cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಪುಲಿಟ್ಜೆರ್ ಬಹುಮಾನ
ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಿಜೇತರುಗಳು/ಹೆಸರಾಂತ ಪ್ರಶಸ್ತಿದಾರರು
ಯುಗೀನ್ ಓ 'ನೀಲ್  ಮತ್ತು  ಬೂತ್  ಟಾರ್ಕಿಂಗ್ ಟನ್ ಇವರಿಬ್ಬರಿಗೂ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಎರಡು ಬಾರಿಗೆ ಈ ಪ್ರಶತಿಯು ದೊರೆತಿದೆ. ಗಿನೆ ವೈನ್ಗರ್ಟನ್ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಎರಡು ಸಾರ್ತಿ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. (2008 ಮತ್ತು 2010). ಥಾರ್ನ್ಟನ್ ವಿಲ್ದರ್ ಒಂದು ವಿಷಯಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದು,ಒಂದನ್ನು ಕಥೆಯ ವಿಭಾಗಕ್ಕೆ ಹಾಗು ಎರಡನ್ನು ನಾಟಕಗಳ ವಿಭಾಗಕ್ಕೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ರಾಬರ್ಟ್ ಪೆನ್ನ್  ವಾರ್ರೆನ್   ಫಿಕ್ಷನ್  ಮತ್ತು  ಪದ್ಯಗಳಿಗೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗೆದ್ದಿದ್ದಾರೆ.
ವರ್ಗೀಕರಣ ಅಥವಾ ವಿಭಾಗಗಳು
ವಿವಿಧ ವಿಷಯಗಳಾದ ದಿನಪತ್ರಿಕೆ,ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ ,ಕಲೆ,ಪತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಫಿಕ್ಷನ್ ಗಳಿಗೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ, ವರದಿ ಮತ್ತು ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳು ಯುನೈಟೆಡ್  ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ -ಆಧಾರಿತ ವಾರ್ತಾಪತ್ರಿಕೆ  ಅಥವಾ ದಿನ ನಿತ್ಯದ  ಸುದ್ದಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ  ಮಾತ್ರ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಅರ್ಹರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. 2007 ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, "ಅಂತರ್ಜಾಲ ವಿಷಯಗಳ ವರ್ಗೀಕರಣಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ, ಎರಡು ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ಸ್ಪರ್ಧಿಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಅವಕಾಶವನ್ನು ನೀಡಿದ್ದು, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಬರುವ ಸ್ಪರ್ಧಿಗಳಿಗೆ ತಡೆ ಹಾಕಿದಂತಾಗಿದೆ. " ಡಿಸೆಂಬರ್  2008 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದನ್ವಯ,ಮೊದಲನೆಯ ಸಾರ್ತಿಗೆ ಅಂತರಜಾಲ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಅಂತರಜಾಲ ಮೂಲಕವೇ ವಿಷಯದ ಆಧಾರ  ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಯಿತು.
ಪತ್ರ ಮತ್ತು ನಾಟಕಗಳಲ್ಲಿ 6 ವಿಧದ ರೀತಿಗಳು :
ಒಂದು ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಸಂಗೀತಕ್ಕೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ :
ಹಲವಾರು ವಿಶೇಷ ಪುರಸ್ಕೃತ ಅಥವಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗಳು
ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಭಾಜನರಾಗುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ಪುಲಿಟ್ಜೆರ್ ಪ್ರಯಾಣ ಫೆಲೋಶಿಪ್ಸ್ ಬಹುಮಾನಗಳನ್ನು 4 ಜನ ಬುದ್ಧಿವಂತ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ,ಡಿಗ್ರಿ ಪದವಿಯಾದವರಿಗೆ,ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದವರಿಗೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ನಿಗಮ
ಪುಲಿಟ್ಜೆರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪುಲಿಟ್ಜೆರ್ ನಿಗಮವು ನೀಡುತ್ತದೆ. 1ನೇ ಮೇ, 2008,ರ ನಿಗಮದ ಸದಸ್ಯರುಗಳು :
ಪಾರಿಭಾಷಕ ಪದ ಸಂಗ್ರಹ : ವಿಜೇತರು, ನೇಮಕವಾದವರು, ಅಂತಿಮ ಕಣದಲ್ಲಿರುವವರು , ಹಾಗು ಪ್ರವೇಶಿಗರು
ಪುಲಿಟ್ಜೆರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನಿಗಮವು "ಪ್ರವೇಶಿಗ" ಮತ್ತು "ನೇಮಿತನಾದವ ಅಂತಿಮ ಕಣದಲ್ಲಿರುವವನ " ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ತಿಳಿದಿರುತ್ತದೆ.ಅದು :  "ಪ್ರವೇಶಿಗ " ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಕೆಲಸದ ಅವಲೋಕನ;ನಿಗಮದ  ಪ್ರಕಾರ  "ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡುವ ಉದ್ದೇಶ "ಯಾವುದೇ ವೈಯಕ್ತಿಕ ವ್ಯಕ್ತಿಯೂ ಸಹ ಪ್ರವೇಶಿಗನಾಗಿ ಬರಬಹುದಾಗಿದೆ. "ನೇಮಿತನಾದವ ಅಂತಿಮ ಕಣದಲ್ಲಿ " ಇರುವವರು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಜ್ಯೂರಿಗಳಿಂದ ಆಯ್ಕೆಯಾದವರಾಗಿದ್ದು, ( 1980 ರಿಂದ )ಮತ್ತು ಪ್ರತೀ ವಿಷಯದಲ್ಲಿನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಾರನ ಆಯ್ಕೆ ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ನೇಮಿತನಾದವ ಅಂತಿಮ ಕಣದಲ್ಲಿರುವವರನ್ನು ಪುಲಿಟ್ಜೆರ್ ಬಹುಮಾನಕ್ಕೆ ನೇಮಿಸಿ ಅಥವಾ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿ ಉಳಿದವರು ಕೇವಲ ಪ್ರವೆಶಿಗರಾಗಿ ಉಳಿಯುತ್ತಾರೆ. ಬಹುಮಾನ ವಿತರಣೆ ಪ್ರಕಟವಾದ ಮೇಲೆ ಅಥವಾ ಸುದ್ದಿಯಾದ ಮೇಲೆ ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳು ನೆಮಿತನನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲು ಬರುವುದಿಲ್ಲ.ಕೇವಲ ಪುಲಿಟ್ಜೆರ್ ನಿಗಮ ಮಾತ್ರ ಆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಬಹುದಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳ ತಡೆ
ಹಲವು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ, ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ತಡೆ ಹಿಡಿದಿದ್ದ ಕಾರಣವೆಂದರೆ, ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಕ್ಷೇತ್ರ ವಿಸ್ತರಣೆಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಿದ್ದು, ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಹೆಸರನ್ನು ಪುನರ್ನಾಮಕರಣಿಸಿದ್ದು ಕಾರಣವಾಗಿ,ಸಾಮಾನ್ಯ ವೃತ್ತಾಂತ ಬದಲಾಗಿದ್ದು, ಅಥವಾ ನೀಡಿರುವ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯು ಅಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿದ್ದು,ಟೆಲಿಗ್ರಾಫಿಕ್ವರದಿಗೆ ನೀಡಿದ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯು ಟೆಲಿಗ್ರಾಂ^^ನ ಹಳೆಯ ತಂತ್ರಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಕೂಡಿದುದಾಗಿದೆ.
ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಬರಹ ಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕೆ ವಿಸ್ತರಣೆ ನೀಡಿದ್ದು,ಮಾಜಿ ಪುಲಿಟ್ಜೆರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಕಾದಂಬರಿಗಳಿಗೆ ನೀಡಿದ್ದರೆ, ಈಗ ಅದು ಬದಲಾಗಿ ಪುಲಿಟ್ಜೆರ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು, ಸಣ್ಣ ಕಥೆಗಳೂ ಸೇರಿದಂತೆ ಕಟ್ಟು ಕಥೆಗಳಿಗೆ,ಕಾದಂಬರಿಗಳಿಗೆ, ಸಣ್ಣ ಕಾದಂಬರಿಗಳಿಗೆ , ಮತ್ತು ಕಥೆ  ಕವನಗಳಿಗೆ(ಪದ್ಯ) , ಹಾಗೆಯೇ ಕಾದಂಬರಿಗಳಿಗೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ತಡೆಯ ಅಥವಾ ಸಂಯುಕ್ತ ವಿಭಾಗಗಳೂ ಸೇರಿದೆ.
ಪುನರ್ನಾಮಕರಣದ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ವಂಶಾವಳಿ, ವಿಭಾಗೀಯತೆ, ಮತ್ತು ಪೀಟಿಕೆಗಳು
1917: + ಜೀವನ ಚರಿತ್ರೆ ಅಥವಾ ಆತ್ಮಕಥೆ ; ಇತಿಹಾಸ + ಎಡಿಟೋರಿಯಲ್ ರೈಟಿಂಗ್ ; + ರಿಪೋರ್ಟಿಂಗ್
1918: ನವೀನ (ನಾವೆಲ್) + ನಾಟಕ ; + ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸೇವೆ
1922: ಕಾವ್ಯ(ದೃಶ್ಯ ರಚನಾ ವಿಧಾನ) + ಎಡಿಟೋರಿಯಲ್ ಕಾರ್ಟೂನಿಂಗ್
1929: + ಪತ್ರವ್ಯವಹಾರ
೧೯೪೨ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ + ಟೆಲಿಗ್ರಾಫಿಕ್     ರಿಪೋರ್ಟಿಂಗ್ —ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ; + ಟೆಲಿಗ್ರಾಫಿಕ್ ರಿಪೋರ್ಟಿಂಗ್ —ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ
1943: ಸಂಗೀತ
1953: – ಲೋಕಲ್ ರಿಪೋರ್ಟಿಂಗ್ + ಲೋಕಲ್ ರಿಪೋರ್ಟಿಂಗ್, ಎಡಿಶನ್  ಟೈಮ್ ; + ಲೋಕಲ್ ರಿಪೋರ್ಟಿಂಗ್, ನೋ  ಎಡಿಶನ್  ಟೈಮ್
1962: ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಕಲ್ಪಿತ ವಸ್ತುಕೃತಿ
1964: – ಲೋಕಲ್ ರಿಪೋರ್ಟಿಂಗ್, ಎಡಿಶನ್  ಟೈಮ್  + ಲೋಕಲ್  ಜನರಲ್  ಅಥವಾ  ಸ್ಪಾಟ್  ನ್ಯೂಸ್  ರಿಪೋರ್ಟಿಂಗ್ ; – ಲೋಕಲ್ ರಿಪೋರ್ಟಿಂಗ್, ನೋ  ಎಡಿಶನ್  ಟೈಮ್  + ಲೋಕಲ್  ಇನ್ವೆಸ್ಟಿಗೇಟಿವ್ ಸ್ಪೆಶಲೈಜೆಡ್  ರಿಪೋರ್ಟಿಂಗ್
1968: ಛಾಯಾಗ್ರಹಣ + ಫೀಚರ್ ಫೋಟೋಗ್ರಫಿ ; + ಸ್ಪಾಟ್ ನ್ಯೂಸ್  ಫೋಟೋಗ್ರಫಿ
1970: + ಕಾಮೆಂಟರಿ    ; ಟೀಕೆ
1979: + ಫೀಚರ್ (ಗುಣಲಕ್ಷಣ) ರೈಟಿಂಗ್
1985: – ಲೋಕಲ್ ಜನರಲ್  ಅಥವಾ  ಸ್ಪಾಟ್  ನ್ಯೂಸ್  ರಿಪೋರ್ಟಿಂಗ್  + ಜನರಲ್  ನ್ಯೂಸ್  ರಿಪೋರ್ಟಿಂಗ್ ; – ಲೋಕಲ್ ಇನ್ವೆಸ್ಟಿಗೇಟಿವ್  ಸ್ಪೆಶಲೈಜೆಡ್   ರಿಪೋರ್ಟಿಂಗ್ ; + ಇನ್ವೆಸ್ಟಿಗೇಟಿವ್ ರಿಪೋರ್ಟಿಂಗ್ ; + ಸ್ಪೆಶಲೈಜೆಡ್ ರಿಪೋರ್ಟಿಂಗ್ ; + ಎಕ್ಸ್ ಪ್ಲಾನಟರಿ   ಜರ್ನಲಿಸಂ
1991: – ಜನರಲ್ ನ್ಯೂಸ್  ರಿಪೋರ್ಟಿಂಗ್    + ಸ್ಪಾಟ್  ನ್ಯೂಸ್  ರಿಪೋರ್ಟಿಂಗ್ ; – ಸ್ಪೆಶಾಲೈಜೆಡ್ ರಿಪೋರ್ಟಿಂಗ್ + ಬೀಟ್  ರಿಪೋರ್ಟಿಂಗ್
1998: – ಸ್ಪಾಟ್ ನ್ಯೂಸ್  ರಿಪೋರ್ಟಿಂಗ್    + ಬ್ರೇಕಿಂಗ್    ನ್ಯೂಸ್  ರಿಪೋರ್ಟಿಂಗ್ ; – ಎಕ್ಸ್ ಪ್ಲಾನಟರಿ ಜರ್ನಲಿಸಂ  +  ಎಕ್ಸ್ ಪ್ಲಾನಟರಿ ರಿಪೋರ್ಟಿಂಗ್
2000: – ಸ್ಪಾಟ್ ನ್ಯೂಸ್  ಫೋಟೋಗ್ರಫಿ  + ಬ್ರೇಕಿಂಗ್  ನ್ಯೂಸ್  ಫೋಟೋಗ್ರಫಿ
2007: – ಬೀಟ್ ರಿಪೋರ್ಟಿಂಗ್  + ಲೋಕಲ್  ರಿಪೋರ್ಟಿಂಗ್
ಆಕರಗಳು
11.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಅಮೆರಿಕನ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ವರ್ಗ:ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ವರ್ಗ:ಪುಲಿಟ್ಜೆರ್ ಬಹುಮಾನಗಳು ವರ್ಗ:ಕೊಲಂಬಿಯ ಯುನಿವರ್ಸಿಟಿ ಗ್ರಾಜುಯೇಟ್ ಸ್ಕೂಲ್ ಆಫ್ ಜರ್ನಲಿಸಂ ವರ್ಗ:ಕೊಲಂಬಿಯ ಯುನಿವರ್ಸಿಟಿ
ಮೈಸೂರು ಟಾಂಗ
ಪಾತ್ರ ವರ್ಗ
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೬೮ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಭಾಗ್ ಮಿಲ್ಖಾ ಭಾಗ್ (ಚಲನಚಿತ್ರ)
ಭಾಗ್ ಮಿಲ್ಖಾ ಭಾಗ್ (ಅನುವಾದ: ಓಡು ಮಿಲ್ಖಾ ಓಡು) ೨೦೧೩ರ ಭಾರತೀಯ ಜೀವನಚಾರಿತ್ರಿಕ ಕ್ರೀಡಾ ನಾಟಕೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ. ಇದನ್ನು ಪ್ರಸೂನ್ ಜೋಶಿ ಬರೆದ ಸಾಹಿತ್ಯದಿಂದ ರಾಕೇಶ್ ಓಂಪ್ರಕಾಶ್ ಮೆಹ್ರಾ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು. ಕಥೆಯು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚ್ಯಾಂಪಿಯನ್ ಹಾಗೂ ಒಲಿಂಪಿಕ್ ಸ್ಪರ್ಧಿಯಾಗಿದ್ದ ಭಾರತೀಯ ಕ್ರೀಡಾಪಟುವಾದ ಮಿಲ್ಖಾ ಸಿಂಗ್‌‍ರ ಜೀವನವನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ. ನಾಮಸೂಚಕ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಫರಾನ್ ಅಖ್ತರ್ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಸೋನಮ್ ಕಪೂರ್, ದಿವ್ಯಾ ದತ್ತಾ, ಮೀಶಾ ಶಫ಼ಿ, ಪವನ್ ಮಲ್ಹೋತ್ರಾ ಹಾಗೂ ಆರ್ಟ್ ಮಲಿಕ್ ಪೋಷಕ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಕ್ರೀಡೆಯನ್ನು ರೀಲ್‍ಸ್ಪೋರ್ಟ್ಸ್‌ನ ಅಮೇರಿಕದ ಸಾಹಸ ನಿರ್ದೇಶಕ ರಾಬ್ ಮಿಲರ್ ಸಮನ್ವಯಗೊಳಿಸಿದ್ದರು.
₹410 ಮಿಲಿಯನ್‍ನ ಬಂಡವಾಳದಲ್ಲಿ ತಯಾರಾದ ಈ ಚಿತ್ರವು, ೧೨ ಜುಲೈ ೨೦೧೩ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆಗೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ವಿಮರ್ಶಕರು ಹಾಗೂ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರು ಇಬ್ಬರಿಂದಲೂ ಸಮಾನವಾಗಿ ಸಕಾರಾತ್ಮಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಿತು. ಇದು ಬಾಕ್ಸ್ ಆಫ಼ಿಸ್‍ನಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಪ್ರದರ್ಶನಗೊಂಡು, ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಸ್ವದೇಶದಲ್ಲಿ "ಸೂಪರ್ ಹಿಟ್" ಮತ್ತು ವಿದೇಶದಲ್ಲಿ ಹಿಟ್ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ಭಾಗ್ ಮಿಲ್ಖಾ ಭಾಗ್ ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ೨೦೧೩ರಲ್ಲಿ ಆರನೇ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಹಣ ಗಳಿಸಿದ ಬಾಲಿವುಡ್ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ₹1 ಬಿಲಿಯನ್ ಗಳಿಸಿದ ೨೧ನೇ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಯಿತು.
ಕಥಾವಸ್ತು
ಚಲನಚಿತ್ರವು ರೋಮ್‍ನಲ್ಲಿನ ೧೯೬೦ರ ಬೇಸಿಗೆ ಒಲಿಂಪಿಕ್ಸ್‌ನಿಂದ ಶುರುವಾಗುತ್ತದೆ. ಒಬ್ಬ ತರಬೇತುದಾರನು "ಭಾಗ್ ಮಿಲ್ಖಾ ಭಾಗ್" ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ಓಟಗಾರನು ತನ್ನನ್ನು ಕಾಡುವ ತನ್ನ ಬಾಲ್ಯದ ದಿನಗಳ ನೆನಪುಗಳಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ, ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ನಾಲ್ಕನೇ ಸ್ಥಾನದೊಂದಿಗೆ ಓಟ ಮುಗಿಸುತ್ತಾನೆ. ೧೯೪೭ರಲ್ಲಿನ ಭಾರತದ ವಿಭಜನೆಯು ಅವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಿತು. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಭಾರತದ ಪಂಜಾಬ್‍ನಲ್ಲಿ ಸಾಮೂಹಿಕ ಧಾರ್ಮಿಕ ಹಿಂಸಾಚಾರ ಉಂಟಾಯಿತು, ಮತ್ತು ಮಿಲ್ಖಾ ಸಿಂಗ್‍ನ (ಫ಼ರ್ಹಾನ್ ಅಖ್ತರ್) ತಂದೆತಾಯಿಗಳು ಹತ್ಯೆಗೀಡಾದರು. ಅವನು ದೆಹಲಿ ತಲುಪಿ ಅಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಅಕ್ಕನನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ. ಬಡತನವಿರುವ ನಿರಾಶ್ರಿತರ ಶಿಬಿರಗಳಲ್ಲಿ ಇದ್ದು, ಮಿಲ್ಖಾ ಸ್ನೇಹಿತರನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಅವರೊಂದಿಗೆ ಕಳ್ಳತನ ಮಾಡಿ ಬದುಕುತ್ತಿರುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ಬೀರೊಳನ್ನು (ಸೋನಮ್ ಕಪೂರ್) ಪ್ರೀತಿಸತೊಡಗುತ್ತಾನೆ, ಆದರೆ ಅವನು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆಯ ಜೀವನ ಬದುಕಬೇಕೆಂದು ಅವಳು ಅವನಿಗೆ ಕೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ.
ಮಿಲ್ಖಾ ಸೇನೆಗೆ ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಅಲ್ಲಿ ಅವನು ಒಂದು ಓಟದ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಗೆದ್ದ ನಂತರ ಒಬ್ಬ ಹವಾಲ್ದಾರನ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತಾನೆ. ಮೊದಲನೇ ೧೦ ಓಟಗಾರರಿಗೆ ಹಾಲು, ಎರಡು ಮೊಟ್ಟೆಗಳು ಸಿಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಯಾಮದಿಂದ ಮನ್ನಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅವನು ಸೇವಾ ಆಯೋಗಕ್ಕೆ ಆಯ್ಕೆಯಾಗುತ್ತಾನೆ. ಅಲ್ಲಿ, ಒಲಿಂಪಿಕ್ಸ್‌ಗೆ ಭಾರತೀಯ ತಂಡದ ಆಯ್ಕೆಯ ಹಿಂದಿನ ದಿನದಂದು, ಹಿಂದೆ ತಾನು ಸೋಲಿಸಿದ್ದ ಹಿರಿಯ ಆಟಗಾರರು ಅವನನ್ನು ರೇಗಿಸಿ ಹೊಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಗಾಯಗೊಂಡಿದ್ದರೂ, ಅವನು ಓಟದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತಾನೆ. ತನ್ನ ನೋವನ್ನು ಜಯಿಸಿ, ಓಟವನ್ನು ಗೆದ್ದು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಮುರಿಯುತ್ತಾನೆ.
ಮೆಲ್ಬರ್ನ್ ೧೯೫೬ರ ಒಲಿಂಪಿಕ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ, ಅವನು ತನ್ನ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯನ್ ತಾಂತ್ರಿಕ ತರಬೇತುದಾರನ ಮೊಮ್ಮಗಳಿಗೆ ಆಕರ್ಷಿತನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಒಂದು ಬಾರ್‌ನಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲಾಸದ ರಾತ್ರಿಯನ್ನು ಕಳೆದ ನಂತರ, ಒಂದು ರಾತ್ರಿಯ ಸಂಭೋಗವನ್ನು ಆನಂದಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮುಂದಿನ ದಿನ ಅವನಿಗೆ ರಾತ್ರಿಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಂದ ಆಯಾಸವೆನಿಸಿ ಅಂತಿಮ ಓಟದಲ್ಲಿ ಸೋಲುತ್ತಾನೆ. ಅವನಿಗೆ ತನ್ನ ತಪ್ಪಿನ ಅರಿವಾಗುತ್ತದೆ. ತಪ್ಪಿತಸ್ಥ ಮನೋಭಾವದಿಂದ ನರಳು, ಕನ್ನಡಿಯ ಮುಂದೆ ತನ್ನನ್ನು ತಾನು ಕಪಾಳಕ್ಕೆ ಹೊಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಭಾರತಕ್ಕೆ ಮರಳುವ ವಿಮಾನದಲ್ಲಿ ಅವನು ತನ್ನ ತರಬೇತುದಾರನಿಗೆ ೪೦೦ ಮೀ. ಓಟದ ವಿಶ್ವದಾಖಲೆ ಎಷ್ಟು ಎಂದು ಕೇಳಿದಾಗ ೪೫.೯ ಸೆಕೆಂಡುಗಳು ಎಂದು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ಕಷ್ಟಪಟ್ಟು ತರಬೇತಿಪಡೆದು ಹಲವಾರು ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಗೆಲ್ಲುತ್ತಾನೆ. ನಂತರ ಅವನು ೪೫.೮೦ ಸೆಕೆಂಡುಗಳ ಸಮಯದಿಂದ ೪೦೦ ಮೀ. ಓಟದ ಹಿಂದಿನ ವಿಶ್ವದಾಖಲೆಯನ್ನು ಮುರಿಯುತ್ತಾನೆ.
ಏಷ್ಯಾದ ಅತ್ಯಂತ ವೇಗದ ಪುರುಷನೆಂದು ಪರಿಚಿತನಾಗಿದ್ದ ಅಬ್ದುಲ್ ಖಾಲಿಕ್‍ನೊಂದಿಗೆ ಸ್ನೇಹಭಾವದ ಓಟಕ್ಕಾಗಿ ಭಾರತೀಯ ತಂಡವನ್ನು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದಲ್ಲಿ ಮುನ್ನಡೆಸುವುದಕ್ಕೆ ಅವನನ್ನು ಪ್ರಧಾನಿ ಜವಾಹರ‌ಲಾಲ್ ನೆಹರು (ದಲಿಪ್ ತಾಹಿಲ್) ಒಪ್ಪಿಸುತ್ತಾರೆ. ಪಾಕಿಸ್ತಾನದಲ್ಲಿ, ಅವನು ಸುದ್ದಿಗೋಷ್ಠಿಗೆ ಗೈರುಹಾಜರಾಗಿ ತನ್ನ ಹಳ್ಳಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾನೆ. ಹಿನ್ನೋಟದ ನಿರೂಪಣೆಯಲ್ಲಿ, ಅವನ ತಂದೆತಾಯಿಗಳನ್ನು ಹೇಗೆ ಕೊಲ್ಲಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಅವನ ತಂದೆಯ ಕೊನೆಯ ಶಬ್ದಗಳು "ಭಾಗ್ ಮಿಲ್ಖಾ ಭಾಗ್" ಎಂದಾಗಿದ್ದವು ಎಂದು ತೋರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅವನು ಅಳುವುದಕ್ಕೆ ಆರಂಭಿಸುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಮುಂದೆ ಅವನ ಬಾಲ್ಯದ ಸ್ನೇಹಿತನ ಮಗನೆಂದು ಗೊತ್ತಾದ ಒಬ್ಬ ಹುಡುಗನು ಅವನಿಗೆ ಸಮಾಧಾನ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ತನ್ನ ಮಿತ್ರ ಸಂಪ್ರೀತ್‍ನನ್ನೂ ಭೇಟಿಯಾಗುತ್ತಾನೆ.
ಕೂಟದಲ್ಲಿ, ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಪಾಕಿಸ್ತಾನಿ ನೆಚ್ಚಿನ ಒಟಗಾರನು ಮುಂದಿರುತ್ತಾನೆ, ಆದರೆ ಮಿಲ್ಖಾ ಸ್ಪರ್ಧಿಗಳನ್ನು ಒಬ್ಬೊಬ್ಬರಂತೆ ಹಿಂದಿಕ್ಕಿ ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಮುನ್ನಡೆದು ಓಟವನ್ನು ಗೆದ್ದು ಎರಡೂ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳ ಗೌರವವನ್ನು ಗಳಿಸುತ್ತಾನೆ. ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಜನರಲ್ ಅಯೂಬ್ ಖಾನ್, ಮಿಲ್ಖಾರ ಪ್ರಯತ್ನದಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿ ಅವರಿಗೆ ದ ಫ಼್ಲೈಯಿಂಗ್ ಸಿಖ್ ಎಂಬ ಬಿರುದನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಮಿಲ್ಖಾ ಬಯಸಿದಂತೆ ಜವಾಹರ್‌ಲಾಲ್ ನೆಹರು ಮಿಲ್ಖಾರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಒಂದು ದಿನವನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರಜಾದಿನವಾಗಿ ಘೋಷಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಬೆಳವಣಿಗೆ
ಡೆಲಿ-ಸಿಕ್ಸ್ ಚಿತ್ರದ ಬಿಡುಗಡೆಯ ನಂತರ, ಓಂ ಪ್ರಕಾಶ್ ಮೆಹ್ರಾ ಮಿಲ್ಖಾ ಸಿಂಗ್‍ರ ಜೀವನಾಧಾರಿತ ಚಿತ್ರದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಮೆಹ್ರಾ ಜೊತೆಗೆ ಡೆಲಿ-ಸಿಕ್ಸ್ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದ ಪ್ರಸೂನ್ ಜೋಶಿ, ಕಥೆಯ ಮೇಲೆ ಕೆಲಸಮಾಡಲು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಚಿತ್ರದ ಶೀರ್ಷಿಕೆ ಭಾಗ್ ಮಿಲ್ಖಾ ಭಾಗ್ ಅನ್ನು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಮಿಲ್ಖಾರ ತಂದೆ ಎಂದೂ ಹೇಳಿದ್ದಿಲ್ಲ ಎಂದು ನಂತರ ಜೋಶಿ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದರು. ಬದಲಾಗಿ, ಅದು ಅವರು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ ಪದಸಮುಚ್ಚಯವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಕಥೆಯಾದ್ಯಂತ ಧಾರಾಳವಾಗಿ ಬಳಸಲ್ಪಟ್ಟಿತ್ತು.
ಸಂಶೋಧನೆಗಾಗಿ, ಮೆಹ್ರಾ ಹಲವಾರು ಬಾರಿ ಚಂಡೀಗಡಕ್ಕೆ ಭೇಟಿನೀಡಿ ಗಂಟೆಗಟ್ಟಲೆ ಸಿಂಗ್‍ರೊಂದಿಗೆ ಮಾತನಾಡಿದರು. ಮಿಲ್ಖಾ ಸಿಂಗ್‍ರ ಮಗ ಮತ್ತು ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಗಾಲ್ಫ್ ಆಟಗಾರ ಜೀವ್ ಮಿಲ್ಖಾ ಸಿಂಗ್ ಕುಟುಂಬದ ಸದಸ್ಯರೊಂದಿಗೆ ಅವರ ಭೇಟಿಗಳನ್ನು ಏರ್ಪಡಿಸಿದರು.
ಕಥೆ ಬರೆಯಲು ಮುಂದಿನ ಎರಡೂವರೆ ವರ್ಷ ಹಿಡಿಯಿತು. ನಿರ್ದೇಶಕನ ಪ್ರಕಾರ, ಇದು ಕ್ರೀಡಾಪ್ರಧಾನ ಚಿತ್ರವಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಮಾನವ ಚೈತನ್ಯದ ಬಗ್ಗೆಗಿನ ಚಲನಚಿತ್ರ.
ಪಾತ್ರ ನಿರ್ಧಾರಣ
೨೦೧೦ರಲ್ಲಿ, ಅಭಿಷೇಕ್ ಬಚ್ಚನ್ ಮತ್ತು ಅಕ್ಷಯ್ ಕುಮಾರ್ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರದ ಮುಂಚಿನ ಪೈಪೋಟಿಗಾರರಾಗಿದ್ದರು. ಆದರೆ, ಅಂತಿಮ ಕಥೆಯು ಮುಗಿಯುವವರೆಗೆ ಪಾತ್ರವರ್ಗದ ಅಂತಿಮ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಮೆಹ್ರಾ ಮುಂದೂಡಿದರು. ತಿಂಗಳುಗಟ್ಟಲಿನ ಹುಡುಕಾಟದ ನಂತರ, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೧೧ರಲ್ಲಿ, ಪ್ರಧಾನ ಪಾತ್ರವರ್ಗವನ್ನು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು. ಫರಾನ್ ಅಖ್ತರ್ ಮತ್ತು ಸೋನಮ್ ಕಪೂರ್ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು. ಅದಾದ ನಂತರ, ಅಖ್ತರ್ ಮಿಲ್ಖಾ ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಕುಟುಂಬವನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗಲು ಪಂಜಾಬ್‍ಗೆ ಭೇಟಿನೀಡಿದರು. ಅಖ್ತರ್ ಮಿಲ್ಖಾ ಸಿಂಗ್‍ರ ಜೀವನದಿಂದ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ಪಡೆದು ಪಾತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ವಿಸ್ತೃತ ದೈಹಿಕ ತರಬೇತಿಗೆ ಒಳಗಾದರು.
ಪಾಕಿಸ್ತಾನಿ ನಟಿ ಮತ್ತು ಗಾಯಕಿ ಮೀಶಾ ಶಫ಼ಿಯನ್ನು ಪೆರಿಜ಼ಾದ್‍ಳ (ಮಿಲ್ಖಾ ಸಿಂಗ್‍ರ ನೆಚ್ಚಿನ ಗೆಳತಿ) ಪಾತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.
ಚಿತ್ರೀಕರಣ
ಪ್ರಧಾನ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣವು ಫ಼ೆಬ್ರುವರಿ ೨೦೧೨ ರಲ್ಲಿ ಶುರುವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಪಂಜಾಬ್‍ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು. ಕೆಲವು ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ದೆಹಲಿ, ಟೋಕ್ಯೊ, ಮೆಲ್ಬರ್ನ್ ಹಾಗೂ ರೋಮ್‍ಗಳಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಯಿತು.
ಧ್ವನಿವಾಹಿನಿ
ಶಂಕರ್-ಎಹಸಾನ್-ಲಾಯ್ ಚಿತ್ರದ ಸಂಗೀತ ಮತ್ತು ಹಿನ್ನೆಲೆ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸಿದರು. ಇದು ರಾಕೇಶ್ ಓಂಪ್ರಕಾಶ್ ಮೆಹ್ರಾರೊಂದಿಗೆ ಅವರ ಮೊದಲ ಚಲನಚಿತ್ರ ಸಹಯೋಗವಾಗಿತ್ತು. ಧ್ವನಿವಾಹಿನಿಯಲ್ಲಿ ಏಳು ಹಾಡುಗಳಿವೆ. ಗೀತಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಪ್ರಸೂನ್ ಜೋಶಿ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಆಡಿಯೋವನ್ನು ೧೪ ಜೂನ್ ೨೦೧೩ ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.
ಬಿಡುಗಡೆ
ಭಾಗ್ ಮಿಲ್ಖಾ ಭಾಗ್ ೧೨ ಜುಲೈ ೨೦೧೩ರಂದು ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ೧೨೦೦ ಪರದೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಂಡಿತು.
ಬಾಕ್ಸ್ ಆಫ಼ಿಸ್
ಭಾಗ್ ಮಿಲ್ಖಾ ಭಾಗ್ ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ₹1.64 ಬಿಲಿಯನ್‍ನಷ್ಟು ಹಣಗಳಿಸಿತು ಮತ್ತು ೨೦೧೩ರ ಐದನೇ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಹಣ ಗಳಿಸಿದ ಬಾಲಿವುಡ್ ಚಿತ್ರವಾಗಿದೆ.
ವಾಸ್ತವಿಕ ದೋಷಗಳು
ಮಿಲ್ಖಾ ಸಿಂಗ್ ಪುರುಷರ ೪೦೦ ಮೀಟರ್ ವಿಶ್ವದಾಖಲೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು ಎಂದು ಕಥೆಯು ಹೇಳುತ್ತದಾದರೂ, ಪುರುಷರ ೪೦೦ ಮೀಟರ್ ವಿಶ್ವದಾಖಲೆಯ ಶ್ರೇಣಿಯು ವಿಶ್ವದಾಖಲೆ ಹೊಂದಿದವರ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಮಿಲ್ಖಾ ಸಿಂಗ್‍ರ ಹೆಸರನ್ನು ಹೇಳುವುದಿಲ್ಲ. ೧೯೫೨ ರ ಒಲಿಂಪಿಕ್ಸ್‌ನ ನಂತರ ವಿಶ್ವದಾಖಲೆಯನ್ನು ೪೫.೯ ಸೆಕೆಂಡುಗಳು ಎಂದು ರಣ್‌ಬೀರ್ ಸಿಂಗ್‍ರು (ಮಿಲ್ಖಾ ಸಿಂಗ್‍ರ ತರಬೇತುದಾರ) ಹೇಳುವುದನ್ನು ತೋರಿಸಲಾಗಿದೆ; ಆದರೆ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಮಿಲ್ಖಾ ೪೫.೭೩ ಸೆಕೆಂಡುಗಳ ವೈಯಕ್ತಿಕ ದಾಖಲೆಯೊಂದಿಗೆ ಆ ಸಮಯವನ್ನು ೧೯೫೬ರ ಒಲಿಂಪಿಕ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮೀರಿಸಿದರು. ಅದೇ ಓಟದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನದ ವಿಜಯಿ ಅಮೇರಿಕದ ಲೂ ಜೋನ್ಸ್ ೪೫.೨ ಸೆಕೆಂಡುಗಳ ಅತ್ಯಂತ ಹೊಸ ವಿಶ್ವದಾಖಲೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು.
ಮಿಲ್ಖಾ ಸಿಂಗ್ ೪೦೦ ಮೀಟರ್ ಓಟದಲ್ಲಿ ಮುಂದಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅವರು ಹಿಂದೆ ನೋಡಿದಾಗ ಓಟವನ್ನು ಸೋತರು ಎಂದು ಚಲನಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಮಾಡಲಾದ ದೃಢವಾಕ್ಯವು ತಪ್ಪು ಎಂದು ರೋಮ್ ಓಲಿಂಪಿಕ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ತಂಡದ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಕ್ರೀಡಾಪಟು ಗುರ್ಬಚನ್ ಸಿಂಗ್ ರಂಧಾವಾ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಓಟದಲ್ಲಿ ಎಂದೂ ಮುಂದಿರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ೩೦೦ ಮೀಟರ್ ಆಗಿದ್ದಾಗ ಐದನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದರು.
ಅಂತಿಮ ಓಟದ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಲಾಹೋರ್‌ನಲ್ಲಿನ ಘಟನೆಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಅನುಸರಿಸಲು ರೇಡಿಯೊವನ್ನು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಂಕೇತಕ್ಕೆ ಅಳವಡಿಸಿದಾಗ, ರೇಡಿಯೊ ವಿವರಣೆಕಾರನು "ಸಂಪೂರ್ಣ ಪಾಕಿಸ್ತಾನವು ಲಾಹೋರ್‌ನಲ್ಲಿ ಗಡ್ಡಾಫಿ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣದೊಳಗೆ ನೆಲೆಸಿದೆ ಎಂದು ತೋರುತ್ತದೆ", ಎಂದು ಘೋಷಿಸುವುದನ್ನು ಕೇಳಬಹುದು. ಮೂಲತಃ ೧೯೫೯ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಲಾಹೋರ್ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣವನ್ನು ಗದ್ದಾಫ಼ಿ ಕ್ರೀಡಾಂಗಣವೆಂದು ೧೯೭೪ರವರೆಗೆ ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಗಲಿಲ್ಲ.
ಮಲೇಷ್ಯಾದ ಧ್ವಜವು ೧೯೫೭ ರವರೆಗೆ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರಲಿಲ್ಲ. ೧೯೫೬ರ ಮೇಲ್ಬೋರ್ನ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದಲ್ಲಿನ ಒಂದು ದೃಶ್ಯದಲ್ಲಿ ಮಲೇಷ್ಯಾದ ಧ್ವಜವಿದೆ.
ಚಲನಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ೧೯೫೦ರ ದಶಕದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯನ್ನು ನಿಗದಿಮಾಡಲಾಗಿದೆಯಾದರೂ, ಫ಼ರ್ಹಾನ್ ಅಖ್ತರ್ "ನನ್ಹಾ ಮುನ್ನಾ ರಾಹಿ ಹ್ಞೂ" ಹಾಡನ್ನು ಹಾಡುತ್ತಾರೆ. ಈ ಹಾಡು ೧೯೬೨ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಸನ್ ಆಫ಼್ ಇಂಡಿಯಾ ಚಿತ್ರದ್ದಾಗಿದೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
ವರ್ಗ:ಹಿಂದಿ-ಭಾಷೆಯ ಚಿತ್ರಗಳು
ಆಸ್ಮಿಯಮ್
ಆಸ್ಮಿಯಮ್ ಒಂದು ಲೋಹ ಮೂಲಧಾತು. ಇದು ಅತ್ಯಂತ ಸಾಂದ್ರ ಮೂಲವಸ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ೧೮೦೪ರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟನ್ ನ ಸ್ಮಿತ್‌ಸನ್ ಟೆನ್ನಂಟ್ ಎಂಬ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಕಂಡುಹಿಡಿದರು. ಇದು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಪ್ಲಾಟಿನಮ್ ಲೋಹದ ಅದಿರಿನೊಂದಿಗೆ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಕೆಲವು ಸಂಶೋಧನೆಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಯಂತ್ರಗಳ ಬಿಡಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಇದರ ಸಂಕೇತ Os; ಆವರ್ತ ಕೋಷ್ಟಕದಲ್ಲಿ ಇದರ ಸಂಖ್ಯೆ 76; ಪರಮಾಣು ತೂಕ 190.2; ಸಹಜಲಭ್ಯ ಸ್ಥಿರ ಸಮಸ್ಥಾನಿಗಳು (ಐಸೊಟೋಪ್ಸ್) 184, 186, 187, 188, 189, 190, 192, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ 192 ಸಮಸ್ಥಾನಿ ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುವ ಲೋಹದಲ್ಲಿ 41% ಇರುತ್ತದೆ; ಉಳಿದವು ವಿವಿಧ ಪ್ರಮಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಲಭಿಸುತ್ತವೆ. ಇತರ ಸಮಸ್ಥಾನಿಗಳು 182, 183, 185, 191, 193, 194. ಇವು ರಶ್ಮಿ ವಿಕಿರಣತೆ (ರೇಡಿಯೋ ಆಕ್ಟಿವಿಟಿ) ಉಳ್ಳವು ಆದ್ದರಿಂದ ಅಸ್ಥಿರವಾಗಿವೆ. ಆಸ್ಮಿಯಮ್ಮಿನ ದ್ರವೀಕರಿಸುವ ಉಷ್ಣತೆ 20000 ಸೆ.ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು; ಕುದಿಯುವ ಉಷ್ಣತೆ 5000 ಸೆ. ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ವಿನ್ಯಾಸ 1s2 2s2 2p6 3s2 3p6 3d10 4s2 4p6 4d10 4f14 5s2 5p6 5d6 6s2.
ಗುಣಗಳು
ಆಸ್ಮಿಯಂ ಒಂದು ಗಡುಸಾದ (ರಿಫ್ರಾಕ್ಟರಿ) ಲೊಹವಾದರೂ ಸಾಮಾನ್ಯ ಉಷ್ಣತೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಆಕ್ಸಿಜನ್ನಿನೊಂದಿಗೆ ಬೆರೆತು ನೀಲಿಬಣ್ಣದ ಆಕ್ಸೈಡನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಸಂಯುಕ್ತ ಲೋಹದ ಮೇಲೆ ತೆಳು ಪದರದಂತಿರುತ್ತದೆ. ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಸಿದಾಗ ಆಸ್ಮಿಯಂ ಆಕ್ಸೈಡ್ ಸುಲಭವಾಗಿ ಆಸ್ಮಿಯಂ ಟೆಟ್ರಾಕ್ಸೈಡ್ (OsO4) ಎಂಬ ವಸ್ತುವಿಗೆ ಪರಿವರ್ತನೆಯಾಗುತ್ತದೆ. 1300 ಸೆ. OsO4 ನಲ್ಲಿ ಕುದಿಯುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ವರ್ಣವಾದ ಮತ್ತು ಕ್ಲೋರಿನ್‌ನಂತೆ ವಾಸನೆಯುಳ್ಳ ಅತ್ಯಂತ ವಿಷಯುಕ್ತ ಅನಿಲವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿತವಾಗುತ್ತದೆ. ಮೂಗಿನ ಲೋಳೆ ಪೊರೆ (ಮ್ಯೂಕಸ್ ಮೆಂಬ್ರೇನ್) ಮತ್ತು ಕಣ್ಣುಗಳಿಗೆ ಇದು ಅಪಾಯಕಾರಿ. ಆಸ್ಮಿಯಂ ನೈಟ್ರಿಕ್ ಆಮ್ಲದಲ್ಲಿ ಸುಲಭವಾಗಿ ವಿಲೀನವಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಲೋಹದ ವೇಲೆನ್ಸಿ 2+. 3+. 4+. 6+.ಮತ್ತು 8+ ಆಗಿರುವುದರಿಂದ ಅನೇಕ ಬಗೆಯ ಕ್ಲಿಷ್ಟ ರಚನೆಯುಳ್ಳ ಸಂಯುಕ್ತಗಳನ್ನು ರಚಿಸುತ್ತದೆ.
ತಯಾರಿಕೆ
ಆಸ್ಮಿಯಂ ಪ್ಲಾಟಿನಂ ಲೋಹದ ಅದುರಿನೊಂದಿಗೂ ಇರಿಡಿಯಂ ಲೋಹದೊಂದಿಗೆ ಆಸ್ಮರಿಡಿಯಂ ಎಂಬ ಮಿಶ್ರಲೋಹದ ರೂಪದಲ್ಲಿಯೂ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ಲೋಹವನ್ನು ತಯಾರಿಸುವ ವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯ ಹೆಜ್ಜೆಯಾಗಿ ನೈಟ್ರಿಕ್ ಆಮ್ಲದಲ್ಲಿ ಲೋಹವನ್ನು ವಿಲೀನಗೊಳಿಸಿ ತರುವಾಯ ಆಸ್ಮಿಯಂ ಟೆಟ್ರಾಕ್ಸೈಡನ್ನು ಅನಿಲರೂಪದಲ್ಲಿ ಹೊರತೆಗೆಯುವರು. ಇನ್ನೊಂದು ವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ಅದುರನ್ನು ಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಹುರಿದು (ರೋಸ್ಟ್) ಆಸ್ಮಿಯಂ ಟೆಟ್ರಾಕ್ಸೈಡನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಮುಂದೆ ಈ ಅನಿಲವನ್ನು ಮದ್ಯಸಾರದಲ್ಲಿ ಕರಗಿದ ಪ್ರತ್ಯಾಮ್ಲದಲ್ಲಿ ಅವಶೋಷಿಸಲಾಗುವುದು (ಅಬ್‌ಸಾರ್ಬ್). ಇದರಿಂದ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುವ ಆಸ್ಮೇಟ್ ದ್ರಾವಣದಿಂದ ಆಸ್ಮಿಯಂ ಸಲ್ಫೈಡ್ ಅಥವಾ ಆಸ್ಮಿಯಂ ಹೈಡ್ರಾಕ್ಸೈಡ್ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಲೋಹವನ್ನು ಒತ್ತರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಒತ್ತರಗಳನ್ನು ಹೈಡ್ರೊಜನ್ನಿನಿಂದ ಅಪಕರ್ಷಿಸಿ ಲೋಹವನ್ನು ಪಡೆಯುವರು.
ಮುಖ್ಯವಾದ ಸಂಯುಕ್ತಗಳು
1. ಆಸ್ಮಿಯಂ ಟೆಟ್ರಾಕ್ಲೋರೈಡ್ (OsCl4): ಕಪ್ಪುಬಣ್ಣದ ಘನಪದಾರ್ಥ. ಉತ್ಕರ್ಷಣ ಶಕ್ತಿಯಿಲ್ಲದ (ಉದಾ: ಹೈಡ್ರೋಕ್ಲೋರಿಕ್ ಆಮ್ಲ) ಆಮ್ಲಗಳಲ್ಲಿ ಕರಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆಸ್ಮಿಯಂ ಲೋಹವನ್ನು 7000 ಸೆ. ಉಷ್ಣತೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ಲೋರಿನ್ನಿನೊಂದಿಗೆ ಕಾಸಿ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ.
2. ಆಸ್ಮಿಯಂ ಟೆಟ್ರಾಕ್ಸೈಡ್ (OsO4) ಅತಿ ತೆಳು ಹಳದಿಬಣ್ಣದ ಹರಳಿನಂಥ ವಸ್ತು. 400 ಸೆ. ಉಷ್ಣತೆಯಲ್ಲಿ ದ್ರವಿಸುತ್ತದೆ. 1300 ಸೆ. ಉಷ್ಣತೆಯಲ್ಲಿ ಆವಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ವಿಷಪದಾರ್ಥ. ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಬನ್ ಟೆಟ್ರಾಕ್ಲೋರೈಡ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಲೀನವಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರಬಲ ಉತ್ಕರ್ಷಣ ವಸ್ತು. ಹೈಡ್ರೋಕ್ಲೋರಿಕ್ ಆಮ್ಲದೊಂದಿಗೆ ಮರಳಿಸಿ (ರೀಫ್ಲಕ್ಸ್) ಮುಂದೆ ಅಮೋನಿಯಂ ಕ್ಲೋರೈಡಿನೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಸಿದಾಗ ಅಮೋನಿಯಂ ಹೆಕ್ಸಾಕ್ಲೋರೋಆಸ್ಮೇಟ್ ಒತ್ತರಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಕಪ್ಪು ವಸ್ತುವನ್ನು [(NH4)2OsCl6] ಹೈಡ್ರೊಜನ್ನಿನಲ್ಲಿ ಕಾಸಿದರೆ ಆಸ್ಮಿಯಂ ಲೋಹ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಉಪಯೋಗಗಳು
ಕೆಲವು ಆರ್ಗ್ಯಾನಿಕ್ ರಾಸಾಯನಿಕ ವಸ್ತುಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ದ್ವಿಬಂಧಗಳಿಗೆ (ಡಬಲ್ ಬಾಂಡ್ಸ್) ಜಲಾಂಶಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸುವ ಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಆಸ್ಮಿಯಂ ಟೆಟ್ರಾಕ್ಸೈಡಿನ ಉಪಯೋಗವಿದೆ. ಚೋದಕ ದ್ರವ್ಯಗಳಲ್ಲೊಂದಾದ ಕಾರ್ಟಿಸೋನ್ ವಸ್ತುವಿನ ತಯಾರಿಕೆಯನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಉದಾಹರಿಸಬಹುದು. ಸಸ್ಯಗಳ ಮತ್ತು ಜೀವಿಗಳ ಅಂಗಾಂಶಗಳನ್ನು ಸೂಕ್ಷ್ಮದರ್ಶಕದಲ್ಲಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು ಸುಲಭವಾಗುವಂತೆ ಅಂಗಾಂಶಗಳನ್ನು ಗಟ್ಟಿಮಾಡಲು ಮತ್ತು ಅವುಗಳಿಗೆ ಬಣ್ಣಕೊಡಲು ಆಸ್ಮಿಯಂ ಟೆಟ್ರಾಕ್ಸೈಡನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹೈಡ್ರೊಜನ್ನನ್ನು ಸೇರಿಸುವ ಕ್ರಿಯೆಗೆ ಲೋಹ ಸೊಗಸಾದ ವೇಗವರ್ಧಕ. ಆಸ್ಮಿಯಂ ಮಿಶ್ರಲೋಹಗಳನ್ನು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದ ಮತ್ತು ಕರಾರುವಾಕ್ಕಾದ ಯಂತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಬೇರಿಂಗುಗಳನ್ನಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಶಾಯಿಯಲ್ಲಿರುವ ಆಮ್ಲ ಈ ಲೋಹವನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಆಸ್ಮಿರಿಡಿಯಂ ಮಿಶ್ರಲೋಹವನ್ನು ಕರಗಿಸಲಾರದಾದ್ದರಿಂದ ಲೇಖನಿಗಳ ತುದಿಗಳನ್ನು ಈ ಲೋಹಮಿಶ್ರಣದಿಂದ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಮಿಶ್ರಲೋಹ ಅತಿಗಡುಸಾದ್ದರಿಂದ ಲೇಖನಿಗಳ ತುದಿ ಬೇಗ ಸವೆಯುವುದೂ ಇಲ್ಲ.
ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೂಲಧಾತುಗಳು ವರ್ಗ:ಲೋಹಗಳು ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಗುಲಾಬಿ ಗ್ಯಾಂಗ್
ಗುಲಾಬಿ ಗ್ಯಾಂಗ್ ಒಂದು ಜಾಗರೂಕ ಗುಂಪು. ವ್ಯಾಪಕವಾದ ಕೌಟುಂಬಿಕ ದೌರ್ಜನ್ಯ ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರ ಮೇಲಿನ ಇತರ ಹಿಂಸಾಚಾರಗಳಿಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ ಈ ಗುಂಪು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಬಾಂಡಾ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿತು.ಇದನ್ನು ಈ ಹಿಂದೆ ಸಂಪತ್ ಪಾಲ್ ಆದೇಶಿಸಿದ್ದರು. ಈ ಗುಂಪು ೧೮ ರಿಂದ ೬೦ ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನ ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಇದು ೨೦೧೦ರ ನಂತರದಲ್ಲಿ ಹರಡಿದೆ ಎಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಉತ್ತರ ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ಬೀದಿಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಸ್ಥಳೀಯ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿದೆ.
ಹಿನ್ನೆಲೆ
ಗುಲಾಬಿ ಗ್ಯಾಂಗ್ ನ ಪ್ರಧಾನ-ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಬಂಡಾ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬಡೌಸಾದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ೨೦೦೩ ರ ಪ್ರಕಾರ, ಯೋಜನಾ ಆಯೋಗದ ೪೪೭ ಜಿಲ್ಲೆಗಳ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಹಿಂದುಳಿದ ಸೂಚ್ಯಂಕದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಜಿಲ್ಲೆಯು ೧೫೪ ನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ. ಜಿಲ್ಲೆಯು ಹೇರಳವಾಗಿರುವ ದಲಿತ (ಅಸ್ಪೃಶ್ಯ ಜಾತಿ) ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಇದನ್ನು ಎಲ್ಲೆಡೆಯಿಂದ ಜನರು ತಾರತಮ್ಯಕ್ಕೆ ಒಳಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ.
ವಿವರಣೆ
ಕೌಟುಂಬಿಕ ಹಿಂಸಾಚಾರಕ್ಕೆ ಬಲಿಯಾದವರಿಗೆ ಪೊಲೀಸ್ ಬೆಂಬಲದ ಕೊರತೆಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ ಡೇಟಾ ಸತ್ಬೋಧ್ ಸೈನ್ ೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ ಗುಲಾಬಿ ಗ್ಯಾಂಗ್ ಅನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಹೆಚ್ಚಿನವರು, ಎಲ್ಲರೂ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೆ, ಕೆಳಜಾತಿಯ ಸದಸ್ಯರು. ಗ್ಯಾಂಗ್ ತನ್ನ ಗಮನವನ್ನು ಭಾರತದ ಅತ್ಯಂತ ಬಡ ಪ್ರದೇಶದ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿದೆ, ಅದರ ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಬಡತನ, ಶಿಕ್ಷಣದ ಕೊರತೆ ಮತ್ತು ಇತರ ಕಳವಳಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿದೆ. ಗ್ಯಾಂಗ್ ತಮ್ಮ ಜಾತಿಯನ್ನು ಲೆಕ್ಕಿಸದೆ ಮಹಿಳೆಯರ ಹಕ್ಕುಗಳಿಗಾಗಿ ಹೋರಾಡುತ್ತದೆ. ಜೈ ಪ್ರಕಾಶ್ ಶಿವಾರಿ ಅವರಂತಹ ಪುರುಷ ಸದಸ್ಯರೂ ಇದ್ದಾರೆ, ಅವರು ಸರ್ಕಾರದ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ, ಬಾಲ್ಯ ವಿವಾಹಗಳು ಮತ್ತು ವರದಕ್ಷಿಣೆ ಸಾವಿನಂತಹ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಒಗ್ಗಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲುತ್ತಾರೆ. [9] ೨೦೧೦ರಲ್ಲಿ, ಒಂದು ಕಾನೂನನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತರಲಾಯಿತು, ಇದು ಶೇಕಡಾ ೩೩ ರಷ್ಟು ಸಂಸದೀಯ ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಮಹಿಳೆಯರಿಗಾಗಿ ಕಾಯ್ದಿರಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿತು, ಆದರೆ ಗುಲಾಬಿ ಗ್ಯಾಂಗ್ ಇನ್ನೂ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಅವರು ತಕ್ಷಣದ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಕಂಡರು. ಮಹಿಳಾ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳನ್ನು ಸಹ ಭ್ರಷ್ಟಗೊಳಿಸಬಹುದು ಎಂದು ಗುಲಾಬಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದೆ. ಅವರು ರಾಜಕಾರಣಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಬದಲು ಜಾಗರೂಕ ನ್ಯಾಯವನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ, ಪಾಲ್ ಅವರು ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಉತ್ತಮ ಕೆಲಸವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಬಲ್ಲರು, ಆದ್ದರಿಂದ ಅವರನ್ನು ರಾಜ್ಯವು ಲಘುವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಬದಲು ಸ್ವಂತವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಗ್ಯಾಂಗ್ ಸದಸ್ಯರು ನಿರುದ್ಯೋಗಿಗಳು, ಕೆಲವರು ಕೃಷಿ ಕಾರ್ಮಿಕರು, ಮತ್ತು ಕೆಲವರು ಸ್ವ-ಸಹಾಯ ಗುಂಪುಗಳ ಮೂಲಕ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಉದ್ಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಜೀವನವನ್ನು ರೂಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಈ ಉದ್ಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ ತರಕಾರಿಗಳನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವುದು, ಹೊಲಿಯುವುದು ಅಥವಾ ಇತರ ಸರಕುಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾಡುವುದು ಸೇರಿದೆ. [ಉಲ್ಲೇಖದ ಅಗತ್ಯವಿದೆ] ೨೦೧೪ ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಈ ಗುಂಪು ಅಂದಾಜು ೪೦೦,೦೦೦ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಎಂದು ಅಲ್ ಜರೀರಾ ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ; ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ಟೈಮ್ಸ್ ಈ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ೨೭೦,೦೦೦ ಎಂದು ಹೇಳಿದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖ
<References />
ವರ್ಗ:ಸಂಘಟನೆಗಳು
ಭಾಗ್ಯದೇವತೆ
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೬೮ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ರಾಜಕುಮಾರ್_ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ಸಂತ ಮೈಕಲರ ಪದವಿ ಪೂರ್ವ ಕಾಲೇಜು ,ಮಡಿಕೇರಿ
ಸಂತ ಮೈಕಲರ ಪದವಿ ಪೂರ್ವ ಕಾಲೇಜು ಮಡಿಕೇರಿ ಇದು ಮಡಿಕೇರಿಯ ಹೃದಯ ಭಾಗದಲಿದೆ. ಈ ಕಾಲೇಜು ಮೈಸುರು ಪ್ರಾಂತ್ಯಕೆ ಸೇರಿದೆ. ಈ ಕಾಲೇಜು ೮೦+ ವರ್ಷದಿಂದ ಮುನ್ನಡೆಯುತೀದೆ.ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಸುಮರು ೬೦೦+ ಆಧಿಕ ಮಂದಿ ಶಿಕ್ಷನವನ್ನ ಪಡೆಯುತಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಕಾಲೇಜು ಬರಿ ಶಿಕ್ಷನ ಮತ್ರವಲದೆ ಕ್ರೀಡೆ, ಕಲೆಯಲ್ಲಿ ಸಹ ಮಕ್ಕಳಿಗ ಪ್ರೊತ್ಸಹ ನೀಡುತದೆ. ಈ ಕಾಲೇಜು ಮೈಸುರು ಡೈಯಸಿಸ್ಗೆ ಸೇರಿದೆ. . ನಗರದ ಪ್ರತಿಷ್ತಿತ ಕಾಲೇಜುಗಳಲ್ಲಿ ಈ  ಕಾಲೇಜು ಪ್ರಮುಖವಾದುದು.
ಕಾಲೇಜಿನ ಚರಿತ್ರೆ
ಸಂತ ಮೈಕಲರ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆಯು ಪ್ರಾಥಮಿಕ, ಪ್ರೌಢ ಹಾಗು ಪದವಿ ಪೂರ್ವ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ಕಾಲೇಜಿಗೆ ೮೦+ ವರ್ಷಗಳ ಇತಿಹಾಸವಿದೆ. ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಕ್ರೈಸ್ತ ಮಕ್ಕಳೀಗೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಎಲ್ಲ ಜನಾಂಗದ ವಿಧ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗು ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ
ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾಸುಮಾರು 45 ವರ್ಷಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಇವರು ಬಡವರ, ರೋಗಿಗಳ, ಅನಾಥರ ಮತ್ತು ಮರಣ ಸಂಕಟದಲ್ಲಿರುವವರ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ತೊಡಗಿಸಿ ಕೊಂಡವರು. 1970ರ ವೇಳೆಗೆ ಇವರು ಒಬ್ಬ ಮಾನವತಾ ವಾದಿಯಾಗಿ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾದರು. ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಒಬ್ಬ ಮಹಾ ಮಾನವತಾವಾದಿಯಾಗಿ ಬಡವರ, ನಿರ್ಗತಿಕರ, ರೋಗಿಗಳ, ಅನಾಥರ, ವೃದ್ಧರ ಪರವಾಗಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಸೇವೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಇವರಿಗೆ ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ನೊಬೆಲ್‌ ಶಾಂತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಮಿಷನರೀಸ್ ಆಫ್‌ ಚಾರಿಟಿ
"Our Lord wants me to be a free nun covered with the poverty of the cross. Today I learned a good lesson. The poverty of the poor must be so hard for them. While looking for a home I walked and walked till my arms and legs ached. I thought how much they must ache in body and soul, looking for a home, food and health. Then the comfort of Loreto [her former order] came to tempt me. 'You have only to say the word and all that will be yours again,' the Tempter kept on saying ... Of free choice, my God, and out of love for you, I desire to remain and do whatever be your Holy will in my regard. I did not let a single tear come."
*ಮಾರಣಾಂತಿಕ ರೋಗಗಳಿಗೆ ತುತ್ತಾಗಿ ಸಾವಿನ ದವಡೆಯಲ್ಲಿರುವವರಿಗೆ ಇವರ ಆಶ್ರಯಧಾಮದಲ್ಲಿ ನೀಡಲಾಗುವ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಹಲವು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪತ್ರಿಕೆ ಗಳು ಟೀಕಿಸಿವೆ.ದಿ ಲ್ಯಾನ್‌ಸೆಟ್‌ಮತ್ತುಬ್ರಿಟಿಷ್‌ ಮೆಡಿಕಲ್‌ ಜರ್ನಲ್‌ಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹವಾದವು.ಹೈಪೋಡರ್ಮಿಕ್‌ ಸೂಜಿಗಳ ಮರುಬಳಕೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಜಗತ್ತಿನ ಉಳಿದೆಡೆಯಿಂದ ಬಂದ ಪುರಸ್ಕಾರ
thumb|250px|right|1985ರಲ್ಲಿ ಶ್ವೇತಭವನದ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಪ್ರೆಸಿಡೆಂಟ್‌ ರೊನಾಲ್ಡ್‌ ರೀಗನ್‌ ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾರಿಗೆ ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್‌ಷಿಯಲ್‌ ಮೆಡಲ್‌ ಆಫ್‌ ಫ್ರೀಡಮ್‌ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಜೀವನ
"ಇತರರ ಸೇವೆಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮನ್ನು ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ದೃಢ ನಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ಮದರ್‌ ತೆರೇಸಾ ಎಲ್ಲಿ ಕಂಡುಕೊಂಡರು? ದೇವರ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಜೀಸಸ್‌ ಕ್ರಿಸ್ತನ ಮೌನ ಧ್ಯಾನ, ಅವನ ಪವಿತ್ರ ಮುಖ ದರ್ಶನ, ಅವನ ನಿರ್ಮಲ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಅವರು ಕಂಡು ಕೊಂಡಿದ್ದರು " ಎಂದು  [64] ಅವರ ಕಾರ್ಯ ಮತ್ತು ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಮಾಡುತ್ತಾ,ಜಾನ್‌ ಪಾಲ್‌ II ಹೇಳಿದ್ದರು.
[[File:Mother Teresa memorial plaque.jpg|thumb|
ಹೆಚ್ಚಿನ ಓದಿಗಾಗಿ
ದಿನಾಂಕ ಆಗಸ್ಟ್‌ 25, 2007ರಂದು ದಿ ಹಿಂದುವಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಲೇಖನ " ದಿ ಮಿ‌ರ್ಯಾಕಲ್‌ ಆಫ್‌ ಫೆಯಿಥ್‌"
ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಬಡತನ ವಿರೋಧಿ ಪ್ರತಿಪಾದಕರು ವರ್ಗ:ಪರಮಪದ ಪದವಿಗೇರಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ವರ್ಗ:ಭಾರತ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದವರು ವರ್ಗ:ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್‌ ಮಿಷನರಿಗಳು ವರ್ಗ:ಆರ್ಡರ್‌ ಆಫ್ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಸಹವರ್ತಿಗಳು ವರ್ಗ:ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ಸೆನಲ್‌ ಗೋಲ್ಡ್‌ ಮೆಡಲ್‌ ವಿಜೇತರು ವರ್ಗ:ಭಾರತದಲ್ಲಿ ರೋಗ ಸಂಬಂಧಿ ಸಾವುಗಳು ವರ್ಗ:ಮಹಿಳಾ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್‌ ಮಿಷನರಿಗಳು ವರ್ಗ:ರೋಮನ್‌ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್‌ ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಮುದಾಯಗಳ ಸ್ಥಾಪಕರು ವರ್ಗ:ಮಾನವತಾವಾದಿಗಳು ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ನೋಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತರು ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ರೋಮನ್‌ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್ಕರು ವರ್ಗ:ಆರ್ಡರ್‌ ಆಫ್‌ ಮೆರಿಟ್‌ನ ಸದಸ್ಯರು ವರ್ಗ:ನೊಬೆಲ್‌ ಶಾಂತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತರು ವರ್ಗ:ಸ್ಕೋಪ್ಜೆಯ ಜನತೆ ವರ್ಗ:ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್‌ಷಿಯಲ್‌ ಮೆಡಲ್‌ ಆಫ್‌ ಫ್ರೀಡಮ್‌ ವಿಜೇತರು ವರ್ಗ:ಶಾಂತಿ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕಾಗಿ UNESCO ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತರು ವರ್ಗ:ಭಾರತದಲ್ಲಿ ರೋಮನ್‌ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್‌ ಚರ್ಚ್‌ ವರ್ಗ:ರೋಮನ್‌ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್‌ ಮಿಷನರಿಗಳು ವರ್ಗ:ಟೆಂಪ್ಲೇಷನ್‌ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತರು ವರ್ಗ:ರಾಮನ್‌ ಮ್ಯಾಗ್ಸೆಸ್ಸೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತರು ವರ್ಗ:೧೯೧೦ ಜನನ ವರ್ಗ:೧೯೯೭ ನಿಧನ ವರ್ಗ:ಭಾರತ ರತ್ನ ಪುರಸ್ಕೃತರು
ಕಾಳಿಘಾಟ್ ಕಾಳಿ ದೇವಸ್ಥಾನ
ಕಾಳಿಘಾಟ್ ಕಾಳಿ ದೇವಸ್ಥಾನವು ಕಾಳಿಘಾಟ್, ಕೋಲ್ಕತ್ತಾ, ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ, ಹಿಂದೂ ದೇವತೆ ಕಾಳಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾದ ಹಿಂದೂ ದೇವಾಲಯವಾಗಿದೆ. ಇದು ಶಕ್ತಿ ಪೀಠಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.
ಕಾಳಿಘಾಟ್ ಕೋಲ್ಕತ್ತಾ ನಗರದ ಹೂಗ್ಲಿ ನದಿಯ (ಭಾಗೀರಥಿ) ಹಳೆಯ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ( ಆದಿ ಗಂಗಾ ) ಕಾಳಿಗೆ ಪವಿತ್ರವಾದ ಘಾಟ್ (ಇಳಿಯುವ ಹಂತ) ಆಗಿತ್ತು. ಕೋಲ್ಕತ್ತಾ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಕಾಳಿಘಾಟ್ ದೇವಾಲಯದ ಕಾಳಿಕಾತಾ ದೇವಿ ಎಂಬ ಪದದಿಂದ ಬಂದಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕಾಲಾಂತರದಲ್ಲಿ ನದಿಯು ದೇವಾಲಯದಿಂದ ದೂರ ಸರಿದಿದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯವು ಈಗ ಹೂಗ್ಲಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಆದಿ ಗಂಗಾ ಎಂಬ ಸಣ್ಣ ಕಾಲುವೆಯ ದಡದಲ್ಲಿದೆ. ಹೂಗ್ಲಿ ನದಿಯ ಮೂಲ ಹರಿವು ಆದಿ ಗಂಗಾ. ಆದ್ದರಿಂದ ಆದಿ (ಮೂಲ) ಗಂಗಾ ಎಂದು ಹೆಸರು.
ದಂತಕಥೆ
ಕಾಳಿಘಾಟ್ ಅನ್ನು ಭಾರತದ ೫೧ ಶಕ್ತಿ ಪೀಠಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ, ಅಲ್ಲಿ ಶಿವನ ರುದ್ರ ತಾಂಡವದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸತಿಯ ದೇಹದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳು ಬಿದ್ದಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕಾಳಿಘಾಟ್ ದಾಕ್ಷಾಯಣಿ ಅಥವಾ ಸತಿಯ ಬಲ ಪಾದದ ಬೆರಳುಗಳು ಬಿದ್ದ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ.
ಚೌರಂಗ ಗಿರಿ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ದಸನಾಮಿ ಸನ್ಯಾಸಿಯು ಕಾಳಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಿದ ಆರಾಧನೆಯೊಂದಿಗೆ ಕಾಳಿಘಾಟ್ ಸಹ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ಕಲ್ಕತ್ತಾದ ಚೌರಿಂಗಿ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಅವನ ಹೆಸರನ್ನು ಇಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಇತಿಹಾಸ
left|thumb| ಕಾಳಿಘಾಟ್ ಕಾಳಿ ದೇವಾಲಯದ ಚಿತ್ರಕಲೆ, ಸಿ. ೧೮೮೭ ಪ್ರಸ್ತುತ ರೂಪದಲ್ಲಿರುವ ಕಾಳಿಘಾಟ್ ದೇವಾಲಯವು ಕೇವಲ ೨೦೦ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ಹಳೆಯದಾಗಿದೆ, ಆದರೂ ಇದನ್ನು ೧೫ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ರಚಿತವಾದ ಮನ್ಸರ್ ಭಾಸನ್ ಮತ್ತು ೧೭ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಕವಿ ಕಂಕನ್ ಚಂಡಿಯಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ. ದೇವಾಲಯದ ಪ್ರಸ್ತುತ ರಚನೆಯು ೧೮೦೯ರಲ್ಲಿ ಸಬರ್ನಾ ರಾಯ್ ಚೌಧರಿ ಕುಟುಂಬದ ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿತು. ಸ್ವತಃ ಕಾಳಿ ಭಕ್ತ ಸಂತೋಷ್ ರಾಯ್ ಚೌಧರಿ ಅವರು ೧೭೯೮ರಲ್ಲಿ ಇಂದಿನ ದೇವಾಲಯದ ನಿರ್ಮಾಣವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ನಿರ್ಮಾಣವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ೧೧ವರ್ಷಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿತು. ರಾಯ್ ಚೌಧರಿಸ್ ದೇವತೆಯ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಪೋಷಕನ ವಾಸ್ತವಿಕ ದೃಢೀಕರಣವು ವಿವಾದಾಸ್ಪದವಾಗಿದೆ. ಕಾಳಿ ದೇವಾಲಯದ ಉಲ್ಲೇಖವು ಲಾಲ್ಮೋಹನ್ ಬಿಡ್ಯಾನಿಧಿಗಳ 'ಸಂಬಂಧ ನಿರ್ನೋಯ್" ನಲ್ಲಿಯೂ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಗುಪ್ತ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ವಂಗವನ್ನು ಸಂಯೋಜಿಸಿದ ಚಂದ್ರಗುಪ್ತ II ರ ಎರಡು ರೀತಿಯ ನಾಣ್ಯಗಳು ಮಾತ್ರ ಬಂಗಾಳದಿಂದ ತಿಳಿದುಬಂದಿದೆ. ಕುಮಾರಗುಪ್ತ I ರ ನಂತರ ಗುಪ್ತ ಆಡಳಿತಗಾರರಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯವಾದ ನಾಣ್ಯಗಳ ಪ್ರಕಾರವಾದ ಅವನ ಆರ್ಚರ್-ಮಾದರಿಯ ನಾಣ್ಯಗಳು ಕಾಳಿಘಾಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ಇದು ಈ ಸ್ಥಳದ ಪ್ರಾಚೀನತೆಗೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿದೆ.
ಶೋಷ್ಟಿ ತಾಳ
ಇದು ಚಿಕ್ಕ ಕಳ್ಳಿ ಗಿಡವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸುಮಾರು ಮೂರು ಅಡಿ ಎತ್ತರದ ಆಯತಾಕಾರದ ಬಲಿಪೀಠವಾಗಿದೆ. ಮರದ ಕೆಳಗೆ, ಬಲಿಪೀಠದ ಮೇಲೆ ಮೂರು ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಅಕ್ಕಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಇರಿಸಲಾಗಿದೆ - ಷಷ್ಠಿ (ಷೋಷ್ಟಿ), ಶೀತಲ ಮತ್ತು ಮಂಗಲ್ ಚಂಡಿ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಶೋಷ್ಟಿ ತಾಲಾ ಅಥವಾ ಮೋನೋಶಾ ತಾಲಾ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಬಲಿಪೀಠವನ್ನು ೧೮೮೦ರಲ್ಲಿ ಗೋಬಿಂದ ದಾಸ್ ಮೊಂಡಲ್ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಬಲಿಪೀಠದ ಸ್ಥಳವು ಬ್ರಹ್ಮಾನಂದ ಗಿರಿಯ ಸಮಾಧಿಯಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ ಅರ್ಚಕರು ಹೆಣ್ಣು. ಇಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ದೈನಂದಿನ ಪೂಜೆ ಅಥವಾ ಭೋಗ್ (ಆಹಾರ ನೈವೇದ್ಯ) ಮಾಡಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಇಲ್ಲಿನ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಕಾಳಿಯ ಭಾಗವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ನಾಟ್ಮಂದಿರ
ಮುಖ್ಯ ದೇವಾಲಯದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ನಟಮಂದಿರ ಎಂಬ ದೊಡ್ಡ ಆಯತಾಕಾರದ ಹೊದಿಕೆಯ ವೇದಿಕೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ, ಅಲ್ಲಿಂದ ಚಿತ್ರದ ಮುಖವನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಇದನ್ನು ಮೂಲತಃ ಜಮೀನ್ದಾರ್ ಕಾಸಿನಾಥ್ ರಾಯ್ ೧೮೩೫ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ನಂತರ ಇದನ್ನು ಆಗಾಗ್ಗೆ ನವೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಜೋರ್ ಬಾಂಗ್ಲಾ
thumb| ದೇವಾಲಯದ ಸ್ನಾನಘಟ್ಟ, ೧೯೪೭. ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಎದುರಾಗಿರುವ ಮುಖ್ಯ ದೇವಾಲಯದ ವಿಶಾಲವಾದ ವರಾಂಡಾವನ್ನು ಜೋರ್ ಬಾಂಗ್ಲಾ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗರ್ಭಗುಡಿಯೊಳಗೆ ನಡೆಯುವ ಆಚರಣೆಗಳು ನಾಟ್ಮಂದಿರದಿಂದ ಜೋರ್ ಬಾಂಗ್ಲಾ ಮೂಲಕ ಗೋಚರಿಸುತ್ತವೆ.
ಹರ್ಕತ್ ತಲಾ
ಇದು ಬಲಿ (ತ್ಯಾಗ) ಗಾಗಿ ದಕ್ಷಿಣಾಭಿಮುಖವಾಗಿರುವ ನಾಟ್ಮಂದಿರದ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿರುವ ತಾಣವಾಗಿದೆ. ಅಕ್ಕಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಣಿ ಬಲಿಗಾಗಿ ಎರಡು ಬಲಿಪೀಠಗಳಿವೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ಹರಿ-ಕತೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ರಾಧಾ-ಕೃಷ್ಣ ದೇವಾಲಯ
ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಶ್ಯಾಮ-ರಾಯ ದೇವಾಲಯ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇದು ದೇವಾಲಯದ ಒಳಗೆ ಮುಖ್ಯ ದೇವಾಲಯದ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ. ೧೭೨೩ರಲ್ಲಿ, ಮುರ್ಷಿದಾಬಾದ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ವಸಾಹತು ಅಧಿಕಾರಿ ಮೊದಲು ರಾಧಾ-ಕೃಷ್ಣರಿಗೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ೧೮೪೩ರಲ್ಲಿ ಉದೋಯ್ ನಾರಾಯಣ ಎಂಬ ಜಮೀನ್ದಾರನು ಅದೇ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತುತ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದನು. ಡೋಲ್ಮಂಚವನ್ನು ೧೮೫೮ರಲ್ಲಿ ಸಹಾ ನಗರದ ಮದನ್ ಕೋಲೆ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ರಾಧಾ-ಕೃಷ್ಣರಿಗೆ ಸಸ್ಯಾಹಾರಿ ಭೋಗ (ಆಹಾರ ನೈವೇದ್ಯ) ತಯಾರಿಸಲು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಅಡುಗೆಮನೆ ಇದೆ.
ಕುಂದುಪುಕೂರ್
thumb| ಕಾಳಿಘಾಟ್ ದೇವಾಲಯ ಟ್ಯಾಂಕ್ (ಕುಂದುಪುಕೂರ್) ಇದು ದೇವಾಲಯದ ಆಗ್ನೇಯದಲ್ಲಿ ಗಡಿ ಗೋಡೆಗಳ ಹೊರಗೆ ಇರುವ ಪವಿತ್ರ ತೊಟ್ಟಿಯಾಗಿದೆ. ತೊಟ್ಟಿಯ ಪ್ರಸ್ತುತ ಪ್ರದೇಶವು ಸುಮಾರು ೧೦ಕೋಟಾಗಳು. ಹಿಂದೆ ಇದು ದೊಡ್ಡದಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು 'ಕಾಕು-ಕುಂದ' ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಈ ತೊಟ್ಟಿಯಿಂದ 'ಸತಿ-ಅಂಗ' (ಸತಿಯ ಬಲ ಟೋ) ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲಾಯಿತು. ಈ ಸಣ್ಣ ಕೊಳ/ತೊಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ನಾನ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಮಗುವಿನ ವರವನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಈ ತೊಟ್ಟಿಯ ನೀರನ್ನು ಗಂಗಾನದಿಯಷ್ಟೇ ಪವಿತ್ರವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಯಾತ್ರಿಕರು ಸ್ನಾನ್ ಯಾತ್ರೆ ಎಂಬ ಪವಿತ್ರ ಸ್ನಾನದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
ಶುದ್ಧೀಕರಣಕ್ಕಾಗಿ ಟ್ಯಾಂಕ್‌ನಿಂದ ನೀರನ್ನು ಹರಿಸುವ ವ್ಯರ್ಥ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಹಿಂದೆ ನಡೆದಿದ್ದವು, ಇದು ಆದಿ ಗಂಗೆಯೊಂದಿಗೆ ಭೂಗತ ಸಂಪರ್ಕದ ಬಲವಾದ ಸಾಧ್ಯತೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತದೆ.
ಕಾಳಿಘಾಟ್ ದೇವಾಲಯವು ಶಕ್ತಿ ಪೀಠವಾಗಿದೆ
ಕಾಳಿಘಾಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಶಕ್ತಿ ಪಂಥವು ಪ್ರಮುಖ ಶಕ್ತಿ ಪೀಠವೆಂದು ಪೂಜಿಸುತ್ತದೆ. ದಕ್ಷಯಜ್ಞ ಮತ್ತು ಸತಿಯ ಆತ್ಮಹರಣದ ಪುರಾಣವು ಶಕ್ತಿ ಪೀಠಗಳ ಮೂಲದ ಹಿಂದಿನ ಕಥೆಯಾಗಿದೆ.
ದಕ್ಷ, ಬ್ರಹ್ಮನ ಮಗ ಪ್ರಜಾಪತಿ ಅಥವಾ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಜೀವಿಗಳ ಕೀಪರ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಪ್ರಾಚೀನ ಅಸ್ತಿತ್ವ. ಅವರಿಗೆ ಬಹಳಷ್ಟು ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಿದ್ದರು, ಅವರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು ಸತಿ, ಆದಿ ಮಾತೃ ದೇವತೆ ಅಥವಾ ಶಕ್ತಿಯ ಅವತಾರ. ಅವಳು ತಪಸ್ವಿಯಾದ ಶಿವನನ್ನು ವಿವಾಹವಾದಳು, ಅವರ ವಾಸಸ್ಥಾನವು ಕೈಲಾಸ ಪರ್ವತದ ಶೀತ ಮತ್ತು ಹಿಮಭರಿತ ಅಂತರದಲ್ಲಿತ್ತು. ದಕ್ಷನು ಮದುವೆಯ ಮೇಲೆ ಕೋಪಗೊಂಡನು, ಏಕೆಂದರೆ ಶಿವನು ಹಣವಿಲ್ಲದ ಮನುಷ್ಯನಾಗಿದ್ದನು, ದಕ್ಷನಿದ್ದ ರಾಜನಂತಲ್ಲದೆ. ಕಾಲಾನಂತರದಲ್ಲಿ, ದಕ್ಷನು ಶಿವನನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಎಲ್ಲಾ ದೇವರುಗಳನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸುವ ಯಜ್ಞ ಅಥವಾ ಆಚರಣೆಯನ್ನು ಏರ್ಪಡಿಸಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದನು. ಸತಿ, ಅವನ ಮಗಳು ತನ್ನ ತಂದೆಯ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಬಂದಳು, ಆಹ್ವಾನಿಸದೆ ಮತ್ತು ತನ್ನ ಗಂಡನ ಬಗ್ಗೆ ತನ್ನ ತಂದೆಯಿಂದ ಅವಮಾನಗಳ ಮಹಾಪೂರವನ್ನು ಎದುರಿಸಿದಳು. ಅವಮಾನಗಳನ್ನು ಸಹಿಸಲಾಗದೆ ಅವಳು ಬೆಂಕಿ ಹಚ್ಚಿಕೊಂಡಳು. ತನ್ನ ಪ್ರೀತಿಯ ಹೆಂಡತಿಯ ಸಾವಿನ ಸುದ್ದಿಯು ಶಿವನನ್ನು ಭ್ರಮನಿರಸನಗೊಳಿಸಿತು, ಏಕೆಂದರೆ ಅವನು ಸತಿಯ ದೇಹದಿಂದ ತಾಂಡವ ಅಥವಾ ವಿನಾಶದ ನೃತ್ಯವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದನು, ಶಾಂತನಾದನು, ವಿಷ್ಣುವು ಅವಳ ದೇಹವನ್ನು ಐವತ್ತೊಂದು ತುಂಡುಗಳಾಗಿ ಕತ್ತರಿಸುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದಾಗ ಮಾತ್ರ. ಭಾರತದ ಉದ್ದಗಲಕ್ಕೂ ಬೀಳುತ್ತದೆ. (ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಬಹಳಷ್ಟು ಸ್ಥಳಗಳು ಆಧುನಿಕ ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಮತ್ತು ಬಾಂಗ್ಲಾದೇಶದಲ್ಲಿಯೂ ಇವೆ. )
ಶಕ್ತಿ ಪೀಠಗಳು ಅಥವಾ ಶಕ್ತಿಯ ದೈವಿಕ ಆಸನಗಳು ಅಥವಾ ಆದಿಮಾತೃ ದೇವತೆ, ಹೀಗೆ ಸತಿಯ ದೇಹದ ಈ ಕತ್ತರಿಸಿದ ಭಾಗಗಳು ಬಿದ್ದಲ್ಲೆಲ್ಲಾ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂದವು.
೫೧ ಪೀಠಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ಶಕ್ತಿ ಅಥವಾ ಮೂಲ ತಾಯಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾದ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು ಭೈರವ ಅಥವಾ ಶಿವನಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾದ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ, ಮೂಲಭೂತವಾಗಿ ಶೈವ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿಯ ವಿವಾಹವನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಪ್ರಮುಖ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಕೇಂದ್ರಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ತಾತ್ವಿಕ ಪುರುಷನು ತನ್ನ ಶಕ್ತಿ ಅಥವಾ ಮಹಿಳೆ ಇಲ್ಲದೆ ಏನೂ ಅಲ್ಲ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಯಾಗಿ.
ಇಲ್ಲಿರುವ ಶಕ್ತಿಯು ದಕ್ಷಿಣ ಕಾಳಿ ವಿಶ್ವದ ಪರೋಪಕಾರಿ ತಾಯಿ ಆಗಿದ್ದರೆ ಭೈರವನು ನಕುಲೀಶ ಅಥವಾ ನಕುಲೇಶ್ವರನಾಗಿದ್ದಾನೆ.
ಸತಿಯ ಬಲ ಹೆಬ್ಬೆರಳು (ಮತ್ತೊಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯದ ಪ್ರಕಾರ ಬಲಗಾಲಿನ ನಾಲ್ಕು ಕಾಲ್ಬೆರಳುಗಳು ) ಇಲ್ಲಿ ಕಾಳಿಘಾಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದಿದೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕೆಲವು ಪುರಾಣಗಳು ದೇವಿಯ ಮುಖ ಖಂಡವು (ಮುಖ) ಇಲ್ಲಿ ಬಿದ್ದು, ಪಳೆಯುಳಿಕೆಯಾಯಿತು ಮತ್ತು ಇಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ ಪೂಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ.
೫೧ ಶಕ್ತಿ ಪೀಠಗಳನ್ನು ಸಂಸ್ಕೃತದ ೫೧ ವರ್ಣಮಾಲೆಗಳಿಗೆ ಜೋಡಿಸಲಾಗಿದೆ, ಪ್ರತಿಯೊಂದೂ ಅವುಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನು ಆವಾಹಿಸುವ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ವರ್ಣಮಾಲೆಗಳನ್ನು ಬೀಜ ಮಂತ್ರಗಳು ಅಥವಾ ಸೃಷ್ಟಿಯ ಮೂಲ ಶಬ್ದಗಳ ಬೀಜಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ದಕ್ಷಿಣ ಕಾಳಿಗೆ ಬೀಜ ಮಂತ್ರವು ತುಂಬಾ ಪ್ರಿಯವಾಗಿದೆ.
ಕಾಳಿಕಾ ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಪೌರಾಣಿಕ ಗ್ರಂಥಗಳು ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಮುಖ ಶಕ್ತಿ ಪೀಠಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತವೆ - ಪಾದ ಖಂಡ (ಪಾದಗಳು) ದೇವಾಲಯವು ಜಗನ್ನಾಥ ದೇವಾಲಯದ ಒಳಗಿದೆ. ಪುರಿ, ಒಡಿಶಾ, ತಾರಾ ತಾರಿಣಿ ಸ್ತಾನ ಖಂಡ (ಸ್ತನಗಳು) ನೆಲೆಸಿದೆ. (ಬ್ರಹ್ಮಪುರ, ಒಡಿಶಾ ಬಳಿ), ಕಾಮಾಖ್ಯ, ಯೋನಿ ಖಂಡ (ವಲ್ವಾ) ಗುವಾಹಟಿ (ಅಸ್ಸಾಂ ಬಳಿ) ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಕಲಿಕಾ, ಮುಖ ಖಂಡ (ಕೋಲ್ಕತ್ತಾ, ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದಲ್ಲಿ) ಸತಿ ದೇವಿಯ ನಿರ್ಜೀವ ದೇಹದಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿವೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ ವರ್ಗ:ದೇವಾಲಯಗಳು
ಬೆಂಗಳೂರು ಮೈಲ್
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೬೮ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ರಾಜಕುಮಾರ್_ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ಬೆಂಗಳೂರು ಉತ್ತರ
ಬೆಂಗಳೂರು ಉತ್ತರ: ಇದು ಬೆಂಗಳೂರು ನಗರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ತಾಲೂಕುಗಳಲ್ಲೊಂದು.
ಉಪನಗರ
m.g.road is
ವರ್ಗ:ಬೆಂಗಳೂರು ನಗರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ತಾಲೂಕುಗಳು
ಮಮತೆ
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೬೮ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
೧೭೫೧
ವರ್ಷ ೧೭೫೧ (MDCCLI) ಗ್ರೆಗೋರಿಯನ್ ಪಂಚಾಂಗದ ಶುಕ್ರವಾರ ಆರಂಭವಾದ ಸಾಮಾನ್ಯ ವರ್ಷವಾಗಿತ್ತು.
ಮರಣ
ವರ್ಗ:೧೭೫೧
ವಿರೂಪಾಕ್ಷ ರಾಯ
ವಿರೂಪಾಕ್ಷ ರಾಯ (1404-1405 CE) ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ದ ಓರ್ವ ಚಕ್ರವರ್ತಿ.
1404ರಲ್ಲಿ,  ೨ನೇ ಹರಿಹರನ ಮರಣಾನಂತರ  ಸಿಂಹಾಸನವು ಆತನ ಮಕ್ಕಳಾದ ದೇವ ರಾಯ I, ಬುಕ್ಕ ರಾಯ II ಮತ್ತು ವಿರೂಪಾಕ್ಷ ರಾಯರ ನಡುವೆ ವಿವಾದವುಂಟಾಯಿತು. ವಿರೂಪಾಕ್ಷ ರಾಯ, ತನ್ನ ಮಕ್ಕಳಿಂದಲೇ ಹತ್ಯೆಯಾಗುವ ಮುನ್ನ, ಕೆಲವೇ ತಿಂಗಳುಗಳ ಕಾಲ ಮಾತ್ರ ರಾಜ್ಯಭಾರ ನಡೆಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.
ತದನಂತರ, ೨ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಬುಕ್ಕ ರಾಯ II  ಆಡಳಿತ ನಡೆಸುತ್ತಾನೆ. ಆ ತರುವಾತ,  ದೇವರಾಯ I  ಸಹ ರಾಜ್ಯಭಾರ ನಡೆಸುತ್ತಾನೆ.
ವಿರೂಪಾಕ್ಷ ರಾಯನ ಆಡಳಿತ ಕೇವಲ ಕೆಲವೇ ತಿಂಗಳುಗಳಾದ್ದರಿಂದ, ಮಹತ್ವದ ಯಾವುದೇ ಘಟನೆಗಳು ಅಥವಾ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ನಡೆಯಲಿಲ್ಲ. ಪ್ರವಾಸಿ ನುನಿಜ್ ಪ್ರಕಾರ, ವಿರೂಪಾಕ್ಷ ರಾಯನ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಗೋವ, ಚೌಲ್ ಮತ್ತು ಧಾಭ್ಹೊಳ್ ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಹಲವು ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳನ್ನು ಮುಸ್ಲಿಮ್ ರಾಜರುಗಳಿಗೆ ಸೋತ. ಅಲ್ಲದೇ, ಬಹು ಕಠುಕನಾಗಿದ್ದನು ಮತ್ತು "ಮದಿರೆ ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರ ಜೊತೆ ಮೈಮರೆಯುತ್ತಿದ್ದ" ಎಂದೂ ಬರೆದಿದ್ದಾನೆ.
ವಿಕಿಪುಸ್ತಕ
right|thumb| ಎಂಟು ಅತಿದೊಡ್ಡ ವಿಕಿಬುಕ್ಸ್ ಸೈಟ್‌ಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆ (ಭಾಷೆಯ ಪ್ರಕಾರ), ಜುಲೈ 2003-ಜನವರಿ 2010 ವಿಕಿಪುಸ್ತಕ ಅಥವಾ ವಿಕಿಬುಕ್ಸ್ (ಈ ಹಿಂದೆ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಉಚಿತ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕ ಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ-ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು ) ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಫೌಂಡೇಶನ್ ಆಯೋಜಿಸಿರುವ ವಿಕಿ- ಆಧಾರಿತ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಯೋಜನೆಯಾಗಿದ್ದು ಉಚಿತ ವಿಷಯ ಇ-ಪುಸ್ತಕ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕಗಳು ಮತ್ತು ಯಾರಾದರೂ ಸಂಪಾದಿಸಬಹುದಾದ ಟಿಪ್ಪಣಿ ಪಠ್ಯಗಳನ್ನು ರಚಿಸುತ್ತದೆ.
ಇತಿಹಾಸ
Wikibooks.org ಡೊಮೇನ್ ಅನ್ನು July 19, 2003 ನೋಂದಾಯಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸಾವಯವ ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರದಂತಹ ವಿಷಯಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಉಚಿತ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಆತಿಥ್ಯ ವಹಿಸಲು ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಇದನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ವಿಕಿಜೂನಿಯರ್ ಮತ್ತು ವಿಕಿವರ್ಸಿಟಿ ಎಂಬ ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ಉಪ-ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಅದರ ಅಧಿಕೃತ ನೀತಿಯನ್ನು ನಂತರ ಬದಲಾಯಿಸುವ ಮೊದಲು ವಿಕಿಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ, ಇದರಿಂದಾಗಿ ವಿಕಿಮೀಡಿಯ ಫೌಂಡೇಶನ್‌ನ ಹೊಸ ಯೋಜನಾ ನೀತಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಭವಿಷ್ಯದ ಇನ್ಕ್ಯುಬೇಟರ್ ಮಾದರಿಯ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಆಗಸ್ಟ್ 2006 ರಲ್ಲಿ, ವಿಕಿವರ್ಸಿಟಿ ಸ್ವತಂತ್ರ ವಿಕಿಮೀಡಿಯಾ ಫೌಂಡೇಶನ್ ಯೋಜನೆಯಾಯಿತು.
2008 ರಿಂದ ಬೇಸ್ ಎಂಬ ಹುಡುಕು ಯಂತ್ರದಲ್ಲಿ ವಿಕಿಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಜೂನ್ 2016 ರಲ್ಲಿ, Compete.com ವಿಕಿಬುಕ್ಸ್ 1,478,812 ವಿಶಿಷ್ಟ ಸಂದರ್ಶಕರ ಹೊಂದಿದೆಯೆಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ.
ವಿಕಿಜುನಿಯರ್
ವಿಕಿಜೂನಿಯರ್ ಎನ್ನುವುದು ವಿಕಿಪುಸ್ತಕದ ಉಪ- ಯೋಜನೆಯಾಗಿದ್ದು ಅದು ಮಕ್ಕಳಿಗಾಗಿ ಪುಸ್ತಕಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಣತಿ ಪಡೆದಿದೆ. ಈ ಯೋಜನೆಯು ನಿಯತಕಾಲಿಕೆ ಮತ್ತು ವೆಬ್‌ಸೈಟ್ ಎರಡನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಇದನ್ನು ಇಂಗ್ಲಿಷ್, ಡ್ಯಾನಿಶ್, ಫಿನ್ನಿಷ್, ಫ್ರೆಂಚ್, ಜರ್ಮನ್, ಇಟಾಲಿಯನ್, ಜಪಾನೀಸ್, ಸ್ಪ್ಯಾನಿಷ್ ಮತ್ತು ಅರೇಬಿಕ್ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಬೆಕ್ ಫೌಂಡೇಶನ್‌ನ ಅನುದಾನದಿಂದ ಹಣ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪುಸ್ತಕ ವಿಷಯ
ಕೆಲವು ಪುಸ್ತಕಗಳು ಮೂಲವಾಗಿದ್ದರೂ, ಇತರವು ಅಂತರ್ಜಾಲದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಉಚಿತ ವಿಷಯ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕಗಳ ಇತರ ಮೂಲಗಳಿಂದ ಪಠ್ಯವನ್ನು ನಕಲಿಸಿದಂತೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಜಾಲತಾಣದ ಎಲ್ಲಾ ವಿಷಯವನ್ನು ಕ್ರಿಯೇಟಿವ್ ಕಾಮನ್ಸ್ ಅಟ್ರಿಬ್ಯೂಷನ್-ಶೇರ್ ಅಲೈಕ್ ಪರವಾನಗಿ (ಅಥವಾ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ಪರವಾನಗಿ) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರರ್ಥ, ಅದರ ಸಹೋದರಿ ಯೋಜನೆಯಾದ ವಿಕಿಪೀಡಿಯಾದಂತೆ, ಕೊಡುಗೆಗಳು ತಮ್ಮ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತರಿಗೆ ಹಕ್ಕುಸ್ವಾಮ್ಯದಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿವೆ, ಆದರೆ ಪರವಾನಗಿ ಅದನ್ನು ಕೆಲವು ಷರತ್ತುಗಳಿಗೆ ಒಳಪಟ್ಟು ಮುಕ್ತವಾಗಿ ವಿತರಿಸಬಹುದು ಮತ್ತು ಮರುಬಳಕೆ ಮಾಡಬಹುದು ಎಂದು ಖಚಿತಪಡಿಸುತ್ತದೆ.
ವಿಕಿಬುಕ್ಸ್ ವಿಕಿಸೋರ್ಸ್‌ನಿಂದ ಭಿನ್ನವಾಗಿದೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ವಿಕಿಸೋರ್ಸ್ ಶೇಕ್ಸ್‌ಪಿಯರ್ ನಾಟಕಗಳ ಮೂಲ ಪಠ್ಯದಂತಹ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಉಚಿತ ವಿಷಯ ಕೃತಿಗಳ ನಿಖರವಾದ ಪ್ರತಿಗಳು ಮತ್ತು ಮೂಲ ಅನುವಾದಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ವಿಕಿಬುಕ್ಸ್ ಅನ್ನು ಮೂಲ ಕೃತಿಗಳಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ, ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಕೃತಿಗಳ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಬದಲಾದ ಆವೃತ್ತಿಗಳು ಅಥವಾ ಮೂಲ ಕೃತಿಗಳಿಗೆ ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು.
ಹಣ್ಣೆಲೆ ಚಿಗುರಿದಾಗ (ಚಲನಚಿತ್ರ)
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೬೮ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ವಿಕಿಪುಸ್ತಕ
ಪುಸ್ತಕ ವಿಷಯ
ಹಲವಾರು ವಿಷಯಗಳ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಈ ಯೋಜನೆಯು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ, ಮುಖ್ಯವಾಹಿನಿಯ ಅಳವಡಿಕೆ ಮತ್ತು ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಅಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿ ಇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಸಂಸ್ಥಾಪಕರು ಭಾವಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪುಸ್ತಕ
ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪುಸ್ತಕ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಯಾವುದೇ ಕಾನೂನುಬದ್ಧ ವಿಷಯ ಮತ್ತು ಉಪಯುಕ್ತ ಚಟುವಟಿಕೆಯಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ 28 ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2007 ರಂದು ನಿಷ್ಕ್ರಿಯಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಯಾವ ಪುಸ್ತಕವೂ ಇಲ್ಲ.
ಬೆಂಗಳೂರು ದಕ್ಷಿಣ
ಬೆಂಗಳೂರು ದಕ್ಷಿಣ: ಇದು ಬೆಂಗಳೂರು ನಗರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ತಾಲೂಕುಗಳಲ್ಲೊಂದು.
ಹಳ್ಳಿ
ವರ್ಗ:ಬೆಂಗಳೂರು ನಗರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ತಾಲೂಕುಗಳು
ಅಮೌಖಿಕ ಸಂವಹನ
ಮೌಖಿಕ ಸಂವಹನಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ವಾಚಿಕ ಸಂವಹನ
ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಪರಿಣತರು "ಮೌಖಿಕ" ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ "ಪದಗಳ ಅಥವಾ ಪದಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ" ಎನ್ನುವ ಸ್ಪಷ್ಟಾರ್ಥದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಬಳಸುವರೇ ವಿನಾ "ಮೌಖಿಕ ಸಂವಹನ" ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ವಾಚಿಕ ಅಥವಾ ಮಾತಿನ ಸಂವಹನಕ್ಕೆ ಸಮಾನಾರ್ಥಕ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಳಸುವುದಿಲ್ಲ. ಹೀಗಾಗಿ ಪದಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡದ ಆಡುದನಿಗಳು, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಗುರುಗುಟ್ಟುವಿಕೆ, ಹಾಡೊಂದರ ಪದರಹಿತ ಸ್ವರಚಿಹ್ನೆಯೊಂದರ ಗುನುಗುವಿಕೆ, ಮುಂತಾದವು ಅಮೌಖಿಕವಾಗಿವೆ. ಸಂಜ್ಞಾ ಭಾಷೆಗಳು ಮತ್ತು ಬರಹಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮೌಖಿಕ ಸಂವಹನದ ವಿಧಗಳಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಇವೆರಡರಲ್ಲಿಯೂ ಪದಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ - ಆದರೆ ಮಾತಿನಂತೆಯೆ ಇವೆರಡರಲ್ಲಿಯೂ ಭಾಷಾಸದೃಶ ಅಂಶಗಳಿರಬಹುದು ಮತ್ತು ಇವು ಆಗಾಗ ಅಮೌಖಿಕ ಸಂದೇಶಗಳ ಜತೆಜತೆಗೇ ಕಾಣಬರಬಹುದು. ಅಮೌಖಿಕ ಸಂವಹನವು ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಾದರೂ ನಡೆಯಬಹುದು < “ನಾವು ಮಾತನಾಡುವಾಗ (ಇಲ್ಲವೇ ಆಲಿಸುವಾಗ), ನಮ್ಮ ಗಮನವು ದೈಹಿಕ ಭಾಷೆಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಪದಗಳ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ನಮ್ಮ ತೀರ್ಮಾನವು ಇವೆರಡನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಪ್ರೇಕ್ಷಕವರ್ಗವು ಮೌಖಿಕ ಮತ್ತು ಅಮೌಖಿಕ ಸಂಕೇತಗಳೆರಡನ್ನೂ ಒಮ್ಮೆಲೇ ಪರಿಷ್ಕರಿಸುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ದೈಹಿಕ ಚಲನೆಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತಮ್ಮಿಂದ ತಾವಾಗಿಯೇ ಧನಾತ್ಮಕ ಅಥವಾ ಋಣಾತ್ಮಕವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ; ಆದರೆ ಸಂದರ್ಭ ಮತ್ತು ಸಂದೇಶಗಳು ಅವುಗಳ ಅರ್ಥೈಸುವಿಕೆಯನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತವೆ.”
ಇತಿಹಾಸ
ಅಮೌಖಿಕ ಸಂವಹನದ ಪ್ರಪ್ರಥಮ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಅಧ್ಯಯನವೆಂದರೆ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಡಾರ್ವಿನ್ನ ಕೃತಿಯಾದ ದ ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಶನ್ ಆಫ್ ದ ಎಮೋಶನ್ಸ್ ಇನ್ ಮ್ಯಾನ್ ಎಂಡ್ ಅನಿಮಲ್ಸ್ (1872). ಅವರು, ಎಲ್ಲಾ ಸಸ್ತನಿಗಳೂ ತಮ್ಮ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿನಮಟ್ಟಿಗೆ ಖಾತ್ರಿಯಾಗಿ ತಮ್ಮ ಮುಖಗಳಲ್ಲಿಯೇ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತವೆಂದು ವಾದಿಸಿದರು. ಇಂದಿನ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಹಲವಾರು ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಿವೆ, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವೆಂದರೆ, ಭಾಷಾಶಾಸ್ತ್ರ, ಸಂಕೇತಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮನಶ್ಯಾಸ್ತ್ರ.
ದೈಹಿಕ ಪರಿಸರ
ನಮ್ಮ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಪರಿಸರದ ಅಂಶಗಳಾದ ಪೀಠೋಪಕರಣಗಳು, ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ವಿನ್ಯಾಸ, ಒಳಾಂಗಣ ಅಲಂಕರಣ, ಬೆಳಕಿನ ಅನುಕೂಲ, ಬಣ್ಣಗಳು, ತಾಪಮಾನ, ಸದ್ದು ಮತ್ತು ಸಂಗೀತಗಳು ಕೂಡ ಭೇಟಿಯೊಂದರ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಸಂವಹನಕಾರರ ನಡವಳಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತವೆ. ಪೀಠೋಪಕರಣಗಳನ್ನು ಕೂಡ ತಮ್ಮಿಂದ ತಾವೇ ಅಮೌಖಿಕ ಸಂದೇಶವನ್ನಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ.
ಕೈನೆಸಿಕ್ಸ್
ಈ ಪದವನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ (1952ರಲ್ಲಿ) ಜನರು ತಮ್ಮ ನಿಲುವು, ಸಂಜ್ಞೆ, ಭಂಗಿ ಮತ್ತು ಚಲನೆಗಳ ಮೂಲಕ ಯಾವ ರೀತಿ ಸಂವಹನ ನಡೆಸುವರೆಂದು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಲೆಳಸಿದ ರೇ ಬರ್ಡ್‌ವ್ಹಿಸ್ಟೆಲ್ ಎಂಬ ಮಾನವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರೊಬ್ಬರು ಬಳಸಿದರು. ಬರ್ಡ್‌ವ್ಹಿಸ್ಟೆಲ್‌ನ ಅಧ್ಯಯನದ ಕೆಲಭಾಗವು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಜನರು ಭಾಗಿಯಾಗಿರುವುದನ್ನು ಚಿತ್ರೀಕರಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸುಲಭವಾಗಿ ಕಂಡುಬರದ ಹಲವಾರು ಸ್ತರದ ಸಂವಹನಗಳನ್ನು ತೋರಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ಅವನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುವುದನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದಿತು. ಈ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕೆ ಮಾರ್ಗರೆಟ್ ಮೀಡ್ ಮತ್ತು ಗ್ರೆಗರಿ ಬೇಟ್‌ಸನ್ ಮೊದಲಾದ ಹಲವಾರು ಮಾನವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು ಸೇರಿಕೊಂಡರು.
ಶಾರೀರಿಕ ನಿಲುವು
ಶಾರೀರಿಕ ನಿಲುವನ್ನು ಭಾಗವಹಿಸುವವರ ಗಮನದ ಮಟ್ಟ ಮತ್ತು ತೊಡಗಿಕೊಂಡಿರುವುದರ ಬಗ್ಗ್ರೆ, ಸಂವಹನಕಾರರ ಸ್ಥಾನಮಾನಗಳ ಭಿನ್ನತೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ, ಹಾಗೂ ತಾನು ಸಂವಹನ ಮಾಡುತ್ತಿರುವವರೊಂದಿಗೆ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಅಕ್ಕರೆಯ ಮಟ್ಟದ ಬಗ್ಗೆ ನಿರ್ಣಯಕ್ಕೆ ಬರಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪರಸ್ಪರ ಸಂಬಂಧಗಳ ಮೇಲೆ ದೈಹಿಕ ನಿಲುವಿನ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಅಭ್ಯಸಿಸುವ ಅಧ್ಯಯನಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಎಡಭಾಗವು ಇನ್ನೊಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಬಲಭಾಗಕ್ಕೆ ಸಮಾನಂತರವಾಗಿರುವಂತಹ ರೀತಿಯ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿತವಾಗಿ ಸರ್ವಸಮವಾಗಿರುವ ಶಾರೀರಿಕ ನಿಲುವುಗಳು ಸಂವಹನಕಾರರಲ್ಲಿ ಅನುಕೂಲಕರವಾದ, ಧನಾತ್ಮಕ ಮಾತುಕತೆಗೆ ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತವೆಂದೂ, ಮುಂದಕ್ಕೆ ಬಗ್ಗುವ ವ್ಯಕ್ತಿ ಅಥವಾ ಹಿಂಭಾಗಕ್ಕೆ ಬಗ್ಗುವುದನ್ನು ಕಡಿಮೆಮಾಡುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಸಂವಹನದಲ್ಲಿ ಧನಾತ್ಮಕ ಮನೋಭಾವವನ್ನು ತೋರುವಂತೆ ಕಂಡುಬರುವುದಾಗಿಯೂ ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ದೇಹದ ಬಾಗುವಿಕೆಯ ದಿಕ್ಕು, ದೇಹದ ನಿಲುವು, ಭುಜದ ಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ದೇಹದ ಮುಕ್ತಭಾವಗಳಂತಹ ಸೂಚಕಗಳಿಂದ ಶಾರೀರಿಕ ನಿಲುವನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಸನ್ನೆ
ಸನ್ನೆಯು ಅರ್ಥವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುವ ಇಂಗಿತವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಧ್ವನಿರಹಿತ ದೈಹಿಕ ಚಲನೆಯಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಕೈಗಳು, ಭುಜಗಳು ಇಲ್ಲವೇ ಇಡೀ ದೇಹವನ್ನು ಬಳಸಿಯೂ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಬಹುದು, ಮತ್ತು ಇದು ತಲೆ, ಮುಖ ಮತ್ತು ಕಣ್ಣುಗಳ ಚಲನೆಗಳಾದ ಕಣ್ಣು ಮಿಟೂಕಿಸುವಿಕೆ, ತಲೆದೂಗುವಿಕೆ, ಕಣ್ಣು ತಿರುಗಿಸುವಿಕೆ ಮುಂತಾದ ಚಲನೆಗಳನ್ನೂ ಕೂಡ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಸನ್ನೆಗಳ, ಅಥವಾ ಮೌಖಿಕ ಮತ್ತು ಅಮೌಖಿಕ ಸಂವಹನಗಳ ನಡುವಿನ ಎಲ್ಲೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು ಬಹಳ ಕಷ್ಟಸಾಧ್ಯವಾದ ಕೆಲಸ. ಸನ್ನೆಗಳ ಬಗೆಗಿನ ಅಧ್ಯಯನವು ಇನ್ನೂ ಶೈಶವಾವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿರುವುದಾದರೂ, ಸನ್ನೆಗಳ ಕೆಲವು ಹಿರಿಯ ವಿಭಾಗಗಳನ್ನು ಅಧ್ಯಯನಕಾರರು ಗುರುತಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಪರಿಚಿತವಾದುವೆಂದರೆ ಲಾಂಛನಗಳು ಅಥವಾ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಬಹುದಾದ ಸನ್ನೆಗಳು. ಇವು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾದ, ಸಂಸ್ಕೃತಿ-ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸನ್ನೆಗಳಾಗಿದ್ದು, ಇವನ್ನು ಪದಗಳಿಗೆ ಬದಲಾಗಿ ಬಳಸಬಹುದಾಗಿದೆ; ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಯುಎಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಕೈಬೀಸುವುದನ್ನು "ಹೆಲೋ" ಅಥವಾ "ಶುಭ ವಿದಾಯ" ಹೇಳಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಲಾಂಛನರೀತಿಯ ಸನ್ನೆಯು ವಿವಿಧ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ವಿಭಿನ್ನ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದು, ಮತ್ತು ಈ ವಿಭಿನ್ನತೆಯು ಶ್ಲಾಘನೀಯ ರೀತಿಯದರಿಂದ ಆರಂಭವಾಗಿ ಅವಮಾನಕರ ರೀತಿಯವರೆಗೂ ಹೋಗಬಹುದು ಸನ್ನೆಗಳ ಪಟ್ಟಿಯ ಪುಟವು ಒಂದು ಕೈ, ಎರಡು ಕೈಗಳು ಮತ್ತಿತರ ದೇಹದ ಭಾಗಗಳಿಂದ ಮಾಡಲಾಗುವ ಲಾಂಛನರೂಪದ ಸನ್ನೆಗಳು, ಹಾಗೂ ದೈಹಿಕ ಮತ್ತು ಮೌಖಿಕ ಸನ್ನೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚಿಸುತ್ತದೆ. ಸನ್ನೆಗಳ ಇನ್ನೊಂದು ಸ್ಥೂಲವಾದ ವರ್ಗವು ನಾವು ಮಾತನಾಡುವಾಗ ಅಪ್ರಯತ್ನಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಬಳಸುವ ಸನ್ನೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಈ ಸನ್ನೆಗಳು ಮಾತಿನೊಡನೆ ನಿಕಟವಾದ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಯ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ”ಬೀಟ್ ಸನ್ನೆ’ಗಳೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುವ ಸನ್ನೆಗಳನ್ನು ಮಾತಿನೊಡನೆ ಸಂಯೋಗವಿರುವಂತೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಕೆಲವೊಂದು ಪದಗಳು ಮತ್ತು ನುಡಿಗಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳುವ ಸಲುವಾಗಿ ಮಾತಿನ ಲಯಬದ್ಧತೆಯ ಸಮಯದೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡು ಹೋಗಲು ಉಪಯೋಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ರೀತಿಯ ಸನ್ನೆಗಳು ಮಾತು ಮತ್ತು ಯೋಚನಾ ವಿಧಾನಗಳಿಗೆ ಸಮಗ್ರವಾದ ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ.[10] ನಾವು ಮಾತನಾಡುವಾಗ ಬಳಸುವ ಇತರ ಅಪ್ರಯತ್ನಿತ ಸನ್ನೆಗಳು ಹೆಚ್ಚು ವಿಷಯಪೂರ್ಣವಾಗಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಇವು ಪ್ರಾಯಶಃ ಜತೆಗೆ ನಡೆಯುವ ಮಾತಿನ ಅರ್ಥವನ್ನು ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸಬಹುದು ಇಲ್ಲವೇ ವಿಸ್ತರಿಸಬಹುದು.ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಎಸೆಯುವ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಗೊಳಿಸುವ ಸನ್ನೆಯೊಂದು "ಅವನು ಚೆಂಡನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಕಿಟಕಿಗೇ ಬೀಸಿ ಒಗೆದನು" ಎಂಬ ಮಾತಿನ ಜತೆಗೆ ಮೇಳೈಸಬಹುದು. ಸನ್ನೆಯ ಭಾಷೆಗಳಾದ ಅಮೆರಿಕನ್ ಸೈನ್ ಲ್ಯಾಂಗ್ವೇಜ್ ಮತ್ತು ಅದರ ಸ್ಥಳೀಯ ಸೋದರ ಭಾಷೆಗಳು ತಮ್ಮ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ಸನ್ನೆಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಭಾಷೆಗಳಂತೆಯೇ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಇವನ್ನು ಒಂದು ಅಕ್ಷರವನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸಲು ಲಾಂಛನರೂಪದ ಸನ್ನೆಗಳ ಸಮೂಹವನ್ನು ಬಳಸುವ ಬೆರಳ ಕಾಗುಣಿತ(ಫಿಂಗರ್ ಸ್ಪೆಲ್ಲಿಂಗ್)ದೊಂದಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿ ಗೊಂದಲಪಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬಾರದು. ಸನ್ನೆಗಳನ್ನು ಮಾತಿಗೆ ಹೊರತಾದ ಇಲ್ಲವೇ ಮಾತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸನ್ನೆಗಳು ಎಂದೂ ವಿಭಾಗಿಸಬಹುದು. ಮಾತಿಗೆ ಹೊರತಾದ ಸನ್ನೆಗಳು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕವಾಗಿ ಒಪ್ಪಿತವಾದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿವೆ ಮತ್ತು ನೇರವಾದ ಮೌಖಿಕ ಅನುವಾದವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಹೆಲೊ ಎಂದು ಸೂಚಿಸುವ ಕೈಬೀಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಶಾಂತಿಯ ಸನ್ನೆಗಳು ಮಾತನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿದ ಸನ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉದಾಹರಣೆಗಳಾಗಿವೆ. ಮಾತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸನ್ನೆಗಳನ್ನು ಮೌಖಿಕ ನುಡಿಗೆ ಸಮಾನಾಂತರವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಈ ರೀತಿಯ ಅಮೌಖಿಕ ಸಂವಹನವನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಾತಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸನ್ನೆಗಳ ಉದ್ದೇಶವು ಮೌಖಿಕವಾದ ಸಂದೇಶವೊಂದಕ್ಕೆ ಪೂರಕ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ನೀಡುವುದಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಚರ್ಚೆಯ ವಸ್ತುವಿನೆಡೆಗೆ ಬೆರಳುಮಾಡಿ ತೋರುವುದು. ಮುದ್ರಾ (ಸಂಸ್ಕೃತ)ದಂತಹ ಸನ್ನೆಗಳು ತಮ್ಮ ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಬೇರೂರಿರುವ ಅಂಶಗಳ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯತೆಗಳ ಒಳಗುಟ್ಟುಗಳ ಸೂಕ್ಷ್ಮಾಭಿರುಚಿಯ ಮಾಹಿತಿ ಪಡೆಯಲು ದೀಕ್ಷೆ ಪಡೆದಿರುವವರಿಗೆ ಲಭ್ಯವಿರುವಂತಹವು.
ಪ್ಯಾರಾಲ್ಯಾಂಗ್ವೇಜ್: ದನಿಯ ಅಮೌಖಿಕ ಸೂಚನೆಗಳು
ಪ್ಯಾರಾಲ್ಯಾಂಗ್ವೇಜ್ (ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ವೋಕಲಿಕ್ಸ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುವುದು) ಎಂಬುದು ಧ್ವನಿಯ ಅಮೌಖಿಕ ಸೂಚನೆಗಳ ಅಧ್ಯಯನವಾಗಿದೆ. ಮಾತಿನ ವಿವಿಧ ಶಬ್ದಸಂಬಂಧಿ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳಾದ ಶಾರೀರ, ಶ್ರುತಿ ಮತ್ತು ಒತ್ತುಗಳನ್ನು ಒಟ್ಟುಸೇರಿಸಿ ಪ್ರೊಸೊಡಿ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಇವೆಲ್ಲವೂ ಅಮೌಖಿಕ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ನೀಡಬಲ್ಲವಾಗಿವೆ. ಪ್ಯಾರಾಲ್ಯಾಂಗ್ವೇಜ್ ಪದಗಳ ಅರ್ಥವನ್ನು ಮಾರ್ಪಡಿಸಬಹುದು. ಭಾಷಾಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಜಾರ್ಜ್ ಎಲ್. ಟ್ರೇಜರ್ ಧ್ವನಿ ರಚನೆ, ಧ್ವನಿಯ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಮತ್ತು ಧ್ವನಿಹೊರಡಿಸುವಿಕೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ವರ್ಗೀಕರಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಂದನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದರು. !", ಎಂದು "ಹೇ ಅದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸು" ಎಂದು ಉಸುರುವುದರ ಬದಲಾಗಿ ಅರಚುವುದು. ಮಾತಿನ ಸೆಗ್ರಿಗೇಟ್‌ಗಳು, ಉದಾಹರಣೆಗೆ "ಹೂಂ"ಗುಟ್ಟುವುದೇ ಮಾತು ಆಡುವವರಿಗೆ ಕೇಳುಗ ತನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಿದ್ದಾನೆಂದು ತಿಳಿಸಿಕೊಡುತ್ತವೆ.))
ಅಮೌಖಿಕ ಸಂವಹನದ ಕಾರ್ಯಗಳು
ಆರ್ಗೈಲ್ (1970) ನ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಸಿದ್ಧಾಂತದ ಪ್ರಕಾರ ಆಡುವ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮಾತುಗಾರರಿಗೆ ಹೊರಗಿನ ಸಂದರ್ಭಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಅರುಹಲು ಉಪಯೋಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪರಸ್ಪರ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವಲ್ಲಿ ಅಮೌಖಿಕ ಸಂಕೇತಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇತರರ ಬಗೆಗಿನ ಧೋರಣೆಯನ್ನು ಅರುಹುವಲ್ಲಿ ಮೌಖಿಕವಾಗಿರುವುದಕ್ಕಿಂತ ಅಮೌಖಿಕವಾಗಿರುವುದನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಸುಶಿಷ್ಟ ಇಲ್ಲವೇ ಒಳ್ಳೆಯದೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಮುಜುಗರ ಹುಟ್ಟಿಸುವಂತಹ ಸಂದರ್ಭಗಳನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು. ಆರ್ಗೈಲ್ (1988) ತನ್ನ ಮಾತನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸುತ್ತಾ ಮಾನವ ಸಂವಹನದಲ್ಲಿ ದೈಹಿಕ ನಡವಳಿಕೆಯ ಐದು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಕಾರ್ಯಗಳಿರುವುದಾಗಿ ತಿಳಿಸಿದನು:
ವಂಚನೆಯನ್ನು ಮುಚ್ಚಿಡುವುದು
ಅಮೌಖಿಕ ಸಂವಹನದಿಂದ ಸಿಕ್ಕಿಹಾಕಿಕೊಳ್ಳದೆ ಸುಳ್ಳುಹೇಳುವುದು ಸುಲಭಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಪರ್ಸ್ ಒಂದನ್ನು ಕದ್ದ ಆರೋಪವಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಕೃತ್ರಿಮ ಸಂದರ್ಶನಗಳನ್ನು ಕೆಲವು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಗಮನಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಿದ ಅಧ್ಯಯನವೊಂದರ ಮೂಲಕ ಈ ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಬರಲಾಯಿತು. ಸಂದರ್ಶನಕ್ಕೊಳಗಾದವರು ಶೇಕಡಾ 50ರಷ್ಟು ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಸುಳ್ಳು ಹೇಳಿದರು. ವಿಷಯವಸ್ತುಗಳಿಗೆ ಈ ಸಂದರ್ಶನಗಳ ಬರಹರೂಪದ ಲಿಪ್ಯಂತರಗಳು, ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿಕೆಗಳು ಇಲ್ಲವೇ ವೀಡಿಯೋ ಮುದ್ರಿಕೆಗಳು ಲಭ್ಯವಿದ್ದವು. ನೋಡುತ್ತಿದ್ದವರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಸೂಚನೆಗಳು ದೊರೆತಷ್ಟೂ ಸಂದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಮೂಲತಃ ಸುಳ್ಳುಹೇಳುವವರನ್ನು ಸತ್ಯವಂತರೆಂದುಕೊಳ್ಳುವ ನಿರ್ಣಯಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಏರಿಕೆಯುಂಟಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಎಂದರೆ ಸುಳ್ಳುಹೇಳುವುದರಲ್ಲಿ ನಿಷ್ಣಾತರಾಗಿರುವವರು ದನಿಯ ಮಟ್ಟ ಮತ್ತು ಮುಖದ ಭಾವನೆಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ತಾವು ಸತ್ಯವಂತರೆಂಬ ಭಾವನೆಯನ್ನು ಮೂಡಿಸುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಬಹುದು.
ಮೌಖಿಕ ಮತ್ತು ಅಮೌಖಿಕ ಸಂವಹನಗಳ ತುಲನಾತ್ಮಕ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ
ಒಂದು ಸ್ವಾರಸ್ಯಕರವಾದ ಪ್ರಶ್ನೆಯೆಂದರೆ: ಇಬ್ಬರು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಮುಖತಃ ಸಂವಹನ ನಡೆಸುತ್ತಿರುವಾಗ ಅದರಲ್ಲಿನ ಎಷ್ಟು ಅರ್ಥವು ಮೌಖಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತು ಅಮೌಖಿಕವಾಗಿ ಅರುಹಲ್ಪಡುತ್ತದೆ? ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ಆಲ್ಬರ್ಟ್ ಮೆಹ್ರಾಬಿಯನ್ ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆಸಿದರು ಮತ್ತು ಎರಡು ಲೇಖನಗಳ ಮೂಲಕ ವರದಿ ಮಾಡಿದರು,. ಎರಡನೆಯ ವರದಿಯು ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಮುಕ್ತಾಯವಾಯಿತು: "ಸೂಚನೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಮೌಖಿಕ, ಧ್ವನಿಯ ಮತ್ತು ಮುಖದ ಧೋರಣೆಗಳ ಸಂವಹನದ ಒಟ್ಟು ಪರಿಣಾಮವು ಅವುಗಳ ಸ್ವತಂತ್ರ ಪರಿಣಾಮಗಳ ಒಟ್ಟು ಮೊತ್ತವಾಗಿದೆ - ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಸಹಪ್ರಮಾಣವು ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ .07, .38, ಮತ್ತು .55 ಆಗಿದೆ." ಆಡಿದ ಮಾತು, ದನಿಯ ಮಟ್ಟ ಮತ್ತು ಮುಖದ ಭಾವಗಳ ಸುಳಿವುಗಳು ಒಟ್ಟು ಅರ್ಥಕ್ಕೆ ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ 7%, 38%, ಮತ್ತು 55%ರಷ್ಟು ಅಂಶದಾನವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತವೆ ಎಂಬ ಈ ನೀತಿಯನ್ನು ಎಲ್ಲೆಡೆ ಅನುಸರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಎಲ್ಲಾ ರೀತಿಯ ಜನಪ್ರಿಯ ಪಠ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು "ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳ ಸಂಶೋಧನೆಯ ಪ್ರಕಾರ.." ಎಂದು ಆರಂಭವಾಗುವ ಹೇಳಿಕೆಗಳ ಮುಖಾಂತರ ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ನಿಜವಾಗಿ, ಇದು ತೀರಾ ದುರ್ಬಲವಾಗಿದ್ದು, ಆಧಾರರಹಿತವಾಗಿದ್ದಿತು. ಮೊದಲನೆಯದಾಗಿ, ಇದು ಧ್ವನಿಮುದ್ರಿತವಾಗಿರುವ ಒಂಟಿ ಪದಗಳ ಅರ್ಥವನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ್ದಿತು, ಅರ್ಥಾತ್ ಬಹಳ ಕೃತ್ರಿಮವಾದ ಸನ್ನಿವೇಶವಾಗಿದ್ದಿತು. ಎರಡನೆಯದಾಗಿ, ಅಂಕಿ ಅಂಶಗಳು ಎರಡು ಅಭಿನ್ನವಾದ ಅಧ್ಯಯನಗಳ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಬಹುಶಃ ಇ ಎರಡನ್ನೂ ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಲಾಗದು. ಮೂರನೆಯದಾಗಿ, ಇದು ಭಾವನೆಗಳ ಧನಾತ್ಮಕ ಸಂವಹನಕ್ಕೆ ಖುಣಾತ್ಮಕ ಸಂವಹನವು ವಿರುದ್ಧವಾಗಿರುವುದಕ್ಕೆ ಮಾತ್ರ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ನಾಲ್ಕನೆಯದಾಗಿ, ಈ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ಪುರುಷರು ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳಲಾಗದಿದ್ದುದರಿಂದ ಇದು ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ್ದಾಗಿದೆ. ಅಂದಿನಿಂದಲೂ, ಇತರ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಹೆಚ್ಚು ನೈಸರ್ಗಿಕವಾದ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಮೌಖಿಕ ಮತ್ತು ಅಮೌಖಿಕ ಸಂಕೇತಗಳ ತುಲನಾತ್ಮಕ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿವೆ. ಆರ್ಗೈಲ್, ವಸ್ತುಗಳಿಗೆ ತೋರಿಸಲಾದ ವೀಡಿಯೋ ಟೇಪುಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ವಿಧೇಯ/ಮೇಲುಗೈ ಧೋರಣೆಗಳ ಸಂವಹನವನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿ, ಅಮೌಖಿಕ ಸೂಚನೆಗಳು ಮೌಖಿಕ ಸೂಚನೆಗಳಿಗಿಂತ 4.3 ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚ್ಯು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿದ್ದುದನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿದರು. ದೈಹಿಕ ನಿಲುವು ಉನ್ನತ ಸ್ಥಾನಮಾನಗಳನ್ನು ಬಹಳ ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಸಂವಹನ ಮಾಡಿದ್ದು ಇದರ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖವಾದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿತ್ತು. ಇದಕ್ಕೆ ವ್ಯತಿರಿಕ್ತವಾಗಿ, ಹ್‌ಸೀ ಎಟ್ ಆಲ್. ನಡೆಸಿದ ಅಧ್ಯಯನವೊಂದರಲ್ಲಿ ವಸ್ತುಗಳು ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಸಂತೋಷ/ದುಃಖಗಳ ಆಯಾಮದಲ್ಲಿ ವಿಮರ್ಶಿಸಬೇಕಾಗಿದ್ದಿತು ಮತ್ತು ಮೂಕೀ ಫಿಲ್ಮೊಂದರಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಲಾದ ಮುಖದ ಭಾವನೆಗಳಿಗಿಂತ ಕನಿಷ್ಟತಮ ಧ್ವನಿಯ ಏರಿಳಿತವಿಲ್ಲದೇ ಆಡಲಾದ ಪದಗಳ ಪ್ರಭಾವವು ನಾಲ್ಕು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದುದನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲಾಯಿತು. ಆದ್ದರಿಂದಾಗಿ ಆಡುಮಾತುಗಳ ಮತ್ತು ಮುಖದ ಭಾವನೆಗಳ ತುಲನಾತ್ಮಕ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಗಳು ಭಿನ್ನವಾದ ಸಿದ್ಧತೆಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ಅಧ್ಯಯನಗಳಲ್ಲಿ ಬಹಳವೇ ಭಿನ್ನವಾಗಿ ಕಂಡುಬರಬಹುದು.
ಮೌಖಿಕ ಮತ್ತು ಅಮೌಖಿಕ ಸಂವಹನಗಳ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ
ಸಂವಹನ ನಡೆಸುವಾಗ, ಅಮೌಖಿಕ ಸಂದೇಶಗಳು ಮೌಖಿಕ ಸಂದೇಶಗಳೊಂದಿಗೆ ಆರು ರೀತಿಗಳಲ್ಲಿ ಹೊಂದಾಣಿಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು: ಘರ್ಷಣೆ, ಪೂರಕಾರ್ಥ ನೀಡುವಿಕೆ, ಬದಲಿಸುವಿಕೆ, ನಿಯಮಿತಗೊಳಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಉಚ್ಚಾರಣಾ ಪ್ರಾಧಾನ್ಯತೆ/ಮಿತಗೊಳಿಸುವಿಕೆ.
ಪುನರಾವರ್ತನೆ
"ಪುನರಾವರ್ತನೆ"ಯು ಮೌಖಿಕ ಸಂದೇಶವೊಂದನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ಸನ್ನೆಗಳ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂದಿರುತ್ತದೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಚರ್ಚೆಯ ವಸ್ತುವನ್ನು ಬೆರಳುಮಾಡಿ ತೋರುವುದು.
ಘರ್ಷಿಸುವಿಕೆ
ಒಂದೇ ಪರಸ್ಪರ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯೊಳಗಿನ ಮೌಖಿಕ ಮತ್ತು ಅಮೌಖಿಕ ಸಂದೇಶಗಳು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ವಿರುದ್ಧವಾದ ಅಥವಾ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯದ ಸಂದೇಶಗಳನ್ನು ಕಳುಹಿಸಬಹುದು. ಮಾತುಕತೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಸತ್ಯದ ಮಾತನ್ನು ವಾಚಿಕರೂಪದಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬರು ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಚಡಪಡಿಸುವುದು ಅಥವಾ ಕಣ್ಸಂಪರ್ಕವನ್ನು ತಪ್ಪಿಸುವುದೇ ಮುಂತಾದ್ದನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಲ್ಲಿ, ಅವರು ಇದನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಮಿಶ್ರರೂಪದ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಕಳುಹಿಸುತ್ತಿರಬಹುದು. ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯದ ಸಂದೇಶಗಳು ಹಲವಾರು ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸುವುದಾಗಿದ್ದು, ಇವು ಅನಿಶ್ಚಿತತೆ, ಅಸ್ಥಿರತೆ, ಅಥವಾ ಹತಾಶೆಯ ಭಾವನೆಗಳು ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿವೆ. ಮಿಶ್ರಸಂದೇಶಗಳು ಉಂಟಾದಾಗ, ಅಮೌಖಿಕ ಸಂವಹನವು ಸನ್ನಿವೇಶವನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಿಸಲು ಜನರು ಬಳಸುವ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಸಾಧನವಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ; ಮಾತುಕತೆಯ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಮಿಶ್ರ ಸಂದೇಶಗಳು ಬರುತ್ತಿರುವುದು ಜನರಿಗೆ ಅರಿವಾದಾಗ ದೈಹಿಕ ಚಲನೆ ಮತ್ತು ಸ್ಥಿತಿಗಳ ಮೇಲೆ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಾಧಾನ್ಯತೆ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪೂರಕಾರ್ಥ ನೀಡುವಿಕೆ
ಸಂದೇಶಗಳ ನಿಖರವಾದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವು ಅಮೌಖಿಕ ಮತ್ತು ಮೌಖಿಕ ಸಂದೇಶಗಳು ಒಂದಕ್ಕೊಂದು ಪೂರಕವಾದಾಗ ಸುಲಭಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಅಮೌಖಿಕ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ಸಂವಹನದ ಗುರಿಗಳನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಿರುವಾಗ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸಲು ಮೌಖಿಕ ಸಂದೇಶಗಳನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿ ಹೇಳಲು ಬಳಸಬಹುದು; ಅಮೌಖಿಕ ಸಂಕೇತಗಳು ಮೌಖಿಕ ವಿನಿಮಯವನ್ನು ದೃಢಪಡಿಸಿದಾಗ ಸಂದೇಶಗಳು ಹೆಚ್ಚುಕಾಲ ನೆನಪಿನಲ್ಲಿರುತ್ತವೆಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸಿಕೊಡಲಾಗಿದೆ.
ಬದಲಿಸುವಿಕೆ
ಅಮೌಖಿಕ ನಡವಳಿಕೆಯನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸಂದೇಶವೊಂದರ ಸಂವಹನಕ್ಕಾಗಿ ಏಕೈಕ ಮಾರ್ಗವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮುಖದ ಭಾವಗಳು, ದೈಹಿಕ ಚಲನಗಳು ಮತ್ತು ದೈಹಿಕ ನಿಲುವುಗಳನ್ನು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದ ಭಾವನೆಗಳು ಮತ್ತು ಉದ್ದೇಶಗಳೊಂದಿಗೆ ಜನರು ಭಾವಿಸಲು ಕಲಿತುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಅಮೌಖಿಕ ಸಂಕೇತಗಳನ್ನು ಮೌಖಿಕ ಸಂವಹನವಿಲ್ಲದೆಯೆ ಸಂದೇಶಗಳನ್ನು ರವಾನಿಸಲು ಉಪಯೋಗಿಸಬಹುದು; ಅಮೌಖಿಕ ನಡವಳಿಕೆಯು ಒಂದು ಸಂದೇಶವನ್ನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ತಿಳಿಸಲು ಅಸಫಲವಾದಾಗ, ಅದರ ಗ್ರಹಿಕೆಯನ್ನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಲು ಮೌಖಿಕ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಉಚ್ಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಧಾನ್ಯತೆ/ಮಿತಗೊಳಿಸುವಿಕೆ
ಅಮೌಖಿಕ ಸಂಕೇತಗಳನ್ನು ಮೌಖಿಕ ಸಂದೇಶಗಳ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವನ್ನು ಮಾರ್ಪಡಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕಳುಹಿಸಲಾಗುವ ಸಂದೇಶಕ್ಕೆ ಪ್ರಾಧಾನ್ಯತೆ ನೀಡಲು ಇಲ್ಲವೇ ಅದನ್ನು ವರ್ಧಿಸಲು ಜನರು ಸ್ಪರ್ಶ, ಧ್ವನಿಯ ಮಟ್ಟ, ಮತ್ತು ಸನ್ನೆಗಳು ಮುಂತಾದ ಸಾಧನಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ; ಜತೆಗೇ ಅಮೌಖಿಕ ನಡವಳಿಕೆಯನ್ನು ಮೌಖಿಕ ಸಂದೇಶಗಳ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಮಿತಗೊಳಿಸಲು ಅಥವಾ ತಗ್ಗಿಸಲು ಕೂಡ ಬಳಸಬಹುದಾಗಿದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ,ಮೌಖಿಕವಾಗಿ ಕೋಪವನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸುತ್ತಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬನು ತನ್ನ ಮೌಖಿಕ ಸಂದೇಶಕ್ಕೆ ಮುಷ್ಟಿಯನ್ನು ಬಿಗಿಗೊಳಿಸಿ ಆಡಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ ಪ್ರಾಧಾನ್ಯತೆಯನ್ನು ನೀಡಬಹುದು.
ನೃತ್ಯ ಮತ್ತು ಅಮೌಖಿಕ ಸಂವಹನ
ನೃತ್ಯವು ಒಂದು ರೀತಿಯ ಅಮೌಖಿಕ ಸಂವಹನವಾಗಿದ್ದು, ಇದಕ್ಕಾಗಿ ಮೆದುಳಿನಲ್ಲಿ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗುವ ಅಂತರ್ನಿಹಿತ ಸಹಜಶಕ್ತಿಗಳು ಮಾತುಕತೆ ಮತ್ತು ಬರೆಯುವುದಕ್ಕೆ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗುವ ಮೌಖಿಕ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಕಲ್ಪನೆ, ಸೃಜನಶೀಲತೆ ಹಾಗೂ ಜ್ಞಾಪಕಶಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ಸಮವಾಗಿರುವುದಾಗಿದೆ. ಸ್ವ-ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯ ರೀತಿಗಳಾಗಿರುವ ಈ ಎರಡೂ ಪ್ರಕಾರಗಳು ಶಬ್ದಕೋಶವನ್ನು(ನೃತ್ಯದಲ್ಲಿನ ಹೆಜ್ಜೆಗಳು ಮತ್ತು ಭಾವಭಂಗಿಗಳು), ವ್ಯಾಕರಣವನ್ನು(ಶಬ್ದಕೋಶವನ್ನು ಒಟ್ಟಿಗೂಡಿಸುವ ನಿಯಮಗಳು) ಹಾಗೂ ಅರ್ಥವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವವಾಗಿವೆ. ಆದರೆ, ನೃತ್ಯವು ಈ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿನಮಟ್ಟಿಗೆ ಕಾವ್ಯವನ್ನು ಹೋಲುವಂತಹ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, ತನ್ನ ಸಂದಿಗ್ಧತೆ ಮತ್ತು ಬಹುವಿಧವಾದ, ಸಾಂಕೇತಿಕವಾದ ಮತ್ತು ಗ್ರಹಿಕೆಗೆ ನಿಲುಕದ ಅರ್ಥಗಳನ್ನು ಒಂದುಗೂಡಿಸುತ್ತದೆ (ನೃತ್ಯಸಂಯೋಜನೆ).