cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಕರ್ಮ ಸಿದ್ಧಾಂತ
ಶಂಕರ (ಅದ್ವೈತ)
ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರವಾದ ಬ್ರಹ್ಮ ಸೂತ್ರಗಳ (III, ೨, ೩೮, ಮತ್ತು ೪೧)) ಮೇಲಿನ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ಅದ್ವೈತದ ಪ್ರತಿಪಾದಕರಾದ ಆದಿ ಶಂಕರಾಚಾರ್ಯರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ, ಕೇವಲ ಕರ್ಮಗಳು ಮಾತ್ರ ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಫಲವನ್ನು ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ, ಹಾಗೆಂದು ಭಗವದ್ ಕರುಣೆ ಎಂದು ನೋಡಲ್ಪಡುವ ಅದೃಷ್ಟವೂ ತಾನೇ ಸರಿಯಾದ ಸುಖ ಅಥವಾ ದುಃಖದ ಫಲವನ್ನು ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಫಲಗಳು ಈಶ್ವರರೆಂಬ ಕರ್ತಾರನ ಮೂಲಕ ನೀಡಲ್ಪಡುತ್ತವೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ಯೋಗ್ಯತೆ ಮತ್ತು ಅಯೋಗ್ಯತೆಯಲ್ಲಿ ಮಾನವನ ಕರ್ಮವು ಪರಿಣಾಮ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಿರ್ಜೀವ ವಸ್ತುಗಳು ಚಲಿಸಲು ಕೂಡ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇದ್ದು ಇಲ್ಲದಿದ್ದಲ್ಲಿ ಅವು ಚಲಿಸಲಾರವು, (ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಒಂದು ಕೊಡಲಿಯು ಚಲಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಲು ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತಾನೆ) ಕರ್ಮದ ಪ್ರಕಾರ ಕರ್ಮವು ಅರಿವಿಲ್ಲದೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಜ್ಞೆಯಿಲ್ಲದೆ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ, ದೇವರು ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಕೆಲಸದ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ಅವನ ಗುಣ ಮತ್ತ ಅವಗುಣಗಳನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತಾನೆ, ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಅವನು ಸರಿಯಾದ ಪ್ರತಿಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ಶಂಕರರು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹಾಗೆಯೇ, ದೇವರು ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಮೇಲೆ ಹಾಗೂ ಅಣುಗಳ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರುತ್ತಾನೆ, ಮತ್ತು ಆತ್ಮವು ಮತ್ತೆ ಸರಿಹೊಂದುವ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಆ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ತನ್ನ ಕರ್ಮಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಅನುಭವಗಳು ದೊರೆಯುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತವೆ. ಹಾಗಾಗಿ, ಕರ್ಮವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಒಬ್ಬ ಕರ್ತಾರ, ಅಂದರೆ ದೇವರು ಇರಲೇಬೇಕು.
ಸ್ವಾಮಿ ಶಿವಾನಂದರ ಶ್ವೇತಾಶ್ವತರ ಉಪನಿಷತ್‌ ಮೇಲಿನ ಭಾಷಾಂತರವು ಈ ರೀತಿ ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ (೪:೬) :
ಇವರ ಭಾಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಹಕ್ಕಿಯು ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಆತ್ಮವನ್ನು ಮತ್ತು ಎರಡನೇಯದು ದೇವರು ಅಥವಾ ಬ್ರಹ್ಮನನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ. ಆತ್ಮವು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಬ್ರಹ್ಮನ ಪ್ರತಿರೂಪವಾಗಿದೆ. ಮರವು ದೇಹವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ. ಆತ್ಮವು ದೇಹದ ಜೊತೆ ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡು ಅದರ ಕರ್ಮದಿಂದ ತಕ್ಕದಾದ ಫಲವನ್ನು ಹೊಂದಿ ಮತ್ತೆ ಪುನರ್ಜನ್ಮ ಪಡೆಯುತ್ತದೆ. ದೇವರು, ಅನುಭವ ಮತ್ತು ಅನುಭವ ಹೊಂದಲು ಕಾರಣಿಭೂತನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಇವೆರಡಕ್ಕೂ ಅಭೌತಿಕ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿರುತ್ತಾನೆ, ಇವನು ಸದಾ ತೃಪ್ತ ಮತ್ತು ಎಂದಿಗೂ ತಿನ್ನುವುದಿಲ್ಲ.
ಸಾಮಾಜಿಕ ಅಸಮಾನತೆ, ಹಣೆಬರಹ, ಮತ್ತು ಜಾಗತೀಕ ಕಷ್ಟಕಾರ್ಪಣ್ಯಗಳ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಜನರು ಆರೋಪಿಸುವ ಎಲ್ಲ ಪಕ್ಷಪಾತ ಮತ್ತು ಕ್ರೌರ್ಯದ ದೋಷದಿಂದ ದೇವರು ಮುಕ್ತನಾಗಿದ್ದಾನೆ. ಬ್ರಹ್ಮ ಸೂತ್ರದ ಪ್ರಕಾರ ವ್ಯಕ್ತಿಗತ ಆತ್ಮಗಳು ತಮ್ಮ ಹಣೆಬರಹಕ್ಕೆ ಅವುಗಳೆ ಸ್ವಂತ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ; ದೇವರು ಕೇವಲ ಆತ್ಮದ ಗುಣ ಮತ್ತು ಅವಗುಣಗಳಿಗೆ ಕರ್ಮ ಫಲವನ್ನು ಹಂಚುವವನು ಮತ್ತು ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿರುತ್ತಾನೆ.
ಬ್ರಹ್ಮಸೂತ್ರದ ಎರಡನೇಯ ಅಧ್ಯಾಯದ ಮೇಲೆ ಶಿವಾನಂದರು ಭಾಷ್ಯವನ್ನು ಈ ರೀತಿ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ; ದೇವರ ಕರ್ಮಕ್ಕೆ ನೀಡುವ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಮಳೆಗೆ ಹೋಲಿಸಬಹುದು, ಮಳೆಯು ಬಿದ್ದಾಗ ಮಳೆಯಿಂದ ಭತ್ತ, ಬಾರ್ಲಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಬೆಳೆಗಳು ಬೆಳೆಯುವುದು ನೆಲದಲ್ಲಿ ಯಾವ ಬೀಜವಿದೆಯೋ ಆ ಬೀಜಗಳು ಮಳೆಯನ್ನ ಯಾವರೀತಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ. ಹಾಗೆಯೇ, ವರ್ಗಗಳ ನಡುವಿನ ಭಿನ್ನತೆಯೂ ಕೂಡ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಆತ್ಮದ ವಿವಿಧ ಗುಣಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ ಎಂದು ಶಿವಾನಂದರು ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ. ದೇವರು ಕೇವಲ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದ ಕರ್ಮಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಫಲ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ಕೊನೆಗೊಳಿಸುತ್ತಾರೆ.
ವೇದಾಂತರ ಇತರೆ ಶಾಖೆಗಳು
ವೇದಾಂತದ ಇತರೆ ಶಾಖೆಗಳಲ್ಲಿ ಕರ್ಮವನ್ನು ಯಾವ ರೀತಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ವೈಷ್ಣವ ಪಂಥದಲ್ಲಿ ಚರ್ಚಿಸಲಾಗಿದೆ.
ತಿರುಜ್ಞಾನ ಸಂಬಂಧರ್
ಕ್ರಿ.ಶ. ೭ನೇಯ ಶತಮಾನದ ಶೈವ ಸಿದ್ಧಾಂತ ಶಾಖೆಯ ತಿರುಜ್ಞಾನ ಸಂಬಂಧರ್ ಶೈವ ಪಂಥದ ಕರ್ಮದ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ಥೂಲವಾಗಿ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಬೌದ್ಧಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಜೈನಧರ್ಮದಲ್ಲಿರುವ ಕರ್ಮದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಕರ್ಮದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಯಾವ ರೀತಿ ಇದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ, ದೇವರಂತಹ ಬಾಹ್ಯ ಶಕ್ತಿಯ ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಬೌದ್ಧಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಜೈನಧರ್ಮ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತವೆ. ಹಲವಾರು ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಆಕಳುಗಳಿದ್ದರೂ, ಮೊಲೆಹಾಲು ಕುಡಿಯುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕರುಗಳು ತಮ್ಮ ತಾಯಿಯನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆಯೋ, ಹಾಗೆಯೇ ಕರ್ಮವು ಕೂಡ  ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಹುಡುಕಿಕೊಂಡು ಅವನಿಗೆ  ಕರ್ಮದ ಫಲನ್ನು ನೀಡತ್ತದೆ ಎಂದು ಇವರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ, ಆಸ್ತಿಕ ಹಿಂದೂಗಳು ಕರ್ಮವನ್ನು ಕರುಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸದೇ, ಅಪ್ರಜ್ಞಾಪೂರ್ವ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ಈ ಕಾರಣದಿಂದ, ಕರ್ಮವು ತಾನಾಗಿಯೇ ಸೂಕ್ತವಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ. ಕರ್ಮವನ್ನು ಸೂಕ್ತವಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಅಂಟಿಸಲು ಪರಿಪೂರ್ಣನಾದ ಮತ್ತು ಸರ್ವಶಕ್ತನಾದ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಶಿವ) ಸರ್ವೋತ್ತಮನ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮವು ನಂಬುತ್ತದೆ ಎಂದು ಶ್ರೀ ಸಂಬಂಧವು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಪ್ರಕಾರ ದೇವರು ಕರಣಿಕ.
ಅಪ್ಪಯ್ಯ ದೀಕ್ಷಿತರು
ಅಪ್ಪಯ್ಯ ದೀಕ್ಷಿತಾ, ಒಬ್ಬ ಶೈವ ಪಂಥೀಯ ದೇವತಾಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಮತ್ತು ಶೈವ ಅದ್ವೈತ ಸಿದ್ಧಾಂತ ಪ್ರತಿಪಾದಕ, ಶಿವನು (ದೇವರು) ಮಾತ್ರ ಕರ್ಮಕ್ಕನುಗುಣವಾಗಿ ಸುಖ, ದುಃಖ ನೀಡುವ ಅಧಿಕಾರ ಹೊಂದಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಹಾಗೆಯೇ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಮಾಡುವ ಒಳ್ಳೆಯ ಅಥವಾ ಕೆಟ್ಟ ಕರ್ಮಗಳು ಅವನ ಹಿಂದಿನ ಜನ್ಮದ ಫಲವಾಗಿದ್ದು ಇಂದಿನ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಮಾಡುವ ಕೆಲಸವು ಕರ್ಮದ ನಿಯಮಾನುಸಾರ ಮುಂದಿನ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಕರ್ಮದ ಪ್ರಕಾರ ಆತ್ಮವು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದ ದೇಹಕ್ಕೆ ಪ್ರಾಧಾನ್ಯತೆ ನೀಡುತ್ತದೆ ಇದೊಂದು ಸೃಷ್ಟಿಯ ಚಕ್ರವಾಗಿದ್ದು ಇದು ಶಿವನನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ ಎಂದು ಶೈವರು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ಹಾಗೆಯೇ ಜಾತಿ ಪದ್ಧತಿ ಕೂಡ ಕರ್ಮಕ್ಕನುಗುಣವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹಲವರು ಅಥೈಸುತ್ತಾರೆ, ಒಳ್ಳೆಯ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದವರು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸುತ್ತಾರೆ (ಬಹುಶಃ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ  ಜಾತಿಯಲ್ಲಿ).
ಶ್ರೀಕಾಂತ
ಶ್ರೀಕಾಂತ, ಒಬ್ಬ ಶೈವ ಪಂಥೀಯ ದೇವತಾಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಮತ್ತು ಶೈವ ಅದ್ವೈತ ಸಿದ್ಧಾಂತ ಪ್ರತಿಪಾದಕ, ಅವರ ಹಿಂದಿನ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಕರ್ಮಗಳಿಗನುಗುಣವಾಗಿ ಫಲದ ಸ್ವಭಾವವು ಆತ್ಮಗಳು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದ ಕ್ರಿಯೆ ನಡೆಸುವಂತೆ ಅಥವಾ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದ ಕ್ರಿಯೆ ನಡೆಸದಂತೆ ಮಾಡಲು ಕಾರಣವಾಗಿದೆ ಎಂದು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ವ್ಯಕ್ತಿಯು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವಂತೆ ಅಥವಾ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದ ಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ದೂರವಿರುವಂತೆ ಶಿವನು ಮಾತ್ರ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ಶ್ರೀಕಾಂತ ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿಗೆ ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ಕರ್ಮವು ನೇರವಾಗಿ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ, ಕರ್ಮವು ಯಾವುದೇ ಶಕ್ತಿಯ ಹೊರತಾಗಿ ಹಲವಾರು ಜನ್ಮಗಳ ಮತ್ತು ದೇಹಗಳ ಮೂಲಕ ನಾನಾ ವಿಧವಾದ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವುದನ್ನು ಊಹಿಸುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ; ಮನುಷ್ಯನ ಇಚ್ಚಾಶಕ್ತಿಯ ಜೊತೆಗೆ ದೇವರ ಇಚ್ಚಾಶಕ್ತಿ ಸೇರಿಕೊಂಡಾಗ ಅಥವಾ ನಂತರದ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಮಾನವನ ಸ್ವಂತ ಕರ್ಮದಿಂದ ಮಾತ್ರ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಕರ್ಮವು ನಿರ್ಧರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ, ಹೀಗೆ ನಿರ್ಧರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಕರ್ಮವು ಸರ್ವೋತ್ತಮನಾದ ಶಿವನಿಂದ ಸರಿಯಾದ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಹಂಚಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಶ್ರೀಕಾಂತ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಈ ವಿಧದಲ್ಲಿ, ದೇವರು ನಮ್ಮ ಕ್ರಿಯೆಗಳಿಗೆ ಅಂತಿಮ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ಹೊಂದಿರುತ್ತಾನೆ, ಇನ್ನೊಂದು ಪ್ರಕಾರ ಸಂತೋಷ ಮತ್ತು ದುಃಖಗಳು ಕೂಡ ನಮ್ಮ ಕರ್ಮಕ್ಕನುಗುಣವಾಗಿಯೇ ಇರುತ್ತದೆ, ಮಾನವನ ನೈತಿಕ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯು ಇಚ್ಚಾಶಕ್ತಿಯ ಮೂಲಕ ಯಾವುದೇ ಪೂರ್ವಾಗ್ರಹವಿಲ್ಲದೆಯೇ ಪ್ರಕಟವಾಗುತ್ತದೆ ಅಥವಾ ನಂತರದ ಕೆಲಸಗಳಿಂದ ನಿರ್ಧರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. "ಮಾನವನು ತನ್ನ ಇಚ್ಚಾಶಕ್ತಿಗನುಗುಣವಾಗಿ ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಕೆಲಸ ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಜವಾಬ್ದಾರನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ, ಶಿವನು ಮಾತ್ರ ಆತ್ಮಗಳ ಕರ್ಮಕ್ಕನುಗುಣವಾಗಿ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇರುವುದನ್ನು ಈಡೇರಿಸತ್ತಾನೆ ಎಂದು ಇವರ ಒಂದು ಒಳ್ಳೆಯ ಸಂದೇಶವಾಗಿದೆ".
ವೈಷ್ಣವ ಧರ್ಮ
" ಅವರವರ ಕರ್ಮ ಕ್ಕನುಗುಣವಾಗಿ, ಬದುಕರುವ ಎಲ್ಲಾ ಜೀವಿಗಳು ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಜೀವಿಗಳು ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಕೆಲವು ನರಕಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತವೆ. ಸಂಚರಿಸುತ್ತಿರುವ ಕೋಟ್ಯಾಂತರ ಜೀವಿಗಳಲ್ಲಿ  ಕೆಲವು ಮಾತ್ರ ಕೃಷ್ಣನ ಅನುಗ್ರಹದಿಂದ ನಿಜವಾದ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಗುರುವಿನ ಸಹಯೋಗ ಪಡೆಯುವ ಅದೃಷ್ಟ ಹೊಂದಿರುತ್ತಾನೆ. ಕೃಷ್ಣ ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಗುರುವಿನ ಕರುಣೆಯಿಂದ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ದೈವಿಕ  ಪ್ರಪಂಚಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ". (ಸಿ.ಸಿ.ಮಧ್ಯ೧೯-೧೫೧-೧೬೪) " ದೇವರ ಸೇವೆ ಮಾಡದ ಜ್ಞಾನಿಗಳು,ಯೋಗಿಗಳು ಮತ್ತು ಕರ್ಮಯೋಗಿಗಳನ್ನು ಅಪರಾಧಿಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಶ್ರೀ ಚೈತನ್ಯ ಮಹಾಪ್ರಭು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ; ಮಾಯಾವಾದಿ ಕೃಷ್ಣ ಅಪರಾಧಿ; ಯಾರು ಎಲ್ಲವು ಕೃಷ್ಣ ಎಂದು ನಂಬುವ ಬದಲಿಗೆ ಎಲ್ಲವು ಮಾಯೆ ಎಂದು ನಂಬುವವರನ್ನು ಅಪರಾಧಿ ಅಥವಾ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ". "ಯಾವುದೇ ಚಟುವಟಿಕೆಯನ್ನು ಕರ್ಮ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಕೆಲಸದ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಅನುಭವಿಸವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ವೇದಾಂತದ ಮಿತಿಯಲ್ಲಿಯೇ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ. (ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ವಿಕರ್ಮ ಎಂದು ಬಳಸುವುದನ್ನು ವೇದಗಳು ನಿಷೇಧಿಸಿವೆ.) ಹಾಗೆಯೇ ಕರ್ಮ, ಧರ್ಮದ ಔನ್ನತ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ, ಭೌತಿಕವಾಗಿದೆ. ಕರ್ಮ ಮಾಡುವವನು ಹಣ,ಮಾನಸಿಕ ನೆಮ್ಮದಿ, ಮತ್ತು ಈಗಿನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಕೀರ್ತಿ ಪಡೆಯಲು, ಮತ್ತು ಮುಂದಿನ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಸ್ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಹೋಗವ ಪ್ರತಿಫಲದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ. ಕರ್ಮದ ಒಂದು ಮುಖ್ಯ ನ್ಯೂನ್ಯತೆ ಎಂದರೆ ಫಲಕ್ಕೆ ತಕ್ಕ ಪ್ರತಿಫಲ ನೀಡುತ್ತದೆ, ಆತ್ಮವು ಪುನರ್ಜನ್ಮ ಹೊಂದುವ ಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಕರ್ಮ ಕರ್ಮಮಾಡುವವನು ಇನ್ನೊಂದು ಭೌತಿಕ ಜನ್ಮ ಹೊಂದಲು ಪ್ರೇರೆಪಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೂ, ಧರ್ಮದ ಅಥವಾ ಅಧರ್ಮದ ಒಳ್ಳೆಯ ಅಥವಾ ಕೆಟ್ಟದ್ದ ಹುಟ್ಟು ಮತ್ತು ಸಾವಿನ ಚಕ್ರಗಳ ನಡುವೆ ಎಲ್ಲ ಕರ್ಮಗಳು ಒಂದು ಪರಿಮಿತಿ ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ."
ವಿಷ್ಣು ಸಹಸ್ರನಾಮ
ವಿಷ್ಣು ಸಹಸ್ರನಾಮದಲ್ಲಿರುವ ಸಾವಿರ ಹೆಸರುಳ್ಳ ವಿಷ್ಣುವು ಕರ್ಮವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತಿರುವಲ್ಲಿ ದೇವರ ಶಕ್ತಿಯಿದೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ವಿಷ್ಣುವಿನ ೧೩೫ನೇಯ ಹೆಸರಾದ ಧರ್ಮಾಧ್ಯಕ್ಷ ಇದರ ಅರ್ಧವನ್ನು ಅದ್ವೈತ ಪ್ರತಿಪಾದಕರಾದ ಶಂಕರರು ಈ ರೀತಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತಾರೆ; " ಗುಣ (ಧರ್ಮ)ಮತ್ತು ಅವಗುಣ( ಅಧರ್ಮ)ವನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ನೋಡುತ್ತಿರುವ ಒಬ್ಬನು ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಅಧರ್ಮ ಇವುಗಳಿಗನುಗುಣವಾಗಿ ಫಲವನ್ನು ಅನಗ್ರಹಿಸುವವನು".
ವಿಷ್ಣವಿನ ಇತರೆ ಹೆಸರುಗಳು ದೇವರ ಸ್ವಭಾವಕ್ಕನುಗುಣವಾಗಿದೆ, ಭವನಾಹ್ ೩೨ನೇಯ ಹೆಸರು,ವಿಧತಾ, ೪೪ನೇಯ ಹೆಸರು ಅಪ್ರಮತಾಹ್, ೩೨೫ನೇಯ ಹೆಸರು ಸ್ತನದಾ, ೩೮೭ನೇಯ ಹೆಸರು, ೬೦೯ನೇಯ ಹೆಸರು ಶ್ರೀವಿಭವನಾಹ್   ಶಂಕರರು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಮಾಡಿದಂತೆ ಭವನಾಹ್ ಹೆಸರಿನ ಅರ್ಥ, "ಜೀವಿಗಳು (ಆತ್ಮ) ಅವುಗಳ ಫಲವನ್ನು ಅನುಭವಿಸಲು ಕರ್ಮಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವವನು" ಬ್ರಹ್ಮಸೂತ್ರ (೩.೨.೨೮) "ಫಲಮತಃ ಉಪಪತ್ತೇ" ಎಂಬುದು ಜೀವಿಗಳ ಎಲ್ಲ ಕ್ರಿಯೆಗಳಿಗೆ ತಕ್ಕಂತಹ ಫಲವನ್ನು ಭಗವಂತ ನೀಡುವುದನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ.
ರಾಮಾನುಜ (ವಿಶಿಷ್ಟಾದ್ವೈತ)
ರಾಮಾನುಜರ ವಿಶಿಷ್ಟಾದ್ವೈತ ಶಾಖೆಯು, ವೇದಾಂತದ ಮತ್ತೊಂದು ಉಪ-ಶಾಖೆಯಾಗಿದ್ದು, ಜೀವಗಳ ಕಷ್ಟಗಳಿಗೆ ಅವರು ಮಾಡಿದ ಕೆಟ್ಟ ಕರ್ಮವೇ ಕಾರಣವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ದೇವರು ಅಮಲ ಅಥವಾ ಯಾವುದೇ ಮಲಿನತೆ ಇಲ್ಲದೆ ಇರುವವನಾಗಿದ್ದಾನೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಶ್ರೀ ಭಾಷ್ಯದಲ್ಲಿ, ವೈಷ್ಣವ ಧರ್ಮದ ಆಸ್ತಿಕವಾದದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಬ್ರಹ್ಮ ಸೂತ್ರಗಳ ರಾಮಾನುಜರ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದ ಪ್ರಕಾರ, ವಿಷ್ಣು ಎಂದು ಭಾವಿಸಿರುವ ಬ್ರಹ್ಮ, ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಆತ್ಮಗಳ ವಿವಿಧ ಕರ್ಮಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಯ ವಿವಿಧತೆಯನ್ನು ಏರ್ಪಡಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಶ್ರೀ ಭಾಷ್ಯ ೧.೧.೧.ರಲ್ಲಿ, ರಾಮಾನುಜರು ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ, ಅಸಮತೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಪಂಚದ ವೈವಿಧ್ಯತೆಗಳು ವಿವಿಧ ಆತ್ಮಗಳ ಕರ್ಮದ ಫಲವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿಯಾದ ಆತ್ಮದ ಶಕ್ತಿ ಇದರ ಕರ್ಮದ ಕಾರಣದಿಂದ ಕಷ್ಟ ಅಥವಾ ಸುಖಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾನೆ. ಕರ್ಮದ ಫಲಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸ, ಅಂದರೆ ಒಳ್ಳೆಯ ಮತ್ತು ಕೆಟ್ಟ ಕರ್ಮ, ವಿಷ್ಣು ಕರ್ಮದ ಸರ್ವೋಚ್ಚವಾಗಿ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಿದರೂ ಆತ್ಮಗಳು ಏಕೈಕವಾಗಿ ಅದರ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮತ್ತು ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ.
ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, ರಾಮಾನುಜರು ಹೀಗೆ ನಂಬುತ್ತಾರೆ, ಯಾರು ದೇವರನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿಸಲು ದೃಢ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೋ ಅವರಿಗೆ ವಿಷ್ಣು ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ಬಯಸುತ್ತಾನೆ, ಅವರ ಮನಸ್ಸುಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಪುಣ್ಯಕರ ಕ್ರಿಯೆಗಳ ಕಡೆಗೆ ಒಲವು ತೋರಿಸಲು ಕಾರಣವಾಗುತ್ತಾನೆ; ಹಾಗೆಯೇ ಇನ್ನೊಂದು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, ಯಾರು ಧೃಡ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಮಾಡಿದ ಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಅವನನ್ನು ಅಸಂತುಷ್ಟಿಗೊಳಿಸುತ್ತಾರೋ ಅವರನ್ನು ಶಿಕ್ಷಿಸುತ್ತಾನೆ, ಅವನು ಅವರ ಮನಸ್ಸುಗಳು ಅವನತಿಯನ್ನು ಹೊಂದುವಂತಹ ಕ್ರಿಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಂತೋಷ ಕಾಣುವಂತೆ ಆಗಲು ಕಾರಣವಾಗುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಅವು ದೇವರನ್ನು ತಲುಪುವ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ವಿಘ್ನಗಳಾಗಿವೆ.
ಮಧ್ವ (ದ್ವೈತ)
ವೇದಾಂತದ ಮತ್ತೊಂದು ಉಪ-ಶಾಖೆಯಾದ ದ್ವೈತ ಶಾಖೆಯನ್ನು ಮಧ್ವರು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು, ಅವರು ಹೀಗೆ ನಂಬುತ್ತಾರೆ, ಕರ್ಮವು ಪ್ರಾರಂಭವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲದ ಮತ್ತು ಕೆಟ್ಟ ತೊಂದರೆಯ ಕಾರಣವಾಗಿದ್ದರೂ ಕರ್ಮದಲ್ಲಿನ ವೈವಿಧ್ಯತೆಗೆ ಮೂಲ ಕಾರಣವಿದೆ. ಜೀವಗಳು ಒಳ್ಳೆಯದರಿಂದ ಕೆಟ್ಟದರವರೆಗೆ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಕರ್ಮವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರಿಂದ, ಸಮಯದ ಪ್ರಾರಂಭದಿಂದ ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ಕರ್ಮದ ಹೊಂದಿ ಜೀವನ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿರುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಹೀಗೆ, ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಬೋಧನೆಯಂತೆ ಜೀವಗಳು (ಆತ್ಮಗಳು) ದೇವರ ಸೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲ, ಆದರೆ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಜೊತೆ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಘಟಕಗಳಾಗಿವೆ, ಮತ್ತು ಪೂರ್ಣ ಅವನ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿವೆ ಎಂದು ಮಧ್ವರು ನಿರ್ಣಯಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗೆ ಆತ್ಮಗಳು ಅವುಗಳ ಮೂಲ ಸ್ವಭಾವದಲ್ಲಿ ಅವನ ಮೇಲೆ ಆಧಾರವಾಗಿವೆ ಮತ್ತು ಅವು ಎಲ್ಲ ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಒಳಗಾಗಬಹುದು.
ಮಧ್ವರ ಪ್ರಕಾರ, ಅವನ ನಿಯಂತ್ರಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ ದೇವರು ಮಾನವನ ಮುಕ್ತ ಮನಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶಿಸುವುದಿಲ್ಲ; ಅವನು ಸರ್ವಶಕ್ತನಾಗಿದ್ದಾನೆ, ಇದರ ಅರ್ಥ ಅವನು ವಿಶೇಷವಾದ ಸಾಹಸಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಸ್ಥನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ಅಲ್ಲ. ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, ದೇವರು ಕಾನೂನಿನ ನಿಯಮವನ್ನು ಜಾರಿಮಾಡುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಪ್ರಕಾರ ಜೀವಗಳ ಸ್ವಂತ ಸ್ವಭಾವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಲು ಅವುಗಳಿಗೆ ಅವಕಾಶ ಕೊಡುತ್ತಾನೆ. ಹೀಗೆ, ದೇವರು ದಯಪಾಲಿಸುವವನಂತೆ ಅಥವಾ ದೈವಿಕ ಲೆಖ್ಖಿಗನಂತೆ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾನೆ, ಮತ್ತು ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಜೀವಗಳು ಅವುಗಳ ಸ್ವಭಾವಿಕ ಗುಣದಂತೆ ಮತ್ತು ಶೇಖರಿಸಿದ ಒಳ್ಳೆಯ ಮತ್ತು ಕೆಟ್ಟ ಕರ್ಮಗಳಿಗನುಸಾರವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ದೇವರು ದಯಪಾಲಕನಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಆರಂಭಿಸಿದಾಗಿನಿಂದ, ಎಲ್ಲದ್ದಕ್ಕೂ ಅದ್ಭುತ ಶಕ್ತಿ ದೇವರಿಂದ ಬರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅವನ/ಅವಳ ಸ್ವಭಾವಿಕ ಗುಣಕ್ಕನುಗುನವಾಗಿ ಜೀವ ಕೇವಲ ಆ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಅದಾಗ್ಯೂ, ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದ ಶಂಕರರ ಬ್ರಹ್ಮ ಸೂತ್ರಗಳ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದಂತೆ, ದೇವರ ಕೊಟ್ಟ ಸಂತೋಷಗಳು ಮತ್ತು ಕಷ್ಟಗಳು ಅವರಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ಒಳ್ಳೆಯ ಮತ್ತು ಕೆಟ್ಟ ಕ್ರಿಯೆಗಳಿಗನುಗುಣವಾಗಿ ಅವನ ಮೂಲಕ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ, ಅವನ ಸ್ವಂತ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ನ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಲು ಅವನು ಹೀಗೆ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಅವನು ಮಾನವರ ಕರ್ಮದ ಮೂಲಕ ಅವನು ತನ್ನ ಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಅಥವಾ ಅವನು ಯಾರೊಬ್ಬರ ಪಕ್ಷಪಾತ ಅಥವಾ ಕ್ರೂರತೆಯ ಆಪಾದಿತನಾಗಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಮಧ್ವರು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.
ಈ ಹೋಲಿಕೆಯ ಜೊತೆ ಬೋಧನೆಯನ್ನು ಊಹಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ ಸ್ವಾಮಿ ತಪಸ್ಯಾನಂದರು ಮಧ್ವರ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ; ಒಂದು ಕಾರ್ಖಾನೆಯಲ್ಲಿ ಶಕ್ತಿ ಶಕ್ತಿ ಕೇಂದ್ರ (ದೇವರು)ದಿಂದ ಬರುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ವಿವಿಧ cogs(ಜೀವಗಳು ) ಅವುಗಳನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುತ್ತವೆ. ಹೀಗೆ ದೇವರ ವಿರುದ್ಧ ಕ್ರೂರತೆ ಮತ್ತು ಪಕ್ಷಪಾತದ ಹೊಣೆ ಬರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ಜೀವ ಎನ್ನುವವನು ನಟ ಮತ್ತು ಅವನ/ಅವಳ ಸ್ವಂತ ಕಾರ್ಯಗಳ ಫಲವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವವ ಸಹ ಆಗಿದ್ದಾನೆ.
ಅವರ ಸನಾತನ ಖಂಡನೆಯ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಒತ್ತುಕೊಟ್ಟು, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಹಿಂದೂ ನಂಬಿಕೆಗಳಿಂದ ಮಧ್ವರು ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿ ಬೇರೆಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಅವರು ಆತ್ಮಗಳನ್ನು ಮೂರು ಗುಂಪುಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸುತ್ತಾರೆ: ವಿಮೋಚನೆಗೆ ಅರ್ಹವಾಗಿರುವ ಆತ್ಮಗಳ ಒಂದು ವರ್ಗ (ಮುಕ್ತಿ-ಯೋಗಗಳು), ಮತ್ತೊಂದು ವರ್ಗ ಚಿರವಾದ ಮರುಹುಟ್ಟು ಅಥವಾ ಪುನರ್ಜನ್ಮಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ (ನಿತ್ಯ-ಸಂಸಾರಗಳು), ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ವರ್ಗಗಳು ಕೊನೆಯಲ್ಲಿನ ಸನಾತನ ನರಕ ಅಥವಾ ಅಂಧತಮಗಳನ್ನು ಖಂಡಿಸುತ್ತವೆ (ತಮೋ-ಯೋಗಗಳು). ಇತರ ಹಿಂದೂ ತತ್ವಜ್ಞಾನಿಗಳು ಅಥವಾ ಹಿಂದುತ್ವದ ಶಾಖೆಗಳು ಇಂತಹ ನಂಬಿಕೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ.
ಸ್ವಾಮಿನಾರಾಯಣರ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ
ಭಾರತದ ಗುಜರಾತನಲ್ಲಿ ಹಲವು ಜನರು ಸ್ವಾಮಿನಾರಾಯಣ ಪಂಥವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವರ ಧಾರ್ಮಿಕ ನಾಯಕರಾದ ಸ್ವಾಮಿನಾರಾಯಣರು ಹೇಳುವ ಪ್ರಕಾರ ’ಕರ್ಮ’ ಎಂದರೆ ನಮ್ಮ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ಫಲವನ್ನು ಕೊಡುವವನು ಎಂದು ಅಪಾರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಾರದು. ಅವರ ಸ್ವಾಮಿನಾರಾಯಣ ಶ್ರದ್ಧೆಯ ಒಂದು ಧರ್ಮಗ್ರಂಥದ ವಚನಾಮೃತದಲ್ಲಿ, ಸ್ವಾಮಿನಾರಾಯಣರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ "ಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಹುದುಗಿದ್ದ ಬೀಜವು ಹೇಗೆ ಮಳೆಯ ಸಂಪರ್ಕದಿಂದ ಮೊಳಕೆಯೊಡೆಯುತ್ತದೆಯೋ ಹಾಗೆ ಸೃಷ್ಟಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಮಾಯೇಯಲ್ಲಿದ್ದ ಜೀವಗಳು ತಮ್ಮ ಕರ್ಮಾನುಸಾರ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ದೇಹವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತವೆ". (ವಾರ್ತಲ ೬)
ಹೀಗೆ, ಇತರ ಎಲ್ಲ ಪಂಥದವರೂ ಇತರ ಹಿಂದು ಶಾಖೆಗಳ ನಂಬಿಕೆಯ ರೀತಿಯೇ ಸ್ವಾಮಿನಾರಾಯಣ ಪಂಥದವರೂ ಕೂಡ ಮನುಷ್ಯರ ಎಲ್ಲ ಕರ್ಮಕ್ಕೆ ಫಲ ನೀಡುವವನು ಭಗವಂತ ಎಂಬುದನ್ನು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ಕೆಟ್ಟ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ದೇವರು ಫಲ ಕೊಡುವಾಗ ಕಠೋರನಾಗುತ್ತಾನೆ ಎಂದು ಜನರು ಅಂದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಅದು ಹಾಗಿರದೆ ಜನರ ಹಿಂದಿನ ಕರ್ಮದ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ಫಲ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ದೇವರು ಒಳ್ಳೆಯವರು ಕೆಟ್ತವರು ಎಂದು ಪಕ್ಷಪಾತಿಯಾಗಿರದೆ ನಿಷ್ಪಕ್ಷಪಾತಿಯಾಗಿರುತ್ತಾನೆ. ವೇದ ವ್ಯಾಸರ ಬ್ರಹ್ಮ ಸೂತ್ರಗಳು ಹೀಗೆ ಹೇಳುತ್ತೇವೆ, "ಖುಷಿ ಹಾಗೂ ದುಃಖ ಕೊಡುವುದರಲ್ಲಿ ದೇವರು ಪಕ್ಷಪಾತ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ ಆದರೆ ಒಬ್ಬನ ಕರ್ಮಗಳಿಗೆ ಫಲವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತಾರೆ." (೨-೧-೩೪) ಅದೇನೆ ಇದ್ದರೂ ಕೂಡ ಉಳಿದ ಹಿಂದು ಶಾಖೆಗಳಲ್ಲಿರುವಂತೆ ಶಿವನನ್ನು ಎಲ್ಲದೇವರಿಗೂ ಉನ್ನತನಾದವನು ಎಂದು ನಂಬಿದರೆ ಸ್ವಾಮಿನಾರಾಯಣ ಪಂಥದವರು ಸ್ವಾಮಿನಾರಾಯಣರನ್ನು ಉತ್ಕೃಷ್ಟ ದೇವರಾಗಿ ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಹಿಂದೂತ್ವದ ಅನುಯಾಯಿಗಳು ಇದನ್ನು ನಂಬುವುದಿಲ್ಲ.
ಜಗದ್ಗುರು ಕೃಪಾಳೂಜಿ ಮಹಾರಾಜ್
ಸ್ವಾಮಿಜಿ ಜದದ್ಗುರು ಕೃಪಾಳೂಜಿ ಮಹಾರಾಜ್ ಹೇಳುವ ಪ್ರಕಾರ ಕರ್ಮ ಅದಾಗಲೇ ನಿರ್ಧರಿತವಾಗಿರುವಂತದ್ದು. ಅದಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಮನುಷ್ಯರು ತಮ್ಮ ಕಾರ್ಯಗಳ ಫಲವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ; ದೇವರು ಕೂಡ ಕರ್ಮದ ನಿಯಮವನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಟಿಪ್ಪಣಿಸುತ್ತಾರೆ; ಇದಕ್ಕೆ ಸ್ವಾಮಿಗಳು ಎರಡು ಉದಾಹರಣೆಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಾರೆ: ಕೃಷ್ಣನ ಉತ್ಕೃಷ್ಟ ಭಕ್ತರಾದರು ಕೂಡ ಪಾಂಡವರು ಅಪಾರವಾಗಿ ಕಷ್ಟ ಅನುಭವಿಸಬೇಕಾಯಿತು; ದಶರಥ ಹಾಗೂ ಕೌಶಲ್ಯಳ ಪುತ್ರ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಅವತಾರ ರಾಮನಾಗಿದ್ದರೂ ಕೂಡ, ದಶರಥರ ಸಾವಿನ ನಂತರ ಕೌಶಲ್ಯ ವಿಧವೆಯಾದಳು ಹಾಗೂ ಅವರ ಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ನಿವಾರಿಸಲು ದೇವರು ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ.
ಹೇಗಿದ್ದರೂ, ಜಗದ್ಗುರು ಕೃಪಾಳೂಜಿ ಮಹಾರಾಜ್‌ರ ಮತ್ತೊಂದು ಟಿಪ್ಪಣಿ ಕರ್ಮವು ಹಲವು ಅಂಶಗಳ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ: ೧) ಪ್ರಾರಬ್ಧ ಕರ್ಮ, ಅಥವಾ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಅನುಭವಿಸ ಬೇಕಾಗಿದ್ದ ನಿಗಧಿತ ಕರ್ಮ; ೨) ಕ್ರಿಯಾಮಾನ ಕರ್ಮ, ಈ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಹಿಸಬಹುದಾದ ಕಾರ್ಯಗಳು, ೩) ದೇವರ ಇಚ್ಛೆ; ೪) ಒಂದು ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತುತರಿದ್ದ ಇತರ ಜನರ ಕರ್ಮ; ಹಾಗೂ ೫) ಅವಕಾಶ (ಅಂದರೆ, ಅಕಸ್ಮಾತಾಗಿ ನಾವು ಪ್ರಸ್ತುತರಾಗಬೇಕಿದ್ದ ಘಟನೆಗಳು). ಆದರೆ ಸೃಷ್ಟಿಯ ಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ಹಲವು ಸಂಗತಿಗಳು ರಹಸ್ಯಮಯವಾಗಿವೆ ಹಾಗೂ ಮಾನವರು ದೇವ ಜ್ಞಾನ ಹೊಂದುವವರೆಗೂ ಈ ಪ್ರಶ್ನೆಯನ್ನು ದೇವರಿಗೆ ಬಿಡಬೇಕು ಎಂದು ಕೂಡ ಅವರು ಟಿಪ್ಪಣಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಇತರ ವೈಷ್ಣವ ಪಂಥದವರ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳು
ಒಬ್ಬ ವೈಷ್ಣವರಾದ ಕುಲಶೇಖರ ಅಲ್ವರ್, ತನ್ನ "ಮುಕುಂದಮಾಲಾ ಸ್ತೋತ್ರ"ದಲ್ಲಿ ’ಯದ್‌ ಯದ್‌ ಭವ್ಯಂ ಭವತು ಭಗವಾನ್‌ ಪೂರ್ವ-ಕರ್ಮ-ಅನುರೂಪಂ’ ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ-ಕರ್ಮ ಅಥವಾ ಭಾಗ್ಯ ಅಥವಾ ದೈವ ನಮಗೆ ಕಾಣದ ಅದೃಷ್ಟ, ಹಾಗೂ ಬರಿ ವಿಧಾತರಾದ ದೇವರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ತಿಳಿದಿದೆ. ದೇವರೆ ಕರ್ಮದ ನಿಯಮ ಸೃಷ್ಟಿಸಿರುವುದು, ಹಾಗೂ ದೇವರು ಇದನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಹೇಗಿದ್ದರು, ಕೇಳಿದಲ್ಲಿ, ದೇವರು ಧೈರ್ಯ ಹಾಗೂ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಕೊಡುವನು.
ಭಾಗವತ ಪುರಾಣ
ಭಾಗವತ ಪುರಾಣದ ೧೦ನೇಯ ಪುಸ್ತಕದ ಅಧ್ಯಾಯ ೧ರಲ್ಲಿ, ಬೃಹದಾರ್ಯಂಕ ಉಪನಿಷಧ, IV:೪:೩ ದಲ್ಲಿನ ಉದ್ಧೃತ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತಾ, ಹುಟ್ಟಿದವರಿಗೆಲ್ಲ ಸಾವು ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಹಾಗೂ ದೇಹ ಪಂಚಮಹಾಭೂತಗಳಿಗೆ ಮರಳಿದಾಗ, ಆತ್ಮಾ ದೇಹವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಕರ್ಮದ ನಿಯಮಾನುಸಾರ ಅಸಹಾಯವಾಗಿ ಇನ್ನೋಂದು ರೂಪವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿ ತನ್ನ ಪತ್ನಿ ಹಾಗೂ ಕೃಷ್ಣನ ತಾಯಿಯಾದ ದೇವಕಿಯನ್ನು ಕೊಲ್ಲದಿರಲು ವಸುದೇವ ಕಂಸನಿಗೆ ಒತ್ತಾಯಿಸಿ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅದರ ಪ್ರಕಾರ, ಸಾವಿನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮನ್ಸು ಯಾವ ವಿಷಯವನ್ನು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆಯೋ ಅದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮುಂದಿನ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಆ ಆತ್ಮವು ಜನ್ಮ ತಾಳುತ್ತದೆ. ಅಂದರೆ ದೇಹದಲ್ಲಿಯ ಆತ್ಮವು ದೇಹವನ್ನು ಬಿಡುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಯಾವ ರೀತಿಯ ವಾತಾವರಣಕ್ಕೆ ತಾನು ಹೋಗಬೇಕೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತದೆಯೋ ಅದರ ಇಚ್ಚೆಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಪ್ರಾಣಿ ಅಥವಾ ಮನುಷ್ಯನ ಬ್ರೂಣದೊಳಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶ ಪಡೆಯುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಸಮನಾದ ಅರ್ಥವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಬರವಣಿಗೆಯು ಭಗವದ್‌ಗೀತೆಯ VIII, ಶ್ಲೋಕ ೬ರಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನ್ಯೂಜರ್ಸಿಯ ರುತ್‌ಗೆರ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ’ಧರ್ಮ’ ವಿಷಯದ ಫ್ರೊಫೆಸರ್ ಎಡ್ವಿನ್ ಬ್ರಿಯಾಂಟ್‌ರ ವಿವರಣೆಯಲ್ಲಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ನ್ಯಾಯ
ಹಿಂದೂ ತತ್ತ್ವಶಾಸ್ತ್ರದ ಆರು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಶಾಖೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ನ್ಯಾಯ ಶಾಖೆಯ ಹೇಳಿಕೆಯ ಅನುಸಾರ,ಎ ಕರ್ಮ ದೇವರ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಒಂದು ಪುರಾವೆ; ಈ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಜನರು ಸುಖಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ, ಕೆಲವರು ದುಖದಲ್ಲಿ ಇದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ. ಕೆಲವರು ಶ್ರೀಮಂತರು ಹಾಗೂ ಕೆಲವರು ಬಡವರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಕರ್ಮ ಹಾಗೂ ಪುನರವತಾರದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯಿಂದ ನೈಯನಿಕಾದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಕಾರ್ಯಗಳ ಫಲವು ಹಲವು ಬಾರಿ ಕಾರ್ಯಭಾರಿಗಳಾದ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬನ ಎಟುಕಿನಲ್ಲಿರುವುದಿಲ್ಲ; ಹೀಗಾಗಿ ಕಾರ್ಯಗಳ ಫಲವನ್ನು ವಿತರಿಸುವ ಒಬ್ಬ ವಿತರಣಕಾರ ಇರಲೇ ಬೇಕು, ಹಾಗೂ ಈ ಉತ್ಕೃಷ್ಟ ವಿತರಣಕಾರ ದೇವರು. ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ಈ ನ್ಯಾಯದ ನಂಬಿಕೆ, ವೇದಾಂತದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಹಾಗೆಯೇ ಇದೆ.
ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರಗಳು
ಹಿಂದುತ್ವದಲ್ಲಿ, ನಿರ್ಧಿಷ್ಟವಾಗಿ ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ, ಒಂದು ತತ್ವವಾದ ಕರ್ಮ "ವಿಜ್ಞಾನದ ವಾಸ್ತವಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಊಹಿಸಿದ ಹಾಗೆ ನೈತಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಾರಣ ಹಾಗೂ ಪರಿಣಾಮ ಬೇರ್ಪಡಿಸಲಾಗದಂತೆ ಕೂಡಿವೆ. ಒಳ್ಳೆಯ ಕಾರ್ಯ ಒಳ್ಳೆಯ ಫಲ ಕೊಡುತ್ತದೆ ಹಾಗೆಯೇ ಕೆಟ್ಟ ಕೆಲಸ ಕೆಟ್ಟ ಫಲವನ್ನೇ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಈ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಕೆಟ್ಟ ಕಾರ್ಯಗಳು ತನ್ನ ಫಲಿತಾಂಶವನ್ನು ನೀಡದಿದ್ದರೂ ಕೂಡ ಮುಂದಿನ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಇದರ ಋಣ ತೀರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. " ಹೀಗೆ ನಾವು ಮಾಡಿದ ಕರ್ಮ ನಮ್ಮನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಎಲ್ಲಿಯೂ ಹೋಗಲಾರದು. ನಮ್ಮ ಕರ್ಮಕ್ಕನುಸಾರವಾಗಿ ಒಳ್ಳೆಯ ಫಲವನ್ನೋ ಅಥವಾ ಕೆಟ್ಟ ಫಲವನ್ನೋ ಅನುಭವಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಬೃಹದಾರಣ್ಯಕ ಉಪನಿಷದ್ ಹೇಳುತ್ತದೆ, "ಮಾನವ ತನ್ನ ವರ್ತನೆ ಹಾಗೂ ನಂಬಿಕೆಗಳ ಅನುಸಾರ ಇರುತ್ತಾನೆ; ಪ್ರಶಂಸನೀಯ ವರ್ತನೆಯ ಮನುಷ್ಯ ಪ್ರಶಂಸನೀಯವಾಗಿರುತ್ತಾನೆ. ಪಾಪ ಕಾರ್ಯಗಳ ಮನುಷ್ಯ ಪಾಪಿಯಾಗಿರುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ಪರಿಶುದ್ಧ ಕಾರ್ಯಗಳಿಂದ ಪರಿಶುದ್ಧ ಹಾಗೂ ದುಷ್ಟ ಕಾರ್ಯಗಳಿಂದ ದುಷ್ಟನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಮತ್ತು ಇಲ್ಲಿ ಮನುಷ್ಯರು ಅಪೇಕ್ಷೆಗಳಿಂದ ಕೂಡಿರುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಹೀಗೆ ತನ್ನ ಅಪೇಕ್ಷೆ ಇದ್ದಂತೆ ತನ್ನ ಸಂಕಲ್ಪವಿರುತ್ತದೆ; ಮತ್ತು ಅವನ ಸಂಕಲ್ಪ ಇದ್ದಂತೆ ಅವನ ಕಾರ್ಯಗಳು; ಮತ್ತು ಅವನು ಮಾಡಿದ ಯಾವುದೇ ಕಾರ್ಯಗಳ ಫಲವನ್ನು ಅವನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ". ’ಕರ್ಮ’ದ ಪರಿಕಲ್ಪನೆ ಪುರಾತನ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಇದೆ. ಈ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಗೌತಮ ಧರ್ಮ-ಸೂತ್ರ, ಷಟ್ಪಥ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ, ಕಥಾಕ-ಗ್ರಾಹ್ಯ-ಸೂತ್ರ, ಚಾಂದೋಗ್ಯ ಉಪನಿಷಧ, ಮಾರ್ಕಂಡೇಯ ಪುರಾಣ ಹಾಗೂ ಇತರರಲ್ಲಿ ನಮೂದಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಶಾಸ್ತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕರ್ಮದ ಸಾಧ್ಯವಾದ ಪ್ರತಿಫಲಗಳ ಕೆಲವು ವಿವರಣೆಗಳನ್ನು ಬರೆಯಲಾಗಿದೆ. ಪುನರ್ಜನ್ಮದ ಮಾತು ಬಂದಾಗ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ಪ್ರಾಣಿ ಮುಂತಾದವುಗಳು ಪುನರ್‌ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಪ್ರಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಜನ್ಮ ತಾಳುತ್ತವೆ. ಇದು ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೂ ನಂಬಿಕೊಂಡು ಬಂದ ನಂಬಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಕಥಾಕ-ಗ್ರಾಹ್ಯ-ಸೂತ್ರ ಹೇಳುತ್ತದೆ, "ಕೆಲವು ಮನುಷ್ಯರು ಸಾಕಾರಾತ್ಮಕ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಗರ್ಭಾಶಯವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತಾರೆ; ಇನ್ನಿತರರು ಅಜೈವಿಕ ಪದಾರ್ಥಗಳಲ್ಲಿ (ಮರದಲ್ಲಿನ ತುಂಡು ಹಾಗೂ ಸಮಾನ ವಸ್ತುಗಳು) ತಮ್ಮ ಕಾರ್ಯ ಹಾಗೂ ತಮ್ಮ ಜ್ಞಾನದ ಅನುಸಾರ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ".
ಪಾಪಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ, ಕರ್ಮದ ಫಲಾಫಲಗಳನ್ನು ಚರ್ಚಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ."ಕರ್ಮವಿಪಾಕ ಅಂದರೆ ದುಷ್ಟ ಕರ್ಮಗಳ ಅಥವಾ ಪಾಪ ಕರ್ಮಗಳು ಫಲಿಸುವುದು (ಅಥವಾ ಫಲಸಾಧನೆ). ಯೋಗಸೂತ್ರ II. ೩ ರಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ ಹಾಗೆ, ಈ ಫಲಸಾಧನೆ ಮೂರು ರೂಪಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ, ಜಾತಿ (ಕ್ರಿಮಿ ಅಥವಾ ಪ್ರಾಣಿಯಾಗಿ ಜನನ), ಆಯು (ಜೀವನ ಅಂದರೆ ಐದು ಅಥವಾ ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ಕಡಿಮೆ ಸಮಯದವರೆಗೆ ಜೀವಿತವಿರುವುದು) ಹಾಗೂ ಭೋಗ (ನರಕದ ಯಾತನೆಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವುದು)".
ಕೆಳಮಟ್ಟದ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಜನನ ಹಾಗೂ ರೋಗಗಳು ಹಾಗೂ ವಿಕೃತಿಗಳು ಹೀಗೆ ಪಾಪಿಗಳು ಅನುಭವಿಸುವ ದೊಡ್ಡ ಪಟ್ಟಿಯೇ ಇದೆ. ಕೆಲವು ಬರಹಗಾರರು ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಪಾಪಗಳಿಗೆ ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಸಂಕೀರ್ಣವಾದ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, "ಹರಿತಸಂಹಿತದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ ಅನುಸಾರ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಕೊಲೆಗಾರ ಬಿಳಿ ಕುಷ್ಠರೋಗದಿಂದ ಹಾಗೂ ಹಸುವಿನ ಕೊಲೆಗಾರ ಕಪ್ಪು ಕುಷ್ಠರೋಗದಿಂದ ನರಳುತ್ತಾನೆ." ಪಾಪ ಕರ್ಮದ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುವ ಕುರಿತಾಗಿ ಹೇಳುವಾಗ, ಯಾಜ್ಞವಲ್ಕ್ಯ ಸ್ಮೃತಿಯ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಕಾರರಾದ ಮಿತಾಕ್ಷರನಂತಹ ಕೆಲವು ಬರಹಗಾರರು, ಪಾಪ ಕರ್ಮಫಲದಿಂದ ಪಾರಾಗಲು ಸಾಧ್ಯ ಎಂಬುದು ಅಕ್ಷರಷಃ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಪಾಪಿಯಾದವನು ಕೆಲವು ಪ್ರಾಯಶ್ಚಿತ್ತ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ನಮ್ಮ ಪಾಪ ಕರ್ಮಫಲದ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ದೇವರ ಪಾದಕ್ಕೆ ಅರ್ಪಿಸುವ ಮೂಲಕ ಪಾರಾಗಬಹುದು."
ಮತ್ತು ಕರ್ಮವಿಪಾಕ ಹೇಳುವಂತೆ "ಎಲ್ಲಾ ಆತ್ಮಗಳಿಗೂ ತಮ್ಮ ಕರ್ಮ ಫಲಾಫಲಗಳನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದ ನಂತರದಲ್ಲಿ ಉನ್ನತಿಯ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ಉನ್ನತಿಯ ಹಂತವು ಕರ್ಮಫಲಾಫಲ ಅನುಭವಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ನಿರತವಾಗಿ ಮರೆಯಾಗಿದ್ದರೂ ಕೂಡ. ಆತ್ಮ ಈ ಎಲ್ಲಾ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಉನ್ನತಿಯ ಕಡೆ ಸಾಗುತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಈ ಎಲ್ಲ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳನ್ನೂ ಮೀರಿದ ನಂತರದಲ್ಲಿ ನಿಜವಾದ ಉನ್ನತಿ ಮತ್ತು ಶಾಂತಿಯನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ."
ಕೆಟ್ಟ ಕರ್ಮದ ನಿವಾರಣೆ
ಆಸ್ತಿಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಲ್ಲಿ ಕೆಟ್ಟ ಕರ್ಮದ ಫಲವನ್ನು ನಿವಾರಣೆ ಮಾಡಬುಹುದು. ಕೆಟ್ಟ ಕರ್ಮವನ್ನು ಹೇಗೆ ನಿವಾರಣೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು ಎಂದುದಕ್ಕೆ ಉದಾಹರಣೆಗಳು:ಧರ್ಮವನ್ನ ಅನುಸರಿಸುವದು ಅಥವಾ ಸದ್ಗುಣಿಯಾಗಿ ಬಾಳುವುದು ; ಒಳ್ಳೆಯ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದು, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಇತರರಿಗೆ ನೆರವಾಗುವುದು; ಭಕ್ತಿಯೋಗ, ಅಥವಾ ದೇವರನ್ನು ಪೂಜಿಸಿ ದೈವಾನುಗ್ರಹ ಪಡೆಯುವುದು, ಮತ್ತು ತೀರ್ಥ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳನ್ನು ಸಂದರ್ಶಿಸುವುದು, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಚಿದಂಬರಂ ದೇವಾಲಯ ಅಥವಾ ರಾಮೇಶ್ವರಂಗೆ ತೆರಳಿ ದೈವಾನುಗ್ರಹ ಪಡೆಯುವುದು. ಇದಕ್ಕೆ ಇನ್ನೊಂದು ಉದಾಹರಣೆ, ಗಣೇಶನು ಭಕ್ತರನ್ನು ಕೆಟ್ಟ ಕರ್ಮದಿಂದ ಪಾರುಮಾಡುವನು, ಅವರ ಜೀವನದ ಕಷ್ಟಗಳನ್ನು ಕಳೆದು ಜೀವನವನ್ನ ಸರಳಗೊಳಿಸಿ ಪರಿಶುದ್ಧಗೊಳಿಸುವನು. ಆದರೆ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ತನ್ನನ್ನು ಭಕ್ತಿಯಿಂದ ಒಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡಾಗ ಮಾತ್ರ ಇದು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.
ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿ
ಮಾರ್ಕಂಡೆಯನ ಕಥೆಯಲ್ಲಿ ಶಿವನು ಅವನನ್ನು ಸಾವಿನಿಂದ ಪಾರುಮಾಡಿದನು. ದೇವರು ತನ್ನ ಅಚ್ಚುಮೆಚ್ಚಿನ ಭಕ್ತರಿಗೆ ಅನುಗ್ರಹ ನೀಡಿ ಕರ್ಮ ಫಲಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಸಾವನ್ನು ಮೀರಿ ಭಕ್ತರನ್ನು ಕಾಪಾಡುತ್ತಾನೆ.
ಇಂತಹುದೇ ಇನ್ನೊಂದು ಕಥೆಯಲ್ಲಿ,ಕೃಷ್ಣನು ತನ್ನ ಗುರುಗಳಾದ ಸಂದಿಪಾಣಿಯ ಮಗನನ್ನು ಯಮನಿಂದ ಕಾಪಾಡಿದ್ದನು. ಗುರುವಿನ ಮಗನು ತನ್ನ ಕರ್ಮದಿಂದ ಸಾವಿಗೀಡಾಗಿ ಯಮಲೋಕದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಕೃಷ್ಣನು ತನ್ನ ಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಯಮನಿಂದ ಅವನನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಿದನು. ಸಂದಿಪಾಣಿಯು ಕೃಷ್ಣ'ನ ಬಾಲ್ಯದ ಗುರುಗಳಾಗಿದ್ದರು.
ಭಾಗವತ ಪುರಾಣದ ಅಜಮಿಳನ ಕಥೆಯಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಇದೇ ವಿಷಯವಿದೆ. ಅಜಮಿಳನು ತನ್ನ ಜೀವಿತಾವದಿಯಲ್ಲಿ ಕಳ್ಳತನ, ಹೆಂಡತಿ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಒಬ್ಬ ವೇಶ್ಯೆಯನ್ನು ಮದುವೆಯಾದದ್ದು ಮುಂತಾದ ಕೆಟ್ಟಕೆಲಸವನ್ನು ಮಾಡಿರುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ ಸಾವಿನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಅರಿವಿಲ್ಲದೆಯೇ ನಾರಾಯಣನ ನಾಮವನ್ನು ಜಪಿಸಿದ್ದನು, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಮೋಕ್ಷ ಅಥವಾ ದೇವರಲ್ಲಿ ಒಂದಾದನು ಮತ್ತು ಯಮನ ಸೇವಕರಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟನು. ಅಜಮಿಳ ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಹಿರಿಯ ಮಗ ನಾರಾಯಣನ ಕುರಿತಾಗಿ ವಿಚಾರಮಾಡುತ್ತಿದ್ದನು. ಆದರೆ ದೇವರ ಹೆಸರು ತುಂಬಾ ಶಕ್ತಿಶಾಲಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸಮಾಡಿತು, ಅವನ ಕೆಟ್ಟ ಕರ್ಮ ಇದ್ದಾಗ್ಯೂ ಅಜಮಿಳನ ಪಾಪ ಕೃತ್ಯ ಮನ್ನಿಸಿ ಮೋಕ್ಷ ನೀಡಿದನು.
ಉಪನಿಷತ್‌ಗಳು
ಶ್ವೇತಾಶ್ವತರ ಉಪನಿಶತ್ ೭ ಮತ್ತು ೧೨ ಕೂಡ ಇದನ್ನೆ ಒತ್ತಿ ಹೇಳುತ್ತದೆ, ಕೆಲಸ ಮಾಡುವವನು ಅವನ ಕೆಲಸಕ್ಕನುಗುಣವಾಗಿ ಪುನರ್ಜನ್ಮ ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ ಆದರೆ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನು ಸರ್ವಶಕ್ತನೆಂಬುದನ್ನು  ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಈಶ್ವರ ಅಥವಾ ಅನುಗ್ರಹಿಸುವವನು. ಈಶ್ವರನು ಎಲ್ಲನು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಆಶ್ರಯ ನೀಡುವವನಾಗಿದ್ದಾನೆ ಮತ್ತು ಈಶ್ವರ ಅಥವಾ ಈಶ್ವರ ಕೃಪೆಯಿಂದ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಮುಕ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾನೆ.
ಈಶ್ವರನ ಕೃಪೆಯಿಂದ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ದುಃಖದಿಂದ ಮುಕ್ತನಾಗಬಹುದು. ಹೀಗಿದ್ದರೂ ಶ್ವೇತಾಶ್ವತರ ಉಪನಿಶತ್ ಸರ್ವಶಕ್ತನಾದ ದೇವರ ಕೃಪೆಯಿಂದ ಕರ್ಮದ ನಿಯಮದಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹು ಎಂದು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಆದಿಶಂಕರರು ಶ್ವೇತಾಶ್ವತರ ಉಪನಿಶತ್ VI:೪ರ ಮೇಲೆ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿ ಈ ರೀತಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ, "ನಮ್ಮ ಎಲ್ಲಾ ಕೆಲಸವನ್ನು ಈಶ್ವರನಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿಸಿದರೇ, ಕರ್ಮದ ನಿಯಮಕ್ಕೆ ಒಳಪಡುವುದಿಲ್ಲ."
ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರಗಳು
ಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರಗಳು ಪಾಪದ ಹೊರೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ. ಕೆಲವೊಂದು ಕರ್ಮ ಸಿದ್ಧಾಂತದಿಂದ ಪರಿಹರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಕಷ್ಟವಾದಂತವುಗಳಾಗಿವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಶ್ರಾದ್ಧದಂತಹ ಒಂದು ಆಚರಣೆ ಅಥವಾ ಬ್ರಹ್ಮ ಪುರಾಣ ಹೇಳುವಂತೆ, "ನಿಗದಿಯಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ನಿಗದಿತ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ, ಯೋಗ್ಯನಾದ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಸೂಚಿಸಿದ ನಿಯಮಗಳಿಗನುಸಾರವಾಗಿ ಏನನ್ನಾದರೂ ನೀಡಿ ಪಿತೃ ಋಣ ತೀರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದರರ್ಥ ಪೂರ್ವಿಕರನ್ನು ಗೌರವಿಸುವದು; ಹೀಗಿದ್ದರೂ ಇದಕ್ಕೆ ವಿರೋಧವಾಗಿ, ಕರ್ಮದಲ್ಲಿ ನಂಬಿಕೆ ಇರುವವರು ದೇಹವು ಮೃತವಾದಾಗ, ತನಗೆ ಅಥವಾ ತನ್ನ ಪೂರ್ವಿಕರಿಗೆ ಶ್ರಾದ್ಧ ಮಾಡಲಿ ಬಿಡಲಿ ತಂತಾನೆ ಆತ್ಮವು ಇನ್ನೊಂದು ದೇಹವನ್ನು ಸೇರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ.
ಕರ್ಮದೊಂದಿಗೆ ವಿರೋಧಾಭಾಸ ಹೊಂದಿದ್ದರೂ, ಕಾಣೆ ಹೇಳುವ ಪ್ರಕಾರ ಶ್ರಾದ್ಧ ಎಂದರೆ, " ಪಿಂಡವನ್ನು ಬಿಡಲು ಮೂರು ತಲೆಮಾರುಗಳ ಮೂರು ಪಿತೃಗಳ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಇದ್ದು ಸುಮಾರು ೫೦ ಅಥವಾ ೧೦೦ ವರ್ಷಗಳಾದರೂ ಕೂಡ ಗಾಳಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಂದು ಅನ್ನದ ವಾಸನೆಯನ್ನು ಹೀರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ". ಅದೇನೆ ಇದ್ದರೂ ವಿವಿಧ ಪ್ರಕಾರದ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ಗಮನಿಸಿದಾಗ ಕರ್ಮವನ್ನು ಅದರ ಶಬ್ಧಾರ್ಥದ ಪ್ರಕಾರ ಅರ್ಥೈಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ತಪ್ಪಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ವಿವಿಧ ಶಾಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸುವ ಮೂಲಕ ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಬಹುದಾಗಿದೆ. ಈ ವಿಷಯದ ಮೇಲೆ ಬರೆಯಲಾದ ಹಲವಾರು ವಿಭಿನ್ನ ಅಭಿಪ್ರಾಯಗಳ ಸಾಕ್ಷಿಯಿಂದ ಕರ್ಮಗಳ ಮೇಲಿನ ವಿಭಿನ್ನ ದೃಷ್ಟಿಕೋನಗಳ ನಡುವಿನ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ಬೇರೆಲ್ಲೂ ಸಿಗುವುದಿಲ್ಲ.
ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟು (ಜನ್ಮ) ಮತ್ತು ಕರ್ಮಗಳ ನಡುವಣ ಸಂಬಂಧ
ಆಸ್ತಿಕವಾದ ಹೇಳುವ ಪ್ರಕಾರ, ಆತ್ಮಗಳು ಕರ್ಮದ ಜೊತೆಗಿನ ಸಂಬಂಧದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದ ದೇಹಗಳ ಕಡೆಗೆ ಆಕರ್ಷಿತವಾಗುತ್ತವೆ ಎಂಬ ನಿರ್ಮಾಣಗಳ ಚಕ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಂಬಿಕೆಯನ್ನು ಇಡುತ್ತವೆ. ಕರ್ಮವು ಕೇವಲ ದೇವರ ಇಚ್ಛೆಯ ಮೇಲೆ ಮಾತ್ರ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುವ ಒಂದು ಬುದ್ಧಿವಂತವಲ್ಲದ ಅಂಶವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಕೌಶಿತಕಿ ಉಪನಿಷತ್ತು ೧.೨ ಹೆಳುವುದೇನೆಂದರೆ ಒಂದು ಕ್ರಿಮಿ, ಕೀಟ, ಮೀನು, ಹಕ್ಕಿ, ಸಿಂಹ, ಹಂದಿ, ಹಾವು ಅಥವಾ ಒಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯನಂತೆ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ವಿಭಿನ್ನ ವಿಧಗಳಲ್ಲಿನ ಹುಟ್ಟುವಿಕೆಯು ಒಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯನ ಕೆಲಸ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನದ ಮೂಲಕ ನಿರ್ಧರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಚಾಂದೋಗ್ಯ ಉಪನಿಷತ್ತು ಒಂದು ಒಳ್ಳೆಯ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿನ ಒಳ್ಳೆಯ ಹುಟ್ಟು, ಅಂದರೆ, (ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಜಾತಿ) ಅಥವಾ ಒಂದು ನಾಯಿ ಅಥವಾ ಹಂದಿಯ ಜನ್ಮದಂತಹ ಕೆಟ್ಟ ಹುಟ್ಟು ಇವುಗಳ ನಡುವೆ ಭಿನ್ನತೆಯನ್ನು ಮಾಡುತ್ತದೆ.) ಆದ್ದರಿಂದ, ಕರ್ಮದ ಸಿದ್ಧಾಂತವು ವಿಭಿನ್ನವಾದ ಜೀವನ ವಿಧಗಳು ಜೈವಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ವಿವಿಧ ಹಂತಗಳಾಗಿ ಹೇಗೆ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದವು ಎಂಬುದನ್ನು ವಿಶದಪಡಿಸುತ್ತದೆ, ಅಂದರೆ ಸಸ್ಯಗಳಿಂದ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ವಿವಿಧ ವಿಧಗಳವರೆಗಿನ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳ ವಿಂಗಡಿಸುವಿಕೆ, ಮತ್ತು ಮಾನವರಂತಹ ಒಂದೇ ಜಾತಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಕೂಡ ಪರಸ್ಪರರಲ್ಲಿನ ಭಿನ್ನತೆಗಳನ್ನು ವಿಶದಪಡಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಅಸ್ತಿತ್ವಕೆ ಬಂದವು.
ಆದ್ದರಿಂದ, ಹಲವಾರು, ಅಂದರೆ ಉಪನಿಷತ್ತುಗಳು ಸೂಚಿಸುವುದೇನೆಂದರೆ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಜಾತಿಯಲ್ಲಿನ ಹುಟ್ಟು ಕರ್ಮಕ್ಕೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ಇರುತ್ತದೆ. ಒಳ್ಳೆಯ ಕರ್ಮ(ಕೆಲಸ)ಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದವರು ಒಂದು ಒಳ್ಳೆಯ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಒಳ್ಳೆಯ ಕುಟುಂಬ ಎಂಬುದು ಒಂದು ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾಗಿದೆ. ಒಳ್ಳೆಯ ಕರ್ಮಗಳು ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಒಂದು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಅಲ್ಲಿ ಅವನ ಭವಿಷ್ಯವು ಅವನ ಪ್ರಸ್ತುತದ ಜೀವನದ ನಡುವಳಿಕೆ ಮತ್ತು ಕೆಲಸಗಳ ಮೂಲಕ ನಿರ್ಧರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಒಬ್ಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು ಅವನ ನಡುವಳಿಕೆಯಿಂದ ನಿರ್ಧರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆಯೇ ವಿನಃ ಅವನ ಜನ್ಮದಿಂದಲ್ಲ ಎಂಬುದಾಗಿ ಭಗವಾನ್ ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನು ಭಗವದ್ಗೀತೆಯಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ. ಭಗವದ್ಗೀತೆಯಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಶ್ಲೋಕವು ಈ ಹೇಳಿಕೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ: "ಬ್ರಾಹ್ಮಣರು, ಕ್ಷತ್ರೀಯರು, ವೈಶ್ಯರು ಹಾಗೆಯೇ ಶೂದ್ರರ ಕಾರ್ಯಗಳು, ಶತ್ರುಗಳ ಮನಸ್ಸನ್ನು ದಹಿಸುವವರು, ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಜನ್ಮ ಸಹಜಲಕ್ಷಣದ ಗುಣಗಳಿಗೆ (ನಡುವಳಿಕೆ) ಅನುಗುಣವಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ." (ಭಗವದ್ಗೀತೆ ೧೮.೪೧)
ಭಗವದ್ಗೀತೆಯಲ್ಲಿ ಪುನಃ ನಿರೂಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಈ ಅವಲೋಕನವನ್ನು ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತ, ಮಾಧವಾಚಾರ್ಯರು ವರ್ಣ (ಹಿಂದೂಧರ್ಮ) ಎಂಬ ವಿಷಯಯದ ಅರ್ಥವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ, ವರ್ಣ ಇದು ಗುಣ (ನಡುವಳಿಕೆಗಳು) ಮತ್ತು ಕರ್ಮ (ಕೆಲಸ)ಗಳ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿ ಹಿಂದೂ ಸಮಾಜವನ್ನು ನಾಲ್ಕು ಸಾಮಾಜಿಕ ವರ್ಗಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸುವುದನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಒಂದು ಶಬ್ದವಾಗಿದೆ, ಈ ವಿಂಗಡನೆಗಳು ಜನ್ಮದ ಮೂಲಕ ಮಾಡಲ್ಪಡುವುದಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಆತ್ಮದ ಸ್ವಭಾವದ ಮೂಲಕ ವಿಂಗಡಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಒಬ್ಬ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನ ಸ್ವಭಾವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಒಂದು ಆತ್ಮವು ಒಬ್ಬ ಶೂದ್ರನಾಗಿ ಜನ್ಮತಾಳಬಹುದು ಮತ್ತು ಅದರ ವಿರುದ್ಧದ ಸಂಭವನೀಯತೆಯೂ ಕೂಡ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ. ಮಾಧವಾಚಾರ್ಯರ ಪ್ರಕಾರ ಜನ್ಮದ ಮೂಲಕ ನಿರ್ಧರಿಸಲ್ಪಡುವ ಜಾತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ವಾಸ್ತವಿಕವಾಗಿ ಜಾತಿ ಆಗಿರುತ್ತದೆ, ಅದು ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಮುದಾಯವನ್ನು ವರ್ಣಿಸುವ ಒಂದು ಶಬ್ದವಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ವರ್ಣವನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಶಬ್ದವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ವರ್ಣಗಳು ಕೇವಲ ಆತ್ಮದ ಅಣಿಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತವೆ; ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ವರ್ಣವಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಒಂದು ಆತ್ಮವು ಕಲಿಯುವಿಕೆಯೆ ಕಡೆಗೆ ಅಣಿಗೊಳಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತದೆ; ಒಂದು ಕ್ಷತ್ರೀಯ ಆತ್ಮವು ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಕಡೆಗೆ ಸಜ್ಜುಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಒಂದು ಶೂದ್ರ ಆತ್ಮವು ಸೇವೆಯನ್ನು ನೀಡುವುದರ ಕಡೆಗೆ ಅವ್ಯಾಹತವಾಗಿ ಅಣಿಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಜಾತಿಯು ಒಬ್ಬ ಅಥವಾ ಒಬ್ಬಳ ಜನ್ಮಕ್ಕೆ ಹೊರತಾಗಿ ಅವರ ಸ್ವಭಾವಕ್ಕೆ, ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ನಂಬಿದ್ದ ಮಧವಾಚಾರ್ಯರು ಜಾತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಒಂದು ಹೊಸ ಅರ್ಥವಿವರಣೆಯನ್ನು ನೀಡಿದರು; ಮಾಧವಾಚಾರ್ಯರ ಪ್ರಕಾರ, ಜನ್ಮ (ಹುಟ್ಟು) ವರ್ಣದ ನಿರ್ಧಾರಕ ಅಲ್ಲ; ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕವಾಗಿ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಪಡೆದ ಒಬ್ಬ ಚಾಂಡಾಲನು (ಇತರ ಜಾತಿಯ ವ್ಯಕ್ತಿ) ಒಬ್ಬ ಅಜ್ಞಾನಿ ಬ್ರಾಹ್ಮಣನಿಗಿಂತ ಉತ್ತಮ ಎಂದು ಅವರು ವಿವರಿಸಿದರು.
ಜ್ಯೋತಿಷ್ಯ ಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಕರ್ಮದ ನಡುವಣ ಸಂಬಂಧ
ವಾಶಿಂಗ್‌ಟನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ನಿವೃತ್ತ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಕೆಯೆಸ್ ಮತ್ತು ಕೋಲಂಬಿಯಾ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಮಾನವಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕ ಇ. ವ್ಯಾಲಂಟೈನ್ ಇವರುಗಳು, ಗ್ರಹಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಹಲವಾರು ಸ್ವರ್ಗೀಯ ದೇಹಗಳು ಮಾನವನ ಜೀವನದುದ್ದಕ್ಕೂ ಒಂದು ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ, ಮತ್ತು ಈ ಗ್ರಹೀಯ ಪ್ರಭಾವಗಳು "ಕರ್ಮದ ಫಲ" ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.
ನವಗ್ರಹ, ಶನಿ (ಸ್ಯಾಟರ್ನ್) ಗ್ರಹವನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡ ಗ್ರಹಗಳ ದೈವೀಕ ಗುಣಗಳು ಈಶ್ವರನಿಗೆ (ಅಂದರೆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಅಸ್ತಿತ್ವತೆ)  ಅಧೀನವಾಗಿರುತ್ತವೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಹಲವಾರು ಜನರಿಂದ ನ್ಯಾಯದ ನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಂಬಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ, ಈ ಗ್ರಹಗಳು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿನ ಜೀವನಗಳನ್ನು ಪ್ರಭಾವಿಸುತ್ತವೆ.
ಅಂತಹ ಗ್ರಹೀಯ ಪ್ರಭಾವಗಳು ಜ್ಯೋತಿಷ್ಯಶಾಸ್ತ್ರದ ಹಿಂದೂ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾದ ಜ್ಯೋತಿಷ್ಯವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಜ್ಯೋತಿಷ್ಯ ಶಾಸ್ತ್ರದ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲ್ಪಡುತ್ತವೆ ಎಂದು ಹಲವಾರು ಜನರಿಂದ ನಂಬಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
ಹಿಂದೂಧರ್ಮದಲ್ಲಿನ ಇತರ ಬಳಕೆಗಳು
ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಗತ ಜೀವನದ ಕಾರಣದಿಂದ ಮತ್ತು ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ತನ್ನ ಮುಂದಿನ ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ದೇಹಕ್ಕೆ ದೇಹಾಂತರವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಕಾರಣದಿಂದ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸುವಿಕೆಯ ಅಥವಾ ತೊಂದರೆಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವಿಕೆಯಂತಹ ಸಂಕುಚಿತ ಅರ್ಥದ ಹೊರತಾಗಿ, ಇದು ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಕ್ರಿಯೆ ಅಥವಾ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಂತಹ ವಿಶಾಲವಾದ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
ಆದ್ದರಿಂದ, ಹಿಂದೂಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಕರ್ಮವು ಒಂದು ಕಾರ್ಯ, ಒಂದು ಕ್ರಿಯೆ ಅಥವಾ ಒಂದು ಭೌತಿಕ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆ ಎಂಬ ಅರ್ಥವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಂಯೋಜನದ ಜೊತೆಗೆ ಇದು ಕೆಲವು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಕರ್ಮ-ಯೋಗ ಅಥವಾ ಕರ್ಮ-ಕಾಂಡ  ಅಂದರೆ ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ "ಯೋಗ ಅಥವಾ ಕ್ರಿಯೆಗಳು" ಮತ್ತು "ಭೌತಿಕ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಗಳ ಮಾರ್ಗ" ಎಂಬ ಅರ್ಥವನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ. ಮತ್ತೊಂದು ಉದಾಹರಣೆಯೆಂದರೆ ನಿತ್ಯ ಕರ್ಮ, ಅದು ಹಿಂದೂಗಳಿಂದ ಪ್ರತಿನಿತ್ಯವೂ ಮಾಡಲ್ಪಡಬೇಕಾದ ವಿಧಿಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಗಾಯತ್ರೀ ಮಂತ್ರದ ಉಚ್ಛಾರಣೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಸಂಧ್ಯಾವಂದನೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಕಲ್ಪನೆಗಳು ವರ್ಗ:ಶಬ್ಧ ಮಾರ್ಗಗಳು ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ ವರ್ಗ:ವೇದಾಂತ ವರ್ಗ:ಕರ್ಮ ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ಸಿದ್ಧಾಂತ
ವಾತ್ಸಾಯನ
ಕಾಮಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ವಾತ್ಸಾಯನ ಕಾಮಸೂತ್ರವೆಂಬ ಗ್ರಂಥವನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾನೆ.ಕಾಮಸೂತ್ರದಲ್ಲಿ ನರ-ನಾರಿಯ ಸಂಬಂಧ,ಮೋಹ,ರಾಗಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ.
ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ
ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ವಿದ್ವಾಂಸನೊಬ್ಬನ ಮಗನೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುವ ವಾತ್ಸಾಯನನ ಮೂಲ ಹೆಸರನ್ನು ಮಲ್ಲಿನಾಘ ಅಥವಾ ಮಲ್ಲನಾಘನೆಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆತನ ಗತಕಾಲದ ಬಗ್ಗೆ ಯಾರಿಗೂ ಗೊತ್ತಿಲ್ಲ.ಆದರೂ ಆತ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಶಾತವಾಹನರ ಬಗ್ಗೆ ಮತ್ತು ಮರಾಹಮಿಹಿರನ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸುತ್ತಾನೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಆತ ಗುಪ್ತರ ಕಾಲವಾದ ಕ್ರಿ.ಶ. ೪ನೇ ಮತ್ತು ೬ನೇ ಶತಮಾನಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಆತ ಜೀವಿಸಿದ್ದರಬಹುದೆಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಕುತೂಹಲಕರ ಸಂಗತಿಯೆಂದರೆ,ವಾತ್ಸಾಯನನ ಸಂಬಂಧಿಯೊಬ್ಬಳು ವೇಶ್ಯಾಮಂದಿರದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರಿಂದ ಮತ್ತು ಆತನ ಬಾಲ್ಯವೆಲ್ಲ ಅಂಥ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲೇ ಕಳೆದುಹೋಗಿದ್ದರಿಂದ ವಾತ್ಸಾಯನ ಕಾಮಸೂತ್ರದಂಥ ಗ್ರಂಥ ರಚಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತೆಂದೂ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ಮೂಲತಃ ಭಾರತೀಯರು ಕಾಮದಂಥ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಮಾತನಾಡುವ,ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುವ ಬಗ್ಗೆ ತೋರುವ ಮಡಿವಂತಿಕೆಯೂ ಕೂಡ ವಾತ್ಸಾಯನನ ಜೀವಿತಕಾಲದ ಬಗ್ಗೆ ಮುಸುಕಾಗಿರಿಸಿರಬಹುದು. ಆದರೆ ಆತನ ಕಾಮಸೂತ್ರ ಜಗತ್ವಿಖ್ಯಾತವಾಗಿರುವದೂ ಕೂಡ ಅಷ್ಟೇ ಸತ್ಯ ಸಂಗತಿಯಾಗಿದೆ.
ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು
ಆಫ್ರಿಕಾ
thumb|250px|ಆಫ್ರಿಕ ಆಫ್ರಿಕಾ - ಪ್ರಪಂಚದ ಏಳು ಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು. ಇದು, ವಿಸ್ತಾರ ಮತ್ತು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಆಧಾರವಾಗಿ ಎರಡನೆಯ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಖಂಡವಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು
ಈ ಪಟ್ಟಿಯು ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆ ಉಪಯೋಗಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಗಟಿತಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
ಆಫ್ರಿಕಾದ ಇತಿಹಾಸ:
ಆಫ್ರಿಕಾ
(೧೧ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೦೯)
ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿ ಬಡತನ
1965-73	1973-78	1980-89
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
ವರ್ಗ:ಭೂಗೋಳ ವರ್ಗ:ಖಂಡಗಳು * ವರ್ಗ;ಖಂಡಗಳು ವರ್ಗ;ಇತಿಹಾಸ ಆಫ್ರಿಕಾ
ರಾಮನಾಥ ಗೋಯೆಂಕಾ
ರಾಮನಾಥ ಗೋಯೆಂಕಾ (1902-91). ಭಾರತದ ಒಬ್ಬ ಪ್ರಮುಖ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮಿ, ಉದ್ಯಮಪತಿ.
ಬಾಲ್ಯ ಮತ್ತು ಜೀವನ
1902ರ ಮೇ 11ರಂದು ಬಿಹಾರದ ದರ್ಭಾಂಗದಲ್ಲಿ ಜನನ. 1926 ರಲ್ಲಿ ಮದ್ರಾಸಿನಲ್ಲಿ ಇವರು ಸ್ವಂತ ಜವಳಿ ಗಿರಣಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. 1926-30ರಲ್ಲಿ ಮದ್ರಾಸ್ ವಿಧಾನಮಂಡಲದ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು. 1927ರಲ್ಲಿ ವಿಧಾನಮಂಡಲದಲ್ಲಿ ಇಂಡಿಪೆಂಡೆಂಟ್ ಪಾರ್ಟಿಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾದರು. 1971ರಲ್ಲಿ ಲೋಕಸಭೆಯ ಸದಸ್ಯರಾದರು.
ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮಿಯಾಗಿ
ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮವನ್ನು ಒಂದು ಯಶಸ್ವಿ ಉದ್ದಿಮೆಯಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದ ಭಾರತೀಯರಲ್ಲಿ ಗೋಯೆಂಕಾ ಪ್ರಮುಖರು. ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯೋತ್ತರದಲ್ಲಿ ಇವರ ಮತ್ತು ಇವರ ಕುಟುಂಬದವರ ಒಡೆತನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಸಂಖ್ಯೆ ಹಾಗೂ ಪ್ರಸರಣದಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹ ಪ್ರಗತಿ ಸಾಧಿಸಿವೆ. ಆರು ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಎಂಟು ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳೂ ಮೂರು ವಾರಪತ್ರಿಕೆಗಳೂ ಇವರ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿವೆ. ಅಹಮದಾಬಾದ್, ದೆಹಲಿ, ಬೆಂಗಳೂರು, ಮದ್ರಾಸ್, ಮಧುರೈ, ಮುಂಬಯಿ ಮತ್ತು ವಿಜಯವಾಡಗಳಿಂದ ಏಕಕಾಲಕ್ಕೆ ಪ್ರಕಟವಾಗುವ ಇಂಡಿಯನ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಸ್ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಧಿಕ ಪ್ರಸಾರವುಳ್ಳ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಪತ್ರಿಕೆ. ಫೈನಾನ್ಷಿಯಲ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಸ್ ವಾಣಿಜ್ಯೋದ್ಯಮಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ದಿನಪತ್ರಿಕೆ. ಇದು ಮುಂಬಯಿಯಿಂದ ಪ್ರಕಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಚಲನ ಚಿತ್ರೋದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಮೀಸಲಾದ ವಾರಪತ್ರಿಕೆ. ಸಂಡೇ ಸ್ಟ್ಯಾಂಡರ್ಡ್ ಒಂದು ವಾರಪತ್ರಿಕೆ. ಭಾನುವಾರದ ಇಂಡಿಯನ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಸ್ ಅನ್ನೂ ಇದು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಕನ್ನಡ ಪ್ರಭ (ಕನ್ನಡ), ಆಂಧ್ರ ಪ್ರಭ (ತೆಲುಗು), ದಿನಮಣಿ (ತಮಿಳು), ಲೋಕಸತ್ತಾ (ಮರಾಠಿ), ಜನಸತ್ತಾ ಮತ್ತು ಲೋಕಸತ್ತಾ (ಗುಜರಾತಿ)-ಇವು ಭಾರತೀಯ ಭಾಷಾ ಪತ್ರಿಕೆಗಳು. ಆಂಧ್ರಪ್ರಭ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ವಾರಪತ್ರಿಕೆಯೂ (ತೆಲುಗು) ಇದೆ.
ಪತ್ರಿಕಾ ಮಂಡಲಿ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ
ಭಾರತೀಯ ಪತ್ರಿಕಾ ಮಾಲೀಕರ ಸಂಘವಾದ ಇಂಡಿಯನ್ ಅಂಡ್ ಈಸ್ಟರ್ನ್ ನ್ಯೂಸ್ಪೇಪರ್ಸ್ ಸೊಸೈಟಿ ಆರಂಭವಾದಂದಿನಿಂದಲೂ ರಾಮನಾಥ ಗೋಯೆಂಕಾ ಅದರ ಪ್ರಮುಖ ಸದಸ್ಯರಲ್ಲೊಬ್ಬರಾಗಿದ್ದರು. 1957ರಲ್ಲಿ ಈ ಸಂಘದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಚುನಾಯಿತರಾಗಿದ್ದರು. ವೃತ್ತಪತ್ರಿಕಾ ಕಾಗದ ಪುರೈಕೆಯ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿ 1946ರಲ್ಲಿ ಈ ಸಂಘ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್, ಯುರೋಪ್, ಕೆನಡ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತಸಂಸ್ಥಾನಗಳಿಗೆ ಕಳಿಸಿದ್ದ ನಿಯೋಗದಲ್ಲಿ ಗೋಯೆಂಕಾ ಅವರೂ ಒಬ್ಬ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು. ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಬಂದ ಮೇಲೆ ದೇಶದ ಪ್ರಮುಖ ವಾರ್ತಾ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಪ್ರೆಸ್ ಟ್ರಸ್ಟ್‌ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಕ್ಕೆ ಸುದ್ದಿಯ ಪುರೈಕೆಗಾಗಿ ರಾಯಿಟರ್ಸ್ ಸಂಸ್ಥೆಯೊಂದಿಗೆ ಮಾತುಕತೆ ನಡೆಸಿದ ಇಂಡಿಯನ್ ಅಂಡ್ ಈಸ್ಟರ್ನ್ ನ್ಯೂಸ್ಪೇಪರ್ಸ್‌ ಸೊಸೈಟಿಯ ನಿಯೋಗದಲ್ಲೂ ಇವರು ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು. ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲ ಇವರು ಪ್ರೆಸ್ ಟ್ರಸ್ಟ್‌ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯದ ನಿರ್ದೇಶಕರೂ ನಿರ್ದೇಶಕ ಮಂಡಲಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರೂ ಆಗಿದ್ದರು. ಭಾರತದ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಛಾಪು ಮೂಡಿಸಿರುವ ಇವರು 1991ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 5ರಂದು ನಿಧನ ಹೊಂದಿದರು.
ಜೀವನ ಚರಿತ್ರೆ
ವಾರಿಯರ್ ಆಫ್ ದಿ ಫೋರ್ತ್ ಎಸ್ಟೇಟ್ (2005) ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯಡಿಯಲ್ಲಿ ಗೋಯೆಂಕಾರ ಜೀವನ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು ಬಿ.ಜಿ.ವರ್ಗಿಸ್ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇವರ ಸೊಸೆ ಅನನ್ಯಾ ಗೋಯೆಂಕಾ ತಮ್ಮ ಮಾವನ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನದ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ರಾಮನಾಥ ಗೋಯೆಂಕಾ : ಎ ಲೈಫ್ ಇನ್ ಬ್ಲ್ಯಾಕ್ ಅಂಡ್ ವೈಟ್ (2005) ಎಂಬ ಪುಸ್ತಕ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸಾದರಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಪ್ರಶಸ್ತಿ
ಗೋಯೆಂಕಾ ಅವರ ಜನ್ಮಶತಾಬ್ದಿಯ ಸ್ಮರಣೆಯಾಗಿ 2004ರಿಂದ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ಉತ್ಕೃಷ್ಟ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ನೀಡಿದ ಪತ್ರಿಕಾ ವರದಿಗಾರರಿಗೆ ರಾಮನಾಥ ಗೋಯೆಂಕಾ ಎಕ್ಸಲೆನ್ಸ್‌ ಇನ್ ಜರ್ನಲಿಸಂ ಅವಾರ್ಡ್ ಎಂಬ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
ವರ್ಗ:ಪತ್ರಕರ್ತರು ವರ್ಗ:ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ
ಸಿ.ಪಿ. ಕೃಷ್ಣಕುಮಾರ್
'''ಸಿ.ಪಿ. ಕೃಷ್ಣಕುಮಾರ್ (ಸಿ.ಪಿ.ಕೆ.)''' ಅಂದರೆ ಚಿಕ್ಕನಾಯಕನಹಳ್ಳಿ ಪುಟ್ಟೇಗೌಡರ ಮಗ ಕೃಷ್ಣಕುಮಾರ್ ಅವರು ೧೯೩೯ ಎಪ್ರಿಲ್ ೮ ರಂದು ಜನಿಸಿದರು. ತಾಯಿ ಚಿಕ್ಕಮ್ಮ; ತಂದೆ ಪುಟ್ಟೇಗೌಡರು ಮೋಜಣಿದಾರರಾಗಿ ಸರಕಾರಿ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿದ್ದರು. ಸಿ.ಪಿ.ಕೆ. ೯ ತಿಂಗಳ ಕೂಸಿದ್ದಾಗ ತಾಯಿ ತೀರಿಕೊಂಡರು.
ಶಿಕ್ಷಣ ಹಾಗು ಉದ್ಯೋಗ
ಸಿ.ಪಿ.ಕೆ.ಯವರು ಜೆ.ಎಸ್.ಎಸ್. ಮಹಾರಾಜಾ ಕಾಲೇಜಿನಿಂದ ಬಿ.ಎ. (ಆನರ್ಸ) ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು.೧೯೬೧ರಲ್ಲಿ ಮಾನಸಗಂಗೋತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಎಂ.ಎ. ಪದವಿ ಪಡೆದರು. ಅಲ್ಲದೆ ಭಾರತೀಯ ವಿದ್ಯಾ ಭವನದ ಸಂಸ್ಕೃತ ಕೋವಿದ ಪದವಿಯನ್ನು ಸಹ ಪಡೆದರು. ಅದೇ ವರ್ಷ ಪ್ರಾಚ್ಯವಿದ್ಯಾ ಸಂಶೋಧನಾಲಯದಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧನ ಸಹಾಯಕರಾಗಿ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಸೇರಿದರು. ೧೯೬೨ರಲ್ಲಿ ಸಿ.ಪಿ.ಕೆ.ಯವರ ಮದುವೆ ಶಾರದಾ ಅವರ ಜೊತೆಗೆ ಜರುಗಿತು. ೧೯೬೪ರಲ್ಲಿ ಮಹಾರಾಜಾ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಾಪಕರಾದರು. ೧೯೬೭ರಲ್ಲಿ ಮಾನಸ ಗಂಗೋತ್ರಿಯಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಾಪಕರಾದರು. ೧೯೬೯ರಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಅಧ್ಯಯನ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಾಪಕರಾದರು. ೧೯೭೪ರಲ್ಲಿ ಪಿ.ಎಚ್.ಡಿ. ಪಡೆದ ಬಳಿಕ ೧೯೮೦ರಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಅಧ್ಯಯನ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿಯೇ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾದರು. ಆನಂತರ ಆ ಸಂಸ್ಥೆಯ ನಿರ್ದೇಶಕರೂ ಆದರು.
ವಿವಿಧ ಜವಾಭ್ಧಾರಿ ನಿರ್ವಹಣೆ
ಸಿ.ಪಿ.ಕೆ ಅವರು ನಿವೃತ್ತಿಯ ನಂತರವೂ ಹೊತ್ತ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳು ಹಲವಾರು. ಕುವೆಂಪು ಕನ್ನಡ ಅಧ್ಯಯನ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಸಂದರ್ಶಕ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ, ಮೈಸೂರು ವಿ.ವಿ.ದ ಪ್ರಸಾರಾಂಗದ ಗ್ರಂಥ ಪ್ರಕಟಣಾ ಸಮಿತಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ, ಪ್ರಬುದ್ಧ ಕರ್ನಾಟಕ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿ, ಸಮಗ್ರವಚನ ಸಂಪುಟಗಳ ಸಂಪಾದಕ ಮಂಡಲಿ, ರಾಜ್ಯ ಗ್ರಂಥಾಲಯ ಇಲಾಖೆಯ ಗ್ರಂಥ ಖರೀದಿ ಅಯ್ಕೆ ಸಮಿತಿ, ಪಂಪ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಆಯ್ಕೆ ಸಮಿತಿ ಮುಂತಾದವುಗಳಲ್ಲೂ ತಮ್ಮ ಅತ್ಯಮೂಲ್ಯ ಸಲಹೆ, ಸಹಕಾರಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಾರೆ.
ಸಮ್ಮೇಳನಾಧ್ಯಕ್ಷತೆ
ಸಿ. ಪಿ. ಕೆ ಅವರು ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟದ ಹಲವಾರು ವಿಚಾರ ಸಂಕಿರಣಗಳಲ್ಲಿ, ಕವಿಗೋಷ್ಠಿಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಶಿವಮೊಗ್ಗೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಅಖಿಲ ಭಾರತ 49ನೆಯ ಕನ್ನಡ ಸಮ್ಮೇಳನದ ಭಾಷಾಂತರ ಗೋಷ್ಠಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆ, 1971ರಲ್ಲಿ ನಾಗಮಂಡಲದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಜಾನಪದ ಸಮ್ಮೇಳನದ ಸಾಹಿತ್ಯಗೋಷ್ಠಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆ, ಟಿ. ನರಸೀಪುರ ತಾಲ್ಲೂಕು ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನದ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆ, 1994ರಲ್ಲಿ ಮಂಡ್ಯದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಅಖಿಲ ಭಾರತ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನದ ಕವಿಗೋಷ್ಠಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆ, 1994ರಲ್ಲಿ ಲಕ್ನೋದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಗಣರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ಕವಿಗೋಷ್ಠಿಯಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಕೆ, 2011ರಲ್ಲಿ ಗಂಗಾವತಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ 78ನೆಯ ಅಖಿಲಭಾರತ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನ  ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆ – ಹೀಗೆ ಹಲವಾರು ಗೌರವಗಳು  ಪ್ರೊ. ಸಿ.ಪಿ. ಕೃಷ್ಣಕುಮಾರ್ ಅವರಿಗೆ ಸಂದಿವೆ.
ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
ಸಿ.ಪಿ.ಕೆ ಅವರ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಬಹುಮುಖ ಕೊಡುಗೆಗಳಿಗಾಗಿ ಸಂದ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಹಲವಾರು. ‘ವಚನ ವಿಲೋಕನ’ ಕೃತಿಗೆ ಬಸವ ವೇದಿಕೆಯು ‘ಬಸವ ಸಾಹಿತ್ಯಶ್ರೀ’ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಕಾವ್ಯಾನಂದ ಪುರಸ್ಕಾರ, ಚಿತ್ರದುರ್ಗದ ಬೃಹನ್ಮಠದ ‘ವಿದ್ವತ್‌ ಶಿರೋಮಣಿ’ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಮುಕ್ತಕ ಅಕಾಡಮಿಯಿಂದ ‘ಹನಿಗವನ ಹರಿಕಾರ’, ಕರ್ನಾಟಕ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅಕಾಡಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಜಾನಪದ ಮತ್ತು ಯಕ್ಷಗಾನ ಅಕಾಡಮಿಯಿಂದ ‘ಜಾನಪದ ತಜ್ಞ’ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಎಚ್.ಎಲ್. ನಾಗೇಗೌಡ ‘ಜಾನಪದ ತಜ್ಞ’ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ವಿಶ್ವಮಾನವ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಚುಂಚಶ್ರೀ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಎಸ್.ವಿ.ಪಿ. ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಚುಟುಕು ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಇನ್ನೂ ಮುಂತಾದ ಅನೇಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಅವರಿಗೆ ಸಂದಿವೆ. ಪ್ರೊ. ಸಿ.ಪಿ. ಕೃಷ್ಣಕುಮಾರ್ ಅವರಿಗೆ  ಅಭಿಮಾನಿಗಳು ಅರ್ಪಿಸಿರುವ  ಗೌರವ ಗ್ರಂಥ ‘ಸಾರ್ಥಕ’.
ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಭಾಷಾಂತರ
ವರ್ಗ:ಸಾಹಿತಿಗಳು ವರ್ಗ:ನೃಪತುಂಗ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರು ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತಿಗಳು ವರ್ಗ:ಉಲ್ಲೇಖವಿಲ್ಲದ ಲೇಖನಗಳು
ವೈಸ್ ಸಿಟಿ
thumb|256px|ವೈಸ್ ಸಿಟಿಯು ಫ್ಲೋರಿಡಾದ ಮಿಯಾಮಿಗೆ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿದೆ.
ವೈಸ್ ಸಿಟಿ ಯು ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಥೆಫ್ಟ್ ಆಟೋ ಸರಣಿಯ ಫ್ಲೋರಿಡಾದ ಮಿಯಾಮಿಯಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಕಾಲ್ಪನಿಕ ನಗರ. ನಗರದ ಎರಡು ರೂಪಾಂತರಗಳು ಸರಣಿಯ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ: ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಥೆಫ್ಟ್ ಆಟೋ ಚಿತ್ರಣವು ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ಮಿಯಾಮಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಹೋಲುತ್ತದೆ. Grand Theft Auto: Vice City  ಚಿತ್ರಣವು (Grand Theft Auto: Vice City Stories ನಲ್ಲಿಯ‌ೂ ತೋರಿಸಲಾಗಿದೆ) ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಮ‌ೂರು ಸಣ್ಣ ದ್ವೀಪಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರೊಂದಿಗೆ ಎರಡು ಪ್ರಧಾನ ಭೂಭಾಗದ ದ್ವೀಪಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಈ ವೈಸ್ ಸಿಟಿಯ ಚಿತ್ರಣವು ಮಿಯಾಮಿಯ 1980ರ ದಶಕದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಿಂದ ಗಮನಾರ್ಹ ಪ್ರೇರಣೆ ಪಡೆದಿದೆ.
ಫ್ಲೋರಿಡಾ ಕೀಸ್ ‌ನಲ್ಲಿರುವ ವೈಸ್ ಸಿಟಿಯು ಉಪೋಷ್ಣವಲಯದ ಅಥವಾ ಉಷ್ಣವಲಯದ-ಹತ್ತಿರದ ವಾಯುಗುಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ವರ್ಷಪೂರ್ತಿ ಬಿಸಿಲಿನ ಹವಾಗುಣವಿದ್ದು, ಆಗೊಮ್ಮೆ ಈಗೊಮ್ಮೆ ಬಲವಾದ ಗಾಳಿ ಬೀಸುವ ಮತ್ತು ಮಳೆ ಬರುವ ಸಂಭವಿರುತ್ತದೆ. ಮಿಯಾಮಿಯಂತೆ ಈ ನಗರವೂ ಭಾರಿ ಮಳೆ, ಗುಡುಗಿನ ಚಂಡಮಾರುತ(ಹರಿಕೇನ್)ಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗಿದೆ, ಎಂದು ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಥೆಫ್ಟ್ ಆಟೋ: ವೈಸ್ ಸಿಟಿ ಮತ್ತು ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಥೆಫ್ಟ್ ಆಟೋ: ವೈಸ್ ಸಿಟಿ ಸ್ಟೋರೀಸ್ ‌ನಲ್ಲೂ ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ; ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ವೈಸ್ ಸಿಟಿ ಯಲ್ಲಿ ಹರಿಕೇನ್ ಹರ್ಮಿಯೋನ್ ನಗರಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಿದೆ, ಎಂದು ಗೊತ್ತಾದಾಗ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಬಳಕೆಯ ಸೇತುವೆಗಳು ಮುಚ್ಚುತ್ತಿದ್ದವು. ಅದೇ ರೀತಿ ವೈಸ್ ಸಿಟಿ ಸ್ಟೋರೀಸ್ ‌ನಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದಂತೆ ಹರಿಕೇನ್ ಗಾರ್ಡಿಯ‌ೂ ಸಹ ನಗರಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಿತ್ತು.
ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಥೆಫ್ಟ್ ಆಟೋ ಚಿತ್ರಣ
ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಥೆಫ್ಟ್ ಆಟೋ: ವೈಸ್ ಸಿಟಿ ಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ವೈಸ್ ಸಿಟಿಯ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಥೆಫ್ಟ್ ಆಟೋ ಚಿತ್ರಣವು ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ಮಿಯಾಮಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ನಿಖರವಾಗಿ ಹೋಲುತ್ತದೆ. ಪೂರ್ವ ಮಿಯಾಮಿ, ಫೋರ್ಟ್ ಲಾಡರ್ಡೇಲ್‌ ಮತ್ತು ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು "ವೈಸ್ ಬೀಚ್" ಎಂದು ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿದೆ. ನಾರ್ತ್ ಮಿಯಾಮಿ ಬೀಚ್ ಮತ್ತು ಸೆಂಟ್ರಲ್ ಬ್ಯುಸಿನೆಸ್ ಡಿಸ್ಟ್ರಿಕ್ಟ್ ಒಟ್ಟಿಗೆ "ಫೆಲಿಸಿಟಿ" ಎಂದಾಗಿದೆ. ಪಶ್ಚಿಮ ವೈಸ್ ಸಿಟಿಯು ಮಿರಾಮೈರ್, ಕೋರಲ್ ಸಿಟಿ, ಗ್ರೀಕ್ ಹೈಟ್ಸ್, ಲಿಟಲ್ ಡೊಮಿನಿಕ, ಲಿಟಲ್ ಬಗೋಟ ಮಚ್ಚು ರಿಮ್‌ಮ್ಯಾನ್ ಹೈಟ್ಸ್ ಮೊದಲಾದ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ಬ್ರೊವಾರ್ಡ್‌ ಮತ್ತು ಡೇಡ್‌ ಕೌಂಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತವೆ. ಇದು ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ತುಂಬಾ ನಿಖರವಾಗಿದ್ದರೂ, ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟೊಂದು ಯಥಾರ್ಥವಾಗಿಲ್ಲ.
ನಗರದಲ್ಲಿರುವ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ಥಳಗಳು:
ಸ್ಥೂಲ ಅವಲೋಕನ
Grand Theft Auto: Vice City ನಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿಸಲಾದ ವೈಸ್ ಸಿಟಿಯು 1980ರ ದಶಕದ ಮಿಯಾಮಿಯ ಅನುರೂಪತೆಯಲ್ಲಿ 1986ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಯಿತು. ಇದು ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೇರಿಕದ ಕೊಕೇನ್‌ಗೆ ಪ್ರಮುಖ ಹಡಗು-ಸಾಗಣೆಗೆ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು. ಇದು ಅದರ ಮಾದಕ ಪದಾರ್ಥಗಳ ವ್ಯವಹಾರ ಮತ್ತು ಅಪರಾಧ, ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಹೊಸ ಉನ್ನತ-ಶ್ರೇಣಿಯ ವ್ಯವಹಾರ ಮತ್ತು ಮಾದಕ ದ್ರವ್ಯಗಳ ವ್ಯಾಪಾರದಿಂದ ಹಣ ಸಂಪಾದಿಸುತ್ತಿದ್ದ ನಿವಾಸಿಗಳ ಅಸ್ತಿತ್ವದಿಂದ ಮತ್ತಷ್ಟು ಬಲಗೊಂಡಿತು. ಲಿಬರ್ಟಿ ಸಿಟಿ, ಸ್ಯಾನ್ ಆಂಡ್ರಿಯಸ್, ಕ್ಯಾರ್ಸರ್ ಸಿಟಿ (ಮ್ಯಾನ್‌ಹಂಟ್) ಮತ್ತು ಬುಲ್‌ವರ್ತ್ (ಬುಲ್ಲಿ) ಮೊದಲಾದವುಗಳಿರುವ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲೇ ಈ ನಗರವೂ ಇದೆ. ವೈಸ್ ಸಿಟಿಯು ಫ್ಲೋರಿಡಾ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಇದೆ, ಎಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಸೂಚಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ವೈಸ್ ಸಿಟಿಯು ಮಿಯಾಮಿಯ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿದೆ, ಎಂದೂ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಥೆಫ್ಟ್ ಆಟೋ III ರಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ವೈಸ್ ಸಿಟಿಯು ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ದ್ವೀಪಗಳನ್ನು ಹಾಗು ಪ್ರಾವ್ನ್ ದ್ವೀಪ (ಅತ್ಯಂತ ಉತ್ತರದ ದ್ವೀಪ), ಸ್ಟಾರ್‌ಫಿಶ್ ದ್ವೀಪ (ಅತ್ಯಂತ ದಕ್ಷಿಣದ ದ್ವೀಪ) ಮತ್ತು ಲೀಫ್ ಲಿಂಕ್ಸ್ (ಮ‌ೂರು ದ್ವೀಪಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.) ಹೀಗೆ ಮೊದಲಾದ ಐದು ಸಣ್ಣ ದ್ವೀಪಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಎರಡೂ ಪ್ರಮುಖ ದ್ವೀಪಗಳು, ಮಿಯಾಮಿ ಬೀಚ್ಅನ್ನು ಮುಖ್ಯ ಭೂಭಾಗ ಮಿಯಾಮಿಯಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸುವ ಬಿಸ್ಕೇನ್ ಬೇಯಂತೆ ದೊಡ್ಡ ಜಲರಾಶಿಯಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಪ್ರತಿ ಪ್ರಮುಖ ದ್ವೀಪಗಳು ಅನೇಕ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ವೈಸ್ ಸಿಟಿಯ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಸುಮಾರು 1.8 ದಶಲಕ್ಷದಷ್ಟಿದೆ, ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಈ ನಗರವು ನಾಲ್ಕು ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳನ್ನು (ಪ್ರತಿ ಮುಖ್ಯ ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು) ಮತ್ತು ನಾಲ್ಕು ಪೋಲೀಸ್ ಠಾಣೆ‌ಗಳನ್ನು (ಪ್ರತಿ ಮುಖ್ಯ ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು) ಹೊಂದಿದೆ; ಈ ಸೌಕರ್ಯಗಳು ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ಆಟಗಾರ ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದರೆ ಅಥವಾ ಬಂಧನಕ್ಕೊಳಗಾದರೆ ಪುನಃಶಕ್ತಿ ಕೊಡುವ ಕೇಂದ್ರಗಳಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತವೆ. ನಗರವು ಒಂದು ಅಗ್ನಿಶಾಮಕ ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ಒಂದು ಮಿಲಿಟರಿ ಕಾರ್ಯಕೇಂದ್ರವನ್ನೂ ಹೊಂದಿದೆ. ಸ್ಯಾನ್ ಆಂಡ್ರಿಯಸ್‌ ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ಲಿಬರ್ಟಿ ಸಿಟಿಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ ವೈಸ್ ಸಿಟಿಯು ರೈಲು ಅಥವಾ ವೇಗದ ಸಾರಿಗೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ. ಎಲ್ಲಾ ದ್ವೀಪಗಳು ರಸ್ತೆ ಅಥವಾ ಕಾಲ್ನಡೆಯಲ್ಲಿ ಹೋಗುವ ಸೇತುವೆಗಳಿಂದ ಪರಸ್ಪರ ಸಂಪರ್ಕ ಪಡೆದಿವೆ. ಈ ನಗರವು ಇತರ GTA ನಗರಗಳಂತೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಬಾಡಿಗೆ ಮೋಟಾರು ಕಾರುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ವೈಸ್ ಸಿಟಿಯು ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಬಾಡಿಗೆ ಮೋಟಾರು ಕಾರು ಸೇವೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಮೊದಲ ನಗರವಾಗಿದೆ. ಅದು ಆಟಗಾರರನ್ನು, ಒಂದು ನಿಯೋಗ ಲಭ್ಯವಾದಾಗ (ಕ್ಲಬ್‌ಗೆ) ಅಥವಾ ಆಟಗಾರರು ಕೊಲ್ಲಲ್ಪಟ್ಟು ಅಥವಾ ಬಂಧನಕ್ಕೊಳಗಾಗಿ ನಿಯೋಗವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಾಗ (ಫೋನ್ ನಿಯೋಗವನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಕಳೆದ ನಿಯೋಗದ ಪ್ರವರ್ತಕ ಕೇಂದ್ರಕ್ಕೆ) ನೇರವಾಗಿ ಒಂದು ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಬಾಡಿಗೆಗೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಈ ಟ್ರಿಪ್ ಸ್ಕಿಪ್ ಬಾಡಿಗೆ ಕಾರು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು Grand Theft Auto: San Andreas  ಮತ್ತು Grand Theft Auto: Liberty City Stories ಅನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಆನಂತರದ GTA  ಆಟಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ.
ಇತರ ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಥೆಫ್ಟ್ ಆಟೋ ನಗರಗಳಂತೆ ವೈಸ್ ಸಿಟಿಯಲ್ಲಿಯ‍ೂ ಮಕ್ಕಳು ಅಥವಾ ಶಾಲೆಗಳಿಲ್ಲ. ಮಕ್ಕಳಿದ್ದರೆ ಅವರೂ ಸಹ ವಯಸ್ಕರ ಪಾತ್ರಗಳಂತಹುದೇ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗೆ ಒಳಗಾಗಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಅದು ಅಮೇರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನವನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಅನೇಕ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿಯ‌ೂ ಸ್ವೀಕಾರ ಯೋಗ್ಯವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ.
ಗ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಥೆಫ್ಟ್ ಆಟೋ: ವೈಸ್ ಸಿಟಿ ಯ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಚಂಡಮಾರುತದ(ಹರಿಕೇನ್) ಮುನ್ಸೂಚನೆಯಿಂದಾಗಿ ಪಶ್ಚಿಮ ದ್ವೀಪವು ಎಲ್ಲೆ ದಾಟಿತ್ತು. ಆಟಗಾರನು ರಿಕಾರ್ಡೊ ಡೈಯಾಜ್‌ಗಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಆರಂಭಿಸಿದಾಗ, ಈ ಎಚ್ಚರಿಕೆಗಳು ಕಡಿಮೆಯಾದವು; ಮತ್ತು ಸೇತುವೆಗಳು ತೆರೆದುಕೊಂಡವು. ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ Grand Theft Auto: Vice City Stories ರಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವ ದ್ವೀಪವು ಆಟದ ಮೊದಲಾರ್ಧದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಚಂಡಮಾರುತದ ಸೂಚನೆಯಿಂದಾಗಿ ಎಲ್ಲೆ ದಾಟಿತು.
ವೈಸ್ ಬೀಚ್‌
ಆಟದ ಮಾರ್ಗ ಸೂಚಕದಲ್ಲಿ "ವೈಸ್ ಸಿಟಿ ಬೀಚ್" ಎಂದು ನಿರೂಪಿಸುವ ವೈಸ್ ಸಿಟಿಯ ಪೂರ್ವ ದ್ವೀಪವನ್ನು, ಹೆಚ್ಚು ಉನ್ನತ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ಮಟ್ಟದ ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆಯ ವ್ಯವಹಾರಗಳು ಹಾಗೂ ವಾಸಯೋಗ್ಯ ಕಟ್ಟಡ, ಮಹಡಿ ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಾಣ ಸ್ಥಳಗಳು ವ್ಯಾಪಿಸಿಕೊಂಡಿರುವ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಪದ್ಭರಿತ ಮತ್ತು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಪ್ರಸಕ್ತವಾದ ನಗರ ಎಂಬುದಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪೂರ್ವದ ದ್ವೀಪವು ವಿಸ್ತಾರವಾದ ಕರಾವಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ. ಅದರ ಪೂರ್ವ ಭಾಗದಲ್ಲಿ "ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಬೀಚ್‌"ಅನ್ನು ನಕಲು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಇದು ದ್ವೀಪದ ಭೂಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಭಾಗವನ್ನು ಆವರಿಸುತ್ತದೆ. ದ್ವೀಪವು ಹತ್ತಿರದ ಲೀಫ್ ಲಿಂಕ್ಸ್‌ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಜಲಮಾರ್ಗವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ಪೂರ್ವ ದ್ವೀಪವು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಫ್ಲೋರಿಡಾದ ಮಿಯಾಮಿ ಬೀಚ್‌ಅನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ.
ಓಶನ್ ಬೀಚ್‌
ಓಶನ್ ಬೀಚ್‌ ಕೆಲವು ಗಗನಚುಂಬಿ ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಕಡಿಮೆ ಎತ್ತರದ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಒಂದು ಮೇಲುದರ್ಜೆಯ ಪ್ರವಾಸಿ ಜಿಲ್ಲೆ. ಇದು ನೇರವಾಗಿ ಸೌತ್ ಬೀಚ್‌‌ನಲ್ಲಿರುವ ಓಶನ್ ಡ್ರೈವ್ಅನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ. ಅಲ್ಲದೇ ವೈಸ್ ಸಿಟಿಯ ತುದಿ ಆಗ್ನೇಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಸಮುದ್ರದಂಚಿನ ಮತ್ತು ಕರಾವಳಿ ಭಾಗದ ಕಟ್ಟಡಗಳು, ಹೋಟೆಲ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಮೇಲುದರ್ಜೆಯ ವ್ಯವಹಾರಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಹಿಸ್ಟೋರಿಕ್ ಡಿಸ್ಟ್ರಿಕ್ಟ್-ಮಾದರಿಯ ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ(1920 ಮತ್ತು 1930ರ ದಶಕದ ಆಲಂಕಾರಿಕ ಕಲಾಶೈಲಿ) ಮತ್ತು ಆಧುನಿಕ ಶೈಲಿಯ ಕಡಿಮೆ-ಎತ್ತರದ ಮನೆಗಳ ಸಾಲುಗಳೂ ಇಲ್ಲಿವೆ. ಈ ಮನೆ ಸಾಲುಗಳುದ್ದಕ್ಕೂ ಚಾಚಿಕೊಂಡಿರುವ ರಸ್ತೆಗಳು ಓಶನ್ ಡ್ರೈವ್‌ನ ರಸ್ತೆಗಳನ್ನು ಅನುಕರಿಸುತ್ತವೆ. ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಮತ್ತು ವಿನ್ಯಾಸರಚನೆಯಲ್ಲಿ ಅವು ಹೆಚ್ಚು ನೈಜತೆಯ ಪ್ರತಿರೂಪವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತವೆ. ಲ್ಯುಮಸ್ ಪಾರ್ಕ್‌ನಂತೆ ಈ ಮನೆ ಸಾಲುಗಳ ಮತ್ತು ಬೀಚ್‌ನ ಮಧ್ಯೆ ಸಸ್ಯರಾಶಿಯೂ ಇದೆ. ಅತ್ಯಂತ ಆಗ್ನೇಯ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿರುವ ಲೈಟ್‌ಹೌಸ್, ಕೀ ಬಿಸ್ಕೇನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಮಿಯಾಮಿಯ ಅತಿಹಳೆಯ ರಚನೆ ಮತ್ತು ಜನಪ್ರಿಯ ಕರಾವಳಿ-ಭಾಗದ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣ ಕ್ಯಾಪೆ ಫ್ಲೋರಿಡಾ ಲೈಟ್‌ಹೌಸ್ಅನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ.
ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿರುವ ಒಳನಾಡಿನ ಓಶನ್ ಬೀಚ್‌ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ವಾಣಿಜ್ಯ ಮತ್ತು ವಾಸಯೋಗ್ಯ ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇವು ಕೊಲ್ಲಿನ್ಸ್ ಅವೆನ್ಯೂವಿಂದ ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕಿಗಿರುವ ನೈಋತ್ಯದ ಮಿಯಾಮಿ ಬೀಚ್ಅನ್ನು ಹೋಲುತ್ತವೆ. (ಕೊಲ್ಲಿನ್ಸ್ ಅವೆನ್ಯೂ ದಕ್ಷಿಣದ ಓಶನ್ ಬೀಚ್‌ಅನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸುವಂತೆ ವೈಸ್ ಸಿಟಿಯ ರಸ್ತೆಯು ಓಶನ್ ಬೀಚ್‌ನ ಎರಡು ಬದಿಗಳನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಿ, ಬೀಚ್ ಸಮೀಪದ ಅನೇಕ ವಾಸದ ಮಹಡಿಗಳು ಮತ್ತು ಕಟ್ಟಗಳುದ್ದಕ್ಕೂ ಉತ್ತರದ ಕೊಲ್ಲಿನ್ಸ್ ಅವೆನ್ಯೂ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಚಾಚಿಕೊಂಡಿದೆ).
ಈ ಜಿಲ್ಲೆಯು ಓಶನ್ ಬೇ ಮರೀನ ಎಂಬ ವಿಹಾರ ದೋಣಿ ಬಂದರೊಂದನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಇದು ಓಶನ್ ಬೀಚ್‌ನ ಆಲ್ಟನ್ ರಸ್ತೆಯುದ್ದಕ್ಕೂ ಚಾಚಿರುವ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವಿಹಾರ ದೋಣಿ ಬಂದರನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ, ಹಾಗೂ ಇದು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪಶ್ಚಿಮದ ಎಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಓಶನ್ ಬೀಚ್‌ನ ವಾಯುವ್ಯದಲ್ಲಿ ಓಶನ್ ವ್ಯೂ ಹಾಸ್ಪಿಟಲ್ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಒಂದು ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ‌ೂ ಇದೆ. ಇದು ನಗರದ ಕೊಲ್ಲಿಯ ಎದುರಿಗೆ ಇರುವುದರಿಂದ ಈ ಹೆಸರು ಇಡಲಾಗಿದೆ. ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ಪಕ್ಕಕ್ಕಿರುವ ಎರಡು ಹೆಚ್ಚು-ಎತ್ತರದ ಕಟ್ಟಡಗಳು, ಅವು "ಓಶನ್ ವ್ಯೂ ಮೆಡಿಕಲ್ ಫೌಂಡೇಶನ್"ನ "ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ವಿಭಾಗ" ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸುವ ಗುರುತನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಇದು ಆ ಕಟ್ಟಡಗಳು ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದವು, ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
ಅನೇಕ ಇತರ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳೂ ಓಶನ್ ಬೀಚ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಸೌತ್ ಪಾಯಿಂಟೆ ಪಾರ್ಕ್ಅನ್ನು ಹೋಲುವ ಉದ್ಯಾನವೊಂದು ಓಶನ್ ಬೀಚ್‌ನ ದಕ್ಷಿಣದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಅಂತಹುದೇ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಒಂದು ಕಡಲಕಿನಾರೆಯ ಕಟ್ಟಡ ಮತ್ತು ಒಂದು ಹೆಲಿಪ್ಯಾಡ್ಅನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಒಂದು ಹೊರಾಂಗಣದ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಳಿಗೆ 'ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಮಾಲ್' ಓಶನ್ ಬೀಚ್‌‌ನ ಉತ್ತರದ ಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಬಹುಶಃ ಬಾಲ್ ಹಾರ್ಬರ್‌ನ ಬಾಲ್ ಹಾರ್ಬರ್ ಶಾಪ್ಸ್‌ಅನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ. ಇದು 1983ರ ಚಲನಚಿತ್ರ ಸ್ಕಾರ್‌ಫೇಸ್ ‌ನ, ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಕುಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸರಪಣಿ ಗರಗಸದ ದೃಶ್ಯದ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಬೆನ್ನಟ್ಟಿಕೊಂಡು ಹೋಗುವ ಸಂದರ್ಭದ ಸನ್ನಿವೇಶ ಹೋಲುವುದರಿಂದ ಆಕರ್ಷಣೀಯವಾಗಿದೆ.
ಟಾಮಿ ವರ್ಸೆಟ್ಟಿಯ ವೈಸ್ ಸಿಟಿಯಲ್ಲಿನ ಆರಂಭಿಕ ವಾಸಸ್ಥಳ ಓಶನ್ ಬೀಚ್‌‌ನ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಓಶನ್ ವ್ಯೂ ಹೋಟೆಲ್. ಪೋಲ್ ಪೊಸಿಶನ್ ಕ್ಲಬ್ ಸಹ ಈ ಜಿಲ್ಲೆಯ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ.
ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಬೀಚ್‌
ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಬೀಚ್‌ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಓಶನ್ ಬೀಚ್‌ ಮತ್ತು ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ವೈಸ್ ಪಾಯಿಂಟ್‌‌ನ ಮಧ್ಯೆ ಇರುವ ಒಂದು ಜಿಲ್ಲೆ. ಉತ್ತರ ಭಾಗವನ್ನು ಆರ್ಟ್ ಡೆಕೊ ಹಿಸ್ಟೋರಿಕ್ ಡಿಸ್ಟ್ರಿಕ್ಟ್‌-ಮಾದರಿಯ ಬೀಚ್‌-ಮುಂಭಾಗದ ಜಿಲ್ಲೆ, ಅದರ ಒಳನಾಡು ಪ್ರದೇಶವು ಆವರಿಸಿದೆ. ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ ಎರಡು ನಿರ್ಮಾಣ ಜಾಗಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಅನೇಕ ವಾಸದ ಮಹಡಿ ಮತ್ತು ಮನೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಸಣ್ಣ ದ್ವೀಪದ ದಕ್ಷಿಣಾರ್ಧವಿದೆ. (ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕಟ್ಟಡದ ಹೋಟೆಲ್ ಕೊಠಡಿಯೊಂದು ಸ್ಕಾರ್‌ಫೇಸ್‌ ‌ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಸರಪಣಿ ಗರಗಸದ ಹಿಂಸೆಯು ನಡೆಯುವ ಸ್ಥಳದಂತೆಯೇ ಇದೆ).
ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಬೀಚ್‌ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಉತ್ತರದ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಪೋಲೀಸ್ ಠಾಣೆ ಮತ್ತು ನೈಋತ್ಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಕೆನ್ ರೋಸೆನ್ಬರ್ಗ್‌‌ನ ಕಛೇರಿಯನ್ನೂ ಹೊಂದಿದೆ. ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಬೀಚ್‌, ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಬೀಚ್‌ ದ್ವೀಪದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ಸೇತುವೆಯ ಮ‌ೂಲಕ ಸ್ಟಾರ್‌ಫಿಶ್ ದ್ವೀಪದೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದೆ; ಎರಡು ಜಿಲ್ಲೆಗಳನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ರಸ್ತೆ ದ್ವೀಪಗಳುದ್ದಕ್ಕೂ ಚಾಚಿಕೊಂಡಿದೆ. ಅಲ್ಲದೇ ಲಿಟಲ್ ಹವಾನದ ಗಡಿಯಲ್ಲಿ ಕೊನೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಮಿಯಾಮಿ ಬೀಚ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ರಸ್ತೆ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್, ಅವೆನ್ಯೂವಿನ ನಂತರ ಈ ಜಿಲ್ಲೆಗೆ ಈ ಹೆಸರು ಇಡಲಾಗಿದೆ.
ವೈಸ್ ಪಾಯಿಂಟ್‌
ನಾರ್ತ್ ಪಾಯಿಂಟ್ ಮಾಲ್ (GTA:VCS ಅಲ್ಲಿ ವೈಸ್ ಪಾಯಿಂಟ್‌ ಮಾಲ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ) ವೈಸ್ ಪಾಯಿಂಟ್‌‌ನ ಉತ್ತರದ ಗಡಿಯಲ್ಲಿರುವ ಆಟಗಾರರಿಗೆ ಪ್ರವೇಶಾವಕಾಶವಿರುವ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಳಿಗೆ. ಇದು ಮಿಯಾಮಿಯ ಅವೆಂಟುರ ಮಾಲ್ಅನ್ನು ಅನುಕರಣೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಪೂರ್ವ ದ್ವೀಪದ ಅತ್ಯಂತ ಈಶಾನ್ಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಇದರ ಸ್ಥಾಪನೆಯು ಮಿಯಾಮಿ ಮೆಟ್ರೊ ಪ್ರದೇಶದ ಈಶಾನ್ಯ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿರುವ ಅವೆಂಟುರ ಮಾಲ್‌ನ ನೆಲೆಯಂತೆಯೇ ಇದೆ. ತುಂಬಾ ಸಣ್ಣಕ್ಕಿದ್ದರೂ ಈ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಳಿಗೆಯ ವಿನ್ಯಾಸರಚನೆಯ‌ೂ ಸಹ ಅವೆಂಟುರ ಮಾಲ್ಅನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ. ಇತರೆಗಳಿಗಿಂತ ಈ ಮಳಿಗೆಯು ಸ್ವಲ್ಪ ಕಡಿಮೆ ಉಪಹಾರ ಗೃಹಗಳನ್ನು, ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಎರಡು ಆಯುಧ ಸಲಕರಣೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಒಂದು ಬಟ್ಟೆ ಅಂಗಡಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಮಲಿಬು ಕ್ಲಬ್ ವೈಸ್ ಪಾಯಿಂಟ್‌ನ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ. ಒಂದು ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಹಾಗೂ ಒಂದು ಪೋಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯ‌ೂ ಉತ್ತರದ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿದೆ.
ಡೌವ್ನ್‌ಟೌನ್‌
ಹೆಚ್ಚು ಆಸಕ್ತಿಯ ಇತರ ಸ್ಥಳಗಳೆಂದರೆ - ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಡಿಸ್ಟ್ರಿಕ್ಟ್, ವೈಸ್ ಸಿಟಿ ನ್ಯೂಸ್ (VCN) ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯಕೇಂದ್ರ, ಗ್ರೀಸಿ ಚಾರ್ ಬೈಕ್-ಸವಾರರ ಬಾರ್ ಮತ್ತು V-ರಾಕ್ ರೇಡಿಯೊ ಸ್ಟೇಷನ್‌ನ ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕಿರುವ ಲವ್ ಫಿಸ್ಟ್ ಸಂಗೀತ ಕಛೇರಿಗಾಗಿರುವ ಒಂದು ತಾಣ. ಹೆಸರಿಲ್ಲದ ಒಂದು ಬೀಚ್ ಸಹ ಡೌವ್ನ್‌ಟೌನ್‌ನ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ. ಆದರೆ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಯಾವ ಸಂದರ್ಶಕರೂ ಬರುವುದಿಲ್ಲ, ಅಥವಾ ಇದು ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ಗಮನವನ್ನೂ ಸೆಳೆಯುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಓಶನ್ ಬೀಚ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಬೀಚ್‌ ಒಂದಿಗೆ ಬಲವಾದ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಹೊಂದಿದೆ. ಒಂದು ಪೋಲೀಸ್ ಸ್ಟೇಷನ್, ಆಸ್ಪತ್ರೆ ಮತ್ತು ನಗರದ ಏಕೈಕ ಅಗ್ನಿಶಾಮಕ ಕೇಂದ್ರವೂ ಈ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಡೌವ್ನ್‌ಟೌನ್‌ನ ಪ್ರಮುಖ ರಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದರ ಹೆಸರು (ಇದು ಹಿಂದಿನ ಲವ್ ಫಿಸ್ಟ್‌‌ಗೆ ನಿಗದಿಯಾದ ಸ್ಥಳ, ಮತ್ತು ಡೌವ್ನ್‌ಟೌನ್‌ ಪಿಜಾ ಸ್ಟಾಕ್ಅನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.) "ಹೋರ್‌ಮೌಂಟ್ ಅವೆನ್ಯೂ".
ಲಿಟಲ್ ಹವಾನ
ಮಿಯಾಮಿಯಲ್ಲಿರುವ ಲಿಟಲ್ ಹವಾನದ ನೈಜತೆಯನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡ ವೈಸ್ ಸಿಟಿಯ ಲಿಟಲ್ ಹವಾನವು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಸ್ಪ್ಯಾನಿಷ್-ಮಾತನಾಡುವ ಕ್ಯೂಬಾದ ಜನರನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶವು ಅಂಬೆರ್ಟೊ ರೋಬಿನ ಮುಖಂಡತ್ವದ ಕ್ಯೂಬಾದ ಗ್ಯಾಂಗಿನಿಂದ ಲಿಟಲ್ ಹವಾನದ ನೈಋತ್ಯ ಗಡಿಯಲ್ಲಿರುವ ಅವನ ತಂದೆಯ ಕೆಫೆಯ ಮೊಲಕ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಲಿಟಲ್ ಹವಾನವು ಲಿಟಲ್ ಹೈಟಿಗೆ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿರುವುದರಿಂದ ಕ್ಯೂಬನ್ ಮತ್ತು ಹೈಟಿಯನ್ ಗ್ಯಾಂಗುಗಳ ಮಧ್ಯೆ ಎರಡು ಜಿಲ್ಲೆಗಳ ಗಡಿಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಕಲಹಗಳು ಮತ್ತು ಬಂದೂಕು ಯುದ್ಧಗಳು ನಡೆಯುತ್ತಿರುತ್ತವೆ.
ಪೋಲೀಸ್ ಠಾಣೆಯೊಂದು ಲಿಟಲ್ ಹವಾನದ ಆಗ್ನೇಯ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಯಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಅದರ ಪೂರ್ವ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ‌ೂ ಇದೆ. ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿ ಚೆರ್ರಿ ಪಾಪರ್ ಐಸ್‌ಕ್ರೀಮ್ ಫ್ಯಾಕ್ಟರಿಯ‌ೂ ಇದೆ.
ಲಿಟಲ್ ಹೈಟಿ
ಮಿಯಾಮಿಯ ನೈಜ ಜಿಲ್ಲೆಯಿಂದ ಪ್ರೇರೇಪಿತವಾದ ಲಿಟಲ್ ಹೈಟಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ಹೈಟಿಯನ್ನರು ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲದೇ ಇದು ಹೈಟಿಯನ್ನರ ಗ್ಯಾಂಗಿಗೆ ನೆಲೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಗುಂಪು ಆಂಟೈ ಪೌಲೆಟ್‌‌ಳಿಂದ ಅವಳ ಮರದ ಸಣ್ಣ ಒಡ್ಡೊಡ್ಡಾದ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಇದು ಲಿಟಲ್ ಹೈಟಿಯ ಮಧ್ಯಭಾಗದ ಇತರ ಒಡ್ಡೊಡ್ಡಾದ ಮನೆಗಳೊಂದಿಗಿದೆ. ಲಿಟಲ್ ಹೈಟಿಯ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಗ್ಯಾಂಗಿನ ದ್ರಾವಕ ಕಾರ್ಖಾನೆಯು ಟಾಮಿ ವರ್ಸೆಟ್ಟಿ ನೇತೃತ್ವದ ಕ್ಯೂಬನ್ನರ ಹೊಂಚುದಾಳಿಯಿಂದ ನಾಶಗೊಂಡಿತು. ಲಿಟಲ್ ಹೈಟಿಯು ಕಳಪೆ ಮಟ್ಟದ ಕಟ್ಟಡ, ಕಡಿಮೆ ಸಂಪತ್ತಿನ ವ್ಯಾಪಾರ ಮತ್ತು ಸಣ್ಣ ಸಣ್ಣ ಮನೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದರೊಂದಿಗೆ ಲಿಟಲ್ ಹವಾನದಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಹೀನಸ್ಥಿತಿಗೆ ಇಳಿದಿರುವ ನಗರವಾಗಿದೆ.
ಕಥೆಯಲ್ಲಿ ನಂತರ ಟಾಮಿ ವರ್ಸೆಟ್ಟಿಯು ನಕಲಿ ಹಣ ತಯಾರಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಖರೀದಿಸುವ ದೊಡ್ಡದಾದ ಮುದ್ರಣಾಲಯವೊಂದು ಲಿಟಲ್ ಹೈಟಿ ಮತ್ತು ಲಿಟಲ್ ಹವಾನದ ನಡುವಿನ ಗಡಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಫಿಲ್ ಕ್ಯಾಸಿಡಿಯ ಮನೆ ಮತ್ತು ಆಯುಧ ಕಾರ್ಖಾನೆಯು ಲಿಟಲ್ ಹೈಟಿಯ ವಾಯುವ್ಯ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿದೆ. ಸ್ಥಳೀಯ ಬಾಡಿಗೆ ಕಾರುಗಳ ಕಂಪೆನಿ ಕಾಫ್‌ಮ್ಯಾನ್ ಕ್ಯಾಬ್ಸ್ ಸಹ ಲಿಟಲ್ ಹೈಟಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಪೌಲೆಟ್‌ಳ ಒಡ್ಡೊಡ್ಡಾದ ಮನೆಯ ಸ್ವಲ್ಪ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ನೆಲೆಯಾಗಿದೆ.
ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣ, ಬಂದರು ಮತ್ತು ಮಿಲಿಟರಿ ಕಾರ್ಯಕೇಂದ್ರ
ವೈಸ್ ಸಿಟಿಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣವನ್ನು ಎಸ್ಕೋಬರ್ ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಷನಲ್ ಏರ್‌ಪೋರ್ಟ್ (EIA) ಅಥವಾ ಸಣ್ಣದಾಗಿ ಎಸ್ಕೋಬರ್ ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಷನಲ್ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಕೊಲಂಬಿಯಾದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಮಾದಕ ಪದಾರ್ಥಗಳ ದೇವರು ಪಬ್ಲೊ ಎಸ್ಕೋಬರ್‌ನ ಸೂಚನೆಯಾಗಿದೆ. ಸ್ವಲ್ಪಮಟ್ಟಿಗೆ ಮಿಯಾಮಿಯ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಸ್ಥಾಪನೆಯಂತೆಯೇ ಇದ್ದರೂ ಲಿಟಲ್ ಹವಾನದ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿರುವ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ರಚನೆ ಮತ್ತು ವಿನ್ಯಾಸ, ಮಿಯಾಮಿಯಲ್ಲಿರುವ ಯಾವುದೇ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದಂತೆ ಕಂಡುಬರುವುದಿಲ್ಲ. ಅಲ್ಲದೆ ಮಿಯಾಮಿಯ ಎಲ್ಲಾ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣಗಳು ಒಳನಾಡು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿವೆ. ಆದರೆ EIA ಒಂದು ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಯಾಗಿದೆ.
EIA ಎರಡು ಟರ್ಮಿನಲ್(ಆಗಮನ ಮತ್ತು ನಿರ್ಗಮನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಕಟ್ಟಡ)‌ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಉತ್ತರದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು, ನೆಲದ ಕೆಳಗಿನ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರದೊಂದಿಗೆ ಮ‌ೂಲತಃ ಒಂದು ಪ್ರಮಾಣಿತ ನಿಯಂತ್ರಣ ಟರ್ಮಿನಲ್. ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿರುವ ಮತ್ತೊಂದು, ಅದರ ಮೇಲ್ಚಾವಣಿ ಮತ್ತು ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ದಕ್ಷಿಣದ ಭಾಗಕ್ಕೆ ಅಭಿಮುಖವಾಗಿರುವ ಎತ್ತರದ ಕಿಟಕಿಗಳೊಂದಿಗೆ ತೀರ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ. ಎರಡೂ ರಚನೆಗಳು ಹುಲ್ಲುಹಾಸುಗಳು ಮತ್ತು ಒಂದು ಕಾರು ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ರಸ್ತೆಗಳ ಹೊರತಾಗಿ ಟರ್ಮಿನಲ್‌ಗಳು ಇತರ ಯಾವುದೇ ದಾರಿಗಳಿಂದ ಸಂಪರ್ಕಿಸಿಲ್ಲ. ಈ ಪರ್ಯಾಯ ದ್ವೀಪದ ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದ ಸ್ವಲ್ಪ ಉತ್ತರಕ್ಕಿರುವುದು ಫೋರ್ಟ್ ಬ್ಯಾಕ್ಸ್ಟರ್ ಏರ್ ಬೇಸ್.
EIA ಆವರಣದ ಆಗ್ನೇಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಗರದ ಬಂದರು ವೈಸ್ ಪೋರ್ಟ್ (ಮಾರ್ಗಸೂಚಕದಲ್ಲಿ "ವೈಸ್‌ಪೋರ್ಟ್" ಎಂದು ಸೂಚಿಸಲಾಗಿದೆ;) ಇದೆ. ಇದು ಬಿಸ್ಕೇನ್ ಬೇಯಲ್ಲಿರುವೇ ಪೋರ್ಟ್ ಆಫ್ ಮಿಯಾಮಿಯಂತೆ ಕೊಲ್ಲಿಯ ದಕ್ಷಿಣದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿರುವ ದಾಂತೆ B. ಫಾಸ್ಕೆಲ್ ಪೋರ್ಟ್ ಆಫ್ ಮಿಯಾಮಿ-ಡೇಡ್‌ಅನ್ನು (ಮಿಯಾಮಿಯ ಬಂದರು) ಹೋಲುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ವೈಸ್ ಪೋರ್ಟ್ ಪ್ರಧಾನ ಭೂಭಾಗದಲ್ಲಿದ್ದರೆ, ಪೋರ್ಟ್ ಆಫ್ ಮಿಯಾಮಿಯು ಬಿಸ್ಕೇನ್ ಬೇಯ ದಕ್ಷಿಣದ ಪ್ರವೇಶದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗವನ್ನು ಆವರಿಸುವುದರೊಂದಿಗೆ ಒಂದು ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ, ವೈಸ್ ಪೋರ್ಟ್ ವಿಹಾರದ ಹಡಗುಗಳಿಗೆ ಇಂಬು ನೀಡುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಇದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಮಿಯಾಮಿಯ ಬಂದರು ಸರಕು ಹಡಗು ಪ್ರಯಾಣಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಅವಕಾಶ ನೀಡುವ ಬದಲಿಗೆ 1968ರಿಂದ ವಿಹಾರದ ಹಡಗುಗಳಿಗೂ ಪ್ರವೇಶ ನೀಡುವುದನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದೆ.
ಸ್ಟಾರ್‌ಫಿಶ್ ದ್ವೀಪ
ಸ್ಟಾರ್‌ಫಿಶ್ ದ್ವೀಪವು (ಟಾಮಿ ವರ್ಸೆಟ್ಟಿ ಮತ್ತು ಲ್ಯಾನ್ಸ್ ವ್ಯಾನ್ಸ್, ರಿಕಾರ್ಡೊ ಡೈಯಾಜ್‌ನನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವ ಮೊದಲು ಅದನ್ನು "ಸ್ಟಾರ್ ದ್ವೀಪ" ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದನು.) ವೈಸ್ ಸಿಟಿಯ ಮ‌ೂರನೇ ಅತಿದೊಡ್ಡ ದ್ವೀಪವಾಗಿದೆ.