cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಬಲಾತ್ಕಾರ
ದೈಹಿಕ ಬಲಾತ್ಕಾರವು ಬಲಾತ್ಕಾರದ ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾದ ರೂಪವಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಷರತ್ತುಬದ್ಧ ಬೆದರಿಕೆಯ ಒಳವಸ್ತುವೆಂದರೆ ಬಲಿಪಶು, ಅವರ ಸಂಬಂಧಿಗಳು ಅಥವಾ ಆಸ್ತಿಯ ವಿರುದ್ಧ ಬಲದ ಬಳಕೆ. ಹಲವುವೇಳೆ ಬಳಸಲಾದ ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆಯೆಂದರೆ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಒತ್ತಾಯಿಸಲು "ಒಬ್ಬರ ತಲೆಗೆ ಪಿಸ್ತೂಲು ಇಡುವುದು" ಅಥವಾ "ಗಂಟಲಿನ ಕೆಳಗೆ ಚಾಕೂ ಇಡುವುದು" ಇಲ್ಲವಾದರೆ ಬಲಿಪಶುವನ್ನು ಕೊಲ್ಲುತ್ತೇನೆ ಅಥವಾ ಗಾಯಗೊಳಿಸುತ್ತೇನೆ ಎಂದು ಬೆದರಿಸುವುದು. ಇವು ಎಷ್ಟು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿವೆಯೆಂದರೆ ಇವನ್ನು ಬಲಾತ್ಕಾರದ ಇತರ ರೂಪಗಳಿಗೆ ರೂಪಕಗಳಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ದರ್ಬಾರು
thumb|ಮರಾಠರ ದರ್ಬಾರು
ದರ್ಬಾರು ಅನೇಕ ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾದ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ ಶಬ್ದವಾಗಿದೆ. ಇದು ಭಾರತೀಯ ರಾಜರು ಮತ್ತು ಇತರ ಆಡಳಿತಗಾರರು ತಮ್ಮ ಔಪಚಾರಿಕ ಮತ್ತು ಅನೌಪಚಾರಿಕ ಸಭೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸುವ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಬಳಸಲಾದ ಶಬ್ದವಾಗಿತ್ತು, ಅಂದರೆ ರಾಜನ ಆಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾದ ಪದವಾಗಿತ್ತು. ದರ್ಬಾರು ಪದ ಪರ್ಷಿಯನ್ ಭಾಷೆಯಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿದೆ. ಇದರರ್ಥ ರಾಜನು ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಎಲ್ಲ ಚರ್ಚೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದ ಔಪಚಾರಿಕ ಸಭೆ. ನಂತರ ಈ ಪದವನ್ನು ಅರಸನ ಆಸ್ಥಾನ ಅಥವಾ ಊಳಿಗಮಾನ್ಯ ತೆರಿಗೆಗೆ ಬಳಸಲಾಗಿತ್ತು ಏಕೆಂದರೆ ನಂತರ ರಾಜ್ಯಗಳು ವಿದೇಶಿಯರಿಂದ ಆಳಲ್ಪಟ್ಟವು. ದರ್ಬಾರು ದೇಶಿ ರಾಜ್ಯದ ವ್ಯವಹಾರಗಳನ್ನು/ಅಧಿಕಾರಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಊಳಿಗಮಾನ್ಯ ರಾಜ್ಯ ಪರಿಷತ್ತು ಅಥವಾ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿಧ್ಯುಕ್ತ ಸಭೆಯಾಗಿರಬಹುದು, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ.
ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ದರ್ಬಾರುಗಳು ಮಹಾನ್ ಸಾಮ್ರಾಟರು ಮತ್ತು ರಾಜರಿಗೆ ಸೇರಿದ್ದವು. ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ, ಉದಯಪುರ, ಜೈಪುರ, ಜೋಧ್‍ಪುರ್, ಜೈಸಲ್ಮೇರ್, ಮತ್ತು ಆಗ್ರಾದಂತಹ ನಗರಗಳು ಇಂತಹ ಭವ್ಯವಾದ ಸಭಾಂಗಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತವಾದ ಅರಮನೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಮುಘಲ್ ಸಾಮ್ರಾಟ ಅಕ್ಬರ್ ಎರಡು ಸಭಾಂಗಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದನು; ಒಂದು ತನ್ನ ಮಂತ್ರಿಗಳಿಗಾಗಿ ಮತ್ತು ಇನ್ನೊಂದು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗಾಗಿ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದರ್ಬಾರು ಸಭಾಂಗಣಗಳು ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಾದ ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳಿಂದ ಅದ್ದೂರಿಯಾಗಿ ಅಲಂಕೃತವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಭಾರತದ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ, ಮೈಸೂರು ಅರಮನೆಯು ಇಂತಹ ಅನೇಕ ಸಭಾಂಗಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರ್ರು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವಿವಾಹ ಸಮಾರಂಭಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದ ನವಿಲು ಸಭಾಂಗಣವು ಬೆಲ್ಜಿಯಮ್‍ನಿಂದ ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಬಣ್ಣದ ಗಾಜುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶದ ಹೈದರಾಬಾದ್ ನಗರದಲ್ಲಿನ ಖಿಲಾವತ್ ಮುಬಾರಕ್‍ನಲ್ಲಿನ ದರ್ಬಾರು ಸಭಾಂಗಣವು ಹೈದರಾಬಾದ್‍ನ ನಿಜ಼ಾಮರ ದರ್ಬಾರು ಸಭಾಂಗಣವಾಗಿತ್ತು. ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಭವನದ ಮುಖ್ಯ ಪ್ರಾಸಾದದ ಕೆಳಗೆ ಭವ್ಯ ದರ್ಬಾರ್ ಹಾಲ್ ಇದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಸರ್ಕಾರಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿ
ಖಾಕಿ ಬಟ್ಟೆ
thumb|ಖಾಕಿ ಬಣ್ಣದ ಸಮವಸ್ತ್ರವನ್ನು ಧರಿಸಿರುವ ಸೈನ್ಯದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು
ಖಾಕಿ ಬಟ್ಟೆಯು ಮಾಸಲು ಹಳದಿ ಅಥವಾ ಕಂದುಬಣ್ಣದ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಬಟ್ಟೆ. ಮೊದಲಿಗೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ರಾಜ್ಯವಾಳುತ್ತಿದ್ದ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಸೈನಿಕರು ಇದನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು. 1848ನೆಯ ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ ಸರ್ ಹ್ಯಾರಿ ಬರ್‍ನೆಟ್ ಲುಂಡ್ಸೆನ್ ಎಂಬಾತ ಭಾರತದಲ್ಲಿದ್ದ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರೆಜಿಮೆಂಟಿನ ಸಮವಸ್ತ್ರವಾಗಿ ಖಾಕಿಯನ್ನು ಬಳಸಲಾರಂಭಿಸಿದ. ಅಲ್ಲಿನ ಮುಂಚೂಣಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿದ್ದ ಕಾವಲುಪಡೆಯವರು ಇದನ್ನು ಮೊದಲು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅದಾದ ಮೇಲೆ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಚಕ್ರಾಧಿಪತ್ಯದ ಬೇರೆಲ್ಲ ರೆಜಿಮೆಂಟುಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಲಾರಂಭಿಸಿದರು. 1830-1902ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಹಾಗೂ ವಲಸೆ ಬಂದಿದ್ದ ಪಡೆಗಳು ಕಂದು ಮಿಶ್ರಿತವಾದ ಖಾಕಿ ಸಮವಸ್ತ್ರವನ್ನು ಧರಿಸಿ ಯುದ್ಧ ಮಾಡಿದವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಖಾಕಿಗೆ ಸೇರು ಎಂದು ಸೈನ್ಯಕ್ಕೆ ಸೇರು ಎನ್ನುವಷ್ಟರಮಟ್ಟಿಗೆ ಇದರ ಬಳಕೆ ಒಂದು ಕಾಲಕ್ಕೆ ಅಧಿಕವಾಗಿತ್ತು.
ಖಾಕಿ ಶಬ್ದ ಉರ್ದು ಅಥಮ ಪರ್ಷಿಯನ್ ಭಾಷೆಯ ಖಾಕ್ (ಮಣ್ಣು) ಎಂಬ ಶಬ್ದದಿಂದ ವ್ಯುತ್ಪನ್ನವಾಗಿದೆ, ಮಣ್ಣು ಬಣ್ಣ ಅಥವ ಮಾಸಲು ಬಣ್ಣವಿರುವುದರಿಂದ ಯುದ್ಧ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಇದರಿಂದ ಬಹಳ ಅನುಕೂಲ. ಯೋಧರು ಸುಲಭವಾಗಿ ಶತ್ರುಗಳ ಕಣ್ಣು ತಪ್ಪಿಸಿ (ಕ್ಯಾಮುಫ್ಲೇಜ್) ಮುಂದೆಸಾಗಲೂ ಯುದ್ದರಂಗದಲ್ಲಿ ವೈರಿಯ ಎದುರಿಗೆ ತಮ್ಮ ಇರವನ್ನೇ ಮರೆಮಾಚಿ ಬಿಡಲೂ ಇದರಿಂದ ಸಾಧ್ಯ. ನೇಯ್ಗೆಯ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯದಿಂದ ಈ ಬಟ್ಟೆ ಒರಟು ಉಪಯೋಗಕ್ಕೆ ತಕ್ಕುದಾಗಿದ್ದು ಬೆವರನ್ನು ಹೀರುವುದಲ್ಲದೆ ಸೂರ್ಯನ ಬೆಳಕನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ತಡೆಯಬಲ್ಲುದು. ಆದ್ದರಿಂದಲೇ ಸೈನಿಕ ಸಮವಸ್ತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಇದರ ಬಳಕೆ ಉಚಿತವಾಗಿದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಇದು ಬ್ರಿಟಷ್ ಚಕ್ರಾಧಿಪತ್ಯದ ಪಡೆಗಳ ಸರ್ವಮಾನ್ಯ ಸಮವಸ್ತ್ರವಾಯಿತು. ಇದನ್ನು ಸ್ಪ್ಯಾನಿಷ್ ಅಮೆರಿಕನ್ನರ ಕದನದಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಕದ ಪಡೆಗಳು ಉಪಯೋಗಿಸಿದ್ದವು. ಒಂದನೆಯ ಹಾಗೂ ಎರಡನೆಯ ಮಹಾ ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇದರ ಬಳಕೆಯಾದುದಕ್ಕೆ ದಾಖಲೆಗಳಿವೆ. ಈಗಲೂ ವಿಶ್ವದ ಬಹಳಷ್ಟು ಪಡೆಗಳು ಖಾಕಿಯ ಸಮವಸ್ತ್ರವನ್ನೇ ಧರಿಸುತ್ತವೆ.
1900 ರಿಂದೀಚೆಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯ ನಸುಗಂದು ಇಲ್ಲವೆ ಮಾಸಲು ಹಸಿರು ಬಣ್ಣದ ಬಟ್ಟೆಗಳಿಗೂ ಕ್ಯಾನ್ ವಾಸ್, ಡ್ರಿಲ್ ಅಥವಾ ಹಾಲಂಡ್ ಬಟ್ಟೆಗಳಿಗೂ ಖಾಕಿಯೆಂದು ಕರೆಯುವುದು ರೂಢಿಯಾಗಿದೆ. ಮೊದಲಿಗೆ ಕೇವಲ ಹತ್ತಿಯಿಂದಲೇ ತಯಾರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಖಾಕಿ ಉಡುಪುಗಳನ್ನು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಉಣ್ಣೆಯಿಂದಲೂ ತಯಾರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಒಂದು ಕಾಲಕ್ಕೆ ಕೇವಲ ಸೈನಿಕರ ಉಡುಪಾಗಿದ್ದ ಖಾಕಿ ಕ್ರಮೇಣ ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳ, ಕಾರ್ಖಾನೆ ಮೊದಲಾದೆಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಕಾರ್ಮಿಕರ, ಬಾಲಚಮೂಗಳ, ಎಂಜಿನಿಯರುಗಳ ಸಮವಸ್ತ್ರವಾಗಿದೆ. ಖಾಕಿ ಬಟ್ಟೆ ಬಣ್ಣ ಹೋಗುವುದಿಲ್ಲ. ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಬಾಳಿಕೆ ಬರುತ್ತದೆಯಲ್ಲದೆ, ಬಹಳ ಅಗ್ಗ.
ಈಗಲೂ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪೊಲೀಸರು, ಹೋಂಗಾರ್ಡುಗಳು, ಎ.ಸಿ.ಸೆ., ಎನ್.ಸಿ.ಸಿ. ಮತ್ತು ಸ್ವಯಂಸೇವಕ ದಳಗಳವರು ಖಾಕಿ ಸಮವಸ್ತ್ರವನ್ನು ಧರಿಸುವುದುಂಟು. ಶಾಲೆಗೆ ಹೋಗುವ ಮಕ್ಕಳು ಸಹ ವಿವಿಧ ನಮೂನೆಯ ಖಾಕಿ ಸಮವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸಮಾನತೆ, ಏಕತೆ ಮೊದಲಾದ ಭಾವೈಕ್ಯದ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ಮೂಡಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಇದು ಸಫಲವಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ಚೀಲ, ರೇಡಿಯೋ, ಫ್ಯಾನ್, ಸೋಫ, ಮೆತ್ತೆ ಮೊದಲಾದವನ್ನು ಮುಚ್ಚುವ ಹೊದಿಕೆಗಳು ಹಾಗೂ ಹಾಸಿಗೆ ಸುತ್ತುವ ಚೀಲಗಳು, ಡೇರಾಗಳು ಇವೆಲ್ಲಕ್ಕೂ ಖಾಕಿಯನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.
ಖಾಕಿ ಬಟ್ಟೆಯ ನೇಯ್ಗೆಯನ್ನು ಮೂಲೆ ನೇಯ್ಗಯೆಂದು (ಟ್ವೆಲ್) ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ನೇಯ್ಗೆ ಕರ್ಣ (ಡಯಾಗೊನಲ್) ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ. ಈ ಮಾದರಿ ನೇಯ್ಗೆಯ ಖಾಕಿಗೆ ತಡೆತ ಹಾಗೂ ತೊಡಿಕೆಯ ಶಕ್ತಿ ಹೆಚ್ಚಿಗೆಯಿರುತ್ತದೆ. ಸಾಧಾರಣ ನೇಯ್ಗೆಗಿಂತ ನಮ್ಯತೆ ಹಾಗೂ ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕ ಶಕ್ತಿ ಇದರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು. ನೇಯ್ಗೆಯ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯದಿಂದಾಗಿ ಖಾಕಿ ಬಟ್ಟೆಗಳು ಬೇಗ ಕೊಳೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಮೂಲೆ ನೇಯ್ಗೆಯಲ್ಲಿ ಎಡಗೈ ಬಲಗೈ ಎಂದು ಎರಡು ಬಗೆ. ಖಾಕಿ ಬಟ್ಟೆಗೆ ಗಂಧಕ ಬಣ್ಣಗಾರಿಕೆ (ಸಲ್ಫರ್ ಡೈಯಿಂಗ್) ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಬಾಳಿಕೆ ಬರುವಂಥದು; ಒಗೆತ ಮತ್ತು ಬೆವರುಗಳಿಗೆ ತಡೆದು ಬರುವಂಥದು. ಆದರೆ ಅತಿಯಾಗಿ ಕ್ಲೋರಿನಿನಿಂದ ಚೆಲುವೆ ಮಾಡಿದರೆ ಬಣ್ಣ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಬಣ್ಣ ಕಟ್ಟುವುದಕ್ಕೆ ಮುಂಚೆ ಬಟ್ಟೆಯ ಮೊದಲಿನ ಬಣ್ಣವನ್ನು ತೆಗೆದು ಹಾಕುತ್ತಾರೆ. ಅನಂತರ ಬಣ್ಣದ ತೊಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ನೆನೆಸಿ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿಟ್ಟು ಉತ್ಕರ್ಷಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇಲ್ಲವೆ ಪೊಟ್ಯಾಸಿಯಂ ಬೈಕ್ರೊಮೇಟ್ ಮತ್ತು ಅಸಿಟಿಕಾಮ್ಲಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿ ಬೇಕಾದ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳತ್ತಾರೆ. ಇಂಥ ಉತ್ಕರ್ಷಣದಿಂದ ಗಂಧಕ ಸಲ್ಫೂರಿಕ್ ಆಮ್ಲವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತನೆಹೊಂದಿ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ನಾಶ ಮಾಡಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ವಹಿಸಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ರಾಸಾಯನಿಕ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿನ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ತೊಳೆದು ತೆಗೆಯಬೇಕು. ಅತಿಯಾದ ತಾಪ ಮತ್ತು ಬಣ್ಣದ ತೊಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿನ ಕ್ಷಾರತೆಯಿಂದಾಗಿ ಬಣ್ಣ ಬಟ್ಟೆಯ ಒಳಗೆ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಇಳಿಯುತ್ತದೆ. ಕೆಲಕಾಲ ಒಣಗಿಸಿದ ತರುವಾಯ ಬಟ್ಟೆ ನುಣುಪಾಗಿ ನವುರಾಗುತ್ತದೆ.
ವರ್ಗ:ಬಟ್ಟೆಗಳು ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಐಸೊಪ್ರೊಪೈಲ್ ಆಲ್ಕೊಹಾಲ್
ರಾಸಾಯನಿಕ ಗುಣಗಳು
200 ಸೆಂ. ಉಷ್ಣತೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಂದ್ರತೆ 0.7856. ಕುದಿಯುವ ಬಿಂದು 82.40 ಸೆಂ.ನೀರು ಮತ್ತು ಆಗಾರ್ಯ್‌ನಿಕ್ ಲೀನಕಾರಿಗಳೊಡನೆ ಬೆರೆಯುವುದು. ನೀರಿನೊಡನೆ ನಿಯತ ಕುದಿಮಿಶ್ರಣ (ಕುದಿಯುವ ಬಿಂದು 80.40 ಸೆಂ.) ಕೊಡುವುದು. ಈ ಮಿಶ್ರಣದಲ್ಲಿ ಗಾತ್ರಾನುಸಾರ 91% ಆಲ್ಕೊಹಾಲ್ ಇರುತ್ತದೆ. ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಎಣ್ಣೆಯಲ್ಲಿ ಹಲವು ಭಾರವಾದ ಹೈಡ್ರೊಕಾರ್ಬನುಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಇವನ್ನು ವಿಭಜನಾತಂತ್ರಕ್ಕೆ ಗುರಿಪಡಿಸಿದಾಗ ದೊರೆಯುವ ಕಿರಿಯ ಹೈಡ್ರೊಕಾರ್ಬನುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರೊಪೈಲೀನ್ ಸಹ ಒಂದು. ಇದನ್ನು 90%-95% ಸಲ್ಫ್ಯೂರಿಕ್ ಆಮ್ಲದಲ್ಲಿ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಿ ಅನಂತರ ನೀರು ಸೇರಿಸಿ ಕುದಿಸಿದರೆ ಐಸೊಪ್ರೊಪೈಲ್ ಆಲ್ಕೊಹಾಲ್ ಬಟ್ಟಿ ಇಳಿಯುವುದು; ಸ್ವಲ್ಪ ಐಸೊಪ್ರೊಪೈಲ್ ಈಥರ್ ಉಪವಸ್ತುವಾಗಿ ದೊರೆಯುವುದು. ಈ ಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಕೆಳಕಂಡ ಸಮೀಕರಣಗಳು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ.
ತಯಾರಿಕೆ
ಅಸಿಟೋನನ್ನು ಸೋಡಿಯಂ ಅಮಾಲ್ಗಮ್‍ನಿಂದ ಅಪಕರ್ಷಿಸಿದಾಗ ಅಥವಾ 1500-1800 ಸೆಂ. ಉಷ್ಣತೆಯಲ್ಲಿ ಒತ್ತಡ ಹೇರಿ ನಿಕ್ಕಲ್ ಅಥವಾ ತಾಮ್ರ ವೇಗವರ್ಧಕದ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ಹೈಡ್ರೊಜನನ್ನು ಕೂಡಿಸಿದಾಗ ಐಸೊಪ್ರೊಪೈಲ್ ಆಲ್ಕೊಹಾಲ್ ಉಂಟಾಗುವುದು.
ಲಕ್ಷಣಗಳು
ಐಸೊಪ್ರೊಪೈಲ್ ಆಲ್ಕೊಹಾಲಿಗೆ ದ್ವಿತೀಯಕ ಆಲ್ಕೊಹಾಲುಗಳಿಗೆ ಇರಬೇಕಾದ ಸಮಸ್ತ ಲಕ್ಷಣಗಳೂ ಇವೆ.
ಉಪಯೋಗಗಳು
ಇದರ ಮುಖ್ಯ ಉಪಯೋಗ ಅಸಿಟೋನ್ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ. ಸ್ಫೋಟಕಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ಕುಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅಗಾಧ ಪ್ರಮಾಣದ ಅಸಿಟೋನ್ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. 3000ಸೆಂ. ಉಷ್ಣತೆಗೆ ಕಾಯಿಸಿದ ತಾಮ್ರದ ತಂತಿಬಲೆಯೊಂದರ ಮೂಲಕ ಐಸೊಪ್ರೊಪೈಲ್ ಆಲ್ಕೊಹಾಲಿನ ಆವಿಯನ್ನು ಹಾಯಿಸಿ ಆಸಿಟೋನ್ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಐಸೊಪ್ರೊಪೈಲ್ ಆಲ್ಕೊಹಾಲ್ ನೀರು ಘನೀಭವಿಸುವುದನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಮೋಟಾರ್ ವಾಹನಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುವ ನೀರು ಹೆಪ್ಪುಗಟ್ಟದಿರಲು ಇದನ್ನು ನೀರಿನೊಡನೆ ಸೇರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಉಗುರಿನ ಪಾಲಿಷ್, ಕ್ಷೌರಕ್ಕೆ ಉಪಯೋಗಿಸುವ ಲೋಷನ್, ಅಂಗರಾಗಗಳು, ಸುಗಂಧಗಳು, ಥೈಮಾಲ್ ಇತ್ಯಾದಿಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಐಸೊಪ್ರೊಪೈಲ್ ಆಲ್ಕೊಹಾಲಿನ ಪಾತ್ರವಿದೆ. ಇದರ ಎಸ್ಟರುಗಳು ಮೆರುಗೆಣ್ಣೆಗಳಿಗೆ (ಲಾಕ್ವರ್ಸ್‌) ಉತ್ತಮ ಲೀನಕಾರಿಗಳು.
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
ವರ್ಗ:ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಂಯುಕ್ತಗಳು ವರ್ಗ:ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ
ಜಿಲ್ಲಾ ಕೇಂದ್ರ ಸಹಕಾರಿ ಬ್ಯಾಂಕ್, ವಿಜಯಪುರ
ವಿಜಯಪುರದ ಜಿಲ್ಲಾ ಕೇಂದ್ರ ಸಹಕಾರಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ 1919ರ ಜೂಲೈ 28ರಂದು ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿದೆ.
ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಸರಿಸುಮಾರು 32 ಜಿಲ್ಲಾ ಕೇಂದ್ರ ಸಹಕಾರಿ ಬ್ಯಾಂಕ್​ಗಳಿವೆ ಹಾಗೂ ಅನೇಕ ಶಾಖೆಗಳಿವೆ. ಅವುಗಳ ಪೈಕಿ ಶತಮಾನ ಕಂಡ ಬ್ಯಾಂಕ್​ಗಳು ಬೆರಳೆಣಿಕೆಯಷ್ಟು. ಅದರಲ್ಲಿ ವಿಜಯಪುರದ ಡಿಸಿಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಕೂಡ ಒಂದು. ಇಂದಿನ ಆಧುನಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಡಿಸಿಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್​ಗಳು ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣಗೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆ. ಇತರ ಬ್ಯಾಂಕ್​ಗಳಿಗೆ ಮಾದರಿಯಾಗುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಡಿಸಿಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್​ಗಳು ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ವಿಜಯಪುರ ಡಿಸಿಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸಹ ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿದೆ.
ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣ
ಗ್ರಾಹಕರ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುವ, ಮನೆ ಬಾಗಿಲಿಗೆ ಸೌಲಭ್ಯ ಕಲ್ಪಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಂಕ್​ಗಳು ಇದೀಗ ಡಿಜಿಟಲೀಕರಣದತ್ತ ಹೆಜ್ಜೆ ಹಾಕಿವೆ. ಗ್ರಾಹಕರ ಅನುಕೂಲಕ್ಕಾಗಿ ಡಿಜಿಟಲ್ ಲಾಕರ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಎಟಿಎಂ, ಮೊಬೈಲ್ ಎಟಿಎಂ ವ್ಯಾನ್​ಗಳಂತಹ ಸೌಕರ್ಯಗಳನ್ನು ಗ್ರಾಹಕರ ಮನೆ ಬಾಗಿಲಿಗೆ ತಲುಪಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ವಿಜಯಪುರದ ಡಿಸಿಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಕೂಡ ಮೊಬೈಲ್ ಎಟಿಎಂ ವ್ಯಾನ್​ಗೆ ಚಾಲನೆ ನೀಡಿ, ಬ್ಯಾಂಕ್ ವಹಿವಾಟುಗಳಿಗೆ ಡಿಜಿಟಲ್ ಸ್ಪರ್ಶ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.
ಎಟಿಎಂ
ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಎಟಿಎಂಗಳಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಗ್ರಾಮೀಣರು ಸುಮಾರು 15ರಿಂದ 20 ಕಿ.ಮೀ. ದೂರದ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ಹೋಗಿ ಹಣ ಪಡೆಯಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಅದನ್ನು ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲಾ ಕೇಂದ್ರ ಸಹಕಾರ ಬ್ಯಾಂಕ್ ದೂರ ಮಾಡಿದೆ. ಮೊಬೈಲ್ ಎಟಿಎಂ ವ್ಯಾನಿನಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಬ್ಯಾಂಕಿನ ಕಾರ್ಡ್ ಬಳಸಿ ಹಣ ಪಡೆಯಬಹುದು. ಈ ವ್ಯಾನ್ ಹಳ್ಳಿಹಳ್ಳಿಗೂ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದು, ಯಾವುದೇ ಬ್ಯಾಂಕಿನ ಎಟಿಎಂ ಕಾರ್ಡ್ ಬಳಸಿ ಹಣ ಪಡೆಯಬಹುದಾಗಿದೆ. ಈ ಮೊಬೈಲ್ ಎಟಿಎಂ.
ಶತಮಾನದ ಸಂಭ್ರಮ
1919ರ ಜೂಲೈ 28ರಂದು ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ವಿಜಯಪುರ ಡಿಸಿಸಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಇದೀಗ ಒಂದು ಶತಮಾನ ಪೂರೈಸುತ್ತಿದೆ. 2018ರ ಜು.28ಕ್ಕೆ 100ನೇ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಕಾಲಿಟ್ಟಿದೆ. ಬ್ಯಾಂಕ್ ಈವರೆಗೆ 13 ಜನ ಅಧ್ಯಕ್ಷರನ್ನು ಕಂಡಿದೆ. ಪಾಂಡುರಂಗರಾವ್ ದೇಸಾಯಿ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಬ್ಯಾಂಕಿನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ದುಡಿದಿದ್ದಾರೆ. 1997ರಿಂದ ಪ್ರಸಕ್ತ ಸಾಲಿನವರೆಗೂ ಸತತ ಎರಡು ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ಜಿಲ್ಲಾಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಶಿವಾನಂದ ಪಾಟೀಲ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಸ್ಥಾನ
ಈ ಬ್ಯಾಂಕ್ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ 2ನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ. ಈಗಾಗಲೇ ಬ್ಯಾಂಕ್ 100ನೇ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಕಾಲಿಟ್ಟಿದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಬಿಜಾಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳು ವರ್ಗ:ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲೆ
ಕೈಗಾರಿಕಾ ಮಂಡಳಿಗಳು
ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳ ಯಜಮಾನರು ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗಿಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಮಬದ್ಧವಾಗಿ ಪರಸ್ಪರ ವಿಚಾರವಿನಿಮಯವನ್ನೇರ್ಪಡಿಸಿ, ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಉತ್ತಮಗೊಳಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ರಚಿತವಾದ ಮಂಡಳಿಗಳು(ಇಂಡಸ್ಟ್ರಿಯಲ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ಸ್). ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕ-ಮಾಲೀಕ ಸೌಹಾರ್ದ ಬೆಳೆಸುವ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಸೂಚಿಸುವಂತೆ ಅಲ್ಲಿಯ ಸರ್ಕಾರ 1916ರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಮಿತಿಯನ್ನು ನೇಮಿಸಿತ್ತು. ಹ್ವಿಟ್ಲಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯಲ್ಲಿ ರಚಿತವಾಗಿದ್ದ ಈ ಸಮಿತಿ 1917ರಲ್ಲಿ ತನ್ನ ವರದಿ ಒಪ್ಪಿಸಿ, ಪ್ರತಿ ಸಂಘಟಿತ ಕೈಗಾರಿಕೆಯಲ್ಲೂ ಒಂದು ಕೈಗಾರಿಕಾ ಮಂಡಳಿಯನ್ನು ನೇಮಿಸಬೇಕೆಂದು ಸಲಹೆ ನೀಡಿತು. ಈ ಮಂಡಳಿಯಲ್ಲಿ ಉದ್ಯಮಿಗಳ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕರ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳಿರಬೇಕೆಂದೂ ಕೈಗಾರಿಕೆಯ ಬೆಳೆವಣಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಬಹುದಾದ ಅಂಶಗಳ ಮೇಲೆ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಸಿ ಉದ್ಯಮ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಈ ಮಂಡಳಿ ತನ್ನ ಸಲಹೆಗಳನ್ನು ಕೊಡತಕ್ಕದ್ದೆಂದೂ ಸಮಿತಿ ಸೂಚಿಸಿತು. ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಕಾಲಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಹ್ವಿಟ್ಲಿ ಕ್ರಮವೆಂದು (ಹ್ವಿಟ್ಲಿ ಸ್ಕೀಂ), ಹ್ವಿಟ್ಲಿ ಮಂಡಳಿಯೆಂದು ಹೆಸರು ಬಂತು.
ಕಾರ್ಮಿಕರ ಉದ್ಯಮದ ನಿರ್ವಹಣೆ
ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಕಾರ್ಮಿಕರೂ ಉದ್ಯಮದ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪನದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವಂತಾಯಿತು. ಅವರಿಗೂ ಉದ್ಯಮದ ಆಗುಹೋಗುಗಳ ಪರಿಚಯ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟು ಅದರ ಮುನ್ನಡೆಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ, ಅವರ ಸಹಕಾರವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದಲ್ಲದೆ ಉದ್ಯಮಿಗಳೊಡನೆ ಅವರ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಉತ್ತಮಗೊಳಿಸುವುದು ಇದರ ಗುರಿ. ಕಾರ್ಮಿಕರು ಉದ್ಯಮದ ನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಬಗೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಬಹುದು. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದುವು ಎರಡು. ಒಂದನೆಯದು ಜಂಟಿ ಸಮಾಲೋಚನೆ, ಇಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಗಿ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ, ಎಂದರೆ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನೀತಿ ನಡಾವಳಿ, ಶಿಷ್ಟತಾಪಾಲನೆಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆ, ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸುಧಾರಣೆ, ಸ್ವಯಂಚಾಲನ (ಆಟೊಮೇಷನ್) ಮುಂತಾದ ವಿಚಾರಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಸಲಹೆ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕಾರ್ಮಿಕರು ಉದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವ ಮತ್ತೊಂದು ಬಗೆಯೆಂದರೆ, ನೇರ ಸಹಭಾಗಿತ್ವ(ಡೈರೆಕ್ಟ್ ಪಾರ್ಟಿಸಿಪೇಷನ್), ಇಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ನಿರ್ದೇಶಕರ ಮಂಡಳಿಗೆ ನೇಮಕವಾಗಿ, ಉದ್ಯಮದ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಎಲ್ಲ ವಿಚಾರಗಳಲ್ಲೂ ಭಾಗವಹಿಸುವರು. ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್, ಸ್ವೀಡನ್ ಮತ್ತು ಸಂಯುಕ್ತಸಂಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿಯ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಕಾರ್ಮಿಕ ನಾಯಕರು ಉದ್ಯಮದ ನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸುವುದರಿಂದ ಉದ್ಯಮದ ಆಗುಹೋಗುಗಳ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಹೊತ್ತುಕೊಂಡಂತಾಗಿ, ಸಾಮುದಾಯಿಕ ಚೌಕಾಸಿಯಲ್ಲಿ ತಾವು ದುರ್ಬಲರಾಗಬೇಕಾಗುತ್ತದೆಂಬುದೇ ಅವರ ಈ ತೀರ್ಮಾನಕ್ಕೆ ಕಾರಣ, ತಮ್ಮ ಹಿತಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಇತ್ಯರ್ಥಕ್ಕಾಗಿ ಜಂಟಿ ಸಮಾಲೋಚನೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಮಾತ್ರ ಅವರ ಒಪ್ಪಿಗೆಯುಂಟು. ಆದರೆ ಬೆಲ್ಜಿಯಂ, ಕೆನಡ, ಫ್ರಾನ್ಸ್, ಇಟಲಿ, ನಾರ್ವೇ, ಸ್ವಿಟ್‍ಜರ್ಲೆಂಡ್, ಪೂರ್ವಜರ್ಮನಿ, ಯೂಗೊಸ್ಲಾವಿಯಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕರು ನೇರಸಹಭಾಗಿತ್ವದ ಕ್ರಮವನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡು ನಿರ್ದೇಶಕರ ಮಂಡಳಿಯ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಉದ್ಯಮದ ನಿರ್ವಹಣೆ
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಉದ್ಯಮದ ನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆ 1920ರಿಂದ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿದೆ. ತಾತಾ ಕಬ್ಬಿಣ-ಉಕ್ಕು ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಜಂಟಿ ಸಮಾಲೋಚನೆಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು 1920ರಲ್ಲಿ ಆಚರಣೆಗೆ ತರಲಾಯಿತು. ಇದನ್ನು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಿರುವ ಇನ್ನೆರಡು ಉದ್ಯಮಗಳೆಂದರೆ ದೆಹಲಿ ಬಟ್ಟೆ ಗಿರಣಿ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಅಲ್ಯೂಮಿನಿಯಂ ಕೈಗಾರಿಕೆ. ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಅಷ್ಟು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಲಿಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ ಇತರ ಉದ್ಯಮಿಗಳು ಇದರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಆಸಕ್ತಿ ವಹಿಸಲಿಲ್ಲ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಯೋಜನೆ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಬೇಕಾದರೆ ಉದ್ಯಮಿಗಳಲ್ಲೂ ಕಾರ್ಮಿಕರಲ್ಲೂ ಸಹಕಾರ ಇರಬೇಕಾದ್ದು ಅತ್ಯಗತ್ಯವೆಂಬ ಭಾವನೆ ಎರಡನೆಯ ಪಂಚವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದುಬಂತು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಉದ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕರು, ಉದ್ಯಮಿಗಳು ಮತ್ತು ತಜ್ಞರನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಉದ್ಯಮ ಮಂಡಳಿಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕೆಂಬುದಾಗಿ ಯೋಜನಾ ಆಯೋಗ ಸಲಹೆ ನೀಡಿತು. ಇದರಂತೆ 1956ರಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕರ, ಉದ್ಯಮಿಗಳ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಒಂದು ಆಯೋಗವನ್ನು ಭಾರತದ ಕಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗ ಸಚಿವಾಲಯ ನೇಮಿಸಿತು. ಈ ಆಯೋಗ ಐರೋಪ್ಯ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಸಮಾಡಿ, ಅಲ್ಲಿ ಈ ಬಗ್ಗೆ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿರುವ ಅನೇಕ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಅಧ್ಯಯನಮಾಡಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಜಂಟಿ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪನ ಮಂಡಳಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಬಹುದೆಂದು ಸಲಹೆ ನೀಡಿತು. ಕಾರ್ಮಿಕರ, ಉದ್ಯಮಿಗಳ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಭಾರತೀಯ ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಮ್ಮೇಳನ 1957ರಲ್ಲಿ ಸಮಾವೇಶಗೊಂಡು, ಆಯೋಗದ ಸಲಹೆಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿ ಜಂಟಿ ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವಂತೆ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿತು. ಇದರ ಮೇರೆಗೆ ಸರ್ಕಾರ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿ ಮೊದಲಿಗೆ ಹಲವು ಖಾಸಗಿ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರಿ ಉದ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಜಂಟಿ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪನ ಮಂಡಳಿಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಕೊಟ್ಟಿತು. ಕ್ರಮೇಣ ಇವುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಿತು. 1965ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ 36 ಸರ್ಕಾರಿ ಉದ್ಯಮಗಳಲ್ಲೂ, 61 ಖಾಸಗಿ ಉದ್ಯಮಗಳಲ್ಲೂ ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಜಾರಿಯಲ್ಲಿತ್ತು.ಭಾರತದ ಜಂಟಿ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪನ ಮಂಡಳಿಗಳಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಮತ್ತು ಉದ್ಯಮಿಗಳ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಸಮಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮಂಡಳಿಯಲ್ಲೂ 6 ರಿಂದ 12 ಮಂದಿ ಸದಸ್ಯರಿರುವುದುಂಟು. ಈ ಮಂಡಳಿಗಳ ಕಾರ್ಯಭಾರಗಳು ಮೂರು : ಮೊದಲನೆಯದಾಗಿ ಇದು ಉದ್ಯಮದ ಆಗುಹೋಗುಗಳ ಪರಿಚಯ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಉದ್ಯಮಿಗಳಿಂದ ಉದ್ಯಮದ ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ, ಉತ್ಪನ್ನ, ವಿಕ್ರಯ, ಉತ್ಪಾದನ ಕ್ರಮಗಳು, ವಾರ್ಷಿಕ ಆಸ್ತಿ-ಹೊಣೆ ಪಟ್ಟಿ, ಲಾಭ ನಷ್ಟ ತಃಖ್ತೆ ಅಲ್ಲದೆ ಭವಿಷ್ಯತ್ ವಿಕಾಸದ ಯೋಜನೆ ಮುಂತಾದವನ್ನು ಕುರಿತು ವಿಷಯ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಜಂಟಿ ಸಮಾಲೋಚನೆ ಇದರ ಎರಡನೆಯ ಕಾರ್ಯಭಾರ. ಉದ್ಯಮಿಗಳು ಅನೇಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಮಂಡಳಿಯ ಸದಸ್ಯರ ಸಲಹೆ ಕೇಳುತ್ತಾರೆ. ಉದ್ಯೋಗದ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ಥಾಯೀ ನಿಯಮಾವಳಿಯ ಜಾರಿ, ಹೊಸ ಉತ್ಪಾದನ ಕ್ರಮಗಳ ಅನುಷ್ಠಾನ, ಯಾವುದೇ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸುವುದು ಇಲ್ಲವೇ ಖೋತಾ ಮಾಡುವುದು ಮುಂತಾದವುಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮಂಡಳಿಯಲ್ಲಿ ಸಮಾಲೋಚನೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಮೂರನೆಯದಾಗಿ, ಕಾರ್ಮಿಕರ ಕ್ಷೇಮ ಸುರಕ್ಷತೆಯ ಕ್ರಮಗಳ ಪಾಲನೆ, ಕೆಲಸದ ವೇಳಾಪಟ್ಟಿ ಮತ್ತು ರಜಾದಿನಗಳ ಪಟ್ಟಿಗಳ ತಯಾರಿಕೆ, ಉತ್ತಮವಾದ ಸಲಹೆಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಬಹುಮಾನ ವಿನಿಯೋಗ ಮುಂತಾದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನೂ ಇದು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
ಜಂಟಿ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪನ ಮಂಡಳಿಗಳ ಕಾರ್ಯಭಾರ
ಜಂಟಿ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪನ ಮಂಡಳಿಗಳ ಕಾರ್ಯಭಾರಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಜಂಟಿ ಸಮಾಲೋಚನೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಉದ್ಯಮದ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪನದಲ್ಲೂ ನೇರವಾಗಿ ಸಹಭಾಗಿಗಳಾಗುವ ಅವಕಾಶ ಇರುವುದು ವ್ಯಕ್ತವಾಗುತ್ತದೆ. ಕಾರ್ಮಿಕರು ನಿರ್ದೇಶಕ ಮಂಡಳಿಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಾಗದೆಯೆ ಉದ್ಯಮದ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪನದಲ್ಲಿ ಭಾಗಿಗಳಾಗುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಉದ್ಯಮದ ಕೇವಲ ಸಣ್ಣ ಪುಟ್ಟ ನೀತಿಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಅವಕಾಶವುಂಟೇ ಹೊರತು ಪ್ರಮುಖ ನೀತಿಗಳ-ಎಂದರೆ ಉತ್ಪನ್ನ, ವಿಕ್ರಯ, ಉತ್ಪಾದನ ಕ್ರಮ, ಉದ್ಯಮ ವಿಕಾಸ ಮೊದಲಾದ ವಿಷಯಗಳ - ಪರಿಶೀಲನೆಗೆ ಅವರಿಗೆ ಅವಕಾಶವಿಲ್ಲ. ಈ ಮಂಡಳಿಗಳು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಉದ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಅನುಕೂಲಗಳು ಕಂಡು ಬಂದಿವೆ. ಉತ್ಪಾದನ ಸಾಧನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಗಳು ವ್ಯರ್ಥವಾಗುತ್ತಿದ್ದದ್ದು ತಗ್ಗಿದೆ; ಕಾರ್ಮಿಕರ ಮತ್ತು ಉದ್ಯಮಿಗಳ ನಡುವೆ ಒಳ್ಳೆಯ ಸಂಬಂಧ ಬೆಳೆದು ಬಂದಿದೆ. ಆದರೆ ಹಲವು ಕಡೆ ಇವು ಅಷ್ಟಾಗಿ ಫಲಕಾರಿಯಾಗಿಲ್ಲ. ಉದ್ಯಮದ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕ ವರ್ಗ ಇದರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಆಸಕ್ತಿವಹಿಸದಿರುವುದು ಇದಕ್ಕೆ ಒಂದು ಕಾರಣ. ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘಗಳಲ್ಲಿಯ ಒಳಜಗಳಗಳಿಂದಾಗಿ ಮಂಡಳಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುವ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಕಡೆ ತೊಂದರೆ ಉದ್ಭವಿಸಿ ಅವು ಕೊನೆಗೊಂಡಿರುವ ಸಂದರ್ಭಗಳೂ ಉಂಟು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಕೈಗಾರಿಕೆ
ಖೇಡಾ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ
1918ರ ಖೇಡಾ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹವು ಬ್ರಿಟೀಷ್‌ ಭಾರತದ ಗುಜರಾತಿನ ಖೇಡಾ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ರೈತರ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ನಡೆದ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹವಾಗಿದ್ದು, ಚಂಪಾರಣ್‌ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹದ ನಂತರ ಬ್ರಿಟೀಷ್‌ ಸರ್ಕಾರದ ಧೋರಣೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಹಮ್ಮಿಕೊಂಡ ಎರಡನೇ ದೊಡ್ಡ ಚಳುವಳಿಯಾಗಿದೆ ಹಾಗೂ ಭಾರತೀಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಂಗ್ರಾಮದ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ.
ನಾಯಕರು
ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿ ಚಳುವಳಿಯ ನಾಯಕತ್ವವನ್ನು ವಹಿಸಿದ್ದರು ಹಾಗೂ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಸರ್ದಾರ್ ವಲ್ಲಭಬಾಯಿ ಪಟೇಲರು ಪ್ರಮುಖ ನಾಯಕರಾಗಿದ್ದರು. ಉಳಿದಂತೆ, ಇಂದುಲಾಲ್ ಯಗ್ನಿಕ್, ಶಂಕರಲಾಲ್ ಬ್ಯಾಂಕರ್, ಮಹದೇವ್ ದೇಸಾಯಿ, ನರಹರಿ ಪರೀಕ್, ಅಮ್ರಿತ್‌ ಲಾಲ್‌ ಥಕ್ಕರ್‌, ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್ ಪಾಂಡ್ಯ ಮತ್ತು ರವಿಶಂಕರ್ ವ್ಯಾಸ್.
ಹಿನ್ನೆಲೆ
ಪ್ಲೇಗ್, ಬರ, ಕ್ಷಾಮ ಮತ್ತು ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಗಳಿಂದ‌ ಖೇಡಾದ ರೈತರು ಆಗಾಗಲೇ ಬೆಳೆ ನಷ್ಟವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾ ಕಂಗಾಲಾಗಿದ್ದರು. ಕಾರಣ ಖೇಡಾದ ರೈತರು ಮತ್ತು ಪಟಿದಾರರು ವಾರ್ಷಿಕ ತೆರಿಗೆ ವಿನಾಯಿತಿಯನ್ನು ಆಗ್ರಹಿಸಿ, ಬ್ರಿಟೀಷ್‌ ಸರ್ಕಾರದ ಮೊರೆ ಹೋದರು. ಪಾರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಕುರಿತಾಗಿ ಅಮ್ರಿತ್‌ ಲಾಲ್‌ ಥಕ್ಕರ್‌ ವರದಿಯೊಂದನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಿ ಗುಜರಾತಿನ ಕಮೀಷನರರ ಗಮನಕ್ಕೂ ತಂದಿದ್ದರು. ಜೊತೆಗೆ ಮೋಹನ್ ಲಾಲ್‌ ಪಾಂಡ್ಯ ಮತ್ತು ಶಂಕರಲಾಲ್‌ ಫರೀಕರು ಗಾಂಧಿ ಚಳುವಳಿಗೆ ಧುಮುಕುವ ಮುನ್ನವೇ ಬಾಂಬೆ ಶಾಸನ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಸರ್ದಾರ್‌ ಪಟೇಲರ ಮತ್ತು ಗೋಕುಲ್‌ ದಾಸ್‌ ಫರೇಖ್‌ರ ಮುಖಾಂತರ ವಿಚಾರ ಮಂಡಿಸಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಇದರಿಂದ ಯಾವುದೇ ಲಾಭವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಬದಲಾಗಿ, ತೆರಿಗೆ ಪಾವತಿಸದಿದ್ದಲ್ಲಿ ರೈತರ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಜಪ್ತಿ ಮಾಡುವುದಾಗಿ ಹಾಗೂ ಅವರನ್ನು ಬಂಧಿಸುವುದಾಗಿಯೂ ಸರ್ಕಾರ ಬೆದರಿಕೆ ಹಾಕಿತು.
ಹೋರಾಟದ ಗತಿ
ಸರ್ಕಾರದ ಭೂ ಕಂದಾಯ ನಿಯಮದಂತೆ ೪ ಆಣೆಗೂ ಕಡಿಮೆ ಬೆಳೆಯ ಫಸಲು ಬಂದ ರೈತರಿಗೆ ವಾರ್ಷಿಕ ತೆರಿಗೆ ವಿನಾಯಿತಿ ನೀಡಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ಸರ್ಕಾರದ ಅಧಿಕೃತ ವರದಿ ಖೇಡಾದ ರೈತರ ಬೆಳೆಗಳು ೪ ಆಣೆಗೂ ಅಧಿಕವಾಗಿವೆ ಎಂದು ದಾಖಲಿಸಿದ್ದವು. ಆದರೆ ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ರೈತರ ಬೆಳೆಗಳು ೪ ಆಣೆಗೂ ಕಡಿಮೆ ಫಸಲಿನದ್ದಾಗಿದ್ದವು. ಖೇಡಾದ ರೈತರು ಪ್ರತಿಭಟಿಸುವ ಸಂದರ್ಭ ಗಾಂಧಿ ಗುಜರಾತ್‌ ಸಭಾದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದರು. ಗಾಂಧಿ ಇದನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ, ಕಂದಾಯ ವಿನಾಯಿತಿ ಕೋರಿ ಹಲವಾರು ಅರ್ಜಿಗಳನ್ನು ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಬರೆದರೂ ಯಾವುದೇ ಫಲ ಸಿಗಲಿಲ್ಲ. ಕ್ರಮೇಣ ಅವರು ಅವರ ಸಹಚರರು ಮತ್ತು ರೈತರೊಡನೆ ಸಮಾಲೋಚಿಸಿ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಆಗ್ರಹಿಸಿದರು. ಖೇಡಾದ ವಕೀಲರಾಗಿದ್ದ ಪಟೇಲರ ಮತ್ತು ಇಂದುಲಾಲ್‌ ಯಗ್ನಿಕ್ ರು ಗಾಂಧಿಯೊಂದಿಗೆ ಕೈ ಜೋಡಿಸಿ ಚಳುವಳಿಯನ್ನು ಅಹಮದಾಬಾದ್‌ ಮತ್ತು ವಡೊದರ ಜಿಲ್ಲೇಗಳಿಗೂ ವಿಸ್ತರಿಸಿದರು. ಶಂಕರಲಾಲರು, ಮಹದೇವ್‌ ದೇಸಾಯಿ, ನರಹರಿ ಪರೀಕ್‌, ಮೋಹನ್ಲಾಲ್‌ ಪಾಂಡ್ಯ ಮತ್ತು ರವಿಶಂಕರ ವ್ಯಾಸರು ಗ್ರಾಮಾಂತರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸಿ, ಚಳುವಳಿಯನ್ನು ಇನ್ನಷ್ಟು ವಿಸ್ತರಿಸಿದರು. ಗಾಂಧಿ ಶಕ್ತಿಯಿದ್ದರೂ ಯಾವುದೇ ಬೆದರಿಕೆಗೊಳಪಡದೆ ನಯಾಪೈಸೆಯನ್ನೂ ತೆರಿಗೆಯಾಗಿ ಪಾವತಿಸದಂತೆ ರೈತರಲ್ಲಿ ಮನವಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಖೇಡಾದ ರೈತರಿಂದ ಬ್ರಿಟೀಷ್‌ ಬೊಕ್ಕಸಕ್ಕೆ ಒಂದು ನಾಣ್ಯವೂ ಸಂದಾಯವಾಗಲಿಲ್ಲ.
ಪರಿಣಾಮಗಳು
ಚಳುವಳಿ ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಎಚ್ಚೆತ್ತ ಸರ್ಕಾರವು ಒಂದು ವರ್ಷದವರೆಗೆ ಖೇಡಾದಲ್ಲಿ ಕಂದಾಯ ಸಂಗ್ರಹಿಸದಂತೆ ಮೇಲ್ನೋಟಕ್ಕೂ, ಪಾವತಿಸುವ ಶಕ್ತಿ ಇರುವವರಿಂದ ಸಂಗ್ರಹಿಸುವಂತೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೂ ಗುಪ್ತ ಆದೇಶ ಹೊರಡಿಸಿತು. ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ಅರಿವಿದ್ದರೂ, ಅವರ ಅಪೇಕ್ಷೆಯೂ ಇದೇ ಆಗಿದ್ದುದರಿಂದ ಗಾಂಧಿ ಆದೇಶವನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡು ಚಳುವಳಿಯನ್ನು ಹಿಂಪಡೆದರು.
ಚಂಪಾರಣ್‌, ಅಹಮದಾಬಾದ್‌ ಗಿರಣಿ ಮುಷ್ಕರ ಮತ್ತು ಖೇಡಾ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹಗಳು ಗಾಂಧಿಯಲ್ಲಿ ರಾಜಕೀಯಾಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಮೂಡಿಸಿ, ಮುಂದೆ ಭಾರತ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಸಂಗ್ರಾಮದ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಗಾಂಧಿಯುಗವು ಆರಂಭವಾಗಲೂ ನಾಂದಿ ಹಾಡಿದವು
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳುವಳಿ
ಪ್ರೀತಿ ಶುಭಚಂದ್ರ
'''ಡಾ. ಪ್ರೀತಿ ಶುಭಚಂದ್ರ''' (Preeti Shubhachandra - 1 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್, 1957), ವಿಮರ್ಶಕಿಯಾಗಿ, ಲೇಖಕಿಯಾಗಿ, ಮಹಿಳಾವಾದಿಯಾಗಿ ಹೆಸರು ಮಾಡಿದವರು. ವರ್ತಮಾನದ ಮಹಿಳಾ ಸಂವೇದನೆ ಅವರ ಬರಹಗಳ ಮೂಲಸೆಲೆ. ವಚನ ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಜೈನ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅವರ ಆಸಕ್ತಿ. ಕಾವ್ಯಾನಂದ ಪುರಸ್ಕಾರ, ಜೈನ ಮಹಾಸಮ್ಮೇಳನದ ಉನ್ನತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಿಗೆ ಭಾಜನರಾಗಿರುವ ಪ್ರೀತಿ, ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ, ಕುವೆಂಪು ಕನ್ನಡ ಅಧ್ಯಯನ ಸಂಸ್ಥೆಯ 50 ವರ್ಷಗಳ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮೊಟ್ಟ ಮೊದಲ ಮಹಿಳಾ ನಿರ್ದೇಶಕಿಯಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದವರು ಪ್ರೀತಿ.
ಸಾಹಿತ್ಯ ವಲಯದಲ್ಲಿ
ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ 'ಪ್ರೀತಿ ಶ್ರೀಮಂಧರ್ ಕುಮಾರ್' ಎನಿಸಿದ್ದರೆ, ಸಾಹಿತ್ಯ ಲೋಕದಲ್ಲಿ 'ಪ್ರೀತಿ ಶುಭಚಂದ್ರ' ಎಂದೇ ಪರಿಚಿತರು. ಸೃಜನಶೀಲ ಬರಹಗಳಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಹಲವಾರು ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸ್ತ್ರೀಸಮಾನತೆ, ಸ್ತ್ರೀಪರ ಜೀವನಪ್ರೀತಿ ಅವರ ಬರಹಗಳ ಪ್ರಮುಖ ಕಾಳಜಿ. ಸ್ತ್ರೀವಾದವನ್ನು ಅವರು ಹೀಗೆ ಅರ್ಥೈಸುತ್ತಾರೆ:
ಸ್ತ್ರೀ ಪುರುಷರ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಸಿದ್ಧಉಪಮೆಗಳಿಂದ ಹೇಳುವ ಯಾವ ಬಗೆಯನ್ನು ಅವರು ಒಪ್ಪುವುದಿಲ್ಲ. 'ವೀಣೆ-ವೈಣಿಕ', 'ನದಿ-ಸಾಗರ' ಇಂತಹ ಹೋಲಿಕೆಗಳು ಮತ್ತೊಂದು ಬಗೆಯಲ್ಲಿ ಅಸಮಾನತೆಯನ್ನೇ ಮುಂದಿಡುತ್ತವೆ ಎಂಬುದು ಅವರ ನಿಲುವು. ಮಹಿಳಾವಾದವು ಪಠ್ಯಕ್ರಮದ ಭಾಗವಾಗಬೇಕು ಎಂಬುದು ಅವರ ಆಶಯ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಲೇಖಕಿಯರು ವರ್ಗ:ಬದುಕಿರುವ ಜನರು
ಒತ್ತಡ
thumb|ಒಂದು ಮುಚ್ಚಿದ ಧಾರಕದೊಳಗೆ ಕಣಗಳ ಘರ್ಷಣೆಗಳಿಂದ ವಿನಿಯೋಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಒತ್ತಡ
ಒತ್ತಡ(ಚಿಹ್ನೆp or P) ಎಂದರೆ ಒಂದು ವಸ್ತುವಿನ ಮೇಲ್ಮೈಗೆ ಲಂಬವಾಗಿ ವಿಸ್ತೀರ್ಣದ (ಈ ವಿಸ್ತೀರ್ಣದ ಮೇಲೆ ಬಲವು ಹಂಚಿಕೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿ ಏಕಮಾನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಯೋಗಿಸಲಾದ ಬಲ. ಮಾಪಕದ ಒತ್ತಡವೆಂದರೆ ಪರಿವೇಷ್ಟಕ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ಸಾಪೇಕ್ಷವಾಗಿರುವ ಒತ್ತಡ. ಪ್ಯಾಸ್ಕಲ್ ಒತ್ತಡದ ಎಸ್ಐ ಏಕಮಾನವಾಗಿದೆ. ಒತ್ತಡವು ಒಂದು ಅದಿಶ ಪರಿಮಾಣವಾಗಿದೆ.
ಒತ್ತಡವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದು ಒತ್ತಡಮಾಪಕದಲ್ಲಿನ ದ್ರವದ ಪಂಕ್ತಿಯನ್ನು ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸುವ ಅದರ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದಿಂದ ಅಳೆಯಲಾಗುವುದರಿಂದ, ಒತ್ತಡಗಳನ್ನು ಹಲವುವೇಳೆ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ದ್ರವದ ಆಳವಾಗಿ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ (ಉದಾ. ನೀರಿನ ಇಷ್ಟು ಸೆಂಟಿಮೀಟರ್‌ಗಳು, ಪಾದರಸದ ಇಷ್ಟು ಮಿಲಿಮೀಟರ್‌ಗಳು ಅಥವಾ ಪಾದರಸದ ಇಷ್ಟು ಅಂಗುಲಗಳು). ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯ ಆಯ್ಕೆಗಳೆಂದರೆ ಪಾದರಸ ಮತ್ತು ನೀರು; ನೀರು ವಿಷಯುಕ್ತವಾಗಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಸುಲಭವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಾಗಿದ್ದರೆ, ಪಾದರಸದ ಸಾಂದ್ರತೆಯು ಹೆಚ್ಚಿರುವುದರಿಂದ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಅಳೆಯಲು ಹೆಚ್ಚು ಗಿಡ್ಡನೆಯ ಪಂಕ್ತಿಯನ್ನು ಬಳಸುವುದನ್ನು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿಸುತ್ತದೆ. ವಿಶ್ವದ ಬಹುತೇಕ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ರಕ್ತದೊತ್ತಡವನ್ನು ಪಾದರಸದ ಮಿಲಿಮೀಟರ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಅಳೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಶ್ವಾಸಕೋಶದ ಒತ್ತಡಗಳನ್ನು ನೀರಿನ ಸೆಂಟಿಮೀಟರ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಅಳೆಯುವುದು ಈಗಲೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದೆ.
ಬದಲಾಗುವ ಒತ್ತಡಗಳ ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆಯೆಂದರೆ, ಒಂದು ಬೆರಳನ್ನು ಗೋಡೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಶಾಶ್ವತ ಪ್ರಭಾವ ಮಾಡದೇ ಒತ್ತಬಹುದು; ಆದರೆ, ಅದೇ ಬೆರಳು ರೇಖನ ಸೂಜಿಯನ್ನು ಒತ್ತಿದರೆ ಗೋಡೆಯನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಹಾನಿಗೊಳಿಸಬಹುದು. ಮೇಲ್ಮೈ ಮೇಲೆ ಪ್ರಯೋಗಿಸಲಾದ ಬಲವು ಸಮಾನವಾಗಿದ್ದರೂ, ರೇಖನ ಸೂಜಿಯು ಹೆಚ್ಚು ಒತ್ತಡವನ್ನು ಪ್ರಯೋಗಿಸುತ್ತದೆ ಏಕೆಂದರೆ ಬಿಂದುವು ಆ ಬಲವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಚಿಕ್ಕ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುತ್ತದೆ. ಒತ್ತಡವು ಘನ ಗಡಿರೇಖೆಗಳಿಗೆ ಅಥವಾ ದ್ರವದ ಕ್ರಮವಿಲ್ಲದ ವಿಭಾಗಗಳ ಉದ್ದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿ ಬಿಂದುವಿನಲ್ಲಿ ಈ ಗಡಿರೇಖೆಗಳಿಗೆ ಅಥವಾ ವಿಭಾಗಗಳಿಗೆ ಲಂಬವಾಗಿ ಪ್ರಸಾರಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಒತ್ತರದಿಂದ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಒತ್ತಡವನ್ನು ಒಂದು ಅದಿಶ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಒತ್ತಡದ ಋಣಾತ್ಮಕ ಪ್ರವಣತೆಯನ್ನು ಬಲ ಸಾಂದ್ರತೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಮತ್ತೊಂದು ಉದಾಹರಣೆಯೆಂದರೆ ಒಂದು ಚಾಕೂ. ಚಪ್ಪಟೆಯಾದ ಪಾರ್ಶ್ವದಿಂದ ಒಂದು ಹಣ್ಣನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರೆ, ಬಲವು ದೊಡ್ಡ ವಿಸ್ತೀರ್ಣದ ಉದ್ದಕ್ಕೆ ಹರಡಿರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಅದು ಕತ್ತರಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಅಂಚನ್ನು ಬಳಸಿದರೆ, ಅದು ಸಲೀಸಾಗಿ ಕತ್ತರಿಸುತ್ತದೆ. ಕಾರಣವೇನೆಂದರೆ ಚಪ್ಪಟೆಯಾದ ಪಾರ್ಶ್ವವು ಹೆಚ್ಚು ದೊಡ್ಡ ಮೇಲ್ಮೈ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ (ಕಡಿಮೆ ಒತ್ತಡ), ಮತ್ತು ಹಾಗಾಗಿ ಅದು ಹಣ್ಣನ್ನು ಕತ್ತರಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ತೆಳು ಪಾರ್ಶ್ವವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡಾಗ, ಮೇಲ್ಮೈ ಪ್ರದೇಶವು ಕಡಿಮೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಹಾಗಾಗಿ ಅದು ಹಣ್ಣನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಮತ್ತು ಬೇಗನೇ ಕತ್ತರಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಒತ್ತಡದ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಅನ್ವಯದ ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ
ಓಕ್
ಓಕ್: ಫೇಗೇಸಿ ಕುಟುಂಬದ ಕ್ವರ್ಕಸ್ ಜಾತಿಗೆ ಸೇರಿದ ಸುಮಾರು ಮುನ್ನೂರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಖ್ಯೆಯ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನುಳ್ಳ ಮರಗಳು ಮತ್ತು ಪೊದರುಗಳು. ಈ ಜಾತಿ ಪ್ರಪಂಚದ ಉತ್ತರಾರ್ಧಗೋಳದ ಸಮಶೀತೋಷ್ಣ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದರೂ ಏಷ್ಯ ಹಾಗೂ ಅಮೆರಿಕ ಖಂಡಗಳ ಉಷ್ಣವಲಯದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಎತ್ತರವಾದ ಮತ್ತು ತಂಪಾದ ಹವೆಯುಳ್ಳ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ, ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕ, ಮೆಕ್ಸಿಕೋ, ಯುರೋಪ್, ರಷ್ಯದ ಕಾಕಸಸ್ ಪರ್ವತಗಳು, ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಪ್ರದೇಶ ಮುಂತಾದುವುಗಳಲ್ಲೂ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಹಿಮಾಲಯ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 23 ಪ್ರಭೇದಗಳು ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದ ದೊರೆಯುವ ನಾಟ ಮತ್ತು ಚರ್ಮ ಹದ ಮಾಡುವುದಕ್ಕೆ ಉಪಯೋಗಿಸುವ ಟ್ಯಾನಿನುಗಳಿಗಾಗಿ ಇದನ್ನು ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲೆಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುತ್ತಾರೆ.
ದೊಡ್ಡ ಮರವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವ ಓಕ್ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 60-80 ಅಡಿಗಳ ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಅನುಕೂಲವಾಗಿದ್ದಲ್ಲಿ 100-150 ಅಡಿಗಳವರೆಗೂ ಬೆಳೆಯುವುದುಂಟು. ಕೆಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳು ಮಾತ್ರ ದೊಡ್ಡ ಪೊದೆಯಂತೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಅದ್ವಿತೀಯವೆನಿಸದಿದ್ದರೂ ಒರಟೊರಟಾದ, ಭಾರಿ ಸುತ್ತಳತೆಯ, ಬುಡವನ್ನೂ ಅಂಕುಡೊಂಕಾದ ರೆಂಬೆಗಳನ್ನೂ ಉಳ್ಳ ಈ ಮರಗಳು ನಿಜಕ್ಕೂ ಭವ್ಯವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಮೆಕ್ಕಲುಮಣ್ಣಿನ ನೆಲದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಜೇಡಿಮಣ್ಣಿನ ನೆಲದಲ್ಲಿ ಇವು ಸಮೃದ್ದವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಕೆಲವು ಬಗೆಯವು ಮರಳು ಅಥವಾ ಕಲ್ಲುನೆಲಗಳಿಗೇ ಸೀಮಿತಗೊಂಡಿದ್ದು ಸಣ್ಣ ಪೊದೆ ಅಥವಾ ಕುರುಚಲು ಗಿಡಗಳಂತೆ ಬೆಳೆಯುವುದುಂಟು. ಓಕ್ ಜಾತಿಯ ಕೆಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳು ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಎಲೆಗಳುದುರುವ ಮತ್ತೆ ಕೆಲವು ನಿತ್ಯಹರಿದ್ವರ್ಣದ ಮರಗಳ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿವೆ. ಭಾರತದ ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ ಬಹುಪಾಲು ಸಸ್ಯಗಳು ನಿತ್ಯಹರಿದ್ವರ್ಣದ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿವೆ.
ಈ ಮರದ ಎಲೆಗಳು ಪರ್ಯಾಯ ಜೋಡಣೆ ಹೊಂದಿದ್ದು, ಸಾಮಾನ್ಯ ಪತ್ರಗಳಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳ ಅಂಚು ನಯವಾಗಿರಬಹುದು, ಹಲ್ಲಿನಂಥ ಏಣುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರಬಹುದು ಅಥವಾ ಹಾಲೆಗಳಾಗಿ ಸೀಳಾಗಿರಬಹುದು. ಕಾಂಡದ ತೊಗಟೆಯ ಮೇಲ್ಮೈವಿನ್ಯಾಸವೂ ಒಂದೊಂದು ಪ್ರಭೇದದಲ್ಲೂ ಬೇರೆ ಬೇರೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅದು ನಯವಾಗಿರಬಹುದು, ಶಲ್ಕಗಳಿಂದ ಕೂಡಿರಬಹುದು, ಸಣ್ಣ ಫಲಕಗಳಿಂದ ಕೂಡಿರಬಹುದು ಅಥವಾ ಅಸಮರೂಪದ ಏಣುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರಬಹುದು. ಈ ಮರದ ಹೂಗಳು ಏಕಲಿಂಗಿಗಳು. ಒಂದೇ ಮರದಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಹೂಗೊಂಚಲುಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಡುತ್ತವೆ. ಗಂಡು ಹೂಗೊಂಚಲುಗಳು ರೆಂಬೆಗಳಿಂದ ಕೆಳಮುಖನಾಗಿ ತೂಗಾಡುತ್ತಿದ್ದು ಪ್ರತಿಯೊಂದರಲ್ಲಿಯೂ ಅನೇಕ ಹೂವುಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಒಂದೊಂದು ಹೂವಿನಲ್ಲಿಯೂ 4-7 ಹಾಲೆಗಳುಳ್ಳ ಪುಷ್ಪಪತ್ರಗಳು, 4-12 ಕೇಸರಗಳು ಇರುತ್ತವೆ. ಹೆಣ್ಣುಹೂ ಗೊಂಚಲು ಕದಿರುಗೊಂಚಲು (ಸ್ಪೈಕ್) ಮಾದರಿಯದು. ಒಂದೊಂದು ಹೂವಿನಲ್ಲಿಯೂ 6 ಹಾಲೆಗಳ ಪುಷ್ಪಪತ್ರವೂ 3-5 ಕೋಶಗಳುಳ್ಳ ಅಂಡಾಶಯವೂ ಇರುತ್ತವೆ. ಪ್ರತಿ ಕೋಶದಲ್ಲಿರುವ ಅಂಡಕಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಎರಡು, ಅಂಡಾಶಯವನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದಂತೆ ಅನೇಕ ಉಪಪತ್ರಗಳ (ಬ್ರ್ಯಾಕ್ಟ್‌್ಸ) ಇನ್ವಲ್ಯೂಕರ್ ಇರುತ್ತವೆ. ಕಾಯಿ ವಿಶಿಷ್ಟ ಬಗೆಯದಾಗಿದ್ದು ಒಂದೇ ಬೀಜವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಅದನ್ನು ಎಕಾರ್ನ್ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.
ಸೈಕ್ಲೊಬಲಾನಸ್ ಗುಂಪಿನ ಓಕ್ಗಳಲ್ಲಿ ಅಂಡಾಶಯವನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿದಿರುವ ಉಪಪತ್ರಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಕೂಡಿಕೊಂಡು ಉಂಗುರಗಳಂಥ ಇನ್ವಲ್ಯೂಕರ್ಗಳಾಗಿರುತ್ತವೆ.
ಲ್ಯೂಕೊಬಾಲಾನಸ್ ಗುಂಪಿನ ಓಕುಗಳಲ್ಲಿ ಅಂಡಾಶಯದ ಸುತ್ತ ಇರುವ ಉಪಪತ್ರಗಳು ಬಿಡಿಬಿಡಿಯಾಗಿದ್ದು, ಸುರುಳಿಯಾಕಾರದಲ್ಲಿ ಜೋಡಿಸಿಕೊಂಡಿರುತ್ತವೆ. ಕಾಯಿಗಳು ಒಂದೇ ಬೆಳೆವಣಿಗೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ (ಗ್ರೋಯಿಂಗ್ ಸೀಸನ್) ಪಕ್ವವಾಗುತ್ತವಲ್ಲದೆ, ಮರದಿಂದ ಉದುರಿದ ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಮೊಳಕೆಯೊಡೆಯುತ್ತವೆ. ಈ ಉಪಜಾತಿಯ ಓಕ್ಗಳಿಗೆ ಬಿಳಿಯ ಓಕ್ಗಳೆಂದು ಹೆಸರು.
ಎರಿತ್ರೊಬಲಾನಸ್ ಉಪಜಾತಿಯ ಓಕ್ಗಳನ್ನು ಕೆಂಪು ಅಥವಾ ಕಪ್ಪು ಓಕ್ಗಳೆನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅಂಡಾಶಯದ ಸುತ್ತ ಇರುವ ಉಪಪತ್ರಗಳು ಬಿಡಿಬಿಡಿಯಾಗಿದ್ದು ಸುರುಳಿಯಕಾರದಲ್ಲೇ ಜೋಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತವೆ. ಕಾಯಿಗಳು ಪಕ್ವವಾಗುವುದಕ್ಕೆ ಎರಡು ಬೆಳೆವಣಿಗೆಯ ಕಾಲವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಮೊಳಕೆಯೊಡೆಯುವುದು ಚಳಿಗಾಲ ಕಳೆದು, ಮತ್ತೆ ವಸಂತಕಾಲ ಬಂದಾಗ ಮಾತ್ರ.
ಓಕ್ ಮರಗಳು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಬದುಕುವುವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿರುವ ಕೆಲವು ಓಕ್ ವೃಕ್ಷಗಳು 1,500ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ವಯಸ್ಸಿನವೆಂದು ತಿಳಿದಿದೆ. ಯಾರ್ಕ್ಶೈರಿನ ಹಳ್ಳಿಯೊಂದರಲ್ಲಿರುವ ಓಕ್ಮರ ಕ್ರೈಸ್ತಮತದ ಉದಯಕ್ಕೂ ಮುಂಚಿನದೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಎಪಿರಸ್ ಬೆಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿರುವ ಡೋಡೋನಾದ ಓಕ್ ಮರದಡಿ ಗ್ರೀಕರ ಮುಖ್ಯದೇವತೆಯಾದ ಜ್ಯೂಸ್ ತನ್ನ ಆರಾಧಕರಿಗೆ ಬೋಧನೆ ಮಾಡಿದನೆಂದು ಪ್ರತೀತಿಯಿದೆ.
ಉಪಯುಕ್ತತೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಓಕ್ ಮರದ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಬಹಳ ಮುಖ್ಯವಾದವು. ಹಲವಾರು ಬಗೆಯ ಕೆಲಸಗಳಿಗೆ ಈ ಮರ ಉಪಯೋಗವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಅತ್ಯಂತ ಗಟ್ಟಿಮರಗಳಲ್ಲೊಂದಾಗಿ ದೃಢತೆಗೂ ಬಾಳಿಕೆಗೂ ಹೆಸರಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿನ ಎಳೆಗಳ ವಿನ್ಯಾಸ ತುಂಬ ಸೊಗಸಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಉತ್ತಮ ತರದ, ಸುಂದರವಾದ ಮರದ ಸಾಮಾನುಗಳನ್ನು ಮಾಡಬಹುದು. ಒಂದು ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಉಕ್ಕು ಮತ್ತಿತರ ಲೋಹಗಳ ಬಳಕೆ ಬರುವುದಕ್ಕೆ ಮುನ್ನ, ಹಡಗು, ದೋಣಿಗಳ ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲಿ ಈ ಮರ ಬಹುವಾಗಿ ಉಪಯೋಗವಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಅಲ್ಲದೆ ಪೀಪಾಯಿಗಳು, ಪೀಠೋಪಕರಣಗಳು, ವ್ಯವಸಾಯದ ಉಪಕರಣಗಳು, ಪೆಟ್ಟಿಗೆ, ಬೀರು, ಸಂಪುಟಗಳು, ಹಿಡಿಗಳು, ಗಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸುವ ಆಸರೆಗಂಬಗಳು, ಬೇಲಿಯ ಕಂಬಗಳು, ಮನೆ ಕಟ್ಟಲು ಉಪಯೋಗಿಸುವ ಹಲಗೆಗಳು, ತೊಲೆಗಳು, ರೈಲೆ ಸ್ಲೀಪರುಗಳು, ಕೊಡೆಗಳ ಹಿಡಿಗಳು, ಮರದ ಸೇತುವೆಗಳು ಇವೆಲ್ಲಕ್ಕೂ ಓಕ್ ಮರ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದ ಕೆಲಸಗಳಿಗೆ ಕೆಂಪು ಮತ್ತು ಬಿಳಿಯ ಬಗೆಯ ಓಕುಗಳೆರಡೂ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತಿದ್ದರೂ ಬಿಳಿಯ ಓಕ್ ಉತ್ತಮ ದರ್ಜೆಯದೆಂದು ಹೆಸರಾಗಿದ್ದು ಅದರ ಉಪಯೋಗ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಬಿಳಿಯ ಓಕುಗಳಾದ ಕ್ವ.ಆಲ್ಬ, ಕ್ವ.ಸ್ಟೆಲ್ಲೇಟ, ಕ್ವ.ವರ್ಜಿನಿಯಾನ, ಕ್ವ.ಮ್ಯಾಕ್ರೊಕಾರ್ಪ, ಕ್ವ.ಮಾಂಟಾನ ಹಾಗೂ ಕೆಂಪು ಓಕ್ಗಳಾದ ಕ್ವ.ವೆಲುಟಿನ, ಕ್ವ.ಬೋರಿಯಾಲಿಸ್, ಕ್ವ.ಶುಮಾರ್ಡಿಯೈ, ಕ್ವ.ನೈಗ್ರ, ಕ್ವ.ಕಾಕ್ಸಿನಿಯ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ಕ್ವ. ಡೈಲೆಟೇಟ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಈ ಕೆಲಸಗಳಿಗೆ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಕ್ವ.ರೋಬರ್ ಮತ್ತು ಕ್ವ.ಪೆಟ್ರಿಯ ಇವನ್ನೂ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.
ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಅತಿಮುಖ್ಯವಾದ ಇನ್ನೊಂದು ಪ್ರಭೇದವೆಂದರೆ ಕ್ವ.ಸೂಬರ್ ಎಂಬುದು, ಕಾರ್ಕ್ ಓಕ್ ಎಂಬ ಸಾಮಾನ್ಯ ಹೆಸರುಳ್ಳ ಈ ಮರದಿಂದ ಕಾರ್ಕನ್ನು ತೆಗೆಯುತ್ತಾರೆ. ಸೀಸೆಗಳಿಗೆ ಬಿರಟೆಗಳು, ಪಾದರಕ್ಷೆಗಳ ತಳಗಳು, ಕೃತಕ ಕೈಕಾಲುಗಳು ಮತ್ತು ಲಿನೋಲಿಯಂ ಮುಂತಾದವುಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬಹಳವಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಮರವನ್ನು ಯುರೋಪಿನ ಪೋರ್ಚುಗಲ್, ಸ್ಪೇನ್, ಫ್ರಾನ್ಸ್‌, ಇಟಲಿಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಆಫ್ರಿಕ ದೇಶಗಳಾದ ಆಲ್ಜೀರಿಯ ಮೊರಕೊ ಮತ್ತು ಟ್ಯೂನಿಸಿಯಗಳಲ್ಲಿ ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ಬೆಳೆಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿನ ಕಾರ್ಕ್ ಮರಗಳ ಕಾಡುಗಳು ವಿಸ್ತೀರ್ಣ ಸುಮಾರು 2 ದಶಲಕ್ಷ ಹೆಕ್ಟೇರುಗಳು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಕಿನ ವಾರ್ಷಿಕ ಉತ್ಪನ್ನ ಸುಮಾರು 3,40,000 ಮೆಟ್ರಿಕ್ ಟನ್ನುಗಳು. ಇದರಲ್ಲಿನ ಸುಮಾರು ಅರ್ಧಪಾಲು ಪೋರ್ಚುಗಲ್ಲಿನಿಂದ ಬರುತ್ತವೆ. ಭಾರತ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು 2-3 ಮಿಲಿಯನ್ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಬೆಲೆಬಾಳುವ 3,000 ಟನ್ ಕಾರ್ಕನ್ನು ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಇಷ್ಟು ಮುಖ್ಯವಾದ ಕಾರ್ಕ್ ಓಕ್ ಮರವನ್ನು ಭಾರತದ ನೀಲಗಿರಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುವ ಪ್ರಯತ್ನ ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ (ನೋಡಿ- ಕಾರ್ಕ್).
ಇನ್ನು ಕೆಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳಾದ ಕ್ವ.ಏಜಿಲೋಪ್ಸ್‌, ಕ್ವ.ಮಾಂಟಾನ, ಕ್ವ.ವೆಲುಟಿನ ಹಾಗೂ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಕ್ವ.ಇನ್ಕಾನ, ಕ್ವ.ಇನ್ಫೆಕ್ಟೋರಿಯ ಹಾಗೂ ಕ್ವ.ಲ್ಯಾಮೆಲ್ಲೋಸ ಇವುಗಳ ತೊಗಟೆಯಿಂದ ಚರ್ಮ ಹದ ಮಾಡುವುದಕ್ಕೆ ಉಪಯೋಗಿಸುವ ಟ್ಯಾನಿನ್ ಎಂಬ ವಸ್ತುವನ್ನು ತೆಗೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಓಕ್ ಮರದ ಕಾಯಿಗಳು ಕಾಡಿನ ಸಣ್ಣಪುಟ್ಟ ಮೃಗಗಳ ಪ್ರಧಾನವಾದ ಆಹಾರ; ಅಲ್ಲದೆ ಅವುಗಳಲ್ಲಿನ ಅಧಿಕ ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶದಿಂದಾಗಿ ಹಂದಿಗಳಿಗೆ ಆಹಾರವಾಗಿಯೂ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಹಲವಾರು ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ನೆರಳಿಗಾಗಿ ಮತ್ತು ಶೋಭೆಗೆಂದು ಇಂಗ್ಲೆಂಡು, ಅಮೆರಿಕಗಳಲ್ಲಿ ಉದ್ಯಾನಗಳಲ್ಲೂ ರಸ್ತೆಗಳ ಅಂಚಿನಲ್ಲೂ ಬೆಳಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ರೀತಿ ಬೆಳೆಸುವ ಓಕ್ ಮರಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ವ.ಇಲೆಕ್ಸ್‌, ಕ್ವ.ಸೆರ್ರಿಸ್, ಕೆವ.ಬೋರಿಯಾಲಿಸ್, ಕ್ವ.ಅಗ್ರಪೋಲಿಯ, ಕ್ವ.ಕಾಕ್ಸಿನಿಯ, ಕ್ವ.ಪಾಲುಸ್ಟ್ರಿಸ್, ಕ್ವ.ಕ್ರೈಸೋಲೆಪಿಸ್, ಕ್ವ.ಮ್ಯಾಕ್ರೊಕಾರ್ಪ, ಕ್ವ.ನೈಗ್ರ ಮತ್ತು ಕ್ವ.ವೆಲುಟಿನ ಇವು ಮುಖ್ಯ ಪ್ರಭೇದಗಳು.
ಓಕ್ ಮರದ ಹಲವಾರು ಕಳಪೆ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಉರುವಲಾಗಿಯೂ ಇದ್ದಲಿನ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲೂ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವು ಬಗೆಯ ಓಕ್ ಎಲೆಗಳನ್ನು ದನಗಳಿಗೆ ಮೇವಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕ್ವರ್ಕಸ್ ಇನ್ಕಾನ ಪ್ರಭೇದದ ಕಾಯಿಗಳನ್ನು ಔಷಧಿಯಾಗಿ, ಗುಹ್ಯರೋಗ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಅಜೀರ್ಣರೋಗಗಳ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಮೂತ್ರೋತ್ತೇಜಕವಾಗಿಯೂ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಗ್ರೀಷ್ಮ ಋತುವಿನಲ್ಲಿ ಬಹುಪಾಲು ಬಗೆಯ ಓಕುಗಳು ತಮ್ಮ ಎಲೆಗಳ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಬದಲಿಸುತ್ತವೆ. ಅಲ್ಲಿಯವರೆಗೂ ಹಸಿರು ಬಣ್ಣದಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದ ಎಲೆಗಳು ಕಿತ್ತಳೆ, ಕಡುಗೆಂಪು, ಹಳದಿ, ನೇರಿಳೆ, ಕಂದು ಹೀಗೆ ಹಲವಾರು ಬಣ್ಣಗಳನ್ನು ತಾಳುತ್ತ ಹೋಗುತ್ತವೆ. ಈ ನೋಟವಂತೂ ಅತಿರಮ್ಯವಾಗಿರತ್ತದೆ.
ಬೀಜಗಳನ್ನು ಅಥವಾ ತುಂಡುಗಳನ್ನು ನೆಟ್ಟು ಓಕ್ ಮರಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಳಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲದೆ ತೋಟಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುವುದಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದ ಕೆಲವು ತಳಿಗಳನ್ನು ಗ್ರಾಫ್ಟ್‌ ಮಾಡಿಯೊ ಲೇಯರುಗಳ ಮೂಲಕವೊ ಪಡೆದು ಬೆಳೆಸುತ್ತಾರೆ.
ಓಕ್ ಮರಗಳಿಗೆ ಹಲವಾರು ಬಗೆಯ ರೋಗಗಳು, ಪೀಡೆಗಳು ಅಂಟುತ್ತವೆ, ಮೈಕ್ರೋಸ್ಫೀರ ಕ್ವರ್ಸಿನ ಎಂಬ ಬೂಷ್ಟು ರೋಗ ತಗುಲಿ ಎಲೆಗಳ ಮೇಲೆ ಬಿಳಿಯ ಚುಕ್ಕಿಗಳನ್ನು, ಮಚ್ಚೆಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ. ಕೆಲವು ಬಾರಿ ರೋಗ ಉಲ್ಬಣಗೊಂಡು ಓಕ್ ಮರಗಳು ಸಾಯುವುದೂ ಉಂಟು, ಈ ರೋಗವನ್ನು ಬೋರ್ಡೊ ಮಿಶ್ರಣವನ್ನು ಸಿಂಪಡಿಸುವುದರಿಂದ ತಡೆಯಬಹುದು. ಕೆಲವು ಓಕ್ ಮರಗಳ ಬೇರಿಗೆ ರೊಸೆಲಿನ ಕ್ವರ್ಸಿನ ಎಂಬ ಇನ್ನೊಂದು ಬಗೆಯ ಬೂಷ್ಟು ರೋಗವೂ ಅಂಟುತ್ತದೆ.
ಕೆಲವು ಜಾತಿಯ ಪತಂಗಗಳ ಕಂಬಳಿಹುಳುಗಳು, ಡಿಂಭಗಳು ಎಲೆಗಳನ್ನು ಸಂಪುರ್ಣವಾಗಿ ತಿಂದುಹಾಕಿ ಮರಗಳಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಹಾನಿಯನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ. ಟಾಟಿರ್ರ್‌ಕ್ಸ್‌ ವಿರಿಡಾನ ಎಂಬ ಪತಂಗ ಬ್ರಿಟನ್ನಲ್ಲಿ ಓಕ್ ಮರಗಳಿಗೆ ತಗುಲಿ ಅವುಗಳ ಎಲೆಗಳು ಸುರುಟಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಮಾಡಿ ನಷ್ಟವನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ವಿಮಾನಗಳ ಮೂಲಕ ಕೀಟರೋಧಕಗಳನ್ನು ಸಿಂಪಡಿಸುವುದರಿಂದ ತಡೆಗಟ್ಟಬಹುದು.
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಅಗ್ನಿಮಂಥ
ಅಗ್ನಿಮಂಥ ಒಂದು ಮಧ್ಯಮ ಗಾತ್ರದ ಪೊದೆಸಸ್ಯ. ಇದನ್ನು ಸಂಸ್ಕ್ರತದಲ್ಲಿ ಅಗ್ನಿಮಂಥ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. (Premna Serratifolia )ಪ್ರೇಮ್ನಾ ಸೆರಾಟಿಫೋಲಿಯಾ ಎಂಬುವುದು ಇದರ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹೆಸರು ಇದು ಮೇ ಮತ್ತು ನವೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳ ನಡುವೆ ಹೂ ಮತ್ತು ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತದೆ. ಹೂಬಿಡುವ ಋತುವಿನಲ್ಲಿ ಇದು ಅಸಂಖ್ಯ ಚಿಟ್ಟೆಗಳು ಮತ್ತು ಜೇನ್ನೊಣಗಳನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತದೆ.
ಬೆಳೆಯುವ ಪ್ರದೇಶ
ಇದು ಬಹುತೇಕವಾಗಿ ತೇವಾಂಶವುಳ್ಳ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಕಡಲತೀರಗಳು ಮತ್ತು ಮ್ಯಾಂಗ್ರೋವ್ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇವುಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಅಗ್ನಿಮಂಥ ಮರವು ಫಿಲಿಪೈನ್ಸ್ನಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸೆಬು ದ್ವೀಪದ ಜಲವಾಸಿ ಅರಣ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ "ಕುಲಾವಿನ್" ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ವಿವರಣೆ
ಅಗ್ನಿಮಂಥ ಮರಗಳು ೭ಮೀ ಎತ್ತರ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಎಲೆಗಳು ಸರಳವಾಗಿ ಅಭಿಮುಖವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಎಲೆಗಳು ೪-೧೪ಮೀ ತೆಳುವಾಗಿ ಮೃದುತ್ವದಿಂದ ಕೂಡಿರುತ್ತವೆ. ಬುಡ ಚೂಪಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಹೂಗಳು ದ್ವಿಲಿಂಗಿ ಬಣ್ಣ ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹಸಿರು-ಬಿಳುಪು ಬಣ್ಣ ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಹೂವುಗಳಿಗೆ ಸಣ್ಣ ತೊಟ್ಟುಗಳಿರುತ್ತವೆ.
ಔಷಧೀಯ ಉಪಯೋಗಗಳು
ಸಸ್ಯವನ್ನು ಭಾರತೀಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಔಷಧದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. 'ಅಗ್ನಿಮಂಥ' ದಶಮೂಲ ಸಸ್ಯಗಳ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಘಟಕಾಂಶವಾಗಿದೆ. ಅಗ್ನಿಮಂಥವನ್ನು ಎಲ್ಲಾ ವಿಧದ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳ (ನರ ಮತ್ತು ಮಸ್ಕ್ಯುಲೋಸ್ಕೆಲಿಟಲ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ರೋಗಗಳು), ಉರಿಯೂತದ ಕಾಯಿಲೆಗಳು, ನರಶೂಲೆ, ಸಂಧಿವಾತ, ರಕ್ತಹೀನತೆ, ಮಲಬದ್ಧತೆ ಹಾಗೂ ಸಾಮಾನ್ಯ ಶೀತದ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ, ಅಗ್ನಿಮಂಥದ ಬೇರುಗಳು ಮತ್ತು ಮೂಲ ತೊಗಟೆಯನ್ನು ಅಗ್ನಿಮಾಂದ್ಯ,ಅಜೀರ್ಣ ಹಾಗೂ ವಾತವಿಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ mantha-uses-side-effects-dose-research/
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಆಳ್ವಾಸ್ ಶೋಭವನ ವರ್ಗ:ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯಗಳು
ಭದ್ರಾಕ್ಷಿ
ಭದ್ರಾಕ್ಷಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ವೆಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯನ್ ಎಲ್ಮ್ ಅಥವಾ ಬೇ ಸಿಡಾರ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಗೌಜುಮಾ ಅಲ್ಮಿಫೋಲಿಯಾ (Guazuma ulmifolia Lam.) ಅಥವಾ ಗೌಜುಮಾ ಟೊಮೆಂಟೋಸಾ (Gauzuma tomenteosa H. B. K.) ಎನ್ನುವುದು ಇದರ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹೆಸರು. ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲುಗಳು ಮತ್ತು ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಮಧ್ಯಮ ಗಾತ್ರದ ಮರವಾಗಿದೆ. ಇದೊಂದು ಹೂಬಿಡುವ ಗಿಡವಾಗಿದ್ದು ೩೦ಮೀ ಎತ್ತರ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಭದ್ರಾಕ್ಷಿಯು ಮಾಲ್ವೇಸಿಯ ಸಸ್ಯ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ.
=ಸಾಮಾನ್ಯ ಹೆಸರುಗಳು=
=ವಿವರಣೆ= ಈ ಮರದ ಕಾಯಿಗಳು ರುದ್ರಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ಹೋಲುವುದರಿಂದ ಮತ್ತು ರುದ್ರಾಕ್ಷಿ ಮರದ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರದೆ ಇರುವುದರಿಂದ ಭದ್ರಾಕ್ಷಿ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಭದ್ರಾಕ್ಷಿ ೩೦ ಮೀಟರ್ ಎತ್ತರ ಮತ್ತು ೩೦-೪೦ಸೆಂ.ಮೀ ವ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಎಲೆಗಳು ಅಂಡಾಕಾರವಾಗಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒರಟಾದ ರಚನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಈ ಜಾತಿಯ ಸಸ್ಯಗಳು ವರ್ಷದ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಏಪ್ರಿಲ್ ನಿಂದ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ವರೆಗೆ ಹೂಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತವೆ. ಬೀಜಗಳನ್ನು ನೆಡುವುದಕ್ಕೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಕುದಿಯುವ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ೩೦ ಸೆಕೆಂಡುಗಳ ಕಾಲ ನೆನೆ ಹಾಕುತ್ತಾರೆ. ತಾಜಾ ಬೀಜಗಳನ್ನು ನೆಟ್ಟ ೭-೧೪ ದಿನಗಳ ನಂತರ ಸಸ್ಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸುತ್ತದೆ.
=ಉಪಯೋಗ= ಭದ್ರಾಕ್ಷಿ ಮರವನ್ನು ಆಂತರಿಕ ಮರಗೆಲಸ, ಬೆಳಕಿನ ನಿರ್ಮಾಣ, ಪೆಟ್ಟಿಗೆಗಳು, ಕ್ರೇಟುಗಳು, ಶೂ ಕೊಂಬುಗಳು, ಉಪಕರಣದ ಹಿಡಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಇದ್ದಿಲುಗಳಿಗಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಶುಷ್ಕ ಪ್ರದೇಶದ ಶುಷ್ಕ ಋತುವಿನ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಜಾನುವಾರುಗಳಿಗೆ ಭದ್ರಾಕ್ಷಿಯನ್ನು ಮೇವಾಗಿ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಇದನ್ನು ಜಮೈಕಾದಲ್ಲಿ ಮೇವಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಹಣ್ಣುಗಳು ಮತ್ತು ಎಲೆಗಳನ್ನು ಕುದುರೆ ಹಾಗೂ ಜಾನುವಾರುಗಳಿಗೆ ಆಹಾರವಾಗಿ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪೋರ್ಟೊ ರಿಕೊದಲ್ಲಿ ಹಂದಿಗಳಿಗೆ ಇದರ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
=ಔಷಧೀಯ ಬಳಕೆ= ನೀರಿನಲ್ಲಿ ನೆನೆಸಿರುವ ಪುಡಿಮಾಡಿದ ಭದ್ರಾಕ್ಷಿ ಬೀಜಗಳ ಪಾನೀಯವನ್ನು ಅತಿಸಾರ ಭೇದಿ, ಶೀತ, ಕೆಮ್ಮು, ರಕ್ತಸ್ರಾವ ಮತ್ತು ವಿಷಪೂರಿತ ಕಾಯಿಲೆಗಳಿಗೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಮೂತ್ರವರ್ಧಕವಾಗಿಯೂ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಗಾಯದ ಮೇಲೆ ತೊಗಟೆಯ ಚೂರ್ಣವನ್ನು ಸಿಂಪಡಿಸಿದರೆ, ಆ ಗಾಯವು ಬೇಗ ವಾಸಿಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಟೀ ಮಾಡುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಭದ್ರಾಕ್ಷಿ ಮರದ ಒಣಗಿದ ಎಲೆಗಳಿಂದ ಟೀ ತಯಾರಿಸಿ ದಿನಕ್ಕೆ ಎರಡು ಬಾರಿ ಕುಡಿದರೆ ಜ್ವರ ಕಡಿಮೆ ಆಗುತ್ತದೆ.
=ಉಲ್ಲೇಖ=
ವರ್ಗ:ಆಳ್ವಾಸ್ ಶೋಭವನ ವರ್ಗ:ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯಗಳು
ಗೈಲ್ ಅಶ್ಲೇ
ಗೈಲ್ ಅಶ್ಲೇ(ಜನನ ೨೯ ಜನವರಿ ೧೯೪೧) ಇವರು ಸಂಚಯವಿಜ್ಞಾನಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಈಕೆ ಓಲ್ಡುವಾಯಿ ಗಾರ್ಜ್‍ಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಶಿಲಾಶಾಸ್ತ್ರದ ಅಧ್ಯಯನದಿಂದ ಪ್ರಖ್ಯಾತಿ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ, ಇವರು ಹವಾಮಾನಶಾಸ್ತ್ರ, ಸಮುದ್ರಶಾಸ್ತ್ರ, ಪುರಾತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ ಮುಂತಾದ ಹಲವು ಅಧ್ಯಯನಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಇವರು ಮುಖ್ಯ ಹುದ್ದೆಗಳನ್ನು ಸಹ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ, ಇವರು ಸಂಚಯವಿಜ್ಞಾನ ಹಾಗು ಭೂವಿಜ್ಞಾನ ವಿಭಾಗದ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಸಹ ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಜಿಯೋಲಾಜಿಕಲ್ ಸೊಸೈಟಿ ಆಫ಼್ ಅಮೇರಿಕದ ಎರಡನೆಯ ಮಹಿಳಾ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಸಹ ಆಗಿದ್ದರು. thumb|ಸಂಶೋಧನೆ
ಬಾಲ್ಯ ಮತ್ತು ವಿಧ್ಯಾಭ್ಯಾಸ
ಅಶ್ಲೇ ಮಸ್ಸೆಕುಸೆಟ್ಸ್ ನ ಲಿಯೋಮಿನ್ಸ್ಟರ್‍‍ನಲ್ಲಿ ಗೈಲ್ ಮೌರಿ ಎಂಬ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಜನವರಿ ೨೮ ೧೯೪೧ ರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರಿಗೆ ಭೂವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿದ್ದ ಆಸಕ್ತಿ ಚಿಕ್ಕವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಾ ಹೋಯಿತು, ಇವರ ನೆರೆಮನೆಯವರಾದ ಭೂವಿಜ್ಞಾನದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರು ಇವರನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಯೂನಿವೆರ್ಸಿಟಿ ಆಫ಼್ ಮಸ್ಸೆಕುಸೆಟ್ಸ್, ಆಮ್‍ಹರ್ಸ್ಟ್ ನಲ್ಲಿ ಅಶ್ಲೇ ಅವರು ಬಿ.ಎಸ್.ಸಿ ಭೂವಿಜ್ಞಾನ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ೧೯೬೩ ಲ್ಲಿ ಸ್ನಾತ್ತಕೋತ್ತರ ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು. ಹಾಗೆ ಅವರು ಅದೇ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಎಮ್.ಎಸ್.ಸಿ ಯಲ್ಲಿ ಸ್ನಾತ್ತಕೋತ್ತರ ಪದವಿಯನ್ನು ೧೯೭೨ ರಲ್ಲಿ ಪಡೆದರು. ಇದಾದ ನಂತರ ಇವರು ಡಾಕ್ಟರಲ್ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ಯೂನಿವೆರ್ಸಿಟಿ ಆಫ಼್ ಬ್ರಿಟೀಷ್ ಕೊಲಂಬಿಯಗೆ ತೆರಳಿದರು. ೧೯೭೭ರಲ್ಲಿ ಇವರು ಉಬ್ಬರ ನದಿಗಳ ಮೇಲೆ ಮಾಡಿದ ಸಂಚಯನ ಸಂಶೋಧನೆಗಾಗಿ ಇವರಿಗೆ ಪಿ.ಹೆಚ್.ಡಿ ಪದವಿಯನ್ನು ನೀಡಿ ಸನ್ಮಾನಿಸಲಾಯಿತು.
ವ್ರುತ್ತಿ ಜೀವನ
೧೯೭೭ ರಲ್ಲಿ ಇವರು ಪಿ.ಹೆಚ್.ಡಿ ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು, ರುಟ್ಜರ್ಸ್ ಯೂನಿವೆರ್ಸಿಟಿಯಲ್ಲಿ ಇವರನ್ನು ಖಾಯಂ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ ನೇಮಕ ಮಾಡಿದರು, ಮೊದಲ ೨೩ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಇವರು ಆ ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ಇವರು ಜರ್ನಲ್ ಆಫ಼್ ಸೆಡಿಮೆಂಟರಿ ರಿಸರ್ಚ್‍ನಲ್ಲಿ ಭೂಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಧಾನ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿ, ಇವರ ನೇತೃತ್ವದ ಮೂಲಕ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮತ್ತು ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣು ಭೂವಿಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಷಿಯಾಗಿ ಆದರ್ಶ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಇವರು ಉನ್ನತ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಾದಂತಹ ಎಸ್.ಇ.ಪಿ.ಎಮ್ (ಸೊಸೈಟಿ ಫ಼ಾರ್ ಸೆಡಿಮೆಂಟರಿ ಜಿಯೋಲಜಿ), ಜಿ.ಎಸ್.ಎ (ಜಿಯೋಲಾಜಿಕಲ್ ಸೊಸೈಟಿ ಆಫ಼್ ಅಮೇರಿಕ), ಹಾಗೂ ಎ.ಜಿ.ಐ (ಅಮೇರಿಕನ್ ಜಿಯೋಸೈನ್ಸ್ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್) ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯನ್ನು ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಎನ್.ಎಸ್.ಎಫ಼್ (ನ್ಯಾಷನಲ್ ಸೈನ್ಸ್ ಫ಼ೌಂಡೇಷನ್), ಮತ್ತು ಎನ್.ಆರ್.ಸಿ (ನ್ಯಾಷನಲ್ ರಿಸೋರ್ಸ್ ಕ್ಯಾನಡ)ಗಳಂತಹ ಸಂಚಿತ ಭೂವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧನಾ ನಿರ್ದೇಶನಗಳನ್ನು ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡುವ ಕೇಂದ್ರಗಳಿಗೆ ನಾಯಕತ್ವವನ್ನು ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ಇವರ ಅಧಿಕಾರಾವಧಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿನ ಏಕೈಕ ಮಹಿಳಾ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿದ್ದರು. ಅಮೆರಿಕಾ ಬುಲೆಟಿನ್ ಜಿಯಲಾಜಿಕಲ್ ಸೊಸೈಟಿ (ಸಹಾಯಕ, ೧೯೮೯-೧೯೯೫) ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಜರ್ನಲ್ಗಳ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿದ್ದರು. ಇದರಲ್ಲಿ ಜರ್ನಲ್ ಆಫ್ ಸೆಡಿಮೆಂಟರಿ ರಿಸರ್ಚ್ (ಸಹವರ್ತಿ, ೧೯೮೭-೧೯೯೦ ಮತ್ತು ೧೯೯೨-೧೯೯೫; ಚೀಫ್, ೧೯೯೬-೨೦೦೦) ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮೊದಲ ಮಹಿಳಾ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿದ್ದರು. ಈಕೆ ರುಟ್ಜರ್ಸ್ ಯೂನಿವೆರ್ಸಿಟಿಯಲ್ಲಿ "ಹ್ಯೂಮನ್ ಎವಲ್ಯೂಷನ್ ಆಫ್ ಪ್ಯಾಲೆಯೊಕ್ಲೈಮೇಟ್ ಫ್ರೇಮ್ವರ್ಕ್, ಲೆಸನ್ಸ್ ಫ್ರಮ್ ಓಲ್ಡುವಾಯಿ ಗಾರ್ಜ್, ಟಾಂಜಾನಿಯಾ" ಇದರ ಕುರಿತು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಉಪನ್ಯಾಸವನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಇದಕ್ಕೆ ವೈಸ್ (ವುಮೆನ್ ಇನ್ ಸೈಂಟಿಫ಼ಿಕ್ ಎಡುಕೇಷನ್) ೨೦೧೪ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಚಾರ ನೀಡಿದರು. ಈಕೆಯ ೩೪ ವರ್ಷದ ವೃತ್ತಿ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಇವರು ೯೧ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಸುಮಾರು ೧೫೦ ಪತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನು ಹಲವಾರು ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸಿದ್ದರೆ ಹಾಗು ೮೫ ಆಹ್ವಾನಿತ ಉಪನ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಸಹ ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.
ಗೈಲ್ ಅಶ್ಲೇಯವರ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಓಲ್ಡುವಾಯಿ ಗಾರ್ಜ್‍ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು. ಅಶ್ಲೇ ಅವರ ಸಂಶೋಧನಾ ವೃತ್ತಿಜೀವನವು ಹಿಮನದಿ ಮತ್ತು ಪಾಲಿಯೊಕಾಲಜಿ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿದೆ. ಈಕೆ ಮಾಡಿರುವ ಓಲ್ಡುವಾಯಿ ಗಾರ್ಜ್‍ನಲ್ಲಿನ ಅವಶೇಷಗಳ ಅಧ್ಯಯನಗಳು, ಆರಂಭಿಕ ಹಾರ್ಮಿನಿಡ್ಗಳೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತು ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಮೂಲಗಳಾಗಿರುವ ಅವುಗಳ ಸಂಭಾವ್ಯತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಸ್ಪ್ರಿಂಗ್ಗಳ ಅಧ್ಯಯನಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ. ಗ್ಲೇಶಿಯೇಶನ್ ಕುರಿತಾದ ಇವರ ಕೆಲಸವು ಅಂಟಾರ್ಕ್ಟಿಕ, ಬ್ರೂಕ್ಸ್ ರೇಂಜ್, ಐರ್ಲ್ಯಾಂಡ್, ಮತ್ತು ಈಶಾನ್ಯ ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ನಲ್ಲಿನ ಗ್ಲೇಶಿಯಲ್ ಸ್ಥಿರತೆಯ ಅಧ್ಯಯನಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಯು.ಎಸ್ ಪ್ರದೇಶದ ಕೆಲವು ಪರಿಸರದ ಪ್ರಮುಖ ಜವುಗು ಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ತೇವ ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಇವರು ಪೂರ್ವ ಗ್ಲೇಶಿಯನ್ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಪುರುಷ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗಿದ್ದಂತೆ ೧೯೭೦ ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳಾ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳಿಗೆ ಅವರ ವೃತ್ತಿಜೀವನದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಅವಕಾಶಗಳು ಇರಲಿಲ್ಲ. ಇದು ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಭಾಗಶಃ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದ ಸಾಮಾಜಿಕ ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿರಬಹುದು. ಆದರೂ ಅಶ್ಲೇ ಅವರು ಹಿಂಜರಿಯದೆ ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಖ್ಯಾತಿ ಪಡೆದರು. ಅಶ್ಲೇ ಅವರು ಈಗ ಹಲವಾರು ಪ್ರಗತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದಾರೆ, ಪೂರ್ವ ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿನ ಅವರ ಸಂಶೋಧನೆಯು ಕೀನ್ಯಾ ಮತ್ತು ತಾನ್ಜಾನಿಯ ಪ್ರದೇಶದ ಪೂರ್ವ ಭಾಗದಲ್ಲಿನ ರಿಫ್ಟ್ ಕಣಿವೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಪಾಲಿಯೊನ್ ಪರಿಸರಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ಯಾಲೆಯೊಕ್ಲೈಮೇಟ್ ಮೂಲಗಳನ್ನು ಮರುನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಲು ಈ ಸಂಶೋಧನೆಯ ಮೂಲಕ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಪಾಲಿಯೊಎನ್ವಿರೋನ್ಮೆಂಟ್ ಕುರಿತು ಅವರ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳು ಆಧುನಿಕ ಭೌತಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳ ಅಧ್ಯಯನ ಮತ್ತು ಗ್ಲೇಶಿಯಲ್, ಫ್ಲವಿಯಲ್, ಲ್ಯಾಕ್ರೊಸೈನ್, ಶುಷ್ಕ ಭೂದೃಶ್ಯಗಳಿಂದ ಸಂಗ್ರಹವಾದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿವೆ. ಆಕೆಯ ಇತರ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಸಂಶೋಧನೆಗಳಲ್ಲಿ, ತೇವಾಂಶ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿನ ಭೂಗರ್ಭದ ನೀರಿನ ಉಷ್ಣಾಂಶದ ಇತಿಹಾಸ ಒಂದಾಗಿದೆ ಹಾಗೂ ಕ್ರಿಟಿಕಲ್ ಜೋನ್ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯಲ್ಲಿನ ಸಮಯ ಅನ್ವಯದ ಸಂಶೋಧನೆಯು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
ಪ್ರ್ರಶಸ್ತಿ ಮತ್ತು ಗೌರವಗಳು
ಅಶ್ಲೇ ತನ್ನ ವೃತ್ತಿಜೀವನದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆಯನ್ನು ವಹಿಸಿದ್ದರು ಮತ್ತು ವೃತ್ತಿಪರ ಸಮಾಜಗಳಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿಯೂ ಇದ್ದರು. ೧೯೯೧-೧೯೯೨ ರವರೆಗೆ ಇವರು ಸೊಸೈಟಿ ಆಫ಼್ ಇಕನಾಮಿಕ್ ಆಂಡ್ ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಮಿನರಲೋಜಿಸ್ಟ್ಸ್ ಸೊಸೈಟಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಜಿಯಲಾಜಿಕಲ್ ಸೊಸೈಟಿ ಆಫ್ ಅಮೆರಿಕದ ಈಶಾನ್ಯ ವಿಭಾಗದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ಅಸೋಸಿಯೇಶನ್ ಆಫ಼್ ವುಮೆನ್ ಜಿಯೋಸೈಂಟಿಸ್ಟ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಸಹ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದರು ಹಾಗೂ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ತರುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಮಾಡಿದ ಪ್ರಯತ್ನಗಳಿಗೆ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮತ್ತು ವೃತ್ತಿಪರ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ‍ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ೧೯೯೮-೧೯೯೯ರವರೆಗೆ, ಅವಳು ಜಿಎಸ್ಎ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆ ವಹಿಸಿದ್ದರು ಹಾಗೂ ಅದರ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲೇ ಎರಡನೇ ಮಹಿಳಾ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದರು. ೧೯೯೮ ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಇಂಟರ್ನ್ಯಾಷನಲ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ಆಫ್ ಸೆಡಿಮೆಂಟಲಜಿಸ್ಟ್ಸ್ನ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿಯೂ ತಮ್ಮ ಅಧಿಕಾರಾವಧಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು, ೨೦೦೨ ರವರೆಗೂ ಅವರು ಈ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದರು. ಆಶ್ಲೇ ಅವರು ಜೀವಮಾನದ ಸಾಧನೆಗಾಗಿ ಜಿಯೋಲಾಜಿಕಲ್ ಸೊಸೈಟಿ ಆಫ಼್ ಅಮೇರಿಕದ ಲಾರೆನ್ಸ್ ಎಲ್. ಸ್ಲೊಸ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ೨೦೧೨ ರಲ್ಲಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು.
ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ
ಗೈಲ್‍ ಅಶ್ಲೇರವರು ಮೊದಲು ಸ್ಟುವರ್ಟ್ ಆಶ್ಲೇ ಎಂಬುವವರನ್ನು ಮದುವೆಯಾಗಿದ್ದರು, ಹಾಗೂ ಇವರಿಗೆ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳು ಸಹ ಇದ್ದಾರೆ, ಅಶ್ಲೇರವರು ತಮ್ಮ ೪೧ನೆಯ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಟುವರ್ಟ್ ಅಶ್ಲೇ ಅವರಿಂದ ವಿವಾಹ ವಿಚ್ಛೇದನವನ್ನು ಪಡೆದರು, ನಂತರ ಇವರು ಜೆರೆಮಿ ಡೆಲಾನೆಯೊಂದಿಗೆ ಮರುವಿವಾಹವಾದರು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಭೂವಿಜ್ಞಾನಿ ವರ್ಗ:ಕ್ರೈಸ್ಟ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಯೋಜನೆ-೨೦೧೭-೧೮
ಬಪ್ಪನಾಡು ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ
ಚರಿತ್ರೆ
೮೦೦ ವರ್ಷ ಇತಿಹಾಸವಿರುವ ಬಪ್ಪನಾಡು ದುರ್ಗಾ ಪರಮೇಶ್ವರಿ ದೇವಸ್ಥಾನವು[೧] ಕರ್ನಾಟಕದ ಮೂಲ್ಕಿಯ ಶಾಂಭವಿ ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿ ಇದೆ. ಇದು ಕೋಮು ಸಾಮರಸ್ಯಕ್ಕೆ ಆಧುನಿಕ ದಿನ ಪುರಾಣವಾಗಿದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಮುಸ್ಲಿಂ ವ್ಯಾಪಾರಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾನೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇಂದು ಮುಸ್ಲಿಮರು ಪ್ರಸಾದವನ್ನು (ದೇವತೆಯ ಆಶೀರ್ವಾದ) ಸ್ವೀಕರಿಸಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡುವ ಅಪರೂಪದ ಅಭ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ. ಮಂಗಳೂರಿನಿಂದ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ೨೯ ಕಿ.ಮೀ. ದೂರದಲ್ಲಿದೆ ದೇವಾಲಯದ ಮುಖ್ಯ ದೇವತೆ ಶ್ರೀ ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ ದೇವತೆಯಾಗಿದ್ದು, ಲಿಂಗ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ತುಳುವರಿಂದ 'ಉಳ್ಳಾಲ್ತಿ' ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಈ ದೇವತೆ ಎಲ್ಲ ಜನಾಂಗ ಮತ್ತು ಜಾತಿಗಳಿಂದ ಆರಾಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ದೇವಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಶಾಸನಗಳಲ್ಲಿ,೧೧೪೧ರಲ್ಲಿ, ಹಿಂದೂ-ಅಲ್ಲದವರು ದೀರ್ಘಕಾಲದವರೆಗೆ ದೇವಾಲಯದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಂಡಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದೆ.
ದಂತ ಕಥೆ
ಒಮ್ಮೆ ದರಿಗಾಸುರ ಎಂಬ ರಾಕ್ಷಸನು ಶೋಣಿತಪುರವನ್ನು ಆಳುತ್ತಿದ್ದನು. ಅವನಿಗೆ ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ವಿಷ್ಣುವಿನೊಡನೆ ದ್ವೇಷವಿತ್ತು. ವೈರುಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ದೇವತೆಗಳು ಮತ್ತು ಭಗವಾನ್ ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಸೋಲಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಅವರು ಬ್ರಹ್ಮ ದೇವರನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ ವರವನ್ನು ಪಡೆದರು. ಈ ವರದ ಸಹಾಯದಿಂದ ಅವನು ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ವಿಷ್ಣುವನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದನು ಮತ್ತು ಭಗವಾನ್ ವಿಷ್ಣುವಿನಿಂದ ಯುದ್ಧಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಕಸಿದುಕೊಂಡು ತನ್ನ ಹೆಂಡತಿಗೆ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಿದನು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಪೂಜಾ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಇಡಲು ಹೇಳಿದನು. ಭಗವಾನ್ ವಿಷ್ಣುವು ತನ್ನ ಕಳೆದುಹೋದ ಯುದ್ಧಸಾಮಗ್ರಿಗಳಿಗಾಗಿ ದುಃಖಿಸುತ್ತಿದ್ದಾಗ, ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ ದೇವಿಯು ಏಳು ದೇವತೆ-ಸ್ತ್ರೀಯರ (ಸಪ್ತ-ದುರ್ಗೆಯರು) ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅವನ ಮುಂದೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಳು ಮತ್ತು ರಾಕ್ಷಸನನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವುದಾಗಿ ಭರವಸೆ ನೀಡಿದಳು.
ಈ ಸಪ್ತ-ದುರ್ಗೆಯರು ಗುಳಿಗ ಎಂಬ ದೇವತೆಯೊಂದಿಗೆ ಶೋಣಿತಪುರಕ್ಕೆ ಹೋದರು. ಸಪ್ತ-ದುರ್ಗೆಯರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬಳಾದ ಭಗವತಿಯು ದರಿಗಾಸುರ ಎಂಬ ರಾಕ್ಷಸನು ನದಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಲು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಅವನ ಮುಂದೆ ಒಬ್ಬ ಮುದುಕಿಯ ವೇಷ ಧರಿಸಿ ಊಟಕ್ಕಾಗಿ ಬೇಡಿಕೊಂಡಳು. ದರಿಗಾಸುರನು ಅರಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ ತನ್ನ ಹೆಂಡತಿಯೊಂದಿಗೆ ಊಟವನ್ನು ಕೇಳಲು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದನು. ಮತ್ತು ಊಟ ಸಿಗದಿದ್ದರೆ ಹೇಳು ಎಂದು ಹೇಳಿದಳು. ಅದರಂತೆ ಭಗವತಿ ದೇವಿಯು ದರಿಗಾಸುರನ ಅರಮನೆಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿ ಅವನ ಹೆಂಡತಿಯನ್ನು ಭೇಟಿಯಾದಳು ಆದರೆ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಯುದ್ಧಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಹಿಂದಿರುಗಿಸುವಂತೆ ಕೇಳಿಕೊಂಡಳು. ದರಿಗಾಸುರನ ಹೆಂಡತಿ ಹಿಂತಿರುಗಲು ವಿರೋಧಿಸಿದರೆ, ಭಗವತಿಯು ತನ್ನ ಹೆಂಡತಿ ತನಗೆ ಊಟ ನೀಡಲು ಸಿದ್ಧವಾಗಿಲ್ಲ ಎಂದು ದರಿಗಾಸುರನಿಗೆ ಮನಸೋಇಚ್ಛೆ ಮತ್ತು ತಪ್ಪಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದಳು.
ಅದನ್ನು ಕೇಳಿದ ದರಿಗಾಸುರನು ತನ್ನ ಹೆಂಡತಿಗೆ ಭಗವತಿ ಬಯಸಿದ್ದನ್ನು ನೀಡುವಂತೆ ಆದೇಶಿಸಿದನು. ದರಿಗಾಸುರನ ಹೆಂಡತಿಯು ಭಗವತಿಗೆ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಯುದ್ಧಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟಳು. ಭಗವತಿ ದೇವಿಯಿಂದ ವಂಚನೆಗೊಳಗಾಗಿರುವುದನ್ನು ತಿಳಿದ ರಾಕ್ಷಸ ದರಿಗಾಸುರನು ಕೋಪಗೊಂಡು ಸಪ್ತ-ದುರ್ಗೆಯರ ವಿರುದ್ಧ ಯುದ್ಧವನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದನು ಮತ್ತು ಹೊಂಚುದಾಳಿಯಲ್ಲಿ ದಾಳಿ ಮಾಡಿದನು. ಅವನು ಗುಳಿಗ ದೇವತೆಯನ್ನು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸೋಲಿಸಿದನು. ಆದರೆ ಏಳು ದಿನಗಳ ಉಗ್ರ ಯುದ್ಧದ ನಂತರ ರಾಕ್ಷಸ ದರಿಗಾಸುರನನ್ನು ಸಪ್ತ-ದುರ್ಗೆಯರು ಸೋಲಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಓಡಿಹೋಗಿ ಭೂಗತ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅಡಗಿಕೊಂಡರು.
ವೈಕುಂಠದಿಂದ ಶ್ರೀಗಂಧದ ಮರವನ್ನು ದೋಣಿಯನ್ನು ಸಿದ್ಧಪಡಿಸಲು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ವಿಷ್ಣು ಅವರಿಗೆ ಅನುಮತಿ ನೀಡಿದರು. ಅದರಂತೆ ದೋಣಿ ಮಾಡಿ ಪ್ರಯಾಣ ಆರಂಭಿಸಿದರು. ದೋಣಿ ಭೂಲೋಕಕ್ಕೆ ಬಂದು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಕರಾವಳಿಯ ಕಾಸರಗೋಡು, ಕುಂಬಳೆ, ಉಪ್ಪಳ, ಪಟ್ಟತ್ತೂರು, ಮಂಜೇಶ್ವರ, ಉದ್ಯಾವರ, ಉಳ್ಳಾಲ ಮತ್ತು ಕುದ್ರೋಳಿಗಳನ್ನು ದಾಟಿತು. ಅಲ್ಲಿಂದ ಮುಲ್ಕಿ ಪೇಟೆ ಸಮೀಪದ ಸಸಿಹಿತ್ಲುವಿಗೆ ಬಂದಿತು. ಅಲ್ಲಿ, ಭಗವತಿ ಒಬ್ಬ ಕೆಳಜಾತಿಯ ಭಕ್ತನಿಂದ ಕೋಮಲ ತೆಂಗಿನಕಾಯಿಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಅಲ್ಲಿಯೇ ನೆಲೆಸಲು ಬಯಸಿದಳು. ಮುಲ್ಕಿ ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಶಾಂಭವಿ ಮತ್ತು ನಂದಿನಿ ನದಿಯ ಸಂಗಮ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ ದೇವಿಯು ಸಾಂಕೇತಿಕವಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದಳು.
ಬಪ್ಪ ಬ್ಯಾರಿಯ ಕಥೆ
ಕೇರಳದ ಮುಸ್ಲಿಂ ವ್ಯಾಪಾರಿಯಾಗಿದ್ದ ಬಪ್ಪ ಬ್ಯಾರಿ ಒಮ್ಮೆ ವ್ಯಾಪಾರದ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಶಾಂಭವಿ ನದಿಯ ಮೂಲಕ ನೌಕಾಯಾನ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ದೋಣಿ ಮೂಲ್ಕಿಯನ್ನು ತಲುಪಿದಾಗ, ಉಂಟಾದ ಅಡಚಣೆಯಿಂದಾಗಿ ನೌಕೆ ನದಿಯ ಮಧ್ಯೆ ನಿಂತಿತು. ನದಿಯ ಪ್ರವಾಹದಿಂದ ಕುಸಿದಿದ್ದ ದೇವಾಲಯದ ಐದು ಲಿಂಗಗಳು ಮತ್ತು ಪೀಠೋಪಕರಣಗಳು ಈ ಅಡಚಣೆಯಾಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿತ್ತು. ನೌಕೆ ನಿಂತ ಸಮೀಪದ ನದಿಯ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಕೆಂಪು ರಕ್ತ ಬಅಣ್ಣ ಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿದಾಗ ಭಯಗೊಂಡ ಬಪ್ಪ, ತಕ್ಷಣ ತನ್ನ ನಮಾಝ್ ಮಾಡಿ, ನಂತರ ದೋಣಿಯಲ್ಲೇ ಮಲಗಿದ್ದ. ದೇವತೆ ತನ್ನ ಕನಸಿನಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡು ಮತ್ತು ದೇವಸ್ಥಾನವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಅವನಿಗೆ ಕೇಳಿಕೊಂಡನು-ಎಲ್ಲಾ ಮಾನವಕುಲಕ್ಕೆ ಏಕೈಕ ದೇವತೆಯ ಆವರಣವನ್ನು ಸೇರಿಸಿದನು, ಇವರು ಧರ್ಮನಿಷ್ಠರಿಗೆ ವಿವಿಧ ಹೆಸರುಗಳಿಂದ ತಿಳಿದುಬಂದವರು.ಸ್ಥಳೀಯ ಜೈನ ಆಡಳಿತಗಾರರಾದ ಮೂಲ್ಕಿ ಸಾವಂತ, ಬಪ್ಪ ಬ್ಯಾರಿ ದೇವಾಲಯದ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕಾಗಿ ತಮ್ಮ ಸಂಪತ್ತು ಕಳೆದರು. ಬಪ್ಪಾ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲೇ ನೆಲೆಸಿದರು, ಮೂಲ್ಕಿ ಅವರ ಮನೆಯವರಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅವರ ಗೌರವಾರ್ಥವಾಗಿ ಈ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಬಪ್ಪನಾಡು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಯಿತು. ಯಕ್ಷಗಾನ, "ಬಪ್ಪನಾಡು ಕ್ಷೇತ್ರ ಮಹಾತ್ಮೆ", ಕಳೆದ ೪೦ ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಸ್ಥಳೀಯ ತಂಡಗಳಿಂದ ನಡೆಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು, ಬಪ್ಪ ಬ್ಯಾರಿ ಮತ್ತು ಅವರು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದ್ದ ದೇವಾಲಯದ ಕಥೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.ಬಪ್ಪರ ವಂಶಸ್ಥರು ಈಗಲೂ ಪೂರ್ವಜರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ದೇವಸ್ಥಾನವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಮನುಷ್ಯನಿಗೆ ಗೌರವಾರ್ಥವಾಗಿ ದೇವಾಲಯದ ಮೆರವಣಿಗೆ (ರಥೋತ್ಸವ) ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಮನೆಯಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ವಾರ್ಷಿಕ ಉತ್ಸವದ ಮೊದಲ ಗೌರವಾನ್ವಿತ ಪ್ರಸಾದವನ್ನು ಬಪ್ಪ ಬೀರಿಯ ವಂಶಸ್ಥರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಕುಟುಂಬದವರು ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಹೂವುಗಳನ್ನು ದೇವತೆಗೆ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮುಸ್ಲಿಂ ಸಮುದಾಯವು ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಮದುವೆಗಾಗಿ ವಿಶೇಷ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ದೇವಸ್ಥಾನದ ಇತರ ಧಾರ್ಮಿಕ ಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲು ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ. ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಸಮುದಾಯದ ಆಹಾರವನ್ನು ಶುಕ್ರವಾರದಂದು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಧರ್ಮದ ಜನರು ಪವಿತ್ರ ಊಟಕ್ಕೆ ಸೇರುತ್ತಾರೆ. ದೇವಾಲಯದ ಸಹಾಯದಿಂದ ಕೋಮು ಸೌಹಾರ್ದತೆಯು ಆ ಪ್ರದೇಶದ ಕ್ರೈಸ್ತರಿಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತದೆ. ಜಾಸ್ಮಿನ್ ಹೂವಿನ ವ್ಯಾಪಾರದಲ್ಲಿನ ಸ್ಥಳೀಯ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ನರು ಹಬ್ಬದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಹೂಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ರಾಜ್ಯದ ಇತರ ಭಾಗಗಳಿಂದ ಭಾರಿ ಬೇಡಿಕೆಯನ್ನು ಸಹ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ದೇವಾಲಯದ ಪ್ರವೇಶ ದ್ವಾರದಲ್ಲಿ ಬಪ್ಪನಾಡಿನ ಡೋಲು (ಸಂಗೀತ ಡ್ರಮ್), ದೊಡ್ಡ ಡೋಲು ಕೂಡ ಈ ದೇವಾಲಯಕ್ಕೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಕನ್ನಡ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲೆಲ್ಲಾ ಹೆಸರಾಗಿದೆ, ದೇವತೆಯ ಗೌರವಾರ್ಥವಾಗಿ ವಾರ್ಷಿಕ ಉತ್ಸವದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಡ್ರಮ್-ಬೀಟಿಂಗ್ ಸಮಾರಂಭ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ದೇವಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಡೋಲುಗಳನ್ನು ಗೌರವಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅವರು ಡೋಲು ಬಡಿಯುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವರ ಕುಟುಂಬ ಸದಸ್ಯರು ಜೊತೆಗೂಡಿರುತ್ತಾರೆ. ಸ್ಥಳೀಯ ಸಮುದಾಯವು ನಂಬಿಕೆಯಿಲ್ಲದ ಯುವಕರನ್ನು ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಡೋಲನ್ನು ಹೊಡೆಯುವುದರ ಮೂಲಕ ಜವಾಬ್ದಾರರಾಗಿ ಪರಿವರ್ತನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಇದು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸ್ಥಳೀಯ ಗಾದೆಯಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಉದಾಸೀನ ಯುವಜನರಿಗೆ ಸಲಹೆ ನೀಡಲು ಜನರಿಂದ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಕೋಮು ಸಾಮರಸ್ಯದ ಸಂದೇಶದೊಂದಿಗೆ ಈ ದೇವಾಲಯವು ಇಂದಿನ ಆಳವಾದ ಮುರಿದ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿರುವ ನಂಬಿಕೆಗಳ ನಡುವೆ ಶಾಂತಿ ಮತ್ತು ಸಹೋದರತ್ವವನ್ನು ಶಕ್ತಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. 300px|thumb|right
ಐತಿಹಾಸಿಕ ನೋಟ
ಬಪ್ಪನಾಡು ಶ್ರೀ ದುರ್ಗಾಪರಮೇಶ್ವರಿ ದೇವಸ್ಥಾನವು ಕರ್ನಾಟಕದ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಶಕ್ತಿ ಆರಾಧನಾ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ದೇವತೆ ಲಿಂಗ (ಸಾಂಕೇತಿಕ ಪ್ರತಿಮೆ) ರೂಪದಲ್ಲಿದೆ. ದೇವಸ್ಥಾನದ ಪ್ರಸಾದ (ಆಶೀರ್ವಾದ) ಸ್ವೀಕರಿಸಲು ಮುಸ್ಲಿಮರ ಅರ್ಹತೆ ಕ್ಷೇತ್ರದ ವಿಶೇಷತೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ದೇವಸ್ಥಾನದ ಉತ್ಸವಗಳಲ್ಲಿ ಮುಸ್ಲಿಮರೂ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇಂದಿಗೂ ಹಬ್ಬದ ಮೊದಲ ದಿನದ ಪ್ರಸಾದವನ್ನು ಬಪ್ಪ ಬ್ಯಾರಿಯ ಮನೆಗೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಈ ಎಲ್ಲಾ ಪೌರಾಣಿಕ ಮತ್ತು ಪೌರಾಣಿಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ಮತ್ತು ಈ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದರೂ, ದೇವಾಲಯದ ಅವಧಿಯನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುವ ಸರಿಯಾದ ಐತಿಹಾಸಿಕ ದಾಖಲೆಗಳು ಬಹಳ ವಿರಳವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಿವೆ. ದೇವಾಲಯದ ವಾರ್ಷಿಕ ಉತ್ಸವ (ಬ್ರಹ್ಮ ರಥೋತ್ಸವ) ಏಪ್ರಿಲ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ. ಬಪ್ಪನಾಡು ಡೋಲು (ಸಂಗೀತದ ಡೋಲು) ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ದೇವಾಲಯದ ಬದಿಯಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಡೋಲು ಇದೆ.
ಜಾತ್ರೆ - ಉತ್ಸವಗಳು
ಅಶ್ವೀಜ ಶುದ್ಧ ಪ್ರತಿ ಪಥೆಯಿಂದ ಮಹಾನವಮಿ ವಿಜಯದಶಮಿ ವರೆಗೆ ಒಟ್ಟು ೧೦ ದಿನ ಪ್ರತಿನಿತ್ಯ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಚಂಡಿಕಾಹೋಮ ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ಅನ್ನಸಂತರ್ಪಣೆ ರಾತ್ರಿ ನಡುರಂಗಪೂಜೆ, ಮಹಾಪೂಜೆ ಜರಗುತ್ತದೆ. ನವರಾತ್ರಿಯ ಪ್ರತಿದಿನ ವೈವಿದ್ಯಮಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳೊಂದಿಗೆ ಜರಗುವುದು.
ಮೀನಮಾಸದ ಶುದ್ಧ ಚತುರ್ಧಶಿಯಂದು ಧ್ವಜಾರೋಹಣವಾಗಿ ಏಳನೇ ದಿವಸದಂದು ಹಗಲು ರಥಾರೋಹಣವಾಗಿ ರಾತ್ರಿ ಶಯನೋತ್ಸವ ಅಲಂಕಾರದೊಂದಿಗೆ ಮಹಾಪೂಜೆ, ಮರುದಿನ ಎಂಟನೇ ದಿನದಂದು ಕವಾಟೋದ್ಘಾಟನೆ, ರಾತ್ರಿ ಬ್ರಹ್ಮರಥೋತ್ಸವ, ಅವಬೃತದೊಂದಿಗೆ ಜಾತ್ರಾ ಮಹೋತ್ಸವ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಹಾಗೂ ಉತ್ಸವದ ಎಂಟು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಮದ್ಯಾಹ್ನ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಭಕ್ತಾಧಿಗಳಿಗೆ ಅನ್ನ ಸಂತರ್ಪಣೆ ಜರಗುತ್ತದೆ.
ಶ್ರೀ ಕ್ಷೇತ್ರ್ರದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಪ್ರಮುಖ ಜಾತ್ರೆ - ಉತ್ಸವಗಳು
ಸೌರ ಯುಗಾದಿ ಪತ್ತನಾಜೆ ನರಸಿಂಹ ಜಯಂತಿ ನಾಗರ ಪಂಚಮಿ ಸೌರ ಋಗುಪಾಕರ್ಮ ಶ್ರೀ ಕೃಷ್ಣಾಷ್ಟಮಿ ಗಣೇಶ ಚತುರ್ಥಿ ಅನಂತ ವ್ರತ ಧನು ಪೂಜೆ ಮೂಡುವಾಳು ಉತ್ಸವ ಬಲಿ ಉತ್ಸವ ಸೇವೆಗಳು ಧ್ವಜರೋಹಣ ಪೇಟೆ ಸವಾರಿ ಆಯನದ ಉತ್ಸವ ಕೊಪ್ಪಲೋತ್ಸವ ಬಾಕಿಮಾರು ದೀಪೋತ್ಸವ ಶರನ್ನವರಾತ್ರಿ ದೀಪಾವಳಿ ಬ್ರಹ್ಮ ರಥೋತ್ಸವ ದೀಪೋತ್ಸವ ಕೆರೆ ದೀಪೋತ್ಸವ ಹಗಲು ರಥರೋಹಣ ರಾತ್ರಿ ಚಂದ್ರ ಮಂಡಲ ಅವಬೃತ
ಪಥ ನಜೆ
ಪಥನಜೆಯು ವೃಷಭ ಮಾಸದ ೧೦ನೇ ದಿನ ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ವಸಂತ ಪೂಜೆಯನ್ನು ದೇವಿಗೆ ಯುಗಾದಿಯಿಂದ ಪಥನಜೆಯವರೆಗೆ ಮಾಡುವರು. ಈ ದಿನದಂದು ದೊಡ್ಡರಂಗ ಪೂಜೆಯನ್ನು ದೇವಿಗೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅದರ ನಂತರ ಬಲಿ ಉತ್ಸವ ಮತ್ತು ಓಲಗಪೂಜೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ನಂತರ ಪ್ರಸಾದವನ್ನು ಹಂಚುತ್ತಾರೆ. ಬಲಿ ದೇವರು ಪಥನಜೆಯ ದಿವಸ ಗರ್ಭ ಗುಡಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತನಾಗಿ ದೀಪಾವಳಿಯ ದಿವಸ ಹೊರಬರುವರು.
ಶರನ್ನವರಾತ್ರಿ
ಶರನ್ನವರಾತ್ರಿಯನ್ನು ಆಶ್ವಿಜ ಶುದ್ದ ಪ್ರತಿಪದೆಯಿಂದ ಮಹಾನವಮಿಯವರೆಗೆ ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ದಿನ ದೇವಿ ಮಹಾತ್ಮೆಯ ಕಥೆಯ ಪಠನ, ವೇದ ಪಾರಾಯಣ, ಪುರಾಣವಚನವನ್ನು ಬೋಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ದೇವತೆಯನ್ನು ವಿವಿಧ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅಲಂಕರಿಸುತ್ತಾರೆ, ಮತ್ತು ಕಾರ್ಥಿ ಪೂಜೆ, ಕನ್ನಿಕ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿದಿನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಮಧ್ಯಾಹ್ನದ ನಂತರ ಮಹಾಪೂಜೆಯನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಮತ್ತು ಸಿಹಿಗಳನ್ನು ದೇವರಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸಂಜೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಡುರಂಗ ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ಮಹಾಪೂಜೆಯನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಮಹಾನವಮಿಯ ದಿವಸ ಮಹಾ ಚಂಡಿಕಯಾಗವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಪುಸ್ತಕ ವಿಸರ್ಜನೆ ಪೂಜೆಯು ಶ್ರವಣ ನಕ್ಷತ್ರದ ರಾತ್ರಿಯ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ವಿಜಯದಶಮಿಯ ದಿವಸ ಮಹಾ ಮಂತ್ರಾಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಮಧ್ಯಾಹ್ನನದ ನಂತರ ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ದೀಪಾವಳಿ
ದೀಪಾವಳಿಯನ್ನು ಆಶ್ವಿಜ ಬಹುಳ ಅಮವಾಸ್ಯೆಯ ದಿವಸ ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ದಿವಸದಂದು ದೊಡ್ಡರಂಗಪೂಜೆ, ಬಲಿಂದ್ರ ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ದೀಪಾರಾಧನೆಯನ್ನು ರಾತ್ರಿಯ ಹೊತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಬಲಿಯನ್ನು ಚಿನ್ನ ಪ್ರಭಾವಳಿ ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಚಿನ್ನದ ಆಭರಣಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸುತ್ತಾರೆ ದೇವರನ್ನು ಗರ್ಭಗುಡಿಯಿಂದ ತಂದು ಉತ್ಸವವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ನಿತ್ಯ ಬಲಿಯು ಸಹ ಈ ದಿನದಂದು ಪ್ರಾರಂಭ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
ದೀಪೋತ್ಸವ
ತುಳಸಿ ಪೂಜೆ ಮತ್ತು ಉತ್ಸವ ಬಲಿಯನ್ನು ಕಾರ್ತಿಕ ಶುದ್ದ ದ್ವಾದಶಿಯಿಂದ ಹುಣ್ಣಿಮೆವರೆಗೂ ಮತ್ತು ಅಮವಾಸ್ಯೆಯ ದಿನದಂದು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ದೀಪೋತ್ಸವವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ದಿವಸದಂದು ವನಭೋಜ ಶ್ರೀವೆಂಕಟರಮಣ ದೇವಸ್ಥಾನದಿಂದ ಈ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಉತ್ಸವ ಮೂರ್ತಿಯು ಬರುತ್ತದೆ.
ಬಲಿ ಉತ್ಸವ ಸೇವೆ
ದೇವಿಯ ಸನ್ನಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಬಲಿ ಉತ್ಸವ ಸೇವೆಯನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಶುದ್ದ ದ್ವಾದಶಿಯ ಕುಂಭಮಾಸದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡರಂಗಪೂಜೆಯನ್ನು ಸಂಜೆಯ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಬಲಿಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರಭಾವಳಿ ಮತ್ತು ಒಡವೆಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮೀನಾಮಾಸದ ಶುದ್ದಚತುರ್ಥಿಯ ದಿವಸ ಮತ್ತು ಧ್ವಜಾರೋಹಣ ಉತ್ಸವ ಬಲಿಯನ್ನು ೧೫ ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಅಂಕುರಾದಿ ದೇವಿಕೋತ್ಸವ
ಮೀನ ಮಾಸದ ಶುದ್ದ ತ್ರಯೋದಶಿಯ ದಿವಸ ಅಂಕುರಾದಿ ದೇವಿಕೋತ್ಸವವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಬಲಿ ಉತ್ಸವದ ನಂತರ ತಂತ್ರಿ, ಆರ್ಚಕ, ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಣಾಧಿಕಾರಿಗಳು ಖಜಾನೆ ಕೀಲಿಯನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಶ್ರೀದೇವಿಯ ರೇಷ್ಮೆಪೀತಾಂಬರಿ ಮತ್ತು ಒಡವೆಗಳನ್ನು ಕಂಬಳದ ಮೈದಾನಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಿ ಭೂಮಿ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಆನಂತರ ಕೀಲಿಯನ್ನು, ಪೀತಾಂಬರವನ್ನು ಮತ್ತು ಒಡವೆಯನ್ನು ಬೆಳ್ಳಿಯ ತಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ತರಲಾಗುವುದು. ಆನಂತರ ದಿನ ನಿತ್ಯ ಅಂಕುರ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮತ್ತು ವಿಸರ್ಜನೆ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಹಗಲು ರಥೋತ್ಸವ ದಿನದಂದು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಜಾತ್ರೆಯ ಮೊದಲನೆಯ ದಿನದಂದು ಹೊತ್ತಿಸಿದ ಸಿಂಹಯಾಗದ ಅಗ್ನಿಯನ್ನು ಕೊನೆಯ ದಿನದವರೆಗೂ ಆರಿಹೋಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಧ್ವಜಾರೋಹಣದ ನಂತರ ಬಪ್ಪನಾಡು ಜಾತ್ರೆಯನ್ನು ೮ ದಿನಗಳು ವಿಜೃಂಭಣೆಯಿಂದ ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಧ್ವಜಾರೋಹಣ
ಮೀನಮಾಸದ ಶುದ್ದ ಚತುರ್ದಶಿಯ ದಿವಸ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ದೇವಿಯನ್ನು ಬಂಗಾರದ ವಡವೆಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಿ ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ. ಶ್ರೀ ಭಗವತಿ ಪರಿವಾರವು ಸಸಿಹಿತ್ತಲಿನಿಂದ ಮತ್ತು ಶ್ರೀ ಜಾರಂದಾಯ ದೈವ ಕೊಲಚಿಕಂಬದಿಂದಲೂ ದೇವಿಯ ದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಾರೆ. ಇದರ ನಂತರ ಬೆಳ್ಳಿಯ ಗರುಡನನ್ನು ಧ್ವಜಸ್ತಂಭದ ಮೇಲೆರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದರ ದರ್ಶನದ ನಂತರ ಪ್ರಸಾದ ವಿನಿಯೋಗ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಗುಡಿಯಲ್ಲಿ ಒಲಗ ಪೂಜೆ ನವಕಲಶಾಭಿಷೇಕ, ಮಹಾಪೂಜೆ, ನಿತ್ಯ ಬಲಿ ಪೂಜೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ನಂತರ ಭಕ್ತಾದಿಗಳಿಗೆ ಭೋಜನವನ್ನು ಏರ್ಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸಾಯಂಕಾಲ ಬಲಿ ಉತ್ಸವ, ಸಣ್ಣ ರಥೋತ್ಸವ, ಪಲ್ಲಕ್ಕಿ ಉತ್ಸವವನ್ನು ಮಾಡುವರು. ನಿತ್ಯ ಬಲಿ ಪೂಜೆಯ ನಂತರ ಪ್ರಭಾವಳಿ ಮತ್ತು ವಡವೆಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಭೂತಬಲಿಯನ್ನು ಮಧ್ಯರಾತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಆಯನದ ದೀಪೋತ್ಸವ ಬಲಿ, ಸಣ್ಣ ರಥೋತ್ಸವವನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ರಥದಲ್ಲಿರುವ ದೇವಿಗೆ ಹೂವುಗಳ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದಾದ ನಂತರ ಎರಡನೇ ದಿನ ಬಲಿ ಉತ್ಸವ ಮತ್ತು ಆಯನದ ದೀಪೋತ್ಸವ; ಮೂರನೇ ದಿನ ಪೇಟೆ ಸವಾರಿ, ಪಲ್ಲಕ್ಕಿ ಸವರಿ; ನಾಲ್ಕನೇ ದಿನ ಬೊಂಬೆ ರಥೋತ್ಸವ ಪಲ್ಲಕ್ಕಿ ಉತ್ಸವ ಕೊಪ್ಪಲ ಸವಾರಿ; ಐದನೇ ದಿನ ಬಾಕಿಮಾರು ದೀಪೋತ್ಸವ; ಆರನೇ ದಿನ ಕೆರೆ ದೀಪೋತ್ಸವ; ಏಳನೇ ದಿನ ಹಗಲು ರಥರೋಹಣ, ರಾತ್ರಿಚಂದ್ರ ಮಂಡಲ ಉತ್ಸವ, ಶಯನೋತ್ಸವ ನಡೆಯುತ್ತವೆ.
ಕವಾಟೋಧ್ಘಾಟನೆ ಬ್ರಹ್ಮ ರಥೋತ್ಸವ, ಅವಭೃತ
ಜಾತ್ರೆಯ ೮ನೇ ದಿನದಲ್ಲಿ ಕವಾಟೋಧ್ಘಾಟನೆ (ದೇವಸ್ಥಾನದ ಬಾಗಿಲು ತೆಗೆಯುವುದು) ಮುಂಜಾನೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಆ ದಿನ ಶ್ರೀ ದೇವಿ ದರ್ಶನ ತುಂಬಾ ಪುಣ್ಯಕರ. ಆ ದಿನದಲ್ಲಿ ಪಂಚಾಮೃತಾಭಿಷೇಕ, ದೇವಿಗೆ ಬಿಸಿನೀರಿನ ಜಳಕ, ಮಹೋತ್ಸವದ ವಿಶೇಷ ಪೂಜೆಯನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಭಕ್ತಾದಿಗಳು ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ನೈವೆದ್ಯಕ್ಕೆ ಅರ್ಪಿಸಿ ಪ್ರಸಾದವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಆಂದು ತುಲಾಭಾರ ಸೇವೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಅಂದಿನ ರಾತ್ರಿ ದೇವಸ್ಥಾನದಿಂದ ದೇವಿಯ ಉತ್ಸವ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ಉತ್ಸವಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ಬಳಿಕ ವಸಂತಮಂಟಪದಲ್ಲಿ ಪೂಜೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಭಕ್ತಾಧಿಗಳು ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಬಕಳಿ ಬಾತ್ ಮತ್ತು ಉರುಳು ಸೇವೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ ನಂತರ ಶ್ರೀದೇವಿ ಉತ್ಸವವು ಮುಲ್ಕಿ ನಗರದಲ್ಲಿ ಹಾದುಹೋಗುತ್ತದೆ. ಬಪ್ಪಬ್ಯಾರಿ ಮನೆತನದವರು ಹೂ ಮತ್ತು ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ದೇವಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸುತ್ತಾರೆ. ನಂತರ ಭಕ್ತಾದಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರಸಾದ ಹಂಚುತ್ತಾರೆ. ನಂತರ ಶ್ರೀ ದೇವಿಯು ಬಪ್ಪನಾಡು ರಸ್ತೆಗೆ ಬಂದಾಗ ಬ್ರಹ್ಮರಥ ಮತ್ತು ಭಗವತಿ ಪರಿವಾರ, ಹಳ್ಳಿಯ ಸಾವಚಿತರು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಬರುತ್ತಾರೆ. ಅನಂತರ ಮಹಾಮಂಗಳಾರತಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ನಂತರ ದೇವಸ್ಥಾನ ಸುತ್ತಲು ಸುತ್ತುತ್ತದೆ. ರಥೋತ್ಸವ ನಡೆದ ನಂತರ ದೇವಿ ಸೇವೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಮಹಾಮಂಗಳಾರತಿ ನಂತರ ದೇವಿಯನ್ನು ಪಲ್ಲಕ್ಕಿಯಲ್ಲಿ ಕೂರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕಟ್ಟೆಪೂಜೆಯನ್ನು ಚಂದ್ರ ಸೇನಾಕುದುರ, ಶಾಂಭವಿ ನದಿಯ ಉತ್ತರದ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ. ದೇವಿಯ ಉತ್ಸವ ಮೂರ್ತಿಗೆ ಸ್ನಾನ ಮಾಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ತಂತ್ರಿ ಮತ್ತು ಪರಿಚಕ್ರಗಳು ಆದಾದ ನಂತರ ಕನಕ ವಿಸರ್ಜನೆ, ಕಟ್ಟೆಪೂಜೆ, ಭಗವತಿಯ ವಿಶೇಷ ದರ್ಶನ ಮತ್ತು ಪ್ರಸಾದವನ್ನು ಆದವೂರು ಮಠ ಉಡುಪಿಯವರು ಹಂಚುವರು. ನಂತರ ದೇವರನ್ನು ವಿಮಾನ ರಥದಲ್ಲಿ ಕೂರಿಸಿ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ವಾಪಸ್ಸು ಆಗುವರು. ನಂತರ ತೋಟದಾರ ಸೇವೆಯನ್ನು ಬಪ್ಪನಾಡು ಮತ್ತು ಕರುನಾಡು ಗುಂಪಿನವರು ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುವರು. ಭಗವತಿ ಪರಿವಾರ ಕೂಡ ರಥದ ಜೊತೆ ವಾಪಸ್ಸಾಗುವರು. ಕಟ್ಟೆಪೂಜೆಯನ್ನು ನಂತರ ಪದುಮನೆ ಕಟ್ಟೆ ರಥ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ವಾಪಸ್ಸಾಗುವುದು. ದೇವಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಜಳಕದ ದರ್ಶನ, ಬಲಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಸಾದವನ್ನು ಶ್ರೀ ಭಗವತಿ ಮತ್ತು ಭಕ್ತಾದಿಗಳಿಗೆ ಹಂಚಿದ ನಂತರ ದೇವರನ್ನು ಚಂದ್ರಮಂಡಲ ರಥದಲ್ಲಿ ಇಡುವರು. ನಂತರ ಮಂಗಳಾರತಿ ಮಾಡುವರು. ರಥ ದೇವಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪ್ರದಕ್ಷಿಣೆ ಹಾಕುವುದು. ವಸಂತ ಮಂಟಪದಲ್ಲಿ ದೇವರನ್ನು ಇಟ್ಟು ನಂತರ ಯಾಗದ ಪುರ್ಣಾಹುತಿ ಕೊಡಿಪೂಜೆ ಧ್ವಜಾವರೋಹಣ ಮಾಡುವರು. ನಂತರ ದೇವಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ವಾಪಸ್ಸು ಆಗುವರು. ಬಳಿಕ ಓಲಗ ಪೂಜೆ, ಮಹಾಪೂಜೆ, ನಿತ್ಯ ಬಲಿ ಮಾಡುವರು. ಮರುದಿನ ಭಕ್ತಾದಿಗಳು ಕಾರ್ತಿಪೂಜೆ, ಕುಂಕುಮಾರ್ಚನೆ ಹಣ್ಣುಕಾಯಿ ಸೇವೆಯನ್ನು ದೇವಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸುವರು, ನಂತರ ೨೫ ಕಳಶಾಭಿಷೇಕ ಶುದ್ಧೀಕರಣ ಸಂಪ್ರೋಕ್ಷಣೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.