cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಕಸೂತಿ
ಮೂಲ
ಭಾರತದಲ್ಲಿ : ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಈ ಕಲೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ದೀರ್ಘವಾದ ಇತಿಹಾಸವನ್ನೇ ಕಾಣಬಹುದು. ಮೊಹೆಂಜೊದಾರೊದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿ.ಪೂ. 3000 ದ್ದೆನ್ನಲಾದ ಕಂಚಿನ ಸೂಜಿಗಳನ್ನು ಬಹುಶಃ ಕಸೂತಿಗಾಗಿಯೇ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದಿರಬಹುದು. ಸಿಂಧೂನದಿಯ ನಾಗರಿಕತೆ ಹಾಗೂ ತತ್ಕಾಲೀನ ನಾಗರಿಕತೆಗಳ ಶೋಧನೆಯಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿರುವ ಅನೇಕ ಉಡುಪುಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ಕೃಷ್ಟವಾದ ಕಸೂತಿಯ ನಮೂನೆಗಳಿವೆ. ಪ್ರಾಚೀನ ಭಾರತದ ಹಳ್ಳಿಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲೂ ಈ ಕಲೆ ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿತ್ತು. ವಿವಿಧ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳ ಜನ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಕಸೂತಿ ಮಾದರಿಗಳಿಗೆ ಮನಸೋತಿದ್ದರು. ಚಿಕ್ಕಚಿಕ್ಕ ಕನ್ನಡಿಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿ ತಂತಿಯಾಕಾರದ ವಸ್ತುಗಳಿಂದ ಕಸೂತಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಕಚ್ ಮತ್ತು ಕಾಠಿಯಾವಾಡಗಳಲ್ಲಿ ದೊರಕಿರುವ ಮಾದರಿಗಳು ಕಣ್ಣು ಸೆಳೆಯುವಂಥವಾಗಿದ್ದುವು. ಹದಿನಾರನೆಯ ಶತಮಾನದಿಂದೀಚೆಗೆ ಪರ್ಷಿಯನ್ನರ ಪ್ರಭಾವ ಭಾರತದ ಕಲೆ ಮತ್ತು ಜನಜೀವನದ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದಿತು. ಕಸೂತಿ ಕಲೆಯೂ ಈ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೆಹೊರತಾದುದೇನಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಕಚ್ ಮತ್ತು ಕಾಠಿಯಾವಾಡದ ಕಸೂತಿಗಳಲ್ಲೂ ಇದು ಎದ್ದುಕಾಣುತ್ತದೆ.
ಋಗ್ವೇದದಲ್ಲಿ ಬರುವ ಹಿರಣ್ಯಪೇಶಸ್ ಎಂಬ ಶಬ್ದವನ್ನಾಧರಿಸಿ, ಆ ಕಾಲದಲ್ಲೂ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಕಸೂತಿಯಿತ್ತೆಂಬ ನಿರ್ಣಯಕ್ಕೆ ಬರಬಹುದು. ಕ್ರಿ.ಪೂ. 6ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿಯ ಭಾರತದ ವಾಣಿಜ್ಯವಸ್ತುಗಳ ಪೈಕಿ ಕಸೂತಿ ಮಾಡಿದ ವಸ್ತ್ರಗಳೂ ಇತರ ಪದಾರ್ಥಗಳೂ ವಿದೇಶದಲ್ಲಿ ಬಹಳವಾಗಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದುವೆಂಬ ಅಂಶ ವಿದಿತವಾಗುತ್ತದೆ. ಕ್ರಿ.ಪೂ. 320ರ ಸುಮಾರಿನಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಭೇಟಿಕೊಟ್ಟ ಮೆಗಾಸ್ತೆನೀಸ್ ಭಾರತದಲ್ಲಿಯ ಕಸೂತಿಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ರೀತಿಯ ಚಿನ್ನದ ಎಳೆಗಳನ್ನೂ ರತ್ನಗಳನ್ನೂ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ. ಗುಪ್ತರ ಕಾಲ ಭಾರತದ ಸುವರ್ಣಯುಗವೆಂದೆನಿಸಿಕೊಂಡಿದೆಯಲ್ಲದೆ, ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿದ್ದ ಅಪ್ರತಿಮ ಕಸೂತಿಕಲೆಯ ಬಣ್ಣನೆ ಕಾಳಿದಾಸನ ಕಾವ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಮೂಡಿಬರುತ್ತದೆ. ಬಾಣಭಟ್ಟನ ರಚನೆಗಳಲ್ಲೂ ಭಾರತದ ಗತಕಲಾವೈಭವವನ್ನು ಹಾಡಿ ಹೊಗಳಲಾಗಿದೆ. ಮೊಗಲರ ಕಾಲದಲ್ಲೂ ಕಸೂತಿಕಲೆಗೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹವಿತ್ತು. 17 ನೆಯ ಮತ್ತು 18 ನೆಯ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಕಸೂತಿ ಮಾಡಿದ ಉತ್ತಮ ವಸ್ತ್ರಗಳು ಭಾರತದಿಂದ ವಿದೇಶಗಳಿಗೆ ಭಾರಿ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದುವು. ಯೂರೋಪ್ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ವಸ್ತುಗಳಿಗೆ ಬಹಳವಾಗಿ ಬೇಡಿಕೆಯಿತ್ತು.
ವಿಧಗಳು
ಭಾರತದ ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲೂ ಈ ಕಲೆ ವಿಶೇಷವಾಗಿತ್ತು. ಪಂಜಾಬಿನ ಹೂ ಕಸೂತಿಯೂ ಸಿಂಧುದೇಶ, ಕಚ್ ಮತ್ತು ಕಾಠಿಯಾವಾಡಗಳ ಸರಪಳಿಯ ಮತ್ತು ಗಾಜಿನ ಕಸೂತಿಯೂ ಬಂಗಾಳದ ಕಾಂಥೆ ಮಾದರಿಯೂ ಭಾರತದ ಜಾನಪದ ಕೊಡುಗೆಗಳು, ಲಖನೌವಿನ ಚಿಕನ್‍ಕಾರಿ ಮಾದರಿ ಮತ್ತು ದೆಹಲಿ, ಕಾಶಿ, ಆಗ್ರ, ಸೂರತ್ ಮತ್ತು ಹೈದರಾಬಾದ್‍ಗಳಲ್ಲಿಯ ಕಾರ್‍ಚೋಟಿ ಕಸೂತಿ ಶ್ರೀಮಂತರ ಕಲಾಭಿರುಚಿಯ ನಿದರ್ಶನಗಳಾಗಿದ್ದುವು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ದಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ನೈಪುಣ್ಯ ಬಹಳವಾಗಿದ್ದು ಹಳ್ಳಿಗರ ಹಾಗೂ ವನವಾಸಿಗಳ ಕಸೂತಿಯಲ್ಲಿ ಸೌಂದರ್ಯಾಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಬಹಳ ಸರಳವಾಗಿತ್ತು.
ಭಾರತದ ಕಸೂತಿಯ ಮೇಲೆ ವಿದೇಶೀಯರ ಪ್ರಭಾವವೂ ಅಲ್ಪವಲ್ಲ. ಕಾಶ್ಮೀರದ ಕಸೂತಿ ಟಿಬೆಟಿನ ಮೂಲಕ ಚೀನದ ಕಸೂತಿಯಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತವಾಯಿತು. ಇದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪಂಜಾಬಿನ ಹೂ ಕಸೂತಿ ಬಲೂಚಿಸ್ತಾನದಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತವಾದುದಾಗಿಯೂ ಸಿಂಧೂದೇಶ ಕಚ್ ಕಾಠಿಯಾವಾಡಗಳ ಶೈಲಿಗಳು ಸ್ಪೇನ್ ಜರ್ಮನಿಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಗೊಂಡಿರುವುದಾಗಿಯೂ ತೋರುತ್ತದೆ. ಕರ್ಣಾಟಕ ಮತ್ತು ಬಿಹಾರಗಳ ಕಸೂತಿಯ ಮೇಲೆ ಸ್ಲಾವ್ ದೇಶಗಳ ಕಸೂತಿಯ ಪ್ರಭಾವವಿರುವುದಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಮೊಗಲರ ಕಾಲದಿಂದ ಮೊದಲುಗೊಂಡು ಇರಾನಿನ ಪ್ರಭಾವ ಭಾರತದ ಕಸೂತಿಕಲೆಯ ಮೇಲೆ ಬೀಳುತ್ತಲೇ ಇದೆ. ಆದರೆ, ಈ ಎಲ್ಲ ಶೈಲಿಗಳನ್ನೂ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಮೈಗೂಡಿಸಿಕೊಂಡು ಭಾರತ ತನ್ನದೇ ಆದ ವಿಶಿಷ್ಟ ರೀತಿಯ ಶೈಲಿಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಿಕೊಂಡಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬೇಕು.124 × 240 pixelspx|thumb|ಪಂಜಾಬಿ ಕಸೂತಿ
ಕಾಲ, ದೇಶ ಹಾಗೂ ಪ್ರಭಾವಗಳಿಗನುಗುಣವಾಗಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿಯ ವಿವಿಧ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಕಸೂತಿಯ ವಿವಿಧ ನಮೂನೆಗಳಿವೆ. ಕಾಶ್ಮೀರದ ಕಸೂತಿಯಲ್ಲಿ ಸೋಜನಕಾರಿ, ಗಬ್ಬಾ ಮತ್ತು ಸರಪಳಿ ಕಸೂತಿಗಳು ಮುಖ್ಯವಾದವು. ಕಾಶ್ಮೀರದ ಶಾಲುಗಳ ಮೇಲೆ ಕಂಡುಬರುವ ಹೂಬಳ್ಳಿಗಳು, ಪಕ್ಷಿಗಳು ಮತ್ತು ಮನುಷ್ಯಾಕೃತಿಗಳು ಬಹು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಮಾಡಿದ ಸೋಜನಕಾರಿ ಮಾದರಿಗಳು. ಬಣ್ಣಬಣ್ಣದ ಪರದೆಗಳು, ಪೀಠೋಪಕರಣಗಳು ಮತ್ತು ಹಾಸಿಗೆ ಬಟ್ಟೆಗಳ ಮೇಲೆ ಗಬ್ಬಾ ಮಾದರಿಯ ಕಸೂತಿಯನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪಂಜಾಬಿನ ಹೂ ಕಸೂತಿಯಲ್ಲಿ ಹತ್ತಿಯ ಬಟ್ಟೆಗಳು ಮತ್ತು ಹೊದಿಕೆಗಳ ಮೇಲೆ ಹೂವಿರುವ ಬಳ್ಳಿಗಳನ್ನು ಹೊಲಿಯುತ್ತಾರೆ. ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು ಜಾಟರು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲೂ ಮೂರು ವಿಧಾನಗಳಿವೆ: ಫುಲ್‍ಕಾರಿ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಬಳ್ಳಿಗಳು ದೂರದೂರವಾಗಿರುತ್ತವೆ ; ಬಾಗ್ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಸ್ಥಳವನ್ನೂ ಜ್ಯಾಮಿತಿಯ ಆಕಾರಗಳಿಂದ ತುಂಬಲಾಗುತ್ತದೆ ; ಚೋಪ್ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಅಂಚಿನಲ್ಲೇ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪಂಜಾಬಿನಲ್ಲಿ ಫುಲ್‍ಕಾರಿ ಕಸೂತಿ ಕಲೆ ತಾಯಿಯಿಂದ ಮಗಳಿಗೆ ಪರಂಪರೆಯಾಗಿ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ. ಕಚ್ ಮತ್ತು ಕಾಠಿಯಾವಾಡಗಳ ಶೈಲಿಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಕಂಡುಹಿಡಿಯುವುದು ಸ್ವಲ್ಪ ಕಷ್ಟ. ಹಳ್ಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿರುವ ಈ ಕಲೆಯನ್ನು ಕನಬಿ ಅಥವಾ ಭರತ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಾಟಿನ್, ರೇಷ್ಮೆ ಮತ್ತು ಹತ್ತಿ ಬಟ್ಟೆಗಳ ಮೇಲೆ ಈ ಕಸೂತಿಯನ್ನು ಮಾಡಿ ಕನ್ನಡಿಯ ಚೂರುಗಳನ್ನು ತುಂಬುತ್ತಾರೆ. ಬಿಳಿ, ಕೇಸರಿ, ಕಪ್ಪು ಅಥವಾ ಕೆಂಪು ಹಿನ್ನಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಇವು ನಯನಮನೋಹರವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತವೆ. ಕಾಠಿಯಾವಾಡದ ಶೈಲಿ ಕಚ್ಚಿನ ಶೈಲಿಗಿಂತ ಅಧಿಕ ಸ್ಥೂಲವಾದುದು. ಉತ್ತರಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಚಿಕನ್‍ಕಾರಿ ಎಂದು ಕರೆಯುವ ಕಸೂತಿ ಕಲೆ ಲಖನೌ, ರಾಮಪುರ ಮತ್ತು ಬನಾರಸ್‍ಗಳಲ್ಲಿ ಅಧಿಕವಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಅಂಗಿ, ಟೋಪಿ, ಲಂಗ, ಸೀರೆಗಳೇ ಮೊದಲಾದವುಗಳ ಮೇಲೆ ಬಹಳವಾಗಿ ಬಿಳಿಯ ದಾರದಿಂದ ಕಸೂತಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಮಣಿಪುರದ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಮಾಡುವ ರೇಷ್ಮೆ ಕಸೂತಿ ತುಂಬ ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಶಾಮಿಯಾನ, ಕುದುರೆ ಆನೆಗಳ ಮೇಲಿನ ವಸ್ತ್ರಗಳು, ಉಡುಪು, ಪಾದರಕ್ಷೆ ಮೊದಲಾದ ವಸ್ತುಗಳ ಮೇಲೆ ಕಾರ್‍ಚೋಟಿ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಕಲಾಬತು, ಸಲ್‍ಮಾ, ಬಾದ್‍ಲಾ ಮೊದಲಾದವುಗಳ ಕಸೂತಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಕಾರ್‍ಚೋಟ ಕೆಲಸ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ದೆಹಲಿ, ಲಖನೌ, ಹೈದರಾಬಾದ್, ಬನಾರಸ್ (ವಾರಣಾಸಿ), ಪಾಟಲೀಪುತ್ರ, ಮತ್ತು ಸೂರತ್‍ಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಚುರವಾಗಿದೆ.
ಇವೇ ಅಲ್ಲದೆ ಬಂಗಾಳದ ಕಾಂಥಾ, ಬಿಹಾರದ ದೋಮುಹಾ ಮುಂತಾದ ಶೈಲಿಗಳು ಮತ್ತು ಬಿಹಾರ, ಒರಿಸ್ಸ ಮುಂತಾದ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿಯ ಜಾಳಿಗೆ ಕಸೂತಿ (ಆಪ್ಲಿಕೇ) ಮಹತ್ವಪೂರ್ಣವಾದವು.
ಪಂಜಾಬಿನ ಸ್ತ್ರೀಯರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಫುಲ್‍ಕಾರಿ ಕಸೂತಿಗಳಲ್ಲಿ ಮೊಗಲರ ಪ್ರಭಾವ ಬೀಳುವ ಮೊದಲು ಈ ಕಲೆಯ ಮಾದರಿ ಹೇಗಿತ್ತೆಂಬುದನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಇವುಗಳಿಗೆ ವಿಶಿಷ್ಟ ಜ್ಯಾಮಿತಿಯ ಆಕಾರಗಳಿರುತ್ತಿದ್ದವು. ಫುಲ್‍ಕಾರಿ ಕಸೂತಿಯನ್ನು ಎಳೆತುಂಬುವ ಹೊಲಿಗೆಗಳಿಗಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಹೊಲಿಗೆಗಳು ಬಹಳ ಚಿಕ್ಕವಾಗಿದ್ದು, ಹತ್ತಿರಹತ್ತಿರವಿರುತ್ತಿದ್ದುವು ; ಹೊಲಿಗೆಯ ಮನೆಗಳನ್ನೋ ಸಾಲುಗಳನ್ನೋ ಎಣಿಕೆ ಮಾಡಿ ಅವುಗಳ ನಿರ್ದುಷ್ಟತೆಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಅಮೆರಿಕನ್ ಮತ್ತು ಐರೋಪ್ಯ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಕತ್ತರಿ ಹೊಲಿಗೆ ಕೂಡ ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿತ್ತು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಜಮದಾನಿ, ಚಿಕನ್ ಮತ್ತು ಕಸೀದಾ ಮಾದರಿಗಳು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದ್ದವು. ಕಸೀದಾ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಬಣ್ಣದ ರೇಷ್ಮೆಯನ್ನು ಎಳೆತುಂಬಲೂ ಸಾಟಿನ್ ಹೊಲಿಗೆಗಳಿಗಾಗಿಯೂ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನಬೆಳ್ಳಿಗಳಿಂದ ಕಸೂತಿ ಮಾಡಲಾದ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಬಹುತೇಕ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಜೊತೆಗೆ ಮಖಮಲ್ಲು ಮೊದಲಾದ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿದಾಗ ಅವುಗಳ ಸೌಂದರ್ಯ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿತ್ತು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಕಸೂತಿ ವರ್ಗ:ಕ್ರೈಸ್ಟ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಯೋಜನೆ-೨೦೧೬-೧೭
ಕ್ಯಾಪ್ಚಾ
ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಜಾಲಗಳಲ್ಲಿ, ಅಂತರಜಾಲ ತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕೋರಿಕೆಯನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿರುವುದು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ತಂತ್ರಾಂಶವಲ್ಲ, ಮಾನವ ಬಳಕೆದಾರರೇ ಎಂದು ಖಾತರಿಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಬಳಕೆಯಾಗುವ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಹೆಸರು ಕ್ಯಾಪ್ಚಾ. ಈ ಹೆಸರು 'ಕಂಪ್ಲೀಟ್‌ಲಿ ಆಟೋಮೇಟೆಡ್ ಪಬ್ಲಿಕ್ ಟ್ಯೂರಿಂಗ್ ಟೆಸ್ಟ್ ಟು ಟೆಲ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ಸ್ ಆಂಡ್ ಹ್ಯೂಮನ್ಸ್ ಅಪಾರ್ಟ್' ಎಂಬುದರ ಹ್ರಸ್ವರೂಪ.
ಉದ್ದೇಶ
ಈ ಪರೀಕ್ಷೆಯ ಅಂಗವಾಗಿ ಪರದೆಯ ಮೇಲೆ ತೋರಿಸುವ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿನ ಅಕ್ಷರ ಅಥವಾ ಅಂಕಿಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವಂತೆ, ಅಥವಾ ಸರಳ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸುವಂತೆ ಬಳಕೆದಾರರನ್ನು ಕೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅಕ್ಷರ-ಅಂಕಿಗಳ ಆಕಾರವನ್ನು ತಿರುಚಲಾಗುವುದೂ ಉಂಟು.
ಬಳಕೆದಾರರು ಮಾಹಿತಿ ದಾಖಲಿಸುವ ನಮೂನೆಗಳಿರುವಲ್ಲಿ ದುರುದ್ದೇಶಪೂರಿತ ತಂತ್ರಾಂಶಗಳ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪವನ್ನು ತಡೆಯುವುದು ಕ್ಯಾಪ್ಚಾ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಮೂಲ ಉದ್ದೇಶ. ಕ್ಯಾಪ್ಚಾ ಕೇಳಿದ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಸರಿಯಾದ ಉತ್ತರ ನೀಡಿದಾಗಲಷ್ಟೆ ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ತಮ್ಮ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರೆಯಲು ಅನುಮತಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕ್ಯಾಪ್ಚಾ ಕೇಳುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಉತ್ತರಿಸಲು ತಂತ್ರಾಂಶಗಳು ಅಸಮರ್ಥವಾಗಿರುತ್ತವೆ; ಹೀಗಾಗಿ ಕ್ಯಾಪ್ಚಾ ಬಳಕೆಯಿಂದ ದುರುದ್ದೇಶಪೂರಿತ ತಂತ್ರಾಂಶಗಳ ಹಾವಳಿಯನ್ನು ಕಡಿಮೆಮಾಡಬಹುದು.
ಎರೆಹುಳ ಕೃಷಿ
ಎರೆಹುಳ ಕೃಷಿ ಎರೆಗೊಬ್ಬರದ ಉತ್ಪನ್ನ ಅಥವಾ ಒಂದು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಹುಳುಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಮಿಶ್ರಗೊಬ್ಬರವನ್ನು ತಯಾರಿಸಬಹುದು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕೆಂಪು ವಿಗ್ಲರ್, ಬಿಳಿ ಹುಳಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಎರೆಹುಳುಗಳು ಕೊಳೆತ ತರಕಾರಿ ಅಥವ ಆಹಾರ ತ್ಯಾಜ್ಯ, ಹಾಸಿಗೆ ಪದಾರ್ಥಗಳು ಮತ್ತು ವರ್ಮ್ಕಾಸ್ಟ್ ಬಳಸಿ ಭಿನ್ನ ಜಾತಿಯ ಮಿಶ್ರಗೊಬ್ಬರವನ್ನು ರಚಿಸಲು ಸಾಧ್ಯ. ವರ್ಮಿಕಾಸ್ಟನ್ನು ಹುಳು ಎರಕ, ಹುಳು ಗೊಬ್ಬರ ಅಥವಾ ವರ್ಮ್ ಹ್ಯೂಮಸ್ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಒಂದು ಎರೆಹುಳು ಮೂಲಕ ಸಾವಯವ ತ್ಯಾಜ್ಯ ಸ್ಥಗಿತ ಅಂತಿಮ ಉತ್ಪನ್ನವಾಗಿದೆ. ಈ ಹುಳು ಗೊಬ್ಬರದಲ್ಲಿ ಮಾಲಿನ್ಯ ಕಾರಕಹಳ ಮಟ್ಟ ಕಡಿಮೆಯಲ್ಲಿದ್ದು, ಮತ್ತು ಎರೆಹುಳು ಗೊಬ್ಬರ ಮಾಡುವ ಮುನ್ನ ಸಾವಯವ ವಸ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ಇದ್ದಂತಹ, ಪೋಷಕಾಂಶಗಳ ಶುದ್ಧತ್ವ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿದೆ. ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಸುಲಭವಾಗಿ ಕರಗುವ ಪೌಷ್ಠಿಕ ದ್ರವ್ಯಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಈ ಮಿಶ್ರಗೊಬ್ಬರ ಒಂದು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪೊಷಕಾಂಶ ಭರಿತ ಸಾವಯವ ಗೊಬ್ಬರ ಮತ್ತು ಮಣ್ಣಿನ ಕಂಡೀಷನರ್ ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ರೀತಿಯ ಮಿಶ್ರಗೊಬ್ಬರ ತಯಾರಿಕೆಯನ್ನು ಎರೆಹುಳು ಮಿಶ್ರಗೊಬ್ಬರವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಕ್ಯಾಪ್ಚಾ
ವಿಧಗಳು
ಹತ್ತಕ್ಕೆ ಮೂರು ಸೇರಿಸಿದರೆ ಎಷ್ಟು, ಅಥವಾ ಆಕಾಶದ ಬಣ್ಣ ಯಾವುದು ಎನ್ನುವಂತಹ ಸರಳ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ ತಿರುಚಾದ ಅಕ್ಷರ ಅಥವಾ ಅಂಕಿಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ಎಂದು ಕೇಳುವವರೆಗೆ ಕ್ಯಾಪ್ಚಾಗಳು ಅನೇಕ ಬಗೆಯವಾಗಿರಬಹುದು. ಒದಗಿಸಲಾಗುವ ಶ್ರವ್ಯ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಕೇಳಿ ಅದನ್ನು ದಾಖಲಿಸಿ ಎಂದು ಕೇಳುವ ಕ್ಯಾಪ್ಚಾಗಳೂ ಇವೆ.
ಎರೆಹುಳ ಕೃಷಿ
ಸೂಕ್ತ ಜಾತಿ
ರೆಡ್ ವಿಗ್ಲರ್ ಎಂಬ ಜಾತಿಯ ಎರೆಹುಳು ಮಿಶ್ರಗೊಬ್ಬರ ತಯಾರಿಸಲು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಚೀನಾ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಅಧಿಕವಾಗಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ತಳಿ - ಕೆಂಪು ಎರೆಹುಳು, ಇದನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸಲು ಸಾಧವಿಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ ಅದು ಆಳವಿಲ್ಲದ ಮಿಶ್ರಗೊಬ್ಬರದ ಡಬ್ಬಿಗಳಿಗೆ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಯುರೋಪಿಯನ್ ನೈಟ್ ಕ್ರಾಲರ್ ಎಂಬ ತಳಿಯನ್ನೂ ಬಳಸಬಹುದು. ಉಪಯುಗಿಸುವವರು ಈ ಜಾತಿಯ ಎರೆಹುಳವನ್ನು ಅನೇಕ ಹೆಸರಿನಿಂದ - ಡೆಂಡ್ರೊ ಬೆನಸ್, ಬೆಲ್ಜಿಯನ್ ನೈಟ್ ಕ್ರಾಲರ್ಗಳೆಂದು ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಎಲ್ಲಾ ತಳಿಗಳು ಬಹು ಜನಪ್ರಿಯ ಮಿಶ್ರಗೊಬ್ಬರ ತಯಾರಕರು. ಲುಂಬ್ರಿಕುಸ್ ಟೆರೆಸ್ಟಿಸ್ ಅಥವ ಸಾಮಾನ್ಯ ಎರೆಹುಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸಿಫಾರಸು ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ, ಏಕೆಂದರೆ ಅವು ಬಹಳ ಆಳವಾಗಿ ಬಿಲಗಳನ್ನು ಕೊರೆಯುತ್ತವೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಎರೆಹುಳ ಕ್ರುಷಿಯು ಸೌಕರ್ಯ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಟ್ರಾಪಿಕ್ ಜಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ಲೂವರ್ಮ್ ಎಂಬ ಜಾತಿಯನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಎಲ್ಲಾ ಜಾತಿಯ ತಳಿಗಳು ಸಾವಯವ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುವ ಮಣ್ಣಿನ ಪ್ರದೇಶಗಳಾದ ಯುರೋಪ್ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕಾಗಳಲ್ಲಿ ಕೊಳೆಯುತ್ತಿರವ ಸಸ್ಯ ವರ್ಗದ ಮಿಶ್ರಗೊಬ್ಬರದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಗೊಬ್ಬರ ರಾಶಿಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಜಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಆಕ್ರಮಣಶೀಲ ಜಾತಿಯ ತಳಿಗಳು ಕಾಣಬಹುದು. ಈ ಹುಳುಗಳು ಆಳವಿಲ್ಲದ ಜಾಗಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಅಲ್ಲಿ ದೊರಕುವ ಕೊಳೆತ ಸಸ್ಯಗಳ ಪದಾರ್ಥವಿರುವ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಆಹಾರ ಅಥವಾ ಸಸ್ಯ ತ್ಯಾಜ್ಯ ಪದಾರ್ಥಗಳ ಮೇಲೆ ಅವು ಬಹಳಷ್ಟು ಹೊಂದಿಕೊಂಡು ವರ್ಮ್ ಬಿನ್ಗಳಲ್ಲಿ ನಿರ್ಬಂಧಿತ ವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಮಿಶ್ರಗೊಬ್ಬರ ಹುಳುಗಳು ಆನ್ಲೈನ್ನಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದು ಇವುಗಳನ್ನು ನರ್ಸರಿ ಮತ್ತು ಆಂಗ್ಲಿಂಗ್ ಮಳಿಗೆಗಳಲ್ಲಿ ಗಾಳದ ಹುಳ ಎಂದು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ಗೊಬ್ಬರದ ರಾಶಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಗು ಬೆರಕೆಗೊಬ್ಬರಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಬಹುದು. ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಪಾದಚಾರಿಗಳು ಬಳಸುವ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣು ನೀರಿನಿಂದ ಪ್ರವಾಹಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟು, ಅದರ ಮೇಲೆ ಲಭ್ಯವಿರುವ ತಳಿಗಳು ಈ ಜಾತಿಯ ತಳಿಗಳಿಗಿಂತ ಬೇರೆಯಾಗಿದೆ.
ಕ್ಯಾಪ್ಚಾ
ರೀಕ್ಯಾಪ್ಚಾ
ಬಳಕೆದಾರರು ರೀಕ್ಯಾಪ್ಚಾಗೆ ಪರಿಚಿತವಾದ ಪದವನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿದರೆ ಅಪರಿಚಿತವಾದ ಇನ್ನೊಂದು ಪದವನ್ನೂ ಸರಿಯಾಗಿ ಗುರುತಿಸಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚು. ಆ ಪದವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಬಳಕೆದಾರರು ಹೇಗೆ ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೋ ಅದನ್ನೇ ಅಂತಿಮ ರೂಪವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಿ ಪಠ್ಯದ ಗಣಕೀಕರಣವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಸವಾಲುಗಳು
ದುರುದ್ದೇಶಪೂರಿತ ತಂತ್ರಾಂಶ ನಿರ್ಮಾತೃಗಳು ಕ್ಯಾಪ್ಚಾ ಪರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಸುಲಭಕ್ಕೆ ಎದುರಿಸಬಲ್ಲ ತಂತ್ರಾಂಶಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಈ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಕ್ಕಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಸವಾಲು. ಈ ಸವಾಲನ್ನು ಎದುರಿಸುವುದಕ್ಕೂ ಹಲವು ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ನಡೆದಿವೆ. ಈ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ನಡೆದಿರುವ ಒಂದು ಪ್ರಯತ್ನ ವೀಡಿಯೋ ರೂಪದ ಕ್ಯಾಪ್ಚಾ ಬಳಕೆ. ಚಿತ್ರಗಳ ದೊಡ್ಡದೊಂದು ಸಂಗ್ರಹದಿಂದ ನಾಲ್ಕಾರನ್ನು ಆಯ್ದು ತೋರಿಸಿ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನು ಗುರುತಿಸುವಂತೆ ಕೇಳುವುದು ಇಂತಹುದೇ ಇನ್ನೊಂದು ರೂಪ.
ಎರೆಹುಳ ಕೃಷಿ
ಭಾರಿ ಪ್ರಮಾಣ
ಕೆನೆಡಾ, ಇಟಲಿ, ಜಪಾನ್, ಮಲೆಶಿಯಾ ಮತ್ತು ಅಮೇರಿಕಾ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಎರೆಹುಳ ಕೃಷಿಯನ್ನು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡುತಿದ್ದಾರೆ. ಕೃಷಿ, ಭುದೃಶ್ಯ, ಕಾಂಪೋಸ್ಟ್ ಚಹಾ ತಯಾರಿಸಲು ಅಥವ ಮಾರಾಟಕ್ಕೆ ಎರೆಹುಳ ಕೃಷಿಯನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಎಲ್ಲಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯಿಂದ ಗಾಳದ ಹುಳು ಅಥವ ಮನೆ ವರ್ಮಿ ಕಾಂಪೋಸ್ಟಿಂಗ್ ತಯಾರಿಕೆ ಆಗುತ್ತದೆ. ಎರಡು ಮುಖ್ಯ ವಿಧಾನಗಳಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಎರೆಹುಳು ಸಾಕುವಿಕೆಯನ್ನು ಮಾಡಬಹುದು. ಕೆಲವು ಪದ್ಧತಿಗಳಲ್ಲಿ ವಿಂಡ್ರೊಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಅದರಲ್ಲಿ ಎರೆಹುಳುಗಳಿಗೆ ಅಧಿಕವಾಗಿ ಸಾವಯವ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಈ ವಿಂಡ್ರೊಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ದೈಹಿಕ ತಡೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ, ಆದರೂ ಎರೆಹುಳು ಹೊರಕ್ಕೆ ಪಾರಾಗಲು ಅವಶ್ಯವಿಲ್ಲ ಏಕೆಂದರೆ ಸಿದ್ಧಾಂತರದ ಪ್ರಕಾರ ಅವುಗಳಿಗೆ ಅಲ್ಲೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಸಾವಯವ ಪದಾರ್ಥ ಲಭ್ಯವಿದ್ದು ಅವುಗಳನ್ನು ತಿನ್ನಬಹುದು. ಈ ಎರೆಹುಳುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಕಾಪಾಡಲು ವಿಂಡ್ರೊಗಳನ್ನು ಕಾಂಕ್ರೀಟ್ ಮೇಲ್ಮೈ ಇರುವ ಜಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಇರಿಸಿ ಪರಭಕ್ಷಕ ಹುಳುಗಳಿಂದ ಪ್ರವೇಶ ಪಡೆಯಲು ತಪ್ಪಿಸುತ್ತಾರೆ. ಎರಡನೆಯ ತರಹದ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ಎರೆಹುಳ ಕೃಷಿ ವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ಎತ್ತರದ ಹಾಸಿಗೆ ಅಥವ ಹರಿವಿನ ಮೂಲಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಿರುತ್ತಾರೆ. ಇಲ್ಲಿ ಹುಳುಗಳಿಗೆ ಒಂದು ಇಂಚಿನಷ್ಟು ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ 'ವರ್ಮ್ ಚೌ'ವನ್ನು ಉಣಿಸುತ್ತಾರೆ. ನಂತರ ತಳದಿಂದ ಒಂದು ಇಂಚು ಎರಕ ಹೊಯ್ದ ಕೊಯ್ಲನ್ನು ಒಂದು ಬ್ರೇಕರ್ ಬಾರ್ ಸಹಾಯದಿಂದ ಹಾಸಿಗೆಯ ಕೆಳಭಾಗಕ್ಕೆ ಜಾಲಿ ಮೂಲಕ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಹರಿವು ಮೂಲಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಕೆಂಪು ಹುಳುಗಳು ಸದಾ ಮೇಲ್ಮೈ ನಿವಾಸಿಗಳಾದ ಕಾರಣ ಸತತವಾಗಿ ಹೊಸ ಆಹಾರ ಮೂಲವನ್ನು ಹುಡುಕುತಾ ಸಾಗುತ್ತದೆದ್. ಹೀಗಾಗಿ ಹುಳುಗಳನ್ನು ಎರಕ ಹೊಯ್ದುದ್ದರಿಂದ ಬೇರೆಪಡಿಸಲು ಬಹಳ ಸುಲಭ. ಈ ವಿಧಾನವು ಒಳಾಂಗಣ ಸೌಲಭಗಳಿಗೆ ಸೂಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಈ ಕಾರಣದಿಂದ ತಂಪಾದ ವಾತಾವರ್ಣವಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಈ ವಿಧಾನವು ಮೆಚ್ಚಿನ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿದೆ.
ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣ
ಎರೆಹುಳ ಕೃಷಿಯನ್ನು ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಮಾಡಲು ಬಹಳಷ್ಟು ತರಹದ ಬಿನ್ನುಗಳು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಾಗಿದ್ದು, ಅವರವರ ಅನುಕೂಲಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದಾದ ಧಾರಕಗಳು ದೊರಕುತ್ತದೆ. ಈ ಧಾರಕಗಳು ಮರದಿಂದ, ಲೋಹದಿಂದ, ಹಳೆಯ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಅಥವ ಇನ್ನಿತರ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ತಯಾರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಡಬ್ಬಗಳನ್ನು ಸಣ್ಣದಾದ ಆಕಾರದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರ ಅಗತ್ಯಾನುಸಾರ ಹೇಗೆ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಿ ಇಡುತ್ತಾರೆ ಎಂಬುದರ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಿದ್ದಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ವರ್ಮ್ ಬಿನ್ ನಿರ್ಮಾಣವನ್ನು ಕೆಲವು ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲು ಆಶಾದಾಯಕವಾಗಿದೆ. ಲೋಹದ ಬಿನ್ನುಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಶಾಖವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅವು ಬಹುಬೇಗ ತುಕ್ಕು ಹಿಡಿಯುವ ಕಾರಣದಿಂದ ಮತ್ತು ಬಾರ ಲೋಹಗಳನ್ನು ಎರೆಹುಳುಗೊಬ್ಬರಕ್ಕೆ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಬಹುದು. ಕೆಲವು ದೇವದಾರುಮರ ಅಂದರೆ ಹಳದಿ ದೇವದಾರು ಮತ್ತು ಮಂಜತ್ತಿ ಮರಗಳು ರಾಳದ ತೈಲಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರತ್ತವೆ. ಇದು ಹಳುಗಳಿಗೆ ಹಾನಿ ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು. ಆದರೆ ಪಶ್ಚಿಮ ಕೆಂಪು ದೇವದಾರು ವೃಕ್ಷವು ಮಿಶ್ರಗೊಬ್ಬರದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗೆ ಉತ್ತಮವಾದ ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯವನ್ನು ನೇಡುತ್ತದೆ. ಮತ್ತೊಂದು ಅಗ್ಗದ ಮತ್ತು ತೀರ ಕೊಳೆತ-ವಿರೋಧಿ ತೊಗಟೆಯನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿ ವರ್ಮ್ ಬಿನ್ನುಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಅದೇ ಹೆಮ್ಲಾಕ್ ಎಂಬ ಜಾತಿಯ ಮರ. ಈ ಬಿನ್ನುಗಳಲ್ಲಿ ಗಾಳಿ ಹರಿಯುವ ರಂಧ್ರಗಳು ಅಥವ ಜಾಲರಿಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವರು ರಂಧ್ರಗಳನ್ನು ಅಥವ ನಾಳಗಳನ್ನು ಇರಿಸಿ, ಅಧಿಕ ದ್ರವ್ಯವನ್ನು ಬರಿದಾಗಿಸಿ ತಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲು ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಿರುತ್ತಾರೆ. ಮಿಶ್ರಗೊಬ್ಬರದ ಬಿನ್ನುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಬಳಸಿ ತಯಾರಿಸುವುದು ಸೂಕ್ತ. ಆದರೆ ಅದಕ್ಕೆ ಬಹಳಷ್ಟು ಬರಿದಾಗಿಸುವ ರಂಧ್ರದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಈ ಅನುಕೂಲ ಮರದಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಬಿನ್ನುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಏಕೆಂದರೆ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಬಿನ್ ಒಂದು ತೇವಾಂಶ ಹೀರಿಕೊಳ್ಳಲಾಗದ ವಸ್ತು. ಮರದಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದ ಬಿನ್ನುಗಳು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಕೊಳೆಯುತ್ತದೆ ಹಾಗು ಆಗಾಗ ಬದಲಾಯಿಸುವ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ವರ್ಮಿಕ್ ಮಿಶ್ರಗೊಬ್ಬರದ ತಯಾರಿಕೆ ನಮ್ಮ ಅಡುಗೆ ಮನೆಯ ಸಾವಯವ ತ್ಯಾಜ್ಯಗಳು ಬಹಳ ಸೂಕ್ತವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮಣ್ಣು ಸುಧಾರಕ ದೊರಕುತ್ತದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಇಲ್ಲಿ ಜಾಗದ ಅಭಾವವಿರುತ್ತದೆ. ಬಿನ್ ಮಿಶ್ರಗೊಬ್ಬರಕ್ಕೆ ಬೇಕಾಗಿರವ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಮಾನವ ದೈಹಿಕ ಪ್ರಯತ್ನ ಇದರಲ್ಲಿ ಬೇಕಾಗಿರದ ಕಾರಣ ಹುಳುಗಳು ಸಾವಯವ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ವೇಗವಾಗಿ ಕೊಳೆಸುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯ ಎರೆಹುಳು ಆಳವಾಗಿ ಬಿಲವನ್ನು ಕೊರೆಯುವ ಜಾತಿಯದಾಗಿದ್ದು ಅವುಗಳ ಬಳಕೆ ಈ ಮುಚ್ಚಿರುವ ವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲು ಸೂಕ್ತವಲ್ಲ. ಬೇರೆ ಇನ್ನಿತರ ಜಾತಿಯ ಮಣ್ಣಿನ ಕೀಟಗಳು, ಹುಳುಗಳು ಈ ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಮಿಶ್ರಗೊಬ್ಬರವನ್ನು ತಯಾರಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನಕ್ಕೆ ಕೊಡುಗೆಯಾಗಿದೆ.
ಕ್ಯಾಪ್ಚಾ
ಸವಾಲುಗಳು
ಕ್ಯಾಪ್ಚಾದಲ್ಲಿ ತೋರಿಸುವ ಅಕ್ಷರ-ಅಂಕಿಗಳ ಕೆಲ ಆಕಾರಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು ಮನುಷ್ಯರಿಗೂ ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಕ್ಯಾಪ್ಚಾ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಬಗ್ಗೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಕ್ಯಾಪ್ಚಾ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಉತ್ತರಿಸುವುದು ಸಮಯದ ವ್ಯರ್ಥ ಬಳಕೆ ಎನ್ನುವ ಅಭಿಪ್ರಾಯವೂ ಇದೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ
ಎರೆಹುಳ ಕೃಷಿ
ಸಾಮಗ್ರಿಗಳು
ಜೈವಿಕ ವಿಘಟನೀಯ ತ್ಯಾಜ್ಯವನ್ನು ಮಧ್ಯಮ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಬಳಸಿದರೆ ಅವು ಬಿನ್ನುಗಳ ಉಷ್ಣಾಂಶವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಬಹುದು. ಮಾಂಸ ತ್ಯಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಡೈರಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಬಳಸಬಹುದು ಆದರೆ ಇನ್ನಿತರ ಕ್ರಿಮಿಕೀಟಗಳಿಂದ ಕಾಪಾಡಬೇಕಾಗಿದೆ.
ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣ
ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅಡುಗೆಮನೆಯ ತ್ಯಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಕೈ ತೋಟದ ತ್ಯಾಜ್ಯವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಅವುಗಳು ೧. ಹಣ್ಣು ಮತ್ತು ತರಕಾರಿಗಳು (ನಿಷೇಧ - ಸಿಟ್ರಸ್, ಈರುಳ್ಳಿ, ಬೆಳ್ಳುಳ್ಳಿ) ೨. ಹಣ್ಣು ಮತ್ತು ತರಕಾರಿ ಸಿಪ್ಪೆ ಮತ್ತೆ ತುದಿಗಳು ೩. ಟೀ ಸೊಪ್ಪಿನ ಪುಡಿ ಹಾಗು ಕಾಫಿ ಪುಡಿ ತ್ಯಾಜ್ಯ ೪. ಚೆನ್ನಾಗಿ ತೊಳೆದು ಪುಡಿಮಾಡಿದ ಮೊಟ್ಟೆ ಚಿಪ್ಪುಗಳು ೫. ಎಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಸ್ಯ ತುಣುಕು
ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣ
ಅಧಿಕ ಪ್ರಮಾಣದ ಆಹಾರವು ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಮಾತ್ರ ಈ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣ ಎರೆಹುಳು ಕೃಷಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ನಡೆಸಲು ಸಾಧ್ಯ. ೧. ಹಸು ಮತ್ತು ಹಂದಿ ಗೊಬ್ಬರ ೨. ಚರಂಡಿ ಕೆಸರು ೩. ಬ್ರೆವರಿ ತ್ಯಾಜ್ಯ ೪. ಹತ್ತಿ ಗಿರಣಿ, ಕೃಷಿ ತ್ಯಾಜ್ಯ ೫. ಆಹಾರ ಸಂಸ್ಕರಣಾ, ಹೋಟೆಲ್ ತ್ಯಾಜ್ಯ ೬. ಹುಲ್ಲು ತುಣುಕು ಮತ್ತು ಮರದ ಚೆಕ್ಕೆ
ಕೊಯ್ಲು
ಯಾವುದೇ ತಿನ್ನದ ಆಹಾರ ಅಥವ ಬೆಡ್ಡಿಂಗ್ ಇಲ್ಲದಾಗ ಎರೆಹುಳು ಕೊಯ್ಲು ಮಾಡಲು ತಯಾರಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ರೀತಿಯಕೊಯ್ಲು ಕಾಣಬಹುದು. ಎರೆಹುಳು ಕೃಷಿಯ ಕೊಯ್ಲು ಗೊಬ್ಬರದಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದ ಅನೇಕ ಹುಳಗಳು ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ಉಳಿಸಲು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ. ಹುಳುಗಳ ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ತೆಗೆದು ಪುನಃ ಬಿನ್ನುಗಳಿಗೆ ಹಿಂತಿರಿಗಿಸಬಹುದಾದ ಪ್ರಯತ್ನ ಒಳ್ಳೆಯದು. ಈ ಮೊಟ್ಟೆಗಳು ಸಣ್ಣದಾಗಿ, ನಿಂಬೆಯ ಆಕಾರದ್ದಾಗಿ ಮತ್ತು ಹಳದಿ ಬಣ್ಣ ಹೊಂದಿರತ್ತದೆ. ಇವು ಸುಲಭವಾಗಿ ಬರಿಗಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣಿಸುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಆರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸುಲಭ.
ಗುಣಗಳು
ಇತರ ವಿಧಾನಗಳಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಮಿಶ್ರಗೊಬ್ಬರಕ್ಕಿಂತ ಎರೆಹುಳು ಗೊಬ್ಬರದಲ್ಲಿ ಪೋಷಕಾಂಷಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡುಬಂದಿದ್ದು, ವ್ಯಾಪಾರದ ಸಸ್ಯ ಮಾಧ್ಯಮವನ್ನು ಗುಣಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಮೀರಿಸಿದೆ. ಎರೆಹುಳು ಗೊಬ್ಬರದಲಿ ಮೆಗ್ನಿಸಿಯಮ್ ಹಾಗು ಪಿ.ಎಚ್ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ತಯಾರಾದ ಎರೆಹಳು ಗೊಬ್ಬರದಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿಯ ಜೀವರಾಶಿಗಳು, ಮಣ್ಣಿನ ಇದರ ಚಟುವಟಿಕೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ. ಹುಳುವಿನ ಲೋಳೆ ಇರುವ ಕಾರಣ ಎರೆಹುಳು ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಪೋಷಕಾಂಶಗಳನ್ನು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ತೊಳೆದು ಹೋಗದಂತೆ ತಡೆದು, ಹೆಚ್ಚಿನ ತೇವಾಂಷವನ್ನು ಹೊಂದಲು ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಯೋಜನಗಳು
ಅ. ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಗಾಳಿಯ ಸುಧಾರಣಿಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಆ. ಮಣಿನಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮಾಣುಗಳ ಸಮೃದ್ಧಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಇ. ಸಾವಯವ ತ್ಯಾಜ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಎರೆಹುಳ ಎರಕದಲ್ಲಿ ೧೦ರಿಂದ ೨೦ರಷ್ಟು ಅಧಿಕ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಚಟುವಟಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿಕಂಡಿದೆ ಅ. ಚಿಗುರುವಿಕೆ, ಸಸ್ಯ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಹಾಗು ಇಳುವರಿಯನ್ನು ವೃದ್ಧಿಸುತ್ತದೆ. ಆ. ಬೇರಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಹಾಗು ಸಸ್ಯ ರಚನೆ ಸುಧಾರಿಸುತ್ತದೆ. ಅ. ಸಸ್ಯ ತ್ಯಾಜ್ಯ ಪರಿವರ್ತನೆಯಿಂದ ಕಸದ ತ್ಯಾಜ್ಯದ ಹರಿವು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಆ. ಸ್ಥಳೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ ಕೌಶಲ್ಯದ ಕೆಲಸ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಅ. ಬೃಹತ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತಾಪಮಾನ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮತ್ತು ಯಾಂತ್ರೀಕೃತ ಕೊಯ್ಲು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ ಆ. ಎರೆಹುಳು ಗೊಬ್ಬರ ತಯಾರಿಕೆಯಿಂದ ಹಸಿರುಮನೆ ಅನಿಲ ಹೊರಸೂಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸಬಹುದು
ಗೊಬ್ಬರ
ಎರೆಹುಳು ಮಿಶ್ರಗೊಬ್ಬರವನ್ನು ನೇರ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಮಿಶ್ರಗೊಳಿಸಬಹುದು ಅಥವ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಬೆರಸಿ ಗೊಬ್ಬರ ಚಹಾ ತಯಾರಿಸಿ ಕೆಲವು ಗಂಟೆ ಅಥವ ದಿನಗಳ ಕಾಲ ಅದಕ್ಕೆ ಆಮ್ಲಜನಕ ಪಂಪ್ ಮೂಲಕ ನೀಡಬೇಕು. ನಂತರ ಸೂಕ್ಷ್ಮಾಣುಗಳ ಚಟುವಟಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಿಶ್ರಗೊಬ್ಬರಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಾಳಿಯಾಡಲು ಅನುಕೂಲ ಮಾಡಬೇಕು. ಈ ರೀತಿ ತಯಾರಾದ ದ್ರವ್ಯಕಾರದ ಚಹಾವನ್ನು ಗೊಬ್ಬರವಾಗಿ ಅಥವ ಸಸ್ಯಗಳ ಮೇಲೆ ಚಿಮುಕಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗಾಢ ಕಂದು ತ್ಯಾಜ್ಯ ದ್ರವ್ಯ ಕೆಲವು ಎರೆಹುಳ ಮಿಶ್ರಗೊಬ್ಬರ ತ್ಯಾರಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಳಗೆ ಹರಿದು ಬರುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಪುನಃ ಬಿನ್ನುಗಳಿಗೆ ಹಾಕಿದಾಗ ಅದರ ತೇವಾಂಶ ಸಮತೋಲನ ಕಾಪಾಡಬಹುದು ಏಕೆಂದರೆ ಸಾವಯವ ಆಮ್ಲಗಳು ಎರೆಹುಳಗಳ ಮೇಲ ವಿಶೇಷ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತದೆ.
ನಿವಾರಣೆ
೧. ವಾಸನೆ ಈ ಮಿಶ್ರಗೊಬ್ಬರ ತಯಾರಿಕೆಯ ಬಿನ್ನುಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚಿದಾಗ ಯಾವುದೇ ದುರ್ವಾಸನೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಮುಚ್ಚಳ ತೆಗೆದಾಗ ಮಣ್ಣಿನ ವಾಸನೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಹುಳಗಳಿಗೆ ಆಮ್ಲಜನಕದ ಅಗತ್ಯ. ಹಾಗಾಗಿ ಬಿನ್ನುಗಳಿಗೆ ರಂಧ್ರಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿ ಆಗಾಗ ಬಿನ್ನುಗಳ ಪದಾರ್ಥವನ್ನು ಕೈಮಾಡಬೇಕು. ಬಿನ್ನುಗಳಲ್ಲಿ ಸಾವಯವ ಪದಾರ್ಥ ಅಥವ ದ್ರವ್ಯಾಂಶ ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಬಿನ್ನುಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೋನಿಯಾ ವಾಸನೆ ೨. ತೇವಾಂಶ ಅಧಿಕ ತ್ಯಾಜ್ಯ ನೀರನ್ನು ತೆಗೆಯಬೇಕು, ದುರ್ವಾಸನೆ ತಪ್ಪಿಸಿ ಹುಳುಗಳನ್ನು ಜೀವಂತವಾಗಿ ಇರಿಸಬೇಕು. ಇದಕ್ಕೆ ಆರೋಗ್ಯಕರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಪುನಃ ಬಿನ್ನುಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಬೇಕು. ಇದನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಹೆಚ್ಚಿನ ತೇವಾಂಶ ರಹಿತ ಪದಾರ್ಥ ಅಂದರೆ ಒಣ ಬೆಡ್ಡಿಂಗ್ ನಿರ್ಮಿಸಲು ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳ ತುಂಡನ್ನು ಹಾಕಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಮಿಶ್ರಣ ಮಾಡಬೇಕು. ೩. ಕೀಟ ಜಾತಿ ಮಾಂಸ ಮತ್ತು ಡೈರಿ ಪದಾರ್ಥಗಳ ಕಡಿಮೆ ಬಳಕೆಯಿಂದ ಕೀಟ ತೊಂದರೆಯನ್ನು ನಿವಾರಿಸಬಹುದು. ಹಣ್ಣು ಮತ್ತು ತರಕಾರಿಯ ತ್ಯಾಜ್ಯಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಡ್ಡಿಂಗ್ ಮೂಲಕ ಮುಚ್ಚದಿದ್ದರೆ, ಬೆಚ್ಚಗಿನ ಹವಾಮಾನದಲ್ಲಿ ಹಣ್ಣು ಮತ್ತು ವಿನೆಗರ್ ನೊಣಗಳು ಬಿನ್ನುಗಳಲ್ಲಿ ವೃಧಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ಕೀಟಗಳನ್ನು ದೂರವಿಡಲು ಸರಿಯಾದ ಪಿ.ಎಚ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಅಗತ್ಯ. ೪. ಹುಳಗಳ ಪಾರಾಗುವಿಕೆ ಬಿನ್ನುಗಳಲ್ಲಿ ದೀಪದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮಾಡಿದರೆ ಹುಳುಗಳು ರಂಧ್ರದ ಮೂಲಕ ಹೊರಕ್ಕೆ ಹೋಗುವುದನ್ನು ತಡೆಯಬಹುದು. ಏಕೆಂದರೆ ಮಳೆಯಾದ ನಂತರ, ಹೊರಗಡೆ ಆರ್ದ್ರತೆ ಹೆಚ್ಚಾದಾಗ ಹುಳು ಬಿನ್ನಿನಿಂದ ಹೊರಹೋಗಲು ಯತ್ನಿಸುತ್ತದೆ. ೫. ಪೌಷ್ಟಿಕ ಮಟ್ಟ ನೈಟ್ರೊಜೆನ್, ಪೊಟಾಶಿಯಮ್ ಅಂಶಗಳು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಎರೆಹುಳು ಗೊಬ್ಬರದಲ್ಲಿ ಅಸಮಂಜಸವಾಗಿ ಇರುತ್ತದೆ. ಎನ್ ಪಿ ಕೆ ಪರಿಕ್ಷೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸಿದ ಗೊಬ್ಬರ ಅಥವಾ ಚಹಾ ತೋಟಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲು ಅರ್ಹವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಗೊಬ್ಬರ ವಾಣಿಜ್ಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಲು ತಿದ್ದುಪಡಿ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ನೈಟ್ರೊಜೆನ್ ಬರ್ನ್ ತಡೆಯಲು ಮಿಶ್ರಗೊಬ್ಬರವನ್ನು ಸಾಧಾರಣ ಮಣ್ಣಿನೊಂದಿಗೆ ೫೦:೫೦ ಅನುಪಾತದಲ್ಲಿ ಮಿಶ್ರಮಾಡಿ ಬಳಸಬೇಕು.
ಹೊರಗಿನ ಸಂಪರ್ಕ
ವರ್ಗ:ಕ್ರೈಸ್ಟ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಯೋಜನೆ-೨೦೧೫-೧೬‎ ವರ್ಗ:ವಿಕಿಕ್ಲಬ್ ಕ್ರೈಸ್ಟ್ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿ ರಚಿಸಿದ ಲೇಖನಗಳು
ಎಚ್.ಎಂ.ಜ್ಯೋತಿ
ಉಲ್ಲೇಖ
ವರ್ಗ:ಕ್ರೀಡೆ ವರ್ಗ:ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳು
ಚಾಂದ್ ಬೀಬಿ
ಚಂದ್ ಬೀಬಿ (1550-1599 ಸಿಇ), ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಭಾರತದ ಮುಸ್ಲಿಂ ಮಹಿಳ ಯೋಧೆಯಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ರಾಜಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಬಿಜಾಪುರದ (1580-90) ಮತ್ತು ಅಹ್ಮದ್ನಗರದ ರೀಜೆಂಟ್ (1596-99) ಆಗಿದ್ದರು. ಚಂದ್ ಬೀಬಿ 1595. ರಲ್ಲಿ ಅಕ್ಬರ್ನ ಮೊಘಲ್ ಪಡೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ  ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾಗಿ ಅಹ್ಮದ್ನಗರವನ್ನು ಉಳಿಸಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ   ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ
ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ
ಚಂದ್ ಬೀಬಿ ಅಹ್ಮದ್ನಗರದ ಹುಸೇನ್ ನಿಜಾಮ್ ಷಾ ಅವರ ಮಗಳು, ಮತ್ತು ಬುರ್ಹಾನ್-ಉಲ್-ಮುಲ್ಕ್, ಸುಲ್ತಾನ್ ಅಹ್ಮದ್ ಅವರ ಸಹೋದರಿ. ಅವರು ಅರೇಬಿಕ್, ಪರ್ಷಿಯನ್, ಟರ್ಕಿಷ್, ಮರಾಠಿ ಮತ್ತು ಕನ್ನಡ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಅವರು ಸಿತಾರ್ ನುಡಿಸುತ್ತಿದ್ದರು, ಮತ್ತು ಚಿತ್ರಕಲೆಯಲ್ಲಿ ಹೂಗಳನ್ನು ಬಿಡಿಸುವುದನ್ನು ಹವ್ಯಾಸವಾಗಿರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು.
ಬಿಜಾಪುರ ಸುಲ್ತಾನರು
ಮೈತ್ರಿ ನೀತಿ ನಂತರ, chandbibi ಬಿಜಾಪುರ ಸುಲ್ತಾನ ಅಲಿ ಆದಿಲ್ ಷಾ ರನ್ನು ಮದುವೆಯಾದರು. ಅವರ ಪತಿ ಬಿಜಾಪುರ ಪೂರ್ವ ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಮೆಟ್ಟಿಲುಬಾವಿಗೆ (ಬಾವಡಿ) ತನ್ನ ಹೆಂಡತಿಯ ಹೆಸರನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಚಂದ್ ಬಾವಡಿ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಲಿ ಆದಿಲ್ ಷಾ ತಂದೆ ಇಬ್ರಾಹಿಂ ಆದಿಲ್ ಷಾ ಅವರು ಸುನ್ನಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರಲ್ಲಿ ಹಬ್ಶಿಸ್ ಮತ್ತು ದೆಕ್ಕಾನಿಸ್ ನಡುವೆ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಹಂಚಿದ್ದರು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಅಲಿ ಆದಿಲ್ ಷಾ ಶಿಯಾಗಳಿಗೆ ಒಲವು ತೋರಿಸಿದರು. 1580 ರಲ್ಲಿ ಅವರ ಮರಣಾನಂತರ, ಷಿಯಾ ವರಿಷ್ಠರು ರಾಜನಾಗಿ ಒಂಬತ್ತು ವರ್ಷದ ಸೋದರಳಿಯ ಇಬ್ರಾಹಿಂ ಆದಿಲ್ ಷಾ II ರನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದರು. ಕಮಲ್ ಖಾನ್ ಎಂಬ ಸಾಮಾನ್ಯ ದೆಕ್ಕಾನಿ ಅದನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ರಾಜಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಅವರನ್ನು ಆರಿಸಲಾಯಿತು. ಕಮಲ್ ಖಾನ್ ಅವರು ಸಿಂಹಾಸನವನ್ನು ಉರುಳಿಸಲು ಮಹತ್ವಾಕಾಂಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೆಂದು ಭಾವಿಸಿದ ಚಂದ್ ಬೀಬಿ ಅವರಿಗೆ ಕಮಲ್ ಖಾನ್ ತೋರಿಸಿದರು. ಚಂದ್ ಬೀಬಿ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಸಾಮಾನ್ಯ ಹಾಜಿ ಕಿಶ್ವರ್ ಖಾನ್ ಸಹಾಯದಿಂದ ಕಮಲ್ ಖಾನ್ ವಿರುದ್ಧ ದಾಳಿ ಮಾಡಿದರೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಕಮಲ್ ಖಾನ್ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡು ಓಡುವಾಗ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು ಮತ್ತು ಕೋಟೆಯಲ್ಲಿ ಶಿರಚ್ಛೇದ ಮಾಡಲಾಯಿತು.
ಕಿಶ್ವರ್ ಖಾನ್ ಇಬ್ರಾಹಿಂ ಅವರ ಎರಡನೇ ರಾಜಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು. ಧರಸೆಒ ನಲ್ಲಿ ಅಹ್ಮದ್ನಗರ ಸುಲ್ತಾನರ ವಿರುದ್ಧ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ, ಅವರ ನೇತೃತ್ವದ ಬಿಜಾಪುರ ಸೇನೆಯ ಎಲ್ಲಾ ಫಿರಂಗಿ ಮತ್ತು ಶತ್ರು ಸೇನೆಯ ಆನೆಗಳನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ವಿಜಯದ ನಂತರ, ಕಿಶ್ವರ್ ಖಾನ್ ಅವರು ಎಲ್ಲಾ ಬಿಜಾಪುರದ ಜೆನೆರಲ್ಗಳಿಗೂ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ಆನೆಗಳನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸಲು ಆದೇಶವಿತ್ತರು. ಆನೆಗಳು ಬಹು ಬೆಲೆಬಾಳುವವಾಗಿದ್ದವು, ಮತ್ತು ಇತರ ಜನರಲ್ಗಳು ದೊಡ್ಡ ಅಪರಾಧ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿದರು. ಚಂದ್ ಬೀಬಿ ಸೇರಿ ಅವರು ಬಂಕಾಪುರ ಜನರಲ್ ಮುಸ್ತಫಾ ಖಾನ್ ಸಹಾಯದಿಂದ ಕಿಶ್ವರ್ ಖಾನ್ ಅವರನ್ನು ತೊಡೆದುಹಾಕಲು ಯೋಜನೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿದರು. ಕಿಶ್ವರ್ ಖಾನ್ ಗುಪ್ಥಚರರು ಈ ಪಿತೂರಿ ಬಗ್ಗೆ ಅವನಿಗೆ ಮಾಹಿತಿ ರವಾನಿಸಿದರು, ಆದ್ದರಿಂದ ಅವರು ಸೆರೆಹಿಡಿದು ಬಿಡಿಸಿಕೊಳ್ಳವ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದ ಮುಸ್ತಫಾ ಖಾನ್ ವಿರುದ್ಧ ಪಡೆಗಳನ್ನು ಕಳುಹಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಚಂದ್ ಬೀಬಿ ಕಿಶ್ವರ್ ಖಾನ್ ಅವರಿಗೆ ಸವಾಲು ಹಾಕಿದರು, ಆದರೆ ಅವರು ತನ್ನ ಸತಾರ ಕೋಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು ಬಂಧಿಸಿ ಮತ್ತು ಸ್ವತಃ ರಾಜ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕಿಶ್ವರ್ ಖಾನ್ ಉಳಿದ ಜನರಲ್ಗಳ ಪೈಕಿ ಅಪ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ಐಕ್ಲಾಸ್ ಖಾನ್ ಎಂಬ ಹಬ್ಷಿ ಜನರಲ್ ನೇತೃತ್ವದ ಜಂಟಿ ಸೇನಾ ಬಿಜಾಪುರದಲ್ಲಿ ಮೆರವಣಿಗೆ ಹೊರಟಾಗ ಬಲವಂತವಾಗಿ ಪಲಾಯನ ಮಾಡಿಸಿದರು. ಸೇನೆ ಮೂರು ಹಬ್ಷಿ ಗಣ್ಯರ ಪಡೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. ಐಕ್ಲಾಸ್ ಖಾನ್, ಹಮೀದ್ ಖಾನ್ ಮತ್ತು ದಿಲಾವರ್ ಖಾನ್ ಕಿಶ್ವರ್ ಖಾನ್ ಅಹ್ಮದ್ನಗರದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅದೃಷ್ಟವನ್ನು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಅದು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಲಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ನಂತರ ಗೊಲ್ಕೊಂಡಾಕ್ಕೆ ಪಲಾಯನ ಮಾಡಿದರು. ಅವರು ಮುಸ್ತಫಾ ಖಾನ್ ಯೆಮ್ಬ್ಸ್ ಸಂಭಂದಿಕನಿಂದ ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟರು. ಇದರ ನಂತರ, ಚಂದ್ ಬೀಬಿ ಅಲ್ಪಾವಧಿಗೆ ರಾಜಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದರು.
ಐಕ್ಲಾಸ್ ಖಾನ್ ರಾಜಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿದರು, ಆದರೆ ಕೆಲವೇ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಚಂದ್ ಬೀಬಿ ಅವರನ್ನು ತಳ್ಳಿಹಾಕಿದರು. ನಂತರ, ಅವರು ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಇತರ ಹಬ್ಷಿ ಜನರಲ್ಗಳಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಸರ್ವಾಧಿಕಾರ ಪ್ರಶ್ನಿಸಿದರು. ಬಿಜಾಪುರ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಪ್ರಯೋಜನವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದಾಗಿತ್ತು ಅಹ್ಮದ್ನಗರದ ನಿಜಾಮ್ ಶಾಹಿ ಸುಲ್ತಾನ್ ಬಿಜಾಪುರ ದಾಳಿಯಲ್ಲಿ  ಗೋಲ್ಕೊಂಡವನ್ನು ಕುತುಬ್ ಷಾಹಿ ಮೈತ್ರಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ಬಿಜಾಪುರದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿದ್ದ ಸೇನಾಪಡೆಗಳು ಈ ಜಂಟಿ ದಾಳಿಯನ್ನು ಹಿಮ್ಮೆಟ್ಟಿಸಲು ಸೋತಿತು. ಹಬ್ಷಿ ಜನರಲ್ಗಳು ಮಾತ್ರ ನಗರವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅರಿತುಕೊಂಡ ಅವರು ಚಂದ್ ಬೀಬಿಗೆ ತಮ್ಮ ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಿದರು. ' ಅಬು ಉಲ್ ಹಸನ್ ಒಬ್ಬ ಶಿಯಾದ ಜನರಲ್ ಅವರನ್ನು ಚಂದ್ ಬೀಬಿ ನೇಮಕ ಮಾಡಿದರು, ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕ ಮರಾಠ ಪಡೆಗಳಿಗೆ ಕರೆ ಕೊಟ್ಟರು. ಮರಾಠರು ದಾಳಿಕೋರರ ಪೂರೈಕೆ ಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ದಾಳಿಮಾಡಿದರು ಮತ್ತು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು ಇದು ಅಹ್ಮದ್ನಗರ-ಗೊಲ್ಕೊಂಡಾ ಮೈತ್ರಿ ಸೇನೆ ಹಿಂದಿರುಗಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿತು.
ಐಕ್ಲಾಸ್ ಖಾನ್ ಬಿಜಾಪುರ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ದಿಲ್ವಾರ್ ಖಾನ್ರನ್ನು ದಾಳಿ ಮಾದಿದನು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಅವರು ಸೋಲನ್ನು ಅನುಭವಿಸಬೇಕಾಯಿತು ಮತ್ತು ದಿಲ್ವಾರ್ ಖಾನ್ 1582 ರಿಂದ 1591 ರಾಜಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು ಮತ್ತು  ಬಿಜಾಪುರ ರಾಜ್ಯ ಮರುಸ್ಥಾಪನೆಗೊಂಡ ನಂತರ, ಚಂದ್ ಬೀಬಿ ಅಹ್ಮದ್ನಗರಕ್ಕೆ ಮರಳಿದರು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ: ಭಾರತದ ಚಕ್ರವರ್ತಿಗಳು ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕದ_ಪ್ರಸಿದ್ಧ_ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು
ಏಣಗಿ ಬಾಳಪ್ಪ
ಕನ್ನಡ ವೃತ್ತಿರಂಗಭೂಮಿ ಕಂಡ ಅವಿಸ್ಮರಣೀಯ ಕಲಾವಿದ.
ಜನನ, ಬಾಲ್ಯ ಮತ್ತು ವೃತ್ತಿಜೀವನ
ಬೆಳಗಾವಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ 'ಸವದತ್ತಿ' ತಾಲ್ಲೂಕಿನ 'ಏಣಗಿ' ಗ್ರಾಮದ ಒಕ್ಕಲುತನದ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ 1914ರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಬಾಳಪ್ಪನವರ ಬಾಲ್ಯ ಅಷ್ಟೇನೂ ಸುಖಕರವಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಲೋಕುರ ಮನೆತನದ ಬಾಳಮ್ಮ ಹಾಗು ಕರಿಬಸಪ್ಪನವರ ಮಗನಾಗಿ ಜನಿಸಿದರು. ತಂದೆಯವರನ್ನು ಬಹಳ ಚಿಕ್ಕ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ಕಳೆದುಕೊಂಡರು. ಹಣದ ಕೊರತೆಯಿಂದ ಮುಂದೆ ಶಾಲೆಗೆ ಸೇರಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಅವರ ಪಾಲಿಗೆ ಬೇಸಾಯ ಹಾಗೂ ಪಶುಪಾಲನೆ ಅವರ ಆದ್ಯತೆಯಾಯಿತು. ಹಳ್ಳಿಯ ಬಯಲಾಟ,ದೊಡ್ಡಾಟದ ಬಗ್ಗೆ ಒಲವು ಬೆಳೆಯಿತು. ಲವ-ಕುಶ ನಾಟಕ ನೋಡಿದ ಮೇಲೆ ಅವರ ಮನಸ್ಸೆಲ್ಲಾ ನಾಟಕದ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲೇ ಸುತ್ತುತ್ತಿತ್ತು. ಆ ಆಟವನ್ನು ಆಯೋಜಿಲ್ಸಿದ ಗುರುಗಳನ್ನು ಬಾಳಪ್ಪನವರ ಮೈಕಟ್ಟು ಬಹಳ ಆಕರ್ಷಣೀಯವಾಗಿತ್ತು. ಸುಮಧುರ ಕಂಠದ ಸೇರುವಿಕೆಯಿಂದ ಅವರ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಭುದ್ಧತೆ ಕಾಣತೊಡಗಿತು. ತಮ್ಮ ೧೦ ನೆಯ ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ ಓದುತ್ತಿರುವಾಗಲೇ ಅವರು ರಂಗಮಂಚದ ಸವಿಕಂಡರು. ಅವರ ಮೈಮಾಟ ಸ್ತ್ರೀಪಾತ್ರಗಳಿಗೆ ಹೇಳಿಮಾಡಿಸಿದಂತಿತ್ತು. ಚಿಕ್ಕೋಡಿ ಸಿದ್ಧಲಿಂಗಸ್ವಾಮಿಗಳ ಕಂಪೆನಿಯ ’ಮಹಾನಂಜನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಬಾಲನಟನಾಗಿ ಪ್ರಹ್ಲಾದನಾಗಿ, ಬಹಳ ಅದ್ಬುತ ಅಭಿನಯವನ್ನು ಕೊಟ್ಟರು. ಕೌಸಲ್ಯೆಯ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಅವರು ಬಹಳ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಕಂಡರು. ಕಂಪೆನಿ ಮುಚ್ಚಿದಮೇಲೆ 'ಅಬ್ಬಿಗೇರಿ ಕಂಪೆನಿ'ಗೆ ಸೇರಿ ಅಲ್ಲಿ ಬಾಲನಟನಾಗಿ ಕೆಲಸಮಾದಿದರು. ಅಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧವಾಗುತ್ತಿದ್ದ 'ಕಿತ್ತೂರು ರಾಣಿ ಚೆನ್ನಮ್ಮ ನಾಟಕ' ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸರಕಾರದ ವಿರೋಧದಿಂದ ಲೈಸೆನ್ಸ್ ಕಳೆದುಕೊಂಡು ಕಂಪೆನಿ ನಿಂತಿತು. ಊರಿಗೆ ಹೋಗಿ ನೆಲೆಸಲು ಮನಸ್ಸುಬರಲಿಲ್ಲ. ಸಿದ್ಧಲಿಂಗಸ್ವಾಮಿಗಳೇ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದ ಮತ್ತೊಂದು 'ಮಾರಿಕಾಂಬಾ ನಾಟಕ ಮಂಡಲಿ'ಗೆ ಅವರು ಸೇರಿದರು. ಚಿಕ್ಕವರಿದ್ದಾಗ ಊರಿನ ಭಜನಾ ಮಂಡಳಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಕೊಂಡು ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಗುರುಸಿದ್ದಯ್ಯ ಎಂಬುವವರು ಮೊತ್ತಮೊದಲಿಗೆ ಇವರನ್ನು ಸ್ಟೇಜ್ ಹತ್ತಿಸಿದರು. ಊರಲ್ಲೆ ನಡೆದ 'ಲವ-ಕುಶ' ಎಂಬ ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಲವನ ಪಾತ್ರ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ರಂಗ ಪ್ರವೇಶವಾಯ್ತು. ಊರಿನ ಕಲಾವಿದರನ್ನೇ ಸೇರಿಸಿಕೊಂಡು ಆಡಿದ 'ಪಾದುಕಾಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕ' ನಾಟಕ ತುಂಬ ಯಶಸ್ವಿ ಆಯಿತು. ನಾಟಕ ಮಾಸ್ತರರಾಗಿದ್ದ ಚಿಕ್ಕೋಡಿ ಶಿವಲಿಂಗ ಸ್ವಾಮಿಗಳು ಬಾಳಪ್ಪನವರನ್ನು ಶಿಷ್ಯರನ್ನಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಉದ್ಧರಿಸಿದರು. ಸ್ತ್ರೀ ಪಾತ್ರದ ಮೂಲಕವೇ ಇವರು ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದವರು. 'ಕಿತ್ತೂರು ರುದ್ರಮ್ಮ' ನಾಟಕದ ರುದ್ರಮ್ಮನ ಪಾತ್ರ ಇವರ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಸ್ರೀಪಾತ್ರ.
ಸ್ತ್ರೀಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ರಂಜಿಸಿದರು
ಉತ್ತರ ಕನ್ನಡದ ಸಿರಸಿಯಲ್ಲಿ ’ವೀರರಾಣಿ ರುದ್ರಮ್ಮ’ ಪ್ರದರ್ಶನವಾಯಿತು. ಅದರ ನಾಯಕಿಯ ಪಾತ್ರ ಅಪಾರಮನ್ನಣೆಗೆ ಪಾತ್ರವಾಯಿತು. ಒಂದು ದಿನ ನಾಯಕಿಯ ಪಾತ್ರಧಾರಿಣಿ ಮುನಿಸಿಕೊಂಡು ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದಳು. ಸ್ವಾಮಿಗಳು ಹರಸಾಹಸಮಾಡಿ ಒಪ್ಪಿಸಲು ಯತ್ನಿಸಿದರೂ ಪ್ರಯೋಜನವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಆಗ ಬಾಳಪ್ಪನವರಿಗೆ ರಾಣಿಯ ವೇಶ ಹಾಕಿ ರಂಗಮಂಚದಮೇಲೆ ಕಳಿಸಲಾಯಿತು. ಮಹಿಳಾ ವೇಶದಲ್ಲಿ ಖಡ್ಗಹಿಡಿದು ರಂಗವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ ಬಾಳಪ್ಪನವರ ಅಭಿನಯ ಅತ್ಯಂತ ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿತ್ತು. ಸಭಿಕರೆಲ್ಲಾ ಅವರ ಅಭಿನಯದಿಂದ ಹರ್ಷಿತರಾದರು. ಈನಾಟಕ ಸಂಸ್ಥೆಯೂ ಸ್ವಲ್ಪದಿನಗಳ ಬಳಿಕ ಬಂದಾದರೂ ರಾಣಿಯ ಪಾತ್ರದಿಂದ ಬಾಳಪ್ಪನವರು ಅತಿ ಜನಪ್ರಿಯರಾದರು. ಪದೇ ಪದೇ ಬಂದಾಗುತ್ತಿದ್ದ ವೃತ್ತಿ ರಂಗಮಂದಿರಗಳ ವಹಿವಾಟು ಬಾಳಪ್ಪನವರಿಗೆ ಸರಿಬೀಳಲಿಲ್ಲ. 'ಹುಚ್ಚಪ್ಪ ಸೂಡಿ'ಯವರ ಜೊತೆಗೂಡಿ ಅವರೊಂದು ಹೊಸ 'ನಾಟಕ ಮಂಡಾಳಿಯನ್ನು ರಚಿಸಿದರು. ಅದೇ 'ಗುರುಸೇವಾ ಸಂಗೀತ ನಾಟಕ ಮಂಡಳಿ'. ’ಹೇಮರೆಡ್ಡಿ ಮಲ್ಲಮ್ಮ ಎಂಬ ನಾಟಕ ಕರ್ನಾಟಕದ ಮನೆಮಾತಾಯಿತು. 'ಗುರುಸೇವಾ ಸಂಸ್ಥೆ'ಯ ವತಿಯಿಂದ ಪುರಾಣ, ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕಥೆಗಳ ಆಧಾರದಮೇಲೆ, ಸಂಸ್ಥ್ಯೆ ಹಲವಾರು ನಾಟಕಗಳು ಪ್ರದರ್ಶಿತಗೊಂಡವು.
ವೃತ್ತಿಜೀವನದ ಹಲವು ಮಜಲುಗಳು
ಚಿಕ್ಕಂದಿನಲ್ಲೇ ತಂದೆಯವರ ವಿಯೋಗ. ರಂಗಭೂಮಿಯ ತಮ್ಮ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಯೆಂದೇ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡ ಅನುಭವಿ ರಂಗಕರ್ಮಿ, ನಟ, ನಿರ್ದೇಶಕ ಪುತ್ರ, 'ಏಣಗಿ ನಟರಾಜ್' ರನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡರು. ನಾಲ್ಕಾರು ಕಂಪೆನಿಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸಮಾಡಿದರೂ ಸ್ಥಿರತೆ ಅವರಿಗೆ ದೊರೆಯದೆ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಬೇಸರವಾಗಿತ್ತು. ಪುರುಷ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲೂ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಅಭಿನಯ ನೀಡಿ ಎಲ್ಲರ ಗಮನ ಸೆಳೆದರು.ಆಳುವ ವರ್ಗದಿಂದ ವಿರೋಧ ಎದುರಿಸಿ ಗುರುವರ್ಗದಿಂದ ಬಹಿಷ್ಕಾರವನ್ನೂ ಅನುಭವಿಸಿದ್ದರು. ಸನ್.೧೯೪೬ ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಕಲಾವೈಭವವೆಂಬ ನಾಟಕ ಸಂಸ್ಥೆ ರಚಿಸಿದದರು. ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಹೊಸ ಕಲಾ ಪ್ರಕಾರವನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿ ಪ್ರಯೋಗ ನಡೆಸಿ ಜಯಶೀಲರಾದರು. ಹವ್ಯಾಸಿ ಮತ್ತು ವೃತ್ತಿ ರಂಗಭೂಮಿಯ ಮಧ್ಯೆ ಇದ್ದ ಗೆರೆಯನ್ನು ತೊಳೆಯಲು ದುಡಿದರು. ಪೌರಾಣಿಕ, ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಾಟಕಗಳ ಜೊತೆ ಜೊತೆಗೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ನಾಟಕಗಳ ಪ್ರಯೋಗವನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ನಿಭಾಯಿಸಿದರು. 'ಪಾದುಕ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕ ನಾಟಕ'ದಲ್ಲಿ ಭರತನ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಸೊಗಸಾಗಿ ಅಭಿನಯಿಸಿ, ಗರುಡ ಸದಾಶಿವರಾಯರ ಪ್ರೀತಿ ಭರವಸೆಗಳಿಗೆ ಪಾತ್ರರಾದರು. ಅವರ ಕೆಲವು ಪ್ರೀತಿಯ ನಾಟಕಗಳು : ಮೊದಲಾದ ವಿಡಂಬನಾ ನಾಟಕಗಳಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದರು. 'ಜಗಜ್ಯೋತಿ ಬಸವೇಶ್ವರ' ನಾಟಕದ ಬಸವೇಶ್ವರನ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಅವರು ಭಾವಪರವಶರಾಗಿ ಸುಶ್ರಾವ್ಯವಾಗಿ ಹಾಡಿ, ರಸಿಕರ ಮನಮುಟ್ಟುವಂತೆ ಮಾತಾಡಿ, ಸಮಾಜದ ಅಂಧಕಾರವನ್ನು ಹೋಗಲಾಡಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಮಾಡುವ ಕಾಯಕವನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ರಂಗಮಂಚದ ತೆರೆಯಮೇಲೆ ತರಲು ಅನುವುಮಾಡಿಕೊಟ್ಟ ಪಾತ್ರ. ಬಹಳವಾಗಿ ಮುದಕೊಟ್ಟ ಪಾತ್ರ. ಬೆಳ್ಳಿತೆರೆಯಮೇಲೆಯೂ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು. ಈ ಅಭಿನಯ ಚತುರರಿಗೆ ಸಂದ ಗೌರವ ಸನ್ಮಾನಗಳು ಹಲವಾರು. ಈಗ ನೂರರ ಹೊಸಿಲಿನಲ್ಲಿರುವ ಈ ಪ್ರತಿಭಾನ್ವಿತ ಉತ್ಸಾಹಿ ನಟ, ಈಗಲೂ 'ಮೀಡಿಯ' ಜೊತೆಗೆ, ಸ್ಪಂದಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ.
ಉಲ್ಲೇಖ
ವರ್ಗ:ನಾಡೋಜ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರು
ಮೆಟ್ಟಲು ಸಾಲು
thumb ಮೆಟ್ಟಲು ಸಾಲು (ಸೋಪಾನ, ಪಾವಟಿಗೆ) ಮೆಟ್ಟಲು ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಚಿಕ್ಕದಾದ ಲಂಬ ದೂರಗಳಾಗಿ ವಿಭಜಿಸುವ ಮೂಲಕ, ದೊಡ್ಡದಾದ ಲಂಬವಾದ ದೂರಕ್ಕೆ ಸೇತುವೆಯಾಗಲು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾದ ಒಂದು ನಿರ್ಮಾಣ. ಮೆಟ್ಟಲುಗಳು ನೇರವಾಗಿರಬಹುದು, ದುಂಡಾಗಿರಬಹುದು, ಅಥವಾ ಕೋನಗಳಲ್ಲಿ ಜೋಡಣೆಗೊಂಡ ಎರಡು ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚು ನೇರ ತುಂಡುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರಬಹುದು.
ಅವಲೋಕನ
ಮೆಟ್ಟಲ ಸಾಲು ನೇರ ರೇಖೆಯಲ್ಲಿ ಇರಬಹುದು, ಅಂದರೆ ತಿರುವು ಅಥವಾ ದಿಕ್ಕು ಬದಲಾವಣೆಯಿಲ್ಲದೆಯೇ ಒಂದು ಮಹಡಿಯಿಂದ ಮತ್ತೊಂದಕ್ಕೆ ಸಾಗುತ್ತದೆ. ಮೆಟ್ಟಲ ಸಾಲು ದಿಕ್ಕನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಬಹುದು, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ೯೦ ಡಿಗ್ರಿ ಕೋನ ಭೂಸ್ಪರ್ಶದಲ್ಲಿ ಜೋಡಣೆಗೊಂಡ ಎರಡು ನೇರ ಸೋಪಾನ ಪಂಕ್ತಿಗಳಿಂದ. ನೇರ ಸೋಪಾನ ಪಂಕ್ತಿಗಳ ಪ್ರತಿ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ೧೮೦ ಡಿಗ್ರಿ ಕೋನದ ಭೂಸ್ಪರ್ಶದೊಂದಿಗೆ ಮೆಟ್ಟಲು ಸಾಲು ತನ್ನೆಡೆಗೇ ಹಿಂತಿರುಗಬಹುದು, ಮತ್ತು ಲಂಬ ಮೆಟ್ಟಲಸಾಲನ್ನು ರಚಿಸುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಹುಮಹಡಿ ಕಟ್ಟಡಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರ ಘಟಕಗಳು
ಸಮ್ಮಿಲನ ಶೆಟ್ಟಿ ಚಿಟ್ಟೆ ಪಾರ್ಕ್,ಬೆಳುವಾಯಿ
ಸಮ್ಮಿಲನ ಶೆಟ್ಟಿ ಚಿಟ್ಟೆ ಪಾರ್ಕ್ ನ್ನು ೨೦೧೧ರಲ್ಲಿ ಸಮ್ಮಿಲನ ಶೆಟ್ಟಿಯವರು, ಚಿಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು.ಇದೊಂದು ಖಾಸಗಿ ಪಾರ್ಕ್ ಆಗಿದ್ದು, ಕೇವಲ ಚಿಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವ ಕಾರ್ಯ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಈ ಪಾರ್ಕ್ ೭.೩೫ ಎಕರೆ ಅಭಯಾರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿದೆ. . ಈ ಪಾರ್ಕ್ ಮಂಗಳೂರಿನ ಬೆಳುವಾಯಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿದ್ದು. ಬೆಳುವಾಯಿಯು ಕಾರ್ಕಳ ಮತ್ತು ಮೂಡುಬಿದಿರೆ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಇದೆ. ಈ ಪಾರ್ಕ್ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ೨೦೧೩ರ ಆಗಸ್ಟ್ ನಲ್ಲಿ ಉದ್ಘಾಟನೆಯಾಯಿತು. ಮಂಗಳೂರಿನಿಂದ ೪೨ ಕಿಲೊ ಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಪಾರ್ಕ್ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟ ಸಾಲುಗಳ ತಪ್ಪಲಿನಲ್ಲಿದೆ.ಇಲ್ಲಿ 118 ಪ್ರಬೇಧಗಳ ಚಿಟ್ಟೆಗಳು ದಾಖಲಾಗಿದೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾದ ಮಲಬಾರ್ ಬ್ಯಾಂಡೆಡ್ ಪೀಕಾಕ್(Malabar Banded Peacock) ಮಲಬಾರ್ ರೊಸ್ (Malabar rose) ಮುಂತಾದವು ಸೇರಿವೆ.
ಲಾಂಛನ
ಈ ಚಿಟ್ಟೆ ಪಾರ್ಕ, ಲಾಂಛನವಾಗಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಘಟ್ಟಗಳ ಬೆರಗುಗೊಳಿಸುವ 'ಮಲಬಾರ್ ಬ್ಯಾಂಡೆಡ್ ಪೀಕಾಕ್' ಚಿಟ್ಟೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಸಂದರ್ಶನ ಸಮಯ ಮತ್ತು ದಿವಸಗಳು
ಪ್ರತಿ ಭಾನುವಾರ ೦೮.೩೦ ರಿಂದ ೧೨.೩೦
ಭೇಟಿಗೆ ಸೂಕ್ತ ತಿಂಗಳು: ಜೂನ್ ನಿಂದ ಡಿಸೆಂಬರ್.
ಗ್ಯಾಲರಿ
<gallery mode=packed heights=123px caption=""> File:Butterfly as found in Sammilan Shetty Butterfly Park.jpg|thumb|ಸಮ್ಮಿಲನ್ ಶೆಟ್ಟಿ ಚಿಟ್ಟೆ ಪಾರ್ಕ್ ನಲ್ಲಿ ಕಂಡು ಬಂದ ಒಂದು ಜಾತಿಯ ಚಿಟ್ಟೆ File:Nector plants of Sammilan Shetty Butterfly park Belvai.jpg File:Inaguration stone of Sammilan Shetty Butterfly Park.jpg File:Sammilan Shetty Butterfly park banner in the Butterfly park.jpg File:Clipper butterfly full wings.jpg File:Nector plants in Sammilan Shetty Butterfly park.jpg File:Common grass yellow in Sammilan Shetty Butterfly park Mangalore.jpg File:Autumn Leaf Butterfly.jpg|thumb|ಆಟಮ್ ಲೀಫ್ ಬಟರ್ಫ್ಲೈ File:Grey fancy butterfly found in the Sammilan Shetty Butterfly park.jpg|thumb|ಸಮ್ಮಿಲನ್ ಶೆಟ್ಟಿ ಬಟರ್ಫ್ಲೈ ಪಾರ್ಕ್ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದ ಗ್ರೇ ಫ್ಯಾನ್ಸಿ ಚಿಟ್ಟೆ </Gallery>
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿ
ವರ್ಗ:ಚಿಟ್ಟೆಗಳು
ವಿಕಿರಣ ಪಟುತ್ವ
ವಿಕಿರಣ ಪಟುತ್ವ ಪತ್ತೆ ಮಾಡಿದ ಕಥೆ
೧೮೯೬ನೇ ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ ಹೆನ್ರಿಬೆಕ್ವೆರೆಲ್ ಎಂಬ ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞನು ಆಕಸ್ಮಿಕವಾಗಿ ವಿಕಿರಣ ಪಟುತ್ವವನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿದನು. thumb|ಹೆನ್ರಿ ಬೆಕ್ವೆರೆಲ್ ಒಂದು ದಿನ ಈತ ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ಫಲಕದ ಮೇಲೆ ಯುರೇನಿಯಂ ಲವಣವನ್ನು ಇಟ್ಟು ಕಪ್ಪು ಕಾಗದದಿಂದ ಸುತ್ತಿ ಕತ್ತಲೆಯ ಕೋಣೆಯಲ್ಲಿರಿಸಿದ್ದ .ಛಾಯಾ ಚಿತ್ರ ಫಲಕವನ್ನು ವರ್ಧಿಸಿದ ಬೆಳಕಿನ ದೆಸೆಯಿಂದ  ಫಲಕವು ಹಾಳಾಗಿರುವುದು ತಿಳಿದು ಅವನಿಗೆ ಅಚ್ಚರಿಯಾಯಿತು.ಅದೇ ಪ್ರಯೋಗವನ್ನು ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಯುರೇನಿಯಂ ಲವಣದಿಂದ ಪುನರಾವರ್ತಿಸಿದಾಗಲೂ ಅದೇ ಫಲಿತಾಂಶವು ದೊರೆಯಿತು.ಆ ಕತ್ತಲೆಯ ಕೋಣೆಗೆ ಬೆಳಕು ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲದುದರಿಂದ, ಯುರೇನಿಯಂ ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣದ ಹಾಗು ಛಾಯಾ  ಫಲಕಗಳನ್ನು  ಹಾಳುಮಾಡುವ ವಿಕಿರಣಗಳನ್ನು ಹೊರ ಸೂಸುತ್ತಿದೆ  ಎಂದು ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದನು. "ಒಂದು ಧಾತುವಿನಿಂದ ತನ್ನಷ್ಟಕ್ಕೆ ತಾನೇ ವಿಕಿರಣಗಳು ಉತ್ಸರ್ಜಿಸಲ್ಪಡುವ ಘಟನೆಯನ್ನು ವಿಕಿರಣ ಪಟುತ್ವ ಎನ್ನುತ್ತೇವೆ.ಯಾವ ವಸ್ತುಗಳು ವಿಕಿರಣಗಳನ್ನು ಉತ್ಸರ್ಜಿಸುತ್ತವೆಯೋ ಅವುಗಳನ್ನು  ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ವಿಕಿರಣಶೀಲ ವಸ್ತುಗಳು ಎನ್ನುತ್ತೇವೆ." ಈ ರೀತಿ ಉತ್ಸರ್ಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕಿರಣಗಳನ್ನು ಬೆಕ್ವೆರೆಲ್ ಕಿರಣಗಳು ಎನ್ನುತ್ತೇವೆ.ಈ ಹೆಸರನ್ನು ಹೆನ್ರಿಬೆಕ್ವೆರೆಲ್‍ನ ಕಠಿಣ ಶ್ರಮಕ್ಕೆ ಗೌರವವಾಗಿ ನೊಬೆಲ್ ಪುರಸ್ಕಾರ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಅನಂತರ ಮೇರಿ ಕ್ಯುರಿ ಮತ್ತು ಆಕೆಯ ಪತಿ ಪಿಯರಿಕ್ಯುರಿ ರೇಡಿಯಂ ಧಾತುವಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ವಿಕಿರಣ ಪಟುತ್ವವಿದೆ ಎಂಬಂಶವನ್ನು ಸಾಬೀತು ಪಡಿಸಿದರು. ಇಂದು ನಮಗೆ ತಿಳಿದಿರುವಂತೆ ಪರಮಾಣು ಸಂಖ್ಯೆ ,೮೨ಕ್ಕಿಂತ ಜಾಸ್ತಿ ಇರುವ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಭಾರವಾದ ಧಾತುಗಳಾದ ಯುರೇನಿಯಂ,ಪೊಲೋನಿಯಂ,ಥೋರಿಯಂ,ಆಕ್ಟೀನಿಯಂ,ರೇಡಿಯಂ ಮುಂತಾದಕ್ಕೆ ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ವಿಕಿರಣ ಪಟುತ್ವವಿದೆ.
ವಿಕಿರಣಶೀಲ ವಸ್ತುಗಳಿಂದ ಉತ್ಸರ್ಜಿಸಲ್ಪಡುವ ವಿಕಿರಣಗಳ ಬಗೆಗಳು
೧೮೯೮ ರಲ್ಲಿ ರುದರ್ ಫೋರ್ಡ್ ಮತ್ತಿತರರು ವಿಕಿರಣಶೀಲ ವಸ್ತುಗಳಿಂದ ಮೂರು ಬಗೆಯ ವಿಕಿರಣಗಳು ಉತ್ಸರ್ಜಿಸಲ್ಪಡುವುವು ಎಂದು ತೋರಿಸಿದರು.ಅವುಗಳನ್ನು ಆಲ್ಫಾ ಕಣ (α) ಅಥವಾ ಕಿರಣ, ಬೀಟಾ (β) ಕಿರಣ ಮತ್ತು ಗ್ಯಾಮ (ɣ) ಕಿರಣ ಎಂದು ಕರೆದರು.
ವಿಕಿರಣ ಪಟುತ್ವದ ಧಾತುವಿನ ಬೀಜ ಕೇಂದ್ರದಿಂದ α-ಕಣವನ್ನು ಉತ್ಸರ್ಜಿಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಆಲ್ಫಾಕ್ಷಯ ಎನ್ನುತ್ತೇವೆ. thumb|α-ಕ್ಷಯ α-ಕಣಗಳೆಂದರೆ, ಧನವಿದ್ಯುದಾವಿಷ್ಟ ಕಣಗಳು. α-ಕಣವು ಎರಡು ಪ್ರೋಟಾನ್ ಮತ್ತು ಎರಡು ನ್ಯೂಟ್ರಾನ್‍ಗಳಿಂದಾದ ಹೀಲಿಯಂ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯಸ್. ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯಸ್‍ನಿಂದ ಒಂದು α-ಕಣವು ಉತ್ಸರ್ಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟಾಗ ಆ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯಸ್ಸಿನ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯು(A) ೪ ಏಕಮಾನ ಮತ್ತು ಪರಮಾಣು ಸಂಖ್ಯೆ(Z)ಯಲ್ಲಿ ೨ ಏಕಮಾನ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಉದಾಹರಣೆ: zXA ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯಸ್‍ನಿಂದ α ಕ್ಷಯದಿಂದ z-೨YA-೪ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯಸ್ಸಾಗಿ ದ್ರವ್ಯಾಂತರವಾಗುವುದನ್ನು ಈ ಸಮೀಕರಣದಿಂದ ತಿಳಿಯಬಹುದು.
zXA → z-೨YA-೪ + ೨He೪
ವಿಕಿರಣ ಧಾತುವೊಂದರ ಪರಮಾಣುವಿನ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯಸ್‍ದಿಂದ β-ಕಣಗಳು ಉತ್ಸರ್ಜಿಸಲ್ಪಡುವುದಕ್ಕೆ β-ಕ್ಷಯ ಎನ್ನುತ್ತೇವೆ. thumb|β-ಕ್ಷಯ β-ಕಣಗಳೆಂದರೆ ಬರಿ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್‍ಗಳಷ್ಟೆ.β-ಕಣಗಳು ಋಣ ವಿದ್ಯುದಾವಿಷ್ಟ ಕಣಗಳು,β-ಕ್ಷಯನ ನಡೆಯುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧಾತುವಿನ ಪರಮಾಣು ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯು ಬದಲಾವಣೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಪರಮಾಣು ಸಂಖ್ಯೆ ಎಂದು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ.ಇದರ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುದಂಶವು ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್‍ಗಳ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುದಂಶಕ್ಕೆ ಸಮವಾಗಿರುವುದು.
ಉದಾಹರಣೆ: zXA ಪರಮಾಣುವು  z+೧YA ಪರಮಾಣುವಾಗಿ β-ಕ್ಷಯದಿಂದ ದ್ರವ್ಯಾಂತರ ಹೊಂದುವುದನ್ನು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಸಮೀಕರಣದಿಂದ ತಿಳಿಯಬಹುದು.
zXA → z+೧YA + -೧e೦
ಉದಾಹರಣೆ: ರೇಡಿಯಂ ಪರಮಾಣುವು ೮೮Ra೨೨೮ ಬೀಟಾ ಕಣಗಳನ್ನು ಉತ್ಸರ್ಜಿಸಿದರೆ ದೊರೆಯುವ ದ್ರವ್ಯಾಂತರಣ ಬೀಜವು ಆಕ್ಟಿನಿಯಂ ೮೯Ac೨೨8,β-ಕ್ಷಯವನ್ನು ಈ ಸಮೀಕರಣದಿಂದ ತೋರಿಸಬಹುದು.
೮೮Ra೨೨೮ →  ೮೯Ac೨೨8 + -೧e೦
ಗ್ಯಾಮಾ ಕಿರಣಗಳು ಗರಿಷ್ಟ ಆವೃತ್ತಿಯ ವಿದ್ಯುತ್‍ಕಾಂತೀಯ ಕಿರಣಗಳು.ಅಂದರೆ ಅವುಗಳು 'ಪ್ರೋಟಾನ್‍ಗಳಿಗೆ' ಸಮನಾದ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುದಂಶವಿರುವುದಿಲ್ಲ.ɣ-ಕ್ಷಯದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಧಾತುವಿನ ಪರಮಾಣು ಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ಪರಮಾಣು ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಉದಾಹರಣೆ:ಪರಮಾಣುವಿನ ಬೀಜಕೇಂದ್ರದ ɣ-ಕ್ಷಯವನ್ನು ಈ ರೀತಿ ತೋರಿಸಬಹುದು.
zXA → zXA + ɣ
ಗೀಗರ್ ಮುಲ್ಲರ್, ವಿಲ್ಸನ್ ಕ್ಲೌಡ್ ಛೇಂಬರ್ ಮುಂತಾದ ಸಾಧನಗಳಿಂದ ವಿಕಿರಣ ಕಣಗಳನ್ನು ಪತ್ತೆ ಮಾಡಬಹುದು
ಅರ್ಧ್ಯಾಯುಷ್ಯ
ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ ವಿಕಿರಣಪಟು ಧಾತುವಿನ ಕ್ಷಯನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಎಂದಿಗೂ ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳದು.ವಿಕಿರಣಶೀಲ ವಸ್ತುಗಳ ಕ್ಷಯಣ ಬೇರೆಬೇರೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ.ಕ್ಷಯನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ವಿಕಿರಣಶೀಲ ಧಾತುವಿನ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ.'''ಒಂದು ವಿಕಿರಣ ವಸ್ತುವಿನ ಪ್ರಾರಂಭದ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯ ಅರ್ಧದಷ್ಟಾಗಲು ಬೇಕಾಗುವ ಕಾಲವನ್ನು ಅರ್ಧಾಯುಷ್ಯ ಎನ್ನುತ್ತೇವೆ. ಇದನ್ನು 'T' ಎಂಬ ಅಕ್ಷರದಿಂದ ಸೂಚಿಸುತ್ತೇವೆ.'''
ವಿಕಿರಣ ವಸ್ತುಗಳ ಅರ್ಧಾಯುಷ್ಯ ಅವಧಿಯು ಮೈಕ್ರೋ ಸೆಕೆಂಡ್‍ನಿಂದ ಹಿಡಿದು ಕೆಲವು ಸಾವಿರಾರು ವರ್ಷಗಳ ಬಹುವಿಸ್ತಾರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿರುವುದು.
ಉದಾಹರಣೆ: ಇಂಗಾಲ ೧೪ ರ ಅರ್ಧಾಯುಷ್ಯ ೫೭೦೦ ವರ್ಷಗಳು. ಮರದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಗ್ರಾಂ ಇಂಗಾಲ ೧೪ ಇದೆ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿದರೆ, ೫೭೦೦ ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ೦.೫ ಗ್ರಾಂ ಇಂಗಾಲ ೧೪ ಇರುತ್ತದೆ.
ಕೆಲವು ಮೂಲ ವಸ್ತುಗಳ ಅರ್ಧಾಯುಷ್ಯವನ್ನು ಈ ಕೆಳಗಿನ ಕೋಷ್ಟಕದಲ್ಲಿ ಕೊಟ್ಟಿದೆ.
ವಿಕಿರಣ ಸಮಸ್ಥಾನಿಗಳು (ರೇಡಿಯೋ ಐಸೋಟೋಪ್‍ಗಳು)
ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ದೊರೆಯುವ ವಿಕಿರಣ ಸಮಸ್ಥಾನಿಗಳು ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಪರಮಾಣು ಸಂಖ್ಯೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ.ಹಗುರವಾದ ಧಾತುಗಳನ್ನೂ ಸಹ ಕೃತಕವಾಗಿ ವಿಕಿರಣ ಧಾತುಗಳನ್ನಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಬಹುದು.ಈ ರೀತಿ ಉತ್ಪನ್ನವಾದ ವಿಕಿರಣ ಧಾತುಗಳನ್ನು ಕೃತಕ ವಿಕಿರಣ ಧಾತುಗಳು ಎನ್ನುತ್ತೇವೆ.'''ಬೇರೆ-ಬೇರೆ ಪರಮಾಣು ದ್ರವ್ಯರಾಶಿ ಹಾಗು ಒಂದೇ ಪರಮಾಣು ಸಂಖ್ಯೆ ಹೊಂದಿರುವ, ವಿಕಿರಣ ಮೂಲ ವಸ್ತುವಿನ ವಿವಿಧ ಪರಮಾಣುಗಳನ್ನು ವಿಕಿರಣ ಸಮಸ್ಥಾನಿಗಳು ಎನ್ನುತ್ತೇವೆ. '''
೧೯೩೪ ರಲ್ಲಿ ಕ್ಯುರಿ ಜೂಲಿಯಟ್ ಮತ್ತು ಆಕೆಯ ಪತಿ ಫ್ರೆಡ್ರಿಕ್ ಜೂಲಿಯಟ್ ಮೊದಲಿಗೆ ಕೃತಕ ವಿಕಿರಣ ಪಟುತ್ವವನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿದರು.೧೯೩೫ ರಲ್ಲಿ ಇವರಿಗೆ ರಸಾಯನ ಶಾಸ್ತ್ರದ ನೊಬೆಲ್ ಪಾರಿತೋಷಕವನ್ನು ಪ್ರದಾನ ಮಾಡಲಾಯಿತು.ಅವರು ಬೋರಾನ್ ಮತ್ತು ಅಲ್ಯುಮಿನಿಯಂ ಪರಮಾಣುಗಳನ್ನು α-ಕಣಗಳಿಂದ ತಾಡಿಸಿದಾಗ, α ಕಣಗಳ ಆಕರವನ್ನು ತೆಗೆದ ನಂತರವೂ ವಿಕಿರಣವನ್ನು ಉತ್ಸರ್ಜಿಸುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಅವರು ಗಮನಿಸಿದರು. ಈ ಉತ್ಸರ್ಜಿತ ವಿಕಿರಣಗಳು ಪಾಸಿಟ್ರಾನ್‍ಗಳು (-೧e೦ ).
೧೩Al೨೭ + ೨He೪  →  ೧೫P೩೦ + ೦n೧
೧೫P೩೦ →     ೧೪Si೩೦ +   +೧e೦ (β+)
ಹಗುರವಾದ ಧಾತುಗಳನ್ನು ವೇಗೋತ್ಕರ್ಷಗೊಂಡು ಚಲಿಸುತ್ತಿರುವ α ಕಣಗಳಂತಹ ಭಾರವಾದ ಕಣಗಳಿಂದ ತಾಡಿಸುವುದರಿಂದ ಕೃತಕ ವಿಕಿರಣ ಧಾತುಗಳು ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ. ವಿಕಿರಣ ಸಮಸ್ಥಾನಿ(ರೇಡಿಯೋ ಐಸೋಟೋಪ್)ಗಳ ಉಪಯೋಗಗಳು (ಇವುಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರೇಡಿಯೋ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಡ್‍ಗಳು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.)
ಅಪಾಯ
ವಿಕಿರಣಗಳಿಂದ ಪರಿಸರವು ಕಲುಷಿತಗೊಂಡು ಅಪಾಯಕಾರಿ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನುಂಟು ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಿಕಿರಣಗಳನ್ನು ಅತಿಯಾಗಿ ಬಳಸುವುದರಿಂದ ಮತ್ತು ಜೀವರಾಶಿಗಳ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚು ಬಳಸುವುದರಿಂದ ವಿಕಿರಣ ಪರಿಣಾಮವು ಮಾರಣಾಂತಕವಾಗುವುದು.ಇದನ್ನು ವಿಕಿರಣಗಳ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮ ಎನ್ನುತ್ತೇವೆ.
ಆಹಾರ ವಿಕಿರಣೋಪಾಚಾರ
ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳ ಮೇಲೆ ಯಾವುದಾದರೂ ಸೂಕ್ತ ವಿಕಿರಣ ಸಮಸ್ಥಾನಿಯಿಂದ ದೊರೆಯುವ ಗ್ಯಾಮ ಕಿರಣಗಳನ್ನು ಹಾಯಿಸುವುದರಿಂದ ಆಹಾರ ವಿಕಿರಣೋಪಚಾರವನ್ನು ಮಾಡಲಾಗುವುದು.ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ವಿಕಿರಣ ಸಮಸ್ಥಾನಿ ಕೋಬಾಲ್ಟ್-೬೦.ಇದರಿಂದ ಉತ್ಸರ್ಜಿತವಾಗುವ ಗ್ಯಾಮ-ಕಿರಣವನ್ನು ಆಹಾರಗಳ ಮೂಲಕ ಹಾಯಿಸಿದಾಗ ರೋಗಕಾರಕ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ಮತ್ತು ಆಹಾರಗಳನ್ನು ಹಾಳುಮಾಡುವ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಗಳನ್ನು ನಾಶಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ.ಆದರೆ ಇದು ಆಹಾರದ ಗುಣ, ರುಚಿ ಮತ್ತು ರಚನೆಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಲಾರದು.ಆಹಾರವು ರೇಡಿಯೋ ಐಸೋಟೋಪ್‍ನೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದದೇ ಇರುವುದರಿಂದ ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥವೂ ವಿಕಿರಣ ಗುಣವನ್ನು ಹೊಂದುವುದಿಲ್ಲ.
ಧೂಮ ಶೋಧಕ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಷಿಯಂ-೨೪೧
ನಮ್ಮಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ಜನರ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಧೂಮಶೋಧಕವಿದೆ? ನಮ್ಮ ನಿರೀಕ್ಷೆಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಬೆಂಕಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಈ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಈ ಬಗೆಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೆರಿಷಿಯಂ-೨೪೧ ಅಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಅನೇಕ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ತಿಳಿದೆ ಇಲ್ಲ.ಈ ಧಾತುವಿನ ವಿಕಿರಣ ಗುಣವನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಂಡು ಬೆಂಕಿಯಿಂದ ಬರುವ ಹೊಗೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಕ ಹಂತದಲ್ಲಿಯೇ ಪತ್ತೆ ಮಾಡಬಹುದು.ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ಎಚ್ಚರಿಕೆ ಸೂಚಿಸುವ ಈ ಧಾತುವಿನ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಅನೇಕ ಜೀವಗಳನ್ನುಳಿಸಿದೆ. ಸಮೀಕ್ಷೆಗಳಿಂದ ನಮಗೆ ತಿಳಿದು ಬಂದದ್ದು ೮೦% ಸುಟ್ಟಗಾಯಗಳು ಮತ್ತು ೮೦% ಮಾರಣಾಂತಿಕ ಬೆಂಕಿಯಿಂದ ಆದ ಸುಟ್ಟ ಗಾಯಗಳು ಧೂಮ ಶೋಧಕವಿಲ್ಲದ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿಯೇ ಉಂಟಾಗಿರುವುದು.
ಪ್ರಾಕ್ತನ ಕಾಲನಿರ್ಣಯ
ಹೆಚ್ಚು ಅರ್ಧಾಯುಷ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಧಾತುಗಳಾದ  K೪೦, Rb೮೭, U೨೩೮ ಮುಂತಾದವುಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಒಂದು ಶಿಲೆಯ ವಯಸ್ಸನ್ನು ಅಂದಾಜುಮಾಡಲಾಗುವುದು.೯೨U೨೩೮ ನಿರಂತರ ಕ್ಷಯನ ಹೊಂದಿ ದ್ರವ್ಯಾಂತರಣ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಅನೇಕ ಧಾತುಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಸೀಸವಾಗುತ್ತದೆ.ಈ ಕ್ರಮದಿಂದ ಭೂಮಿಯ ವಯಸ್ಸು ಸುಮಾರು ೩.೮ ಬಿಲಿಯನ್ ವರ್ಷಗಳು ಎಂದು ಅಂದಾಜು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.
ವರ್ಗ:ಭೌತಿಕ ಶಾಸ್ತ್ರ
ಜರ್ಮನ್ ಸಾಹಿತ್ಯ
ಜರ್ಮನ್ ಸಾಹಿತ್ಯ - ಎಂದರೆ ಜರ್ಮನಿ, ಆಸ್ಟ್ರಿಯ ಮತ್ತು ಸ್ವಿಟ್‍ಜರ್‍ಲೆಂಡ್‍ಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದು ಜರ್ಮನ್ ಮಾತನಾಡುವ ಐರೋಪ್ಯರ ಸಾಹಿತ್ಯ.
ಜರ್ಮನ್ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಭಾಗಗಳು
ಜರ್ಮನ್ ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಎಂಟು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ವಿಭಜಿಸಬಹುದು.
ಹಳೆಯ ಹೈ ಜರ್ಮನ್ ಯುಗ
ಜರ್ಮನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿನ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಲಿಖಿತ ದಾಖಲೆಗಳು 8ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಉತ್ತರಾರ್ಧ ಕಾಲದಷ್ಟು ಹಿಂದಿನವು. ಜರ್ಮನ್ ಜನಾಂಗಗಳ ನಡುವೆ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮವನ್ನು ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದವರ ಪ್ರಯತ್ನಗಳ ಫಲಶ್ರುತಿಯೇ ಈ ಪಾಠಗ್ರಂಥಗಳು. ಇವು ನೀತಿಬೋಧಕವಾಗಿದ್ದು, ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಬೈಲನಿನ ಅಥವಾ ಚರ್ಚಿನ ಮತ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಕುರಿತ ಭಾಷಾಂತರಗಳಾಗಿದ್ದುವು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ನಾವು ಟಾಷಿಯನ್ನನ ಇವ್ಯಾಂಜೆಲಿಯನ್ ಹಾರ್ಮೊನಿ ಅಥವಾ ಗಾಸ್ಪೆಲ್ ಹಾರ್ಮೊನಿ, ಅಥವಾ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಗ್ರಂಥಕರ್ತರ ಪ್ರವಚನಗಳನ್ನು ನೋಡಬಹುದು. ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಚಾರ್ಲ್‍ಸ್ ಮಹಾಶಯ (768-814), ತನ್ನ ಮತಪ್ರಚಾರಕರ ಕೆಲಸವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಣಾಮಶಾಲಿಯಾಗಿಸಲು ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಭಾಷೆಯ ಬದಲು ದೇಶಭಾಷೆಯ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸಿದ. ಮೌಖಿಕ ಪ್ರಸಾರ ಪರಂಪರೆಯ ಮೇಲೆಯೇ ನಿಂತಿದ್ದ ಕ್ರಿಸ್ತಪೂರ್ವ ಯುಗದ ಪುರಾತನ ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕೆನ್ನುವುದು ಅವನ ಇನ್ನೊಂದು ಉದ್ದೇಶವಾಗಿತ್ತು. ಚಿಕ್ಕ ಚಿಕ್ಕ ವೀರಕಾವ್ಯಗಳು (ಹೆಲ್ಡನ್ ಲೀಡರ್) ಹಾಗೂ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ವೀರರ ಸಾಹಸಗಳನ್ನು ಪ್ರಶಂಸಿಸುವ ಕಥನ ಕವನಗಳು ಬಹುತೇಕ, ಆ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ತುಂಬಿದ್ದವು. ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಪಡದ (ಪೇಗನ್) ಕೃತಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಆಸಕ್ತಿ ತೋರಿಸಬಾರದೆನ್ನುವುದು ಕ್ರೈಸ್ತಚರ್ಚಿನ ಧೋರಣೆಯಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಮರ್ಸ್‍ಬರ್ಗರ್ ಟ್ಸೌಬರ್ಸ್ ಷ್ಪ್ರೂಕೆ (ಮರ್ಸ್‍ಬರ್ಗ್ ಮಂತ್ರಗಳು, ಸು. 760) ಮುಂತಾದ ಕೆಲವು ಲೌಖಿಕ ಗ್ರಂಥಗಳೂ ಉಳಿದುಕೊಂಡುವು. ಇದರಲ್ಲಿ, ಕುದುರೆಗಳಿಗೆ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಗಾಯವಾಗದಂತೆ, ಯುದ್ಧ ಖೈದಿಗಳನ್ನು ಸೆರೆಯಿಂದ ಬಿಡಿಸುವಂತೆ, ಹೇಗೆ ಮಂತ್ರ ಹಾಕಬಹುದು ಎಂಬ ವಿವರಗಳಿವೆ. ಹಳೆಯ ಹೈ ಜರ್ಮನ್ ಭಾಷೆಯ ವೀರಕಾವ್ಯವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಒಂದೇ ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿ ಉಳಿದಿರುವ ಅಪೂರ್ಣಕೃತಿ ಹಿಲ್ಡೆಬ್ರಾಂಡ್ಸ್ ಲೀಡ್ (ಹಿಲ್ಡೆಬ್ರಾಂಡನ ಹಾಡು ಸು. 800). ರಾಜನಾದ ಡೀಟ್ರಿಕ್‍ನ ಜೊತೆಗೆ ದೇಶಚ್ಯುತನಾಗಿದ್ದ ಹಿಲ್ಡೆಬ್ರಾಂಡ್ ತನ್ನ ಮಗ ಹ್ಯಾಡುಬ್ರಾಂಡನನ್ನು ದ್ವಂದ್ವಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಎದುರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಪುರಾಣಕಾವ್ಯದ ವಿಶಿಷ್ಟ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, ಇಬ್ಬರೂ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಘೋಷಿಸುತ್ತಾರೆ. ತಮ್ಮ ತಂದೆ ಬಹುಕಾಲದ ಹಿಂದೆಯೇ ಸತ್ತುಹೋಗಿದ್ದನೆಂದು ಭ್ರಮಿಸಿದ್ದ ಹ್ಯಾಡುಬ್ರಾಂಡ್ ತನ್ನ ಎದುರಿಗೆ ನಿಂತವನು ತನ್ನ ತಂದೆಯೆಂದು ನಂಬಲು ನಿರಾಕರಿಸುತ್ತಾನೆ: ಹೇಡಿಯೆಂದು ಅವನನ್ನು ಹಂಗಿಸುತ್ತಾನೆ. ಹಿಲ್ಡೆಬ್ರಾಂಡ್ ಪುತ್ರವಾತ್ಸಲ್ಯ ಮತ್ತು ಆತ್ಮಗೌರವಗಳ ನಡುವೆ ಸಿಕ್ಕಿಬಿದ್ದು ಹೆಣಗುತ್ತ ಒಲ್ಲದ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಯುದ್ಧ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ಅಷ್ಟಕ್ಕೇ ಆ ಕಾವ್ಯ ನಿಂತುಹೋಗಿದೆ. ಆದರೆ ಸೊಹ್ರಾಬ್-ರುಸ್ತುಮರ ಪರ್ಷಿಯನ್ ಕಥೆಯಲ್ಲಿ ಬರುವಂತೆ, ಕುಕುಲೈನ್-ಕೊನ್‍ಲಾ ಕೆಲ್ಟಿಕ್ ಕಥೆಯಲ್ಲಿ ಬರುವಂತೆ, ಇಲ್ಲಿಯೂ ಮಗನ ಸಾವಿನಿಂದ ಯುದ್ಧ ಪರ್ಯವಸಾನವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಊಹಿಸಬಹುದು. ಈ ಅಮೂಲ್ಯ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಯಲ್ಲಿ ಓಲ್ಡ್ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಮತ್ತು ಓಲ್ಡ್ ನಾರ್ಸ್ ಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಳಸುವ ಪುರಾತನ ಅನುಪ್ರಾಸ ರಚನೆಯ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಧರ್ಮಪ್ರಚಾರಕರು ಪೇಗನ್ ವೀರಕಾವ್ಯಗಳಿಗೆ ಸರಿಸಾಟಿಯಾಗುವಂತೆ ಕ್ರಿಸ್ತನ ಜೀವನವನ್ನು ನಿರೂಪಿಸಲು ಜನಪದೀಯ ಪರಂಪರೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡರು. ಹಳೆಯ ಸ್ಯಾಕ್ಸನ್ (ಹಳೆಯ ಲೋ ಜರ್ಮನ್) ಭಾಷೆಯ ಹೀಲಿಯಂಡ್ (ಉದ್ಧಾರಕ ಸು. 830) ಎನ್ನುವ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಬರೆದ ಅಜ್ಞಾತ ಕವಿ ಕ್ರೈಸ್ತನನ್ನು ಜರ್ಮನ್ ವೀರನೆಂಬಂತೆ ವರ್ಣಿಸಿದ್ದಾನೆ. ವೈಸನ್‍ಬರ್ಗಿನ ಸಂನ್ಯಾಸಿ ಆಟ್‍ಫ್ರೀಡ್ ವಿರಚಿತ ಇವ್ಯಾಂಜೆಲಿಯನ್ ಬುಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ (ಗಾಸ್ಟೆಲ್ ಗ್ರಂಥ-ಸು.870) ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಅನುಪ್ರಾಸದ ಬದಲು ಮಧ್ಯಯುಗದ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಕಾವ್ಯದ ಅಂತ್ಯಪ್ರಾಸವನ್ನು (ಎಂಡ್ ರ್ಹೈಮ್) ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಲುಡ್‍ವಿಗ್ಸ್ ಲೀಡ್ (ಲುಡ್‍ವಿಗ್ಗನ ಹಾಡು-881) ಜರ್ಮನ್ ಭಾಷೆಯ ಪ್ರಪ್ರಥಮ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಲಾವಣಿ. ಇದರಲ್ಲಿ ದೊರೆ ಲುಡ್‍ವಿಗ್ಗನ ಸಾಹಸಗಳನ್ನು ಕೊಂಡಾಡಲಾಗಿದೆ. ಅನೇಕ ವಿದ್ವಾಂಸರು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಲ್ಯಾಟಿನ್‍ನಲ್ಲೇ ಬರೆಯಲು ಆಶಿಸುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ, ಜರ್ಮನ್ ಭಾಷೆ ತಾನೊಂದು ಸಾಹಿತ್ಯಕ ಭಾಷೆಯೆಂಬ ಮನ್ನಣೆ ಪಡೆಯಲು ಬಹಳವಾಗಿ ಹೆಣಗಬೇಕಾಯಿತು.
ಮಧ್ಯ ಹೈ ಜರ್ಮನ್ ಯುಗ
ಮಿನ್ನೆಸಾಂಗ್ ಎನ್ನುವ ಶಬ್ದ ಮಧ್ಯ ಹೈ ಜರ್ಮನ್ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಭಾವಗೀತೆಯ ಸಮಗ್ರ ಪ್ರಕಾರಕ್ಕೇ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಮೂರು ಮುಖ್ಯ ರೂಪಗಳಿವೆ. ಲೀಟ್ ಎನ್ನುವುದು ವ್ಯಕ್ತಿ ನಿಷ್ಠ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ. ಹೆಚ್ಚು ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ರಚನೆಯಿಲ್ಲದ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಭಾವಗೀತೆಯಂತಿರುವ ಲೈಕ್ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ, ನೀತಿಬೋಧಕ, ಜಿಜ್ಞಾಸೆಗಳನ್ನು ವಸ್ತುವಾಗುಳ್ಳ ಸ್ಪ್ರೂಕ್-ಮಿನ್ನ್ ಸಾಂಗಿನ ಉಳಿದ ಎರಡು ರೂಪಗಳು, ಕವಿಗಳು ತಮ್ಮ ರಚನೆಗಳನ್ನು ತಾವೇ ಹಾಡುವುದು ಆಗಿನ ಪದ್ಧತಿಯಾಗಿತ್ತು. ಪಿಟೀಲು ಹಾರ್ಪ್ ಮುಂತಾದ ವಾದ್ಯಗಳನ್ನು ನುಡಿಸುವುದು ಕವಿಯ ಶಿಕ್ಷಣದ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು. ಹೊಸ ಹೊಸ ಶಬ್ದ ಪುಂಜಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿ ಸಂಗೀತಕ್ಕೆ ಅಳವಡಿಸುವುದು, ಬೇರೆಯವರು ರಚಿಸಿದುದನ್ನು ಅನುಕರಣೆ ಮಾಡದಿರುವುದು, ಇವು ಕವಿಯ ವೃತ್ತಿಗೆ ಹೆಮ್ಮೆ ತರುವ ವಿಷಯವಾಗಿದ್ದವು. ಭಾವ ಗೀತೆಗಳನ್ನು ಬರೆದ ಜರ್ಮನಿಯ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಕವಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಾದ ವಾಲ್ಟರ್ ಫಾನ್ ಡೆರ್ ಫೋಗೆಲ್‍ವೈಡೆ ಮಿನ್ನೆಸಾಂಗ್ ಪ್ರಭೇದದ ಉತ್ಕøಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಸಾಧಿಸುವ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸಾಹಿತಿ, ಸರಳ ಹಾಗೂ ಉನ್ನತ ಪ್ರೇಮ ಕವನಗಳನ್ನೂ ಧಾರ್ಮಿಕ ಕಾವ್ಯಗಳನ್ನೂ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ದೇಶಭಕ್ತಿ ಗೀತೆಗಳನ್ನೂ ಬರೆಯುವುದರಲ್ಲಿ ನಿಷ್ಣಾತನೆನಿಸಿಕೊಂಡ. ಸು. 1170ರಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಈತ 1230ರಲ್ಲಿ ಕಾಲವಾದ. ತನ್ನ ಕವನಗಳಲ್ಲಿ ಈತ ಜರ್ಮನಿಯ ಪ್ರಭುಗಳನ್ನು ಪ್ರಶಂಸಿಸಿ, ಲೌಕಿಕ ಆಸೆಗಳಿಗೆ ಬಾಯಿಬಿಡುವ ಪೋಪ್ ಗುರುಗಳನ್ನು ಖಂಡಿಸುತ್ತ ಜರ್ಮನಿಯ ಉದ್ದಗಲದಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸಿದ. ಈತ ಜರ್ಮನ್ ಸಾಹಿತ್ಯ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಒಬ್ಬ ರಾಜಕೀಯ ಕವಿ.
ಹದಿನೈದು ಮತ್ತು ಹದಿನಾರನೆಯ ಶತಮಾನಗಳು
1450ರ ಅನಂತರ ಹ್ಯೂಮನಿಸ್ಟ್ (ಮಾನವತಾವಾದದ) ಚಳವಳಿ ಜರ್ಮನ್ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಹೊಸ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿತು. ಸಾಹಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವರಿಗೆ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ವಿದ್ವತ್‍ಗೋಷ್ಠಿಗಳ ಸಂಪರ್ಕವಿದ್ದುದರಿಂದ ಅವರು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲೇ ಬರೆದರು. ಆ ಕೃತಿ ಶಿಲ್ಪಕಲೆಗಳಲ್ಲಿ (ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಆರ್ಟ್ಸ್) ಇಡೀ ಯೂರೋಪಿನಲ್ಲೇ ವಿಖ್ಯಾತರೆನಿಸಿಕೊಂಡ ಆಲ್‍ಬ್ರೆಕ್ಟ್ ಡ್ಯೂರರ್ ಮತ್ತು ಹ್ಯಾನ್ಸ್ ಹಾಲ್‍ಬೈನರಂಥ ಉಜ್ವಲ ಚಿತ್ರಕಾರರಿದ್ದರೂ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಉತ್ಕøಷ್ಟ ಲೇಖಕರು ತೀರ ವಿರಳವಾಗಲು ಇದೇ ಕಾರಣ. ಆ ಕಾಲವನ್ನೂ ಅನಂತರದ ಯುಗವನ್ನೂ ಮೈಸ್ಟರ್ ಸ್ಯಾಂಗರ್ ಅಥವಾ ಕರ್ಮಚಾರಿ ಕವಿಗಳ ಯುಗವೆಂದು ಕರೆಯಬಹುದು. ಛಂದೋಬದ್ಧ ಷ್ವೆಂಕೆಗಳನ್ನೂ (ಹಾಸ್ಯಮಯ ದಂತಕಥೆ) ಫಾಸ್ಟ್‍ನಾಕ್ಟ್‍ಪ್ಪೀಲೆಗಳನ್ನೂ (ವಿಡಂಬನ ನಾಟಕ) ಬರೆದ ನ್ಯೂರೆಂಬರ್ಗಿನ ಮೋಚಿ ವೃತ್ತಿಯ ಹ್ಯಾನ್ಸ್ ಸ್ಯಾಚ್ಸ್ (1494-1576) ಕರ್ಮಚಾರಿ ಕವಿಗಳೆನ್ನುವ ಪಂಥದ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಲೇಖಕ. ಇವರು ಆ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಆಗಲೇ ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸಂಘಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಕಾವ್ಯ ರಚನೆ ಮಾಡುವುದಕ್ಕೂ ಅಂಥ ಸಂಘಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಉತ್ತಮ ಕಾವ್ಯ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಬೇಕಾದ ಮಾದರಿ, ಪ್ರಮಾಣಗಳನ್ನೂ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನೂ ರಚಿಸಬೇಕೆಂಬ ಯೋಚನೆ ಅವರಿಗೆ ಹೊಳೆಯಿತು. ಆ ಕಾಲದ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ತ್ವದ ಘಟನೆಯೆಂದರೆ ರೆಫರ್ಮೇಷನ್. ಅನುಭಾವ ಸಿದ್ಧಾಂತ (ಮಿಸ್ಟಿಸಿಸಮ್) ಹಾಗೂ ಮಾನವತಾವಾದಿಗಳು (ಹ್ಯೂಮನಿಸಮ್) ಅದಕ್ಕೆ ದಾರಿ ಹಾಕಿಕೊಟ್ಟವು. ಮೂಲತಃ ಅನುಭಾವ ಸಿದ್ಧಾಂತ ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮವನ್ನು ಕುರಿತ ವೈಯಕ್ತಿಕ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವಾದುದರಿಂದ ಅದು ಪ್ರಾಟಿಸ್ಟಂಟ್ ಧರ್ಮ ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿಯುವ ವ್ಯಕ್ತಿಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಕ್ಕೆ ಸಮರ್ಥನೆ ಒದಗಿಸಿತು. ಮಾನವತಾದಿಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠನಾದ ರಾಡರ್‍ಡ್ಯಾಮಿನ ಎರ್ಮಾಸ್ಮಸ್ (1466-1536) ಜ್ಞಾನಾರ್ಜನೆ ಹಾಗೂ ಚಿಂತನೆಯಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಸಾತಂತ್ರ್ಯವಿರಬೇಕೆಂದು ಹೋರಾಡಿದ. ಮಾರ್ಟಿನ್ ಲೂಥರ್ (1483-1546) ಕ್ರೈಸ್ತಧರ್ಮದ ಕೆಲವು ತತ್ತ್ವಗಳನ್ನು ಟೀಕಿಸಿ ಧರ್ಮಪ್ರಭುಗಳು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದ ಅನಾಚಾರಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಪ್ರತಿಭಟಿಸಿದ; ಆ ಮೂಲಕ ರೆಫರ್ಮೇಷನ್ ಚಳವಳಿಯನ್ನು ಪ್ರಚೋದಿಸಿದ. ಇದು ಜರ್ಮನಿಯ ಸಮಗ್ರ ರಾಜಕೀಯ ಹಾಗು ಸಾಮಾಜಿಕ ಜೀವನದ ಮೇಲೆ ಆಳವಾದ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿತು. ಲೂಥರ್ ಮೂರು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಜರ್ಮನ್ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಮೇಲೆ ಪ್ರಬಲ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿದ. ಆತ ತನ್ನ ಬೈಬಲ್ ಭಾಷಾಂತರದಲ್ಲಿ ಶಕ್ತಿಯುತವಾದ ಜನಪ್ರಿಯ ಶೈಲಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸಿ (1522-1534) ಮುಂದಿನ ಪೀಳಿಗೆಯ ಜರ್ಮನ್ ಸಾಹಿತಿಗಳಿಗೆ ಒಂದು ಸೊಗಸಾದ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ. ಹೊಸ ಹೈ ಜರ್ಮನ್ ಎಂಬ ಸರ್ವಾದರಣೀಯ ಮಟ್ಟದ ಸಾಹಿತ್ಯಕ ಭಾಷೆ ವಿಕಾಸವಾಗುವುದಕ್ಕೆ ಲೂಥರನ ಬೈಬಲ್ ಭಾಷಾಂತರವೇ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣ. ಎರಡನೆಯದಾಗಿ ಪ್ರಾರ್ಥನಾ ಗೀತವನ್ನು ಹಾಡುವ (ಹಿಮ್ ಸಿಂಗಿಂಗ್) ಸಂಪ್ರದಾಯ ಪ್ರಾಟೆಸ್ಟಂಟ್ ಧಾರ್ಮಿಕ ವಿಧಿಯ ಮುಖ್ಯ ಭಾಗವಾಗಿರಬೇಕೆಂಬ ಆಚರಣೆಯನ್ನು ಆತ ಜಾರಿಗೆ ತಂದ. ಸ್ವತಃ ತಾನೇ ಪ್ರಾರ್ಥನಾಗೀತಗಳನ್ನು ರಚಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ ಹೊಸದೊಂದು ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಭೇದವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ. ಜರ್ಮನ್ ಸಾಹಿತಿಗಳು ಬೆಳೆಸಿದ ಈ ಪರಂಪರೆಯ ಪ್ರಾರ್ಥನಾಗೀತೆಗಳು ಯೂರೋಪಿನ ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕೆ ಅವರು ಕೊಟ್ಟ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕೊಡುಗೆಗಳಾಗಿವೆ. ಮೂರನೆಯದಾಗಿ, ಲೂಥರ್ ಬೈಬಲ್ಲಿನ ವಸ್ತುಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ನಾಟಕಗಳನ್ನು ಬರೆಯಬಹುದೆಂದು ಸೂಚಿಸಿದ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಹಲವು ಜರ್ಮನ್ ನಾಟಕಕಾರರು ಲೂಥರನ ತತ್ತ್ವಗಳ ಪ್ರಸಾರಕ್ಕಾಗಿ ನಾಟಕ ಮಾಧ್ಯಮವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಮಧ್ಯಯುಗದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ನಾಟಕಗಳಿಂದ ತೀರ ಭಿನ್ನವಾದ ಹೊಸ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದರು.
ಹದಿನೇಳನೆಯ ಶತಮಾನ
ಈ ಯುಗವನ್ನು ಬರೋಕ್ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಕಾಲವೆನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಸಣ್ಣಸಣ್ಣ ರಾಜರುಗಳು ನಿರಂಕುಶ ಪ್ರಭುಗಳಾಗಿದ್ದರು, ಸಾಮಾಜಿಕ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳು ಮಾರ್ಪಾಡಾಗುತ್ತಿದ್ದವು. ರಾಜಕೀಯ ಅನಿಶ್ಚಿತತೆಯ ಜೊತೆಗೆ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಜಗಳಗಳು ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಯುದ್ಧದ (1618-1648) ಹೊತ್ತಿಗೆ ಅಸಹನೀಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದವು. ಜರ್ಮನಿಯ ಬರೋಕ್ ಸಾಹಿತ್ಯದ ನಾಟಕ, ಪುರಾಣಕಾವ್ಯ, ಭಾವಗೀತೆ ಮುಂತಾದ ಪ್ರಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ವಿಶಿಷ್ಟ ಆಶಯಗಳು ರೂಢಿಯಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು. ಇವು 17ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಸಮಗ್ರ ಯೂರೋಪಿನ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲೂ ಕಂಡುಬಂದವು. ಅನಿಶ್ಚಿತವಾದ ಜಗತ್ತನ್ನು ಆಳುವವಳು ಅದೃಷ್ಟದೇವತೆ. ಅವಳು ಚಂಚಲಮನಸ್ಸಿನವಳು. ಎಲ್ಲವೂ ಕ್ಷಣಿಕವಾಗಿರುವ ಈ ಲೋಕ ಕಣ್ಣೀರಿನ ಕಣಿವೆ. ಜಗತ್ತಿನ ಲೌಕಿಕ ಸುಖಗಳಿಗೂ ಮರಣಾನಂತರ ಬರುವ ಶಾಶ್ವತ ಮೌಲ್ಯಗಳಿಗೂ ವೈದೃಶ್ಯವಿದೆ-ಇವು ಬರೋಕ್ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ ಬರುವ ಆಶಯಗಳು. ಬರೋಕ್ ಹುತಾತ್ಮ ಈ ಲೋಕವನ್ನು ನಿಕೃಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣುತ್ತಾನೆ. ಸಂನ್ಯಾಸಿ ಬೆಬ್ಬುತಿರುಗಿಸಿ ಪಲಾಯನ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ವಿರಕ್ತನಾದವ ಎಲ್ಲ ಕ್ಲೇಶಗಳನ್ನೂ ದೃಢ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ತಾಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ-ಎಂಬ ವೈಚಾರಿಕ ವಸ್ತುಗಳು ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಮಿಗಿಲಾಗಿ ಭಾವಗೀತೆಯಲ್ಲಿ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿ ಪಡೆದಿವೆ. ಪಾಲ್ ಫ್ಲೇಮಿಂಗ್, ಆ್ಯಂಡ್ರಿಯಾಸ್ ಗ್ರಿಫಿಯಸ್, ಕ್ರಿಶ್ಚನ್ ಫಾನ್ ಹಾಫ್‍ಮನ್ಸ್‍ವಾಲ್‍ಡೊ, ಏಂಜಲಸ್ ಸೈಲೀಷಿಯಸ್ ಮತ್ತು ಫ್ರೀಡ್ರಿಕ್ ಫಾನ್ ಲೋಗೋ ಇವರ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಬೇಕು. ಇವರೆಲ್ಲರೂ ಆ ಕಾಲದ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಸಾಹಿತಿ ಮಾರ್ಟಿನ್ ಓಪಿಟ್ಸ್‍ನಿಂದ (1597-1639) ಪ್ರಭಾವಿತರಾದರು. ಫ್ರೆಂಚರ ಆಚಾರ ವ್ಯವಹಾರಗಳು, ಫ್ರೆಂಚ್ ಭಾಷೆಯ ಪ್ರಭಾವ, ಜರ್ಮನಿಯ ಶಿಷ್ಟ ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕೆ ನಿಚ್ಚಳವಾಗಿ ರೂಪುಕೊಟ್ಟಿದ್ದವು. ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಆ ಪ್ರಭಾವಗಳಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡು (ಸುಸಂಸ್ಕೃತಗೊಳಿಸಲಾಗಿದ್ದ) ಜರ್ಮನ್ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಸಾಹಿತ್ಯಾಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯ ಮಾಧ್ಯಮವಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವೆಂದು ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟವ ಓಪಿಟ್ಸ್. ಅಂದಿನ ನಾಟಕದ ವಿಷಯವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ ಅದು ಕೇವಲ ಸಾಹಿತ್ಯಪ್ರಕಾರವಾಗಿತ್ತೇ ಹೊರತು ಜನತೆಯೊಡನೆ ಸಂಪರ್ಕ ಪಡೆದಿರಲಿಲ್ಲ. ಆ ಮೇಲಿನ ಪೀಳಿಗೆಗಳ ಮೇಲೆ ಯಾವ ವರ್ಚಸ್ಸನ್ನೂ ಬೀರಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಕಾದಂಬರಿಗಳ ವಿಷಯ ಮಾತ್ರ ಬೇರೆಯೇ ಆಗಿತ್ತು. ಆ ಕಾಲದ ಕಾದಂಬರಿಗಳಲ್ಲಿ ಗ್ರಿಮೆಲ್ಸ್ ಹೌಸನ್ ಬರೆದ ಡೆರ್ ಅಬೆಂಟಾಯರ್‍ಲಿಖೆ ಜಿûಂಪ್ಲಿಟ್ಸೆಸಿಮಸ್ ಎನ್ನುವ ಕೃತಿ ಜರ್ಮನ್ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮಹತ್ತ್ವದ ಕಾದಂಬರಿ ಎನಿಸಿಕೊಂಡಿತು. (ಅಲೆಮಾರಿ ಕಥಾನಾಯಕನ ವಿವಿಧ ಸಾಹಸಗಳನ್ನು ವರ್ಣಿಸುವ) ಪಿಕಾರೆಸ್ಕ್ ಪ್ರಕಾರದ ಕಾದಂಬರಿಯಂತಿರುವ ಈ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಮೂವತ್ತುವರ್ಷಗಳ ಯುದ್ಧ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಕಾಲದ ಜರ್ಮನಿಯ ಕಡುವಾಸ್ತವಿಕ ಚಿತ್ರಣವಿದೆ.
ಹೊಸ ಅರಿವಿನ ಕಾಲ
ಹದಿನೇಳನೆಯ ಶತಮಾನದ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಮತಧರ್ಮಗಳೇ ಪ್ರಬಲ ಅಂಶಗಳಾಗಿದ್ದವು. ಆದರೆ ಹೊಸ ಅರಿವಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ವಿಭಿನ್ನ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳುಂಟಾದುವು. ಅಲೌಕಿಕ ದಿವ್ಯದರ್ಶನದ ಸಹಾಯವಿಲ್ಲದೆ ಕೇವಲ ವಿವೇಚನಾಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಮನುಷ್ಯ ಪ್ರಪಂಚವನ್ನು ಅರಿಯಬಹುದು ಎನ್ನುವಂತಾಯಿತು. ಅನೇಕರು ಉದ್ಧತ ಧರ್ಮದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಅಧಿಕಾರತೆಯನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿ ಮನುಷ್ಯನ ಪರಿಪೂರ್ಣತೆ ಸಾಧ್ಯವೆಂದು ಹೇಳುವ ಆಶಾವಾದವನ್ನು ತಳೆದರು. ಜರ್ಮನಿಯ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲಿನ ಶ್ರೇಷ್ಠ ದಾರ್ಶನಿಕರಲ್ಲೊಬ್ಬನಾದ ಲೈಬ್ನಿಟ್ಸ್ (1646-1716) ಮನುಷ್ಯನ ಗ್ರಹಿಕೆಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾದ ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಪಂಚವೇ ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠವಾದುದೆಂದು ಹೇಳಿದ. ಲೈಪ್‍ಸಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕನಾಗಿದ್ದ ಗಾಟ್‍ಷೆಡ್ ತನ್ನ ಕ್ರಿಟಿಷೆ ಡಿಕ್ಟ್‍ಕುನ್‍ಸ್ಟ್ (1730) (ಕಾವ್ಯದ ವಿಮರ್ಶನಾಕಲೆ) ಎಂಬ ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿ ವಿವೇಚನೆಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಎಲ್ಲ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಕಾರಗಳನ್ನೂ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ. ಫ್ರೆಂಚ್ ಕ್ಲಾಸಿಕಲ್ ಪರಂಪರೆಯ ಪ್ರಮಾಣಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬೇಕು, ಎನ್ನುವುದು ಅವನ ಸೂತ್ರವಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅದೇ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚ್ ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅತಿಯಾದ ವರ್ಷಸ್ಸು ಬೀರಿ ಫ್ರೆಂಚ್ ಮಾದರಿಗಳು ಮೊಲೆಗುಂಪಾಗುವಂತೆ ಮಾಡಿತು. ಗಾಟ್‍ಷೆಡ್‍ನ ವೈಚಾರಿಕತೆಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ ಸ್ವಿಟ್ಸರ್ಲೆಂಡಿನ ವಿದ್ವಾಂಸರುಗಳಾದ ಬಾಡ್ಮರ್ ಮತ್ತು ಬ್ರೈಟಿಂಗರ್ ಇಬ್ಬರೂ ಮಿಲ್ಟನನ ಪ್ಯಾರಡೈಸ್ ಲಾಸ್ಟ್ ಕಾವ್ಯವನ್ನು ಆಧಾರವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು, ಕಾವ್ಯರಚನೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಭೆ ಮತ್ತು ಸ್ಫೂರ್ತಿಯ ಚಲನೆಗೂ ಅವಕಾಶವಿರಬೇಕೆಂದು ವಾದಿಸಿದರು. ಹದಿನೆಂಟನೆಯ ಶತಮಾನದ ಅತಿಶ್ರೇಷ್ಠ ಕವಿ ಕ್ಲಾಪ್‍ಸ್ಟಾಕ್ (1724-1803) ತನ್ನ ಡೆರ್ ಮೆಸಯಾಸ್‍ನಲ್ಲಿ (1748) ಪ್ಯಾರಡೈಸ್ ಲಾಸ್ಟ್ ಕಾವ್ಯವನ್ನೇ ಮಾದರಿಯಾಗಿ ಅನುಸರಿಸಿದ. ದೇಶಪ್ರೇಮ ಮುಂತಾದ ಭಾವುಕ ವಿಚಾರಗಳೇ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುವ ಅವನ ಹಾಡುಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಗಾಥಗಳು ಅವನಿಗೆ ಅಪಾರ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಗಳಿಸಿಕೊಟ್ಟವು. ಪ್ರಕೃತಿ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನ ವಿವೇಚನೆಯ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದು ಅದು ಭಗವಂತ ಉದ್ದೇಶಿಸಿದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಹಾಗೂ ಸಾಮರಸ್ಯಗಳ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿದೆ ಎನ್ನುವ ವಿಚಾರ ಅಂದಿನ ಕಾವ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಸುಹೊಕ್ಕಾಗಿ ಬಂದಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಉತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆಗಳೆಂದರೆ ಹಾಲರ್‍ನ ಡೀ ಆಲ್ಪೆನ್ (ಆಲ್ಪ್ಸ್ ಪರ್ವತಗಳು 1729) ಮತ್ತು ಇವಾಲ್ಡ್ ಫಾನ್ ಕ್ಲೈಸ್ಟ್‍ನ ಡೆರ್ ಫ್ರ್ಯೂಲಿಂಗ್ (ವಸಂತ ಋತು 1749). ಜಿ. ಇ. ಲೆಸಿಂಗ್ (1729-1781) ನಿಸ್ಸಂದೇಹವಾಗಿ ಆ ಯುಗದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಲೇಖಕ. ಜರ್ಮನ್ ಸಾಹಿತ್ಯ ಆಗ ಸಾಧಿಸಿದ ಮಹತ್ತ್ವದ ಪ್ರಗತಿಗೆ ಅವನೇ ಪ್ರೇರಕಶಕ್ತಿ. ಆತ ತನ್ನ ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ಲೇಖನಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ಲಾಸಿಕ್ ಎಂಬ ಮಾತು ಫ್ರೆಂಚ್ ಕ್ಲಾಸಿಕಲ್ ತತ್ತ್ವಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದುದಲ್ಲ-ಗ್ರೀಕ್ ಕಲೆ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯಗಳಿಂದ ಅದರ ಅರ್ಥವನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಬೇಕು. ಎಂದು ವಾದಿಸಿ ಫ್ರೆಂಚ್‍ನಿಯೋ ಕ್ಲಾಸಿಕಲ್ ನಾಟಕಕಾರರಿಗಿಂತ ಷೇಕ್ಸ್‍ಪಿಯರ್ ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠನೆಂಬುದನ್ನು ಒತ್ತಿ ಹೇಳಿದ. ಲೆಸಿಂಗ್ ಬರೆದ ಪುರೋಗಾಮಿ ನಾಟಕಗಳು ವಿಶೇಷ ವರ್ಚಸ್ಸಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು ಜರ್ಮನಿಯ ರಂಗಭೂಮಿಯನ್ನು ಪುನರುಜ್ಜೀವನ ಗೊಳಿಸಿದವು. ಮಿಸ್ ಸಾರಾ ಸ್ಯಾಂಪ್ಸನ್ (1755) ಎಂಬುದು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಬರೆದ, ಗ್ರಹಕೃತ್ಯದ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ದುರಂತನಾಟಕ. ಮಿನಾ ಫಾನ್ ಬಾರ್ನ್‍ಹೆಲ್ಮ್ (1767)ಎನ್ನುವ ನಾಟಕವನ್ನು ಬರೆದು ಲೆಸಿಂಗ್ ವಿನೋದನಾಟಕ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಅನನ್ಯ ಸ್ಥಾನಗಳಿಸಿದೆ. ಎಮೀಲಿಯ ಗಲೋಟ್ಟಿ (1772) ಜರ್ಮನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲನೆಯ ಕ್ಲಾಸಿಕಲ್ ದುರಂತನಾಟಕ. ನ್ಯಾಥನ್ ಡೆರ್ ವೈಸೆ (ವಿವೇಕಸ್ಥ ನ್ಯಾಥನ್-1779) ಎಂಬ ಇನ್ನೊಂದು ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ವಿವೇಚನಾಯುತವಾದ ಅರಿವು, ಅಹಿಷ್ಣತೆಗಳೀರಬೇಕೆಂಬ ವಿಚಾರವನ್ನು ಲೆಸಿಂಗ್ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಇಷ್ಟಲ್ಲದೆ ಆತ ಬರೆದ ಅನೇಕ ಕಟ್ಟುಕಥೆಗಳು, ಎಪಿಗ್ರಾಮುಗಳು, ವಿಡಂಬನೆಗಳು-ಮುಂತಾದ ಬೇರೆಬೇರೆ ಪ್ರಕಾರದ ನೀತಿಪ್ರಧಾನ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಹೊಸ ಅರಿವಿನ ಯುಗದ ಜನರು ಬಹಳವಾಗಿ ಮೆಚ್ಚಿಕೊಂಡರು. ಕಾದಂಬರಿಕಾರರಲ್ಲಿ ವೀಲ್ಯಾಂಡನ ಹೆಸರು ಉಲ್ಲೇಖಾರ್ಹ. ಆತ ಅಗೆಥಾನ್ (1766) ಎಂಬ ಮನೋವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ಡೀ ಅಬ್‍ಡೆರಿಟನ್ (ಅಬ್‍ಡೆರೀಟನಿಂದ ಬಂದವರು 1774) ಎಂಬ ಹಾಸ್ಯಭರಿತ ವಿಡಂಬನೆಯನ್ನು ಬರೆಯುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಷೇಕ್ಸ್‍ಪಿಯರ್‍ನ 22 ನಾಟಕಗಳನ್ನು ಅನುವಾದ ಮಾಡಿದ.
ಇಪ್ಪತ್ತನೆಯ ಶತಮಾನ
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ ವರ್ಗ:ಜರ್ಮನಿ
ಮೃದು ಶಕ್ತಿ
ಮೃದು ಶಕ್ತಿ ಒತ್ತಾಯದ ಬದಲು ಆಕರ್ಷಿಸುವ ಮತ್ತು ಸಹಯೋಜಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ವಿವರಿಸಲು ಹಾರ್ವರ್ಡ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಜೋಸಫ಼್ ನೈರಿಂದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾದ ಒಂದು ಪರಿಕಲ್ಪನೆ. ಒತ್ತಾಯದಲ್ಲಿ (ಗಡಸು ಶಕ್ತಿ) ಮನವೊಲಿಕೆಯ ವಿಧಾನವಾಗಿ ಬಲವಂತ ಅಥವಾ ಹಣ ಕೊಡುವಿಕೆಯನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮೃದು ಶಕ್ತಿಯು ಇತರರ ಆದ್ಯತೆಗಳಿಗೆ ರಂಜನೆ ಮತ್ತು ಆಕರ್ಷಣೆಯ ಮೂಲಕ ಆಕಾರ ಕೊಡುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ. ಬಲವಂತ ಅಥವಾ ದಬ್ಬಾಳಿಕೆಯದಲ್ಲದ್ದು ಮೃದು ಶಕ್ತಿಯ ಒಂದು ನಿರ್ಧಾರಕ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ; ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ರಾಜಕೀಯ ಮೌಲ್ಯಗಳು, ಮತ್ತು ವಿದೇಶಾಂಗ ನೀತಿಗಳು ಮೃದು ಶಕ್ತಿಯ ಗುರುತಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇತ್ತೀಚೆಗೆ, ಈ ಪದವನ್ನು ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ಪಾರದರ್ಶಕ ಮಾರ್ಗಗಳ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಪ್ರಬಲ ರಾಜಕೀಯ ಹಾಗೂ ರಾಜಕೀಯೇತರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುವ ಸಾಮಾಜಿಕ ಹಾಗೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಲು ಮತ್ತು ಅದರ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಲು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ೨೦೧೨ರಲ್ಲಿ, ಮೃದು ಶಕ್ತಿಯಿಂದ "ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪ್ರಚಾರ ಪ್ರಚಾರವಲ್ಲ" ಎಂದು ನೈ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದರು.
ನೈ ಈ ಪದವನ್ನು ತಮ್ಮ ೧೯೯೦ ರ ಪುಸ್ತಕ ಬೌಂಡ್ ಟು ಲೀಡ್: ದ ಚೇಂಜಿಂಗ್ ನೇಚರ್ ಆಫ಼್ ಅಮೇರಿಕನ ಪಾವರ್ ನಲ್ಲಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದರು. ತಮ್ಮ ೨೦೦೪ರ ಪುಸ್ತಕ ಸಾಫ಼್ಟ್ ಪವರ್: ದ ಮೀನ್ಸ್ ಟು ಸಕ್ಸೆಸ್ ಇನ್ ವರ್ಲ್ಡ್ ಪಾಲಿಟಿಕ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಈ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಳಿಸಿದರು. ಈ ಪದವನ್ನು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವ್ಯವಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ವಿಶ್ಲೇಷಕರು ಮತ್ತು ಮುತ್ಸದ್ದಿಗಳು ಈಗ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಅಮೇರಿಕಾದ ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವರಾದ ರಾಬರ್ಟ್ ಗೇಟ್ಸ್, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭದ್ರತೆಯ ನಾಗರಿಕ ಉಪಕರಣಗಳಾದ ರಾಜತಂತ್ರ, ಕಾರ್ಯತಂತ್ರೀಯ ಸಂವಹನಗಳು, ವಿದೇಶಿ ನೆರವು, ಪೌರ ಕ್ರಿಯೆ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಾಣ ಹಾಗು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಮೇಲಿನ ಖರ್ಚಿನಲ್ಲಿ ಗಣನೀಯ ಹೆಚ್ಚಳದಿಂದ ಅಮೇರಿಕಾದ ಮೃದು ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಅಗತ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಮಾತಾಡಿದರು. ೨೦೧೧ರಲ್ಲಿ ಶೀ ಜಿನ್‍ಪಿಂಗ್, ಚೀನಾದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಗದ್ದುಗೆ ಏರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಚೀನಾದ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷ ಒಂದು ಪೂರ್ಣ ಅಧಿವೇಶನವನ್ನು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಮೀಸಲಿಟ್ಟಿತು. ನಮ್ಮ ದೇಶವನ್ನು ಸಮಾಜವಾದಿ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮಹಾಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಕಟ್ಟುವುದು ಒಂದು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗುರಿ ಎಂದು ಅಂತಿಮ ಅಧಿಕೃತ ಹೇಳಿಕೆಯು ಘೋಷಿಸಿತು.