cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಪ್ರಬೋಧಂಕರ್ ಠಾಕ್ರೆ
ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ
ಕೇಶವ್ ಠಾಕ್ರೆ (ಜನನ ಕೇಶವ್ ಪನ್ವೇಲ್ಕರ್) ೧೭ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೮೮೫ ರಂದು ಪನ್ವೇಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರಸೇನಿಯಾ ಕಾಯಸ್ಥ ಪ್ರಭು (ಸಿಕೆಪಿ) ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವನ ಆತ್ಮಚರಿತ್ರೆ ಮಝಿ ಜೀವನಗಾಥದ ಪ್ರಕಾರ, ಅವನ ಪೂರ್ವಜರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು ಮರಾಠರ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಧೋಡಪ್ ಕೋಟೆಯ ಕಿಲ್ಲೇದಾರರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರ ಮುತ್ತಜ್ಜ ಕೃಷ್ಣಾಜಿ ಮಾಧವ್ ಧೋಡಪ್ಕರ್ ("ಅಪ್ಪಾಸಾಹೇಬ್") ರಾಯಗಢದ ಪಾಲಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದರೆ, ಅವರ ಅಜ್ಜ ರಾಮಚಂದ್ರ "ಭಿಕೋಬಾ" ಧೋಡಪ್ಕರ್ ಪನ್ವೇಲ್ನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು. ಕೇಶವ್ ಅವರ ತಂದೆ ಸೀತಾರಾಮ್ ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ಸೀತಾರಾಮ್ ರಾಮಚಂದ್ರ ಧೋಡಪ್ಕರ್ ಆದರೆ ಅವರು ಬೆಳೆದ ನಂತರ ಸಂಪ್ರದಾಯದಂತೆ "ಪನ್ವೇಲ್ಕರ್" ಎಂಬ ಉಪನಾಮವನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡರು, ಆದರೆ ತಮ್ಮ ಮಗನನ್ನು ಶಾಲೆಗೆ ಸೇರಿಸುವಾಗ, ಅವರು ಅವರಿಗೆ "ಠಾಕ್ರೆ" ಎಂಬ ಉಪನಾಮವನ್ನು ನೀಡಿದರು, ಇದು ಅವರ ಮೂಲ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕುಟುಂಬವಾಗಿತ್ತು. "ಧೋಡಾಪ್ಕರ್" ಮೊದಲು ಹೆಸರು. ಭಾರತ-ಸಂಜಾತ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಬರಹಗಾರ ವಿಲಿಯಂ ಮೇಕ್‌ಪೀಸ್ ಠಾಕ್ರೆ ಅವರ ಅಭಿಮಾನಿ, ಕೇಶವ್ ನಂತರ ಅವರ ಉಪನಾಮದ ಕಾಗುಣಿತವನ್ನು "ಠಾಕ್ರೆ" ಎಂದು ಆಂಗ್ಲೀಕರಿಸಿದರು.
ಕೇಶವ್ ಇನ್ನೂ ಹದಿಹರೆಯದವನಾಗಿದ್ದಾಗ, ಅವರ ತಂದೆ ೧೯೦೨ ರಲ್ಲಿ ಪ್ಲೇಗ್ ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ರೋಗದಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು. ಕೇಶವ್ ಅವರು ಪನ್ವೇಲ್, ಕಲ್ಯಾಣ್, ಬಾರಾಮತಿ ಮತ್ತು ಬಾಂಬೆಯಲ್ಲಿ (ಈಗ ಮುಂಬೈ) ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದರು. ಬಾಂಬೆ ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್ಸಿಯ ಹೊರಗೆ, ಅವರು ದೇವಾಸ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾ ಹೈಸ್ಕೂಲ್‌ನಲ್ಲಿ ( ಮಧ್ಯ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳು ) ಮತ್ತು ನಂತರ ಕಲ್ಕತ್ತಾ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದರು. ಕೊನೆಗೆ ಬಾಂಬೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದರು.
ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಚಟುವಟಿಕೆ
ಕೇಶವ್ ಠಾಕ್ರೆಯವರ ಸ್ವಂತ ಸಿಕೆಪಿ ಜಾತಿಯು ಜಾತಿ ಶ್ರೇಣಿಯಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ನಂತರದ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ, ಆದರೆ ಅವರು ಈ ಹಳೆಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ಶ್ರೇಣಿಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದರು. ಜಾತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಅವರನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾರ್ಯಕರ್ತ ಅಥವಾ ಸಮಾಜ ಸುಧಾರಕ ಎಂದು ವಿವರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಮುಖ ಮರಾಠಿ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ವಿ.ಕೆ. ರಾಜ್‌ವಾಡೆ ಅವರು ೧೯೧೬ ರ ಪ್ರಬಂಧವೊಂದರಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರಸೇನಿಯ ಕಾಯಸ್ಥ ಪ್ರಭು (ಸಿಕೆಪಿ) ಜಾತಿಯಿಂದ ಮೇಲ್ಜಾತಿ ಕ್ಷತ್ರಿಯ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದಾಗ, ಠಾಕ್ರೆ ಅವರ ತೀವ್ರ ವಿಮರ್ಶಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾದರು ಮತ್ತು ಅವರ ಸಂಶೋಧನೆಯನ್ನು ಜಾತಿವಾದಿ ಎಂದು ಖಂಡಿಸಿದರು. ಅವರು ಸಿಕೆಪಿ ಜಾತಿಯ ಗುರುತನ್ನು ಮತ್ತು ಮರಾಠ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಅದರ ಕೊಡುಗೆಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಪಠ್ಯವನ್ನು ಬರೆದರು. ಈ ಪಠ್ಯದಲ್ಲಿ, ಗ್ರಾಮನ್ಯಾಚ್ಯಾ ಸಾಧ್ಯಾಂತ್ ಇತಿಹಾಸ್, ಠಾಕ್ರೆ ಅವರು ಮರಾಠರ ಆಳ್ವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಇತರ ಸಮುದಾಯಗಳು ಅನುಭವಿಸಿದ ತಾರತಮ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತನಾಡಿದರು. ಅವರು ಧಾರ್ಮಿಕ ಜಾತಿ ಸ್ಥಾನಮಾನದ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಳಜಿ ವಹಿಸಲಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಅನೇಕ ಬ್ರಾಹ್ಮಣೇತರ ಸಮುದಾಯಗಳು (ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಸಿಕೆಪಿಗಳು) ಮರಾಠ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸಿವೆ ಎಂದು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು. ಸಿಕೆಪಿಗಳು ಶಿವಾಜಿಯ ಸ್ವರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ (ಸ್ವರಾಜ್ಯ) ಸಿಮೆಂಟ್ ಅನ್ನು "ತಮ್ಮ ರಕ್ತದಿಂದ" ಒದಗಿಸಿದರು ಮತ್ತು ರಜಪೂತ ಮೂಲದ ಕ್ಷತ್ರಿಯರು ಅವರನ್ನು ಸೇರುವ ಮೊದಲೇ ಅವರನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿದರು ಎಂದು ಅವರು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಠಾಕ್ರೆ ಅವರಿಗೆ ಮರಾಠಿ ಪುಸ್ತಕ ಕೋದಂಡಾಚೆ ತಾನಾಟ್ಕರ್ (೧೯೧೮) ನಲ್ಲಿ ಉತ್ತರಿಸಿದರು. ಠಾಕ್ರೆ ಅವರ ಸಮರ್ಥನೆಗೆ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಬರಹಗಾರ ಕೇಶವ್ ತ್ರಯಂಬಕ್ ಗುಪ್ತೆ ಅವರು ಬೆಂಬಲ ನೀಡಿದರು, ಅವರು ತಮ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತ ಮತ್ತು ಮರಾಠಿ ಪುಸ್ತಕ ರಾಜ್ವಾದ್ಯಂಚಿ ಗಾಗಾಭಟ್ಟಿ (೧೯೧೯) ನಲ್ಲಿ ರಾಜ್‌ವಾಡೆಗೆ ಉತ್ತರಿಸಿದರು, ಇದರಲ್ಲಿ ಅವರು ೧೮೩೦ ರಲ್ಲಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ಬರೆದ ಪತ್ರಗಳನ್ನು ಅಕ್ಷರಶಃ ತಯಾರಿಸಿದರು. ಚಂದ್ರಸೇನಿಯ ಕ್ಷತ್ರಿಯರಂತೆ ಮತ್ತು ಬನಾರಸ್ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಂದ (೧೭೭೯, ೧೮೦೧) ಮತ್ತು ಪುಣೆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರಿಂದ ಬಂದ ಪತ್ರಗಳು ೧೭೨೬ ರಲ್ಲಿ ಬಾಜಿರಾವ್ II ಸ್ವತಃ ಅನುಮೋದಿಸಿದವು ಅದು ಅವರಿಗೆ ವೇದಗಳ ಮೇಲೆ ವಿಶೇಷ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ನೀಡಿತು.
ಪ್ರಬೋಧನಕರ್ ಅವರು ತಮ್ಮ ಅನುಯಾಯಿಗಳೊಂದಿಗೆ ವರದಕ್ಷಿಣೆಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ಅನಿಷ್ಟವನ್ನು ಅಪಹಾಸ್ಯ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ, ನಕಲಿ ಮದುವೆ ಮೆರವಣಿಗೆಯನ್ನು ನಡೆಸಿ, ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕಪ್ಪು ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಮದುವೆಯ ತಲೆ ಪಟ್ಟಿಯೊಂದಿಗೆ ಕತ್ತೆಯನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತಾರೆ, ವರದಕ್ಷಿಣೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಮದುವೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ. ಕೆಲವು ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಅವರ ವರದಕ್ಷಿಣೆ ವಿರೋಧಿ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಿಗಾಗಿ ಮೊಕದ್ದಮೆ ಹೂಡಿದರು ಆದರೆ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ನ್ಯಾಯಾಧೀಶರು ಅವರನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿದರು: 'ಒಳ್ಳೆಯ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಹೋರಾಡುತ್ತಿರುವಾಗ ಪೊಲೀಸರು ಪ್ರಬೋಧನಕರ್‌ಗೆ ಏಕೆ ಕಿರುಕುಳ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ?'
ಕೇಶವ್ ಠಾಕ್ರೆ ಅವರು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಭಾಷಾವಾರು ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಸಂಯುಕ್ತ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಚಳವಳಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದರು. ಅವರು ೧೯೫೧ ರಲ್ಲಿ ನೆರೆಯ ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗಿ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರಕ್ಕೆ ಡ್ಯಾಂಗ್ ಜಿಲ್ಲೆಯನ್ನು ಸೇರಿಸಬೇಕೆಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಿ ಚಳವಳಿಗೆ ಸೇರಿದರು. ಅವರು ಸಂಯುಕ್ತ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಸಮಿತಿಯ ಸ್ಥಾಪಕ ಸದಸ್ಯರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದರು, ಇದು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ರಚನೆ ಮತ್ತು ಬೆಳಗಾವಿ ಮತ್ತು ಮುಂಬೈಯನ್ನು ಅದರಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲು ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡಿತು.
ಸಾಹಿತ್ಯ ವೃತ್ತಿ
ಕೇಶವ್ ಠಾಕ್ರೆ ಮರಾಠಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಪ್ರಬೋಧನ್ ("ಜ್ಞಾನೋದಯ") ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಪಾಕ್ಷಿಕ ನಿಯತಕಾಲಿಕವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು, ಇದು ಅವರ ಲೇಖನಿ ಹೆಸರು ಪ್ರಬೋಧಂಕರ್‌ನ ಮೂಲವಾಗಿದೆ. ಅವರ ಇತರ ಮರಾಠಿ ಭಾಷೆಯ ಕೃತಿಗಳು ಈ ಕೆಳಗಿನವುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ:
ಕೇಶವ್ ಠಾಕ್ರೆಯವರ ಪತ್ನಿ ರಮಾಬಾಯಿ ಠಾಕ್ರೆ ಅವರು ೧೯೪೩ ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ನಿಧನರಾದರು. ಅವರಿಗೆ ೮ ಮಕ್ಕಳಿದ್ದರು: ಬಾಳ್ ಠಾಕ್ರೆ, ಶ್ರೀಕಾಂತ್ ಠಾಕ್ರೆ ( ರಾಜ್ ಠಾಕ್ರೆಯವರ ತಂದೆ), ರಮೇಶ್ ಠಾಕ್ರೆ, ಪ್ರಭಾವತಿ (ಪಾಮಾ) ಟಿಪ್ನಿಸ್, ಸರಳಾ ಗಡ್ಕರಿ, ಸುಶೀಲಾ ಗುಪ್ತೆ, ಸಂಜೀವನಿ ಕರಂಡಿಕರ್ ಮತ್ತು ಸುಧಾ ಸುಳೆ. ಪ್ರಬೋಧಂಕರ್ ಠಾಕ್ರೆ ಅವರಿಗೆ ವಿನಾಯಕರಾವ್ ಠಾಕ್ರೆ ಮತ್ತು ಯಶವಂತ ಠಾಕ್ರೆ ಎಂಬ ಇಬ್ಬರು ಸಹೋದರರೂ ಇದ್ದರು.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
* (in Marathi) ವರ್ಗ:೧೯೭೩ ನಿಧನ ವರ್ಗ:೧೮೮೫ ಜನನ ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ
ಗೋಳ್ಡನ್ ಟೆಂಪಲ್
ಬುದ್ಧ
ಇದು ಟಿಬೇಟ್ ಜನರ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವು ಕೊಡಗು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕುಶಾಲನಗರದಿಂದ ೬ ಕಿ.ಮಿ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ.ಇದು ಬಯಲು ಕೊಪ್ಪೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಪನೆಯಾಗಿದೆ.ಇದು ಭರತದಲ್ಲಿ ಎರಡನೇಯ ದೊಡ್ಡ ಟಿಬೇಟ್ ದೆವಾಲಯವಾಗಿದೆ.ಈ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ೭೦೦೦ ಸನ್ಯಸಿಗಲು ಹಾಗು ಮಕ್ಕಳು ಇದ್ದಾರೆ.ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಛಿನೀಯರು ಟಿಬೇಟ್ ಅನ್ನು ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡಿ ಕೈವಶಮಾಡಿಕೊಂದರು.ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಿನ ಜನರು ಬಯಲು ಕೊಪ್ಪೆಯಲ್ಲಿ ಬಂದು ಅವರ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ೧೯೭೨ ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಪಿಸಿದರು. ಈ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಈಗ ಒಟ್ಟು ೭೦೦೦ ಸನ್ಯಸಿಗಲು ಹಾಗು ಮಕ್ಕಳು ಇದ್ದಾರೆ. ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ವಿಧ್ಯೆಯನ್ನು ಮಾಥ್ರ ಕಲಿಸುವುದಲ್ಲದೆ ಇದೊಂದು ಪ್ರವಾಸಿಗರ ಮನವನ್ನು ಸೆಳೆಯುವ ಆಕರ್ಶಕವಾದ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ ವಿವಿದೆಡೆಯಿಂದ ಜನರು ಬರುತ್ತಾರೆ. ಈ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಸನ್ಯಸಿಗಳಿಗೆ ಉಳಿದುಕೊಳ್ಳಲು ವ್ಯವಸ್ತೆ ಇದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ನಮಗೆ ಟಿಬೇಟ್ ಜನರ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಕಾಣಬಹುದಾಗಿದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ತುಂಬ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ವಿಧ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆ ಇದೆ.ಈ ದೇವಾಲಯದ ಒಂದು ಅದ್ಬುತವೆನ್ದರೆ ೪೦ ಅಡಿ ಎತ್ಯರವಿರುವ ಗೋಳ್ಡನ್ ಬುದ್ಧ,ಇದು ಬಹಳ ಆಕರ್ಶಕವಾಗಿದೆ.ಈ ದೇವಾಲಯದ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಗೋಡೆಗಳು ಸುಂದರವಾದ ಚಿತ್ರದಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ, ಅ ಚಿತ್ರಗಳು ಟಿಬೇಟ್ ಜನರ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ನಮಗೆ ತಿಲಿಸಿಕೊಡುತ್ತದೆ.ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಹೂಗಳು ಮತ್ತು ಅಗರಬತ್ತಿಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.ದೇವಾಲಯ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಇಲ್ಲಿ ಟಿಬೇಟ್ ಜನರ ಸಂಪ್ರದಾಯಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಅವರು ತೊಡುವಂತಹ ಬಟ್ಟೆಗಳು,ಆಭರಣಗಳು ದೊರಕುತ್ತದೆ.
ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರೇಕ್ಷಣೀಯ ಸ್ಥಳಗಳು
ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣ ದೇಲಂಪಾಡಿ
ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣ ದೇಲಂಪಾಡಿ ಅವರು ಮೂಲತಃ ಕೇರಳದ ಕಾಸರಗೋಡು ಜಿಲ್ಲೆಯ ದೇಲಂಪಾಡಿಯವರು. ಇವರು ಯೋಗ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿರುತ್ತಾರೆ. ಮತ್ತು ಹಲವು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಬರೆದಿರುತ್ತಾರೆ. ೧೨೦೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಯೋಗ ಶಿಬಿರಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿದ ಇವರು ೧೦೦೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಯೋಗ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳನ್ನು ಕರ್ನಾಟಕದಾದ್ಯಂತ ನೀಡಿರುತ್ತಾರೆ. ದಕ್ಷಿಣಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯಾದ್ಯಂತ ಗಣ್ಯ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಇವರಿಂದ ಯೋಗ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದಿರುತ್ತಾರೆ. ೧೯೭೭ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮ ಯೋಗ ಪ್ರದರ್ಶನವನ್ನು ನೀಡಿರುತ್ತಾರೆ. ಈ ಎಲ್ಲಾ ಸಾಧನೆಗಳಿಂದ ಇವರನ್ನು ಯೋಗರತ್ನ ಗೋಪಾಲಕೃಷ್ಣ ದೇಲಂಪಾಡಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಯೋಗ ಮಾಹಿತಿ, ಸಾಮೂಹಿಕ ಯೋಗ, ಪ್ರಾಣಾಯಾಮ, ಧ್ಯಾನ ಮುದ್ರಾ ಯೋಗ, ಚಕ್ರಧ್ಯಾನ ಆಸಕ್ತರಿಗೆ ಲಘು ಮಂತ್ರ ಮುದ್ರೆಗಳು, ವರ್ಣ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಹಾಗೂ ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ ಹಾಗೂ ತರಬೇತಿಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ,
ಜನನ
ಮಾರ್ಚ್ ೧೪, ೧೯೫೮ ರಲ್ಲಿ, ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯದ ಕಾಸರಗೋಡು ಜಿಲ್ಲೆಯ ದೇಲ೦ಪಾಡಿ ಗ್ರಾಮದ ಪಟೇಲ ಕೃಷ್ಣಯ್ಯ ಕಾಟೂರಾಯ  ಮತ್ತೆ ಪಾರಿಜಾತ ದ೦ಪತಿಗಳಿಗೆ ನಾಲ್ಕನೇ ಪುತ್ರನಾಗಿ ಜನಿಸಿದರು. ಪತ್ನಿ ಶ್ರೀಮತಿ ವೀಣಾ ದೇಲಂಪಾಡಿಯವರು ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟದ ಯೋಗಪಟು. ಇವರಿಗೆ ಕಿಶನ್ ಮತ್ತು ಕಿರಣ್ ಎಂದು ಇಬ್ಬರು ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳು.
ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಯೋಗ ಶಿಕ್ಷಣ
ಪ್ರಾಥಮಿಕ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸವನ್ನು ದೇಲಂಪಾಡಿ ಮತ್ತು ಸುಳ್ಯದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಕಾಲೇಜು ವ್ಯಾಸ೦ಗವನ್ನು ಮ೦ಗಳೂರಿನ ಸಂತ ಅಲೋಶಿಯಸ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದರು. ಓದಿನ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಪ್ರಾಯದಲೇ ಯೋಗಲ್ಲಿ ಅಪಾರ ಆಸಕ್ತಿ ಇದ್ದು, ಶ್ರೀ ಪುಟ್ಟಪ್ಪ  ಜೋಷಿ ಸುಳ್ಯ, ಶ್ರೀ  ಗುರು  ಚಿದಾನಂದ  ವಿಟ್ಲ ಮತ್ತು  ಮಲ್ಲಾಡಿ ಹಳ್ಳಿಯ ರಾಘವೇಂದ್ರ  ಸ್ವಾಮಿಗಳಿಂದ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಪಡೆದರು.
ಪುಸ್ತಕಗಳು
ಇವರು ಬರೆದ ಕೆಲವು ಯೋಗ ಪುಸ್ತಕಗಳು-
ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
ಹಲವಾರು ಸಂಘ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಇವರನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ “ಯೋಗಾಚಾರ್ಯ”, “ಯೋಗರತ್ನ “,  “ದಸರಾ  ಯೋಗ  ಸಿರಿ” ( ಮೈಸೂರು ದಸರ ೨೦೦೮). ಹೀಗೆ ಹತ್ತು ಹಲವು ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಬಿರುದುಗಳನ್ನು ನೀಡಿವೆ. ಇವರೊಂದಿಗೆ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದವರು ೨೦೦೩ರಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ, ಅ೦ತರಾಷ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದ ಹಿಮಾಲಯ ಯೋಗ  ಓಲ೦ಪಿಯಾಡ್ (Himalaya yoga Olympiad) ಸ್ಪರ್ದೆಯಲ್ಲಿ ೧೧ ಪದಕ ಗೆದ್ದಿದ್ದಾರೆ. ಅ೦ತರಾಷ್ರೀಯಮಟ್ಟದ ಯೋಗ ಸ್ಪರ್ದೆಗೆ ನಿರ್ಣಾಯಕರು ಕೂಡ (referee / judge) ಆಗಿದ್ದರು. ,,.
ಉಲ್ಲೇಖ
ವರ್ಗ:ಯೋಗ ಶಿಕ್ಷಕರು
ರಾಜಸ್ಥಾನದ ಮಹಿಳೆಯರ ಉಡುಗೆ-ತೊಡುಗೆಗಳು ಮತ್ತು ಆಭರಣಗಳು
ರಾಜಸ್ಥಾನದ ಮಹಿಳೆಯರ ಉಡುಗೆ-ತೊಡುಗೆಗಳು
ಇಲ್ಲಿನ ಉಡುಗೆ-ತೊಡುಗೆಗಳು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿವೆ:-
ಓಢನಿ
ಓಢನಿ, ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳು ಚೂಡಿದಾರಕ್ಕೆ ಹೊದ್ದುಕೊಳ್ಳುವ ಶಾಲನ್ನೆ ಹೋಲುತ್ತದೆ. ಓಢನಿಯ ಒಂದಡೆಯ ಕೊನೆಯನ್ನು ಲಂಗದೊಳಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ  ಸಿಕ್ಕಿಸಿ ಮತ್ತೊಂದೆಡೆಯನ್ನು ಬಲ ಭುಜದ ಮೇಲೆ ಅಥವಾ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಹೊದ್ದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ದೈನಂದಿಕವಾಗಿ ಸಾಧಾರಣ ವಿನ್ಯಾಸವುಳ್ಳ ಓಢನಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದರೆ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರಿ ವಿನ್ಯಾಸದ ರಂಗು-ರಂಗಿನ ಓಢನಿಗಳನ್ನು ಹೊದಿಯುತ್ತಾ ಇಲ್ಲಿ ಮುಸಲ್ಮಾನರು ಹಾಗೂ ಹಿಂದೂಗಳೂ ಇಬ್ಬರೂ ಈ ಉಡುಪನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಓಢನಿ ವಿಭಿನ್ನ ಬಣ್ಣ ಹಾಗೂ ವಿನ್ಯಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದು ಲಂಗದ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಹೋಲುವ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.
ಲೆಹಂಗ ಚೋಲಿ
ರಾಜಸ್ಥಾನಿ ವಿವಾಹದಲ್ಲಿ ಲೆಹಂಗ ಚೋಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಮತ್ತು ಆದ್ಯತೆಯ ವಿವಾಹದ ಉಡುಪಿನಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಇದರ ಮೂಲವನ್ನು ರಾಜಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಗುಜರಾತ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ವಧುಗೆ ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ ಕವಚವಾಗಿದ್ದು ರಾಜಕಸೂತಿ ಹಾಗೂ ಆಕರ್ಷಕ ಮೊಘಲ್ ವಿನ್ಯಾಸಗಳಿಂದ ಕಂಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ನೇರವಾದ ಲೆಹಂಗ ಚೋಲಿ ದೇಹಕ್ಕೆ ಸರಿಕಟ್ಟಾಗಿ ಕುಳಿತು ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿ ಕಾಣುವುದರಿಂದ ಇದನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.
ಪ್ಯಾಲೆಂಡ್ ಲೆಹಂಗಾ ಚೋಲಿ
ಈ ಲೆಹಂಗ ಚೋಲಿಯು ನೂತನ ಶೈಲಿಯದಾಗಿದ್ದು ವಧುವಿಗೆ ಬುಗಿಲೆದ್ದು ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಪ್ಯಾನ್‍ಗಳನ್ನು ಲೆಹಂಗದಾ ವಿವಿಧ ಬಣ್ಣದೊಂದಿಗೆ ಒಟ್ಟಿಗೆ ಜೋಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮೀನುಬಾಲ ಅಥವಾ ಮರ್ಮೇಯ್ಡ್ ಲೆಹಂಗ ಚೋಲಿ ರಾಜಸ್ಥಾನದ ಯುವತಿಯರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಿಯವಾದದ್ದಾದ್ದರಿಂದ ಈ ವರ್ಗದವರು ಇದನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ರೀತಿಯ ಲೆಹಂಗಾ ಚೋಲಿಯನ್ನು ಸೊಂಟದ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಚಿಕ್ಕಾದಾಗಿ ಕತ್ತರಿಸಿರುತ್ತದೆ.
ವಿವಾಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತೊಡುವ ಆಭರಣಗಳು
ರಾಜಸ್ಥಾನಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಧರಿಸುವ ಆಭರಣವು ಅವರ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಗುರುತಾಗಿರುತ್ತದೆ. ರಾಜಸ್ಥಾನಿ ಆಭರಣಗಳು ವಜ್ರ, ಪಚ್ಚೆ ಮತ್ತು ದುಬಾರಿ ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕೃತಗೊಂಡಿರುತ್ತವೆ. ಮೀನ, ಗಯಾರಿ ಮತ್ತು ಭಿಲ್‍ನಂತಹ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗದವರು ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದರು. ರೈಕಸ್ ಮತ್ತು ರಬಾರ್ ಗಳ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳು ಧರಿಸುವ ಬೆಳ್ಳಿ ಆಭರಣಗಳು ಸೂರ್ಯ, ಚಂದ್ರ, ಎಲೆ ಮತ್ತು ಹೂವಿನಂತಹ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅಂಶಗಳಿಗೆ ಸಬಂಧಿಸಿದ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತವೆ. ರಜಪೂತ ವಂಶಸ್ಥರ ಆಭರಣಗಳು ಅತಿ ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು ರಾಜಮನೆತನದ ಹಿರಿಮೆಯನ್ನು ಮೆರೆಯುವಂತಿವೆ.
ರಾಜಸ್ಥಾನಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಧರಿಸುವ ಆಭರಣಗಳು ಈ ಕೆಳಗಿನಂತಿವೆ:
ಟಿಕ್ಕಾ
ಹಣೆಯ ಸಿಂಗಾರಕ್ಕೆಂದು ಧರಿಸುವ ಬೈತಲೆ ಬೊಟ್ಟನ್ನು ರಖ್ದಿ, ಶೀಷ್ಪೂಲ್  ಅಥವಾ ರಾಜಸ್ಥಾನದ ಬೋರ್ಲಾ ಮಾಂಗ್ ಟಿಕ್ಕಾ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಗೋಳಾಕಾರ ಅಥವಾ ಬೆಲ್ ಆಕಾರದಲ್ಲಿದ್ದು ಬೇರೆಲ್ಲಾ ಬೈತಲೆ ಬೊಟ್ಟುಗಳಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ. ಕೆಲವು ವಧುಗಳು ತಮ್ಮ ಬೊರ್ಲಾಗೆ ಎರಡು ಬದಿಯ ಸರಪಳಿ ಅಥವಾ ಶೀಷ್ಪೂಲ್‍ಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಟಿಕ್ಕಾವು ಚಿನ್ನದೊಂದಿಗೆ ಕುಂದನ್, ಮೀನಾ ಮತ್ತು ಮುತ್ತುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು ಬೇರೆಲ್ಲಾ ಆಭರಣಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಆಭರಣವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಾರೆ.
ನಥ್ನಿ(ಮೂಗುತ್ತಿ) ಅಥವಾ ಲಾಂಗ್
ನಥ್ನಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎಡ ಮೂಗಿನ ಹೊಳ್ಳೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಸಿ ಅದರ ಸರಪಳಿಯನ್ನು ಎಡಕಿವಿಯ ಓಲೆಗೆ ಸೇರಿಸಿಕೊಂಡು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸಣ್ಣ ಕುಂದನ್‍ನೊಂದಿಗಿನ ದೊಡ್ಡದಾದ ಗೋಲ್ಡನ್ ನಥ್ ಪ್ರತಿ ರಾಜಸ್ಥಾನಿ ಸ್ತ್ರೀ ಗೆ ರಾಜವಂಶೀಯ ನೋಟವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇದು ಸ್ಟಡ್ ಅಥವಾ ನಾಥ್ಪೂಲ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಇದು ಉತ್ತರ ಭಾರತದ ಕೆಲವೆಡೆ ದಿನನಿತ್ಯದಲ್ಲೂ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಸುರ್ಲಿಯಾ, ಕಾನ್ಬಲಿ, ಝಾಲ್(ಕಿವಿ ಓಲೆ)
ವಿಭಿನ್ನ ರೀತಿಯ ಕಿವಿಯೋಲೆ ವಿನ್ಯಾಸಗಳಿಗೆ ರಾಜಸ್ಥಾನವು ಸಾಕಷ್ಟು ಬೇಡಿಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಇದರ ಪ್ರಸಿದ್ಧತೆಗೆ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣ ಇದರ ನೋಟ ಹಾಗೂ ಅದರ ಪುರಾತನತೆ. ಇದಕ್ಕೆ ದೇಶ ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಬೇಡಿಕೆಯಿದ್ದು, ರಾಜಸ್ತಾನದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಕಾನ್ಬಲಿ/ಸುರ್ಲಿಯಾ ಅಥವಾ  ಝಾಲ್ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಜನಪ್ರಿಯ ಕುಂದನ್ ಅಥವಾ ಮಿನಾಕರಿ ಕೆಲಸವು ರಾಜಸ್ಥಾನಿ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿರುವುದನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಕಾನ್ಬಲಿಯು ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿದ್ದು ಅದರ ಸೊಬಗು ಎಲ್ಲರ ಗಮನವನ್ನು ಸೆಳೆಯುತ್ತದೆ.
ಆಡ್ ಚದರ
ಆಡ್ ಚದರವು ಆಯತಾಕಾರದ್ದಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ವಧುವಿನ ಕುಟುಂಬವು ವಧುಗೆ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಇದು ರಾಜಸ್ಥಾನಿ ರತ್ನವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಇದನ್ನು ರಜಪೂತ ನೆಕ್ಲೇಸ್ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕುಂದನ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಅಮೂಲ್ಯವಾದ ಕಲ್ಲುಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇದು ಶ್ರೀಮಂತ ನೋಟ ಹೊಂದಿದ್ದು ವಧುವಿನ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ದಿನಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಆಧುನಿಕ ಆಡ್ ವಿನ್ಯಾಸಗಳಿವೆ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ವಧು ರಾಣಿಹಾರ್ ಸಹ ವಧುಗಳು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಹಾತ್ಪೂಲ್
ಇದು ಅಂಗೈ ಮತ್ತು ಮಣಿಕಟ್ಟಿನ ಹಿಂಭಾಗವನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸುವ ಆಭರಣವಾಗಿದೆ. ಇವು ಚಿನ್ನ, ಕುಂದನ್ ಮತ್ತು ಮಿನಕರಿಯಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತವೆ. ಐದು ಬೆರಳುಗಳಿಗೆ ಉಂಗುರ ಹಾಗೂ ಅವುಗಳಿಂದ ಸರಿದು ಬಂದ ಚಿನ್ನದ ಸರಪಳಿಯು ಮಣಿಕಟ್ಟಿನ ಬಳೆಯನ್ನು ಸೇರುತ್ತವೆ.
ಕರ್ಧನ್/ ಟಾಗಡಿ
ಡಾಬನ್ನು ಹೋಲುವ ಹೊಟ್ಟೆ/ ಸೊಂಟದ ಸುತ್ತಾ ಹಾಕುವ ಆಭರಣಕ್ಕೆ ಟಾಗಡಿ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಇದನ್ನು ಚಿನ್ನದ ಪಾಲ್ಕಿ ಮತ್ತು ಕುಂದನ್‍ಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪಾಯಲ್(ಕಾಲ್ಗೆಜ್ಜೆ)
ಹಗುರವಾದ ಅಥವಾ ಅಪಾರವಾದ ಕಾಲಿನ ಆಭರಣವನ್ನು ಪಾಯಲ್ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬೆಳ್ಳಿ ಅಥವಾ ಚಿನ್ನದ್ದಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
<References />
ವರ್ಗ:ರಾಜಸ್ಥಾನ
ಮಂಗಳ (ಚಲನಚಿತ್ರ)
ಮಂಗಳ, ಎನ್.ಟಿ.ಜಯರಾಮರೆಡ್ಡಿ, ಎಂ.ಎನ್.ಪ್ರಸಾದ್ ನಿರ್ದೇಶನ ಮತ್ತು ಎಂ.ಎನ್.ಪ್ರಸಾದ್ ,ಎಚ್.ಸಿ.ಎನ್.ರಾಜು ನಿರ್ಮಾಪಣ ಮಾಡಿರುವ ೧೯೭೯ರ ಕನ್ನಡ ಚಲನಚ್ರಿತ್ರ. ಈ ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಪಿ.ಉಪೇಂದ್ರಕುಮಾರ್ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶನ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ರಾಮಗೋಪಾಲ್ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಲಲಿತ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೭೯ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಹುಲ್ಲಹಳ್ಳಿ
ಹುಲ್ಲಹಳ್ಳಿ - ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಮೈಸೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ನಂಜನಗೂಡು ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಒಂದು ಗ್ರಾಮ.
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ಜಿಲ್ಲೆ
ವೇದಾರಂಭ
ವೇದಾರಂಭ ಗುರುಕುಲ ಅಥವಾ ಪಾಠಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ವೇದಗಳು ಮತ್ತು ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳ ಕಲಿಯುವಿಕೆ. ಪ್ರತಿ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಅವಧಿಯ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಉಪಾಕರ್ಮ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾದ ಸಮಾರಂಭವಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಅವಧಿಯ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಉಪಸರ್ಜನ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾದ ಮತ್ತೊಂದು ಸಮಾರಂಭವಿರುತ್ತದೆ.
ಬಾಳಿನ ಗುರಿ
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೭೯ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ರತ್ನಾಗಿರಿ
ರತ್ನಾಗಿರಿ ಯು ಅರೇಬಿಯನ್ ಸಮುದ್ರದ ಕರಾವಳಿಯಲ್ಲಿರುವ ರತ್ನಾಗಿರಿ रत्नागिरीಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಬಂದರು ನಗರ.ಭಾರತದ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ರಾಜ್ಯದ ವಾಯುವ್ಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಜಿಲ್ಲೆಯು ಕೊಂಕಣದ ಒಂದು ಭಾಗವೆನಿಸಿದೆ.
ಇಡೀ ಅರೇಬಿಯನ್ ಸಮುದ್ರದ ಕರಾವಳಿ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲೇ ಅತ್ಯಂತ ಸುಂದ್ರ ತಾಣವಾಗಿದೆ.
ಸಹ್ಯಾದ್ರಿ ಬೆಟ್ಟದ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ.ಅತ್ಯಧಿಕ ಮಳೆಯಿಂದಾಗಿ ಅಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣಿನ ಸವಕಳಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದ್ದು,ಆದರೂ ಕರಾವಳಿಯು ಅಧಿಕ ಫಲವತ್ತಾದ ಭೂಮಿ ಹೊಂದಿದೆ.ಅಲ್ಲಿನ ಜೇಡಿ ಮಣ್ಣು ಫಲವತ್ತಾದ ಮೃದು ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಆ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅಕ್ಕಿ,ತೆಂಗು,ಗೋಡಂಬಿ ಮತ್ತು ಹಣ್ಣುಗಳು ಅದರಲ್ಲೂ ಬಹುಮುಖ್ಯವಾಗಿ "ಹಾಪೂಸ್ "(ಆಲ್ಫೊನ್ಸ್ ಮಾವಿನ ಹಣ್ಣು ಇಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ಉತ್ಪನ್ನವಾಗಿದೆ.) ಮೀನುಗಾರಿಕೆಯು ರತ್ನಾಗಿರಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮಹತ್ವದ ಉದ್ದಿಮೆಗಳಲ್ಲೊಂದು.
.ಹಲವಾರು ಭಾರತೀಯ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವಗಳಿಗೆ ಈ ಜಿಲ್ಲೆ ಉತ್ತಮ ತಾಣವಾಗಿದೆ.ಉದಾಹರಣೆಗೆ "ಲೋಕ ಮಾನ್ಯ"ಬಾಲ್ ಗಂಗಾಧರ್ ತಿಲಕ್ ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳವಳಿಯಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಶ್ ರಾಜ್ ವಿರುದ್ದ ಹೋರಾಡಿದ ನಾಯಕ,ಭಾರತ ರತ್ನ "ಮಹರ್ಷಿ"ಧೊಂಡೊ ಕೇಶವ ಕಾರ್ವೆ ಓರ್ವ ಸಮಾಜಸುಧಾರಕ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣತಜ್ಞ,ಅಲ್ಲದೇ ಪ್ರತಿಭಾವಂತಗಣಿತಜ್ಞ ರಘುನಾಥ್ ಪುರುಷೋತ್ತಮ ಪರಾಂಜಪೆ ಇವರೆಲ್ಲರೂ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಆಸು ಪಾಸಿನಲ್ಲಿ ಇದ್ದವರು.
ಭೂಗೋಳ
16.98°N, 73.3°Wರತ್ನಾಗಿರಿಯು ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಷ್ಟಾಪಿತಗೊಂಡಿದೆ. ಇದು ಸರಾಸರಿ ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ತಕ್ಕಿಂತ 11 ಮೀಟರ್ ಗಳು (36 ಅಡಿಗಳಷ್ಟು ಎತ್ತರದ ಊರ್ಧ್ವ ಮುಖದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಉಷ್ಣವಲಯದಲ್ಲಿದೆ...
ಜನಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರ
ಕಳೆದ 2008ರ ಭಾರತದ ಗಣತಿಯ ಪ್ರಕಾರ ರತ್ನಾಗಿರಿಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 5,೦೦೦೦೦ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಇದೆ.ಪುರುಷರು ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರು ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ 55% ಹಾಗು 45%ರಷ್ಟಿದ್ದಾರೆ.ಇದರಲ್ಲಿ 86%ರಷ್ಟು ಪುರುಷರು ಮತ್ತು 87%ರಷ್ಟು ಮಹಿಳೆಯರು ಸಾಕ್ಷರರಿದ್ದಾರೆ.ರತ್ನಾಗಿರಿಯ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ 11%ರಷ್ಟು ೬ ವರ್ಷಗಳಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ವಯಸ್ಸಿನವರಿದ್ದಾರೆ.
ಇತಿಹಾಸ
ಸುಮಾರು 1731ರಲ್ಲಿ ರತ್ನಾಗಿರಿಯು ಸಾತಾರಾ ರಾಜರ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿತ್ತು.ನಂತರ 1818ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಶ್ ರು ಇದರ ಮೇಲೆ ಹಿಡಿತ ಸಾಧಿಸಿದರು.
ಇದಕ್ಕೂ ಮೊದಲು ಬಿಜಾಪುರದ ಪೊಟು ಶ್ರಿ ಚೆನ್ನಾ ರೆಡ್ಡಿ ರತ್ನಾಗಿರಿಯ ಪ್ರಮುಖ ಕರಾವಳಿ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯೊಂದನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ,ನಂತರ ಮರಾಠಾ ಅರಸು ಶಿವಾಜಿ ಇದನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಪಡಿಸಿದ.
ರತ್ನಾಗಿರಿಯಲ್ಲಿರುವ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ಬರ್ಮಾದ(ಮಯನ್ಮಾರ್ ) ಕೊನೆಯ ರಾಜ ಥೀಬಾ ,ನಂತರ ಆಗಿನ ಬ್ರಿಟಿಶ್ ರಾಜ ವಿರುದ್ದ ದಂಗೆ ಎದ್ದ "ವೀರ"ವಿ.ಡಿ ಸಾವರ್ಕರ್ ಅವರನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಗೃಹಬಂಧನದಲ್ಲಿಡಲಾಗಿತ್ತು.
ಪೌರಾಣಿಕ ಮಹಾಭಾರತ ಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಪಾಂಡವರು ತಮ್ಮ 12ವರ್ಷದ ವನವಾಸದ ಅವಧಿಯ ಕೆಲ ಸಮಯ ಇಲ್ಲಿದ್ದರೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.ತಮ್ಮ 13ವರ್ಷದ ವನವಾಸದಲ್ಲಿ ಅವರು ಅಲ್ಲಿನ ಅರಸು ವೀರವೃತರಾಯ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ಕೌರವರೊಂದಿಗೆ ಸೆಣಸಿ ನಂತರ ಕುರುಸೇತ್ರ ಯುದ್ದಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದರೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.
ರತ್ನಾಗಿರಿ ಮುನ್ಸಿಪಾಲ್ಟಿ
ರತ್ನಾಗಿರಿಯ ಮುನ್ಸಿಪಾಲ್ಟಿಯು 1876 ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭಗೊಂಡಿತು.ಸದ್ಯದ ಅದರ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆ ಶ್ರೀಮತಿ ರಾಜೇಶ್ವರಿ ಶೆಟ್ಟೆ, ಅವರು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಕ್ಷದವರು.
ಮರೈನ್ ಬಯೊಲಾಜಿಕಲ್ ರಿಸರ್ಚ್ ಸ್ಟೇಶನ್
ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರಾ ಸರ್ಕಾರವು ಮೀನುಗಾರಿಕೆಯ ಇಲಾಖೆಯ ಮೂಲಕ ಮರೈನ್ ಬಯೊಲಾಜಿಕಲ್ ರಿಸರ್ಚ್ ಸ್ಟೇಶನ್ (MBRS)ನನ್ನು 1958ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭಿಸಿತು.ಸದ್ಯ ಇದು ರತ್ನಾಗಿರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ದಾಪೊಳ್ ನಲ್ಲಿರುವ ಡಾ.ಬಾಳಾಸಾಹೇಬ್ ಸಾವಂತ ಕೊಂಕಣ ಕೃಷಿ ವಿದ್ಯಾಪೀಠದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಈ ರಿಸರ್ಚ್ ಸ್ಟೇಶನ್ 10ಹೆಕ್ಟೇರ್ ಜಮೀನಲ್ಲಿದ್ದು ಮೂರು ಅಂತಸ್ತಿನ ಕಟ್ಟಡದೊಳಗೆ ಕಚೇರಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ.'ಆಧುನಿಕ ಮೀನು ಸಂಗ್ರಾಹಾಗರ ಮತ್ತು ವಸ್ತು ಸಂಗ್ರಾಹಲಯ' ಮೀನಿನ ಫಾರ್ಮ್ ಯಾಂತ್ರಿಕ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ರಿಸರ್ಚ್ ವೆಸ್ಸಲ್ ,ಸೀಡ್ ಪ್ರಾಡಕ್ಷನ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಅಲ್ಲದೇ ಹಲವಾರು ಪ್ರಯೋಗಾಲಯಗಳಿವೆ.
ರಸ್ತೆ ಸಾರಿಗೆ
ರತ್ನಾಗಿರಿಯು ಮುಂಬಯಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದೆ.ಅದರಂತೆ is connected by road to Mumbai, ಮಂಗಳೂರು, ಮಡಗಾಂವ್ , ಕಾರವಾರ್, ಉಡುಪಿ ಮತ್ತು ಕೋಚಿನ್ ಇವೆಲ್ಲವೂ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿ ನಂ17 ಮೂಲಕ ಸಂಪರ್ಕ ಅಂದರೆ (NH-17)ನಲ್ಲಿ ಸಾಧಿಸಿವೆ. ಇದೂ ಅಲ್ಲದೇ ಕೊಂಕಣ ರೈಲ್ವೆಯು ಈ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲದೇ ದೆಹಲಿ ಮತ್ತು ಜೈಪುರ್ ಗಳಿಗೆ ಸಾರಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕವಾಗಿದೆ. ರತ್ನಾಗಿರಿ ಸಣ್ಣ ಬಂದರನ್ನೂ ಕೂಡಾ ಹೊಂದಿದೆ. ಇಲ್ಲೊಂದು ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವಿದೆ ಆದರೆ ಇದಿನ್ನೂ ಕಾರ್ಯಪ್ರವೃತ್ತವಾಗಿಲ್ಲ.
MSRTC ಯು ರತ್ನಾಗಿರಿಯಿಂದ ಅಂತರ್ ಸಾರಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಮುಂಬಯಿ,ಪುಣೆ,ಸಾಂಗ್ಲಿ,ಕೊಲ್ಹಾಪುರ್ ಮತ್ತು ಗೋವಾಗಳಿಗೆ ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತದೆ.
ರೈಲುಮಾರ್ಗ
ರತ್ನಾಗಿರಿ ಸ್ಟೇಶನ್ ಕೊಂಕಣ ರೈಲ್ವೆ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿದೆ. ಕೊಂಕಣ ರೈಲ್ವೆಯ ಸ್ಟೇಶನ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಅತಿ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಟೇಶನ್ ಇದಾಗಿದೆ. ಕೇಂದ್ರ ರೈಲ್ವೆಯ ಹತ್ತಿರದ ಜಂಕ್ಷನ್ ಗಳೆಂದರೆ ಪುಣೆ ಮತ್ತು ಕೊಲ್ಹಾಪುರ್ The ರತ್ನಾಗಿರಿ ರೈಲ್ವೆ ಸ್ಟೇಶನ್ ರತ್ನಾಗಿರಿ ನಗರದಿಂದ NH-204ಮೇಲೆ 6 ಕಿಲೊಮೀಟರ್ ಇದೆ. ಕೊಂಕಣ ರೈಲ್ವೆ ಮೇಲಿನ ಎಲ್ಲಾ ಟ್ರೇನ್ ಗಳು ರತ್ನಾಗಿರಿ ಸ್ಟೇಶನ್ ನಲ್ಲಿನಿಂತು ಹೋಗುವ ವಾಡಿಕೆ ಇದೆ. MSRTC ಯು ಸ್ಟೇಶನ್ ನಿಂದ ಹಲವಾರು ಬಸ್ ಗಳನ್ನು ನಗರಕ್ಕೆ ಓಡಿಸುತ್ತದೆ. ರತ್ನಾಗಿರಿಜಿಲ್ಲೆಯ ಇನ್ನುಳಿದ ಮಹತ್ವದ ಸ್ಟೇಶನ್ ಗಳೆಂದರೆ ಚಿಪ್ಲನ್ ,ಖೆಡ್ ,ಮತ್ತು ವಿಠಲವಾಡಿ. ನೀವು ರತ್ನಾಗಿರಿಗೆ ರೈಲಿಗಾಗಿ ಮುಂಗಡ ಕಾದಿರಿಸಲು ಒಂದು ತಿಂಗಳು ಮುಂಚೆ ಟಿಕೆಟ್ ಮಾಡಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.ಯಾಕೆಂದರೆ ಬಹಳಷ್ಟು ದಿನಗಳು ರೈಲ್ವೆಗಳು ಫುಲ್ ಆಗಿರುತ್ತವೆ.
ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳು
ರಾಜ್ ಪುರ್ ಗಂಗಾ: ರಾಜ್ ಪುರ್ ಗಂಗಾದ ಪ್ರೇಕ್ಷಣೀಯ ಸ್ಥಳವು ರಾಜ್ ಪುರ್ ದಿಂದ ಸುಮಾರು ಮೂರು ಕಿ.ಮಿ ದೂರವಿದೆ. ಭೂವಿಜ್ಞಾನಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಗಂಗಾ, ಸಮೀಪದ ಪರ್ವತದಿಂದ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಧುಮ್ಮುಕ್ಕುವ ಒಂದು ಜಲಪಾತ.ಇಲ್ಲಿ ಹದಿನಾಲ್ಕು ಕಪ್ಪು ಶಿಲೆಯಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಕುಂಡಗಳಿವೆ.ಇವು ಸುಮಾರು 2.25ಅಡಿ ಆಳದಿದ್ದು ಆಯಾ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಅಡಿಗೊಂದರಂತೆ ಇಂತಹ ವಿಸ್ಮಯವನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ರಾಜಪುರ್ ಗಂಗಾದ ಪರಿಮಳಯುಕ್ತ ನೀರು ಮೂರು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಒಮ್ಮೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ,ಇದು ಒಂದರಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿ ಸುಮಾರು ಎರಡು ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ಇರುತ್ತದೆ. ಈ ಹದಿನಾಲ್ಕು ಕುಂಡಾಗಳಲ್ಲಿನ ನೀರಿನ ಉಷ್ಣತೆಯು ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ರತ್ನಾಗಿರಿಯಿಂದ 70 ಕಿ.ಮಿ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಮರಳೇಶ್ವರ  ಶಿವನ ದೇವಾಲಯವು ಹಿಂದುಗಳ ಒಂದು ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳ.ಈ ದೇವಾಲಯವು ಗವಿಯೊಳಗಿದೆ. ಗವಿ ಹತ್ತಿರ ಜಲಪಾತವೂ ಒಂದಿದೆ.ಹಿಂದುಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಶಿವನು ಮರಳ ಹಳ್ಳಿಯಿಂದ ಮರಳೇಶ್ವರಕ್ಕೆ ತೆರಳುತ್ತಾನೆ,ಯಾವಾಗ ಮೊಗಲ್ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಕೊಂಕಣ ಭಾಗದ ಹಿಂದೂ ದೇವಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ನಾಶಪಡಿಸಲು ಹೋದಾಗ ಈ ಘಟನೆ ಸಂಭವಿಸಿದೆ ಎಂದು ಹಿಂದೂಗಳು ನಂಬುತ್ತಾರೆ.
ಥಿಬಾ ಅರಮನೆ :ಥಿಬಾ ಅರಮನೆಯನ್ನು 1910-11ರಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಲಾಗಿದ್ದು ಬರ್ಮಾದ (ಮಯನ್ಮಾರ್ )ರಾಜ ಮತ್ತು ರಾಣಿಯರು ತಮ್ಮ ಅಜ್ಞಾತ ವಾಸವನ್ನು 1911-16ರ ವರೆಗೆ ಕಳೆದಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಜಾಗೆಯು ಈ ರಾಜದಂಪತಿಯ ಗೋರಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ರತ್ನಾಗಿರಿಯ ಸರ್ಕಾರಿ ಪಾಲಿಟೆಕ್ನಿಕ್ ಕೆಲವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಥಿಬಾ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದು ನಂತರ ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ಕಟ್ಟಡಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡಿತು.
ಮಾಂಡವಿ ಮತ್ತು ಭಾತ್ಯೆ ಬೀಚ್ :  ಇವೆರಡೂ ರತ್ನಾಗಿರಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ದ ಕಡಲಕಿನಾರೆಗಳಾಗಿವೆ.ಮಾಂಡವಿ ಕಡಲ ಕಿನಾರೆಯನ್ನು ರತ್ನಾಗಿರಿಯ ಮುಖ್ಯ ದ್ವಾರ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಭಾತ್ಯ್ ಕಡಲ ಕಿನಾರೆಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿದ್ದರೂ ಅದನ್ನು ಕೂಲಂಕಷವಾಗಿ ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.ಪ್ರಸಿದ್ದ ಕೋಹಿನೂರ್ ಹೊಟೆಲ್ ಭಾತ್ಯಾ ಬೀಚ್ ನ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ.
ಮಿರ್ಕರ್ ವಾಡಾ ಬೀಚ್ : ಇದು ನೌಕಾಯಾನದ ವೃತ್ತಿಪರರಿಗೆ ಹೇಳಿಮಾಡಿಸಿದ ಕರಾವಳಿ ಸ್ಟೇಶನ್ ,ಎಲ್ಲಾ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ದೋಣಿಗಳು ಮತ್ತು ಜಲಸಾರಿಗೆಯ ಸೌಲಭ್ಯಗಳಿಗೆ ಇಲ್ಲಿ ತಂಗುದಾಣವಾಗಿದೆ. ನೌಕಾ ಉದ್ಯಮಕ್ಕೆ ರತ್ನಾಗಿರಿ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಾಪಾರಿ ಸ್ಥಳವೆನಿಸಿದೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಬಹುತೇಕ ಮೀನುಗಳನ್ನು -ಮುಂಬಯಿ,ಪುಣೆ,ಗೋವಾ,ಬೆಂಗಳೂರು,ಮಂಗಳೂರು ನಗರ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಿಗೆ ಸಾಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಮಾಳಗುಂದ್ : ಪ್ರಖ್ಯಾತ  ಮರಾಠಿ ಕವಿ, ಕೇಶವಸುತ, ಇಲ್ಲಿಗೆ ಸಮೀಪದ ಮಾಳಗುಂದದಾಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಇತ್ತೀಚಿಗೆ ಈ ಕವಿಯ ನಿವಾಸವನ್ನು ನವೀಕರಿಸಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ವಸತಿ ನಿಲಯ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. "ಮರಾಠಿ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಪರಿಷದ್ "(ಮರಾಠೇ ಲಿಒಟರೇಚರ್ ಸೊಸೈಟಿ)ಯು"ಕೇಶವಸುತ ಸ್ಮಾರಕ"ವನ್ನು ಮಾಳಗುಂದದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದೆ.
ಜೈಗಢ್  :ಇದು 17ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಕೋಟೆಯು ಸಂಗಮೇಶ್ವರ್ ನದಿಯ ಮುಖಭಾಗದಲ್ಲಿದ್ದು ಸಮುದ್ರದ ಅತ್ಯಾಕರ್ಷಕ ನೋಟವೆನಿಸಿದೆ. ಜಯ್ ಗಢನ ಸಮುದ್ರ ಕೋಟೆಯು ಅಲ್ಲಿನ ಕೊಲ್ಲಿಯ ತಟದಲ್ಲಿದ್ದು ಅದಕ್ಕೆ ಆಶ್ರಯ ನೀಡಿದೆ.
ಪವಾಸ್: ಇದು ತನ್ನದೇ ಆದ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಸ್ವಾಮಿ ಸ್ವರೂಪಾನಂದರು ತಮ್ಮ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಗಾಢವಾಗಿ ಬಿಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿನ ಧಾರ್ಮಿಕ ನಾಯಕರು ಇಲ್ಲಿಯೇ ವಾಸವಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಆತನ ನಿವಾಸವಿ ಇಂದು "ಆಶ್ರಮ"ವಾಗಿ ಅದು ಪರಿವರ್ತನೆಯಾಗಿದೆ.
ಅತುಲಿತ ಬಾಲ ಧಾಮ  : ಅತುಲಿತ ಬಾಲ ಧಾಮ ಇದೊಂದು ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳ. ಈ ಪವಿತ್ರ ಧಾಮವನ್ನು ಸದ್ಗುರು ಶ್ರೀ ಅನಿರುದ್ದ ಉಪಾಸನಾ ಟ್ರಸ್ಟ್ ಮುಂಬಯಿ ನವರು ಆಡಳಿತ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಇದು TRP ಬಳಿಯ ಪೆಟ್ರೊಲ್ ಪಂಪ್ ಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಿದ್ದು ರತ್ನಾಗಿರಿ ನಗರದಿಂದ ಕೇವಲ ಒಂದು ಕಿ.ಮಿ.ದೂರವಿದೆ. ಪಂಚಮುಖಿ ಹನುಮಾನ್  ಈ ಧಾಮದ ಮೂಲ ದೇವತೆ. ಸಾವಿರಾರು ಭಕ್ತರು ಈ ಧಾಮಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ಮಾಡಿದಾಗ ಅವರು (ದೈಹಿಕ,ಮಾನಸಿಕ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಬಲ)ವನ್ನು ಪಡೆದ ಉದಾಹರಣೆಗಳಿಗವೆ. ಈ ಒಟ್ಟು ಪ್ರದೇಶವು 2ಎಕರೆಗಳಿಷ್ಟಿದ್ದದು,ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಸುಂದರವಾಗಿದೆಯಲ್ಲದೇ ಉಲ್ಲಾಸದಾಯಕವಾಗಿದೆ.
ವೆಲ್ನೆಶ್ವರ್ : ವೆಲ್ನೆಶ್ವರ್ ರತ್ನಾಗಿರಿಯಿಂದ 170ಕಿ.ಮಿ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಂತೆ ಇರುವ ಬೀಚ್ ಸ್ವಚ್ಛ ,ಸುಂದರವಾಗಿದೆ,ದಂಡೆಗುಂಟು ತೆಂಗಿನ ಮರಗಳಿವೆ. ಇದರ ಹತ್ತಿರದ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲು ಬಂಡೆಗಳಿಲ್ಲದಿರುವುದರಿಂದ ಈಜಲು ಸುಲಭವಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ವೆಲ್ನೇಶ್ವರ್ ಹತ್ತಿರ ಸುಪ್ರಸಿದ್ದ ಶಿವಾ ದೇವಾಲಯವಿದೆ.
ರತ್ನ ದುರ್ಗ: ಇದನ್ನು ಬಹುಮನಿ ಆಡಳಿತದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು 1670ರಲ್ಲಿ ಶಿವಾಜಿಯು ಬಿಜಾಪುರದ ಆಡಳಿತಗಾರ ಆದಿಲ್ ಷಾನಿಂದ ಗೆದ್ದುಕೊಂಡನು. ಧೊಂಡು ಭಾಸ್ಕರ್ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯು 1790ರಲ್ಲಿ ಈ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಮರುನಿರ್ಮಿಸಿದನಲ್ಲದೇ ಅದರ ಮುಖ್ಯ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಿದ. ಈ ಕೋಟೆಯು ಕುದರೆಯ ಲಾಳದ ಆಕಾರದಂತಿದೆ.ಉದ್ದ1,300ಮೀಟರ್ ಮತ್ತು 1,000ಮೀಟರ್ ಅಗಲವಿದೆ. ಇದರ ಮೂರೂ ಕಡೆಯಿಂದಲೂ ಅರೇಬಿಯನ್ ಸಮುದ್ರ ಸುತ್ತುವರೆದಿದೆ. ಇದರ ಬುರುಜುಗಳಲ್ಲೊಂದಾದ "ಸಿದ್ದ ಬುರುಜು"ವಿನಲ್ಲಿ ಲೈಟ್ ಹೌಸ್ ಇದ್ದು ಇದನ್ನು ಸುಮಾರು 1867ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ.ಇತ್ತೀಚಿಗೆ 1962ರಲ್ಲಿ ಅದಕ್ಕೆ ಸದ್ಯದ ರೂಪ ನೀಡಿ ಮರುನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಕೋತೆಯೊಳಗಡೆ ಭಗವತಿ ದೇವಿಯ ಅತ್ಯಂತ ಮನಮೋಹಕ ಸಚಿತ್ರ ಕೆತ್ತನೆಯ ದೇವಾಲಯವಿದೆ.
ಗಣಪತಿಪುಲೆ: ಗಣಪತಿಪುಲೆಯು ಅತ್ಯಂತ ಸ್ವಚ್ಛ ಸಮುದ್ರ ಕಿನಾರೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. "ಪೂರ್ಣ ಗಢ"ಕ್ಕೆ ಹೋಗುವ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ರತ್ನಾಗಿರಿಯಿಂದ 21ಕಿ.ಮಿ ದೂರವಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪರಿಚಿತ ಗಣೇಶ ದೇವಾಲಯವಿದೆ.
ಪರುಷರಾಮ ದೇವಾಲಯ (near ಚಿಪ್ಲುನ್ ಹತ್ತಿರ):  ಇದು 1685ರಲ್ಲಿ ಮಹರ್ಷಿ ಬ್ರಹ್ಮೆಂದ್ರ ಅವರು ನಿರ್ಮಿಸಿದ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದೆ.
ಶಿವ ಸಮರ್ಥ ಗಢ: (ಸ್ವವರ್ದೆ ಹತ್ತಿರ ಚಿಪ್ಲುನ್)ಶಿವಾಜಿ ಕಾಲದ ಶಿಲ್ಪಕೆತ್ತನೆ ಕಲೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಗವಿಗಳಿರುವ ಚಿಪ್ಲುನ್, ಖೆಡ್ , ದಾಬೊಲ್ , ಸಂಗಮೇಶ್ವರ , ಗೌಹಾನಿ ವೆಳಗಾಂವ್, ಮತ್ತು ವಾಡೆ ಪಡೆಲ್: ಬುದ್ದನ ಹೆಗ್ಗುರುತುಗಳಾದ  ಪಪಾಂಚ್, ಸುಡಾನ್, ಮತ್ತು ಸ್ರತ್ ಅಪ್ಪಾಕಾಸಿನಿಗಳಲ್ಲಿ  ಗೌತಮನ ಕಾಲದ (BC 560-481)ರಲ್ಲಿ ಕೊಂಕಣ ಪ್ರದೇಶದ ಹಲವರು ಬುದ್ದ ಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಪರಿವರ್ತಿತರಾದ ದಾಖಲೆಗಳಿವೆ. ಚಿಪ್ಲುನ್ ನಲ್ಲಿರುವ ಕೊ1 ಮತ್ತು ಪಬೊಲ್ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ ಇವರೆಲ್ಲರೂ "ಸರ್ಥ್ ವಾಲಾಸ್ "ಅಂದರೆ (ಕಾರವಾನ್ -ಮೆನ್ ,ದಾರಿಹೋಕರು)ಕೆಲವರಿಲ್ಲ ವಾಸವಾಗಿದ್ದರು.
ಪ್ರವಾಸಕ್ಕೆ ಸಕಾಲ
ನೀವು ನಿಸರ್ಗ ಪ್ರಿಯರಾಗದ್ದರೆ ವರ್ಷಧಾರೆಯನ್ನು ಸವಿಯ ಬಯಸಿದರೆ ರತ್ನಾಗಿರಿಗೆ ಬನ್ನಿ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಬನ್ನಿ ಯಾಕೆಂದರೆ ಕೊಂಕಣದ ರತ್ನಾಗಿರಿ ಸತತ ಧಾರಾಕಾರ ಮಳೆಗೆ ಪ್ರಖ್ಯಾತವಾಗಿದೆ. ಜೂನ್ -ಮಾರ್ಚ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಉಲ್ಲಾಸಮಯವಾದ ಹವಾಗುಣ ಸವಿಯಲು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬರಬಹುದು.ಸುಂದರ ಮೋಡಗಳು,ಪರ್ವತಗಳು,ನಿಬಿಡ ಜಲಪಾತಗಳು ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತವೆ.ರೈಲ್ವೆ,ಕಾರು,ಬಸ್ ಇತ್ಯಾದಿಗಳಲ್ಲಿಆಗಮಿಸಿ ತಾವಿಲ್ಲಿ ಬಿಡಾರ ಹೂಡಬಹುದು.
ನೀವು ಕಡಲಕಿನಾರೆಯನ್ನು ಇಷ್ಟಪಡುವವರಾಗಿದ್ದರೆ ಡಿಸೆಂಬರ್ -ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ತಾವು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಪ್ರವಾಸ ಕೈಗೊಂಡರೆ ಕೊಂಕಣ ಪ್ರದೇಶದ ಶಾಂತ ಬೀಚ್ ಗಳನು ಆಸ್ವಾದಿಸಬಹುದು. ಜೂನ್ ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲಿ ಮಳೆಗಾಲ ಆರಂಭವಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಬೀಚ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಕಿನ ಅಲೆಗಳ ಸೌಂದರ್ಯ ಸವಿಸಬಹುದು.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿರುವ ನಗರಗಳು ಮತ್ತು ಪಟ್ಟಣಗಳು ವರ್ಗ:ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಬಂದರು ನಗರಗಳು ವರ್ಗ:ಕೊಂಕಣ ರೇಲ್ವೆನಲ್ಲಿರುವ ರೇಲ್ವೆ ಸ್ಟೇಶನಗಳು ವರ್ಗ:ಕೊಂಕಣ ವರ್ಗ:ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿರುವ ತಾಲುಕುಗಳು ವರ್ಗ:ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ
ಜೀರಾ ರೈಸ್
thumb
ಜೀರಾ ರೈಸ್ ಒಂದು ಭಾರತೀಯ ಮತ್ತು ಪಾಕಿಸ್ತಾನಿ ಖಾದ್ಯವಾಗಿದ್ದು ಅನ್ನ ಮತ್ತು ಜೀರಿಗೆ ಬೀಜಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಇದು ಉತ್ತರ ಭಾರತ ಮತ್ತು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದಲ್ಲಿ ದಿನನಿತ್ಯದ ಅನ್ನದ ಖಾದ್ಯವಾಗಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದೆ. ಬಿರಿಯಾನಿಗೆ ಭಿನ್ನವಾಗಿ ಇದು ತಯಾರಿಸಲು ಸುಲಭವಾಗಿದೆ. "ಜೀರಾ" ಎಂಬುದು ಜೀರಿಗೆ ಬೀಜಗಳಿಗೆ ಹಿಂದಿ ಶಬ್ದವಾಗಿದೆ. ಬಳಸಲಾದ ಘಟಕಾಂಶಗಳೆಂದರೆ ಅನ್ನ, ಜೀರಿಗೆ ಬೀಜಗಳು, ವನಸ್ಪತಿ ಎಣ್ಣೆ, ಈರುಳ್ಳಿ ಮತ್ತು ಕೊತ್ತುಂಬರಿ ಎಲೆಗಳು.
ತಯಾರಿಕೆ
ಬಿಸಿ ಎಣ್ಣೆಯಲ್ಲಿ ಜೀರಿಗೆ ಬೀಜಗಳನ್ನು ಕರಿಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಉದ್ದ ಧಾನ್ಯದ ಬಾಸ್ಮತಿ ಅಕ್ಕಿ ಮತ್ತು ಉಪ್ಪನ್ನು ಅದಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹೆಚ್ಚುಕಡಿಮೆ ಅಕ್ಕಿಯ ದುಪ್ಪಟ್ಟು ಪ್ರಮಾಣದ ನೀರನ್ನು ಸುರಿದು ಮುಚ್ಚಳವನ್ನು ಮುಚ್ಚಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಉರಿಯಲ್ಲಿ ಬೇಯಲು ಬಿಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಂತರ ಅಕ್ಕಿಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಉರಿಯಲ್ಲಿ ಬೇಯಿಸಿ ಎಲ್ಲ ನೀರು ಹೀರಿಕೊಳ್ಳಲ್ಪಡುವವರೆಗೆ ಬಿಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಜೀರಾ ರೈಸ್‌ನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಣ್ಣಗೆ ಕತ್ತರಿಸಿದ ತಾಜಾ ಕೊತ್ತಂಬರಿ ಎಲೆಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಖಾದ್ಯ, ತಿನಿಸು
ಕ್ವಿಲ್ಟ್
thumb
ಕ್ವಿಲ್ಟ್ ಒಂದು ಬಹುಪದರದ ಬಟ್ಟೆಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ನೂಲಿನ ಮೂರು ಪದರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ: ನೇಯ್ದ ಬಟ್ಟೆಯ ಮೇಲ್ಪದರ, ಬ್ಯಾಟಿಂಗ್ (ಹಾಳೆಗಳಾಗಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಹತ್ತಿ) ಅಥವಾ ವ್ಯಾಡಿಂಗ್‍ನ ಪದರ, ಮತ್ತು ನೇಯ್ದ ಹಿಂಬದಿ. ಇವುಗಳನ್ನು ಕ್ವಿಲ್ಟಿಂಗ್ ತಂತ್ರವನ್ನು (ಮೂರೂ ಪದರಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟಾಗಿ ಹೊಲಿಯುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ) ಬಳಸಿ ಸಂಯೋಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕ್ವಿಲ್ಟ್‌ನ ಮೇಲ್ಪದರಕ್ಕಾಗಿ ಒಂದೇ ಬಟ್ಟೆ ತುಂಡನ್ನು ಬಳಸಿದ್ದರೆ (ಪೂರಾಬಟ್ಟೆ ಕ್ವಿಲ್ಟ್), ಹೊಲಿಗೆಯ ಮಾದರಿಯು ಪ್ರಧಾನ ಅಲಂಕಾರಿಕ ಅಂಶವಾಗಿರಬಹುದು, ಆದರೆ ಅನೇಕ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ಪದರವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಚಿಕ್ಕ ಬಟ್ಟೆ ತುಂಡುಗಳ ತೇಪೆ ಕೆಲಸದ ಮೂಲಕ ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ; ಈ ತುಂಡುಗಳ ಮಾದರಿ ಮತ್ತು ಬಣ್ಣವು ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಮುಖ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಕ್ವಿಲ್ಟ್‌ಗಳನ್ನು ಹಲವುವೇಳೆ ಪ್ರಯೋಜನಕಾರಿಯಾಗಿರದ ಕಲಾಕೃತಿಗಳಾಗಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಆದರೆ ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ಕ್ವಿಲ್ಟ್‌ಗಳನ್ನು ಹಲವುವೇಳೆ ಹಚ್ಚಡಗಳಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಮತ್ತು ಈ ಬಳಕೆ ಇಂದೂ ಮುಂದುವರೆದಿದೆ.
ಕ್ವಿಲ್ಟ್‌ಗಳ ಉಪಯೋಗಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅನೇಕ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಿವೆ. ಮದುವೆ, ಮಗುವಿನ ಜನನ, ಒಬ್ಬ ಕುಟುಂಬ ಸದಸ್ಯನು ಮನೆ ಬಿಡುವುದು, ಅಥವಾ ಪದವಿ ಪ್ರಾಪ್ತಿಗಳಂತಹ ಜೀವನದ ಪ್ರಮುಖ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಕ್ವಿಲ್ಟ್‌ಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಬಹುದು ಅಥವಾ ನೀಡಬಹುದು. ಆದುನಿಕ ಕ್ವಿಲ್ಟ್‌ಗಳು ಯಾವಾಗಲೂ ಹಾಸಿಗೆ ಅಥವಾ ಹಾಸಿಗೆಯ ಹಚ್ಚಡವಾಗಿ ಬಳಸುವುದಕ್ಕೆ ಉದ್ದೇಶಿತವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಇವನ್ನು ಗೋಡೆ ತೂಗುವಸ್ತುಗಳು, ಟೇಬಲ್ ರನರ್‌ಗಳು, ಅಥವಾ ಮೇಜುಬಟ್ಟೆಗಳಾಗಿ ಬಳಸಬಹುದು. ಕ್ವಿಲ್ಟಿಂಗ್ ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಹಲವುವೇಳೆ ಉಡುಪು ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿಯೂ ಒಳಗೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕ್ವಿಲ್ಟ್ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ, ಪ್ರಾದೇಶಿಕವಾಗಿ, ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳೂ ಇವೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಮೇರಿಕ, ಜಪಾನ್, ಮತ್ತು ಯೂರೋಪ್‍ನಲ್ಲಿ. ಕ್ವಿಲ್ಟ್ ಅನ್ನು ತಯಾರಿಸಲು ಅನೇಕ ಕಾರಣಗಳಿರಬಹುದು. ಅವುಗಳೆಂದರೆ ಹಾಸಿಗೆಗಾಗಿ ಅಥವಾ ಹಚ್ಚಡವಾಗಿ, ಅಲಂಕಾರಕ್ಕಾಗಿ, ರಕ್ಷಾಕವಚವಾಗಿ, ಸ್ಮರಣೆಗಾಗಿ (ಉದಾ. ಏಡ್ಸ್ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥದ ಕ್ವಿಲ್ಟ್), ಶಿಕ್ಷಣ (ಉದಾ. ವಿಜ್ಞಾನ ಕ್ವಿಲ್ಟ್), ಪ್ರಚಾರದಲ್ಲಿ, ಘಟನೆಗಳು / ಸಾಮಾಜಿಕ ಇತಿಹಾಸ, ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸುವುದು, ಕಲಾತ್ಮಕ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ, ಉಡುಗೊರೆಗಾಗಿ, ಧನಸಂಗ್ರಹ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಕ್ಕಾಗಿ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಜಾನಪದ ಕಲೆ
ಭಾರತೀಯ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
ಭಾರತೀಯ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ
ಆರ್ಬಿಐ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಗಮನ ಭಾರತದ ಆರ್ಥಿಕತೆಗೆ ಆರೋಗ್ಯಕರ ಎಂದು ಸೂಕ್ತ ವಿತ್ತೀಯ ನೀತಿ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ರಚಿಸುವುದರಿಂದ ಆಸ್ತಿ (ರಿಯಲ್ ಎಸ್ಟೇಟ್, ಆಸ್ತಿ) ಬೆಲೆ ಹಣದುಬ್ಬರ ಕತ್ತರಿಸಿ ಆಗಿದೆ.
ಪ್ರಸ್ತುತ, 28 ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಲಯದ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು, 29 ಖಾಸಗಿ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಮತ್ತು 31 ವಿದೇಶಿ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ 88 ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು, ಇವೆ.
ವ್ಯಾಪಾರ ಆವರ್ತಗಳ ವಿವಿಧ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ 'ಹೂಡಿಕೆ ಸರಾಗವಾಗಿಸುತ್ತದೆ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಸಾಲ ಮತ್ತು ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು 2. ನೀಡುವಿಕೆ. ದ್ವಿತೀಯ ಕಾರ್ಯಗಳೆಂದರೆ: ಕಳೆದ ಎರಡು ದ್ವಿತೀಯ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಸಮುದಾಯದ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ವಾಣಿಜ್ಯ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳಲ್ಲಿ ಒದಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
1.3 ಸಹಕಾರ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳು ಸಹಕಾರ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳು ಸಹಕಾರ ಕಾನೂನು ರೂಪ (ಸೇರಿಕೊಂಡಿವೆ) ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಇವೆ. ಯಾವುದೇ ಸಹಕಾರಿ ಸಮಾಜದ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವ್ಯವಹಾರ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ ಮೊದಲು ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ದಿಂದ ಪರವಾನಗಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಹಕ್ಕು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು ಸೆಟ್ ಮತ್ತು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನಗಳು ಅನುಸರಿಸಲು ಹಕ್ಕು ಹೊಂದಿದೆ ಭಾರತೀಯ ರಿಸರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್. ಪ್ರಸ್ತುತ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ 68 ಸಹಕಾರಿ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಿವೆ. ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಸಹಕಾರಿ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳ ಮೂರು ವಿಧಗಳಿವೆ:
1. ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಸಾಲ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು: ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಸಾಲ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಸಾಲಗಾರ ಮತ್ತು ಸಾಲಗಾರ ಸದಸ್ಯರು ಒಂದು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಜೊತೆ ಹಳ್ಳಿ ಅಥವಾ ಪಟ್ಟಣದ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ರಚನೆಯಾಗುತ್ತವೆ. ಸದಸ್ಯರು ಪರಸ್ಪರ ತಿಳಿಯಲು ಮತ್ತು ವಂಚನೆಗಳನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಎಲ್ಲಾ ಸದಸ್ಯರ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಮೇಲೆ ವೀಕ್ಷಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ ಆದ್ದರಿಂದ ಪ್ರತಿ ಸಮಾಜದ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳು, ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ. 2. ಕೇಂದ್ರ ಸಹಕಾರ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು: ಕೇಂದ್ರ ಸಹಕಾರ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳು ತಮ್ಮ ಸದಸ್ಯರು ಅದೇ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸೇರಿದ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಸಮಾಜಗಳ ಕೆಲವು ಹೊಂದಿರುವ ಜಿಲ್ಲಾ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯ. ಈ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಸೊಸೈಟಿಗಳು ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯದ ಸಹಕಾರ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳು ನಡುವೆ ಕೊಂಡಿಯಂತೆ ತಮ್ಮ ಸದಸ್ಯರು (ಅಂದರೆ, ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಸೊಸೈಟಿಗಳು) ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯ ಸಾಲಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವ. 3. ರಾಜ್ಯ ಸಹಕಾರಿ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳ: ಈ ದೇಶದ ಎಲ್ಲಾ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಸಹಕಾರ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳು ಇವೆ. ಅವರು ಹಣವನ್ನು ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸಲು ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅದರ ಸರಿಯಾದ channelisation ಸಹಾಯ. ಹಣ ಕೇಂದ್ರ ಸಹಕಾರ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಸೊಸೈಟಿಗಳು ಮೂಲಕ ರಾಜ್ಯ ಸಹಕಾರಿ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಿಂದ ಸಾಲಗಾರರಿಗೆ ತಲುಪುತ್ತದೆ.
1.4 ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಗ್ರಾಮೀಣ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಗ್ರಾಮೀಣ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಸಾಲಗಾರರು ಸಾಲದ ಹರಿವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಸಹಕಾರ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಪ್ರಯೋಜನಗಳನ್ನು ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ರೈತರು ತಲುಪುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅರಿತ ನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರಸ್ತುತ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ 196 ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು, ಇವೆ. ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು, ಕೆಳಗಿನ ಎರಡು ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು: ಕೃಷಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಸಮಾಜಗಳು ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗಾಗಿ ಅಥವಾ ಕೃಷಿ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳು ಅಥವಾ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗಾಗಿ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಕೃಷಿ ಸಾಲ ಸಂಘಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಸಣ್ಣ ಮತ್ತು ಅತಿ ಸಣ್ಣ ರೈತರು, ಕೃಷಿ ಕಾರ್ಮಿಕರು, ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳು ಸಾಲ ಮತ್ತು ಮುಂಗಡಗಳು 1. ನೀಡುವಿಕೆ. ಕುಶಲಕರ್ಮಿಗಳು ಸಣ್ಣ ಉದ್ಯಮಿಗಳಿಗೆ ಸಾಲ ಮತ್ತು ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು 2. ನೀಡುವಿಕೆ ವ್ಯಾಪಾರ, ವಾಣಿಜ್ಯ ಅಥವಾ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಅಥವಾ ಇತರ ಉತ್ಪಾದಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದರು.
1.5 ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಅಥವಾ ವಿಸ್ತರಣೆ ಮತ್ತು ಆಧುನೀಕರಣಕ್ಕೆ ಇತ್ತೀಚಿನ ಬಳಸಿಕೊಂಡು, ಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳು ಮತ್ತು ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ಖರೀದಿ ಮಧ್ಯಮ ಮತ್ತು ದೀರ್ಘಾವಧಿ ಬಂಡವಾಳ ಅಗತ್ಯವಿರುವ ವ್ಯಾಪಾರ ಹಣಕಾಸು ನೆರವನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಇವೆ. ಈ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಯ ಚಂದಾ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಕಂಪನಿಗಳು ಹೊರಡಿಸಿದ ಷೇರುಗಳ ಮತ್ತು ಡಿಬೆಂಚರ್ಗಳು ಚಂದಾದಾರರಾಗುವ ಇತರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲು
1.6 ವಿಶೇಷ ಬ್ಯಾಂಕ್ಸ್ ಭಾರತದಲ್ಲಿ, ಬಳಕೆಗೆ ಮತ್ತು ಚಟುವಟಿಕೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯವಹಾರ ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಒಟ್ಟಾರೆ ಬೆಂಬಲ ಒದಗಿಸುವ ಕೆಲವು ವಿಶೇಷ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಇವೆ. ಅವರು ಕೆಲವು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪ್ರದೇಶ ಅಥವಾ ಚಟುವಟಿಕೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಕೊಳ್ಳುವ ಹೀಗಾಗಿ, ವಿಶೇಷ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ವಿಶೇಷ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಮೂರು ಪ್ರಮುಖ ವಿಧಗಳಿವೆ: ಭಾರತದ 1. ರಫ್ತು ಆಮದು ಬ್ಯಾಂಕ್ (ಎಕ್ಸಿಮ್ ಬ್ಯಾಂಕ್): ಈ ವಿಶೇಷ ಬ್ಯಾಂಕ್ ರಫ್ತುದಾರರಿಗೆ ಮತ್ತು ಆಮದುದಾರರಿಗೆ ಸಾಲ ನೀಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿ ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ರಫ್ತು ಅಥವಾ ಆಮದು ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಬಗ್ಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ನೀಡುತ್ತದೆ, ಇದು ಮತ್ತು ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಅಪಾಯಗಳನ್ನು ಇತ್ಯಾದಿ, ಮುಖಾಮುಖಿಯಾಗಿ ಭಾರತದ 2. ಸಣ್ಣ ಕೈಗಾರಿಕೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ವ್ಯಾಪಾರದ ಘಟಕ ಅಥವಾ ಉದ್ಯಮ ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಬಯಸುವವರಿಗೆ ಈ ವಿಶೇಷ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಅನುದಾನ ಸಾಲ. ಇದು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಘಟಕಗಳು, ಹೊಸ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಬಳಕೆ ಆಧುನೀಕರಣಕ್ಕೆ ಸರ್ಕಾರ ಹಣ. SIDBI ಗುರಿ ಮತ್ತು ಗಮನ, ಪ್ರಚಾರ ಹಣಕಾಸು ಮತ್ತು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದೆ. ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣಾಭಿವೃದ್ಧಿ 3. ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಈ ವಿಶೇಷ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹಣಕಾಸು ಕೇಂದ್ರ ಅಥವಾ ಸುಪ್ರೀಂ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಅಲ್ಪಾವಧಿಯ ಮತ್ತು ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ, ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಗ್ರಾಮೀಣ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳು ಮೂಲಕ ಎರಡೂ, ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಒದಗಿಸಬಹುದು. ಇದು ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಆರ್ಥಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಕೃಷಿ, ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು, ಗುಡಿ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೋದ್ಯೋಗ ಕರಕುಶಲ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ, ಗೆ ಸಹಕಾರಿ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಹಣಕಾಸಿನ ನೆರವು ನೀಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮೈತ್ರಿ
2 ಭಾರತೀಯ ಬ್ಯಾಂಕ್ ತರಹದ ಹಣಕಾಸು ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಭಾರತದ ಹಣಕಾಸು ಸೇವೆಗಳು ಒದಗಿಸುವ ಕೆಲವು ಬ್ಯಾಂಕ್ ತರಹದ ಹಣಕಾಸು ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಇವೆ. ಭಾರತದ ಮೇಲೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮುಖ್ಯ ಎಂದು ಎರಡು ವಿಧಗಳಿವೆ:
2.1 ಮೈಕ್ರೋ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೈಕ್ರೋ ಫೈನಾನ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಇಂತಹ ಬಡವರಿಗೆ ಕಿರುಸಾಲ, ಮೈಕ್ರೋಸೇವಿಂಗ್ಸ್ ಅಥವಾ ಕಿರುವಿಮೆ ಹಣಕಾಸು ಸೇವೆಗಳಾದ, ಒದಗಿಸುವ ಬ್ಯಾಂಕ್ ತರಹದ ಹಣಕಾಸು ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಇವೆ. ಜೊತೆಗೆ, ಅವರು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ:
ಜಾನ್ ಕೀಟ್ಸ್
ಜೀವನ
ಕೀಟ್ಸ್ ಲಂಡನ್ನಿನ 'ಮುರ್ಗೇಟ್'ನಲ್ಲಿ ದಿನಾಂಕ 31 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 1795 ರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದನು. ಈತನ ತಂದೆಯ ಹೆಸರು ಥೋಮಸ್ ಕೀಟ್ಸ್ ಹಾಗು ತಾಯಿ ಫ್ರಾನ್ಸೆಸ್ ಜೆನ್ನಿಂಗ್ಸ್.ತಂದೆ ಥಾಮಸ್ ಕೀಟ್ಸ್ ಹೋಟೆಲೊಂದರ ಕುದುರೆ ಲಾಯದ ಮುಖ್ಯ ಕಾಸ್ತಾರನಾಗಿದ್ದು, ತನ್ನ ದಣಿಯ ಮಗಳನ್ನು ಮದುವೆಯಾಗಿ, ಪ್ರಯಾಣಿಕರ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಮತ್ತು ಬೇಕೆಂದವರಿಗೆ ಕುದುರೆಗಳನ್ನು ಬಾಡಿಗೆಗೆ ಕೊಡುವ ವ್ಯವಹಾರ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ. ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ ಜಾನ್ ಅಂದದ ಮುಖಚಹರೆಗೂ ಕೆಚ್ಚೆದೆಗೂ ಜಗಳಗಂಟೆತನಕ್ಕೂ ಹೆಸರಾಂತಿದ್ದ. ಒಮ್ಮೆ ಅವನ ತಾಯಿ ರೋಗಗೊಂಡಿದ್ದಾಗ ಅವಳಿಗೆ ಕೊಂಚವೂ ತೊಂದರೆ ಆಗಕೂಡದೆಂದು ವೈದ್ಯ ವಿಧಿಸಿದ್ದ. ಆಗ ಜಾನ್ ಹಳೆಯದೊಂದು ಕತ್ತಿ ಹಿಡಿದು ಆ ಕೋಣೆಯ ಬಾಗಿಲಲ್ಲಿ ಕಾವಲು ಕಾದ. ಅವನಿಗಿನ್ನೂ ಅಗ ಐದು ತುಂಬಿರಲಿಲ್ಲ. ಕಾಸ್ತಾರ ವೃತ್ತಿಯವನಾದರೂ ಥಾಮಸ್ ಕೀಟ್ಸ್, ವಿದ್ಯೆ ಸಭ್ಯತೆ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳ ಅಭಿಮಾನಿ. ಜಾನ್‍ನನ್ನೂ ಅವನ ತಮ್ಮಂದಿರನ್ನೂ ಹತ್ತಿರದ ಊರಾದ ಎನ್‍ಫೀಲ್ಡಿನ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಪಾಠಶಾಲೆಗೆ ಕಳಿಸಿದ. ಅಲ್ಲಿ ಜಾನನಿಗೆ ಓದಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕದನವೆಂದರೆ ಪ್ರೀತಿ; 1804ರಲ್ಲಿ ತಂದೆ ತೀರಿಕೊಂಡ. ಆದರೂ ಹುಡುಗರ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಚ್ಯುತಿ ಉಂಟಾಗಲಿಲ್ಲ. ಸುಲಭವಾಗಿ ಕೆರಳುವ ಜಾಯಮಾನದವನಾದರೂ ಜಾನ್ ವಿಪರೀತ ಉದಾರಿ; ಆದ್ದರಿಂದ ಅವನನ್ನು ಕಂಡು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ವಿಶ್ವಾಸ. 1810ರಲ್ಲಿ ತಾಯಿ ಗತಿಸಿದಳು. ನಾಲ್ಕು ಕಿರಿಯರ ಪಾಲನೆ ಅಬ್ಬೆ ಎಂಬೊಬ್ಬ ವರ್ತಕನ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಾಯಿತು. ಸುಮಾರು 8,000 ಪೌಂಡು, ಅವರ ಪಿತ್ರಾರ್ಜಿತ ಆಸ್ತಿ.
ವೈದ್ಯಕೀಯ ವ್ಯಾಸಂಗ
ಅಬ್ಬೆ ಅವನನ್ನು ಕೂಡಲೆ ಹತ್ತಿರದ ಎಡ್ಮಂಟನ್ ಎಂಬ ಊರಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾಗಿದ್ದ ಹ್ಯಾಮಂಡ್ ಎಂಬ ಶಸ್ತ್ರವೈದ್ಯನ ಕೈಕೆಳಗೆ ಐದು ವರ್ಷ ಕಲಿಕೆಯವನನ್ನಾಗಿ ಗೊತ್ತುಮಾಡಿದ. ವೈದ್ಯಕೀಯದಲ್ಲಿ ಜಾನನಿಗೆ ಪೂರಾ ಶ್ರದ್ಧೆ ಬಾರದಿದ್ದರೂ ಅದನ್ನು ಅಸಡ್ಡೆಗೆ ಈಡುಮಾಡಲಿಲ್ಲ. ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಮೊದಮೊದಲು ಅಲಕ್ಷಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಜ್ಞಾನಾರ್ಜನೆ ಕಡೆಯ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಅವನ ಚಿತ್ತವನ್ನು ಬಲವಾಗಿ ಸೆಳೆದಿತ್ತು. ವರ್ಜಿಲ್ ಕವಿಯನ್ನು ಆತ ಪಠಿಸಿದ್ದ; ಕೈಪಿಡಿ ನಿಘಂಟುಗಳ ಮೂಲಕ ಪ್ರಾಚೀನ ಗ್ರೀಗರ ಪುರಾಣ ಕಥಾವಳಿಯನ್ನು ಪರಿಚಯ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದ ; ಅದಕ್ಕೆ ಮನಸೋತಿದ್ದ. 1812ರಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಿಶೇಷ ಘಟನೆ ನಡೆಯಿತು. ಗೆಳೆಯ ಕೌಡನ್ ಕ್ಲಾರ್ಕ್ ಅವನಿಗೆ ಸ್ವೆನ್ಸರ್ ಕವಿಯ ಫೇರಿ ಕ್ವೀನ್ ಎಂಬ ಮಹಾಕಾವ್ಯವನ್ನು ಓದಲು ಎರವಿತ್ತ. ಕೀಟ್ಸಿಗೆ ಯಾವುದೋ ಅಮೂಲ್ಯ ನಿಧಿ ದೊರಕಿದಂತಾಯಿತು. ಎಳೆಯ ಕುದುರೆ ವಸಂತದ ಹಸಿರು ಬಯಲಲ್ಲಿ ನೆಗೆನೆಗೆದು ಓಡಾಡುವಂತೆ ಆ ಅದ್ಭುತ ಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತನಾದನಂತೆ. ತಾನೂ ಒಬ್ಬ ಕವಿ. ಪದ್ಯರಚನೆಯೇ ತನ್ನ ನೇಮಿತ ಕೃಷಿ ಎಂಬುದು ಆಗ ಅವನಿಗೆ ಮಂದಟ್ಟಾಯಿತು. ಸ್ವೆನ್ಸರನ್ನು ಅನುಕರಿಸಿ ಪದ್ಯ ಬರೆದ. 1814ರಲ್ಲಿ ಅವನಿಗೂ ಹ್ಯಾಮಂಡನಿಗೂ ನಡುವೆ ವೈಮನಸ್ಯ ಬೆಳೆಯಿತಾಗಿ, ಕಲಿಕೆಯನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಿ, ಲಂಡನ್ನಿಗೆ ನಡೆದು, ಆಸ್ವತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡತೊಡಗಿದ. ಸಾಹಿತ್ಯದ ಪ್ರಭಾವ ಅವನ ಮೇಲೆ ಪ್ರಬಲವಾಗಿದ್ದರೂ ವೈದ್ಯ ಪರೀಕ್ಷೇಯಲ್ಲಿ ತೇರ್ಗಡೆಯಾದ, ಸಹಾಧ್ಯಾಯಿಗಳಿಗೆ ಅಚ್ಚರಿ ಹುಟ್ಟುವಂತೆ.
ಕಾವ್ಯ ಸೆಳೆತ
ಲೀ ಹಂಟ್ ಎಂಬಾತ ಸಾಧಾರಣ ಕವಿ, ಒಳ್ಳೆಯ ಪ್ರಬಂಧಕಾರ. ಪರೀಕ್ಷಕ ಎಂಬ ಪತ್ರಿಕೆಯನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮಾಜಗಳ ಟೀಕಾಕಾರನಾಗಿದ್ದ.ಅವನದ್ದು ತೀವ್ರಗಾಮಿಗಳ ಪಕ್ಷ; ರಾಜಕುಮಾರನ ವಿಚಾರವಾಗಿ ಕಟುವಿಮರ್ಶೆ ಪ್ರಕಟಿಸಿ ಸೆರೆಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ ಬಂದ. ಆ ಶಿಕ್ಷೆ ಅವನಿಗೆ ಬಹಳ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ತಂದುಕೊಟ್ಟಿತು. ಯುವಕ ಕವಿಗಳು ಅವನ ಹಿಂಬಾಲಕರಾದರು: ಅವರಲ್ಲಿ ಕೀಟ್ಸನೂ ಒಬ್ಬ. ವಿರೋಧ ಪಕ್ಷದವರು ಲೀ ಹಂಟನ ಗುಂಪನ್ನು ಕಾಕಿ ಮಠ ಎಂದು ಅಪಹಾಸ್ಯ ಗೈದರು. ಕೀಟ್ಸ್ 1817ರಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ; ಅದು ಜನಚಿತ್ತವನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಲಿಲ್ಲ. ಮೂರನೆಯ ವರ್ಷ ಎಂಡಿಮಿಯಾನ್ ಎಂಬ ಕಥನಕಾವ್ಯವನ್ನು ಹೊರತಂದ. ತತ್‍ಕ್ಷಣವೇ ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡಿನ ಬ್ಲಾಕ್‍ವುಡ್ಸ್ ಮತ್ತು ಕ್ವಾರ್ಟರ್ಲಿ ಎಂಬ ಅವನ ಕವಿತ್ವವನ್ನು ಕಠೋರ ಖಂಡನೆಗೆ ಗುರಿ ಮಾಡುತ್ತ, ಹೊಟ್ಟೆಗೆ ಹಿಟ್ಟಿಲ್ಲದ ಕವಿಯಾಗಿ ಸಾಯುವುದಕ್ಕಿಂತ ಹೊಟ್ಟೆಗೆ ಹಿಟ್ಟಿಲ್ಲದ ವೈದ್ಯನಾಗಿ ಸಾಯುವುದು ಲೇಸು; ಗುಳಿಗೆ ಸೀಸೆಗಳ ಕಡೆಗೇ ಹಿಂದಿರುಗು-ಎಂದು ಮೂದಲಿಸಿದುವು. ಕೀಟ್ಸ್ ಮನನೊಂದರೂ ಪೂರ್ತಿ ಧೈರ್ಯಗೆಡಲಿಲ್ಲ. ಉತ್ಸಾಹ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ. ಎಂಡಿಮಿಯಾನ್ ಹೇಗೆ ತನಗೇ ಅತೃಪ್ತಿಕರವಾಗಿತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನು ಅವನ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬಲ್ಲ. ಅದೇ ವರ್ಷ ಫ್ಯಾನಿ ಬ್ರೌನ್ ಎಂಬ ತರುಣಿಯನ್ನು ಕಂಡಾಗ ಗಾಢಪ್ರೇಮ ಅವನಲ್ಲಿ ಉದಯಿಸಿತು. ಅವನು ನಿರುದ್ಯೋಗಿ; ಇದ್ದ ಹಣ ಖರ್ಚಾಗಿ ಹೋಗಿತ್ತು. ಸಾಹಿತ್ಯದಿಂದಲೇ ಬದುಕುವ ಅವನ ಹಂಬಲಕ್ಕೆ ನಿರ್ದಯ ವಿಮರ್ಶಕರು ಕೊಡಲಿ ಹಾಕಿದ್ದರು. ಸ್ಥಿತಿ ಹೀಗೆ ವಿಷಮವಾಗಿದ್ದರೂ ಕಂಗೆಡದೆ, ಆಪ್ತಮಿತ್ರರ ಸಹಾಯದಿಂದ ದಿವಸ ನೂಕುತ್ತ ಕೀಟ್ಸ್ ಕಾವ್ಯ ಕಟ್ಟುತ್ತಲೇ ಹೋದ. 1820ರಲ್ಲಿ ಆತ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ಲೇಮಿಯಾ, ಇಸಾಬೆಲಾ ಮತ್ತು ಇತರ ಕವನಗಳು ಎಂಬ ಹೊತ್ತಗೆ ಅವನ ಋಜು ಆತ್ಮಪ್ರತ್ಯಯಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷ್ಯವಾಯಿತು. ಅಷ್ಟು ಹೊತ್ತಿಗೆ ಕ್ಷಯರೋಗ ಅವನ್ನು ಬಲವಾಗಿ ಹಿಡಿದಿರುವ ಸಂಗತಿ ಸ್ವಷ್ಟವಾಗಿ ತಿಳಿಯಿತು. ಆ ರೋಗಕ್ಕೇ ಅವನ ತಾಯಿಯೂ ತಮ್ಮನೂ ತುತ್ತಾಗಿದ್ದರು; ತಮ್ಮನ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೋಸ್ಕರ ಅವನೊಂದಿಗೆ ಅಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಸ ಕೈಗೊಂಡರೂ ಏನೂ ಫಲ ದೊರೆಯಲಿಲ್ಲ. 1820ರ ಹಿಮಗಾಲದಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿಯಲಾರನೆಂದು ತಿಳಿದ ಸ್ನೇಹಿತರು ಇಟಲಿಗೆ ಹೋಗುವಂತೆ ಅವನನ್ನು ಬಲಾತ್ಕರಿಸಿದರು. ಜೋಸೆಫ್ ಸೆವರ್ನ್ ಎಂಬ ಜೊತೆಗಾರನೊಡನೆ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರಿನಲ್ಲಿ ಜಾನ್ ನೇಪಲ್ಸಿಗೆ ಹೊರಟ. ತನ್ನ ಬಾಳು ಸಮಾಧಿಯಾಚೆಯ ಬಾಳು ಎಂದು ಅವನೇ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಹೇಳಿಕೊಂಡ. ರೋಮ್ ನಗರ ತಲಪುವ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಪ್ರಾಣಪಕ್ಷಿ ಹೊರಹಾರಲು ಸಿದ್ಧವಾಗಿತ್ತು. ಸೆವರ್ನ್ ಮತ್ತು ದೇವರಿಗೆ ಧನ್ಯವಾದ, ಅದು ಬಂದಿದೆ ಎಂದು ನುಡಿಯುತ್ತ, ಫೆಬ್ರವರಿ 23, 1821ರಂದು ಕೀಟ್ಸ್ ಮೃತ್ಯುವಶನಾದ.
ಮೃತ್ಯು
1820 ರಲ್ಲಿ ಕೀಟ್ಸ್ ಕ್ಷಯ ರೋಗದ ಎಲ್ಲಾ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ತನ್ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಕೊಂಡನು. ವೈದ್ಯರ ಸಲಹೆಯ ಮೇರೆಗೆ ಈತನು ಇಟಲಿಗೆ ಹೋಗಲು ಸಿದ್ದನಾದನು. ಜೋಸೆಫ್ ಸೆವೆರ್ನ್ ಎಂಬ ತನ್ನ ಗೆಳೆಯನೊಂದಿಗೆ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ನಲ್ಲಿ ಆತ ಇಟಲಿಗೆ ಹೊರಟನು. ಕ್ಷಯರೋಗದ ಕೊನೆಯ ಹಂತವನ್ನು ಮುಟ್ಟಿದ್ದ ಕೀಟ್ಸ್ ಕೆಮ್ಮು ಹಾಗು ರಕ್ತಕಾರುತ್ತಿದ್ದ. ಕೀಟ್ಸ್ 23ನೇ ಫೆಬ್ರವರಿ 1821ರಲ್ಲಿ ಮೃತ್ಯುವನ್ನಿಪ್ಪಿದ ಹಾಗು ಈತನನ್ನು 'ಪ್ರೊಟೆಸ್ಟಾಂಟ್ ಸೆಮೆಂಟರಿ' ರೋಮ್‍ನಲ್ಲಿ ಹೂಳಲಾಯಿತು.
ಕಾವ್ಯಚಕ್ರ
ಕೀಟ್ಸನ ಜೀವಿತಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡ ಅವನ ಕೃತಿಗಳು 45. ಅವನ ಮರಣಾನಂತರದ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡವು ಸುಮಾರು 63. ಈ 108 ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪದ್ಯ ಟ್ರ್ಯಾಜಡಿ, 6 ಕಥನಕಾವ್ಯ, 9 ಪ್ರಗಾಥ, 46 ಸಾನೆಟ್ ಇವೆ. ಮಿಕ್ಕವು ಹಲವು ಬಗೆಯವು. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಹಲಕೆಲವು ಅಸಮಗ್ರ. ಅನೇಕ ಕೃತಿಗಳು ಉತ್ಕೃಷ್ಟತೆ ಸಾಮಾನ್ಯತೆ ನೀರಸತ್ವ ಅಕವಿತ್ವಗಳ ಬೆರಕೆಯಿಂದ ದೂಷ್ಯವಾಗಿವೆ. ನೈಜ ಕವಿತ್ವದ ಮಧುರ ವಾಣಿ ಆಗೊಮ್ಮೆ ಈಗೊಮ್ಮೆ ಕೇಳಿಬರುತ್ತದೆ. ಕೀಟ್ಸ್ ದಿಟವಾಗಿ ನಾಟಕಕಾರನಲ್ಲ, ಕಥನ ಕವಿಯೂ ಅಲ್ಲ. ನಿಜವಾಗಿ ಆತ ಭಾವಗೀತೆಯ ಕವಿ. ಅದರೆ ಬರ್ನ್ಸ್, ಷೆಲ್ಲಿ, ಕೋಲ್‍ರಿಜ್ಜರಂತೆ ಯಾವಾಗಲೂ ನಿರ್ದುಷ್ಟ ಭಾವಗೀತೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಅವನಿಂದ ಆಗಲಿಲ್ಲ. ಸಾಧಿಸಲು ಆದಾಗ ಅವನು ಬಲು ಎತ್ತರವನ್ನು ಮುಟ್ಟಿದನೆಂದು ಒಪ್ಪಬೇಕು.
ಹೈಪೀರಿಯನ್
ಇದನ್ನು ರಚಿಸುವಾಗ ಕೀಟ್ಸನ ಆಶೆ ಮಹದಾಶೆಯಾಗಿತ್ತು. ಹತ್ತು ಪರಿಚ್ಛೇದಗಳ ಭವ್ಯಕಾವ್ಯವನ್ನು (ಎಪಿಕ್) ಬರೆದು ಮಿಲ್ಟನೊಂದಿಗೆ ಸ್ವರ್ಧೆ ನಿಲ್ಲುವ ಹೆಬ್ಬಯಕೆ ಅವನಲ್ಲಿತ್ತು. ಗ್ರೀಕ್ ಪುರಾಣದಂತೆ ಹೈಪೀರಿಯಾನ್ ಸೃಷ್ಟಿಯ ಆದಿಯಲ್ಲಿ ಬಂದ ಟೈಟನರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ; ಸೂರ್ಯಮಂಡಲ ಅವನ ಕ್ಷೇತ್ರ. ದೇವತೆಗಳ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಟೈಟನರ ಯುಗ ಒಂದು. ಕೋನಸ್ ಅಥವಾ ಸ್ಯಾಟರ್ನ್ ಅವರಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ. ಆಳರಸ, ಕ್ರೋನಸನ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಾದ ಜ್ಯೂಸ್ ತಂದೆಯನ್ನೂ ಇತರ ಟೈಟನರನ್ನೂ ಸೋಲಿಸಿ ಮೂಲೆಗೊತ್ತಿ ಒಲಿಂಪಿಯನ್ ದೇವತೆಗಳ ಯುಗವನ್ನು ಅರಂಭಗೊಳಿಸಿದ. ಒಲಿಂಪಿಯನ್ನರ ಸೂರ್ಯದೇವತೆ ಅಪಾಲೋ. ಆತನಿಂದ ಹೈಪೀರಿಯನ್ ಸ್ಥಾನಭ್ರಷ್ಟನಾದ. ಈ ಕಥೆಯ ಹಿಂದೆಯೂ ಅನ್ಯಾರ್ಥವನ್ನು ಇಡಬೇಕೆಂಬ ಅಪೇಕ್ಷೆ ಕೀಟ್ಸನದು. ಟೈಟನರು ಸೌಂದರ್ಯದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅರ್ಧ ಪರಿಷ್ಕøತರು; ಅರ್ಧ ಸಂಸ್ಕøತರು; ಆದ್ದರಿಂದ ಲಾವಣ್ಯದಲ್ಲೂ ಸಂಸ್ಕøತಿಯಲ್ಲೂ ಅಧಿಕರಾದ ಒಲಿಂಪಿಯನರು ಎದ್ದು ಬಂದ ಕೂಡಲೆ ಟೈಟನರು ಹಿಂದೆ ಸರಿಯುವುದು ನ್ಯಾಯವೆ. ತನ್ನ ಶಕ್ತಿಗೂ ಸತ್ತ್ವಕ್ಕೂ ಮೀರಿದ ಭಾರಿ ಸಾಹಸಕ್ಕೆ ಕೀಟ್ಸ್ ಮನತಂದು ಪೇಚಾಡಿದ. ಸೋತ, ಕೆಲಸದಿಂದ ಪರಾಙ್ಮುಖನಾದ. ಮಿಲ್ಟನನ್ನನ್ನು ಅನುಕರಿಸಹೋದದ್ದು ಪೆಚ್ಚುತನವೆಂಬುದು ಬೇಗ ಮನವರಿಕೆಯಾಯಿತು, ಅವನಿಗೆ, ಅಗಾಧ ಭಾವನೆಗಳೆಲ್ಲಿ? ಪ್ರಚಂಡ ಭಾವಗಳೆಲ್ಲಿ? ಮಹಾ ಲೋಕಾನುಭವವೆಲ್ಲಿ? ಮಹಾ ಭಾವನೆಗಳೆಲ್ಲಿ? ಮಹಾ ಶೈಲಿಯ ಅಧಿಪತ್ಯವೆಲ್ಲಿ? ಆದರೂ ಮೂರು ಪರಿಚ್ಛೇದಗಳ ಈ ಕಾವ್ಯ ಕೀಟ್ಸ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದ ಮೇಲೆ ಏನು ಮಾಡಬಲ್ಲನೆಂಬುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ದೊಡ್ಡ ಕವಿಯ ಮುನ್ಸೂಚನೆ ಸ್ಛುಟವಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ.
ಇಸಾಬೆಲಾ
ಪ್ರೇಮದ ದಂತಕತೆ ವರ್ಣಿತವಾಗಿದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ. ತನ್ನ ಶ್ರೀಮಂತ ಅಣ್ಣಂದಿರ ಕಾರಕೂನನನ್ನು ಇಸಾಬೆಲಾ ಪ್ರೀತಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಸಹಿಸದೆ ಅವರು ಅವನನ್ನು ಕೊಂದು ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಹೂತುಬಿಡುತ್ತಾರೆ. ಇಸಾಬೆಲಾ ಗುಟ್ಟಾಗಿ ನಡೆದು ಪ್ರಿಯನ ರುಂಡವನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿ ತಂದು, ತುಳಸಿಯಂಥ ಗಿಡದ ಕುಂಡದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಹುದುಗಿಸಿ, ಆ ಕುಂಡದ ಬಳಿ ಕುಳಿತು ಮಾತಿಲ್ಲದೆ ರೋದಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಕುಂಡವೂ ಇಲ್ಲದಂತಾಗಿ ಅವಳಿಗೆ ಸಾವೇ ಗತಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಅಂದಚಂದಗೂಡಿದ ವಾಕ್ಯಗಳೂ ವರ್ಣನೆಗಳೂ ಬರುತ್ತವೆಯಾದರೂ ಸಡಿಲತೆಯೂ ರಾಗಾತಿರೇಕವೂ ಸಲ್ಲದ ಪದಗಳೂ ತುಂಬಿರುವುದರಿಂದ ಕವಿಯ ಪ್ರಥಮ ಪ್ರಯತ್ನವೆಂಬುದು ನಿಶ್ಚಿತವಾಗಿದೆ.
ಸೇಂಟ್ ಅನಿಸ್ ಹಬ್ಬದ ಹಿಂದಿನ ರಾತ್ರಿ
ಸರಿಸುಮಾರಾಗಿ ದೋಷರಹಿತವಾದ ಕಾವ್ಯ ಇದು; ಕಥೆಗಾರಿಕೆ ಪಾತ್ರಚಿತ್ರಣ ವರ್ಣನೆ ಎಲ್ಲದರಲ್ಲೂ ಕೀಟ್ಸನ ಕೌಶಲ್ಯಕ್ಕಿಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡಿ ಹಿಡಿದಿದೆ. ಪಾರ್‍ಫಿರೊ ಶತ್ರು ಗುಂಪಿನ ಕನ್ಯೆ ಮಾಡಲೀನಳನ್ನು ಪ್ರೇಮಿಸಿ, ಅವರ ದುರ್ಗಕ್ಕೆ ಗುಟ್ಟಾಗಿ ಅಗಮಿಸಿ, ಅವರು ಪಾನಾಮೋದದಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದಿರುವಾಗ, ಅವಳನ್ನು ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಿಬಿಡುವುದೇ ಕಾವ್ಯದ ಕಥೆ. ಆ ಕಾರ್ಯಾವಳಿ ಬರಿ ಮೂಳೆಕಟ್ಟು; ಸನ್ನಿವೇಶ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಕಾಲ ದೇಶಗಳ ಅನ್ಯಾದೃಶ ವರ್ಣನೆ ಅದಕ್ಕೆ ಮಾಂಸ, ರಜ್ಜು, ಪ್ರೇಮಿಗಳಿಗೆ ನೆರವು ನೀಡುವ ವೃದ್ಧಿ ದಾದಿ. ಕೊರೆಯುವ ಚಳಿ, ಸರಿರಾತ್ರಿಯ ಗಭೀರತೆ, ಮಾಡೆಲೀನಳ ಸಾಲಂಕೃತ ಕೊಠಡಿ ಮುಂತಾದುವು ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಟ್ಟುವಂತೆಯೂ ಅಂತ್ಯತ ರಮಣೀಯವಾಗಿಯೂ ನಿರೂಪಿತವಾಗಿವೆ. ಒಂಬತ್ತು ಸಾಲಿನ ಸ್ಪೆನ್ಸರ್‍ನ ಪದ್ಯದ ಮಾದರಿಯ ಪದ್ಯವನ್ನು ಇದಕ್ಕೆ ಅರಿಸಿಕೊಂಡದ್ದು ಸಾರ್ಥಕವಾಗಿದೆ.
ಲೇಮಿಯಾ
ಗ್ರೀಕರ ಪುರಾಣದಂತೆ ಲೇಮಿಯಾ ಮೊದಲಲ್ಲಿ ಓರ್ವ ರಾಜಕುಮಾರಿ. ದೇವದೇವನಾದ ಜೂóಸನ ಕಣ್ಣು ಅವಳ ಮೇಲೆ ಬಿತ್ತು. ಅವಳೂ ಅವನಿಗೆ ಒಲಿದಳು. ಅವನಿಂದ ಅವಳಿಗೆ ವಿಚಿತ್ರವಾದೊಂದು ವರ ಬಂತು. ತನ್ನ ನೇತ್ರವನ್ನು ಬೇಕುಬೇಕಾದಾಗ ಕಿತ್ತುಕೊಳ್ಳುವ ಮತ್ತೆ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವ ಮನುಷ್ಯಾತೀತ ಚಾತುರ್ಯ ಅವಳದಾಯಿತು. ಹಲವು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಲೇಮಿಯಾ ಹೆತ್ತಳು; ಅದರೆ ಜೂóಸನ ಪಟ್ಟಮಹಿಷಿ ಹೀರಾ ಅವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಸಂಹರಿಸಿದಳು, ಸಿಲ್ಲಾ ಎಂಬೊಂದು ವಿಕೃತ ಹೆಣ್ಣು ವಿನಾ. ಬೆಂದ ಎದೆಯ ಲೇಮಿಯಾ ಕಟ್ಟುಗ್ರ ರೋಷದಿಂದ ಕಂಡಕಂಡಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ತಿನ್ನುವ ಕ್ರೂರಿಯಾದಳು. ಕೊನೆಗೆ ಎಂಪ್ಯೂಸೆ ಎಂಬ ಕಠೋರ ದೆವ್ವಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದಳು. ತರುಣರನ್ನು ಕಾಮ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗೆ ಸೆಳೆದು ಅವರು ಮಲಗಿದ್ದಂತೆ ಅವರ ಅಸುಗಳನ್ನು ಹೀರಿ ಸಾಯಿಸುವುದೇ ಅವಳ ಕೆಲಸವಾಯಿತು. ಕೀಟ್ಸ್ ಈ ಕಥೆಯ ಸರಣಿಯನ್ನು ಸುರಮ್ಯವಾಗಿ ಬದಲಾಯಿಸಿದ. ಲೇಮಿಯಾ ಉಜ್ವಲ ಬಣ್ಣಗಳ ಒಂದು ಹಾವು; ಮನುಷ್ಯ ಸ್ತ್ರೀಯಾಗುವ ಉತ್ಕಟಾಭಿಲಾಷೆಯಿಂದ ಪರಿತಪಿಸುತ್ತಿರುವ ಹಾವು. ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ದೇವತೆಗಳ ದೂತ ಹೆರ್ಮಿಸ್ ತನ್ನ ಪ್ರೇಮದ ಒಬ್ಬ ವನದೇವಿಯನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತ ಬಂದ; ಲೇಮಿಯಾ ಅವಳನ್ನು ಅವರಿವರ ಕಾಟದಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಲು ಮರೆಸಿಟ್ಟಿದ್ದಳು. ಹರ್ಮಿಸಿಗೆ ಅವಳನ್ನು ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟು ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಅವನಿಂದ ಹೆಣ್ಣು ರೂಪನ್ನು ಪಡೆದಳು. ಲೋಕವನ್ನೇ ಮರುಳುಗೊಳಿಸುವ ರೂಪ ಅವಳದ್ದು. ಲೀಸಿಯಸ್ ಎಂಬ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಅವಳನ್ನು ಕಂಡು ಮೋಹಪರವಶನಾದ, ಅವಳಿಗೂ ಅವನ ಮೇಲೆ ಮೋಹ. ಅವಳನ್ನು ಮದುವೆಯಾಗಲು ತನ್ನ ಕುಟೀರಕ್ಕೆ ಅತ ಕರೆದುತಂದ. ಬಂಧುಬಳಗಕ್ಕೆ ಔತಣ ಏರ್ಪಡಿಸುವ ಪದ್ಧತಿಯಿತ್ತು. ಲೇಮಿಯಾ ತನ್ನ ಅಮಾನುಷ ಬಲದಿಂದ ವಿಶಾಲ ಮಹಲು ಉಪವನ ಆಳುಕಾಳು ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ನಿರ್ಮಿಸಿದಳು. ಲೀಸಿಯಸ್ ತನ್ನ ಉಪಾಧ್ಯಾಯ ಅಪಲೋನಿಯಸ್ಸಿಗೆ ಅಹ್ವಾನ ಕೊಟ್ಟಿರಲಿಲ್ಲ; ಏತಕ್ಕೆಂದರೆ ಆತನ ವದನ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಬಿದ್ದೊಡನೆ ಲೇಮಿಯಾ ಹೆದರಿ ತತ್ತರಿಸಿ ಚೀರಿದ್ದಳು. ಆದರೇನು? ಅಪಲೋನಿಯಸ್ ಬಂದೇ ಬಂದ. ಊಟಕ್ಕೆ ಕುಳಿತಿದ್ದವರಿಗೆ ಲೀಸಿಯಸ್ ತನ್ನ ಅಪೂರ್ವ ಮದವಣಗಿತ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರಶಂಸಿಸಿ ಪರಿಚಯ ಮಾಡಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ ಅಪಲೋನಿಯಸ್ ತತ್ತ್ವಙ್ಞನಂತೆ 'ಅದು ಹೆಣ್ಣಲ್ಲ. ಹಾವು' ಎಂದು ಕೂಗಿಬಿಟ್ಟ. ತಕ್ಷಣ ಲೇಮಿಯಾ ಅದೃಶ್ಯಳಾದಳು. ಲೀಸಿಯಸ್ಸನ್ನು ಕಡುದುಃಖಕ್ಕೆ ಈಡುಮಾಡಿ. ಲೇಮಿಯಾ ಕೀಟ್ಸನ ಕಾವ್ಯನೈಪುಣ್ಯ ಗರಿಗೆದರಿಕೊಂಡಿರುವುದಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷ್ಯ.
ಕರುಣೆಯಿಲ್ಲದ ನಾರಿ
ಇದೊಂದು ಆಶ್ಚರ್ಯಕರವಾದ ಲಾವಣಿ. ಮಧ್ಯಯುಗದ ರೊಮಾನ್ಸ್ ಕಾವ್ಯಗಳ ಸಾರವನ್ನೂ ಸೊಬಗನ್ನೂ ತನ್ನ ಚಿಕ್ಕ ಆಕಾರದಲ್ಲಿ ಹೃದಯಂಗಮವಾಗಿ ಅಡಕ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದೆ.
ಪ್ರಗಾಥಗಳು
ಕೀಟ್ಸನ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಕಾವ್ಯಗುಣ ಅವನ ಪ್ರಗಾಥಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಛುಟವಾಗಿ ಮೂಡಿಬಂದಿದೆ. ಅದು ಪ್ರಾಯಶಃ ಅವನ ಅರಿವಿಗೆ ಗೋಚರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ನಿಸರ್ಗವನ್ನು ಅದರ ಶಾಂತಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿಸುವುದರಲ್ಲೂ ಆಂತರ್ಯದ ಭಾವ ಭಾವನೆಗಳಿಗೆ ಮಧುರವೂ ಗಂಭೀರವೂ ಅದ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿಸುವುದರಲ್ಲೂ ಅವನಿಗಿದ್ದ ಸಹಜ ಕೌಶಲ್ಯ ಶ್ಲಾಘನೀಯ. ಗ್ರೀಕರ ಭಸ್ಮಕರಂಡ, ಶರದೃತು. ಓಡ್‍ಆನ್‍ಎಗ್ರೀಷನ್ ಆನ್, ಓಡ್ ಟು ಆಟಮ್, ಓಡ್ ಟು ಮೆಲಾಂಕಲಿ, ಓಡ್ ಟು ಎ ನೈಟಿಂಗೇಲ್, ಓಡ್ ಟು ಪೈಕಿ, ದುಗುಡ, ಬುಲ್‍ಬುಲ್ ಹಕ್ಕಿ, ಅತ್ಮ ಮೊದಲಾದವಕ್ಕೆ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಶಾಶ್ವತ ಸ್ಥಾನ ಕೀಟ್ಸನ ಪ್ರಗಾಥಗಳಿಂದಾಗಿ ಸಲ್ಲುವಂತಾಗಿದೆ. ಎಲ್ಲೆಲ್ಲೂ ಮಾನವನ ಕ್ಷಣಿಕವೂ ಅನಿಶ್ಚಿತವೂ ಆತಂಕಮಯವೂ ಆದ ಬಾಳಿಗೂ ಪೂರ್ಣ ಸೌಂದರ್ಯ ಮತ್ತು ಶುದ್ದ ಆನಂದಗಳ ನಿರಂತರತ್ವಕ್ಕೂ ಇರುವ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಕವಿಯನ್ನು ಪದೇ ಪದೇ ಚೋದಿಸುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಈ ಬರಹಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣುತ್ತೇವೆ. ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಪದಗುಚ್ಛಗಳೂ ವಾಕ್ಯಗಳೂ ನಿಜವಾದ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕವನ ಯಾವುದು ಎಂಬುದನ್ನು ನಮಗೆ ತಿಳಿಸಬಲ್ಲವು.ಪ್ರಗಾಥಗಳು ಬಹು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕೀಟ್ಸ್‍ನ ಪ್ರತಿಭೆಯನ್ನು ಸಾರುತ್ತವೆ. ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಮರೆಯಲಾಗದ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಕೆತ್ತಬಲ್ಲವನು ಕೀಟ್ಸ್. ಛಂದಸ್ಸಿನ ಮೇಲೆ, ಭಾಷೆಯ ಮೇಲೆ, ಪದಗಳ ನಾದದ ಮೇಲೆ ಆತನಿಗಿರುವ ಪ್ರಭುತ್ವವನ್ನು ಇವು ಸಾರುತ್ತವೆ. ಯೌವನ, ಚೆಲುವು, ಪ್ರೇಮ ಎಲ್ಲ ಕ್ಷಣಿಕ ಎಂಬ ಕೊರಗು ಕವಿಯ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಕಾಡುತ್ತಿದೆ. ಬದುಕಿನ ಎಲ್ಲ ಅನುಭವಗಳಲ್ಲಿ ಅನಿವಾರ್ಯವಾದ ದ್ವಿಮುಖತೆ (ಡ್ಯುಯಾಲಿಟಿ) ಯನ್ನು ಅವನು ಗುರುತಿಸುತ್ತಾನೆ. ಉದಾಹರಣೆ, `ಓಡ್ ಆನ್ ಎ ಗ್ರೀಷನ್ ಲಿಕ್ನ್' ನಲ್ಲಿ ಕಾಲ ಓಡುತ್ತಿದೆ, ಎಲ್ಲ ಕ್ಷಣಿಕ ಎಂಬ ನೋವಿದೆ. ಆದರೆ ಕಾಲದ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿ ಅನುಭವ ಸಾಧ್ಯ; ಅನುಭವ ಬೇಕೆಂದರೆ ಕಾಲದ ಓಟವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಬೇಕು. ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಪ್ರಗಾಥ `ಟು ಆಟಮ್' ವಿಷಣ್ಣತೆ ಮತ್ತು ಸಂತೋಷ ಒಟ್ಟಿಗಿವೆ. ಬದುಕಿನ ಕ್ಷಣಭಂಗುರತೆ ಮತ್ತು ಅಮರತ್ವದ ನಮ್ಮ ಅಂತರ್ಬೋಧ ಇವುಗಳ ಕರ್ಷಣ ಕೀಟ್ಸ್‍ನ ಕಾವ್ಯದ ವಸ್ತು.
ಸಾನೆಟ್ಟುಗಳು
ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಳ್ಳೆಯವೂ ಅಷ್ಟೊಂದು ಒಳ್ಳೆಯವಲ್ಲದವೊ ಮಿಳಿತವಾಗಿವೆ. ಕೆಲವಂತೂ ಕೆಲಸವಿಲ್ಲದಿದ್ದಾಗ ಏನೋ ಬರೆಯಬೇಕೆಂದು ಬರೆದ ಪಂಕ್ತಿಗಳಾಗಿವೆ. ಕೀಟ್ಸನ ಕೈವಾಡವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವುವು ಕೆಲವೇ ಕೆಲವು. ಸಾನೆಟ್ಟನ್ನು ಭಾವಗೀತೆಯೆಂದು ಕರೆದರೂ ಅದಕ್ಕೆ ಭಾವಗೀತೆಯ ಸ್ವರೂಪ ತೊಡಿಸುವುದು ದಿಟವಾಗಿ ಇಲ್ಲಿ ಕಷ್ಟಸಾಧ್ಯ.
ದರ್ಶನ, ತತ್ತ್ವಗಳು
ಕವಿಯಾದವನು ಕಾವ್ಯಕ್ಕೋಸ್ಕರವೇ ಹೇಗೆ ಜೀವಿಸಬಹುದೆಂಬುದಕ್ಕೆ ಉತ್ಕೃಷ್ಟ ನಿದರ್ಶನ ಜಾನ್ ಕೀಟ್ಸ್. ತನ್ನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಯೋಚನಾಪರರೆಲ್ಲರನ್ನೂ ಆಕರ್ಷಿಸಿ ಅವರ ಮನಸ್ಸು ಹೃದಯಗಳ ಮೇಲೆ ಒತ್ತಡ ಹೇರುತ್ತಿದ್ದ ರಾಜಕೀಯ ಸಾಮಾಜಿಕ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಚಳವಳಿಗಳಿಂದ ಅವನು ಸದಾ ನಿರ್ಲಿಪ್ತನಾಗಿ ದೂರವಿರುತ್ತಿದ್ದ. ಕವಿಗೆ ಅವೆಲ್ಲ ಅಪ್ರಾಸಂಗಿಕ ಅಮುಖ್ಯ ಹೊರಗು-ಎಂದೇ ಅವನ ದೃಢನಿರ್ಧಾರ. ಹಾಗಾದರೆ ಕವಿ ಯಾವುದನ್ನು ಬಗೆಯಬೇಕು. ಯಾವುದರ ಧ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ಮಗ್ನನಾಗಿರಬೇಕು? ಇದಕ್ಕೆ ಅವನ ಉತ್ತರ-ಸೌಂದರ್ಯ ಅವನ ಪ್ರಧಾನ ತತ್ತ್ವ ಎರಡು: ಸುಂದರ ವಸ್ತುವಿನಿಂದ ಸದಾ ಸಂತಸ; ಸೌಂದರ್ಯವೇ ಸತ್ಯ, ಸತ್ಯವೇ ಸೌಂದರ್ಯ. ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಂಡು ಅದರ ಚಿಂತನೆಯಿಂದ ಸೌಖ್ಯ ಪಡೆಯಬೇಕಾದರೆ ಮನಸ್ಸಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಜ್ಞಾನೇಂದ್ರಿಯಗಳು ಕೆಲಸ ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ಅವನ ಅಭಿಮತ. ಸಂವೇದನಾಪೂರಿತ ಜೀವನ ಬೇಕು, ಆಲೋಚನಾಮಯ ಜೀವನ ಬೇಡ ಎನ್ನುತ್ತಿದ್ದ, ಆತ. ಈ ದೃಷ್ಟಿ ಅಪೂರ್ಣವೆಂದು ಹೇಳಲೇಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ. ಬರಬರುತ್ತ ಕೀಟ್ಸನ ಮನಸ್ಸು ಪ್ರಬುದ್ಧವಾಯಿತು. ತನ್ನ ಕಾವ್ಯಗಳ ದೊಡ್ಡ ಕೊರತೆ ಯಾವುದೆಂಬುದೂ ಅವನಿಗೆ ತೋಚುತ್ತ ಬಂತು. ಜೀವನದ ಇತರ ನಾನಾ ಮುಖಗಳ ಪರಿಚಯವಾದರೇ ಅದರ ಸತ್ಯಾಂಶದ ಇಣಿಕುನೋಟ ದೊರೆತೀತು ಎಂದು ಅವನು ಮನಗಂಡ. ಗ್ರಂಥಜ್ಞಾನ, ಪ್ರಪಂಚಜ್ಞಾನ ಎಷ್ಟು ಲಭ್ಯವಾದರೆ ಅಷ್ಟು ಒಳ್ಳೆಯದು ; ಆದ್ದರಿಂದ ಅವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಲು ಹೆಣಗತಕ್ಕದ್ದು-ಎಂದು ಸಂಕಲ್ಪ ಮಾಡಿಕೊಂಡ. ಆತ ಮಿತ್ರರಿಗೂ ಸಹೋದರರಿಗೂ ಬರೆದ ಕಾಗದಗಳು ಉಳಿದುಬಂದಿದ್ದು ಉತ್ತಮ ಗದ್ಯಸಾಹಿತ್ಯವೆನಿಸಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಮನೋದಾಢ್ರ್ಯ ವಿವೇಕ ವಚಕ್ಷಣೆ ಸಹಿಷ್ಣುತೆ ಸಹಾನುಭೂತಿ ಗಾಂಭೀರ್ಯ ಮುಂತಾದ ಗಂಡು ಗುಣಗಳು ಎದ್ದುಕಾಣುತ್ತವೆ; ಕಾವ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ನಿಬಿಡವಾಗಿರುವ ರಾಗಾತಿರೇಕವಾಗಲಿ ಲಘುಕಲ್ಪನೆಯಾಗಲಿ ಅಲ್ಲಿ ತಲೆದೋರುವುದಿಲ್ಲ.ಕಾವ್ಯವನ್ನು ಕುರಿತು, ಷೇಕ್ಸ್‍ಪಿಯರ್, ಮಿಲ್ಟನ್ ಮೊದಲಾದ ಕವಿಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ಇಲ್ಲಿ ಅಪೂರ್ವ ಕೊಳಹುಗಳಿವೆ. ಕೀಟ್ಸನ ಕೆಲವು ಹೇಳಿಕೆಗಳಿಗೆ ಸಾಹಿತ್ಯ ವಿಮರ್ಶೆಯಲ್ಲಿ ಸೂತ್ರ ಸ್ಥಾನ ದೊರಕಿದೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
ವರ್ಗ:ಕವಿಗಳು ವರ್ಗ:ಇಂಗ್ಲೀಷಿನ ಕವಿಗಳು
ಗುಗ್ಗುಳ ಧೂಪ
ಗುಗ್ಗುಳ ಧೂಪ ಒಂದು ಮಧ್ಯಮ ಪ್ರಮಾಣದ ಪರ್ಣಪಾತಿ ಮರ. ಕರ್ನಾಟಕದ ಶುಷ್ಕ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡು ಬರುತ್ತದೆ. ಬರ್ಸೆರೇಸೀ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಇದು ಬಾಸ್ವೆಲಿಯ ಸೆರ್ರೇಟ ಎಂಬ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹೆಸರುಳ್ಳ ಒಂದು ಮರ. ಮಡ್ಡಿಮರ, ಶಲ್ಲಕ ಇದರ ಪರ್ಯಾಯ ಹೆಸರುಗಳು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬಿಹಾರ, ಒಡಿಶಾ, ರಾಜಸ್ಥಾನ, ಗುಜರಾತ್ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳ ಒಣ ಹವೆಯಿರುವ ಬೆಟ್ಟಗಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ.
ಉಪಯೋಗಗಳು
ಗುಗ್ಗುಳದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಉಪಯುಕ್ತ ಸಾರತೈಲಗಳಿರುವುದರಿಂದ ಇದನ್ನು ಸಂಧಿವಾತ ಮತ್ತು ನರದೌರ್ಬಲ್ಯಗಳನ್ನು ಗುಣಪಡಿಸಲು ಆಯುರ್ವೇದ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಉತ್ತೇಜಕ, ಕಫಹಾರಿ ಮೂತ್ರೋತ್ತೇಜಕ, ಬಂಧಕ ಮುಂತಾಗಿ ಇದು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಮುಲಾಮುಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಪುಪ್ಪುಸ ಬೇನೆಗಳು, ಕೀಲುನೋವು, ನರಗಳ ರೋಗಗಳು, ಅತಿಸಾರ, ಆಮಶಂಕೆ, ಅಜೀರ್ಣ, ಮೇಹರೋಗಗಳು, ಯಕೃತ್ ಕಾಯಿಲೆಗಳು, ಮೂಲವ್ಯಾಧಿ ಇತ್ಯಾದಿಗಳ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬಳಸುವುದಿದೆ. ಗಜಕರ್ಣ, ಕುರು, ಹುಣ್ಣು, ಉಳುಕು ಮುಂತಾದ ಬೇನೆಗಳಿಗೆ ಮಡ್ಡಿಯನ್ನು ಕೊಬ್ಬರಿ ಎಣ್ಣೆ ಅಥವಾ ನಿಂಬೆಯ ರಸದೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಸಿ ಲೇಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗಂಟಲು ರೋಗ, ಜ್ವರಗಳಲ್ಲಿ ಇದರ ಧೂಪವನ್ನು ಊಡುವುದುಂಟು. ಗುಗ್ಗುಳದ ಮರದ ಚೌಬೀನೆ ಮೃದುವಾಗಿಯೂ ಸಾಕಷ್ಟು ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿಯೂ ಇರುವುದರಿಂದ ಹಲಗೆ, ಸಾಧಾರಣ ದರ್ಜೆಯ ಪೀಠೋಪಕರಣಗಳು (ಕುರ್ಚಿ, ಮೇಜು), ಪೆಟ್ಟಿಗೆಗಳು, ಎರಡನೆಯ ದರ್ಜೆಯ ಪ್ಲೈವುಡ್, ಬೆಂಕಿಕಡ್ಡಿ ಮುಂತಾದವನ್ನು ತಯಾರಿಸಲು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಕಟ್ಟಿಗೆ ಉರುವಲಾಗಿಯೂ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ರೋಸಿನ್ ಅಂಶವನ್ನು ವಾರ್ನಿಷ್‍ಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.
ಆಧಾರ ಗ್ರಂಥಗಳು
೧ ವನಸಿರಿ: ಅಜ್ಜಂಪುರ ಕೃಷ್ಣಸ್ವಾಮಿ
ವರ್ಗ:ಮರಗಳು ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯಗಳು ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕದ ಸಸ್ಯಗಳು ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಉಪನಯನ
thumb ಉಪನಯನವು ಉಪಕ್ರಮಣ ಕ್ರಿಯಾವಿಧಿ ಮತ್ತು ಇದರ ಮೂಲಕ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಜ್ಞಾನದ ವರ್ಗಾವಣೆಯನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸಲು ಉಪಕ್ರಮಿಸುವವರಿಗೆ ಒಂದು ಪವಿತ್ರ ದಾರವನ್ನು ತೊಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ, ಯಜ್ಞೋಪವೀತ(ಜನಿವಾರವು ಒಬ್ಬರಿಗೆ ಸಂಧ್ಯಾವಂದನೆ ಮತ್ತು ಗಾಯತ್ರಿ ಮಂತ್ರ ಮಾಡಲು ಕೊಟ್ಟ ಅನುಮತಿಯನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸಲು ತೊಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳಲಾದ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಹತ್ತಿಯ ಎಳೆಗಳಿಂದ ರಚಿತವಾದ ಒಂದು ತೆಳುವಾದ ಪವಿತ್ರೀಕರಿಸಿದ ಹುರಿ. ಧರಿಸುವವನಿಗೆ ಪವಿತ್ರ ಯಜ್ಞೋಪವೀತವನ್ನು ತೊಡಿಸುವ ಉಪನಯನ ಸಮಾರಂಭವನ್ನು ಹಲವುವೇಳೆ ಒಂದು ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ಹಾಗು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕವಾಗಿ ಮಹತ್ವದ ವಿಧಿಯೆಂದು (ಸಂಸ್ಕಾರ) ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಉಪನಯನ ವಿಧಿ
ಉಪನಯನವೆಂದರೆ ಆಚಾರ್ಯರ ಸಮೀಪಕ್ಕೆ ಉಪದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಆಗಮಿಸುವುದು (ಇನಿಷಿಯೇಷನ್). ಇದರಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದುದು ಗಾಯತ್ರಿ ಮಂತ್ರೋಪದೇಶ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯವ್ರತ ದೀಕ್ಷೆ. ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಕ್ಷತ್ರಿಯ ಮತ್ತು ವೈಶ್ಯರೆಂಬ ತ್ರಿವರ್ಣದವರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಈ ಸಂಸ್ಕಾರವುಂಟು. ವಟುವಿನ ವಯಸ್ಸನ್ನು ಮೂರು ವರ್ಣದವರಿಗೂ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ನಿಬಂಧಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅವರ ಉಡುಗೆ ತೊಡುಗೆಯಲ್ಲೂ ವ್ಯತ್ಯಾಸವುಂಟು. ಈ ಸಂಸ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ವಟುವಿಗೆ ಯಜ್ಞೋಪವೀತಧಾರಣೆ ಮಾಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅನಂತರ ಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿಯಾಗಿ ಆತ ಧರ್ಮವನ್ನು ಪಾಲಿಸಬೇಕು, ಭಿಕ್ಷೆಯಿಂದ ಜೀವಿಸಬೇಕು. ತ್ರಿಸಂಧ್ಯಾಕಾಲಗಳಲ್ಲಿ ಗಾಯತ್ರಿ ಮಂತ್ರಪೂರ್ವಕ ಸಂಧ್ಯಾವಂದನೆಯನ್ನಾಚರಿಸಬೇಕು. ಅರ್ಘ್ಯನ್ನು ಕೊಡಬೇಕು. ವೇದಾಧ್ಯ ಯನವೇ ವಟುವಿನ ಪ್ರಥಮ ಕರ್ತವ್ಯ. ಗುರುಕುಲವಾಸ, ಗುರುಶುಶ್ರೂಷೆ, ಗುರುಪತ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಭಕ್ತಿ-ಇವುಗಳನ್ನು ವಿಧಿಸಲಾಗಿದೆ. ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಕಾಲಾವಧಿಯನ್ನು ಗೊತ್ತು ಮಾಡಿದಂತೆ ತೋರುವುದಿಲ್ಲ. ಭಾರದ್ವಾಜರು 75 ವರ್ಷ ಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿಗಳಾಗಿದ್ದರೂ ವೇದಗಳ ಅಧ್ಯಯನವನ್ನು ಅಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಮುಗಿಸಿದ್ದರಂತೆ. ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ತಂದೆಯೇ ಗಾಯತ್ರೀ ಮಂತ್ರೋಪದೇಶ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಿರಬಹುದೆಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯವಿದೆ. ತೈತ್ತಿರೀಯ ಸಂಹಿತೆ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣಗಳ ಕಾಲಕ್ಕೆ ವಟುವನ್ನು ಗುರುಕುಲವಾಸಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸುವ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಬಂದಿರಬಹುದು. ಉದ್ದಾಲಕ ಆರುಣಿ ತಾನೇ ಬ್ರಹ್ಮ ವಿದ್ಯಾಪಾರಂಗತನಾಗಿದ್ದರೂ ತನ್ನ ಪುತ್ರ ಶ್ವೇತಕೇತುವನ್ನು ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಗುರುವಿನಲ್ಲಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಿಕೊಟ್ಟ ಕಥೆ ಇದೆ. ಉಪನಯನ ಸಂಸ್ಕಾರವನ್ನು ಆಪಸ್ತಂಬ ಗೃಹ್ಯ ಸೂತ್ರದಲ್ಲಿ ವಿವರವಾಗಿ ಹೇಳಿದೆ. ಧರ್ಮಸೂತ್ರಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಸ್ಮೃತಿಚಂದ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ತ್ರೀಯರಿಗೂ ಉಪನಯನವಿತ್ತೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಉಪನಯನಕ್ಕೂ ಮುಂಚೆ ಅಕ್ಷರಾಭ್ಯಾಸದೊಂದಿಗೆ ವಿದ್ಯಾರಂಭ ಸಂಸ್ಕಾರ ನಡೆದಿರಬೇಕು. ಉಪನಯನದಿಂದ ಪ್ರೌಢ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇತರ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳಲ್ಲೂ ಉಪನಯನದಂತೆಯೇ ದೀಕ್ಷಾಪದ್ಧತಿ ಇದೆ. ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ತನ್ನ ಕರ್ತವ್ಯಗಳನ್ನು ಅರಿಯಬೇಕಾದ ಆವಶ್ಯಕತೆಯನ್ನು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗೆ ಆಗ ತಿಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಉಪನಯನದ ಅನಂತರ ಅತಿ ಕಠಿಣವಾದ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಕೊಡಲಾಗುವುದು. ಸಾಮಾಜಿಕ ಜೀವನ ಸುಗಮವಾಗುವುದಕ್ಕೆ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಕ್ರಮ ಎಷ್ಟು ಮಹತ್ತರವಾಗಿರಬೇಕೆಂಬುದನ್ನು ಭಾರತೀಯರು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಅರಿತಿದ್ದರು. ಮಾನವಜೀವನ, ಪ್ರಾಣಿಜೀವನದ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ಇಳಿಯದಿರಬೇಕಾದರೆ ಮಾನವನ ಬೌದ್ಧಿಕ ಬೆಳೆವಣಿಗೆಯೇ ಕಾರಣ. ಮಾನಸಿಕ ಶಿಕ್ಷಣದೊಂದಿಗೆ ಆತ್ಮಬಲ ಮತ್ತು ದೈಹಿಕಬಲಗಳ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೂ ಅಷ್ಟೇ ಗಮನಕೊಟ್ಟು ಗುರು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯನ್ನು ತರಬೇತು ಮಾಡಬೇಕು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಗುರುವಿನ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಹೇಗಿರಬೇಕೆಂಬ ನಿಬಂಧನೆಗಳನ್ನೂ ಉಪನಯನ ಸಂಸ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ತನ್ನ ಮಹತ್ತರವಾದ ಹೊಣೆಯನ್ನು ಉಪಾಧ್ಯಾಯ ನಿರ್ವಹಿಸಲೇಬೇಕು. ಉಪನಯನದಿಂದ ಎರಡನೆಯ ಜನ್ಮ ಪ್ರಾಪ್ತವಾಗುವುದೆಂಬ, ಅಂದರೆ ಬಾಲಕ ದ್ವಿಜನಾಗುವನೆಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯವಿದೆ. ಶಿಷ್ಯನ ಶೀಲವನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಗುರು ಶೀಲವಂತನಾಗಿರಬೇಕು; ಶಿಷ್ಯನ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುವಷ್ಟು ಯೋಗ್ಯನಾಗಿರಬೇಕು. ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿಗೆ ವಸಂತ ಋತುವಿನಲ್ಲೂ ಕ್ಷತ್ರಿಯನಿಗೆ ಗ್ರೀಷ್ಮ ಋತುವಿನಲ್ಲೂ ವೈಶ್ಯನಿಗೆ ವರ್ಷ ಋತುವಿನಲ್ಲೂ ಅವರ ಸಾತ್ತ್ವಿಕ, ರಾಜಸ ಗುಣಗಳಿಗನುಸಾರವಾಗಿ ಉಪನಯನವನ್ನು ಮಾಡಬೇಕೆಂದು ನಿಯಮವಿದೆ. ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು ಶಮದಮಗಳಿಂದ ತೇಜೋವಂತನಾಗಿ ಬಾಳಬೇಕೆಂಬುದು ಒಟ್ಟು ಅಭಿಪ್ರಾಯ.
ಉಲ್ಲೇಖ
ವರ್ಗ:ಸಂಸ್ಕಾರಗಳು ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ಕ್ರಿಯಾವಿಧಿಗಳು
ಪೆನುಕೊಂಡ
ಪೆನುಕೊಂಡ ವ್ಯಾಪಾರ ಸ್ಥಳ.
ಭೌಗೋಲಿಕ ಮಾಹಿತಿ
ಅದು ಅನಂತಪುರದಿಂದ ೭೦ ಕಿ.ಮೀ. ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ಧರ್ಮಾವರಂ, ಪೂರ್ವಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕದಿರಿ ಮತ್ತು ಕಡಪಾ, ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಪಾವಗಡ, ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂಪುರ ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳಿವೆ. ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಬಹುಭಾಗ ಬಂಜರು. ಕೆಂಪು ಹಾಗೂ ಪುಡಿಗಲ್ಲಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ ನೆಲವಿದೆ.
ಪೆನುಕೊಂಡ ಪಟ್ಟಣ ಅನಂತಪುರದಿಂದ 66 ಕಿ.ಮೀ. ಬಳ್ಳಾರಿಯಿಂದ 138 ಕಿ.ಮೀ. ಮತ್ತು ಮದರಾಸಿನಿಂದ 312 ಕಿ.ಮೀ. ದೂರದಲ್ಲಿ, ಉ.ಆ. 1405' ಮತ್ತು ಪೂ.ರೇ. 77036' ಮೇಲೆ ಇದೆ. ಇದು ಬೆಂಗಳೂರು-ಗುಂತಕಲ್ ಮೀಟರ್‍ಗೇಜ್ ರೈಲ್ವೇ ನಿಲ್ದಾಣ.
ವ್ಯವಸಾಯ ಮತ್ತು ನೀರಾವರಿ
ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪೆನ್ನಾರ್ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವಭಾಗದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಾವತಿ ನದಿಗಳು ಹರಿಯುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳ ನೆರೆಯಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಬತ್ತ ಮತ್ತು ಕಬ್ಬು ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಮುಖ್ಯ ಬೆಳೆಗಳು ಜೋಳ ಮತ್ತು ಹುರುಳಿ. ಬುರಾಪಟ್ಣಂ ಬಳಿ ಚಿತ್ರಾವತಿ ನದಿಗೆ ಅಣೆಕಟ್ಟಿದೆ. ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿ ಬೇಸಾಯಕ್ಕೆ ಏತದ ಬಾವಿಗಳು ಹಾಗೂ ಕೆರೆಗಳಿಂದ ನೀರಾವರಿ ಸೌಲಭ್ಯ ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ.
ನೋಡತಕ್ಕ ಸ್ಥಳಗಳು
ಇಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಜೈನ ದೇವಾಲಯಗಳಿವೆ.
ಹಜರತ್ ಬಾಬಾ ಫಕ್ರುದ್ದೀನ್ ಎಂಬ ಸೂಫಿ ಸಂತನು ಇಲ್ಲಿದ್ದನು. ಅವನನ್ನು ಬಾಬಯ್ಯ ಎಂದು  ಸ್ಥಳೀಯರು ಕರೆದರು. ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ ಬಾಬಯ್ಯ ದರ್ಗಾ ಇಲ್ಲಿದ್ದು ಮುಸ್ಲಿಂ ಜನರಿಗೆ ಪವಿತ್ರವಾಗಿದೆ
ಬಾಬಯ್ಯನ ಉರುಸ್ ಮಾರ್ಚ್ ಅಥವಾ ಏಪ್ರಿಲ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.
ಪೆನುಕೊಂಡ ಪಟ್ಟಣದ ಸುತ್ತ ಬಲವಾದ ಕೋಟೆ ಇದೆ. ಈ ಕೋಟೆಯು ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ.
ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಬಂಗಲೆ ಹಾಗೂ ಬೆಟ್ಟದ ಇಳುಕಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಮಂಟಪಗಳಿವೆ. ಕರಿಯ ಶಿಲೆಯಿಂದ ರಚಿತವಾದ ಶೇರ್‍ಖಾನ್ ಮಸೀದಿ, ಫಕೀಜನಾದ ಅರಸನೊಬ್ಬನ ಸ್ಮಾರಕವಾಗಿ ಕಟ್ಟಿದ ಬಾಬಯ್ಯನ ದರ್ಗ, ಗಂಗಮಹಲ್ ಎಂಬ ಹಳೆಯ ಅರಮನೆ. ಎರಡು ಜೈನ ದೇವಾಲಯಗಳು-ಇವು ಇಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಕಟ್ಟಡಗಳು. ಕೋಟೆಯ ಉತ್ತರ ಬಾಗಿಲ ಬಳಿ ಹನುಮಂತನ ದೊಡ್ಡ ವಿಗ್ರಹವಿದೆ.
ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಇತಿಹಾಸ
ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಕೊನೆಯ ರಾಜನು ಕ್ರಿ.ಶ. ೧೫೬೫ ರಲ್ಲಿ ತಾಳಿಕೋಟೆ ಕದನದಲ್ಲಿ ಸೋತ ನಂತರ ಪೆನುಕೊಂಡವನ್ನು ತನ್ನ ರಾಜಧಾನಿಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡನು.
ಇತಿಹಾಸದ ವಿವಿಧ ಕಾಲಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಹೊಯ್ಸಳರು,ಚಾಲುಕ್ಯರು, ವಿಜಯನಗರದ ಅರಸರು, ನವಾಬರು, ಮರಾಠಾ ಸರದಾರರು, ಟಿಪ್ಪೂ ಸುಲ್ತಾನ, ನಿಝಾಮ ಇವರೆಲ್ಲರು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿದರು. ಕೊನೆಗೆ ಹೈದರಾಬಾದ್ ನಿಜಾಮನು  ಬ್ರಿಟಿಷರಿಗೆ  ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟ ನಂತರ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಆಳ್ವಿಕೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿತು.