಕ್ ಮತ್ತು ರೀವ್ಸ್ ಚಿತ್ರೀಕರಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಎರಡು ವಾರಗಳು ಮಾತ್ರ ಜೊತೆಗಿದ್ದರು. ಅದೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಬುಲಕ್ ಳು ಇನ್-ಫೇಮಸ್ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ, ಹಾರ್ಪರ್ ಲೀ ಎಂಬ ಲೇಖಕಿಯ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಮಾಡಿದಳು. ಮಾರ್ಚ್ 2007ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಪ್ರೆಮೊನಿಶನ್ ಚಿತ್ರದಲ್ಲೂ ಜ್ಯೂಲಿಯನ್ ಮಕ್ಮಹೊನ್ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಬುಲಕ್ ನಟಿಸಿದಳು. 2009ರ ವರ್ಷವು ಬುಲಕ್ ಳಿಗೆ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾಗಿತ್ತು, ಅವಳ ವೃತ್ತಿ ಜೀವನದಲ್ಲೇ ಎರಡು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ತುಟ್ಟ-ತುದಿಯನ್ನು ಮುಟ್ಟಿತು. ಈ ವರ್ಷದ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ದಿ ಪ್ರೊಪೋಸಲ್ ಚಿತ್ರ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿದ್ದು, ಭಾರಿ ಯಶಸ್ಸು ಗಳಿಸಿ ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಗಲ್ಲಾ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯಲ್ಲಿ 314 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಹಣ ಗಳಿಸಿ, ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಅವಳ ವೃತ್ತಿ ಜೀವನದ ಅತ್ಯಂತ ಯಶಸ್ವೀ ಚಿತ್ರವಾಗಿದೆ. 2009ರ ನವಂಬರ್ ನಲ್ಲಿ ಬುಲಕ್ ಳು ದಿ ಬ್ಲೈಂಡ್ ಸೈಡ್ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದಳು, ಈ ಚಿತ್ರವು ನ್ಯೂ ಮೂನ್  ಚಿತ್ರದ ನಂತರ ಎರಡನೆಯ ಚಿತ್ರವಾಗಿ ತೆರೆಕಂಡು 34.2 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಗಳಷ್ಟು ಹಣ ಮಾಡಿ, ಅವಳಿಗೆ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ತಂದುಕೊಟ್ಟ  ತೆರೆಕಂಡ ಚಿತ್ರ ವಾರಾಂತ್ಯದ್ದಾಗಿತ್ತು. ಈ ದಿಸೆಯಲ್ಲಿ ದಿ ಬ್ಲೈಂಡ್ ಸೈಡ್ ಅಪೂರ್ವವಾಗಿದ್ದು, ಎರಡನೆಯ ವಾರಾಂತ್ಯಕ್ಕೆ ಗಲ್ಲಾ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಶೇಕಡಾ 17.6ರಷ್ಟು ಏರಿಕೆಯನ್ನು ಕಂಡಿದ್ದು, ಮತ್ತು ಮೂರನೆಯ ವಾರಾಂತ್ಯದ ವೇಳೆಗೆ ಗಲ್ಲಾ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಇದು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿತು. ಈ ಚಿತ್ರದ ತಯಾರಿಕೆಗೆ 29 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ವೆಚ್ಚವಾಗಿದ್ದು, ಈ ದಿನದವರೆಗೆ ಇದು 200 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಹಣವನ್ನು ಗಳಿಸಿದೆ. ಇದು ಅವಳ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಗಳಿಕೆಯ ಚಿತ್ರ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರರಂಗದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲೇ ಮೊದಲ ಭಾರಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಭಾವನೆ ಪಡೆಯುವ ನಟಿಯೊಬ್ಬಳನ್ನೇ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು 200 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಹಣ ಗಳಿಸಿರುವ ಮೊಟ್ಟ ಮೊದಲ ಚಿತ್ರವಾಗಿದೆ. ಅವಳ "ದಿ ಬ್ಲೈಂಡ್ ಸೈಡ್" ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿನ ಅಭಿನಯಕ್ಕಾಗಿ, ಅವಳು ಗೋಲ್ಡನ್ ಗ್ಲೋಬ್ಸ್ನಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಮತ್ತು ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಅಕ್ಟರ್ಸ್ ಗಿಲ್ಡ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗಳಿಸಿದ್ದಾಳೆ.
== ಆನ್ಟರ್-ಪ್ರಿನರ್ಶಿಪ್ == ಬುಲಕ್ ಳು ತನ್ನದೇ ಆದ ನಿರ್ಮಾಣ ಸಂಸ್ಥೆ ಫೋರ್ಟಿಸ್ ಫಿಲಂಸ್ ಅನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದಾಳೆ. ಅವಳ ತಂಗಿ, ಜೆಸೀನ್ ಬುಲಕ್-ಪ್ರಾಡೋ ಆ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಅದ್ಯಕ್ಷಿಣಿಯಾಗಿದ್ದಳು, ಆದರೆ ಈಗ ಅಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಬಿಟ್ಟು ಮತ್ತು ಮೊಂಟ್ಪೆಲಿಯರ್, ವೆರ್ಮಾಂಟ್ಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡು, ತನ್ನದೇ ಹಿಟ್ಟಿನಿಂದ ತಯಾರಿಸುವ ಭಕ್ಷ್ಯ ಅಂಗಡಿಯನ್ನು (ಪೇಸ್ಟ್ರಿ ಅಂಗಡಿ) ತರೆದು ಮತ್ತು ಒಂದು ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದಳು. ಅವಳ ತಂದೆ, ಜಾನ್ ಬುಲಕ್, ಸಂಸ್ಥೆಯ ಸಿಇಒ. ಬುಲಕ್ ದಿ ಜೋರ್ಜ್ ಲೋಪೆಜ್ ಷೋ ವಿನ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ನಿರ್ಮಾಪಕಿಯಾಗಿದ್ದಳು. ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವು, ಒಂದು ಉತ್ತಮ ಲಾಭದಾಯಕ ಮಾರಾಟದ ವ್ಯವಹಾರದಿಂದ ಅವಳಿಗೆ ಸುಮಾರು 10 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಗಳಷ್ಟು ಹಣ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು(ರಾಬರ್ಟ್ ಬೋರ್ಡೆನ್ ಜೊತೆ ಸಹ-ನಿರ್ಮಾಣ). ಬುಲಕ್ ಎಫ್.ಎಕ್ಸ್. ಟೂಲ್ನ ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಬೇಬಿ ಎಂಬ ಸಣ್ಣ ಕಥೆಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಚಿತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದಳು, ಆದರೆ ಮಹಿಳೆಯೊಬ್ಬಳು ಬಾಕ್ಸಿಂಗ್ ಮಾಡುವುದರ ಕಥಾವಸ್ತುವನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುವುದು ಚಿತ್ರೀಕರಣ ಕಾರ್ಯಾಲಯಗಳಿಗೆ (ಸ್ಟುಡಿಯೋಸ್) ಇಷ್ಟವಿರಲಿಲ್ಲ. ಕೊನೆಗೆ ಈ ಕಥೆಯನ್ನು, ಕ್ಲಿಂಟ್ ಈಸ್ಟ್-ವುಡ್ನು ಸರಿಹೊಂದಿಸಿಕೊಂಡು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಬೇಬಿ (2004) ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಆಸ್ಕರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ದೊರೆಯಿತು. ಬುಲಕ್ ಳ ನಿರ್ಮಾಣ ಸಂಸ್ಥೆ, ಫೋರ್ಟಿಸ್ ಫಿಲಂಸ್, ಆಲ್ ಎಬೌಟ್ ಸ್ಟೀವ್ ಚಿತ್ರವನ್ನೂ ಸಹ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಿದೆ. ಈ ಚಿತ್ರವು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2009ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು.
ನವೆಂಬರ್ 2006ರಿಂದ, ಬುಲಕ್ ಳು ಆಸ್ಟಿನ್, ಟೆಕ್ಸಾಸ್ನ ಬೆಸ್ಸ್ ಬಿಸ್ಟ್ರೋ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಭೋಜನಾ ಗೃಹದ ಮಾಲೀಕಳಾಗಿದ್ದಾಳೆ. ನಂತರ ಅವಳು ಇನ್ನೊಂದು ವಾಲ್ಟನ್ಸ್ ಫ್ಯಾನ್ಸಿ ಅಂಡ್ ಸ್ಟೇಪಲ್ ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ಡೌನ್-ಟೌನ್ ಆಸ್ಟಿನ್ ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದಳು. ಇದು ಒಂದು ರೊಟ್ಟಿ ಅಂಗಡಿ (ಬೇಕರಿ) ಮತ್ತು ಹೂವಿನ ಅಂಗಡಿ ಆಗಿದ್ದು, ಅಲ್ಲಿ ಇವೆಂಟ್ ಮ್ಯಾನೇಜ್ಮೆಂಟ್ ನ ಸೇವೆಗಳನ್ನೂ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ
ಬುಲಕ್ ಳು ಲವ್ ಪೋಶನ್ ನಂ.9 ಚಿತ್ರೀಕರಣದ ವೇಳೆ ಟೇಟ್ ಡೋನೋವನ್ನ ಭೇಟಿಯಾಗುತಿದ್ದು, ಅವನ ಜೊತೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದಳು, ಅವರ ಸಂಬಂಧವು ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಇತ್ತು. ಅವಳು ಈ ಹಿಂದೆ ಫುಟ್ಬಾಲ್ ಆಟಗಾರ ಟ್ರಾಯ್ ಐಕ್ಮನ್, ಆಸ್ಟಿನ್ ಸಂಗೀತಗಾರ ಬಾಬ್ ಸ್ನೈಡರ್ (ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ), ಮತ್ತು ನಟರು ಮ್ಯಾಥ್ಯೂ ಮಕ್-ಕೊನಾಘೆ ಮತ್ತು ರಯಾನ್ ಗೋಸ್ಲಿಂಗ್ ಜೊತೆ ಸಂಭಂಧವಿತ್ತು.
ಜುಲೈ 16, 2005ರಂದು ಬುಲಕ್ ಳು ಮೋಟರ್-ಸೈಕಲ್ ತಯಾರಿಸುವವನು ಮತ್ತು ಮಾಂಸ್ಟರ್ ಗ್ಯಾರೇಜ್ ನ ಆತಿಥೇಯನಾದ ಜೆಸ್ಸಿ ಜೇಮ್ಸ್ನ ಮದುವೆಯಾದಳು. ಬುಲಕ್ ಳು ಕ್ರಿಸ್ಟ್ಮಸ್ ಕೊಡುಗೆಯಾಗಿ ತನ್ನ 10 ವರ್ಷದ ಗಾಡ್-ಸನ್ನನ್ನು ಜೇಮ್ಸ್ ನ ಭೇಟಿ ಮಾಡಲು ಏರ್ಪಡಿಸುವಾಗ, ಜೇಮ್ಸ್ ನನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದಳು.
ಡಿಸೆಂಬರ್ 20, 2000ದಂದು ಬುಲಕ್ ಳು ಜಾಕ್ಸನ್ ಹೋಲ್ ಏರ್ಪೋರ್ಟ್ನಲ್ಲಿ ಬಾಡಿಗೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ಬಿಸ್ನೆಸ್ ಜೆಟ್ ನ ಅವಘಡದಿಂದ ಬದುಕಿದಳು. ವಿಮಾನವು ರನ್ವೇ ಮೇಲೆ ಹೋಗುವ ಬದಲು ಹಿಮದಂಡೆಯನ್ನು ಬಡಿದು, ವಿಮಾನದ ನೋಸ್ ಗೇರ್ ಮತ್ತು ನೋಸ್ ಕೋನ್ ಗಳೆರಡೂ ಬಿದ್ದು ಹೋದವು, ವಿಮಾನದಿಂದ ವಿಮಾನದ ಬಲ ರೆಕ್ಕೆ ಭಾಗಶಃ ಬೇರೆಯಾಗಿದ್ದು, ಮತ್ತು ಎಡ ರೆಕ್ಕೆ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಬಗ್ಗಿ ಹೋಗಿತ್ತು.
ಬುಲಕ್ ಳು ಅಮೇರಿಕನ್ ರೆಡ್ ಕ್ರಾಸ್ಗೆ ಬಹಿರಂಗವಾಗಿ ಸಹಕಾರ ನೀಡುತ್ತಾ ಬಂದಿದ್ದಾಳೆ. ಎರಡು ಭಾರಿ 1 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಗಳನ್ನು ದೇಣಿಗೆಯನ್ನು, ಮೊದಲನೆಯದಾಗಿ ಅಮೆರಿಕಾದ ಲಿಬೆರ್ಟಿ ಡಿಸಾಸ್ಟರ್ ರಿಲೀಫ್ ಫಂಡ್ ಮತ್ತು 4 ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ 2004ರ ಇಂಡಿಯನ್ ಓಶನ್ ಭೂಕಂಪ ಮತ್ತು ಸುನಾಮಿಗಾಗಿ ನೀಡಿದ್ದಾಳೆ. 2010ರಲ್ಲಿ ಹೈಟಿಯ ಘೋರವಾದ ಭೂಕಂಪನಂತರ ಅವಳು ಅಲ್ಲಿನ ಪರಿಹಾರ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ 1 ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟಳು.
ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2004ರಂದು ಬುಲಕ್ ಳು ಬೆನ್ನಿ ದನೇಶ್ಜೂ ವಿರುದ್ಧ ಶತಕೋಟಿ ಡಾಲರ್ ತೀರ್ಪನ್ನು ಗೆದ್ದಳು, ಟೆಕ್ಸಾಸ್ನ ಲೇಕ್ ಆಸ್ಟಿನ್ನಲ್ಲಿನ ಅವಳ ಮನೆಯನ್ನು ಬೆನ್ನಿ ದನೇಶ್ಜೂ ಕತ್ತಿಸಿದ್ದನು; ಜೂರಿಯು ಆ ಮನೆಯು ವಾಸಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಲ್ಲ ಎಂದು ತೀರ್ಪು ನೀಡಿತು. ಇದಾದ ನಂತರ ಆ ಮನೆಯನ್ನು ನೆಲಸಮ ಮಾಡಿ ಮರು ಕಟ್ಟಲಾಯಿತು. ಬುಲಕ್ ಳು ಟೈಬೀ ಐಲ್ಯಾಂಡ್ನಲ್ಲೂ ಸಹ ಮನೆಯೊಂದನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾಳೆ, ಇದು ಸವಣ್ಣಾ, ಜೋರ್ಜಿಯಾದಿಂದ ಕೆಲವೇ ಮೈಲಿಗಳು ದೂರವಿದೆ.
ಏಪ್ರಿಲ್ 22, 2007ರಂದು ಜೇಮ್ಸ್ ಮತ್ತು ಬುಲಕ್ ಳ ದಕ್ಷಿಣ ಕಾಲಿಫಾರ್ನಿಯಾದ ಆರೆನ್ಜ್ ಕೌಂಟಿಯಲ್ಲಿನ ಮನೆಯ ಮುಂದೆ ಒಬ್ಬ ಮಹಿಳೆ ಮಲಗಿದ್ದಳು. ಯಾವಾಗ ಜೇಮ್ಸ್ ಆ ಮಹಿಳೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸಿದನೋ, ಆಗ ಅವಳು ತನ್ನ 2004ರ ಬೆಳ್ಳಿ ಬಣ್ಣದ ಮೆರ್ಸಿಡೀಸ್ ಒಳ ಹೋಗಿ ನಂತರ ಅವನ ಮೇಲೆ ಗಾಡಿಯನ್ನು ಅವನ ಮೇಲೆ ಓಡಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡಿದಳು. ಆ ಮಹಿಳೆಯು ಸಾಂಡ್ರಾ ಬುಲಕ್ ನ ಕಾಡುವ ಅಭಿಮಾನಿಯಾಗಿದ್ದಳು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಆ ಮಹಿಳೆ, ಮಾರ್ಸಿಯ ಡಯಾನ ವಾಲೆಂಟೈನ್ ನನ್ನು, ಮಾರ್ಕಾಸ್ತ್ರದಿಂದ ದಾಳಿ ಮಾಡಿದಳು ಎಂಬುದರ ಆರೋಪದ ಮೇಲೆ ತನಿಖೆ ಮಾಡಿ ಅವಳನ್ನು ಭಂಧಿಸಲಾಯಿತು. ಮೇ 2007ರಂದು, ಬುಲಕ್ ಳ ಬಳಿ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸುಳಿಯದಂತೆ ಆ ಮಹಿಳೆಯ ವಿರುದ್ಧ ನಿರ್ಭಂಧ ಆಜ್ಞೆಯನ್ನು ಬುಲಕ್ ಳು ಗೆದ್ದಲು. ವಾಲೆಂಟೈನ್ ಬುಲಕ್ ಳು ತನ್ನ ಮೇಲೆ ಹೊರಿಸಿದ ಎಲ್ಲ ಆರೋಪಗಳು ತಾನು ಮಾಡಿದ್ದಲ್ಲ ಎಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದಳು.
ಏಪ್ರಿಲ್ 18, 2008ರಂದು ಬುಲಕ್ ಳು ಮಸ್ಸಚುಸೆಟ್ಸನಲ್ಲಿ ದಿ ಪ್ರೊಪೋಸಲ್ ಚಿತ್ರದ ಚಿತ್ರೀಕರಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಅವಳು ಮತ್ತು ಅವಳ ಪತಿಯು ಒಂದು ಎಸ್ ಯು ವಿಯಲ್ಲಿದ್ದು, ಒಬ್ಬ ಕುಡುಕ ಚಾಲಕನು ಮಧ್ಯಮ ವೇಗದಲ್ಲಿ ಬಂದು ಆ ಗಾಡಿಯನ್ನು ನೇರವಾಗಿ (ಡ್ರೈವರ್ಸ್ ಸೈಡ್ ಆಫ್ಸೆಟ್) ಗುದ್ದಿದನು. ವಾಹನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ಅನಾಹುತವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಅವರಿಗೂ ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ಗಾಯಗಳಾಗಲಿಲ್ಲ.
ನವೆಂಬರ್ 2009ರಂದು ಬುಲಕ್ ಮತ್ತು ಜೇಮ್ಸ್ ರು, ಜೇಮ್ಸ್ ನ ಮಾಜಿ ಪತ್ನಿಯಾದ ಮಾಜಿ ಅಶ್ಲೀಲ ಚಿತ್ರ ನಟಿ ಜನೀನ್ ಲಿಂಡೆಮುಲ್ಡರ್ನೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದ ತನ್ನ ಮಗುವಿನ ಸ್ವಾಧೀನಕ್ಕೆ ದಾವೆ ಹಾಕಿದರು, ಮತ್ತು ಈ ದಾವೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಐದು ವರ್ಷದ ಮಗಳನ್ನು ಕಾನೂನು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ತನ್ನ ಬಳಿಯೇ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವ ಹಕ್ಕನ್ನು, ಈ ದಾವೆಯಿಂದ ಪಡೆದರು.
ಪಾಪ ಪುಣ್ಯ
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೭೧ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಸಾಂಡ್ರಾ ಬುಲಕ್
ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಅಂಗೀಕಾರಗಳು
thumb|ಹಾಲಿವುಡ್ ನ ವಾಕ್ ಆಫ್ ಫೇಮ್ ನಲ್ಲಿ ಸ್ಯಾಂಡ್ರಾ ಬುಲ್ಲಕ್ ಳ ತಾರೆ. ಬುಲಕ್ ಳ ಬಹುತೇಕ ಚಿತ್ರಗಳು ಹಣ ಪಡೆದು ಯಶಸ್ವೀಯಾಗಿದೆ. ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಅವಳ ಸ್ಥಳೀಯ ಗಳಿಕೆಯ ಒಟ್ಟು ಮೊತ್ತ 1.7 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಗಳಷ್ಟು ಆಗಿದ್ದು, ಗಲ್ಲಾ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಮೊದಲ 100 ತಾರೆಯರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬಳಾಗಿದ್ದಳು; ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ, 2009ರ ವರೆವಿಗೆ, ಅವಳ ಚಿತ್ರಗಳು 3.1 ಬಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಗೂ ಅಧಿಕ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಗಳಿಸಿಕೊಟ್ಟಿದೆ.
ವಿಮರ್ಶಕರು, ಅವಳ ತೆರೆಯ ಮೇಲಿನ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಹೊಗಳುವಾಗ, ಅವಳ ಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಗಮನ ಕೊಟ್ಟಿಲ್ಲ. 2009ರಲ್ಲಿ ದಿ ಪ್ರೊಪೋಸಲ್ ಚಿತ್ರ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುವವರೆವಿಗೂ, ಮಾರ್ಕ್ ಕಾರ್ಮೋಡ್ ಹೇಳಿಕೆಯಂತೆ, ಅವಳ ವೃತ್ತಿ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಅವಳು ಕೇವಲ ಮೂರು "ಒಳ್ಳೆಯ" ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಮಾಡಿದ್ದಾಳೆ-ಸ್ಪೀಡ್, ವೈಲ್ ಯು ವರ್ ಸ್ಲೀಪಿಂಗ್ , ಮತ್ತು ಕ್ರಾಷ್ , ಮತ್ತೂ ಹೇಳುತ್ತಾ " ಅವಳು ತಮಾಷೆಯ ನಟಿ, ಮತ್ತು ಶೋಭೆಯುಳ್ಳವಳಾಗಿದ್ದು ಅವಳನ್ನು ಇಷ್ಟಪಡದೇ ಇರಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ, ಆದರೂ ಅವಳು ಒಂದಾದ ಮೇಲೆ ಒಂದರಂತೆ ತೀರಾ ಕಳಪೆ ಹಾಗು ನಿಷ್ಪ್ರಯೋಜಕ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿರುತ್ತಾಳೆ." . 18ನೇ ಡಿಸೆಂಬರ್ 2009ರ ವರೆವಿಗೆ, ಬುಲಕ್ ಳು ಮೂರು ಮನರಂಜನಾ ವಾರ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಮುಖಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾಳೆ.
ಸಂಘಟನೆ
ಸಂಘಟನೆ ಎಂದರೆ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಹಲವರು ಕೂಡಿ ರೂಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ (ಆರ್ಗನೈಸೇಷನ್). ಇತಿಹಾಸಕಾಲದಿಂದಲೂ ಮಾನವ ಸಂಘ ಜೀವಿಯಾಗಿದ್ದು; ಒಂದಲ್ಲ ಒಂದು ಬಗೆಯ ಸಂಘಟನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಸಂಘಟನೆ ಆಡಳಿತಕ್ಕಿಂತಲೂ ಮೊದಲಿನದು. ಇದು ಆಡಳಿತದ ಪ್ರಮುಖ ಮತ್ತು ಅತ್ಯವಶ್ಯಕ ಅಂಶವಾಗಿದೆ. ಇದು ಅಂತಿಮವಾದುದಲ್ಲ, ಗುರಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸುವ ಒಂದು ಸಾಧನ. ರಚನಾತ್ಮಕ ಸಂಬಂಧ ಏರ್ಪಡಿಸಲು ಕಾರ್ಯ ಮತ್ತು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಪರಸ್ಪರ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಇದು ಬೇಡುತ್ತದೆ.
ರಚನೆ, ಗಾತ್ರ ಮತ್ತು ಧ್ಯೇಯೋದ್ದೇಶಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ ಇದು ಅನೇಕ ರೀತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರಬಹುದು. ಎರಡು ತೆರನಾದ ಸಂಘಟನೆ ಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ಔಪಚಾರಿಕ ಸಂಘಟನೆ: ಉದ್ದೇಶ ಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಯೋಜಿಸಿದ ಹಾಗೂ ಅರ್ಹ ಅಧಿಕಾರಸ್ಥಾನದಿಂದ ಮಂಜೂರು ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ಸಂಘಟನೆ. ಇದು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿದ್ದು, ನಿಯಮ ಬದ್ಧ ವಿಧಾನಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಅನೌಪಚಾರಿಕ ಸಂಘಟನೆ: ನೌಕರರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮತ್ತು ಗುಂಪುಗಳ ಪರಸ್ಪರ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ನೌಕರರ ನಡವಳಿಕೆ ಯನ್ನು ಅಭ್ಯಸಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಸಂಘಟನೆಯ ಆಧಾರ ತತ್ತ್ವಗಳು
ಸಂಘಟನೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸುವಾಗ ಕೆಲವು ತತ್ತ್ವಗಳನ್ನು ಅವಶ್ಯವಾಗಿ ಪಾಲಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಕಾರ್ಯ ಅಥವಾ ಉದ್ದೇಶ ತತ್ತ್ವ: ಕಾರ್ಯವೆಂದರೆ ಒಂದು ಮುಖ್ಯವಾದ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಸಾಧಿಸುವುದು ಎಂದರ್ಥ. ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಸಾಧಿಸುವುದಕ್ಕೋಸ್ಕರ ಇಲಾಖೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರೆ ಅದು ಉದ್ದೇಶ ತತ್ತ್ವದ ಮೇಲೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಇಲಾಖೆಯಾಗುವುದು. ಸರ್ಕಾರದ ಎಲ್ಲ ಇಲಾಖೆಗಳು ಅವು ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಕಾರ್ಯಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗುತ್ತವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಶಿಕ್ಷಣ ಕೊಡುವುದು ಶಿಕ್ಷಣ ಇಲಾಖೆ, ಆರೋಗ್ಯ ಕಾಪಾಡುವುದು ಆರೋಗ್ಯ ಇಲಾಖೆ.
ಉದ್ದೇಶ ತತ್ತ್ವದ ಗುಣಗಳು: ಈ ತತ್ತ್ವದ ಮೇಲೆ ಇಲಾಖೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದರಿಂದ ಇಲಾಖೆಯ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಆ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಕೌಶಲ ಪಡೆದಿರುವುದರಿಂದ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷತೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ; ಒಂದು ಇಲಾಖೆ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕಾರ್ಯಮಾಡುವುದರಿಂದ ಕೆಲಸದ ಪುನರಾವರ್ತನೆಗೆ ಅವಕಾಶವಿರುವುದಿಲ್ಲ; ವೇಳೆ, ಹಣ ಹಾಗೂ ಶ್ರಮದ ಅಪವ್ಯಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ; ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಬಹುದು; ಆಡಳಿತ ಸುಲಭವಾಗುತ್ತದೆ.
ಕಕ್ಷೀದಾರ ತತ್ತ್ವ: ಕಕ್ಷೀದಾರರು ಎಂದರೆ ಸೇವೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಜನ. ಸಮಾಜದ ವಿಭಿನ್ನ ವರ್ಗದ ಜನರಿಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಆಧುನಿಕ ಕಲ್ಯಾಣ ರಾಷ್ಟ್ರ ಆಯಾ ವರ್ಗದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಅದಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಇಲಾಖೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತದೆ. ಹೀಗೆ ಜನತೆಯ ಸೇವೆಯನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ರಚಿತವಾದ ಸಂಘಟನೆ ಕಕ್ಷೀದಾರ ತತ್ತ್ವದ ಮೇಲೆ ರಚಿತವಾದ ಸಂಘಟನೆ ಎನಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ: ಮಕ್ಕಳ ಕಲ್ಯಾಣ ಇಲಾಖೆ, ಆದಿವಾಸಿ ಕಲ್ಯಾಣ ಇಲಾಖೆ ಇತ್ಯಾದಿ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಬದಲಾಗಿ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಇಲಾಖೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ: ಆಹಾರ ಇಲಾಖೆ, ಉಕ್ಕು ಇಲಾಖೆ, ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಇಲಾಖೆ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಗುಣಗಳು: ಇದು ಇಲಾಖೆಗೂ ಮತ್ತು ಕಕ್ಷೀದಾರರಿಗೂ ಇರುವ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಸರಳಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ; ಈ ಇಲಾಖೆ ಹಲವಾರು ಕಾರ್ಯಮಾಡುವುದರಿಂದ ಸಂಯೋಜನೆಯನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು; ಇದು ಆಯಾ ವರ್ಗದ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಬಗೆಹರಿಸಲು ಸಹಾಯಕ; ಇದರ ಲಾಭ ಪಡೆಯುವ ವರ್ಗ ಪ್ರಭಾವಿ ಗುಂಪುಗಳಾಗಿ ಬೆಳೆಯಬಹುದು; ಇದು ರಾಷ್ಟ್ರದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಅಥವಾ ಭೌಗೋಳಿಕ ತತ್ತ್ವ: ಒಂದು ಇಲಾಖೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವಾಗ ಭೂ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಆಧಾರವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರೆ ಆದನ್ನು ಭೂ ಪ್ರದೇಶದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸಂಘಟನೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುವುದು. ಈ ರೀತಿಯ ಸಂಘಟನೆಗೆ ಭೂ ಪ್ರದೇಶವೇ ಮೂಲಾಧಾರವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅಂದರೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವ ಸ್ಥಳ, ಇಲಾಖಾ ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎಲ್ಲ ದೇಶಗಳ ವಿದೇಶಾಂಗ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಇಲಾಖೆ ಈ ತತ್ತ್ವದ ಮೇಲೆ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿ ರುತ್ತದೆ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ನಿವಾರಣೆಗಾಗಿ ಇಲಾಖೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ: ದಾಮೋದರ್ ಕಣಿವೆ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್, ಈಶಾನ್ಯ ಗಡಿನಾಡು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಇಲಾಖೆ ಇತ್ಯಾದಿ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ರಾಷ್ಟ್ರವನ್ನು ಕೆಲವು ವಲಯಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಿ ಇಲಾಖೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ: ಭಾರತದ ರೈಲ್ವೆ ಆಡಳಿತವನ್ನು ಈಶಾನ್ಯ, ಆಗ್ನೇಯ, ಉತ್ತರ, ಪಶ್ಚಿಮ ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರ ವಲಯಗಳೆಂದು ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಗುಣಗಳು: ಆಯಾ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಧೋರಣೆಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಿ ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಬಹುದು; ಬೃಹತ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತ ಸುಲಭ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ; ಆಯಾ ಪ್ರದೇಶದ ಸರ್ವತೋಮುಖ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ; ಇದು ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳಲ್ಲಿ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮತ್ತು ಸಂಯೋಜನೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸುತ್ತದೆ; ಇದರಿಂದ ದಕ್ಷ ಆಡಳಿತ ನೀಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.
ಕೌಶಲ ಅಥವಾ ವಿಧಾನ ತತ್ತ್ವ (ಪ್ರೊಸೆಸ್ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಲ್): ಕಾರ್ಯ ವಿಧಾನವೆಂದರೆ ಕೌಶಲ, ಕಾರ್ಯಪರಿಣತಿ ಹಾಗೂ ನೈಪುಣ್ಯ ಎಂದರ್ಥ. ಯಾವುದೇ ಒಂದು ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮಾಡಲು ಕುಶಲತೆ ಅಥವಾ ನೈಪುಣ್ಯ ಬೇಕಾದಾಗ ಅದನ್ನೇ ಆಧಾರವಾಗಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ಇಲಾಖೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರೆ ಅದನ್ನು ಕೌಶಲ ತತ್ತ್ವದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಇಲಾಖೆ ಎನ್ನುವರು. ಈ ತತ್ತ್ವದ ಮೇಲೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಇಲಾಖೆಗಳು ತಾಂತ್ರಿಕತೆಯನ್ನು ಅಂದರೆ ವಿಶೇಷ ಕಾರ್ಯ ಕೌಶಲವನ್ನು ಹೊಂದಿದ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಹೀಗೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕೌಶಲ ಅಥವಾ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನವನ್ನು ಆಧಾರವಾಗಿ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ಇಲಾಖೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ: ಕಾನೂನು ಇಲಾಖೆ, ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಇಲಾಖೆ, ಲೆಕ್ಕಪತ್ರ ಇಲಾಖೆ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಗುಣಗಳು: ಈ ಸಂಘಟನೆಯಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಜ್ಞಾನದ ಅಧಿಕ ಬಳಕೆಯಾ ಗುತ್ತದೆ; ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಮಿತವ್ಯಯವನ್ನು ಸಾಧಿಸಬಹುದು; ಈ ಪದ್ಧತಿ ಯಿಂದ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಏಕತೆ ಮತ್ತು ಸಂಯೋಜನೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ; ಇದು ಸೇವಾ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ಅನುಕೂಲಕರವಾಗಿದೆ; ಈ ಪದ್ಧತಿ ಯಲ್ಲಿ ಘಟಕದ ಆಯವ್ಯಯವನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಬಹುದು.
ಈ ಎಲ್ಲ ತತ್ತ್ವಗಳನ್ನೂ ಸಂಯೋಜಿಸಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಾಗ ಒಂದು ಸಂಘಟನೆ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಸರ್ಕಾರೇತರ ಸಂಘಟನೆಗಳೂ ತಮ್ಮ ಉದ್ದೇಶ ಈಡೇರಿಕೆಗಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಬಹುದು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಕೆಲವು ನಿಯಮಾವಳಿಗಳನ್ನೂ ರಚಿಸಿವೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಗುಂಪುಗಳು ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಗಂಧದಗುಡಿ (ಚಲನಚಿತ್ರ ೨೦೨೨)
ಗಂಧದ ಗುಡಿ ಅಮೋಘವರ್ಷ ಜೆಎಸ್ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ ೨೦೨೨ ರ ಭಾರತೀಯ ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಡಾಕ್ಯುಡ್ರಾಮಾ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಸ್ವತಃ ಪುನೀತ್ ರಾಜ್‌ಕುಮಾರ್ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಚಿತ್ರವು ನಟ ಪುನೀತ್ ರಾಜ್‌ಕುಮಾರ್ ಅವರ ಕನಸಿನ ಕೂಸಾಗಿತ್ತು. ಚಲನಚಿತ್ರವು ೨೮ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೦೨೨ ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು.
ಪುನೀತ್ ಅವರ ಅನ್ವೇಷಣೆ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಅದರ ವಿಶೆಷತೆಯ ಕುರಿತು ಕರ್ನಾಟಕದ ಜನರಿಗೆ ತಿಳಿಸುವುದಾಗಿತ್ತು.
ಆವರಣ
ಪುನೀತ್ ರಾಜ್‌ಕುಮಾರ್ ಅತ್ಯಾಸಕ್ತಿಯ ಪ್ರವಾಸ ಮತ್ತು ಸಾಹಸ ಪ್ರಿಯರು, ಕರ್ನಾಟಕದ ಶ್ರೀಮಂತ ಜೈವಿಕ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಅನ್ವೇಷಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಅವರು ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತ ವನ್ಯಜೀವಿ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕ ಅಮೋಘವರ್ಷ ಜೆಎಸ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಕೈಜೋಡಿಸಿದರು. ಒಟ್ಟಾಗಿ ಅವರು ರಾಜ್ಯದ ಉದ್ದಗಲ ತಮ್ಮ ಪ್ರಯಾಣವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಬಿಡುಗಡೆ
ಚಲನಚಿತ್ರವು ೨೮ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೦೨೨ ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ ವರ್ಗ:ಕರಾವಳಿ ವಿಕಿಮೀಡಿಯನ್ಸ್ ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೨೦೨೨ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಬಾಳೆ ಮೀನು
thumb
ಬಾಳೆ ಮೀನು ನದಿ, ಜಲಾಶಯ, ದೊಡ್ಡ ಕೆರೆಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಸಿಹಿನೀರು ಮೀನು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಅಳಿವೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸುವುದುಂಟು. ಸೈಲ್ಯೂರಿಡೆ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಈ ಮೀನಿನ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ನಾಮ ವಲ್ಲಾಗೊ ಅಟ್ಟು. ಇದನ್ನು ಸಿಹಿನೀರಿನ ಶಾರ್ಕ್ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಕಾರಣ ಇದು ಬೇರೆ ಜಾತಿಯ ಮೀನುಗಳನ್ನು (ಉದಾ: ಗೆಂಡೆ ಮೀನುಗಳು) ಬೇಟೆಯಾಡಿ ತಿನ್ನುತ್ತದೆ. ಇದೊಂದು ಸಿಹಿ ನೀರು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಸಿಗುವ ದೊಡ್ಡ ಮೀನುಗಳಲ್ಲೊಂದು. ಸುಮಾರು 183 ಸೆಂ.ಮೀ. ಹಾಗೂ 20-25 ಕೆ.ಜಿ. ವರೆಗೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ.
ಇದರ ದೇಹ ಉದ್ದವಾಗಿದ್ದು ಚಪ್ಪಟೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಸಣ್ಣ ಕಣ್ಣುಗಳು, ಅಗಲವಾದ ಬಾಯಿ, ಕಣ್ಣಿನ ಹಿಂಬದಿಯವರೆಗೂ ಇರುತ್ತದೆ. ಕೆಳ ದವಡೆ ಮೇಲ್ದವಡೆಗಿಂತ ಉದ್ದ. ಎರಡು ಜೊತೆ ಮೀಸೆ (ಬಾರ್ಬಲ್ಸ್) ಗಳಿವೆ. ಬಾಲದ ರೆಕ್ಕೆ ಆಳವಾಗಿ ಕವಲೊಡೆದಿದೆ. ಮೈ ಬೆಳ್ಳಿ ಬಣ್ಣದ್ದು, ಈಜು ರೆಕ್ಕೆಗಳ ಮೇಲೆ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದ ಚುಕ್ಕೆಗಳುಂಟು.
ಕೃಷ್ಣ, ಕಾವೇರಿ, ಗೊದಾವರಿ ಮತ್ತು ಇತರೆ ಪಶ್ಚಿಮಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಹರಿಯುವ ನದಿಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಹೇರಳವಾಗಿ ದೊರೆಯತ್ತವೆ. ಬಾಳೆ ಮೀನು ತುಂಬ ರುಚಿಕರವಾದ ಮೀನೆಂದು ಹೆಸರಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಇದಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ಬೇಡಿಕೆ ಮತ್ತು ಬೆಲೆಯಿದೆ. ಇದು ಮಾಂಸಾಹಾರಿಯಾದ್ದರಿಂದ ಇದನ್ನು ಕೆರೆ ಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಗೆಂಡೆ ಮೀನುಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಾಕುವುದಿಲ್ಲ.
ವರ್ಗ:ಮೀನುಗಳು
ಏಕಮಾನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು
ಮೂಲಮಾನಗಳನ್ನು ನಿಗದಿಸುವ ಕಾರ್ಯ ಸುಮಾರು 150 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆಯೇ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಇವನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ನಿರೂಪಿಸಲು ಅನುಕೂಲಿಸುವಂತೆ ಬಂದ ಹಲವಾರು ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದವು ಎರಡು : ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಅಥವಾ ಎಫ್ಪಿಎಸ್ (ಪುಟ್-ಪೌಂಡ್-ಸೆಕೆಂಡ್) ವ್ಯವಸ್ಥೆ; ಫ್ರೆಂಚ್ ಅಥವಾ ಮೆಟ್ರಿಕ್ ಅಥವಾ ಸಿಜಿಎಸ್ (ಸೆಂಟಿಮೀಟರ್-ಗ್ರಾಂ-ಸೆಕೆಂಡ್) ವ್ಯವಸ್ಥೆ. ಎಫ್ಪಿಎಸ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಉದ್ದದ ಏಕಕ ಅಡಿ (ಫುಟ್) ತೂಕದ ಏಕಕ ಪೌಂಡ್. ಸಿಜಿಎಸ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಅವು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಸೆಂಟಿಮೀಟರ್ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಂ. ಎರಡು ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲೂ ಕಾಲದ ಏಕಕ ಸೆಕೆಂಡ್. ಸಿಜಿಎಸ್ನ್ನು ಎಂಕೆಎಸ್ (ಮೀಟರ್-ಕಿಲೋಗ್ರಾಂ-ಸೆಕೆಂಡ್) ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಎಂದೂ ಕರೆಯುವುದುಂಟು. ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲವೂ ಹತ್ತರ ಅಪವರ್ತ್ಯಗಳಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಇದನ್ನು ದಶಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಎಂದೂ ಸಹ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಉದ್ದದ ಅಳತೆ
ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಉದ್ದವನ್ನಳೆಯುವುದು ಅಡಿಗಳಲ್ಲಿ. ಲಂಡನ್ ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿರುವ ಬೋರ್ಡ್ ಆಫ್ ಟ್ರೇಡ್ ಎಂಬ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕಂಚಿನ ಸಲಾಕಿ ಇಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಇದರ ಪ್ರತಿ ಒಂದು ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಚಿನ್ನದಪಟ್ಟಿ ಇದೆ. ಅದರ ಮೇಲೆ ಒಂದನ್ನೊಂದು ಕತ್ತರಿಸುವ ಎರಡು ಸರಳರೇಖೆಗಳಿವೆ. ಇವು ಛೇದಿಸುವ ಬಿಂದುಗಳ ನಡುವೆ 620 ಫ್ಯಾ. ಉಷ್ಣತೆಯಲ್ಲಿ. ಇರುವ ದೂರವನ್ನು ಗಜ (ಯಾರ್ಡ್) ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಈ ಉದ್ದದ ಮೂರನೆ ಒಂದು ಭಾಗವೇ ಒಂದು ಅಡಿ. ಇದು ಶಿಷ್ಟ ಏಕಕ. ಮೆಟ್ರಿಕ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಉದ್ದವನ್ನು ಮೀಟರುಗಳಲ್ಲೂ ಸೆಂಟಿಮೀಟರುಗಳಲ್ಲೂ ಅಳೆಯುತ್ತಾರೆ. 1 ಮೀಟರಿಗೆ ನೂರು ಸೆಂಟಿಮೀಟರುಗಳು. ಮೀಟರಿನ ಉದ್ದ ಎಷ್ಟಾಗುತ್ತದೆಂದು ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಬಲು ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆಸಿದರು. ಕೊನೆಗೆ 1875ರಲ್ಲಿ ಈ ರೀತಿ ನಿರ್ಣಯ ಮಾಡಿದರು-ಪ್ಲಾಟಿನಂ ಮತ್ತು ಇರಿಡಿಯಂ ಲೋಹಗಳ ಮಿಶ್ರಲೋಹದ ಕಂಬಿಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಲಾದ ಎರಡು ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಗೆರೆಗಳ ನಡುವೆ 00 ಸೆಂ. ಉಷ್ಣತೆಯಲ್ಲಿರುವ ದೂರವೇ ಮೀಟರ್. ಈ ಕಂಬಿಯನ್ನು (ಸಲಾಕಿ) ಪ್ಯಾರಿಸ್ ನಗರದ ಸೆವ್ರೆಸ್ ಪಟ್ಟಣದ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತೂಕ ಮತ್ತು ಅಳತೆಗಳ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿಟ್ಟು ಕಾಪಾಡಿಕೊಂಡು ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಮೀಟರಿನ ಅಧಿಕೃತ ಉದ್ದ. ಇದು ಮೆಟ್ರಿಕ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಉದ್ದದ ಶಿಷ್ಟ ಏಕಕ.
ತೂಕದ ಅಳತೆ
ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ತೂಕವನ್ನು ಪೌಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಅಳೆಯುತ್ತಾರೆ. 1844 ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿರುವ ಪ್ಲಾಟಿನಂ ಲೋಹದ ಚೂರಿನ ತೂಕಕ್ಕೆ 1 ಪೌಂಡ್ ಎಂದಿದ್ದಾರೆ. ಮೆಟ್ರಿಕ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ತೂಕವನ್ನು ಗ್ರಾಂಗಳಲ್ಲಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. 1 ಕಿಲೋಗ್ರಾಂನ ಸಾವಿರದ ಒಂದನೇ ಭಾಗವೇ ಒಂದು ಗ್ರಾಂ. ಪ್ಲಾಟಿನಂ-ಇರಿಡಿಯಂ ಮಿಶ್ರಲೋಹದ ಸಿಲಿಂಡರಿನ ತೂಕವೇ 1 ಕಿಲೋಗ್ರಾಂ.
ಕಾಲದ ಅಳತೆ
ಎರಡು ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲೂ ಕಾಲದ ಅಳತೆ ಸೆಕೆಂಡುಗಳಲ್ಲಿ. ಒಂದು ಸರಾಸರಿ ಸೌರದಿವಸದ (ಮೀನ್ ಸೋಲಾರ್ ಡೇ) ಎಂಬತ್ತಾರು ಸಾವಿರದ ನಾನೂರನೇ ಒಂದು ಭಾಗವನ್ನು ಸೆಕೆಂಡ್ ಎಂದು ಕರೆದಿದ್ದಾರೆ (1/86,400). ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಹಾಗೂ ಮೆಟ್ರಿಕ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧವಿದೆ. ಒಂದೇ ಅಳತೆಯನ್ನು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಏಕಕಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಮೆಟ್ರಿಕ್ ಏಕಕಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಕಂಡುಹಿಡಿದರೆ ಅವುಗಳಿಗಿರುವ ಸಂಬಂಧ ಗೊತ್ತಾಗುವುದು. ಹೀಗೆ ಮಾಡಿದಮೇಲೆ 1 ಪೌಂಡಿಗೆ 453,56 ಗ್ರಾಂಗಳೆಂದೂ 1 ಮೀಟರಿಗೆ 39.37 ಅಂಗುಲಗಳೆಂದೂ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ (ಒಂದು ಅಡಿಯ 12ನೆಯ ಒಂದು ಭಾಗ ಒಂದು ಅಂಗುಲ). ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಘನಗಾತ್ರದ ಅಳತೆ ಘನ ಅಡಿಗಳಲ್ಲೂ ಮೆಟ್ರಿಕ್ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ಘನಸೆಂಟಿಮೀಟರುಗಳಲ್ಲೂ ಇದೆ. ಒಂದು ಘನ ಅಡಿಯನ್ನು ಘನಸೆಂಟಿಮೀಟರುಗಳಲ್ಲೂ ಹೇಳಬಹುದು. ಗಣನೆಗಳಿಗೆ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಮೆಟ್ರಿಕ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಷ್ಟು ಸುಲಭ ಇಲ್ಲದಿರುವುದರಿಂದ ಮೆಟ್ರಿಕ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೇ ಈಗ ಹೆಚ್ಚು ಉಪಯೋಗದಲ್ಲಿದೆ. ಭಾರತ ದೇಶದ ಎಲ್ಲೆಡೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನೇ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಅನುಸರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
ವರ್ಗ:ಅಳತೆಗಳು ವರ್ಗ:ಅಳತೆಯ ಏಕಮಾನಗಳು ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್
ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ಜಮ್ವಾಲ್ (೧೭೯೨-೧೮೫೭) ಡೋಗ್ರಾ ರಾಜವಂಶದ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಮತ್ತು ಮೊದಲ ಆಂಗ್ಲೋ-ಸಿಖ್ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸಿಖ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಸೋಲಿನ ನಂತರ ಬ್ರಿಟಿಷ್‍ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಚಿಸಲಾದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವದ ರಾಜ್ಯವಾದ ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರದ ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವದ ಮೊದಲ ಮಹಾರಾಜರಾಗಿದ್ದರು. . ಯುದ್ಧದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ದೂರ ಉಳಿದರು ಇದು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವಿಜಯಕ್ಕೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿತು, ಮತ್ತು ಅಂತಿಮ ೩೮ ದಿನಗಳ ಸಂಘರ್ಷಕ್ಕೆ ಸಿಖ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯಾದರು. ಅಮೃತಸರ ಒಪ್ಪಂದವು (೧೮೪೬) ಬ್ರಿಟಿಷರು ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್‌ಗೆ ೭,೫೦,೦೦೦ ನನಾಕ್ಷಹೀ ರೂಪಾಯಿಗಳಿಗೆ ಕಾಶ್ಮೀರದ ಎಲ್ಲಾ ಭೂಮಿಯನ್ನು ಲಾಹೋರ್ ಒಪ್ಪಂದದ ಮೂಲಕ ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟರು.
ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ
left|thumb|285x285px| ಮಹಾರಾಜ ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರ ಬೆಟ್ಟದ ಕೋಟೆ, ೧೮೪೬ ರೇಖಾಚಿತ್ರ ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ೧೭೯೨ ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೧೭ ರಂದು ಹಿಂದೂ ಡೋಗ್ರಾ ರಜಪೂತ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರ ತಂದೆ ಕಿಶೋರ್ ಸಿಂಗ್ ಜಮ್ವಾಲ್. ಅವರು ೧೮೦೯ ರಲ್ಲಿ ರಂಜಿತ್ ಸಿಂಗ್ ಸೈನ್ಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿದರು ಮತ್ತು ೧೨,೦೦೦ ರೂಪಾಯಿ ಮೌಲ್ಯದ ಜಾಗೀರ್ ಮತ್ತು ೯೦ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಗಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಯಶಸ್ವಿಯಾದರು.
೧೮೨೧ ರಲ್ಲಿ, ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ರಜೌರಿಯನ್ನು ಅಘರ್ ಖಾನ್ ಮತ್ತು ಕಿಶ್ತ್ವಾರ್ ಅನ್ನು ರಾಜಾ ತೇಗ್ ಮೊಹಮ್ಮದ್ ಸಿಂಗ್ (ಅಲಿಯಾಸ್ ಸೈಫುಲ್ಲಾ ಖಾನ್) ನಿಂದ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ಅದೇ ವರ್ಷ, ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ಡೇರಾ ಘಾಜಿ ಖಾನ್ ಸಿಖ್ ವಿಜಯದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು. ಸಿಖ್ಖರ ವಿರುದ್ಧ ದಂಗೆಯನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದ ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ಕುಲದವನಾದ ಮಿಯಾನ್ ಡಿಡೋ ಜಮ್ವಾಲ್‌ನನ್ನು ಸಹ ಅವನು ಸೆರೆಹಿಡಿದು ಗಲ್ಲಿಗೇರಿಸಿದನು. thumb| ಭಾರತದ ಅಮರ್ ಮಹಲ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ಪ್ರತಿಮೆ
ಜಮ್ಮುವಿನ ರಾಜ
left|thumb|200x200px| ೧೯ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯಭಾಗದ [[ಜಮ್ಮು|ಜಮ್ಮುವಿನ ತಾವಿ ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿರುವ ಮಹಾರಾಜ ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ಅರಮನೆ]] ಕಿಶೋರ್ ಸಿಂಗ್ ೧೮೨೨ ರಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು ಮತ್ತು ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರನ್ನು ಜಮ್ಮುವಿನ ರಾಜ ಎಂದು ಅವರ ಸುಜರೈನ್ ರಂಜಿತ್ ಸಿಂಗ್ ದೃಢಪಡಿಸಿದರು. ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದ ನಂತರ, ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ತನ್ನ ಬಂಧು, ಪದಚ್ಯುತ ರಾಜಾ ಜಿತ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರಿಂದ ತ್ಯಜಿಸುವ ಔಪಚಾರಿಕ ಘೋಷಣೆಯನ್ನು ಪಡೆದರು.
ಜಮ್ಮುವಿನ ರಾಜಾ (ಗವರ್ನರ್-ಜನರಲ್/ಚೀಫ್) ಆಗಿ, ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ಸಿಖ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅತ್ಯಂತ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದರು. ಇಂಪೀರಿಯಲ್ ಮತ್ತು ಊಳಿಗಮಾನ್ಯ ಸೈನ್ಯದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ, ಅವರು ೩ ಪದಾತಿದಳದ ರೆಜಿಮೆಂಟ್‌ಗಳು, ೧೫ ಲಘು ಆರ್ಟಿಲರಿ ಗನ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ೪೦ ಗ್ಯಾರಿಸನ್ ಗನ್‌ಗಳ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಲು ಅರ್ಹರಾಗಿದ್ದರು.
೧೮೨೪ ರಲ್ಲಿ ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ಪವಿತ್ರ ಮನ್ಸಾರ್ ಸರೋವರದ ಸಮೀಪವಿರುವ ಸಮರ್ಥ್ ಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ೧೮೨೭ ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಸಿಖ್ ಕಮಾಂಡರ್-ಇನ್-ಚೀಫ್ ಹರಿ ಸಿಂಗ್ ನಲ್ವಾ ಜೊತೆಗೂಡಿ, ಅವರು ಶೈದು ಕದನದಲ್ಲಿ ಸಯ್ಯದ್ ಅಹ್ಮದ್ ನೇತೃತ್ವದ ಆಫ್ಘನ್ ಬಂಡುಕೋರರ ಗುಂಪಿನೊಂದಿಗೆ ಹೋರಾಡಿದರು ಮತ್ತು ಸೋಲಿಸಿದರು. ೧೮೩೧ ಮತ್ತು ೧೮೩೯ ರ ನಡುವೆ ರಂಜಿತ್ ಸಿಂಗ್ ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್‌ಗೆ ಉತ್ತರ ಪಂಜಾಬ್‌ನಲ್ಲಿನ ಉಪ್ಪಿನ ಗಣಿಗಳ ಜಾಗೀರ್, ಮತ್ತು ಹತ್ತಿರದ ಪಂಜಾಬಿ ಪಟ್ಟಣಗಳಾದ ಭೇರಾ, ಝೇಲಂ, ರೋಹ್ತಾಸ್ ಮತ್ತು ಗುಜರಾತ್ ಅನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಿದರು.
೧೮೩೭ ಪೂಂಚ್ ದಂಗೆ ೧೮೩೭ರಲ್ಲಿ, ಜಮ್ರುದ್ ಕದನದಲ್ಲಿ ಹರಿ ಸಿಂಗ್ ನಲ್ವಾ ಮರಣದ ನಂತರ, ಮೊಘಲ್, ತನೋಲಿಸ್, ಕರ್ರಾಲ್ಸ್, ಧುಂಡ್ಸ್, ಸತ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಸುಧಾನ್‌ಗಳ ಮುಸ್ಲಿಂ ಬುಡಕಟ್ಟುಗಳು ಹಜಾರಾ ಮತ್ತು ಪೂಂಚ್‌ನಲ್ಲಿ ದಂಗೆ ಎದ್ದರು. ಮಲ್ಡಿಯಾಲ್ ಮೊಘಲ್ ಬುಡಕಟ್ಟಿನ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಶಮ್ಸ್ ಖಾನ್ ಮತ್ತು ರಾಜಾ ಧ್ಯಾನ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರ ಮಾಜಿ ಗೌಪ್ಯ ಅನುಯಾಯಿಗಳು ಬಂಡಾಯದ ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಿದ್ದರು. ಹೀಗಾಗಿ ಆಡಳಿತದ ವಿರುದ್ಧ ಶಮ್ಸ್ ಖಾನ್ ಮಾಲ್ದಿಯಾಲ್ ಮಾಡಿದ ದ್ರೋಹವನ್ನು ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರಿಗೆ ಬಂಡಾಯ ಹತ್ತಿಕ್ಕುವ ಕೆಲಸವನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು. ಹಜಾರಾ ಮತ್ತು ಮುರ್ರೆ ಬೆಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ದಂಗೆಕೋರರನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದ ನಂತರ, ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲ ಕಹುಟಾದಲ್ಲಿ ಉಳಿದು ದಂಗೆಕೋರರಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಿದರು. ನಂತರ ದಂಗೆಕೋರರನ್ನು ಹತ್ತಿಕ್ಕಲು ಅವನ ಪಡೆಗಳನ್ನು ಕಳುಹಿಸಲಾಯಿತು. ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ಶಮ್ಸ್ ಖಾನ್ ಮಾಲ್ದಿಯಾಲ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಸೋದರಳಿಯ ರಾಜ್ ವಾಲಿ ಖಾನ್ ಅವರಿಗೆ ದ್ರೋಹ ಬಗೆದರು ಮತ್ತು ಲೆಫ್ಟಿನೆಂಟ್‌ಗಳನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿಯಲಾಯಿತು, ಜೀವಂತವಾಗಿ ಸುಟ್ಟುಹಾಕಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಕ್ರೌರ್ಯದಿಂದ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟರು ಮತ್ತು ನಿದ್ರೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವರ ತಲೆಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಲಾಯಿತು. ಸಮಕಾಲೀನ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರು ಸ್ಥಳೀಯ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಅಪಾರವಾಗಿ ಬಳಲಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ಲಾಹೋರ್‌ನಲ್ಲಿ ಒಳಸಂಚು
೧೮೩೯ ರಲ್ಲಿ ರಂಜಿತ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರ ಮರಣದ ನಂತರ, ಲಾಹೋರ್ ಪಿತೂರಿಗಳು ಮತ್ತು ಒಳಸಂಚುಗಳ ಕೇಂದ್ರವಾಯಿತು, ಇದರಲ್ಲಿ ಮೂವರು ಜಮ್ಮು ಸಹೋದರರು ಭಾಗಿಯಾಗಿದ್ದರು. ರಾಜಾ ಧಿಯಾನ್ ಸಿಂಗ್ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ರಾಜಕುಮಾರ ನೌ ನಿಹಾಲ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತವನ್ನು ಇರಿಸುವಲ್ಲಿ ಅವರು ಯಶಸ್ವಿಯಾದರು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ೧೮೪೦ ರಲ್ಲಿ, ಅವರ ತಂದೆ ಮಹಾರಾಜ ಖರಕ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರ ಅಂತ್ಯಕ್ರಿಯೆಯ ಮೆರವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ, ನೌ ನಿಹಾಲ್ ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರ ಮಗ ಉಧಮ್ ಸಿಂಗ್, ಹಳೆಯ ಇಟ್ಟಿಗೆ ಗೇಟ್ ಅವರ ಮೇಲೆ ಕುಸಿದು ಬಿದ್ದಾಗ ನಿಧನರಾದರು.
ಜನವರಿ ೧೮೪೧ ರಲ್ಲಿ, ರಂಜಿತ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರ ಮಗ ಶೇರ್ ಸಿಂಗ್ ಲಾಹೋರ್ ಸಿಂಹಾಸನವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು ಆದರೆ ಜಮ್ಮು ಸಹೋದರರಿಂದ ಹಿನ್ನಡೆಯಾಯಿತು. ಕೋಟೆಯ ರಕ್ಷಣೆ ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ಕೈಯಲ್ಲಿತ್ತು.
ಎರಡು ಕಡೆಯ ನಡುವೆ ಶಾಂತಿ ಏರ್ಪಟ್ಟ ನಂತರ, ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಅವನ ಜನರಿಗೆ ತಮ್ಮ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೊರಡಲು ಅನುಮತಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಲಾಹೋರ್ ಸಂಪತ್ತನ್ನು ಜಮ್ಮುವಿಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಿದ್ದರು ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.
ಮಹಾರಾಜ ಎಂದು ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ
thumb|295x295px| ಮಹಾರಾಜ ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ಹಸಿರು ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಅಲಂಕರಿಸಿದ ಬಿಳಿ ಸ್ಟಾಲಿಯನ್ ಅನ್ನು ಸವಾರಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಸುಮಾರು ೧೮೪೦-೪೫. thumb| ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ರಣಬೀರ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರ ಸ್ಮಾರಕ ದೇವಾಲಯಗಳು, ಜಮ್ಮು, ಭಾರತ, ಸುಮಾರು ೧೮೭೫-ca.೧೯೪೦ ಲಾಹೋರ್‌ನಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿದ ಒಳಸಂಚುಗಳಲ್ಲಿ, ಸಂಧವಾಲಿಯಾ ಸರ್ದಾರ್‌ಗಳು (ರಂಜಿತ್ ಸಿಂಗ್‌ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದವರು) ೧೮೪೨ ರಾಜಾ ಧಿಯಾನ್ ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಸಿಖ್ ಮಹಾರಾಜ ಶೇರ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರನ್ನು ಕೊಂದರು. ತರುವಾಯ, ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರ ಕಿರಿಯ ಸಹೋದರ ಸುಚೇತ್ ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಸೋದರಳಿಯ ಹೀರಾ ಸಿಂಗ್ ಅವರನ್ನು ಸಹ ಕೊಲ್ಲಲಾಯಿತು. ಆಡಳಿತ ಕುಸಿದಂತೆ ಖಾಲ್ಸಾ ಸೈನಿಕರು ತಮ್ಮ ವೇತನದ ಬಾಕಿಗಾಗಿ ಕೂಗಿದರು. ೧೮೪೪ ರಲ್ಲಿ ಲಾಹೋರ್ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರಿಂದ ಹಣವನ್ನು ಹೊರತೆಗೆಯಲು ಜಮ್ಮುವಿನ ಆಕ್ರಮಣಕ್ಕೆ ಆದೇಶ ನೀಡಿತು, ಅವರು ಲಾಹೋರ್ ಖಜಾನೆಯ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡ ಕಾರಣ ಸಟ್ಲೆಜ್ ನದಿಯ ಉತ್ತರದ ಶ್ರೀಮಂತ ರಾಜ ಎಂದು ಖ್ಯಾತಿ ಪಡೆದಿದ್ದರು.
ಪಂಜಾಬ್‌ನ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ತಕ್ಷಣ ಇಷ್ಟು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ ಕೊರತೆಯಿಂದಾಗಿ, ಬ್ರಿಟಿಷರು ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರನ್ನು ಮಹಾರಾಜರ ನೇರ ಉಪನದಿ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಯುದ್ಧ ಪರಿಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ೭೫ ಸಾವಿರ ನನಾಕ್ಷಹೀ ರೂಪಾಯಿಗಳನ್ನು ಪಾವತಿಸಿದರು (ಈ ಪಾವತಿಯನ್ನು ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರ ಖಾತೆಯಲ್ಲಿ ಸಮರ್ಥಿಸಲಾಯಿತು. ಕಾನೂನುಬದ್ಧವಾಗಿ ಲಾಹೋರ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು ಮತ್ತು ಅದರ ಒಪ್ಪಂದದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳಿಗೆ ಜವಾಬ್ದಾರರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ). ಲಾಹೋರ್‌ನ ಕೋಪಗೊಂಡ ಆಸ್ಥಾನಿಕರು (ವಿಶೇಷವಾಗಿ ದೀಕ್ಷಾಸ್ನಾನ ಪಡೆದ ಸಿಖ್, ಲಾಲ್ ಸಿಂಗ್) ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ವಿರುದ್ಧ ದಂಗೆ ಏಳುವಂತೆ ಕಾಶ್ಮೀರದ ರಾಜ್ಯಪಾಲರನ್ನು ಪ್ರಚೋದಿಸಿದರು, ಆದರೆ ಲಾಹೋರ್‌ನ ಸಹಾಯಕ ನಿವಾಸಿ ಹರ್ಬರ್ಟ್ ಎಡ್ವರ್ಡ್ಸ್ ಅವರ ಕ್ರಮಕ್ಕೆ ಧನ್ಯವಾದಗಳು, ಈ ದಂಗೆಯನ್ನು ಸೋಲಿಸಲಾಯಿತು.
೧೮೪೯ ರ ಎರಡನೇ ಸಿಖ್ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಸಿಖ್ ಸೈನಿಕರನ್ನು ತೊರೆದು ಪಂಜಾಬ್‌ನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಸಹೋದರರೊಂದಿಗೆ ಹೋರಾಡಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡಿದರು. ಚುಶುಲ್ ಮತ್ತು ಅಮೃತಸರ ಒಪ್ಪಂದಗಳು ಪೂರ್ವ, ದಕ್ಷಿಣ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ಜಮ್ಮು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಗಡಿಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿದವು ಆದರೆ ಉತ್ತರದ ಗಡಿಯನ್ನು ಇನ್ನೂ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ.೧೮೫೦ರಲ್ಲಿ ದರ್ದ್ ದೇಶದ ಚಿಲಾಸ್ ಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು.
ಮಹಾರಾಜ ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ೩೦ ಜೂನ್ ೧೮೫೭ ರಂದು ನಿಧನರಾದರು ಮತ್ತು ಅವರ ಮಗ ರಣಬೀರ್ ಸಿಂಗ್ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಯಾದರು.
ಗುಲಾಬ್ನಾಮ
thumb| ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೧, ೨೦೦೯ ರಂದು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಮಹಾರಾಜ ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರ ೫೦೦ ಪೈಸೆ ಅಂಚೆ ಚೀಟಿ ಎಮಿನಾಬಾದ್ ಕುಟುಂಬದ ದಿವಾನರ "ಮಹಾರಾಜರ ಖಾಸಗಿ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ ಮತ್ತು ದಿವಾನ್ ಜ್ವಾಲಾ ಸಹಾಯ್ ಅವರ ಮಗ, ಮಹಾರಾಜರ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ" ದಿವಾನ್ ಕಿರ್ಪಾ ರಾಮ್ ಅವರು ೧೯ ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಪರ್ಷಿಯನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಗುಲಾಬ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರ ಮೊದಲ ಜೀವನ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಗುಲಾಬ್ನಾಮ ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಬರೆದರು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:Pages with unreviewed translations ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ ವರ್ಗ:ಇತಿಹಾಸ
ಶರಪಂಜರ (ಚಲನಚಿತ್ರ)
ಶರಪಂಜರ ಪುಟ್ಟಣ್ಣ ಕಣಗಾಲ್ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ 1971 ರ ಭಾರತೀಯ ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದ್ದು, ಇದೇ ಹೆಸರಿನ ತ್ರಿವೇಣಿ ಅವರ ಕಾದಂಬರಿ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿದೆ. ಕಲ್ಪನಾ ಮತ್ತು ಗಂಗಾಧರ್ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರವು ಇದುವರೆಗೆ ತಯಾರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆಂದು ಪರಿಗಣಿತವಾಗಿದೆ. ತ್ರಿವೇಣಿಯವರ ಕಾದಂಬರಿಯು ಸಮೃದ್ಧವಾಗಿ ದೃಶ್ಯಾತ್ಮಕವಾಗಿತ್ತು. ಪುಟ್ಟಣ್ಣನವರು ಪರದೆಯ ಮೇಲೆ ಕಾದಂಬರಿಗೆ ನಿಷ್ಠರಾಗಿ ಉಳಿದದ್ದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲ ಜೊತೆಗೆ ತ್ರಿವೇಣಿಯವರ ಕಾದಂಬರಿಯ ಬಹುತೇಕ ಸಂಭಾಷಣೆಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ಅವುಗಳಿಗೆ ಅವರಿಗೆ ಉಪಕಾರ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.
ಈ ಚಲನಚಿತ್ರವು 1972 ರಲ್ಲಿ 20 ನೇ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಲನಚಿತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು. ಇದು 1970-71ರಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಮೂರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದುಕೊಂಡಿತು.
ಈ ಚಿತ್ರವನ್ನು ನಂತರ ತೆಲುಗು ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ವಾಣಿಶ್ರಿ ನಟಿಸಿದ ಕೃಷ್ಣವೇಣಿ (1974) ಎಂದು ರೀಮೇಕ್ ಮಾಡಲಾಯಿತು.
ಕಥಾವಸ್ತು
ಚಿತ್ರವು ಮಹಿಳಾ ಪಾವಿತ್ರ್ಯದ ವಿಷಯಗಳು, ಸಮಾಜದಿಂದ ಮಾನಸಿಕ ರೋಗಿಗಳ ಸ್ವೀಕೃತಿ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವಾಸದ್ರೋಹಿ ಸಂಗಾತಿಗಳ ಸುತ್ತ ಸುತ್ತುತ್ತದೆ. ಕಥೆಯ ನಾಯಕಿ ಕಾವೇರಿ (ಕಲ್ಪನಾ) ಮತ್ತು ನಾಯಕ ಸತೀಶ್ (ಗಂಗಾಧರ್) ನ ಅಕಸ್ಮಾತ್ ಭೇಟಿಯೊಂದಿಗೆ ಕಥೆಯು ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಸತೀಶ್ ಕಾವೇರಿಯನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸತೊಡಗುತ್ತಾನೆ. ಕಾವೇರಿ ವಿದ್ಯಾವಂತೆ, ಆಧುನಿಕ, ಸುಂದರ ಮತ್ತು ಗೌರವಾನ್ವಿತ ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಬಂದವಳಾಗಿರುತ್ತಾಳೆ. ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಹೆತ್ತವರ ಆಶೀರ್ವಾದದಿಂದ ಮದುವೆಯಾಗುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಚಿತ್ರ-ಪರಿಪೂರ್ಣ ದಂಪತಿಗಳಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಕನಸಿನ ಮನೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಾರೆ, ಮಗನನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ, ಕಾರು ಖರೀದಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಮೃದ್ಧರಾಗುತ್ತಾರೆ. ಕಾವೇರಿ ಎರಡನೇ ಬಾರಿಗೆ ಗರ್ಭಿಣಿಯಾದಾಗ ವೈದ್ಯರು ಅವಳ ದೌರ್ಬಲ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಕಳವಳವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮಗುವಿನ ಜನನದ ನಂತರದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಆಕೆ ಹಿಂದೆ ಹದಿಹರೆಯದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ನಿಂದನೆಯ ನೆನಪಿನಿಂದ ಪ್ರಚೋದಿತಗೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ. ಇದರಿಂದ ಅವಳಲ್ಲಿ ಶಿಶುಜನನದ ನಂತರದ ಮನೋರೋಗದ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡು ಅವಳು ಅದಕ್ಕಾಗಿ ಆಂತರಿಕ ಮಾನಸಿಕ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಪಡೆಯುತ್ತಾಳೆ. ಚೇತರಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಿಂದ ಅವಳು ಮನೆಗೆ ಬರುತ್ತಾಳೆ. ಸತೀಶ್ ತನ್ನ ಹೆಂಡತಿಯೊಂದಿಗೆ ನಿಷ್ಠುರತೆಯಿಂದ ವರ್ತಿಸುತ್ತಾನೆ. ಮಾನಸಿಕ ಆರೈಕೆಯ ಸುತ್ತಲಿನ ಕಳಂಕದ ಕಾರಣ ಕಾವೇರಿ ತನ್ನ ಕುಟುಂಬದಿಂದ, ನೆರೆಮನೆಯವರ ಮತ್ತು ಸಮಾಜದಿಂದ ತಿರಸ್ಕಾರವನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಸತೀಶ್ ಒಬ್ಬ ಹೆಣ್ಣು ಸಹೋದ್ಯೋಗಿಯೊಂದಿಗೆ ಅನೈತಿಕ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದಾನೆಂದು ಕಾವೇರಿ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುತ್ತಾಳೆ. ಅದನ್ನು ಸಹಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದೆ ಕಾವೇರಿಯಲ್ಲಿ ಯಾತನೆಯಿಂದ ಶಿಶುಜನನ ನಂತರದ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಮತ್ತೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಆಘಾತಕ್ಕೊಳಗಾದ ಒಬ್ಬ ಮಹಿಳೆಯಾಗಿ ಕಲ್ಪನಾ ಅವರ ಅಭಿನಯವು ವಿಮರ್ಶಕರಿಂದ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಪ್ರಶಂಸಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು.
ಚಿತ್ರವು ಎರಡು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಪುರುಷರ ಅಹಂ ಮತ್ತು ಹಕ್ಕುಸಾಧನೆ. ಅವಳ ಹಿಂದಿನ ಘಟನೆಯ ಕಾರಣ ಕಾವೇರಿಯ ಗಂಡ ಅವಳನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಅವಳಿಗೆ ವಿಶ್ವಾಸದ್ರೋಹಿಯಾಗಲು ನೆಪವಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾನೆ. ಇನ್ನೊಂದು ಮಾನಸಿಕವಾಗಿ ರೋಗಿಗಳ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸ್ವೀಕೃತಿ. ಕಾವೇರಿಯ ಆಳುಗಳು, ಅವಳ ಅಡುಗೆಯವನು, ಅವಳ ಕುಟುಂಬದ ಸದಸ್ಯರು ಮತ್ತು ನೆರೆಹೊರೆಯವರು ಅವಳೊಂದಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಡೆದುಕೊಳ್ಳುವ ರೀತಿಯು ಸಮಾಜವು ಕಾವೇರಿಯಂತಹ ಜನರಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಸಂವೇದನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತದೆ.
ಧ್ವನಿವಾಹಿನಿ
ವಿಜಯಭಾಸ್ಕರ್ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ ಧ್ವನಿವಾಹಿನಿಯನ್ನು ಪ್ರೇಕ್ಷಕರು ಉತ್ತಮವಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ
ಚಿತ್ರವು ಭಾರೀ ಹಿಟ್ ಆಯಿತು ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕದ ಸುಮಾರು ಮೂರು ಚಿತ್ರಮಂದಿರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ವರ್ಷ ಓಡಿತು. ಕಲ್ಪನಾ ಬಿಂಬಿಸಿದ ಕಾವೇರಿಯ ಪಾತ್ರವು ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿನ ಅತಿ ಗಟ್ಟಿ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಪಡೆದ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಈ ಚಿತ್ರವು ಕಲ್ಪನಾರ ವೃತ್ತಿಜೀವನಕ್ಕೆ ಪ್ರಚೋದನೆ ನೀಡಿತು.
ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೭೧ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ದುರ್ಜೊಯ್ ದತ್ತ
ದುರ್ಜೊಯ್ ದತ್ತ
ದುರ್ಜೊಯ್ ದತ್ತ ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ಕಾದಂಬರಿಗಾರ. ಅವರು ಕಿರುತೆರೆ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ.ಅವರು ಚಾನೆಲ್ ವಿ ನಲ್ಲಿ "ಸದ್ದ ಹಕ್ ಮತ್ತು ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಗರ್ಲ್" ಮತ್ತು ಸ್ಟಾರ್ ಪ್ಲಸ್ ನಲ್ಲಿ "ಏಕ್ ವೀರ್ ಕಿ ಅರ್ದಾಸ್ ... ವೀರ" ಎಂಬ ಕಿರುತೆರೆಗಲಳ್ನ್ನು ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ದೆಹಲಿ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಕಾಲೇಜು ಪದವಿಯನ್ನು ನಂತರ ಮ್ಯಾನೇಜ್ಮೆಂಟ್ ಡೆವಲಪ್ಮೆಂಟ್ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಮತ್ತು ಫ್ರಾಂಕ್ಫರ್ಟ್ ಸ್ಕೂಲ್ ಆಫ್ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಎಂಡ್ ಮ್ಯಾನೇಜ್ಮೆಂಟ್ ನಲ್ಲಿ PGDM ಇನ್ ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್ ಮಾಡಲು ಹೋದರು. ಇವರು ತನ್ನ ಸಹಪಾಟಿಯೊಂದಿಗೆ 'ಗ್ರೆಪವೈನ್ ಇಂಡಿಯಾ ಪಬ್ಲಿಷರ್ಸ್' ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದರೆ. ಅವರು ಒಂಬತ್ತು ಪುಸ್ತಕಗಳ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಮಾರಾಟವಾದ ಲೇಖಕ. 2009 ರಲ್ಲಿ ಅವರು 'ದಿ ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ' ಮೂಲಕ ಯುವ ಸಾಧಕ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು.ಅವರ ಮೊದಲ ಕಿರುತೆರೆ ಸದ್ದ ಹಕ್ 2014 ರಲ್ಲಿ ಝೀ ಬೊರೊಪ್ಲುಸ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಇಂಡಿಯನ್ ಟೆಲ್ಲಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಪಡೆದಿದ್ದೆ. ಹಗು 2011 ರಲ್ಲಿ ವಿಸ್ಲಿಂಗ್ ವುಡ್ಸ್ ಇಂಟರ್ನ್ಯಾಷನಲ್ ಮೂಲಕ ಮಾಧ್ಯಮ ಮತ್ತು ಸಂಪರ್ಕ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಯುವ ಸಾಧಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ್ ಎಂದು ಆರಿಸಲಗಿದೆ. ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ಕಾಲೇಜುಗಳಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ TEDx ಸಮಾವೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತನಾಡಿದ್ದಾರೆ.
ವೃತ್ತಿ
ದುರ್ಜೊಯ್ ದತ್ತ ಅವರು ಮೊದಲ ಗ್ರಂಥ 'ಒಫಕೊರಸ್, ಐ ಲವ್ ಯು',(ಸಹ ಲೇಖಕಿ ಮಾನ್ವಿ ಅಹುಜಾ ಜೊತೆ) ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಇರುವಾಗಲೇ 2008 ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಇದು ದೆಹಲಿ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಕಾಲೇಜು ತನ್ನ ಅನುಭವಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿತ್ತು. ಪುಸ್ತಕ ವಯಸ್ಸಿನ ಒಂದು ಎಡವಟ್ಟಾದ, ಯುವ, ಅತಿಯಾಗಿ ಹುಡುಗನ ಕಥೆ ಮತ್ತು ಹೇಗೆ ತನ್ನ ಜೀವನ್ನು ದೆಹಲಿ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳಲಾನ್ನು ಹೆಗೆ ಕಳೆದರು.
ಆಗಸ್ಟ್ 2009,ತಮ್ಮ ಎರಡನೆಯ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು, ಮೊದಲ ಪುಸ್ತಕದ ಮುಂದುವರಿಕೆ ಯಾಗಿ ಸಹ ಲೆಖಕಿ ಮಾನ್ವಿ ಅಹುಜಾ ಅವರ ಹೈದ್ರಾಬಾದ್ ನ ಇನ್ವೆಸ್ಟ್ಮೆಂಟ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ನ ಅನುಭವಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ.ಇದು ವಿವಿಧ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಮಾರಾಟಗಾರ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಮಾರಾಟವಗಿದೆ. ಈ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ,'ಒಫಕೊರಸ್, ಐ ಲವ್ ಯು'ರಿಂದ ದೇಬ್ ಮತ್ತು ಅವಂತಿಕಾ ಎರಡು ಪಾತ್ರಗಳು ಮುಂದೆ ನಡೆಸಿತು. 2010,'ಶೀ ಬ್ರೊಕ್ ಅಪ್, ‌ಐ ಡಿಡಂಟ್', ತಮ್ಮ ಮೂರನೇ ಪುಸ್ತಕವು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. 2010 ರ, ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ತಿಂಗಳು ಯುರೋಪ್ನಲ್ಲಿ ಇರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ 'ಒಹ್! ಎಸ್ ಐ ಅಮ್ ಸಿಂಗಲ್' ಎಂಬ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಸಹ ಲೇಖಕಿ ನೀತಿ ರಸ್ತಗಿ ಜೊತೆ ಸೆರಿ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.
ತನ್ನ ಐದನೇ ಪುಸ್ತಕ,'ಯು ವರ್ ಮೈ ಕ್ರಶ್', ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2011, 'ಗ್ರೆಪವೈನ್ ಇಂಡಿಯಾ ಪಬ್ಲಿಷರ್ಸ್' ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು. ಇದು ನಂ 3 ನೇ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ಟೈಮ್ಸ್ ಬೆಸ್ಟ್ ಸೆಲ್ಲರ್ ಮತ್ತು ಸತತ ಮೂರು ವಾರಗಳ ಕಾಲ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿದಿತ್ತು.
ವರ್ಗ:ಕಾದಂಬರಿಕಾರರು
ನೆಗಡಿ
ನೆಗಡಿ ಯು [ಮೇಲ್ಭಾಗದ ಶ್ವಾಸೇಂದ್ರಿಯದ ಪ್ರದೇಶದ ವೈರಾಣುವಿನ ಸೋಂಕು (VURTI ), ಮೂಗು-ಗಂಟಲು ಕುಹರಗಳ ವೈರಾಣುವಿನ ತೀವ್ರವಾದ ಉರಿಯೂತ, ಮೂಗಿನಲ್ಲಿನ ತೀವ್ರವಾದ ಸುರಿಯುವಿಕೆ , ಅಥವಾ ಶೀತ ] ಮೇಲ್ಭಾಗದ ಉಸಿರಾಟದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಒಂದು ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕವಾದ, ವೈರಾಣುವಿನ ಸೋಂಕು ಹರಡುವ ಕಾಯಿಲೆಯಾಗಿದ್ದು, ಮೂಗಿನ ವೈರಾಣುಗಳು (ರೈನೋವೈರಸ್‌‌ಗಳು) ಮತ್ತು ಮುಕುಟ ವೈರಾಣುಗಳಿಂದ (ಕರೋನಾ ವೈರಸ್‌ಗಳು) ಅದು ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಕೆಮ್ಮು, ನೋಯುತ್ತಿರುವ ಗಂಟಲು, ಸ್ರವಿಸುವ ಮೂಗು, ಮತ್ತು ಜ್ವರ ಇವುಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯ ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಂಡಿವೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ತಿಳಿದ ಔಷಧಿಯಿಲ್ಲ; ಆದಾಗ್ಯೂ, ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 7ರಿಂದ 10 ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಅಪ್ರಯತ್ನಿತವಾಗಿ ಪರಿಹರಿಸಲ್ಪಟ್ಟರೆ, ಕೆಲವೊಂದು ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳು ಪ್ರಾಯಶಃ ಮೂರು ವಾರಗಳವರೆಗೂ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿರುತ್ತವೆ.
ನೆಗಡಿಯು ಮಾನವರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಬಾರಿ ಪುನರಾವರ್ತಿಸುವ ಸೋಂಕಿನ ಕಾಯಿಲೆಯಾಗಿದ್ದು, ವರ್ಷವೊಂದರಲ್ಲಿ ವಯಸ್ಕರಲ್ಲಿ ಸರಾಸರಿಯಾಗಿ ಎರಡರಿಂದ ನಾಲ್ಕು ಬಾರಿ ಕಂಡುಬಂದರೆ, ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ 6ರಿಂದ 12 ಬಾರಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಶೀತಗಳು, ಇನ್‌ಫ್ಲುಯೆನ್ಸ, ಮತ್ತು ಇದೇ ಬಗೆಯ ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳೊಂದಿಗಿನ ಇತರ ಸೋಂಕುಗಳು ಇನ್‌ಫ್ಲುಯೆನ್ಸ-ರೀತಿಯ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಯ ರೋಗನಿರ್ಣಯದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಂಡಿವೆ. ಅವುಗಳನ್ನು ಮೇಲ್ಭಾಗದ ಶ್ವಾಸೇಂದ್ರಿಯ ಪ್ರದೇಶದ ಸೋಂಕುಗಳು (ಅಪ್ಪರ್‌ ರೆಸ್ಪಿರೇಟರಿ ಟ್ರಾಕ್ಟ್‌ ಇನ್‌ಫೆಕ್ಷನ್ಸ್‌-URTI) ಎಂದೂ ಸಹ ಕರೆಯಬಹುದಾಗಿದೆ. ಇನ್‌ಫ್ಲುಯೆನ್ಸ ಕಾಯಿಲೆಯು ಶ್ವಾಸಕೋಶಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಡಿದ್ದರೆ, ನೆಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಅದು ಸೇರಿರುವುದಿಲ್ಲ.
ಚಿಹ್ನೆಗಳು ಹಾಗೂ ರೋಗ ಲಕ್ಷಣಗಳು
ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಮ್ಮು, ನೋಯುತ್ತಿರುವ ಗಂಟಲು, ಸ್ರವಿಸುವ ಮೂಗು, ಮತ್ತು ಮೂಗು ಕಟ್ಟುವಿಕೆ ಇವು ಸೇರಿಕೊಂಡಿವೆ; ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಇವುಗಳೊಂದಿಗೆ ಕಣ್ಣಿನ ಕೂಡುಪೊರೆಯ ಉರಿಯೂತ (ಕೆಂಗಣ್ಣು ಬೇನೆ), ಸ್ನಾಯು ನೋವುಗಳು, ಬಳಲಿಕೆ, ತಲೆನೋವುಗಳು, ನಡುಗುವಿಕೆ, ಮತ್ತು ಹಸಿವಾಗದಿರುವಿಕೆ ಮೊದಲಾದವು ಜತೆಗೂಡಿ ಬರಬಹುದಾಗಿವೆ. ಜ್ವರವು ಅನೇಕವೇಳೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆಯಾದ್ದರಿಂದ, ಇನ್‌ಫ್ಲುಯೆನ್ಸದೊಂದಿಗೆ ಅತಿಕ್ರಮಿಸುವ ಒಂದು ರೋಗಲಕ್ಷಣದ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ಅದು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಇನ್‌ಫ್ಲುಯೆನ್ಸದ ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ತೀವ್ರವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ನೆಗಡಿಯು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 7ರಿಂದ 10 ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಅಪ್ರಯತ್ನಿತವಾಗಿ ಪರಿಹರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆಯಾದರೂ, ಕೆಲವೊಂದು ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳು ಮೂರು ವಾರಗಳವರೆಗೆ ಉಳಿದುಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲವಾಗಿರುತ್ತವೆ. 35–40%ನಷ್ಟು ಭಾಗದ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಕೆಮ್ಮು 10 ದಿನಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅವಧಿಯವರೆಗಿದ್ದರೆ, 10%ನಷ್ಟು ಭಾಗದ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಅದು 25 ದಿನಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅವಧಿಯವರೆಗೆ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ.
ಮುನ್ನಡೆ
ಆರಂಭಿಕ ಸಂಪರ್ಕವಾದ 8ರಿಂದ 12 ಗಂಟೆಗಳ ನಂತರ ವೈರಾಣುವಿನ ನಕಲೀಕರಣವು ಆರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಆರಂಭಿಕ ಸೋಂಕು ಉಂಟಾದ 2ರಿಂದ 5 ದಿನಗಳ ನಂತರ ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತವೆಯಾದರೂ, 10 ಗಂಟೆಗಳಷ್ಟು ಅಲ್ಪಕಾಲದ ನಂತರ ಅವು ಆಗೊಮ್ಮೆ ಈಗೊಮ್ಮೆ ಸಂಭವಿಸುತ್ತವೆ. ರೋಗಲಕ್ಷಣದ ಆಕ್ರಮಣವಾದ 2–3 ದಿನಗಳ ನಂತರ ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳು ಗರಿಷ್ಟ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಮುಟ್ಟಿದರೆ, ಇನ್‌ಫ್ಲುಯೆನ್ಸ ರೋಗಲಕ್ಷಣದ ಆಕ್ರಮಣವು ಸ್ಥಿರವಾದ ಮತ್ತು ತಕ್ಷಣದ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಸದರಿ ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳು 7ರಿಂದ 10 ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಅಪ್ರಯತ್ನಿತವಾಗಿ ಪರಿಹರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆಯಾದರೂ, ಕೆಲವೊಂದು ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳು ಮೂರು ವಾರಗಳವರೆಗೆ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿರಬಲ್ಲವು.
ನೋಯುತ್ತಿರುವ ಅಥವಾ ಕೆರೆಯುತ್ತಿರುವ ಗಂಟಲಿನ ಒಂದು ಸ್ಥಿತಿಯು, ಅನೇಕವೇಳೆ ಮೇಲ್ಭಾಗದ ಉಸಿರಾಟದ ಪ್ರದೇಶದ ವೈರಾಣುವೊಂದರ ಮೊದಲ ಸೂಚನೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇತರ ಸಾಮಾನ್ಯ ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ರವಿಸುವ ಮೂಗು, ಕಟ್ಟುವಿಕೆ, ಮತ್ತು ಸೀನುವಿಕೆ ಸೇರಿಕೊಂಡಿವೆ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಇವುಗಳ ಜತೆಗೂಡಿ ಸ್ನಾಯು ನೋವುಗಳು, ಬಳಲಿಕೆ, ಇರಸು ಮುರಸು, ತಲೆನೋವು, ಅಶಕ್ತತೆ, ಅಥವಾ ಹಸಿವಾಗದಿರುವಿಕೆಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳೂ ತಲೆದೋರುತ್ತವೆ. ಸರಿಸುಮಾರಾಗಿ 80%ನಷ್ಟಿರುವ ಒಂದು ಧನಾತ್ಮಕವಾದ ಊಹಿಸುವ ಮೌಲ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಕೆಮ್ಮು ಮತ್ತು ಜ್ವರಗಳು ಮೇಲ್ಭಾಗದ ಉಸಿರಾಟದ ಪ್ರದೇಶದ ಒಂದು ವೈರಾಣುವಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, ಇನ್‌ಫ್ಲುಯೆನ್ಸವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ಶಿಶುಗಳು ಮತ್ತು ಕಿರಿಯ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳು ಹೆಚ್ಚು ತೀವ್ರವಾಗಿರಬಹುದು, ಮತ್ತು ಈ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಜ್ವರ ಮತ್ತು ಗಂಟಲು ಉರಿಯೂತವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರಬಹುದು. ಮೇಲ್ಭಾಗದ ಉಸಿರಾಟದ ಪ್ರದೇಶದ ವೈರಾಣುಗಳು ಧೂಮಪಾನಿಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ತೀವ್ರವಾಗಿರಲೂಬಹುದು.
ತೊಡಕುಗಳು
ನೆಗಡಿಯು ಅನೇಕ ಬಗೆಯ ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು. ಅವುಗಳೆಂದರೆ: ಶ್ವಾಸನಾಳಗಳ ಒಳಪೊರೆಯ ತೀವ್ರವಾದ ಉರಿಯೂತ, ಶ್ವಾಸನಾಳದ ಒಂದು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಕವಲಿನ ಉರಿಯೂತ, ಗಂಟಲುರಿ, ನ್ಯುಮೋನಿಯ, ಮೂಗಿನ ಸೈನಸ್‌ನ ಉದ್ರೇಕ, ಕಿವಿಯ ನಡುಪೊರೆಯ ಉರಿಯೂತ, ಅಥವಾ ಸ್ಟ್ರೆಪ್ಟಕಾಕಸ್‌ ಸೋಂಕಿಗೊಳಗಾದ ಗಂಟಲು. ಉಬ್ಬಸ ಮತ್ತು COPDಯಂಥ ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕ ಶ್ವಾಸಕೋಶ ಕಾಯಿಲೆಗಳಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವ ಜನರು ಇವಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಗುರಿಯಾಗುತ್ತಾರೆ. ಉಬ್ಬಸ, ವಾತಶೋಥ ಅಥವಾ ಶ್ವಾಸನಾಳಗಳ ಒಳಪೊರೆಯ ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕ ಉರಿಯೂತದ ತೀವ್ರವಾದ ಉಲ್ಬಣಗಳನ್ನು ಶೀತಗಳು ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು.
ವೈರಾಣುಗಳು
ಮೇಲ್ಭಾಗದ ಶ್ವಾಸೇಂದ್ರಿಯದ ಪ್ರದೇಶದ ಒಂದು ವೈರಾಣುವಿನ ಸೋಂಕಿನಿಂದಾಗಿ ನೆಗಡಿಯು ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಮೂಗಿನ ವೈರಾಣುವೊಂದು (30–50%) ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸೂಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ವೈರಾಣುವಾಗಿದ್ದು, ಇದು 99 ಜ್ಞಾತ ಸೆರೋಟೈಪ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಪಿಕೊರ್ನಾ ವೈರಾಣುವಿನ ಒಂದು ಬಗೆಯಾಗಿದೆ. ಇತರ ವೈರಾಣುಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ಸೇರಿವೆ: ಮುಕುಟವೈರಾಣು (10–15%), ಇನ್‌ಫ್ಲುಯೆನ್ಸ (5–15%), ಮಾನವ ಪ್ಯಾರಾಇನ್‌ಫ್ಲುಯೆನ್ಸದ ವೈರಾಣುಗಳು, ಮಾನವ ಉಸಿರಾಟದ ಏಕಜೀವಾಣುವಿನ ಪ್ರೋಟೋಪ್ಲಾಸಮ್‌ನ ವೈರಾಣು, ಅಡೆನೋ ವೈರಾಣುಗಳು, ಎಂಟೆರೋ ವೈರಾಣುಗಳು, ಮತ್ತು ಮೆಟಾನ್ಯೂಮೋ ವೈರಾಣು.
ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಸೀರಮ್‌ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯವಾಗಿ ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿರುವ 200ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಬಗೆಯ ವೈರಾಣುಗಳು ಶೀತಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ. ವಯಸ್ಕರಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಶೀತಗಳಲ್ಲಿ ಮುಕುಟವೈರಾಣುಗಳು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಸೂಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. 30ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮುಕುಟ ವೈರಾಣುಗಳ ಪೈಕಿ 3 ಅಥವಾ 4 ವೈರಾಣುಗಳು ಮಾನವರಲ್ಲಿ ಸೋಂಕುಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆಯಾದರೂ, ಅವನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಾಲಯದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುವುದು ಕಷ್ಟ ಮತ್ತು ಹೀಗಾಗಿ ಅವುಗಳ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯು ಕಡಿಮೆ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಅರ್ಥೈಸಿಕೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಅನೇಕ ವಿಭಿನ್ನ ಬಗೆಯ ವೈರಾಣುಗಳ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಮತ್ತು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಹಠಾತ್‌ ಬದಲಾಗುವ ಅವುಗಳ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯಿಂದಾಗಿ, ನೆಗಡಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಪ್ರತಿರಕ್ಷಕ ಗುಣವನ್ನು ಗಳಿಸುವುದು ಅಸಾಧ್ಯವಾಗಿದೆ.
ರೋಗಶರೀರಶಾಸ್ತ್ರ
ಸೋಂಕಿಗೊಳಗಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಯೋರ್ವನ ಲಾಲಾರಸ ಅಥವಾ ಮೂಗಿನ ಸ್ರವಿಕೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕವಾದಾಗ ನೆಗಡಿಯ ವೈರಾಣುವು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ರವಾನೆಯಾಗುತ್ತದೆ; ಅಂದರೆ, ಓರ್ವ ಸೋಂಕಿಗೊಳಗಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಕೆಮ್ಮಿದಾಗ ಅಥವಾ ಸೀನಿದಾಗ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುವ ವೈರಾಣು-ತುಂಬಿಕೊಂಡಿರುವ ವಾಯುಕಲಿಲದಲ್ಲಿ ಓರ್ವ ಆರೋಗ್ಯವಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಉಸಿರಾಡಿದಾಗ ನೆಗಡಿಯ ವೈರಾಣುವು ನೇರವಾಗಿ ರವಾನೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಅಥವಾ, ಓರ್ವ ಆರೋಗ್ಯವಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಅಶುದ್ಧಗೊಂಡಿರುವ ಒಂದು ಮೇಲ್ಮೈಯನ್ನು ಮುಟ್ಟಿಕೊಂಡು ಅದೇ ಕೈಗಳಿಂದ ತನ್ನ ಮೂಗು ಅಥವಾ ಕಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಮುಟ್ಟಿಕೊಂಡಾಗಲೂ ನೆಗಡಿಯ ವೈರಾಣುವು ರವಾನೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ರೋಗಲಕ್ಷಣವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲದ ಸಾಕಷ್ಟು ಪ್ರಮಾಣದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಮೂಗಿನ ಹೀರೊತ್ತಿಗೆಗಳಲ್ಲಿ ವೈರಾಣುಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುವುದರಿಂದ, ವೈರಾಣುವಿನ ಸುರಿಸುವಿಕೆ ಅಥವಾ ಸಂವಹನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳು ಅನವಶ್ಯಕವಾಗಿವೆ. ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳ ಮೂಲಕ ವೈರಾಣುವಿನ ಬಗೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲವಾದರೂ, ಇನ್‌ಫ್ಲುಯೆನ್ಸದ ವೈಲಕ್ಷಣ್ಯವನ್ನು ಅದರ ಹಠಾತ್‌ ಆಕ್ರಮಣ, ಜ್ವರ, ಮತ್ತು ಕೆಮ್ಮಿನ ಲಕ್ಷಣಗಳ ನೆರವಿನಿಂದ ಗುರುತಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ.
ಮೂಗು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ವೈರಾಣುವಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರವೇಶತಾಣವಾಗಿದೆಯಾದರೂ, ಕಣ್ಣುಗಳ ಮೂಲಕವೂ ವೈರಾಣುಗಳು ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ (ಈ ನಿದರ್ಶನದಲ್ಲಿ, ಮೂಗು-ಗಂಟಲಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕುಳಿಯೊಳಗಿನ ನೀರಿನ ಹರಿದುಹೋಗುವಿಕೆಯು ಮೂಗಿನೊಳಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಂತಿರುವ-ಅಶ್ರುಕಾರಕ ನಾಳದ ಮೂಲಕ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ). ಅಲ್ಲಿಂದ ಅದು ಮೂಗಿನ ಹಿಂಭಾಗಕ್ಕೆ ಸಾಗಣೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅಡಿನಾಯ್ಡ್‌ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ತಲುಪುತ್ತದೆ. ನಂತರದಲ್ಲಿ ವೈರಾಣುವು ICAM-1 ಎಂಬ ಒಂದು ಗ್ರಾಹಿಗೆ ಅಂಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ; ಈ ಗ್ರಾಹಿಯು ಮೂಗು-ಗಂಟಲಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕುಳಿಯ (ನ್ಯಾಸೋಫ್ಯಾರಿಂಕ್ಸ್‌) ಒಳಪೊರೆಯ ಜೀವಕೋಶಗಳ ಮೇಲ್ಮೈಯ ಮೇಲೆ ನೆಲೆಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ವೈರಾಣುವಿನ ಮೇಲ್ಮೈಯ ಮೇಲಿರುವ ಒಂದು ಸಂಧಿಸುವ ಕುಳಿಯೊಳಗೆ ಗ್ರಾಹಿಯು ಅಡಕಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಅಡಿನಾಯ್ಡ್‌ನ ಜೀವಕೋಶಗಳ ಮೇಲೆ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ವೈರಾಣು ಗ್ರಾಹಿಗಳು ನೆಲೆಗೊಂಡಿರುತ್ತವೆ. ಗ್ರಾಹಿಗೆ ಜೋಡಿಕೆಯಾದ ನಂತರ ವೈರಾಣುವು ಜೀವಕೋಶದೊಳಗೆ ಒಯ್ಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ; ಅಲ್ಲಿ ಅದು ಒಂದು ಸೋಂಕನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತದೆ. ಮೂಗಿನ ವೈರಾಣುವಿನ ಶೀತಗಳು ಮೂಗಿನ ಹೊರಪದರವನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಅಂಗಾಂಶಕ್ಕೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹಾನಿಯುಂಟುಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಸೈಟೋಕೈನ್‌ಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆಯನ್ನು ಬೃಹತ್ಕಣಗಳು ಪ್ರಚೋದಿಸುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಈ ಸೈಟೋಕೈನ್‌ಗಳು ಮಧ್ಯವರ್ತಿಗಳೊಂದಿಗಿನ ಸಂಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಂಡು ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ. ಸೈಟೋಕೈನ್‌ಗಳು ಇಡೀ ಶರೀರದ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ. ಬ್ರಾಡಿಕೈನಿನ್‌‌ ಎಂಬ ಮಧ್ಯವರ್ತಿಯು ನೋಯುತ್ತಿರುವ ಗಂಟಲು ಮತ್ತು ಮೂಗಿನ ಕೆರಳಿಕೆಯಂಥ ಸ್ಥಳೀಯ ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸುತ್ತದೆ.