cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಪಚನ
ಜೀರ್ಣಾಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಜರಗುವ ಕ್ರಿಯೆಗಳ ವಿವರ
ಆಹಾರದ ಸಸಾರಜನಕ, ಪಿಷ್ಟ ಮತ್ತು ಮೇದಸ್ಸು ಘಟಕಗಳು ಜೊಲ್ಲು, ಜಠರ ರಸ, ಮೇದೋಜೀರಕರಸ ಮತ್ತು ಪಿತ್ತರಸಗಳಿಂದ ಮೇಲೆ ವಿವರಿಸಿರುವ ಘಟ್ಟದವರೆಗೆ ಪಚನವಾದ ಬಳಿಕಸ್ವತಃ ಕರುಳು ರಸದಲ್ಲಿರುವ ಕಿಣ್ವಗಳು ಪಚನಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿ ಮುಗಿಸುತ್ತವೆ. ಮೇದೋಜೀರಕರಸದಲ್ಲಿಯಂತೆಯೇ ಕರುಳುರಸದಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಆಹಾರದ ಮೂರು ಪ್ರಮುಖ ಘಟಕಗಳ ಮೇಲೆಯೂ ವರ್ತಿಸುವ ವಿವಿಧ ಕಿಣ್ವಗಳು ಇವೆ. ಆದರೆ ಇವು ಅಷ್ಟು ಪ್ರಬಲ ಕಿಣ್ವಗಳೆಂದು ಹೇಳುವಂತಿಲ್ಲ. ಸಸಾರಜನಕಘಟಕದಿಂದ ಈಗಾಗಲೇ ಭಾಗಶಃ ಪಚನದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ ಹೊಂದಿರುವ ಪಾಲಿಪೆಪ್ಟೈಡುಗಳ ಮೇಲೆ ಹಲವುಕಿಣ್ವಗಳು ಇವುಗಳ ಮಿಶ್ರಣಕ್ಕೆ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಇರೆಪ್ಸಿನ್ ಎಂದು ಹೆಸರು- ವರ್ತಿಸಿ ಅವನ್ನೆಲ್ಲ ಸರಳ ರಚನೆಯ ಹಾಗೂ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ವಿಲೀನವಾಗುವ ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲಗಳಾಗಿ ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿಭಜಿಸುತ್ತವೆ. ಪಿಷ್ಟದ ಪಚನದಿಂದ ಲಭಿಸಿಸುವ ಮಾಲ್ಟೋಸ್ ಸಕ್ಕರೆಯನ್ನು ಕರುಳು ರಸದ ಮಾಲ್ಟೇಸ್ ಎಂಬ ಕಿಣ್ವ ವಿಭಜಿಸಿ ಇನ್ನೂ ಸರಳವಾದ ಗ್ಲೂಕೋಸ್ ಸಕ್ಕರೆಯನ್ನಾಗಿಸುತ್ತದೆ. ಜಠರದಲ್ಲಿ ಕಬ್ಬಿನ ಸಕ್ಕರೆ ಅಲ್ಪಸ್ವಲ್ಪ ವಿಭಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಗ್ಲೂಕೋಸ್ ಮತ್ತು ಫ್ರಕೊಟೋಸ್ ಎಂಬ ಸರಳ ಸಕ್ಕರೆಗಳಾಗುತ್ತವೆಂಬ ಸಂಗತಿಯನ್ನು ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದೆ. ಉಳಿದ ಕಬ್ಬಿನ ಸಕ್ಕರೆ ಕರುಳು ರಸದ ಸುಕ್ರೇಸ ಅಥವಾ ಇನ್ವರ್ಟೇಸ ಎಂಬ ಕಿಣ್ವದಿಂದ ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿಭಜಿತವಾಗಿ ಗ್ಲೂಕೋಸ್ ಮತ್ತು ಫ್ರಕ್ಟೋಸಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿತವಾಗುತ್ತದೆ. ಸೇವಿಸಿದ ಹಾಲಿನಲ್ಲಿರುವ ಲ್ಯಾಕ್ಟೋಸ್ ಎಂಬ ಸಕ್ಕರೆ ಇತರ ಜೀರ್ಣರಸಗಳ ಧಾಳಿಗೆ ಮಣಿಯದೆ ಕರುಳು ರಸದಲ್ಲಿರುವ ಲ್ಯಾಕ್ಟೇಸ್ ಎಂಬ ಕಿಣ್ವದಿಂದ ವಿಭಜನೆಗೊಂಡು ಗ್ಲೂಕೋಸ್ ಮತ್ತು ಗ್ಯಾಲಾಕ್ಟೋಸ್ ಎಂಬ ಸರಳ ರಚನೆಯ ಇನ್ನೊಂದು ಸಕ್ಕರೆಯಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿತವಾಗುತ್ತದೆ. ಕರುಳುರಸದಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಲೈಪೇಸ್ ಇದ್ದರೂ ಮೇದಸ್ಸಿನ ಅಂಶ ಮೇದೋಜೀರಕರಸ ಮತ್ತು ಪಿತ್ತರಸಗಳಿಂದ ಈಗಾಗಲೇ ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಪಚನವಾಗಿರುವುದದರಿಂದ ಅದಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಏನೂ ಇಲ್ಲ. ಈ ಪಚನಗಳಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ ಆಹಾರದಲ್ಲಿ ಇರಬಹುದಾದ ಜೀವರಸದ (ಪ್ರೋಟೋ ಪ್ಲಾಸ್ಮ್) ಘಟಕಗಳಾದ ಮತ್ತು ಬಹು ಜಟಿಲ ರಚನೆಯ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳಾದ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯಿಕ್ ಆಮ್ಲಗಳನ್ನು ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯೇಸ್ ಎಂಬ ಕಿಣ್ವಗಳು ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿಭಜಿಸಿ ಸರಳರಚನೆಯ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳಾಗಿ ಮಾರ್ಪಡಿಸುತ್ತವೆ.
ಹೀಗೆ ಕರುಳಿನಲ್ಲಿರುವ ಜೀರ್ಣರಸಮಿಶ್ರಣದಿಂದ ರಾಸಾಯನಿಕ ಪಚನ ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಬಾಯಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಜಠರದಲ್ಲಿ ಯಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ ಹಾಗೂ ಭಾಗಶಃ ರಾಸಾಯನಿಕವಾಗಿ ಪಚನವಾಗಿದ್ದರೆ ಕರುಳಿನಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣ ಪಚನ ಸಿದ್ಧಿಸುವುದು ಸುಲಭ. ಈ ಪೂರ್ವಪಚನ ಆಗದೇ ಇದ್ದರೆ ಕರುಳಿನಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪಮಟ್ಟಿಗೆ ಪಚನವಾಗುತ್ತದೆ. ದ್ರವೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಆಹಾರಪದಾರ್ಥ ಜಠರದಿಂದಕರುಳಿಗೆ ಹರಿದುಬಂದಾಗ ಕರುಳಿನ ಲೋಳೆಪೊರೆಯಲ್ಲಿರುವ ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಸೂಕ್ಷ್ಮರೂಪಕ ಗ್ರಂಥಿಗಳಿಂದ ಕರುಳುರಸ ಸ್ರವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಭಾಗಶಃ ಜೀರ್ಣಗೊಂಡಿರುವ ಆಹಾರ ಘಟಕಗಳೇ ಈ ಸ್ರಾವಕ್ಕೆ ಕಾರಣ. ಇವು ಮುಂಗುರುಳಿನ ಕೋಶಗಳನ್ನು ಪ್ರಚೋದಿಸುವುದರಿಂದ ಎಂಟೆರೊಕ್ರೈನಿನ್ ಮತ್ತು ಡುಯೊಕ್ರೈನಿನ್ ಎಂಬ ಹಾರ್ಮೋನುಗಳು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಆಗಿ ಅಲ್ಲೆ ರಕ್ತಗತವಾಗಿ ರಕ್ತಪರಿಚಲನೆಯಿಂದ ದೇಹದ ಎಲ್ಲೆಡೆಗೂ ಒಯ್ಯಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಕರುಳು ಗ್ರಂಥಿಗಳ ಹೊರತಾಗಿ ಮಿಕ್ಕೆಡೆ ಏನೂ ಪ್ರಭಾವವಿಲ್ಲದ ಇವು ಕರುಳು ರಸ ಉತ್ಪತ್ತಿ ಆಗುತ್ತಿರುವಂತೆ ಪ್ರಚೋದಿಸುತ್ತವೆ. ಅಂದರೆ ಆಹಾರ ಕರುಳಿಗೆ ಬಂದಾಗ ಮತ್ತು ಕರುಳಿನಲ್ಲಿ ಇರುವಾಗ ಕರುಳುರಸ ಉತ್ಪತ್ತಿ ಆಗುತ್ತಿರುವಂತೆ ಏರ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಕ್ರಮ ಇದು. ಕರುಳುರಸ ಸ್ರಾವದಲ್ಲಿ ಈ ರೀತಿಯ ಹಾರ್ಮೋನ್ ನಿಯಂತ್ರಣವೇ ಮುಖ್ಯ. ನರ ನಿಯಂತ್ರಣದಿಂದ ಕರುಳುರಸ ಉತ್ಪಾದಿತವಾಗುವುದು ಬಹುಶಃ ಅತ್ಯಲ್ಪ.
ಕರುಳಿಗೆ ಬಂದು ಸೇರುವ ಆಹಾರವಸ್ತುವಿನಲ್ಲಿ ಇರುವ ಮೇದಸ್ಸಿನ ಘಟಕಗಳು ಮುಂಗರುಳಿನ ಲೋಳೆಪೊರೆಯ ಕೋಶಗಳನ್ನು ಪ್ರಚೋದಿಸುವುದರಿಂದ ಕೋಲಿಸಿಸ್ಟೊಕೈನಿನ್ ಎಂಬ ಹಾರ್ಮೋನು ಉತ್ಪಾದಿತವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಪಿತ್ತಕೋಶದ ಮೇಲೆ ಮಾತ್ರ ಪ್ರಭಾವಉಳ್ಳ ಹಾರ್ಮೋನ್. ರಕ್ತಪರಿಚಲನಾಕ್ರಮದಿಂದ ಈ ಹಾರ್ಮೋನ್ ಪಿತ್ತಕೋಶವನ್ನು ತಲುಪಿದಾಗ ಪಿತ್ತಕೋಶ ಸಂಕೋಚಿಸುತ್ತದೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಸಾಂದ್ರೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಶೇಖರವಾಗಿರುವ ಪಿತ್ತರಸ ನಾಳದ ಮೂಲಕ ಹರಿದು ಬಂದು ಮುಂಗರುಳನ್ನು ಸೇರುತ್ತದೆ. ಮೇದಸ್ಸು ಪಚನವಾಗಲು ಅಗತ್ಯವಾದ ಪಿತ್ತರಸ ಮೇದಸ್ಸು ಕರುಳಿನಲ್ಲಿ ಇದ್ದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಕರುಳಿಗೆ ಬಂದು ಸೇರುವ ಇಂಥ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಕರುಳಿನಲ್ಲಿ ಪಿತ್ತರಸದ ಹಾಜರಿಗೆ ಬೇರೆ ಅಂದರೆ ನರಗಳ ಮೂಲಕ ನಿಯಂತ್ರಣ ಅಗಣನೀಯ.
ಇದಕ್ಕೆ ಭಿನ್ನವಾಗಿ ಮೇದೋಜೀರಕರಸದ ಸ್ರಾವ ಹಾರ್ಮೋನ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮತ್ತು ನರನಿಯಂತ್ರಣ ಎರಡರಿಂದಲೂ ಜರಗುವ ಕ್ರಿಯೆ. ಆಹಾರ ಜಠರವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದಾಗ ಜಠರದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುವದರಿಂದ ಅಲ್ಲಿ ನರ ಪ್ರಚೋದನೆ ಆಗುತ್ತದೆ ಎಂದೂ ಆಹಾರವನ್ನು ಬಾಯಿಗೆ ಹಾಕಿಕೊಂಡು ಅಗಿಯುತ್ತ ರುಚಿಯನ್ನು ಗ್ರಹಿಸುತ್ತ ಇರುವುದರಿಂದಲೂ ಆಹಾರದ ನೋಟ ಕಂಪುಗಳಿಂದಲೂ ನರಪ್ರಚೋದನೆ ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದೂ ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದೆ. ಈ ಎಲ್ಲ ನರ ಪ್ರಚೋದನೆಗಳಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ ಅನೈಚ್ಛಿಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಾಮಾರ್ಗದ (ರಿಫ್ಲೆಕ್ಸ್‍ಪಾತ್‍ವೇ) ಮೂಲಕ ಮೇದೋಜೀರಕಾಂಗಕ್ಕೆ ಪ್ರೇರಣೆಗಳು ಒದಗಿ ಅದು ಕೂಡಲೇ ರಸವನ್ನು ಸ್ರವಿಸಿ ನಾಳದ ಮೂಲಕ ಮುಂಗರುಳಿಗೆ ಸಾಗಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತದೆ. ದ್ರವರೂಪತಾಳಿದ ಪದಾರ್ಥ ಜಠರದಿಂದ ಕರುಳಿಗೆ ಹರಿದು ಬರುವುದು ಸರಿಯಷ್ಟೆ. ಆ ದ್ರವದಲ್ಲಿ ಜಠರಸ ಮಿಶ್ರವಾಗಿರುವುದೂ ತತ್ಫಲವಾಗಿ ಅದು ತಕ್ಕಮಟ್ಟಿಗೆ ಆಮ್ಲ ಸ್ವಭಾವ ಉಳ್ಳದ್ದಾಗಿರುವುದೂ ವೇದ್ಯ. ಈ ಆಮ್ಲಘಟಕವೂ ಭಾಗಶಃ ಪಚನವಾದ ಸಸಾರಜನಕ ಘಟಕವೂ ಮುಂಗರುಳಿನ ಕೋಶಗಳ ಲೋಳೆಪೊರೆಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿ ಅದು ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ಸೆಕ್ರಿಟಿನ್ ಮತ್ತು ಪ್ಯಾಂಕ್ರಿಯೋಜೈಮಿನ್ ಎಂಬ ಹಾರ್ಮೋನುಗಳನ್ನು ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿ ಉತ್ಪಾದಿಸುವಂತೆ ಪ್ರಚೋದಿಸತ್ತವೆ. ಈ ಹಾರ್ಮೋನುಗಳು ಮೇದೋಜೀರಕಾಂಗದ ಮೇಲೆ ಮಾತ್ರ ಪ್ರಭಾವ ಉಳ್ಳವು. ಆದ್ದರಿಂದ ಆಹಾರ ಕರುಳಿಗೆ ಬಂದ ಮೇಲೆ ಮಾತ್ರ ಮೇದೋಜೀರಕರಸ ಉತ್ಪತ್ತಿ ಆಗಿ ಕರುಳಿಗೆ ಹರಿದು ಬಂದು ಕರುಳು ರಸ ಪಿತ್ತರಸಗಳೊಡನೆ ಸೇರಿ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಬಲ ಜೀರ್ಣರಸ ಮಿಶ್ರಣ ಲಭಿಸುವಂತೆ ಹಾರ್ಮೋನ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಏರ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
ಮೇಲಿನ ಜೀರ್ಣರಸಮಿಶ್ರಣದಿಂದ ಆಹಾರ ಘಟಕಗಳ ಪಚನವಾಗಿ ಕರುಳಿನಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಆಗುತ್ತಿರುವ ಪೋಷಕಗಳು ಆಗಾಗಲೇ ಕರುಳಿನ ರಕ್ತನಾಳಗಳಿಂದ ಹೀರಲ್ಪಟ್ಟು ರಕ್ತವಾಗುತ್ತವೆ. ಪಚನ ಹಾಗೂ ರಕ್ತಗತವಾಗುವಿಕೆ ಎರಡೂ ಜೋಡಿಯಾಗಿಯೇ ಸಣ್ಣಕರುಳಿನ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಜರಗುವುವೆಂದು ಭಾವಿಸಬಹುದು. ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಸಣ್ಣ ಕರುಳಿನಲ್ಲಿರುವ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಜೀರ್ಣರಸಗಳ ಮಿಶ್ರಣದ್ರವ ಕರುಳಿನ ಆದಿಯಿಂದ ಅಂತ್ಯದವರೆಗೂ ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಗಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಸುಮಾರು 6.5 ಮೀಟರುಗಳಷ್ಟಿರುವ ಈ ದೂರವನ್ನು ಕ್ರಮಿಸಲು ಹೆಚ್ಚು ಕಡಿಮೆ ಎರಡು ಗಂಟೆಗಳು ಬೇಕಾಗುತ್ತವೆ. ಸಾಗಣೆಗೆ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣ ಸಣ್ಣ ಕರುಳಿನಲ್ಲಿ ಕಾಣಬರುವ ಸರ್ಪಗತಿ ಚಲನೆ. ಸಣ್ಣ ಕರುಳಿನಲ್ಲಿ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಎಲ್ಲಿಯಾದರೂ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಬಹುದಾದ ಈ ಚಲನೆ ಒಂದೊಂದು ಸಲವೂ ಸುಮಾರು 10-20 ಸೆಂ.ಮೀ. ನಷ್ಟು ದೂರ ಕರುಳಿನ ಒಳಗಿರುವ ವಸ್ತುವನ್ನು ಸಾಗಿಸಬಲ್ಲದು. ಕರುಳಿನಲ್ಲಿ ಸರ್ಪಗತಿಚಲನೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಆದಿಯಿಂದ ಅಂತ್ಯಮುಖವಾಗಿಯೇ ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಚಲನೆ ತಲೆಕೆಳಗಾಗಿ ಆದಿಮುಖವಾಗಿ ಸಾಗದಂತಿರುವುದು ಸಣ್ಣಕರುಳಿನ ಸ್ನಾಯುಗಳ ಚಟುವಟಿಕೆ ನಿಯಂತ್ರಣ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ. ಜೀರ್ಣನಾಳದುದ್ದಕ್ಕೂ ಅದರ ಎರಡೂ ಸ್ನಾಯುಪದರಗಳ ನಡುವೆ ನರಕೋಶಗಳ ಹಾಗೂ ಅವುಗಳ ಚಾಚುಗಳ ವಿಶಿಷ್ಟ ನರಜಾಲ ಉಂಟು. ಇದೇ ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದಂತೆ ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸರ್ಪಗತಿಚಲನೆ ಉಂಟಾಗುವಂತೆ ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದಾಗಿದೆ. ಜೀರ್ಣನಾಳದ ಉದಕ್ಕೂ ಯಾವುದೇ ಭಾಗ ಆಹಾರ ವಸ್ತುವಿನಿಂದ ಹಿಗ್ಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟಾಗಲೂ ಆ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ನರ ಪ್ರಚೋದನೆ ಉದ್ಭವಿಸುವುದು ಸಹಜ. ಈ ಪ್ರಚೋದನ ಮೇಲೆ ಹೇಳಿರುವ ನರಜಾಲದಲ್ಲಿ ಹಿಂದಕ್ಕೂ ಮುಂದಕ್ಕೂ ಪಸರಿಸುತ್ತದೆ. ಮುಂದೆ ಪಸರಿಸಿದ ಫಲವಾಗಿ ಅಲ್ಲಿಯ ಸ್ನಾಯುಗಳು ವ್ಯಾಕೋಚಿಸಿ ಜೀರ್ಣನಾಳದ ಆ ಭಾಗ ಸಡಿಲಗೊಂಡು ಸುಲಭವಾಗಿ ಹಿಗ್ಗುವಂತಾಗುವುದು. ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಪಸರಿಸಿದ ಫಲವಾಗಿ ಅಲ್ಲಿಯ ಸ್ನಾಯುಗಳು ಸಂಕೋಚಿಸಿ ಮತ್ತು ಜೀರ್ಣನಾಳದ ಆ ಭಾಗದ ವ್ಯಾಸಕಿರಿದಾಗಿ ಒಳಗಿರುವ ವಸ್ತುವಿನ ಮೇಲೆ ಒತ್ತಡ ಉಂಟಾಗುವುದು. ಇದರಿಂದ ಆ ವಸ್ತು ಮುಂಚೆಯೇ ಸುಲಭವಾಗಿ ಹಿಗ್ಗುವಂತೆ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಮುಂದಿನ ಭಾಗಕ್ಕೆ ನೂಕಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಹೀಗೆ ಏರ್ಪಟ್ಟಿರುವ ನಿಯಂತ್ರಣದಿಂದ ಜೀರ್ಣನಾಳದಲ್ಲಿ ಆಹಾರ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಸಾಗುತ್ತಿರುವುದೇ ಹೊರತು ಹಿಮ್ಮೊಗವಾಗಿ ಸಾಗುವಂತಿಲ್ಲ. ಸರ್ಪಗತಿಚಲನೆ ಸಣ್ಣ ಕರುಳಿನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವಷ್ಟು ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆಲ್ಲೂ ಕಂಡುಬರುವುದಿಲ್ಲ.
ಸರ್ಪಗತಿಚಲನೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಸಣ್ಣಕರುಳಿನಲ್ಲಿ ಇನ್ನೆರಡು ರೀತಿಯ ಚಲನೆಗಳೂ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಒಂದು ರೀತಿಯ ಚಲನೆಯಲ್ಲಿ, ಕರುಳಿನೊಳಗೆ ಆಹಾರ ತುಂಬಿರುವ ಒಂದು ಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಕ್ಲುಪ್ತಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಉಂಗುರದಂಥ ಸಂಪೀಡನಗಳು ಏಕಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದ ಆಹಾರವಸ್ತು ಅಷ್ಟೆ ಖಂಡಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಮರುಗಳಿಗೆಯಲ್ಲೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಖಂಡದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಂಪೀಡನೆಗಳು ಉಂಟಾಗಿ ಮೊದಲಿನ ಸಂಪಿಡನ ಸ್ಥಳಗಳು ವ್ಯಾಕೋಚಿಸುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದ ಒಳವಸ್ತುವಿನ ಪ್ರತಿಖಂಡವೂ ಇಬ್ಭಾಗವಾಗಿ ಕೂಡಲೆ ಒಂದು ಖಂಡದ ಅರ್ಧ, ಪಕ್ಕದ ಖಂಡದ ಅರ್ಧದೊಡನೆ ಸೇರಿ ಹೊಸ ಖಂಡವಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂಥ ಹೊಸ ಖಂಡಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಪುನಃ ಸಂಪೀಡನಗಳು ಉಂಟಾಗಿ ಮುಂಚಿನ ಸಂಪೀಡನ ಸ್ಥಳಗಳು ವ್ಯಾಕೋಚಿಸುತ್ತವೆ. ಹೀಗೆ ಪದೇ ಪದೇ ಆಗುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಕರುಳಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ವಸ್ತು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಮಿಲನವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಖಂಡಕಾರ್ಕ ಚಲನೆ (ಸೆಗ್‍ಮೆಂಟೇಷನ್ ಮೂವ್‍ಮೆಂಟ್). ಇನ್ನೊಂದು ರೀತಿಯ ಚಲನೆಯಲ್ಲಿ ಕರುಳಿನ ಒಂದು ಗೊಳಸು (ಲೂಪ್) ಆ ಭಾಗದ ಸ್ನಾಯುಗಳ ವ್ಯಾಕೋಚನದಿಂದ ಲಂಬಿಸಿ ಪುನಃ ಸ್ನಾಯುಗಳ ಸಂಕೋಚನದಿಂದ ಗಿಡ್ಡವಾಗುತ್ತದೆ. ತತ್ಫಲವಾಗಿ ಆ ಗೊಳಸು ಲೋಲಕದಂತೆ ತೂಗಾಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಒಳಗಿರುವ ವಸ್ತುಗಳು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಮಿಶ್ರಿತವಾಗುತ್ತವೆ. ಇದು ಲೋಲಕ ಚಲನೆ (ಪೆನ್‍ಡ್ಯುಲರ್ ಮೂವ್‍ಮೆಂಟ್). ಮೇಲಿನ ಎರಡು ಚಲನಗಳಿಂದಲೂ ಕರುಳಿನ ಒಳಗಿರುವ ವಸ್ತು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಸಾಗಿಸಲ್ಪಡುವುದಿಲ್ಲ. ಬದಲು ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ವಸ್ತು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಮಿಶ್ರಿತವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಜೀರ್ಣರಸಗಳು ಆಹಾರವನ್ನು ಪಚನಮಾಡುವ ಕ್ರಿಯೆ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಸಿದ್ಧಿಸುವಂತಿದೆ.
ಕರುಳಿನಲ್ಲಿ ರಾಸಾಯನಿಕ ಪಚನಕ್ರಮದಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ ಆದ ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲಗಳು, ಸರಳ ಸಕ್ಕರೆಗಳು, ಮೇದೋಆಮ್ಲಗಳು ಇತ್ಯಾದಿ ಪೋಷಕಗಳನ್ನು ಕರುಳಿನ ವಿಲ್ಲೈಗಳು ದ್ರಾವಣರೂಪದಲ್ಲಿ ಹೀರಿಕೊಂಡು ರಕ್ತಗತವಾಗಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ. ಅತಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮಾಕಾರದ ಬೆರಳುಗಳಂತಿರುವ ಈ ವಿಲ್ಲೈಗಳು ಪದೇಪದೇ ಲಂಬಿಸುತ್ತ ಗಿಡ್ಡವಾಗುತ್ತ ಪಿಚಕಾರಿಯ ಆಡುಬೆಣೆಯಂತೆ (ಪಿಸ್ಟನ್) ವರ್ತಿಸಿ ಪೋಷಕಗಳನ್ನು ಹೀರಿಕೊಂಡು ತಮ್ಮೊಳಗಿರುವ ರಕ್ತನಾಳಗಳೊಳಕ್ಕೆ ನೂಕುತ್ತವೆ. ವಿಲ್ಲೈಗಳ ಈ ಚಲನೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದು ವಿಲ್ಲಿಕೈನಿನ್ ಎಂಬ ಹಾರ್ಮೋನ. ಜೀರ್ಣನಾಳಗಳ ಮೇಲೆ ವರ್ತಿಸುವ ಅನೇಕ ಹಾರ್ಮೋನುಗಳಂತೆ ಇದು ಸಹ ಮುಂಗರುಳಿನ ಲೋಳೆಪೊರೆಯ ಕೋಶಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ಪತ್ತಿ ಆಗುತ್ತದೆ. ಪಚನಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಪೋಷಕಗಳೇ ಈ ಕೋಶಗಳನ್ನು ಪ್ರಚೋದಿಸಿ ವಿಲ್ಲಿಕೈನಿನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುವುದರಿಂದ ಅವುಗಳ ಹೀರಿಕೆ ಹಾಗೂ ರಕ್ತಗತವಾಗುವಿಕೆ ಸಿದ್ಧಿಸಿದೆ. ವಿಲ್ಲೈಗಳ ಚಲನೆ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಈ ಪೋಷಕಗಳು ಅವುಗಳಿಂದ ಹೀರಲ್ಪಡವುದೂ ರಕ್ತಗತವಾಗುವುದೂ ಉಂಟು.
ಸಣ್ಣ ಕರುಳಿನಲ್ಲಿ ಸಾಗುತ್ತಿರುವ ಆಹಾರವಸ್ತು ಕರುಳಿನ ಅಂತ್ಯಭಾಗಕ್ಕೆ ತಲಪುವಷ್ಟರಲ್ಲಿ ಅದರಲ್ಲಿರುವ ಪೋಷಕಗಳೆಲ್ಲ ದ್ರಾವಣರೂಪದಲ್ಲಿ ಹೀರಲ್ಪಡುವುದರಿಂದ ಆ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿರುವುದು ಸುಮಾರು 0.5 ಲೀಟರಿನಷ್ಟು ಪಚನವಾಗದ ಮತ್ತು ಚೂಷಿಸಲ್ಪಡದ ವಸ್ತುಗಳ ದ್ರಾವಣ ಮಾತ್ರ, ಸಣ್ಣ ಕರುಳಿನ ಅಂತ್ಯಭಾಗದ ಸರ್ಪಗತಿ ಚಲನೆಯಿಂದ ಇದು ದೊಡ್ಡಕರುಳಿಗೆ ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಸಣ್ಣ ಕರುಳಿಗೂ ದೊಡ್ಡ ಕರುಳಿಗೂ ನಡುವೆ ಇರುವ ಉಂಗುರಸ್ನಾಯುವಿನ ಕ್ರಿಯೆಯಿಂದಾಗಿ ವಸ್ತು ಸಣ್ಣ ಕರುಳಿನಿಂದ ದೊಡ್ಡಕರುಳಿಗೆ ಸಾಗುತ್ತದೆಯೇ ವಿನಾ ವಿಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಅಲ್ಲ. ದೊಡ್ಡಕರುಳಿನಲ್ಲಿ ಸರ್ಪಗತಿಚಲನೆ ಕಂಡುಬಂದರೂ ಅದು ಸಣ್ಣಕರುಳಿನಲ್ಲಿಯಂತೆ ಅಲ್ಲ. ದೊಡ್ಡಕರುಳಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸರ್ಪಗತಿ ಅಲೆಗೂ ಇನ್ನೊಂದಕ್ಕೂ ನಡುವೆ ಸುಮಾರು ಎರಡು ಮೂರು ಗಂಟೆಗಳ ಅವಧಿಯೇ ಇರಬಹದು. ಆದರೆ ಒಂದೊಂದು ಸಲ ಏರ್ಪಟ್ಟ ಚಲನೆಯೂ 30-60 ಸೆಂ.ಮೀ.ಗಳಷ್ಟು ದೂರ ಪಸರಿಸಿ ಒಳಗಿರುವ ವಸ್ತುವನ್ನು ಒಮ್ಮೆಗೇ ಅಷ್ಟು ದೂರ ಸಾಗಿಸುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಆಹಾರ ಶೇಷ ದೊಡ್ಡಕರುಳನ್ನು ತಲುಪುವುದು ಆ ಆಹಾರವನ್ನು ಸೇವಿಸಿದ ಆರರಿಂದ ಎಂಟುಗಂಟೆಗಳ ತರುವಾಯ. ಈ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೊಂದು ಸಲ ಆಹಾರ ಸೇವಿಸುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ. ಇದು ಜಠರವನ್ನು ಹೊಕ್ಕು ಅದನ್ನು ಹಿಗ್ಗಿಸುವುದರಿಂದ ನರಪ್ರಚೋದನೆ ಉಂಟಾಗುವುದೆಂಬುದನ್ನು ಹೇಳಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಅನೈಚ್ಛಿಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಾಕ್ರಮದ ಮೂಲಕ ದೊಡ್ಡಕರುಳಿನ ಸ್ನಾಯುಗಳಿಗೆ ಪ್ರಚೋದನೆ ಒದಗಿ ಅಲ್ಲಿ ಸರ್ಪಗತಿ ಚಲನೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದ. ಮುಂದೆ ಕೆಲವು ಗಂಟೆಗಳ ತರುವಾಯ ಇನ್ನೊಂದು ಸಲ ಆಹಾರ ಸೇವಿಸಿದಾಗ ಇದೇ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ವಸ್ತು ದೊಡ್ಡಕರುಳಿನಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಅಷ್ಟು ದೂರ ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗೆ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಸಾಗುತ್ತಿರುವಾಗ ಅದರ ದ್ರವಾಂಶ ಹೀರಲ್ಪಟ್ಟು ಅದು ಘನೀಭವಿಸುತ್ತ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಮಲವಸ್ತುವಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿ ದೊಡ್ಡಕರುಳಿನ ಅಂತ್ಯಭಾಗವಾದ ಮಲಕೋಶದಲ್ಲೊ ಅದರ ನೆಲೆಯಲ್ಲೊ ಶೇಖರಿಸಿರುತ್ತದೆ. ಮುಂದಿನ ಸರ್ಪಗತಿ ಚಲನೆಯ ಕಾಲ ಅನುಕೂಲವಾಗಿದ್ದರೆ ಮಲದ್ವಾರದ ಉಂಗುರಸ್ನಾಯು ಐಚ್ಛಿಕವಾಗಿ ಸಡಿಲಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಮಲವಿಸರ್ಜನೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
ವರ್ಗ:ಪಚನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ರಾಬಿನ್ ವೇಣು ಉತ್ತಪ್ಪ
ರಾಬಿನ್ ವೇಣು ಉತ್ತಪ್ಪ(ಜನನ: ೧೧ ನವೆಂಬರ್ ೧೯೮೫) ಭಾರತೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಅವರು ದೇಶೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ನಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಪರ ಆಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಐಪಿಎಲ್ ನಲ್ಲಿ ಕೋಲ್ಕತಾ ನೈಟ್ ರೈಡರ್ಸ್ ಪರ ಆಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.. ರಾಬಿನ್ ಉತ್ತಪ್ಪ ಅವರು    ಉತ್ತಮ ಆರಂಭಿಕ ಬ್ಯಾಟ್ಸ್ಮನ್ , ಏಪ್ರಿಲ್ 2006 ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಪ್ರವಾಸದ ಏಳನೆಯ ಮತ್ತು ಅಂತಿಮ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಅವರು ಒಂದು ದಿನದ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚೊಚ್ಚಲ ಅರ್ಧಶತಕ. ಇದು. ಒಂದು ಸೀಮಿತ ಓವರುಗಳ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಭಾರತೀಯ ಚೊಚ್ಚಲ ಅತ್ಯಧಿಕ ಸ್ಕೋರ್ ಆಗಿತ್ತು. ಅವರು ಬೌಲರ್ ಚಾರ್ಜ್ ತನ್ನ ತಂತ್ರವನ್ನು ಫಾರ್ ' ವಾಕಿಂಗ್ ಕಿಲ್ಲರ್ ' ಅಡ್ಡ. ಅವರು 2007 ರ ಐಸಿಸಿ ವಿಶ್ವ ಟ್ವೆಂಟಿ 20 ಯಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಗೆಲುವಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ, ಮುಂದಿನ ವರ್ಷ 2005 ರಲ್ಲಿ ಚಾಲೆಂಜರ್ಸ್ ಟ್ರೋಫಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಎ ವಿರುದ್ಧ ಭಾರತ ಬಿ ಮಾಡಿದಾಗ ಉತ್ತಪ್ಪ ಮೊದಲ ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಗಮನಕ್ಕೆ ಬಂದು , ಉತ್ತಪ್ಪ ರಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ನೆರವಾಗಿದೆ ಅದೇ ತಂಡದ ವಿರುದ್ಧ ಪಂದ್ಯದ ಗೆಲುವಿಗೆ 93 ಎಸೆತಗಳಲ್ಲಿ 100 ಮಾಡಿದ ದೊಡ್ಡ ಲೀಗ್. ಹಿಂದೆ, ಅವರು ಏಷ್ಯಾ ಕಪ್ ಗೆದ್ದ ಭಾರತ 19 ವರ್ಷದೊಳಗಿನವರ ತಂಡದ ಸದಸ್ಯ ಇತ್ತು. ವಿಕೆಟ್ ಕೀಪರ್ ಬ್ಯಾಟ್ಸ್ಮನ್ ಒಮ್ಮೆ ಸುಮಾರು 90 ರ ಸ್ಟ್ರೈಕ್ ರೇಟ್ ಜೊತೆಗೆ ಬಳಿ 40 ತನ್ನ ಪಟ್ಟಿ ಬ್ಯಾಟಿಂಗ್ ಸರಾಸರಿಯಲ್ಲಿ ಅವರಿಗೆ ನಿಯಮಿತ ಓವರ್ಗಳ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ತಜ್ಞ ಏನೋ ಎಂದು ಮಾಡಿದ್ದಾರ,ವೆಸ್ಟ್ ಇಂಡೀಸ್ ವಿರುದ್ಧ ಸರಣಿಗೆ ಜನವರಿ 2007 ರಲ್ಲಿ ODI ತಂಡಕ್ಕೆ ಕರೆಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಅವರು ಮೊದಲ ಎರಡು ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿದ್ದವು. ಅವರು ನಾಲ್ಕನೇ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪೇರಿಸಿದರು 28 ನಂತರ ಮೂರನೇ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ತ್ವರಿತ 70 ಗಳಿಸಿದರು .ಆತ ಎಲ್ಲಾ ಮೂರು ಗುಂಪು ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಆಡಿದರು ಮಾರ್ಚ್-ಏಪ್ರಿಲ್ 2007 ರಲ್ಲಿ ವೆಸ್ಟ್ ಇಂಡೀಸ್ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ 2007 ಕ್ರಿಕೆಟ್ ವಿಶ್ವಕಪ್ ಭಾರತ ತಂಡದ 15 ಮಂದಿ ಆಟಗಾರರನ್ನು ಆಯ್ಕೆ, ಆದರೆ ಭಾರತ ಆಘಾತ ಅನುಭವಿಸಿತು ಮಾತ್ರ ಒಟ್ಟು 30 ರನ್ಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶ ಸೋಲು ಮತ್ತು ತಂಡದ ಸೂಪರ್ 8 ಹಂತದ ಅರ್ಹತಾ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಶ್ರೀಲಂಕಾ ಒಂದು ನಷ್ಟ .ನ್ಯಾಟ್ ಸರಣಿ 2007-2008 ಆರನೇ ಏಕದಿನ , ಅವರು ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಮೊದಲು 2-3 ಹಿಂದುಳಿದಿದ್ದರು ಇದು 7- ಪಂದ್ಯಗಳ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಜೀವಂತವಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ಭರವಸೆಯನ್ನು ಕೀಪಿಂಗ್ , ರೋಮಾಂಚಕ ಜಯ ಭಾರತ ಪಡೆಯಲು 33 ಎಸೆತಗಳಲ್ಲಿ 47 ರನ್ ಗಳಿಸಿದರು. ಅವರು 234 40.2 ಓವರುಗಳ ನಂತರ, ಇನ್ನೂ ಕಡಿಮೆ 10 ಓವರ್ಗಳಲ್ಲಿ 83 ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲದೇ ಕೆಳಗೆ ಭಾರತದ 5 ಇದ್ದರು ಕ್ರೀಸ್ನಲ್ಲಿ ಬಂದಾಗ ಆರಂಭಿಕ ಬ್ಯಾಟಿಂಗ್ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ , ಈ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಅವರು ಯಾವುದೇ 7 ಪರಿಚಯವಿಲ್ಲದ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ನಲ್ಲಿ ಬಂದಿತು. ಧೋನಿ 294 ಭಾರತೀಯ ಅಂಕಗಳೊಂದಿಗೆ 47 ನೇ ಓವರಿನಲ್ಲಿ ಔಟ್ ಪಡೆದ ನಂತರ, ಉತ್ತಪ್ಪ ಗಮನಾರ್ಹ ಜಯ ಉಳಿದಿರುವಾಗಲೇ ಎರಡು ಎಸೆತ ಗುರಿ ಭಾರತ ಪಡೆಯಲು ತಂಪಾದ ತಲೆ ಇದ್ದರು.ಭಾರತ 39/4 ನಲ್ಲಿ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಉತ್ತಪ್ಪ ಸಹ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ, 20-20 ವಿಶ್ವಕಪ್ನಲ್ಲಿ ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ವಿರುದ್ಧ ನಿರ್ಣಾಯಕ 50 ರನ್ ಗಳಿಸಿದರು. ಈ, ಅವರು ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯರೆಂಬ 20-20 ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ 50 ಗಳಿಸಲು ಆಯಿತು. [2] ಭಾರತದ ತರುವಾಯ ಅವರು ಸ್ಟಂಪ್ ಹೊಡೆಯಲು ಮೂರು ಎಸೆತಗಳ ಒಂದು ಬೌಲ್ ಅಲ್ಲಿ ಬೌಲ್ ಔಟ್ 3-0, ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಗೆದ್ದರು .ಐಪಿಎಲ್ ಏಳನೇ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನ ನಂತರ, ಭಾರತ ಜುಲೈ 2013 ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ಅದರ ಪ್ರವಾಸಕ್ಕೆ ತಂಡದ ನಾಯಕ ಆಯ್ಕೆಯಾದ ,ನವೆಂಬರ್ 2014 ರಲ್ಲಿ , ರಾಬಿನ್ ಶ್ರೀಲಂಕಾ ವಿರುದ್ಧದ ಕೊನೆಯ ಎರಡು ಪಂದ್ಯಕ್ಕೆ ಭಾರತೀಯ ಏಕದಿನ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತಂಡಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು .ರಾಬಿನ್ 2015 ಕ್ರಿಕೆಟ್ ವಿಶ್ವಕಪ್ 30 ಪುರುಷರು ಭಾರತೀಯ ತಂಡಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು.
ವರ್ಗ:ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಟಗಾರ ವರ್ಗ:ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಬೇಕಿರುವ ಲೇಖನಗಳು ವರ್ಗ:ಆಟಗಾರ
ದೇವರೆ ದಿಕ್ಕು
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೭೭ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಚಂದ್ರಶೇಖರ ನಂಗಲಿ
ಕೋಲಾರ ಜಿಲ್ಲೆ, ಮುಳಬಾಗಿಲು ತಾಲೂಕಿನ ನ೦ಗಲಿಯಲ್ಲಿ ೨೪-೦೯೧೯೫೬ ರಂದು ಜನಿಸಿದ ಶ್ರೀ ಚ೦ದ್ರಶೇಖರ ನ೦ಗಲಿಯವರು ಪ್ರಸಕ್ತ ಸರಕಾರಿ ಪ್ರಥಮ ದರ್ಜೆ ಕಾಲೆಜು ಹಾನಗಲ್ ಎ೦ಬಲ್ಲಿ ಪ್ರಾ೦ಶುಪಾಲರಾಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ನ೦ಗಲಿಯವರು ಕೋಲಾರದ ಕನ್ನಡ ಸ್ನಾತಕೋತ್ತರ ಕೇ೦ದ್ರದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ವಿಭಾಗದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿ, ಕಾಲೇಜು ಶಿಕ್ಷಣ ನಿರ್ದೇಶನಾಲಯದಲ್ಲಿ ಸಹಾಯಕ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದ ಅನುಭವ ಹೊ೦ದಿದ್ದಾರೆ.'ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಚಾರಣ ಸಾಹಿತ್ಯ-ಒಂದು ಸಾ೦ಸ್ಕ್ರತಿಕ ಅಧ್ಯಯನ' ಎ೦ಬ ವಿಶಯದ ಬಗ್ಗೆ ಸ೦ಶೋಧನೆ ನಡೆಸಿ ಬೆಂಗಳೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿ೦ದ ೨೦೦೫ ರಲ್ಲಿ ಡಾಕ್ಟ್ರೆರೇಟ್ ಪದವಿ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.
ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ವಿಮರ್ಶೆಯಲ್ಲಿ 'ಹಸಿರು ಕಾಳಜಿ' ಮತ್ತು 'ಜೀವಕೇ೦ದ್ರಿತ' ದ್ರಷ್ಟಿಕೋನಗಳಿ೦ದ ಪ್ರಸಿದ್ದರಾಗಿರುವ ನ೦ಗಲಿಯವರು 'ನಿರ್ ಬೀಜೀಕರಣದ ವಿರಾಟ ಸ್ವರೂಪ' [೧೯೯೯] 'ಕಾಡು ಮತ್ತು ತೋಪು'[೨೦೦೦], 'ಹಸಿರು ಪಿರಮಿಡ್' [೨೦೦೭] ಎ೦ಬ ಕ್ರತಿಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ. ಸಾಹಿತ್ಯ ಚ೦ತನೆಗೆ ಪರಿಸರದ ಆಯಮವೊ೦ದನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತಿರುವ ನ೦ಗಲಿಯವರು ಹಳೆಯ ಸಾಹಿತ್ಯದಿನ್ದ ಹಿಡಿದು ಆಧುನಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯದವರೆಗೆ ಆಳವಾದ ಅಧ್ಯಯನವನ್ನು ನಡೆಸಿ ಮೌಲ್ಯಯುತ ಬರಹಕ್ಕೆ,ಗ೦ಭೀರ ಮಾತಿಗೆ ಹೆಸರಾಗಿದ್ದಾರೆ ಇವರ ಇನ್ನಿತರ ಪ್ರಮುಖ ಕ್ರತಿಗಳೆ೦ದರೆ 'ಮಾರ್ಕ್ಸ್ ವಾದಿ ವಿಮರ್ಶೆ'[೧೯೯೫],'ನಾ ನಿಲ್ಲುವಳಲ್ಲ' [೧೯೯೭],'ನಾ ನಿಮ್ಮೊಳಗು'[೨೦೦೨], 'ನಡೆದುದೆ ದಾರಿ'[೨೦೦೪]ಇನ್ನೂ ಮು೦ತಾದವು. ರಸಋಶಿ ಕುವೆ೦ಪುರವರ ಸಮಗ್ರ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕುರಿತ ಆಲಿಸಯ್ಯ ಮಲೆಯ ಕವಿ [೨೦೦೫]ಎ೦ಬ ನ೦ಗಲಿಯವರ ವಿಮರ್ಶಾಕ್ರತಿಗೆ ಕರ್ನಾಟಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡೆಮಿಯ ಪುಸ್ತಕ ಬಹುಮಾನ ಲಭಿಸಿದೆ.
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಬರಹಗಾರರು
ಆವೇಗ (ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ)
thumb|ಸ್ಟ್ರೈಕ್ ಚೆಂಡು ಅಪ್ಪಳಿಸಿದ ನಂತರ ಪೂಲ್ ಆಟದ ಕ್ಯೂ ಚೆಂಡಿನ ಆವೇಗವು ರ‍್ಯಾಕ್ ಮಾಡಿದ ಚೆಂಡುಗಳಿಗೆ ವರ್ಗಾವಣೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ
ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ, ಆವೇಗ(ಸಂವೇಗ) ಎಂದರೆ ಒಂದು ವಸ್ತುವಿನ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿ ಹಾಗೂ ವೇಗದ ಗುಣಲಬ್ಧ. ಇದು ಒಂದು ಮೂರು ಆಯಾಮದ ಸದಿಶ ಪರಿಮಾಣವಾಗಿದ್ದು, ಪರಿಮಾಣ ಮತ್ತು ದಿಕ್ಕು ಎರಡನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. m ವಸ್ತುವಿನ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯಾಗಿದ್ದರೆ ಮತ್ತು v ವೇಗವಾಗಿದ್ದರೆ, ಆವೇಗ (ಸಂವೇಗವು) p
p =m.v ,
ಎಸ್‍ಐ ಏಕಮಾನದಲ್ಲಿ, ಇದನ್ನು ಸೆಕೆಂಡಿಗೆ ಕೆ.ಜಿ. ಮೀಟರ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಳೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ (kg⋅m/s). ಒಂದು ಕಾಯದ ಆವೇಗದ ಬದಲಾವಣೆಯ ದರವು ಅದರ ಮೇಲೆ ವರ್ತಿಸುತ್ತಿರುವ ನಿವ್ವಳ ಬಲಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ನ್ಯೂಟನ್‍ನ ಎರಡನೇ ಚಲನಾ ನಿಯಮ ಹೇಳುತ್ತದೆ.
ಸಂವೇಗವು ಅದನ್ನು ಅಳೆಯಲು ಬಳಸಲ್ಪಡುವ ಆಯಾಮ ಚೌಕಟ್ಟನ್ನು ಅವಲಂಭಿಸಿರುತ್ತದೆ. ಸ್ಥಿರವಾಗಿರುವ ಆಯಾಮ ಚೌಕಟ್ಟಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಸಂವೇಗವು ಸಂರಕ್ಷಿತ ಪರಿಮಾಣವಾಗಿದೆ, ಅಂದರೆ ಒಂದು ಮುಚ್ಚಿದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ವಸ್ತುವು ಬಾಹ್ಯ ಬಲಗಳಿಂದ ಬಾಧಿತವಾಗದಿದ್ದರೆ, ಅದರ ಒಟ್ಟು ರೇಖೀಯ ಸಂವೇಗವು ಬದಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆವೇಗವು ವಿಶೇಷ ಸಾಪೇಕ್ಷತೆಯಲ್ಲೂ ಸಂರಕ್ಷಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಬದಲಾದ ರೂಪದಲ್ಲಿ, ವಿದ್ಯುದ್ಬಲವಿಜ್ಞಾನ (electrodynamics), ಕ್ವಾಂಟಮ್ ಯಂತ್ರಶಾಸ್ತ್ರ (quantum mechanics]]), ಕ್ವಾಂಟಮ್ ಕ್ಷೇತ್ರ ಸಿದ್ಧಾಂತ, ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಾಪೇಕ್ಷತೆ (general relativity)ಯಲ್ಲೂ ಸಂರಕ್ಷಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇದು ದೇಶ ಮತ್ತು ಕಾಲದ ಮೂಲಭೂತ ಸಮ್ಮಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ರೂಪಾಂತರ ಸಮ್ಮಿತಿಯ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದೆ.
ವರ್ಗ:ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ
ಪ್ರಶಾಂತ್ ನೀಲ್
ಪ್ರಶಾಂತ್ ನೀಲ್ (ಜನನ 4 ಜೂನ್ 1980) ರವರು ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸಮಾಡುವ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕರು. ಶ್ರೀ ಮುರುಳಿ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿರುವ ಉಗ್ರಂ ಎಂಬ ಚಲನಚಿತ್ರವನ್ನ ನಿರ್ದೇಶಸಿಸುವ ಮೂಲಕ ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರ ರಂಗಕ್ಕೆ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದರು. ಈ ಚಲನಚಿತ್ರವು ಬ್ಲಾಕ್ ಬಾಸ್ಟರ್ ಸಿನಿಮಾ ಆಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿತು. ನಂತರ 2018ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಕೆ.ಜಿ.ಎಫ್: ಅಧ್ಯಾಯ 1 ಚಿತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು. ಈ ಚಲನಚಿತ್ರವನ್ನು ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಹಿಂದಿ, ತಮಿಳು, ಮಲಯಾಳಂ, ತೆಲುಗು ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಡಬ್ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.ಕೆ.ಜಿ.ಎಫ್: ಅಧ್ಯಾಯ 1 ಸುಮಾರು ಪ್ರಶಾಂತ್ ನೀಲ್ ಅವರಿಗೆ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಖ್ಯಾತಿ ತಂದುಕೊಟ್ಟಿತು.
ವೃತ್ತಿ ಜೀವನ
ನೀಲ್ ರವರು ಶ್ರೀಮುರುಳಿ ಮತ್ತು ಹರಿಪ್ರಿಯಾ ನಟಿಸಿರುವ ಉಗ್ರಂ ಎಂಬ ಆಕ್ಷನ್ ಚಲನಚಿತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು. ಈ ಚಲನಚಿತ್ರವು ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದಲ್ಲಿ ಒಳ್ಳೆಯ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಗಳಿಸಿತು. ನಂತರ ರಾಕಿಂಗ್ ಸ್ಟಾರ್ ಯಶ್ ಮತ್ತು ಶ್ರೀನಿಧಿ ಶೆಟ್ಟಿ ನಟಿಸಿರುವ ಕೆ.ಜಿ.ಎಫ್: ಅಧ್ಯಾಯ 1 ಚಲನಚಿತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ. ೨೦೧೮ರಲ್ಲಿ ತೆರೆಗೆ ಬಂದ ಈ ಚಲನಚಿತ್ರ ಒಂದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಐದು ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗೊಡೆಗೊಂಡಿದೆ. ಅವರ ಮುಂದಿನ ಚಲನಚಿತ್ರ ಕೆ.ಜಿ.ಎಫ್ ಅಧ್ಯಾಯ-೨.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ನಿರ್ದೇಶಕರು ವರ್ಗ:ಚಲನಚಿತ್ರ ಕಥೆ ಲೇಖಕ
ಬಲೆ
thumb|ಸರಕು ಬಲೆ
ಅದರ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ, ಬಲೆಯು ಜಾಲರಿಯಂಥ ರಚನೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಣೆದ ಎಳೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಇದು ದೊಡ್ಡ ವಸ್ತುಗಳ ಸಾಗುವಿಕೆಯನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಚಿಕ್ಕ ವಸ್ತುಗಳು ಹಾಗೂ ದ್ರವಗಳು ಸಾಗಲು ಬಿಡುತ್ತದೆ. ತಗಡಿನಂತಿರುವ ಯಾವುದೇ ವಸ್ತುವಿಗಿಂತ ಇದಕ್ಕೆ ಕಡಿಮೆ ಕಚ್ಚಾವಸ್ತು ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಸ್ವಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದ ಪಾರದರ್ಶಕತೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.
ಬಲೆಗಳನ್ನು ಬಹುತೇಕ ಯಾವುದೇ ಬಗೆಯ ನೂಲನ್ನು ಬಳಸಿ ತಯಾರಿಸಬಹುದು. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಬಲೆ ವಸ್ತುಗಳು ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಿರುವುದನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ; ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಮುಂಚಿನ ಐರೋಪ್ಯ ಮೀನಿನ ಬಲೆಗಳನ್ನು ಹಲವುವೇಳೆ ನಾರುಬಟ್ಟೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು, ಆದರೆ ಈಗ ಹೆಚ್ಚುಕಾಲ ಬಾಳುವ ಸಂಶ್ಲೇಷಿತ ವಸ್ತುಗಳು ತಕ್ಕಮಟ್ಟಿಗೆ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕವಾಗಿವೆ. ನೈಲಾನ್ ಏಕತಂತು ಬಲೆಗಳು ಪಾರದರ್ಶಕವಾಗಿರುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಹಾಗಾಗಿ ಇವನ್ನು ಹಲವುವೇಳೆ ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ಬೋನುಗಳಿಗಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಬಲೆಗಳನ್ನು ಅನೇಕ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಬಹುದು. ಬಲೆಗಳನ್ನು ಸಾಗಣೆಗೆ ಬಳಸಬಹುದು. ಉದಾಹರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಸರಕು ಬಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಬಲೆಚೀಲಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಈರುಳ್ಳಿಗಳಂತಹ ಕೆಲವು ತರಕಾರಿಗಳನ್ನು ಹಲವುವೇಳೆ ಬಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಬಲೆಗಳನ್ನು ಕ್ರೀಡಾ ಗೋಲುರಚನೆ ಮತ್ತು ಫುಟ್‍ಬಾಲ್, ಬಾಸ್ಕೆಟ್‍ಬಾಲ್, ಬೋಸಾಬಾಲ್ ಮತ್ತು ಐಸ್ ಹಾಕಿಯಂತಹ ಆಟಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಬಲೆಯು ವಾಲಿಬಾಲ್, ಟೆನಿಸ್, ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್, ಮತ್ತು ಟೇಬಲ್ ಟೆನಿಸ್‍ನಂತಹ ವಿವಿಧ ಬಲೆ ಕ್ರೀಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಎದುರಾಳಿಗಳನ್ನು ಕೂಡ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಕ್ರೀಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಆಟದಲ್ಲಿ ಉಳಿಯಲು ಚೆಂಡು ಅಥವಾ ಷಟಲ್‍ಕಾಕು ಬಲೆಯ ಮೇಲೆ ಹೋಗಬೇಕು. ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿಯಲು ಬಳಸಲಾಗುವ ಬಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಮೀನಿನ ಬಲೆಗಳು, ಚಿಟ್ಟೆ ಬಲೆಗಳು, ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಬಲೆಗಳು, ಪಕ್ಷಿ ಜಾಲ, ಮತ್ತು ಪರ್ಸು ಹಾಗೂ ಉದ್ದ ಬಲೆಯಂತಹ ಸಿಕ್ಕಿಸುವ ಬಲೆಗಳು ಸೇರಿವೆ. ಮಂಜು ಬಲೆಗಳು, ರಾಕೆಟ್ ಬಲೆಗಳು, ಹಾಗೂ ಬಲೆ ಬಂದೂಕುಗಳಂತಹ ಕೆಲವನ್ನು ಹಿಡಿಯಲಾದ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ ನೋವುಂಟುಮಾಡದಂತೆ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಮರೆಮಾಚುವಿಕೆ ಬಲೆಗಳನ್ನು ಕೂಡ ಬಳಸಬಹುದು.
ಭಾರತೀಯ ಅನಿಮೇಷನ್ ಉದ್ಯಮ
ಭಾರತೀಯ ಅನಿಮೇಷನ್ ಉದ್ಯಮವು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ 2D ಅನಿಮೇಷನ್, 3D ಅನಿಮೇಷನ್ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಿಗಾಗಿ ದೃಶ್ಯ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ೧೯೫೬ ರಲ್ಲಿ, ಬಾಂಬಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ ಡಿಸ್ನಿ ಸ್ಟುಡಿಯೋಸ್ ಆನಿಮೇಟರ್ ಕ್ಲೇರ್ ವೀಕ್ಸ್, ಅಮೆರಿಕಾದ ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಹಕಾರ ಮಿಷನ್‌ನ ಭಾಗವಾಗಿ ದೇಶದ ಮೊದಲ ಅನಿಮೇಷನ್ ಸ್ಟುಡಿಯೊವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಮತ್ತು ತರಬೇತಿ ನೀಡಲು ಮುಂಬೈನಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಫಿಲ್ಮ್ಸ್ ವಿಭಾಗಕ್ಕೆ ಆಹ್ವಾನಿಸಲಾಯಿತು. ಅವರು ಭಾರತೀಯ ಆನಿಮೇಟರ್‌ಗಳ ಪ್ರಮುಖ ಗುಂಪಿಗೆ ತರಬೇತಿ ನೀಡಿದರು, ಅವರ ಮೊದಲ ನಿರ್ಮಾಣವು ದಿ ಬ್ಯಾನಿಯನ್ ಡೀರ್ (೧೯೫೭) ಎಂಬ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿತ್ತು. ಹಿರಿಯ ಆನಿಮೇಟರ್ ರಾಮ್ ಮೋಹನ್ ಫಿಲ್ಮ್ಸ್ ವಿಭಾಗದ ಕಾರ್ಟೂನ್ ಘಟಕದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿಜೀವನವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು.
ಬಲೆ
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಸಾಧನಗಳು
ಭಾರತೀಯ ಅನಿಮೇಷನ್ ಉದ್ಯಮ
ಫಿಲ್ಮ್ಸ್ ಡಿವಿಷನ್‌ನ ಮತ್ತೊಂದು ಹೆಗ್ಗುರುತಾಗಿರುವ ಅನಿಮೇಟೆಡ್ ಚಿತ್ರ ಏಕ್ ಅನೇಕ್ ಔರ್ ಏಕ್ತಾ, ಇದು ೧೯೭೪ ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಅನಿಮೇಟೆಡ್ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದೆ. ಈ ಚಲನಚಿತ್ರವನ್ನು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಏಕತೆಯ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಕಲಿಸಲು ಒಂದು ನೀತಿಕಥೆಯಾಗಿ ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ಸರ್ಕಾರಿ ದೂರದರ್ಶನ ಕೇಂದ್ರವಾದ ದೂರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಪ್ರಸಾರವಾಗುತ್ತದೆ. ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯ ಅನಿಮೇಟೆಡ್ ದೂರದರ್ಶನ ಸರಣಿಯು ಘಾಯಾಬ್ ಆಯಾ, ಇದು ೧೯೮೬ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ಸುದ್ಧಸತ್ತ್ವ ಬಸು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು. ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯ 3D ಮತ್ತು VFX ಅನ್ನು ಅನಿಮೇಷನ್ ಮೂಲಕ ದೂರದರ್ಶನ ಸರಣಿ ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್ ವ್ಯೋಮ್‌ಗಾಗಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು.
ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯ 3D ಅನಿಮೇಟೆಡ್ ಚಿತ್ರ ರೋಡ್‌ಸೈಡ್ ರೋಮಿಯೋ, ಯಶ್ ರಾಜ್ ಫಿಲ್ಮ್ಸ್ ಮತ್ತು ವಾಲ್ಟ್ ಡಿಸ್ನಿ ಕಂಪನಿಯ ಭಾರತೀಯ ವಿಭಾಗದ ಜಂಟಿ ಉದ್ಯಮವಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಜುಗಲ್ ಹಂಸರಾಜ್ ಬರೆದು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಇತಿಹಾಸ
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅನಿಮೇಷನ್ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ೨೦ ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ಆಧುನಿಕ ಅನಿಮೇಶನ್‌ನ ಪೂರ್ವಗಾಮಿಗಳಾದ ನೆರಳು ಬೊಂಬೆಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಲೈಡ್ ಶೋಗಳು ಸಿನೆಮಾದ ಆಗಮನದ ಮೊದಲು ಪ್ರೇಕ್ಷಕರನ್ನು ರಂಜಿಸಿದವು. ದಾದಾಸಾಹೇಬ್ ಫಾಲ್ಕೆ, ಗುಣಮೋಯ್ ಬ್ಯಾನರ್ಜಿ, ಕೆಎಸ್ ಗುಪ್ತೆ ಮತ್ತು ಜಿಕೆ ಘೋಕ್ಲೆ ಮುಂತಾದ ಪ್ರವರ್ತಕರು ೨೦ ನೇ ಶತಮಾನದ ಮೊದಲಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಅನಿಮೇಷನ್ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಜೀವಂತವಾಗಿಟ್ಟರು. ಅಂತಹ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸ್ವಯಂ-ಕಲಿತರಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ವಿದೇಶಿ ಕಾರ್ಟೂನ್ಗಳಿಂದ ಪ್ರೇರಿತರಾಗಿದ್ದರು.
ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪೂರ್ವ
ಅನಿಮೇಷನ್ ಹುಟ್ಟುವ ಮುಂಚೆಯೇ, ನೆರಳು-ಗೊಂಬೆ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು ಕಥೆಗಳನ್ನು ಹೇಳಲು ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದವು. ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶ ರಾಜ್ಯದ ತೊಲು ಬೊಮ್ಮಲತಾ ("ಚರ್ಮದ ಬೊಂಬೆಗಳ ನೃತ್ಯ") ಒಂದು ಗಮನಾರ್ಹ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ. ಬಳಸಿದ ಬೊಂಬೆಗಳು ದೊಡ್ಡದಾಗಿದ್ದವು, ಬಹು ಕೀಲುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು ಮತ್ತು ಎರಡೂ ಬದಿಗಳಲ್ಲಿ ಬಣ್ಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು. ಇದರರ್ಥ ಬಣ್ಣದ ನೆರಳುಗಳು ಪರದೆಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರಕ್ಷೇಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು. ಸಂಗೀತದೊಂದಿಗೆ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳು ನಡೆದವು. ಜನಪದ ಕಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಮಹಾಭಾರತ ಮತ್ತು ರಾಮಾಯಣದಂತಹ ವಿವಿಧ ಮಹಾಕಾವ್ಯಗಳನ್ನು ನಾಟಕೀಯಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.
ಅನಿಮೇಟೆಡ್ ಸ್ಲೈಡ್ ಶೋ ರೂಪದಲ್ಲಿ ರಾಜಾ ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರನ ಕಥೆಯು ೧೯೧೩ ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣಗೊಂಡ ಸಮೃದ್ಧ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕ ದಾದಾಸಾಹೇಬ್ ಫಾಲ್ಕೆ ಅವರ ಮೊದಲ ಚಲನಚಿತ್ರ ರಾಜ ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ರಾಜಾ ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರ ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಸ್ಥಳೀಯ ಮೂಕ ಚಲನಚಿತ್ರ ಎಂಬ ಖ್ಯಾತಿಗೆ ಪಾತ್ರವಾಗಿದೆ.
ಭಾರತೀಯ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಪಿತಾಮಹ ಎಂದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಫಾಲ್ಕೆ ಅನಿಮೇಷನ್‌ನಲ್ಲಿಯೂ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡರು. ಅವರ ೧೯೧೨ ರ ಕಿರುಚಿತ್ರ ದಿ ಗ್ರೋತ್ ಆಫ್ ಎ ಪೀ ಪ್ಲಾಂಟ್ ಸಮಯ-ನಷ್ಟದ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿತು, ದಿನಕ್ಕೆ ಒಂದು ಫ್ರೇಮ್ ಶಾಟ್. ೧೯೧೫ ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಅನಿಮೇಟೆಡ್ ಕಿರು ಅಗ್ಕಾಡ್ಯಾಂಚಿ ಮೌಜ್ (ಮ್ಯಾಚ್ ಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಫನ್ ) ಅನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಅವರು ಬಹುಶಃ ಎಮಿಲ್ ಕೋಲ್ ಅವರ ಬೆಂಕಿಕಡ್ಡಿ ಚಿತ್ರದಿಂದ ಪ್ರೇರಿತರಾಗಿದ್ದರು. ಇದರ ನಂತರ ಲಕ್ಷ್ಮೀಚಾ ಗಲಿಚಾ (ಅನಿಮೇಟೆಡ್ ನಾಣ್ಯಗಳು), ಮತ್ತು ವಿಚಿತ್ರ ಶಿಲ್ಪಾ (ನಿರ್ಜೀವ ಅನಿಮೇಷನ್). ಯುರೋಪಿನ ಯುದ್ಧವು ಚಲನಚಿತ್ರ ಸೇರಿದಂತೆ ಆಮದುಗಳನ್ನು ನಿಧಾನಗೊಳಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಫಾಲ್ಕೆ ಕಾರ್ಟೂನ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಕ್ಷ್ಯಚಿತ್ರಗಳಂತಹ ಸಣ್ಣ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಮಾಡಲು ಒತ್ತಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ದುರದೃಷ್ಟವಶಾತ್, ಅಗ್ಕಡ್ಯಾಂಚಿ ಮೌಜ್ ಮತ್ತು ವಿಚಿತ್ರ ಶಿಲ್ಪದಂತಹ ಅನಿಮೇಟೆಡ್ ಕೃತಿಗಳು ಸಮಯದ ವಿನಾಶದಿಂದ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿಲ್ಲ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ೧೯೩೨ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಅವರ ಕೊನೆಯ ಮೂಕಿ ಚಿತ್ರ ಸೇತು ಬಂಧನದ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯ ಅನುಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಫಾಲ್ಕೆ ಅವರ ಕುಶಲತೆಯನ್ನು ಇನ್ನೂ ಕಾಣಬಹುದು.
೧೯೩೪ ರಲ್ಲಿ, ಧ್ವನಿಪಥದೊಂದಿಗೆ ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯ ಅನಿಮೇಟೆಡ್ ಚಲನಚಿತ್ರ ಆನ್ ಎ ಮೂನ್‌ಲೈಟ್ ನೈಟ್ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಚಲನಚಿತ್ರವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಂಯೋಜಕ ಮತ್ತು ಆರ್ಕೆಸ್ಟ್ರಾ ನಾಯಕ RC ಬೋರಲ್‌ಗೆ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಈ ಗುಣಲಕ್ಷಣವು ತಪ್ಪಾಗಿರಬಹುದು.
ಗುಣಮೋಯ್ ಬ್ಯಾನರ್ಜಿ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ ಮತ್ತು ನ್ಯೂ ಥಿಯೇಟರ್ಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಪೀ ಬ್ರದರ್ಸ್ ೨೩ ಜೂನ್ ೧೯೩೪ ರಂದು ಕಲ್ಕತ್ತಾದಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು, ಇದು ಚಿತ್ರಮಂದಿರಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯ ಅನಿಮೇಟೆಡ್ ಕೃತಿಯಾಗಿದೆ. ಚಿತ್ರವು ೩ ಮತ್ತು ೪ ನಿಮಿಷಗಳ ನಡುವೆ ಇತ್ತು ಮತ್ತು ಚಿತ್ರಿಸಿದ ಕಪ್ಪು ಮತ್ತು ಬಿಳಿ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಕಥಾವಸ್ತುವು ೫ ಬಟಾಣಿಗಳನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲು ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಬಟಾಣಿ-ಪಾಡ್ ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ, ಮತ್ತು ಈ ಬಟಾಣಿಗಳಿಂದ ಐದು ಸಣ್ಣ ಆಟಿಕೆಗಳಂತಹ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ಆಡುತ್ತವೆ. ಚಿತ್ರವು ಮೂಲತಃ ಪ್ರಯೋಗಾತ್ಮಕ ಪ್ರಯತ್ನವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಆದ್ದರಿಂದ ಸರಿಯಾದ ಕಥಾಹಂದರವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ. ಇದು ಡಿಸ್ನಿ ಮತ್ತು ಇತರ ವಿದೇಶಿ ಆನಿಮೇಟರ್‌ಗಳ ಸಂಪ್ರದಾಯವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ, ಅವರ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ಕಲ್ಕತ್ತಾದಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಬಾರಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುತ್ತವೆ. ಪುಣೆ ಮೂಲದ ಪ್ರಭಾತ್ ಫಿಲ್ಮ್ ಕಂಪನಿಯ ಜಂಬು ಕಾಕಾ ೧೫ ನವೆಂಬರ್ ೧೯೩೪ ಬಾಂಬೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಕಿರುಚಿತ್ರವು ನರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ರಘುನಾಥ್ ಕೆ.ಕೇಲ್ಕರ್ ಅವರು ಅನಿಮೇಟೆಡ್ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಕೆ.ಎಸ್.ಗುಪ್ಟೆ ಮತ್ತು ಜಿ.ಕೆ.ಗೋಖಲೆ ಅವರು ಅಮೇರಿಕನ್ ಕಾರ್ಟೂನ್ಗಳನ್ನು ನೋಡುವ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ಅನಿಮೇಷನ್ ಕಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅನಿಮೇಷನ್‌ನಲ್ಲಿ ಅವರ ಮೊದಲ ಪ್ರಯೋಗವನ್ನು ಶಿಕಾರ್ ("ದ ಹಂಟ್") ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಯಿತು.
ಈ ಅವಧಿಯ ಇತರ ಕಿರುಚಿತ್ರಗಳು ಕೋಲಾಪುರ್ ಸಿನಿಟೂನ್ಸ್‌ನ ಬಕಮ್ ಭಟ್, ಮೋಹನ್ ಭವಾನಿಯವರ ಲಫಂಗಾ ಲಾಂಗೂರ್ (೧೯೩೫), ಜಿಕೆ ಘೋಖ್ಲೆಯವರ ಸೂಪರ್‌ಮ್ಯಾನ್ಸ್ ಮಿಥ್ (೧೯೩೯) ಮತ್ತು ಮಂದರ್ ಮಲಿಕ್ ಅವರ ಆಕಾಶ್ ಪಟಾಲ್ (೧೯೩೯) ಸೇರಿವೆ.
ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಕಚ್ಚಾ ಫಿಲ್ಮ್ ಸ್ಟಾಕ್ ಕೊರತೆಯು ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕರು ಅನಿಮೇಷನ್ ಅನ್ನು ಮಾಧ್ಯಮವಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲು ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು.
ಆಧುನಿಕ ದಿನ
ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ: ಭಾರತೀಯ ಅನಿಮೇಟೆಡ್ ದೂರದರ್ಶನ ಸರಣಿಗಳ ಪಟ್ಟಿ
೨೦೦೦ ರ ದಶಕದ ಆರಂಭದಿಂದ, ಅನೇಕ ಭಾರತೀಯ ಕಾರ್ಟೂನ್ ಚಾನೆಲ್‌ಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅಮೇರಿಕನ್ ಮತ್ತು ಜಪಾನೀಸ್ ಅನಿಮೇಟೆಡ್ ಶೋಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತರಾಗುವ ಬದಲು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಅನಿಮೇಟೆಡ್ ಶೋಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದವು.
ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಉತ್ಸವಗಳು
ಭಾರತೀಯ ಅನಿಮೇಷನ್ ಉದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳು ಸೇರಿವೆ:
ಸಮಾಜಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಥೆಗಳು
ಭಾರತೀಯ ಉದ್ಯಮಗಳ ಒಕ್ಕೂಟ (CII) ಭಾರತೀಯ M&E ಅನ್ನು USD 100 ಶತಕೋಟಿ ಉದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಪರಿವರ್ತಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ AVGC ನೀತಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿದೆ.
ಅನಿಮೇಷನ್ ಸೊಸೈಟಿ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ (TASI) ಮುಂಬೈನಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಮುಖ್ಯ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಲಾಭರಹಿತ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಭಾರತೀಯ ಉಪಖಂಡದಲ್ಲಿ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ವಾರ್ಷಿಕ ಅನಿಮೇಷನ್ ಉತ್ಸವವಾದ ಅನಿಫೆಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾವನ್ನು ಆಯೋಜಿಸುತ್ತದೆ.
ASIFA (ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಶನಲ್ ಡು ಫಿಲ್ಮ್ ಡಿ'ಆನಿಮೇಷನ್) ಯುನೆಸ್ಕೋ ಬೆಂಬಲಿತ ಲಾಭೋದ್ದೇಶವಿಲ್ಲದ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು, ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ CG ಮೀಟ್ ಅಪ್ ಮತ್ತು ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಶನಲ್ ಅನಿಮೇಷನ್ ದಿನ ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದೆ.
ABAI (Association of Bangalore Animation Industry), ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಮುಖ್ಯ ಕಛೇರಿಯೊಂದಿಗೆ, AVGC ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುತ್ತದೆ (ಅನಿಮೇಷನ್, ವಿಷುಯಲ್ ಎಫೆಕ್ಟ್ಸ್, ಗೇಮಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಕಾಮಿಕ್ಸ್).
ಮೀಡಿಯಾ ಮತ್ತು ಎಂಟರ್‌ಟೈನ್‌ಮೆಂಟ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ (MEAI) ಭಾರತೀಯ AVGC ಉದ್ಯಮವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುವ ಸಕ್ರಿಯ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳು ಮತ್ತು ಉತ್ಸವಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಶಕ್ತಿಯ ನಿಯೋಗಗಳಿಗೆ MEAI ಸಹ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿದೆ.
MESC, FICCI ಯ ಮೀಡಿಯಾ ಮತ್ತು ಎಂಟರ್‌ಟೈನ್‌ಮೆಂಟ್ ಸ್ಕಿಲ್ಸ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಭಾರತೀಯ ಅನಿಮೇಷನ್, VFX ಮತ್ತು ಇತರ ಕೌಶಲ್ಯಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಲು NSDC ಯೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದೆ.
ಉದ್ಯಮ
ಭಾರತೀಯ ಅನಿಮೇಷನ್ ಉದ್ಯಮವು ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕಾದ ಚಲನಚಿತ್ರ ಮತ್ತು ದೂರದರ್ಶನ ನಿರ್ಮಾಪಕರಿಂದ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಟ್ಯಾಪ್ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ಭಾರತೀಯ ಸ್ಟುಡಿಯೋಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಬೇಡಿಕೆಯ ಹಿಂದೆ ಹಲವು ಕಾರಣಗಳಿವೆ. ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕಾ ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿಯನ್ ದೇಶಗಳು, ಮೊದಲಿನಿಂದಲೂ, ತಮ್ಮ ಅನಿಮೇಷನ್ ವಿಷಯವನ್ನು ಏಷ್ಯಾ ಮತ್ತು ಪೆಸಿಫಿಕ್ ರಿಮ್ ದೇಶಗಳ ಮೂಲದ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ಹೊರಗುತ್ತಿಗೆ ಮಾಡಲು ಅಪಾರ ಸಿದ್ಧತೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ. ಹಿಂದಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅನಿಮೇಷನ್ 3D ವಿಷಯದೊಂದಿಗೆ 2D ಅನಿಮೇಷನ್ ವಿಷಯವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. ಆದರೆ ಈಗ ಸನ್ನಿವೇಶ ಸಾಕಷ್ಟು ಬದಲಾಗಿದೆ. ಹಿಂದಿನದಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ, ಭಾರತೀಯ ಅನಿಮೇಷನ್ ಉದ್ಯಮವು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ, ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಕಲಾವಿದರನ್ನು ರೂಪಿಸುವ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವ ಮೂಲಕ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಹಿಡಿತ ಸಾಧಿಸಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ, ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ಹಲವಾರು ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಹಲವಾರು ಅನಿಮೇಷನ್ ಸ್ಟುಡಿಯೋಗಳು, VFX, ಆಟದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಇವೆ. ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಅವಕಾಶಗಳು ಮತ್ತು ಯೋಗ್ಯವಾದ ವೇತನ ಶ್ರೇಣಿಯಿಂದಾಗಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಸಹ ಸಾಗರೋತ್ತರ ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.
ಜಪಾನಿನ ಅನಿಮೇಷನ್ ಮತ್ತು ಪ್ರೊಡಕ್ಷನ್ ಹೌಸ್‌ಗಳು ಅನಿಮೇಟೆಡ್ ಕಂಟೆಂಟ್‌ನ ಸಹ-ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮೈತ್ರಿ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ತಮ್ಮ ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿವೆ.
ಮುಂಬೈ, ಚೆನ್ನೈ, ತಿರುವನಂತಪುರ, ಪುಣೆ, ಹೈದರಾಬಾದ್, ಕೋಲ್ಕತ್ತಾ ಮತ್ತು ಬೆಂಗಳೂರು ದೇಶದ ಅನಿಮೇಷನ್ ಸ್ಟುಡಿಯೋಗಳಿಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಕೇಂದ್ರಗಳಾಗಿವೆ.
ಭಾರತೀಯ ಅನಿಮೇಟೆಡ್ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ಪಟ್ಟಿ
೧೯೫೭ ರಲ್ಲಿ ದಿ ಬಾನ್ಯನ್ ಡೀರ್ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದಾಗಿನಿಂದ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ೧೩೦ ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಅನಿಮೇಟೆಡ್ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಉದ್ಯಮ ವರ್ಗ:Pages with unreviewed translations ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ
ಎಟಿಎಂ
ಎಟಿಎಂ ಕಾರ್ಡ್‌ಗಳು
ಎಟಿಎಂ ಯಂತ್ರ : 1967: ಜಗತ್ತಿನ ಪ್ರಪ್ರಥಮ ಎಟಿಎಂ (ಆಟೋಮ್ಯಾಟಿಕ್ ಟೆಲ್ಲರ್ ಮೆಷಿನ್) ಲಂಡನ್ನಿನ ಎನ್ ಫೀಲ್ಡಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಗೊಂಡಿತು. ಬ್ಯಾಂಕ್ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಾನವ ನೆರವು ಇಲ್ಲದೆಯೇ ಹಣ ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು, ಬ್ಯಾಲೆನ್ಸ್ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಈ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಯಂತ್ರ ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತದೆ.
ಕರ್ನಾಟಕ ಬ್ಯಾಂಕ್, ಸ್ಟೇಟ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಆಪ್ ಮೈಸೂರು, ಕೆನರಾ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಮುಂತಾದ ಬ್ಯಾಂಕುಗಳಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಎಟಿಎಂ ಸೌಲಭ್ಯವಿದೆ.
ಎಟಿಎಂ ಡೈಮೆನ್ಶನ್
ಎಟಿಎಂ ಕಾರ್ಡ್ ಗಾತ್ರವು ಟೆಂಪ್ಲೇಟ್:'ಪರಿವರ್ತಿಸಿ' ಆಗಿದೆ,೨.೮೮-೩.೪೮ ಮಿಮೀ ತ್ರಿಜ್ಯವಿದೆ.ಈ ಕಾರ್ಡ್ ಬೇರೆ ಕಾರ್ಡ್ ಗಳ ಗಾತ್ರವೆ ಇದೆ.ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್, ಡೆಬಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಕಾರ್ಡ್.ಇವುಗಳಿಗೆ ಒಂದು ಎಂಬೋಸ್ಡ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಕಾರ್ಡ್ ಸಂಖ್ಯೆಯು ಇದೆ.
ಉದಯ ಶಂಕರ್
ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ, ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ
ನೈರೈಲಿ ಯಲ್ಲಿ (ವರ್ತಮಾನದ ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದಲ್ಲರುವ) ಮೂಲಸ್ಥಾನವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಒಂದು ಬಂಗಾಳಿ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ, ರಾಜಾಸ್ಥಾನದ ಉದಯಪುರದಲ್ಲಿ ಉದಯ್ ಶಂಕರ್ ಚೌಧುರಿಯವರು ಜನಿಸಿದರು. ಅವರ ತಂದೆ ಶ್ಯಾಮ ಶಂಕರ್ ಚೌಧುರಿಯವರು, ಒಬ್ಬ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಬ್ಯಾರಿಸ್ಟರು, ತಮ್ಮ ಹಿರಿಯ ಮಗನ ಜನನದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಾಜಾಸ್ಥಾನದ ಜಲಾವರ್ ನ ಮಹಾರಾಜರ ಬಳಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರ ತಾಯಿ ಹೇಮಾಂಗಿನಿ ದೇವಿ, ಒಂದು ಬಂಗಾಳಿ ಜಮೀನ್ದಾರರ ಕುಟುಂಬದ ವಂಶಜರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರ ತಂದೆಗೆ ನವಾಬರು 'ಹರ್ ಚೌಧುರಿ' ಎಂಬ ಬಿರುದನ್ನು ಕೊಟ್ಟಿದ್ದರು, ಆದರೆ ಅವರು 'ಹರ್' ಬಿಟ್ಟು ಚೌಧುರಿ ಎಂಬ ಮನೆತನದ ಹೆಸರನ್ನೇ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಲು ಇಷ್ಟಪಟ್ಟರು. ಅವರ ಕಿರಿಯ ಸಹೋದರರು ರಾಜೇಂದ್ರ ಶಂಕರ್, ದೇವೇದ್ರ ಶಂಕರ್, ಭೂಪೇಂದ್ರ ಶಂಕರ್ ಹಾಗೂರವಿ ಶಂಕರ್, ೧೯೨೦ ರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು, ಇವರಲ್ಲಿ ಭೂಪೇಂದ್ರ ಶಂಕರ್ ಚಿಕ್ಕ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿಯೇ ಅಂದರೆ ೧೯೨೬ ರಲ್ಲಿ ಮರಣಹೊಂದಿದರು. ಅವರ ತಂದೆಯವರು ಒಬ್ಬ ಸಂಸ್ಕೃತ ವಿದ್ವಾಂಸರು. ಕಲ್ಕತ್ತ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ ತಮ್ಮ ನೈಪುಣ್ಯತೆಯಿಂದ ಪದವಿ ಪಡೆದರು ಹಾಗೂ ನಂತರ ಆಕ್ಸಫರ್ಡ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿ, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಡಾಕ್ಟರ್ ಆಫ್ ಫಿಲಾಸಫಿ ಪಡೆದರು. . ಅವರ ತಂದೆಯವರು ತಮ್ಮ ಕೆಲಸದ ಕಾರಣವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿದ್ದರಿಂದ ಉದಯ್ ರವರ ತಾಯಿಯ ಕಡೆಯ ಚಿಕ್ಕಪ್ಪನ ಮನೆಯಾದ ನಸರತ್ ಪುರದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ತಾಯಿ ಹಾಗೂ ಸಹೋದರರ ಜೊತೆ ಆ ಕುಟುಂಬವು ಹೆಚ್ಚು ಸಮಯವು ಕಳೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಉದಯ್ ರವರ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸವೂ ಸಹ ನಸರತ್ ಪುರ್,ಗಾಜಿಪುರ್, ವಾರಣಾಸಿ ಹಾಗೂ ಜಲಾವರ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಗಾಜಿಪುರ್ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ, ತಮ್ಮ ಡ್ರಾಯಿಂಗ್ ಹಾಗೂ ಕ್ರಾಫ್ಟ್ ಅಧ್ಯಾಪಕರಾದ, ಅಂಬಿಕಾ ಚರಣ್ ಮುಖ್ಯೋಪದ್ಯಾಯರವರಿಂದ, ಸಂಗೀತ ಹಾಗೂ ಛಾಯಾ ಚಿತ್ರಗ್ರಹಣ ವಿದ್ಯೆ ಕಲಿತರು. ೧೯೧೮ ರಲ್ಲಿ, ತಮ್ಮ ಹದಿನೆಂಟನೆ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ, ಮುಂಬಯಿನ ಜೆ.ಜೆ. ಕಲಾ ಶಾಲೆ ಹಾಗೂ ನಂತರ ಗಂಧರ್ವ ಮಹಾವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಿಗೆ ಅವರು ತರಬೇತಿ ಪಡೆಯಲು ಕಳುಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು. ಈ ವೇಳೆಗೆ ಜಲಾವರ್ ನ ತಮ್ಮ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಅವರ ತಂದೆ ಶ್ಯಾಮ ಶಂಕರ್ ರವರು ರಾಜಿನಾಮೆಯಿತ್ತು, ಲಂಡನ್ ಗೆ ಪ್ರಯಾಣ ಬೆಳಸಿದರು, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಒಬ್ಬ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಮಹಿಳೆಯನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗಿ ವಕೀಲಿ ವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು, ಇದಕ್ಕೂ ಮೊದಲು ಅವರು ಭಾರತೀಯ ನೃತ್ಯ ಮತ್ತು ಸಂಗೀತವನ್ನು ಬ್ರಿಟನ್ನಿನಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸುತ್ತಾ, ಒಬ್ಬ ಹವ್ಯಾಸಿ ಕಲಾಕಾರರ ಸಂಗೀತ ಕಂಪನಿಯ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕರಾಗಿದ್ದರು. ತದನಂತರ, ಉದಯ್ ಲಂಡನ್ ನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ತಂದೆಯವರ ಜೊತೆಗೂಡಿದರು, ಹಾಗೂ ೧೯೨೦ ರ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೩ ರಲ್ಲಿ, ಲಂಡನ್ನಿನ ರಾಯಲ್ ಕಲಾ ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಸೇರಿ, 'ಸರ್ ವಿಲಿಯಂ ರೊಥೆನಸ್ಟೇನ್' ರವರ ಬಳಿ ವರ್ಣ ಚಿತ್ರಕಲೆಯನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದರು. ಇಲ್ಲಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ತಂದೆಯವರು ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೊಳಿಸಿದ ಲಂಡನ್ನಿನ ಕೆಲವು ಧಾರ್ಮಕ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ನೃತ್ಯ ಮಾಡಿದರು, ಹಾಗೂ ಅಂತಹ ಒಂದು ಸಂಧರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ರಷಿಯಾ ಬ್ಯಾಲೆ ನೃತ್ಯಗಾರ್ತಿಯಾದ 'ಅನ್ನಾ ಪಾವಲೋವ' ರು ಅಲ್ಲಿ ಅಕಸ್ಮಾತ್ತಾಗಿ ಹಾಜರಿದ್ದರು, ಇದು ಅವರ ಜೀವನ ವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಅಚ್ಚಳಿಯದ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರಿತು. .
ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ
ಅವರು 'ಅಮಲ ಶಂಕರ್' ರವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದಾರೆ ಹಾಗೂ ಅವರು ೧೯೪೨ ರಲ್ಲಿ 'ಆನಂದ್ ಶಂಕರ್' ಎಂಬ ಪುತ್ರ ಮತ್ತು ೧೯೫೫ ರಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ. 'ಮಮತ ಶಂಕರ್' ಎಂಬ ಪುತ್ರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ತಮ್ಮ ಚಿಕ್ಕಪ್ಪ 'ರವಿ ಶಂಕರ್' ಗಿಂತ 'ಡಾ. ಲಾಲ್ ಮಣಿ ಮಿಶ್ರಾ' ರವರ ಬಳಿ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದ 'ಆನಂದ ಶಂಕರ್' ರವರು ಒಬ್ಬ ಸಂಗೀತಗಾರ ಹಾಗೂ ಸಂಗೀತ ರಚನಾಕಾರರು, ಬಹು ಬೇಗನೆ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ಹಾಗೂ ಭಾರತೀಯ ಸಂಗೀತ ಶೈಲಿಗಳೆರಡನ್ನೂ ಬಳಸಿಕೊಂಡು ತಮ್ಮ ಫ್ಯೂಷನ್ ಸಂಗೀತಕ್ಕೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದರು. ತಮ್ಮ ತಂದೆ ತಾಯಿಗಳಂತೆ ಒಬ್ಬ ನೃತ್ಯಗಾರ್ತಿಯಾದ ಮಮತ ಶಂಕರ್ ರವರು ಸತ್ಯಜಿತ್ ರೇ ಹಾಗೂ ಮೃಣಾಲ್ ಸೇನ್ ರವರ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿ ಒಬ್ಬ ಪ್ರಮುಖ ನಟಿಯಾದರು, ಅವರು ಕೋಲ್ಕತ್ತಾದಲ್ಲಿ ಉದಯನ್ ನೃತ್ಯ ತಂಡವನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಪರಂಪರೆ
೧೯೭೭ ರಲ್ಲಿ ಅವರ ಮರಣಾನಂತರ, ಅಮಲ ಶಂಕರ್ ರವರು ಕೋಲ್ಕತ್ತಾ ಶಾಲೆಯನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಂಡರು, ಇದು ಜಾನಪದ ಹಾಗೂ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ನೃತ್ಯ, ಆಶುಕೃತಿ ರಚನೆ, ವಸ್ತ್ರ ವಿನ್ಯಾಸ ಮುಂತಾದುವುಗಳಲ್ಲಿ ತರಬೇತಿ ಕೊಡುತ್ತಿದೆ. ಅವರಿಗೆ ೧೯೯೧ ರಲ್ಲಿ ಪದ್ಮ ಭೂಷಣ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಕೊಡಲಾಯಿತು. ಅವರ ಮಗ, ಆನಂದ್ ಶಂಕರ್ ರವರ ಪತ್ನಿ ತನುಶ್ರೀ ಶಂಕರ್ ರವರೂ ಸಹ ನಗರದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ 'ತನುಶ್ರೀ ಶಂಕರ್ ನೃತ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ' ಯ ಮೂಲಕ, ಭಾರತೀಯ ಆಧುನಿಕ ನೃತ್ಯದ ಅವರ ಶೈಲಿಯನ್ನು, ಬೋಧಿಸಲು ಹಾಗೂ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಲು ಮುಂದುವರಿಸಿದ್ದಾರೆ. . ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ, ಅಲ್ಮೋರಾ ದಲ್ಲಿನ ಅವರ ಶಾಲೆಯು ಚದುರಿದ ನಂತರ, ಅವರ ಅನುಯಾಯಿಗಳು ಹಾಗೂ ಸಹಯೋಗಿಗಳು ಅವರ ಸ್ವಂತ ಕೆಲಸದ ಮೂಲಕ ಅವರ ನೃತ್ಯದ ಬದಲಾವಣೆಯ ಶೈಲಿ ಹಾಗೂ ಸೌಂದರ್ಯಗಳನ್ನು ಗ್ರಹಿಸುವುದನ್ನು ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡಲು ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. ಅನೇಕರು ತಮ್ಮದೇ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ರಚಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು, ಹೀಗೆ ಅವರ ಪೀಳಿಗೆಯವರ ನೃತ್ಯಗಾರರ ಮೇಲೆ ಅವರ ಅಪರಿಮಿತ ಕೆಲಸ ಹಾಗೂ ಪ್ರಭಾವದ ಶಾಶ್ವತ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದರು. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ, ಗೊಂಬೆಗಳಂತೆ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡುವ ಮಾನವ ಜೀವಿಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಂಡು ರಾಮಾಯಣ ಬ್ಯಾಲೆಯನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸುವಿಕೆಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಶಾಂತಿ ಬರ್ದಾನ್, ಹಾಗೂ ಪ್ರಾಣಿ ಮತ್ತು ಪಕ್ಷಿಗಳ ಚಲನೆ ಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ, ನೃತ್ಯಕ್ಕೆ ಪಂಚತಂತ್ರದ ಕಥೆಗಳನ್ನೂ ಸಹ ಪರಿಚಯಿಸಿದರು. ಅವರ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಲಿತ ಗುರು ದತ್ತ್ ರವರು, ಭಾರತದ ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾದರು. ಒಬ್ಬ ಶಿಷ್ಯರಾದ, ಲಕ್ಷ್ಮೀ ಶಂಕರ್ ರವರು ಮುಂದೆ ತಮ್ಮ ಹರಿವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಂಡು, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತಗಾರರಾದರು, ಮುಂದೆ ಉದಯ್ ಶಂಕರ್ ರವರ ತಮ್ಮ ರಾಜೇಂದ್ರ ಶಂಕರ್ ರವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದರು. ಜೋಹ್ರ ಸೆಹಗಲ್ ಭಾರತ ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟನ್ ಗಳೆರಡರಲ್ಲೂ, ನಾಟಕ, ದೂರದರ್ಶನ ಹಾಗೂ ಚಲನಚಿತ್ರ ಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮದೇ ವೃತ್ತಿಜೀವನವನ್ನು ಪಡೆದರು. . ಸತ್ಯವತಿ ಯವರು ನಂತರ ರಾಮ್ ಗೋಪಾಲ್ ರವರ ಜೊತೆ ಲಂಡನ್ನಿನ ರಾಯಲ್ ಉತ್ಸವದ ಹಾಲ್ ನಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ೧೯೫೬ ರಲ್ಲಿ ಎಡಿನ್ಬರ್ಗ ಉತ್ಸವಗಳಲ್ಲಿಯೂ ನರ್ತಿಸಿದರು. ಅವರು ನಾಲ್ಕು ದಶಕಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚುಕಾಲ ಕಲಿಸುವ ಜೀವನ ವೃತ್ತಿಯ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ನಗರದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಕಾನ್ವೆಂಟ್ ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ತರಗತಿಗಳ ಮೂಲಕ ಮುಂಬಯಿಯಲ್ಲಿ ಸಾವಿರಾರು ಯುವತಿಯರಿಗೆ ಭಾರತೀಯ ನೃತ್ಯವನ್ನು ಕಲಿಸಿದರು. ೧೯೮೩ ರಲ್ಲಿ, ಅವರ ವೃತ್ತಿಪರ ಪ್ರಥಮ ಪ್ರವೇಶ ೬೦ ನೇ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವದ ಗುರುತಾಗಿ, ನವ ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಉದಯ್ - ಉತ್ಸವ್ ಸಮಾರಂಭ  ಆಚರಣೆ ಎನ್ನುವ ನಾಲ್ಕು ದಿನಗಳ ಒಂದು ಉತ್ಸವವನ್ನು ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಿದರು. ಆಗ ಸ್ವತಃ ಸಿತಾರ್ ವಾದಕಾರಾದ ರವಿ ಶಂಕರ್ ರವರಿಂದಲೇ ಗಾಯಕರ ವಾದ್ಯ ಮೇಳ ಹಾಗೂ ಗಾನ ಮಂಡಳಿಯ ಸಂಗೀತ ರಚನೆ ಹಾಗೂ ಒಂದು ವಸ್ತುಪ್ರದರ್ಶನ, ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು, ಅವರ ಶಿಷ್ಯರಿಂದ ನೃತ್ಯದ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿತೋರಿಸುವಂತಿದ್ದವು ಹಾಗೂ ರವಿ ಶಂಕರ್ ರವರಿಂದ ಸಂಗೀತದ ಗುಂಪು ನಡೆಯಿತು .. ಅವರ ಜನ್ಮ ಶತಮಾನೋತ್ಸವದ ಆಚರಣೆಗಳು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ೨೦೦೧, ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೬ ರಿಂದ, ಪ್ಯಾರಿಸ್ ನ ಯುನೆಸ್ಕೊ ಕೇಂದ್ರ ಕಾರ್ಯಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು, ಅಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಒಡೆಯನಿಗೆ ಗೌರಾರ್ಪಣೆ ಸಲ್ಲಿಸಲು ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತದಿಂದ ನೃತ್ಯಗಾರರು, ನೃತ್ಯ ನಿರ್ದೇಶಕರು ಹಾಗೂ ವಿದ್ವಾಂಸರು ಸೇರಿದ್ದರು.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:1900ರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದವರು ವರ್ಗ:1977 ಮರಣಗಳು ವರ್ಗ:ರಾಯಲ್ ಸ್ಕೂಲ್ ಆಫ್ ಆರ್ಟ ನಲ್ಲಿನ ಹಳೆಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ವರ್ಗ:ಬೆಂಗಾಲಿ ಕಲಾವಿದರು ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ನೃತ್ಯ ನಿರ್ದೇಶಕರು ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ನರ್ತಕಿಯರು ವರ್ಗ:ಉದಯ್ ಪುರದಿಂದ ಬಂದ ಜನರು ವರ್ಗ:ಪದ್ಮವಿಭೂಷಣ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರು ವರ್ಗ:ಸಂಗೀತ ನಾಟಕ ಅಕಾಡಮೀ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರು ವರ್ಗ:ಸರ್ J. J. ಸ್ಕೂಲ್ ಆಫ್ ಆರ್ಟ್‌ನ ಹಳೆಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ವರ್ಗ:ನೃತ್ಯ ಕಲಾವಿದರು
ಹರ್ಷತ್ ಮಾತಾ ದೇವಾಲಯ
ಹರ್ಷತ್ ಮಾತಾ ದೇವಾಲಯ ( IAST : Harṣat Mātā kā Mandir ) ವಾಯುವ್ಯ ಭಾರತದ ರಾಜಸ್ಥಾನದ ಅಭನೇರಿ (ಅಥವಾ "ಅಬನೇರಿ") ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿರುವ ಹಿಂದೂ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವು ಈಗ ಹರ್ಷತ್ ಮಾತಾ ಎಂಬ ದೇವತೆಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾಗಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ ಕೆಲವು ಕಲಾ ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ಇದು ಮೂಲತಃ ವೈಷ್ಣವ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸಿದ್ಧಾಂತ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
ದೇವಾಲಯದ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಯಾವುದೇ ಶಿಲಾಶಾಸನದ ಪುರಾವೆಗಳು ಉಳಿದುಕೊಂಡಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಅದರ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಮತ್ತು ಶಿಲ್ಪದ ಶೈಲಿಗಳ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ, ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ಇದನ್ನು ೯ ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ಪಕ್ಕದ ಚಾಂದ್ ಬವೊರಿ ಮೆಟ್ಟಿಲುಬಾವಿಯ ನಿರ್ಮಾಣದ ನಂತರ, ದೇವಾಲಯದ ಮೂಲ ನಿರ್ಮಾತೃ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಇತಿಹಾಸಕಾರರು ಇದನ್ನು ಗುರ್ಜರ-ಪ್ರತಿಹರ ರಾಜನಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಿರಬಹುದು, ಪ್ರಾಯಶಃ ಸ್ಥಳೀಯ ಚಾಹಮಾನ ಸಾಮಂತನ ಸಹಯೋಗದೊಂದಿಗೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸಿದ್ಧಾಂತ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವು ಈಗ ಭಾರತೀಯ ಪುರಾತತ್ವ ಇಲಾಖೆಯಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಆದರೆ ಧಾರ್ಮಿಕ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿದೆ.
ದಿನಾಂಕ
ಮೂಲ ಹರ್ಷತ್ ಮಾತಾ ದೇವಾಲಯವು ಹಲವಾರು ಶತಮಾನಗಳಿಂದ ಪಾಳುಬಿದ್ದಿದೆ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಪಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ದೇವಾಲಯದ ನಿರ್ಮಾಣ ಅಥವಾ ಅದರೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಗೊಂಡಿರುವ ಚಾಂದ್ ಬಾವೊರಿ ಮೆಟ್ಟಿಲುಬಾವಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಯಾವುದೇ ಶಿಲಾಶಾಸನದ ಪುರಾವೆಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿಲ್ಲ. ಪಾರಾನಗರ ಮತ್ತು ಮಂಡೋರ್‌ನ ತಾರಸಿ ದೇವಾಲಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಶೈಲಿ ಮತ್ತು ಕೆತ್ತನೆಗಳಲ್ಲಿನ ಹೋಲಿಕೆಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿ, ಬಾವೊಡಿ  ೮ನೇ-೯ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಬಾವೊಡಿಯನ್ನು ದೇವಾಲಯದ ಮೊದಲು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಶೈಲಿಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ೯ ನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ. ಪೆನ್ಸಿಲ್ವೇನಿಯಾ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಕಲಾ ಇತಿಹಾಸಕಾರ, ಮೈಕೆಲ್ ಡಬ್ಲ್ಯೂ ಮೈಸ್ಟರ್ ದೇವಾಲಯದ ಸಂಕೀರ್ಣವನ್ನು, ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ವಿವರಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಸಿ. ೮೦೦–೮೨೫ ಸಿ‍ಇ ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ ಎಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.
ಸಮರ್ಪಣೆ
left|thumb| ದೇವಾಲಯದ ಸಕ್ರಿಯ [[ಗರ್ಭಗೃಹ|ಗರ್ಭಗೃಹದ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರ]] ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿನ ಶಿಲ್ಪಗಳ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ, ಕಲಾ ಇತಿಹಾಸಕಾರರಾದ ಮೇಸ್ಟರ್ ಮತ್ತು ಆರ್‌ಸಿ ಅಗರವಾಲಾ (೧೯೯೧) ಈ ದೇವಾಲಯವು ಮೂಲತಃ ವೈಷ್ಣವ ದೇಗುಲವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಸಿದ್ಧಾಂತ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಕಲಾ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಸಿಂಥಿಯಾ ಪ್ಯಾಕರ್ಟ್ ಅಥರ್ಟನ್ (೧೯೯೫) ದೇವಾಲಯದ ಪ್ರತಿಮಾಶಾಸ್ತ್ರವು ವೈಷ್ಣವ ಧರ್ಮದ ಪಂಚರಾತ್ರ ಚಳುವಳಿಯ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸಿದ್ಧಾಂತಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಬಾನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಫಾಕ್ ರೀಟ್ಜ್ (೧೯೯೩), ದೇವಾಲಯವು ಯಾವಾಗಲೂ ದೇವತೆಗೆ ( ದೇವಿ ) ಸಮರ್ಪಿತವಾದ ಶಾಕ್ತ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದೆ ಎಂದು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ರೀಟ್ಜ್ ಅವರು ಅಭನೇರಿಯ ಹಲವಾರು ಶಿಲ್ಪದ ತುಣುಕುಗಳನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸಿದ್ದಾರೆ - ಈಗ ವಿವಿಧ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಾಗಿದೆ - ಹರ್ಷತ್ ಮಾತಾ ದೇವಾಲಯದೊಂದಿಗೆ, ಮತ್ತು ಈ ತುಣುಕುಗಳು ಬಲವಾದ ಶಾಕ್ತ ಮತ್ತು ಶೈವ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತವೆ ಎಂದು ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದರು. ರೀಟ್ಜ್ ಪ್ರಕಾರ, ಇದು ಆಶ್ಚರ್ಯವೇನಿಲ್ಲ, ಏಕೆಂದರೆ ದುರ್ಗಾ ಮತ್ತು ಪಾರ್ವತಿ (ಶಿವನ ಹೆಂಡತಿ) ಒಂದೇ ದೇವತೆಯ ವಿಭಿನ್ನ ಅಂಶಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿರುವ ವೈಷ್ಣವ ಶಿಲ್ಪಗಳು "ಅಧೀನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು" ಹೊಂದಿವೆ, ಮತ್ತು ದೇವಾಲಯದ ಪಂಥೀಯ ಸಂಬಂಧದ ಬಗ್ಗೆ ಯಾವುದೇ ತೀರ್ಮಾನಗಳನ್ನು ಮಾಡಲು ಬಳಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ರೀಟ್ಜ್ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಅವರ ಪ್ರಕಾರ, ಪಂಚಾಯತ ದೇವಾಲಯಗಳು ಸಮನ್ವಯತೆಯಿಂದ ಕೂಡಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಶಾಕ್ತ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ವೈಷ್ಣವ ಅಥವಾ ಶೈವ ಶಿಲ್ಪಗಳನ್ನು ಕಾಣುವುದರಲ್ಲಿ ಆಶ್ಚರ್ಯವೇನಿಲ್ಲ.
ರೀಟ್ಜ್ ಪ್ರಕಾರ, ಚಾಂದ್ ಬಾವೊರಿ ಕಾಂಪೌಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಯಾದ ದುರ್ಗಾ ಶಿಲ್ಪದ ಎರಡು ತುಣುಕುಗಳು ಮೂಲ ದೇವಾಲಯದ ಮುಖ್ಯ ವಿಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಸೇರಿರಬಹುದು. ಈ ಶಿಲ್ಪವು ೧.೫ ಮೀಟರ್(೪ ಫೀಟು ೧೧ಇಂಚು) ದುರ್ಗೆಯ ಮಹಿಷಾಸುರ-ಮರ್ದಿನಿ ( ಎಮ್ಮೆ ರಾಕ್ಷಸನ ಕೊಲೆಗಾರ) ರೂಪದಲ್ಲಿ ಎತ್ತರದ ಪ್ರತಿಮೆ. ದೊಡ್ಡ ತುಣುಕು ದುರ್ಗೆಯ ಮುಂಡದ ಕೆಳಗಿನ ಭಾಗವನ್ನು ಅವಳ ಎಡಗಾಲು, ಅವಳ ವಾಹನ ಸಿಂಹ, ಪುರುಷ ಪರಿಚಾರಕ ಮತ್ತು ಶಿರಚ್ಛೇದಿತ ಎಮ್ಮೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಚಿಕ್ಕ ಭಾಗವು ಬಹು-ಕೈಗಳ ದುರ್ಗೆಯ ಆರು ಬಲಗೈಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಒಂದು ತೋಳು ಬತ್ತಳಿಕೆಯಿಂದ ಬಾಣವನ್ನು ಎಳೆಯುತ್ತದೆ. ಇದು ಕಮಲದ ಎಲೆಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪ್ರಭಾವಲಯದ ಅವಶೇಷಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಎರಡು ಗಂಧರ್ವರನ್ನು (ಸ್ವರ್ಗದ ಜೀವಿಗಳು) ಸಹ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಅಖಂಡ ಶಿಲ್ಪವು ಓಸಿಯನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಪಿಪಾಲಾ -ದೇವಿ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿನ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ ಎಂದು ರೀಟ್ಜ್ ಸೂಚಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಹರ್ಷತ್ ಮಾತಾ ದೇವಾಲಯದಂತೆಯೇ, ಮೈಸ್ಟರ್‌ನಿಂದ ೮೦೦-೮೨೫ ಸಿ‍ಇ ಯ ದಿನಾಂಕವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಬಿಲ್ಡರ್
ರೀಟ್ಜ್ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ಪ್ರಕಾರ ಮೂಲ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದವರು ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಅಗ್ರವಾಲಾ ಪ್ರಕಾರ, ಶಿಲ್ಪಗಳು ಆರಂಭಿಕ ಗುರ್ಜರ-ಪ್ರತಿಹಾರ ಕಲೆಯ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳಾಗಿವೆ. ತನ್ನ ಗುರ್ಜರ-ಪ್ರತಿಹಾರದ ಅಧಿಪತಿಯ (ಬಹುಶಃ ಎರಡನೇ ನಾಗಭಟ ) ಬೆಂಬಲದೊಂದಿಗೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಚಹಮಾನ ರಾಜಕುಮಾರನ (ಬಹುಶಃ ಒಂದನೇ ಗುವಾಕ ) ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಶಾಕಂಭರಿ - ಚಾಹಮಾನರ ಬೋಧನಾ ದೇವತೆ - ದುರ್ಗೆಯ ಒಂದು ರೂಪವೆಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಭಗವತಿ ಬಾರಾ ತಾಮ್ರ ಫಲಕದ ಶಾಸನವು ಭಗವತಿ (ದೇವತೆಯ ಇನ್ನೊಂದು ರೂಪ) ಎರಡನೇ ನಾಗಭಟರ ಬೋಧನಾ ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು ಎಂದು ಅವರು ಗಮನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸಾಕಷ್ಟು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಮಾಹಿತಿಯ ಕೊರತೆಯು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಆಡಳಿತಗಾರನಿಗೆ ದೇವಾಲಯದ ಆರೋಪವನ್ನು ಖಚಿತವಾಗಿ ತಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅಥರ್ಟನ್ ಗಮನಿಸುತ್ತಾನೆ, ಆದರೆ ಗುರ್ಜರ-ಪ್ರತಿಹಾರರ ಹಾಗೂ ಚಾಹಮಾನರೂ - ದೇವಾಲಯದ ಪೋಷಕರಲ್ಲ. ಜೊತೆಗೆ ಎರಡನೇ ನಾಗಭಟ ಒಬ್ಬ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಅಭ್ಯರ್ಥಿ.
ಆಧುನಿಕ ಇತಿಹಾಸ
೨೦ ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಗರ್ಭಗುಡಿಯಲ್ಲಿ ದುರ್ಗಾ ವಿಗ್ರಹವಿತ್ತು, ಅದನ್ನು ಕಳವು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಈಗ ಹರ್ಷತ್-ಮಾತಾ ಎಂದು ಪೂಜಿಸುವ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಿಯ ವಿಗ್ರಹದಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು.
ದೇವಾಲಯವು ಧಾರ್ಮಿಕ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿದೆ; ಇದು ೨೮ ನವೆಂಬರ್ ೧೯೫೧ ದಿನಾಂಕದ ೧೯೫೧ ಕಾಯಿದೆ ಸಂಖ್ಯೆ LXXI ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಆರ್ಕಿಯಾಲಾಜಿಕಲ್ ಸರ್ವೆ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾದಿಂದ ಕೆತ್ತಲಾಗಿದೆ.
ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ
ಕಲಾ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಸಿಂಥಿಯಾ ಪ್ಯಾಕರ್ಟ್ ಅಥರ್ಟನ್ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಪಂಚರಾತ್ರ ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಿದಂತೆ ವಿಷ್ಣು ಪೂಜೆಯನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿ ವಿವರಿಸಬಹುದು. ಈ ಪಠ್ಯಗಳು ವಿಷ್ಣುವಿನ ಅತ್ಯುನ್ನತ ರೂಪವಾದ ವಾಸುದೇವನಿಂದ ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮುವ ವಿವಿಧ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುತ್ತವೆ. ಅವನ ಸಹೋದರ ಸಂಕರ್ಷಣ (ಬಲರಾಮ) ವಾಸುದೇವನಿಂದ ಹೊರಹೊಮ್ಮುತ್ತಾನೆ. ಅವನ ಮಗ ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನನು ಬಲರಾಮನಿಂದ ಹೊರಹೊಮ್ಮುತ್ತಾನೆ. ಮತ್ತು ಅವನ ಮೊಮ್ಮಗ ಅನಿರುದ್ಧ ಪ್ರದ್ಯುಮ್ನನಿಂದ ಹೊರಹೊಮ್ಮುತ್ತಾನೆ.
ದೇವಾಲಯದ ಒಳ ರಚನೆಯು ಪಂಚರಥ ಗರ್ಭಗುಡಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ( ಗರ್ಭಗೃಹ ): ಇದು ಮೂಲ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲದ ಹರ್ಷತ್ ಮಾತೆಯ ವಿಗ್ರಹವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ ವರ್ಗ:ದೇವಾಲಯಗಳು
ಒಲವು ಗೆಲವು
ಈ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಭಾರ್ಗವ ಅವರು ನಿರ್ದೇಶನ ಮಾಡಿದ್ದರು.ಈ ಚಿತ್ರದ ನಿರ್ಮಾಪಕರು 	ಎಸ್.ಎ.ಶ್ರೀನಿವಾಸ್.ಈ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಬರುವ ಪಾತ್ರಗಳು ಡಾ.ರಾಜ್‍ಕುಮಾರ್, ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಬಾಲಕೃಷ್ಣ, ಸುರೇಖ, ಸೀತಾರಾಂ, ಪ್ರಭಾಕರ್, ಶನಿಮಹದೇವಪ್ಪ ಅವರು ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.ಈ ಚಿತ್ರದ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜಕರು ಜಿ.ಕೆ.ವೆಂಕಟೇಶ್.ಈ ಚಿತ್ರದ ಛಾಯಾಗ್ರಹಕರು ಡಿ.ವಿ.ರಾಜಾರಾಂ.ಈ ಚಿತ್ರದ ಹಿನ್ನಲೆ ಗಾಯಕರು 	ಡಾ.ರಾಜ್‍ಕುಮಾರ್, ಎಸ್.ಜಾನಕಿ. ಈ ಚಿತ್ರವು ೧೯೭೭ ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೭೭ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ರಾಜಕುಮಾರ್_ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿ
ಗಾರ್ಡನ್ ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿ  ಯು ಫ್ರಗೇರಿಯ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸಸ್ಯವಾಗಿದೆ.(ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ)ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿ  ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಇದರ ಹಣ್ಣಿಗಾಗಿ ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಇದನ್ನು ಬೆಳೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಹಣ್ಣು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಅದರ ವಾಸನೆಗಾಗಿ ಹಾಗೂ ಗಾಢವಾದ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣಕ್ಕಾಗಿಯೂ ಕೂಡ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯಾಗಿದೆ.ಅಲ್ಲದೇ ತಾಜಾ ಹಣ್ಣುಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ತಯಾರಿಸಲ್ಪಡುವ ಆಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಸಂರಕ್ಷಿತಗಳಲ್ಲಿ, ಹಣ್ಣಿನ ರಸಗಳಲ್ಲಿ, ಆಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ, ಐಸ್ ಕ್ರೀಮ್ಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಮಿಲ್ಕ್ ಶೇಕ್  ಇತ್ಯಾದಿಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿಯ ಕೃತಕ ಪರಿಮಳವನ್ನು ಕೈಗಾರಿಕೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಎಲ್ಲಾ ರೀತಿಯ ಆಹಾರ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಕೂಡ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಗಾರ್ಡನ್ ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿ ಯನ್ನು ಮೊಟ್ಟ ಮೊದಲನೆಯ ಬಾರಿಗೆ 1740 ರಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸ್ ನ ಬ್ರಿಟನಿ ಪೂರ್ವೋತ್ತರ ಅಮೇರಿಕಾದಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾದ ಫ್ರಗೇರಿಯ ವರ್ಗಿನಿನ  ಎಂಬ ಮಿಶ್ರ ತಳಿಯ ಮೂಲಕ ಬೆಳೆಯಲಾಯಿತು.ಈ ತಳಿಯು ಅದರ ರುಚಿಗೆ ಹಾಗೂ ಅಮೆಡೆ-ಫ್ರ್ಯಾಕೋಸಿಸ್ ಫ್ರೆಜಿಯರ್ ಎಂಬುವವನು ಚಿಲೆ ಮತ್ತು ಅರ್ಜೆಂಟೈನ ದಿಂದ ತರಲಾದ ಫ್ರಗೇರಿಯ ಸಿಲೋನ್ಸಿಸ್  ಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿತ್ತು. ಅಲ್ಲದೆ ಅದರ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದಿಂದಲೂ ಕೂಡ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿತ್ತು.
ಫ್ರಗೇರಿಯ × ಅನನಾಸಾ  ಕೃಷಿ ಪ್ರಭೇದವನ್ನು ವಾಣಿಜ್ಯ ಉತ್ಪಾದನೆಗೆ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು. ವುಡ್ ಲ್ಯಾಂಡ್ ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿಮೊಟ್ಟ ಮೊದಲನೆಯ ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿ ತಳಿಯಾಗಿದ್ದು 17ನೇ ಶತಮಾನದ ಮೊದಲಿಗೆ ಬೆಳೆಯಲಾಯಿತು.
ಕೃಷಿ
ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿಯ ಕೃಷಿ ತಳಿಗಳು ಗಾತ್ರದಲ್ಲಿ, ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ, ರುಚಿಯಲ್ಲಿ, ಆಕಾರದಲ್ಲಿ, ಫಲವತ್ತತೆಯ ಗುಣಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ,ಹಣ್ಣಾಗುವ ಕಾಲಗಳಲ್ಲಿ, ಕಾಯಿಲೆಯನ್ನು ಹೊಂದುವುದರಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಸಸ್ಯಗಳ ರಚನಾಕ್ರಮದಲ್ಲಿಯೂ ಕೂಡ ಗಣನೀಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಎಲೆಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೆ, ಇನ್ನೂ ಕೆಲವು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಅವುಗಳ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಭಾಗಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ  ಸಂಬಂಧ ಪಟ್ಟಂತೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಹೆಚ್ಚು ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಹೂ ಗಳು ರಚನೆಯಲ್ಲಿ ಉಭಯಲಿಂಗಿಯಾಗಿರುತ್ತವೆ,ಆದರೆ ಗಂಡು ಅಥವಾ ಹೆಣ್ಣಾಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ.
ವಾಣಿಜ್ಯ ಉತ್ಪಾದನೆಯ ಉದ್ದೇಶದಿಂದಾಗಿ ಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ಉಪಕಾಂಡಗಳಿಂದ ಹೊಸ ಸಸ್ಯವನ್ನು ಹುಟ್ಟಿಸುವುದು ಹಾಗೂ ಸಹಜವಾಗಿ ಕೇವಲ ಬೇರಿರುವ ಸಸ್ಯಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಪಾತ್ರೆಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ವಿತರಿಸಲಾಗುವುದು. ಕೃಷಿಯು ಒಂದು ಅಥವಾ ಎರಡು ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ.ಆ ಮಾದರಿಗಳು ವಾರ್ಷಿಕಪ್ಲ್ಯಾಸ್ಟಿಕಲ್ಚರ್ ಅಥವಾ ನಿಶಕ್ತ ಸಸ್ಯಗಳ ಸಾಲಿನ ಅಥವಾ ದಿಬ್ಬಗಳ  ಬಹುವಾರ್ಷಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ  ಆಗಿದೆ. ಬೆಳೆ ಬೆಳೆಯದ ಋತುವಿನಲ್ಲೂ ಕೂಡ ಗ್ರೀನ್ ಹೌಸ್ ನಲ್ಲಿ ಅಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದ ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿಯನ್ನು ಬೆಳೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಅದೇ ಸಸ್ಯವನ್ನು ವರ್ಷದಿಂದ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಸಸ್ಯಸಾಲುಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ದಿಬ್ಬಗಳ ಮೇಲೆ ಬೆಳೆಸುವುದು ಇನ್ನೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ವಿಧಾನವಾಗಿದೆ. ಈ ವಿಧಾನವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಥಂಡಿ ಹವಾಮಾನವಿರುವಾಗ ಅನುಸರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ವಿಧಾನವು ಕಡಿಮೆ ಬಂಡವಾಳವನ್ನು ಹಿಡಿಯುತ್ತದೆ ಅಲ್ಲದೇ ಕಡಿಮೆ ಖರ್ಚಿನಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾವು ಮುಗಿಯುತ್ತದೆ. ಫಲವತ್ತತೆಯು ಪ್ಲ್ಯಾಸ್ಟಿಕಲ್ಚರ್ ವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ಇರುವುದಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆಯಿರುತ್ತದೆ.
ಮೂರನೆಯ ವಿಧಾನವು ಕಾಂಪೋಸ್ಟ್ ಸಾಕ್ಸ್ (ಮಿಶ್ರಗೊಬ್ಬರದ ಟ್ಯೂಬುಗಳು)ಅನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ. ಕಾಂಪೋಸ್ಟ್ ಸಾಕ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಸಸ್ಯಗಳಿಗೆ ಕಪ್ಪು ಪ್ಲ್ಯಾಸ್ಟಿಕ್ ವಿಧಾನಕ್ಕಿಂತ ಹಾಗೂ ದಿಬ್ಬ ಸಾಲುಗಳ ವಿಧಾನಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಅಧಿಕ ಆಮ್ಲಜನಕವನ್ನು ಮೂಲಜ ಹೀರಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು  (ORAC), ಫ್ಯಾವೋನಾಯ್ಡಸ್, ಆಂತೋಸಿಯಾನ್ಸಿಸ್, ಫಲಭರಿತ, ಗ್ಲೂಕೋಸ್, ಸೂಕ್ರೋಸ್, ಮ್ಯಾಲಿಕ್ ಆಮ್ಲ, ಮತ್ತು  ಸಿಟ್ರಿಕ್ ಆಮ್ಲ ವನ್ನು ಒದಗಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. US ನ ಡಿಪಾರ್ಟ್ ಮೆಂಟ್ ಆಫ್ ಅಗ್ರಿಕಲ್ಚರ್ 2003ರಲ್ಲಿ  ಬೆಸ್ಟ್ ವಿಲ್ ಮೇರಿ ಲ್ಯಾಂಡ್ ನಲ್ಲಿರುವ  ಕೃಷಿ ಸಂಶೋಧನ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ   ನಡೆಸಿದಂತಹ  ಅಧ್ಯಾನ, ಹೇಗೆ ಮಿಶ್ರಗೊಬ್ಬರ ಎರಡು ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿ ಕೃಷಿ ತಳಿಗಳ ಬಯೋಆಕ್ಟಿವ್ ಗುಣದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ.
ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿಗಳು ಅವುಗಳ ವಿಕಸನ ಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಯಾವಾಗಲೂ ವಿಂಗಡಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಇದು "ಜೂನ್ ನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯ " ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿಗಳು,ಅಂದರೆ ಬೇಸಿಗೆಗಿಂತ ಮೊದಲು ಬೆಳೆಯುವ ಹಣ್ಣುಗಳು. "ಯಾವಾಗಲೂ-ಬೆಳೆಯುವ" ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿಗಳು,ಅಂದರೆ ಯಾವಾಗಲೂ ವಾರ್ಷಪೂರ್ತಿ ಬೆಳೆಯುವಂತಹ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ವಿಂಗಡಿಸುತ್ತದೆ. ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿಗಳು ಮೂರು ವಿಕಸನ ಕ್ರಿಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ ಎಂದು  ಇತ್ತೀಚಿನ ಸಂಶೋಧನೆಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿವೆ: ಅಲ್ಪದಿನದ, ದೀರ್ಘದಿನದ ಹಾಗೂ ತಟಸ್ಥದಿನದ. ಇವು ದಿನವಿಡಿ ನಡೆಯುವಂತಹ ಸಸ್ಯಗಳ ಸಂವೇದತ್ವವನ್ನು ಹಾಗೂ ಹೂ ಬಿಡುವ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುವಂತಹ ದ್ಯುತ್ಯವಧಿ(ನಿತ್ಯವು ಜೀವಿಯೊಂದಕ್ಕೆ ದೊರಕುವ ಬೆಳಕಿನ ಅವಧಿ) ಯ ವಿಧವನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ತಟಸ್ಥ ಕೃಷಿ ತಳಿಗಳು ದ್ಯುತ್ಯವಧಿಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸದೆಯೇ ಹೂಗಳನ್ನು ಬಿಡುತ್ತವೆ.
ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿಗಳನ್ನು ಬೀಜಗಳ ಮೂಲಕವೂ ಬೆಳೆಯಬಹುದು. ಆದರೆ ಈ ವಿಧಾನ ಹವ್ಯಾಸಕ್ಕಾಗಿ ಮಾಡುವಂತಹದ್ದೆ ಹೊರತು ಇದನ್ನು ವಾಣಿಜ್ಯವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಅನುಸರಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಕೃಷಿ ತಳಿಗಳಿಂದ ಬೆಳೆದ ಕೆಲವು ಬೀಜಗಳನ್ನು ಗೃಹ ಬಳಕೆಗಾಗಿ ಹಾಗೂ ಬೀಜಗಳ ಮೂಲಕ ವಾಣಿಜ್ಯವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವುದರ ಬಗ್ಗೆ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಸಂಶೋಧನೆಗಾಗಿ ಇದನ್ನು ಬೆಳೆಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಬೀಜ(ಅಕೀನ್ ಗಳು)ಗಳನ್ನು ವಾಣಿಜ್ಯಾ ಬೀಜಗಳ ಸರಬರಾಜೂದಾರರಿಂದ ಅಥವಾ ಹಣ್ಣಿನಿಂದ ತೆಗೆದು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡುವುದರ ಮೂಲಕ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿಗಳನ್ನು ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿ ಪಾಟ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಮನೆಯ ಒಳಗೂ ಬೆಳೆಸಬಹುದು.
ಗೊಬ್ಬರ ಹಾಕುವುದು ಹಾಗೂ ಕಟಾವು ಮಾಡುವುದು
ಬಹುಮಟ್ಟಿನ ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿ ಗಿಡಗಳನ್ನು ಕೃತಕ ಗೊಬ್ಬರ ಹಾಕುವುದರ ಮೂಲಕ ಬೆಳೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಕೃತಕ ಗೊಬ್ಬರವನ್ನು ಕಟಾವು ಮಾಡುವ ಮೊದಲು ಹಾಗೂ ನಂತರ ಹಾಗೂ ಪ್ಲ್ಯಾಸ್ಟಿಕಲ್ಚರ್ ವಿಧಾನದ ಮೂಲಕ ಬೆಳೆಯುವ ಮೊದಲು ಯಾವಾಗಲೂ ಹಾಕಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಕಟಾವು ಮಾಡುವುದು ಹಾಗೂ ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸುವ ಕ್ರಿಯೆ ಹೆಚ್ಚು ಸಮಯಗಳ ಕಾಲ ಬದಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿರುವ ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿಗಳನ್ನು ಈಗಲೂ ಕೈಗಳ ಮೂಲಕವೆ ಶೇಖರಿಸಿಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗ್ರೇಡಿಂಗ್ (ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವುದು) ಮಾಡುವುದು ಹಾಗೂ ಅವುಗಳನ್ನು ಪ್ಯಾಕ್ ಮಾಡುವುದು ಪ್ರೋಸೆಸಿಂಗ್ ಫೆಸಿಲಿಟಿಗಿಂತ ಯಾವಾಗಲೂ ಅವುಗಳನ್ನು ಬೆಳೆದ ಭೂಮಿಯಲ್ಲೇ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಬೃಹತ್ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಇವುಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮಾಡುವಾಗ ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿಗಳನ್ನು ನೀರಿನಿಂದ, ಹಬೆಯಿಂದ ಹಾಗೂ ಸಾಗಣೆಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಕ್ರಿಮಿಕೀಟಗಳು
ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿಯನ್ನು ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಗಿ ಅಥವಾ ಪರೋಕ್ಷವಾಗಿ ಹಾಳುಮಾಡಲು ಸುಮಾರು 200 ವರ್ಗದ ಕ್ರಿಮಿಕೀಟಗಳು ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿವೆ. ಈ ಕ್ರಿಮಿಕೀಟಗಳು ಬಸವನಹುಳು, ನುಸಿಹುಳು, ಹಣ್ಣಿನ ಮೇಲೆ ಕೂರುವ ನೊಣ, ದೊಡ್ಡಜೀರುಂಡೆ, ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿ ಬೇರನ್ನು ತಿನ್ನುವ ವಾಡೆಹುಳು, ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿ ಕೀಟ, ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿಯ ರಸವನ್ನು ಹೀರಿಕೊಳ್ಳುವ ದುಂಬಿ, ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿ ಕೀರಿಟ ನೊಣ, ಪುಟ್ಟಹುಳು, ಗಿಡಹೇನು, ಮತ್ತು ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ಒಳಕೊಂಡಿದೆ.
ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿ ಸಸ್ಯಗಳ ಮೇಲಿರುವ ಅನೇಕ ಲೆಪಿಡೊಪೆಟ್ರ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿರುವ ಕೀಟಗಳು; ಇದರ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ ಈ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ನೋಡಿ.
ರೋಗಗಳು
ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿ ಸಸ್ಯಗಳು ಅನೇಕ ರೋಗಗಳಿಗೆ ಬಲಿಯಾಗಿವೆ. ಎಲೆಗಳು, ಪುಡಿಯಂಥಹ ಶಿಲೀಂಧ್ರ, ಎಲೆ ಚುಕ್ಕೆ (ಸ್ಪ್ಯಾರಲ ಫ್ರಗೇರಿಯಾ ಎಂಬ ಶಿಲೀಂಧ್ರದಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ), ಎಲೆ ರೋಗ (ಫೋಮೋಸಿಸ್ ಆಬ್ಸ್ಯೂರೆನ್ಸ್  ಎಂಬ ಶಿಲೀಂಧ್ರದಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ), ಹಾಗು ವಿವಿಧ  ಲೊಳೆ ಜೀವಿಗಳಿಂದ ಹಾನಿಗೊಳಗಾಗುತ್ತವೆ. ಮೇಲಿನ ಭಾಗ ಹಾಗು ಬೇರು ಕೆಂಪು  ಅಕ್ಷಿಯದಿಂಡು, ವರ್ಟಿಸಿಲಮ್ ಸಸ್ಯರೋಗ, ಕಪ್ಪು ಬೇರು ಕೊಳೆತ, ಮತ್ತು ನೆಮ್ ಟೋಡ್ ಗಳಿಗೆ ಬಲಿಯಾಗುತ್ತವೆ. ಹಣ್ಣುಗಳು ಗ್ರೇನೋಣಗಳಿಂದ, ಬೇರುಗಳ ರಿಜೊಫಸ್, ಮತ್ತು ಗಟ್ಟಿಚರ್ಮದ ಕೊಳೆಯುವಿಕೆಯಿಂದ ಹಾನಿಗೊಳಗಾಗುತ್ತವೆ. ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾದಂತಹ ಚಳಿಯಿಂದಲು ಸಸ್ಯಗಳು ರೋಗಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಬಹುದು. ನೀವು ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿಗಳಿಗೆ ನೀರು ಹಾಯಿಸುವಾಗ ಕೇವಲ ಬೇರುಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ನೀರು ತಾಕುವಂತೆ ಗಮನವಹಿಸಿ. ಏಕೆಂದರೆ ಎಲೆಗಳಿಗೆ ನೀರು ತಾಕುವುದರಿಂದ ಅವುಗಳು ಶಿಲೀಂಧ್ರಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸುತ್ತವೆ. ಶಿಲೀಂಧ್ರಗಳ ಉತ್ಪತ್ತಿಯನ್ನು ತಡೆಯಲು ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿಗಳನ್ನು ವಿಶಾಲವಾದ ಜಾಗದಲ್ಲಿಟ್ಟಿರುವಿರಾ ಎಂಬುದನ್ನು ಖಚಿತ ಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ.
ಬೆಳೆವಿಜ್ಞಾನ
ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿ ಸಸ್ಯಗಳು ಸುಲಭವಾಗಿ ಬೆಳೆಯಬಹುದಾದ ಸಸ್ಯಗಳಾಗಿವೆ. ಅಲ್ಲದೇ ಇವುಗಳನ್ನು ಪ್ರಪಂಚದ ಯಾವುದೇ ಮೂಲೆಯಲ್ಲಾದರೂ ಬೆಳೆಯಬಹುದು. ಇವುಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಯುವ ಉತ್ತಮ ಮಾರ್ಗವೆಂದರೆ ವಸಂತ ಋತುವಿನ ಮಧ್ಯದ ಮೊದಲು ಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ಕೊಂಡುಕೊಳ್ಳುವುದು. ಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸೂರ್ಯನ ಬೆಳಕುಬೀಳುವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಹಾಗು ಮರಳಿನಂಥಹ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ನೆಡುವುದು. ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿ ಅನೇಕ ಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲೂ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವಂತಹ ಗಟ್ಟಿಯಾದ ಸಸ್ಯವಾಗಿದೆ, ಆದರೆ  ಸಸ್ಯಗಳು ಹಣ್ಣನ್ನು ಬಿಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ  ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳಿಗೆ ಚೆನ್ನಾಗಿ ನೀರುಹಾಯಿಸುವುದು ಅತಿಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ. ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿಗಳು ಪಾಟ್ ನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುವ ಸಸ್ಯಗಳಂತೆ ಕೂಡ ಬೆಳೆಸಬಹುದು.ಅಲ್ಲದೇ ಅವು ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಕೂಡ ಬಿಡುತ್ತವೆ.
ಬಳಕೆಗಳು
ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿಯನ್ನು ತಾಜಾವಾಗಿರಿಸಲು ಅದನ್ನು ಶೀತವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿಟ್ಟು ಹಾಗೂ ಶುಷ್ಕವಾಗಿಸಿ ಕೆಡದಂತೆ ರಕ್ಷಿಸಿಡಲಾಗುತ್ತದೆ.ಹೀಗೆ ರಕ್ಷಿಸಿಡಲಾದ ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿಗಳನ್ನು ಏಕದಳ ಧಾನ್ಯಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಲ್ಪಡುವ ತಿಂಡಿಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುವುದು. ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿಗಳು ಹಾಲಿನ ಉತ್ಪನ್ನದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ; ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿ ರುಚಿಯಿರುವ ಐಸ್ ಕ್ರೀಮ್ ಗಳು, ಮಿಲ್ಕ್ ಶೇಕ್ಸ್ , ಸ್ಮೂದಿಗಳು, ಮೊಸರಿನಲ್ಲಿ ಬಳಲಾಗುವುದು. ವಿಮ್ ಬಲ್ಡನ್ ನಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ತಿಂದಿರುವಂತಹ ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ರೀಮ್ ಗಳು ಜನಪ್ರಿಯ ಸಿಂಹಿತಿಂಡಿಗಳಾಗಿವೆ. ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿ ಪೈ(ಬೆರಕೆ) ಕೂಡ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದೆ. ಚಾಕೋಲೇಟ್ ತಿನ್ನುವ ಉತ್ತಮ ವಿಧಾನದಂತೆ ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿಗಳನ್ನು ಕರಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಚಾಕೋಲೆಟ್ ಫಾಂಡ್ಯೂ ಗಳಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿಸಿಡಲಾಗುತ್ತದೆ. .
ಸಂಯುಕ್ತ ಆಮ್ಲಗಳ ವಿವಿಧ ಬಣ್ಣಗಳಿಂದ ಹಾಗೂ ಸಂಯುಕ್ತ ಆಧಾರದ ವರ್ಣ ದ್ರವ್ಯಗಳ ಕಾರಣ ,ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿ ರಸವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಮಾಡಲಾದ ವರ್ಣದ್ರವ್ಯವನ್ನು  ಸಹಜ ಆಮ್ಲವಾಗಿ /ಬೇಸ್ ಸೂಚಯವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಫೋಷಕ ವಸ್ತು
ಒಂದು ಕಪ್ (144 g) ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿ  ಸರಿಸುಮಾರು  45 ಕ್ಯಾಲೊರಿಗಳನ್ನು(188 kJ) ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೇ ಇದು ವಿಟಮಿನ್ C ಹಾಗು  ಫ್ಲ್ಯಾವೊನೈಡ್ಸ್ ಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಅತ್ಯಂತ ಉತ್ತಮ ಮೂಲವಾಗಿದೆ.
ಅಲರ್ಜಿ
ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿಗಳ ಬಳಕೆಯಿಂದ ಕೆಲವರು ಅನಫಿಲೋಕ್ಟಾಯ್ಡ್ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ಯಂತಹ ಅನುಭವವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ಒರಲ್ ಅಲರ್ಜಿ ಸಿಂಡ್ರೋಮ್ಈ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿರುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ರೂಪವಾಗಿದೆ, ಆದರೆ ಇದರ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಬೇಸಿಗೆ ಗೂರಲು ಅಥವಾ include ಚರ್ಮದ ಉರಿ ಅಥವಾ ತುರುಚಿ ದದ್ದುಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಬಹುದು. ಅಲ್ಲದೇ ಕೆಲವು ಕಠಿಣ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಉಸಿರಾಟದ ತೊಂದರೆಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು. ಹಣ್ಣನ್ನು ಮಾಗಿಸುವಾಗ Fra a1 (ಫ್ರಗೇರಿಯ ಅಲರ್ಜಿಕ1) ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಪ್ರೋಟಿನ್ ಅನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಈ ಪ್ರೋಟಿನ್ ನಿಂದ ಅಲರ್ಜಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಕೆಲವು ಸಂಶೋಧನೆಗಳು ತಿಳಿಸಿವೆ. ಬರ್ಚ್ ಮರದಲ್ಲಿ ಹಾಗು ಆಪಲ್ ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಸಜಾತೀಯ ಪ್ರೋಟೀನ್ ಗಳು, ಜನರು ಮೂರು ವರ್ಗಗಳಿಗು ಅಡ್ಡ-ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಾಶೀಲತೆಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಬಹುದು.
ಬಿಳಿ-ಹಣ್ಣಿನ ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿ ಕೃಷಿ ತಳಿಗಳಲ್ಲಿನ, Fra a1 ಕೊರತೆ ,  ಸ್ಟ್ರಾಬೆರಿ ಅಲರ್ಜಿಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಅನೇಕ ತೊಂದರೆಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು. ಅವರು ಸಹಜವಾಗಿ ಹಣ್ಣನ್ನು ಪಕ್ವ ಗೊಳಿಸುವ ಕ್ರಿಯೆಗೆ ಬೇಕಾಗಿರುವ ಪ್ರೋಟೀನ್ ಅನ್ನು ಕಡಿಮೆಮಾಡಬಹುದು, ಹಾಗು ಅವರು ಫ್ಲ್ಯಾವೊನಾಯ್ಡ್ ಅನ್ನು ಒದಗಿಸದೆ ಇರುವುದರಿಂದ ಇತರ ಕೃಷಿ ತಳಿಗಳ ಪಕ್ವಗೊಂಡ ಬೆರಿಗಳು ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ತಿರುಗುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳು ಹಣ್ಣಾಗುತ್ತವೆ ಆದರೆ ಬಿಳಿ, ಮಂಕಾದ ಹಳದಿ ಅಥವಾ "ಬಂಗಾರದಂತಹ" ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ .ಅಲ್ಲದೇ ಸರಿಯಾಗಿ ಹಣ್ಣಾಗದೇ ಇರುವ ಬೆರಿಗಳಂತೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತವೆ; ಇದರಿಂದ ಹಕ್ಕಿಗಳು ಅವುಗಳ ಕಡೆಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಆಕರ್ಷಿತವಾಗದಂತೆ ತಡೆಯಬಹುದು. ವಾಸ್ತವಿಕವಾಗಿ ಅಲರ್ಜಿಕದಿಂದ -ಮುಕ್ತವಾಗಿರುವ 'ಸೋಫರ' ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಕೃಷಿ ತಳಿ ಲಭ್ಯವಿದೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಚಿಕ್ಕ ಹಣ್ಣು ವರ್ಗ:ಬೆರಿಗಳು ವರ್ಗ:ಫ್ರಗೇರಿಯ
ರೈಬೋಸೋಮ್‌
thumb|350px|ಸಂದೇಶವಾಹಕ RNAಗಳ ಸರಣಿಯನ್ನು ರೈಬೋಸೋಮ್‌‌ಗಳು ಓದುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ವರ್ಗಾವಣೆ RNAಗಳಿಗೆ ಬಂಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲಗಳಿಂದ ಪ್ರೋಟೀನುಗಳನ್ನು ಜೋಡಣೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ.
ರೈಬೋಸೋಮ್‌‌ಗಳು ಜೀವಕೋಶಗಳ ಅಂಗಭಾಗಗಳಾಗಿದ್ದು, ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲಗಳಿಂದ ಪ್ರೋಟೀನುಗಳನ್ನು ಅವು ತಯಾರಿಸುತ್ತವೆ. "ಪ್ರಧಾನ ತತ್ತ್ವ" ಎಂಬುದಾಗಿ ಅನೇಕವೇಳೆ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲ್ಪಡುವ ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಧಾನ ಸೂತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆಂದರೆ, RNAಯನ್ನು ರೂಪಿಸಲು DNAಯು ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಸದರಿ RNAಯು ಪ್ರೋಟೀನನ್ನು ರೂಪಿಸಲು ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಜೀನ್‌‌‌‌ಗಳಲ್ಲಿನ DNA ಸರಣಿಯನ್ನು ಒಂದು ಸಂದೇಶವಾಹಕ RNAಯೊಳಗೆ (mRNA) ನಕಲು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ರೈಬೋಸೋಮ್‌‌ಗಳು ನಂತರ ಈ RNAಯಲ್ಲಿರುವ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಓದುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಪ್ರೋಟೀನುಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಲು ಅದನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ರೂಪಾಂತರ (ತಳಿಶಾಸ್ತ್ರ) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ, ಅಂದರೆ, RNAಯಿಂದ ಪಡೆದ ತಳೀಯ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಪ್ರೋಟೀನುಗಳಾಗಿ ರೈಬೋಸೋಮ್‌‌ "ರೂಪಾಂತರಿಸುತ್ತದೆ". ರೈಬೋಸೋಮ್‌‌ಗಳು ತಾವು ಒಂದು mRNAಗೆ ಬಂಧಿಸಲ್ಪಡುವ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪ್ರೋಟೀನಿನಲ್ಲಿನ ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲಗಳ ಸರಿಯಾದ ಸರಣಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಒಂದು ಪಡಿಯಚ್ಚಾಗಿ ಇದನ್ನು ಬಳಸುವ ಮೂಲಕ ಈ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತವೆ. ವರ್ಗಾವಣೆ RNA (tRNA) ಕಣಗಳಿಗೆ ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲಗಳು ಜೋಡಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಈ ಕಣಗಳು ರೈಬೋಸೋಮ್‌‌ನ ಒಂದು ಭಾಗವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿ, ಸಂದೇಶವಾಹಕ RNA ಸರಣಿಗೆ ಬಂಧಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಜೋಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲಗಳ ಜೊತೆಗೆ ನಂತರ ರೈಬೋಸೋಮ್‌ನ ಮತ್ತೊಂದು ಭಾಗವು ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ರೈಬೋಸೋಮ್‌ mRNAಯ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಚಲಿಸುತ್ತಾ ಅದರ ಸರಣಿಯನ್ನು "ಓದುತ್ತದೆ" ಮತ್ತು ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲಗಳ ಒಂದು ಸರಪಳಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ.
RNAಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರೋಟೀನುಗಳ ಸಂಕೀರ್ಣಗಳಿಂದ ರೈಬೋಸೋಮ್‌ಗಳು ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ರೈಬೋಸೋಮ್‌‌ಗಳು ಎರಡು ಉಪಘಟಕಗಳಾಗಿ ವಿಭಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮತ್ತೊಂದಕ್ಕಿಂತ ದೊಡ್ಡದಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಸಣ್ಣದಾಗಿರುವ ಉಪಘಟಕವು mRNAಗೆ ಬಂಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟರೆ, ದೊಡ್ಡದಾದ ಉಪಘಟಕವು tRNA ಮತ್ತು ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲಗಳಿಗೆ ಬಂಧಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಒಂದು ರೈಬೋಸೋಮ್‌ ಒಂದು mRNAಯನ್ನು ಓದುವುದನ್ನು ಮುಗಿಸಿದಾಗ, ಈ ಎರಡು ಉಪಘಟಕಗಳು ಸೀಳಿ ಬೇರ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟಾಗಿಸಿ ಜೋಡಿಸುವ ಪೆಪ್ಟಿಡೈಲ್‌‌ ಟ್ರಾನ್ಸ್‌‌ಫರೇಸ್‌‌ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ರೈಬೋಸೋಮ್‌ನ RNAಯು ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುವುದರಿಂದ, ರೈಬೋಸೋಮ್‌‌ಗಳು ರೈಬೋಸೈಮ್‌ಗಳಾಗಿ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ.
ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ, ಆರ್ಕಿಯಾ ಮತ್ತು ಯೂಕ್ಯಾರಿಯೋಟ್‌‌‌ಗಳಿಗೆ (ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿನ ಜೀವರಾಶಿಯ ಮೂರು ತಾಣಗಳು) ಸೇರಿರುವ ರೈಬೋಸೋಮ್‌‌ಗಳು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿರುವ ರಚನೆ ಮತ್ತು RNA ಸರಣಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಗಳ ರೈಬೋಸೋಮ್‌‌ಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಬಂಧಿಸುವ ಮೂಲಕ ಕೆಲವು ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಜೀವಕಗಳು ಸಾಯಿಸಲು ರಚನೆಯಲ್ಲಿನ ಈ ಭಿನ್ನತೆಗಳು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟರೆ, ಮಾನವ ರೈಬೋಸೋಮ್‌‌ಗಳು ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೊಳಪಡದೆ ಉಳಿಯುತ್ತವೆ. ಯೂಕ್ಯಾರಿಯೋಟಿಕ್‌‌ ಜೀವಕೋಶಗಳ ಮೈಟೋಕಾಂಡ್ರಿಯಾದಲ್ಲಿನ ರೈಬೋಸೋಮ್‌‌ಗಳು ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾದಲ್ಲಿನ ರೈಬೋಸೋಮ್‌‌ಗಳನ್ನು ಹೋಲುತ್ತವೆ; ಇದು ಈ ಅಂಗಕದ ವಿಕಾಸಾತ್ಮಕ ಹುಟ್ಟನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ. ರೈಬೋ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯಿಕ್‌‌ ಆಮ್ಲ ಮತ್ತು ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷೆಯ ಸೋಮಾ (ಕಾಯ ಎಂದು ಅರ್ಥ) ಎಂಬ ಶಬ್ದದಿಂದ ರೈಬೋಸೋಮ್‌‌ ಎಂಬ ಪದವು ಬಂದಿದೆ.