cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಕಾಶ್ಮೀರ
ಜನಸಂಖ್ಯಾ ವಿಚಾರ
ಕ್ರಮ್ಸ್‌ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುವ ವಂಶನಾಮಗಳನ್ನು ಅವರು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ..." ಈ ಕ್ರಮ್‌  ಹೆಸರುಗಳಲ್ಲಿ "ತಂತ್ರೆ," "ಷೇಕ್,", "ಭಟ್‌", "ಮಂಟು," "ಗನಾಯ್," "ದರ‍್," "ದಮಾರ‍್," "ಲೊನ್" ಇತ್ಯಾದಿಗಳು ಸೇರಿಕೊಂಡಿವೆ ಎಂದು ದಾಖಲಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಸೈಯಿದ್‌ಗಳನ್ನು ಸಹ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ದಾಖಲಿಸಲಾಗಿದೆ. "ಧರ್ಮದ ವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವವರದ್ದು ಒಂದು ಗುಂಪು ಹಾಗೂ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಜೀವನೋಪಾಯ ವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವವರದ್ದು ಮತ್ತೊಂದು ಗುಂಪು ಎಂದು ಇವರನ್ನು ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅವರ ಕ್ರಮ್‌ ಹೆಸರು "ಮೀರ‍್" ಎಂಬುದಾಗಿದೆ. ಓರ್ವ ಸೈಯಿದ್‌ ತನ್ನ ಸಂತ-ಸ್ವರೂಪದ ವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರೆ, ಮೀರ್‌ ಎಂಬುದು ಒಂದು ಪೂರ್ವಪ್ರತ್ಯಯ ಅಥವಾ ಉಪಾಧಿಸೂಚಕವಾಗಿರುತ್ತದೆ; ಆತ ಕೃಷಿ ವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದರೆ, ಮೀರ‍್ ಎಂಬುದು ಆತನ ಹೆಸರಿಗೆ ಒಂದು ಸೇರಿಕೆ ಅಥವಾ ಉಪಸರ್ಗವಾಗಿರುತ್ತದೆ." "ಮೀರ‍್" ("ಮಿರ್ಜಾ"ದ ಒಂದು ಅಪಭ್ರಂಶ ರೂಪ), "ಬೇಗ್," "ಬಂದಿ," "ಬಚ್‌," ಮತ್ತು "ಆಶಯೇ"ನಂತಹ ಕ್ರಮ್ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿ ದಾಖಲಿಸಲ್ಪಡುವ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಮುಘಲರ  ಸಂಖ್ಯೆಯು ಇರಲಿಲ್ಲ." ಅಂತಿಮವಾಗಿ, "ಮುಘಲರಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಖ್ಯಾಬಾಹುಳ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಪಠಾಣರು,... ಕಣಿವೆಯ ನೈರುತ್ಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಕಂಡುಬಂದಿದ್ದು, ಅಲ್ಲಿ ಪಠಾಣರ ವಸತಾಹತುಗಳು ಕಾಲಾನುಕಾಲಕ್ಕೆ ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಈ ವಸಾಹತುಗಳ ಪೈಕಿ ಅತ್ಯಂತ ಕುತೂಹಲಕಾರಿಯಾದ ವಿಷಯವೆಂದರೆ, ಡ್ರಾಂಘೈಹಾಮಾದಲ್ಲಿನ ಕುಕಿ-ಖೇಲ್ ಅಫ್ರಿದಿಗಳು ಎಲ್ಲಾ ಹಳೆಯ ಸಂಪ್ರದಾಯ-ಆಚರಣೆಗಳನ್ನೂ ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಪಷ್ಟು ಭಾಷೆಯನ್ನು ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ" ಎಂದು ದಾಖಲಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
ಹಿಂದೂಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಜಮ್ಮುವಿನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದಿದ್ದರು ಹಾಗೂ ಒಟ್ಟಾರೆ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಪೈಕಿ 80%ಗಿಂತ ಸ್ವಲ್ಪವೇ ಕಡಿಮೆ ಭಾಗವನ್ನು ಅವರು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಕಾಶ್ಮೀರ ಕಣಿವೆ ಯಲ್ಲಿ, ಹಿಂದೂಗಳ ಪ್ರಾತಿನಿಧ್ಯವು "ಪ್ರತಿ 10,000ದಷ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ 524 ಸಂಖ್ಯೆಯಷ್ಟಿತ್ತು (ಅಂದರೆ 5.24%), ಮತ್ತು ಲಡಾಖ್‌ ಮತ್ತು ಗಿಲ್‌ಗಿಟ್‌ನ ಗಡಿನಾಡಿನ ವಝಾರಾಟ್ಸ್‌ ನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ 10,000 ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಪೈಕಿ ಕೇವಲ 94 ಮಂದಿ (0.94%) ಹಿಂದೂಗಳಾಗಿದ್ದರು." 1901ರ ಆದೇ ಜನಗಣತಿಯಲ್ಲಿ, ಕಾಶ್ಮೀರ ಕಣಿವೆಯಲ್ಲಿ, ದಾಖಲಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು 1,157,394ರಷ್ಟಿತ್ತು. ಇದರ ಪೈಕಿ, ಮುಸ್ಲಿಮರ ಸಂಖ್ಯೆಯು 1,083,766, ಅಥವಾ 93.6%ನಷ್ಟಿದ್ದರೆ, ಹಿಂದೂಗಳ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು 60,641ರಷ್ಟಿತ್ತು. ಜಮ್ಮು ಪ್ರಾಂತ್ಯದ 626,177ನಷ್ಟು ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿದ್ದ (ಅಥವಾ ರಾಜ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಹಿಂದೂ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ 90.87%ನಷ್ಟಿದ್ದ) ಹಿಂದೂಗಳ ಪೈಕಿ, ಜನಗಣತಿಯಲ್ಲಿ ದಾಖಲಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಅತಿ ಪ್ರಮುಖ ಜಾತಿಗಳ ವಿವರ ಹೀಗಿತ್ತು: "ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು (186,000), ರಜಪೂತರು (167,000), ಖತ್ರಿಗಳು (48,000) ಮತ್ತು ಥಕ್ಕರ್‌ಗಳು (93,000)."
ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಭಾರತದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ 1911ರ ಜನಗಣತಿಯಲ್ಲಿ, ಕಾಶ್ಮೀರ ಮತ್ತು ಜಮ್ಮು ವಿನ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು 3,158,126ರಷ್ಟಕ್ಕೆ ಏರಿತ್ತು. ಇದರ ಪೈಕಿ, 2,398,320ರಷ್ಟು (75.94%) ಸಂಖ್ಯೆಯ ಜನ ಮುಸ್ಲಿಮರಾಗಿದ್ದರು, 696,830ರಷ್ಟು (22.06%) ಸಂಖ್ಯೆಯ ಜನ ಹಿಂದೂಗಳಾಗಿದ್ದರು, 31,658ರಷ್ಟು (1%) ಜನ ಸಿಖ್ಖರಾಗಿದ್ದರು, ಮತ್ತು 36,512ರಷ್ಟು (1.16%) ಸಂಖ್ಯೆಯ ಜನ ಬೌದ್ಧರ ಪಂಗಡಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದರು. 1941ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಭಾರತದ ಕೊನೆಯ ಜನಗಣತಿಯಲ್ಲಿ, ಕಾಶ್ಮೀರ ಮತ್ತು ಜಮ್ಮುವಿನ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು (ಎರಡನೇ ಜಾಗತಿಕ ಸಮರದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಈ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು 1931ರ ಜನಗಣತಿಯಿಂದ ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿತ್ತು) 3,945,000ದಷ್ಟಿತ್ತು. ಇದರ ಪೈಕಿ, ಮುಸ್ಲಿಮರ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು 2,997,000ದಷ್ಟಿತ್ತು (75.97%), ಹಿಂದೂಗಳ ಜನಸಂಖ್ಯೆ 808,000ದಷ್ಟಿತ್ತು (20.48%), ಮತ್ತು ಸಿಖ್ಖರದ್ದು 55,000ದಷ್ಟಿತ್ತು (1.39%).
ರಾಜಕೀಯ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ‍್ ಎವಾನ್ಸ್‌ ಪ್ರಕಾರ, ಕಾಶ್ಮೀರಿ ಪಂಡಿತರು ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುವ ಕಾಶ್ಮೀರ ಬ್ರಾಹ್ಮಣರ 160,000-170,000ದಷ್ಟು ಒಟ್ಟಾರೆ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಪೈಕಿ ಸುಮಾರು 95%ನಷ್ಟು ಮಂದಿ (ಅಂದರೆ ಸರಿ ಸುಮಾರಾಗಿ 150,000 ರಿಂದ 160,000ದಷ್ಟು ಮಂದಿ) "ಉಗ್ರಗಾಮಿ ಹಿಂಸಾಚಾರವು ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಆವರಿಸಿದ್ದರಿಂದ" 1990ರಲ್ಲಿ ಕಾಶ್ಮೀರ ಕಣಿವೆಯನ್ನು ತೊರೆದರು. ಭಾರತದ ಕುರಿತಾದ CIA ಫ್ಯಾಕ್ಟ್‌ಬುಕ್‌ ಚಾಪ್ಟರ್‌ ಅನುಸಾರವಾಗಿ, ಸರಿ ಸುಮಾರಾಗಿ 300,000 ಕಾಶ್ಮೀರಿ ಪಂಡಿತರು ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರ‍ ರಾಜ್ಯದಿಂದ ಆಂತರಿಕವಾಗಿ ಸ್ಥಾನಪಲ್ಲಟಗೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಅಡುಗೆ ಪದ್ಧತಿ
thumb|right|ಕಾರ್ಗಿಲ್, ಉತ್ತರ ಲಡಾಖ್‌ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ಬಂದಿರುವ ಬ್ರೊಕ್ಪಾ ಮಹಿಳೆಯರು ಸ್ಥಳೀಯ ವಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿರುವುದು.
ದಮ್ ಆಲೂ (ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಮಸಾಲೆ ಪದಾರ್ಥವನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಬೇಯಿಸಲಾದ ಆಲೂಗಡ್ಡೆಗಳು), ಝಮಾನ್ (‌ಒಂದು ಘನವಾದ ಮೃದುಗಿಣ್ಣು), ರೋಗನ್ ಜೋಶ್ (ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದ ಮಸಾಲೆ ಪದಾರ್ಥದೊಂದಿಗೆ ಬೇಯಿಸಲಾದ ಕುರಿಮರಿ), ಝಾಮ್‌ ಡೊಡ್‌ (ಮೊಸರು), ಯಾಖಾಯ್ನ್‌ (ಲಘುವಾದ ಮಸಾಲೆ ಪದಾರ್ಥಗಳೊಂದಿಗೆ ಮೊಸರಿನಲ್ಲಿ ಬೇಯಿಸಲಾದ ಕುರಿಮರಿ), ಹಾಕ್‌ (ಬಸಳೆಯಂತ ಒಂದು ತರಕಾರಿ ಸೊಪ್ಪು), ರಿಸ್ಟಾ-ಗುಶ್ಟಾವಾ (ಟೊಮ್ಯಾಟೋ ಮತ್ತು ಮೊಸರಿನ ಪಲ್ಯದಲ್ಲಿನ ಕತ್ತರಿಸಿದ ಮಾಂಸದ ಉಂಡೆಗಳು) ಮತ್ತು ನಿಸ್ಸಂಶಯವಾಗಿ, ಏಷ್ಯಾದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳಿಗೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿರುವ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಅನ್ನ ಇವುಗಳನ್ನು ಕಾಶ್ಮೀರಿ ಅಡುಗೆ ಪದ್ಧತಿಯು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಹಲವಾರು ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ವಿಧಾನಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಂಸ ಅಥವಾ ತರಕಾರಿಗಳನ್ನು, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕುರಿ-ಮಾಂಸವನ್ನು ಬೇಯಿಸುವುದನ್ನು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಾಜ್ವಾನ್‌ ಹಬ್ಬದೂಟವು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ಮದ್ಯಸಾರ ಪಾನೀಯ ಮತ್ತು ದನದ ಮಾಂಸವನ್ನು ಕಾಶ್ಮೀರದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬಳಸುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಚಹಾವನ್ನು ಮಾಡಲು ಎರಡು ವಿಶಿಷ್ಟ ಶೈಲಿಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ: ನನ್‌ ಚಾಯ್‌, ಅಥವಾ ಉಪ್ಪಿನ ಚಹಾವು ನಸುಗೆಂಪು ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿದ್ದು, ಸ್ಥಳೀಯರಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದೆ; ಮತ್ತು ಹಬ್ಬದ ಸಂದರ್ಭಗಳಿಗೆಂದೇ ಮೀಸಲಾದ ಕಾಹ್‌ವಾಹ್‌ ಎಂಬ ಚಹಾವನ್ನು ಕೇಸರಿ ಮತ್ತು ಮಸಾಲೆ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಅರ್ಥ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
ಕಾಶ್ಮೀರದ ಅರ್ಥವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಕೃಷಿಯ ಸುತ್ತ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿದೆ. ಅಕ್ಕಿಯು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಕಾಶ್ಮೀರ ಕಣಿವೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಬೆಳೆಯಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಇದು ಜನರ ಮುಖ್ಯ ಆಹಾರವಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡಿದೆ. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಭಾರತದ ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ, ಗೋಧಿ, ಬಾರ್ಲಿ, ಮತ್ತು ತೋಕೆ ಗೋಧಿಯನ್ನೂ ಸಹ ಬೆಳೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಇಲ್ಲಿನ ಸಮಶೀತೋಷ್ಣ ಹವಾಮಾನವು ಶತಾವರಿ, ಪಲ್ಲೆಹೂವು, ಎಳೆದಂಟು ಮೂಲಿಕೆ, ಚಪ್ಪಟೆ ಹುರುಳಿಕಾಯಿ, ಕಡುಗೆಂಪು ಬಳ್ಳಿಯ ಅವರೆಗಳು, ಬೀಟ್‌ರೂಟ್‌, ಹೂಕೋಸು ಮತ್ತು ಎಲೆಕೋಸು ಇವೇ ಮೊದಲಾದ ಬೆಳೆಗಳಿಗೆ ಹೇಳಿಮಾಡಿಸಿದಂತಿದೆ. ಕಾಶ್ಮೀರ ಕಣಿವೆಯಲ್ಲಿ ಹಣ್ಣಿನ ಮರಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದ್ದು, ಪೇರುಹಣ್ಣುಗಳು, ಸೇಬುಹಣ್ಣುಗಳು, ಪೀಚ್‌ಹಣ್ಣುಗಳು, ಮತ್ತು ಚೆರಿ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಲಾದ ಹಣ್ಣಿನ ತೋಟಗಳು ನೀಡುತ್ತವೆ. ದೇವದಾರು, ಭದ್ರದಾರುಗಳು ಮತ್ತು ಪೀತದಾರುಗಳು, ಚೆನಾರ‍್ ಅಥವಾ ಪ್ಲೇನ್‌, ಮೇಪಲ್, ಭೂರ್ಜ ಮತ್ತು ಆಕ್ರೋಡು, ಸೇಬು, ಚೆರಿ ಇವೇ ಮೊದಲಾದವು ಇಲ್ಲಿನ ಪ್ರಮುಖ ಮರಗಳಾಗಿವೆ.
ಇತರ ವಲಯಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಿಗೆ ಕ್ಯಾಶ್ಮೀರೀ ಉಣ್ಣೆಯು ರಫ್ತಾದಾಗ, ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ಕಾಶ್ಮೀರವು ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯವಾಯಿತು (ಕ್ಯಾಶ್ಮೀರೀ ಮೇಕೆಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯು ಇಳಿಮುಖವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಹಾಗೂ ಚೀನಾದ ಕಡೆಯಿಂದ ಮಿತಿಮೀರಿದ ಸ್ಪರ್ಧೆಯು ಒಡ್ಡಲ್ಪಟ್ಟ ಕಾರಣದಿಂದ ರಫ್ತುಗಳು ಸ್ಥಗಿತಗೊಂಡಿವೆ). ಹೆಣಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮತ್ತು ಪಾಶ್ಮಿನಾ ಶಾಲುಗಳು, ರೇಷ್ಮೆಯ ರತ್ನಗಂಬಳಿಗಳು, ರಗ್ಗುಗಳು, ಕುರ್ತಾಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುವುದು, ಮತ್ತು ಕುಂಬಾರಿಕೆ ಇವೇ ಮೊದಲಾದ ಕುಸುರಿ ಕೆಲಸಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಶ್ಮೀರಿಗಳು ಪ್ರವೀಣರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಕೇಸರಿಯೂ ಸಹ ಕಾಶ್ಮೀರದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಬೆಳೆದ ಹಣ್ಣುಗಳು ಮತ್ತು ತರಕಾರಿಗಳನ್ನು ಸಾವಯವ ಆಹಾರಗಳೆಂಬಂತೆ ಮಧ್ಯ ಪ್ರಾಚ್ಯ ದೇಶಗಳಿಗೆ ರಫ್ತುಮಾಡುವುದರ ಕುರಿತ ಪ್ರಯತ್ನಗಳೂ ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿವೆ. ಬೆಳ್ಳಿಯ-ಕುಸುರಿ ಕೆಲಸ, ಪೇಪಿಯರ‍್ ಮಾಶೆ, ಮರದ-ಕೆತ್ತನೆ, ಮತ್ತು ರೇಷ್ಮೆಯ ನೇಯುವಿಕೆ ಇವೇ ಮೊದಲಾದವುಗಳಿಗೆ ಶ್ರೀನಗರವು ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ.
2005ರ ಕಾಶ್ಮೀರ ಭೂಕಂಪದಿಂದ ಇಲ್ಲಿನ ಆರ್ಥಿಕತೆಯು ತೀವ್ರ ಹಾನಿಗೊಳಗಾಯಿತು. ಈ ಭೂಕಂಪದಿಂದಾಗಿ 2005ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ 8ರವರೆಗೆ, ಕಾಶ್ಮೀರದ ಪಾಕಿಸ್ತಾನಿ-ನಿಯಂತ್ರಿತ ಭಾಗದಲ್ಲಿ 70,000ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಾವುಗಳು ಸಂಭವಿಸಿವೆ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿನ ಕಾಶ್ಮೀರದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 1,500 ಸಾವುಗಳುಂಟಾಗಿವೆ. ಭಾರತದ-ಆಡಳಿತವಿರುವ ಕಾಶ್ಮೀರದ ಭಾಗವು ಹೈಡ್ರೋಕಾರ್ಬನ್ ಸಂಚಯನಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ, ಸಾಮರ್ಥ್ಯದಿಂದೊಡಗೂಡಿದ ಸಮೃದ್ಧ ಬಂಡೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಪಟ್ಟಣಗಳು ವರ್ಗ:ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರದ ಇತಿಹಾಸ ವರ್ಗ:ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿನ ವಿವಾದಿತ ಪ್ರದೇಶಗಳು ವರ್ಗ:1947ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ರಾಜ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರದೇಶಗಳು ವರ್ಗ:ಕಾಶ್ಮೀರ ವರ್ಗ:ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರ
ವರ್ಲ್ಡ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಎಂಟರ್‌ಟೈನ್‌ಮೆಂಟ್
ವರ್ಲ್ಡ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಎಂಟರ್‌ಟೈನ್‌ಮೆಂಟ್(World Wrestling Entertainment, Inc.)  (WWE ) ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ-ವ್ಯಾಪಾರ ನಡೆಸುತ್ತಿರುವ, ಖಾಸಗಿಯಾಗಿ-ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿರುವ ಸಂಯೋಜಿತ ಮಾಧ್ಯಮ ಮತ್ತು ಕ್ರೀಡಾ ಮನರಂಜನೆಯ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು, (ಇದು ದೂರದರ್ಶನ, ಅಂತರ್ಜಾಲ ಮತ್ತು ನೇರ ಪಂದ್ಯಾವಳಿಗಳ ಮೇಲೆ ಗಮನಹರಿಸುತ್ತಿದೆ), ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ವೃತ್ತಿನಿರತ ರೆಸ್ಟಲಿಂಗ್ ಕ್ರೀಡೆಯನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಸಿನೆಮಾ, ಸಂಗೀತ, ಉತ್ಪನ್ನ ಪರವಾನಗಿ ಮಾಡುವಿಕೆ ಮತ್ತು ನೇರ ಉತ್ಪನ್ನ ಮಾರಾಟಗಳೂ ಆದಾಯ ಮೂಲಗಳಾಗಿವೆ. ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪಾಲು ಹೊಂದಿದ ವಿನ್ಸ್ ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ರವರು, ಇದರ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಧಿಕಾರಿ (CEO) ಆಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಹೆಂಡತಿ ಲಿಂಡಾ ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಮಕ್ಕಳು, ಗ್ಲೋಬಲ್ ಮೀಡಿಯಾದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷರಾದ ಶೇನ್ ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್‍, ಪ್ರತಿಭೆ ಮತ್ತು ಸೃಜನಶೀಲ ಬರವಣಿಗೆ ವಿಭಾಗದ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷರಾದ ಸ್ಟೀಫನ್ ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್-ಲೆವೆಸ್ಕ್ ಇವರನ್ನೊಡಗೂಡಿ ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ಕುಟುಂಬದವರು WWEಯ ಸುಮಾರು 70% ನಷ್ಟು ಅರ್ಥಿಕ ಬಂಡವಾಳವನ್ನು ಮತ್ತು 96% ನಷ್ಟು ಮತದಾನದ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.
ಕಂಪೆನಿಯ ಜಾಗತಿಕ ಕೇಂದ್ರಕಾರ್ಯಾಲಯ ಕನೆಕ್ಟಿಕಟ್‌‌ನ ಸ್ಟಾಮ್‌ಫೊರ್ಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿದೆ, ಜೊತೆಗೆ ಲಾಸ್ ಎಂಜಲೀಸ್, ನ್ಯೂ‌ಯಾರ್ಕ್ ಸಿಟಿ, ಲಂಡನ್ ಮತ್ತು ಟೊರೊಂಟೊಗಳಲ್ಲಿ ಕಛೇರಿಗಳಿವೆ. ಕಂಪೆನಿಯು ಮೊದಲು ವರ್ಲ್ಡ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಫೆಡರೇಷನ್ ಎಂಟರ್‌ಟೈನ್‌ಮೆಂಟ್ ಎಂದು ಬದಲಾಗುವ ಮುಂಚೆ ಟೈಟನ್ ಸ್ಪೋರ್ಟ್ಸ್‌ ಎಂದು ಪ್ರಚಲಿತದಲ್ಲಿತ್ತು ಮತ್ತು ನಂತರ ವರ್ಲ್ಡ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಎಂಟರ್‌ಟೈನ್‌ಮೆಂಟ್ ಎಂದಾಯಿತು.
WWEಯ ವ್ಯವಹಾರ ಪೃತ್ತಿಪರ ಕುಸ್ತಿಯ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿದೆ. ಇದು ಕುಸ್ತಿಯ ಜೊತೆಗೆ ಅಭಿನಯ ಮತ್ತು ನಾಟಕಕಲೆಯ ಮಿಶ್ರಣವಿರುವ ಒಂದು ಅಭಿನಯಕ್ರೀಡೆ ಯಾಗಿದೆ. ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಇದು ಪ್ರಪಂಚದ ಬೃಹತ್ ವೃತ್ತಿಪರ ಕುಸ್ತಿ ಪ್ರಚಾರವಾಗಿದ್ದು, ಮತ್ತು ವೃತ್ತಿಪರ ಕುಸ್ತಿಯ ದೃಶ್ಯ ಇತಿಹಾಸದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗಗಳಿರುವ ವ್ಯಾಪಕವಾದ ಒಂದು ವೀಡಿಯೊ ಲೈಬ್ರರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ಮೊದಲು ಪ್ರಚಾರವು ಕ್ಯಾಪಿಟೊಲ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ಎಂದು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿತ್ತು. ಅದನ್ನು ವರ್ಲ್ಡ್ಸ್ ವೈಡ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಫೆಡರೇಷನ್(WWWF) ಬ್ಯಾನರ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ನಂತರ ಅದು ವರ್ಲ್ಡ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಫೆಡರೆಷನ್ (WWF) ಎಂದು ಆಯಿತು. WWE ಈ ಮೂರು ಬ್ರಾಂಡ್‌ಗಳಡಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡುತ್ತದೆ: ರಾ (Raw), ಸ್ಮ್ಯಾ‌ಕ್‌ಡೌನ್, ಮತ್ತು ECW. WWEಯು ಈ ಮೂರು ವರ್ಲ್ಡ್ ಹೇವಿವೈಟ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್‌ಗಳಿಗೆ ತವರು ಕೂಡ ಆಗಿದೆ: WWE ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್‌, ವರ್ಲ್ಡ್ ಹೇವಿವೈಟ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್, ಮತ್ತು ECW ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್.
ಕ್ಯಾಪಿಟೊಲ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್
ರಾಡ್ರಿಕ್ ಜೇಮ್ಸ್ "ಜೇಸ್" ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ಬಾಕ್ಸಿಂಗ್ ಪ್ರವರ್ತಕನಾಗಿದ್ದು, 1915ರಲ್ಲಿ ಜೆಸ್ ವಿಲ್ಲಿಯಾರ್ಡ್ ಮತ್ತು ಜಾಕ್ ಜಾನ್ಸನ್ ನಡುವೆ ನಡೆದ ಒಂದು ಕುಸ್ತಿಯ ಸುತ್ತಿನ ಸಹಪ್ರವರ್ತಕ ಆಗಿದ್ದು ಅವನ ಸಾಧನೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. 1926ರಲ್ಲಿ,ಟೆಕ್ಸ್ ರಿಕ್‌ಯಾರ್ಡ್(ಇವನು ನಿಜವಾಗಿ ಕುಸ್ತಿಯನ್ನು ಎಷ್ಟು ದ್ವೇಷಿಸುತ್ತಿದ್ದನೆಂದರೆ 1939 ಮತ್ತು 1948ರ ನಡುವೆ ಮ್ಯಾಡಿಸನ್ ಸ್ಕ್ವಯರ್ ಗಾರ್ಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ಕುಸ್ತಿ ಪಂದ್ಯಾವಳಿಗಳು ನಡೆಯದಂತೆ ಪ್ರತಿಬಂಧಿಸಿದ್ದನು.) ಜೊತೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವಾಗ,   ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್‌ನ ಮ್ಯಾಡಿಸನ್ ಸ್ಕ್ವಯರ್ ಗಾರ್ಡನ್‌ನಲ್ಲಿ ಕುಸ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರವರ್ಧಮಾನಕ್ಕೆ ತರಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದನು. ಇವರ ಸಹಭಾಗಿತ್ವದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಪಂದ್ಯವು ಜಾಕ್ ಡೆಲಾನೈ ಮತ್ತು ಪೌಲ್ ಬೆರ್ಲೆನ್‌ಬಚ್ ನಡುವೆ ಲೈಟ್ ಹೇವಿವೈಟ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್ ಪಂದ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಹೆಚ್ಚು ಕಡಿಮೆ ಅದೇ ಸಮಯಕ್ಕೆ, ವೃತ್ತಿಪರ ಕುಸ್ತಿಪಟು ಜೋಸೆಫ್ ರೈಮಂಡ್ "ಟೋಟ್ಸ್" ಮೊಂಡ್ಟ್ ಹೊಸ ವಿಧದ ಕುಸ್ತಿ ಸೃಷ್ಟಿ ಮಾಡಿದನು. ವೀಕ್ಷಕರಿಗೆ ಈ ಕ್ರೀಡೆ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚು ಅಕರ್ಷಿತವಾಗಲು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ಇದನ್ನು ಆತ ಸ್ಲಾಮ್ ಬ್ಯಾಂಗ್ ವೆಸ್ಟರ್ನ್ ಸ್ಟೈಲ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಎಂದು ಕರೆದನು.
ನಂತರ ಅವನು ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಎಡ್ ಲೆವಿಸ್ ಮತ್ತು ಅವನ ಮ್ಯಾನೇಜರ್ ಆದ ಬಿಲ್ಲಿ ಸ್ಯಾಂಡೊ ಜೊತೆ ಸೇರಿ ಒಂದು ಪ್ರಚಾರ ರೂಪಿಸಿದನು. ಅವರು ಅನೇಕ ಕುಸ್ತಿ ಪಟುಗಳಿಗೆ ಅವರ ಜೊತೆ ಗ್ಲೋಡ್ ಡಸ್ಟ್ ಟ್ರಿಯೋ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಲು ಮನ ಒಲಿಸಿದರು.ಅವರಿಗೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಯಶಸ್ಸು ದೊರೆತ ನಂತರ, ಅಧಿಕಾರಕ್ಕಾಗಿ ಜಗಳ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅದರಿಂದಾಗಿ ಟ್ರಿಯೋ ರದ್ದಾಯಿತು. ಜೊತೆಗೆ ಅವರ ಪ್ರಚಾರವೂ ಕೂಡಾ ರದ್ದಾಯಿತು. ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಸಿಟಿಯಲ್ಲಿ ಜಾಕ್ ಕರ್ಲಿ‌ಯನ್ನೂ ಸೇರಿದಂತೆ ಮೊಂಡ್ಟ್ ಹಲವು ಇತರೆ ಪ್ರವರ್ತಕರೊಡನೆ ಸಹಭಾಗಿತ್ವ ರೂಪಿಸಿದ್ದ. ಕರ್ಲಿ ಸಾಯುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಮೊಂಡ್ಟ್ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್‌ನ್ನು ಹಲವು ಕಾಯ್ದಿರಿಕೆದಾರರ ಸಹಾಯದಿಂದ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದ, ಅದರಲ್ಲಿ ಜೆಸ್ಸ್ ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ಒಬ್ಬನಾಗಿದ್ದ.
ರಾಡಿಕ್ ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ಮತ್ತು ರೇಮಂಡ್ ಮೊಂಡ್ಟ್ ಜೊತೆಸೇರಿ ಕ್ಯಾಪಿಟೊಲ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್(CWC) ಸೃಷ್ಟಿಸಿದರು. 1953ರಲ್ಲಿ CWC ನ್ಯಾಷನಲ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಅಲೈನ್ಸ್ ಸೇರಿತು. ಅದೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ, ಮೊಂಡ್ಟ್‌ನ ಜೊತೆಗಾರರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಾದ ರೇ ಫಬಿಯಾನಿಯು ಜೆಸ್‌ನ ಬದಲಿಗೆ ಅವನ ಮಗನಾದ ವಿನ್‌ಸೆಂಟ್ ಜೆ.ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ಪ್ರಚಾರ ಕಾರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಕರೆತಂದ. ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ಮತ್ತು ಮೊಂಡ್ಟ್ ಒಂದು ಯಶಸ್ವಿ ಜೋಡಿಯಾಗಿದ್ದರು, ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವರು NWAನ ಕಾಯ್ದಿರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 70% ನಿಯಂತ್ರಿಸಿದರು. ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿದ ಈಶಾನ್ಯ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿನ ಅವರ ಪ್ರಾಬಲ್ಯ.
ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್‌ಗೆ ಕಾಯ್ದಿರಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಕುಸ್ತಿ ವ್ಯವಹಾರದಲ್ಲಿ ಹೇಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನು ಹೇಳಿಕೊಟ್ಟವನು ಮೊಂಡ್ಟ್. ಈಶಾನ್ಯದಲ್ಲಿನ ಪ್ರಾಬಲ್ಯದಿಂದಾಗಿ ಅಮೆರಿಕಾದ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಅಸೋಸಿಯೇಶನ್ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಮತ್ತುWWEನ ಹಾಲ್ ಆಫ್ ಫೇಮರ್ ನಿಕ್ ಬಾಕ್ವಿಂಕಲ್ ಅವರು ಪಿಟ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್, ವಾಶಿಂಗ್ಟನ್.ಡಿ.ಸಿ ಮತ್ತು ಮೈನ್ ಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ನಾರ್ಥ್ ಈಸ್ಟ್ ತ್ರಿಕೋನವನ್ನು ರಚಿಸಿದರು.
ವರ್ಲ್ಡ್ ವೈಡ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಫೆಡರೇಶನ್
NWA ಒಂದು ವಿವಾದರಹಿತ NWA ವರ್ಲ್ದ್ ಹೇವಿವೇಯಿಟ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು, ಅದು ಒಂದು ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಕಂಪೆನಿಯಿಂದ ಇನ್ನೊಂದು ಕಂಪೆನಿಗೆ ಹೋಗಿ ಹೋರಾಡಿ ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಬೆಲ್ಟನ್ನು ಕಾಪಾಡಿಕೊಂಡಿದೆ. 1963ರಲ್ಲಿ, "ನೇಚರ್ ಬಾಯ್" ಬಡ್ಡಿ ರೋಜರ್ಸ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಆದನು. ಉಳಿದ NWAಗಳು ಮೊಂಡ್ಟ್‌ಯೊಂದಿಗೆ ಅತೃಪ್ತಗೊಂಡಿದ್ದರು. ಏಕೆಂದರೆ ಅವನು ರೋಜರ್ಸ್‌ನನ್ನು ಅಪರೂಪಕ್ಕೆ ನಾರ್ಥ್‌ಈಸ್ಟ್‌‌ನ ಹೊರಗೆ ಕುಸ್ತಿಯಾಡಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಮೊಂಡ್ಟ್‌ ಮತ್ತ್ತುಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ರೋಜರ್ಸ್‌ನನ್ನು NWA ವರ್ಲ್ಡ್‌ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್ ಆಗಿ ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಬಯಸಿದರು, ಆದರೆ ರೊಜರ್ಸ್‌ಗೆ ಅವನ $25,೦೦೦ ಮುಂಗಡ ಹಣವನ್ನು ತ್ಯಾಗಮಾಡಲು ಇಷ್ಟವಿರಲಿಲ್ಲ (ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬಿರುದು ಪಡೆದವನು ಚಾಂಪಿಯನ್ ಆಗಿ ಅವರ ಬದ್ಧತೆಯ ಮಾನ್ಯತೆಗೆ ವಿಮೆಯಾಗಿ ಮುಂಗಡ ಹಣ ಪಾವತಿಸಬೇಕಾಗಿತ್ತು). ರೋಜರ್ಸ್ ಜನವರಿ 24, 1963 ರಲ್ಲಿ, ಒಂಟಾರಿಯೋನ ಟೋರೊಂಟೊದಲ್ಲಿ ಒಂದು-ಪತನ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ Lou Thesz ವಿರುದ್ಧ NWA ವರ್ಲ್ಡ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್‌ನ್ನು ಸೋತನು. ಇದು ಮೊಂಡ್ಟೊ, ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ಮತ್ತು CWC ಪ್ರತಿಭಟನೆಯಲ್ಲಿ NWAನ್ನು ನಿರ್ಗಮಿಸಲು ದಾರಿಯಾಯಿತು, ಮತ್ತು ಈ ಮೂಲಕ ವರ್ಲ್ಡ್ ವೈಡ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಫೆಡರೇಶನ್‌ನ (WWWF) ಹುಟ್ಟಿಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು.
ಏಪ್ರಿಲ್‍ನಲ್ಲಿ, ರಿಯೋ ಡಿ ಜನೆರೊನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕಲ್ಪಿತ ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯಲ್ಲಿ ರೊಜರ್ಸ್‌ಗೆ ಹೊಸ WWWF ವರ್ಲ್ಡ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಆದರೆ ಆತನಿಗೆ ಪಂದ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯ ಮುನ್ನ ಹೃದಯಾಘಾತ ಉಂಟಾದ್ದರಿಂದಾಗಿ, ಒಂದು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ಅಂದರೆ ಮೇ ೧೭, ೧೯೬೩ ರಂದು ಬ್ರುನೊ ಸ್ಯಾಮಾರ್ಟಿನೊ ಆ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದನು. ರೋಜರ್ಸ್‌ನ ಅನಾರೋಗ್ಯದ ಸ್ಥಿತಿಯಿಂದಾಗಿ ಆ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಒಂದು ನಿಮಿಷಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆಡಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಲಾಯಿತು.
ಅರವತ್ತರ ದಶಕದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಮೊಂಡ್ಟ್ ಕಂಪೆನಿಯನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದ. WWWFನ್ನು NWAಯಿಂದ ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದರೂ, ವಿನ್ಸ್ ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ಸೀನಿಯರ್ ಬೋರ್ಡ್ ಅಫ್ ಡೈರೆಕ್ಟರ್‌ನಲ್ಲಿ ಇದ್ದರು. ನಾರ್ಥ್‌ಈಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಯಾವುದೇ ಪ್ರದೇಶ ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆದಿರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಚಾಂಪಿಯನ್ ವರ್ಸಸ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಪಂದ್ಯಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದವು.(ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎರಡು ಅನರ್ಹತೆಯಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವುದು ಅಥವಾ ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗದೆ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುವುದು) ಮಾರ್ಚ್‌ 1979 ರಲ್ಲಿ WWWF ವರ್ಲ್ಡ್  ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಫೆಡರೇಶನ್(WWF) ಅಯಿತು. ಈ ಬದಲಾವಣೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಹೊರನೋಟಕ್ಕೇ ಆದರೂ ಮತ್ತು ಈ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಮಾಲಿಕತ್ವ ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯ ಕಛೇರಿ ನೌಕರರ ವರ್ಗದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಲಿಲ್ಲ.
ವರ್ಲ್ಡ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಫೆಡರೇಶನ್
1980ರಲ್ಲಿ, ವಿನ್ಸೆಂಟ್ ಜೆ.ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್‌ನ ಮಗ ವಿನ್ಸೆಂಟ್ ಕೆನ್ನೆಡಿ ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್, Titan Sports, Inc. ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಮತ್ತು 1982ರಲ್ಲಿ ಅವನ ತಂದೆಯಿಂದ ಕ್ಯಾಪಿಟೋಲ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಕಾರ್ಪೋರೇಶನ್ ಖರೀದಿಸಿದನು. ಹಿರಿಯ ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ನಾರ್ಥ್‌ಈಸ್ಟ್ ಪ್ರದೇಶ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದಾಗಿನಿಂದ NWA ನ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ಸದಸ್ಯ ಪ್ರದೇಶವನ್ನಾಗಿ ರೂಪಿಸಿದ. ಅವನು ಹಿಂದಿನಿಂದಲೂ ವೃತ್ತಿಪರ ಕುಸ್ತಿಯನ್ನು ನಿಜವಾದ ಕ್ರೀಡೇಗಿಂತ ಮನೋರಂಜನೆ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿದವನು. ಅವನ ತಂದೆಯ ಆಸೆಗಳಿಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ, ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್‍ ವಿಸ್ತರಣೆಯ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಶುರುಮಾಡಿದನು. ಅದು ಮೂಲತ:ವಾಗಿ ಇಡೀ ಕ್ರೀಡೆಯನ್ನೇ ಬದಲಿಸಿತು.
NWA ಜೊತೆಗೆ ಅಧಿಕಾರವನ್ನ್ನು ತೊಡೆದುಕೊಂಡಿದ್ದಿದ್ದು WWF ಒಂದೇ ಅಲ್ಲ; ಅಮೆರಿಕನ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಅಸೋಸಿಯೆಷನ್(AWA) ಬಹಳ ಹಿಂದೆಯೇ NWAಯ ಅಧಿಕೃತ ಸದಸ್ಯತ್ವವನ್ನು ಸ್ಥಗಿತಗೊಳಿಸಿತ್ತು (ಅದರೂ WWF ನಂತೆ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಬಿಟ್ಟಿರಲಿಲ್ಲ). ಹಾಗಿದ್ದರೂ, ಪಕ್ಷಾಂತರ ಮಾಡುವ ಯಾವುದೇ ಸದಸ್ಯರು ಅರ್ಧಶತಮಾನಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿಗೆ ಉದ್ಯಮದ ಅಡಿಪಾಯವಾಗಿದ್ದ ಈ ಪ್ರದೇಶ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ವಿಫಲಗೊಳಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಲಿಲ್ಲ.
ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ WWF ನ ದೂರದರ್ಶನ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳನ್ನು WWFನ ಸಾಂಪ್ರಾದಾಯಿಕ ನಾರ್ಥ್‌ಈಸ್ಟ್‌ನ ಕೋಟೆಯ ಹೊರಗೆ ಅಮೇರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಉದ್ದಗಲಕ್ಕೂ, ದೂರದರ್ಶನ ಕೇಂದ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ಪ್ರಕಟಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದಾಗ ಉಳಿದ ಪ್ರವರ್ತಕರು ರೊಚ್ಚಿಗೆದ್ದರು.ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ತನ್ನ ಹಂಚಿಕೆ ಕಂಪೆನಿ ಕೊಲಿಸೆಂ ವೀಡಿಯೊ ಮೂಲಕ ನಾರ್ಥ್‌‍ಈಸ್ಟ್‌ನ ಹೊರಗೆ WWFಯ ಘಟನೆಗಳ ವೀಡಿಯೊ ಟೇಪ್‌ಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ್ದನು. ಅಲಿಖಿತ ಪ್ರಾಂತೀಯ ಕಾನೂನಿನ ಸುತ್ತ ನೆಲೆಯೂರಿದ್ದ ಇಡೀ ಉದ್ಯಮವನ್ನು ಅವನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ಒಡೆದನು. ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ಜಾಹೀರಾತುಗಳಿಂದ, ದೂರದರ್ಶನದ ವ್ಯವಹಾರಗಳಿಂದ ಮತ್ತು ಟೇಪ್ ಮಾರಾಟಗಳಿಂದ ಗಳಿಸಿದ ಹಣವನ್ನು ಎದುರಾಳಿಗಳ ಪರ ಕುಸ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಪಟುಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಂಡನು. ಇದು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಇನ್ನೂ ಹದಗೆಡಿಸಿತು. ರಾಷ್ಟ್ರದೆಲ್ಲೆಡೆ ಕುಸ್ತಿ ಪ್ರವರ್ತಕರು ಈಗ WWFನೊಂದಿಗೆ ನೇರ ಸ್ಪರ್ಧೆಗೆ ಇಳಿದರು.
ಹಲ್ಕ್‌ ಹೊಗನ್ ರಾಕಿ III ನಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ಕೆಲವೇ ಕುಸ್ತಿಪಟುಗಳು ಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾದ ರಾಷ್ಟೀಯ ಮಾನ್ಯತೆ ಪಡೆದನು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್‌ ಹೂಗನ್‌ನನ್ನು ತನ್ನ ಸಂಸ್ಥೆಯೊಡನೆ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಿ ಮಾಡಿಸಿಕೊಂಡನು. ರೊಡ್ಡಿ ಪೈಪರ್‍ನ್ನು, ಹಾಗೆಯೇ ಜೆಸ್ಸೆ ವೆನ್‌ಟುರ ನನ್ನೂ ಕರೆತರಲಾಯಿತು. (ಆದರೆ ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವೆನ್‌ಟುರ ಕುಸ್ತಿಯಾಡಿದ್ದು ಕಡಿಮೆ. ಆತ ಶ್ವಾಸಕೋಶದ ತೊಂದರೆಯಿಂದ ನಿವೃತಿ ಹೊಂದಿದ ಮತ್ತು ಗೊರಿಲ್ಲ ಮಾನ್‌ಸನ್ ಜೊತೆಗೆ ವಿಶ್ಲೇಷಕನಾಗಿ ಸೇರಿದ). ಅಂಡ್ರೆ ದ ಜೇಂಟ್, ಜಿಮ್ಮಿ ಸ್ನುಕಾ, ಡಾನ್ ಮುರಾಕೊ, ಪೌಲ್ ಓರ್ನ್‌ಡಾರ್ಫ್, ಗ್ರೆಗ್ ವ್ಯಾಲೆಂಟಿನ್,ರಿಕಿ ಸ್ಟೀಮ್‌ಬೊಟ್ ಮತ್ತು ಐರನ್ ಶೇಕ್ (ಹುಸೇನ್ ಖೋಸ್ರೋ ಅಲಿ ವಜೀರಿ)ಸರದಿಯಾಗಿ ಬಂದರು. ಹೊಗನ್ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್‌ನ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಸ್ಟಾರ್, ಆದರೆ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಅವನಿಲ್ಲದೇ WWF ಯಶಸ್ಸು ಗಳಿಸಲು ಸಾದ್ಯವಾಗುತ್ತಿತೇ ಎಂಬ ಚರ್ಚೆಯು ಇತ್ತು.
ಹಲವು ವರದಿಗಾರ ಪ್ರಕಾರ ಹಿರಿಯ ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ತನ್ನ ಮಗನನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಸಿದ್ದ: ವಿನ್ನಿ, "ನೀನು ಏನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಿಯಾ?  ನೀನು ದಿವಾಳಿಯಾಗುತ್ತಿಯಾ." ಆ ರೀತಿಯ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯ ಹೊರತಾಗಿಯೂ, ಕಿರಿಯ ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ಇನ್ನೂ ದಿಟ್ಟ ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ. ಅದು: WWFನ ದೇಶಾದ್ಯಂತ ಪ್ರವಾಸ. ಆದರೆ ಆ ರೀತಿಯ ಸಾಹಸಕ್ಕೆ ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತದ ಹಣದ ಅವಶ್ಯಕವಾಗಿತ್ತು. ಅದು WWFನು ಅರ್ಥಿಕ ಪತನಕ್ಕೆ ಇರುಸುವಂತದಾಗಿತ್ತು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಬರಿ ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್‌ನ ಪ್ರಯೋಗದ ಭವಿಷ್ಯವಲ್ಲದೆ, WWF, NWA ಗಳು ಮತ್ತು ಇಡೀ ಉದ್ದಿಮೆಯ ಭವಿಷ್ಯ ಕೂಡ ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್‌ನ ಉನ್ನತವಾದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ WrestleManiaದ ಯಶಸ್ಸು ಅಥವಾ ವೈಫಲ್ಯದ ಮೇಲೆ ನಿಂತಿತ್ತು. WrestleMania ಒಂದು ಶುಲ್ಕವಿಧಿತ ಪ್ರದರ್ಶನವಾಗಿದ್ದು ( ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ; ದೇಶದ ಹಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ WrestleMania ಕ್ಲೋಸ್ಡ್-ಸರ್ಕ್ಯೂಟ್-ಟೆಲೆವಿಶನ್‌ನಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಾಗಿತ್ತು) ಅದನ್ನು ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್‌ನ ಸೂಪರ್ ಬೌಲ್  ಎಂದು ಹೇಳಿ ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡಿದ. ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ ಕುಸ್ತಿಯ ಸೂಪರ್‍ಕಾರ್ಡ್{/0 }ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಹೊಸತೇನಾಗಿರಲಿಲ್ಲ; NWAಯು ವ್ರೆಸಲ್‌ಮೇನಿಯಾಕ್ಕಿಂತ ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆಯೇ ಸ್ಟಾರ್‍ಕೆಡ್‌‍ ನಡೆಸುತ್ತಿತು. ಮತ್ತು ಹಿರಿಯ ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ಕ್ಲೋಸ್ಡ್-ಸರ್ಕ್ಯೂಟ್-ಟೆಲೆವಿಶನ್‌ನಲ್ಲಿ ನೋಡಬಹುದಾಗಿದ್ದ ಷಿಯಾ ಸ್ಟೇಡಿಯಂ ಕಾರ್ಡ್‌ಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟಮಾಡಿದ್ದನು.ಅದಾಗಿಯೂ, ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ಖಾಯಂ ಕುಸ್ತಿಯ ಅಭಿಮಾನಗಳಲ್ಲದ ಸಾರ್ವಜನಿಕರನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು WWFನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಹಿನಿಗೆ ತರಲು ಬಯಸಿದ. ಅವನು ಹೆಸರುವಾಸಿಗಳಾದ ಮಿಸ್ಟರ್.ಟಿ ಮತ್ತು ಸಿಂಡಿ ಲೌಪೆರ್‌ ರನ್ನು ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಆಹ್ವಾನಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ ಮುಖ್ಯವಾಹಿನಿ ಮಾಧ್ಯಮದ ಗಮನವನ್ನು ಸೆಳೆದ. ಎಮ್‍ಟಿವಿ, ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ, WWFನ ವರದಿಯ ಒಂದು ಮುಖ್ಯವಾದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಬಿತ್ತರಿಸಿತ್ತು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಮಾಡುವಾಗ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಾಕ್ ’ಎನ್’ ರೋಲ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಕನೆಕ್ಷನ್ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಿತ್ತು.
ಸುವರ್ಣ ಯುಗ
ನಿಜವಾದ WrestleMania 1985ರಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು, ಮತ್ತು ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸಿತು. ಈ ವಿದ್ಯಮಾನ, ಅವನ ತಂದೆಯ ಶುದ್ಧ ಕುಸ್ತಿಯ ಅಭಿಮಾನಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿದರೂ, ಯಾವುದನ್ನು ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ "ಕ್ರೀಡಾಮನೋರಂಜನೆ" ಎಂದು ಕರೆದನೋ ಅದಕ್ಕೆ ಪ್ರಥಮ ಪ್ರವೇಶ ಎಂದು ಮನ್ನಣೆ ಪಡೆಯಿತು. WWFನ ವಿಸ್ಮಯಕಾರಿಯಾದ ವ್ಯವಹಾರವನ್ನು ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ಮತ್ತು ಪೂರ್ಣ ಅಮೆರಿಕದ ಮಗುಮುಖದ ಅವನ ನಾಯಕ, ಹಲ್ಕ್‌ ಹೊಗನ್, ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. ನಂತರದ ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳು, ವೃತ್ತಿಪರ ಕುಸ್ತಿಯ ಎರಡನೆ ಸುವರ್ಣ ಯುಗ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕೆಲವರು ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ. 1985ರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿNBCಯ ಸ್ಯಾಟರ್‌ಡೇ ನೈಟ್ಸ್‌ ಮೇನ್ ಈವೆಂಟ್‍  ಪರಿಚಯ ವೃತ್ತಿಪರ ಕುಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ದೂರದರ್ಶನ ಜಾಲದಲ್ಲಿನ ಪ್ರಸಾರ 1950ರಿಂದ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. 1987ರಲ್ಲಿ, WWF ಸೃಸ್ಟಿಸಿದೆಲ್ಲಾ 1980ರ ಕುಸ್ತಿಯ ಪರಾಕಾಷ್ಟೆ ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ ಉತ್ಕರ್ಷ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ, ವ್ರೆಸಲ್‌ಮೇನಿಯಾ III.
ಹೊಸ ಪಿಳಿಗೆ
1994ರಲ್ಲಿ ಅದರ ವಿರುದ್ಧ ಎದ್ದಸ್ಟೇರಾಯಿಡ್ ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಹಂಚಿಕೆ ಅಪಾದನೆಗಳು WWFಗೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಗೆ ದಕ್ಕೆ ಉಂಟುಮಾಡಿತುWWFನ ನೌಕರರಿಂದ ಸಹ ಲೈಂಗಿಕ ಕಿರುಕಳದ ಅಪಾದನೆಗಳು ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದವು. ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ನಿರಪರಾಧಿ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿತು, ಅದರೆ ಇದು WWFಗೆ ಒಂದುಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕೆ ಘೋರಸ್ವಪ್ನವಾಯಿತು. ಸ್ಟೇರಾಯಿಡ್ ಮೊಕದ್ದಮೆಯ ಖರ್ಚು ಅಂದಾಜು $5 ಮಿಲಿಯನ್ ಆಗಿತ್ತು. ಆದರೆ, ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆದಾಯಗಳು ಅತಿ ಕಡಿಮೆ ಇತ್ತು. ನಷ್ಟ ತುಂಬಲು, ನಂತರದ ಸನ್ನಿವೇಶದಲ್ಲಿ ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ಕುಸ್ತಿಪಟುಗಳು ಮತ್ತು ನೌಕರ ವರ್ಗ ಇಬ್ಬರದ್ದು ಸಂಬಳದಲ್ಲಿ ಅಸುಪಾಸು 40% ಕಡಿತಗೊಳಿಸಿದನು(ಮತ್ತು ಸುಮಾರು 50% ಮೇಲ್ಪಟ್ಟು ಮ್ಯಾನೇಜರ್‍ಗಳಾದ ಬಾಬಿ ಹೀನಾನ್ ಮತ್ತುಜಿಮ್ಮಿ ಹಾರ್ಟ್ ಕಡಿತಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು, ಮತ್ತು ಅವರಿಬ್ಬರೂ ಕೆಲಸವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿದರು). ಇದರಿಂದಾಗಿ ಅನೇಕ WWF ಕುಸ್ತಿಪಟುಗಳಿಗೆ 1993 ಮತ್ತು 1996 ನಡುವೆ ಏಕೈಕ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಪರ್ಧೆ ವರ್ಲ್ಡ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್(WCW) ಯಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಭಾಗವಹಿಸುವಂತಾಯಿತು. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, "ದ ನ್ಯೂ WWF ಜನೆರೇಷನ್" ಬ್ಯಾನರ್‍ನಡಿಯಲ್ಲಿ ಶಾನ್ ಮೈಕೆಲ್,ಡೀಸೆಲ್, ರೊಜರ್ ರೋಮನ್, ಬ್ರೆಟ್ ಹಾರ್ಟ್ ಮತ್ತು ದ ಅಂಡರ್‍ಟೆಕರ್ ರನ್ನು ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೊಂದುವ ಮೂಲಕ ಸ್ವತಃ WWF ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು. ಅವರನ್ನು ಮತ್ತು ಇತರ ಹೊಸ ಯುವ ಪ್ರತಿಭೆಗಳನ್ನು ಕಣದ ಹೊಸ ಸೂಪರ್‍ಸ್ಟಾರ್ ಆಗಿ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿ WWF ವಯಸ್ಸಿನ ನಿಯಂತ್ರಣ ಹಾಕಿತು. ಮಾಜಿ ಕುಸ್ತಿಪಟುಗಳಾದ ಹಲ್ಕ್ ಹೊಗನ್ ಮತ್ತು ರಾನ್‌ಡಿ ಸೇವೇಜ್ (ಆ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಅವರು WCW ಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು) ಅದರ ಪರಿಣಾಮ ಅನುಭವಿಸಬೇಕಾಯಿತು. ಇದನ್ನು 1996 ರ ಪ್ರಾರಂಭದ ವರ್ಷಗಳ "ಬಿಲಿಯನೇರ್ ಟೆಡ್" (WCW ನ ಮಾಲೀಕ ಮತ್ತು ಪೋಷಕನಾದ ಮಾಧ್ಯಮ ದೊರೆ ಟೆಡ್ ಟರ್ನರ್ ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿ) ಪ್ರಹಸನಗಳಲ್ಲಿ ನೋಡಬಹುದಾಗಿದೆ. ಇದು ಅಂತಿಮವಾಗಿ WrestleMania XII ನ ಆರಂಭ ಕ್ರೀಡೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನಡೆದ "rasslin'" ಪಂದ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಕೊನೆಗೊಂಡಿತು.
ಸೋಮವಾರ ರಾತ್ರಿಯ ಯುದ್ಧಗಳು
1993ರಲ್ಲಿ, WWF ನ ಕೇಬಲ್ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ WWF ಮಂಡೇ ನೈಟ್ ರಾ ನ ಪ್ರಥಮ ಪ್ರವೇಶದೊಂದಿಗೆ ದೂರದರ್ಶನದ ಪ್ರಸಾರದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ನೆಲೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಮಿತಿಮೀರಿದ ಯಶಸ್ಸಿನ ನಂತರ, 1995ರಲ್ಲಿ WCW ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಅದರ ಸ್ವಂತ ಕೇಬಲ್ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ WCW ಮಂಡೇ ನೈಟ್ರೋ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಸಮಯದಲ್ಲಿಯೇ Raw ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಸವಾಲೆಸೆಯಿತು. 1996ರ ಮಧ್ಯದವರೆಗೆ, ಈ ಎರಡು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಸ್ಪರ್ಧೆಯ ರೇಟಿಂಗ್ಸ್‌ ಅರುಸುತ್ತಾ ವ್ಯಾಪಾರ ಗಳಿಸಿದವು. WCW ಸುಮಾರು 2 ವರ್ಷದವರೆಗೆ ಪ್ರಾಬಲ್ಯತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಅದಕ್ಕೆ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೀಪಕನ್ಯೂ ವರ್ಲ್ಡ್ ಅರ್ಡರ್‌, ಮಾಜಿ ಸೂಪರ್‍ಸ್ಟಾರ್‌ಗಳಾದ ಹಲ್ಕ್ ಹೊಗನ್, ಸ್ಕಾಟ್ ಹಾಲ್ ಮತ್ತು ಕೆವಿನ್ ನ್ಯಾಶ್‌ರ ದೃಡ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು.
1996–1997
1990ರ ಮದ್ಯದಲ್ಲಿ ದಾವಾ ಮತ್ತು ಪಂದ್ಯದ ವಿಧಗಳು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿ ಕುಸ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಹೊಸ ಯುಗ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. WWFನ ಅಭಿಮಾನಿಗಳು ಗುಡ್ ಗೈ ಗಿಂತ ಬ್ಯಾಡ್ ಗೈ ಎಂದು ತೋರಿದವರ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಒಲವು ತೋರಿಸಿದ ಹಾಗೆ ಕಂಡರು. WWF ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಮಂಡಳಿ ಮಾಡಿದ ಸೃಜನಶೀಲ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಕುಸ್ತಿಯನ್ನು "ಬೀದಿ ಜಗಳ", "ಕೆಟ್ಟ ಧೋರಣೆ" ಎಂಬುದಾಗಿ ನೋಡಿತು. ಕ್ರೀಡಾ ಮನೋರಂಜನೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಬಲಾವಣೆಯ ಹೊರತಾಗಿಯೂ WCW ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿಯಾಗಿ ಈ ಎಲ್ಲಾ ವರ್ಷಗಳು WWF ಕಡಿಮೆ ಅರ್ಥಿಕ ಆದಾಯದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅಭಿಮಾನಿಗಳ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಷ್ಟದಲ್ಲಿ ಉಳಿಯಿತು, 1996 ಮತ್ತು 1997ರಲ್ಲಿ WWFನ ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರತಿಭೆಗಳು WCWಗೆ ಸೋತಿದ್ದರು. ರೋಜರ್ ರಾಮೊನ್ ಸ್ಕಾಟ್ ಹಾಲ್, ಡೀಸೆಲ್, ಕೆವಿನ್ ನ್ಯಾಶ್, ಸೈಕೋ ಸಿದ್, ಸಿದ್ ಯುಡಿ ಅಲುಂಡ್ರಾ ಬ್ಲೆಜ್, ಡೆಬ್ರಾ ಮಿಕೆಲಿ ಮತ್ತು ದಿವಂಗತ ರಿಕ್ ರುಡ್‌‌ ಸೇರಿದ್ದರು.WWF ಅವರೆನೆಲ್ಲಾ ಬದಲಿಸಿ WCWಯ ಮಾಜಿ ಪ್ರತಿಭೆಗಳಾದ ವಡೆರ್ (ಲಿಯಾನ್ ವೈಟ್,) ಸ್ಟೋನ್ ಕೊಲ್ಡ್ ಸ್ಟೀವ್ ಅಸ್ಟಿನ್, ಬ್ರೈನ್ ಪಿಲ್ಲ್‌ಮ್ಯಾನ್ಮ್ಯಾನ್‌ಕೈಂಡ್ (ಮಿಕ್ ಫೊಲೇ) ಮತ್ತು ಫರೂಕ್ ರಾನ್ ಸಿಮ್ಮನ್ಸ್ ರನ್ನು ಸೇರಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಎರಿಕ್ ಬಿಷಪ್‌ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ WWFಗೆ ಅವಮಾನ ಮಾಡಿದ, WCWಯಿಂದ ವಜಾ ಮಾಡಿದ ಕುಸ್ತಿ ಪಟುಗಳೊಂದಿಗೆ ಒಪ್ಪಂದ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದಕ್ಕೆ ಮತ್ತು WWF ಕುಸ್ತಿಪಟುಗಳು WCWನೊಂದಿಗೆ ಸಹಿಹಾಕಲು WCWನ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂದಾಯ ಕಾರಣ ಎಂದು ಟೀಕಿಸಿದನು, ಮಂಡೇ ನೈಟ್ ವಾರ್ಸ್‌ಅನ್ನು ನಿಟ್ರೊ ಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ತೀವ್ರಗೊಳಿಸಿತು. WWF ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಮರಳಿಪಡೆಯಲು ಹೆಣಗಾಡಿತು.
ಬ್ರೆಟ್ ಹಾರ್ಟ್ WCWಗೆ ಮರಳುವಂತೆ ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ನಿಭಾಯಿಸಿದನು ಮತ್ತು ಹಾರ್ಟ್ ಮತ್ತು ಅಸ್ಟೀನ್ ಜೊತೆ ದಾವ ಶುರುಮಾಡಿದನು. WrestleMania XII ನಂತರದ ಹಾರ್ಟ್‌ನ ಅನುಪಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ, ಸ್ಟೀವ್ ಆಸ್ಟಿನ್ ಆಸ್ಟಿನ್ 3:16 ಭಾಷಣದಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ, 1996ರಕಿಂಗ್ ಅಫ್ ರಿಂಗ್‌ನ ಶುಲ್ಕವಿಧಿತ ಪ್ರದರ್ಶನ ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯ ಫೈನಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಜೇಕ್ ರಾಬರ್ಟ್ಸ್‌ನನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದ ನಂತರದಲ್ಲಿ ಸ್ಟೀವ್ ಅಸ್ಟಿನ್ ಆ ಕಂಪೆನಿಯ ಹೊಸ ಮುಖವಾದ. WrestleMania 13ರ ಒಂದು ಶ್ಲಾಘನೀಯ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಹಾರ್ಟ್ ಆಸ್ಟಿನ್‌ನನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದ, ಮತ್ತು ಅದರ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದ ನಂತರ ಹಾರ್ಟ್ ದಿ ಹಾರ್ಟ್ ಫೌಂಡೇಶನ್‌ ನನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ.ಆಸ್ಟಿನ್ ಮತ್ತು ಶಾನ್ ಮೈಕಲ್ಸ್ ಹೆಚ್ಚು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಅವರಲ್ಲಿ ದಾವೆ ಹೂಡಿದರು. ಇದು ಕಂಪೆನಿಯ ವ್ಯಾಪಾರದಲ್ಲಿ ಬಹುಮುಖ್ಯ ಬದಲಾವಣೆಯ ಘಟ್ಟ ಎಂದು ಸಾಬೀತಾಯಿತು. ತನ್ನ ಬಹುಕಾಲದ ಬಲವಾದ ವರ್ಚಸ್ಸಿನ ಹೊರತು, ಕೆನಡಾದ ಹಾರ್ಟ್ ಒಂದು Anti-USA ಗಿಮಿಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಪರಾಭವಗೊಂಡ. ಆತನನ್ನು ಕೆಳಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ತರುವ ಹಲವು ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ನಂತರವೂ ಸ್ಟೀವ್ ಅಸ್ಟೀನ್ ಅಭಿಮಾನಿಗಳಿಂದ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು(see tweener).
ರಾಕಿ ಮೈವಿಯಾ ತನ್ನ ಅಭಿಮಾನಿಗಳು ಅವನ "ಒಳ್ಳೆಯ ಹುಡುಗ" ಎಂಬ ವರ್ಚಸ್ಸನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದ ನಂತರ ನೆಶನ್ ಆಫ್ ಡಾಮಿನೇಶನ್ ಸ್ಟೇಬಲ್‌ ಸೇರಿದ, ಮತ್ತು ಶಾನ್ ಮೈಕಲ್ಸ್‌ ಟ್ರಿಪಲ್ H ಮತ್ತು ಚೈನಾರೊಂದಿಗೆ D-Generation X ಬೀದಿ ಗುಂಪು ಪಕ್ಷ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ; ಸ್ಟೋನ್  ಕೋಲ್ಡ್  ಸ್ಟೀವ್  ಆಸ್ಟಿನ್   ಪಾತ್ರದಂತೆ, DXನನ್ನು ಅಭಿಮಾನಿಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಕುಸ್ತಿಪಟುಗಳು ಅವರ ಬಗ್ಗೆ ಏನು ಯೋಚಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಲಕ್ಷಿಸದೇ ರೂಪಿಸಲಾಯಿತು. ಶಾನ್ ಮೈಕಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ದಿ ಅಂಡರ್‍ಟೇಕರ್ ನಡುವಿನ ಹೆಲ್ ಇನ್ ಎ ಸೆಲ್ ಪಂದ್ಯ WWFನ ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಬೋರ್ಡ್‌ಗೆ ಹೊಸದಾದ ಮತ್ತು ಬಲವಾದ ಅಡಿಪಾಯವನ್ನು ಒದಗಿಸಿತು. WWFನಿಂದ ಬ್ರೆಟ್‍ ಹಾರ್ತ್‌ನ ವಿವಾದಾತ್ಮಕ ವಿದಾಯದಿಂದ ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ಅಭಿಮಾನಿಗಳು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಆತನನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸುವುದರೊಂದಿಗೆ 1997 ಮುಕ್ತಾಯವಾಯಿತು (ನೋಡಿ: Montreal Screwjob), ಇದು ದಿ ಆ‍ಯ್‌ಟಿಟ್ಯೂಡ್ ಎರಾದ ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ಬಲವಾದ ಪ್ರಾರಂಭ ಎಂದು ಸಾಬೀತಾಯಿತು.
ಆ‍ಯ್‌ಟಿಟ್ಯೂಡ್ ಎರಾ (ದೋರಣೆಯ ಯುಗ)
ಜನವರಿ 1998ರಷ್ಟರಲ್ಲಿ, WCW ಜೊತೆಗೆ ಸ್ಪರ್ಧಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿ WWF ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಿಂಸೆ, ಶಪಥ ಮಾಡುವುದು ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಹರಿತ ಕೋನಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡಲು ಶುರುಮಾಡಿತು. ಮೊಂಟ್‌ರಿಯಲ್‍ ಸ್ಕ್ರೂಜಾಬ್ ಘಟನೆಯ ನಂತರ ಬ್ರೆಟ್ ಹಾರ್ಟ್ WCWಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡ, ವಿನ್ಸ್ ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ಅನಿರೀಕ್ಷಿತ ಆಘಾತದ ನಂತರ "ಮಿ.ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್" ಪಾತ್ರವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದನು. ಈ ಪಾತ್ರವು ನಿರಕುಂಶ, ಉತ್ತಮ ಆಡಳಿತಗಾರ ಮತ್ತು "ವ್ಯವಹಾರಕ್ಕೆ ಉತ್ತಮ" ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವ ಪಾತ್ರವಾಗಿ, "ಸರಿಹೊಂದದ" ಆಸ್ಟಿನ್‌ಗಿಂತ ಉತ್ತಮ ಎಂಬ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿತವಾಗಿತ್ತು. ಇದರ ಪ್ರತಿಫಲವಾಗಿ, ಆ‍ಯ್‌ಸ್ಟಿನ್ ಮತ್ತು ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ವ್ಯಾಜ್ಯಕ್ಕೆ, ಮತ್ತು ಡಿ-ಜೆನರೆಷನ್ X ನೊಂದಿಗೆ, ಆ‍ಯ್‌ಟಿಟ್ಯೂಡ್ ಎರಾ ಅಥವಾ ದೋರಣೆಯ ಯುಗ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತ ಸೋಮವಾರ ರಾತ್ರಿಯ ಕುಸ್ತಿಯನ್ನು ಸಹಾ ಹೊಂದಿತ್ತು. WCW ಮತ್ತು WWF ಎರಡೂ ಸಹಾ ಸೋಮವಾರ ರಾತ್ರಿ ಶೋಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಅವು ರೇಟಿಂಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿಗಳಾದವು. WWF ಗೆ ಹಲವು ಹೊಸ ಕುಸ್ತಿ ಪಟುಗಳಾದಕ್ರಿಸ್‍ ಜೆರಿಕೋ, ದಿ ರಾಡಿಕಾಲ್ಜ್ (ಕ್ರಿಸ್ ಬೆನೊಯಿಟ್, ಎಡ್ಡಿ ಗುರೆರೊ, ಪೆರ್ರಿ ಸ್ಯಾಟರ್ನ್, ಡೀನ್ ಮಲೆನ್ಕೋ) ಮತ್ತು 1996 ಓಲಂಪಿಕ್ ಚಿನ್ನದ ಪದಕ ವಿಜೇತ, ಕರ್ಟ್ ಯಾಂಗಲ್, WWFಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡರು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ರಾಕ್  (ಮೊದಲ ಹೆಸರು ರಾಕಿ ಮೈವೈ), ಮತ್ತು ಮಿಕ್ಕಿ ಫೊಲೆ (ಮ್ಯಾನ್‌ಕೈಂಡ್, ಕಾಕ್ಟಸ್ ಜಾಕ್ ಮತ್ತು ಡ್ಯೂಡ್ ಲವ್) ಮುಖ್ಯ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧಿಸುವವರಾದರು. ಈ ಯುಗ ವೀಕ್ಷಕರನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ವಿವಿಧ ಶರತ್ತುಗಳ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೃಗೀಯ ಪಂದ್ಯಗಳ ಕ್ರಾಂತಿ ಕಂಡಿತು. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಹೆಲ್‍ ಇನ್‍ ಸೆಲ್ (ಇದರ ಎರಡನೆಯ ಪ್ರವೇಶದಲ್ಲಿ ಅಂಡರ್‍ಟೇಕರ್ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಮ್ಯಾನ್‌ಕೈಂಡ್‌ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು) ಮತ್ತು ಇನ್‌ಫರ್ನೊ ಪಂದ್ಯ (ಕೆನ್ ವಿರುದ್ಧ ಅಂಡರ್‌ಟೇಕರ್ ಎದುರಾಗಿದ್ದು).
ವ್ಯವಹಾರದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ
2000ರಲ್ಲಿ, WWF, ದೂರದರ್ಶನ ಜಾಲ NBCಯ ಸಹಕಾರದೊಂದಿಗೆ,XFL ಎಂಬ ಒಂದು ಹೊಸ ವೃತ್ತಿಪರ ಫುಟ್ಬಾಲ್ ಲೀಗ್‌ನ್ನು ಸೃಸ್ಟಿಸುವ ಬಗ್ಗೆ ಘೊಷಿಸಿತು.ಅದು 2001ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಆ ಲೀಗ್ ಅಶ್ಚರ್ಯಕರ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, ಮೊದಲ ಕೆಲವು ವಾರಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ರೇಟಿಂಗ್ ಗಳಿಸಿತು, ಅದರೆ ಪ್ರಾರಂಭದ ಆಸಕ್ತಿ ನಂತರದಲ್ಲಿ ನಾಶವಾದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಅದರ ರೇಟಿಂಗ್ ಕೆಳಮಟ್ಟಕ್ಕಿಳಿಯಿತು(ಅದರ ಒಂದು ಆಟ ಅಮೆರಿಕದ ದೂರದರ್ಶನ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಕಡಿಮೆ ರೇಟಿಂಗ್ ಇರುವ ಪ್ರೈಮ್‌ಟೈಮ್ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ). ಒಂದೇ ಒಂದು ಸಿಸನ್ ನಂತರ NBC ಈ ಸಾಹಸದಿಂದ ಹೊರ ನಡೆಯಿತು, ಅದರೆ ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ ಒಬ್ಬನೇ ಮುಂದುವರಿಯಲು ಯೋಚಿಸಿದ.ಅದರೆ, UPN ಜೊತೆ ವ್ಯವಹಾರ ನಡೆಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿದ್ದಾಗ, ಮ್ಯಾಕ್‌ಮೋಹನ್ XFLನ್ನು ಮುಚ್ಚಿದ.
WCW ಮತ್ತು ECW ಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದ್ದು
ಧೋರಣೆಯ ಯುಗವು ಸೋಮವಾರ ರಾತ್ರಿ ಯುದ್ಧಗಳ ಅಲೆಯನ್ನು WWFನ ಹಿತಪಕ್ಷಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿಸಿತು. ಟೈಮ್ ವಾರ್ನರ್ AOL ಜೊತೆಗೆ ಸೇರಿದ ಮೇಲೆ,ಟೆಡ್ ಟರ್ನರ್ ರವರ ಪ್ರಭಾವ WCW ಮೇಲೆ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಕಡಿಮೆಯಾಯಿತು, ಮತ್ತು ಹೊಸ ಕಂಪನಿ WCWಯನ್ನು ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ ತೊಡೆದುಹಾಕಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿತು.ಮಾರ್ಚ್ 2001ರಲ್ಲಿ WWF Entertainment,Inc. ಸುಮಾರು $7 ಮಿಲಿಯನ್‌ಗೆ World Championship Wrestling, Inc. AOL ಟೈಮ್ ವಾರ್ನರ್ ಇವರಿಂದ ಗಳಿಸಿತು ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ. ಈ ಖರೀದಿಯಿಂದ WWF ಕುಸ್ತಿಯು ವಿಶ್ವದಲ್ಲಿಯೇ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಚಾರವಾಯಿತು, ಮತ್ತು ಇಡೀ ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಚಾರವಿರುವ ಏಕೈಕ ಪ್ರಕಾರವಾಯಿತು. ಇದು 2002 ರಲ್ಲಿ ಟೋಟಲ್ ನಾನ್‌ಸ್ಟಾಪ್ ಆಕ್ಷನ್ ಕುಸ್ತಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾಗುವರೆಗೂ ಹಾಗೆಯೇ ಉಳಿಯಿತು.
ಎಕ್ಸಟ್ರೀಮ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್ ಕುಸ್ತಿ (ECW)ಯ ಆಸ್ತಿ ದಿವಾಳಿಯಾಗದಂತೆ ಸಂರಕ್ಷಿಸಬೇಕೆಂದು ಎಪ್ರಿಲ್ 2001ರಲ್ಲಿ ಕೋರಿದಾಗ, ಅದನ್ನು WWE ಮಧ್ಯ-2003ರಲ್ಲಿ ಖರೀದಿಸಿತು..
ಹೆಸರಿನ ವಿವಾದ
2000ರಲ್ಲಿ ವರ್ಲ್ಡ್ ವೈಡ್ ಫನ್ಡ್ ಫಾರ್ ನೇಚರ್ (ಇದು ಕೂಡ WWF) ಎಂಬ ಪರಿಸರ ಸಂಘಟನೆಯವರು ವರ್ಲ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಫೆಡರೇಷನ್ ಮೇಲೆ ಮೊಕದ್ದಮೆ ಹಾಕಿದರು. ನ್ಯಾಯಾಧಿಪತಿಗಳು ಟೈಟನ್ ಸ್ಪೋರ್ಟ್ಸ್ 1994ರ ಒಪ್ಪಂದ ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿತು ಎಂದು ಒಪ್ಪಿದರು. ಆ ಒಪ್ಪಂದದ ಪ್ರಕಾರ WWF ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲಕ್ಷರಗಳ ಬಳಕೆ ಹೊರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸೀಮಿತವಿರಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ಈ ಎರಡು ಕಂಪನಿಗಳು ಈ ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಮಾರ್ಚ್ 1979ಯಿಂದ ಬಳಸಿದರು. ಮೇ 5,2002ರಂದು ಈ ಕಂಪನಿ ನಿಶ್ಯಬ್ಧವಾಗಿ ತನ್ನ ವೆಬ್‌ಸೈಟಿನಿಂದ ಎಲ್ಲಾ ಉಲ್ಲೇಖಗಳನ್ನು "WWF" ಯಿಂದ "WWE"ಗೆ ಬದಲಿಸಿತು ಹಾಗೂ ತನ್ನ URL ಅನ್ನು WWF.com ನಿಂದ WWE.com ಗೆ ಬದಲಿಸಿತು. ಮರುದಿನ ತನ್ನ ಅಧಿಕೃತ ಹೆಸರನ್ನು World Wrestling Federation Entertainment, Inc ರಿಂದ World Wrestling Entertainment, Inc.  ಅಥವಾ WWEಯೆಂದು ಪತ್ರಿಕಾಗೋಷ್ಠಿಯಲ್ಲಿ ಘೋಷಿಸಿತು. ಮತ್ತು ಈ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ನಂತರ ಅದೇ ದಿನ ಮಂಡೆ ನೈಟ್ ರಾ ದ ಪ್ರಸಾರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಯಿತು. ಇದನ್ನು ಕನೆಕ್ಟಿಕಟ್‌ನ ಹಾರ್ಟ್‌ಫರ್ಡ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಹಾರ್ಟ್‌ಫರ್ಡ್ ಸಿವಿಕ್ ಸೆಂಟರ್ ನಿಂದ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದವರೆಗೆ WWE ಯವರು "ಗೆಟ್ ದ ’ಎಫ್’ ಔಟ್" ಎಂಬ ಘೋಷಣೆ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಹಳೇಯ WWF ಧೋರಣೆ ಚಿನ್ಹೆಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಯಾವುದೆ ಸ್ವತ್ತುಗಳ ಮೇಲೆ ಬಳಸುವುದು ನಿಲ್ಲಿಸುವಂತೆ ಮತ್ತು ಹಿಂದಿನ ಎಲ್ಲಾ ಉಲ್ಲೇಖಗಳಲ್ಲಿ WWF ಹೆಸರನ್ನು ತೆಗೆಯುವಂತೆ ಕಂಪನಿಗೆ ಆದೇಶಿಸಲಾಯಿತು. ಏಕೆಂದರೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ WWF ಹೆಸರಿನ ಮೊದಲಕ್ಷರಗಳ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ಮುದ್ರೆ ಈಗ ಅವರ ಸ್ವಂತದಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಹಲವು ವಿವಾದಗಳಿದ್ದರೂ WWEಗೆ 1984ರಿಂದ 1997ರ ವರೆಗೆ ಬಳಸಿದ ಆರಂಭದ WWF ಚಿನ್ಹೆ ಮತ್ತು 1994ರಿಂದ 1998ರ ವರೆಗೆ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ "ಹೊಸ WWF ಪೀಳಿಗೆ" ಚಿನ್ಹೆಯನ್ನು ಬಳಸಲು ಅನುಮತಿಯಿತ್ತು. ಇಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೇ, ಈ ಕಂಪನಿಯು "ವರ್ಲ್ಡ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಫೆಡರೇಷನ್" ಮತ್ತು "ವರ್ಲ್ಡ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಫೆಡರೇಷನ್ ಎಂಟರ್‌ಟೈನ್‌ಮೆಂಟ್" ಎಂಬ ಪೂರ್ತಿ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಯಾವುದೇ ಅಡಚಣೆಯಿಲ್ಲದೆ ಉಪಯೋಗಿಸಬಹುದು.
ಬ್ರಾಂಡ್ ವಿಸ್ತಾರ
ಹೆಸರು ಬದಲಾಯಿಸುವ ಸುಮಾರು ಎರಡು ತಿಂಗಳ ಮುಂಚೆ ಮಾರ್ಚ್ 2002ರಲ್ಲಿ WWE ಎರಡು ಸರದಿಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿತು. ಅವು ರಾ ಮತ್ತು ಸ್ಮ್ಯಾಕ್‌ಡೌನ್!  ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವೆಂದರೆ ಅವರಲ್ಲಿ ಇನ್ವೇಶನ್ ಸ್ಟೋರಿ‌ಲೈನ್‌ನಿಂದ ಉಳಿದ ಪ್ರತಿಭೆಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಜನರಿದ್ದದ್ದು. ಇದನ್ನೇ WWEನ ಬ್ರಾಂಡ್ ವಿಸ್ತಾರ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಬ್ರಾಂಡ್ ವಿಸ್ತಾರದ ಜೊತೆಗೆ, WWE ಪ್ರತೀ ವರ್ಷ ಕರಡು ಲಾಟರಿಯನ್ನು ಆಯೋಜಿಸುತದೆ.
ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುವ ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್‌ಗಳು
2005ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ,WWE ರಾ TNN(ಈಗ Spike TV ಆಗಿದೆ)ನಲ್ಲಿನ ತನ್ನ ಐದು ವರ್ಷದ ನಿಗದಿತ ಕಾಲದ ಕೆಲಸವನ್ನು ಮುಗಿಸಿ ತನ್ನ ಆರಂಭದ ನಿವಾಸ USA ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್‌ಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿತು. USA ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್‌ನ ಮಾತೃ ಕಂಪನಿಯಾದ NBC ಯುನಿವರ್ಸಲ್‌ನೊಡನೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಕರಾರಿನ ಕಾರಣ 2006ರಲ್ಲಿ WWEಗೆ ಅದರ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಶನಿವಾರ ರಾತ್ರಿಯ ಶೋ ಆದ ಸ್ಯಾಟರ್‌ಡೇ ನೈಟ್ಸ್ ಮೇನ್ ಈವೆಂಟ್(SNME)ಗೆ, ಹದಿಮೂರು ವರ್ಷದ ಬಿಡುವಿನ ನಂತರ, ಮತ್ತೆ NBCಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅವಕಾಶ ದೊರಕಿತು. ಹೀಗಾಗಿ WWE ಕಂಪನಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯಿಲ್ಲದ ಕೇಬಲ್ ಚಾನಲ್ USA ನೆಟ್‌ವರ್ಕ್ ಅಥವಾ CW ಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಮುಖವಾದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಜಾಲದಲ್ಲಿ ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡಲು ಅವಕಾಶ ಸಿಕ್ಕಿತು. NBCಯಲ್ಲಿ WWE ಯ ವಿಶೇಷ ಸರಣಿಗಳನ್ನು SNME ಕೆಲವು ಸಲ ಪ್ರಸಾರಮಾಡುತ್ತದೆ.
ECW ಮರಳುವಿಕೆ, HDಯ ಪರಿಚಯ
ಮೇ 26,2006ಗೆ WWE ಯು ಎಕ್ಸಟ್ರೀಮ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್‌ ನ ಪುನಃಸ್ಥಾಪನೆಯನ್ನು ವ್ವೆ ಬ್ರಾಂಡ್ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿತು. ಹೊಸ ECW ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾಗಿ ಪ್ರತಿ ಮಂಗಳವಾರ ರಾತ್ರಿ ಅಮೇರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ Syfyಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರವಾಗುತ್ತದೆ. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 26,2007ರಲ್ಲಿ WWEಯು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾರ್ಯಚರಣೆಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲಿದೆ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿತು. ಹಾಲಿ ಲಂಡನ್ ಮತ್ತು ಟೊರಾಂಟೋದಲ್ಲಿನ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಛೇರಿಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಸಿಡ್ನಿಯಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಒಂದು ಹೊಸ ಕಛೇರಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗುವುದು. ಜನವರಿ 21,2008ರಂದು WWE ಹೈ-ಡೆಫಿನಿಷನ್ (HD)ಗೆ ಬದಲಾಯಿತು. ಈ ನಂತರ ಎಲ್ಲಾ TV ಪ್ರದರ್ಶನಗಳು ಮತ್ತು ಶುಲ್ಕವಿಧಿತ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳು HDಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರವಾಗತೊಡಗಿದವು. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ, WWE ಒಂದು ಹೊಸ ಸ್ಟೇಟ್ ಆಫ್ ಆರ್ಟ್ ಶ್ರೇಣಿಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿತು. ಇದನ್ನು ಮೂರೂ ಬ್ರಾಂಡ್‌ಗಳಿಗೆ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.
WWE ಯೂನಿವರ್ಸ್
ನವೆಂಬರ್ 19,2008ರಲ್ಲಿ WWE,"WWE ಯೂನಿವರ್ಸ್" ಎಂಬ ತನ್ನ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಂಪರ್ಕ ಜಾಲವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. ಏಪ್ರಿಲ್ ತಿಂಗಳ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಇದು WWE ಫಾನ್ ನೇಶನ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಮೈಸ್ಪೇಸ್‌ನ ಹಾಗೆ ಇದು ಕೂಡ ಬ್ಲಾಗ್‌ಗಳು,ಫೋರಮ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಇನ್ನಿತರ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳನ್ನು WWE ಅಭಿಮಾನಿಗಳಿಗೆ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಜನವರಿ 9,2009ರಂದು WWE, $20 ಮಿಲಿಯನ್ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಉಳಿಸಲು ತನ್ನ ಒಟ್ಟು ಸಿಬ್ಬಂದಿಯ ಶೇಖಡಾ 10% ಸಿಬ್ಬಂದಿಯನ್ನು ತೆಗೆಯಲಾಗುವುದು ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿತು.
ಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ
ಪ್ರತಿಭೆ ಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ, ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿ ವರ್ಲ್ಡ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಎನ್‍ಟರಟೇನ್‌ಮೆಂಟ್‌ಗಾಗಿನ ಒಂದು ವ್ಯಾಪ್ತವಾದ ಔಷಧ,ಮದ್ಯ ಮತ್ತು ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪರೀಕ್ಷಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಮೂವತ್ತೆಂಟು ವರ್ಷದ ಎಡ್ಡಿ ಗುರೇರೊ ಅವರ ಆಕಸ್ಮಿಕ ಸಾವಿನ ಕೆಲ ಸಮಯದ ನಂತರ ಫೆಬ್ರವರಿ 2006ರಲ್ಲಿ ಶುರು ಮಾಡಿದರು. ಎಡ್ಡಿ ಗುರೇರೊ WWEನ ಒಬ್ಬ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪ್ರತಿಭೆ ಆಗಿದ್ದರು. ಈ ಕಾರ್ಯನೀತಿಯು ಚೈತನ್ಯ ನೀಡುವ ಔಷಧಿಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಮತ್ತು ಅನಾಬೊಲಿಕ್ ಸ್ಟೇರಾಯ್ಡ್ ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ವೈದ್ಯರ ಲಿಖಿತ ಔಷಧೀಕರಣದ ಸಲಹೆಯ ದುರ್ಬಳಕೆಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಈ ಕಾರ್ಯನೀತಿಯ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಭೆಗಳ ಪೂರ್ವ-ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಅಥವಾ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಹೃದಯದ ಕಾಯಿಲೆಗಳ ತಪಾಸಣೆಗಳನ್ನು ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಉದ್ದೀಪನ ಔಷಧ ತಪಾಸಣೆಯನ್ನು ಏಜಿಸ್ ಸೈನ್ಸಸ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಹೃದಯದ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಕಾರ್ಡಿಯಾಲಜಿ ಅಸೋಶಿಯೇಟ್ಸ್ P.C.ಯವರು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಈ ಕಾರ್ಯನೀತಿಯನ್ನು ಅನುಸರಣೆಗೆ ತಂದ ಮೇಲೂ ಕೆಲವು WWE ಪಟುಗಳು ಸ್ಟೇರಾಯ್ಡ್‌ಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ ಕುರಿತು ಹಲವು ಅಕ್ರಮ ಔಷಧಿಗಳ ದಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದುದರಿಂದಾಗಿ, ಈ ಕಾರ್ಯನೀತಿಯನ್ನು WWE ಹಾಗು ಅದರ ನೌಕರರು ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಬೆಂಬಲಿಸಬೇಕಾಯಿತು. 11 ಜನ ಕುಸ್ತಿಪಟುಗಳ ಹೆಸರು ಅನಾಬೊಲಿಕ್ ಸ್ಟೇರಾಯ್ಡಿನ ಖರೀದಿಯ ಸಂಬಂಧವಾಗಿ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡಾಗ, WWE ಬಹಿರಂಗವಾಗಿ ಅವರನ್ನು ಅಮಾನತ್ತು ಮಾಡಿದರು.
ಪ್ರಾಯಶಃ ಅನಾಬಾಲಿಕ್ ಸ್ಟೇರಾಯಿಡ್‌ ದುರ್ಬಳಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿ, WWEನ ಕ್ರಿಸ್ ಬೆನೊಯಿಟ್‌ ಎಂಬ ಕುಸ್ತಿಪಟುವಿನ ಸಾವಿನ ನಂತರ, ಯುನಿಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಹೌಸ್ ಕಮಿಟಿ ಆನ್ ಓವರ್‌ಸೈಟ್ ಅಂಡ್ ಗವರ್ನಮೆಂಟ್ ರೀಫಾರ್ಮ್ ನಿಂದ ಪ್ರಸ್ತುತ WWE ತನಿಖೆ ನಡೆಸಲ್ಪಡುತ್ತಿದೆ.
ಆಗಸ್ಟ್ 2007ರಲ್ಲಿ WWE ತನ್ನ ಹತ್ತು ಕುಸ್ತಿಪಟುಗಳನ್ನು ಸಮರ್ಪಕ ಕಾರ್ಯನೀತಿ ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದ ಕಾರಣ ಅಮಾನತು ಮಾಡಿತು. ಇವರುಗಳು ಫ್ಲೊರಿಡಾದ ಓರ್ಲ್ಯಾಂಡೊ ಸಿಗ್ನೇಚರ್ ಔಷಧಿ ಅಂಗಡಿಯ ಗಿರಾಕಿಗಳಾಗಿದ್ದರು ಎಂದು ವರದಿ ಬಂದಿತ್ತು. WWEಯ ಅಟಾರ್ನಿ ಜೆರ್ರಿ ಮ್ಯಾಕ್‌ಡೆವಿಟ್ ಅವರ ಒಂದು ಹೇಳಿಕೆ ಪ್ರಕಾರ, ನಂತರ ಒಬ್ಬ ಹನ್ನೊಂದನೆಯ ಕುಸ್ತಿಪಟುವನ್ನು ಸಹಾ ಅಮಾನತ್ತು ಮಾಡಲಾಯಿತು.
ಇನ್ನೊಂದೆಡೆ, ಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯ ಕಾರ್ಯನೀತಿಯ ಕಾರಣ ವೈದ್ಯರು ಒಬ್ಬ ಕುಸ್ತಿಪಟುವಿನ ಹೃದಯ ರೋಗವನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಇದು ಕೊನೆಯವರೆಗೂ ಯಾರ ಗಮನಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಆಗಸ್ಟ್ 2007ರಲ್ಲಿ ಆಗ ಪ್ರಬಲವಾಗಿದ್ದ ಯುನೈಟಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಚಾಂಪಿಯನ್ ಆಲ್ವಿನ್ ಬರ್ಕ್ ಜೂನಿಯರ್ (ಆತನ ಅಖಾಡದಲ್ಲಿನ ಹೆಸರು ಮಾಂಟೆಲ್ ವೊಂಟಾವಿಯಸ್ ಪೋರ್ಟರ್) ಗೆ ವೋಲ್ಫ್-ಪಾರ್ಕಿನ್‌ಸನ್-ವ್ಹೈಟ್ ಸಿಂಡ್ರೋಮ್ ಎಂಬ ಕಾಯಿಲೆಯಿದೆ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾಯಿತು. ಇದನ್ನು ಗಮನಿಸದಿದ್ದಲ್ಲಿ ಇದು ಮಾರಕವಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಈ ರೋಗವನ್ನು MVPರವರ ನಿಯಮಿತ ಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯ ಕಾರ್ಯನೀತಿಯ ತಪಾಸಣೆಯನ್ನು ಮಾಡಿದಾಗ ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲಾಯಿತು.
ನಿರ್ದೇಶಕರ ಸಮಿತಿ
ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಸ್ಟೆಟ್ ಅಫ್ ಕನೆಕ್ಟಿಕಟ್‌ನ ಗೌವರ್ನರ್ ಮತ್ತು ಅಮೇರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಸೆನೆಟರ್ ಆಗಿದ್ದರು)
ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಗಳು
*ಈ ಬಿರುದುಗಳನ್ನು ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್ ಏಕೀಕರಣಒಗ್ಗೂಡಿಸಿದ್ದಾರೆ; ಇವುಗಳ ಪ್ರವೇಶಾಧಿಕಾರ ಮೂರೂ ಬ್ರಾಂಡ್‌ಗಳಿಗೆ ಇದೆ.
ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿಲ್ಲದ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್ಸ್
50 ವರ್ಷದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ, WWE ಇಪ್ಪತ್ತಕ್ಕೂ ಹೇಚ್ಚು ವಿಭಿನ್ನ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್‌ಗಳ ಕಾರ್ಯಚರಣೆ ನಡೆಸಿದೆ. ಇದರ ಮೊದಲನೆಯ ಟೈಟಲನ್ನು 1958ರಲ್ಲಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಲಾಗಿತ್ತು. WWWF ಯುನೈಟಡ್ ಸ್ಟೆಟ್ಸ್ ಟ್ಯಾಗ್ ಟೀಮ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್; ಇದು 1967ರಲ್ಲಿ ನಿವೃತ್ತಿ ಹೊಂದಿತು. ಇತಿಹಾಸದ ಉದ್ದಕ್ಕೂ, WWE ಇತರ ಅಂತರರಾಷ್ಟೀಯ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಕರ ಜೊತೆ ಪಾಲುದಾರಿಕೆ ರಚಿಸಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಈ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಕರಿಗೆ ಹಲವು ಟೈಟಲ್‌ಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿ ಮಾಡಲು ದಾರಿ ಆಯಿತು. ಆದರೆ, ಪಾಲುದಾರಿಕೆ ಕೊನೆಗೊಂಡಾಗ, ಈ ಟೈಟಲ್‌ಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಯಿತು ಅಥವಾ ಇವುಗಳನ್ನು WWE ಯುನೈಟಡ್ ಸ್ಟೆಟ್ಸ್‌ನ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಎಲ್ಲಾ ಸೇರಿ 17 ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್‌ಗಳನ್ನು ಈ ಕಂಪನಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಿದೆ. ಇತ್ತಿಚೆಗೆ ಮಾರ್ಚ್ 2008ರಲ್ಲಿ WWE ಕ್ರೂಸರ್‌ವೇಟ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್‌ ನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಿತು.
ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ವರ್ಲ್ಡ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಎಂಟರ್ಟೈನ್‌ಮೆಂಟ್ ವರ್ಗ:ಅಮೇರಿಕನ್ ಪ್ರೊಫೆಶನಲ್ ವ್ರೆಸ್ಲಿಂಗ್ ಪ್ರೊಮೊಷನ್ಸ್ ವರ್ಗ:ಎಂಟರ್ಟೈನ್‌ಮೆಂಟ್ ಕಂಪನೀಸ್ ಆಫ್ ದಿ ಯುನೈಟಡ್ ಸ್ಟೆಟ್ಸ್ ವರ್ಗ:ಫಾಮಿಲಿ ಬಿಸಿನಸ್‌ಗಳು ವರ್ಗ:ಕಂಪನೀಸ್ ಬೇಸ್ಡ್ ಇನ್ ಫೇರ್‌ಫೀಲ್ಡ್ ಕೌಂಟಿ,ಕನೆಕ್ಟಿಕಟ್ ವರ್ಗ:1952ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಕಂಪನಿಗಳು ವರ್ಗ:ಸಮೂಹ ಮಾಧ್ಯಮ
ಗೃಹಾಲೇಖ್ಯ
ಮಾನವನ ಜೀವನದ ವ್ಯವಹಾರಗಳಿಗೆ ಬೇಕಾಗುವ ಅನೇಕ ವಿಧವಾದ ಗೃಹಗಳ ರಚನಕ್ರಮ (ಹೌಸ್ ಡಿಸೈನ್). ವೈವಿಧ್ಯಯುತವಾದ ಈಗಿನ ವ್ಯವಹಾರಗಳಿಗೋಸ್ಕರ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಗೃಹಗಳನ್ನು ವಿಶಾಲವಾಗಿ ವಾಸಗೃಹಗಳು, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಗೃಹಗಳು, ವಾಣಿಜ್ಯ ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕೋದ್ಯಮ ಗೃಹಗಳು ಮತ್ತು ವಿಶೇಷ ರೀತಿಯ ಗೃಹಗಳು ಎಂಬುದಾಗಿ ನಾಲ್ಕು ವಿಧಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಬಹುದು. ವಸತಿಗೃಹಗಳು ಜನರ ವಾಸಕ್ಕೋಸ್ಕರ ನಿರ್ಮಿತವಾದವು. ಖಾಸಗಿ ವಾಸದ ಮನೆಗಳು, ಊಟ ವಸತಿಗೃಹಗಳು, ಸರ್ಕಾರಿ ಬಿಡದಿಗಳು ಮುಂತಾದವೆಲ್ಲವೂ ವಾಸಗೃಹಗಳ ಪಂಗಡಕ್ಕೆ ಸೇರುವುವು. ಕೋರ್ಟು ಕಚೇರಿಗಳು, ವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು, ಸಾರಿಗೆ ನಿಲ್ದಾಣಗಳು, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪುಸ್ತಕ ಭಂಡಾರಗಳು, ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು, ಮನರಂಜನಗೃಹಗಳು, ಉಪಾಹಾರ ಮಂದಿರಗಳು, ಕ್ರೀಡಾಗೃಹಗಳು ಮುಂತಾದ ಅನೇಕ ರೀತಿಯ ಲೋಕೋಪಯೋಗಿ ಗೃಹಗಳು ಎರಡನೆಯ ಬಗೆಯವು. ಕಾರ್ಖಾನೆಗಳು, ವಾಣಿಜ್ಯ ಸರಕುಗಳ ಉತ್ಪತ್ತಿ ಕಾರ್ಯಾಗಾರಗಳು, ವ್ಯಾಪಾರೋದ್ಯಮ ಸೌಧಗಳು ಮುಂತಾದವು ಮೂರನೆಯ ಪಂಗಡಕ್ಕೆ ಸೇರುವುವು. ನಾಲ್ಕನೆಯವು ದೇವಗೃಹಗಳು, ಅರಮನೆಗಳು, ಮತೀಯ ಸೌಧಗಳು, ಸ್ಮಾರಕ ಗೃಹಗಳು ಇತ್ಯಾದಿ. ಈ ಎಲ್ಲ ರೀತಿಯ ಗೃಹಗಳನ್ನು ಆಲೇಖ್ಯದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಏಳು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಬಹುದು :
ಈ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ವಾಸಗೃಹದ ಆಲೇಖ್ಯದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಮಾತ್ರ ಕೊಟ್ಟಿದೆ. ಉಳಿದ ಗೃಹಪ್ರರೂಪಗಳ ವಿವರಗಳಿಗೆ ಕಟ್ಟಡ ನೋಡಿ.
ನಿವೇಶನ
ವಾಸಗೃಹಗಳ ನಿವೇಶನ ಜನ ಮತ್ತು ವಾಹನಗಳ ಸಂದಣಿಯಿಂದ ದೂರವಾಗಿದ್ದು ದೂಳು, ಅತಿಶಬ್ದ ಮತ್ತು ಇತರ ವಿಧವಾದ ಗಲಭೆಗಳಿಗೆ ಅವಕಾಶವಿಲ್ಲದೆ ಇರುವ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಇರಬೇಕು. ಅದು ಎತ್ತರವಾದ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿದ್ದು ಯಥೇಚ್ಛವಾದ ಗಾಳಿಬೆಳಕು ಗಳಿಗೆ ಪುರ್ಣ ಅವಕಾಶವಿದ್ದರೆ ಉತ್ತಮ. ಕಾಡು, ಜೌಗು ಮತ್ತು ಗಣಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಂದ ದೂರವಾಗಿರಬೇಕು. ಈ ನಿವೇಶನದಿಂದ ಮಳೆಯ ನೀರು, ಬಚ್ಚಲ ನೀರು ಮತ್ತು ಒಳಚರಂಡಿ ನೀರು ನಿರುಪಾಧಿಕವಾಗಿ ಹರಿಯುವುದಕ್ಕೆ ಅನುಕೂಲತೆ ಇರಬೇಕು. ಅತಿವೃಷ್ಟಿ, ಬಿರುಗಾಳಿ, ಪ್ರವಾಹ ಮುಂತಾದ ಅತಿರೇಕಗಳಿಂದ ಈ ನಿವೇಶನ ಪೀಡಿತವಾಗಿರಬಾರದು. ಅಲ್ಲದೆ ಗೃಹದ ಸುತ್ತಲಿರುವ ನೆಲ ಗಿಡಮರಗಳ ಬೆಳೆವಣಿಗೆಗೆ ಯೋಗ್ಯವಾಗಿರಬೇಕು.
ಅಡಿಪಾಯ
ಸಾಧಾರಣವಾದ ವಸತಿಗೃಹಗಳ ಅಡಿಪಾಯದ ವಿನ್ಯಾಸ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟೇನೂ ಕ್ಲಿಷ್ಟಕರವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಇಂಥ ಗೃಹಗಳಿಗೆ ಕಲ್ಲು ಅಥವಾ ಕಾಂಕ್ರೀಟ್ ಬಳಸಿ ಆಳವಿಲ್ಲದ ಹರಡು ಅಡಿಪಾಯ ಉಪಯೋಗಿಸ ಬಹುದು. ಭರ್ತಿ ಹಾಕಿದ ಮಣ್ಣು ಅಥವಾ ಬಲಹೀನವಾದ ಮಣ್ಣು ಸಿಕ್ಕಿದ ಎಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಮ್ಯಾಟ್ ಅಥವಾ ರ್ಯಾಫ್ಟ್‌ ಎಂಬ ತೆಪ್ಪದ ಅಡಿಪಾಯವನ್ನು ಬಳಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 5 ಅಥವಾ 7 ವರಸೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲುಕಟ್ಟಿ ಅಡಿಪಾಯ ಹಾಕಲಾಗುವುದು.
ನಕಾಶೆ
ವಾಸಿಸುವ ಜನಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ, ದರ್ಜೆ, ಬೇಕಾಗುವ ಅನುಕೂಲತೆ ಮುಂತಾದವನ್ನು ವಸತಿಗೃಹಗಳ ನಕಾಶೆ ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ. ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಕೊಠಡಿಗಳು, ಮೊಗಸಾಲೆಗಳು ಮುಂತಾದವು ಬೇಕಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಸಂಸಾರಕ್ಕೆ ಅವಶ್ಯಕವಾದ ಮಲಗುವ ಕೋಣೆಗಳು, ಅಡುಗೆಮನೆ, ಶೌಚಗೃಹ, ಹಜಾರ ಇವು ವಾಸಗೃಹಗಳ ನಕಾಶೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇರಬೇಕಾದ ಅಂಶಗಳು.
ಮೇಲ್ಕಟ್ಟಡ
ವಾಸಗೃಹಗಳ ಮೇಲ್ಕಟ್ಟಡ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದು ಅಥವಾ ಎರಡು ಅಂತಸ್ತುಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಈಗ ಭಾರಿ ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಅಂಕಣಗಳುಳ್ಳ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿ ಅಂತಸ್ತಿನಲ್ಲಿಯೂ ಸಂಸಾರಕ್ಕೆ ಯೋಗ್ಯವಾದ ಅನೇಕ ಉಪಗೃಹಗಳಿರುವ ಬೃಹತ್ ವಾಸಗೃಹಗಳು ರಚಿತವಾಗುತ್ತಿವೆ (ಫ್ಲ್ಯಾಟ್ಸ್‌). ಸಾಮಾನ್ಯ ಗೃಹಗಳಿಗೆ ಇಟ್ಟಿಗೆಯನ್ನು ಬಳಸುವುದು ವಾಡಿಕೆ. ಆದರೆ ಈ ವಠಾರಗಳಿಗೆ ಉಕ್ಕು ಪ್ರಬಲಿತ ಕಾಂಕ್ರೀಟುಗಳಿಂದ ಆದ ಕಂಬಗಳು ಮತ್ತು ಅಡ್ಡ ತೊಲೆಗಳನ್ನುಳ್ಳ ಹಂದರವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ ತೆಳುವಾದ ಗೋಡೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಡ್ಡಗೋಡೆಗಳಿಗೆ ಮಣ್ಣು, ಕಲ್ಲು ಅಥವಾ ಮರವನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುವ ವಿಧಾನ ಕ್ಷಯಿಸಿ ಈಗ ಕೇವಲ ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಇವು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.
ಮೇಲ್ಚಾವಣಿ
ವಾಸಗೃಹಗಳ ಛಾವಣಿಯ ರೀತಿ ಆಯಾ ಕಟ್ಟಡಗಳಲ್ಲಿನ ಅಂತಸ್ತುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ, ಪ್ರದೇಶದ ಹವೆ, ಕಟ್ಟಡದ ಉಪಯೋಗ ಮತ್ತು ಅದು ಇರುವ ಭೂವಲಯ ಇವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ. ಛಾವಣಿಗಳೆಲ್ಲವೂ ಬಹು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಚಪ್ಪಟೆಯಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಮಳೆ ಅಧಿಕವಾಗಿ ಬೀಳುವ ಅಥವಾ ಮಂಜು ಬೀಳುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಇಳಿಜಾರು ಚಾವಣಿಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿ ನೀರು ಅಥವಾ ಮಂಜು ಸುಲಭವಾಗಿಯೂ ಜಾಗ್ರತೆಯಾಗಿಯೂ ಹರಿದುಹೋಗುವಂತೆ ಏರ್ಪಡಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ಅಂತಸ್ತುಗಳಿರುವ ವಾಸಗೃಹದ ಅತ್ಯಂತ ಮೇಲ್ಮಟ್ಟದ ಛಾವಣಿಯನ್ನು ಸದರಿ ಕಟ್ಟಡದ ಜನರ ದೈನಂದಿನ ಉಪಯೋಗ, ಅಂದರೆ ಬಟ್ಟೆ ಒಣಗಿಸುವುದು, ಕ್ರೀಡೆ ಅಥವಾ ಪಾರ್ಕು ಮುಂತಾದ ಸೌಲಭ್ಯಗಳಿಗೆ ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತೆ ರಚಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ
ವಾಸಗೃಹಗಳ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಹಿಂದೆ ಖಾಸಗಿ ಗೃಹಗಳು, ಮಾಲೀಕರ ದರ್ಜೆ ಮತ್ತು ಅಭೀಷ್ಟಗಳಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಬಲು ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಲಂಕಾರ, ಕೆತ್ತನೆ ಕೆಲಸಗಳು, ಬಣ್ಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿರುತ್ತಿದ್ದುವು. ಈಚೆಗೆ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ರೀತಿಯೇ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಿ ಸರಳವಾದ ಸಂಯೋಜನೆ, ರೇಖಾಲಂಕಾರ ಮತ್ತು ವರ್ಣವಿನ್ಯಾಸಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಗಮನ ಕೊಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಗೃಹವಾಸ್ತು (ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳಲ್ಲಿ)
ಪ್ರಾಚೀನ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರದ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳು ಕಂಡುಬಂದಿದ್ದು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಅದೊಂದು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಶಾಸ್ತ್ರವಾಗಿ ಬೆಳೆದು ಬಂದಿರುವುದಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ. ಚಾವುಂಡರಾಯನ (ಪ್ರ.ಶ.ಸು. 1150) ‘ಲೋಕೋಪಕಾರ’ ಎಂಬ ಗ್ರಂಥದ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರಕ್ಕೂ ಸ್ಥಾನ ಕಲ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ನಿವೇಶನದ ಆಯ್ಕೆ, ಮನೆಯ ಉದ್ದಗಲಗಳು, ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಪ್ರಭಾವ, ಉಪಯೋಗಿಸಬಾರದಂತಹ ಮರಮುಟ್ಟುಗಳು ಮುಂತಾದ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಕುವೆಂಪು ಕನ್ನಡ ಅಧ್ಯಯನ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಕುಮಾರವಾಸ್ತು ಸಟೀಕು, ಗೃಹವಾಸ್ತು ಪುಸ್ತಕ, ಜಲವಾಸ್ತು, ಜಲಶಿಲ್ಪ, ಧನವಾಸ್ತುನಿರ್ಣಯ, ವಾಸ್ತುಪ್ರಕಟಣ ಟೀಕು, ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರ, ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರ ಸಟೀಕು, ವಾಸ್ತುಪ್ರಕರಣ ಟೀಕು ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳಿವೆ. ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರ ಪ್ರಕಾರದಂತೆ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಮನೆಗಳಿಂದ ವಾಸಿಸುವವರಿಗೆ ಸುಖ ಸಂತೋಷಗಳು ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ ಎಂಬ ಆಶಯವನ್ನು ಈ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತವೆ.
ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಸನತ್ಕುಮಾರ ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿವೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಗೃಹನಿರ್ಮಾಣ ಮಾಡುವಾಗ ವಾಸ್ತುಪುರುಷನ ಯಾವ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕಂಬ ನಿಲ್ಲಿಸ ಬೇಕೆಂಬುದನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ರೀತಿ ಮಾನವ ದೇಹದ ಸದ್ಬಳಕೆಯಾಗಬೇಕೆಂಬು ದನ್ನು ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಆಯ ನೋಡಿ ಮನೆ ಕಟ್ಟಬೇಕೆಂಬುದು ಸನತ್ಕುಮಾರ ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳ ಅಭಿಮತ. ಈ ಪ್ರಕಾರ ಆಯದ ಮಾಪನ ಹೀಗಿದೆ - ಮನೆಯ ಒಡೆಯನ ಹಸ್ತಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಅಗಲ ಎಷ್ಟು ಉದ್ದ ಬರುತ್ತದೆಯೋ ಆ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಅಳತೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಗುಣಿಸಿದಾಗ ಬರುವ ಲಬ್ಧವೇ ‘ಪಾದ’. ಈ ಪಾದವನ್ನು 8ರಿಂದ ಗುಣಿಸಿ 12ರಿಂದ ಭಾಗಿಸಿದರೆ ಉಳಿಯುವ ಶೇಷವೇ ಆಯ.
ಕುವೆಂಪು ಕನ್ನಡ ಅಧ್ಯಯನ ಸಂಸ್ಥೆಯ ‘ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರದ ಪುಸ್ತಕ’ ಎಂಬ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಯಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯ ಯಾವ ರಾಶಿಯಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಮನೆ ಕಟ್ಟಬೇಕು, ಯಾವ ನಕ್ಷತ್ರದವರು ಯಾವ ಯಾವ ಮರಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಬಾರದು, ಕತ್ತರಿಸಿದ ಮರ ಬೀಳುವ ಭಂಗಿ, ಹೇಗೆ ಬಿದ್ದರೆ ಅಂಥ ಮರದ ತುಂಡನ್ನು ಮನೆಗೆ ಬಳಸಬಾರದು ಎಂದು ಮರಮುಟ್ಟುಗಳ ಬಗೆಗೆ ವಿಚಾರ ಮಾಡಿದೆ. ದೇವಸ್ಥಾನ, ಕೆರೆಯ ತಡಿ, ಬಾವಿಯ ತಡಿ, ಸುಡುಗಾಡಿನಲ್ಲಿರುವ ಮರವನ್ನು ಕಡಿಯಬಾರದು. ಹಾಳು ಮನೆಯ ಮರ ಮತ್ತು ಒಬ್ಬರು ಕಡಿದುಬಿಟ್ಟ ಮರ ಬಳಸಬಾರದು ಎಂದೂ ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮರದ ಬಣ್ಣ ನೋಡಿ ಆ ಮರದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸಿದ್ದ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಹೆಸರು ಹೇಳುವ ನೈಪುಣ್ಯತೆ ಈ ಶಾಸ್ತ್ರಕಾರರಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಮರ ಕೃಷ್ಣವರ್ಣ ಇದ್ದರೆ ಹಾವು, ವಿವರ್ಣವಾಗಿದ್ದರೆ ಚೇಳು ಮತ್ತು ಕಪ್ಪೆ, ಗೂಢವರ್ಣವಾಗಿದ್ದರೆ ಕಲ್ಲು ಇದ್ದುದನ್ನು ಭಾವಿಸಬಲ್ಲರು. ಇಂಥ ಮರಗಳು ಮನೆಗೆ ಯೋಗ್ಯವಲ್ಲ ಎಂಬ ಅಂಶ ಉಕ್ತವಾಗಿದೆ.
ಮನೆಯ ನಿವೇಶನ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುವಾಗ ಹಾಲುಮರ ಇದ್ದ ಕಡೆ, ದೇವಾಲಯದ ಸಮೀಪ, ನೆರಳು ಬರುವ ಜಾಗ, ಜವುಳು ನೆಲ, ನೀರು ಹರಿವ ಸ್ಥಳ, ಶ್ಮಶಾನ, ಊರ ಹೆಬ್ಬಾಗಿಲು, ದನದ ಹಟ್ಟಿ, ಮರಳುನೆಲ, ಕೆಸರು ಹುಟ್ಟುವ ಎಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಮನೆ ನಿರ್ಮಿಸಬಾರದೆಂಬುದು ಹೇಳಿದೆ. ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಕಾಲಿಯಾ
ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ ವರ್ಗ:ಮಹಾಭಾರತದ ಪಾತ್ರಗಳು ಕಾಲಿಯಾ ( IAST : Kāliya, ದೇವನಾಗರಿ : कालिय ), ಹಿಂದೂ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಲ್ಲಿ, ವೃಂದಾವನದಲ್ಲಿ ಯಮುನಾ ನದಿಯಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ವಿಷಪೂರಿತ ನಾಗ. ಯಮುನಾ ನದಿಯ ನೀರು  ನಾಲ್ಕು ಸಂಧಿಯಲ್ಲಿ ಅವನ ಸುತ್ತಲೂ  ಕುದಿಯಿತು ಮತ್ತು ವಿಷದಿಂದ ಗುಳ್ಳೆಯಾಯಿತು. ಯಾವುದೇ ಪಕ್ಷಿ ಅಥವಾ ಪ್ರಾಣಿ ನದಿಯ ಹತ್ತಿರ ಹೋಗಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿ ಕದಂಬ ಮರವು ಬೆಳೆದಿದೆ. ನಾಗ ನಾಥಯ್ಯ ಅಥವಾ ನಾಗ ನೃತ್ಯದ ಆಚರಣೆಯು ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ಕಾಳಿಯನ ಮೇಲೆ ನೃತ್ಯ ಮಾಡುವ ಮತ್ತು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಕಥೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ.
ಕಥೆ
ಕೃಷ್ಣ ಮತ್ತು ಕಾಲಿಯಾ ಕಥೆಯನ್ನು ಭಾಗವತ ಪುರಾಣದ ಹತ್ತನೇ ಖಂಡದ ಹದಿನಾರನೇ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಕಾಲಿಯಾ ರಾಮನಕ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದನು. ಆದರೆ ಎಲ್ಲಾ ಸರ್ಪಗಳ ವೈರಿಯಾದ ಗರುಡನ ಭಯದಿಂದ ಅವನು ಅಲ್ಲಿಂದ ಓಡಿ ವೃಂದಾವನಕ್ಕೆ ಹೋದ. ಗರುಡನು ವೃಂದಾವನದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಸೌಭರಿ ಎಂಬ ಯೋಗಿಯಿಂದ ಶಾಪಗ್ರಸ್ತನಾಗಿದ್ದನು. ಆದ್ದರಿಂದ ಗರುಡನು ವೃಂದಾವನಕ್ಕೆ ಬರಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಗರುಡನು ಬರಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದ ಏಕೈಕ ಸ್ಥಳವೆಂದು ತಿಳಿದು ಕಾಲಿಯಾನು ವೃಂದಾವನವನ್ನು ತನ್ನ ನಿವಾಸವಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೊಂಡನು.
ಒಮ್ಮೆ ದೂರ್ವಾಸ ಋಷಿ ಅತಿಥಿಯಾಗಿ ಬಂದಾಗ ರಾಧೆಯು ಅವರ ಸೇವೆಯನ್ನು ಮಾಡಿದಳು. ಈ ಪ್ರಸಂಗದ ನಂತರ, ರಾಧೆಯು ಯಮುನಾ ನದಿಯ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ನಡೆದಳು ಮತ್ತು ದೈತ್ಯ ಸರ್ಪವನ್ನು ನೋಡಿ ಭಯಭೀತಳಾಗಿ ವೃಂದಾವನಕ್ಕೆ ಓಡಿಹೋದಳು. ಅಲ್ಲಿ ಅವಳು ನದಿಯಲ್ಲಿ ದೈತ್ಯಾಕಾರದ ಸರ್ಪವನ್ನು ನೋಡಿರುವುದಾಗಿ ಜನರಿಗೆ ತಿಳಿಸಿದಳು. ಇದನ್ನು ಕೇಳಿದ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ಬಹಳ ಕೋಪಗೊಂಡನು ಮತ್ತು ಕಾಲಿಯಾನು ತನ್ನ ರಾಧೆಯನ್ನು ತೊಂದರೆಗೊಳಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಅವನಿಗೆ ಪಾಠ ಕಲಿಸಲು ಕಾಲಿಯಾನನ್ನು ಹುಡುಕುತ್ತಾ ಯಮುನಾ ನದಿಗೆ ಹೋದನು. ಅವನು ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ನೋಡಿದ ನಂತರ ಕೃಷ್ಣನ ಕಾಲುಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ಸುತ್ತಿಕೊಂಡು ಅವನನ್ನು ಸಂಕುಚಿತಗೊಳಿಸಿದನು.
ಕೃಷ್ಣ ನದಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವುದನ್ನು ನೋಡಲು ಗೋಕುಲದವರು ಬಂದರು. ಯಶೋದೆಯು ಹಾವಿಗೆ ಹೆದರಿ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಕೂಡಲೇ ಹಿಂತಿರುಗುವಂತೆ ಆಜ್ಞಾಪಿಸಿದಳು. ಕಾಲಿಯಾ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದನು. ಆದರೆ ಕೃಷ್ಣನು ಕಾಲಿಯಾನ ಬಾಲವನ್ನು ತುಳಿದು ಜನರ ಬಳಿಗೆ ಹಿಂದಿರುಗುವ ಮೊದಲು ಯಾರಿಗೂ ತೊಂದರೆ ನೀಡದಂತೆ ಎಚ್ಚರಿಸಿದನು. ಮರುದಿನ, ಕೃಷ್ಣನು ರಾಧಾ ಮತ್ತು ಸ್ನೇಹಿತರೊಂದಿಗೆ ಯಮುನೆಯ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಚೆಂಡಿನ ಆಟವನ್ನು ಆಡುತ್ತಿದ್ದನು. ಚೆಂಡು ಯಮುನಾದಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದಾಗ ರಾಧಾ ಅದನ್ನು ಹಿಂಪಡೆಯಲು ನದಿಯ ಬಳಿ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಳು. ಆದರೆ ಕೃಷ್ಣ ಅವಳನ್ನು ತಡೆದು ತಾನು ಚೆಂಡನ್ನು ತರಲು ಹೋದನು. ಅವನು ಯಮುನಾಕ್ಕೆ ಹೋದಾಗ, ಕಾಳಿಯನು ಅವನನ್ನು ಸಂಕುಚಿತಗೊಳಿಸಿ ಯಮುನಾಕ್ಕೆ ಎಳೆಯಿತು.
ಗೋಕುಲದ ಜನರು ಗದ್ದಲವನ್ನು ಕೇಳಿದರು ಮತ್ತು ನಂದಗೋಕುಲದವರೆಲ್ಲರೂ ಚಿಂತಿತರಾಗಿ ಯಮುನಾ ತೀರದ ಕಡೆಗೆ ಓಡಿದರು. ಕೃಷ್ಣನು ಅಪಾಯಕಾರಿಯಾದ ಕಾಲಿಯಾನು ತಂಗಿದ್ದ ನದಿಗೆ ಹಾರಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ಅವರು ಕೇಳಿದರು. ನದಿಯ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಕಾಳಿಯನು ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ತನ್ನ ಸುರುಳಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿಸಿದನು. ಕೃಷ್ಣನು ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ವಿಸ್ತರಿಸಿಕೊಂಡನು. ಕಾಲಿಯಾನು ಅವನನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವಂತೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಿದನು. ಕೃಷ್ಣನು ತಕ್ಷಣವೇ ತನ್ನ ಮೂಲ ರೂಪವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆದನು ಮತ್ತು ಕಾಲಿಯಾನ ಎಲ್ಲಾ ತಲೆಗಳ ಮೇಲೆ ಹಾರಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದನು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಹಾವಿನಲ್ಲಿರುವ ವಿಷವನ್ನು ತೆಗೆದನು. ಆದ್ದರಿಂದ ಕಾಲಿಯಾನು ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಯಮುನಾವನ್ನು ಕಲುಷಿತಗೊಳಿಸಲು ಆಗುವುದಿಲ್ಲವೆಂದು ಹೇಳಿದನು. left|thumb| ಕಾಲಿಯಾ ಮರ್ದನ, c. ೧೮೮೦ ಕೃಷ್ಣನು ಹಠಾತ್ತನೆ ಕಾಲಿಯಾನ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಚಿಮ್ಮಿದನು ಮತ್ತು ಇಡೀ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡದ ಭಾರವನ್ನು ತನ್ನ ಪಾದಗಳಿಂದ ಕಾಲಿಯಾನನ ತಲೆಗಳ ಮೇಲೆ ಹೊಡೆದನು. ಕಾಲಿಯಾ ರಕ್ತ ವಾಂತಿ ಮಾಡಲಾರಂಭಿಸಿ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಸಾಯತೊಡಗಿದ. ಆದರೆ ನಂತರ ಕಾಲಿಯಾನ ಹೆಂಡತಿಯರು ಬಂದು ಕೃಷ್ಣನಿಗೆ ಹಸ್ತಗಳನ್ನು ಜೋಡಿಸಿ ಅವನನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ ತಮ್ಮ ಪತಿಗೆ ಕರುಣೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿದರು. ಕಾಲಿಯಾನು ಕೃಷ್ಣನ ಶ್ರೇಷ್ಠತೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದನು ಮತ್ತು ಕೃಷ್ಣನಿಗೆ ಶರಣಾದನು. ಅವನು ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಯಾರಿಗೂ ಕಿರುಕುಳ ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಭರವಸೆ ನೀಡಿದನು. ಅವನ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಅಂತಿಮ ನೃತ್ಯವನ್ನು ಮಾಡಿದ ನಂತರ ಕೃಷ್ಣ ಅವನನ್ನು ಕ್ಷಮಿಸಿದನು. ನೃತ್ಯದ ನಂತರ, ಕೃಷ್ಣನು ಕಾಲಿಯಾನನ್ನು ನದಿಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ರಾಮನಕ ದ್ವೀಪಕ್ಕೆ ಹಿಂತಿರುಗುವಂತೆ ಹೇಳಿದನು. ಅಲ್ಲಿ ಕಾಲಿಯಾನು ಗರುಡನಿಂದ ತೊಂದರೆಗೊಳಗಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಭರವಸೆ ನೀಡಿದನು.
ಯಮುನಾ ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿ ನೆರೆದಿದ್ದ ಜನರು ವಿಷದ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಬಂದ ನೀರನ್ನು ನೋಡಿ ಭಯಭೀತರಾದರು. ಕೃಷ್ಣನು ಕಾಲಿಯಾನ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ನರ್ತಿಸುವಾಗ ನದಿಯ ತಳದಿಂದ ನಿಧಾನವಾಗಿ ಮೇಲೆದ್ದನು. ಜನರು ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ, ಎಲ್ಲರೂ ಸಂತೋಷಪಟ್ಟರು ಮತ್ತು ಅವರು ಕಾಳಿಯ ಮೇಲೆ ಭಾವಪರವಶರಾಗಿ ನೃತ್ಯ ಮಾಡಿದರು. ಕೊನೆಗೆ, ಕಾಲಿಯಾನನ್ನು ಪಾತಾಳಕ್ಕೆ ತಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಅಲ್ಲಿ ಅವನು ಇಂದಿಗೂ ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಈ ಘಟನೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಾಲಿಯಾ ನಾಗ ಮರ್ದನ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಫಿಜಿ ಸಂಪರ್ಕ
ದಂತಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಕೃಷ್ಣನು ಕಾಲಿಯಾನನ್ನು ರಮಣಿಕ್ ದೀಪಕ್ಕೆ ಗಡಿಪಾರು ಮಾಡಿದನು. ಇದನ್ನು ಫಿಜಿ ಭಾರತೀಯರು ಕಾಲಿಯಾ ಫಿಜಿಯಲ್ಲಿದ್ದಾರೆಂದು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ಇದಲ್ಲದೆ, ಸ್ಥಳೀಯ ಫಿಜಿಯನ್ನರು ಡೆಂಗೆಯ್ ಎಂಬ ಸರ್ಪ-ದೇವರಲ್ಲಿ ನಂಬಿಕೆಯಿಟ್ಟರು.
ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್
ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ಪದವು ಪೋರ್ಚುಗಲ್ ದೇಶವನ್ನು ಸೂಚಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಬೋಸ್‌ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್‌
ಬೋಸ್‌ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್‌  ಎಂಬುದು  ಅಮೆರಿಕಾದ, ಒಂದು ಖಾಸಗಿ-ಹಿಡಿತದಲ್ಲಿರುವ ಕಂಪನಿಯಾಗಿದ್ದು, ಮ್ಯಾಸಚೂಸೆಟ್ಸ್‌ನ ಫ್ರಾಮಿಂಗ್‌ಹ್ಯಾಂನಲ್ಲಿ ಅದು ನೆಲೆಗೊಂಡಿದೆ ಹಾಗೂ ಶ್ರವಣ ಸಾಧನಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅದು ಪರಿಣತಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದೆ. ಒಲಿಂಪಿಕ್ಸ್‌ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣಗಳು, ದಿ ಬ್ರಾಡ್‌ವೇ ಥಿಯೇಟರ್‌, ಸಿಸ್ಟೀನ್‌ ಚಾಪೆಲ್ ಚರ್ಚು‌ ಹಾಗೂ ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶ ನೌಕೆ ಇವೇ ಮೊದಲಾದ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಬೋಸ್‌ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಬೋಸ್‌ ಕಂಪನಿಯು 5 ಘಟಕಗಳು, 151 ಚಿಲ್ಲರೆ ಮಳಿಗೆಗಳು (2006ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ 20ರ ವೇಳೆಗೆ ಇದ್ದಂತೆ) ಹಾಗೂ ಮ್ಯಾಸಚೂಸೆಟ್ಸ್‌ನ ಸ್ಟೌ ಎಂಬಲ್ಲಿರುವ ಮೋಟಾರು ವಾಹನಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಒಂದು ಅಂಗಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. 901 ಸ್ಪೀಕರ್‌ ಸರಣಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಬೋಸ್‌ ಕಂಪನಿಯು ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯನ್ನು ಪಡೆದಿದೆ.
USAಯಲ್ಲಿನ ಗೃಹಬಳಕೆಯ ಶ್ರವಣ ಸಾಧನದ ಚಿಲ್ಲರೆ ವ್ಯಾಪಾರ ಹಾಗೂ ಒಯ್ಯಬಹುದಾದ ಶ್ರವಣ ಸಾಧನದ ಚಿಲ್ಲರೆ ವ್ಯಾಪಾರದಲ್ಲಿನ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ, ಬೋಸ್‌ ಕಂಪನಿಯು 2008ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಿಂದ 2009ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌ವರೆಗಿನ ಅವಧಿಗೆ ಮೂರನೇ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಗಳಿಸಿಕೊಂಡಿತು.
ಬೋಸ್‌ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್‌ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷರುಗಳ ಇತಿಹಾಸ
ಕನಿಷ್ಟ 100 ದಶಲಕ್ಷ $ನಷ್ಟು ಪ್ರಮಾಣದ ಒಂದು ವಾರ್ಷಿಕ RD&E ಅಂದಾಜುವೆಚ್ಚದೊಂದಿಗೆ, ಸಂಶೋಧನೆ, ಅಭಿವೃದ್ಧಿ, ಹಾಗೂ ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್‌ (RD&E) ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಕಂಪನಿಯು ಫ್ರಾಮಿಂಗ್‌ಹ್ಯಾಂನಲ್ಲಿ 6,500 ಚದರ ಮೀಟರ್‌ನಷ್ಟಿರುವ (70,000 ಚದರ ಅಡಿ) ಒಂದು ಕಟ್ಟಡವನ್ನು ಮೀಸಲಿಟ್ಟಿದೆ. ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಮೋಟಾರು ವಾಹನಗಳ ಹಾಗೂ ಮಾರಾಟಗಾರಿಕೆಯ ವಿಭಾಗಗಳಿಗೆ ನೆಲೆಯನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಲು, ಮ್ಯಾಸಚೂಸೆಟ್ಸ್‌ನ ಸ್ಟೌ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ನಿವೇಶನವನ್ನು 2004ರಲ್ಲಿ HPಯಿಂದ ಬೋಸ್‌ ಖರೀದಿಸಿತು.
ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳು
1956ರಲ್ಲಿ, MITಯಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಓರ್ವ ಪದವೀಧರ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯಾಗಿದ್ದಾಗ, ಒಂದು ಉನ್ನತ-ವರ್ಗದ ಸ್ಟೀರಿಯೋ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದ ಅಮರ್‌‌ ಬೋಸ್‌, ಅದು ತನ್ನ ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಈಡೇರಿಸಲು ವಿಫಲಗೊಂಡಾಗ ನಿರಾಶೆಗೊಳಗಾದ. ನಂತರದಲ್ಲಿ ಆತ, ಉನ್ನತ-ವರ್ಗದ ಶ್ರವಣ ಸಾಧನದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ತಾನು ಕಂಡುಕೊಂಡ ಮೂಲಭೂತ ಕೊರತೆಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸುವೆಡೆಗೆ ಗುರಿಯಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ವ್ಯಾಪಕ ಸಂಶೋಧನೆಯನ್ನು ಶುರುಮಾಡಿದ.
ಬೋಸ್‌ನ ಪ್ರಕಾರ ಅಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದ ಪ್ರಮುಖ ಕೊರತೆಯೆಂದರೆ, ಅದರ ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಹಾಗೂ ಸ್ಪೀಕರ್‌ನ ಒಟ್ಟಾರೆ ವಿನ್ಯಾಸವು ಮನೋ-ಶ್ರವಣಗುಣಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಸಮಾಧಾನ ಕೊಡುವಲ್ಲಿ, ಅಂದರೆ, ಕೇಳುಗನು ಸದರಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಒಂದು ಭಾಗ ಎಂಬ ಅನುಭೂತಿಯನ್ನು ನೀಡುವಲ್ಲಿ ವಿಫಲಗೊಂಡಿತ್ತು. ಎಂಟು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಆತ ಕಂಪನಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ; ಸಂಶೋಧನೆಯ ಮೂಲಕ ಉತ್ತಮ ಧ್ವನಿ ಯನ್ನು (ಬೆಟರ್‌ ಸೌಂಡ್‌ ಥ್ರೂ ರಿಸರ್ಚ್‌ ಎಂಬ ಈ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯು ಕಂಪನಿಯ ಘೋಷವಾಕ್ಯವೂ ಆಗಿದೆ) ಸಾಧಿಸಿ ತೋರಿಸುವ ಒಂದು ಧ್ಯೇಯದೊಂದಿಗೆ ಕಂಪನಿಗೆ ಆತ ಹುರುಪನ್ನು ತುಂಬಿದ.
ಸಂಶೋಧನೆಯ ಇತಿಹಾಸ
ಕಂಪನಿಯು ವ್ಯವಹಾರದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಕೊಂಡಾಗಿನ ಮೊದಲ ವರ್ಷದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಪ್ರಾಯೋಜಿತ ಸಂಶೋಧನೆಯಲ್ಲಿ ಬೋಸ್‌ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್‌ ತನ್ನನ್ನು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಮಾದರಿ 2201, ಎಂಬ ಇದರ ಮೊದಲ ಧ್ವನಿವರ್ಧಕ ಯಂತ್ರ ಉತ್ಪನ್ನವು, ಮಾರಾಟ ಕಾರ್ಯಕ್ಷೇತ್ರದ ಎಂಟನೇ ಒಂದುಭಾಗಕ್ಕೆ ಮಧ್ಯ-ಶ್ರೇಣಿಯ 22 ಸಣ್ಣ ಸ್ಪೀಕರ್‌ಗಳನ್ನು ವಿತರಣೆ ಮಾಡಿತು. ಕೋಣೆಯೊಂದರ ಮೂಲೆಯಲ್ಲಿ ಅಡಕಗೊಳ್ಳುವಂತೆ ಇದನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಮೂಲೆಯ ಘನಾಕೃತಿಯೊಂದರಲ್ಲಿನ ಕನ್ನಡಿಯು ಬೆಳಕನ್ನು ಪ್ರತಿಫಲಿಸುವಂತೆ, ಇದು ಸ್ಪೀಕರ್‌ನ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿಫಲಿಸುವಂತಿತ್ತು ಮತ್ತು ವಿಶಾಲವಾಗಿ ದೊಡ್ಡದಾಗಿರುವ ಕೋಣೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಶ್ರವಣದ ಕ್ಷೇತ್ರವೊಂದರ ಕಲ್ಪನೆಯ ಅನುಭೂತಿಯನ್ನು ಅದು ಉಂಟುಮಾಡುವಂತಿತ್ತು. ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಹರಡಲ್ಪಟ್ಟ ಮಟ್ಟಸವಾದ ಕ್ರಿಯಾಶಕ್ತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಶ್ರವಣದ ಫಲಿತವನ್ನು ಸರಿಹೊಂದಿಸಲು, ಒಂದು ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನ ಸಮಾನಕಾರಿಯನ್ನು (ಇಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್‌ ಈಕ್ವಲೈಜರ್‌) ಅಮರ್‌‌ ಬೋಸ್‌ ಬಳಸಿದ.
ಒಂದು ಅನುಕರಿತ, ದ್ರವ್ಯರಾಶಿರಹಿತ, ಮಾದರಿ, ಗೋಳಾಕಾರದ ಪೊರೆಯ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಮೇಲ್ಪಂಕ್ತಿಯಂತೆ ಈ ಸ್ಪೀಕರ್‌ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ನಿಖರವಾಗಿ ಅನುಸರಿಸಿದವಾದರೂ, ಕೇಳುವಿಕೆಯ ಪರೀಕ್ಷಾ ಫಲಿತಾಂಶಗಳು ನಿರಾಶಾದಾಯಕವಾಗಿದ್ದವು (ಬೋಸ್‌ನ ಸಂಶೋಧನಾ ವಿಭಾಗದಿಂದ ನಂತರದಲ್ಲಿ ಹೊರಬಿದ್ದ ಪ್ರಕಟಣೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕೆಲವೊಂದು ಕಾರಣಗಳು ವಿವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ). ಮನೋ-ಶ್ರವಣಗುಣಗಳ ಕಡೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಶೋಧನೆಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವಲ್ಲಿ ಇದು ಬೋಸ್‌ ಕಂಪನಿಗೆ ಅನುವುಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು; ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಅಥವಾ ನೇರ ಪ್ರಸಾರದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಕೇಳುವಿಕೆಯ ಸ್ಥಿತಿಯಾದ, ಕೇಳುಗನ ಕಿವಿಗೆ ಬಂದುಮುಟ್ಟುವ ಪ್ರತಿಫಲಿತ ಧ್ವನಿಯ ಒಂದು ಮೇಲುಗೈ ಎಷ್ಟೊಂದು ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಇದು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಸ್ಪಷ್ಟಗೊಳಿಸಿತು. ಈ ಆವಿಷ್ಕಾರವು ಒಂದು ಪರಿಷ್ಕೃತ ಸ್ಪೀಕರ್‌ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಹೀಗೆ ರೂಪುಗೊಂಡ ಒಂಬತ್ತು ತದ್ರೂಪಿ ಮಧ್ಯ-ಶ್ರೇಣಿಯ ಚಿಕ್ಕ ಚಾಲಕಗಳ (ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನ ಏಕರೂಪವಾಗಿಸುವಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ) ಪೈಕಿ ಎಂಟು ಚಾಲಕಗಳನ್ನು ಸ್ಪೀಕರ್‌ ಹಿಂಭಾಗದ ಗೋಡೆಯೆಡೆಗೆ ತಿರುಗಿಸಿದ್ದರೆ, ಒಂದನ್ನು ಮುಂಭಾಗಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಮನೆಯ ಕೇಳುವಿಕೆಯ ಸ್ಥಳಾವಕಾಶಗಳಲ್ಲಿನ ನೇರ ಧ್ವನಿಯ ಮೇಲಿನ ಪ್ರತಿಫಲಿತದ ಒಂದು ಪ್ರಬಲ ಪರಿಣಾಮವು ಖಾತ್ರಿಯಾಗಿ, ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ ಪ್ರದರ್ಶನ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಕೇಳುಗರು ಅನುಭವಕ್ಕೆ ತಂದುಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಬಲವಾದ ಪ್ರತಿಫಲಿತ ಧ್ವನಿ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು ಪುನರಾವರ್ತಿಸುವ ಅವಕಾಶ ಸಿಕ್ಕಿದಂತಾಯಿತು.
ತನ್ನ ಹೊಸ ವಿನ್ಯಾಸವು ಕೇಳುಗನ ಕಿವಿಯ ಬಳಿ ಸುಳಿಯುವ ಪ್ರತಿಫಲಿತ ಧ್ವನಿಯ ಒಂದು ಪ್ರಬಲ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವುದೆಂಬ ಹಾಗೂ ಇದು ಒಂದು "ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷ" ಕೇಳುವಿಕೆಯ ಅನುಭವದ ಮಗ್ಗುಲನ್ನು ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹವಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪುನರಾವರ್ತಿಸುವುದೆಂಬ ಗಾಢ ಭರವಸೆಯನ್ನು ಅಮರ್‌‌ ಬೋಸ್‌ ಹೊಂದಿದ್ದರೂ ಸಹ, ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ತನ್ನ ಹೊಸ ವಿನ್ಯಾಸದ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಕೇಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೆ ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಒಂದು ವಿಷಯವಿನ್ನೂ ಅವನಿಗೆ ಖಾತ್ರಿಯಾಗಿರಲಿಲ್ಲ; ಅಂದರೆ, ತನ್ನ ಹೊಸ "ನೇರ/ಪ್ರತಿಫಲಿತ" ವಿನ್ಯಾಸವು ಕೇವಲ ಒಂದು ಸಣ್ಣದಾದ ಶ್ರವ್ಯ ಸುಧಾರಣೆಯಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮುವುದೇ ಅಥವಾ ತನ್ನ ಹಿಂದಿನ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕಿಂತ ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯ ಸ್ವರೂಪದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಧ್ವನಿವರ್ಧಕ ಯಂತ್ರಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನದಾಗಿರುವ ದೊಡ್ಡ ಸುಧಾರಣೆಯಾಗಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಲಿದೆಯೇ ಎಂಬ ಬಗ್ಗೆ ಬೋಸ್‌ಗೆ ಖಾತ್ರಿಯಿರಲಿಲ್ಲ. ಮಾದರಿ 901 ಎಂಬುದಾಗಿ ಹೆಸರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಈ ಹೊಸ ಪಂಚಕೋನದ ವಿನ್ಯಾಸವು, ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದ ಸ್ಪೀಕರ್‌ಗಳಿಗೆ (ಈ ಸ್ಪೀಕರ್‌ಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಂಪೂರ್ಣ-ಗಾತ್ರದ, ನೆಲದಮೇಲೆ ನಿಲ್ಲುವ ಘಟಕಗಳಾಗಿರುತ್ತಿದ್ದವು ಅಥವಾ ಪುಸ್ತಕದ ಕಪಾಟು ಮಾದರಿಯ ಸ್ಪೀಕರ್‌ಗಳಾಗಿರುತ್ತಿದ್ದವು; ಇವುಗಳೊಂದಿಗೆ ಇರುತ್ತಿದ್ದ ಒಂದು ಸಬ್‌ವೂಫರ್‌, ಕೇವಲ ಅತ್ಯಂತ ಕಡಿಮೆ ಮಟ್ಟದ ಕಂಪನಾಂಕಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿತ್ತು) ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಒಂದು ಅತ್ಯಂತ, ಸಂಪ್ರದಾಯಬದ್ಧವಲ್ಲದ ವಿನ್ಯಾಸವಾಗಿತ್ತು. 1968ರಲ್ಲಿ ಮಾದರಿ 901ರ ಪ್ರಥಮ ಪ್ರದರ್ಶನವಾಯಿತು ಹಾಗೂ ಕ್ಷಿಪ್ರವಾಗಿ ಅದು ವ್ಯಾಪಾರಿ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಗಳಿಸಿಕೊಂಡಿತು, ಮತ್ತು 1970ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಬೋಸ್‌ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್‌ ಕ್ಷಿಪ್ರವಾಗಿ ಬೆಳೆಯಿತು.
ಅಮರ್‌‌ ಬೋಸ್‌ನ ಅಭಿಪ್ರಾಯದಲ್ಲಿ ಮನೋ-ಶ್ರವಣಗುಣಗಳ ಕುರಿತು ನಿಖರವಾದ ಅರಿವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಅದು ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿ ಗ್ರಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಯಾವುದೇ ಎರಡು ಇಚ್ಛಾನುಸಾರವಾದ ಧ್ವನಿಗಳನ್ನು ಪರಿಮಾಣಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ನಿರೂಪಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಮಿತಿಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ; ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಗ್ರಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಎಲ್ಲಾ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ನಿರೂಪಿಸಲು ಮತ್ತು ಪರಿಮಾಣಿಸಲು ಅದು ಮಿತಿಯನ್ನೊಡ್ಡುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಸಂಗೀತವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಸಂಕೀರ್ಣ ಧ್ವನಿಗಳಲ್ಲಿನ ಗ್ರಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಗುಣಮಟ್ಟದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಅಂಶವಾಗಿ ಅಸ್ಪಷ್ಟತೆಗೆ ಅತೀವ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದೆ; ಒಂದು ಸೈನ್‌ ಅಲೆ ಹಾಗೂ ಒಂದು ಚೌಕ ಅಲೆಗಳು (ಒಂದು ಅಗಾಧವಾದ ವಿರೂಪಗೊಂಡ ಸೈನ್‌ ಅಲೆ) 7 kHzಗಿಂತ ಮೇಲೆ ಕೇಳಿಸುವಷ್ಟು ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿರುತ್ತವೆ ಎಂಬುದು ಅವನ ಅಭಿಪ್ರಾಯವಾಗಿದೆ. ಇದೇ ರೀತಿಯಾಗಿ, ಧ್ವನಿವರ್ಧಕ ಯಂತ್ರಗಳು ಹಾಗೂ ವಿದ್ಯುನ್ಮಾನಗಳ ಸುಲಭವಾಗಿ ಅಳೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಇತರ ಮಾಪನ ಲಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ ಗ್ರಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಗುಣಮಟ್ಟಕ್ಕಿರುವ ಅಳೆಯಬಹುದಾದ ಪ್ರಸ್ತುತತೆಯನ್ನು ಅವನು ಕಾಣಲಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಈ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಬೋಸ್‌ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಆ ವಿಶಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಶ್ರವ್ಯ ಗುಣಮಟ್ಟದ (ಅಥವಾ ಅದರ ಕೊರತೆಯ) ಕುರಿತಾದ ಕೇಳುಗನ ಗ್ರಹಿಕೆ ಮತ್ತು ಅವನ ಅಥವಾ ಅವಳ ಸ್ವಂತದ ಆದ್ಯತೆಯು ಬೋಸ್‌ ಒತ್ತಾಯಿಸುವ ಅಂತಿಮ ಪರೀಕ್ಷೆಯಾಗಿದೆ.
ಇತರ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಪೀಕರ್‌ ತಯಾರಕರಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಬೋಸ್‌ ಕಂಪನಿಯು ತನ್ನ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ವಿದ್ಯುತ್ತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಹಾಗೂ ಉದ್ದೇಶಿತ ಶ್ರವಣದ ಅಳೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಈ ಇಷ್ಟವಿಲ್ಲದಿರುವಿಕೆಗೆ "ಹೆಚ್ಚು ಅರ್ಥಪೂರ್ಣವಾದ ಮಾಪನ ಹಾಗೂ ಮೌಲ್ಯಮಾಪನದ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳ" ಪರವಾಗಿರುವ, ಈ ಮಾಪನಗಳ ಕುರಿತಾದ ಬೋಸ್‌ನ ನಿರಾಕರಣೆಯೇ ಕಾರಣ.