ಕೇರಳದ_ವಾಸ್ತುಶೈಲಿ
ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ
right|thumb|300x300px| ಕೋಝಿಕ್ಕೋಡ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಮಿತ್‌ಕಲ್‌ಪಲ್ಲಿ ಕೇರಳದ ಸ್ಥಳೀಯ ಮಸೀದಿ ಶೈಲಿಯ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದ್ದು, ಗೇಬಲ್ಡ್ ಛಾವಣಿಗಳು, ಇಳಿಜಾರಾದ ಮರದ ಕಿಟಕಿ ಫಲಕಗಳು ಮತ್ತು ಮಿನಾರ್‌ಗಳಿಲ್ಲ. ಮಹಮ್ಮದೀಯರ ಕಾಲದವರೆಗೆ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಮುಂಚೆಯೇ ಕೇರಳ ಕರಾವಳಿಯೊಂದಿಗೆ ನೇರ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಅರೇಬಿಯನ್ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪ, ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮದ ತೊಟ್ಟಿಲು. ಸ್ಥಳೀಯ ಮುಸ್ಲಿಂ ದಂತಕಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯದಂತೆ, ಚೇರ ರಾಜನು ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದನು ಮತ್ತು ಮೆಕ್ಕಾಗೆ ಪ್ರಯಾಣ ಬೆಳೆಸಿದನು. ಮಲಿಕ್ ಇಬ್ನ್ ದಿನಾರ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮುಖಂಡರೊಂದಿಗೆ ಪ್ರವಾಸದಿಂದ ಹಿಂದಿರುಗುವಾಗ ಅವರು ಅನಾರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಗಾದರು ಮತ್ತು ನಿಧನರಾದರು. ಆದರೆ ಸಂಗಡಿಗರಿಗೆ ಕೊಡುಂಗಲ್ಲೂರಿಗೆ ತೆರಳಲು ಪರಿಚಯ ಪತ್ರಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದರು. ಸಂದರ್ಶಕರು ಬಂದರಿಗೆ ಬಂದರು ಮತ್ತು ರಾಜನಿಗೆ ಪತ್ರವನ್ನು ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಿದರು. ರಾಜನು ಅತಿಥಿಗಳನ್ನು ಎಲ್ಲಾ ಗೌರವದಿಂದ ಉಪಚರಿಸಿದನು ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮತವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ವಿಸ್ತೃತ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ನೀಡಿದನು. ಕುಶಲಕರ್ಮಿಗಳು ಬಂದರಿನ ಬಳಿಯ ಕೊಡುಂಗಲ್ಲೂರಿನಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಮಸೀದಿಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ರಾಜನು ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಿದನು ಮತ್ತು ಅವರ ವಸಾಹತುಗಾಗಿ ಅದರ ಸುತ್ತಲಿನ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದನು. ಮೂಲ ಮಸೀದಿಯು ವ್ಯಾಪಕವಾದ ದುರಸ್ತಿಗೆ ಒಳಗಾಯಿತು, ಆದರೆ ಮೂಲ ನಿರ್ಮಾಣದ ಕುರುಹುಗಳು ಹಿಂದೂ ದೇವಾಲಯಗಳ ಹಳೆಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿರುವ ಸ್ತಂಭಗಳು ಮತ್ತು ಮೇಲ್ಛಾವಣಿಯಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. right|thumb| ಕೊಟ್ಟಾಯಂನ ತಜತಂಗಡಿಯಲ್ಲಿರುವ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕೇರಳ ಶೈಲಿಯ ಮಸೀದಿಯ ಉದಾಹರಣೆ ನಿಸ್ಸಂದೇಹವಾಗಿ ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮವು ಅರೇಬಿಯನ್ ಮುಹಮ್ಮದ್ ಅವರ ಕಾಲದವರೆಗೆ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಮುಂಚೆಯೇ ಕೇರಳ ಕರಾವಳಿಯೊಂದಿಗೆ ನೇರ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಅರೇಬಿಯನ್ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪ, ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮದ ತೊಟ್ಟಿಲು.ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪದ ಹೊಸ ಗುಂಪುಗಳ ವಲಸೆಯ ಮೂಲಕ ಕೇರಳದಲ್ಲಿ ಹರಡಿತು ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಮತಾಂತರಿಸುವ ಮೂಲಕ  ಭಾರತೀಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ನೀತಿಗಳು ಮತ್ತು ಕೇರಳದ ಸಾಮಾಜಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ರಮೇಣ ಪರಿವರ್ತನೆಯಾಯಿತು. ಕ್ರಿ.ಶ. ಹನ್ನೆರಡನೆಯ ಶತಮಾನದ ವೇಳೆಗೆ, ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಕೊಲ್ಲಂನಿಂದ ಉತ್ತರದ ಮಂಗಳೂರಿನವರೆಗೆ ಮುಸ್ಲಿಮರ ಕನಿಷ್ಠ ಹತ್ತು ಪ್ರಮುಖ ವಸಾಹತುಗಳು ಮಸೀದಿಯ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿದ್ದವು. ಕಣ್ಣೂರಿನ ಅರಕ್ಕಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಳುವ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಒಂದು ಶಾಖೆಯನ್ನು ಇಸ್ಲಾಂಗೆ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು. ವ್ಯಾಪಾರದಲ್ಲಿನ ಪ್ರಾಧಾನ್ಯತೆ, ಮತದ ಹರಡುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಮುದ್ರದ ಅನುಭವವು ಮುಸ್ಲಿಮರನ್ನು ಪ್ರಮುಖ ವರ್ಗವಾಗಿ ಮತ್ತು ಆಡಳಿತಗಾರರಿಗೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕೋಝಿಕ್ಕೋಡ್ ಝಮೋರಿನ್‌ಗಳಿಗೆ ಪ್ರಿಯರನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಿತು. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಹದಿನೈದನೆಯ ಶತಮಾನದ ವೇಳೆಗೆ ಮುಸ್ಲಿಮರ ನಿರ್ಮಾಣಗಳು ಗಣನೀಯ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಏರಿದವು. right|thumb| ಕ್ಲಾಸಿಕ್ ಕೇರಳ ಶೈಲಿಯೊಂದಿಗೆ ಮುಚ್ಚುಂಡಿ ಮಸೀದಿ ಕೇರಳದ ಮಸೀದಿ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪವು ಅರೇಬಿಕ್ ಶೈಲಿಯ ಯಾವುದೇ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಅಥವಾ ಉತ್ತರ ಭಾರತದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ಅಥವಾ ಪ್ರಾಂತೀಯ ಶಾಲೆಯ ಇಂಡೋ-ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಬಯಸುವ ಮುಸ್ಲಿಂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರ ಸೂಚನೆಯ ಮೇರೆಗೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಹಿಂದೂ ಕುಶಲಕರ್ಮಿಗಳು ಮಸೀದಿ ನಿರ್ಮಾಣದ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮಾಡಿದರು. ಪೂಜಾ ಸ್ಥಳಗಳ ಮಾದರಿಗಳು ಕೇವಲ ಹಿಂದೂ ದೇವಾಲಯಗಳು ಅಥವಾ ಸಭಾಂಗಣಗಳು ("ಕೂತಂಬಲಂ") ಮತ್ತು ಈ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಹೊಸ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳಿಗೆ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಕೇರಳದಲ್ಲಿನ ಆರಂಭಿಕ ಮಸೀದಿಗಳು ಈ ಪ್ರದೇಶದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕಟ್ಟಡವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತವೆ. ಹೈದರ್ ಅಲಿ ಮತ್ತು ನಂತರ ಹದಿನೆಂಟನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನ್ ಆಕ್ರಮಣದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಅರೇಬಿಕ್ ಶೈಲಿಯ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪವನ್ನು ಇಂದಿನ ಕೇರಳದ ಮಲಬಾರ್ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಪರಿಚಯಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ದೇವಾಲಯಗಳನ್ನು ಮಸೀದಿಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ರಚನೆಗಳ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕೇರಳ ಶೈಲಿ ಇದಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ. right|thumb| ಮಿಸ್ಕಾಲ್ ಮಸೀದಿಯು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕೇರಳ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಮಿನಾರ್‌ಗಳಿಗೆ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಕಿಟಕಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮೂರು ಅಂತಸ್ತಿನ ಮುಚ್ಚಿದ ಛಾವಣಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಮಸೀದಿಯ ರಚನೆಯು ಪಶ್ಚಿಮ ಗೋಡೆಯ ಮೇಲೆ ಮಿಹ್ರಾಬ್‌ನೊಂದಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಮಂದಿರವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ ( ಮೆಕ್ಕಾ ಕೇರಳದಿಂದ ಪಶ್ಚಿಮದ ಕಡೆಗಿರುವುದರಿಂದ) ಮತ್ತು ಸುತ್ತಲೂ ಜಗಲಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇದು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ದೇವಾಲಯದ ಅಧಿಷ್ಠಾನಕ್ಕೆ ಹೋಲುವ ಎತ್ತರದ ನೆಲಮಾಳಿಗೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸ್ತಂಭಗಳನ್ನು ಮಂಟಪ ಕಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಚೌಕಾಕರದ ಮತ್ತು ಅಷ್ಟಭುಜಾಕೃತಿಯ ರಚನೆಗಳಿಂದ ಜೋಡಿಸಲ್ಪತ್ತಿದೆ. ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ಕೆಂಪು ಕಲ್ಲಿನ ಇಟ್ಟಿಗೆ (ಲ್ಯಾಟರೈಟ್ ಬ್ಲಾಕ್‌) ಗಳಿಂದ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಒಂದು ಅಪರೂಪದ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಕಮಾನು ರೂಪವು ಪೊನ್ನಾನಿಯಲ್ಲಿರುವ ಮಸೀದಿಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯ ಮೊದಲ ಹತ್ತು ಮಸೀದಿಗಳಲ್ಲಿ ಬೇರೆಲ್ಲಿಯೂ ಕಂಡುಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಮೇಲ್ಛಾವಣಿ ಮತ್ತು ಮೇಲ್ಛಾವಣಿಯ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಮೇಲ್ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ಮರವನ್ನು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಅನೇಕ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ಛಾವಣಿಯನ್ನು ತಾಮ್ರದ ಹಾಳೆಗಳಿಂದ ಮುಚ್ಚಲಾಗುತಿತ್ತು, ಇದು ಸ್ತೂಪದೊಂದಿಗೆ ದೇವಾಲಯದ ಶಿಖರದ ರೂಪವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ತಾನೂರಿನಲ್ಲಿ ಜಮಾ ಮಸೀದಿಯು ದೇವಾಲಯದ ಗೋಪುರದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ತಾಮ್ರದ ಹಾಳೆಯಿಂದ ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟ ದ್ವಾರವನ್ನು ಸಹ ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ಮಸೀದಿಯು ಮೂರು ಅಂತಸ್ತಿನ ಕಟ್ಟಡವಾಗಿದ್ದು, ಐದು ಅಂತಸ್ತಿನ ಮಾಡನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಹೆಂಚಿನ ಛಾವಣಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. right|thumb| ವಿಶ್ವದ ಎರಡನೇ ಮತ್ತು ಉಪಖಂಡದ ಮೊದಲ ಮಸೀದಿಯಾದ ಚೆರಮಾನ್ ಮಸೀದಿಯನ್ನು ಮೂಲತಃ ಕೇರಳ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಅರೇಬಿಕ್ ಸ್ಪರ್ಶವನ್ನು ನೀಡಲು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ನವೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮಸೀದಿಯಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರವಚನಪೀಠವು ಕೇರಳದ ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮರದ ಕೆತ್ತನೆಗಳ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ. ಬೇಪೋರ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಜಾಮಾ ಮಸೀದಿ ಮತ್ತು ಕೋಝಿಕ್ಕೋಡ್‌ನ ಮಿತ್ಕಲ್ ಮಸೀದಿಯು ಅರಬ್ ಹಡಗುಗಳ ಯಜಮಾನರು ನಿರ್ಮಿಸಿದ ವೇದಿಕೆಯನ್ನು (ಮಿಂಬರ್) ಅನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. right|thumb| ಕಣ್ಣೂರು ಮಸೀದಿಯು ಕೇರಳ ಶೈಲಿಯಿಂದ ಪರ್ಷಿಯನ್ ಶೈಲಿಗೆ ನಿಧಾನವಾದ ಪರಿವರ್ತನೆಯನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಕೇರಳ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಕಮಾನುಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಪರ್ಷಿಯನ್ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸುತ್ತದೆ. ಹಿಂದೂ ದೇವಾಲಯಗಳು ಮತ್ತು ನಿವಾಸಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಅದೇ ಸ್ಥಳೀಯ ಕುಶಲಕರ್ಮಿಗಳು ಇತರ ಎಲ್ಲಾ ನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದರು. ಸರಳತೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದ ಅರೇಬಿಕ್ ರಚನಾ ಸಂಪ್ರದಾಯವು ಪ್ರಾಯಶಃ ತನ್ನನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ ನಿರ್ಮಾಣ ತಂತ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸಿ ಮಸೀದಿ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಶೈಲಿಯನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದೆ. ಇದು ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ಬೇರೆಲ್ಲಿಯೂ ಕಂಡುಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಇದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಇಂಡೋ-ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ವಾಸ್ತುಶೈಲಿಯು ಟರ್ಕಿಯ ಮತ್ತು ಪರ್ಷಿಯಾದ  ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಿಂದ ತನ್ನ ಸ್ಫೂರ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಅಲಂಕಾರಿಕ ಶೈಲಿಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿತು. ಕೇರಳದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಮಸೀದಿಗಳು ಕೊಲ್ಲಂ ಬಳಿ ಕೊಲ್ಲಂಪಲ್ಲಿ, ಕೊಯಿಲಾಂಡಿ ಬಳಿಯ ಪಂಥಾಲಯನಿ, ಕೋಯಿಕ್ಕೋಡ್, ತಾನೂರ್, ಪೊನ್ನಾನಿ ಮತ್ತು ಕಾಸರಗೋಡು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಳೆಯ ಮುಸ್ಲಿಂ ವಸಾಹತುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಹಳೆಯ ಮಸೀದಿಗಳ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳನ್ನು ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ನಡೆದಿದೆ. ಇಂಡೋ-ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಶಾಹಿ ಶಾಲೆಯ ಕಮಾನಿನ ರೂಪಗಳು, ಗುಮ್ಮಟಗಳು ಮತ್ತು ಮಿನಾರ್‌ಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಇಸ್ಲಾಮಿಕ್ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಗೋಚರ ಸಂಕೇತಗಳಾಗಿ ಬಿಂಬಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ತಿರುವನಂತಪುರಂನ ಪಾಲಯಂನಲ್ಲಿರುವ ಜಾಮಾ ಮಸೀದಿಯು ಈ ಹೊಸ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ. ಕಳೆದ ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಹಳೆಯ ಮಸೀದಿಗಳ ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಇದೇ ರೀತಿಯ ರಚನೆಗಳು ಕೇರಳದಾದ್ಯಂತ ಬರುತ್ತಿವೆ.