cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಇಮ್ಯೂನೋರಸಾಯನ ಶಾಸ್ತ್ರ
ನಿರೋಧಕಗಳ ಘಟನೆ
ಇಮ್ಯೂನೋಗ್ಲಾಬ್ಯುಲಿನ್ (IgG) ಗುರುಶ್ರೇಣಿಯನ್ನು ಸಹ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ಶ್ರೇಣಿಗಳಲ್ಲಿ 440 ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲಗಳಿವೆ. ವಿವಿಧ ಜಾತಿಯ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಂದ ದೊರೆತ ಗುರುಶ್ರೇಣಿಗಳ ರಚನೆಯನ್ನು ಹೋಲಿಸಿದಾಗ ಈ ಶ್ರೇಣಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲಗಳ ಅನುಕ್ರಮತೆ ಒಂದು ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ತೋರುತ್ತದೆ. ಈ ಭಾಗ ಅಮೈನೋ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದು ಸುಮಾರು 115 ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಿದೆ. ಮಿಕ್ಕ ಭಾಗದ ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲಗಳ ಅನುಕ್ರಮತೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿರುವುದಿಲ್ಲ. ವ್ಯತ್ಯಾಸವಾಗದ ಭಾಗದ ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲಗಳ ಅನುಕ್ರಮತೆಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿದರೆ ಈ ಭಾಗವನ್ನು ಸರಿಸಮಾನವಾದ ಮೂರು ಭಾಗಗಳನ್ನಾಗಿ ಮರುವಿಂಗಡಣೆ ಮಾಡಬಹುದೆಂದೂ ಈ ಮೂರು ಭಾಗಗಳೂ ಒಂದನ್ನೊಂದು ಹೋಲುವುವೆಂದೂ ತಿಳಿದುಬರುತ್ತದೆ. ಈ ಗುಣಕ್ಕೆ ಅಂತರಾತ್ಮೀಯತೆ (ಇಂಟರ್ನಲ್ ಹೊಮಾಲಜಿ) ಎನ್ನಬಹುದು. ಒಂದೊಂದು ಭಾಗವೂ ಲಘುಶ್ರೇಣಿಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಹೊಂದದ ಭಾಗವನ್ನು ಕರಾರುವಾಕ್ಕಾಗಿ ಹೋಲುತ್ತದೆ.
ಲಘುಶ್ರೇಣಿಯ ಸ್ಥಿರಭಾಗಗಳಿಗೂ ಗುರುಶ್ರೇಣಿಯ ಸ್ಥಿರಭಾಗಗಳಿಗೂ ಹೋಲಿಕೆಯಿರುವುದರಿಂದ ಲಘು ಮತ್ತು ಗುರುಶ್ರೇಣಿಗಳು ಪುರಾತನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಒಂದೇ ಜೀನಿಯಿಂದ ಉಂಟಾಗಿರಬಹುದೆಂಬ ಸಲಹೆ ಬಂದಿದೆ. ಈ ಸಲಹೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಆದಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಜೀನಿ (ಪ್ರೈಮಾರ್ಡಿಯಲ್ ಜೀನಿ) ದ್ವಿಗುಣವಾಗಿ ಅನುರೂಪವಾದ ಎರಡು ಭಾಗವುಳ್ಳ ಜೀನಿಯಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿತವಾಯಿತು. ಈ ಜೀನಿ ಲಘು ಮತ್ತು ಗುರುಶ್ರೇಣಿಗಳ ಉತ್ಪಾದನೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಜೀನಿಯ ಒಂದು ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಪ್ರತ್ಯಾಮ್ಲಗಳ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಿ (ಮ್ಯುಟೇಷನ್) ಶ್ರೇಣಿಗಳ ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲಗಳ ಅನುಕ್ರಮವನ್ನು ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಹೊಂದುವ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಮಾರ್ಪಡಿಸಿತು.
ನಿರೊಧಕ ನಿರೋಧಜನಕದೊಂದಿಗೆ ಸೇರುವ ಗುಣವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಲಘು ಮತ್ತು ಗುರುಶ್ರೇಣಿಗಳು ಅವಶ್ಯಕ. ಬೇರ್ಪಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಲಘುಶ್ರೇಣಿಗಳು ನಿರೋಧಜನಕದೊಂದಿಗೆ ಸೇರಲಾರವು. ಗುರುಶ್ರೇಣಿಗಳನ್ನು ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಿ, ಅವು ನಿರೋಧಜನಕಗಳೊಂದಿಗೆ ಸೇರುವ ಗುಣವನ್ನು ಕೊಂಚಮಟ್ಟಿಗೆ ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಿರುತ್ತದೆಂದು ತೋರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಬೇರ್ಪಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಲಘು ಮತ್ತು ಗುರುಶ್ರೇಣಿಗಳನ್ನು ಮತ್ತೆ ಕೂಡಿಸಿ ನಿರೊಧಜನಕದೊಂದಿಗೆ ಸೇರಬಲ್ಲ ಇಮ್ಯೂನೊಗ್ಲಾಬ್ಯುಲಿನ್ನನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದು.
ಜೈವಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ನಿರೊಧಕಗಳ ಉತ್ಪತ್ತಿ
ನಿರೋಧಕಗಳು ಅನೇಕ ಅಂಗಾಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುತ್ತವೆ. ನಿರೋಧಜನಕ ದೇಹವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ಮಾರ್ಗವನ್ನವಲಂಬಿಸಿ ನಿರೋಧಕಗಳು ಯಾವುದೊಂದು ಅಂಗಾಂಶದಲ್ಲಿ ರಚಿತವಾಗುತ್ತವೆ. ನಿರೋಧಜನಕವನ್ನು ಚರ್ಮಕ್ಕೆ ಅಥವಾ ಮಾಂಸಖಂಡಕ್ಕೆ ಚುಚ್ಚಿದರೆ ನಿರೋಧಜನಕವು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ದುಗ್ಧಗ್ರಂಥಿಗಳಲ್ಲಿ (ರೀಜನಲ್ ಲಿಂಫ್ ನೋಡ್ಸ್) ಶೇಖರವಾಗುವುದರಿಂದ ನಿರೋಧಕಗಳೂ ಅಲ್ಲಿಯೇ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುತ್ತವೆ. ಮಲಿನ ರಕ್ತನಾಳದ ಮೂಲಕ ಪ್ರವೇಶಿಸುವ ನಿರೋಧಜನಕಗಳು, ಗುಲ್ಮ, ಪಿತ್ತಜನಕಾಂಗ, ಮೂಳೆಯ ನೆಣ ಮತ್ತು ಶ್ವಾಸಕೋಶಗಳಲ್ಲಿ ಶೇಖರವಾಗುತ್ತವೆ. ಈ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ನಿರೋಧಕದ ಉತ್ಪತ್ತಿ ಗುಲ್ಮದಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿ ಅನಂತರ ಇತರ ಅಂಗಾಂಶಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ. ರೆಟಿಕ್ಯೂಲೋ ಎಂಡೋಥಿಲಿಯಲ್ ಕೋಶಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ದುಗ್ಧಗ್ರಂಥಿಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಅಂಗಾಂಶಗಳಲ್ಲಿ ನಿರೋಧಕ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುತ್ತದೆ. ದೇಹಕ್ಕೆ ಹೊರತಾದ ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಕಣಗಳನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿಯಬಲ್ಲ ಕೋಶಗಳಿಗೆಲ್ಲ ರೆಟಿಕ್ಯೂಲೋ ಎಂಡೋಥಿಲಿಯಲ್ ಕೋಶಗಳೆನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಈ ಕೋಶಗಳಿಗೆ ಕಣಗಳನ್ನು ಸೆರೆ ಹಿಡಿದು ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತಮ್ಮಲ್ಲಿ ಅಡಗಿಸಬಲ್ಲ ಶಕ್ತಿ ಇದೆ. ಕೋಶಗಳಿಂದ ಸೆರೆಹಿಡಿಯಕಲ್ಪಟ್ಟ ಕಣಗಳನ್ನು ಅವುಗಳಲ್ಲಿರುವ ಕಿಣ್ವಗಳು ವಿಚ್ಛೇದಿಸುತ್ತವೆ (ಡಿಗ್ರೇಡ್). ಆ ನಿರೋಧಕದ ಉತ್ಪತ್ತಿಗೆ ಕಣಗಳ ವಿಚ್ಛೇದನೆ ಅವಶ್ಯಕ. ನಿರೋಧಕದ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಎರಡು ತರಹೆಯ ಕೋಶಗಳು ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆಂದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಮೊದಲನೆಯ ಗುಂಪಿನ ಕೋಶಗಳು ನಿರೋಧಜನಕವನ್ನು ಆವರಿಸಿ ಕಣಗಳನ್ನು ಅರಗಿಸಿ ತುಂಡರಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಕೋಶಗಳನ್ನು ಮ್ಯಾಕ್ರೋಫೇಜಸ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ. ಎರಡನೆಯ ವರ್ಗದ ಕೋಶಗಳು ಮ್ಯಾಕ್ರೋಫೇಜುಗಳಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುವ ನಿರೋಧಜನಕಗಳ ತುಣುಕುಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡ ವಸ್ತುವಿನಿಂದ ಪ್ರೇರೇಪಿತವಾಗಿ ನಿರೋಧಕಗಳನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ವರ್ಗದ ಕೋಶಗಳಿಗೆ ಲಿಂಫೋಸೈಟುಗಳೆನ್ನುತ್ತಾರೆ. ನಿರೋಧಜನಕಗಳು ದೇಹಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿದಾಗ ಈ ಕೋಶಗಳು ಅನಂತಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ರಚಿತವಾಗುತ್ತವೆ. ನಿರೋಧಕವನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುವುದಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ ನಿರೋಧಜನಕಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಬಲ್ಲ ಜ್ಞಾಪಕಶಕ್ತಿಯನ್ನೂ (ಇಮ್ಯೂನೋ ಕಾಂಪಿಟೆಂಟ್) ಪಡೆದಿರುತ್ತವೆ. ಲಿಂಫೋಸೈಟುಗಳನ್ನು ಪ್ರಚೋದಿಸಬಲ್ಲ ಮ್ಯಾಕ್ರೋಫೇಜಿನಿಂದ ಪಡೆದ ವಸ್ತುವಿನಲ್ಲಿ ರೈಬೋನ್ಯೂಕ್ಲಿಯೆಕ್ ಆಮ್ಲವಿದೆ. ಮ್ಯಾಕ್ರೋಫೇಜಿನಿಂದ ಈ ವಸ್ತುಗಳು ಲಿಂಫೋಸೈಟುಗಳಿಗೆ ವರ್ಗಾವಣೆಯಾಗುವ ವಿಧಾನ ಸರಿಯಾಗಿ ಗೊತ್ತಾಗಿಲ್ಲ. ಇವೆರಡು ಕೋಶಗಳಿಗೆ ಅವುಗಳಲ್ಲಿರುವ ದ್ರವಗಳ ಮೂಲಕ ಸಂಬಂಧವೇರ್ಪಡಬಹುದೆಂದು ಊಹಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಯಾವುದಾದರೂ ಒಂದು ಕೋಶ ವಿವಿಧ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವಿರುವ ಅನೇಕ ನಿರೋಧಕಗಳ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿಮಾಡಬಲ್ಲುದೆ ಎಂಬ ಸಮಸ್ಯೆ ಚರ್ಚಾಸ್ಪದವಾಗಿ ಉಳಿದಿದೆ. ಈಗ ಒದಗಿರುವ ಸಾಕ್ಷ್ಯಗಳ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಕೋಶ ಒಂದೇ ತರಹೆಯ ಅಂದರೆ ಒಂದೇ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯದ ನಿರೋಧಕವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತದೆಯೆಂದು ಹೇಳಬಹುದಾಗಿದೆ.
ಒಂದೇ ತರಹದ ನಿರೋಧಕಗಳನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿಮಾಡುವ ಕೋಶಗಳು ಒಂದೇ ವರ್ಗದ ಲಘುಶ್ರೇಣಿಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ವರ್ಗದ ಗುರುಶ್ರೇಣಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸುತ್ತವೆ.
ಮಿಕ್ಕೆಲ್ಲ ಪ್ರೋಟೀನುಗಳು ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುವ ವಿಧಾನವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿಯೇ ನಿರೋಧಕಗಳೂ ರಚಿತವಾಗುತ್ತವೆ. ಲಘು ಮತ್ತು ಗುರುಶ್ರೇಣಿಗಳ ರಚನೆ ಬಹುಶಃ ಒಂದೇ ಸ್ಥಳದಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಬಹುದು. ಆದರೆ ಇವು ಭಿನ್ನಗಾತ್ರದ ಪಾಲಿರೈಬೋಸೋಮುಗಳ ಸಹಾಯದಿಂದ ರಚಿತವಾಗುತ್ತವೆ. ದೂತರೈಬೋನ್ಯೂಕ್ಲಿಯೆರ್ ಆಮ್ಲಗಳು (ಮೆಸೆಂಜರ್ ಆರ್‌ಎನ್‌ಎ) ಗುರುಶ್ರೇಣಿಗಳನ್ನಾಗಲಿ, ಲಘುಶ್ರೇಣಿಗಳನ್ನಾಗಲಿ ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಒಮ್ಮೆಲೇ ರಚಿಸುವಷ್ಟು ಲಂಬವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಪಾಲಿರೈಬೋಸೋಮುಗಳು ಲಘುಶ್ರೇಣಿಗಳ ಅಥವಾ ಗುರುಶ್ರೇಣಿಗಳ ಪೂರ್ಣರಚನೆಗೆ ಬೇಕಾಗುವ ಗಾತ್ರವನ್ನು ಪಡೆದಿರುತ್ತವೆ. ಕೋಶದಲ್ಲಿ ಲಘುಶ್ರೇಣಿಗಳೂ ಗುರು ಶ್ರೇಣಿಗಳೂ ಸಮಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ತಯಾರಾಗಬಹುದು. ಲಘು ಮತ್ತು ಗುರುಶ್ರೇಣಿಗಳ ಜೋಡಣೆಯಾದ ತರುವಾಯ ಶರ್ಕರಾಂಶ ಜೋಡಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಮೈಕ್ರೋಸೋಮಿನಲ್ಲಿ ತಯಾರಾಗುವ ಇಮ್ಯೂನೋಗ್ಲಾಬ್ಯುಲಿನ್ನುಗಳು ಕೋಶದ್ರವಕ್ಕೆ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಲು ಶರ್ಕರಾಂಶ ಸೇರಲೇಬೇಕು ಎಂದು ತೋರುತ್ತದೆ. ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಜೋಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಇಮ್ಯೂನೋಗ್ಲಾಬ್ಯುಲಿನ್ ಅಥವಾ ನಿರೋಧಕಗಳು ಪ್ಲಾಸ್ಮಾ ಕೋಶಗಳಲ್ಲಿ ಶೇಖರವಾಗುತ್ತವೆ. ಪ್ಲಾಸ್ಮಾಕೋಶಗಳು, ವಿಶಿಷ್ಟರೀತಿಯ ದುಗ್ಧಕೋಶಗಳು, ನಿರೋಧಜನಕಗಳು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದಾಗ ಈ ಕೋಶಗಳು ಅಧಿಕಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುತ್ತವೆ.
ಉಳಿದುಕೊಂಡಿರುವ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳು
ಇಮ್ಯೂನೋಗ್ಲಾಬ್ಯುಲಿನ್ ರಚನೆಯ ಬಗ್ಗೆ ನಮಗೆ ಈಗ ತಿಳಿದುಬಂದಿರುವ ಜ್ಞಾನದಿಂದ, ನಿರೋಧಕಗಳ ಉತ್ಪತ್ತಿ ರಚನೆ ಮತ್ತು ಜೀನಿಗಳ ಸಂಬಂಧಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಹೊಸ ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ತಳೆಯಲು ಅವಕಾಶವಾಗಿದೆ. ಇಮ್ಯೂನೋರಸಾಯನ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞನ ಮುಂದೆ ಹಲವಾರು ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿವೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದುವುಗಳಿವು:
ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರ ವರ್ಗ:ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಪ್ರಭಾಮಂಡಲ
right|thumb|365x365px|ಬುದ್ಧನ ವಿಗ್ರಹದ ತಲೆಯ ಸುತ್ತಲಿರುವ ಪ್ರಭಾಮಂಡಲ ಪ್ರಭಾಮಂಡಲವು (ಪ್ರಭಾವಳಿ) ಕಲೆಯಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಸುತ್ತುವರಿಯುವ ಬೆಳಕಿನ ಕಿರಣಗಳ ಮುಕುಟ, ಬೆಳಕಿನ ವೃತ್ತ ಅಥವಾ ಬಿಂಬ. ಪವಿತ್ರ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸಲು ಇದನ್ನು ಅನೇಕ ಧರ್ಮಗಳ ಮೂರ್ತಿಶಿಲ್ಪದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ವಿವಿಧ ಅವಧಿಗಳಲ್ಲಿ ಅರಸರು ಅಥವಾ ವೀರರ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರಾಚೀನ ಗ್ರೀಸ್, ಪ್ರಾಚೀನ ರೋಮ್, ಇತರ ಧರ್ಮಗಳ ಪೈಕಿ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ, ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮ, ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮದ ಪವಿತ್ರ ಕಲೆಯಲ್ಲಿ, ಪೂಜ್ಯ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ತಲೆಯ ಸುತ್ತ, ಅಥವಾ ಸಂಪೂರ್ಣ ಶರೀರದ ಸುತ್ತ, ವೃತ್ತಾಕಾರದ ಕಾಂತಿ, ಅಥವಾ ಏಷ್ಯನ್ ಕಲೆಯಲ್ಲಿ ಜ್ವಾಲೆಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಭಾಮಂಡಲದೊಂದಿಗೆ ಚಿತ್ರಿಸಬಹುದು. ಪ್ರಭಾಮಂಡಲಗಳನ್ನು ಬಹುತೇಕ ಯಾವುದೇ ಬಣ್ಣ ಅಥವಾ ಬಣ್ಣಗಳ ಸಂಯೋಜನೆಯಾಗಿ ತೋರಿಸಬಹುದು, ಆದರೆ ಬೆಳಕನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವಾಗ ಬಹುತೇಕ ವೇಳೆ ಬಂಗಾರದ ಬಣ್ಣ, ಹಳದಿ ಅಥವಾ ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದ್ದಾಗಿ ಅಥವಾ ಜ್ವಾಲೆಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವಾಗ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದ್ದಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೂರ್ತಿಚಿತ್ರಣ ವರ್ಗ:Pages with unreviewed translations
ವಿಕಿಕೋಟ್
ವಿಕಿಕೋಟ್ (Wikiquote)  ವಿಕಿಮೀಡಿಯ ಫೌಂಡೇಶನ್ ಸಂಚಾಲಿತ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಇದು ಮೀಡಿಯಾವಿಕಿ ತಂತ್ರಾಂಶದ ಮೂಲಕ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.ಇದು ಡೇನಿಯಲ್ ಆಲ್ಸ್ಟನ್ ಕಲ್ಪನೆಯಾಗಿದ್ದು,ಇದನ್ನು ಆಧರಿಸಿ  ಬ್ರಿಯಾನ್  ವಿಬ್ಬೇರ್ ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಿದರು. ಈ ಯೋಜನೆಯ ಉದ್ದೇಶವು ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಸಂಭಾಷಣೆ-ಮಾತುಗಳು , ಪ್ರಮುಖ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿರುವ ಗಾದೆಗಳು,ಜನಪ್ರಿಯ ಗಾದೆಗಳು ,ನಾಣ್ಣುಡಿ,ಉಲ್ಲೇಖ ಸಮೇತ ಸೇರಿಸುವದಾಗಿದೆ.
ಬಹುಭಾಷಾ ಆವೃತ್ತಿ
ನವೆಂಬರ್ 2016 ರಂತೆ 89 ಆವೃತ್ತಿಗಳು ಇವೆ. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ 2016 ರ ಪ್ರಕಾರ, ಮೂವತ್ತೊಂದು ಆವೃತ್ತಿಗಳು ಪ್ರತಿ 1,000 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಲೇಖನಗಳು ಒಳಗೊಂಡಿವೆ.
ಕನ್ನಡ ವಿಕಿಕೋಟ್
ಕನ್ನಡ ಆವೃತ್ತಿ ವಿಕಿಕೋಟ್ನಲ್ಲಿ ೧ ಜುಲೈ ೨೦೨೦ ನಂತೆ 265 ಲೇಖನ ಪುಟಗಳಿವೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
<References /> ವರ್ಗ:ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಪುಟಗಳು
ಜಾನ್ ಕ್ಯಾಲ್ವಿನ್
402 × 502px|thumbnail|ಜಾನ್ ಕ್ಯಾಲ್ವಿನ್ ಜಾನ್ ಕ್ಯಾಲ್ವಿನ್: ಜನನ ಜಹಾನ್ ಕಯವಿನ್ ಕ್ಯಾಲ್ವಿನ್ ವಿವಾದಗಳಿಗೆ ರಚಿತವಾದ ಓರ್ವ ದಣಿವರಿಯದ ಚರ್ಚೆಯ ಮತ್ತು ಕ್ಷಮೆ ಬರಹಗಾರರಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ಫಿಲಿಪ್ ಮಿಲ್ಯೆನ್ಚಟೊನ್ ಮತ್ತು ಹೆನ್ರಿಕ್ ಬೂಲಿನ್ನರ್ ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕ ಸುಧಾರಕರು ಹೃತ್ಪೂರ್ವಕ ಮತ್ತು ಬೆಂಬಲ ಪತ್ರಗಳ ವಿನಿಮಯ. ಅವನ ಮೂಲ ಕೃತಿಯು ಕ್ರೈಸ್ತ ಧರ್ಮ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಜೊತೆಗೆ ಅವರಿಗೆ ಬೈಬಲ್ ಮತು ಪುಸ್ತಕಗಳು ಹೆಚ್ಚು, ಹಾಗೂ ಮತಧರ್ಮಶಾಸ್ತ್ರದ ಪ್ರಕರಣ ಗ್ರಂಥಗಳು ಹಾಗೂ ತಪ್ಪೊಪ್ಪಿಗೆಯ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವನ್ನು ಅವರು ಬರೆದರು.
ಧಾರ್ಮಿಕ ಉದ್ವಿಗ್ನತೆ ಫ್ರಾನ್ಸ್ ಪ್ರೊಟೆಸ್ಟೆಂಟ್ ವಿರುದ್ಧ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಬಂಡಾಯ ಅವರನು ಕೆರಳಿಸಿತು ನಂತರ ಮೂಲತಃ ಮಾನವತಾವಾದಿ ವಕೀಲರಾಗಿ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದರು, ಅವರು 1530 ಸುಮಾರು ರೋಮನ್ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಚರ್ಚ್ ಮುರಿದತು, ಕ್ಯಾಲ್ವಿನ್ ಅವರು 1536 ರಲ್ಲಿ ಬಸೆಲ್ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಮೊದಲ ಆವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು .ಅಲ್ಲಿ  ಸ್ವಿಜರ್ಲ್ಯಾಂಡ್, ಪಲಾಯನ ವರ್ಷ ಕ್ಯಾಲ್ವಿನ್ ಅವರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ವಾರ ಪೂರ್ತಿ ಧರ್ಮೋಪದೇಶದ ಬೋಧಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಜಿನೀವಾ, ಚರ್ಚ್ ಸುಧಾರಣೆ ಸಹಾಯ ಮತ್ತೊಂದು ಫ್ರೆಂಚ್ ವಿಲಿಯಂ ಪರಿಲ್ ನೇಮಕ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ನಗರ ಸಭೆ ಕಾಲ್ವಿನ್ ನ ಮತ್ತು ಫರಲ್ ಆಲೋಚನೆಗಳು ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿರೋಧ ಮತ್ತು ಇಬ್ಬರು ಉಚ್ಚಾಟಿಸಲಾಯಿತು. ಮಾರ್ಟಿನ್ ಬುಸೆರ್ ಆಮಂತ್ರಣದ ಮೇರೆಗೆ ಕ್ಯಾಲ್ವಿನ್ ಅವರು ಫ್ರೆಂಚ್ ನಿರಾಶ್ರಿತರು ಒಂದು ಚರ್ಚ್ ಮಂತ್ರಿ ಆದರು ಸ್ಟ್ರಾಸ್ಬರ್ಗ್, ಮುಂದಾದರು. ಅವರು ಜಿನೀವಾದಲ್ಲಿ ಸುಧಾರಣಾ ಚಳವಳಿ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿತು, ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ತನ್ನ ಚರ್ಚ್ ಮುನ್ನಡೆಸಲು ಮತ್ತೆ ಆಹ್ವಾನಿಸಲಾಯಿತು.
ಮರಳಿದ ನಂತರ, ಕ್ಯಾಲ್ವಿನ್ ತನ್ನ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು ನಗರದಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಪ್ರಬಲ ಕುಟುಂಬಗಳು ವಿರೋಧದ ನಡುವೆಯೂ, ಚರ್ಚ್ ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗಳು ಹೊಸ ಸ್ವರೂಪಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿದರು. ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಮೈಕೆಲ್ ಸವಿಟಸ್, ಎಡೆ ವೀಕ್ಷಣೆಗಳು ಹೊಂದಿರುವ ಎರಡೂ ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್ ಮತ್ತು ಪ್ರೊಟೆಸ್ಟೆಂಟ್ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಸ್ಪ್ಯಾನಿಯರ್ಡ್ ಜಿನೀವಾ ಆಗಮಿಸಿದರು. ಅವರು ಕ್ಯಾಲ್ವಿನ್ ಮೂಲಕ ಟೀಕಿಸಿದ ನಗರ ಕೌನ್ಸಿಲ್ನಲ್ಲಿ ಕಂಬಕ್ಕೆ ಸಜೀವವಾಗಿ ಸುಟ್ಟುಹೋಯಿತು. ಬೆಂಬಲ ನಿರಾಶ್ರಿತರು ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಹೊಸ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಮಹಾಪೂರವನ್ನೇ ನಂತರ ಕ್ಯಾಲ್ವಿನ್ ಎದುರಾಳಿಯ ಔಟ್ ಬಲವಂತವಗಿತು. ಕ್ಯಾಲ್ವಿನ್ ಜಿನೀವಾ ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿನಾದ್ಯಂತ ಎರಡೂ ಸುಧಾರಣಾ ಪ್ರಚಾರ ತನ್ನ ಅಂತಿಮ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ.
ಜಾನ್ ಕ್ಯಾಲ್ವಿನ್ ಫ್ರಾನ್ಸ್ನ ಪಿಕಾರ್ಡಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ನೊಯೊನ್ ಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ, 10 ಜುಲೈ 1509 ರಂದು ಜೆಹಾನ್ ಕಯವಿನ್ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ಶೈಶವಾವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಉಳಿದ ನಾಲ್ವರು ಮಕ್ಕಳು ಮೊದಲನೆಯದಾಗಿದೆ. ಅವರ ತಾಯಿ, ಜೀನ್ ಲೆ ಫ್ರಾಂಕ ಕ್ಯಾಂಬ್ರಾಯಿ ರಿಂದ ಛತ್ರಗಾರ ಮಗಳು. ಅವರು ಇನ್ನೂ ನಾಲ್ಕು ಮಂದಿ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ನಂತರ ಅಪರಿಚಿತ ಕಾರಣಕೆ ಕ್ಯಾಲ್ವಿನ್ ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು. ಕ್ಯಾಲ್ವಿನ್ ತಂದೆ ಗೆರಾರ್ಡ್ ಕಯವಿನ್ ಕ್ರೈಸ್ತಮತೀಯ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಕ್ಯಾಥೆಡ್ರಲ್ ನೋಟರಿ ಮತ್ತು ರಿಜಿಸ್ಟ್ರಾರ್ ಒಂದು ಶ್ರೀಮಂತ ವೃತ್ತಿ ಹಂತ. ಗೆರಾರ್ಡ್ ಕಯವಿನ್ ವೃಷಣ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ಬಳಲುತ್ತಿರುವ ನಂತರ, 1531 ರಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು. ಗೆರಾರ್ಡ್ ಪುರೋಹಿತ ಆಂಟೊನಿ - ತನ್ನ ಮೂರು ಗಂಡು - ಚಾರ್ಲ್ಸ್, ಜೀನ್ ಹಾಗೂ ಉದ್ದೇಶ.
ಜೀನ್ ವಿಶೇಷವಾಗಿ  12ವಯಸ್ಸಿಗೆ  ಅವರು ಗುಮಾಸ್ತರಾಗಿ ಬಿಷಪ್ ನೇಮಕ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದರು ಮತ್ತು ಚರ್ಚ್ ತನ್ನ ಸಮರ್ಪಣೆಯನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸಲು ತನ್ನ ಕೂದಲು ಕತ್ತರಿಸುವ, ಮುಂಡನ ಪಡೆದರು. ಅವರ ಮೊನ್ಟಮೊರ್ಸ. ತಮ್ಮ ಸಹಾಯವನ್ನು ಮೂಲಕ ಕ್ಯಾಲ್ವಿನ್ ಅವರು ತನ್ನ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಅಧ್ಯಾಪಕರು, ಮಾಥುರಿನ್ ಕೊರದಿರ ಒಂದರಿಂದ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ತಿಳಿದುಬಂದಿತು ಪ್ಯಾರಿಸ್ ಕಾಲೇಜ್ ಡೇ ಲಾ ಮಾರ್ಚ್ ಹಾಜರಾಗಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು ಪ್ರಭಾವಿ ಕುಟುಂಬದ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡರು. ಅವರು ಕೋರ್ಸ್ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದರು. ಒಮ್ಮೆ ಅವರು ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯಾಗಿ ಕಾಲೇಜ್ ಡೇ ಮೊನ್ಟಿಗು ಪ್ರವೇಶಿಸಿತು.
1525 ಅಥವಾ 1526 ರಲ್ಲಿ ಜೆರಾರ್ಡ್ ಕಾಲೇಜ್ ಡೇ ಮೊನ್ಟಿಯೈ ತನ್ನ ಮಗ ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಂಡು ಕಾನೂನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಲು ಆರ್ಲಿಯನ್ಸ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಅವನನ್ನು ಸೇರಿಕೊಂಡರು. ಸಮಕಾಲೀನ ಜೀವನಚರಿತ್ರಕಾರರು ಥಿಯೋಡೋರ್ ಬಿಸ ಮತ್ತು ನಿಕೋಲಸ್ ಕೊಲಾಡನ್ ಪ್ರಕಾರ, ಗೆರಾರ್ಡ್ ಅವರ ಮಗ ಪಾದ್ರಿಯ ಹೆಚ್ಚು ವಕೀಲರಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಹಣ ಪಡೆಯಲು ನಂಬಿದ್ದರು. ಸ್ತಬ್ಧ ಅಧ್ಯಯನದ ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಕ್ಯಾಲ್ವಿನ್ ಅವರು ಕುತೂಹಲ ಕೆರಳಿಸಿತು 1529 ರಲ್ಲಿ ಬೊರ್ಗಸ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಪ್ರವೇಶಿಸಿತು ಆಂಡ್ರಿಯಾಸ್ ಅಲ್ಚಯೆಟ್ ಮಾನವತಾವಾದಿ ವಕೀಲಾದರು. ಮಾನವತಾವಾದ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಅಧ್ಯಯನ ಒತ್ತು ಇದು ಯುರೋಪಿಯನ್ ಬೌದ್ಧಿಕ ಆಂದೋಲನಕೆ. ಬೊರ್ಗಸ್ ತನ್ನ 18 ತಿಂಗಳ ತಂಗಿದ್ದಾಗ, ಕ್ಯಾಲ್ವಿನ್ ಕೊಯಿನ್ ಗ್ರೀಕ್, ಹೊಸ ಒಡಂಬಡಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಯನ ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿದೆ ಕಲಿತರು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ಪ್ರೆಸ್ ಟ್ರಸ್ಟ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ (ಪಿಟಿಐ)
ಪ್ರೆಸ್ ಟ್ರಸ್ಟ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ (ಪಿಟಿಐ) ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಸುದ್ದಿ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. ಇದರ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯು ನವ ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಇದೆ.500 ಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಭಾರತೀಯ ವಾರ್ತಾಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಲಾಭೋದ್ದೇಶವಿಲ್ಲದ ಸಹಕಾರ ಮತ್ತು ಜನವರಿ 22, 2016 ರಂತೆ 1,000 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಪೂರ್ಣಾವಧಿಯ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.ಇದು 400 ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಪತ್ರಕರ್ತರು ಮತ್ತು 500 ಅರೆಕಾಲಿಕ ವರದಿಗಾರರನ್ನು ದೇಶದ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪ್ರಧಾನ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿದೆ .ಕೆಲವು ಪತ್ರಕರ್ತರು ಪ್ರಮುಖ ರಾಜಧಾನಿಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಪಂಚದ ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಾಪಾರ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.1949 ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ನಂತರ ರಾಯಿಟರ್ಸ್ನಿಂದ ಅಸೋಸಿಯೇಟೆಡ್ ಪ್ರೆಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ಇದು ವಹಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಅದು ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಮತ್ತು ಹಿಂದಿ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಸುದ್ದಿ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಮತ್ತು ಪ್ರದೇಶದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರ ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ನವ ದೆಹಲಿಯ ಸನ್ಸಡ್ ಮಾರ್ಗ್ನಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಮುಂಬೈ ಡಿ ಎನ್ ರೋಡ್ ನಲ್ಲಿ ನೋಂದಾಯಿತ ಕಚೇರಿ ಇದೆ.
ಅವಲೋಕನ
thumb|ಪಿಟಿಐ ಕಟ್ಟಡ ನವ ದೆಹಲಿ
ಇದು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಹೊರತಾದ 100 ಸುದ್ದಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಹಲವಾರು ಇತರ ಸುದ್ದಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ವಿನಿಮಯ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ .ಅಂತರ್ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಮುಖ ಚಂದಾದಾರರು ಅಸೋಸಿಯೇಟೆಡ್ ಪ್ರೆಸ್, ಏಜೆನ್ಸ್ ಫ್ರಾನ್ಸ್-ಪ್ರೆಸ್ಸೆ, ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್ ಮತ್ತು ಬ್ಲೂಮ್ಬರ್ಗ್ LP. ಭಾರತೀಯ ಪ್ರಮುಖ ಚಂದಾದಾರರು ದಿ ಹಿಂದೂ, ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ, ದಿ ಇಂಡಿಯನ್ ಎಕ್ಸ್ಪ್ರೆಸ್, ದಿ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ಟೈಮ್ಸ್, ದಿ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ಮನ್, ದಿ ಟ್ರಿಬ್ಯೂನ್, ಆಲ್ ಇಂಡಿಯಾ ರೇಡಿಯೋ ಮತ್ತು ದೂರದರ್ಶನ. ಪಿಟಿಐ ಬ್ಯಾಂಕಾಕ್, ಬೀಜಿಂಗ್, ಕೊಲಂಬೊ, ದುಬೈ, ಇಸ್ಲಾಮಾಬಾದ್, ಕೌಲಾಲಂಪುರ್, ಮಾಸ್ಕೋ, ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಮತ್ತು ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಡಿ.ಸಿ.ಗಳಲ್ಲಿ ಕಚೇರಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿರುವ ಸುದ್ದಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು
ಅರವಿಂದ ಕೃಷ್ಣ
ಅರವಿಂದ್ ಕೃಷ್ಣ ಅವರು ಐಬಿಎಂ ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಧಿಕಾರಿ ಆಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸುತ್ತಿರುವ ಭಾರತೀಯ-ಅಮೆರಿಕನ್ ವ್ಯವಹಾರ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೨೦ ರಿಂದ ಐಬಿಎಂ ನ ಮುಖ್ಯ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಧಿಕಾರಿ ಆಗಿ ಕಾರ್ಯಾವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಜನವರಿ ೨೦೨೧ ರಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ಪಾತ್ರವನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಂಡರು. ಕೃಷ್ಣ ಅವರು ೧೯೯೦ ರಲ್ಲಿ ಐಬಿಎಂ ನಲ್ಲಿ ಥಾಮಸ್ ಜೆ. ವ್ಯಾಟ್ಸನ್ ಸಂಶೋಧನಾ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ವೃತ್ತಿಜೀವನವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಐಬಿಎಂ ಕ್ಲೌಡ್, ಕಾಗ್ನಿಟಿವ್ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಮತ್ತು ಐಬಿಎಂ ಸಂಶೋಧನಾ ವಿಭಾಗಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಮೂಲಕ ೨೦೧೫ ರಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಬಡ್ತಿ ಪಡೆದರು. ಅವರು ರೆಡ್ ಹೆಟ್ ಸ್ವಾಧೀನದ ಪ್ರಮುಖ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿಯಾಗಿದ್ದರು, ಇದು ಕಂಪನಿಯ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಸ್ವಾಧೀನವಾಗಿದೆ.
ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ
ಕೃಷ್ಣ ಅವರು ಭಾರತದ ಕರಾವಳಿ ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶದ ಪಶ್ಚಿಮ ಗೋದಾವರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ತೆಲುಗು ಮಾತನಾಡುವ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರ ತಂದೆ, ಮೇಜರ್ ಜನರಲ್ ವಿನೋದ್ ಕೃಷ್ಣ, ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಗಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ ಸೇನಾ ಅಧಿಕಾರಿ ಮತ್ತು ಅವರ ತಾಯಿ, ಆರತಿ ಕೃಷ್ಣ, ಸೇನಾ ವಿಧವೆಯರ ಕಲ್ಯಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು.
ಶಿಕ್ಷಣ
ಕೃಷ್ಣಅವರು ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಕಣ್ಣುರನ ಸ್ಟೇನ್ಸ್ ಆಂಗ್ಲೋ ಇಂಡಿಯನ್ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾರ್ಥಮಿಕ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಡೆಹ್ರಾಡೂನ್‌ನ ಸೇಂಟ್ ಜೋಸೆಫ್ಸ್ ಅಕಾಡೆಮಿಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಪಡೆದರು. ೧೯೮೫ರಲ್ಲಿ ಕಾನ್ಪುರದ ಇಂಡಿಯನ್ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿಯಿಂದ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕಲ್ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಿ.ಟೆಕ್ ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು. ಅವರು ತರುವಾಯ ೧೯೯೧ ರಲ್ಲಿ ಅರ್ಬಾನಾ-ಚಾಂಪೇನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಇಲಿನಾಯ್ಸ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕಲ್ ಎಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಪಿಎಚ್‌ಡಿ ಗಳಿಸಲು ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌ಗೆ ತೆರಳಿದರು. ಅವರು ಐಐಟಿ ಕಾನ್ಪುರ್ ಮತ್ತು ಇಲಿನಾಯ್ಸ್ ಅರ್ಬಾನಾ-ಚಾಂಪೇನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಹಳೆಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.
ವೃತ್ತಿಪರ ಜೀವನ
ಕೃಷ್ಣ ೧೯೯೦ ರಲ್ಲಿ ಐ.ಬಿ.ಎಂ ಗೆ ಸೇರಿದರು, ಐ.ಬಿ.ಎಂ ನ ಥಾಮಸ್ ಜೆ. ವ್ಯಾಟ್ಸನ್ ಸಂಶೋಧನಾ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ೨೦೦೯ ರವರೆಗೆ ೧೮ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ವ್ಯಾಟ್ಸನ್ ಸಂಶೋಧನೆಯಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರೆದರು. ಮುಂದೆ ಅವರು ಐ.ಬಿ.ಎಂ ನ ಮಾಹಿತಿ ನಿರ್ವಹಣೆ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಮತ್ತು ಸಿಸ್ಟಮ್ಸ್ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ ಜನರಲ್ ಮ್ಯಾನೇಜರ್ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. ೨೦೧೫ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ಐ.ಬಿ.ಎಂ ರಿಸರ್ಚ್‌ನ ಹಿರಿಯ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಬಡ್ತಿ ಪಡೆದರು. ನಂತರ ಅವರು ಐ.ಬಿ.ಎಂನ ಕ್ಲೌಡ್ ಮತ್ತು ಕಾಗ್ನಿಟಿವ್ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ವಿಭಾಗದ ಹಿರಿಯ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷರಾದರು.‌
ಅವರು ಕೃತಕ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ (ಆರ್ಟಿಫಿಶಲಗ ಇಂಟಲಿಜೆಂನ್ಸ), ಕ್ಲೌಡ್, ಕ್ವಾಂಟಮ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಬ್ಲಾಕ್‌ಚೈನ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಐ.ಬಿ.ಎಂ ಗಾಗಿ ಹೊಸ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳ ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ವಿಸ್ತರಣೆಗೆ ಕಾರಣರಾದರು. ಜುಲೈ ೨೦೧೯ ರಲ್ಲಿ ಮುಚ್ಚಲ್ಪಟ್ಟ ರೆಡ ಹ್ಯಾಟ ನ ಐ.ಬಿ.ಎಂ ನ $೩೪ ಶತಕೋಟಿ ಸ್ವಾಧೀನದ ಹಿಂದೆ ಅವರು ಪ್ರೇರಕ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿದ್ದರು.
ಅವರು ಜನವರಿ ೨೦೨೦ ರಲ್ಲಿ ಐ.ಬಿ.ಎಂ ನ ಮುಖ್ಯ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ ಅಧಿಕಾರಿ (ಸಿ.ಇ.ಒ) ಆಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡರು, ಇದು ಏಪ್ರಿಲ್ ೬, ೨೦೨೦ ರಿಂದ ಜಾರಿಗೆ ಬರಲು, ೨೦೧೨ ರಿಂದ ಸಿ.ಇ.ಒ ಆಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಗಿನ್ನಿ ರೊಮೆಟ್ಟಿ ಅವರ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಯಾದರು. ಅವರು ಸತ್ಯ ನಾಡೆಲ್ಲಾ, ಶಾಂತನು ನಾರಾಯಣ್ ಮತ್ತು ಸುಂದರ್ ಪಿಚೈ ಅವರನ್ನು ಪ್ರಮುಖ ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಕಂಪನಿಯ ಭಾರತೀಯ-ಅಮೇರಿಕನ್ ಸಿ.ಇ.ಒ ಆಗಿ ಸೇರಿಕೊಂಡರು. ೨೦೨೧ ರಲ್ಲಿ, ಅವರನ್ನು ಸಿ‌ ಅರ್‌ ಎನ್ ವರ್ಷದ "ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಭಾವಶಾಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕ" ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಿತು.
ಸಂಶೋಧನೆ
ಅವರು ಹತ್ತಾರು ಪೇಟೆಂಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಸಹ-ಲೇಖಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ, ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕಲ್ ಮತ್ತು ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ಸ್ ಇಂಜಿನಿಯರ್ಸ್ ಮತ್ತು ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್ ಫಾರ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಮೆಷಿನರಿ ಜರ್ನಲ್‌ಗಳ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ತಾಂತ್ರಿಕ ನಿಯತಕಾಲಿಕಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಉದ್ಯಮಿಗಳು
ಅರಿಹಂತ-ಪ್ರಥಮವರ್ಗದ ಜಲಾಂತರ್ಗಾಮಿ
ವಸ್ತುವಿನ್ಯಾಸ ದತ್ತಾಂಶಗಳು
2013 ರಲ್ಲಿ ಈ ಜಲಾಂರ್‍ಗಾಮಿಯಲ್ಲಿ ಅಣುಸ್ಥಾವರ ಕಾರ್ಯಾರಂಭ.
ಉಲ್ಲೇಖ
ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಸೈನ್ಯ ವರ್ಗ:ಜಲಾಂತರ್ಗಾಮಿ ನೌಕೆಗಳು ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಜಲಾಂತರ್ಗಾಮಿ ನೌಕೆಗಳು ವರ್ಗ:ಅಣುಶಕ್ತಿ ಚಾಲಿತ ನೌಕೆಗಳು ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ನೌಕಾ ಸೇನೆ
ಆಲ್ಪ್ರೆಡ್ ವೆರ್ನೆರ್
ಫ್ರಾನ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಸ್ವಿಟ್ಝರ್ಲೆಂಡಿನ ರಸಾಯನವಿಜ್ಞಾನಿಯಾಗಿದ್ದ ಆಲ್ಪ್ರೆಡ್ ವೆರ್ನೆರ್ರವರು 1866ರ ಡಿಸೆಂಬರ್ 12ರಂದು ಅಲ್ಸೇಸ್ನ ಮುಲ್ಹೌಸ್ ನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ವೆರ್ನೆರ್ರವರು 1890ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಗುರು ಆರ್ಥರ್ ಹಂಟ್ಸ್ಝ್ರವರ (1857-1935) ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕಆಕ್ಸೈಮ್ಸ್ಕಿಗಳ (oximes) ರಚನೆ ಮತ್ತು ನರಾಸಾಯನಿಕ (stereochemical) ಗುಣಸ್ವಭಾವಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿದರು. ಆಕ್ಸೈಮ್ಸ್ಗಳೆಂದರೆ NOH ಗುಂಪಿನ ಕಾರ್ಬನಿಕ ಸಂಯುಕ್ತಗಳಾಗಿವೆ (organic compounds). ಈ ಸಂಯುಕ್ತಗಳು ಕಾರ್ಬನ್-ಕಾರ್ಬನ್ ದ್ವಿ-ಬಂಧಗಳಂತೆಯೇ (double bond) ಜ್ಯಾಮಿತೀಯ ಸಮಾಂಗತೆಯನ್ನು (geometrical isomerism) ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತವೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಅವರು ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟರು. ಹಾಗೆಯೇ ಅವರು ಸಹಯೋಜಕ ಸಂಯುಕ್ತಗಳಲ್ಲಿನ (coordination compounds) ಬಂಧಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳನ್ನು ಮಂಡಿಸಿದರು. [ಸಹಯೋಜಕ ಸಂಯುಕ್ತಗಳೆಂದರೆ ಕೇಂದ್ರೀಯ ಪರಮಾಣುವೊಂದಿದ್ದು ಅದಕ್ಕೆ ಇತರ ಪರಮಾಣುಗಳು ಬಂಧಿತವಾಗಿರುವಂಥ ಅಥವಾ ಸಹಯೋಜಕವಾಗಿರುವಂಥ (ಅವುಗಳಿಗೆ ಕಲಿಗ್ಯಾಂಡ್ಕಿಗಳೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ) ಸಂಯುಕ್ತವಾಗಿದೆ.] ಎಲೀನ್ ಡೈಯಾಮಿನ್ (Ethylene diamine) ಸಹಯೋಜಕ ಬಂಧಗಳ (coordinate bonds) ಜೋಡಿಯ ನಡುವಿನ ಸೇತುವೆಯಾಗಿ ವರ್ತಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಾಗಿಯೂ ಅವರು ಕಂಡುಹಿಡಿದರು. ವೆರ್ನೆರ್ರವರ ಸಹಯೋಜಕ ಬಂಧಗಳ ಬಗ್ಗೆಯ ಸಂಶೋಧನೆಗಳಿಗೆ 1913ರ ರಸಾಯನವಿಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಮೀಸಲಾದ ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು. ವೆರ್ನೆರ್ರವರು 1919ರ ನವೆಂಬರ್ 15ರಂದು ಝೂರಿಚ್ನಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು
ಥಾಮಸ್ ಡರ್ಫೀ
ಥಾಮಸ್ ಡರ್ಫೀ (1653-1723) ಆಂಗ್ಲ ನಾಟಕಕಾರ, ವಿಡಂಬನಕಾರ ಮತ್ತು ಹಾಡುಗಳ ಲೇಖಕ. thumb
ಬದುಕು, ಸಾಹಿತ್ಯ
ಜನಿಸಿದ್ದು ಡೆವನ್‍ಷೈರಿನ ಎಕ್ಸ್‍ಟರ್‍ನಿಲ್ಲಿ. ಒಟ್ಟಿಗೆ ಸುಮಾರು 25 ನಾಟಕಕೃತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾನೆ. ದಿ ಸೀಜ್ ಆಫ್ ಮೆಂಫಿಸ್ (1676) ಇವನ ಮೊದಲ ನಾಟಕಕೃತಿ. ಮ್ಯಡಾಮ್ ಫಿಕಲ್ (1677) ಇವನ ಮೊದಲ ಹರ್ಷನಾಟಕ. ಅದರಿಂದಾಗಿ ಈತ ಎರಡನೆಯ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ನ ಅನುಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಪಾತ್ರನಾದ. ಇವನ ಹನ್ನೊಂದು ಹರ್ಷನಾಟಕಗಳು 1677ರಿಂದ 1688ರವರೆಗಿನ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್‍ನಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು. 1691ರಲ್ಲಿ ಲವ್ ಫಾರ್ ಮನಿ ಎಂಬ ಹರ್ಷನಾಟಕ ರಚಿತವಾಯಿತು. ದಿ ಫಾಂಡ್ ಹಸ್ಬೆಂಡ್ ಅಥವಾ ದಿ ಪ್ಲಾಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟರ್ಸ್ (1676)-ಇದು ಇವನ ಅತಿ ಯಶಸ್ವಿ ನಾಟಕಕೃತಿ. ಕಾಮಿಕಲ್ ಹಿಸ್ಟರಿ ಆಫ್ ಡಾನ್ ಕ್ವಿಕ್ಸಟ್ ಎಂಬ ನಾಟಕಕೃತಿಯ ಎರಡು ಭಾಗಗಳು 1694ರಲ್ಲೂ ಮೂರನೆ ಭಾಗ 1696ರಲ್ಲೂ ಹೊರಬಿದ್ದವು. ದಿ ವಚ್ರ್ಯುಯಸ್ ವೈಫ್ (1680) ಮತ್ತು ದಿ ಕ್ಯಾಂಪೆನರ್ಸ್ (1698)-ಇವು ಈತನ ಗಮನಾರ್ಹ ನಾಟಕಕೃತಿಗಳು. ದಿ ಮಾಡರ್ನ್ ಪ್ರಾಫೆಟ್ಸ್ (1709) ಎಂಬುದು ಇವನ ಕೊನೆಯ ನಾಟಕ. ತನ್ನ ನಾಟಕಗಳಲ್ಲಿ ಈತ ಸೇರಿಸಿದ ಉಲ್ಲಾಸದ ಹಾಡುಗಳಿಗೆ ಹೆನ್ರಿ ಪಾಸೆಲ್, ತಾಮಸ್ ಫಾರ್ಮರ್ ಮೊದಲಾದ ಸಂಗೀತ ರಚನಾಕಾರರು ಸಂಗೀತವನ್ನೊದಗಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇವನ ನಾಟಕಗಳಲ್ಲಿ ಕಥಾವಸ್ತು ಅಷ್ಟು ಚೌಕವಾಗಿ ಬಂದಿಲ್ಲವಾದರೂ ನಾಟಕೀಯ ರಸಿಕೋಕ್ತಿ ಹಾಸ್ಯಮಯ ಸಂಘಟನೆಗಳು ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಥೇಚ್ಛವಾಗಿ ಇವೆ. 1690-91ರಲ್ಲಿ ಡರ್ಫೀ ಮಾಮಸ್ ರಿಡೆನಸ್ ಎನ್ನುವ ವಿಡಂಬನಾತ್ಮಕ ವಾರಪತ್ರಿಕೆಯ ಸಂಪಾದಕನಾದ. ಈತ ರಚಿಸಿದ ಕಾವ್ಯದ ಹೆಚ್ಚು ಭಾಗ ವಿಡಂಬನಾತ್ಮಕವಾಗಿದ್ದು ವ್ಹಿಗ್ಸ್ ಪಕ್ಷ ಆ ವಿಡಂಬನೆಯ ಗುರಿಯಾಗಿತ್ತು. ಅದರಿಂದಾಗಿ ಈತ ಕುಲೀನವರ್ಗದ ಮತ್ತು ಎರಡನೆಯ ಜೇಮ್ಸ್ ದೊರೆಯ ಆದರಕ್ಕೆ ಪಾತ್ರನಾದ. ರಾಜ್ಯದ ಪಟ್ಟಕ್ಕೆ ರಾಜಕುಮಾರಿ ಆ್ಯನಳ ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿಯಾಗಿದ್ದ ಸೋಫಿಯಾಳನ್ನು ಕುರಿತು ಈತ ಒಂದು ವಿಡಂಬನಾತ್ಮಕ ಕವಿತೆಯನ್ನೂ ರಚಿಸಿದ್ದುಂಟು. ವಿಟ್ ಆ್ಯಂಡ್ ಮರ್ತ್ ಅಥವಾ ಪಿಲ್ಸ್ ಟು ಪರ್ಜ್ ಮೆಲಂಕಲಿ-ಇದು ಇವನ ಕವಿತೆಗಳ ಸಂಗ್ರಹ. ಜೋಸೆಫ್ ಅಡಿಸನ್ ಈತನನ್ನು ಪ್ರಶಂಸಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಡರ್ಫಿಯ ನಾಟಕಗಳ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಬಹುಕಾಲ ಉಳಿಯಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಅವನ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಇಂದಿಗೂ ಹಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಪ್ರಶಸ್ತಿ (1970-1979)
ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಇದು ಭಾರತದ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಲ್ಲೊಂದು. ಜನವರಿ ೨, ೧೯೫೪ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು ಹೊರಡಿಸಿದ ಆದೇಶದ ಮೇರೆಗೆ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಭಾರತ ರತ್ನ, ಪದ್ಮ ವಿಭೂಷಣ, ಪದ್ಮಭೂಷಣಗಳ ನಂತರ ಇದು ಭಾರತದ ನಾಲ್ಕನೆಯ ದೊಡ್ಡ ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿ. ಯಾವುದೇ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಾದರೂ ದೇಶಕ್ಕೆ ಸಲ್ಲಿಸುವ ಉತ್ಕೃಷ್ಟ ಸೇವೆಗಾಗಿ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಕೊಡಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪದ್ಮ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ೧೯೫೪ ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ೧೯೭೮, ೧೯೭೯, ೧೯೯೩ ಹಾಗೂ ೧೯೯೭ರಲ್ಲಿ ನೀಡಲಾಗಿಲ್ಲ. ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರದ ನಾಗರಿಕರ ಸಾಧನೆಗಳಿಗಾಗಿ ಗಣರಾಜ್ಯೋತ್ಸವದಂದು ಘೋಷಿಸಿ ಮಾರ್ಚ್-ಏಪ್ರಿಲ್ ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಭವನದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ವಿಶೇಷ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಗಳು ಇವನ್ನು ಪ್ರದಾನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಪದ್ಮಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳ ಕ್ರಮ ಹೀಗಿದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು‌‌
ವರ್ಗ:ಪದ್ಮಶ್ರೀ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರು ವರ್ಗ:ನಾಗರಿಕ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಭಾರತದ ಅಲಂಕಾರಗಳು
ಸಸ್ಯಾಹಾರಿಗಳು
ಸಸ್ಯಾಹಾರಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಅಂಗರಚನೆ ಮತ್ತು ಶಾರೀರಿಕವಾಗಿ ಸಸ್ಯದ ಎಲೆಗಳನ್ನು ತಿಂದು ಜೀವಿಸಲು ಹೊಂದಿಕೊಂಡಿವೆ.ತಮ್ಮ ಸಸ್ಯ ಆಹಾರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ, ಸಸ್ಯಾಹಾರಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ rasping ಅಥವಾ ರುಬ್ಬುವ ಅಳವಡಿಸಿದ mouthparts ಹೊಂದಿವೆ. ಕುದುರೆಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಸಸ್ಯಹಾರಿ ರುಬ್ಬುವ ಹುಲ್ಲು, ಮರದ ತೊಗಟೆ, ಮತ್ತು ಇತರ ಕಠಿಣ ಸಸ್ಯ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವ ವ್ಯಾಪಕ ಚಪ್ಪಟೆ ಹಲ್ಲುಗಳಿರುತ್ತವೆ. thumbnail|ಸಸ್ಯಹಾರಿ ಜಿಂಕೆಗಳು.
ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಮತ್ತು ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಶಬ್ದಗಳು
ಸಸ್ಯಹಾರಿಜೀವಿಗಳು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಸಸ್ಯಗಳು ತಯಾರಿಸಿದ ಆಹಾರವನ್ನು ತಿನ್ನುತ್ತವೆ.ಸಸ್ಯಗಳು, ಪಾಚಿ photosynthesizing ಬ್ಯಾಕ್ಟ್ರೀಯಾ.ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ತಿನ್ನುವ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಗ್ರಾಹಕರು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.ಸಸ್ಯಹಾರಿಗಳು ಎಂದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ತಿನ್ನುವ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.ಜೀವಂತ ಸಸ್ಯಗಳು ತಿನ್ನುವ ಶಿಲೀಂಧ್ರಗಳು, ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ಮತ್ತು ಪ್ರೋಟಿಸ್ಟ್ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಸ್ಯಗಳ ರೋಗಕಾರಕಗಳು (ಸಸ್ಯ ರೋಗಗಳ), ಮತ್ತು ಸತ್ತ ಸಸ್ಯಗಳು ತಿನ್ನುವ ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿಗಳ saprotrophs ಇವೆ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಇತರ ಸಸ್ಯಗಳ ದೇಹದಿಂದ ಪೋಷಣೆ ಪಡೆಯಲು ಹೂಬಿಡುವ ಸಸ್ಯಗಳನ್ನುಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪರಾವಲಂಬಿ ಸಸ್ಯಗಳು ಎಂದು  ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅನುಭೋಗದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ನಿರ್ಣಾಯಕ ಪರಿಸರ ವಿಜ್ಞಾನದ ವರ್ಗೀಕರಣ ಇಲ್ಲ. ಪ್ರತಿ ಪಠ್ಯಪುಸ್ತಕ ಥೀಮ್ ತನ್ನದೇ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಸಸ್ಯಾಹಾರಿಗಳ ವಿಕಾಸ
ಭೂವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಮಗೆ ಸಸ್ಯಾಹಾರಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿವಳಿಕೆಮೂರು ಮೂಲಗಳಿಂದ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ: ಬಂಡೆಗಲ್ಲು ಸಸ್ಯಗಳು, ರಕ್ಷಣಾ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಸ್ಪೈನ್ಗಳು), ಅಥವಾ ಸಸ್ಯಾಹಾರಿಗಳ ಸಂಬಂಧಿತ ಹಾನಿಯ ಸಾಕ್ಷಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ ಇದು ಬಂಡೆಗಲ್ಲು ಪ್ರಾಣಿ ಕಲ್ಮಶಗಳು ಸಸ್ಯ ಅವಶೇಷಗಳ ವೀಕ್ಷಣೆ ಶಾಖಾಹಾರಿ mouthparts ಮತ್ತು ನಿರ್ಮಾಣಗಳಿಂದ ತಿಳಿದು ಬರುತ್ತದೆ. ಸಸ್ಯಾಹಾರಿಗಳು ದೀರ್ಘ ಮೀಸೋಜಾಯಿಕ್ ವಿದ್ಯಮಾನ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿತ್ತು, ಇದಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿ ಪಳೆಯುಳಿಕೆಗಳು ತಕ್ಷಣ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಮೊದಲ ಲ್ಯಾಂಡ್ ಪ್ಲಾಂಟ್ಸ್ ವಿಕಸನ ನಂತರ ಇಪತ್ತು ದಶಲಕ್ಷ ವರ್ಷಗಳ ಒಳಗೆ, ಸಸ್ಯಗಳು ಸಂಧಿಪದಿಗಳನ್ನು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಡಿವೋನಿಯನ್ ಸಸ್ಯಗಳ ಬೀಜಕಗಳನ್ನು ಆಹಾರವಾಗಿ ಕೀಟಗಳು ಸೇವಿಸುವ ಮತ್ತು ರಿನಿ ಚೆರ್ಟ್ನಲ್ಲಿ ಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ಆಹಾರ ಜೀವಿಗಳು "ಪಿಯರ್ಸ್ ಮತ್ತು ಹೀರುವಿಕೆ ತಂತ್ರವನ್ನುಬಳಸಿಕೊಂಡು ಆಹಾರವನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಿದ್ದವು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ  ಸಾಕ್ಷ್ಯವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. thumbnail|ಕೀಟ ಸಸ್ಯಾಹಾರಿಗಳ ಸಾಕ್ಷ್ಯವನ್ನು ಒಂದು ಪಳೆಯುಳಿಕೆ ವೈಬರ್ನಮ್ lesquereux ಎಲೆ ಮುಂದಿನ 75 ದಶಲಕ್ಷ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ  ಸಸ್ಯಗಳು ಬೇರುಗಳು ಮತ್ತು ಬೀಜಗಳು ಸಂಕೀರ್ಣ ಅಂಗಗಳು ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ವಿಕಸನ ಹೊಂದಿದವು. ಮಧ್ಯಮ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಮಿಸ್ಸಿಸ್ಸಿಪ್ಪಿಯನ್ ರವರೆಗೆ 330,9 ಮಿಲಿಯನ್ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಮೇಲ ಆಹಾರವಾಗಿ ಯಾವುದೇ ಜೀವಿಯ ಯಾವುದೇ ಪುರಾವೆ ಇಲ್ಲ. ಪ್ರತಿ ಅಂಗದ ವಿಕಸನ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಮೇಲೆ ಆಹಾರ ವಿಕಸನ ಜೀವಿಗಳ ನಡುವೆ 50 ಮಿಲಿಯನ್ ದಿಂದ100 ವರ್ಷಗಳ ಅಂತರ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ; ಈ ವಿಕಾಸದ ಪ್ರಕ್ಷುಬ್ಧ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗಿರುವ ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಆಮ್ಲಜನಕ ಕಡಿಮೆ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರಬಹುದು. ಹೆಚ್ಚಿನ ತಮ್ಮ ಸಂಧಿಪದಿಗಳ ಸ್ಥಿತಿ ಹೆಚ್ಚು, ಈ ಆರಂಭಿಕ ಸಸ್ಯಾಹಾರಿ ಗುರುತು ಅನಿಶ್ಚಿತವಾಗಿದೆ. ಹೋಲ್ ಆಹಾರ ಮತ್ತು skeletonisation ಆರಂಭಿಕ ದಾಖಲಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮೇಲ್ಮೈ ದ್ರವ ಆಹಾರ ಎಂದು ಅವಧಿಯ ಅಂತ್ಯದ ವೇಳೆಗೆ ವಿಕಾಸದ, ಪರ್ಮಿಯನ್ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
ಕಳಿಂಗ ಯುದ್ದ ಕ್ರಿ.ಪೂ.261
ಕಳಿಂಗ ಯುದ್ಧವು ಕ್ರಿ.ಪೂ.261 ರಲ್ಲಿ ಮೌರ್ಯ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಸಾಮ್ರಾಟ್ ಅಶೋಕನಿಗೂ ಕಳಿಂಗ ದೇಶದ ರಾಜ ಶುದ್ಧಧರ್ಮನಿಗು ನಡೆದ ಯುದ್ಧ. ಇದು ಸಾಮ್ರಾಟ್ ಅಶೋಕನ ಕಿರೀಟಧಾರಣೆಯ ತರುವಾಯದ ಎಂಟನೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಗಮನಾರ್ಹವಾದ ಘಟನೆ. ಅಶೋಕನ ಏಕೈಕ ಪ್ರಮುಖ ಯುದ್ಧವಾದ ಈ ಯುದ್ದ, ಅಪಾರ ಸಾವು ನೋವುಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿಯೇ ಅತ್ಯಂತ ಘೋರವಾದ ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಅಶೋಕನು ರ್ಕಿ.ಪೂ.೨೬೧ರಲ್ಲಿ ಕಳಿಂಗ ರಾಜ್ಯದ ಮೇಲೆ ದಂಡೆತ್ತಿ ಹೋದನು. ಅಶೋಕನ ೧೩ನೇ ಶಿಲಾಶಾಸನದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಕಳಿಂಗ ರಾಜ್ಯ ಸ್ವತಂತ್ರ್ಯವಾಗಿತ್ತು, ಮೌರ್ಯ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿರಲಿಲ್ಲಾ ಎಂಬುದಾಗಿ ತಿಳಿದು ಬರುತ್ತದೆ. ಕಳಿಂಗದ ಯೋಧರು ತಮ್ಮ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಮೌರ್ಯರ ಆಕ್ರಮಣದಿಂದ ಕಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ವೀರಾವೇಶದಿಂದ ಹೋರಾಡಿದರೂ, ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಸಂಖ್ಯೇಯಲ್ಲಿ ಮೀರಿದ್ದ ಅಶೋಕನ ಸೈನ್ಯವೇ ಯುದ್ಧವನ್ನು ಗೆದ್ದಿತು. ಈ ಯುದ್ಧದ ಅಪಾರ ರಕ್ತಪಾತವು ಅಶೋಕನ ಮನಃಪರಿವರ್ತನೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿ ಅವನನ್ನು ಬೌದ್ಧಧರ್ಮವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಿ ಮುಂದೆ ಅಹಿಂಸೆಯ ಹಾದಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಗುವಂತೆ ಮಾಡಿತು.[೧]
ಅಶೋಕನ ಆಕ್ರಮಣದ ಮುಂಚಿನ ಕಳಿಂಗ ಮತ್ತು ಮೌರ್ಯ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ಕಳಿಂಗದ ಆಕ್ರಮಣ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಎರಡೂ ಕಾರಣಗಳಿವೆ.ಕಳಿಂಗ ರಾಜ್ಯವು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಮತ್ತು ಶ್ರೀಮಂತ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿತ್ತು. ಅದು ಕಲೆಗಳಲ್ಲಿ ನುರಿತ ಜನತೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕಳಿಂಗದ ಜನರು ಕಡಲಿನಾಚೆಯ ದೇಶಗಳೊಂದಿಗೆ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾಡಿದವರಲ್ಲಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿಯೇ ಮೊದಲನೆಯವರು. ಅಲ್ಲಿನ ಜನತೆ ಮುಕ್ತವಾದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಸಮಾನ ನಾಗರಿಕ ಸಂಹಿತೆ ಪಾಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.[೨] ಅಶೋಕನ ತಂದೆ ಬಿಂದುಸಾರನ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಮಗಧ ಮೂಲದ ಮೌರ್ಯ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವು ಪ್ರಾಂತೀಯ ವಿಸ್ತರಣೆ ನೀತಿ ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ನಂದರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಮಗಧದ ಅಧೀನದಲ್ಲಿದ್ದ ಕಳಿಂಗ ಪ್ರದೇಶವು ಮೌರ್ಯರ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಪಡೆಯಿತು.[೩] ಮಗಧದ ಸಾಮ್ರಾಟರಿಗೆ ಇದು ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಹಿನ್ನಡೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದು ಮೌರ್ಯರು ತಮ್ಮ ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆಗೆ ಧಕ್ಕೆಯೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಿದರು. ಅವರಿಗೆ ಕಳಿಂಗದ ಪರಾಧೀನ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುವುದು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ತೋರಿತು. ಹೀಗಾಗಿ ಅಶೋಕನು ತನ್ನ ಸಿಂಹಾಸನ ಭದ್ರ ಪಡಿಸಿದ ನಂತರ ಕಳಿಂಗ ರಾಜ್ಯದ ಮೇಲೆ ದಂಡೆತ್ತಿ ಹೋದನು.[೨]
ಯುಧ್ಧ
ಕಳಿಂಗದ ಯುದ್ಧಭೂಮಿ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುವ ದಯಾ ನದಿಯ ತೀರದ ಒಂದು ನೋಟ. ಈ ಯುದ್ಧವು ಅಶೋಕನ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಎಂಟನೆಯ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಪೂ. ೨೬೧ರಲ್ಲಿ ಜರುಗಿತು. ಈ ಹಿಂದೆ ಅಶೋಕನ ತಾತನಾದ ಚಂದ್ರಗುಪ್ತ ಮೌರ್ಯನು ಕಳಿಂಗವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದನು, ಆದರೆ ಅವನನ್ನು ಹಿಮ್ಮೆಟ್ಟಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಅಶೋಕನಿಗೂ ಕೇವಲ ಒಂದು ಘೋರ ಯುದ್ಧದ ನಂತರವೇ ವಿಜಯ ದೊರೆಯಿತು.
ಅಶೋಕನದ್ದು ೪ ಲಕ್ಷ ಯೋಧರ ಸೇನೆಯಾದರೆ, ಕಳಿಂಗ ದೇಶದಲ್ಲಿ ೬೦,೦೦೦ ಪದಾತಿಗಳು, ೧೦,೦೦೦ ಅಶ್ವದಳ ಹಾಗು ೭೦೦ ಗಜಸೇನೆಗಳಿತ್ತು.[೪] ಈ ಸಮರದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೧,೫೦,೦೦೦ ಕಳಿಂಗದ ಯೋಧರು ಹಾಗೂ ೧,೦೦,೦೦೦ ಅಶೋಕನ ಯೋಧರು ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದರು.[೫][೬] ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಯುದ್ಧ ಭೂಮಿಯ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ಹರಿಯುವ ದಯಾ ನದಿಯ ಬಣ್ಣ ಸಾವಿಗೀಡದವರ ರಕ್ತದಿಂದ ಕೆಂಪಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟಿತು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪರಿಣಾಮ
ಯುದ್ಧದ ನಂತರ ಸಂಪೂರ್ಣ ಕಳಿಂಗವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣ ಲೂಟಿ ಮತ್ತು ನಾಶ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಯುದ್ಧವು ಸುಮಾರು ೧ ಲಕ್ಷ ಜನರ ಸಾವು ಮತ್ತು ಒಂದೂವರೆ ಲಕ್ಷ ಜನರ ಗಡಿಪಾರಾಗಲು ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಈ ಕ್ರೌರ್ಯದಿಂದ ನೊಂದ ಅಶೋಕನು ಯುದ್ಧದ ಬಗೆಗಿನ ತನ್ನ ನಿಲುವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿ ಮುಂದೆಂದೂ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ವಿಸ್ತರಣೆಗಾಗಿ ಯುದ್ಧವನ್ನು ಮಾಡದಿರಲು ಪಣ ತೊಟ್ಟನು. ನಂತರ ಬೌದ್ಧಧರ್ಮ ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ತನ್ನ ಅಧಿಕಾರವನ್ನೆಲ್ಲ ಈ ಹೊಸಧರ್ಮದ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಿದನು.
ಕಳಿಂಗ ಯುದ್ಧದ ಬಗೆಗಿನ ಅಶೋಕನ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಅವನ ಹದಿಮೂರನೆ ಶಾಸನದಲ್ಲಿ ದಾಖಲಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕಳಿಂಗವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿದ ನಂತರ ಅಶೋಕನು ಸೇನಾ ವಿಸ್ತರಣೆಯನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿ, ಮುಂದಿನ ೪೦ ವರ್ಷಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಶಾಂತಿ, ಸೌಹಾರ್ದತೆ ಮತ್ತು ಸಮೃದ್ಧಿಯಿಂದ ತನ್ನ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಆಳಿದನು.
ಶಿಲಾ ಶಾಸನ ೧೩ "ದೇವರುಗಳಿಗೆ ಪ್ರಿಯನಾದ, ರಾಜ ಪ್ರಿದರ್ಶಿ, ಕಳಿಂಗ ದೇಶವನ್ನು ಕಿರೀಟಧಾರಣೆಯ ತರುವಾಯದ ಎಂಟನೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ವಶಪಡಿಸಿದನು. ಸುಮಾರು ಒಂದೂವರೆ ಲಕ್ಷ ಜನರ ಗಡಿಪಾರಾದರು, ೧ ಲಕ್ಷಕ್ಕು ಹೆಚ್ಚು ಜನರು ಸಾವನ್ನಪಿದರು(ನಾನಾ ಕಾರಣಗಳಿಂದ). ಕಳಿಂಗರನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರ ದೇವರುಗಳಿಗೆ ಪ್ರಿಯನಾದವನು, ತನ್ನಲ್ಲಿ ಧರ್ಮದೆಡೆಗೆ, ಧರ್ಮದ ಪ್ರೇಮದೆಡೆಗೆ ಮತ್ತು ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ ಪಾಠದೆಡೆಗೆ ಬಲವಾದ ಓರೆಯನ್ನು ಕಂಡನು. ಈಗ ದೇವರುಗಳಿಗೆ ಪ್ರಿಯನಾದವನು ಕಳಿಂಗವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಕ್ಕೆ ತೀವ್ರ ಪಶ್ಚಾತ್ತಾಪ ಪಡುತ್ತಿದ್ದಾನೆ
ಜಿಂಜೀ
ಜಿಂಜೀ - ತಮಿಳು ನಾಡಿನ ದಕ್ಷಿಣ ಆರ್ಕಾಟ್ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸ್ಥಳ. ರಾಜಗಿರಿ, ಕೃಷ್ಣಗಿರಿ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರಾಯ ದುರ್ಗಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಒಂದು ಭದ್ರವಾದ ಕೋಟೆಯಿದೆ. ಈ ಕೋಟೆಯ ಒಳಗೆ ಎರಡು ಸುಂದರ ದೇವಾಲಯಗಳು, ಕಲ್ಯಾಣಮಹಲ್, ಗರಡಿಮನೆ, ಕಣಜಗಳು ಇವೆ. thumb|ಜಿಂಜೀ ಕೋಟೆ
ಕಳಿಂಗ ಯುದ್ದ ಕ್ರಿ.ಪೂ.261
ವರ್ಗ:ಯುದ್ಧಗಳು ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸ
ಜಿಂಜೀ
ಇತಿಹಾಸ
ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇದು ಒಂದು ಸುಭದ್ರವಾದ ಕೋಟೆಯಾಗಿತ್ತು. 1638ರಲ್ಲಿ ಬಿಜಾಪುರದ ಸೇನಾನಿ ಬಂದಾ ಉಲ್ಲಾಖಾನ್ ಗೋಲ್ಕೊಂಡದ ಸೇನೆಯ ಸಹಾಯದಿಂದ ಇಲ್ಲಿಯ ಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ. ಶಿವಾಜಿಯ ತಂದೆ ಷಾಜಿ ಬಿಜಾಪುರದ ಸೇನೆಯಲ್ಲಿ ಮುಖಂಡನಾಗಿದ್ದು ಈ ಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಕಾಳಗದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದ. 1677ರಲ್ಲಿ ಜಿಂಜೀಯನ್ನು ಶಿವಾಜಿ ಉಪಾಯವಾಗಿ ತನ್ನ ವಶಮಾಡಿ ಕೊಂಡ. ಅಲ್ಲಿಂದೀಚೆಗೆ ಸತತವಾಗಿ 22 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಇದು ಮರಾಠರ ಆಡಳಿತಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿತ್ತು. ಮರಾಠರ ರಾಜಧಾನಿ ರಾಯಗಢವನ್ನು ಮೊಗಲರು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾಗ ಶಿವಾಜಿಯ ರಾಜಾರಾಮ ಈ ಕೋಟೆಯಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲ ಇದ್ದ. ಇದು ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಮರಾಠರ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿತ್ತು. ಮರಾಠರ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಮುರಿಯುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ 1690ರಲ್ಲಿ ಔರಂಗಜೇಬನ ಸೇನೆ ಜುಲ್ ಫಿಕರ್‍ಖಾನನ ಮುಖಂಡತ್ವದಲ್ಲಿ ಜಿಂಜೀಗೆ ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಿತು. ಎಂಟು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಈ ಮುತ್ತಿಗೆ ನಡೆಯಿತು. 1698ರಲ್ಲಿ ಕೋಟೆ ಮೊಗಲರ ವಶವಾಯಿತು. ಮುಂದೆ ಆರ್ಕಾಟ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ತಂಗಿದ್ದ ಮೊಗಲ್ ಸೇನೆಗೆ ಜಿಂಜೀ ಕೇಂದ್ರವಾಯಿತು. 1750ರಲ್ಲಿ ಬುಸ್ಸಿ ಎಂಬ ಸೇನಾನಿಯ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರು ಇದನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ಹನ್ನೊಂದು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಇದು ಅವರ ಕೈಯಲ್ಲಿತ್ತು. 1761ರಲ್ಲಿ ಐದು ವಾರಗಳ ಸತತ ಮುತ್ತಿಗೆಯಿಂದ ಜಿಂಜೀ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸೈನ್ಯದ ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್ ಸ್ಮಿತ್ತನ ವಶವಾಯಿತು.
ಚಿತ್ರಸಂಪುಟ
ವರ್ಗ:ಐತಿಹಾಸಿಕ ಸ್ಥಳಗಳು ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಲಲಿತ್ ಹೊಟೇಲ್
ಲಲಿತ್ ಹೊಟೇಲ್, ಭಾರತ್ ಹೊಟೇಲ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಎಂಟರ್ಪ್ರೈಸ್ ಅವರ ಪ್ರಮುಖ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್, ಲಲಿತ್ ಸೂರಿ ಹಾಸ್ಪಿಟಾಲಿಟಿ ಗ್ರೂಪ್ನ ಒಂದು ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಭಾರತ್ ಹೊಟೇಲ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಭಾರತದ ದೊಡ್ಡ ಖಾಸಗೀ ಸ್ವಾಮ್ಯದ ಹೋಟೆಲ್ ಕಂಪನಿಯಾಗಿದೆ. ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಪ್ರಧಾನ ಕಾರ್ಯಸ್ಥಾನ ಹೊಂದಿರುವ ಕಂಪನಿಯು ತನ್ನ ಮೊದಲ ಹೋಟೆಲ್ ಅನ್ನು1988 ರಲ್ಲಿ ತನ್ನ ವಿಸ್ತರಣಾ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಕಂಪನಿಯ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಶ್ರೀ ಲಲಿತ್ ಸೂರಿ ರವರ ನಾಯಕತ್ವದಲ್ಲಿ, ಅವರು ನಿಧನರಾಗುವವರೆಗೂ ನೋಡಿಕೊಂಡರು. ಅವರು 2006 ರಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು ಮತ್ತು ಅಲ್ಲಿಯ ತನಕ ಅವರು ಆರಂಭಿಸಿದ ಕಂಪನಿ ಉಸ್ತುವಾರಿ ಅವರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿದೆ, ಸದ್ಯ ಡಾ ಜ್ಯೋತ್ಸಾ ಸೂರಿ ಅಧ್ಯಕ್ಷೆ ಮತ್ತು ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಹೊಟೆಲ್ ಗಳು
ಟ. ಎಸ್. ಮಂಜುಳಮ್ಮ
ಪರಿಚಯ
ವೃತ್ತಿರಂಗ ಮತ್ತು ಹವ್ಯಾಸಿ ರಂಗಗಳೆರಡರಲ್ಲೂ ಬಣ್ಣ ಹಚ್ಚಿಕೊಂಡು, ನಿಜ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಬಡತನದ ಎಲ್ಲೆ ದಾಟಿ ನಿಂತ ನಟನಟಯರು ತುಂಬ ವಿರಳ. ಚಲನಚಿತ್ರೋದ್ಯಮ ಬೆಳೆದ ಮೇಲಂತೂ, ನಾಟಕ ರಂಗವನ್ನೇ ನೆಚ್ಚಿನಿಂತ ನಟನಟಯರಿಗೆ ದಾರಿದ್ರದ ರೇಖೆ ದಾಟುವುದೇ ಕಷ್ಟವಾಗಿದೆ. ಇಂತಹ ಪರಿಸ್ತಿತಿಯಲ್ಲೂ ನಾಟಕಗಳಲ್ಲಿ ಪಾತ್ರ ನಿರ್ವಹಿಸುವುದೆನ್ನೇ ವೃತ್ತಿಯಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಪ್ರೇಕ್ಶಕರನ್ನು ರಂಜಿಸುವ ನಟ ಶ್ರೀಮತಿ ಟಿ. ಎಸ್. ಮಂಜುಳಮ್ಮ . ಮೂಲತಃ ಶೃಂಗೇರಿಯವರಾದ ಇವರ ತಂದೆ ಸುಂದರರಾಜ್, ರೈಲ್ವೆ ನೊವ್ ಕರಿ ಹಿಡಿದು ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಬಂದು ನೆಲಸಿದರು. ನೊವ್ ಕರಿ ಬಿಟ್ಟು ವ್ಯಾಪಾರೋದ್ಯಮ ಕೈಗೊಂಡರು. ದುರದೃಷ್ಟವಶಾತ್ ಮಧ್ಯವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೆ ನಿಧನರಾದರು. ತಾಯಿ ಲಲಿತಮ್ಮ ತುಂಬ ದೈವಭಕ್ತೆ. ಮೂವರು ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳು, ಇಬ್ಬರು ಹೆಣ್ಣು ಮಕಳು. ಮಂಜುಳಾ ಹಿರಿ ಮಗಳು ಪೂರ್ಣಿಮಾ ಕಿರಿಯವಳು. ಈ ಪುಟ್ಟ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಸಾಕಿ ಸಲಹುವ ಹೊಣೆ ಅವರದಾಯಿತು. ಕುಟುಂಬವಿಡೀ ಮೈಸೂರಿಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಯಿತು. ಆಗ ಮಂಜುಳಾ ಎಂಟು ವರ್ಷದ ಹುಡುಗಿ.
ವಂಶಪಾರಂಪರ್ಯವಾಗಿ ಒಲಿದು ಬಂದಿದ್ದ "ಗಾಂಧರ್ವ ಸಂಸ್ಕಾರ" ಮಂಜುಳಾಗೆ ಆಸ್ತಿಯೇ ಆಗಿತ್ತು. ನಾಲ್ಕನೆ ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ ಓದುತ್ತಿದ್ದ ಹುಡುಗಿ, ಪ್ರಸಿದ್ದ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕರೂ, ಚಿತ್ರ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕರು ಆಗಿದ್ದ "ಕೆ. ಸಿ. ಡೇ." ಮತ್ತು "ಪಂಕಜ್ ಮಲ್ಲಿಕ್" ಅವರುಗಳು ಹಾಡಿದ್ದ ಕೆಲವು ಚಿತ್ರಗಿತೇಗಳನ್ನು ಸೊಗಸಾಗಿ ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದಳು. ಮೈಸೂರು ಶಿವರಾಮಪೇಟೆಯ ಅವಲಕ್ಕಿ ವೆಂಕಟಸ್ಪನವರ ಬೀದಿಯ ನಿವಾಸಿಗಳಿಗೆಲ್ಲ ಮಂಜುಳಾ ಆಗಲೇ ಗಾಯಕಿಯಾಗಿ ಸುಸರಿಚಿತೆಯಾಗಿಬಿಟ್ಟಿದ್ದಳು. ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ಆಗು ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಹಲವಾರು ಸಭೆ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಗಣೇಶೋತ್ಸವ, ಶಂಕರ ಜಯಂತಿ ಮೊದಲಾದ ಉತ್ಸವಗಳಲ್ಲಿ ಕುಮಾರಿ ಮಂಜುಳ ಅವರಿಂದಲೇ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಹಾಡಿಸುವ ವಾಡಿಕೆ ಬಂತು.
ವೃತ್ತಿ
ಮೈಸೂರು ಮೂವಿತೋನ್ಸ್ ಸ್ಟುಡಿಯೋದಲ್ಲಿ ಈ ಚಿಕ್ಕ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ಮಂಜುಳಾ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕಿಯಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ಕಾಂಟ್ರಾಕ್ಟ್ಗೆ'' ಸಹಿ ಮಾಡಬೇಕೆಂಬ ಮಾಲೀಕರು ಷರತ್ತಿಗೆ ಹೆದರಿ ಯಾವ ಪ್ರತಿಫಲವನ್ನೂ ಪಡೆಯದೆ ಉದ್ಯೋಗ ಕೈ ಬಿಟ್ಟರು.
ಯಜಮಾನನಿಲ್ಲದ ಕುಟುಂಬ ಬಡತನದ ಕೋಟಲೆ ಇದನ್ನೆಲ್ಲ ಕಂಡ ನೆರೆಹೊರೆಯವರು ಲಲಿತಮ್ಮನವರ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ತೋರುತ್ತಿದ್ದ ಅನುಕಂಪವನ್ನು ಮಂಜುಳಾ ಈಗಲು ಕಣ್ಣು ಒದ್ದೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಸ್ಮರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕಾಗೆ ಶ್ಯಾಮರಾವ್ ಎಂಬ ಕಲಾವಿದರೊಬ್ಬರು ಇವರ ಮನೆಗೇ ಬಂದು ಅಮೆಚೂರ ನಾಟಕ ಸಂಸ್ಥೆಯೊಂದಕ್ಕೆ ಕರೆದೊಯ್ದು ನಟಿಯಾಗಿ ಸೇರಿಸಿದ್ದನ್ನು ಪ್ರತಿದಿನ ದೇವರ ಪೂಜೆ ಮಾಡುವಾಗಲೂ ನೆನೆಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ ಮಂಜುಳಮ್ಮ ಜೀವನ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಮತ್ತು ಖ್ಯಾತಿಗೆ ಕಾರಣವಾದಂತಹ ಉದ್ಯೋಗ ಹಾಗೂ ವೃತ್ತಿಯನ್ನೇ ತೋರಿಕೊಟ್ಟವರನ್ನು ಎಂದಾದರೂ ಮರೆಯಲಾದೀತೇ ಆ ನಾಟಕ ಸಂಸ್ಥೆಯ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕರು ಹುಡುಗಿಯ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಹಾಡಿಸಿ ನೋಡಿದರು. ಸಂಭಾಷಣೆಗಳನ್ನು ಹೇಳಿಕೊಟ್ಟು ಭಾವಭಂಗಿಗಳೊಡನೆ ಪುನರುಚ್ಚರಿಸುವಂತೆ ಹೇಳಿದರು. ಅವರಿಗೆ ಮೆಚ್ಚುಗೆಯಾಯಿತು. ಮೈಸೂರು ಚೊವ್ಡಮ್ಮ ಎಂಬ ಕಲಾವಿದೆ ಮಂಜುಳಮ್ಮನವರಿಗೆ ಗುರುವಾದರು. ಅವರ ಬಳಿ ಅಭಿನಯ, ಹಾಡಗಾರಿಕೆಗಳ ತರಬೇತಿ ಆಯಿತು. ಆ ಕಂಪನಿಯಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ ಪ್ರಥಮ ಪಾತ್ರ " ಮಾಯಾ ಹಿಡಂಬಿ", ಕಾಗೆ ಶ್ಯಾಮರಾಯರೇ ಭೀಮನ ಪಾತ್ರ. ಭೀಮನನ್ನುದ್ದೇಶಿಸಿ ಮಾಯಾ ಹಿಡಂಬಿ ಹಾಡುವ "ಮಾರಮೋಹನಾಂಗನೇ" ಹಾಡನ್ನು ಸೊಗಸಾಗಿ ಹಾಡಿದರು, ಪ್ರೆಕ್ಶಕವರ್ಗ ಒಟ್ಟಗೇ ಒನ್ಸ್ವೇರ ಎಂನುದರ ಅರ್ಥಕೊಂಡು ತಿಳಿಯದು. ಬೆಚ್ಚಿಬಿದ್ದು ನೇಪಥ್ಯಕ್ಕೆ ಹಾರಿ ಹೋದಳು.
ಮೊದಲೇ ಪರಿಚಯವಿದ್ದ ಭೀಮ ಪ್ರಾತ್ರಧಾರಿ ಶ್ಯಾಮರಾಯರು ಸಮಯೋಚಿತವಾಗಿ ಅಭಿನಯಿಸಿ ಮಾಯಾ ಹಿಡಂಬಿಯನ್ನು ಎತ್ತಿಕೊಂಡು ಬಂದು ರಂಗದ ಮೇಲೆ ನಿಲ್ಲಿಸಿ ಪಿಸುಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಹೆದರಬೇಡ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಹಾಡು ಎಂದು ಹೇಳಿ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಿದರು. ಹೊಸದಾಗಿ ರಂಗಪ್ರವೇಶ ಮಾಡಿದ ಯಾರೇ ಆಗಲಿ, ಮೊಟ್ಟಮೊದಲಿಗೆ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನವನ್ನು ನೀಡಿದವರನ್ನು ಮರೆಯುವುದು ಸಾಧ್ಯವಾದೀತೆ? ಈ ಕಂಪನಿಯ ನಾಟಕಗಳನ್ನು ನೋಡಲು ಆಗಮಿಸಿದ್ದ ಮಾರುತಿ ಲಲಿತಕಲಾ ಸಂಘದ ಮಾಲೀಕರಾಗಿದ್ದ ಶ್ರೀಮತಿ ಮುನಿಲಕ್ಶ್ಮಾಸಾನಿಯವರು ಮಂಜುಳಮ್ಮನವರ ಹಾಡುಗಾರಿಕೆ ಆಭಿನಯ ಚಾತುರ್ಯಗಳನ್ನು ಮೆಚ್ಚಿ ಈಕೆಯನ್ನು ತಮ್ಮ ಸಂಘಕ್ಕೆ ಹಾರಿಸಿಕೊಂದು ಹೋದರು. ತಾಯಿ ಲಲಿತಮ್ಮನವರಲ್ಲಿ ಬೇಡಿಕೊಂಡು ೧೫ರೂ ತಲುಬಿನ ಮೇಲೆ ಕಂಪನಿ ನಟಳಾಗಿ ಸೇರಿಸಿಕೊಂಡರು.
ಯಶಸ್ಸು
ಅವರ ಕಂಪನಿಯಲ್ಲಿ "ಕ್ರ್ರಷ್ಣ ಲೀಲೆ" ಯ ಕ್ರಷ್ಣ, " ಕಬೀರದಾಸ್" ನಾಟಕದ ಕಮಾಲ್, " ಪಹ್ಲ್ಲಾದ " ಹಾಗೂ ಬಾಲಬೋಜನ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಪ್ರೆಕ್ಷಕರ ಮನಮೆಚ್ಚುವಂತೆ ಆಭಿನಯಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮಂಜುಳಾ. ಆ ಕಂಪನಿ ಕೊಳ್ಳೇಗಾಲ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಮಧುವನ ಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಮೊಕ್ಕಾಂ ಹೂಡಿತ್ತು. ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಆ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲ ಕಾಲರಾ ವ್ಯಾಧಿ ಹಬ್ಬಿತು. ನಾಟಕಗಳು ಆರಂಭವೇ ಆಗಲಿಲ್ಲ. ಅಲ್ಲಿಗೆ ಮಂಜುಳಮ್ಮ ಮತ್ತು ಮಾರುತಿ ಲಲಿತಕಲಾ ಸಂಘದ ಋಣ ಹರಿದುಬಿತ್ತು.
ಆ ವೇಳೆಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಕ್ರಷ್ಣ ರಾಜ ನಗರದಲ್ಲಿ  ಎಡತೊರೆ ಕಂಪನಿ ಎಂಬ ನಾಟಕ ಸಂಸ್ಥೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿತ್ತು. ರಾಮಶೆಟ್ಟ, ಸುಬ್ಬ ಶೆಟ್ಟ ಸೋದರರು ಈ ಕಂಪನಿಯ ಮಾಲೀಕರು. ಆ ಕಂಪನಿಯಲ್ಲಿ ಈಗ ಚಿತ್ರ ರಂಗದಲ್ಲಿ ಖ್ಯಾತನಾಮರಾಗಿರುವ ಜಿ. ವಿ. ಅಯ್ಯರ, ಮೊರೆ - ಭಗವಾನ್ , ಬಾಲಕೃಷ್ಣ , ನರಸಿಂಹರಾಜು ಮೊದಲಾದವರು ಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಣ್ಣ ಬಿ. ಎಸ್. ರಾಜಾರಾವ್ ಜತೆಗೆ ತಂಗಿ ಈ ಕಂಪನಿ ಸೇರಿಕೊಂಡು. ಮೈಲಾರಯ್ಯ - ರಾಜಾರಾವ್ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದ ಹೆಸರು. ಅವರು ಗೇಟ್ ಕೀಪರ, ಮಂಜುಳಾ ಬಾಲಪಾತ್ರಗಳ ನಟ. ಈ ಕಂಪನಿಯಲ್ಲಿ ಬಾಲಪಾತ್ರಗಳ ಜತೆಗೆ ಆಗಾಗ ಸಖಿ ಮೊದಲಾದ ಪೋಷಕ ಸ್ತ್ರಿ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ಅವಕಾಶಗಳು ಲಭಿಸುತು. ಯಾವ ಪಾತ್ರವೇ ಆಗಲಿ ಚೊಕ್ಕವಾಗಿ ಅಭಿನಯಿಸುವ ಶ್ರದ್ದಾವಂತ ನಟನೆಗೆ ಎಲ್ಲರ ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಆನಾಯಾಸವಾಗಿ ಲಭಿಸಿದ್ದರಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವೇನೂ ಇಲ್ಲ. ಹಾಸನದ ಜಾತ್ರೆ ಈ ಕಂಪನಿಯ ಪ್ರದಾನ ಮೊಕ್ಕಾಂ. ಅಲ್ಲಿಂದ ಮುಂದೆ ಕಡೂರು ಕ್ಯಾಂಪ್. ಇವೆರಡು ಮೊಕ್ಕಾಂ ಮುಗಿಯಲು ಒಂದು ವರ್ಷ ಸಂದಿತ್ತು. ಮೈಸೂರಿಗೆ ಮರಳಿದ ಮಂಜುಳಾ ಅವರಿಗೆ ಮತ್ತೊಂದು ಕಂಪನಿಯ ಆಹ್ವಾನ ಕಾದಿತ್ತು.
ಜೆಟ್ಟಪ್ಪನವರ ಕಂಪನಿ ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ " ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನ್ " ನಾಟಕ ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಮಂಜುಳಾ ಟಿಪ್ಪು ಪುತ್ರನ ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ನೇಮಕಗೊಂಡರು. ಆರು ತಿಂಗಳಕಾಲ ಸತತವಾಗಿ ಈ ನಾಟಕ ಪ್ರದರ್ಶನ ನಡೆಯಿತು. ಈ ನಾಟಕ ಮಾಲೀಕರ ಜೆಟ್ಟಪ್ಪನವರ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹದಿಂದ ಮಂಜುಳ ಅವರಿಗೆ ಉತ್ತರಾದಿ ಸಂಗೀತದ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಾಕಷ್ಟು ಲಭ್ಯವಾಯಿತು.
ಜೆಟ್ಟಪ್ಪನವರ ಕಂಪನಿ ಮೈಸೂರು ಮೊಕ್ಕಾಂ ಬದಲಿಸಿತು. ಮಂಜುಳಾ ಕಂಪನಿ ತೊರೆದು ಮೈಸೂರಲ್ಲೆ ನಿಂತರು. ೧೯೪೭. ಖ್ಯಾತಿಯ ಶೃಂಗದಲ್ಲಿದ್ದ ಶ್ರಿಮತಿ ಮಳವಳ್ಳಿ ಸುಂದರಮ್ಮನವರು " ಶ್ರೀ ಚಾಮುಂಡೇಶ್ವರಿ ನಾಟಕ ಮಂಡಲಿ " ಯ ನೇತೃತ್ವ ವಹಿಸಿಕೊಂಡು ಎಲ್ಲ ಪೊರಾಣಿಕ ನಾಟಕಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತಿದರು. ಅವರ ಸೋದರ ಮಲಪ್ಪನವರು ಮಂಜುಳಮ್ಮನವರ ತಾಯಿ ಲಲಿತಮ್ಮನವರನ್ನು ಬೀಟಿಯಾಗಿ ಮಗಳನ್ನು ಚಾಮುಂಡೇಶ್ವರಿ ಕಂಪನಿಗೆ ಸೇರಿಸಲು ಕೇಳಿಕೊಂಡರು. ತಾಯಿಯ ಒಪ್ಪಿಗೆ ದೊರೆಯಿತು.
ಕಂಪನಿಯ ಚನ್ನ ಪಟ್ಟಣದ ಕ್ಯಾಂಪ್. " ರಾಜಸೂಯ ಯಾಗ ", " ದಾನಶೂರ ಕಾರ್ಣ " , " ವೀರ ಆಭಿಮನ್ಯು" , " ಭಕ್ತ ಪ್ರಹ್ಲಾದ " , ಭಕ್ತ ದೃವ " , " ಮನ್ಮಥ ವಿಜಯ " , " ವೀರ ಸಿಂಹ " , " ಕೃಷ್ಣ ಲೀಲೆ " ಮೊದಲಾದ ನಾಟಕಗಳನ್ನೂ ಕಂಪನಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಮಂಜುಳಾಗೆ ಕೃಷ್ಣ , ನಾರದ , ದ್ರೊವ್ ಪದಿ , ಸೋಮಪ್ರಭೆ ಪಾತ್ರಗಳ್ನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು
ಹೆಸರು ವಾಸಿಯಾದ ಗೀತೆಗಳು
ಬಸವಣ್ಣನ ಭಕ್ತಿ, ಅಯ್ಯಾ ನಿಮ್ಮ ಶರಣರು
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
https://www.musixmatch.com/lyrics/Vishwanath/Ayya-Nimma-Sharanaru
https://www.youtube.com/watch?v=hUIZ7OVtuJQ
ವರ್ಗ:ನಟಿಯರು
ಚಯಾಪಚಯ
ಚಯಾಪಚಯ ಎಂದರೆ ಜೀವಿಯಲ್ಲಿ ಆರೋಗ್ಯ ಸ್ಥಿತಿಯ ಜೈವಿಕ ಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ ನಿರಂತರ ಜರಗುವ ಸಮಸ್ತ ರಾಸಾಯನಿಕ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿಯ ಬಿಡುಗಡೆ, ಸಂಚಯನ ಹಾಗೂ ವಿನಿಯೋಗಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕ್ರಿಯೆಗಳು (ಮೆಟಬಾಲಿಸಮ್). ಈ ಕ್ರಿಯೆಗಳಿಂದ ಜೀವಂತ ಮತ್ತು ವ್ಯವಸ್ಥಿತವಾದ ವಸ್ತುಗಳು ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗಿ ವಿಶಿಷ್ಟ ಪರಿವರ್ತನೆಯಿಂದ ಜೀವಿಯ ಉಪಯೋಗಕ್ಕೆ ಬೇಕಾಗುವ ಶಕ್ತಿ ಒದಗುವುದಲ್ಲದೆ ಜೀವಿಯ ಆರೋಗ್ಯಕ್ಕೆ ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾದ ಒಳಾವರಣದ ನಿರಾಂದೋಳನಸ್ಥಿತಿಯ (ಹೋಮಿಯೋಸ್ಟೇಸಿಸ್) ಧಾರಣೆ ಕೂಡ ಸಾಧ್ಯವಾಗಿದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಶಕ್ತಿಯ ಜೈವಿಕ ಪರಿವರ್ತನೆಯನ್ನು ಬೇರೆಯಾಗಿಯೇ ಗಣಿಸಿ, ಚಯಾಪಚಯವೆಂದರೆ ದೇಹದಲ್ಲಾಗುವ ರಾಸಾಯನಿಕ ಬದಲಾವಣೆಗಳೆಂದು ವ್ಯವಹರಿಸುವುದೇ ರೂಢಿ, ಹೀಗಾಗಿ ಜೀವಕೋಶಗಳ ಹಾಗೂ ಊತಕಗಳ ಒಳಗೆ ಸದಾ ಕಾಲವೂ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಕಟ್ಟುವಿಕೆ, ಒಡೆಯುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಯಾಶೀಲತೆಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುವಂಥ ಎಲ್ಲ ಜೀವರಾಸಾಯನಿಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳೂ ಚಯಾಪಚಯದಲ್ಲಿ ಅಡಕವಾಗಿವೆ. ಕಿರಿಯಾಣುಗಳು ಸಂಯೋಗಗೊಂಡು ಬೃಹದಣುಗಳಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸಲ್ಪಡುವ ಕ್ರಿಯೆಗಳಿಗೆ ಉಪಚಯ (ಅನಬಾಲಿಸಮ್) ಎಂದು ಹೆಸರು. ಇದರ ವಿಪರ್ಯಯವಾದ ಒಡೆಯುವ ಕ್ರಿಯೆ ಎಂದರೆ ಬೃಹದಣುಗಳು ಕಿರಯಣುಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿತವಾಗುವ ಕ್ರಿಯೆಗಳಿಗೆ ಅಪಚಯ (ಕೆಟಬಾಲಿಸಮ್) ಎಂದು ಹೆಸರು. ಚಯಾಪಚಯಗಳೆರಡೂ ಸಮತೋಲನದಲ್ಲಿದ್ದರೆ ಊತಕ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಉಪಚಯ ಅಪಚಯಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದರೆ ಊತಕ ದ್ರವ್ಯ ರಾಶಿಯೂ ಹೆಚ್ಚಿ ಬೆಳೆವಣಿಗೆ, ಇಲ್ಲವೆ ತೂಕವೃದ್ಧಿ ಆಗುತ್ತದೆ. ಅಪಚಯ ಉಪಚಯಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದರೆ ಊತಕ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿ ಕುಗ್ಗಿ ಬೆಳೆವಣಿಗೆ ನಿಂತು ತೂಕ ಕಡಿಮೆ ಆಗುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ರೋಗಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕ ಉಪವಾಸ ಮಾಡುತ್ತಿರುವಾಗ ಈ ರೀತಿ ಆಗುವುದನ್ನು ನೋಡಬಹುದು.
ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆ
ಸಂಶ್ಲೇಷಣ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ಉಪಚಯವೆಂದೂ ವಿಶ್ಲೇಷಣ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ಅಪಚಯವೆಂದೂ ಇವೆರಡರ ಒಕ್ಕೂಟವೇ ಚಯಾಪಚಯಕ್ರಿಯೆ ಎಂದೂ ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ನಮ್ಮ ಆಹಾರದಲ್ಲಿನ ಹಿಟ್ಟು ಅರಗಿ ಸುಲಭ ರಾಸಾಯನಿಕ ವಸ್ತುವಾದ ಗ್ಲೂಕೋಸ್ ಆಗಿ ರಕ್ತದ ಮುಖಾಂತರ ಯಕೃತ್ತಿಗೆ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿ ಗ್ಲೈಕೊಜೆನ್ ಎಂಬ ಬೃಹದಣು ತಯಾರಾಗಿ ಶೇಖರವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಗ್ಲೂಕೋಸಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಒಂದು ಉಪಚಯಕ್ರಿಯೆ. ದೇಹಕ್ಕೆ ಗ್ಲೂಕೋಸಿನ ಅವಶ್ಯಕತೆ ಉಂಟಾದಾಗ ಗ್ಲೈಕೊಜೆನ್ ಬೃಹದಣು ಒಡೆದು ಮತ್ತೆ ಗ್ಲೂಕೋಸಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿತವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಗ್ಲೂಕೋಸಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಒಂದು ಅಪಚಯ ಕ್ರಿಯೆ. ಇವೆರಡೂ ಇನ್ನೂ ಇಂಥವೂ ಸೇರಿ ಗ್ಲೂಕೋಸಿನ ಚಯಾಪಚಯ ಕ್ರಿಯೆ ಆಗುವುದು. ಇದೇ ರೀತಿ ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲಗಳು, ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯಿಕ್ ಆಮ್ಲಗಳು, ಕೊಬ್ಬಿನ ಪದಾರ್ಥಗಳು ಮುಂತಾದವುಗಳ ಚಯಾಪಚಯ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ಜರಗುತ್ತವೆ. ಇವೇ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಜೀವಕೋಶದಲ್ಲಿಯೂ ನಡೆಯುವ ಎಲ್ಲ ಜೀವಕ್ರಿಯೆಗಳ ಮೂಲವಾಗಿವೆ.
ಚಯಾಪಚಯಕ್ಕೆ ಬೇಕಾಗುವ ವಸ್ತುಗಳು
ಒಂದು ಜೀವರಾಸಾಯನಿಕದ ಸಂಶ್ಲೇಷಣೆ ಅಷ್ಟು ಸುಲಭ ಅಲ್ಲ. ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಎಂದರೆ ಉಪಚಯಕ್ಕೆ ಬೇಕಾಗುವ ಎಲ್ಲ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳಿದ್ದರೂ ಅವನ್ನು ಜೋಡಿಸುವ ರಾಸಾಯನಿಕ ಕ್ರಿಯೆಗಳಿಗೆ ವೇಗೋತ್ಕರ್ಷಕವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಎಂಜೈಮುಗಳು ಸಾಕಷ್ಟು ಇರಬೇಕು. ನಿಯಂತ್ರಣಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಹಾರ್ಮೋನುಗಳು ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಈ ರೀತಿಯ ಸಂಶ್ಲೇಷಣಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ಶಕ್ತಿ ಬೇಕಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಅಗಾಧ ರಾಸಾಯನಿಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಪೂರೈಸಬಲ್ಲ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳೂ ಸಾಕಷ್ಟು ಇರಬೇಕು. ಇಂಥ ವಸ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದುದು ಅಡೆನೋಸೀನ್ ಟ್ರೈಫಾಸ್ಫೇಟ್ (ಎಟಿಪಿ) ಎಂದು ಪರಿಚಿತವಾಗಿರುವ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯೋಟೈಡ್. ಉಳಿದ ಶಕ್ತಿದಾನಿಗಳಾದ ಯುಟಿಪಿ, ಸಿಟಿಸಿ ಮುಂತಾದವು ಎಟಿಪಿಯ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿವೆ. ವಿಪರ್ಯಯ ದಿಶೆಯ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ, ಎಂದರೆ ವಿಭಜನೆ ಇಲ್ಲವೆ ಅಪಚಯಕ್ಕೆ, ಇದೇ ರೀತಿಯ ಅನುಕೂಲತೆಗಳು ಅವಶ್ಯ. ವಿಭಜನೆ ಅಂದರೆ ಬೃಹದಣುಗಳು ಸುಲಭ ಅಣುಗಳಾಗುವುದು ಅಷ್ಟೆ ಅಲ್ಲ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಗ್ಲೈಕೊಜೆನ್ನು, ಗ್ಲೂಕೋಸ್ ಆಗಿ, ಅನಂತರ ಅದು ಉತ್ಕರ್ಷಣೆಗೊಂಡು ಇಂಗಾಲಾಮ್ಲ ಅನಿಲ ಆಗುವುದು. ವಿಶ್ಲೇಷಣ ಕ್ರಿಯೆಯ ಫಲ ರಾಸಾಯನಿಕವಾದ ಗ್ಲೂಕೋಸ್ ಅಣುವಿನಲ್ಲಿರುವ ಭೌತಶಕ್ತಿಯ ಬಿಡುಗಡೆ ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿಸಂಚಯನ, ಉಳಿದ ವಿಶ್ಲೇಷಣ ಕ್ರಿಯೆಗಳಲ್ಲಿ ದೇಹದಿಂದ ಸುಲಭವಾಗಿ ಹೊರದೂಡಲು ಅನುಕೂಲವಾಗಿರುವ ಯೂರಿಯ, ಯೂರಿಕ್ ಆಮ್ಲ ಮುಂತಾದ ರೂಪದ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳ ತಯಾರಿಕೆ ಮುಖ್ಯವಾದುದು. ಒಂದು ವಸ್ತು ಇನ್ನೊಂದು ವಸ್ತುವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿತವಾಗುವಾಗ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಸಂಶ್ಲೇಷಣೆಗಳೆರಡೂ ಆಗುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ.
ಸಂಶ್ಲೇಷಣ ಕಾರ್ಯವೇ ಆಗಲಿ ವಿಶ್ಲೇಷಣ ಕಾರ್ಯವೇ ಆಗಲಿ ಅದು ನಡೆಯುವುದು ಒಂದು ಅಥವಾ ಕೆಲವೇ ರಾಸಾಯನಿಕ ಕಾರ್ಯಗಳಿಂದಲ್ಲ. ಅದು ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಹಲವಾರು ರಾಸಾಯನಿಕ ಕಾರ್ಯಗಳ ಸರಣಿ. ಇದು ಸರಪಳಿರೂಪದಲ್ಲಿ ಇರಬಹುದು ಇಲ್ಲವೇ ವರ್ತುಲರೂಪದಲ್ಲಿ ಇರಬಹುದು. ಈ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ವರ್ತುಲ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಇರುವುದು ಹಲವು ಚಯಾಪಚಯ ಕ್ರಿಯೆಗಳಲ್ಲಿರುವ ವಿಶೇಷ ಮಾರ್ಗ.
ಮಾರ್ಗಗಳು
ಒಂದು ರಾಸಾಯನಿಕವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಉತ್ಕರ್ಷಣಗೊಂಡು ಉತ್ಪನ್ನ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುತ್ತವೆ. ಉತ್ಪನ್ನಗೊಂಡ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು ಪುನಃ ಇನ್ನೊಂದು ಮೂಲ ರಾಸಾಯನಿಕ ಅಣುವಿನ ಉತ್ಕರ್ಷಣ ಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಸಿದ್ಧವಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ರೀತಿಯ ವರ್ತುಲಮಾರ್ಗ ಹೆಚ್ಚು ಉಪಯುಕ್ತವಾದುದು. ಹಂತಹಂತವಾಗಿ ಬದಲಾವಣೆ ಆಗುವುದರಿಂದ ಇದರ ವೇಗವೂ ಹೆಚ್ಚು. ಲಾಭವೂ ಹೆಚ್ಚು. ಈ ರೀತಿಯ ವರ್ತುಲ ಮಾರ್ಗದ ಉದಾಹರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದವೆಂದರೆ ಕ್ರೆಬ್ಸ್ ಸಿಟ್ರಿಕ್ ಆಮ್ಲ ಚಕ್ರ. ಯೂರಿಯ ತಯಾರಿಕಾ ಚಕ್ರ, ಕೊಬ್ಬಿನ ಆಮ್ಲದ ತಯಾರಿಕೆಯ ಮತ್ತು ಬೀಟ ಉತ್ಕರ್ಷಣೆಯ ಚಕ್ರ. ಜೀವಕೋಶದಲ್ಲಿರುವ ಇನ್ನೊಂದು ಮಾರ್ಗ ಸರಪಣಿ ರಾಸಾಯನಿಕ ಮಾರ್ಗ. ಶಕ್ತಿ ಸಂಚಯನ ಕಾರ್ಯದ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಸಾಗಣೆ ಸರಣಿ ಇದಕ್ಕೆ ಉತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆ.
ಚಯಾಪಚಯದ ವಿಭಾಗಗಳು
ಒಂದು ರಾಸಾಯನಿಕದ ಚಯಾಪಚಯವನ್ನು ಹಲವಾರು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಭಾಗಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಬಹುದು. ಇಂಥ ಭಾಗಗಳಿಗೆ ಮಧ್ಯವರ್ತಿ ಚಯಾಪಚಯ (ಇಂಟರ್ ಮೀಡಿಯರಿ ಮೆಟಬಾಲಿಸಮ್) ಎಂದು ಹೆಸರು. ಇವನ್ನೆಲ್ಲ ಬಿಡಿಬಿಡಿಯಾಗಿ ವ್ಯಾಸಂಗಿಸಿ, ಅರ್ಥವಿಸಿ, ಆ ರಾಸಾಯನಿಕದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಚಯಾಪಚಯವನ್ನು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಬೇಕಷ್ಟೆ. ಇದನ್ನು ನಡೆಸಲು ಅನೇಕ ಮಾರ್ಗಗಳಿವೆ. ಜೀವಕೋಶವನ್ನು ಅರೆದು ಕಣರಹಿತಸಾರವನ್ನು (ಹೊಮೊಜಿನೇಟ್) ಅಪಕೇಂದ್ರಣ ಯಂತ್ರದಿಂದ (ಸೆಂಟ್ರಿಫ್ಯೂಜ್) ಬೇರ್ಪಡಿಸಿ ಬಂದ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಪರಿಶೋಧನೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗೆ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಜೀವಕೋಶದ ಯಾವ ಯಾವ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಏನೇನು ರಾಸಾಯನಿಕ ಕಾರ್ಯಗಳು ನಡೆಯುತ್ತವೆ, ಅವು ಕ್ರಮಪ್ರಕಾರ ಸಂಭವಿಸಲು ಬೇಕಾದ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳೇನು ಎಂಬೆಲ್ಲ ವಿವರಗಳು ದೊರೆಯುತ್ತವೆ. ವಿಕಿರಣಪಟು ಐಸೊಟೋಪುಗಳ ಪ್ರಯೋಗದಿಂದ ಚಯಾಪಚಯವನ್ನು ನಿಖರವಾಗಿ ಅನ್ವೇಷಿಸುವುದು ಈಚೆಗೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗಿದೆ. ಈ ಐಸೊಟೋಪುಗಳು ಎಷ್ಟೇ ಕಡಿಮೆ ಮೊತ್ತದಲ್ಲಿ ಇರಬಹುದು, ಎಲ್ಲಿಯೇ ಇರಬಹುದು, ಯಾವುದೇ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳೊಡನೆ ಸೇರಿಕೊಂಡಿರಬಹುದು-ಹಾಗಿದ್ದರೂ ಅವು ಎಲ್ಲಿ ಇವೆ, ಎಷ್ಟು ಮೊತ್ತದಲ್ಲಿ ಇವೆ ಎನ್ನುವುದನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಪತ್ತೆ ಹಚ್ಚಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಮಧ್ಯವರ್ತಿ ಚಯಾಪಚಯ ಸಂಶೋಧನೆಯಲ್ಲಿ ವಿಕಿರಣ ದೊರೆತಿರುವ ಇನ್ನೊಂದು ಸಾಧನವೆಂದರೆ ಸೋಸುಕಾಗದವನ್ನು ಬಳಸುವ ಕ್ರೋಮಟಾಗ್ರಫಿ ತಂತ್ರ. ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು ಅತಿ ಕಡಿಮೆ ಮೊತ್ತದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಈ ತಂತ್ರದಲ್ಲಿ, ಸೂಕ್ತವಾದ ವಿಷಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇವು ಗೊತ್ತಾದ ಎಂಜೈಮುಗಳ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವುದರಿಂದ ರಸಾಯನಕಾರ್ಯ ಮುಂದೆ ಸಾಗದೆ ಮಧ್ಯವರ್ತಿ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು ಶೇಖರವಾಗುವುವು. ಇವು ಯಾವುವು ಎಂಬುದನ್ನು ಕಂಡು ಹಿಡಿಯುವುದರ ಮೂಲಕ ಚಯಾಪಚಯದ ವಿವರಗಳನ್ನು ತಿಳಿಯಬಹುದು. ಫ್ಲೋರೋ ಅಸಿಟೇಟ್, ಮೆಲನೇಟ್, ಅರ್ಸೆನೇಟ್ ಮುಂತಾದ ಎಂಜೈಮ್ ವಿಷಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಸಿಟ್ರಿಕ್ ಆಮ್ಲ ಚಕ್ರದ ವಿವರಗಳನ್ನು ಶೋಧಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಇಂಥ ಸಂಶೋಧನೆಗೆ ಮನುಷ್ಯನ ಜೀವಕೋಶಗಳೇ ಬೇಕೆಂಬುದೇನೂ ಇಲ್ಲ ಅಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಅನೇಕ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ಇಲಿ, ಮೊಲ ಮುಂತಾದ ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಕಡೆಗೆ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯ ಮತ್ತು ಬೂಷ್ಟುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ನಡೆಯುತ್ತವೆ. ವಿವರಗಳಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನತೆ ಇರಬಹುದು ಅಷ್ಟೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಎಲ್ಲ ಜೀವಿಗಳ ಕೋಶಗಳನ್ನೂ ಸಂಶೋಧನೆಗೆ ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಯೀಸ್ಟಿನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ರಾಸಾಯನಿಕ ಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಅರ್ಥವಿಸಿ ನಿರ್ವಾಯು ಶರ್ಕರ ಪಥವನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿದರು. ಈ ಪಥ ಮಾನವರಲ್ಲಿಯೂ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.
ಭಾಗವಹಿಸುವ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು
ಚಯಾಪಚಯದಲ್ಲಿ ಆರ್ಗ್ಯಾನಿಕ್ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು ಮಾತ್ರ ಭಾಗವಹಿಸುವುದಲ್ಲ. ಖನಿಜ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳಾದ ಕಬ್ಬಿಣ, ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಮ್, ಸೋಡಿಯಮ್, ಪೊಟ್ಯಾಸಿಯಮ್, ಫಾಸ್ಫೇಟ್, ಕ್ಲೋರೈಡ್ ಮುಂತಾದವು ಕೂಡ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಮೂಳೆಯ ರಚನೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಮ್ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಆಕ್ಸಿಜನ್ನನ್ನು ಸರಬರಾಜು ಮಾಡುವ ಹೇಮೋಗ್ಲೊಬಿನ್ನಿನಲ್ಲಿಯೂ ಜೀವಕೋಶದ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನುಗಳ ಸಾಗಾಣಿಕೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಕಬ್ಬಿಣದ ಪಾತ್ರ ಉಂಟು. ಕಬ್ಬಿಣವಿರುವ ಇತರ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳೆಂದರೆ ಫೆರ್ರಿಟಿನ್ (ಕರುಳಿನಿಂದ ಹೀರಿಕೊಳ್ಳುವ ಮತ್ತು ಸಂಗ್ರಹಣೆಯ ಮಿತಿಯನ್ನು ಇದು ಹತೋಟಿಯಲ್ಲಿಡುತ್ತದೆ) ಮತ್ತು ಟ್ರಾನ್ಸ್ ಫೆರಿನ್ (ಕಬ್ಬಿಣದ ಸಾಗಣೆಗಾಗಿ). ಈ ಲೋಹಗಳಲ್ಲದೆ ಕೋಬಾಲ್ಟ್ (ರಕ್ತ ಕಣಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ), ಸತು (ಕಾರ್‍ಬಾಕ್ಸಿಪೆಪ್ಟಿಡೇಸಿನ ಭಾಗವಾಗಿ), ಮೆಗ್ನೀಸಿಯಮ್ ಮುಂತಾದ ಲೋಹಗಳು ಚಯಾಪಚಯದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳ ಅಯಾನುರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತವೆ. ಚಯಾಪಚಯದ ವಿವರ ಹಾಗೂ ಮಾರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಬರೆದಿದೆ.
ಮುಖ್ಯವಾದ ಕೆಲವು ಮಾರ್ಗಗಳು (ಪಥಗಳು)
ಆಕ್ಸಿಜನ್‍ರಹಿತ ಶರ್ಕರ ಪಥ-ಎಂಬ್ಡೆನ್ ಮೈಯರ್ ಹೋಪ್ ಪಥ: ವ್ಯಕ್ತಿ ಹಠಾತ್ತನೆ ವೇಗವಾಗಿ ಓಡುವುದು ನೆಗೆಯುವುದು ಮುಂತಾದ ಕೆಲಸಮಾಡಬೇಕಾದಾಗ ದೇಹದ ಸ್ನಾಯುಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಯೆ ನಡೆಯುವುದು ಈ ಪಥದಲ್ಲಿ. ಸ್ನಾಯುಗಳಿಗೆ ರಕ್ತದ ಮೂಲಕ ಬೇಕಾಗುವಷ್ಟು ಆಕ್ಸಿಜನನ್ನು ಸರಬರಾಜು ಮಾಡಲು ಸಾಕಷ್ಟು ಕಾಲ ಇರುವುದಿಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ ಗ್ಲೈಕೊಜೆನಿನಿಂದ ಬಂದ ಪೈರುವೇಟ್ ಇದೇ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾದ ಅಪಕರ್ಷಿತರೂಪದ ಕೋಎಂಜೈಮನ್ನು ಮತ್ತೆ ಸಾಮಾನ್ಯರೂಪಕ್ಕೆ ಹಿಂತಿರುಗಿಸಿ ಅದು ಲ್ಯಾಕ್ಟಿಕ್ ಆಮ್ಲ ಆಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾದ ಸಾಮಾನ್ಯರೂಪದ ಕೋಎಂಜೈಮ್ ಮತ್ತೆ ಗ್ಲೈಕೋಜನ್ ಪೈರುವೇಟ್ ಬದಲಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಕ್ಸಿಜನ್ನಿನ ಸರಬರಾಜಿಗೆ ಸಾಕಾದಷ್ಟು ಕಾಲ ಇರುವಾಗ ಪೈರುವೇಟು ಸಿಟ್ರಿಕ್ ಆಮ್ಲ ಚಕ್ರವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಇಂಗಾಲಾಮ್ಲಕ್ಕೆ ಉತ್ಕರ್ಷಣಹೊಂದುವುದು. ಅಪಕರ್ಷಿತ ರೂಪದ ಕೋಎಂಜೈಮ್ ಸಮೃದ್ಧಿಯಾಗಿ ಸರಬರಾಜಾದ ಆಕ್ಸಿಜನ್ನಿನಿಂದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಉತ್ಕರ್ಷಣಗೊಂಡು ಪುನಃ ಸಾಮಾನ್ಯ ರೂಪಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಆಕ್ಸಿಜನ್‍ರಹಿತಪಥದಲ್ಲಿ ಗ್ಲೈಕೊಜನ್ನಿನಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಗ್ಲೂಕೋಸ್ ಅಣುವಿನಿಂದ ಶಕ್ತಿಯ ಕೊಡುತರುಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವ ಎರಡು ಎಟಿಪಿ ಅಣುಗಳು ಮಾತ್ರ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುವುವು. 1 ಗ್ರಾಮ್‍ಸಮಾನ ಗ್ಲೂಕೋಸಿನಿಂದ 16 ಕಿಲೋ ಕೆಲೊರಿ ಶಕ್ತಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಆಕ್ಸಿಜನ್ ಒದಗಿದರೆ ಕೋಎಂಜೈಮ್ ಉತ್ಕರ್ಷಣೆಯಿಂದ ಮತ್ತು ಪೈರೂವೇಟ್ ಸಿಟ್ರಿಕ್ ಆಮ್ಲ ಚಕ್ರವನ್ನು ಸೇರುವುದರಿಂದ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಸಾಗಣೆ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಮೂವತ್ತಾರು ಎಟಿಪಿ ಅಣುಗಳು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುವುವು.
ಪೆಂಟೋಸ್‍ಫಾಸ್ಫೇಟ್ ಚಕ್ರ: ಸಿಟ್ರಿಕ್ ಆಮ್ಲ ಚಕ್ರದ ಸಹಾಯವಿಲ್ಲದೆ ಗ್ಲೂಕೋಸಿನ ಉತ್ಕರ್ಷಣಕ್ರಿಯೆ ನಡೆಯುವ ಇನ್ನೊಂದು ಮಾರ್ಗವಿದು. ಈ ಚಕ್ರ ಕೆಲಸಮಾಡಲು ಆಕ್ಸಿಜನ್ ಇರಲೇಬೇಕು. ಗ್ಲೂಕೋಸ್ ಫಾಸ್ಫೇಟಿನ ಆರು ಅಣುಗಳಿಂದ ಆರಂಭವಾದ ಈ ಚಕ್ರದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಮೂರು ಇಂಗಾಲದ ಪರಮಾಣು ಹೊಂದಿರುವ ಗ್ಲಿಸರಾಲ್ಡಿಹೈಡ್ ಫಾಸ್ಫೇಟಿನ ಹತ್ತು ಅಣುಗಳು ಬಂದು ಅವು ಸೇರಿ ಮತ್ತೆ ಐದು ಗ್ಲೂಕೋಸ್ ಫಾಸ್ಫೇಟಿನ ಅಣುಗಳಾಗುತ್ತವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಒಂದು ಚಕ್ರದಲ್ಲಿ ಗ್ಲೂಕೋಸ್ ಫಾಸ್ಫೇಟಿನ ಒಂದು ಅಣು ಉತ್ಕರ್ಷಣಗೊಂಡು ಇಂಗಾಲಾಮ್ಲ ಅನಿಲದ ಆರು ಅಣುಗಳು ಬಿಡುಗಡೆಯಾದಂತಾಯಿತು. ಈ ಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವ ಕೋಎಂಜೈಮುಗಳು ಬಿ ಜೀವಸತ್ತ್ವದ ಗುಂಪಿನ ನಿಕೊಟಿನಿಕ್ ಆಮ್ಲದ ಜನ್ಯವಸ್ತುಗಳು. ಯಕೃತ್ ಮುಂತಾದ ಹೆಚ್ಚು ಶಕ್ತಿಬೇಕಾದ ಅಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಮಾರ್ಗ ಇರುತ್ತದೆ.
ಶ್ವಾಸಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿನ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಸಾಗಣೆ ಸರಣಿ: ಉತ್ಕರ್ಷಣೆ ಹೊಂದಿದಾಗ ಶಕ್ತಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುವುದು ಈ ಪಥದಲ್ಲಿಯೇ. ಅಪಕರ್ಷಿತ ರೂಪದಲ್ಲಿರುವ ಕೋಎಂಜೈಮುಗಳು ಉತ್ಕರ್ಷಣಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುವುವು. ಇವು ಮೂರು ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು. ಮೊದಲನೆಯದರಲ್ಲಿ ರೈಬೋಫ್ಲೇವಿನ್ ಮತ್ತು ಉಳಿದೆರಡರಲ್ಲಿ ನಿಕೊಟಿನಿಕ್ ಆಮ್ಲ ಉಂಟು. ಈ ಎರಡು ವಸ್ತುಗಳೂ B ಜೀವಸತ್ತ್ವಗಳ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿವೆ. ಸೈಟೊಕ್ರೋಮುಗಳು ಜೀವಕೋಶಗಳಲ್ಲಿರುವ ಮೈಟೊಕಾಂಡ್ರಿಯ ಘಟಕಗಳಲ್ಲಿರುವ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನುಗಳನ್ನು ಪಡೆದು ಕಡೆಗೆ ಆಕ್ಸಿಜನ್ನಿಗೆ ಕೊಟ್ಟು ಉತ್ಕರ್ಷಣ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ. ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುವ ಶಕ್ತಿ ಸಂಚಯನಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಕೋಎಂಜೈಮ್ ಕ್ಯೂ ಅಥವಾ ಯೂಬಿಕ್ವಿನೋನ್ ಎಂಬ ರಾಸಾಯನಿಕ ವಸ್ತು ಭಾಗವಹಿಸುತ್ತದೆ.
ಜಿಡ್ಡಿನ ಆಮ್ಲಗಳ (ಫ್ಯಾಟಿ ಆ್ಯಸಿಡ್ಸ್) ಉತ್ಕರ್ಷಣೆ : ಇದಕ್ಕೆ ಬೀಟ ಉತ್ಕರ್ಷಣೆ ಎಂದು ಹೆಸರು. ಜಿಡ್ಡಿನ ಆಮ್ಲವನ್ನು ಒಂದು ಸಂಪೂರ್ಣ ಉತ್ಕರ್ಷಣಚಕ್ರಕ್ಕೆ ಒಳಪಡಿಸಿದಾಗ ಇಂಗಾಲದ ಎರಡು ಪರಮಾಣುಗಳಿರುವ ಅಸಿಟೈಲ್ ಕೋಎಂಜೈಮಿನ ಒಂದು ಅಣು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಅಂದರೆ ಇಂಗಾಲದ ಹದಿನೆಂಟು ಪರಮಾಣುಗಳಿರುವ ಸ್ಟಿಯರಿಕ್ ಆಮ್ಲ ಉತ್ಕರ್ಷಣಹೊಂದಲು ಎಂಟು ಚಕ್ರಬೇಕು. ಆಗ ಅಪಕರ್ಷಿತರೂಪದ ಹದಿನಾರು ಕೋಎಂಜೈಮುಗಳು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುತ್ತವೆ. ಮತ್ತು ಅವುಗಳಿಂದ ನಲವತ್ತೆಂಟು ಎಟಿಪಿ ಅಣುಗಳು ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನ್ ಸಾಗಣೆ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತವೆ. ಈ ಚಕ್ರದಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಅಸಿಟೈಲ್ ಕೋಎಂಜೈಮ್-ಎ, ಸಿಟ್ರಿಕ್ ಆಮ್ಲಚಕ್ರದಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಉತ್ಕರ್ಷಣ ಹೊಂದುತ್ತದೆ.
ಜಿಡ್ಡಿನ ಆಮ್ಲಗಳ ತಯಾರಿಕೆ : ಇವುಗಳ ತಯಾರಿಕೆಗೆ ಪ್ರಾರಂಭದ ವಸ್ತುವೆಂದರೆ ಪೈರುವೇಟಿನಿಂದ ಬಂದ ಅಸಿಟೈಲ್ ಕೋಎಂಬೈಮ್-ಎ.
ಇದರಲ್ಲಿ B ಜೀವಸತ್ತ್ವದ ಗುಂಪಿನ ಪ್ಯಾಂಟೊಥೆನಿಕ್ ಆಮ್ಲದ ಜನ್ಯವಸ್ತು ಉಂಟು. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಚಕ್ರ ಪೂರ್ತಿಯಾದಾಗಲೂ ಇಂಗಾಲದ ಎರಡು ಪರಮಾಣುಗಳಿರುವ ಅಸಿಟೈಲ್ ಗುಂಪು ಪ್ರಾರಂಭದ ಫ್ಯಾಟಿ ಆಮ್ಲದೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡು ಅದರ ಉದ್ದವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ.
ಅಸೈಲ್ ಕ್ಯಾರಿಯರ್ ಪ್ರೋಟೀನ್ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿ ಮುಂದಿನ ಚಕ್ರದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಸಿದ್ಧವಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವೊಂದು ವಿವರಗಳನ್ನು ಬಿಟ್ಟರೆ ಇದು ಬೀಟ ಉತ್ಕರ್ಷಣದಂತೆಯೇ, ಆದರೆ ವಿರುದ್ಧ ದಿಶೆಯಲ್ಲಿ, ಎಂಬುದನ್ನು ನೋಡಬಹುದು. ಈ ಸಂಶ್ಲೇಷಣ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಇನ್ಸುಲಿನ್ ಪಾತ್ರವಹಿಸುವಂತೆ ಕಾಣುತ್ತದೆ.
ಪ್ರೋಟೀನ್ ತಯಾರಿಕೆ : ಆಹಾರದಲ್ಲಿ ಪ್ರೋಟೀನ್ ಅರಗಿ ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲಗಳ ಅಣುಗಳಾಗುತ್ತವೆ. ಇವು ಕರುಳಿನಲ್ಲಿ ಹೀರಲ್ಪಟ್ಟು ರಕ್ತದ ಮುಖಾಂತರ ಜೀವಕೋಶಗಳನ್ನು ಸೇರುತ್ತವೆ. ಇವು ಹಾಗೂ ಜೀವಕೋಶದಲ್ಲಿಯೇ ತಯಾರಾಗುವ ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲಗಳು ಪ್ರೋಟೀನಿನ ತಯಾರಿಕೆಯ ಪ್ರಾರಂಭ ವಸ್ತುಗಳು. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲಕ್ಕೂ ಒಂದೊಂದು ಅಣುವಾಹಕ ಆರ್‍ಎನ್‍ಎ ಉಂಟು. ಸಂಕೇತವಾಹಕದಲ್ಲಿರುವ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯೊ ಟೈಡುಗಳು ಒದಗಿಸುವ ನಕ್ಷೆಯಂತೆ ಅಮೈನೋ ಆಮ್ಲಗಳು ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ಸೇರಿಕೊಂಡು ಪ್ರೋಟೀನಿನ ಅಣುವಾಗುವುವು.
ಹೆಚ್ಚಿನ ಓದಿಗೆ
Introductory
ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು
General information
Human metabolism
Databases
Metabolic pathways
ವರ್ಗ:ಜೀವರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಅನಂತ್ ಪೈ
ಅನಂತ್ ಪೈ ( ೧೭ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೯೨೯ - ೨೪ ಫೆಬ್ರುವರಿ ೨೦೧೧) ಅಂಕಲ್ ಪೈ ಎಂದು ಜನಪ್ರಿಯರಾಗಿದ್ದ ಇವರು ಭಾರತದ ಶಿಕ್ಷಣತಜ್ಞ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಕಾಮಿಕ್ಸ್ನ ಜನಕ. ೧೯೬೭ರಲ್ಲಿ ಇಂಡಿಯಾ ಬುಕ್ ಹೌಸ್ ಜತೆ ಸೇರಿ "ಅಮರ ಚಿತ್ರ ಕಥೆ" ಸರಣಿಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿ ಭಾರತದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಜಾನಪದ ಕತೆಗಳು, ಪುರಾಣಕತೆಗಳು, ಐತಿಹಾಸಿಕ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಚರಿತ್ರೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತೆ ಹೇಳಲಾರಂಭಿಸಿದರು. ಮಕ್ಕಳಿಗಾಗಿ ೧೯೮೦ ರಲ್ಲಿ "ಟಿಂಕಲ್" ಎಂಬಪತ್ರಿಕೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಅದು ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಕಾರ್ಟೂನ್ ಮತ್ತು ಕಾಮಿಕ್ಸ್ ಪತ್ರಿಕೆಯಾಗಿತ್ತು. ಅನಂತ್ ಪೈಯವರು ಹೃದಯಾಘಾತದಿಂದಾಗಿ ೨೪ ಫೆಬ್ರುವರಿ ೨೦೧೧ ರಂದು ನಮ್ಮನ್ನು ಅಗಲಿದರು. ಈಗ, ಅಮರ ಚಿತ್ರ ಕಥೆ, ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಮತ್ತು ೨೦ ಭಾರತೀಯ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ವರುಷಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು ಮೂವತ್ತು ಲಕ್ಷ ಪ್ರತಿಗಳಷ್ಟು ಮಾರಾಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಒಟ್ಟು ಈ ವರೆಗೆ ಮಾರಾಟವಾಗಿರುವ ಪ್ರತಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹತ್ತು ಕೋಟಿ.
ಆರಂಭದ ಬದುಕು ಮತ್ತು ಕಲಿಯುವಿಕೆ
ಕರ್ನಾಟಕದ ಕಾರ್ಕಳದಲ್ಲಿ ವೆಂಕಟರಾಯ ಮತ್ತು ಸುಶೀಲಾ ಪೈ ದಂಪತಿಗಳಿಗೆ ಮಗನಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿದ ಇವರು ಎರಡು ವರುಷದವರಿದ್ದಾಗಲೇ ತಾಯ್ತಂದೆಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡರು. ಹನ್ನೆರಡು ವರುಷದವರಾಗಿದ್ದಾಗ ಮುಂಬೈಗೆ ಬಂದ ಇವರು ಮಾಹಿಂನ ಓರಿಯೆಂಟ್ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಲಿತರು. ಮುಂದೆ ಬಾಂಬೆ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದಲ್ಲಿ ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ, ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ರಾಸಾಯನಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳನ್ನು ಕಲಿತರು.
ವೃತ್ತಿಯ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ
ಮುದ್ರಣ ಮತ್ತು ಕಾಮಿಕ್ಸ ನಲ್ಲಿ ತುಂಬ ಆಸಕ್ತಿ ಹೂಂದಿದ್ದ ಇವರು ೧೯೫೪ ರಲ್ಲಿ "ಮಾನವ" ಎಂಬ ಮಕ್ಕಳ ಪತ್ರಿಕೆಯನ್ನು ತರಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು. ಅದು ಸಫಲವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾದ ಪುಸ್ತಕವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಜ್ಯೂನಿಯರ್ ಇಂಜಿನೀಯರ್ ಆಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. ಆಗ ಟೈಮ್ಸ್ ಬಳಗವು ಇಂದ್ರಜಾಲ ಕಾಮಿಕ್ಸ್ ಅನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿತು.
ಅಮರ ಚಿತ್ರ ಕಥೆಗಳು
ಭಾರತದ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಇತಿಹಾಸಕ್ಕೆ ಮೀಸಲಾದ ಕಾಮಿಕ್ ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಹೊರತರುವ ವಿಚಾರವು ಪೈ ಅವರಿಗೆ ಬಂದದ್ದು ೧೯೬೭ ರಲ್ಲಿ ದೂರದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ರಸಪ್ರಶ್ನೆ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ನೋಡುವಾಗ. ಅದರಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಂಡವರು ಗ್ರೀಕ್ ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿನ ವಿಷಯಗಳ ಬಗೆಗಿನ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳನ್ನು ಸಲೀಸಾಗಿ ಉತ್ತರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು, ಆದರೆ "ರಾಮಾಯಣದಲ್ಲಿ ರಾಮನ ತಾಯಿ ಯಾರು?" ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆಗೆ ಉತ್ತರ ಹೇಳುವಲ್ಲಿ ಅಸಮರ್ಥರಾಗಿದ್ದರು. ಅದೇ ವರ್ಷ ಅವರು ತಮ್ಮ ಕೆಲಸವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಇಂಡಿಯಾ ಬುಕ್ ಹೌಸ್ ನ ಸಹಾಯದಿಂದ ಅಮರ ಚಿತ್ರಕಥೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ರ ಬರಹಗಾರ, ಸಂಪಾದಕ, ಪ್ರಕಾಶಕ ಎಲ್ಲವೂ ಅವರೇ ಆದರು. ಈ ಸರಣಿಯು ಭಾರತದ ಕಾಮಿಕ್ ಪುಸ್ತಕರಂಗದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮೈಲಿಗಲ್ಲೇ ಆಯಿತು. ಸುಮಾರು ೪೪೦ ಶೀರ್ಷಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ೮೬ ಮಿಲಿಯನ್ ಪ್ರತಿಗಳು ಮಾರಾಟ ಆಗಿವೆ. ನಂತರ ೧೯೬೯ರಲ್ಲಿ "ಟಿಂಕಲ್" ಮಕ್ಕಳ ಪತ್ರಿಕೆಯನ್ನು ಅರಂಭಿಸಿದರು. ಓದುಗರು ಅವರನ್ನು "ಅಂಕಲ್ ಪೈ" ಎಂದು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು.
ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ
ಅವರು ಮುಂಬೈಯ ಪ್ರಭಾದೇವಿ ಭಾಗದ ನಿವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದರು.
ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:Indian educationists ವರ್ಗ:1929 births ವರ್ಗ:2011 deaths ವರ್ಗ:Indian comics artists ವರ್ಗ:Indian comics writers ವರ್ಗ:Konkani ವರ್ಗ:University of Mumbai alumni ವರ್ಗ:People from Udupi ವರ್ಗ:ಚಿತ್ರಕಲೆ
ವಿಲಿಯಮ್ ಜೇಮ್ಸ್‌ ಡರ್ಯಾಂಟ್
ವಿಲಿಯಮ್ ಜೇಮ್ಸ್‌ ಡರ್ಯಾಂಟ್ (1885 –1981 ) ಅಮೆರಿಕದ ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ ಇತಿಹಾಸಕಾರ.
ಬದುಕು
ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ಮ್ಯಾಸಚೂಸೆಟ್ಸಿನ ನಾರ್ತ್ ಆ್ಯಡಮ್ಸಿನಲ್ಲಿ 1907ರಲ್ಲಿ ಜರ್ಸಿ ನಗರದ ಸೇಂಟ್ ಪೀಟರ್ಸ್ ಕಾಲೇಜಿನಿಂದ ಪದವೀಧರನಾಗಿ ಸೌತ್ ಆರೆಂಜಿನ ಸೀಟನ್ ಹಾಲ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಲಯಾಟಿನ್ ಮತ್ತು ಫ್ರೆಂಚ್ ಭಾಷೆಗಳ ಅಧ್ಯಾಪಕನಾದ. 1914ರಿಂದ 1927ರ ವರೆಗೆ ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕಿನ ಲೇಬರ್ ಟೆಂಪಲ್ ಶಾಲೆಯ ನಿರ್ದೇಶಕನಾಗಿದ್ದ. ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನೂ ಮುಂದುವರೆಸಿ 1917ರಲ್ಲಿ ಕೊಲಂಬಿಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಡಾಕ್ಟರೇಟ್ ಪದವಿ ಪಡೆದುಕೊಂಡ. 1935ರಿಂದ ಲಾಸ್ ಆಂಜಲಿಸ್‍ನ ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ತತ್ತ್ವಶಾಸ್ತ್ರದ ಅಧ್ಯಾಪಕನಾಗಿದ್ದ. 1917ರಲ್ಲಿ ಈತನ ಫಿಲಾಸಫಿ ಅಂಡ್ ದಿ ಸೋಷಿಯಲ್ ಪ್ರಾಬ್ಲೆಮ್ ಎಂಬ ಗ್ರಂಥ ಪ್ರಕಟಿತವಾಯಿತು. ಅನಂತರ ಈತ ತತ್ತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ, ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅನೇಕ ಜನಾದರಣೀಯವಾದ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ಬರೆದ.
ಬರಹ
ಮಾನವೇತಿಹಾಸವನ್ನು ಸಮಗ್ರವಾಗಿ, ಸಪ್ರಮಾಣವಾಗಿ ಸಾಕಷ್ಟು ವಿವರವಾಗಿ ರಚಿಸಲು ಉದ್ದೇಶಿಸಿದ ಡರ್ಯಾಂಟ್ ತನ್ನ ಪತ್ನಿ ಏರಿಯಲ್ ಡರ್ಯಾಟಳೊಂದಿಗೆ ನಾಲ್ಕು ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ಶ್ರಮಿಸಿದ. ಅದರ ಫಲವಾಗಿ ಜಗದ್ ವಿಖ್ಯಾತವಾದ ದಿ ಸ್ಟೋರಿ ಆಫ್ ಸಿವಿಲಿಸೇಷನ್ ಎಂಬ ಗ್ರಂಥಮಾಲೆ ಸಿದ್ಧವಾಯಿತು. ಅದರಲ್ಲಿ ಹತ್ತು ಸಂಪುಟಗಳಿವೆ: 1. ಅವರ್ ಓರಿಯಂಟಲ್ ಹೆರಿಟೆಜ್, 2. ದಿ ಲೈಫ್ ಆಫ್ ಗ್ರೀಸ್, 3. ಸೀಸರ್ ಅಂಡ್ ಕ್ರೈಸ್ಟ, 4. ದಿ ಏಜ್ ಆಫ್ ಫೈಯ್ತ್, 5. ದಿ ರೆನೆಸಾನ್ಸ್, 6. ದಿ ರೆಫರ್ಮೇಷನ್, 7. ದಿ ಏಜ್ ಆಫ್ ರೆಫರ್ಮೇಷನ್ ಬಿಗಿನ್ಸ್, 8. ದಿ ಏಜ್ ಆಫ್ ಲೂಯಿ ಘಿIಗಿ, 9. ದಿ ಎಜ್ ಆಫ್ ವಾಲ್ಟೇರ್, 10. ರೂಸೊ ಅಂಡ್ ರೆವೊಲ್ಯೂಷನ್ ಈ ಬೃಹದ್ ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ ಲೇಖಕನ ಸ್ಥಿತಪ್ರಜ್ಞತೆ, ಮಾನವೀಯ ಸೌಹಾರ್ದ ಸಂಸ್ಕøತಿ ನಾಗರಿಕತೆ ಪ್ರಗತಿಗಳ ಬಗೆಗಿನ ಆಸ್ಥೆ-ಇವನ್ನು ಧಾರಾಳವಾಗಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಬರೆವಣಿಗೆಯಂತೂ ಕಲಾತ್ಮಕವೂ ಆಕರ್ಷಕವೂ ಆಗಿದೆ.
ಡರ್ಯಾಂಟ್ ದಂಪತಿಗಳ ಈಚೆಗಿನ ಮಹಾಕೃತಿಯೆಂದರೆ ದಿ ಲೆಸನ್ಸ್ ಆಫ್ ಹಿಸ್ಟರಿ (1968). ಸ್ಟೋರಿ ಆಫ್ ಸಿವಿಲಿಸೇಷನ್ ಸಂಪುಟಗಳನ್ನು ಪರಿಷ್ಕರಿಸಿ ಮುದ್ರಿಸುವ ಕೆಲಸವನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಾಗ ಡರ್ಯಾಂಟ್ ದಂಪತಿಗಳು ಇತಿಹಾಸದ ಸಾರವೇನು ಎಂಬುದರ ಬಗೆಗೆ ಚಿಂತನೆ ಮಾಡಿ ಹದಿನಾರು ಆಶ್ವಾಸಗಳ ಆದರೂ ಒಂದು ನೂರೇ ಪುಟಗಳ ಈ ಗ್ರಂಥವನ್ನು ರಚಿಸಿದರಂತೆ. ಇತಿಹಾಸ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ತಿಳಿಯಬಯಸುವ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಇದು ಸಮರ್ಥ ಕೈಪಿಡಿಯಂತಿದೆ. ಅಚ್ಚಾದ ವರ್ಷವೇ (1968) ಇದು ಏಳಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮುದ್ರಣಗಳನ್ನು ಕಂಡು ಬಹು ಜನಪ್ರಿಯವಾಯಿತು.
ವರ್ಗ:ಇತಿಹಾಸ ತಜ್ಞರು ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಕೋಟೆ
thumb ಚಿತ್ರದುರ್ಗವು ಭಾರತ ದೇಶದ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಒಂದು ಬಯಲುಸೀಮೆಯ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿದೆ.ಚಿತ್ರದುರ್ಗದವು ಮಧ್ಯೆ ಕರ್ನಾಟಕದ ಜಿಲ್ಲಾ ಕೇಂದ್ರ.ಚಿತ್ರದುರ್ಗವು ರಾಜಧಾನಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಿಂದ ೨೦೦ ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ .ಮೊದಲು ಚಿತ್ರದುರ್ಗವನ್ನು ಚಿತ್ರದುರ್ಗ್,ಚಿತ್ತಾಲ್ ದುರ್ಗ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.ಬ್ರಿಟೀಷರ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ''ಚಿತ್ತಾಲ್ ದುರ್ಗ್ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಇಲ್ಲಿನ ಪ್ರವಾಸ ಸ್ಥಳಗಳು.ಚಿತ್ರದುರ್ಗದ ಕೋಟೆ, ವಾಣಿ ವಿಲಾಸ ಸಾಗರ ಅಣೆಕಟ್ಟು ಇದನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯರು ಮಾರಿ ಕಣಿವೆ ಡ್ಯಾಮ್ ಎಂದು ಕೂಡ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಚಂದ್ರವಳ್ಳಿ ತೋಟ, ಹಿರಿಯೂರು, ಜೋಗಿಮಟ್ಟಿ,ಕಲ್ಲಿನಕೋಟೆ,ಗಾಯತ್ರಿ ಜಲಾಶಯ, ಇತ್ಯಾದಿ..ಚಿತ್ರದುರ್ಗದ ಕೋಟೆಯು ಹದಿನೆಂಟನೇ ಶತಮಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ.ಈ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟಿದವರು ಚಿತ್ರದುರ್ಗದ ನಾಯಕರು.ಗ್ರಾನೇಟ್ ಅಥವ ಖನಿಜ ಕಲ್ಲಿನ ಸಹಾಯದಿಂದ ಈ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.
ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ
.ಆಂಗ್ಲ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರ ಅಂದರೆ ಪಿಕ್ಚರ್ ಹಾಗು ದುರ್ಗ ಅಂದರೆ ಫೋರ್ತ್. ಇದನ್ನು ಕಲ್ಲಿನ ಕೊಟೆ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ ಹಾಗು ಏಳು ಸುತ್ತಿನ ಕೊಟೆ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.ಇಲ್ಲಿ ೧೭೯೯ ರಲ್ಲಿ ನಾಯಕರು ಹಾಗು ಹೈದರಾಲಿಯ ನಡುವೆ ಯುದ್ಧ ನಡೆದಿತ್ತು .ಬ್ರಿಟೀಷರು ಇದನ್ನು ಚಿತ್ತಾಲ್ ದುರ್ಗ್ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು.ಇದು ಚಿತ್ರದುರ್ಗದ ಮೊದಲನೆಯ ಪ್ರವಾಸ ಸ್ಥಳ ಎಂದು ಹೆಸರು ಪಡೆದಿದೆ.ಇದನ್ನು ಉಕ್ಕಿನ ಕೋಟೆ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಭೌಗೋಳಿಕ
ಚಿತ್ರದುರ್ಗದ ಕೋಟೆ ಬೃಹದಾಕಾರದ ಶಿಲೆಗಳು ಹಾಗೂ ಕಲ್ಲಿನ ಗೋಡೆಗಳಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದೆ. ಕಣಿವೆಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತದೆ. ಬೃಹತ್ ಕಲ್ಲು, ಬೆಟ್ಟಗಳು ಹಾಗು ದೃಶ್ಯ ಕಣಿವೆಗಳು ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನಿಂದ ಕಂಡು ಬರುತ್ತವೆ. ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ಕೋಟೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಈ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟಲು ರಾಷ್ಟ್ರಕೂಟರು,ಚಾಲುಕ್ಯರು ಹಾಗು ನಾಯಕರು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ನಾಯಕರು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ನಂತರ ಹೈದರಾಲಿ ಹಾಗು ಅವನ ಮಗ ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನ ಕೋಟೆಯ ಆಳ್ವಿಕೆಯನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರು.ಈ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಏಳು ಗೋಡೆಗಳ ನಡುವೆ ಕಟ್ಟಲಾಗಿದೆ.ಈ ಕೋಟೆಯಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಅನುಕೂಲಗಳನ್ನು ಸಹ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.ಇಲ್ಲಿ ಮಸೀದಿ,ಗೋಧಾಮು ಹಾಗು ಹಳೆ ಕಾಲದ ದೇವಸ್ಥಾನಗಳಿವೆ.ಮೇಲಿನ ಕೋಟೆಯಲ್ಲಿ ಹದಿನೆಂಟು ದೇವಸ್ಥಾನಗಳಿವೆ ಹಾಗು ಕೆಳಗಿನ ಕೋಟೆಯಲಿ ಒಂದು ದೊಡ್ದ ದೇವಸ್ಥಾನವಿದೆ.ಹಿಡಿಂಬೇಶ್ವರ ದೇವಸ್ಥಾನ ತುಂಬ ಪ್ರಮುಖವಾದ ಹೆಸರು ಹೊಂದಿದೆ.ಹೈದರಾಲಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಸೀದಿಯನ್ನು ಕಟ್ಟಲಾಗಿತ್ತು.
ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಈ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಕಲ್ಲಿನ ಕೋಟೆ,ಉಕ್ಕಿನ ಕೋಟೆ ಹಾಗು ಏಳು ಸುತ್ತಿನ ಕೋಟೆ ಎಂದು ಸಹ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.ಕೋಟೆಯ ವಾಯುವ್ಯ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ತುಂಗಭದ್ರ ನದಿ ಹರಿಯುತ್ತದೆ.ಇದು ಒಳ್ಳೆಯ ವೀಕ್ಷಣ ವಿಹಾರ ಸ್ಥಳ ಹಾಗು ದೊಡ್ದ ದೊಡ್ಡ ಕಲ್ಲುಗಳು ಮತ್ತು ಬಂಡೆಗಳನ್ನು ನೋಡಬಹುದು.ಈ ಕೋಟೆಯ ಎತ್ತರದ ಸ್ಥಳ ಅಲ್ಲಿಂದ ೫ ಕಿ.ಮೀ ದೂರ ಹಾಗು ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿರುವ ಜೋಗಿಮಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿದೆ.