cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಗೋಕಾಕ
ಗೋಕಾಕ್ ವಿಶೇಷತೆ
ಈಶ್ವರ ಬೆಟಗೇರಿ, ಪ್ರೊ. ಶಂಕರ ನಿಂಗನೂರ, ಬಸವರಾಜ ಮುರಗೋಡ, ಎಸ್.ಆರ್.ಮುದ್ದಾರ,ಸಚಿನ್ ಕಡಬಡಿ, ಡಾ. ಎಸ್.ಬಿ.ಹೊಸಮನಿ, ಬಿ.ಬಿ.ಇಟ್ಟನ್ನವರ, ಬಸವರಾಜ ಹಣಮಂತಗೋಳ, ಶೈಲಾ ಕೊಕರಿ, ಮಹಾದೇವ ಮಲಗೌಡ, ಎಸ್.ಎಸ್.ಪಾಟೀಲ,ಎಸ್.ಕೆ.ಮಠದ, ಶ್ರೀಮತಿ ರಾಜೇಶ್ವರಿ ವಡೆಯರ.
ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣ
ಗೊಕಾಕ್ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣವು ಪಟ್ಟಣ ದಿಂದ ೧೦ ಕಿ.ಮಿ ಅಂತರದಲ್ಲಿ ಇದೆ...ಇದು ಬೆಳಗಾವಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ೫ನೇ ದೊಡ್ಡ ನಿಲ್ದ್ದಾಣ. ನೈರುತ್ಯ ರೈಲ್ವೆ ವಲಯ ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಈ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣವು ಬರುತ್ತದೆ. ಈ ನಿಲ್ದಾಣದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಕೊಣ್ಣೂರು ಎಂಬ ಉಪ ನಗರವು ಬರುತ್ತದೆ. ಸಾಕಷ್ಟು ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಇರುವುದರಿಂದ ಸದಾ ಜನಜಂಗುಳಿಯಿಂದ ತುಂಬಿರುತ್ತದೆ.ನಿಲ್ದಾಣದ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಘಟಪ್ರಭಾ ಮತ್ತು ದಕ್ಶಿಣಕ್ಕೆ ಪಾಶ್ಚಪೂರ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣಗಳು ಬರುತ್ತವೆ.ಇದನ್ನು ಗೋಕಾಕ್ ರೋಡ್ ನಿಲ್ದಾಣವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.ಪ್ರೆಕ್ಶಣಿಯ ಸ್ಥಳಗಳಾದ ಗೊಕಾಕ್ ಜಲಪಾತ, ಗೊಡಚನಮಲ್ಕಿ ಜಲಪಾತ, ಘಟಪ್ರಭಾ ಪಕ್ಶಿದಾಮ, ದುಪದಾಳ ಹಾಗು ಹಿಡಕಲ್ ಜಲಾಶಯ, ಯೊಗಿಕೊಳ್ಳ ನಿಸರ್ಗದಾಮ ( ಗೊಕಾಕ್ ನವಿಲುದಾಮ) ಕಲ್ಲೋಳಿಯ ಹನುಮಂತ ದೇವರ ದೇವಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಕಲ್ಲೋಳಿಯ ಪಾರ್ಶ್ವಾನಾಥ ಜೈನ್ ಬಸಿದಿ ಹಾಗೂ 1000 ಶತಮಾನದ ಶಾಸನಗಳು ಇಲ್ಲಿ ಸಿಗುತ್ತವೆ, ಮುಂತಾದ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ಹೋಗುವವರು ಇಲ್ಲಿ ಇಳಿಯಬಹುದಾಗಿದೆ.
ರಾಜಕೀಯ
ರಮೇಶ ಜಾರಕಿಹೊಳಿ,ಸತೀಶ ಜಾರಕಿಹೊಳಿ, ಬಾಲಚಂದ್ರ ಜಾರಕಿಹೊಳಿ ಇಲ್ಲಿನ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಬೆಳಗಾವಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ತಾಲೂಕುಗಳು
ಗಡಸು ನೀರು
ಗಡಸು ನೀರು ಎಂದರೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಖನಿಜಾಂಶವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ನೀರು (" ಮೃದುವಾದ ನೀರು " ಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿದೆ). ಗಡಸು ನೀರನ್ನು ಸೊಸಿದಾಗ ಅದರಲ್ಲಿರುವ ಖನಿಜಗಳು  ತಳದಲ್ಲಿ  ಸುಣ್ಣದ, ಸೀಮೆಸುಣ್ಣದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಶೇಖರಣೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಸುಣ್ಣ ಮತ್ತು ಸೀಮೆಸುಣ್ಣವು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಜಿಪ್ಸಮ್ ,ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಮತ್ತು ಮೆಗ್ನೀಸಿಯಮ್ ಕಾರ್ಬನೇಟ್, ಮತ್ತು ಸಲ್ಫೇಟ್  ಖನಿಜಗಳಿಂದ ಕೂಡಿರುತ್ತದೆ..
ಗಡಸು ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ಮಧ್ಯಮ ಆರೋಗ್ಯದ ಪ್ರಯೋಜನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರಬಹುದು, ಆದರೆ ಕೈಗಾರಿಕೆಯ ಸ್ಥಾಪನೆಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು, ಅಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ನಿರ್ವಹಣೆಯನ್ನು ದುಬಾರಿ ಸ್ಥಗಿತ ಮತ್ತು ಇತರ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ನೀರಿನ ಗಡಸುತನವನ್ನು ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಗಡಸುತನದ ಮೂಲಗಳು
ನೀರಿನ ಗಡಸುತನವನ್ನು ನೀರಿನಲ್ಲಿರುವ ಮಲ್ಟಿವಾಲೆಂಟ್ ಕ್ಯಾಟಯಾನ್‌ಗಳ ಸಾಂದ್ರತೆಯಿಂದ ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಲ್ಟಿವಾಲೆಂಟ್ ಕ್ಯಾಟಯಾನ್‌ಗಳು ಧನಾತ್ಮಕ ಆವೇಶದ ಲೋಹದ ಸಂಕೀರ್ಣಗಳಾಗಿವೆ, ಅವುಗಳು 1+ ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಚಾರ್ಜ್ ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ, ಕ್ಯಾಟಯಾನ್‌ಗಳು 2+ ಶುಲ್ಕವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಗಡಸಾದ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ಕ್ಯಾಟಯಾನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ Ca 2+ ಮತ್ತು Mg 2+ ಸೇರಿವೆ. ಈ ಅಯಾನುಗಳು ಜಲಚರಗಳೊಳಗಿನ ಖನಿಜಗಳಿಂದ ಹೊರಹೋಗುವ ಮೂಲಕ ನೀರಿನ ಸರಬರಾಜನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ- ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಖನಿಜಗಳು ಕ್ಯಾಲ್ಸೈಟ್ ಮತ್ತು ಜಿಪ್ಸಮ್. ಸಾಮಾನ್ಯ ಮೆಗ್ನೀಸಿಯಮ್ ಖನಿಜವೆಂದರೆ ಡಾಲಮೈಟ್ (ಇದು ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಅನ್ನು ಸಹ ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ). ಮಳೆನೀರು ಮತ್ತು ಬಟ್ಟಿ ಇಳಿಸಿದ ನೀರು ಮೃದುವಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಅಯಾನುಗಳಿವೆ.
ಕೆಳಗಿನ ಸಮತೋಲನ ಕ್ರಿಯೆಯು ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಕಾರ್ಬೋನೇಟ್ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಬೈಕಾರ್ಬನೇಟ್ (ಬಲಭಾಗದಲ್ಲಿ) ಕರಗುವಿಕೆ ಮತ್ತು ರಚನೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ:
ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಎರಡೂ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಹೋಗಬಹುದು. ಕರಗಿದ ಇಂಗಾಲದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ ಹೊಂದಿರುವ ಮಳೆ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಕಾರ್ಬೋನೇಟ್ನೊಂದಿಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಅಯಾನುಗಳನ್ನು ಅದರೊಂದಿಗೆ ಸಾಗಿಸುತ್ತದೆ. ಇಂಗಾಲದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ ವಾತಾವರಣಕ್ಕೆ ಕಳೆದುಹೋಗುವುದರಿಂದ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಕಾರ್ಬೋನೇಟ್ ಅನ್ನು ಕ್ಯಾಲ್ಸೈಟ್ ಆಗಿ ಮರು-ಠೇವಣಿ ಮಾಡಬಹುದು, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸ್ಟ್ಯಾಲ್ಯಾಕ್ಟೈಟ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಟ್ಯಾಲಗ್ಮಿಟ್‌ಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ.
ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಮತ್ತು ಮೆಗ್ನೀಸಿಯಮ್ ಅಯಾನುಗಳನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ನೀರಿನ ಮೆದುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕಬಹುದು.
ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಗಡಸುತನ
ತಾತ್ಕಾಲಿಕ ಗಡಸುತನವು ಕರಗಿದ ಬೈಕಾರ್ಬನೇಟ್ ಖನಿಜಗಳ ( ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಬೈಕಾರ್ಬನೇಟ್ ಮತ್ತು ಮೆಗ್ನೀಸಿಯಮ್ ಬೈಕಾರ್ಬನೇಟ್ ) ಇರುವಿಕೆಯಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ನೀರಿನ ಗಡಸುತನವಾಗಿದೆ. ಕರಗಿದಾಗ, ಈ ಖನಿಜಗಳು ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಮತ್ತು ಮೆಗ್ನೀಸಿಯಮ್ ಕ್ಯಾಟಯಾನ್‌ಗಳನ್ನು (Ca 2+, Mg 2+ ) ಮತ್ತು ಕಾರ್ಬೊನೇಟ್ ಮತ್ತು ಬೈಕಾರ್ಬನೇಟ್ ಅಯಾನುಗಳನ್ನು (CO 3 2−, HCO 3 - ) ನೀಡುತ್ತದೆ. ಲೋಹದ ಕ್ಯಾಟಯಾನ್‌ಗಳ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯು ನೀರನ್ನು ಗಡಸಾಗಿಸುತ್ತದೆ. ಸಲ್ಫೇಟ್ ಮತ್ತು ಕ್ಲೋರೈಡ್ ಸಂಯುಕ್ತಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಶಾಶ್ವತ ಗಡಸುತನಕ್ಕಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ನೀರನ್ನು ಕುದಿಸುವ ಮೂಲಕ ಅಥವಾ ಸುಣ್ಣವನ್ನು ಮೃದುಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಮೂಲಕ ಸುಣ್ಣವನ್ನು ( ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಹೈಡ್ರಾಕ್ಸೈಡ್ ) ಸೇರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಈ "ತಾತ್ಕಾಲಿಕ" ಗಡಸುತನವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬಹುದು. ಕುದಿಯುವಿಕೆಯು ಬೈಕಾರ್ಬನೇಟ್‌ನಿಂದ ಕಾರ್ಬೊನೇಟ್ ರಚನೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಕಾರ್ಬೋನೇಟ್ ಅನ್ನು ದ್ರಾವಣದಿಂದ ಹೊರಹಾಕುತ್ತದೆ, ತಣ್ಣಗಾದ ನಂತರ ಮೃದುವಾದ ನೀರನ್ನು ಬಿಡುತ್ತದೆ.
ಶಾಶ್ವತ ಗಡಸುತನ
ಶಾಶ್ವತ ಗಡಸುತನ (ಖನಿಜಾಂಶ) ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕುದಿಯುವ ಮೂಲಕ ತೆಗೆದುಹಾಕಲು ಕಷ್ಟ. ಇದು ಸಂಭವಿಸಿದಲ್ಲಿ, ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಸಲ್ಫೇಟ್ / ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಕ್ಲೋರೈಡ್ ಮತ್ತು / ಅಥವಾ ಮೆಗ್ನೀಸಿಯಮ್ ಸಲ್ಫೇಟ್ / ಮೆಗ್ನೀಸಿಯಮ್ ಕ್ಲೋರೈಡ್ ಇರುವುದರಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ತಾಪಮಾನ ಹೆಚ್ಚಾದಂತೆ ಹೊರಹೊಮ್ಮುವುದಿಲ್ಲ. ನೀರಿನ ಶಾಶ್ವತ ಗಡಸುತನಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುವ ಅಯಾನುಗಳನ್ನು ನೀರಿನ ಮೃದುಗೊಳಿಸುವಿಕೆ ಅಥವಾ ಅಯಾನು ವಿನಿಮಯ ಕಾಲಮ್ ಬಳಸಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಬಹುದು.
ಶಾಶ್ವತ ಗಡಸುತನ = ಶಾಶ್ವತ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಗಡಸುತನ + ಶಾಶ್ವತ ಮೆಗ್ನೀಸಿಯಮ್ ಗಡಸುತನ.
ಪರಿಣಾಮಗಳು
ಗಡಸು ನೀರಿನಲ್ಲಿ, ಸೋಪ್ ದ್ರವಣಗಳು ಹಲ್ಲು ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ಬದಲು ಬಿಳಿ ಅವಕ್ಷೇಪವನ್ನು (ಸೋಪ್ ಕಲ್ಮಷ) ರೂಪಿಸುತ್ತವೆ. ಏಕೆಂದರೆ 2+ ಅಯಾನುಗಳು ಘನ ಅವಕ್ಷೇಪವನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಮೂಲಕ ಸಾಬೂನಿನ ಸರ್ಫ್ಯಾಕ್ಟಂಟ್  ಗುಣಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುತ್ತವೆ. ಏಕೆಂದರೆ, ಅಂತಹ ಕಲ್ಮಷದ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶವೆಂದರೆ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಸ್ಟಿಯರೇಟ್, ಇದು ಸೋಡಿಯಂಸ್ಟಿಯರೇಟ್ ನಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ಸಾಬೂನಿನ ಮುಖ್ಯ ಅಂಶವಾಗಿದೆ:
ಗಡಸುತನವನ್ನು ನೀರಿನ ಮಾದರಿಯ ಸೋಪ್ ಸೇವಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಅಥವಾ ಸಾಬೂನಿನ ಹರಿಯುವಿಕೆಯನ್ನು ನೀರಿನ ವಿಶಿಷ್ಟ ಆಸ್ತಿಯಾಗಿ ಸಾಬೂನು ಮಳೆಯಾಗುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಎಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಬಹುದು. ಸಂಶ್ಲೇಷಿತ ಮಾರ್ಜಕಗಳು ಅಂತಹ ಕಲ್ಮಷಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುವುದಿಲ್ಲ. right|thumb|210x210px| ಜರ್ಮನಿಯ ಪ್ರಾಚೀನ ರೋಮನ್ ಐಫೆಲ್ ಜಲಚರಗಳ ಒಂದು ಭಾಗ. ಸುಮಾರು 180 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ನಂತರ, ಜಲಚರಗಳು 20 ರವರೆಗೆ ಖನಿಜ ನಿಕ್ಷೇಪಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು  ಗೋಡೆಗಳ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ದಪ್ಪ ಸೆಂ.ಮೀ. ಗಡುಸಾದ ನೀರು ಕೊಳಾಯಿಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚುವ ನಿಕ್ಷೇಪಗಳನ್ನು ಸಹ ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ. " ಸ್ಕೇಲ್ " ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಈ ನಿಕ್ಷೇಪಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಕಾರ್ಬೋನೇಟ್ (CaCO 3 ), ಮೆಗ್ನೀಸಿಯಮ್ ಹೈಡ್ರಾಕ್ಸೈಡ್ (Mg (OH) 2 ), ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಸಲ್ಫೇಟ್ (CaSO 4 ) ನಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಮತ್ತು ಮೆಗ್ನೀಸಿಯಮ್ ಕಾರ್ಬೊನೇಟ್‌ಗಳನ್ನು ಕೊಳವೆಗಳು ಮತ್ತು ಶಾಖ ವಿನಿಮಯಕಾರಕಗಳ ಒಳಗಿನ ಮೇಲ್ಮೈಗಳಲ್ಲಿ ಆಫ್-ವೈಟ್ ಘನವಸ್ತುಗಳಾಗಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಮಳೆ (ಕರಗದ ಘನ ರಚನೆ) ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಬೈಕಾರ್ಬನೇಟ್ ಅಯಾನುಗಳ ಉಷ್ಣ ವಿಭಜನೆಯಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ ಆದರೆ ಕಾರ್ಬೊನೇಟ್ ಅಯಾನು ಸ್ಯಾಚುರೇಶನ್ ಸಾಂದ್ರತೆಯಲ್ಲಿರುವ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಪ್ರಮಾಣದ ನಿರ್ಮಾಣವು ಕೊಳವೆಗಳಲ್ಲಿನ ನೀರಿನ ಹರಿವನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸುತ್ತದೆ. ಬಾಯ್ಲರ್ಗಳಲ್ಲಿ, ನಿಕ್ಷೇಪಗಳು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಶಾಖದ ಹರಿವನ್ನು ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ, ತಾಪನ ದಕ್ಷತೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಲೋಹದ ಬಾಯ್ಲರ್ ಘಟಕಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಬಿಸಿಯಾಗಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ಒತ್ತಡಕ್ಕೊಳಗಾದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ, ಈ ಅತಿಯಾದ ತಾಪವು ಬಾಯ್ಲರ್ನ ವೈಫಲ್ಯಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು. ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಕಾರ್ಬೊನೇಟ್ ನಿಕ್ಷೇಪಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಹಾನಿ ಸ್ಫಟಿಕದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಕ್ಯಾಲ್ಸೈಟ್ ಅಥವಾ ಅರಾಗೊನೈಟ್.
ವಿದ್ಯುದ್ವಿಚ್ in ೇದ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಯಾನುಗಳ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯು, ಈ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಗಟ್ಟಿಯಾದ ನೀರು ಸಹ ಗಾಲ್ವನಿಕ್ ತುಕ್ಕುಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು, ಇದರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಲೋಹವು ಮತ್ತೊಂದು ರೀತಿಯ ಲೋಹದೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕದಲ್ಲಿರುವಾಗ, ಎರಡೂ ವಿದ್ಯುದ್ವಿಚ್ with ೇದ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕದಲ್ಲಿರುವಾಗ ಆದ್ಯತೆಯಾಗಿ ನಾಶವಾಗುತ್ತದೆ. ಅಯಾನು ವಿನಿಮಯದ ಮೂಲಕ ಹಾರ್ಡ್ ನೀರಿನ ಮೃದುತ್ವ ಅದರ ಹೆಚ್ಚಳವಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಕೊರೆತ ಪ್ರತಿ ಸೆ. ಹಾಗೆಯೇ, ಮುನ್ನಡೆ ಕೊಳಾಯಿ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ ಸದೃಢವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಳವಾಗುವುದಿಲ್ಲ ನೀರಿನ ಮೆತ್ತಗಾಗಿ ಪ್ಲಮ್ -solvency.
ಈಜುಕೊಳಗಳಲ್ಲಿ, ಗಡುಸಾದ ನೀರು ಪ್ರಕ್ಷುಬ್ಧ ಅಥವಾ ಮೋಡ (ಕ್ಷೀರ) ನೀರಿನಿಂದ ಗೋಚರಿಸುತ್ತದೆ. ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಮತ್ತು ಮೆಗ್ನೀಸಿಯಮ್ ಹೈಡ್ರಾಕ್ಸೈಡ್ಗಳು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಕರಗುತ್ತವೆ. ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಮತ್ತು ಮೆಗ್ನೀಸಿಯಮ್ ಸೇರಿರುವ ಕ್ಷಾರೀಯ-ಭೂಮಿಯ ಲೋಹಗಳ ಹೈಡ್ರಾಕ್ಸೈಡ್‌ಗಳ ಕರಗುವಿಕೆ ( ಆವರ್ತಕ ಕೋಷ್ಟಕದ ಗುಂಪು 2 ) ಕಂಬಸಾಲಿನ ಕೆಳಗೆ ಚಲಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಲೋಹದ ಹೈಡ್ರಾಕ್ಸೈಡ್‌ಗಳ ಜಲೀಯ ದ್ರಾವಣಗಳು ಗಾಳಿಯಿಂದ ಇಂಗಾಲದ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ ಅನ್ನು ಹೀರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ, ಕರಗದ ಕಾರ್ಬೊನೇಟ್‌ಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತವೆ, ಇದು ಪ್ರಕ್ಷುಬ್ಧತೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಪಿಹೆಚ್ ಅಧಿಕವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ (pH> 7.6). ಆದ್ದರಿಂದ, ಕ್ಲೋರಿನ್ ಸಾಂದ್ರತೆಯನ್ನು ಸರಿಯಾದ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಕಾಪಾಡಿಕೊಳ್ಳುವಾಗ, ಹೈಡ್ರೋಕ್ಲೋರಿಕ್ ಆಮ್ಲವನ್ನು ಸೇರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಪಿಹೆಚ್ ಅನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವುದು ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಪರಿಹಾರವಾಗಿದೆ, ಗರಿಷ್ಠ ಮೌಲ್ಯವು 7.2 ರಿಂದ 7.6 ರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ.
ಮೃದುಗೊಳಿಸುವಿಕೆ
ಗಡುಸಾದ ನೀರನ್ನು ಮೃದುಗೊಳಿಸಲು ಇದು ಅಪೇಕ್ಷಣೀಯವಾಗಿದೆ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಡಿಟರ್ಜೆಂಟ್‌ಗಳು ಸರ್ಫ್ಯಾಕ್ಟಂಟ್‌ಗಳ ಮೇಲೆ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ನೀರಿನ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುವ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತವೆ. ಈ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ, ನೀರಿನ ಮೃದುಗೊಳಿಸುವಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅನಗತ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಮೃದುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದಲ್ಲಿ, ವಾಟರ್ ಹೀಟರ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮಾಣದ ರಚನೆಯಿಂದಾಗಿ ಅಸಮರ್ಥತೆ ಮತ್ತು ಹಾನಿಯನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಅಥವಾ ವಿಳಂಬಗೊಳಿಸಲು ದೇಶೀಯ ಬಿಸಿನೀರಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಿದ ನೀರನ್ನು ಮಾತ್ರ ಮೃದುಗೊಳಿಸಲು ಸೂಚಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ನೀರಿನ ಮೃದುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ವಿಧಾನವೆಂದರೆ ಅಯಾನು ವಿನಿಮಯ ರಾಳಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ, ಇದು Ca 2+ ನಂತಹ ಅಯಾನುಗಳನ್ನು ಸೋಡಿಯಂ ಅಥವಾ ಪೊಟ್ಯಾಸಿಯಮ್ ಅಯಾನುಗಳಂತಹ ಎರಡು ಪಟ್ಟು ಏಕಸ್ವಾಮ್ಯದಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತದೆ.
ತೊಳೆಯುವ ಸೋಡಾ ( ಸೋಡಿಯಂ ಕಾರ್ಬೋನೇಟ್ - ನಾ 2 ಸಿಒ 3 ) ಅನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಪಡೆಯಬಹುದು ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಸೋಪ್ ಅಥವಾ ಡಿಟರ್ಜೆಂಟ್‌ನ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ದೇಶೀಯ ಲಾಂಡ್ರಿಗಾಗಿ ನೀರಿನ ಮೃದುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯಾಗಿ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಆರೋಗ್ಯ ಪರಿಗಣನೆಗಳು
ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ "ನೀರಿನ ಗಡಸುತನವು ಮಾನವರಲ್ಲಿ ಆರೋಗ್ಯದ ಮೇಲೆ ವ್ಯತಿರಿಕ್ತ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಮನವರಿಕೆಯಾಗುವ ಪುರಾವೆಗಳಿಲ್ಲ" ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ, ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ರಿಸರ್ಚ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಕಠಿಣ ನೀರು ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಮತ್ತು ಮೆಗ್ನೀಸಿಯಮ್ಗೆ ಆಹಾರ ಪೂರಕವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ಕಂಡುಹಿಡಿದಿದೆ.
ಕೆಲವು ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಪುರುಷರಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಗಡಸುತನ ಮತ್ತು ಹೃದಯರಕ್ತನಾಳದ ಕಾಯಿಲೆಯ ನಡುವಿನ ದುರ್ಬಲ ವಿಲೋಮ ಸಂಬಂಧವನ್ನು 170 ಹಂತದವರೆಗೆ ತೋರಿಸಿದೆ  ಪ್ರತಿ ಲೀಟರ್ ನೀರಿಗೆ ಮಿಲಿ ಗ್ರಾಂ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಕಾರ್ಬೋನೇಟ್. ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ಒಂದು ಹಂತದ ಗಡಸುತನಕ್ಕೆ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಲು ದತ್ತಾಂಶ ಅಸಮರ್ಪಕವಾಗಿದೆ ಎಂದು ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದೆ.
ಕುಡಿಯುವ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಗರಿಷ್ಠ ಮತ್ತು ಕನಿಷ್ಠ ಮಟ್ಟದ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ (40–80 ಪಿಪಿಎಂ ) ಮತ್ತು ಮೆಗ್ನೀಸಿಯಮ್ (20–30 ಪಿಪಿಎಂ) ಗೆ ಶಿಫಾರಸುಗಳನ್ನು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಒಟ್ಟು ಗಡಸುತನವನ್ನು 2–4ರ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಮತ್ತು ಮೆಗ್ನೀಸಿಯಮ್ ಸಾಂದ್ರತೆಯ ಮೊತ್ತವಾಗಿ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ. mmol / L.
ಇತರ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಹೃದಯರಕ್ತನಾಳದ ಆರೋಗ್ಯ ಮತ್ತು ನೀರಿನ ಗಡಸುತನದ ನಡುವಿನ ದುರ್ಬಲ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ತೋರಿಸಿದೆ.
ಕೆಲವು ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿದ ಎಸ್ಜಿಮಾದೊಂದಿಗೆ ದೇಶೀಯ ಗಡುಸಾದ ನೀರಿನ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಪರಸ್ಪರ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿವೆ.
ಬಾಲ್ಯದ ಎಸ್ಜಿಮಾಗೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಲು ಅಯಾನ್-ಎಕ್ಸ್ಚೇಂಜ್ ಮೆದುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಗಳ ಬಹುಕೇಂದ್ರೀಯ ಯಾದೃಚಿಕ ನಿಯಂತ್ರಿತ ಪ್ರಯೋಗವಾದ ಸಾಫ್ಟೆನ್ಡ್-ವಾಟರ್ ಎಸ್ಜಿಮಾ ಟ್ರಯಲ್ (ಎಸ್‌ಡಬ್ಲ್ಯುಇಟಿ) ಅನ್ನು 2008 ರಲ್ಲಿ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮನೆಯ ನೀರಿನ ಮೆದುಗೊಳಿಸುವಿಕೆಗೆ ಪ್ರವೇಶವಿರುವ ಮಕ್ಕಳ ನಡುವೆ ರೋಗಲಕ್ಷಣದ ಪರಿಹಾರದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಅರ್ಥಪೂರ್ಣ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಕಂಡುಬಂದಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಇಲ್ಲದವರು.
ಅಳತೆ
ವಾದ್ಯಗಳ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯಿಂದ ಗಡಸುತನವನ್ನು ಪ್ರಮಾಣೀಕರಿಸಬಹುದು. ಒಟ್ಟು ನೀರಿನ ಗಡಸುತನವು ಮೋಲ್ / ಎಲ್ ಅಥವಾ ಎಂಎಂಒಎಲ್ / ಎಲ್ ಘಟಕಗಳಲ್ಲಿ Ca 2+ ಮತ್ತು Mg 2+ ನ ಮೋಲಾರ್ ಸಾಂದ್ರತೆಯ ಮೊತ್ತವಾಗಿದೆ. ನೀರಿನ ಗಡಸುತನವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಮತ್ತು ಮೆಗ್ನೀಸಿಯಮ್ನ ಒಟ್ಟು ಸಾಂದ್ರತೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಅಳೆಯುತ್ತದೆ (ಎರಡು ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಚಲಿತದಲ್ಲಿರುವ ಡೈವಲೆಂಟ್ ಮೆಟಲ್ ಅಯಾನುಗಳು), ಕಬ್ಬಿಣ, ಅಲ್ಯೂಮಿನಿಯಂ ಮತ್ತು ಮ್ಯಾಂಗನೀಸ್ ಕೆಲವು ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಎತ್ತರದ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿರಬಹುದು. ಕಬ್ಬಿಣದ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯು ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗಿ ಕಂದು ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ( ತುಕ್ಕು -ತರಹದ) ಬಣ್ಣವನ್ನು ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಫಿಕೇಶನ್‌ಗೆ ನೀಡುತ್ತದೆ (ಇತರ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಯುಕ್ತಗಳ ಬಣ್ಣ).
ನೀರಿನ ಗಡಸುತನವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮೋಲಾರ್ ಸಾಂದ್ರತೆಯಾಗಿ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ವಿವಿಧ ಘಟಕಗಳಲ್ಲಿ, ಅಂದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ಗಡಸುತನ ( ಡಿಜಿಹೆಚ್ ), ಜರ್ಮನ್ ಡಿಗ್ರಿ (° ಡಿಹೆಚ್), ಮಿಲಿಯನ್‌ಗೆ ಭಾಗಗಳು (ಪಿಪಿಎಂ, ಮಿಗ್ರಾಂ / ಎಲ್, ಅಥವಾ ಅಮೇರಿಕನ್ ಡಿಗ್ರಿ), ಧಾನ್ಯಗಳು ಪ್ರತಿ ಗ್ಯಾಲನ್ (ಜಿಪಿಜಿ), ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಡಿಗ್ರಿ (° ಇ, ಇ, ಅಥವಾ ° ಕ್ಲಾರ್ಕ್ ), ಅಥವಾ ಫ್ರೆಂಚ್ ಡಿಗ್ರಿ (° ಎಫ್ಹೆಚ್, ° ಎಫ್ ಅಥವಾ ° ಎಚ್ಎಫ್; ಡಿಗ್ರಿ ಫ್ಯಾರನ್‌ಹೀಟ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಗೊಂದಲವನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಲೋವರ್ಕೇಸ್ ಎಫ್ ಅನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ). ಕೆಳಗಿನ ಕೋಷ್ಟಕವು ವಿವಿಧ ಘಟಕಗಳ ನಡುವಿನ ಪರಿವರ್ತನೆ ಅಂಶಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ವಿವಿಧ ಪರ್ಯಾಯ ಘಟಕಗಳು ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಆಕ್ಸೈಡ್ (CaO) ಅಥವಾ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಕಾರ್ಬೋನೇಟ್ (CaCO 3 ) ಯ ಸಮನಾದ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತವೆ, ಇದು ಶುದ್ಧ ನೀರಿನ ಒಂದು ಘಟಕ ಪರಿಮಾಣದಲ್ಲಿ ಕರಗಿದಾಗ, Mg 2+ ಮತ್ತು Ca 2+ ನ ಒಟ್ಟು ಮೋಲಾರ್ ಸಾಂದ್ರತೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಆಕ್ಸೈಡ್ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಕಾರ್ಬೊನೇಟ್‌ಗಳ ಸಮಾನ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಗಳು ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ವಿಭಿನ್ನ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿ ಮತ್ತು ಪರಿಮಾಣ ಘಟಕಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಅಂಶದಿಂದ ವಿಭಿನ್ನ ಪರಿವರ್ತನೆ ಅಂಶಗಳು ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತವೆ. ಘಟಕಗಳು ಕೆಳಕಂಡಂತಿವೆ:
ಕಠಿಣ / ಮೃದು ವರ್ಗೀಕರಣ
ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಕರಗಿದ ಖನಿಜಗಳ ನಿಖರವಾದ ಮಿಶ್ರಣವಾದ ಕಾರಣ, ನೀರಿನ ಪಿಹೆಚ್ ಮತ್ತು ತಾಪಮಾನವು ಗಡಸುತನದ ನಡವಳಿಕೆಯನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತದೆ, ಏಕ-ಸಂಖ್ಯೆಯ ಮಾಪಕವು ಗಡಸುತನವನ್ನು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ವಿವರಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಭೂವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸಮೀಕ್ಷೆಯು ಈ ಕೆಳಗಿನ ವರ್ಗೀಕರಣವನ್ನು ಕಠಿಣ ಮತ್ತು ಮೃದುವಾದ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಬಳಸುತ್ತದೆ, ವಿವಿಧ ಕರಗಿದ ಲವಣಗಳಿಂದಾಗಿ ಸಮುದ್ರದ ನೀರನ್ನು ತುಂಬಾ ಕಠಿಣವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಮುದ್ರದ ನೀರಿನ ಗಡಸುತನವು 6630 ಪಿಪಿಎಂ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ, ಸಿಹಿನೀರು 15 - 375 ಪಿಪಿಎಂ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಗಡಸುತನವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ.
ನೀರು, ತೈಲ ಅಥವಾ ಅನಿಲ ಮಿಶ್ರಣಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಕಾರ್ಬೋನೇಟ್ ನಡವಳಿಕೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸಲು ಹಲವಾರು ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಲ್ಯಾಂಜೆಲಿಯರ್ ಸ್ಯಾಚುರೇಶನ್ ಇಂಡೆಕ್ಸ್ (ಎಲ್ಎಸ್ಐ)
ಲ್ಯಾಂಜೆಲಿಯರ್ ಸ್ಯಾಚುರೇಶನ್ ಇಂಡೆಕ್ಸ್ (ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಲ್ಯಾಂಜೆಲಿಯರ್ ಸ್ಟೆಬಿಲಿಟಿ ಇಂಡೆಕ್ಸ್) ಎಂಬುದು ನೀರಿನ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಕಾರ್ಬೊನೇಟ್ ಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು to ಹಿಸಲು ಬಳಸುವ ಒಂದು ಲೆಕ್ಕಾಚಾರದ ಸಂಖ್ಯೆ. ನೀರು ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಕಾರ್ಬೋನೇಟ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಮಳೆಯಾಗುತ್ತದೆಯೇ, ಕರಗುತ್ತದೆಯೇ ಅಥವಾ ಸಮತೋಲನದಲ್ಲಿರಲಿ ಎಂದು ಇದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. 1936 ರಲ್ಲಿ, ವಿಲ್ಫ್ರೆಡ್ ಲ್ಯಾಂಜೆಲಿಯರ್ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಂ ಕಾರ್ಬೊನೇಟ್ನಲ್ಲಿ (ಪಿಹೆಚ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ) ನೀರನ್ನು ಸ್ಯಾಚುರೇಟೆಡ್ ಮಾಡುವ ಪಿಹೆಚ್ ಅನ್ನು for ಹಿಸಲು ಒಂದು ವಿಧಾನವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದರು. ಎಲ್ಎಸ್ಐ ಅನ್ನು ನಿಜವಾದ ಸಿಸ್ಟಮ್ ಪಿಹೆಚ್ ಮತ್ತು ಸ್ಯಾಚುರೇಶನ್ ಪಿಹೆಚ್ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವೆಂದು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ:
ವರ್ಗ:Pages with unreviewed translations
ಸೀಬೆ
thumb|Honey bee on a Psidium guajava flower. Flower buds and leaf buds are also visible. thumb|Common guava seedling, 14 months thumb|200x200px|ಸೀಬೆ ಹಣ್ಣು thumb|ಕೆಂಪು ಸೀಬೆ ಸೀಬೆ (ಸೀಬೆಹಣ್ಣು - ಚೇಪೆ ಕಾಯಿ - ಪೇರಲ) ಉಷ್ಣವಲಯದ ಪೊದರುಗಳು ಮತ್ತು ಸಣ್ಣ ಮರಗಳ ಸುಮಾರು ೧೦೦ ಪ್ರಜಾತಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮರ್ಟಲ್ ಕುಟುಂಬ (ಮಿರ್ಟೇಸಿಯೀ) ಜಾತಿ ಸೈಡಿಯಮ್‍ನಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಸಸ್ಯ. ಸಿಡಿಯಮ್ ಗ್ವಜಾವಾ ಎಂಬುದು ಇದರ ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಹೆಸರು. ಹಿಂದಿಯಲ್ಲಿ ಅಮರೂದ್, ಜಮ್‌ಫಲ್ ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳಿವೆ.ಇದು ಮೆಕ್ಸಿಕೊ, ಮಧ್ಯ ಅಮೇರಿಕಾ, ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೇರಿಕಾದ ಉತ್ತರ ಭಾಗಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿದೆ. ಸೀಬೆಯನ್ನು ಈಗ ಉಷ್ಣವಲಯಗಳು ಮತ್ತು ಉಪೋಷ್ಣವಲಯಗಳಾದ್ಯಂತ ಆಫ಼್ರಿಕಾ, ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾ, ಆಗ್ನೇಯ ಏಷ್ಯಾ, ಕರಿಬಿಯನ್, ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕಾ, ಹವಾಯಿ, ನ್ಯೂ ಜ಼ೀಲಂಡ್, ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಮತ್ತು ಸ್ಪೇನ್‍ನ ಉಪೋಷ್ಣವಲಯದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ ಹಾಗು ದೇಶೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಗಾಂಧೀ ಆಶ್ರಮಗಳು
ಗಾಂಧೀ ಆಶ್ರಮಗಳು
ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧೀಜಿಯವರು ತಮ್ಮ ಧ್ಯೇಯ ಸಾಧನೆಗಾಗಿ ಅಗತ್ಯ ಕಂಡಾಗಲೆಲ್ಲ ಕೆಲವು ಆಶ್ರಮಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ಅಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಸಹಚರರೊಂದಿಗೆೆ ಇದ್ದು ನಿಯಮಬದ್ಧವಾದ ಸಾತ್ತ್ವಿಕ ಜೀವನವನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತ ಇಹಪರಗಳೆರಡರ ಸಾಧನೆಗೆ ತೊಡಗಿದ್ದು ಅವರ ಸಮಾಜೋದ್ಧಾರ ಕಾರ್ಯದ ಒಂದು ಮುಖ್ಯ ವಿಷಯ. ಕ್ರಮೇಣ ತಾವು ಕೈಗೊಂಡ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೂ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ ಆಂದೋಲನಗಳಿಗೂ ಈ ಆಶ್ರಮಗಳೇ ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಾಗಿಯೂ ಪರಿಣಮಿಸಿದವು. ಅವರಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾದ ಸ್ವಂತ ಮನೆ ಎಂಬುದು ಎಲ್ಲಿಯೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಅವರ 36 ನೆಯ ವಯಸ್ಸಿನಿಂದ ಅಂತ್ಯಕಾಲದ ವರೆಗೂ ಈ ಆಶ್ರಮಗಳೇ ಅವರ ವಸತಿಗಳಾಗಿದ್ದುವು.
ಸೀಬೆ
ಕೃಷಿ
ಸಸ್ಯ ಸು. 4.5-7.5 ಮೀ ಎತ್ತರ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ, ಬಿಹಾರ್, ಪಂಜಾಬ್, ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಅತಿ ಬಿಸಿಲು ಮತ್ತು ಬರಗಾಲ ತಡೆದುಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲದು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎಲ್ಲ ತರಹದ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲೂ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ.
ಗಾಂಧೀ ಆಶ್ರಮಗಳು
ಫೀನಿಕ್ಸ್ ವಸತಿ
ಹೀಗೆ ಅವರು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ. ಆಶ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯದು ದಕ್ಷಿಣ ಅಫ್ರಿಕದ ನಟಾಲಿನಲ್ಲಿ 1904ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಏರ್ಪಾಡು ಮಾಡಿದ ಫೀನಿಕ್ಸ್ ವಸತಿ. ಆ ವರ್ಷ ಜೋಹ್ಯಾನಿಸ್ಬರ್ಗಿನಿಂದ ಡರ್ಬನಿಗೆ ಕೈಗೊಂಡ 24 ಗಂಟೆಯ ರೈಲು ಪ್ರಯಾಣದಲ್ಲಿ ಹೊತ್ತು ಕಳೆಯಲು ಅವರ ಮಿತ್ರರಾದ ಪೋಲಕ್ ಅವರು ಕೊಟ್ಟ ಅಂಟು ದಿಸ್ ಲ್ಯಾಸ್ಟ್ ಎಂಬ ರಸ್ಕಿನ್ನನ ಪುಸ್ತಕ ಅವರ ಮೇಲೆ ಉಂಟುಮಾಡಿದ ಅದ್ಭುತ ಪ್ರಭಾವವೇ ಈ ಫೀನಿಕ್ಸ್ ವಸತಿ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಈ ಮೊದಲೇ ಅವರು ಅಂತರ್ಮುಖಿಗಳಾಗಿ ಜೀವನದ ಧ್ಯೇಯಗಳ ಬಗೆಗೆ ವಿಚಾರ ನಡೆಸಿ ಆದಷ್ಟು ಸರಳವೂ ನಿಯಮಿತವೂ ಆದ ಜೀವನವನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರಾಗಿ ಅವರ ಚಿತ್ತ ಹದಗೊಂಡಿತ್ತು. ರಸ್ಕಿನ್ನನ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿರುವ ತತ್ತ್ವಗಳು ಅವರ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸೂರೆಗೊಂಡವು. ಎಲ್ಲ ಕಸುಬುಗಳೂ ಸಮಾನವಾದ ಆದರವನ್ನು ಪಡೆಯಬೇಕು ಮತ್ತು ಶ್ರಮಜೀವನ ಅಥವಾ ಕಾಯಕ ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತಲೂ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಜೀವನ ವಿಧಾನ - ಈ ತತ್ತ್ವಗಳನ್ನು ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕೆ ತರಲು ಅವರು ಈಗ ಸ್ಥಿರ ಸಂಕಲ್ಪವನ್ನು ಕೈಗೊಂಡರು.
ಈ ಫೀನಿಕ್ಸ್ ವಸತಿಯನ್ನು ವಿಳಂಬವಿಲ್ಲದೆ ಆರಂಭಿಸಲು ಮತ್ತೊಂದು ಕಾರಣವೂ ಇತ್ತು. ಕೆಲವು ತಿಂಗಳುಗಳ ಹಿಂದೆ, ಭಾರತೀಯ ಸೇವೆಗಾಗಿ ಇಂಡಿಯನ್ ಒಪಿನಿಯನ್ ಎಂಬ ವಾರಪತ್ರಿಕೆಯನ್ನು ಡರ್ಬನ್ನಿನಲ್ಲಿ ಅವರು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ್ದರು. ಅಲ್ಬರ್ಟ್ ವೆಸ್ಟ್ ಎಂಬ ಆಂಗ್ಲೇಯ ಮಿತ್ರ ಅದನ್ನು ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕೆಲಸ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಕೆಲಸ ಬಹಳ ನಷ್ಟದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಈ ಪತ್ರಿಕೆಯನ್ನು ಫೀನಿಕ್ಸ್ ವಸತಿಗೆ ಬದಲಾಯಿಸಿ ಇದರ ವ್ಯಯವನ್ನು ಅಲ್ಲಿನ ನಿವಾಸಿಗಳ ನೆರವಿನಿಂದ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಬಹು ದೆಂಬುದು ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ತೀರ್ಮಾನವಾಗಿತ್ತು. ಅದು ಹಾಗೆಯೇ ಆಯಿತು.
ಸೀಬೆ
ಕೃಷಿ
ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇದು ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಬೆಳೆಯಾಗಿದೆ.
ಗಾಂಧೀ ಆಶ್ರಮಗಳು
ಫೀನಿಕ್ಸ್ ವಸತಿ
ಈ ವಸತಿ ಫೀನಿಕ್ಸ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ 4 ಕಿಮೀ (ಇದೇ ಅದರ ಹೆಸರಿಗೆ ಕಾರಣ) ಮತ್ತು ಡರ್ಬನಿನಿಂದ 21 ಕಿಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿತ್ತು. ಇಲ್ಲಿ ವಾಸಕ್ಕೆ ಬಂದವರಲ್ಲಿ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ವೆಸ್ಟ್, ಪೋಲಕ್, ಗಾಂಧಿಯವರ ಚಿಕ್ಕಪ್ಪನ ಮಗ ಛಗನಲಾಲ್ ಗಾಂಧಿ ಮತ್ತು ಆತನ ಕುಟುಂಬ, ಹಾಗೂ ಗಾಂಧಿಯವರಿಗೆ ಬಲಗೈಯಂತಿದ್ದ ಅವರ ಸೋದರಳಿಯ ಮದನ್ಲಾಲ್ ಗಾಂಧೀ ಉಲ್ಲೇಖನೀಯರು. ಹೆಂಗಸರೂ ಮಕ್ಕಳೂ ಇದ್ದರು. ಎಲ್ಲರೂ ಶಕ್ತ್ಯನುಸಾರ ಶ್ರಮಜೀವನ ನಡೆಸಬೇಕು. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ ತಿಂಗಳಿಗೆ 3 ಪೌಂಡು ಸಮಾನವಾದ ವೇತನ. ವ್ಯವಸಾಯ ಮಾಡಲು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರಿಗೂ 1.5 ಹೆಕ್ಟೇರು ಹಂಚಲಾಗಿತ್ತು. ಒಟ್ಟು ಇಲ್ಲಿ ಇದ್ದ 40 ಹೆಕ್ಟೇರುಗಳನ್ನು 1000 ಪೌಂಡುಗಳಿಗೆ ಕೊಳ್ಳಲಾಗಿತ್ತು. ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ ಆಂದೋಲನ ನಡೆದಾಗ ಸೆರೆಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ ಬಂದವರು ಬೇರೆ ಮನೆಗಳಿಲ್ಲದ್ದಿದ್ದರೆ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದು ತಂಗುತ್ತಿದ್ದರು. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಮತಧರ್ಮಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದವರು ಇಲ್ಲಿ ಸಾಮೂಹಿಕ ಜೀವನವನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಲ್ಲಿದ್ದ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಗಾಂಧಿಯವರೇ ಮುಖ್ಯ ಶಿಕ್ಷಕರು. ಅಚ್ಚಾದ ಇಂಡಿಯನ್ ಒಪಿನಿಯನ್ ಪತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನು ಚಂದಾದಾರರಿಗೆ ರವಾನಿಸುವ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳು ಬಹಳ ಉತ್ಸಾಹದಿಂದ ನೆರವಾಗುತ್ತಿದ್ದರು.
ಸೀಬೆ
ಉಪಯೋಗಗಳು
ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯವಾಗಿಯೂ ಇದು ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಹಣ್ಣಿನ ತಿರುಳು ದಪ್ಪ, ಬಲು ರುಚಿಕರ. ಇದರಲ್ಲಿ ‘ಸಿ’ ಜೀವಸತ್ತ್ವ ಹೇರಳವಾಗಿದೆ. ಸ್ವಲ್ಪ ಕ್ಯಾಲ್ಶಿಯಮ್ ಕೂಡ ಇರುತ್ತದೆ. ಕಚ್ಚಾ ಹಣ್ಣನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಸೇವಿಸಬಹುದು. ಹಣ್ಣನ್ನು ಒಣಗಿಸಿ ಪುಡಿಮಾಡಿ ಜಾಮ್ ಮತ್ತು ಜೆಲ್ಲಿ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸಬಹುದು. ಒಣಗಿಸಿದರೂ ‘ಸಿ’ ಜೀವಸತ್ತ್ವ ನಷ್ಟವಾಗದು. ಇದಲ್ಲದೆ ಸೀಬೆಕಾಯಿ, ಸೀಬೆಎಲೆ ಹಾಗೂ ಚಕ್ಕೆಗಳನ್ನು ಬಾಯಿಹುಣ್ಣು, ವಸಡಿನ ರಕ್ತಸ್ರಾವ, ತುರಿಕಜ್ಜಿಗಳಿಗೆ ಔಷಧ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸಬಹುದು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಹಣ್ಣುಗಳು ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯಗಳು ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಗಾಂಧೀ ಆಶ್ರಮಗಳು
ಫೀನಿಕ್ಸ್ ವಸತಿ
ಗಾಂಧೀಯವರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ತಮ್ಮ ವಕೀಲಿ ವೃತ್ತಿಯ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಯಾವಾಗಲೂ ಈ ವಸತಿಯಲ್ಲಿರಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ.
ಟಾಲ್ಸ್ ಟಾಯ್ ಆಶ್ರಮ
ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿಯವರು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಎರಡನೆಯ ಆಶ್ರಮ ಟ್ರಾನ್ಸ್ಸವಾಲ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಲಾಲಿ ಎಂಬ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ 1.5 ಕಿಮೀ, ಜೊಹ್ಯಾನಿಸ್ಬರ್ಗ್ ಪಟ್ಟಣದಿಂದ ಸು. 32 ಕಿಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದ್ದ ಟಾಲ್ಸ್ಟಾಯ್ ಆಶ್ರಮ. ಟಾಲ್ಸ್ ಟಾಯ್ ಅವರ ಬರೆಹಗಳನ್ನು ಓದಿ ಗಾಂಧಿ ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿದ್ದರು. ತಮ್ಮ ಆಂದೋಲನದ ಬಗೆಗೆ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಪತ್ರವ್ಯವಹಾರ ನಡೆಸಿದ್ದರು. ಅವರ ಆಶೀರ್ವಾದÀವನ್ನೂ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಟ್ರಾನ್ಸ್ ವಾಲಿನಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯರ ಮೇಲೆ ವಿಧಿಸಿದ್ದ ಮೂರು ಪೌಂಡ್ ತಲೆಕಂದಾಯದ ವಿರುದ್ಧ ಗಾಂಧಿಯವರು ಹೂಡಿದ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ ಚಳವಳಿಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಆಶ್ರಮವಿದು (30 ಮೇ 1910). ಸೆರೆಮನೆ ಸೇರಿದ ಕುಟುಂಬದವರ ವಸತಿಗೆಂದು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಇದು ಸ್ಥಾಪಿತವಾಯಿತು. ಇದಕ್ಕೆ 440 ಹೆಕ್ಟೇರು ಜಮೀನು ಮತ್ತು ತೋಟವಿದ್ದು ಅದರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 1000 ಹಣ್ಣಿನ ಗಿಡಗಳಿದ್ದವು. ಇದರ ಮಾಲೀಕ ಗಾಂಧಿಯವರ ಮಿತ್ರನೂ ಅನುಯಾಯಿಯೂ ಆದ ಕ್ಯಾಲೆನ್ ಬ್ಯಾಕ್ ಎಂಬ ಜರ್ಮನ್ ಗ್ರಹಸ್ಥ (ಬಾಡಿಗೆ ಇಲ್ಲದೆ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ಭಾರತೀಯರಿಗಾಗಿ ಆತ ಬಿಟ್ಟು ಕೊಟ್ಟ.) ಗೃಹಶಿಲ್ಪ ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕಸಬುಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಣತನಾದ ಆತ ಪಾದರಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಹೊಲಿಯುವದನ್ನು ತಾನು ಕಲಿತು ಗಾಂಧಿಯವರಿಗೂ ಕಲಿಸಿದ. ಈ ಆಶ್ರಮದಲ್ಲಿ ಆರಂಭದಲ್ಲಿಯೇ ಸುಮಾರು 70 ಜನರಿದ್ದರು. ಸದಸ್ಯತ್ವಕ್ಕೆ ವಯಸ್ಸಿನ, ಮತಧರ್ಮದ ಯಾವ ಮಿತಿಯೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ವಾಸಕ್ಕಾಗಿ ಕಟ್ಟಡಗಳು ಅಲ್ಲಿನ ನಿವಾಸಿಗಳ ಶ್ರಮದಾನದಿಂದಲೇ ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಸಿದ್ಧವಾದಂಥವು. ಇದರ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯೆಲ್ಲ ಕ್ಯಾಲೆನ್ ಬ್ಯಾಕನದೇ. ಒಂದೇ ಅಡಿಗೆಯ ಮನೆ ಇತ್ತು. ಅದರ ನಿರ್ವಹಣೆ ಅಲ್ಲಿದ್ದ ಮಹಿಳೆಯರದಾಗಿತ್ತು. ಸಸ್ಯಾಹಾರ ಸೇವನೆಯೇ ಅಲ್ಲಿನ ಪದ್ಧತಿ. ಧೂಮ ಮತ್ತು ಸುರಾಪಾನಗಳು ನಿಷೇಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದವು. ಸಾಮೂಹಿಕ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮತ್ತು ಭೋಜನ ರೂಢಿಯಲ್ಲಿದ್ದುವು. ನೈರ್ಮಲ್ಯ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಒಳ್ಳೆಯ ಏರ್ಪಾಡಿತ್ತು. ಜಲಮಲಗಳ ವಿಸರ್ಜನೆಗಾಗಿ ಮಾಡಿದ ಗುಂಡಿಗಳು ಕಾಲಾನಂತರ ಉತ್ತಮ ಗೊಬ್ಬರವನ್ನೊದಗಿಸುತ್ತಿದ್ದವು. ಖಾಸಗಿ ಕೆಲಸಕ್ಕಾಗಿ ಜೊಹ್ಯಾನಿಸ್ಬರ್ಗಿಗೆ ಹೋಗುವವರು 32 ಕಿಮೀ ದೂರವನ್ನು ಕಾಲುನಡಿಗೆಯಲ್ಲೇ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಸತ್ಯಾಗ್ರಹಾಶ್ರಮ,
ಸಾಬರಮತಿ
1915 ರ ಜನವರಿಯಲ್ಲಿ ಗಾಂಧಿಯವರು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಹಿಂತಿರುಗಿದ ಮೇಲೆ ಇಲ್ಲಿಯೂ ಆಶ್ರಮ ವಾಸವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕೆಂದು ಅವರಿಗೆ ತೋರಿತು. ಅಂತೆಯೇ ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹಾಶ್ರಮವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಅವರೊಂದಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿದ ಅವರ ಬಂಧುವರ್ಗದವರು ಮತ್ತು ಅನುಯಾಯಿಗಳು ಸುಮಾರು 25 ಮಂದಿ ಆಶ್ರಮವಾಸಿಗಳಾದರು. ಆಶ್ರಮ ಆರಂಭವಾದದ್ದು ಅಹಮದಾಬಾದಿಗೆ ಸೇರಿದ ಕೊಚರಾಬ್ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ. ಒಂದು ಬಾಡಿಗೆ ಬಂಗಲೆಯಲ್ಲಿ. ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲವಾದ ಮೇಲೆ ಸಾಬರಮತಿ ನದೀತೀರಕ್ಕೆ ಆಚೆ ಸುಮಾರು 60 ಹೆಕ್ಟೇರು ನಿವೇಶನಕ್ಕೆ ಆಶ್ರಮವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ಹಳ್ಳಿಯ ಮಾದರಿಯ ಮನೆಗಳೂ ಕಟ್ಟಡಗಳೂ ಸಿದ್ಧವಾದವು. ಕೃಷಿ, ತೋಟಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ಪಶುಪಾಲನೆಗೆ ಅವಕಾಶ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಆಶ್ರಮವಾಸಿಗಳು ಕೆಲವು ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸಿ ಸಾಮೂಹಿಕವಾದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಜೀವನವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಯಿತು. ಸತ್ಯ, ಅಹಿಂಸೆ, ಬ್ರಹ್ಮಚರ್ಯೆ, ನಾಲಗೆಯ ರುಚಿಯ ಮೇಲೆ ಹತೋಟಿ, ಅಸ್ತೇಯ, ಅಸಂಗ್ರಹ ಇವು ಮೂಲಭೂತವಾದ ನಿಯಮಗಳು. ಇವೇ ಅಲ್ಲದೆ ಸ್ವದೇಶಿ, ನಿರ್ಭಯತ್ವ, ಕಾಯಕ, ಅಸ್ಪೃಶ್ಯತಾ ನಿವಾರಣೆ - ಇವನ್ನೂ ವ್ಯಾವಹಾರಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಪಾಲಿಸಬೇಕು. ನಿತ್ಯ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯೊಂದಿಗೆ ಈ ಏಕಾದಶವ್ರತಗಳ ಹೆಸರನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಒಂದು ಶ್ಲೋಕವನ್ನು ಹೇಳುವುದು ರೂಢಿಯಾಗಿತ್ತು. ಆಶ್ರಮದ ನಿತ್ಯಜೀವನದಲ್ಲಿ ಬೆಳಗ್ಗೆ 4 1/2 ಗಂಟೆಗೆ ಮತ್ತು ಸಂಜೆ 5 ಗಂಟೆಗೆ ನಡೆಯುವ ಸಾಮೂಹಿಕ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರೂ ಭಾಗವಹಿಸಬೇಕು. ಈ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಉಪನಿಷತ್ತಿನ ಮಂತ್ರಗಳು. ಸ್ತ್ರೋತ್ರಗಳು. ಭಗವದ್ಗೀತೆಯ ಶ್ಲೋಕಗಳು. ತುಲಸೀದಾಸ ರಾಮಾಯಣ, ಇವೇ ಅಲ್ಲದೆ ಅನ್ಯ ಧರ್ಮಾವಲಂಬಿ ಗಳಿದ್ದಾಗ ಅವರ ಧರ್ಮಗಳಿಂದ ಆಯ್ದ ಭಾಗಗಳೂ ಸಾಮೂಹಿಕ ಭಜನೆ, ರಾಮನಾಮ- ಇವು ರೂಢಿಯಲ್ಲಿದ್ದವು. ಮಸಾಲೆ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ದೂರಮಾಡಿ ಭೋಜನಕ್ಕೆ ಕೇವಲ ಸಾತ್ತ್ವಿಕ ಆಹಾರ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಸಂಜೆಯ ಭೋಜನ ಸೂರ್ಯಾಸ್ತಮದೊಳಗಾಗಿ ಮುಗಿಯಬೇಕು ಮತ್ತು ರಾತ್ರಿ 9 ಗಂಟೆಗೆ ಎಲ್ಲರೂ ವಿಶ್ರಮಿಸಬೇಕು- ಎಂಬುದು ಒಂದು ಮುಖ್ಯ ಕಟ್ಟಳೆ. ಎಲ್ಲ ಆಶ್ರಮವಾಸಿಗಳೂ ಸಫಾಯಿ- ಝಾಡಮಾಲಿಯ ಮತ್ತು ಭಂಗಿಯ- ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಮಾಡಲು ಮೊದಲು ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಎಲ್ಲರೂ ಒಂದಲ್ಲ ಒಂದು ಕಾಯಕವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕಾಗಿತ್ತು (ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ರಾಟೆಯಿಂದ ನೂಲುವುದು ಅನಿವಾರ್ಯ) ಕೃಷಿ, ತೋಟಗಾರಿಕೆ, ಬಡಗಿ ಕೆಲಸ, ನೇಯ್ಗೆ, ಗೋಪಾಲನೆ ಇತ್ಯಾದಿ ಆಶ್ರಮ ವಾಸಿಗಳಲ್ಲಿ ಉಚ್ಚ ನೀಚವೆಂಬ ಭಾವನೆಯನ್ನು ತೊಡೆದು ಹಾಕಲಾಗಿತ್ತು.
ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ ಆಶ್ರಮದ ಆರಂಭದ ದಿನಗಳಲ್ಲಿಯೇ ಹರಿಜನ ಕುಟುಂಬ ಒಂದನ್ನು ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಿ ಕೊಂಡದ್ದರಿಂದ ದಾನಿಗಳು ತಮ್ಮ ಸಹಾಯವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿದರು. ಆಶ್ರಮ ಉಳಿಯುವುದೇ ಒಂದು ಸಮಸ್ಯೆಯಾಯಿತು. ಅಹಮದಾಬಾದಿನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಗಿರಣಿ ಮಾಲೀಕರಾದ ಅಂಬಾಲಾಲ್ ಸಾರಾಭಾಯಿ ಅವರು ಅಪ್ರಾರ್ಥಿತವಾಗಿ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಮಾಡಿದ 1300 ರೂಪಾಯಿಗಳ ಉದಾರ ದಾನದಿಂದ ಆಶ್ರಮದ ಕೆಲಸ ಕಾರ್ಯಗಳು ಮುಂದೆ ಸಾಗಿದವು.
1930 ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಉಪ್ಪಿನ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆಶ್ರಮದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳೂ ಅಲ್ಲಿದ್ದವರ ಸಂಖ್ಯೆಯೂ ಹಿಂದೆ ಎಂದೂ ಇಲ್ಲದ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿದ್ದವು. ತರಪೇತನ್ನು ಪಡೆದ 87 ಮಂದಿ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹಿಗಳೊಡನೆ ಭಜನೆಯೊಂದಿಗೆ ಗಾಂಧಿಯವರು ಸುಮಾರು 386 ಕಿಮೀ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಸಮುದ್ರತೀರದಲ್ಲಿರುವ ದಂಡಿ ಎಂಬ ಗ್ರಾಮಕ್ಕೆ ಕಾಲು ನಡಿಗೆಯಿಂದ ಹೋಗಲು ಆಶ್ರಮದಿಂದ ಹೊರಬಿದ್ದರು. ಸ್ವರಾಜ್ಯಪ್ರಾಪ್ತಿಯಾಗದೆ ಆಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಹಿಂತಿರುಗುವುದಿಲ್ಲವೆಂದು ಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ತೊಟ್ಟರು. ಹೀಗವರು ದೂರವಾದ್ದರಿಂದ ಸಾಬರಮತಿ ಆಶ್ರಮದ ವರ್ಚಸ್ಸು ಕಳೆಗುಂದಿತು.
ಸೇವಾಗ್ರಾಮ
ಗಾಂಧಿಯವರ ಸ್ಫೂರ್ತಿಯಿಂದ ಅವರು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಆಶ್ರಮಗಳ ಮಾದರಿ ಯಲ್ಲಿಯೇ ಅನೇಕ ಆಶ್ರಮಗಳು ಸ್ಥಾಪಿತವಾದುವು. ಇವು ಸಮಾಜ ಸೇವಕರನ್ನು ಸಿದ್ಧಮಾಡಿವೆ ಮತ್ತು ಮಾಡುತ್ತಲಿವೆ.
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ತಾಳಿಯ ಆಣೆ
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೮೭ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಪ್ರೊ.ಎನ್.ಜಿ.ಕರೂರ
ಪ್ರೊ.ಎನ್.ಜಿ.ಕರೂರರವರು ಬಿಜಾಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯವರಾಗಿದ್ದು ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.
ಪುರಿ
ಪುರಿ ಪೂರ್ವ ಭಾರತದ ಒಡಿಶಾ ರಾಜ್ಯದ ಒಂದು ನಗರ. ಹನ್ನೊಂದನೆ ಶತಮಾನದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಲಾದ ಜಗನ್ನಾಥ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಹೆಸರು ಪಡೆದು ಹಲವರಿಗೆ ಇದು ಜಗನ್ನಾಥ ಪುರಿ ಎಂದೂ ಪರಿಚಿತವಾಗಿದೆ.
ಪುರಿ ದೇಶದ ಪೂರ್ವಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನ ನಗರಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದು. ಇದು ಬಂಗಾಳ ಕೊಲ್ಲಿಯ ಸಮುದ್ರ ತೀರದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಪುರಿಯ ಸಮುದ್ರತೀರದಿಂದ ಸೂರ್ಯೋದಯ ಹಾಗೂ ಸೂರ್ಯಾಸ್ತ ಎರಡನ್ನೂ ವೀಕ್ಷಿಸಬಹುದಾದಂಥ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಒಂದು ಜನಪ್ರಿಯ ಸಮುದ್ರತೀರದ ವಿಹಾರ ಧಾಮವೆನಿಸಿದೆ.
ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಹೆಸರು
ಪುರಿ ಪವಿತ್ರ ಭೂಮಿ ಜಗನ್ನಾಥನ, ಸಹ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ದೇಶೀಯ ಹೆಸರನ್ನು ಶ್ರೀಕೇತ್ರ ಮೂಲಕ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಹಿಂದೂ ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಪ್ರಾಚೀನ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಋಗ್ವೇದ, ಮತ್ಸ್ಯ ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ, ಬ್ರಹ್ಮ ಪುರಾಣದ, ನಾರದ ಪುರಾಣ, ಪದ್ಮ ಪುರಾಣ, ಸ್ಕಂದ ಪುರಾಣ, ಕಪಿಲ ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ, ಇದನ್ನು ಪುರುಷಮಂಡಾಮ-ಗ್ರಾಮ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಅಂದರೆ ವಿಶ್ವದ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತ ದೇವತೆ
ಭೌಗೋಳಿಕತೆ ಮತ್ತು ಹವಾಮಾನ
ಭಾರತದ ಪೂರ್ವ ಕರಾವಳಿಯಲ್ಲಿ ಬಂಗಾಳಕೊಲ್ಲಿಯಲ್ಲಿರುವ ಪುರಿ, ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿದೆ. ಇದನ್ನು ಆಗ್ನೇಯ ಬಂಗಾಳಕೊಲ್ಲಿಯಿಂದ, ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ಮೌಜಾ ಸಿಪೌರುಬಿಲ್ಲಾ, ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ಮೌಜಾ ಗೋಪಿನಾಥಪುರ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಮೌಜಾ ಬಲೂಖಂಡ್ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ೬೭ ಕಿ.ಮೀ ಚಿಲಿಕಾ ಸರೋವರ ಮತ್ತು ಪುರಿ ನಗರದ ದಕ್ಷಿಣದ ನಡುವೆ ವ್ಯಾಪಿಸಿರುವ ಮರಳಿನ ಕಡಲತೀರದಲ್ಲಿದೆ.
ಜನಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರ
೨೦೧೧ ರ ಭಾರತದ ಜನಗಣತಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಪುರಿ ಎಂಬುದು ಒಡಿಶಾ ರಾಜ್ಯದ ಮುನ್ಸಿಪಲ್ ಕಾರ್ಪೋರೇಶನ್ ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿರುವ ನಗರ ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸುವಿಕೆಯಾಗಿದ್ದು, ೨೦೧,೦೨೬ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಇದು ೨೦೧೧ ರಲ್ಲಿ ೨೦೦,೫೬೪ ಕ್ಕೆ ಏರಿತು - ಇದರಲ್ಲಿ ೧೦೪,೦೮೬ ಪುರುಷರು, ೯೬,೪೭೮ ಮಹಿಳೆಯರು ಮತ್ತು ೧೮,೪೭೧ ಮಕ್ಕಳು (ಆರು ವರ್ಷದೊಳಗಿನವರು). ನಗರದಲ್ಲಿ ಸರಾಸರಿ ಸಾಕ್ಷರತೆಯ ಪ್ರಮಾಣ 88.03 (ಪುರುಷರಿಗೆ 91.38 ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ 84.43 ಪ್ರತಿಶತ)
ಆರ್ಥಿಕತೆ
ಪುರಿಯ ಆರ್ಥಿಕತೆಯು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮದ ಮೇಲೆ ಶೇಕಡಾ 80 ರಷ್ಟು ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವು ನಗರದ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುವಾಗಿದ್ದು ಪಟ್ಟಣದ ಜನರಿಗೆ ಉದ್ಯೋಗವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಅಕ್ಕಿ, ತುಪ್ಪ, ತರಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಕೃಷಿ ಉತ್ಪಾದನೆಯು ದೇವಾಲಯದ ದೊಡ್ಡ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸುತ್ತದೆ. ಪಟ್ಟಣದ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಅನೇಕ ವಸಾಹತುಗಳು ದೇವಾಲಯದ ಇತರ ಧಾರ್ಮಿಕ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಪೂರೈಸುತ್ತವೆ. ದೇವಾಲಯದ ಆಡಳಿತವು ೬೦೦೦ ಪುರುಷರನ್ನು ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಲು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ಹೆಗ್ಗುರುತುಗಳು
ಪುರಿಯಲ್ಲಿರುವ ಜಗನ್ನಾಥ ದೇವಸ್ಥಾನ
ಪುರಿಯ ಪಂಚ ತೀರ್ಥ
ಗುಂಡಿಚಾ ದೇವಸ್ಥಾನ
ಬೀಚ್
ಜಿಲ್ಲಾ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ
ರಘುನಂದನ ಗ್ರಂಥಾಲಯ
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
ವರ್ಗ:ಒಡಿಶಾ
ಜಯಸಿಂಹ
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೮೭ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಅಲಾವುದ್ದೀನ್ ಖಿಲ್ಜಿ
ಅಲಾವುದ್ದೀನ್ ಖಿಲ್ಜಿ (1296-1316). ಜಲಾಲುದ್ದೀನ್ ಖಿಲ್ಜಿಯ ಅಳಿಯ, ಮತ್ತು ಆತನ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿ. ಈತ ದೆಹಲಿ ಸುಲ್ತಾನರಲ್ಲೆಲ್ಲ ಅತಿ ಕ್ರೂರಿ ಮತ್ತು ಬಲಿಷ್ಠ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವಿಶಾಲ ಮಹಮ್ಮದೀಯ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲೆತ್ನಿಸಿದವರಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗ. ದಕ್ಷಿಣದ ಹಿಂದು ರಾಜ್ಯಗಳ ಮೇಲೆ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲು ಮಹಮ್ಮದೀಯರ ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ. ಜಲಾಲುದ್ದೀನನ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಕೊನೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಖಾರ ಮತ್ತು ಮಾಳವ ರಾಜ್ಯಗಳ ಪ್ರಾಂತ್ಯಾಧಿಕಾರಿಯಾಗಿದ್ದ, ಸುಖವಿಹೀನ ಗೃಹಜೀವನದಿಂದುದ್ದೀಪಿತನಾದ ಅಲಾವುದ್ದೀನ್ 1294 ರಲ್ಲಿ 8000 ಅಶ್ವಬಲ ಸಮೇತನಾಗಿ ವಿಂಧ್ಯಪರ್ವತವನ್ನು ದಾಟಿ, ದೇವಗಿರಿಯನ್ನು ಮುತ್ತಿ ಅಲ್ಲಿನ ರಾಜನಾದ ಯಾದವ ರಾಮಚಂದ್ರನನ್ನೂ ಆತನ ಮಗ ಶಂಕರದೇವನನ್ನೂ ಸೋಲಿಸಿ ಚಿನ್ನ, ಬೆಳ್ಳಿ, ರತ್ನ ಮೊದಲಾದ ಅಪಾರ ಸಂಪತ್ತಿನ ಕೊಳ್ಳೆಯೊಡನೆ ಹಿಂದಿರುಗಿದ. ವಿಜಯಿ ಅಲಾವುದ್ದೀನನನ್ನು ಸುಲ್ತಾನ್ ಜಲಾಲುದ್ದೀನನು ಗಂಗಾತೀರದಲ್ಲಿ ಸ್ವಾಗತಿಸುವಂತೆ ನಿಷ್ಕರ್ಷೆಯಾಯಿತು. ಗುಪ್ತವಾಗಿ ಮೊದಲೇ ನಿರ್ಧರಿಸಿದ್ದಂತೆ ಸಂದರ್ಶನದ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಅಲಾವುದ್ದೀನ್ ಕುತಂತ್ರದಿಂದ ಮಾವನನ್ನು ಕೊಲೆಮಾಡಿಸಿ ದಕ್ಷಿಣದಿಂದ ದೋಚಿ ತಂದಿದ್ದ ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನು ತನಗೆ ಬೇಕಾದವರಿಗೆ ಹಂಚಿ, 1296ರಲ್ಲಿ ದೆಹಲಿ ಸಿಂಹಾಸನವನ್ನಾಕ್ರಮಿಸಿ, ತನ್ನ ವಿರೋಧಿಗಳನ್ನು ಕ್ರೌರ್ಯದಿಂದ ನಿರ್ನಾಮ ಮಾಡಿದ. ಇವನ 20 ವರ್ಷಗಳ ಆಳ್ವಿಕೆ ಭಯೋತ್ಪಾದನೆಯ ರಕ್ತಪಾತದ ಕಾಲವಾಗಿತ್ತು.
ದಂಡಯಾತ್ರೆ
ಆ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಪಂಜಾಬ್ ಮತ್ತು ವಾಯವ್ಯ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮಂಗೋಲರ ಭೀತಿ ವಿಪರೀತವಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ಒಂದಾದ ಮೇಲೊಂದರಂತೆ ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡಿ ಸಂಪತನ್ನು ಸೂರೆಗೊಂಡು ಹಿಂದಿರುಗುತ್ತಿದ್ದರು. 1307ರಲ್ಲಿ ಅವರ ದಂಡು ದೆಹಲಿವರೆಗೂ ಬಂದಿತ್ತು. ಅಲಾವುದ್ದೀನ್ ಸತತವಾಗಿ ಕಾಲುಶತಮಾನಕಾಲ ಹೋರಾಡಿ ಮಂಗೋಲರ ಹಾವಳಿಯನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಿದ. ಗಡಿನಾಡಿನ ರಕ್ಷಣಾಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಪುನರ್ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೊಳಿಸಿ ತುಘಲಕ್ ಎಂಬ ಸೇನಾನಾಯಕನ ವಶಕ್ಕೆ ಅಲ್ಲಿನ ಕಾವಲುಸೈನ್ಯವನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸಿದ. ಮಹಾತ್ತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷಿಯಾದ ಅಲಾವುದ್ದೀನನಿಗೆ ಒಂದು ಹೊಸ ಮತವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕೆಂಬ ಹಾಗೂಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರನಂತೆ ಪ್ರಪಂಚವನ್ನೇ ಗೆಲ್ಲಬೇಕೆಂಬ ಆಕಾಂಕ್ಷೆಗಳು ಹುಟ್ಟಿದವು. ಅಲ್ಲಾ ಉಲ್ ಮುಲ್ಕ್‌ ಎಂಬ ತನ್ನ ಆಪ್ತ ಖಾಜಿಯ ಹಿತೋಕ್ತಿಯಿಂದ ಈ ಎರಡು ಅಭಿಲಾಷೆಗಳನ್ನೂ ಕೈಬಿಟ್ಟು ಹಿಂದೂಸ್ಥಾನವನ್ನೆಲ್ಲ ಜಯಿಸಲುದ್ಯುಕ್ತನಾದ. ಮೊದಲು ರಜಪೂತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳ ಕಡೆಗೆ ತಿರುಗಿ ಕ್ರೌರ್ಯದಿಂದ ಗುಜರಾತ್, ರಣತಂಬೂರ್ ಮತ್ತು ಮೇವಾರ್ ರಾಜ್ಯಗಳನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ. ರಾಣಾ ಕರ್ಣಸಿಂಗನ ರಾಣಿ ಪದ್ಮಿನಿ(Bahala sundariyagiddu allaudinnanige kannadiyalli tanna muka torisidavalu avalannu padeyalu)ಯನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಅಲಾವುದ್ದೀನ್ ಚಿತ್ತೂರನ್ನು ಮುತ್ತಿದನೆಂಬ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳಿವೆ. 1305ರ ವೇಳೆಗೆ ಇಡೀ ಉತ್ತರ ಹಿಂದುಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಖಿಲ್ಜಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಏರ್ಪಟ್ಟಿತು. ಅನಂತರ ಅಲಾವುದ್ದೀನ್ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಲೋಭದಿಂದ ದಕ್ಷಿಣದ ಕಡೆಗೆ ತನ್ನ ಗಮನ ಹರಿಸಿದ. ದಕ್ಷಿಣ ರಾಜ್ಯಗಳ ಆಕ್ರಮಣಕ್ಕೆ ತನ್ನ ಆಪ್ತ ಗುಲಾಮನೂ ಪರಾಕ್ರಮಿಯೂ ಆದ ಮಲಿಕ್ ಕಾಫೂರನನ್ನು (ಮಲಿಕ್ ನಾಯಿಬ್) ನೇಮಿಸಿದ. ಈತ ತನ್ನ ಮೊದಲ ದಾಳಿಯಲ್ಲಿ ರಾಜ ರಾಮಚಂದ್ರ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಕಪ್ಪಕಾಣಿಕೆಯನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲವೆಂಬ ನೆಪದ ಮೇಲೆ ದೇವಗಿರಿಯನ್ನು ಮುತ್ತಿ ಕೊಳ್ಳೆ ಹೊಡೆದ. ಎರಡನೆಯ ದಂಡಯಾತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ವಾರಂಗಲ್ಲಿನ ಪ್ರತಾಪರುದ್ರನನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದ. 1313ರಲ್ಲಿ ಹೊಯ್ಸಳ 3ನೆಯ ವೀರಬಲ್ಲಾಳನನ್ನು ಸೋಲಿಸಿ ದೋರಸಮುದ್ರವನ್ನು ಕೊಳ್ಳೆ ಹೊಡೆದ. ಮಧುರೆ ಹಾಗೂ ರಾಮೇಶ್ವರದವರೆಗೂ ದಂಡೆತ್ತಿ ಹೋಗಿ ಪಾಂಡ್ಯರನ್ನು ಸೋಲಿಸಿ ವಿಶೇಷವಾದ ಐಶ್ವರ್ಯವನ್ನು ದೋಚಿದ. ಈ ದಂಡಯಾತ್ರೆಗಳಿಂದ ಸಾವಿರಾರು ಮಂದಿ ಮಡಿದರು, ಅನೇಕ ಪಟ್ಟಣಗಳು ಹಾಗೂ ದೇವಾಲಯಗಳು ನಾಶವಾದವು. ಅಪಾರ ಸಂಪತ್ತು ಸುಲ್ತಾನನ ವಶವಾಯಿತು.
ಆಡಳಿತ
ಅಲಾವುದ್ದೀನ್ ಆಡಳಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ರೂಪಿಸದೆ ತನ್ನ ಪರಮಾಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಸೂಕ್ತವಾಗುವಂತೆ ಮಾರ್ಪಡಿಸಿಕೊಂಡ. ಆಡಳಿತ, ಸೈನ್ಯ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಸುಧಾರಣೆಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದ. ಅಗತ್ಯ ವಸ್ತುಗಳ ಕಾಳ ಧಂಧೆ ಮಾರಾಟದ ಮೇಲೆ ಉಗ್ರವಾದ ಹತೋಟಿ ವಿಧಿಸಿದ. ಮಾದಕ ಪದಾರ್ಥಗಳ ಸೇವನೆ, ಜೂಜಾಟ, ಶ್ರೀಮಂತರು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಕಲೆಯುವುದು ನ್ಯಾಯಬಾಹಿರವೆಂದು ಘೋಷಿಸಿದ. ತಪ್ಪಿತಸ್ಥರೆಂದು ಕಂಡವರನ್ನು ಕ್ರೂರವಾಗಿ ದಂಡಿಸಿದ. ಹಿಂದುಗಳು ದಂಗೆಯೇಳಬಹುದೆಂಬ ಭೀತಿಯಿಂದ ಅವರ ಮೇಲೆ ಭಾರವಾದ ತೆರಿಗೆಗಳನ್ನು ವಿಧಿಸಿದ. ಮಹಮ್ಮದೀಯರಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತ ವಿರುದ್ಧ ಅಸಮಾಧಾನವೂ ಹಿಂದುಗಳಲ್ಲಿ ಕಡುಬಡತನ ಮತ್ತು ಅಸಹಾಯಕತೆಯ ನೋವು ಅಂದಿನ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸ್ಥಿತಿಯ ನೈಜ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಗಳಾಗಿದ್ದುವು. ಕ್ರೂರಿಯಾದ ಅಲಾವುದ್ದೀನನ ಅಂತ್ಯ ದುಃಖಮಯವಾಗಿತ್ತು. ಅತಿಭೋಗದಿಂದ ಅವನ ಆರೋಗ್ಯ ಕೆಟ್ಟಿತ್ತು. ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ಗೃಹಕಲಹಗಳುದ್ಭವಿಸಿ ದಂಗೆಗಳಾದವು. ಕೊನೆಗೆ ಮಲಿಕ್ ಕಾಫೂರ್ ಅಲಾವುದ್ದೀನನನ್ನು ಕೊಲೆಮಾಡಿ ಸಿಂಹಾಸನವೇರಿದ. ಆದರೆ ಒಂದು ತಿಂಗಳಲ್ಲೇ ಕಾಫೂರನ ಕೊಲೆಯಾಗಿ ಅಲಾವುದ್ದೀನನ ಮಗ ಕುತುಬ್ ಉದ್ದೀನ್ 1316ರಲ್ಲಿ ಮುಬಾರಕ್ ಎಂಬ ಬಿರುದಿನಿಂದ ಸುಲ್ತಾನನಾದ.
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸ ವರ್ಗ:ಇತಿಹಾಸ
ತಿರುಮುರುಗನಾಥೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನ
ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ತಮಿಳುನಾಡು ರಾಜ್ಯದ ತಿರುಪ್ಪೂರ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪಂಚಾಯತ ಪಟ್ಟಣವಾದ ತಿರುಮುರುಗನಪೂಂಡಿಯಲ್ಲಿರುವ ತಿರುಮುರುಗನಾಥೀಶ್ವರರ್ ದೇವಸ್ಥಾನ (ತಿರುಮುರುಗನಪೂಂಡಿ ದೇವಸ್ಥಾನ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ) ಹಿಂದೂ ದೇವರಾದ ಶಿವನಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿದೆ. ದ್ರಾವಿಡ ಶೈಲಿಯ ವಾಸ್ತುಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿರುವ ಈ ದೇವಾಲಯದ ಪ್ರಸ್ತುತ ರಚನೆಯು ೧೦ ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಕೊಂಗು ಚೋಳರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಶಿವನನ್ನು ತಿರುಮುರುಗನಾಥೀಶ್ವರರ್ ಎಂದು ಮತ್ತು ಅವನ ಪತ್ನಿ ಪಾರ್ವತಿಯನ್ನು ಅವುದೈನಯಾಗಿ ಎಂದು ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
೭ ನೇ ಶತಮಾನದ ತಮಿಳು ಶೈವ ಅಂಗೀಕೃತ ಕೃತಿಯಾದ ತೇವರಂನಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನ ದೇವತೆಯನ್ನು ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು ಇದನ್ನು ತಮಿಳು ಸಂತ ಕವಿಗಳು ನಾಯನ್ಮಾರ್‌ಗಳು ಎಂದು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ ಹಾಗು ಇದನ್ನು ಪಾದಲ್ ಪೇತ್ರ ಸ್ಥಲಂ ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ದೇವಾಲಯದ ಸುತ್ತಲೂ ಗ್ರಾನೈಟ್ ಗೋಡೆಯು ಸುತ್ತುವರೆದಿದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವು ರಾಜಗೋಪುರವನ್ನು ಮತ್ತು ಗೇಟ್‌ವೇಗೋಪುರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ. ಇದು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ.
ದೇವಾಲಯವು ಎಲ್ಲಾ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ೫:೩೦ - ೧೨:೪೫ ರವರೆಗೆ ಮತ್ತು ೩:೩೦ - ೮:೧೫ ರವರೆಗೆ ತೆರೆದಿರುತ್ತದೆ. ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ದೈನಂದಿನ ಆಚರಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಅನೇಕ ವಾರ್ಷಿಕ ಉತ್ಸವಗಳು ನಡೆಯುತ್ತವೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಸುಂದರರ್ ಮತ್ತು ಮಹಾಶಿವರಾತ್ರಿ ಹಬ್ಬಕ್ಕಾಗಿ ತಮಿಳು ತಿಂಗಳ ಮಾಸಿ (ಫೆಬ್ರವರಿ - ಮಾರ್ಚ್) ನಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮೋತ್ಸವವನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ತಮಿಳುನಾಡು ಸರ್ಕಾರದ ಹಿಂದೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ದತ್ತಿ ಮಂಡಳಿಯು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
ದಂತಕಥೆ
ಈ ಗ್ರಾಮಕ್ಕೆ ಈ ಹೆಸರು ಬಂದಿರುವುದು ಈ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಶಿವನನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿ ಪೂಜಿಸಿದ್ದಾನೆಂದು ಭಾವಿಸಲಾದ ಮುರುಗ(ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯ) ದೇವರಿಂದ. ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯನುದೇವತೆಗಳ ಆಜ್ಞೆಯ ಮೇರೆಗೆ ರಾಕ್ಷಸ ರಾಜ ಸೂರಪದ್ಮನನ್ನು ಕೊಂದನು. ರಾಕ್ಷಸನನ್ನು ಎರಡು ತುಂಡುಗಳಾಗಿ ಕೊಂದು ಬ್ರಹ್ಮಹತ್ಯಾ ದೋಷವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದನು. ಮುರುಗನು ಈ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಶೂಲ, ಈಟಿಯಿಂದ ಒಂದು ಚಿಲುಮೆಯನ್ನು ಅಗೆದು ಶಿವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದನೆಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಮುರುಗನು ತನ್ನ ತಂದೆಯಾದ ಶಿವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಪ್ರಧಾನ ದೇವರನ್ನು ಮುರುಗನಾಥಸ್ವಾಮಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಯಿತು. link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/c/c2/Thirumuruganpoondi5.JPG/200px-Thirumuruganpoondi5.JPG|left|thumb|200x200px| ಬೇಟೆಗಾರ ಮತ್ತು ಸುಂದರರ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಶಿವನ ಚಿತ್ರ ಸುಂದರರ್ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಶೈವ ಸಂತ ಮತ್ತು ನಾಯನ್ಮಾರ್ ೮ ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರು. ಅವರು ಏಳನೇ ತಿರುಮುರೈ ಎಂದು ಸಂಕಲಿಸಿದ ತಮ್ಮ ಶ್ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಅನೇಕ ಶಿವ ದೇವಾಲಯಗಳನ್ನು ಗೌರವಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಹಿಂದೂ ದಂತಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಈ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಆಗಮಿಸಿದಾಗ ಅವರು ವಿನಾಯಕ ದೇವಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಸುಂದರರ್ ಶಿವನ ಬಗ್ಗೆ ಆಲೋಚನೆಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವುದನ್ನು ಮರೆತಿದ್ದರಿಂದ ಅವನ ಭಕ್ತಿಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು ಶಿವನು ಅವನ ಎಲ್ಲಾ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಕದಿಯಲು ತನ್ನ ಭೂತಗಣಗಳನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದನು. ಆಗ ಸುಂದರರ್ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ವಿನಾಯಕನನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿ ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ಮುಂದುವರಿದನು. ಸುಂದರರ್ ಕೋಪದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಶಿವನನ್ನು ದೂಷಿಸಿದನು. ಶಿವನು ಈ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಅವನ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ದಯಪಾಲಿಸಿ ಅವನ ಎಲ್ಲಾ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು.
ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/5/59/Thirumuruganpoondi3.JPG/200px-Thirumuruganpoondi3.JPG|left|thumb|200x200px| ದೇವಾಲಯದ ಒಳಗೆ ಶಿವ ಮತ್ತು ಪಾರ್ವತಿಯ ಗುಡಿಗಳು ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಕೊಂಗು ಚೋಳರು ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ರಾಜ ಪ್ರಥಮ ವಿಕ್ರಮ ಚೋಳ ರ ೬೮ ದಾಖಲೆ ಶಾಸನಗಳು ಗರ್ಭಗುಡಿಯ ಗೋಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ಮತ್ತು ಆವರಣದ ಸುತ್ತಲೂ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ತಿರುಮುರುಗನಾಥೀಶ್ವರರ್ ದೇವಸ್ಥಾನವು ತಿರುಮುರುಗನಪೂಂಡಿಯಲ್ಲಿದ್ದು ಇದು  ತಿರುಪ್ಪೂರ್ ನಿಂದ ೯ ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ದ್ರಾವಿಡ ಶೈಲಿಯ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದ್ದು ಇದನ್ನು ಕೊಕ್ಕುಡಿ ಕೊಯಿಲ್ ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಹೂವಿನ ಉದ್ಯಾನದ ಸುತ್ತಲಿನ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದೆ. ಶಾಸನಗಳ ಪ್ರಕಾರ ದೇವಾಲಯವು ಕೊಕ್ಕುಡಿ ಎಂಬ ಹೂವಿನ ಗಿಡದಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದಿದೆ.
ಈ ದೇವಾಲಯವು ಇತರ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿರಾಜಗೋಪುರವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ. ಎಲ್ಲಾ ದೇವಾಲಯಗಳನ್ನು ೧ ಎಕರೆ ಅಳತೆಯ ಆಯತಾಕಾರದ ಆವರಣದಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಗರ್ಭಗುಡಿಯು ಲಿಂಗದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ತಿರುಮುರುಗನಾಥೀಶ್ವರರ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಇದು ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ ಎದುರಾಗಿರುವ ಶಿವನ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕರೂಪವಾಗಿದೆ. ಗರ್ಭಗುಡಿಗೆ ಹೋಗುವ ಅರ್ಧ ಮಂಟಪ ಮತ್ತು ಮುಖ ಮಂಟಪ ಕಂಬದ ಸಭಾಂಗಣಗಳಿವೆ. ಶಿವನ ಗುಡಿಯ ಕಡೆಗೆ ದಕ್ಷಿಣಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಮುರುಗ(ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯ)ನ ಗುಡಿ ಇದೆ. ಮುರುಗನು ತನ್ನ ಆಯುಧವಾದ ಶೂಲವನ್ನು ಬುಗ್ಗೆಯನ್ನು ಅಗೆಯಲು ಬಳಸಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ.ಆದ್ದಂದ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಅವನು ತನ್ನ ಆಯುಧ  ಮತ್ತು ವಾಹನ ನವಿಲು ಇಲ್ಲದೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತಾನೆ. ಮೊದಲ ಆವರಣದಲ್ಲಿ ವಿನಾಯಕ, ದುರ್ಗಾ, ದಕ್ಷಿಣಾಮೂರ್ತಿ ಮತ್ತು ಚಂಡಿಕೇಶ್ವರ ಚಿತ್ರಗಳಿವೆ. ಮೊದಲ ಆವರಣದಲ್ಲಿ ಪಶ್ಚಿಮಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಅವುದೈನಗಿ(ಪಾರ್ವತಿ)ಯ ಗುಡಿಯನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಗೋಡೆಗಳ ಮೇಲೆ ಸುಂದರರನ್ನು ಕೋಪ, ಅವಮಾನ ಮತ್ತು ಸಂತೋಷದ ಮೂರು ವಿಭಿನ್ನ ಭಾವನೆಗಳಲ್ಲಿ ತೋರಿಸುವ ಶಿಲ್ಪದ ಚಿತ್ರಣಗಳಿವೆ. ಅಡವಲ್ಲನ್ ಸಭಾ ಎಂಬ ನಟರಾಜನ ಸಭಾಂಗಣವಿದೆ. ದೇವಾಲಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮೂರು ದೇವಾಲಯದ ತೊಟ್ಟಿಗಳಿವೆ - ಷಣ್ಮುಘ ತೀರ್ಥಂ, ಜ್ಞಾನತೀರ್ಥಂ ಮತ್ತು ಬ್ರಹ್ಮತೀರ್ಥಂ. ಕಾಲಭೈರವರ ಮತ್ತು ಲಿಂಗೋತ್ಭವರ ಚಿತ್ರಗಳಿದ್ದು ಇವುಗಳನ್ನು ಕೊಂಗು ಚೋಳರ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಮಾದರಿಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಸಂಸ್ಕೃತಿ
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/d/d1/Thirumuruganathar.jpg/150px-Thirumuruganathar.jpg|thumb|200x200px| ಆರು ಮುಖದ ಮುರುಗನಾಥಸ್ವಾಮಿಯ ಚಿತ್ರ ದೇವಾಲಯವು ಶೈವ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ. ದೇವಾಲಯದ ಅರ್ಚಕರು ಹಬ್ಬಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ದಿನನಿತ್ಯ ಪೂಜೆಯನ್ನು (ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು) ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ದೇವಾಲಯದ ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ದಿನಕ್ಕೆ ನಾಲ್ಕು ಬಾರಿ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ: ಉಷಾಕಾಲಂ ೬:೦೦ಕ್ಕೆ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ, ೮:೦೦ ಕ್ಕೆ ಕಲಾಶಾಂತಿ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ, ೧೨:೦೦ ಕ್ಕೆ ಉಚ್ಚಿಕಾಲಂ ಅಪರಾಹ್ನ, ಮತ್ತು ೫:೦೦ ಕ್ಕೆ ಸಾಯರಾಟ್ಚೈ ಸಂಜೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಆಚರಣೆಯು ಮೂರು ಹಂತಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ತಿರುಮುರುಗನಾಥೀಶ್ವರರ್ ಮತ್ತು ಅವುದೈನಗಿ ಇಬ್ಬರಿಗೂ ಅಲಂಗಾರಂ (ಅಲಂಕಾರ), ನೈವೇತನಂ (ಆಹಾರ ನೈವೇದ್ಯ) ಮತ್ತು ದೀಪ ಆರದನೈ ( ದೀಪಗಳನ್ನು ಬೆಳಗಿಸುವುದು ). ದೇವಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಸಾಪ್ತಾಹಿಕ, ಮಾಸಿಕ ಮತ್ತು ಹದಿನೈದು ದಿನಗಳ ಆಚರಣೆಗಳು ನಡೆಯುತ್ತವೆ. ದೇವಾಲಯವು ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ೫:೩೦ ರಿಂದ ೧೨:೪೫ ರವರೆಗೆ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ೩:೩೦ ರಿಂದ ೮:೧೫ ರವರೆಗೆ ತೆರೆದಿರುತ್ತದೆ.
ಸುಂದರರ್ ಮತ್ತು ಮಹಾಶಿವರಾತ್ರಿ ಹಬ್ಬಕ್ಕಾಗಿ ತಮಿಳು ತಿಂಗಳ ಮಾಸಿ (ಫೆಬ್ರವರಿ - ಮಾರ್ಚ್) ನಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮೋತ್ಸವವನ್ನು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಆಚರಿಸಲಾಗುವ ತೈಪೂಸಂ, ಅನ್ನಾಭಿಷೇಕ, ಕಂಠಶಷ್ಟಿ ಮತ್ತು ಕಾರ್ತಿಗೈ ದೀಪಂ ಮುಂತಾದ ಇತರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಹಬ್ಬಗಳಿವೆ.
೮ನೇ ಶತಮಾನದ ತಮಿಳು ಶೈವ ಕವಿ ಸುಂದರಾರ್, ಏಳನೇ ತಿರುಮುರೈ ಎಂದು ಸಂಕಲಿಸಿದ ತೇವರಂನಲ ಹತ್ತು ಪದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ತಿರುಮುರುಗನಾಥೀಶ್ವರರನ್ನು ಪೂಜಿಸಿದರು. ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ತೇವರಂನಲ್ಲಿ ಪೂಜಿಸಲಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಇದನ್ನು ಪಾದಲ್ ಪೇತ್ರ ಸ್ಥಲಂ ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಶೈವ ನಿಯಮದಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖವನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುವ ೨೭೫ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಮೂವರು ಸಂತರಿಂದ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ೨೭೫ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ, ಸುಂದರರ್ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ೨೫ ದೇವಾಲಯಗಳಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಿದ್ದು ಈ ದೇವಾಲಯವು ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಶಿವನು ವಿವಿಧ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಐದು ತಾಂಡವಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಅವನು ಬ್ರಹ್ಮ ತಾಂಡವವನ್ನು ಮಾಡಿದ ಸ್ಥಳವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆಧುನಿಕ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ತಮಿಳುನಾಡು ಸರ್ಕಾರದ ಹಿಂದೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ದತ್ತಿ ಮಂಡಳಿಯು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
ಫೋಟೋಗ್ಯಾಲರಿ
ವರ್ಗ:ದೇವಾಲಯಗಳು ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ
ಶ್ರೀ ಸೋಮನಾಥ ಜ್ಯೋತಿರ್ಲಿಂಗ
ಶ್ರೀ ಸೋಮನಾಥ ಜ್ಯೋತಿರ್ಲಿಂಗ ಅಥವಾ ಶ್ರೀಸೋಮೇಶ್ವರ ಜ್ಯೋತಿರ್ಲಿಂಗ ಪ್ರಭಾಸ ಜುನಾಗಡ ಜಿಲ್ಲೆ ಸೌರಾಷ್ಟ್ರ   ಗುಜರಾತ್
ನೋಡಿ:
• •
ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಪುಣ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು
ಲೋಣಿ ಬಿ.ಕೆ.
ಲೋಣಿ ಬಿ.ಕೆ. ಗ್ರಾಮವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಇಂಡಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ.
ಭೌಗೋಳಿಕ
ಗ್ರಾಮವು ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ 16* 31' 10"x ಉತ್ತರ ಅಕ್ಷಾಂಶ ಮತ್ತು 75* 31' 19" ಪೂರ್ವ ರೇಖಾಂಶದಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.
ಜನಸಂಖ್ಯೆ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಸುಮಾರು 5320 ಇದೆ. ಅದರಲ್ಲಿ 2771 ಪುರುಷರು ಮತ್ತು 2549 ಮಹಿಳೆಯರು ಇದ್ದಾರೆ.
ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ
ಮುಖ್ಯ ಭಾಷೆ ಕನ್ನಡ. ಆದರೆ ವಿವಿಧ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳ ಪ್ರಭಾವದಿಂದಾಗಿ ಉರ್ದು, ಮರಾಠಿ ಮತ್ತು ಹಿಂದಿ ಮಿಶ್ರಿತ ವಿಶಿಷ್ಠವಾದ ಕನ್ನಡ. ಪ್ರಮುಖ ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯ ಜೋಳ. ಜೊತೆಗೆ ಗೋಧಿ, ಅಕ್ಕಿ,ಮೆಕ್ಕೆ ಜೋಳ ಬೇಳೆಕಾಳುಗಳು. ಜವಾರಿ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುವ ವಿಶೇಷ ರುಚಿಯ ಕಾಯಿಪಲ್ಯ, ಸೊಪ್ಪುಗಳು ಹೆಸರುವಾಸಿ ಮತ್ತು ಸದಾಕಾಲವೂ ಲಭ್ಯ. ಜೋಳದ ರೊಟ್ಟಿ, ಸೇಂಗಾ ಚಟ್ನಿ, ಎಣ್ಣಿ ಬದನೆಯಕಾಯಿ ಪಲ್ಯ, ಕೆನೆಮೊಸರು ಕರ್ನಾಟಕದ ಮೂಲೆಮೂಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆದಿವೆ.
ಕಲೆ
ಅಪ್ಪಟ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕ ಶೈಲಿಯ ಕಲೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಪುರುಷರು ದೋತ್ರ, ನೆಹರು ಅಂಗಿ ಮತ್ತು ರೇಷ್ಮೆ  ರುಮಾಲು(ಪಟಕ) ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.ಮಹಿಳೆಯರು ಇಲಕಲ್ಲ ಸೀರೆ ಮತ್ತು ಖಾದಿ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಧರ್ಮ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ಮತ್ತು ಮುಸ್ಲಿಂ  ಧರ್ಮದ ಜನರಿದ್ದಾರೆ.
ಭಾಷೆ
ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಷೆ ಕನ್ನಡ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಹಿಂದಿ ಹಾಗೂ ಮರಾಠಿ  ಭಾಷೆಗಳನ್ನು  ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ.
ಮಸೀದಿ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಮುಸ್ಲಿಂ ಸಮುದಾಯದ ದರ್ಗಾ ಹಾಗೂ ಮಸೀದಿ ಇದೆ.
ಕೃಷಿ
ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ಯೋಗವೇ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ತೋಟಗಾರಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೭೫% ಜನರು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ೧೫% ಭೂಮಿ ಮಾತ್ರ ನೀರಾವರಿ ಹೊಂದಿದೆ. ಉಳಿದ ೮೫% ಭೂಮಿ ಮಳೆಯನ್ನೇ ಅವಲಂಭಿಸಿದೆ.
ಆರ್ಥಿಕತೆ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ  ಮಧ್ಯಮ  ತರಗತಿಯಲ್ಲಿದೆ.
ಉದ್ಯೋಗ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಫಲವತ್ತಾದ ಭೂಮಿ ಇದುವುದರಿಂದ 70% ಜನಸಂಖ್ಯೆ  ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಕೃಷಿಯು ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ಯೋಗವಾಗಿದೆ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಹೈನುಗಾರಿಕೆ, ಕೋಳಿ ಸಾಕಾಣಿಕೆ, ದನಗಳ ಸಾಕಾಣಿಕೆ ಉಪ ಕಸುಬುಗಳಾಗಿವೆ.
ಬೆಳೆ
ಜೋಳ, ಗೋಧಿ, ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ, ಸಜ್ಜೆ, ಕಡಲೆ, ತೊಗರಿ, ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಕಡಲೆ ಇತ್ಯಾದಿ
ವಾಣಿಜ್ಯ ಬೆಳೆಗಳು
ತರಕಾರಿ ಬೆಳೆಗಳು
ಬದನೆಕಾಯಿ, ಟೊಮ್ಯಾಟೊ, ಹೀರೇಕಾಯಿ, ನುಗ್ಗೆಕಾಯಿ, ಗೆಣಸು, ಗಜ್ಜರಿ, ಮೆಣಸಿನಕಾಯಿ, ಸೌತೆಕಾಯಿ, ಮೊಲಂಗಿ, ಅವರೆಕಾಯಿ, ಪಡವಲಕಾಯಿ, ಕುಂಬಳಕಾಯಿ, ಮೆಂತೆ ಪಲ್ಲೆ ಮತ್ತು ಕೊತಂಬರಿ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಸಸ್ಯ
ಆಲದ ಮರ, ಬೇವಿನ ಮರ, ಜಾಲಿ ಮರ, ಹೈಬ್ರೀಡ್ ಜಾಲಿ ಮರ, ಮಾವಿನ ಮರ ಮತ್ತು ಅರಳಿ ಮರ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಪ್ರಾಣಿ
ತೋಳ, ನರಿ, ಹಾವು, ಮೊಲ, ನವಿಲು, ಬೆಳ್ಳಕ್ಕಿ, ಗುಬ್ಬಿ, ಕಾಗೆ, ಕೋಗಿಲೆ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಹಬ್ಬ
ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಕಾರ ಹುಣ್ಣುಮೆ, ಯುಗಾದಿ, ದಸರಾ, ದೀಪಾವಳಿ, ನಾಗರ ಪಂಚಮಿ, ಉರಸು ಹಾಗೂ  ಮೊಹರಮ್  ಹಬ್ಬಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಶಿಕ್ಷಣ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ  ಸರಕಾರಿ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆ ಇದೆ.
ಸಾಕ್ಷರತೆ
ಗ್ರಾಮದ ಸಾಕ್ಷರತೆಯ ಪ್ರಮಾಣ  ಸುಮಾರು ೬೭%. ಅದರಲ್ಲಿ ೭೫% ಪುರುಷರು ಹಾಗೂ ೫೫% ಮಹಿಳೆಯರು ಸಾಕ್ಷರತೆ ಹೊಂದಿದೆ.
ರಾಜಕೀಯ
ಗ್ರಾಮವು ವಿಜಯಪುರ ಲೋಕಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.
ಬ್ಯಾಂಕ್
ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಕಾಸ ಗ್ರಾಮೀಣ ಬ್ಯಾಂಕ್, ಲೋಣಿ ಬಿ.ಕೆ.
ಪಿನಕೋಡ್ ಸಂಕೇತ
ವಿಜಯಪುರ
ಕರ್ನಾಟಕ
ವರ್ಗ:ಇಂಡಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಹಳ್ಳಿಗಳು ವರ್ಗ:ಇಂಡಿ ತಾಲ್ಲೂಕು
ಮೀರಾ ಮಾಧವ ರಾಘವ (ಚಲನಚಿತ್ರ)
ಮೀರಾ ಮತ್ತು ಮಾಧವ ಭಾರತದ ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ೨೦೦೭ನೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಚಲನಚಿತ್ರ. ಇದನ್ನು ಟಿ ಎನ್ ಸೀತಾರಾಮ್ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು.
ನಟದ ತಂಡ
ರಮ್ಯಾ, ದಿಗಂತ್, ತಿಲಕ್, ಸುಂದರ್ ರಾಜ್,ಬಾಬು ಹಿರನಯ್ಯ, ಚೇತನ್, ಮಂಡ್ಯ ರಮೇಶ್, ಮಾಸ್ಟರ್ ಆನಂದ್, ಟಿಎನ್ ಶ್ರೀನಿವಾಸ್ ಮೂರ್ತಿ, ದೇವ್ ಆನಂದ್, ಡಿಸಿ ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿ, ಎಳಹಂಕ ಬಾಲಾಜಿ, ನಂಜುಂಡ್ ಮೂರ್ತಿ ರಾವ್, ಅಂಬರೀಶ್ ಸಾರಂಗಿ, ಸುಧಾ ಬೆಳವಾಡಿ, ಸೀತಾ ಕೋಟೆ, ಹರಿಣಿ, ವಾಣಿ ಶ್ರೀ, ಜಯಶ್ರೀ, ಧ್ಯಾನ, ಶ್ರೀ, ಶುಶ್ಮಾ ಭಾರ್ಧ್ವಾಜ್, ಪ್ರೀತಿ.
ಯಜಮಾನ (ಚಲನಚಿತ್ರ)
ಈ ಚಲನಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ವಿಷ್ಣುವರ್ಧನ್‍ರವರು ದ್ವಿಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.ಈ ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಹಲವಾರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ದೊರಕಿವೆ.
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೨೦೦೦ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಸಿನೆಮಾ ವರ್ಗ:ಶತದಿನೋತ್ಸವದ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ರಜತಮಹೋತ್ಸವದ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ಸುವರ್ಣಮಹೋತ್ಸವದ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರಗಳು
ದಿಗ್ವಿಜಯ
ದಿಗ್ವಿಜಯ ಚಿತ್ರವು ೨೭ ಮೇ ೧೯೮೭ನಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಚಿತ್ರ. ಈ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಸೋಮುರವರು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಎಂ.ಎಸ್.ಕಾರಂತ್‌ರವರು ನಿರ್ಮಾಸಿದ್ದಾರೆ.
ಚಿತ್ರದ ಹಾಡುಗಳು
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೮೭ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಭಾರತದ ನ್ಯಾಯವ್ಯವಸ್ಥೆ
ಭಾರತದ ನ್ಯಾಯವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಈಗ ಕಾರ್ಯನಡೆಸುತ್ತಿರುವ ಕಾನೂನು ವ್ಯವಸ್ಥೆ. ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವಸಾಹತುಶಾಹಿ ಪ್ರಭಾವದ ದೀರ್ಘ ಅವಧಿಯ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಇದು ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ನ ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಾನೂನಿನ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿದೆ. ಸಮಕಾಲೀನ ಭಾರತೀಯ ಕಾನೂನಿನ ಬಹುತೇಕ ಭಾಗವು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಐರೋಪ್ಯ ಮತ್ತು ಅಮೇರಿಕದ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ
ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಕಾನೂನು ವರ್ಗ:ನ್ಯಾಯಾಂಗ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
ಕನ್ನಡ ನಾಡಿನ ಲೋಹಕಾರ್ಯಗಳು
ಕರ್ನಾಟಕವು ಅನೇಕ ಉಪಕಲೆಗಳಿಗೆ ಮಾದರಿಯಾಗಿದೆ. ಪ್ರಪಂಚದ ಉಪಕಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಲೋಹದ ಕಾರ್ಯಗಳೂ ಸೇರುತ್ತವೆ. ಕೌಶಲ್ಯತೆಯಿಂದ ಕೂಡಿರುವ ಅನೇಕ ಉಪಕಲೆಗಳು ಕನ್ನಡ ನಾಡಿನಲ್ಲಿ ಹೇರಳವಾಗಿರುವುವು. ಅಂದವಾದ ಚಿತ್ರಗಳಿಂದ ಕೂಡಿರುವ ನಾಣ್ಯಗಳೂ, ವಿವಿಧ ಮೂದ್ರೆಗಳೂ, ದಕ್ಷಿಣ ದೇಶದಲ್ಲಿ ವಿರಳವಾಗಿದ್ದರೂ ಕೂಡ ಹಿಂದೂ ಮಣಿಕಾರರ ಕೌಶಲ್ಯತೆ ಬಹಳ ಪ್ರಸಿದ್ದಿಯನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಿತು. ಅತೀ ಕಠಿಣವಾದ ರತ್ನಗಳನ್ನು ಸುಲುಭವಾಗಿಯೂ, ವಿಶಿಷ್ಟ ಚಮತ್ಕಾರದಿಂದಲೂ ಇವರು ಕೊರೆದು ಇವುಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸಲಾದ ಅತೀ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದ ವಸ್ತು ವಿಶೇಶಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರ ಕಲೆಗಳಿಂದ ತುಂಬಿ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಟ್ಟುವ ಹಾಗೆ ಮಾಡುವುದರಲ್ಲಿ ಬಹಳ ನೈಪುಣ್ಯತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಲೋಹಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ಅನೇಕ ಪಾತ್ರೆ ಪದಾರ್ಥಗಲೂ ಕೂಡ ನಮ್ಮ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಪುಷ್ಪವೇ ಮೊದಲಾದ ಚಿತ್ರಗಳಿಂದ ಮಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಮರದ ಕೆತ್ತನೆಯ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿಯೂ ಕೂಡ ಕನ್ನಡ ನಾಡು ಸುಪ್ರಸಿದ್ದವಾಗಿರುವುದು. ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ಈಗಲೂ ಇಂತಹ ಚಿತ್ರ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಶ್ರೇಷ್ಟ ಮರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಗಂಧದ ಮರದಿಂದ ಮಾಡಲಾಗುವುದು. ಈ ಚಿತ್ರಗಳು ಕೆಲಸಗಾರನ ಕೌಶಲ್ಯವನ್ನು ತೋರಿಸುವುದಲ್ಲದೆ ಆತನ ಪ್ರಕೃತಿ ಮೇಲಿನ ಪ್ರೀತಿ, ಅದರೊಟ್ಟಿಗಿನ ಭಾಂದವ್ಯತೆ, ಮನೋರಂಜಕವಾದ ಕಲ್ಪನಾ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ವಿನ್ಯಾಸ ಚತುರತೆಯನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುತ್ತವೆ. ಚೈತನ್ಯದಿಂದಲೂ ಅಲಂಕಾರಗಳಿಂದಲೂ ತುಂಬಿದ ಪ್ರತಿಮೆಗಳನ್ನೂ ಮತ್ತು ಮೃಗ-ಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನೂ ಕನ್ನಡ ನಾಡಿನ ದೇವಾಲಯಗಳ ಮರದ ರಥಗಳಲ್ಲಿ ನೋಡಬಹುದು. ಮೈಸೂರು ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿರುವ ಗಂಧದ ಮರದ ಕಪಾಟವೊಂದರ ಮೇಲೆ ಕೆತ್ತಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಕೃಷ್ಣ ಗೋಪಿಕೆಯರ ಮರದ ಪ್ರತಿಮೆಗಳು ಬಹಳ ಚಮತ್ಕಾರದಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟು ಪ್ರೇಕ್ಷಕರನ್ನು ಮೂಕ ವಿಸ್ಮಿತರನ್ನಗಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಅಚ್ಚರಿಯೇನಿಲ್ಲ. ಆಧುನಿಕ ಶಿಲ್ಪಿ ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಂತೆಯೇ ಬಹಳ ಸ್ವಾರಸ್ಯವಾಗಿ ಮರದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿರುವನು. ಮರದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ದಂತದಲ್ಲಿಯೂ ಇದೇ ತೆರನಾದ ಕಲಾ ಕೌಶಲಯುಕ್ತವಾದ ವಸ್ತು ವಿಶೇಷಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ. ಇಂತಹ ವಿಶೇಷ ಕಲಾಕೃತಿಗಳನ್ನು ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿಯೂ ಹಾಗೂ ತಿರುವಾಂಕಾರಿನಲ್ಲಿಯೂ ಮಡುತ್ತಿದ್ದುದಾಗಿ ಸರ್. ಜಾರ್ಜಾವಾಟ್ ಎಂಬ ಕಲಾ ರಸಿಕನು ಬಹಳವಾಗಿ ಪ್ರಶಂಸಿರುವನು. ಈ ಚಿತ್ರಗಳೆಲ್ಲವೂ ಚಾಲುಕ್ಯ ಹಾಗೂ ಹೊಯ್ಸಳರ ದೇವಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡು ಬರುವ ಶಿಲಾಶಿಲ್ಪವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತವೆ.ಹೊಯ್ಸಳರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಶಿಲಾಶಿಲ್ಪ ಹೇಗೆ ಶೋಭಿಸುತ್ತಿತ್ತೋ ಹಾಗೆಯೇ ಲೋಹ ಶಿಲ್ಪವೂ ಕೂಡ ಪ್ರಖ್ಯಾತಿಯುಕ್ತವಾಗಿದ್ದಿತ್ತೆಂದು ದೊರೆತಿರುವ ಹಲವಾರು ಪ್ರತಿಮೆ ಮೊದಲಾದವುಗಳಿಂದ ಗೊತ್ತಾಗುತ್ತದೆ. ಬೇಲೂರು ದೇವಾಲಯಕ್ಕೆ ಕುಮಾರ ಲಕ್ಷ್ಮೀಧರ ದಂಡನಾಯಕನು ತೀರ್ಥವನ್ನು ಇಡಲೋಸುಗ ಕೊಟ್ಟ ಪಂಚಲೋಹದ ಮೂಕ್ಕಾಲು ಮಣೆಯೊಂದು ನಯನ ಮನೋಹರವಾದ ಕಮಲ ಪುಷ್ಪಗಳ ಸಾಲಿನಿಂದಲೂ ಹಂಸ ಮತ್ತು ಗಂಡಭೇರುಂಡ ಪಕ್ಷಿಗಳಿಂದಲೂ ಅಂದವಾಗಿ ಪ್ರಸರಿಸಿರುವ ಬಳ್ಳಿಗಳಿಂದಲೂ ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ನರ್ತನಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವ ಸ್ತ್ರೀ, ಪುರುಷ ವಿಗ್ರಹಗಳಿಂದಲೂ ಅಲಂಕೃತವಾಗಿ ಅದರ ಮೂರು ಕಾಲುಗಳು ಗಂಟಾಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಮಡಲಾಗಿರುವುವು ಎಂಬುವುದನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ ಕನ್ನಡ ನಾಡಿನ ಲೋಹಕಾರ್ಯವು ಎಷ್ಟೊಂದು ವಿಶಿಷ್ಟವದುದ್ದೆಂದು ತಿಳಿಯಬಹುದು. ಈ ಮುಕ್ಕಾಲು ಮಣೆಯ ಚಮತ್ಕಾರ ಕೌಶಲ ಆಶ್ಚರ್ಯವಾದುದ್ದೆಂದು ಹೇಳಿದರೆ ತಪ್ಪಾಗಲಾರದು.
ಲೋಹದಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಡುವ ಪ್ರತಿಮಾ ಶಿಲ್ಪಿಗಳ ಕಲೆಯೊಂದಿಗೆ ಜನರು ಧರಿಸುವ ಅನೇಕ ವಿಧವಾದ ಚಿನ್ನ ಬೆಳ್ಳಿಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ನಾವು ಕನ್ನಡ ನಾಡಿನ ಲೋಹಕಲೆಗಳಿಗೆ ಸೇರಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ. ಈ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎಲ್ಲರಲ್ಲಿಯೂ ರೂಢಿಯಲ್ಲಿರುವಂತೆ ಓಲೆ, ಜಡೆ ಬಿಲ್ಲೆ, ಪದಕ, ಅಡ್ಡಿಕೆ, ವಂಕಿ, ನಾಗಮುರಿ, ರುಳಿ, ಕಾಲುಗೆಜ್ಜೆ, ಉಡುದಾರ, ತಾಯತ, ಬಾವಲಿ, ಉಡ್ಯಾಣ ಇತ್ಯಾದಿ. ಪ್ರಸಿದ್ದವಾದ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಮಹಾರಾಜರುಗಳ ಅರಮನೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಬಹಳ ಬೆಲೆ ಬಾಳುವ ಮತ್ತು ಮನೋಹರವಾಗಿ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ರತ್ನ ಖಚಿತವಾದ ಆಭರಣಗಳು ಇರುವುವು. ಇಂತಹ ರತ್ನ ಖ್ಚಿತವಾದ ಆಭರಣಗಳಲ್ಲಿ ಕಿರೀಟಗಳನ್ನೂ ವಿವಿಧ ಮುಡಿಗಳನ್ನೂ ಸೇರಿಸಬಹುದು.
ಕರ್ನಾಟಕದ ಅನೇಕ ಉದ್ಯಮ ಕಲೆಗಳು ಕೂಡಾ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುವಂತಹವು. ಈ ಕಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಲೋಹ ಕೆಲಸ, ಮರಗೆಲಸ, ಕಂಚಿನ ಕೆಲಸ ಮೊದಲಾದವು ಮುಖ್ಯವಾದವು. ಹಿತ್ತಾಳೆ, ತಾಮ್ರ ಪದಾರ್ಥಗಳು ಹಾಸನ, ತುಮಕೂರು, ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಾಡಲ್ಪಡುತ್ತಿರುವುವು. ಶ್ರವಣಬೆಳಗೊಳದಲ್ಲಿ ಈ ಲೋಹಗಳಿಂದ ಅನೇಕ ಪಾತ್ರೆಗಳನ್ನು ಮಾಡುವರು. ಹಿತ್ತಾಳೆಯಿಂದ ದೀಪಸ್ತಂಭ, ಪ್ರತಿಮೆ ಮೊದಲಾದವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ತಯಾರಾಗುವ ಅಂದವಾದ ರತ್ನ್ಳಗಂಬಳಿಗಳೂ, ಮೊಣಕಾಲ್ಮೂರು ಮುಂತಾದ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲ್ಪಡುವ ರೇಷ್ಮೆ ಬಟ್ಟೆಗಳು ಕಲಾ ಕೌಶಲದಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟು ಪ್ರಸಿದ್ದಿ ಹೊಂದಿವೆ. ಶ್ರವಣಬೆಳಗೊಳದಲ್ಲಿ ಈ ಲೋಹಗಳಿಂದ ಅನೇಕ ಪಾತ್ರೆಗಳನ್ನು ಮಾಡುವರು. ಹಿತ್ತಾಳೆಯಿಂದ ದೀಪಸ್ತಂಭ, ಪ್ರತಿಮೆ ಮೊದಲಾದವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ತಯಾರಾಗುವ ಅಂದವಾದ ರತ್ನ್ಳಗಂಬಳಿಗಳೂ, ಮೊಣಕಾಲ್ಮೂರು ಮುಂತಾದ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲ್ಪಡುವ ರೇಷ್ಮೆ ಬಟ್ಟೆಗಳು ಕಲಾ ಕೌಶಲದಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟು ಪ್ರಸಿದ್ದಿ ಹೊಂದಿವೆ. ಬಟ್ಟೆಗಳಿಗೆ ಸೊಬಗಿನ ರಂಗುಗಳನ್ನು ಹಾಕುವ ಉದ್ಯಮಕಲೆಯೂ ಕೂಡ ದೇಶದ ಅನೇಕ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಸರನ್ನು ಪಡೆದಿರುವುದು. ಚಿನ್ನದ ಸಹಾಯದಿಂದ ಮಾಡಿದ ವಿವಿಧ ಬಗೆಯ ಪುಷ್ಪ ಮೊದಲಾದ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಕಾಗದಗಳನ್ನು ಅರಮನೆಗಳು ಮೊದಲಾದ ಮೂದಲಾದ ಕಟ್ಟಡಗಳ ಒಳಭಾಗಗಳ ಗೋಡೆಗಳ ಮೇಲೂ ಅಚ್ಚಾಧನಗಳ ಮೇಲೂ ಹಚ್ಚಿ ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾಗಿ ಮಾಡುವ ಕಲೆಯೊಂದನ್ನು ಶ್ರೀರಂಗಪಟ್ಟಣ, ಮೈಸೂರು, ಚೆನ್ನಪಟ್ಟಣ ಮೊದಲಾದ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ನೋಡಬಹುದು. ಮರಗಳಲ್ಲಿ ಮಂಚ, ಕುರ್ಚಿ ಮೊದಲಾದ ಗೃಹೋಪಕರಣ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಅತೀ ನಾಜೂಕಾಗಿ ಬೆಂಗಳೂರು, ಮೈಸೂರು ಮುಂತಾದ ಪಟ್ಟಣಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಡುವರು. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಬೆತ್ತದಿಂದ ತಯಾರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ವಸ್ತುಗಳು ರೂಢಿಗೆ ಬಂದು ಬಹಳ ಕೌಶಲ್ಯದಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಡುವ ನಾನಾ ಬಗೆಯ ಬಣ್ಣಗಳಿಂದ ಶೋಭಿಸುವ ಮರದ ಆಟದ ಸಾಮಾನುಗಳನ್ನು ಈ ಬಗೆಗೆ ಸೇರಿಸಬಹುದು. ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮಾಡುವವರು ಮರದಲ್ಲಿ ಪಕ್ಷಿ, ಹಣ್ಣು, ಮೊದಲಾದ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಬಹಳ ಚಮತ್ಕಾರದಿಂದ ಮಾಡುವರು. ಉದ್ಯಮ ಕಲೆಯಾದೆ ಶಿಲ್ಪ ಕೆತ್ತನೆಯಲ್ಲಿ ಚನ್ನಪಟ್ಟಣ ಮೊದಲಾದ ಸ್ಥಳಗಳು ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆದಿವೆ. ಕನ್ನಡ ನಾಡಿನ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಕೈಗೆ ಧರಿಸುವ ನಾನಾ ತರಹ ಗಾಜಿನ ಬಳೆಗಳು ಅಂದವಾಗಿಯೂ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಬಣ್ಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿರುತ್ತವೆ.
ಮಂಗ್ಲಾ ರಾಯ್
ಮಂಗ್ಲಾ ರಾಯ್ ಅಥವಾ ಮಹಾಮಲ್ಲ ಮಂಗ್ಲಾ ರಾಯ್ (रुस्तम-ए-हिंद मंगला राय ) (೧೯೧೬ - ಜೂನ್ ೧೯೭೬) ಅವರನ್ನು ರುಸ್ತಂ-ಎ-ಹಿಂದ್ ಮತ್ತು ಹಿಂದ್ ಕೇಸರಿ ಮಂಗ್ಲಾ ರಾಯ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ತರಬೇತಿ ಮತ್ತು ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿ
ಮಂಗ್ಲಾ ರಾಯ್ ಕಠಿಣ ವ್ಯಾಯಾಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದರು. ೯ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ಕಾಲ್ನಡಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಓಡಿದ ನಂತರ ಅವರು ನಾಲ್ಕು ಸಾವಿರ ಸ್ಕ್ವಾಟ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಎರಡು ಸಾವಿರದ ಐನೂರು ಪುಶ್‌ಅಪ್‌ಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಹಗ್ಗದ ತರಬೇತಿಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಮಂಗ್ಲಾ ರಾಯ್ ಅವರು ೬ ಅಡಿ ೩ ಇಂಚು ಎತ್ತರ ಮತ್ತು ೧೬೦ ಕಿಲೋಗ್ರಾಂ ತೂಕವಿದ್ದರು.
ಮುಸ್ತಫಾ ಪೈಲ್ವಾನ್ ಜೊತೆಗಿನ ಮೊದಲ ಮುಖಾಮುಖಿ
ರಂಗೂನ್‌ನಲ್ಲಿ ಫತ್ತೇ ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಇಶಾ ನತ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಮೊದಲ ಪಂದ್ಯದ ನಂತರ ಮಂಗ್ಲಾ ರಾಯ್ ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಗಮನಕ್ಕೆ ಬಂದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನಡೆ ಗಡಾಹ್ಲೆಟ್ ಮೂಲಕ ಎರಡೂ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಗಳನ್ನು ರಿಂಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಧೂಳು ಕಚ್ಚುವಂತೆ ಮಾಡಿದರು. ೧೯೩೩ ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಹಿಂತಿರುಗಿದರು ಮತ್ತು ಅಲಹಾಬಾದ್‌ನ ಮುಸ್ತಫಾ ಪೈಲ್ವಾನ್‌ಗೆ ಸವಾಲು ಹಾಕಿದರು. ಮುಸ್ತಫಾ ಅವರನ್ನು ಅನನುಭವಿ ಎಂದು ಕರೆದೊಯ್ದರು ಆದರೆ ಮಂಗ್ಲಾ ರಾಯ್ ಪೂರ್ಣ ಬಲದಿಂದ ಬಹ್ರಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದಾಗ ೫ ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲಸಮವಾಯಿತು. ಈ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪಂದ್ಯದ ನಂತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕುಸ್ತಿಯ ತಾರೆ ಜನಿಸಿದರು.
ಗುಲಾಮ್ ಗೌಸ್ ಜೊತೆ ಅಂತಿಮ ಮುಖಾಮುಖಿ
ಫಖ್ರ್-ಎ-ಹಿಂದ್ ಮತ್ತು ರುಸ್ತಮ್-ಎ-ಪಾಕಿಸ್ತಾನ್ ಗುಲಾಮ್ ಘೌಸ್ ಅವರನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದ ನಂತರ ಅವರು ರುಸ್ತಮ್-ಎ-ಹಿಂದ್ ಎಂಬ ಬಿರುದನ್ನು ಪಡೆದರು. ಅವರ ವೃತ್ತಿಜೀವನದ ಮೂರು ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ತೊಂಬತ್ತೈದು ಪ್ರತಿಶತದಷ್ಟು ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದರು ಮತ್ತು ಇದು ಬಹುತೇಕ ಜೀವಂತ ಪುರಾಣವಾಯಿತು. ಕುಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಇವರು ಅಂತಹ ವರ್ಚಸ್ವಿ ಕ್ರೀಡಾಪಟುವಾಗಿದ್ದು, ಅವರು ಪೀಳಿಗೆಗೆ ಸ್ಫೂರ್ತಿಯಾಗಿದ್ದರು.
ಜಾರ್ಜ್ ಕಾನ್ಸ್ಟಂಟೈನ್ ಜೊತೆ ಹೋರಾಟ
ಬನಾರಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಗುಲಾಮ್ ಗೌಸ್ ಅವರನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದ ನಂತರ ಭಾರತ್ ನರ್ಕೇಸರಿ ಮಂಗ್ಲಾ ರಾಯ್ ಅವರು ಜಾರ್ಜ್ ಕಾನ್‌ಸ್ಟಂಟೈನ್ ಅವರ ಸವಾಲನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು. ರೊಮೇನಿಯನ್ ಕುಸ್ತಿಪಟು ಜಾರ್ಜ್ ಅವರನ್ನು ಯುರೋಪಿನ ಹುಲಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಯುರೋಪ್‌ನಲ್ಲಿನ ತನ್ನ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿಗಳನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದ ನಂತರ ಅವನು ಕಲ್ಕತ್ತಾದಲ್ಲಿ ( ಕೋಲ್ಕತ್ತಾ ) ಕ್ಯಾಂಪ್ ಮಾಡಿದರು. ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪುರಾನ್ ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಕೇಸರ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರ ಸವಾಲನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಲು ಮುಂದೆ ಬಂದರು. ಆದರೆ ಮಹಾಮಲ್ಲ ಮಂಗ್ಲಾ ರಾಯ್ ಅವರನ್ನು ಎದುರಿಸಿದ್ದು ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಧೂಳು ಕಚ್ಚುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಿದರು.
ಟೈಗರ್ ಜೋಗಿಂದರ್ ಸಿಂಗ್ ಜೊತೆ ಕಾದಾಟ
ಟೈಗರ್ ಜೋಗಿಂದರ್ ಸಿಂಗ್ ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ವೃತ್ತಿಪರ ಕುಸ್ತಿಪಟು, ಅವರು ಕಿಂಗ್ ಕಾಂಗ್ ಜೊತೆಗೆ ಮೊದಲ ಆಲ್ ಏಷ್ಯಾ ಟ್ಯಾಗ್ ಟೀಮ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಆಗಿದ್ದರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವರು ಭಾರತದ ಉನ್ನತ ವೃತ್ತಿಪರ ಕುಸ್ತಿಪಟುಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು. ಅವನು ತನ್ನ ಎದುರಾಳಿಗಳಿಂದ ಎಂದಿಗೂ ಸೋಲನುಭವಿಸಲಿಲ್ಲ ಆದರೆ ಮಹಾಬಲಿ ಮಂಗ್ಲಾ ರಾಯ್ ಬಾಂಬೆಯಲ್ಲಿ (ಮುಂಬೈ) ನಡೆದ ಕುಸ್ತಿ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಹತ್ತು ನಿಮಿಷಗಳಲ್ಲಿ ಅವನನ್ನು ನೆಲಸಮ ಮಾಡಿದರು.
ಕೇಸರ್ ಸಿಂಗ್ ಜೊತೆಗಿನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಪಂದ್ಯ
ಮಂಗ್ಲಾ ರಾಯ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಕೇಸರ್ ಸಿಂಗ್ ಒಬ್ಬನೇ ಕುಸ್ತಿಪಟು ಸಮಾನ ಬಲವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಅವರಿಂದ ಎಂದಿಗೂ ಸೋಲಲಿಲ್ಲ. ಆದಾಗ್ಯೂ ವಾರಣಾಸಿಯ ಅವರ ಗುರು ಪಾಂಡಜಿ ಅವರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ದಿನಚರಿಯಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಾದ ದಾಖಲೆಗಳು ಈ ಹೆಸರಾಂತ ಹೋರಾಟದ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳುತ್ತವೆ. ಪಂಜಾಬ್‌ನ ಹುಲಿ ಕೇಸರ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರನ್ನು ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಹಿಂದ್ ಕೇಸರಿ ಮಂಗ್ಲಾ ರಾಯ್ ಅವರು ನೆಲಸಮಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಈ ದಾಖಲೆಯಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಬೆಂಬಲಿಗರ ಗದ್ದಲದಿಂದಾಗಿ ತೀರ್ಪುಗಾರರು ಪಂದ್ಯ ಡ್ರಾ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿದರು. ಈ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಪ್ರತಿಭಟಿಸಿ ಮಂಗ್ಲಾ ರಾಯ್ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಮತ್ತು ಬಹುಮಾನದ ಹಣವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದರು.
ಪರಂಪರೆ
ಮಂಗ್ಲಾ ರಾಯ್ ಅವರು ತಮ್ಮ ಶಿಷ್ಯರಾದ ದರ್ಭಾಂಗದ ದುಖ್ ಹರಣ್ ಝಾ, ಅಜಂಗಢದ ಸುಖದೇವ್ ಪೈಲ್ವಾನ್, ಮಥುರಾದ ಮೋಹನ್ ಚೌಬೆ, ಅವರ ಕಿರಿಯ ಸಹೋದರ ಕಮಲಾ ರಾಯ್, ಬ್ರಹ್ಮಚಾರಿ ರಾಯ್, ಮಥುರಾ ರಾಯ್ ಮತ್ತು ಬಾಲೇಶ್ವರ ಪೈಲ್ವಾನ್ ಮುಂತಾದವರ ಆರೈಕೆಯನ್ನು ಮಾಡಿದರು. ಅವರೆಲ್ಲರೂ ತಮ್ಮ ಕಾಲದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕುಸ್ತಿಪಟುಗಳಾಗಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಮಂಗ್ಲಾ ರಾಯ್ ಅವರು ಅವರ ಬಹುಮಾನದ ಒಂದು ಪೈಸೆಯನ್ನೂ ಬಳಸಲು ಯಾರಿಗೂ ಅವಕಾಶ ನೀಡಲಿಲ್ಲ. ಅವರ ಎಲ್ಲಾ ಖರ್ಚುವೆಚ್ಚಗಳನ್ನು ಅವರು ತಮ್ಮ ಜೇಬಿನಿಂದಲೇ ಭರಿಸಿದರು. ಮಂಗ್ಲಾ ರಾಯ್ ಹಳೆಯ ಭಾರತೀಯ ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ನಿಜವಾದ ಗುರು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ
ಆಲಾಪನೆ
ಆಲಾಪನೆಭಾರತೀಯ ಸಂಗೀತದ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದುದು. ಗಾಯಕರ, ವಾದಕರ, ಕಲಾಸೃಷ್ಟಿ ವೈಭವದ ಪರಾಕಾಷ್ಠೆಯೂ ಆಗಿರುವ ಇದು ಕಡೆಯಪಕ್ಷ ಎರಡು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ಪ್ರಾಚೀನವಾದುದು. ಈಗ ರೂಢಿಯಲ್ಲಿರುವ ಆಲಾಪನಕ್ರಮ ಸು. 300 ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ಹಳೆಯದು.
ಇತಿಹಾಸ
ಉತ್ತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅರಬ್ಬರು, ಪಾರಸಿಕರು ಮೊದಲಾದ ಅನ್ಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯವರ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಮೈತಳೆದ ಹಿಂದೂಸ್ಥಾನಿ ಸಂಗೀತ ಮೊಗಲರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಆಧುನಿಕ ಯುಗವನ್ನು ಈ ದಿಸೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡಿಗನಾದ ಗೋವಿಂದ ದೀಕ್ಷಿತ ತಂಜಾವೂರಿನಲ್ಲಿ ರಚಿಸಿದ ಸಂಗೀತಸುಧೆಯಲ್ಲೂ ಅವನ ಮಗನಾದ ವೆಂಕಟಮಖಿ ರಚಿಸಿದ ಚತುರ್ದಂಡೀ ಪ್ರಕಾಶಿಕೆಯಲ್ಲೂ ಈಗಿನ ಆಲಾಪನಪದ್ಧತಿ ರೂಪುಗೊಂಡಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಹೊನ್ನಯ್ಯನ ಮಗನೂ ತನ್ನ ಗುರುವೂ ಆದ ತಾನಪ್ಪ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟ ಲಕ್ಷ್ಯಪ್ರವರ್ತನೆಯಿಂದ ರಾಗಾಲಾಪನೆಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸಿದುದಾಗಿ ವೆಂಕಟಮಖಿಯೇ ಹೇಳಿಕೊಂಡಿರುವುದರಿಂದ ಕನ್ನಡಿಗರ ಪಾತ್ರ ಇದರಲ್ಲಿ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಅನಂತರ 18ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ತಂಜಾವೂರಿನ ಮರಾಠರ ನಾಯಕ ದೊರೆ ತುಳಜೇಂದ್ರ ತನ್ನ ಸಂಗೀತಸಾರಾಮೃತದಲ್ಲಿ ಅಮೂಲ್ಯವಾದ ಸಮಸಾಮಯಿಕ ಉದಾಹರಣೆಗಳ ಮೂಲಕ ಈ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ನೆಲೆಗೊಳಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಆದರೂ ರಾಗಾಲಾಪನೆ ಆಧುನಿಕ ರೂಪವನ್ನು ಪಡೆದುದು ಸಂಗೀತ ತ್ರಿಮೂರ್ತಿಗಳ ಯುಗದಲ್ಲಿಯೇ (1750-1850) ಎನ್ನಬಹುದು.
ಹಾಡಿನಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ರೂಪಕಾಲಪ್ತಿ, ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಮಾಡಿದ ರಾಗಾಲಪ್ತಿ ಎಂದು ಆಲಾಪನೆಯಲ್ಲಿ ಎರಡು ವಿಧ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ವಿಷಮ, ಪ್ರಾಂಜಲ, ಅಕ್ಷರಸಹಿತ, ಅಕ್ಷರರಹಿತ, ತಾಳಸಹಿತ, ತಾಳರಹಿತ ಎಂದು ಮುಂತಾಗಿ 16 ಅವಾಂತರ ಭೇದಗಳಿವೆ. ಇವೆಲ್ಲವೂ ಇಂದಿಗೂ ರೂಢಿಯಲ್ಲಿರುವಂಥವೇ. ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ರಾಗಾಲಾಪವನ್ನು ಮುಖಚಾಲೀ ದ್ವ್ಯರ್ಧ, ನ್ಯಸನ ಮುಂತಾದ ನಾಲ್ಕು ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಮಧ್ಯಯುಗದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಆರು ಘಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು: ಆಕ್ಷಿಪ್ತಿಕಾ (ಆಯಿತ್ತ) ಎಂಬ ರಾಗಪ್ರವೇಶ, ಎರಡು, ಮೂರು ಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ (ಯಡುಪು) ರಾಗದ ಬೆಳೆವಣಿಗೆಯಾಗುತ್ತಿದ್ದ ರಾಗವರ್ಧಿನೀ, ಇದನ್ನು ಖಂಡಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸುತ್ತಿದ್ದ ವಿದಾರೀ (ಯಡುಪು ಮುಕ್ತಾಯಿ, ಒಂದೊಂದಾಗಿ ಸ್ವರಗಳನ್ನು ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿಟ್ಟು ಅವುಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ರಾಗವನ್ನು ಹೆಣೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಸ್ಥಾಯೀ ಎಂಬ ಏಕಸ್ವರವೃದ್ಧಿಕ್ರಮ, ವಿವಿಧಸ್ವರಗಳ ಮಿಶ್ರತಾನಗಳಿಂದ ಹುಟ್ಟಿದ) ವರ್ತನೀ, ರಾಗದ ಪರಿಸಮಾಪ್ತಿಯಾದ ನ್ಯಾಸ (ಮುಕ್ತಾಯಿ ಅಥವಾ ಮಕರಿಣೀ)- ಈ ಕ್ರಮ ಈಗ ಶಿಥಿಲವಾಗಿಹೋಗಿದೆ.
ಆಲಾಪನೆ ಎಂದರೆ 5, 6 ಅಥವಾ 7 ಸ್ವರಗಳು ಆರೋಹಣ ಅವರೋಹಣಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಮಸಂಚಾರದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ವಕ್ರಸಂಚಾರದಲ್ಲಿ ಬರುವ ರೀತಿಯೊಂದನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಮನಸ್ಸು ರಂಜಿಸುವಂತೆ, ಛಂದೋಲಯಗಳ ನಿರ್ಬಂಧವಿಲ್ಲದೆ ಸ್ವಂತ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಸ್ವರಸಂಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿ ಮಾಡುವುದು. ಇದರ ಲಕ್ಷಣವನ್ನು ನಮ್ಮ ಸಂಗೀತಶಾಸ್ತ್ರ ಬಹು ಹಿಂದಿನಿಂದಲೂ ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ವರ್ಣಿಸಿದೆ. ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಬಂಧರಚನೆಯನ್ನು ಮಾಡಬೇಕಾದರೆ ವಿಷಯಪ್ರವೇಶ, ಪ್ರಧಾನಾಂಶದ ಅಥವಾ ಸ್ಥಾಯೀಭಾವದ ಉಪಬೃಂಹಣ, ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ, ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಾಗಿ ಭಾವಗಳನ್ನು ವಾಕ್ಯಸಮುಚ್ಚಯಗಳಲ್ಲಿ ವಿಭಾಗಿಸುವುದು, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ವಿಷಯವನ್ನು ವರ್ಧಿಸಿ ಪರಾಕಾಷ್ಠೆಯ ಏಕಾಗ್ರಮುಖತೆಗೆ ಒಯ್ಯುವುದು, ಅಲ್ಲಿಂದ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಇಳಿದು ವಿಷಯೋಪಸಂಹಾರದಿಂದ ನ್ಯಾಸಮಾಡುವುದು-ಇವು ಹೇಗೆ ಮುಖ್ಯವೋ ಹಾಗೆಯೇ ರಾಗಾಲಾಪನೆಯಲ್ಲಿ ಯಾವುದು ಪ್ರಾರಂಭಸ್ವರ, ಜೀವಸ್ವರ, ಬಹುಳಸ್ವರ, ಅಂತ್ಯಸ್ವರ, ಮೇಲು ಕೆಳಗಿನ ಸ್ಥಾಯಿಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವ ಸ್ವರದವರೆಗೆ ಸಂಚಾರವಿದೆ, ಯಾವ ಸ್ವರಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಸಂಗತಿಯಿದೆ, ಯಾವುದು ಅಲ್ಪವಾಗಿ ಪ್ರಯೋಗವಾಗಬೇಕು, ರಾಗವನ್ನು ವಿವಿಧಖಂಡಗಳಾಗಿ ಎಲ್ಲಿ ಒಡೆದುತೋರಬೇಕು-ಮುಂತಾದ ಹತ್ತು ಲಕ್ಷಣಗಳ ಮೂಲಕವಾದ ಭೌತವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯೂ ಮುಖ್ಯ. ಇದು ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದ ಒಂದು ಶಾಸ್ತ್ರಪ್ರಕ್ರಿಯೆ. ರಾಗಾಲಾಪನೆಯಿಂದ ಆಯಾ ರಾಗದ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಮೂಡಿಸುವುದು ಹೇಗೆ ಮುಖ್ಯವೋ ಸದೃಶವಾದ ರಾಗಗಳಿಂದ ಅದನ್ನು ಪೃಥಕ್ಕರಿಸುವುದೂ ಹಾಗೆಯೇ ಅಗತ್ಯ. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ರಾಗಾಲಾಪನ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುವುದು. ಎರಡು ಸದೃಶ ರಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಆರೋಹಣ-ಅವರೋಹಣಗಳು ಒಂದೇ ಆಗಿದ್ದು ಸ್ಥೂಲಭೌತ ಸಾಮ್ಯವಿದ್ದರೂ ಒಂದೇ ಸ್ವರ ಎರಡರಲ್ಲೂ ಸೂಕ್ಷ್ಮವೂ ವಿಶಿಷ್ಟವೂ ಆದ ಛಾಯಾಂತರಗಳನ್ನೂ ಗಮಕಪ್ರಯೋಗಗಳನ್ನೂ ಪಡೆಯುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಸ್ವರಗಳು ಇಂಥದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, ಸಂಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ, ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪ್ರಯುಕ್ತವಾಗಬೇಕೆಂಬ ನಿಯಮವಿರುತ್ತದೆ. ಆರಂಭಸ್ವರ, ಮುಕ್ತಾಯಸ್ವರ, ಬೇರೆ ಸ್ಥಾಯಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚಾರವ್ಯಾಪ್ತಿ-ಇವುಗಳಿಂದಲೂ ಮೇಲುನೋಟಕ್ಕೆ ಒಂದೇ ಆಗಿರುವಂತೆ ಕಾಣುವ ಎರಡು ರಾಗಗಳನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಬಹುದು. ಇವುಗಳೇ ಅಲ್ಲದೆ ಆಯಾ ರಾಗಕ್ಕೇ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ನಡೆ ಅಥವಾ ವೇಗ, ಪ್ರತಿಪಾದ್ಯರಸದ ಸ್ಥಾಯೀಭಾವ, ಸ್ವರಭಾವ ಮುಂತಾದ ಇತರ ಹಲವು ಕ್ಲಿಷ್ಟವೂ ಪ್ರೌಢವೂ ಆದ ಅನುಕ್ತನಿಯಮಗಳು ಭಾರತೀಯ ರಾಗಾಲಾಪನೆಯ ರೂಢಿಯಲ್ಲಿವೆ. ಇವನ್ನು ಕೇವಲ ಕಂಠ ಪರಂಪರೆಯಿಂದಲೂ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಅಭ್ಯಾಸದಿಂದಲೂ ಗುರುಮುಖದಿಂದಲೂ ಕಲಿಯಬೇಕು.
ವರ್ಗ:ಹಿಂದುಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತ ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಬಾಳನೌಕೆ
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೮೭ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು