ಅಣು_ವೈದ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ
ವಿಭಾಗದ ವಿವರಣೆ
ಅಣು ವೈದ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ ಚಿತ್ರಣದಲ್ಲಿ, ವಿಕಿರಣ ಔಷಧವಸ್ತುಗಳು ಆಂತರಿಕವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲ್ಪಡುತ್ತವೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ರಕ್ತನಾಳಕ್ಕೆ ಇದನ್ನು ಚುಚ್ಚುವ ಮೂಲಕ ಅಥವಾ ಬಾಯಿಯ ಮೂಲಕ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ನಂತರ, ಬಾಹ್ಯ ಸಂಶೋಧಕಗಳು (ಗ್ಯಾಮಾ ಕ್ಯಾಮೆರಾಗಳು) ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿಯುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ವಿಕಿರಣ ಔಷಧವಸ್ತುಗಳ ಮೂಲಕ ಹೊರಸೂಸಲ್ಪಟ್ಟ ವಿಕಿರಣದಿಂದ ಚಿತ್ರಣಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಒಂದು ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಬಾಹ್ಯ ವಿಕಿರಣವು ದೇಹದ ಒಳಗೆ ಸಾಗುವ ಒಂದು ವಿಶ್ಲೇಷಣಾತ್ಮಕ (ರೋಗನಿರ್ಣಯಾತ್ಮಕ)ಎಕ್ಸ್-ರೇ (ಕ್ಷ-ಕಿರಣ)ಯಂತೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ರೋಗನಿರ್ಣಯ ಅಣು ವೈದ್ಯಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳಿವೆ. ಸ್ಫುರಣರೇಖನ ("ಸ್ಕಿಂಟ್") ಇದು ಎರಡು ಆಯಾಮದ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ಆಂತರಿಕ ವಿಕಿರಣ ನ್ಯೂಕ್ಲೈಡ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿದೆ. ಸ್ಪೆಕ್ಟ್ (SPECT) ಇದು ಒಂದು 3D ತಲಲೇಖಿಕ ತಂತ್ರಗಾರಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಅದು ಹಲವಾರು ಕ್ಷೇಪಣದಿಂದ ಗ್ಯಾಮಾ ಕ್ಯಾಮೆರಾವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ವಿಭಿನ್ನವಾದ ವಿಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಪುನರ್‌ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಪಾಸಿಟ್ರಾನ್ ಎಮಿಷನ್ ಟೊಮೊಗ್ರಫಿ (ಪಿಇಟಿ) ಇದು ಕಾರ್ಯಾತ್ಮಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯುವುದಕ್ಕೆ ಅಂದಾಜುಗಣನೆಯನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ. ಅಣು ವೈದ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಹೆಚ್ಚಿನ ಇತರ ಚಿತ್ರಣ ವಿಧಾನಗಳಿಂದ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ರೋಗನಿರ್ಣಯಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಸಿಟಿ ಅಥವಾ ಎಮ್‌ಆರ್‌ಐ‌ಗಳಂತೆ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಅಂಗರಚನಾಶಾಸ್ತ್ರದ ಚಿತ್ರಣಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಸಂಶೋಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಶರೀರ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ಅಣು ವೈದ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ ಚಿತ್ರಣದ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ದೇಹದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಭಾಗದ ಮೇಲೆ ಗಮನವನ್ನು ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುವ (ಅಂದರೆ, ಎದೆಯ ಎಕ್ಸ್-ರೇ, ಕಿಬ್ಬೊಟ್ಟೆ/ಶ್ರೋಣಿ ಕುಹರ ಸಿಟಿ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ, ತಲೆಯ ಸಿಟಿ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಇತ್ಯಾದಿ) ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಿಕಿರಣಶೀಲ ಚಿತ್ರಣದಂತೆ ಅಲ್ಲದೇ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಅಂಗಗಳು ಅಥವಾ ಅಂಗಾಂಶ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿರುತ್ತವೆ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಶ್ವಾಸಕೋಶದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ, ಹೃದಯದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ, ಮೂಳೆಯ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ, ಮೆದುಳಿನ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಇತ್ಯಾದಿ). ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ, ಅಲ್ಲಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕೋಶೀಯ ಗ್ರಾಹಕಗಳು ಅಥವಾ ಕಾರ್ಯಗಳ ಮೇಲೆ ಆಧರಿತವಾದ ಪೂರ್ತಿ ದೇಹದ ಚಿತ್ರಣಕ್ಕೆ ಅನುಮತಿಯನ್ನು ನೀಡುವ ಅಣು ವೈದ್ಯಶಾಸ್ತ್ರ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಕೂಡ ಇವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗಳೆಂದರೆ ಪೂರ್ತಿ ದೇಹದ ಪಿಇಟಿ ಸ್ಕ್ಯಾನ್ (ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ) ಅಥವಾ ಪಿಇಟಿ/ಸಿಟಿ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗಳು, ಗ್ಯಾಲಿಯಮ್ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗಳು, ಇಂಡಿಯಮ್ ಬಿಳಿ ರಕ್ತಕಣ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗಳು, ಎಮ್‌ಐಬಿಜಿ ಮತ್ತು ಒಕ್ಟ್ರೆಯೋಟೈಡ್ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗಳು. ಚಯಾಪಚಯದಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನತೆಗಳಿಂದ ರೋಗದ ಚಿತ್ರಣ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯರ್ ಚಯಾಪಚಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವು ಮೀರಸಲ್ಪಡದಿದ್ದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಇದು ಉತ್ಕೃಷ್ಟವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ರಕ್ತದ ಹರಿವಿನ ಮೂಲಕ ಎಫ್‌ಎಮ್‌ಅರ್‌ಐ ಚಿತ್ರಣದಂತಹ (ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಕಿರುಮೆದುಳಿನ ಅಂಗಾಂಶಗಳು) ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳು ಅಂಗಾಂಶಗಳ ಚಿತ್ರನವನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಆದ್ದರಿಂದ ಚಯಾಪಚಯವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತವೆ. ಹಾಗೆಯೇ, ಸಿಟಿ ಮತ್ತು ಎಮ್‌ಆರ್‌ಐ ಈ ಎರಡರಲ್ಲಿಯೂ ವೈದೃಶ್ಯ-ವರ್ಧನೆಯ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳು ಒಂದು ಪ್ರಚೋದಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಔಷಧೀಯ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಅಂಗಾಂಶಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ಯಾವಾಗ ರೋಗ ಅಥವಾ ರೋಗಕಾರಕಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆಯೋ ಆಗ ಅಣು ವೈದ್ಯಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ಲೇಷಣಾತ್ಮಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ದೇಹವು ದ್ರವ್ಯಗಳನ್ನು ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿ ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಮಾರ್ಗವನ್ನು ಪರಿಶೋಧಿಸುತ್ತವೆ. ದೇಹದೊಳಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ವಿಕಿರಣ ನ್ಯೂಕ್ಲೈಡ್ ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಒಂದು ಮಿಶ್ರಣಕ್ಕೆ ರಾಸಾಯನಿಕವಾಗಿ ನಿರ್ಬಂಧಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಅದು ದೇಹದೊಳಗೆ ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ರೋಗವು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಒಂದು ಸಂಶೊಧಕವು ಅನೇಕ ವೇಳೆ ದೇಹದೆಲ್ಲೆಡೆ ಹಂಚಲ್ಪಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು/ಅಥವಾ ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿ ಸಂಸ್ಕರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಲಿಗಂಡ್ ಮೀಥೈಲಿನ್-ಡೈಫೊಸ್ಪೊನೇಟ್ (ಎಮ್‌ಡಿಪಿ) ಮೂಳೆಯಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದ್ಯತೆ ಕೊಟ್ಟು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಎಮ್‌ಡಿಪಿಗೆ ಟೆಕ್ನಿಯಮ್-99ಎಮ್ ಅನ್ನು ರಾಸಾಯನಿಕವಾಗಿ ಸಂಯೋಜಿಸುವಾಗ, ವಿಕಿರಣ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಯು ಸಂವಹಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರಣಕ್ಕಾಗಿ ಹೈಡ್ರೋಕ್ಯಾಪಟೈಟ್ ಮೂಲಕ ಮೂಳೆಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಯಾವುದೇ ವರ್ಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಶರೀರವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಕ್ರಿಯೆಯು, ಅಂದರೆ ಮೂಳೆಯಲ್ಲಿನ ಮುರಿತದಂತಹ ಕ್ರಿಯೆಯು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಂಶೋಧಕದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕೇಂದ್ರೀಕರಣವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಇದು ಅನೇಕ ವೇಳೆ ’ಹಾಟ್-ಸ್ಪಾಟ್’ನ (’ಬಿಸಿ-ಭಾಗ’) ಗೋಚರಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ, ಅದು ವಿಕಿರಣ-ಸಂಗ್ರಹಣೆಯಲ್ಲಿನ ಒಂದು ನಾಭಿಕೇಂದ್ರಿತ ಹೆಚ್ಚಳವಾಗಿದೆ, ಅಥವಾ ಶರೀರ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿನ ವಿಕಿರಣ-ಸಂಗ್ರಹಣೆಯ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಹೆಚ್ಚಳವಾಗಿದೆ. ಕೆಲವು ರೋಗದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳು ಒಂದು ಸಂಶೋಧಕದ ಬಹಿಷ್ಕರಣಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ, ಅದು ಒಂದು ’ಶೀತ-ಭಾಗ’ದ ಗೋಚರಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಹಲವಾರು ವಿಭಿನ್ನ ಅಂಗಗಳು, ಗ್ರಂಧಿಗಳು, ಮತ್ತು ಶರೀರ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಅಥವಾ ಅವುಗಳಿಗೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮಾಡುವುದಕ್ಕೆ ಹಲವಾರು ಸಂಶೋಧಕ ಮಿಶ್ರಣಗಳು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.