cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಮನೆ
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಗೃಹ
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಆದಿ ಶಿಲಾಯುಗದಲ್ಲಿ ಮಾನವ ಆಹಾರವನ್ನು ಬೇಟೆಯಾಡಿ ಅಥವಾ ಸಂಚಯಿಸಿ ಜೀವಿಸುತ್ತಿದ್ದ. ಒಂದುಕಡೆ ನೆಲೆಯಾಗಿ ನಿಲ್ಲಲು ಈ ಸ್ಥಿತಿ ಅನುಕೂಲವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಹಲವಾರು ಶತಮಾನಗಳು ಕಳೆದ ಬಳಿಕ ಮನುಷ್ಯ ದವಸಧಾನ್ಯಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಲು ಕಲಿತ. ಆಗ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜೀವನ ಆರಂಭಗೊಂಡು ಆತ ತನ್ನ ಸಂಸಾರದೊಡನೆ ಸುರಕ್ಷಿತ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸುವುದು ಅವಶ್ಯಕವಾಯಿತು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಮೊದಲು ಇವನು ನೈಸರ್ಗಿಕ ತಾಣಗಳನ್ನು ಅರಸಿದ. ಮಧ್ಯಭಾರತದ ಬಾಘೈಖೋರ್ನಲ್ಲಿರುವ ಮುಂಚಾಚಿದ ಬಂಡೆ ಇಂಥ ಒಂದು ಆಸರೆ. ಕ್ರಮೇಣ ಗುಡಿಸಲುಗಳ ರಚನೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು.
ಆರ್ಯರ ಕಾಲದ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನಾವು ಕಾಣುವುದು ಗ್ರಾಮ್ಯಜೀವನವನ್ನು. ಆರ್ಯರನ್ನು ಕುರಿತು ನಮಗೆ ತಿಳಿದಿರುವುದೆಲ್ಲ ಅವರು ರಚಿಸಿದ ವೇದ ಮತ್ತು ತತ್ಸಂಬಂಧವಾದ ಇತರ ಸಾಹಿತ್ಯಗಳಿಂದ ಮಾತ್ರವೆ. ಋಗ್ವೇದದಲ್ಲಿ (ಪ್ರ.ಶ.ಪು. 1500-1000) ಪುರ ಎಂಬ ಪದದ ಪ್ರಯೋಗವಿದ್ದರೂ ಅದಕ್ಕೆ ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನಗರವೆಂಬ ಅರ್ಥವಿದ್ದಂತೆ ತೋರುವುದಿಲ್ಲ. ಆ ಪದ ಗ್ರಾಮದ ಹೊರಗೆ ಕಟ್ಟಲಾದ ಮಣ್ಣಿನ ಕೋಟೆಯ ಗೋಡೆಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಅಂದು ಗ್ರಾಮಗಳಲ್ಲಿ ಮನೆಗಳನ್ನು ಮರದಿಂದ ಕಟ್ಟುತ್ತಿದ್ದರು. ತೊಲೆಗಳಿಗೆ ಬಿದಿರನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಸಂಹಿತೆಗಳ ಕಾಲದಲ್ಲಿ (ಪ್ರ.ಶ.ಪು. 1000-700) ಹಮರ್ಯ್‌ವೆಂಬುದು ಹಲವಾರು ಕೊಠಡಿಗಳುಳ್ಳ ದೊಡ್ಡಮನೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಉಪಯೋಗವಾದ ಪದ. ವೇಶ್ಮ ಎಂಬುದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಜನರ ಉಪಯೋಗಕ್ಕಾಗಿ ಕಟ್ಟಿದ ಸಣ್ಣಮನೆ. ಹಮರ್ಯ್‌ದಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯರ ವಾಸಕ್ಕೆ ಕೋಣೆಗಳಲ್ಲದೆ, ಮನೆಯೊಡೆಯನಿಗೆ ಸೇರಿದ ದನಕರುಗಳ, ಪ್ರಾಣಿಗಳ ವಾಸಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ದೊಡ್ಡಿಗಳೂ ಇರುತ್ತಿದ್ದುವು. ಆಗಲೂ ಮನೆಗಳನ್ನು ಮರದಿಂದಲೇ ಕಟ್ಟುತ್ತಿದ್ದರು. ನಾಲ್ಕು ಕಂಬಗಳನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿ ಒಂದು ಕೋನದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳ ತೊಲೆಗಳನ್ನು ಬಿಗಿದು ಬಿದಿರಿನ ಅಡ್ಡಪಟ್ಟಿಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಒಂದು ಮೇಲ್ಛಾವಣಿಯನ್ನು ಎಬ್ಬಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಹುಲ್ಲಿನ ಮೆದೆಗಳನ್ನು ಬಿದಿರು ಸೀಳುಗಳೊಡನೆ ಸೇರಿಸಿ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟುತ್ತಿದ್ದರು. ತೈತ್ತಿರೀಯ ಅರಣ್ಯಕದಲ್ಲಿ ಧನಧಾನೀ ಎಂಬ ಪದ ಉಲ್ಲೇಖವಾಗಿದೆ. ಇದು ಉಗ್ರಾಣಕ್ಕೆ ಕೊಟ್ಟ ಹೆಸರಾಗಿರಬಹುದು. ಅಥರ್ವವೇದದಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾದ ಪತ್ನೀಸದನ (ಸ್ತ್ರೀಯರ ವಾಸಗೃಹ) ಎಂಬುದು ಸ್ತ್ರೀಯರಿಗಾಗಿಯೇ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾದ ವಾಸಸ್ಥಾನವಿದ್ದಿತೆಂಬುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
ಬೌದ್ಧರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಗ್ರಂಥಗಳಾದ ಚುಲ್ಲವಗ್ಗ, ಮಹಾವಗ್ಗ ಮುಂತಾದವುಗಳಲ್ಲಿ ಆ ಕಾಲದ (ಪ್ರ.ಶ.ಪು. 6ನೆಯ ಶತಮಾನ ಮತ್ತು ತರುವಾಯ) ನಿವಾಸಿಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹೇಳಿಕೆಗಳಿವೆ. ಇವುಗಳಿಂದ ಆಗಲೂ ಗೃಹಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹಲವಾರು ಕೋಣೆಗಳು ಇದ್ದು ಒಂದೊಂದನ್ನೂ ಒಂದೊಂದು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಕೆಲಸಕ್ಕಾಗಿ, ಮಲಗುವ ಕೋಣೆ, ಪೂಜಾಗೃಹ, ಉಗ್ರಾಣ, ಪಡಸಾಲೆ, ಊಟದ ಕೋಣೆ ಇತ್ಯಾದಿ, ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆಂಬ ಅಂಶ ಗೊತ್ತಾಗುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೆ 2-3 ಉಪ್ಪರಿಗೆಗಳುಳ್ಳ ಗೃಹಗಳನ್ನೂ ಅಂದು ಕಟ್ಟುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಅವುಗಳಿಗಾಗಿ ಮರವನ್ನಷ್ಟೇ ಉಪಯೋಗಿಸಿದ್ದ ಕಾರಣ ಅವುಗಳ ಅವಶೇಷಗಳಾವುವೂ ಕಂಡುಬಂದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಬಾರ್ಹುತ್, ಸಾಂಚಿ, ಅಮರಾವತಿ, ಮಥುರ ಮುಂತಾದ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ತೂಪಗಳಲ್ಲಿನ ಉಬ್ಬುಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಆ ಕಾಲದ ಕಟ್ಟಡಗಳ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಬಂಡಿಯ ಕಮಾನಿನ ಚಾವಣಿಗಳು ಕಟ್ಟಡಗಳ ಮೇಲೆ ಚಿತ್ರಿತವಾಗಿವೆ. ಕಮಾನಿನ ಎರಡು ತುದಿಗಳಲ್ಲೂ ತ್ರಿಕೋನಾಕಾರಗಳಿದ್ದು ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಚೂಪಾದ ಕಳಶ ಮೇಲಕ್ಕೆ ಎದ್ದಿದೆ. ಇದು ಅಂಗಳದ ಮುಂದಿನ ದ್ವಾರವಾಗಿರಬಹುದು. ಕೆಲವು ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಾಲಂಕರಣವಿರುವ ಕಂಬಗಳ ಮೇಲೆ ನಿಲ್ಲಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ತೋರಣಗಳು ಇಂಥ ದ್ವಾರಗಳಾಗಿದ್ದುವು. ಉಪ್ಪರಿಗೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಟಾಂಜನವಿರುವ ಆಲಿಂದಗಳಿದ್ದುವು.
ಗೃಹರಚನೆಯಲ್ಲಿ ಇಷ್ಟೆಲ್ಲ ಪ್ರಗತಿ ಆಗಿದ್ದರೂ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಟ್ಟಡಗಳು ಮತ್ತು ದೇವಾಲಯಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ವಾಸಗೃಹ ಮುಂತಾದ ಇತರ ಕಟ್ಟಡಗಳಿಗೆ ಮರಮುಟ್ಟುಗಳೇ ಮೊದಲಾದ ನಾಶವಾಗುವಂಥ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದುದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಅವುಗಳ ಅವಶೇಷಗಳು ಇಂದು ಉಳಿದಿಲ್ಲ. ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿಯೂ ಪರದೇಶ ಯಾತ್ರಿಕರ ಬರೆವಣಿಗೆಗಳಲ್ಲಿಯೂ ರಾಜಧಾನಿಗಳ ಮತ್ತು ಇತರ ಪಟ್ಟಣಗಳ ವಿವರಣೆಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಅವುಗಳಿಂದ ಆ ಕಾಲದ ವಾಸಸ್ಥಾನಗಳ ಮತ್ತು ಅರಮನೆಗಳ ಸ್ಪಷ್ಟಚಿತ್ರ ಮೂಡುವುದು ಕಠಿಣ. ಕೆಲವು ಇತಿಹಾಸಪ್ರಸಿದ್ಧ ನಗರಗಳು ಪುರಾತತ್ತ್ವಶೋಧಕನ ಗುದ್ದಲಿಗೆ ದೊರೆತಿವೆ. ಪಾಟಲೀಪುತ್ರ, ಹಸ್ತಿನಾಪುರ, ತಕ್ಷಶಿಲ ಮುಂತಾದವು ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿಯೂ ಕೇವಲ ಅವಶೇಷಗಳು ಉಳಿದಿದ್ದು ಅಂದಿನ ನಗರಯೋಜನೆ, ಒಳಚರಂಡಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ಮಾತ್ರ ಹೆಚ್ಚಿಗೆ ತಿಳಿಯಬಹುದಾಗಿದೆ. ಗೃಹವಾಸ್ತುವಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹಲವಾರು ವೈಜ್ಞಾನಿಕಮಟ್ಟದ ಗ್ರಂಥಗಳು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಇವೆ. ಸಮರಾಂಗಣಸೂತ್ರಧಾರ, ಅಪರಾಜಿತಪೃಚ್ಛಾ, ಶಿಲ್ಪರತ್ನ, ಮಾನಸಾರ, ವಿಶ್ವಕರ್ಮ ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರ, ಮಯಮತ-ಇವು ಅಂಥ ಕೆಲವು ಗ್ರಂಥಗಳು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಗೃಹನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಗೃಹವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅನೇಕ ವಿವರಗಳನ್ನು ನೋಡಬಹುದು. ಸಮರಾಂಗಣಸೂತ್ರಧಾರ ಸು. 11-12ನೆಯ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ರಚಿತವಾದ ಗ್ರಂಥ. ಇದರಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಶಾಲಾ, ರಾಜವೇಶ್ಮ, ಪ್ರಾಸಾದ, ಸಭಾ ಮತ್ತು ವಾಜಿಗಜಗೋ ಶಾಲಾ ಎಂದು ವಿಭಾಗಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಶಾಲಾ ಎಂಬುದು ಸಮಾಜದ ಸಾಮಾನ್ಯ ತರಗತಿಯ ಪ್ರಜೆ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಮನೆ. ಇದನ್ನು ಮರದಿಂದಲೇ ಕಟ್ಟಲಾಗುತ್ತಿತ್ತೆಂದು ಹೇಳಿದೆ. ಎಂದರೆ 11-12ನೆಯ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಗೃಹಗಳಿಗಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದ ವಸ್ತುವಿನಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಹಾಗೆಂದೇ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿಯೂ ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ ರಾಜಧಾನಿಗಳಾಗಿದ್ದ ಬಾದಾಮಿ, ಮಳಖೇಡ, ಕಲ್ಯಾಣ, ಬೇಲೂರು, ಹಳೇಬೀಡು, ಹಂಪೆ ಮುಂತಾದ ಪಟ್ಟಣಗಳು ಇಂದು ಹಾಳುಬಿದ್ದ ಕೊಂಪೆಗಳಾಗಿವೆ.
17-18ನೆಯ ಶತಮಾನದ ತರುವಾಯವೇ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಟ್ಟಡಗಳು, ಕಚೇರಿಗಳು ಮತ್ತು ಮನೆಗಳಿಗೆ ಕಲ್ಲು, ಕಬ್ಬಿಣ ಮುಂತಾದ ಹೆಚ್ಚು ಶಾಶ್ವತವಾದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸತೊಡಗಿದರೆನ್ನಬಹುದು.
ಮನೆಯ ಯೋಜನೆ
ವರ್ತಮಾನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮನೆಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಉಪಯುಕ್ತತೆ, ಸೌಂದರ್ಯ ಹಾಗೂ ಭದ್ರತೆ ಎಂಬ ಮೂರು ಮುಖ್ಯ ಗುಣಗಳಿಂದ ರೂಪಿತವಾಗಿದೆ. ಅದೇ ವೇಳೆ ನಿವೇಶನ, ಸಾಮಗ್ರಿಗಳು ಹಾಗೂ ಆರ್ಥಿಕತೆ ಎಂಬ ಮೂರು ಮುಖ್ಯ ಪರಿಕರಗಳಿಂದ ಮನೆಯ ರಚನೆ ಪ್ರಭಾವಿತವಾಗಿದೆ. ಇವೆರಡರ ಯುಕ್ತ ಮೇಳವೇ ಆಧುನಿಕ ಮನೆ ಎನ್ನಬಹುದು. ಗುಡ್ಡಗಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ದೂರ ದೂರಕ್ಕೆ ಹರಡಿ ಹೋಗಿರುವ ಒಂಟಿ ಬೀಡುಗಳು, ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲೂ ಪೇಟೆ ಪಟ್ಟಣಗಳಲ್ಲೂ ಹಿಂಡುಹಿಂಡಾಗಿ ಮೈ ತಳೆದಿರುವ ಮನೆಗಳು, ನಗರಗಳಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಅಥವಾ ಎರಡು ಕೋಣೆಗಳಿರುವ ಒಂಟಿ ಮನೆಗಳ ಸಾಲುಗಳು, ಇಂಥ ಅನೇಕ ಮನೆಗಳನ್ನೇ ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಹಲವಾರು ಉಪ್ಪರಿಗೆಗಳ ವಠಾರಗಳು (ಫ್ಲ್ಯಾಟ್ಸ್‌), ಶ್ರೀಮಂತರ ಭವ್ಯಸೌಧಗಳು, ಅರಮನೆಗಳು-ಇವೇ ಮುಂತಾದವು ಮನೆಯ ಭಿನ್ನ ಪ್ರರೂಪಗಳು.
ನಿವೇಶನ
ಒಂದು ಆವರಣದ ಇಲ್ಲವೇ ಕಕ್ಕಟ್ಟು ಗೋಡೆಯ ಒಳಗಿರುವ ಮತ್ತು ಕಾನೂನು ರೀತ್ಯ ಒಬ್ಬನ ಯಾಜಮಾನ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿರುವ ಪ್ರದೇಶ. ಇದರ ಮೇಲೆ ಮನೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುತ್ತಾರೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಮನೆಕಟ್ಟುವ ಮೊದಲು ಇಡಬೇಕಾದ ಹೆಜ್ಜೆ ಎಂದರೆ ನಿವೇಶನದ ಆಯ್ಕೆ. ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ಒಂದು ನಿವೇಶನವನ್ನು ಆಯುವ ಮೊದಲು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ಗಮನಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಉದ್ಯೋಗ ಸ್ಥಳದ ಸಾಮೀಪ್ಯ: ನೀರು, ಬೆಳಕು, ಮಾರುಕಟ್ಟೆ, ಸಾರಿಗೆ, ಶಾಲೆ, ವೈದ್ಯ ಇವೇ ಮುಂತಾದ ಸೌಕರ್ಯಗಳು: ಮತ್ತು ಪರಿಸರ. ಇವೆಲ್ಲವೂ ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಪರಿಮಿತಿಯೊಳಗೆ ಒದಗಿ ಬಂದರೆ ಅಂಥ ನಿವೇಶನ ಅವನಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಆಗುತ್ತದೆ.
ಸಾಮಗ್ರಿಗಳು
ಮೊದಲ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮನೆಕಟ್ಟಲು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳು ಕಲ್ಲು, ಮಣ್ಣು, ಮರಳು, ಇಟ್ಟಿಗೆ, ಜೇಡಿ, ಸುಣ್ಣ, ಮರ, ಬಿದಿರು, ಸೋಗೆ, ಹುಲ್ಲು, ಹಂಚು ಇತ್ಯಾದಿ. ಆದರೆ ಇಂದಿನ ಮನೆಗಳಿಗೆ ಬೇಕಾಗುವ ಮುಖ್ಯ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳೆಂದರೆ ಕಲ್ಲು, ಇಟ್ಟಿಗೆ, ಮರಳು, ಸಿಮೆಂಟ್, ಕಬ್ಬಿಣ, ಸುಣ್ಣ ಇತ್ಯಾದಿ. ಇವುಗಳ ಬಳಕೆಯಿಂದ ಮನೆಯನ್ನು ಭದ್ರವಾಗಿಯೂ ಶೀಘ್ರವಾಗಿಯೂ ನಾಜೂಕಾಗಿಯೂ ಕಟ್ಟಬಹುದು. ಈ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳು ಭೂರಿಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ ತಯಾರಾಗಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಮೊತ್ತದಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುತ್ತವೆ ಕೂಡ. ಹೀಗಾಗಿ ಮನೆಗಳ ಆಲೇಖ್ಯ ಹಾಗೂ ರಚನೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಆಂದೋಳನವೇ ಉಂಟಾಯಿತು. ಪ್ರಸಕ್ತ ಶತಮಾನದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಲಾದ ಭಿನ್ನಪ್ರರೂಪಗಳ ಮನೆಗಳನ್ನು ಹೋಲಿಸಿ ನೋಡಿದಾಗ ಆಧುನಿಕ ಮನೆಯೊಂದು ತನ್ನ ಪೂರ್ವಜನಿಂದ ಹೇಗೆ ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು. ಮಣ್ಣಿನ ಗೋಡೆಗಳು, ಗಾರೆ ಇಲ್ಲವೇ ಜೇಡಿಸಾರಣೆಗಳು, ಕರಿಮೆತ್ತಿದ ನೆಲ, ಹುಲ್ಲು ಮಡಲು ಇಲ್ಲವೇ ಹಂಚು ಹೊದೆಸಿದ ಮಾಡು ಇವೆ ಮುಂತಾದವು ಇಂದು ಅಚ್ಚುಕಟ್ಟಾದ ತಾರ್ಸಿ ಮಾಡಿನ ಸಿಮೆಂಟ್ ಕಾಂಕ್ರೀಟ್ ಮನೆಗಳಿಗೆ ಎಡೆಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿವೆ. ಮರಮುಟ್ಟುಗಳು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬಳಕೆ ಆಗುತ್ತಿದ್ದ ಮೊದಲಿನ ಮನೆಗಳು ಈಗ ಅಪರೂಪ. ಕಟ್ಟಡದ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳ ಬಳಕೆಯಲ್ಲೂ ಕಟ್ಟಡದ ಒಟ್ಟು ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲೂ ಅಂದಿನ ಭವ್ಯಗೃಹಗಳಲ್ಲಿ ತೋರಿಬರುವ ಭೂರಿ ವೈಪುಲ್ಯ-ಇದು ಸಾಮಗ್ರಿಗಳ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳಾವಕಾಶದ ಅಪವ್ಯಯ ಎನ್ನಿಸುವ ಮಟ್ಟದ್ದು-ಇಂದು ಮಾಯವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಅದೇ ರೀತಿ ಅಂದಿನ ಬಡವರ ಗುಹೆಗಳಂಥ ಗೂಡುಗಳೂ ಬಿಡಾರಗಳೂ ಇಂದು ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ರೂಪ ಮತ್ತು ಉಪಯುಕ್ತತೆ ಇರುವ ಮನೆಗಳಾಗಿವೆ. ದೇಶದ ಆರ್ಥಿಕ ಹವೆ ಬದಲಾದಂತೆ ಇವೆಲ್ಲ ಸಹಜವಾಗಿ ಒಡಮೂಡಿದ ವಿಕಾಸಗಳು. ಇಂದಿನ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಮರದ ಉಪಯೋಗ ಬಲು ಕಡಿಮೆ. ಬಾಗಿಲು ಕಿಟಕಿಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಸಾಧ್ಯವಾದರೆ ಮರದ ಉಪಯೋಗವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತಿರುವುದು ಇಂದಿನ ಪ್ರವೃತ್ತಿ. ಕಲ್ಲು, ಮಣ್ಣು, ಮರಳು ಮತ್ತು ಇಟ್ಟಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ಸರಿಸುಮಾರು ಅನಿರ್ಬಂಧಿತವಾಗಿ ದೊರೆಯುವ ವಸ್ತುಗಳು. ಆದರೆ ಸಿಮೆಂಟ್ ಮತ್ತು ಕಬ್ಬಿಣ ಹೀಗಲ್ಲ. ಅವು ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳಲ್ಲಿ ತಯಾರಾಗಿ ದೇಶದ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಕಡೆಗಳಿಗೆ ಪೂರೈಕೆ ಆಗಬೇಕಾದ ಸಾಮಗ್ರಿಗಳು. ಮನೆ, ರಸ್ತೆ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಟ್ಟಡಗಳು, ಕಟ್ಟೆ, ಕಾಲುವೆಗಳು ಇವೇ ಮುಂತಾದ ಕಾಮಗಾರಿಗಳು ದೇಶಾದ್ಯಂತ ರಭಸದಿಂದ ಸಾಗುತ್ತಿರುವಾಗ ಸಿಮೆಂಟ್ ಮತ್ತು ಕಬ್ಬಿಣದ ಪೂರೈಕೆಯಲ್ಲಿ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ಅಸಮರ್ಪಕತೆ ಪದೇ ಪದೇ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡು ಮನೆ ಕಟ್ಟಲು ಅಡ್ಡಿಯಾಗುತ್ತಿರುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಎಲ್ಲರ ಅನುಭವ. ಹೀಗಾಗಿ ಆಯಾ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲೇ ಸುಲಭವಾಗಿಯೂ ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿಯೂ ದೊರೆಯುವ ಮಣ್ಣು, ಕಲ್ಲು, ಇಟ್ಟಿಗೆ, ಮರಳು ಸುಣ್ಣ ಮುಂತಾದವನ್ನೇ ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ಅವಲಂಬಿಸಿ ಸುಭದ್ರ ಮನೆಗಳನ್ನು ಏಕೆ ರಚಿಸಬಾರದು ಎಂಬ ದಿಶೆಯಲ್ಲಿ ಗೃಹರಚನಕಾರರ ಚಿಂತನೆ ಹರಿಯುತ್ತಿದೆ. ಮನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಗೋಡೆ ಮಾಡು ಮುಂತಾದವನ್ನು ಮೊದಲೇ ಒಂದು ಆಲೇಖ್ಯಾನುಸಾರ ತಯಾರಿಸಿಕೊಂಡು ನಿವೇಶನದ ಮೇಲೆ ಕಟ್ಟುವ ಪೂರ್ವರಚಿತ (ಫ್ರೀಫ್ಯಾಬ್ರಿಕೇಟೆಡ್) ಮನೆಗಳು, ಆಧಾರಸ್ತಂಭಗಳನ್ನು ಅಡ್ಡ ತೊಲೆ ರಿಕಾಪು ದ್ವಾರಬಂಧ ಮುಂತಾದವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿ ಮನೆಯ ಕಂಕಾಲವನ್ನು ರಚಿಸಿ ಬಳಿಕ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಲಘುವಾಗಿ ಕಟ್ಟಿ ಮಾಡಿದ ಮನೆಗಳು ಇವೇ ಮುಂತಾದವು ಇಂದಿನ ನೂತನ ವಿಧಾನಗಳು.
ಉಪಯುಕ್ತತೆ
ವ್ಯಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಆತನ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಷ್ಟು ಮಟ್ಟಿನ ಏಕಾಂತವನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ನೆಲೆಯೇ ಮನೆ. ಹಜಾರ, ನಡುಮನೆ, ಕೋಣೆಗಳು, ಅಡುಗೆಮನೆ, ಶೌಚಗೃಹಗಳು, ಗೆರಾಜ್, ಕೊಟ್ಟಿಗೆ ಇವೆಲ್ಲವೂ ನಿವೇಶನದ ವಿನ್ಯಾಸವನ್ನೂ ಯಜಮಾನನ ಆವಶ್ಯಕತೆಯನ್ನೂ ಅವಲಂಬಿಸಿ ಮನೆ ಆಲೇಖ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಡಕವಾಗಿ ಅಳವಡಿಕೆ ಗೊಂಡಿರಬೇಕು. ವಾಯುಸಂಚಾರ ಸಲೀಸಾಗಿರುವಂತೆ, ಎಲ್ಲ ಕೊಠಡಿಗಳಿಗೂ ಬೆಳಕು ಸರಿಯಾಗಿ ಬೀಳುವಂತೆ ಮತ್ತು ಮನೆಯೊಳಗೆ ಪರಸ್ಪರ ಸಂಪರ್ಕ ಸುಲಭವಾಗಿರುವಂತೆ ಕಿಟಕಿ ಬಾಗಿಲುಗಳನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಬೇಕು. ಮಿತವ್ಯಯ ಸಾಧಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಒಳಮುಚ್ಚಿಗೆಯ ಎತ್ತರವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ಪ್ರವೃತ್ತಿ ಕೆಲವು ಕಡೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತಿದೆ. ತೀರ ಚಳಿಯೂರುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಯಶಃ ಇದು ಸರಿ ಎನ್ನಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಉಷ್ಣವಲಯದಲ್ಲಿ ಇರುವ, ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸೆಕೆಗೇ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿರುವ ಊರುಗಳಲ್ಲಿ ಒಳಮುಚ್ಚಿಗೆಯನ್ನು ಬಲು ಕೆಳಗಿರುವಂತೆ ಕಟ್ಟಿದರೆ ಕೊಠಡಿಯೊಳಗಿನ ವಾಯು ಗಾತ್ರ ಅಷ್ಟು ಕಡಿಮೆಯಾಗಿ ಸೆಕೆ ಅಸಹನೀಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಮನೆಯೊಳಗೆ ವಾಸಕ್ಕೆ ಆದಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಥಳವೂ ನಡಿಗೆಗೆ ಆದಷ್ಟು ಕಡಿಮೆ ಸ್ಥಳವೂ ಒದಗುವಂತೆ ಮನೆಯ ಆಲೇಖ್ಯವನ್ನು ರಚಿಸುವುದೊಂದು ಕೌಶಲ. ಗೋಡೆಗಳಿಗೆ ಗೂಡುಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸು ವಾಗ, ವಿಶಾಲವಾದ ನಡುಮನೆಯನ್ನು ವಿಭಾಗಿಸಬೇಕೆಂದು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಮರದ ತಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸುವಾಗ, ಮೇಜುಗಳನ್ನೂ ಆಸನಗಳನ್ನೂ ಹೊಂದಿಸುವಾಗ ಉಪಯುಕ್ತತೆಯನ್ನೂ ಸೌಂದರ್ಯಪ್ರಜ್ಞೆಯನ್ನೂ ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿರುವುದು ಸಾಧ್ಯ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಒಂದು ಗೂಡಿನ ಬಾಗಿಲನ್ನು ತೆರೆದು ಅದನ್ನು ಮೇಜಿನಂತೆ ಉಪಯೋಗಿಸಬಹುದು. ಮಡಿಕೆ ಮಡಿಕೆಯಾಗಿರುವ ತಡಿಕೆಯನ್ನು ನಡುಕೋಣೆಯ ವಿಭಾಗೀಕರಣಕ್ಕೆ ಬಳಸಿದರೆ ಅದರ ಉಪಯೋಗ ಬೇಡವಾದಾಗ ಇದನ್ನು ಮಡಿಸಿ ಅಡಕವಾಗಿ ಒಂದು ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ಪೇರಿಡಬಹುದು. ಸಾರಾಂಶವಿಷ್ಟೆ. ಒಂದು ಆಧುನಿಕ ಮನೆಯ ಒಂದೊಂದು ಬಿಡಿರಚನೆಯೂ ಉಪಯುಕ್ತತೆಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ ಇರುತ್ತದೆ.
ಸೌಂದರ್ಯ
ಮನೆ ಯಜಮಾನನ ಕಲಾದೃಷ್ಟಿಯ ಪ್ರಕಟಿತರೂಪ ಮನೆ ಆಗಿರಬೇಕು. ಉಪಯುಕ್ತತೆಯೊಂದಿಗೆ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಸಮರಸವಾಗಿ ಹೊಂದಿಸಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಮಿತವ್ಯಯದಿಂದಲೇ ಮನೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟುವುದು ಸಾಧ್ಯ. ಆದರೆ ಇಲ್ಲೆಲ್ಲ ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಮನೆಯ ಯಜಮಾನನಿಗೆ ಉಪಯುಕ್ತತೆಯನ್ನು ಕುರಿತಾಗಲೀ ಸೌಂದರ್ಯವನ್ನು ಕುರಿತಾಗಲೀ ಸ್ಪಷ್ಟಭಾವನೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ನೋಡಿದ ಹತ್ತು ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಅವನು ಹತ್ತು ಗುಣಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಹತ್ತು ದೋಷಗಳನ್ನು ಕಂಡಿರುತ್ತಾನೆ. ಈ ದೋಷಗಳನ್ನು ಕಳೆದು ಗುಣಗಳನ್ನು ಸುಸಂಗತವಾಗಿ ಮೇಳೈಸಿ ತನ್ನ ದೃಷ್ಟಿಗೆ ಅನುಸಾರವಾದ ಮನೆ ಹೇಗಿರಬೇಕು ಎಂಬ ಖಚಿತ ನಿರ್ದೇಶನ ನೀಡುವಲ್ಲಿ ಆತ ಸೋಲುತ್ತಾನೆ. ಇಂಥ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ತಜ್ಞ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿಯ ಹಾಗೂ ಎಂಜಿನಿಯರನ ಮೊರೆ ಹೋಗುವುದೇ ಸರ್ವ ಶ್ರೇಯಸ್ಕರ. ಮೇಲುನೋಟಕ್ಕೆ ಇದು ದುಬಾರಿಯ ದಾರಿ ಅನ್ನಿಸಬಹುದು. ಆದರೆ ಮನೆ ಕಟ್ಟಿ ಮುಗಿಯುವ ವೇಳೆಗೆ ದಕ್ಷ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿಯ ಆಲೇಖ್ಯದಿಂದ ಸಾಧಿತವಾಗುವ ಮಿತವ್ಯಯ, ಉಪಯುಕ್ತತೆ ಹಾಗೂ ಸೌಂದರ್ಯ ವರ್ಧನೆ ಈ ನಿರ್ಧಾರ ಎಷ್ಟು ಸಮರ್ಪಕ ಎಂಬುದನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸದಿರವು. ಒಂದು ಉಪಯುಕ್ತ ಮನೆ ಸೌಂದರ್ಯಪೂರಿತವಾಗಿಯೂ ಇರಬಲ್ಲದು. ಮತ್ತು ವಿಲೋಮವಾಗಿ, ಒಂದು ಸುಂದರ ಮನೆ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಿಯೂ ಇರಬಲ್ಲುದು ಎಂಬುದನ್ನು ಮನೆ ಮಾಲೀಕರು ಮನಗಾಣಬೇಕು. ಮನೆಯ ಸುತ್ತಲೂ ಇರುವ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಹೂ ಮತ್ತು ತರಕಾರಿ ತೋಟಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸುವುದರಿಂದ ಮನೆಯ ಒಟ್ಟಂದ ವೃದ್ಧಿ ಆಗುತ್ತದೆ; ಅಲ್ಲದೆ ಈ ಹವ್ಯಾಸ ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಸ್ವಯಂಪೂರ್ಣವಾಗಿಯೂ ಇರುತ್ತದೆ.
ಕುಂಡಸಸ್ಯಗಳು
ಪೆಟ್ಟಿಗೆ ತರಕಾರಿಗಳು ಮುಂತಾದವು ಲಭ್ಯಜಾಗವನ್ನು ಯಜಮಾನನ ಅಭಿರುಚಿಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ ಬೆಳೆಸಬಹುದಾದ ಉಪಯುಕ್ತ ಪರಿಕರಗಳು.
ಭದ್ರತೆ
ಪರಿಸರದ ಭೌತಸನ್ನಿವೇಶದ ಜೊತೆಗೆ ಯಜಮಾನನ ವಿಶಿಷ್ಟವೃತ್ತಿ ಇಲ್ಲವೇ ಅಂತಸ್ತು ಸಹ ಭದ್ರತೆಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವಿಗಳು. ಜವುಗು ಪ್ರದೇಶಗಳು, ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ನೆರೆನೀರು ಮಗಚುವ ಸಂಭಾವ್ಯತೆಯ ನಿವೇಶನಗಳು, ಭೂಕಂಪ ಪೀಡಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳು, ನೆಲ ನಡುಗಿಸುವ ರೈಲು ಮುಂತಾದ ಭಾರೀ ವಾಹನ ಮಾರ್ಗಗಳ ಸಮೀಪದ ಜಾಗಗಳು, ನೆಲದ ವಿನ್ಯಾಸ (ಏರಿಳಿತಗಳು, ಕಮರಿಗಳು ಇತ್ಯಾದಿ), ಮಳೆಗಾಲ ಬಿಸಿಲು ತೀವ್ರವಾಗಿರುವ ನಗರಗಳು ಇವೇ ಮುಂತಾದವು ಪರಿಸರದ ಭೌತಸನ್ನಿವೇಶಗಳನ್ನು ರಚಿಸುತ್ತವೆ. ಇಂಥಲ್ಲಿ ಮನೆಯ ಪಾಯ ಗೋಡೆಗಳ ಗಾತ್ರ, ಕಕ್ಕಟ್ಟುಗಳ ಭದ್ರತೆ ಮುಂತಾದವನ್ನು ಯೋಗ್ಯವಾಗಿ ನಿರ್ಧರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಗೃಹನಿರ್ಮಾಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು
ಮನೆಗಳನ್ನೋ ಹಲವಾರು ಉಪ್ಪರಿಗೆಗಳ ವಠಾರಗಳನ್ನೋ ಸಾಮೂಹಿಕವಾಗಿ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಆಲೇಖ್ಯಾನುಸಾರ ಕೇಂದ್ರೀಯ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿಸಿ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಆರ್ಥಿಕವರ್ಗಗಳ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಅವನ್ನು ಮಾರಲು ಏರ್ಪಾಡುಗೊಂಡ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿವು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳಿವೆ, ಖಾಸಗಿ ಸಂಘಗಳಿವೆ, ಅಲ್ಲದೆ ಸರ್ಕಾರದ ವತಿಯಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಗರಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಮಂಡಳಿಗಳು (ಟ್ರಸ್ಟ್‌ ಬೋರ್ಡ್) ಸಹ ಇವೆ. ಇಂಥವುಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಗೃಹನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಲು ಬಯಸುವ ಮಾಲೀಕರಿಗೆ ಸಾಲವನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಈ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಹೆಸರಿಸಬಹುದು. ಇವುಗಳ ಉದ್ದೇಶವೆಂದರೆ ಜನರಿಗೆ ಮಿತಬೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಯೋಗ್ಯ ಮನೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದು; ಮತ್ತು ಅದರೊಂದಿಗೆ ನಗರದ ವಿಸ್ತರಣೆಯನ್ನು ಕ್ರಮಬದ್ಧವಾಗಿ ಮಾಡುವುದು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹಳ್ಳಿ ಪಟ್ಟಣಗಳಿಂದ ತೊಡಗಿ ಮಹಾನಗರಗಳ ವರೆಗೂ ಈ ರೀತಿ ತಯಾರಾದ ಗೃಹಸಮುದಾಯಗಳನ್ನು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನೋಡಬಹುದು. ಚಂಡೀಗಡದಲ್ಲಿ ಆಧುನಿಕ ನಗರವೊಂದನ್ನೇ ಕೇಂದ್ರೀಯವಾಗಿ ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಂಡು ಆಲೇಖ್ಯವನ್ನು ತಯಾರಿಸಿ ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮನೆಯ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಮತ್ತು ರಚನೆ ನಿರಂತರ ವಿಮರ್ಶೆ, ಪ್ರಯೋಗ ಮತ್ತು ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಒಳಗಾಗಿರುವ ಅಂಶಗಳು. ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ/ಗೃಹ}} [[ವರ್ಗ:ಸಮಾಜ ವರ್ಗ:ಜೀವನ
ಭದ್ರ
ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ, ಭದ್ರ ಎಂಬ ಪದವು ಬಹು ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. — ಕುಬೇರನ ಹೆಂಡತಿ, ಚಂದ್ರನ ಮಗಳು, ಕೃಷ್ಣನ ಹೆಂಡತಿ, ಕೃಷ್ಣನ ಸಹೋದರಿ ಮತ್ತು ಬಲಭದ್ರ ಪರ್ವತ ಮತ್ತು ದುರ್ಗಾ ದೇವಿಯ ಸಹವರ್ತಿ(ಅಷ್ಟನಾಯಕ) ಇತ್ಯಾದಿ.
ಚಂದ್ರನ ಮಗಳು
ಮತ್ತೊಂದು ಮಾಹಿತಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಭದ್ರ ಚಂದ್ರನ ಮಗಳು ಮತ್ತು ಉತತ್ಯ ಎಂಬ ಋಷಿಯನ್ನು ವಿವಾಹವಾದಳು. ಹಿಂದೆ ಅವಳನ್ನು ಮೋಹಿಸಿದ್ದ ವರುಣ ದೇವ ಅವಳನ್ನು ಉತತ್ಯನ ಆಶ್ರಮದಿಂದ ಕರೆದೊಯ್ದನು ಮತ್ತು ಅವಳನ್ನು ಮರಳಿ ಕರೆತರಲು ಕಳುಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಾರದನಿಗೆ ಅವಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಕೊಡಲಿಲ್ಲ. ಉತತ್ಯನು ಬಹಳ ಕೋಪಗೊಂಡು ಸಮುದ್ರವನ್ನೆಲ್ಲಾ ಕುಡಿದನು, ಆದರೂ ವರುಣ ಅವಳನ್ನು ಬಿಡಲಿಲ್ಲ. ಉತತ್ಯನ ಅಪೇಕ್ಷೆಯಂತೆ ವರುಣನ ಸರೋವರವು ಬತ್ತಿಹೋಯಿತು ಮತ್ತು ಸಾಗರವು ಮುಳುಗಿತು. ನಂತರ ಸಂತನು ದೇಶಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ನದಿಗೆ ತನ್ನನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದನು: -- ''ಸರಸ್ವತಿ, ಮರುಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಕಣ್ಮರೆಯಾಗಲಿ, ಮತ್ತು ಅವರಿಂದ ನಿರ್ಜನವಾದ ಈ ಭೂಮಿ ಅಶುದ್ಧವಾಗಲಿ. ದೇಶವು ಬತ್ತಿಹೋದ ನಂತರ, ವರುಣನು ತನ್ನನ್ನು ಉತತ್ಯನಿಗೆ ಸಲ್ಲಿಸಿ ಭದ್ರಳನ್ನು ಮರಳಿ ತಂದನು. ಋಷಿಯು ಅವಳನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯಲು ಸಂತೋಷಪಟ್ಟನು ಮತ್ತು ಜಗತ್ತು ಮತ್ತು ವರುಣ ಇಬ್ಬರನ್ನೂ ಅವರ ದುಃಖದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದನು''.
ಕೃಷ್ಣನ ಹೆಂಡತಿ
ಭಾಗವತ ಪುರಾಣದ ಪ್ರಕಾರ ಕೃಷ್ಣನ ( ಹಿಂದೂ ದೇವರು) ಎಂಟು ಪ್ರಮುಖ ರಾಣಿ-ಪತ್ನಿಯರಲ್ಲಿ ( ಅಷ್ಟಭಾರ್ಯರಲ್ಲಿ) ಭದ್ರಾ ಕೂಡ ಒಬ್ಬಳು. ಆಕೆಯನ್ನು ಭಗವತ್ ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣನ ಎಂಟನೇ ಹೆಂಡತಿ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಅವನ ಅಡ್ಡ ಸೋದರಸಂಬಂಧಿ (ಅವಳ ತಾಯಿ ಅವನ ತಂದೆಯ ಸಹೋದರಿ) ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. ವಿಷ್ಣು ಪುರಾಣ ಮತ್ತು ಹರಿವಂಶವು ಅವಳನ್ನು 'ಧೃಷ್ಟಕೇತುವಿನ ಮಗಳು' ಅಥವಾ 'ಕೇಕೆಯ ರಾಜಕುಮಾರಿ' ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ.
ವ್ಯೂಷಿತಾಸ್ವನ ಪತ್ನಿ
ಕಕ್ಷಿವತ್‌ನ ಮಗಳಾದ ಭದ್ರ ( ಅಥವಾ ವಾದ್ರಾ), ಪುರು ರಾಜ ವ್ಯುಷಿತಾಸ್ವನ ಹೆಂಡತಿ. ತನ್ನ ಪತಿಯು ಮರಣಹೊಂದಿದಾಗ ಅವಳು ಸಾಯುವ ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದಳು. ಆದರೆ ಆ ಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಒಂದು ನಿರಾಕಾರ ಧ್ವನಿಯು ಚಂದ್ರನ ಎಂಟು ಮತ್ತು ಹದಿನಾಲ್ಕನೆಯ ದಿನದಂದು ತನ್ನ ಪತಿಯ ಶವದೊಂದಿಗೆ ಸಂಭೋಗಿಸಲು ಹೇಳಿತು. ಅವಳು ಋತುಮತಿ ಸ್ನಾನದ ಬಳಿಕ ಮೇಲಿನ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಂತೆ ಶವದೊಂದಿಗೆ ಸಂಭೋಗಿಸಿದಳು. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಏಳು ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳು ಜನಿಸಿದರು - ನಾಲ್ವರು ಮಾದ್ರರು ಮತ್ತು ಮೂವರು ಸಾಲ್ವಾಗಳು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ದೇವತೆಗಳು ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ
ಕೋಟಿ ಇಂಕ್.
ಕೋಟಿ ಇಂಕ್ ೧೯೦೪ ರಲ್ಲಿ ಫ್ರಾಂಕೋಯಿಸ್ ಕೋಟಿ ಅವರಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಫ್ರೆಂಚ್-ಅಮೇರಿಕನ್ ಬಹುರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸೌಂದರ್ಯ ಕಂಪನಿಯಾಗಿದೆ. ಅದರ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆಗಳೊಂದಿಗೆ, ಇದು ಸುಗಂಧ ದ್ರವ್ಯಗಳು, ಸೌಂದರ್ಯವರ್ಧಕಗಳು, ಚರ್ಮದ ಆರೈಕೆ, ಉಗುರು ಆರೈಕೆ ಮತ್ತು ವೃತ್ತಿಪರ ಮತ್ತು ಚಿಲ್ಲರೆ ಕೂದಲ ರಕ್ಷಣೆಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುತ್ತದೆ, ತಯಾರಿಸುತ್ತದೆ, ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ವಿತರಿಸುತ್ತದೆ. ಕೋಟಿ ೨೦೧೮ ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಸುಮಾರು ೭೭ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.
ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್ ಅವಲೋಕನ
ಕಂಪನಿಯು ೨೦೧೮ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ೪೬ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸರಿಸುಮಾರು ೨೦,೦೦೦ ಪೂರ್ಣ ಸಮಯದ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಕೋಟಿಯ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಕಚೇರಿಗಳು ಲಂಡನ್‌ನಲ್ಲಿವೆ. ಗ್ರಾಹಕ ಸೌಂದರ್ಯ, ಐಷಾರಾಮಿ ಮತ್ತು ವೃತ್ತಿಪರ ಸೌಂದರ್ಯ ವಿಭಾಗಗಳು ಕ್ರಮವಾಗಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ನಗರ, ಪ್ಯಾರಿಸ್ ಮತ್ತು ಜಿನೀವಾದಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಪೀಟರ್ ಹಾರ್ಫ್ ಕೋಟಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಪಿಯರೆ ಲಾಬಿಸ್ ಅವರು ಕೋಟಿಯ ಸಿ‌ಇ‌ಒ ಆಗಿದ್ದರು, ಆದರೆ ಜೂನ್ ೧, ೨೦೨೦ ರಂದು ಅವರನ್ನು ಹಾರ್ಫ್ ಅವರು ಬದಲಾಯಿಸಿದರು. ಪಿಯರೆ-ಆಂಡ್ರೆ ಟೆರಿಸ್ಸೆ ೨೦೧೯ ಜನವರಿಯಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ಹಣಕಾಸು ಅಧಿಕಾರಿಯಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡರು. ಜುಲೈ ೨೦೨೦ ರಲ್ಲಿ, ಸ್ಯೂ ಯೂಸೆಫ್ ನಬಿ ಕಂಪನಿಯ ಹೊಸ ಮುಖ್ಯ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಧಿಕಾರಿಯಾಗುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಹಿಂದೆ ಎಲ್ ಓರಿಯಲ್ ನ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ನಬಿ, ಅದೇ ವರ್ಷ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಿದ್ದಾರೆ.
ಜೆ‌ಎಬಿ ಹೋಲ್ಡಿಂಗ್ ಕಂಪನಿಯು ಕೋಟಿಯ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಷೇರುದಾರರಾಗಿದ್ದು, ೬೦ ಪ್ರತಿಶತ ಪಾಲನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಬ್ರಾಂಡ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಉತ್ಪನ್ನಗಳು
ಕೋಟಿ ೨೦೧೮ ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಸರಿಸುಮಾರು ೭೭ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು ಹಲವಾರು ಇತರ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳೊಂದಿಗೆ ಪಾಲುದಾರಿಕೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಅವುಗಳೆಂದರೆ:
ಕೋಟಿ ೨೦೧೭ ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ೨೦೧೮ ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕ್ರಮವಾಗಿ ನೈಸ್ ಮತ್ತು ಸುಲಭ ಕೂದಲು ಬಣ್ಣ ಉತ್ಪನ್ನವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಕವರ್ ಗರ್ಲ್‌ ಮತ್ತು ಕ್ಲೈರೊಲ್  ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳನ್ನು ಮರುಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಮರುಪ್ರಾರಂಭಗಳು ಹೊಸ ಸಂದೇಶ ಕಳುಹಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಉತ್ಪನ್ನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು, ವೈವಿಧ್ಯತೆಗೆ ಒತ್ತು ನೀಡಲಾಯಿತು. ಕಂಪನಿಯು ೨೦೧೮ ರಲ್ಲಿ ಮ್ಯಾಕ್ಸ್ ಫ್ಯಾಕ್ಟರ್ ಅನ್ನು ಮರುಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು.
೧೯೦೦-೧೯೨೦
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/7/7e/Coty_Taponier.png/170px-Coty_Taponier.png|right|thumb| ೧೯೨೬ ರಲ್ಲಿ ಫ್ರಾಂಕೋಯಿಸ್ ಕೋಟಿ ಕೋಟಿಯನ್ನು ೧೯೦೪ ರಲ್ಲಿ ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಫ್ರಾಂಕೋಯಿಸ್ ಕೋಟಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ನ ಮೊದಲ ಸುಗಂಧ, ಲಾ ರೋಸ್ ಜಾಕ್ವೆಮಿನೋಟ್ ಅನ್ನು ಅದೇ ವರ್ಷ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಕಾರಟ್ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ ಬಾಟಲಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ಯಾಕ್ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಎಲ್ ಓರಿಯಲ್ ಅನ್ನು ೧೯೦೫ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು; ದಿ ವೀಕ್ ಪ್ರಕಾರ, ಸುಗಂಧ ದ್ರವ್ಯವು "ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನಾದ್ಯಂತ ವ್ಯಾಪಕವಾದ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು" ಮತ್ತು "ಉತ್ತಮ ಆದರೆ ಕೈಗೆಟುಕುವ ಸುಗಂಧದ ಮೊದಲ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಮೇಲ್ವರ್ಗದವರಿಗೆ ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ಶ್ರೀಮಂತರಿಗೆ ಇಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ, ಪರಿಮಳವನ್ನು ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವ ವಿಧಾನವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುತ್ತದೆ". ಅದರ ಆರಂಭಿಕ ಯಶಸ್ಸಿನ ನಂತರ, ಕೋಟಿ ತನ್ನ ಮೊದಲ ಅಂಗಡಿಯನ್ನು ೧೯೦೮ ರಲ್ಲಿ ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನ ಪ್ಲೇಸ್ ವೆಂಡೋಮ್‌ನಲ್ಲಿ ತೆರೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ, ಕೋಟಿಯು ಫ್ರೆಂಚ್ ಗ್ಲಾಸ್ ಡಿಸೈನರ್ ರೆನೆ ಲಾಲಿಕ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಕಸ್ಟಮ್ ಸುಗಂಧ ಬಾಟಲಿಗಳು, ಲೇಬಲ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಪ್ಯಾಕೇಜಿಂಗ್ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ರಚಿಸಲು ಸಹಯೋಗವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು, ಸಾಮೂಹಿಕ-ಉತ್ಪಾದಿತ ಸುಗಂಧ ಪ್ಯಾಕೇಜಿಂಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಆಡಳಿತ ಮತ್ತು ಸುಗಂಧ ಉತ್ಪಾದನೆಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಕೋಟಿ ೧೯೧೦ ರ ದಶಕದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನ ಉಪನಗರಗಳಲ್ಲಿ "ಸುಗಂಧ ನಗರ" ವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು; ಸೈಟ್ ಮಹಿಳಾ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳ ಆರಂಭಿಕ ವ್ಯಾಪಾರ ಬೆಂಬಲಿಗರಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳ ಆರೈಕೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಯೋಜನಗಳನ್ನು ನೀಡಿತು.
೧೯೩೦-೧೯೯೦
ಫ್ರಾಂಕೋಯಿಸ್ ಕೋಟಿ ೧೯೩೪ ರಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು; ಅವರ ಕುಟುಂಬವು ಕಂಪನಿಯ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿತು ಮತ್ತು ೧೯೬೦ ರವರೆಗೆ ಮಂಡಳಿಯ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿತು. link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/a3/Coty_-_Building_Charm_Center-New_York_World%27s_Fair_1939-1940_%28cropped%29.jpg/220px-Coty_-_Building_Charm_Center-New_York_World%27s_Fair_1939-1940_%28cropped%29.jpg|thumb| ೧೯೩೯ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ವರ್ಲ್ಡ್ಸ್ ಫೇರ್‌ನಲ್ಲಿ ಕೋಟಿ ಪೆವಿಲಿಯನ್. ಕೋಟಿಯ ಏರ್ ಸ್ಪನ್ ಫೇಸ್ ಪೌಡರ್ ಅನ್ನು ೧೯೩೫ ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಪುಡಿಯನ್ನು "ಸಾರ್ವಕಾಲಿಕ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸೌಂದರ್ಯವರ್ಧಕ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಲ್ಲಿ" ಒಂದೆಂದು ರಿಯಲ್ ಸಿಂಪಲ್ ವಿವರಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬದಲಾಗದೆ ಉಳಿದಿದೆ.
೧೯೪೦ ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ, ಕೋಟಿ ಅಮೆರಿಕನ್ ಫ್ಯಾಷನ್ ಉದ್ಯಮದ ಪ್ರಮುಖ ಬೆಂಬಲಿಗರಾದರು, ಉದಯೋನ್ಮುಖ ಅಮೆರಿಕನ್ ಫ್ಯಾಷನ್ ವಿನ್ಯಾಸಕರನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಮತ್ತು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಕೋಟಿ ಅಮೇರಿಕನ್ ಫ್ಯಾಶನ್ ಕ್ರಿಟಿಕ್ಸ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಕೋಟಿ ೧೯೮೫ ರಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿತು.
ಕೋಟಿ ೧೯೫೫ ರಲ್ಲಿ ಕೋಟಿ ೨೪ ಬಿಡುಗಡೆಯೊಂದಿಗೆ ಅಮೇರಿಕನ್ ಲಿಪ್ಸ್ಟಿಕ್ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಆಟಗಾರರಾದರು. ೧೯೬೦ ರ ದಶಕದ ವೇಳೆಗೆ, ಕೋಟಿಯು ಪ್ರಮುಖ ಸುಗಂಧ ತಯಾರಕ ಮತ್ತು ಮಾರಾಟಗಾರರಾದರು ಮತ್ತು ಯುಎಸ್ ನಲ್ಲಿನ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಸುಗಂಧ ಕಂಪನಿಯಾಗಿದೆ. ಇದು ೧೯೬೩ ರಲ್ಲಿ ಕಂಪನಿಯನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ಫಿಜರ್‌ನ ಗಮನವನ್ನು ಸೆಳೆಯಿತು.
೨೦೦೦ ರು
೨೦೦೦ ರ ದಶಕದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಕಂಪನಿಯು ಡೇವಿಡ್ ಬೆಕ್ಹ್ಯಾಮ್, ಸೆಲಿನ್ ಡಿಯೋನ್, ಜೆನ್ನಿಫರ್ ಲೋಪೆಜ್, ಮೇರಿ-ಕೇಟ್ ಮತ್ತು ಆಶ್ಲೇ ಓಲ್ಸೆನ್, ಸಾರಾ ಜೆಸ್ಸಿಕಾ ಪಾರ್ಕರ್ ಮತ್ತು ಶಾನಿಯಾ ಟ್ವೈನ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧ-ಅನುಮೋದಿತ ಸುಗಂಧ ದ್ರವ್ಯಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವತ್ತ ಗಮನಹರಿಸಿತು. ಕೋಟಿ ತನ್ನ ಐಷಾರಾಮಿ ಸುಗಂಧ ದ್ರವ್ಯಗಳ ಬಂಡವಾಳವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿತು. ಇದು ೨೦೦೩ ಫ್ಯಾಶನ್ ಡಿಸೈನರ್ ಮಾರ್ಕ್ ಜೇಕಬ್ಸ್‌ಗೆ ಸುಗಂಧ ಪರವಾನಗಿಯನ್ನು ಖರೀದಿಸಿತು. ೨೦೦೪–೨೦೦೫ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕಂಪನಿಯ ಆದಾಯವು $೧.೯ ಶತಕೋಟಿಯಿಂದ $೨.೧ ಶತಕೋಟಿಗೆ ಏರಿತು.
೨೦೦೫ ರಲ್ಲಿ, ಕೋಟಿ ಯುನಿಲಿವರ್‌ನಿಂದ ಕ್ಯಾಲ್ವಿನ್ ಕ್ಲೈನ್, ಸೆರುಟಿ, ಕ್ಲೋಯೆ, ಲಾಗರ್‌ಫೆಲ್ಡ್ ಮತ್ತು ವೆರಾ ವಾಂಗ್‌ಗೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಪರವಾನಗಿಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದರು. ಅಡಿಡಾಸ್, ಡೇವಿಡ್‌ಆಫ್ ಮತ್ತು ಜೆ‌ಒ‌ಒ‌ಪಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಪೋರ್ಟ್‌ಫೋಲಿಯೊ ಪರವಾನಗಿಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಈ ಹೊಸ ಸ್ವಾಧೀನಗಳು, ಕೋಟಿಯನ್ನು ಅತಿದೊಡ್ಡ ಜಾಗತಿಕ ಸುಗಂಧ ತಯಾರಕರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿತು.
೨೦೧೦ ರ ದಶಕ
೨೦೧೦ ರಲ್ಲಿ, ಕೋಟಿ ನೇಲ್ ಪಾಲಿಷ್ ತಯಾರಕ ಒ‌ಪಿ‌ಐ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದರು. ಜೊತೆಗೆ ತ್ವಚೆಯ ಆರೈಕೆಯ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಕಾರ್ಲೈಲ್ ಗ್ರೂಪ್‌ನಿಂದ ಖರೀದಿಸಿದರು. ಕಂಪನಿಯು ಪ್ರಾಡಾದ ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆಯಾದ ಮಿಯು ಮಿಯು ಜೊತೆಗೆ ಪರವಾನಗಿ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಸಹ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿತು.
ಕೋಟಿ ಜೂನ್ ೨೦೧೨ ರಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಲು ಅರ್ಜಿ ಸಲ್ಲಿಸಿತು ಮತ್ತು ಒಂದು ವರ್ಷದ ನಂತರ ಅದರ ಆರಂಭಿಕ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕೊಡುಗೆ (ಐಪಿಒ) ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು $೧ ಬಿಲಿಯನ್ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿತು. ೨೦೧೩ ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಐ‌ಪಿ‌ಒ, ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಯುಎಸ್ ನಲ್ಲಿ ಮೂರನೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡದಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಮೈಕೆಲ್ ಕಾರ್ಸ್ ನಂತರ ಅಂತಿಮ ಸರಕುಗಳ ಕಂಪನಿಯಿಂದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡದಾಗಿದೆ. ಸಿ‌ಎನ್‌ಎನ್‌ಮನಿ ಈ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು "ಗ್ರಾಹಕ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಕಂಪನಿಗೆ ಯುಎಸ್-ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಲಾದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಐ‌ಪಿ‌ಒ" ಎಂದು ವಿವರಿಸಿದೆ. ಕೋಟಿ ೨೦೧೪ ರಲ್ಲಿ ಬೌರ್ಜೋಯಿಸ್ ಅನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು.
೨೦೧೫–೨೦೧೬ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಕ್ಲೈರೊಲ್, ಕವರ್‌ಗರ್ಲ್, ಗುಸ್ಸಿ, ಹ್ಯೂಗೋ ಬಾಸ್, ಲಾಕೋಸ್ಟ್, ಮ್ಯಾಕ್ಸ್ ಫ್ಯಾಕ್ಟರ್ ಮತ್ತು ವೆಲ್ಲಾ ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರಾಕ್ಟರ್ & ಗ್ಯಾಂಬಲ್ (ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಗ್ಯಾಲೇರಿಯಾ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ) ನಿಂದ ಕೋಟಿ ೪೧ ಸೌಂದರ್ಯ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ರಿವರ್ಸ್ ಮೋರಿಸ್ ಟ್ರಸ್ಟ್ ಆಗಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡ ಒಪ್ಪಂದವು ಕೋಟಿಯನ್ನು ಸೌಂದರ್ಯವರ್ಧಕಗಳ ಮೂರನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಜಾಗತಿಕ ಮಾರಾಟಗಾರನನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿತು. ಕೋಟಿ ೨೦೧೫ ರಲ್ಲಿ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸಂಸ್ಥೆ ಬೀಮ್ಲಿಯನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಇದು ೨೦೨೦ ರಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ಕಂಪನಿಯು ೨೦೧೬ ರಲ್ಲಿ ಟಿಫಾನಿ & ಕಂ. ಜೊತೆಗೆ ಪರವಾನಗಿ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಂಡಿತು. ೨೦೧೬–೨೦೧೭ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಕೋಟಿ ಹೈಪರ್‌ಮಾರ್ಕಾಸ್‌ನ (ಈಗ ಹೈಪೇರಾ ಫಾರ್ಮಾ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.) ಸೌಂದರ್ಯ ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಆರೈಕೆ ವ್ಯವಹಾರ, ಜಿ‌ಎಚ್‌ಡಿ ಅನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ಪೀರ್ ಟು ಪೀರ್ ಡಿಜಿಟಲ್ ಬ್ಯೂಟಿ ಕಂಪನಿ ಯೂನಿಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಹುಪಾಲು ಪಾಲುದಾರರಾದರು. ಜನವರಿ ೨೦೧೭ ರಲ್ಲಿ ಕೋಟಿ ೬೦ ಪ್ರತಿಶತ ಪಾಲನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದಾಗ ಯೂನಿಕ್ ಸರಿಸುಮಾರು ೮೦,೦೦೦ ಮಾರಾಟಗಾರರನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಡಿಸೆಂಬರ್ ವೇಳೆಗೆ ೨೩೦,೦೦೦ ಮಾರಾಟಗಾರರನ್ನು ಮೀರಿಸಿದರು. ೨೦೧೯ ರ ಆಗಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಯೂನಿಕ್ ಜೊತೆಗಿನ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಕಡಿತಗೊಳಿಸುವುದಾಗಿ ಕೋಟಿ ಘೋಷಿಸಿದರು, ಯೂನಿಕ್ ಕೋಟಿ ಒಡೆತನದ ಇತರ ವ್ಯವಹಾರಗಳಿಗಿಂತ "ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ" ಮತ್ತು ಯುನಿಕ್‌ನಲ್ಲಿನ ತನ್ನ ೬೦% ಪಾಲನ್ನು ಅದರ ಸಂಸ್ಥಾಪಕರಿಗೆ ಮರಳಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಿದೆ.
ಕೋಟಿ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೧೭ ರಲ್ಲಿ ಬರ್ಬೆರಿಯ ಸೌಂದರ್ಯವರ್ಧಕಗಳು ಮತ್ತು ಸುಗಂಧ ಬ್ರಾಂಡ್‌ಗಳಿಗೆ ಪರವಾನಗಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡರು. ಜುಲೈನಲ್ಲಿ, ಕೋಟಿ ತ್ವಚೆಯ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಟಿಮಾಲ್ ಗೆ ಸೇರಿಸಿದರು ಮತ್ತು ವೇದಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಇತರ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿದರು.
ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೧೭ ರಲ್ಲಿ, ಯುರೋಪಿಯನ್ ಯೂನಿಯನ್‌ನ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಕೋರ್ಟ್ ಆಫ್ ಜಸ್ಟಿಸ್‌ನ ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಅಮೆಜಾನ್ ಮೂಲಕ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡದಂತೆ ಜರ್ಮನ್ ವಿತರಕ ಪರ್ಫಮೆರಿ ಅಕ್ಜೆಂಟೆಯನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸುವ ಮೂಲಕ ಕೋಟಿ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಐಷಾರಾಮಿ ಬ್ರಾಂಡ್‌ಗಳು ವಿತರಕರನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವುದನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಲು ಅನುಮತಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ತೀರ್ಪು ನೀಡಿತು. ಮೂರನೇ ಪಕ್ಷದ ವೇದಿಕೆಗಳು. ಹಿಂದೆ, ನ್ಯಾಯಾಂಗದ ಮೇಲಿನ ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಹೌಸ್ ಕಮಿಟಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಕೋಟಿ ಸ್ಟಾಪ್ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಪೈರಸಿ ಆಕ್ಟ್ ಅನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿದರು, ೨೦೧೧ ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಹಕ್ಕುಸ್ವಾಮ್ಯ ಉಲ್ಲಂಘನೆ ಮತ್ತು ನಕಲಿ ಸರಕು ಸಾಗಣೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಯುಎಸ್ ಕಾನೂನು ಜಾರಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಪರಿಚಯಿಸಲಾಯಿತು. ]
ಕೋಟಿ ಅಮೆಜಾನ್ ಎಕೋ ಶೋಗಾಗಿ "ಲೆಟ್ಸ್ ಗೆಟ್ ರೆಡಿ" ಅನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದರು, ಇದು ಅಮೆಜಾನ್ ಎಕೋ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಭಾಗವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಅಮೆಜಾನ್‌ನ ವರ್ಚುವಲ್ ಅಸಿಸ್ಟೆಂಟ್ ಅಲೆಕ್ಸಾ ಸುತ್ತಲೂ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ ೨೦೧೮ ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ನೋಟ ಮತ್ತು ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸುತ್ತದೆ, ಇದನ್ನು ಶಾಪಿಂಗ್ ಕಾರ್ಟ್‌ಗಳಿಗೆ ಸೇರಿಸಬಹುದು. ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ, ಕೋಟಿ ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆಯ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿದ ಆರಂಭಿಕ ವೇಗವರ್ಧಕವನ್ನು ರಚಿಸಿದರು.
ಕಂಪನಿಯು ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೧೮ ರಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾಲೇರಿಯಾಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸಾಲವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಸಾಲದ ಮರುಹಣಕಾಸನ್ನು ಮಾಡಿತು.
ಡಿಸೆಂಬರ್ ೧, ೨೦೨೦ ರಂದು, ಕೋಟಿಯು ವೆಲ್ಲಾ, ಕ್ಲೈರೊಲ್, ಒಪಿಐ ಮತ್ತು ಜಿಎಚ್‌ಡಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳ ಪಾಲನ್ನು ಕೆಕೆಆರ್ ಗೆ $೨.೫ಬಿಎನ್ ನಗದಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿತು ಮತ್ತು ಸ್ವತಂತ್ರ ಕಂಪನಿಯಲ್ಲಿ ೪೦% ಪಾಲನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೧, ೨೦೨೧ ರಂದು, ಕೋಟಿ $೪೨೬.೫ ಮಿಲಿಯನ್‌ಗೆ ಕೆಕೆಆರ್ ಗೆ ವೆಲ್ಲಾದಲ್ಲಿನ ಅಂದಾಜು ೯% ಪಾಲನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವುದಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿತು. ಈ ಒಪ್ಪಂದವು ವೆಲ್ಲಾ, ಕ್ಲೈರೊಲ್, ಒಪಿಐ ಮತ್ತು ಜಿಎಚ್‌ಡಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕೋಟಿಯ ಪಾಲನ್ನು ಸುಮಾರು ೩೦.೬% ಕ್ಕೆ ಕಡಿತಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.
ಪರಿಸರ ಆಚರಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾರಣಗಳು
ಕೋಟಿ ಮತ್ತು ಅದರ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳು ತಾವು ಹಲವಾರು ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾರಣಗಳಿಗೆ ಬದ್ಧರಾಗಿದ್ದೇವೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಪರಿಸರ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತೇವೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಕಂಪನಿಯು ಲಿಂಗ, ಲೈಂಗಿಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ, ಅಂಗವೈಕಲ್ಯ ಅಥವಾ ಜನಾಂಗೀಯತೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪೂರ್ವಾಗ್ರಹ ಮತ್ತು ತಾರತಮ್ಯವನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸಲು ಮತ್ತು ಸ್ವಯಂ-ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಕೀಲರ ಗುಂಪು ಗ್ಲೋಬಲ್ ಸಿಟಿಜನ್‌ನೊಂದಿಗೆ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಪಾಲುದಾರಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದೆ. ಉದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಸುಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ಸೌಂದರ್ಯ ಉಪಕ್ರಮವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲು ಕೋಟಿ ಇತರ ಸೌಂದರ್ಯ ಕಂಪನಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಕೋಟಿ ಅವರು ಯುನೈಟೆಡ್ ನೇಷನ್ಸ್ ಗ್ಲೋಬಲ್ ಕಾಂಪ್ಯಾಕ್ಟ್‌ಗೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದ್ದಾರೆ, ಇದು ಸುಸ್ಥಿರ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯುತ ನೀತಿಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ವ್ಯವಹಾರಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು ಯುಎನ್ ಉಪಕ್ರಮವಾಗಿದೆ.
ಶ್ರೇಯಾಂಕಗಳು
೨೦೧೮ ರಲ್ಲಿ ಫಾರ್ಚೂನ್ ಮ್ಯಾಗಜೀನ್‌ನ ಒಟ್ಟು ಆದಾಯದ ಪ್ರಕಾರ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಯುಎಸ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಶನ್‌ಗಳ ವಾರ್ಷಿಕ ಪಟ್ಟಿಯಾದ ಫಾರ್ಚೂನ್ ೫೦೦ ರಲ್ಲಿ ಕೋಟಿ ೩೭೧ ನೇ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ಕಂಪನಿಯು ವುಮೆನ್ಸ್ ವೇರ್ ಡೈಲಿ ೨೦೧೭ ' "ಟಾಪ್ ೧೦೦" ವಿಶ್ವದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಸೌಂದರ್ಯ ತಯಾರಕರ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ೫ ನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ, ಮಾರಾಟದಲ್ಲಿ $೯.೧೫ ಬಿಲಿಯನ್ ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಿದೆ. ಜಾಹೀರಾತು ಯುಗದ ಪ್ರಕಾರ, ಕೋಟಿ ೨೦೧೭ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಜಾಗತಿಕ ಜಾಹೀರಾತುದಾರರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದರು. ೨೦೧೮ ರಲ್ಲಿ, ಕೋಟಿ ಅವರು ಫೋರ್ಬ್ಸ್ ಗ್ಲೋಬಲ್ ೨೦೦೦ ರಲ್ಲಿ ೧,೧೯೬ ನೇ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದರು. ಇದು ಫೋರ್ಬ್ಸ್ ನಿಯತಕಾಲಿಕದಿಂದ ವಿಶ್ವದ ಅಗ್ರ ೨,೦೦೦ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಂಪನಿಗಳ ವಾರ್ಷಿಕ ಶ್ರೇಯಾಂಕವಾಗಿದೆ. ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ, ಫೋರ್ಬ್ಸ್‌ನ ೨೦೧೮ ರ ' ಅಮೆರಿಕದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಂಪನಿಗಳ" ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಕೋಟಿ ೩೯೬ ನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ
ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ ಮರ
ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ ಮರ ಪಾಮೇ/ಅರೆಕೆಸಿಯಾ ಸಸ್ಯ  ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಮರ. ಕೊಂಬೆಗಳು ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಗರಿಗಳು ಹಸ್ತಾಕಾರದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ. ಪಾಮೇಸಸ್ಯ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಈ ಮರ ಕೊಕಸ್ ಜಾತಿಗೆ ಸೇರಿದ ಮರ. . ಈ ಜಾತಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ಒಂದೇ ಮರ ತೆಂಗಿನಮರ.ಗರಿಗಳು ಹರಿತವಾಗಿ ಹಚ್ಚ ಹಸಿರಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಈ ಮರದ ಸಸ್ಯ ಶಾಸ್ತ್ರ ಹೆಸರು ಕೊಕಸ್ ನ್ಯುಸಿಫೆರಾ(cocos nucifera). ಮರದ ಮೇಲಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ವೃತ್ತಾಕಾರ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಗರಿಗಳು ವ್ಯಾಪ್ತಿಸಿರುತ್ತವೆ. ತೆಂಗಿನ ಕಾಯಿಗಳು ದೊಡ್ಡದಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಕಾಯಿಯ ಹೊರಭಾಗದಲ್ಲಿ ದಪ್ಪವಾಗಿ ಕತ್ತ/ನಾರು ಇರುತ್ತದೆ. ಕತ್ತದ ಒಳಗೆ ದಪ್ಪವಾದ, ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಸಿಪ್ಪೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಈ ಸಿಪ್ಪೆ ಒಳಗೆ ತಿರುಳು ಕಂಡು ಬರುತ್ತದೆ. ತಿರುಳು ಬೆಳ್ಳಗೆ ಇರುತ್ತದೆ.
ಇತರ ಹೆಸರುಗಳು
ಬ್ಯಾರಿ: ತ್ಯಾಗೆಂಡೆ ಮೆರ ತುಳು: ತಾರೆ,ತಾರೆದ ಮರ,ತಾರಾಯಿದ ಮರ
ಸಸ್ಯವಿಜ್ಞಾನದ ಪುದರು: ಕೋಕೊಸ್ ನ್ಯೂಸಿಫೆರ.Cocos nucifera  ( ‍ಸಸ್ಯಕುಟುಮ: ಅರಕೇಸಿ Arecaceae - ಪಾಮ್  palm ಕುಟುಮ)
ಅಸಾಮಿ: ನಾರಿಕೊಳ್
ಬಂಗಾಲಿ:ನಾರಿಕೇಲ್,ನಾರಾಕೇಲ್,ನೀರಿಕೇಲ್
ಗುಜರಾತಿ: ನಾರಿಯಲ್
ಪಾಲಿ: ನಾರೀಕೇರ
ಕಾಶ್ಮೀರಿ: ನೊರಿಲ್
ಮರಾಠಿ: ಮಾದ್, ನಾರಲ್, ಶ್ರೀಫಲ.
ತೆಲುಗು: ನಾರೀಕೇಳಂ,ತೇಂಕಾಯಿ,ಕೊಬ್ರಿಕಾಯಿ.
ಒರಿಯಾ: ನಾಡಿಯಾ
ಸಿಂಹಳಿ: ಪೊಲ್, ಪೋಲ್ಗಾ
ಅರಾಬಿಕ್: ಜಾಧಿರ್ದಾ, ಜೂಜಾಲ್ ಹಿಂದ್.
ಪರ್ಸಿಯಾ: ನಾರ್ಗಿಲಾ
ಬರ್ಮೀಸ್:ಒಂಗ್
ಹವಾಯಿ: ನಿಯು
ಹೀಬ್ರೂ: ಕೋಕಸ್
ಇಂಡೋನೇಶಿಯಾ: ಕೆಲಪ.
ಮಲಯ: ಕೆಲಪ,ನೈಯರ್
ಥಾಯ್: ಮಾಪ್ರೊ
ಕೊರಿಯಾ: ಕೊಕೊಸ್
ಮೊದಲಿನ ಜನ್ಮಸ್ಥಾನ
ತೆಂಗಿನ ಮರ ಜನ್ಮದ ಬಗ್ಗೆ ಒಂದೇ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಇಲ್ಲ. ಬೇರೇ ಬೇರೇ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳಿವೆ.<r FAO. pp. 3–4. ISBN 978-92-5-100853-9. . ಕೆಲವರು ಇಂಡೋ-ಪೆಸಿಫಿಕ್ ಸಮುದ್ರ ಪ್ರಾಂತವೆಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದರೆ, ಕೆಲವರು ಮೆಲನೆಸಿಯ (melanesia) ಅಥವಾ ಮಲೇಷಿಯಾ (malesia)ಆಗಿರಬಹುದು ಎಂದಿದ್ದಾರೆ .ಇನ್ನು ಬೇರೆಯವರು ಆಗ್ನೇಯ ದಿಶೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೆರಿಕಾ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಭಾರತ ಮತ್ತು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ದೇಶಗಳಿಂದ ಶೇಖರಣೆ ಮಾಡಿದ ೩೭-೫೫ ಮಿಲಿಯನ್ ವರ್ಷದ ಪಳೆಯುಳಿಕೆ(fossil) ಆಧಾರದಿಂದ ಇದರ ಮೂಲ ಸ್ಥಾನ ಈ ಎರಡು ದೇಶಗಳು ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಮರ
ನೇರವಾಗಿ ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯುವ ಮರ. ಕೊಂಬೆಗಳಿರುವುದಿಲ್ಲ, ಗರಿಗಳಿರುತ್ತವೆ. ದೇಶವಾಳಿ ಮರ ೨೫-೩೦ ಮೀ. ಎತ್ತರ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಎಲೆಗಳು ಹಸ್ತ ರೂಪದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ. ಹಸ್ತಾಕಾರ ದಲ್ಲಿ ಪತ್ರಗಳು/ಎಲೆ/ಗರಿಗಳಿರುವ ಮರ, ಗಿಡಗಳನ್ನು ಪಾಮೇಸಸ್ಯ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ. ತೆಂಗಿನಮರದ ಜೀವನ/ಕಾಲ ೮೦-೧೦೦ ವರ್ಷಗಳು. ಮರ ಹೂವುಗಳನ್ನು ೭-೧೦ ವರ್ಷದೊಳಗೆ ಬಿಡುತ್ತದೆ. ಮರದ ಕಾಂಡದ ಮೇಲಿನ ಕಡೆ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಗರಿಗಳನ್ನು ಬಿಡುತ್ತದೆ. ಮೇಲಿನ ಕಡೆ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ೩೦ ಗರಿಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಗರಿಗಳು ದೊಡ್ಡವಾಗಿ ೧೫-೨೦ ಅಡಿಗಳ ಉದ್ದ ಇರುತ್ತವೆ. ಮರದಲ್ಲಿ ೩೦ ಗರಿಗಳಿರುತ್ತವೆ. ತಿಂಗಳಿಗೊಂದು ಹೊಸ ಗರಿಯನ್ನು ಬಿಡುತ್ತದೆ. ಗರಿಯ ಜೀವನ ಕಾಲ ೩೦ ತಿಂಗಳುಗಳು, ಆಮೇಲೆ ಮರದಿಂದ ಗರಿ ಬೀಳುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಮರದಿಂದ ೬೦ ಕಾಯಿಗಳು ಒಂದು ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತವೆ. ಗಂಡು ಮತ್ತು ಹೆಣ್ಣು ಹೂವುಗಳು ಒಂದೇ ಮರದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಕಡೆ ಇರುತ್ತವೆ. ಹೂವುಗಳು ಜೊಂಪಾಗಿ ಬಿಡುತ್ತವೆ. ಅವನ್ನು ಹೊಂಬಾಳೆಯೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಒಂದು ಮರದಲ್ಲಿ ೩೦ರ ತನಕ ಹೂ ಜೊಂಪೇ/ಗೊಂಚಲು (bunch) ಇರುತ್ತವೆ. ತಿಂಗಳಿಗೊಂದು ಹೂ ಗೊಂಚಲು ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಮರದಿಂದ ಒಂದು ಸಂವತ್ಸರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ೩೦-೬೦ ಕಾಯಿಗಳು ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುತ್ತವೆ. ಹೆಣ್ಣು ಹೂವು ಹುಟ್ಟಿದ ಮೇಲೆ ಕಾಯಿ ಆಗುವುದಕ್ಕೆ ಒಂದು ಸಂವತ್ಸರ ಕಾಲಬೇಕು.
ಸಸ್ಯಲಕ್ಷಣ
ತೆಂಗು 70 - 80 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಬದುಕಿ ಫಲಕೊಡುವ ಒಂಟಿ ಕಾಂಡದ ವೃಕ್ಷ. ಮರದ ಬುಡದಲ್ಲಿ ಭದ್ರವಾದ ಬೇರುಗಳುಂಟು. ಕಾಂಡ ಕೊಂಬೆರಹಿತವಾಗಿದ್ದು ಬಿದ್ದ ಗರಿಗಳ ಗುರುತಿನಿಂದ ಕೂಡಿ ಸ್ತಂಭಾಕೃತಿಯಿಂದ 20 – 25 m. ಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಎತ್ತರವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವುದು. ಮರದ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ದಟ್ಟವಾಗಿ ಬೆಳೆದ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ವಯಸ್ಸಿನ ಸುಮಾರು 30 - 40 ಗರಿಗಳಿರುತ್ತವೆ.
ಗಿಡದ ತುದಿಯ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಸುಳಿಯಿದೆ. ಗರಿಗಳ ಉದ್ದ ಸುಮಾರು 4-6m. ಮಧ್ಯದ ದಿಂಡಿನ ಎರಡು ಕಡೆಯೂ ಅಭಿಮುಖ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಜೋಡಣೆಗೊಂಡಿರುವ 200 ರಿಂದ 300 ಕಿರುಪತ್ರಗಳುಂಟು. ಒಂದು ಸಿಂಗಾರದಲ್ಲ (ಹೊಂಬಾಳೆಯಲ್ಲಿ) ಗಂಡು ಮತ್ತು ಹೆಣ್ಣು ಹೂಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಪ್ರತಿ ಎಲೆಯ ಕಂಕುಳಲ್ಲೂ ಒಂದು ಸಿಂಗಾರ ಬರುವುದು. ಸಿಂಗಾರ ಉದ್ದನೆಯ ಕವಚದಿಂದ ಮುಚ್ಚಿರುವುದು. ಕವಚ ಒಡೆದು ಸಿಂಗಾರ ಅರಳಿದಾಗ ಅದರ ನಡುದಿಂಡಿನ ಎರಡು ಭಾಗದಲ್ಲೂ ಜೋಡಣೆಗೊಂಡಿರುವ ಉಪಕವಲುಗಳ ಮೇಲೆ ಹೂಗಳು ಗೋಚರವಾಗುವುವು. ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಗಂಡು ಹೂಗಳೂ, ಬುಡದಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣು ಹೂಗಳೂ ಇವೆ. ಮೊದಲು ಗಂಡು ಹೂಗಳು ಅನಂತರ ಹೆಣ್ಣು ಹೂಗಳು ಅರಳುತ್ತವೆ. ಉತ್ತಮವಾಗಿ ಕೃಷಿಮಾಡಿದ ಮರದಿಂದ 100 - 200 ಕಾಯಿಗಳು ದೊರೆಯುವುವು. ಕಾಯಿಗಳ ಬಣ್ಣ ಹಳದಿ, ಕೆಂಪು, ಕಿತ್ತಳೆ, ಕಂದು, ಹಸಿರು - ಹೀಗೆ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ. ಕಾಯಿ ಡ್ರೂಪ್ ಮಾದರಿಯದು.
ತೆಂಗಿನ ಮರಗಳಲ್ಲಿ ವಿಧ
ಮರಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ವಿಧಗಳಿವೆ. ಒಂದು ಎತ್ತರ/ಉದ್ದ ಪ್ರಭೇದ, ಎರಡನೆಯದು ಕುಳ್ಳ/ಗುಜ್ಜಾರಿ(dwarf)ತರಹದ್ದು. ಭಾರತ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುವ ತೆಂಗಿನ ಮರಗಳಲ್ಲಿ ದೇಶವಾಳಿ ಜೊತೆಗೆ ಸಂಕರ ತಳಿ/ಮಿಶ್ರ ತಳಿ(hybrid)ಮರಗಳೂ ಇವೆ. ಕೆಲವು ತೆಂಗಿನ ಮರಗಳು-ಕಾಯಿ ಇಳುವರಿ ಪಟ್ಟಿಕೆ
ಭಾರತ ದೇಶದಲ್ಲಿ ತೆಂಗಿನಕಾಯಿ ಮರ/ತೋಟ ಸಾಗುವಳಿಗೆ ಅನುಕೂಲವಾದ ರಾಜ್ಯಗಳು
ಕರ್ನಾಟಕ, ಕೇರಳ, ತಮಿಳುನಾಡು, ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶ, ಒಡಿಶಾ, ಗೋವಾರಾಜ್ಯಗಳ ಕರಾವಳಿ ಪ್ರಾಂತಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸಾಗುವಳಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಅಂಡಮಾನ್-ನಿಕೋಬಾರ್ ದ್ವೀಪಗಳ ಸಮುದ್ರ ತೀರ ಪ್ರಾಂತದಲ್ಲೂ ಇದೆ. ಅಸ್ಸಾಂ, ಗುಜರಾತ್, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ, ನಾಗಲ್ಯಾಂಡ್, ತ್ರಿಪುರ, ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ, ಲಕ್ಷದ್ವೀಪ, ಪಾಂಡಿಚೆರಿ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಸಾಗುವಳಿ ನಡೆಯುತ್ತಿದೆ.
ಪ್ರಯೋಜನಗಳು
ತೆಂಗಿನಮರವನ್ನು ಕಲ್ಪವೃಕ್ಷಎನ್ನುತಾರೆ. ಏಕೆಂದರೆ ತೆಂಗಿನಮರ ಕೊಡುವ ತೆಂಗಿನ ಕಾಯಿ, ಇದರ ಎಲೆ/ಗರಿ, ಕತ್ತ, ಕಾಂಡ ಎಲ್ಲ ಉಪಯೋಗಕಾರಿಯಾಗಿವೆ.
೧.ಎಲೆ/ಗರಿ
೨.ಮರದಕಾಂಡ
೩.ಕಾಯಿ
ಕೊಬ್ಬರಿ ಎಣ್ಣೆ
ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವರಗಳಿಗಾಗಿ ಪ್ರಧಾನ ಲೇಖನ ಕೊಬ್ಬರಿ ಎಣ್ಣೆನೋಡಿರಿ.
ಉಲ್ಲೇಖನಗಳು
ವರ್ಗ:ಮರಗಳು
ಬೈರುತ್
ಬೈರುತ್ بيروت, 2007 ರ ಪ್ರಕಾರ ಸುಮಾರು 1 ಮಿಲಿಯನ್ ದಿಂದ 2 ಮಿಲಿಯನ್ ಗೂ ಮಿಗಿಲಾಗಿ ಜನಸಾಂದ್ರತೆಯ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯುಳ್ಳ ಬೈರುತ್ ಲೆಬನಾನ್ ನ ರಾಜಧಾನಿ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ನಗರವಾಗಿದೆ. ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಸಮುದ್ರದ ಜೊತೆ ಬೈರುತ್ ನ ಕರಾವಳಿ ಪ್ರದೇಶವು ಕೇಂದ್ರ ಬಿಂದುವಾಗಿ ಒಂದು ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ, ಅದು ರಾಷ್ಟ್ರದ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ಬಂದರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದೆ ಹಾಗೂ ನಗರ ಮತ್ತು ಅದರ ಉಪ ನಗರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಬೈರುತ್ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಪ್ರದೇಶವನ್ನೂ ಸಹ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಕ್ರಿ.ಪೂ. 15 ನೇ ಶತಮಾನದಷ್ಟು ಹಳೆಯದಾದ ಪುರಾತನ ಈಜಿಪ್ಟ್ ನ ಟೆಲ್ ಎಲ್ ಅಮರ್ನ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಂಡು ಬರುವ ಈ ರಾಜಧಾನಿಯ ಮೊದಲ ಪ್ರಸ್ತಾವನೆಯುನ್ನು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ ಹಾಗೂ ಈ ನಗರವು ಆಗಿನಿಂದಲೂ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಜನವಸತಿಯನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಲೇ ಇದೆ.
ಬೈರುತ್ ಲೆಬನಾನಿನ ಸರ್ಕಾರದ ಕೇಂದ್ರಸ್ಥಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಹಾಗೂ ಸಾಮುದಾಯಿಕ ವ್ಯವಹಾರ ನಿರ್ವಹಣಾ ಮಂಡಳಿ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಂಕುಗಳ ನೆಲೆಯಾದ ಹಮ್ರ, ವೆರ್ಡುನ್, ಮತ್ತು ಅಶ್ರಫಿಯ ಗಳಿಂದ ನಗರದ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಲೆಬನಾನಿನ ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸಿದೆ. ತನ್ನ ವರ್ತಮಾನ ಪತ್ರಿಕೆಗಳು, ರಂಗಭೂಮಿಗಳು, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು, ಮತ್ತು ರಾತ್ರಿ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾದ ಈ ನಗರವು ಆ ಪ್ರದೇಶದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಜೀವನದ ಒಂದು ಕೇಂದ್ರ ಬಿಂದುವಾಗಿದೆ. ಲೆಬನಾನಿನ ವಿಧ್ವಂಸಕ ಅಂತರಿಕ ಯುದ್ಧದ ನಂತರ, ಬೈರುತ್ ಪ್ರಮುಖ ಪುನರ್ರವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಯಿತು,  ಹಾಗೂ ಪುನರ್ರಚನೆಯ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಗರ ಕೇಂದ್ರ, ಕಡಲ ತೀರ, ಹೋಟೆಲುಗಳು, ಮತ್ತು ರಾತ್ರಿ ಜೀವನದ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು ಅದು ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಒಂದು ಪ್ರವಾಸಿಗರ ಆಕರ್ಶಣೆಯಾಗುವಂತೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿವೆ. ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್  ನಿಂದ ಬೈರುತ್ 2009 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಸ ಹೋಗುವವರಲ್ಲಿ ಅಗ್ರ ಸ್ಥಾನಗಳಿಸಿದೆ. 2009 ರಲ್ಲಿ ಲೋನ್ಲಿ ಪ್ಲಾನೆಟ್ ನಿಂದ ವಿಶ್ವದಲ್ಲೇ ಅತ್ಯಂತ ಚೈತನ್ಯಪೂರ್ಣ ಹತ್ತು ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಇದೂ ಒಂದೆಂದು ಸಹ ಪಟ್ಟಿಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
ಇತಿಹಾಸ
ಬೈರುತ್ ನ ಇತಿಹಾಸ 5000 ವರ್ಷಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಹಿಂದಿನದು. ಕೇಂದ್ರೀಯ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿನ ಉತ್ಖನನಗಳು ಫೋನೀಷಿಯನ್, ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಗ್ರೀಕ್ ನಾಗರಿಕತೆ, ರೋಮನ್, ಬೈಜಾಂಟೈನ್, ಅರಬ್, ಕ್ರುಸೇಡರ್ ಮತ್ತು ಓಟ್ಟೋಮಾನ್ ಗಳ ಅವಶೇಷಗಳ ಪದರುಗಳನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲಾಗಿದೆ. "ಅಮರ್ನ ಲಿಪಿಗಳಲ್ಲಿ" ಕ್ಯುನೈಫಾರ್ಮ್ ಹಲಗೆಗಳಲ್ಲಿ ಅದು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಾಗ, ಕ್ರಿ.ಪೂ. 14 ನೆಯ ಶತಮಾನದಿಂದ ಹಿಂದಿನ ಕಾಲಕ್ಕೂ ಬೈರುತ್ ಗೆ ಮೊದಲ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಆಧಾರವಿದೆ. ಬೈರುತ (ಬೈರುತ್) ದ ಅಮ್ಮುನಿರ ಈಜಿಪ್ಟಿನ ಮಹಾರಾಜನಿಗೆ ಮೂರು ಪತ್ರಗಳನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿದ್ದನು. ಬೈಬ್ಲೋಸ್ ನ ರಿಬ್-ಹಡ್ಡ ದಿಂದ ಇರುವ ಪತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಬೈರುತ ಸಹ ಪರಾಮರ್ಶಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಪ್ರಗತಿ ಹೊಂದುತ್ತಾ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಹೂಳು ತುಂಬಿಕೊಂಡ ನದಿಪಾತ್ರದಲ್ಲಿನ ಒಂದು ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪುರಾತನ ವಸಾಹತುಯಿತ್ತು. ಈ ನಗರವು ಬೆರೈಟುಸ್ (Βηρυτός) ಎಂದು ಪೂರ್ವ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿತ್ತು (ಪಾರಂಪರಿಕ ಗ್ರೀಕ್ ಸ್ಥಳಗಳ ಹೆರುಗಳನ್ನು ನೋಡಿರಿ); ಬೈರುತ್ ನ ಅಮೇರಿಕನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿನ ಕಲೆ ಹಾಗೂ ವಿಜ್ಞಾನಗಳ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ವಿಜ್ಞಾನ ಶಾಖೆಯಿಂದ ಪ್ರಕಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಪ್ರಾಚೀನ ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರದ ಸಂಚಿಕೆಗೆ 1934 ರಲ್ಲಿ ಈ ಹೆಸರು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಗ್ರೀಕ್ ನಾಗರಿಕತೆ/ರೋಮನ್ ಕಾಲಾವಧಿ
ಸೆಲೌಸಿಡ್ ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವದ ಸಿಂಹಾಸನಕ್ಕಾಗಿ ಆಂಟಿಯೊಚುಸ್ VII ಸಿಡೆಟೆಸ್ ನ ಜೊತೆಯ ಪ್ರತಿಸ್ಫರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಡಿಯೊಡೊಟುಸ್ ಟ್ರೈಪೂನ್ ನಿಂದ, ಕ್ರಿ.ಪೂ. 140 ರಲ್ಲಿ ಈ ನಗರವು ನಾಶಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ಬೈರುತ್ ತಕ್ಷಣ ಹೆಚ್ಚು ಕ್ರಮಪಡಿಸಿದ ಪುರಾತನ ಗ್ರೀಕ್ ನಾಗರಿಕತೆಯ ಯೋಜನೆಯಂತೆ ಪುನರ್ರಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು, ಸೆಲೌಸಿಡ್ ಲಯೊಡೈಸ್ ಎಂಬುವರ ಗೌರವಕ್ಕಾಗಿ, ಪೋನೀಷಿಯಾದಲ್ಲಿ ಲಯೊಡೈಸಿಯಾ  Λαοδικεια ή του Φοινίκηಎಂದು ಅಥವಾ ಕ್ಯನಾನ್ ನಲ್ಲಿ ಲಯೊಡೈಸಿಯಾ  ಎಂದು ಪುನರ್ನಾಮಕರಣಗೊಂಡಿತು. ಆಧುನಿಕ ನಗರವು ಪುರಾತನ ನಗರದ ಮೇಲೆ ಕಟ್ಟಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಹಾಗೂ 1991 ರಲ್ಲಿ ಆಂತರಿಕ ಯುದ್ಧದ ಕೊನೆಯ ನಂತರದವರೆಗೂ ಸ್ವಲ್ಪವೇ ಪ್ರಾಚೀನ ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರದ ಉತ್ಖನನವು ನೆರವೇರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು; ಈಗ ಪುರಾತನ ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರದ ಅನ್ವೇಷಣೆಗೆ ಧ್ವಂಸಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಗರದ ಕೇಂದ್ರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಸ್ಥಳಗಳು ತೆರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಬೈರುತ್ ನ ಆಧುನಿಕ ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ, ಸೌಕ್ ಟಾವಿಲೆ, ಇಂದಿಗೂ ಪುರಾತನ ಗ್ರೀಕ್ ನಾಗರಿಕತೆ ಮತ್ತು ರೋಮನ್ ರ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿದೆಯೆಂದು 1994 ರಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಉತ್ಖನನದ ಸಂಶೋಧನೆಯು ಸ್ಥಿರ ಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
ಕ್ರಿ.ಪೂ. 64 ರಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಿಪ್ಪ ನಿಂದ ಬೈರುತ್ ಗೆಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟಿತು ಹಾಗೂ ಚಕ್ರವರ್ತಿಯ ಮಗಳು ಜುಲಿಯಾಳ ಗೌರವಾರ್ಥವಾಗಿ ನಗರವು ಪುನರ್ನಾಮಕರಣಗೊಂಡಿತು; ಅದರ ಸಂಪೂರ್ಣ ಹೆಸರು ಕಲೋನಿಯಾ ಜೂಲಿಯಾ ಅಗುಸ್ಟಾ ಫೆಲಿಕ್ಸ್ ಬೆರೈಟುಸ್ ಎಂದಾಯಿತು. ನಗರದಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯರ ಎರಡು ರೋಮನ್ ದೊಡ್ಡ ವಸಾಹತುಗಳು ಸ್ಥಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು: ಐದನೆಯ ಮೆಸಿಡೊನಿಯ ಮತ್ತು ಮೂರನೆಯ ಗಾಲ್ಲಿಕ್. ನಗರವು ಬೇಗನೆ ರೋಮನೀಕರಣಗೊಂಡಿತು. ದೊಡ್ಡ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಟ್ಟಡಗಳು ಹಾಗೂ ಸ್ಮಾರಕಗಳು ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು ಮತ್ತು ಬೆರೈಟುಸ್ ಚಕ್ರಾಧಿಪತ್ಯದ ಭಾಗವಾಗಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿತು.
ರೋಮನ್ನರ ಕೆಳಗೆ ಹೆರೋಡ್ ದಿ ಗ್ರೇಟ್ ನ ರಾಜವಂಶದಿಂದ ಸಮೃದ್ಧಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು, ಹಾಗೂ ಕ್ರಿ.ಪೂ. 14 ರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕಲೋನಿಯಾ ಆಗಿ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿತು, ಕಾಲೋನಿಯಾ ಜೂಲಿಯಾ ಆಗುಸ್ಟಾ ಫೆಲಿಕ್ಸ್ ಬೆರೈಟುಸ್  ಎಂದಾಯಿತು. ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬೈರುತ್ ನ ಕಾನೂನು ಶಾಲೆಯು ವಿಶಾಲವಾಗಿ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿತ್ತು. ಫೋನೀಷಿಯಾದ ಸ್ಥಳೀಯ ನಿವಾಸಿಗಳಾದ ಪಪಿನಿಯನ್ ಮತ್ತು ಉಲ್ಪಿಯನ್, ರೋಮ್ ನ ಇಬ್ಬರು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನ್ಯಾಯಶಾಸ್ತ್ರ ಪಂಡಿತರು, ಸೆವೆರನ್ ಚಕ್ರವರ್ತಿಗಳ ಕೆಳಗೆ ಕಾನೂನು ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಬೋಧಿಸಿದರು. 6 ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಸಮಗ್ರ ರೋಮನ್ ಶಾಸನ ಸಂಹಿತೆಗಳನ್ನು  ಜುಸ್ಟಿನಿಯನ್ ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಿದಾಗ, ಈ ಇಬ್ಬರು ನ್ಯಾಯಶಾಸ್ತ್ರ ಪಂಡಿತರಿಂದ ಕಾನೂನಿನ ಸಮೂಹದ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಭಾಗವು ಸಂಶೋಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು ಮತ್ತು ಜುಸ್ಟಿನಿಯನ್ ಚಕ್ರಾಧಿಪತ್ಯದ ಮೂರು ಅಧಿಕಾರ ಪಡೆದ ಕಾನೂನು ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆಂದು ಈ ಶಾಲೆಯನ್ನು ಮಾನ್ಯತೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು(533). ಕೆಲವೇ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ಒಂದು ವಿಧ್ವಂಸಕ ಭೂಕಂಪದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ(551), ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳನ್ನು ಸಿಡೋನ್ ಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ಬೆರೈಟುಸ್ ಒಂದರಲ್ಲೇ ಸುಮಾರು 30,000 ಜನ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟರು ಹಾಗೂ ಫೋನೀಷಿಯಾದ ಕರಾವಳಿಯುದ್ದಕ್ಕೂ, ಒಟ್ಟು ಸಾವು ನೋವುಗಳು 250,000 ಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿರವಾಗಿತ್ತು. thumb|left|ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಮಂಜು ಮುಸುಕಿದ ಮೌಂಟ್ ಸನೈನ್ ನ ಜೊತೆ ಬೈರುತ್ ನ ಅವಲೋಕನ - 19 ನೇ ಶತಮಾನ
ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಯುಗ
635 ರಲ್ಲಿ ಬೈರುತ್ ಅರಬ್ಬರ ಕೈ ಸೇರಿತು. ಪೌರಾತ್ಯ ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ವ್ಯಾಪಾರದ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ, ಬೈರುತ್ ಮಧ್ಯಯುಗದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅಕ್ಕ ದಿಂದ ಹಿಂದೂಡಲ್ಪಟ್ಟಿತು. 1110 ರಿಂದ 1291 ರ ವರೆಗೆ ಅದು ಕಿಂಗ್ಡಮ್ ಆಫ್ ಜೆರೋಸಲೆಮ್ ಗಳ ಕ್ರುಸೇಡರ್ ಗಳ ವಶದಲ್ಲಿತ್ತು. ಬೈರುತ್ ನ ಹಳೆಯ ಪ್ರಭು, ಜಾನ್ ಆಫ್ ಇಬೆಲಿನ್ (1179–1236) ಸಲಾದಿನ್ ಜೊತೆಯ ಯುದ್ಧಗಳ ನಂತರ ನಗರವನ್ನು ಪುನರ್ರಚಿಸಿದನು, ಹಾಗೂ ಬೈರುತ್ ನಲ್ಲಿ ಇಬೆಲಿನ್ ಕುಟುಂಬದ ಅರಮನೆಯನ್ನು ಸಹ ಕಟ್ಟಿಸಿದನು.
ಒಟ್ಟೋಮಾನ್ ಆಳ್ವಿಕೆ
ಒಟ್ಟೋಮಾನ್ ರ ಅವಧಿಯುದ್ದಕ್ಕೂ ಬೈರುತ್ ಸ್ಥಳೀಯ ಡ್ರುಜ್ ಅರಬ್ ರಾಜರಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿತ್ತು. ಅವರಲ್ಲೊಬ್ಬನಾದ, ಫಕ್ರ್ ಎಡ್-ದಿನ್ ಮಾನ್ II, 17 ನೆಯ ಶತಮಾನಕ್ಕೂ ಮುಂಚೆಯೇ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡು ಬಲಪಡಿಸಿದನು, ಆದರೆ 1763 ರಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಒಟ್ಟೋಮಾನ್ ರು ಪುನಃ ತಮ್ಮ ವಶಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು. ಡಮಾಸ್ಕಸ್ ನ ಸಹಾಯದಿಂದ ಬೈರುತ್ ಸಿರಿಯಾದ ಕಡಲ ವ್ಯಾಪಾರ ಕಾಲದಲ್ಲಿನ ಮೇಲೆ ಅಕ್ಕಾ ರ ಏಕಸ್ವಾಮ್ಯವನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಮುರಿಯಿತು ಮತ್ತು ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳ ವರೆಗೆ ಆ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಾಪಾರ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಉಪಾಯವಾಗಿ ಸ್ಥಾನಭ್ರಷ್ಟವನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿತು. ಜೆಜ್ಜರ್ ಮತ್ತು ಅಬ್ದುಲ್ಲಾಹ್ ಪಾಶಾರ ಕೈಕೆಳಗೆ ಅಕ್ಕಾದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟೋಮಾನ್ ರ ಮುಂದಾಳುತನದ ವಿರುದ್ಧ ಕ್ರಾಂತಿಯನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಗೆದ್ದಂತಹ ಯುಗಾರಂಭದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಬೈರುತ್ ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ಪಟ್ಟಣವಾಗಿ ಅವನತಿ ಹೊಂದಿತ್ತು (ಸುಮಾರು 10,000 ಜನಸಂಖ್ಯೆ) ಹಾಗೂ ಒಟ್ಟೋಮಾನ್ ರು, ಸ್ಥಳೀಯ ಡ್ರುಜರು ಮತ್ತು ಮಾಮ್ಲುಕರ ಮಧ್ಯೆ ಹೋರಾಟದ ಒಂದು ವಸ್ತುವಾಯಿತು. 1832 ರಲ್ಲಿ, ಇಬ್ರಾಹಿಂ ಪಾಶಾ ಅಕ್ಕಾವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರ, ಬೈರುತ್ ತನ್ನ ಪುನರ್ಜಾಗೃತಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. thumb|ಬೈರುತ್ ನ ವೈಭವಯುತ ಸೆರೈಲ್ ನ ನೋಟ - 1930 ರ ಸರಿಸುಮಾರಿಗೆ
ಹತ್ತೊಂಬತ್ತನೆಯ ಶತಮಾನದ ಉತ್ತರಾರ್ಧದ ವೇಳೆಗೆ ಬೈರುತ್ ಯುರೋಪಿನ ಚಕ್ರಾಧಿಪತ್ಯಗಳು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಜೊತೆ ವ್ಯಾಪಾರದ ಹಾಗೂ ರಾಜಕೀಯವಾಗಿ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನದಲ್ಲಿತ್ತು. ಲೆಬನಿಯನ್ನರ ಸಿಲ್ಕ್ ಮತ್ತು ಇತರೆ ರಫ್ತಿನ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಲ್ಲಿ ಯುರೋಪಿಯನ್ನರ ಅಭಿರುಚಿಗಳು ಈ ನಗರವನ್ನು ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಬಂದರು ಹಾಗೂ ವಾಣಿಜ್ಯದ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿತು. ಇಷ್ಟರಲ್ಲಿ, ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟೋಮನ್ ರ ಶಕ್ತಿಯು ಅವನತಿಯತ್ತ ಸಾಗಿತು. ಪಂಥದ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಘರ್ಷಣೆಗಳು, ಅಧಿಕಾರದ ಶೂನ್ಯಸ್ಥಳಗಳು, ಹಾಗೂ ವಲಯದ ರಾಜಕೀಯ ಭೌತಿಕ ಅಥವಾ ನೈತಿಕ ಶಕ್ತಿಯಲ್ಲಿನ ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಂದ 1860 ರ ಲೆಬನಾನ್ ನ ದಂಗೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೊಂಡಿತು. ಮೌಂಟ್ ಲೆಬನಾನ್ ಹಾಗೂ ಡಮಾಸ್ಕಸ್ ನಲ್ಲಿ ಹೋರಾಟದ ಅತ್ಯಂತ ಕೆಟ್ಟ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ಓಡಿ ಬಂದ ಮರೊನೈಟ್ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ನಿರಾಶ್ರಿತರಿಗೆ ಬೈರುತ್ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸ್ಥಳವಾಯಿತು. ವಿಶಾಲ ಲೆಬನಾನ್ ನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿನ ಧಾರ್ಮಿಕ ಹಾಗೂ ಭವಿಷ್ಯದ ಜನಾಂಗೀಯದ ಘರ್ಷಣೆಗಳಿಗೆ ಬೀಜಗಳನ್ನು ಬಿತ್ತುತ್ತಾ, ಇದು ಸ್ವತಃ ಬೈರುತ್ ನ ಜನಾಂಗೀಯ ರಚನೆಯನ್ನೇ ಬದಲಾಯಿಸಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಬೈರುತ್ ಈ ಮಧ್ಯೆ ಏಳಿಗೆ ಹೊಂದಲು ಶಕ್ತವಾಯಿತು. ಇದು ಪುನಃ ಯುರೋಪಿನ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಯ ಒಂದು ಉತ್ಪಾದನೆಯಾಗಿತ್ತು, ಹಾಗೂ ವ್ಯಾಪಾರ, ಉದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ಅಭ್ಯುದಯವು ತಮ್ಮಲ್ಲಿನ ಆಂತರಿಕ ದೃಢತೆಯ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದೆ ಎಂಬ ನಗರದ ನಾಗರಿಕರಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ತಿಳುವಳಿಕೆಯು ಕಾರಣವಾಗಿತ್ತು.
1888 ರಲ್ಲಿ, ಸಂಜಕ್ ನ ಲಟಾಕಿಯ, ಟ್ರಿಪೊಲಿ, ಬೈರುತ್, ಅಕ್ಕ ಮತ್ತು ಬೆಕ್ಕ ಸೇರಿದಂತೆ, ಬೈರುತ್ ಸಿರಿಯಾದಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಿಲಾಯತ್ ನ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ಈ ವೇಳೆಗೆ, ಬೈರುತ್ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವಿಶ್ವಭಂಧುತ್ವದ ನಗರವಾಗಿ ಬೆಳೆದು, ಯುರೋಪ್ ಮತ್ತು ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಜೊತೆ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿತ್ತು. ಬೈರುತ್ ನ ಅಮೇರಿಕನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಂತಹ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಹುಟ್ಟಿಗೆ ಕಾರಣವಾದ ಧರ್ಮಪ್ರಚಾರದ ಒಂದು ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ಬೈರುತ್ ಬೆಳೆಯಿತು. ಒಂದು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಕಂಪನಿಯಿಂದ ನೀರು ಮತ್ತು ಫ್ರೆಂಚ್ ಒಂದರಿಂದ ಗ್ಯಾಸ್ ಒದಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಯುರೋಪಿಗೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಸಿಲ್ಕ್ ರಫ್ತುಗಳು ಸ್ಥಳೀಯ ಹಣಕಾಸಿನ ಮೇಲೆ ತನ್ನ ಪ್ರಭಾವಬೀರಲಾರಂಭಿಸಿತು. ಫ್ರೆಂಚ್ ಯಂತ್ರಶಿಲ್ಪಿಗಳು ಒಂದು ಆಧುನಿಕ ಬಂದರನ್ನು (1894) ಮತ್ತು ಲೆಬನಾನ್ ಮುಖಾಂತರ ಡಮಾಸ್ಕಸ್ ಗೆ, ಅಲ್ಲಿಂದ ಮುಂದೆ ಅಲೆಪ್ಪೊ ಗೆ (1907) ಒಂದು ರೈಲು ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ನಂತರ, ಫ್ರೆಂಚ್ ಹಡಗುಗಳಿಂದ ಮಾರ್ಸೆಲ್ಲೆ ಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ವ್ಯಾಪಾರವು ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಬೇರೆ ಯಾವುದೇ ಯುರೋಪಿನ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕಿಂತ ಫ್ರೆಂಚ್ ಪ್ರಭಾವವು ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಯಿತು. 1911 ರಲ್ಲಿ, ಮುಸ್ಲಿಮರು, 36,000; ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ನರು, 77,000; ಜ್ಯೂಗಳು, 2500; ಡ್ರುಜರು, 400; ವಿದೇಶೀಯರು, 4100 ಎಂದು ಎನಸೈಕ್ಲೊಪೀಡಿಯಾ ಬ್ರಿಟಾನಿಕಾ ದಲ್ಲಿ ಜನಸಂಖ್ಯಾ ಮಿಶ್ರಣವು ವರದಿ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು.
ಆಧುನಿಕ ಯುಗ
thumb|ಪಶ್ಚಿಮ ಹಾಗೂ ಪೂರ್ವ ಬೈರುತ್ ಅನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುವ ಹಸಿರು ರೇಖೆ, 1982 ಮೊದಲನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಒಟ್ಟೊಮಾನ್ ರ ಚಕ್ರಾಧಿಪತ್ಯದ ಪತನದ ನಂತರ ಬೈರುತ್ ಉಳಿದ ಲೆಬನಾನಿನ ಸಹಿತ ಫ್ರೆಂಚ್ ಆಳ್ವಿಕೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿತು. 1943 ರಲ್ಲಿ ಲೆಬನಾನ್ ಸ್ವತಂತ್ರವನ್ನು ಗಳಿಸಿದ ಮೇಲೆ, ಬೈರುತ್ ಅದರ ರಾಜಧಾನಿ ನಗರವಾಯಿತು. ಅದು ತಕ್ಷಣ ಅರಬ್ ಪ್ರಪಂಚದ ಒಂದು ಬೌದ್ಧಿಕ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿ ಉಳಿಯಿತು ಹಾಗೂ ವೇಗವಾಗಿ ಅರಬ್ ವಿಶ್ವದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗದ ಆರ್ಥಿಕ ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರವಾಸಿ ಸ್ಥಳವಾಯಿತು. 1975 ರಲ್ಲಿ ಲೆಬನಿಯನ್ನರ ಆಂತೆರಿಕ ನಾಗರಿಕ ಯುದ್ಧವು ದೇಶದೆಲ್ಲಡೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾದಾಗ ಈ ಸಂಬಂಧಿತ ಅಭ್ಯುದಯದ ಯುಗವು ಕೊನೆಗೊಂಡಿತು. ಯುದ್ಧದ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಬೈರುತ್ ಒಂದು ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದ ಮುಸ್ಲಿಮರು ಹಾಗೂ ಪೂರ್ವದ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ನರ ನಡುವೆ ವಿಭಾಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟಡಿತ್ತು. ಈ ಹಿಂದೆ ನಗರದ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಾಣಿಜ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದ್ದ ಬೈರುತ್ ನ ಕೇಂದ್ರ ಪ್ರದೇಶವು "ಗ್ರೀನ್ ಲೈನ್" ಎಂದು ಹೆಸರಾಗಿ ನಿರ್ವಾಸಿತ ಪ್ರದೇಶವಾಯಿತು. ಅನೇಕ ಸ್ಥಳೀಯ ನಿವಾಸಿಗಳು ಇತರೆ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಓಡಿ ಹೋದರು. ಇತರೆ ಸಾವಿರಾರು ಜನಗಳು ಯುದ್ಧದುದ್ದಕ್ಕೂ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟರು, ಹಾಗೂ ನಗರದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗ ಧ್ವಂಸವಾಯಿತು. ಒಂದು ಗೊತ್ತಾದ ವಿನಾಶಕಾರಕ ಅವಧಿಯು 1982 ರ ಇಸ್ರೇಲಿಯರ ಮುತ್ತಿಗೆ, ಆ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಪಶ್ಚಿಮ ಬೈರುತ್ ನ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರದೇಶವು ಇಸ್ರೇಲಿ ಸೈನ್ಯದವರಿಂದ ಆಕ್ರಮಣಕ್ಕೊಳಗಾಯಿತು. 1983 ರಲ್ಲಿ, ಫ್ರೆಂಚ್ ಮತ್ತು ಯು.ಎಸ್. ಸೇನಾಪಾಳ್ಯಗಳು ಬಾಂಬ್ ನಿಂದ ಸ್ಫೋಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು.
1990 ರ ಯುದ್ಧದ ಕೊನೆಯ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಲೆಬನಾನ್ ಪ್ರಜೆಗಳು ಬೈರುತ್ ಅನ್ನು ಪುನರ್ರಚನೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ, ಹಾಗೂ ಅದೂ ಅಲ್ಲದೆ 2006 ರ ಇಸ್ರೇಲ್-ಲೆಬನಾನ್ ಘರ್ಷಣೆ ಪ್ರಾರಂಭದ ವೇಳೆಗೆ ನಗರವು ವಾಣಿಜ್ಯ, ಫ್ಯಾಷನ್, ಮತ್ತು ಸಮೂಹ ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಒಂದು ಕೇಂದ್ರವಾಗಿಯೂ ಅಲ್ಲದೆ, ಮಧ್ಯ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಸದ, ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಹಾಗೂ ಬೌದ್ಧಿಕ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿ ತನ್ನ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಕಡಿಮೆ ಪುನರ್ಗಳಿಸಿಕೊಂಡಿತು. 1994 ರಲ್ಲಿ ರಫಿಕ್ ಹರಿರಿ ಯವರಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಒಂದು ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಕಂಪನಿ, ಸೋಲಿಡೇರ್ ನಿಂದ ಕೇಂದ್ರೀಯ ಬೈರುತ್ ನ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜಾಗಗಳ ಪುನನಿರ್ಮಾಣವು ನೆಡೆಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದೆ. ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉಡುಪು ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ಎಲಿ ಸಾಬ್, ಆಭರಣ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರ ರಾಬರ್ಟ್ ಮೊವಾಡ್ ಅಂತಹವರು ನಿವಾಸಿಗಳಾಗಿದ್ದು ಹಾಗೂ OTV, ಅಲ್ ಮನಾರ್ ಟಿವಿ, LBC, ಫ್ಯೂಚರ್ ಟಿವಿ, ನ್ಯೂ ಟಿವಿ ಮತ್ತು ಇತರೆ ಕೆಲವು ಜನಪ್ರಿಯ ಉಪಗ್ರಹ ದೂರದರ್ಶನ ಕೇಂದ್ರಗಳಿಗೆ ಬೈರುತ್ ಒಂದು ನೆಲೆಯಾಗಿದೆ. ಏಷಿಯಾ ಕ್ಲಬ್ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ಷಿಪ್ ಮತ್ತು ಏಷಿಯನ್ ಫುಟ್ ಬಾಲ್ ಕಪ್ ಗಳನ್ನು ಈ ನಗರವು ನಡೆಸಿಕೊಟ್ಟಿತು. ಬೈರುತ್ ಎಂಟು ಬಾರಿ, 1960–1964, 1999, 2001–2002 ರಲ್ಲಿ, ಮಿಸ್ ಯುರೋಪ್ ನ ಒಂದು ಅದ್ಭುತ ಸಮಾರಂಭವನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಆಯೋಜಿಸಿತು.
ಬೈರುತ್ ನಲ್ಲಿನ ಸೈಂಟ್ ಜಾರ್ಜ್ ಬೇ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿ 2005 ರಲ್ಲಿ ಲೆಬನಿಯನ್ನರ ಹಿಂದಿನ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ರಫಿಕ್ ಹರಿರಿ ಯವರ ಕೊಲೆಯು ಸಂಪೂರ್ಣ ದೇಶವನ್ನೇ ಅಲುಗಾಡಿಸಿತು. ಸರಿಸುಮಾರು ಹರಿರಿ ಯವರ ಮರಣದ ಒಂದು ತಿಂಗಳ ನಂತರ, ಬೈರುತ್ ನಲ್ಲಿನ ಒಂದು ವಿರೋಧಿ ಮೇಳಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು ಒಂದು ಮಿಲಿಯನ್ ಜನ ಸೇರಿದ್ದರು. ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಲೆಬನಾನಿನ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ "ಸೇಡಾರ್ ಕ್ರಾಂತಿ" ಯು ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಜನಸಾಂದ್ರತೆಯ ಮೇಳವಾಗಿತ್ತು. ಕೊನೆಯ ಸಿರಿಯಾ ಸೈನ್ಯಗಳು 26 ನೆಯ ಏಪ್ರಿಲ್ 2005 ರಂದು ಹಿಂದೆಗೆದುಕೊಂಡವು. ಆ ಎರಡೂ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು 15 ನೆಯ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2008 ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ರಾಯಭಾರ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿಕೊಂಡವು. ಆದರೂ 2006 ರ ಲೆಬನಾನ್ ಯುದ್ಧದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಹಾಜಿಬೊಲ್ಲಾವನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಮಾಡಿದ ಇಸ್ರೇಲಿ ಗುಂಡಿನ ಸುರಿಮಳೆಗೆ, ಬೈರುತ್ ನ ಅನೇಕ ಭಾಗಗಳು ನಾಶಕ್ಕೊಳಗಾಯಿತು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಹಾಜಿಬೊಲ್ಲಾರ ಹಿಡಿತದಲ್ಲಿರುವ ಅತ್ಯಂತ ಬಡ ಹಾಗೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಶಿಯಾತೆ ಗಳಿರುವ ದಕ್ಷಿಣ ಬೈರುತ್ ಗೆ ಹಾನಿಯಾಯಿತು. ಮೇ 2008 ರಲ್ಲಿ, ಸರ್ಕಾರವು ರಾಜಧಾನಿಯಲ್ಲಿಗೆ ಪುನರ್ವಸತಿಗೊಂಡ ಸರ್ಕಾರದ ಹಿಂಬಾಲಕರು ಮತ್ತು ವಿರೋಧಿ ಬಣದ ಶಕ್ತಿಗಳ ನಡುವೆ ಹಾಜಿಬೊಲ್ಲಾರ ಸಂಪರ್ಕಗಳ ನೆಟ್ವರ್ಕ್ ಅನ್ನು ಕೆಲವೇ ಕಾಲ ತೆಗೆದುಹಾಕಿ ಅದನ್ನು ಲೆಬನಾನಿನ ಸೈನ್ಯದ ವಶಕ್ಕೆ ಕೊಡಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದ ನಂತರ (ಅದನ್ನು ಮುಂದೆ ರದ್ದು ಪಡಿಸಲಾಯಿತು), ಬೈರುತ್ ನಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಭೀಕರ ಘರ್ಷಣೆಗಳು ಪ್ರಾರಂಭವಾದವು.
ಈ ಘಟನೆಗಳ ಪರಿಣಾಮಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಆ ದೇಶದ ರಾಜಕುಮಾರನ ಆಹ್ವಾನದ ನಂತರ ಒಂದು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂವಾದ ಸಮ್ಮೇಳನಕ್ಕಾಗಿ ಕತಾರ್ ನ ರಾಜಧಾನಿ ದೋಹಾ ಕ್ಕೆ ಎಲ್ಲಾ ಹೊಡೆದಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಪಕ್ಷಗಳವರೂ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿದರು. ಆ ಸಭೆಯ ಮುಕ್ತಾಯದಲ್ಲಿ, ಅನೇಕ ನಿರ್ಧಾರಗಳ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಬರಲಾಯಿತು, ದೇಶಕ್ಕೆ ಒಬ್ಬ ಹೊಸ ಅಧ್ಯಕ್ಷರನ್ನು ನೇಮಕಾತಿ ಮಾಡುವ ಬಗ್ಗೆ, ಹಾಗೂ ಎಲ್ಲಾ ರಾಜಕೀಯ ವಿರೋಧಿಗಳೂ ಸೇರಿಕೊಂಡಂತೆ ಒಂದು ಹೊಸ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸರ್ಕಾರದ ಸ್ಥಾಪನೆಯಂತಹ ಅನೇಕ ತೀರ್ಮಾನಗಳು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟವು. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ದೋಹಾ ಒಪ್ಪಂದದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಧರಿಸಲಾದಂತೆ, ರಾಜಧಾನಿಯಲ್ಲಿ ವಿರೋಧಿಗಳ ಶಿಬಿರಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಯಿತು.
ಭೂಗೋಳ ಶಾಸ್ತ್ರ
thumb|ಪಿಜನ್ಸ್ ರಾಕ್ (ರೌಚೆ) thumb|left|upright|ಸ್ಪಾಟ್ ಉಪಗ್ರಹದಿಂದ ನೋಡಲ್ಪಟ್ಟ ಬೈರೂತ್ ನ ನೋಟ ಬೈರುತ್ ಸುಮಾರು ಲೆಬನಾನ್-ಇಸ್ರೇಲ್ ಗಡಿಯ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ, ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಸಮುದ್ರದೊಳಕ್ಕೆ ಪಶ್ಚಿಮಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತಾ 94 kmಒಂದು ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದೆ. ಈ ನಗರವು ಲೆಬನಾನ್ ಪರ್ವತಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿಯಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ; ಅದು ತ್ರಿಕೋನಾಕಾರವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದೆ, ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಎರಡು ಬೆಟ್ಟಗಳಾದ ಅಲ್-ಅಶ್ರಫಿಯಾ ಮತ್ತು ಅಲ್-ಮುಸೈತಿಬಾಹ್ ಮೇಲ್ಭಾಗದ ನಡುವೆ ತನ್ನ ಸ್ಥಾನದಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.; ಬೈರುತ್ ನ ಗವರ್ನರ್ ರವರ ಆಫೀಸಿನ ಕ್ಷೇತ್ರವು 18 km2 ವಿಸ್ತೀರ್ಣದಲ್ಲಿದೆ, ಮತ್ತು ನಗರದ ಮೆಟ್ರೋಪಾಲಿಟನ್ ಕ್ಷೇತ್ರವು 67 km2 ವಿಸ್ತೀರ್ಣದಲ್ಲಿದೆ. ಬೈರುತ್ ನ ಕರಾವಳಿ ಸುಮಾರು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ರೀತಿಯಾಗಿದೆ; ಕಲ್ಲಿನ ಸಮುದ್ರ ತೀರಗಳು, ಮರಳಿನ ದಡಗಳು ಹಾಗೂ ಸಮುದ್ರದ ಕಡಿದಾದ ಬಂಡೆಗಳು ಒಂದರ ಪಕ್ಕ ಮತ್ತೊಂದಿವೆ.
ಹವಾಗುಣ/ವಾತಾವರಣ
ಉಷ್ಣದ ಮತ್ತು ವಾಸ್ತವಿಕವಾಗಿ ಮಳೆಯಿಲ್ಲದ ಬೇಸಿಗೆ, ಹಿತಕರವಾದ ಚಳಿಗಾಲ ಹಾಗೂ ವಸಂತ ಕಾಲ, ತಂಪಾದ ಮಳೆಯ ಚಳಿಗಾಲದ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯತೆಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಹವಾಗುಣವನ್ನು ಬೈರುತ್ ಹೊಂದಿದೆ. 29 °C (84 °F) ರ ತಿಂಗಳಿಗೆ ಸರಾಸರಿ ಹೆಚ್ಚು ಉಷ್ಣಾಂಶದ ಸಹಿತ ಆಗಸ್ಟ್ ವರ್ಷದ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಉಷ್ಣತೆ ಹೊಂದಿರುವ ತಿಂಗಳು, ಹಾಗೂ 10 °C (50 °F) ರ ತಿಂಗಳ ಸರಾಸರಿ ಕಡಿಮೆ ಉಷ್ಣಾಂಶದ ಸಹಿತ ಜನವರಿ ಮತ್ತು ಫೆಬ್ರುವರಿ ವರ್ಷದ ಅತ್ಯಂತ ತಂಪಾದ ತಿಂಗಳುಗಳು. ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ಮತ್ತು ಸಾಯಂಕಾಲ ಪ್ರಬಲವಾದ ಗಾಳಿಯ ದಿಕ್ಕು ಪಶ್ಚಿಮದಿಂದ, ಅಂದರೆ ದಡದ ಮೇಲಿಂದ ಭೂಮಿಯ ಕಡೆಗೆ ಅಥವಾ ಮೆಡಿಟರೇನಿಯನ್ ಸಮುದ್ರದಿಂದ ಭೂಮಿಯತ್ತ ಬೀಸುತ್ತದೆ; ರಾತ್ರಿಯ ವೇಳೆ ಗಾಳಿಯು ಬೀಸುವ ದಿಕ್ಕು ವಿರುದ್ಧವಾಗುತ್ತದೆ, ಅಂದರೆ ಆಗ ಭೂಮಿಯಿಂದ ದಡದ ಕಡೆಗೆ ಸಮುದ್ರದ ಮೇಲೆ ಬೀಸುತ್ತದೆ.
ವಾಸ್ತವಿಕವಾಗಿ ಚಳಿಗಾಲ, ಶರತ್ಕಾಲ ಹಾಗೂ ವಸಂತ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬೀಲುವ ಎಲ್ಲಾ ಮಳೆಯಿಂದ ಸರಾಸರಿ ವಾರ್ಷಿಕ ಮಳೆಯು 860 ಮಿಲಿಮೀಟರ್ ಗಳಾಗಿರುತ್ತದೆ (34.1 ಅಂಗುಲಗಳು). ಶರತ್ಕಾಲ ಮತ್ತು ವಸಂತ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬರುವ ರಭಸವಾದ ಜಡಿ ಮಳೆಯು ನಿಯಮಿತ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಸುರಿಯುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಮಳೆಯು ಅತಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸಮನಾಗಿ ಹರಡಿಕೊಂಡು ಬರುತ್ತದೆ. ಬಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಮಳೆಯನ್ನು (ಏನಾದರೂ ಇದ್ದಲ್ಲಿ) ಪಡೆಯುತ್ತದೆ. ಬೈರುತ್ ನಲ್ಲಿ ಮಂಜುಬಹಳ ಅಪರೂಪವಾಗಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರಾಶಿಯಾಗದೆ ಬೀಳುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಬಹಳವಾಗಿ ಮೇಲಿಂದ ಮೇಲೆ ಆಲಿಕಲ್ಲು ಹಾಗೂ ಹಿಮ ಮಳೆಯು ಬರಬಹುದು. 1920, 1942 ಮತ್ತು 1950 ರಲ್ಲಿ ಬಂದಂತಹ ಮೂರು ದೊಡ್ಡ ಮಂಜಿನ ಬಿರುಗಾಳಿಗಳು ಅಪವಾದಗಳಾಗಿವೆ.
ಕ್ವಾರ್ಟರ್ ಗಳು ಮತ್ತು ಸೆಕ್ಟರ್ ಗಳು
thumb|ಬೈರುತ್ ನ 12 ಕ್ವಾರ್ಟರ್ಸ್ ಗಳ ಭೂಪಟ
ಬೈರುತ್ ಅನ್ನು 12 ಮಾನ್ಯಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ಮುನಿಸಿಪಾಲಿಟಿಗಳ ಕ್ವಾರ್ಟರ್ಸ್ (ಕ್ವಾರ್ಟಿಯರ್ಸ್ ) ಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ:
ಈ ಕ್ವಾರ್ಟರ್ ಗಳನ್ನು ಸೆಕ್ಟರ್ ಗಳಾಗಿ (ಸೆಕ್ಟೆರುಸ್ ) ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಲೆಬನಾನಿನಲ್ಲಿರುವ ಹನ್ನೆರಡರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಅಧಿಕೃತ ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೀನೀಯರ ನಿರಾಶ್ರಿತರ ಶಿಬಿರಗಳು ಬೈರುತ್ ನಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿವೆ: ಬುರ್ಜ್ ಎಲ್-ಬರಾಜ್ನೆಹ್, ಶಟಿಲಾ ಮತ್ತು ಮಾರ್ ಎಲಿಯಾಸ್ ನಿರಾಶ್ರಿತರ ಶಿಬಿರಗಳು, ಎಲ್ಲವೂ ನಗರದ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿಯೇ ನೆಲೆಗೊಂಡಿವೆ. ಹದಿನೈದು ದಾಖಲಾಗದ ಅಥವಾ ಅಧಿಕೃತವಲ್ಲದ ನಿರಾಶ್ರಿತರ ಶಿಬಿರಗಳಲ್ಲಿ, ಶಟಿಲಾ ಗೆ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ, ಸಬ್ರ ಸಹ ಬೈರುತ್ ನಲ್ಲಿಯೇ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದೆ.
ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಅಂಕಿ-ಅಂಶದ ವಿವರ
ಬೈರುತ್ ನ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ವಿಶಾಲ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ, ಅತಿ ಕಡಿಮೆ 938,940 ಜನಗಳಿಂದ, 1,303,129 ಜನಗಳವರೆಗೆ ಹಾಗೂ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು 2,012,000 ವರೆಗೂ ಇದೆ. ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು ದೊರಯದೇ ಇರುವುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ, 1932 ರಿಂದ ಲೆಬನಾನ್ ನಲ್ಲಿ ಜನ ಗಣತಿ ನಡೆಯೆದೆ ನಿಖರ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಕೊರತೆಯು ವಾಸ್ತವಾಂಶದ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.
ಬೈರುತ್ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಮತ್ತು ಮುಸ್ಲಿಮರ ಗಮನಾರ್ಹ ಹಾಜರಿಯ ಸಹಿತ ಮಧ್ಯ ಪೂರ್ವದ ಎಲ್ಲಾ ಹಾಗೂ ಲೆಬನಾನ್ ನಲ್ಲಿನ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ವಿವಿಧ ಧರ್ಮಗಳುಳ್ಳ ನಗರವಾಗಿದೆ. ಬೈರುತ್ ನಲ್ಲಿ ಒಂಬತ್ತು ವಿವಿಧ ಧರ್ಮಗಳ ಸಮೂಹಗಳಿವೆ (ಸುನ್ನಿ ಮುಸ್ಲಿಮ್, ಶಿಯಾತೆ ಮುಸ್ಲಿಮ್, ಡ್ರುಜ್, ಮಾರೊನೈಟ್ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್, ಗ್ರೀಕ್ ಆರ್ಥೋಡಾಕ್ಸ್, ಗ್ರೀಕ್ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್, ಅರ್ಮೇನಿಯನ್ ಅಪೋಸ್ಟೋಲಿಕ್, ಅರ್ಮೇನಿಯನ್ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್, ಮತ್ತು ಪ್ರೋಟೆಸ್ಟೆಂಟ್ ಗಳು). ವಿವಾಹ, ವಿವಾಹ ವಿಚ್ಛೇದನ ಹಾಗೂ ಪಿತ್ರಾರ್ಜಿತ ಬಾಧ್ಯತೆಗಳಂತಹ ಕೌಟುಂಬಿಕ ವಿಷಯಗಳು ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಧಾರ್ಮಿಕ ಅಧಿಕಾರಗಳಿಂದ ಇಂದಿಗೂ ಕೈಗೊಳ್ಳಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ನಾಗರಿಕ ವಿವಾಹಕ್ಕೆ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ಕರೆಗಳು ಧಾರ್ಮಿಕ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಂದ ಸರ್ವಾನು ಮತದಿಂದ ತಿರಸ್ಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ ಆದರೆ ಬೇರೆ ದೇಶದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ನಾಗರಿಕ ವಿವಾಹಗಳು ಲೆಬನಾನಿನ ಪ್ರಜಾ ನಾಗರಿಕ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಂದ ಮಾನ್ಯೆ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. 20 ನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯ ಕಾಲದ ವರೆಗೂ ಜೋಕಾಕ್ ಎಲ್-ಬ್ಲಾಟ್ ನ ಬಾಬ್ ಇದ್ರಿಸ್ ಸೆಕ್ಟಾರ್ ನಲ್ಲಿ ನೆರೆಹೊರೆಯಲ್ಲಿ ವಾಡಿ ಅಬು ಜಮೈಲ್ ನಲ್ಲಿನ ಜ್ಯೂ ಸಮಾಜಕ್ಕೆ ಸಹ ಬೈರುತ್ ಆಶ್ರಯ ತಾಣವಾಗಿತ್ತು.
ಆಂತರಿಕ ಯುದ್ಧದ ಮೊದಲು ಬೈರುತ್ ನ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಪ್ರದೇಶವು ನ್ಯಾಯವಾಗಿ ಅನೇಕ ಧರ್ಮೀಯರು ಜೊತೆಗೂಡಿದ್ದರು, ಆದರೆ ಅವರು ಕಾದಾಟದ ನಂತರ ಎಲ್ಲರೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಭಾವನೆಗಳಿಂದ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬೇರ್ಪಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಕೆಲವೇ ಸುನ್ನಿ ಮುಸ್ಲಿಂ ಅಲ್ಪ ಸಂಖ್ಯಾತರ ಸಹಿತ, ಬಹಳವಾಗಿ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಿಂದ ವಿಶಿಷ್ಟತೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಈ ಪೂರ್ವದ ಬೈರುತ್. ಈ ಮಧ್ಯೆ ಪಶ್ಚಿಮ ಬೈರುತ್ ನಲ್ಲಿ ಶಿಯಾತೆ, ಡ್ರುಜ್ ರು ಮತ್ತು ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ನರ ಸಣ್ಣ ಸಮಾಜವುಳ್ಳ ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಸುನ್ನಿ ಮುಸ್ಲಿಂ ಬಹು ಸಂಖ್ಯಾತರಿಂದ ವಿಭಾಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಆಂತರಿಕ ಯುದ್ಧದ ಮುಕ್ತಾಯದ ನಂತರ, ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಬೈರುತ್ ನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಪಂಗಡವೂ ಅರ್ಧದಂತೆ ಸುನ್ನಿ ಮುಸ್ಲಿಂ ಮತ್ತು ಕ್ರಶ್ಚಿಯನ್ನರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಜನಸಂಖ್ಯಾ ಹೆಚ್ಚಳವನ್ನು ಕಾಣಲಾರಂಭಿಸಿವೆ. ಬೈರುತ್ ನ ದಕ್ಷಿಣದ ಉಪನಗರಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಶಿಯಾತೆ ಮುಸ್ಲಿಮರ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೆ, ಬೈರುತ್ ನ ಪೂರ್ವದ ಉಪನಗರಗಳು ಬಹಳವಾಗಿ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ನರನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. 19 ನೆಯ ಶತಮಾನದಿಂದಲೂ ಉತ್ತರದ ಬೈರುತ್ ಬಹಳಷ್ಟು ಲೆಬನಿಯನ್ನರ ಪ್ರೋಟೆಸ್ಟೆಂಟ್ ಜನಾಂಗದವರನ್ನು ಹೊಂದುವುದನ್ನೇ ಮುಂದುವರಿಸಿದೆ.
ಆರ್ಥಿಕತೆ
ಮಿಡ್ಲ್ ಈಸ್ಟ್ ಏರ್ ಲೈನ್ಸ್ ಬೈರುತ್ ನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮುಖ್ಯ ಕಚೇರಿ ಹೊಂದಿದೆ. ದಿ ಬಾಂಕ್ವೆ ಡು ಲಿಬಾನ್ (ದಿ ಸೆಂಟ್ರಲ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಫ್ ಲೆಬನಾನ್) ನ ಕೇಂದ್ರಕಾರ್ಯಸ್ಥಾನ ಬೈರುತ್ ನಲ್ಲಿದೆ.
ಸರ್ಕಾರ
ರಾಜಧಾನಿ ಬೈರುತ್ ಲೆಬನಾನ್ ನ ಸಂಸತ್ತು ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರದ ಪೀಠವಾಗಿದೆ ಹಾಗೂ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚಾದ ಎಲ್ಲಾ ರೀತಿಯ ಮಂತ್ರಿ ಮಂಡಲಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆಡಳಿತ ಮಂಡಳಿಗಳು, ರಾಯಭಾರಿ ನಿಯೋಗಗಳು ಮತ್ತು ರಾಯಭಾರಿ ಕಚೇರಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಬೈರುತ್ ಆರು ಮೊಹಫಜತ್ (ರಾಜ್ಯದ ಸರ್ಕಾರಗಳು, ಮೊಹಫಜಾಹ್ ಏಕವಚನದಲ್ಲಿ) ಗಳಲ್ಲೊಂದಾಗಿದೆ, ಬೇರೆಯವುಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಕ್ವಾ, ನಾರ್ಥ ಲೆಬನೋನ್, ಸೌಥ್ ಲೆಬನೋನ್, ಮೌಂಟ್ ಲೆಬನೋನ್ ಮತ್ತು ನಬಾಟಿಯೆ ಗಳಿವೆ. thumb|right|ಲೆಬೆನೆನ್ನರ ಸಂಸಸ್ತು
ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು
ಈ ನಗರವು ಅನೇಕ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಬೀಡಾಗಿದೆ. ನಗರದ ಕೇಂದ್ರ ಬೈರುತ್ ನಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಏಷಿಯಾಕ್ಕೆ ಆರ್ಥಿಕ ಹಾಗೂ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮಿತಿಯ (ESCWA) ಕೇದ್ರ ಕಾರ್ಯಸ್ಥಾನವಿದೆ ಹಾಗೂ ಅರಬ್ ಪ್ರಪಂಚವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಘ (ILO) ಹಾಗೂ ಯುನೆಸ್ಕೊ (ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ, ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂಸ್ಥೆ) ಗಳೆರಡೂ ಬೈರುತ್ ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಂತೀಯ ಕಚೇರಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಬೈರುತ್ ನಲ್ಲಿ ಅರಬ್ ಏರ್ ಕ್ಯಾರಿಯರ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆ (AACO) ದ ಕೇದ್ರ ಕಾರ್ಯಸ್ಥಳವೂ ಸಹ ಇದೆ.
ಶಿಕ್ಷಣ/ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ
left|thumb|ಬೈರುತ್ ನ ಅಮೇರಿಕಾ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಬೈರುತ್ ನಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಲೆಬನಾನ್ ನ ಎಲ್ಲ ಕಡೆಯೂ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಔದ್ಯೋಗಿಕ ಹಾಗೂ ವೃತ್ತಿ ಸಂಬಂಧಿತ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು, ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಕಾಲೇಜುಗಳು, ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಹಾಗೂ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಿಂದ ಒದಗಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ರಾಷ್ಟ್ರವ್ಯಾಪಿ ಈ ಸಂಖ್ಯೆಗಳಲ್ಲಿ, ರಾಜಧಾನಿಯಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಲೆಬನಿಯನ್ನರ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಒಂದೇ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. ಬೈರುತ್ ನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರದ ಎಲ್ಲ ಕಡೆಯೂ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಕಾಲೇಜುಗಳು, ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮತ್ತು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಹೊಣೆಯು ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣದ ಪ್ರಮುಖ ನಿರ್ದೇಶನಾಲಯದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಲೆಬನಾನಿನ ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಸಂಗ ಮಾಡಲು ಬಯಸುವ ಹೊರ ದೇಶದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಲೆಬನಾನಿನ ಅರ್ಹತೆಗಳನ್ನು ಸಹ ಪೂರೈಸಲೇಬೇಕು. ಅವರುಗಳು ಉನ್ನತ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರವೇಶಕ್ಕೆ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಪಡೆಯುವ ಮೊದಲು ಅವರ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಬ್ಯಕೆಲೌರಿಯೇಟ್ ಶಿಕ್ಷಣ ಪದ್ಧತಿಗಳಿಗೆ ತತ್ಸಮಾನವಾಗಿರಲೇ ಬೇಕು. ಅವರುಗಳು ಯಾವುದೇ ವಿಶೇಷ ಮೀಸಲಾತಿಗೆ ಒಳಪಡುವುದಿಲ್ಲ, ಹಾಗೂ ಬೇರೆ ದೇಶಗಳ ಜೊತೆ ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದ ಉಭಯ ಪಕ್ಷದ ಒಪ್ಪಂದಗಳ ಚೌಕಟ್ಟಿನೊಳಗೆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನಗಳು ಕೊಡಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಲೆಬನಾನ್ ನ ಹೊರಗಡೆ ಪಡೆದಂತಹ ಪದವಿಗಳು ಲೆಬನಾನಿನ ಪರದೇಶದ ರಾಯಭಾರ ಕಚೇರಿ ಹಾಗೂ ಲೆಬನಾನಿನಲ್ಲಿರುವ ವಿದೇಶಾಂಗ ನೀತಿಯ ಮಂತ್ರಿಮಂಡಳದಿಂದ ದೃಢೀಕರಿಸಲ್ಪಡುವುದು ಅತ್ಯವಶ್ಯ. ಆನಂತರ, ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳು ಬೇಕಾಗಿರುವ ದಾಖಲೆಗಳ ಸಹಿತ ಈಕ್ವಿವೇಲೆನ್ಸ್ ಕಮಿಟಿಯ ಸಚಿವಾಲಯದ ಮುಂದೆ ವ್ಯಕ್ತಿಗತವಾಗಿ ಹಾಜರಾಗ ಬೇಕು.
ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ರಾಜ್ಯದ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಬೋರ್ಡ್ ಆಫ್ ರಿಜೆಂಟ್ಸ್ ಗಳಿಂದ ಅನುಮತಿ ಪಡೆದಂತಹ ಲೆಬನಾನಿನ ಅಮೇರಿಕನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಬೈರುತ್ ನಲ್ಲಿ ರಹದಾರಿ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ ಹಾಗೂ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ NEASC ಯಿಂದ ಅಧಿಕಾರ ಪತ್ರ ಪಡೆದಿದೆ. ಯುರೋಪಿನ ಸಂಘದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲು ಫ್ರೆಂಚ್ DEA ಪದವೀಧರರಿಗೆ ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ತತ್ಸಮಾನ ಪದವಿಯೂ ಅಲ್ಲದೆ ಔಷಧಿ ತಯಾರಿಕೆಯ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಅಧಿಕೃತವಾದ ಸಮಿತಿಯಿಂದ ಅಧಿಕಾರ ಪಡೆದಂತಹ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಹೊರಗಡೆ LAU ಒಂದೇ ಒಂದು ಫಾರ್ಮಡಿ ಪದವಿಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ, ಹಾಗೂ ಎಲ್ಲಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಸಹಿತ ಯಂತ್ರಶಿಲ್ಪದ ಶಾಲೆಗೆ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹವಾದ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಹಾಗೂ ABET ಪಡೆಯುವ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನದಲ್ಲಿದೆ. ಬೈರುತ್ ನ ಅಮೇರಿಕನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ, ಬಲಮಂಡ್ ನ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ (ಆರೋಗ್ಯ ವಿಜ್ಞಾನಗಳ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ವಿಜ್ಞಾನ ಭಾಗಗಳ ಶಾಖೆ), ಯುನಿವರ್ಸಿಟೆ ಸೈಂಟ್-ಜೋಸೆಫ್ ಹಾಗೂ ಎಕೊಲೆ ಸುಪೆರಿಯೌರ್ ಡೆಸ್ ಅಫೇರ್ಸ್ ಬೈರುತ್ ನಲ್ಲಿರುವ ಇತರೆ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಾಗಿವೆ.
ಸಾರಿಗೆ
thumb|right|ಬೈರುತ್ ನ ರಫಿಕ್ ಹರಿರಿ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಒಳಗಿನ ನೋಟ ತನ್ನ ದಕ್ಷಿಣದ ಉಪನಗರದಲ್ಲಿರುವ ಹಾಗೂ ಈಚೆಗೆ ಪುನಃ ನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ರಫಿಕ್ ಹರಿರಿ ಇಂಟರ್ನಾಷನಲ್ ಏರ್ ಪೋರ್ಟ್ ನಗರದ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವಾಗಿದೆ. ಭೂ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ, ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವು ಸೇವಾ ಟ್ಯಾಕ್ಸಿ ಅಥವಾ ಟ್ಯಾಕ್ಸಿಕ್ಯಾಬ್ ನಿಂದಾಗಲೀ ಸೇವೆ ಒದಗಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಸೇವಾ ಟ್ಯಾಕ್ಸಿಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯ ಟ್ಯಾಕ್ಸಿಗಳಿಗಿಂತ ಅಗ್ಗದ ಬೆಲೆಯುಳ್ಳವು, ಆದರೂ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸಲು ಹೊರಡುವ ಮೊದಲೇ ಬೆಲೆ ನಿಗದಿಪಡಿಸುವ ಬಗ್ಗೆ ಒಂದು ಒಪ್ಪಂದದ ಅವಶ್ಯಕತೆಯಿದೆ.
ಲೆಬನಾನಿನ ಇತರೆ ನಗರಗಳಿಗೆ ಹಾಗೂ ಪ್ರಮುಖ ಸಿರಿಯಾದಲ್ಲಿನ ನಗರಗಳಿಗೆ ಬೈರುತ್ ನಿಂದ ನಿಯತಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಬಸ್ ಸಂಪರ್ಕಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಲೆಬನಾನಿನ ಸಂಚಾರ ಕಂಪನಿ, ಅಥವಾ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ LCC ಯು, ಲೆಬನಾನಿನ ಎಲ್ಲಾ ಕಡೆಗೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಂಚಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಕೆಲವೇ ಕೆಲವು ಅಧಿಕೃತ ಬ್ರಾಂಡ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. ಇದಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗಿ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ಬಸ್ಸುಗಳು ಆಫೀಸ್ ಡೆಸ್ ಚೆಮಿನ್ಸ್ ಡಿ ಫೆರ್ ಎಟ್ ಡೆಸ್ ಟ್ರಾಸ್ಪೋರ್ಟ್ಸ್ ಎನ್ ಕೊಮುನ್ (OCFTC), ಅಥವಾ ಆಂಗ್ಲ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ "ರೈಲ್ವೇ ಆಂಡ್ ಪಬ್ಲಿಕ್ ಟ್ರಾಸ್ಪೋರ್ಟೇಶನ್ ಅಥೋರಿಟಿ ". ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಹೆಲೌ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ಉತ್ತರದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸ್ಥಳಗಳು ಹಾಗೂ ಸಿರಿಯಾಕ್ಕೆ ಬಸ್ಸುಗಳು ಹೊರಡುತ್ತವೆ.
ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವೂ ಅಲ್ಲದೆ, ಬೈರುತ್ ನ ಬಂದರು ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರದೇಶದ ಪ್ರವೇಶ ಸ್ಥಾನ. ಅಂತಿಮ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸ್ಥಳವಾಗಿ, ಲೆಬನಾನ್ನನ್ನು ದೋಣಿಯ ಮೂಲಕ ಸೈಪ್ರಸ್ ಕಡೆಯಿಂದ ಸೇರಬಹುದು ಅಥವಾ ಡಮಾಸ್ಕಸ್ ನಿಂದ ರಸ್ತೆಯ ಮೂಲಕವಾಗಿ ತಲುಪಬಹುದು.