cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ
ಕಡಲತೀರಗಳು
thumb|ಭಾರತೀಯ ಕಡಲತೀರಗಳಲ್ಲಿ ಆನೆ ಮತ್ತು ಒಂಟೆ ಸವಾರಿಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯ ದೃಶ್ಯ.ಅಂಡಮಾನ್‌ ಮತ್ತು ನಿಕೊಬಾರ್‌ ದ್ವೀಪಗಳ ಭಾಗವಾಗಿರುವ ಹ್ಯಾವ್‌ಲಾಕ್‌ ದ್ವೀಪವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಲಾಗಿದೆ. ರಜತ/ಸ್ವರ್ಣ ವರ್ಣದ ಮರಳಿನ ಕಡಲತೀರಗಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಲಕ್ಷದ್ವೀಪ್‌ನ ಹವಳ ತೀರಗಳವರೆಗೆ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಕಡಲತೀರಗಳು ಭಾರತದಲ್ಲಿವೆ. ಕೇರಳ ಮತ್ತು ಗೋವಾ ರಾಜ್ಯಗಳು ಕಡಲತೀರ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮದ ಲಾಭ ಸಂಭಾವ್ಯತೆಯನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಂಡಿವೆ. ಆದರೆ ಕರ್ನಾಟಕ, ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶ, ಗುಜರಾತ್‌, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ಮತ್ತು ತಮಿಳುನಾಡು ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ಸರಿಯಾಗಿ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮಕ್ಕಾಗಿ ಸರಿಯಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಂಡಿಲ್ಲದ ಹಲವು ಕಡಲತೀರಗಳಿವೆ. ಈ ರಾಜ್ಯಗಳ ಕಡಲತೀರಗಳು ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಸಿಗಳನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಲು ಸಾಕಷ್ಟು ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಪ್ರವಾಸೀ ಕಡಲತೀರಗಳು ಕೆಳಕಂಡಂತಿವೆ:
ಸಾಹಸಿ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ
thumb|ಹಿಮಾಚಲ ಪ್ರದೇಶದ ಮನಾಲಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಕೀಯಿಂಗ್‌
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ವರ್ಗ:ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ
ಜಮ್‍ಸೆಟ್‍ಜಿ ನುಝರ್‍ವಾನ್‍ಜಿ ಟಾಟ
(ಮಾರ್ಚ್, ೩, ೧೮೩೯-ಮೇ, ೧೯, ೧೯೦೪)
ಜಮ್ ಶೆಟ್ ಜಿ ಟಾಟಾರವರು, (ಜೆ. ಎನ್. ಟಿ)ಭಾರತದ ಯಂತ್ರೋದ್ಯಮದ ಪಿತಾಮಹ, ಎಂದು ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಭಾರತದ ಔದ್ಯೋಗಿಕ ಪ್ರಗತಿಗೆ ಭದ್ರವಾದ ಅಡಿಪಾಯ ಹಾಕಿ ಅದನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ದಕ್ಷರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುವುದರಲ್ಲಿ ಅಗ್ರೇಸರರೆಂದು ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾದವರು. ಬೃಹತ್ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದು ಅವರಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಿಯವಾದ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲೊಂದು.
ಜನನ ಮತ್ತು ಬಾಲ್ಯ
ಅವರ ತಂದೆಯವರಾದ ನುಝರ್ ವಾನ್ ಜಿಯವರು, ಪಾರ್ಸಿ ದೇವಾಲಯದ ಅರ್ಚಕರು. ಜೆ.ಎನ್.ಟಿ ಯವರು ಜೀವನ್ ಬಾಯಿ ಹಾಗೂ ನಝುರ್ವಾನ್ ಜಿ ಟಾಟಾ ಅವರ ಮಗನಾಗಿ, ೧೮೩೯ ರಲ್ಲಿ, ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯದ 'ನವಸಾರಿ'ಎಂಬ  ಚಿಕ್ಕ ಊರಿನಲ್ಲಿ ಜನ್ಮತಾಳಿದರು. ತಂದೆಯವರು ಪೌರೋಹಿತ್ಯದ ಜೊತೆಗೆ, ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ಉದ್ಯೋಗವನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಜಮ್ ಶೆಟ್ ರವರು, ೧೪ ನೆ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ಅವರ ತಂದೆಯವರಿಗೆ ಬಿಜಿನೆಸ್ ನಲ್ಲಿ ಸಹಾಯಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. 'ನುಝರ್ವಾನ್ ಜಿ' ಯವರು ನವಸಾರಿಯಿಂದ ತಮ್ಮ ಉದ್ಯೋಗವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಲು ಬೊಂಬಾಯಿಗೆ ಬಂದರು. ಬೊಂಬಾಯಿಗೆ ಬಂದು ಎಲ್ಫಿನ್ ಸ್ಟನ್ ಕಾಲೇಜ್ ನಲ್ಲಿ ಭರ್ತಿಯಾದರು. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯಾಗಿದ್ದಾಗಲೆ ಅವರು 'ಹೀರಾಬಾಯಿ ಡಾಬೂ,' ಎಂಬ ಹುಡುಗಿಯೊಡನೆ ಲಗ್ನವಾದರು. ೧೮೫೮ ರಲ್ಲಿ ಅವರ ಓದು ಮುಗಿದಾಗ, ದೇಶದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಬಹಳ ಭಯಾನಕವಾಗಿತ್ತು. ದೇಶದಾದ್ಯಂತ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಸಂಗ್ರಾಮ ಬಿರುಸಿನಿಂದ ಸಾಗಿತ್ತು. ಅನೇಕರು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ವಿರುದ್ಧ ದಂಗೆಯೆದ್ದು ಪ್ರತಿಭಟನೆಯನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸರಕಾರ ಅಂತಹವರನ್ನು ಹಿಡಿದು ಜೈಲಿನಲ್ಲಿ ಹಾಕುತ್ತಿದ್ದರು.
ಜಮ್ ಸೆಟ್ ಜಿಯವರು ದೂರದೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ, ಮಹಾನ್ ಕನಸುಗಾರರು
ಭಾರತೀಯರು, ವ್ಯಾಪಾರ ವಹಿವಾಟುಗಳನ್ನು ನಡೆಸುವುದು ಬ್ರಿಟಿಷರಿಗೆ ಇಷ್ಟವಿರಲಿಲ್ಲ. ಬಿಜಿನೆಸ್ ನಡೆಸಲು ಯಾವ ಅನುಕೂಲತೆಗಳೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಹೀಗಿರುವಾಗಲೇ ೧೮೬೮ ರಲ್ಲಿ ಯುವ ಜಮ್ ಶೆಟ್ ಜಿ, ತಾವೇ ೨೧,೦೦೦/-ರೂಪಾಯಿಗಳ  ಬಂಡವಾಳವನ್ನು  ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ, ಚಿಕ್ಕದಾಗಿ ಒಂದು ಉದ್ಯೋಗವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿಯೇಬಿಟ್ಟರು. ಬೊಂಬಾಯಿನ ಉಪನಗರ, 'ಚಿಂಚಪೋಕಳಿಯ ಟೆಕ್ಸ್ಟಾಲ್ ಮಿಲ್ ,' ಒಂದನ್ನು ಖರೀದಿಸಿದರು. ಇದು ಅತ್ಯಂತ ನಷ್ಟದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಸೋವಿಯಾಗಿ ಸಿಕ್ಕಿತೆಂದು ಸೆಟ್ ಜಿ ಯವರಿಗೆ ಸಮಾಧಾನವಾಗಿತ್ತು. ದಕ್ಷಕೆಲಸಗಾರರಾದ ಅವರು, ಅದನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಪ್ರವರ್ಧಮಾನಮಾಡಿ ಲಾಭವನ್ನು ಪಡೆದರು. ಸೆಟ್ ಜಿ ಅದಕ್ಕೆ ಇಟ್ಟ ಹೆಸರು, 'ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡ್ರಿಯ ಮಿಲ್', ಎಂದು. ೨ ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಅದನ್ನು ಮಾರಿದಾಗ ಅವರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಲಾಭಸಿಕ್ಕಿತು. ಈಗ, ೧೮೭೪ ರಲ್ಲಿ ಸೆಟ್ ಜಿ ಯವರು, ನಾಗಪುರದಲ್ಲಿ, 'ಸೆಂಟ್ರೆಲ್ ಇಂಡಿಯ ಸ್ಪಿನ್ನಿಂಗ್ ಮಿಲ್ಸ್', ಎಂಬ ಕಾರ್ಖಾನೆಯನ್ನು ತೆರೆದರು. ಆ ವರ್ಷ 'ಬ್ರಿಟಿಷ್ ರಾಣಿ ವಿಕ್ಟೋರಿಯರವರ,ಆಳ್ವಿಕೆಯ ವಜ್ರ ಮಹೋತ್ಸವದ ಹಬ್ಬ'ವನ್ನು ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಅದ್ಧೂರಿಯಾಗಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಅಧಿಕಾರವಿರುವೆಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಚರಿಸಲಾಯಿತು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಭಾರಿ ಸಮಾರಂಭಗಳು ನಡೆದವು. ಜಮ್ ಶೆಡ್ ಜಿ ಟಾಟಾ ರವರು, ಆ ಮಿಲ್ ಗೆ 'ಎಂಪ್ರೆಸ್ ಮಿಲ್ಸ್', ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಿದರು. ಆ ಹೊಸ ಮಿಲ್ ನಲ್ಲಿ ಅವರು ಮಾಡಿದ ಹೊಸಹೊಸ ಸಂಶೋಧನೆಗಳು ಆಗ ಎಲ್ಲರ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದ್ದವು. ಅವರ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಅದೊಂದು ಸಂಧಿಕಾಲ. ಮುಂದಿನ ೩೦ ವರ್ಷಗಳು ಅಂದರೆ, ಅವರು ೧೯೦೪ ರಲ್ಲಿ ಮೃತರಾಗುವ ತನಕ, Tata sons Ltd, ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಕಟ್ಟುವ ಕೆಲಸವನ್ನು ಭರದಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಅವರೊಬ್ಬ ಕನಸುಗಾರರು. ದುರದೃಷ್ಟವಶಾತ್ ಅವು ನನಸಾಗಲು ಅಡ್ಡಬಂದದ್ದು ಅವರ ವಯಸ್ಸು. ಜಮ್‍ಸೆಟ್‍ಜಿ ಯವರ ಆಸೆಗಳನ್ನು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಅನುಷ್ಥಾನಕ್ಕೆ ತಂದವರು, ಅವರ ಜೇಷ್ಠ ಸುಪುತ್ರ, 'ದೊರಾಬ್ ಟಾಟ', ಹತ್ತಿರದ ಸಂಬಂಧಿ, 'ರತನ್ ಜಿ ಟಾಟ', ಹಾಗೂ ಟಾಟ ಕಂಪೆನಿಯ ವರಿಷ್ಠ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು.'ಜಮ್‍ಸೆಟ್‍ಜಿ ನುಝರ್ ವಾನ್ ಜಿ ಟಾಟ,' ರವರ ದೂರದೃಷ್ಟಿ, ಹಾಗೂ ಎದೆಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ಕನಸುಗಳು ಭಾರತೀಯರಿಗೆ ಸದಾ ಪ್ರೇರಕವಾಗಿವೆ
ದುರದೃಷ್ಟವಶಾತ್ ಇವ್ಯಾವೂ ಅವರ ಜೀವಿತ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನೆರವೇರಲಿಲ್ಲ. ಆದದ್ದು, TAj mahal hOTel ಮಾತ್ರ. ಅದೂ ಒಂದು ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. TISCO, ಏಶಿಯದ ಮೊದಲ  Integrated steel Mill, ಎಂದು ಕರೆಸಿಕೊಂಡಿತು. ಈ ಖಾಸಗಿ ವಲಯದ, Steel Co; ಯು  ವಾರ್ಷಿಕ,  ೪ ಮಿಲಿಯನ್ ಟನ್  ಉಕ್ಕನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತಿದೆ.
Indian Institute of Science, (IISc) ಸ್ಥಾಪನೆ
ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ  ಈ ಪ್ರತಿಶ್ಠಿತ ವಿದ್ಯಾಸಂಸ್ಥೆ, ೧೯೧೧ ರಲ್ಲಿ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬಂತು. ಇಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ನಮ್ಮದೇಶದ ಹಾಗೂ ವಿಶ್ವದ ಮೇರು ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಟಾಟ ಹೈಡ್ರೋ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕ್ ಕಂಪೆನಿ
ಇದೊಂದು ಭಾರತದ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಖಾಸಗಿ ಕ್ಷೇತ್ರದ ವಿದ್ಯುತ್ ತಯಾರಿಸುವ ಘಟಕವಾಗಿ ತಲೆಯೆತ್ತಿತು. ಅದರ ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ, ೨,೩೦೦ ಮೆಗಾ ವಾಟ್ಸ್. ಟಾಜ್ ಮಹಲ್ ಹೋಟೆಲ್, ಅರೇಬಿಯನ್ ಸಮುದ್ರದಮೇಲೆ ಬರುವ ಹಡಗುಗಳಿಗೆ ಲೈಟ್ ಹೌಸ್ ನಂತೆ, ಅದು ದಾರಿದೀಪವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಆಗ, ಅದರ ಅಕ್ಕ ಪಕ್ಕಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವ ಕಟ್ಟಡಗಳೂ ಬಂದಿರಲಿಲ್ಲ. ಕಟ್ಟಡಕ್ಕೆಲ್ಲಾ ವಿದ್ಯುತ್ ದೀಪಗಳನ್ನು ಹಾಕಿ, ಸಿಂಗಾರಮಾಡಿದ್ದರು. ಆಗ, ಬಾಂಬೆ ನಗರದಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ದೀಪಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಒಂದೇ ಒಂದು ಕಟ್ಟಡವೆಂಬ, ಇನ್ನೊಂದು ದಾಖಲೆ, ಅದರದು. ಈ ಬೃಹತ್ ಕಟ್ಟಡ, ೧೬, ಡಿಸೆಂಬರ್, ೧೯೦೩ ರಲ್ಲಿ ಉದ್ಭಾಟನೆಯಾಯಿತು. ಕಟ್ಟಡಕ್ಕೆ ತಗುಲಿದ ಖರ್ಚು, ೪, ೨೧,೦೦,೦೦೦ ರೂಪಾಯಿಗಳು.
ಭಾರತದ ಮೂಲಭೂತ ಅಗತ್ಯಗಳಿಗೆ ಸ್ಪಂದಿಸಿದರು
ಹೀಗೆ,ಜಮ್ ಶೆಟ್ ಜಿ ಟಾಟಾ ರವರು ಮಾಡಿದಕೆಲಸಗಳೆಲ್ಲಾ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಭವಿಷ್ಯದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅತ್ಯಂತ ಮಹತ್ವದ್ದಾಗಿತ್ತು. ಅವರ ಮುಂದಾಳತ್ವ, ದೂರಾಲೋಚನೆ, ಪರಿಶ್ರಮ, ತಾವು ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಕಾರ್ಯದ ಸಂಪೂರ್ಣ ಮಾಹಿತಿ, ಸಫಲತೆಯ ಅಂದಾಜು, ಹಾಗೂ ಅದರ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗಳೆಲ್ಲವೂ ಖಚಿತವಾಗಿ ತಿಳಿದಿತ್ತು. ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಮಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿ ಬರಬಹುದಾದ ಉದ್ಯೋಗಗಳನ್ನು ಈಗಲೇ ಗುರುತಿಸುವ ಒಂದು ವಿಶೇಷಶಕ್ತಿ ಅವರಿಗಿತ್ತು. ಭಾರತದ ಪ್ರಗತಿಗೆ ಬೇಕಾದ ಮೂಲ ಉತ್ಪಾದನಾ-ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಟಾಟ ಕಂಪೆನಿ,ಆಯೋಜಿಸಿತ್ತು. ಜೆ.ಆರ್.ಡಿ.ಟಾಟ ಹಾಗೂ ಅವರ ವಂಶಸ್ತರು, ಭಾರತದ ಔದ್ಯೋಗಿಕ ಪ್ರಗತಿಯನ್ನು ಸಾಧಿಸುವಲ್ಲಿ ಸಫಲರಾದರು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
<References />
ವರ್ಗ: ಮುಂಬಯಿನ ಪ್ರಮುಖ ಪಾರ್ಸಿಗಳು ವರ್ಗ: ಭಾರತೀಯ ಉದ್ಯಮಿಗಳು
ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಕಾರಗಳು
ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅನೇಕ ಪ್ರಕಾರಗಳಿಂದ ಶ್ರೀಮಂತವಾಗಿದೆ. ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಕಾರದ ಸ್ವರೂಪ(nature), ರಚನೆ(structure) ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಈ ಕೆಳಕಂಡಂತೆ ವಿಂಗಡಿಸಬಹುದು. ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯವೇ ಬೇರೆ -ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಕಾರಗಳೇ ಬೇರೆ ಆದ್ದರಿಂದ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕೆ ಬೇರೆ ಶೀರ್ಷಿಕೆ ಕೊಡುವುದೇ ಉಚಿತ. ಸಾಹಿತ್ಯದ ವಿಷಯ ದೊಡ್ಡದು. ಅದರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಚೀನ ಸಾಹಿತ್ಯದಿಂದ ಅರ್ವಾಚೀನ ಸಾಹಿತ್ಯ ಎಲ್ಲಾ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಹಾಕಬಹುದು. ತಕ್ಕ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಸಾಹಿತ್ಯದ -ಅದರ ಪ್ರಕಾರಗಳ ವಿವರಣೆ ಪೂರ್ವಾಗ್ರವಿಲ್ಲದ ವಿಮರ್ಶೆಯೂ ಇದರಲ್ಲಿ ಸೇರಬೇಕು.
ವಚನ
ವಚನ ಎಂಬ ಪದಕ್ಕೆ ಮಾತು ಎಂಬ ಸಾಮಾನ್ಯ ಅರ್ಥವಿದೆ, ಶರಣನಾದವನು ಶಿವಾನುಭವದಿಂದ ಪರಿಪಕ್ವವಾದ ಮನದಿಂದ ನುಡಿಯುವ ಪ್ರತಿಮಾತುಗಳು, ಸಂಭಾಷಣೆಗಳು ಸಾಹಿತ್ಯದ ರೂಪತಳೆದಿವೆ. ಶರಣರ ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ವಚನ ಎಂಬ ಪದಕ್ಕೆ ಮೀರಲಾಗದ ಮಾತು, ಭಾಷೆಯರೂಪದ ಮಾತು ಎಂಬ ಅರ್ಥವಿದೆ. ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ವಚನಕಾರರು-
ಕಗ್ಗ
ಡಿ.ವಿ.ಜಿ.
ಕೀರ್ತನೆ
ದೇವರ ಹಾಡು ಮತ್ತು ವಚನಗಳನ್ನು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಹಾಡುವ ಒಂದು ಪ್ರಕಾರ. ಉದಾಹರಣೆ ಪುರಂದರದಾಸರ, ಕನಕದಾಸರ ಕೀರ್ತನೆಗಳು.
ನೀಳ್ಗಥೆ
ಸಣ್ಣ-ಪುಟ್ಟ ಘಟನೆಗಳಿಂದ ಅಥವಾ ಕಲ್ಪನೆಗಳಿಂದ ಆಧಾರಿತವಾದ ಉದ್ದವಾದ ಅಥವಾ ವಿಸ್ತಾರವಾದ ಕಥೆ.
ಹಾಸ್ಯ
ಹಾಸ್ಯದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಪ್ರಕಾರಗಳಿವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ : ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಲಘು ಹಾಸ್ಯ ಪ್ರಬಂಧಗಳು ಅಥವಾ ಲಲಿತ ಪ್ರಬಂಧಗಳು ಕೂಡ ಹಾಸ್ಯದ ಪರಿಧಿಗೆ ಸೇರುತ್ತವೆ.
ಪ್ರವಾಸ ಸಾಹಿತ್ಯ
ಪ್ರವಾಸ ಲೇಖನಗಳು, ಪ್ರವಾಸ ಗ್ರಂಥಗಳು (ಅಪೂರ್ವ ಪಶ್ಚಿಮ- ಕೋಶಿ ಕಾರಂತ )
ಜೀವನ ಚರಿತ್ರೆ
ಆತ್ಮ ಚರಿತ್ರೆ, [[ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಅನೇಕ ಪ್ರಕಾರಗಳಿಂದ ಶ್ರೀಮಂತವಾಗಿದೆ. ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಕಾರದ ಸ್ವರೂಪ, ರಚನೆ(structure) ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಈ ಕೆಳಕಂಡಂತೆ ವಿಂಗಡಿಸಬಹುದು.ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯವೇ ಬೇರೆ -ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರಕಾರಗಳೇ ಬೇರೆ ಆದ್ದರಿಂದ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕೆ ಬೇರೆ ಶೀರ್ಷಿಕೆ ಕೊಡುವುದೇ ಉಚಿತ. ಸಾಹಿತ್ಯದ ವಿಷಯ ದೊಡ್ಡದು. ಅದರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಚೀನ ಸಾಹಿತ್ಯದಿಂದ ಅರ್ವಾಚೀನ ಸಾಹಿತ್ಯ ಎಲ್ಲಾ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಹಾಕಬಹುದು. ತಕ್ಕ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಸಾಹಿತ್ಯದ -ಅದರ ಪ್ರಕಾರಗಳ ವಿವರಣೆ ಪೂರ್ವಾಗ್ರವಿಲ್ಲದ ವಿಮರ್ಶೆಯೂ ಸೇರಬಹದು /ಸೇರಬೇಕು.
ದುರಂತ ಸಾಹಿತ್ಯ
ಅಂದರೆ ಒಂದು ಕೆಟ್ಟ ಘಟನೆಯನ್ನು, ಮನಕ್ಕೆ ನೋವು ಕೊಡುವಂತಹ ಘಟನೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಪ್ರಕಾರವೆ ದುರಂತ ಸಾಹಿತ್ಯ.
ವಿಮರ್ಶೆ/ಸಂಶೋಧನೆ
ವಿಮರ್ಶಾಸಾಹಿತ್ಯವು ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಕಾರ. ಸಾಹಿತ್ಯ ಉದ್ಭವವಾದ ಬಳಿಕ ಅದನ್ನು ಒರೆ ಹಚ್ಚಿ ನೋಡುವುದು; ಅದರ ಹಿರಿಮೆಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿಯುವ ಜೊತೆಗೆ ಅದರ ಕೊರತೆಗಳನ್ನೂ, ಮಿತಿಯನ್ನೂ ಗುರುತಿಸುವುದು ವಿಮರ್ಶಾಸಾಹಿತ್ಯದ ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷ್ಮಣ. ಕನ್ನಡದ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಹಲವಾರು ಸಾಹಿತಿಗಳು ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಗಮನೀಯ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಕೀರ್ತಿನಾಥ ಕುರ್ತಕೋಟಿ, ಸಿ. ಎನ್. ರಾಮಚಂದ್ರನ್, ನರಹಳ್ಳಿ ಬಾಲಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯಂ, ಚಂದ್ರಶೇಖರ ವಿ. ನಂಗಲಿ ಮುಂತಾದವರು ಪ್ರಮುಖರು.
ಸಂಶೋಧನಾ ಸಾಹಿತ್ಯವು ಜಾನಪದ, ಭಾಷೆ ಮತ್ತು ಶಾಸನಗಳನ್ನು ತನ್ನ ಪ್ರಮುಖ ಆಕರಗಳನ್ನಾಗಿಸಿಕೊಂಡ ಪ್ರಕಾರವಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಇದು ಆಧುನಿಕ ಸಾಹಿತ್ಯದ ವಿವಿಧ ಆಯಾಮಗಳನ್ನು ಶೋಧಿಸಿ ಮುನ್ನೆಲೆಗೆ ತರುವ ಪ್ರಕಾರವೂ ಆಗಿದೆ. ಜೀ. ಶಂ. ಪರಮಶಿವಯ್ಯ, ಟಿ. ವಿ. ವೆಂಕಟಾಚಲ ಶಾಸ್ತ್ರಿ, ಹಾ. ಮಾ. ನಾಯಕ, ದೇಜಗೌ, ಹಂ. ಪ. ನಾಗರಾಜಯ್ಯ ಮುಂತಾದವರು ಪರಿಪುಷ್ಟಿಗೊಳಿಸಿದ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಇಂದು ಕುಪ್ನಳ್ಳಿ ಎಂ. ಬೈರಪ್ಪ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವಾರು ಹೊಸ ತಲೆಮಾರಿನ ಸಾಹಿತಿಗಳು ಗಮನಾರ್ಹ ಕೃಷಿ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಉಲ್ಲೇಖ
ವರ್ಗ:ದಲಿತ ಮತ್ತು ಬಂಡಾಯ ವರ್ಗ:ಮಕ್ಕಳ ಸಾಹಿತ್ಯ ವರ್ಗ:ಶಿಶು ಸಾಹಿತ್ಯ ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ವರ್ಗ:ಸಾಹಿತ್ಯ
ರವಿಚಂದ್ರ
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೮೦ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ರಾಜಕುಮಾರ್_ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ಚಕ್ ದೇ! ಇಂಡಿಯಾ
'ಚಕ್ ದೇ! ಇಂಡಿಯಾ  ( ಚಕ್ ದೇ!   ಇಂಡಿಯಾ '  (ಹಿಂದಿ: चक दे इंडिया ಇಂಗ್ಲೀಷ್: "Go For It, India!") ಎನ್ನುವುದು ೨೦೦೭ ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಣವಾದ ಭಾರತದ ಹಾಕಿ ಕುರಿತ ಬಾಲಿವುಡ್ ಕ್ರೀಡಾ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದೆ. ಈ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಶಿಮಿತ್ ಅಮೀನ್ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿ, ಯಶ್ ರಾಜ್ ಫಿಲ್ಮ್ಸ್ ಅವರು ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಮತ್ತು ಶಾರುಖ್ ಖಾನ್ ಅವರು ಕಬೀರ್ ಖಾನ್ ಅವರ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಹಾಕಿ  ತಂಡದ ನಾಯಕರಾಗಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಪಾಕಿಸ್ತಾನಿ ಹಾಕಿ ತಂಡ ದೊಂದಿಗಿನ ಹೀನಾಯ ಸೋಲಿನ ನಂತರ ಖಾನ್‌ನನ್ನು ಕ್ರೀಡೆಯಿಂದ ಬಹಿಷ್ಕರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಅವನು ಮತ್ತು ಅವನ ತಾಯಿಯನ್ನು ಕೋಪಗೊಂಡ ನೆರೆಹೊರೆಯವರು ಅವರ ಪೂರ್ವಿಕರ ಮನೆಯಿಂದ ಹೊರಹೋಗುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಏಳು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ತನ್ನ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆಯುವ ಯತ್ನವಾಗಿ, ಹದಿನಾರು ಕಲಹಶೀಲ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯ ಆಟಗಾರ್ತಿಯರ ತಂಡವನ್ನು ಚಾಂಪಿಯನ್ ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುವ ಗುರಿಯೊಂದಿಗೆ ಖಾನ್, ಭಾರತ ಮಹಿಳಾ ಹಾಕಿ ತಂಡದ ತರಬೇತುಗಾರನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಮಹಿಳಾ ತಂಡವು ಚಿನ್ನದ ಪದಕವನ್ನು ಗೆಲ್ಲಲು ಕಾರಣೀಭೂತನಾದ ಖಾನ್ ತನ್ನ ಗೌರವವನ್ನು ಮರಳಿ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ತನ್ನ ತಾಯಿಯೊಂದಿಗೆ ತನ್ನನ್ನು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದ ಅದೇ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಸ್ವಾಗತದೊಂದಿಗೆ ತವರೂರಿಗೆ ಮರಳುತ್ತಾನೆ.
''ಚಕ್ ದೇ! ಇಂಡಿಯಾ'' ವು ಧಾರ್ಮಿಕ ಅಂಧಾಭಿಮಾನ, ವಿಭಜನೆಯ, ಜನಾಂಗೀಯ/ಧಾರ್ಮಿಕ ಪೂರ್ವಾಗ್ರಹ, ಮತ್ತು ಹಾಕಿ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಮೂಲಕ ಸಮಕಾಲೀನ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಲಿಂಗಭೇದಭಾವವನ್ನು ಅನ್ವೇಷಿಸುತ್ತದೆ. ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರ ಜೈದೀಪ್ ಸಾಹಿ ಅವರು ೨೦೦೨ ಕಾಮನ್‌ವೆಲ್ತ್ ಆಟಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಮಹಿಳಾ ತಂಡವು ಚಿನ್ನದ ಪದಕವನ್ನು ಗೆದ್ದುದದನ್ನು ವಾರ್ತಾಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಓದಿದ ಬಳಿಕ ಅದನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಚಿತ್ರಕಥೆಯನ್ನು ಬರೆಯಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. ನೈಜ ತಂಡ ಮತ್ತು ತರಬೇತುದಾರರಿಂದ ಸ್ಪೂರ್ತಿ ಪಡೆಯುವ ಮೂಲಕ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಸಾಹ್ನಿಯವರು ಅನ್ವೇಷಣೆ ಮಾಡಿದರು. ಕೆಲವು ಮಾಧ್ಯಮ ಸರಕುಗಳು ಕಬೀರ್ ಖಾನ್‌ರನ್ನು ನೈಜ-ಜೀವನದ ಹಾಕಿ ಆಟಗಾರ ಮೀರ್ ರಂಜನ್ ನೇಗಿಯವರಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೂ ಸಹ, ಚಿತ್ರಕಥೆಯನ್ನು ಬರೆಯುವಾಗ ನೇಗಿಯವರ ಯಾತನೆಯ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿಯದಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ನೇಗಿಯವರ ಜೀವನದ ಹೋಲಿಕೆಯು ಕಾಕತಾಳೀಯವಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಸಾಹ್ನಿಯವರು ತಿಳಿಸಿದರು.
೬೩೯ ದಶಲಕ್ಷಗಳಿಗೂ ಹೆಚ್ಚು ರೂಪಾಯಿಗಳನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿದ, ''ಚಕ್ ದೇ! ಇಂಡಿಯಾ'' ವು ೨೦೦೭ ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ನಾಲ್ಕನೇ ಅತೀಹೆಚ್ಚು ಗಳಿಕೆಯ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಪ್ರಶಂಸಿಸಲಾಯಿತು. ''ಚಕ್ ದೇ! ಇಂಡಿಯಾ ವು ಹತ್ತು ಹಲವು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು (ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಲನಚಿತ್ರ'' ಕ್ಕಾಗಿ ಎಂಟು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡು) ಗಳಿಸಿತು ಮತ್ತು ಸಂಪೂರ್ಣ ಮನರಂಜನೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಮನರಂಜನೆಯ ಚಲನಚಿತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಗಳಿಸಿತು. ಏಪ್ರಿಲ್ ೮ ರಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಹಾಕಿ ಫೆಡರೇಶನ್ ಅನ್ನು ಅಮಾನತು ಮಾಡಿದುದು ಈ ಚಿತ್ರದ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಹೊಸ ಹಾಕಿ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ರೂಪುಗೊಂಡ ನಂತರ, ಮಾಜಿ ಹಾಕಿ ಆಟಗಾರ, ಅಸ್ಲಮ್ ಶೇರ್ ಖಾನ್ ಅವರು ಸಂದರ್ಶನವೊಂದರಲ್ಲಿ ಈ ರೀತಿ ಹೇಳಿದರು, "ನೀವು ಬಾಲಿವುಡ್‌ನ ಜನಪ್ರಿಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಚಕ್ ದೇ!  ಇಂಡಿಯಾ  ದಲ್ಲಿ ನೋಡಿದಂತೆ ಭಾರತ ತಂಡವನ್ನು ನಾವು ರೂಪಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ರಾಷ್ಟ್ರದ ಹಲವು ಭಾಗಗಳಿಂದ ಆಟಗಾರರು ಇದ್ದಾರೆ. ಬಲಶಾಲಿಯಾದ ತಂಡವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಅವರನ್ನು ನಾವು ಒಂದುಗೂಡಿಸಬೇಕು."
ಕಥಾವಸ್ತು
ಚಿತ್ರವು ಭಾರತದ, ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಕಿ ವಿಶ್ವಕಪ್ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಟವು ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ಪುರುಷರ ಹಾಕಿ ತಂಡ ಮತ್ತು ಭಾರತದ ಪುರುಷರ ಹಾಕಿ ತಂಡದ ನಡುವೆ ಆಗಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು, ಪಾಕಿಸ್ತಾನವು, ೧-೦ ಯಲ್ಲಿ ಮುನ್ನಡೆ ಸಾಧಿಸಿರುತ್ತದೆ. ಭಾರತ ತಂಡ ನಾಯಕ ಮತ್ತು ಹಾಕಿ ಸೂಪರ್‌ಸ್ಟಾರ್, ಕಬೀರ್ ಖಾನ್ (ಶಾರುಖ್ ಖಾನ್) ರನ್ನು ಫೌಲ್ ಮಾಡಿದಾಗ, ಅವರು ತಾವೇ ಪೆನಾಲ್ಟಿ ಸ್ಟ್ರೋಕ್ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ, ಅವರ ಹೊಡೆತವು ಗೋಲಿನ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಹಾದು ಹೋಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಭಾರತವು ಹೀನಾಯ ಸೋಲು ಅನುಭವಿಸುತ್ತದೆ. ತಕ್ಷಣವೇ, ಮಾಧ್ಯಮದವರು ಕಬೀರ್ ಅವರು ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ತಂಡದ ನಾಯಕನೊಡನೆ ಹಸ್ತಲಾಘವ ಮಾಡುತ್ತಿರುವ ಸನ್ನಿವೇಶದ ಚಿತ್ರವನ್ನು, ಖಾನ್ ಅವರು (ಅವರು ಮುಸ್ಲಿಂ) ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಪರವಾಗಿನ ಅನುಕಂಪದ ಕಾರಣದಿಂದ ಪಂದ್ಯವನ್ನು "ಬಿಟ್ಟು ಕೊಟ್ಟರು" ಎಂದು ಶಂಕಿಸಿ ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸಮಾಜದ ಬಹುಪ್ರಮಾಣದವರು ಖಾನ್ ಅವರ ಪರವಾಗಿ ತೋರಿಸಿದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪೂರ್ವಾಗ್ರಹವು  ಅವರನ್ನು ಮತ್ತು ಅವರ ತಾಯಿಯವರನ್ನು ಪೂರ್ವಜರ ಮನೆಬಿಟ್ಟು ದೂರಹೋಗುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಏಳು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ, ಬೇರೇ ಯಾರೂ ಬಯಸದ,(ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಸೂಚಿಸುವಂತೆ, ಮಹಿಳೆಯರಿಗಾಗಿನ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ಒಂದೇ ಪಾತ್ರವೆಂದರೆ "ಅಡುಗೆ ಮತ್ತು ಸ್ವಚ್ಛತೆ") ಭಾರತೀಯ ಮಹಿಳಾ ಹಾಕಿ ತಂಡ ತರಬೇತುದಾರನಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲು ಬಯಸುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಕೇಳಿ ಭಾರತೀಯ ಕ್ರೀಡಾ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಆಶ್ಚರ್ಯಗೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಈ ಪ್ರಕಾರವಾಗಿ ಖಾನ್ ಅವರು ಭಾರತದ ವಿವಿಧ ವಿಭಾಗಗಳಿಂದ ಬಂದಂತಹ, ತಮ್ಮ ಸ್ವಂತ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಗುಣ ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಪೂರ್ವಾಗ್ರಹದಿಂದ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಹೊಂದಿರುವ ೧೬ ಜನರ ಮಹಿಳಾ ತಂಡದ ಉಸ್ತುವಾರಿ ವಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಆಟಗಾರರಲ್ಲಿ ಕಿರಿಯಳೊಬ್ಬಳಾದ, ಕೋಮಲ್ ಚೌತಾಲಾ (ಚಿತ್ರಶೀ ರಾವತ್) (ಹರಿಯಾಣ ಗ್ರಾಮದವಳು) ಪ್ರೀತಿ ಸಭರವಾಲ್ (ಸಾಗರಿಕಾ ಘಾಟ್ಕೆ) ಚಂಡೀಗಢದವಳಿಗೆ ಅಪಹಾಸ್ಯದ "ಮೇಮ್ ಸಾಬ್" ಎಂದು ಕರೆದು ಸಂಘರ್ಷಕ್ಕಿಳಿದರೆ, ಪಂಜಾಬ್ನಿಂದ ಬಂದ ಘಾಟಿ ಹುಡುಗಿ ಬಲಬೀರ್ ಕೌರ್ (ತನ್ಯಾ ಅಬ್ರೋಲ್) ಅತಿಯಾದ ಮುಂಗೋಪವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಅದು ತಂಡಕ್ಕೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ. ಜಾರ್ಖಂಡ್ನ ಕುಗ್ರಾಮದಿಂದ ಬಂದಂತಹ ರಾಣಿ ದಿಸ್‌ಪೊಟ್ಟಾ (ಸೀಮಾ ಅಜ್ಮಿ) ಮತ್ತು ಸೋಯಿಮೋಯಿ ಕೆರ್ಕೆಟಾ (ನಿಶಾ ನಾಯರ್) ಇಬ್ಬರಿಗೂ ಬಲಬೀರ್ ಬೆದರಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಮಿಜೋರಂನ ಮೇರಿ ರಾಲ್ಟೆ (ಕಿಮಿ ಲಾಲ್ಡಾವ್ಲಾ) ಮತ್ತು ಈಶಾನ್ಯ ಭಾರತದ) ಮಣಿಪುರದ ಮೊಲ್ಲಿ ಜಿಮಿಕ್ (ಮಾಸೋಚೋನ್ "ಚೋನ್ ಚೋನ್" ಜಿಮಿಕ್) ಅವರನ್ನು ಭೇಟಿ ಮಾಡುವ ಭಾಗಶಃ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರು "ವಿದೇಶಿಯರು" ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಅವರುಗಳು ನಿರಂತರ ಲೈಂಗಿಕ ಕಿರುಕುಳವನ್ನು ಅನುಭವಿಸುತ್ತಾರೆ. ತಂಡದ ನಾಯಕಿ, ವಿದ್ಯಾ ಶರ್ಮಾ (ವಿದ್ಯಾ ಮಲ್ವಾಡೆ) ಅವರು ಹಾಕಿ ಮತ್ತು ಅವರ ಗಂಡನ ಕುಟುಂಬದವರ ಅಪೇಕ್ಷೆಯ ಮಧ್ಯೆಯ ಸಂಘರ್ಷದಲ್ಲಿದ್ದರೆ, ಪ್ರೀತಿಯ ಪ್ರಿಯಕರನಾದ, ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ತಂಡದ (ಕಾಲ್ಪನಿಕ) ಉಪ ನಾಯಕನಾದ ಅಭಿಮನ್ಯು ಸಿಂಗ್ (ವಿವಾನ್ ಭಟೇನಾ), ತಂಡದೊಂದಿಗಿನ ಪ್ರೀತಿಯ ಒಳಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯಿಂದ ತೀರಾ ಭೀತಿಗೊಂಡಿರುತ್ತಾನೆ.
ಈ ವಿಭಜನೆಯಿಂದ ಹೊರಬರಲು ಅವರಿಗೆ ತಾನು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದರೆ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರೊಂದಿಗೆ ಸಹಕಾರದಂದಿದ್ದು ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ಕಲಿತಲ್ಲಿ ಹುಡುಗಿಯರನ್ನು ಗೆಲ್ಲುವ ತಂಡವನ್ನಾಗಿ ಮಾರ್ಪಡಿಸಬಹುದೆಂದು ಖಾನ್ ಮನಗಂಡನು. ಆದ್ದರಿಂದ ಮೊದಲ ಕೆಲವು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ, ಅವರ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಪಾಲಿಸಲು ನಿರಾಕರಿಸಿದ, ಅತೀ ಅನುಭವಿ ಆಟಗಾರ್ತಿಯಾದ ಬಿಂದಿಯಾ ನಾಯ್ಕ್ (ಶಿಲ್ಪಾ ಶುಕ್ಲಾ) ಅವಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡು ಹಲವು ಆಟಗಾರ್ತಿಯರನ್ನು ಅವರು ಹೊರ ಕೂರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ, ಖಾನ್ ವಿರುದ್ಧ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ಮಾಡುವಂತೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಅವಳು ಆಟಗಾರ್ತಿಯರಿಗೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಅದರಲ್ಲಿ ಬಿಂದಿಯಾ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗುತ್ತಾಳೆ, ಮತ್ತು ಸಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಖಾನ್ ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡುತ್ತಾನೆ. ಭಾಂದವ್ಯದ ಸಂಕೇತವಾಗಿ, ಅವನು ಸಿಬ್ಬಂದಿಯವರನ್ನು ಮತ್ತು ಆಟಗಾರ್ತಿಯರನ್ನು ಮ್ಯಾಕ್‌ ಡೊನಾಲ್ಡ್ಸ್ ಗೆ ಭೋಜನಕ್ಕೆ ಆಹ್ವಾನಿಸುತ್ತಾನೆ. ಖಾನ್ ವಿರುದ್ಧ ಮತ್ತು ಪರಸ್ಪರ ತಂಡವು ಹೊಂದಿದ್ದ ಸಿಟ್ಟು ಉಪಶಮನಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ, ಆದರೆ, ಕೆಲವು ಸ್ಥಳೀಯ ಹುಡುಗರು ಮೇರಿ ಮತ್ತು ಮೊಲ್ಲಿ ವಿರುದ್ಧ ಉಪೇಕ್ಷೆ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ, ಬಲಬೀರ್ ಅವರ ಮೇಲೆ ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡುತ್ತಾಳೆ, ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಹುಡುಗರು ಮತ್ತು ಇಡೀ ತಂಡದ ನಡುವೆ ಜಗಳಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ತಂಡವಾಗಿ ಅವರು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಥಮ ಸಂದರ್ಭವು ಇದಾಗಿದೆಯೆಂದು ಗುರುತಿಸಿದ ಖಾನ್, ಪುನಃ ಪುನಃ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯವರು ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶಿಸದಂತೆ ತಡೆಯುತ್ತಾನೆ. ಮಹಿಳೆಯೋರ್ವಳಿಗೆ ಪುರುಷನೊಬ್ಬನು ಹಿಂದಿನಿಂದ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಬ್ಯಾಟ್ನಿಂದ ಹೊಡೆಯದಂತೆ ನಿಲ್ಲಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಹಾಕಿಯಲ್ಲಿ ಹೇಡಿಗಳು ಯಾರೂ ಇಲ್ಲ ಎಂದು ಅವನಿಗೆ ಹೇಳುವುದು ಮಾತ್ರ ಅವನ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಜಗಳದ ನಂತರ, ಮಹಿಳೆಯರು (ಇದೀಗ ತಂಡವಾಗಿ ಒಂದಾಗಿರುವವರು) ತಮ್ಮ ತರಬೇತುಗಾರಾಗಿಯೇ ಉಳಿಯುವಂತೆ ಖಾನ್ ಅವರನ್ನು ಕೋರುತ್ತಾರೆ.
ಈ ಹೊಸತಾಗಿ ಕಂಡುಬಂದ ಒಗ್ಗಟ್ಟು ಅವರ ಮೂಲಕ ಹಲವು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಸವಾಲುಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕುತ್ತದೆ. ಹಾಕಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಒಮ್ಮೆಲೇ ವಿಶ್ವ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್ ಗಾಗಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಕ್ಕೆ ತಂಡವನ್ನು ಕಳುಹಿಸದಿರಲು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ, ಪುರುಷರ ತಂಡದ ವಿರುದ್ಧ ಸವಾಲಿನ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಹುಡುಗಿಯರೆಲ್ಲರೂ ಒಂದಾಗುತ್ತಾರೆ. ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಸೋತ ಬಳಿಕವೂ, ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿನ ಅವರ ಅಮೋಘ ಪ್ರದರ್ಶನವು ತಮ್ಮ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವಂತೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅವರು ವಿಶ್ವ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್ ಗೆ ತಂಡವನ್ನು ಕಳುಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯವನ್ನು ತಲುಪಿದ ಬಳಿಕ, ತಂಡವು ಹಾಕಿರೂಸ್ (ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ), ಬ್ಲಾಕ್ ಸ್ಟ್ಕಿಕ್ಸ್ ವುಮೆನ್ (ನ್ಯೂಜಿಲ್ಯಾಂಡ್), ಲಾಸ್ ಲಿಯೋನಾಸ್ (ಅರ್ಜೆಂಟೀನಾ), ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದ ತಂಡ (ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ-ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಗುರುತಿಸುವ ತಂತ್ರಕ್ಕೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾದ) ದಂತಹ ತಂಡಗಳ ವಿರುದ್ಧ ಕಠಿಣ ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತದೆ. ಪಂದ್ಯದಾದ್ಯಂತ ತಮ್ಮ ನಡುವಿನ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯಗಳಿಂದ ಹೊರಬರಲು ಇನ್ನೂ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿರುವಂತೆ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದರೂ, ಹುಡುಗಿಯರು ಒಂದೇ ತಂಡವಾಗಿ ಕಂಡುಬರಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ನಡವಳಿಕೆಯು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಜಯದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಖಾನ್ ಅವರಿಗೆ ಒಳ್ಳೆಯ ಹೆಸರನ್ನು ಪುನಃ ತಂದುಕೊಡುವುದರೊಂದಿಗೆ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ, ಅವರನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಿದ ಪೂರ್ವಾಗ್ರಹವನ್ನು ಅವರು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಿದ್ದಲ್ಲದೇ, ಅವರ ಕುಟುಂಬದವರಿಗೆ ಮತ್ತು ದೇಶಕ್ಕೆ ಮಹಿಳಾ ಕ್ರೀಡೆಯ ಹಿರಿಮೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಿ ತೋರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ತನ್ನ ತಾಯಿಯೊಂದಿಗೆ ತನ್ನನ್ನು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದ ಅದೇ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಸ್ವಾಗತದೊಂದಿಗೆ ಪೂರ್ವಜರ ಮನೆಗೆ ಮರಳುತ್ತಾನೆ.
ಹಿನ್ನೆಲೆ
ಮಾಧ್ಯಮದವರು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಹಾಕಿ ಆಟಗಾರ ಮೀರ್ ರಂಜನ್ ನೇಗಿ (ಇವರು ೧೯೮೨ ಏಷ್ಯನ್ ಕ್ರೀಡೆಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪಾಕಿಸ್ತಾನಕ್ಕೆ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಕೊಟ್ಟ ಆರೋಪ ಹೊಂದಿದ್ದರು) ಅವರನ್ನು ಕಬೀರ್ ಖಾನ್ ಪಾತ್ರದೊಂದಿಗೆ ಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಹೋಲಿಸಿದ್ದರು. ಉತ್ತರವಾಗಿ ನೇಗಿಯವರು, "ಈ ಚಿತ್ರವು ಮೀರ್ ರಂಜನ್ ನೇಗಿಯವರ ಜೀವನದ ಸಾಕ್ಷ್ಯ ಚಿತ್ರ ಅಲ್ಲ" ಎಂದು ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ ನೀಡಿದ್ದರು. ಚಿತ್ರಕಥೆಯನ್ನು ಬರೆಯುವಾಗ ನೇಗಿಯವರ ಯಾತನೆಯ ಬಗ್ಗೆ ನನಗೆ ತಿಳಿದಿರಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ನೇಗಿಯವರ ಜೀವನದೊಂದಿಗಿನ ಹೋಲಿಕೆಯ ಕಾಕತಾಳೀಯವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಸಹಾನಿಯವರು ಸಹ ಹೇಳಿದ್ದರು. ೨೦೦೨ ರ ಕಾಮನ್‌ವೆಲ್ತ್ ಕ್ರೀಡೆಯ ಚಿನ್ನದ ಪದಕ ವನ್ನು ಗೆದ್ದ ತಂಡದೊಂದಿಗೆ ಇದ್ದ ಮಹಿಳಾ ತಂಡದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತರಬೇತುದಾರ ಮಹಾರಾಜ್ ಕೃಷ್ಣನ್ ಕೌಶಿಕ್ ಅವರು ನೇಗಿಯವರ ಹೆಸರನ್ನು ಸೂಚಿಸಿದ ಬಳಿಕ ಅವರು ನಿರ್ಮಾಣ ತಂಡವನ್ನು ಸೇರಿಕೊಂಡರು.
ಚಿತ್ರಕಥೆಯನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತ ಮಹಿಳಾ ಹಾಕಿ ತಂಡದ ಸದಸ್ಯರು ಮತ್ತು ತರಬೇತುದಾರರೊಂದಿಗೆ ಸಂದರ್ಶನ ಕೈಗೊಂಡ ಬಳಿಕ ರಚಿಸಲಾಯಿತು. ಕೌಶಿಕ್ ಅವರು ನಂತರ ಈ ರೀತಿ ಹೇಳಿದರು:
ಹೆಚ್ಚಿನದಾಗಿ, ಸಾಹ್ನಿಯವರು ಹೇಳಿದಂತೆ, "ಚಕ್ ದೇ ಯು ಮಾಜಿ ಮುಖ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತರಬೇತುದಾರ ಮಹಾರಾಜ್ ಕೃಷ್ಣನ್ ಕೌಶಿಕ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಅವರ ಮಹಿಳಾ ಹಾಕಿ ತಂಡದ ಕಾಮನ್‌ವೆಲ್ತ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಹಲವು ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್‌ಗಳಲ್ಲಿನ ಗಮನಾರ್ಹ ಯಶಸ್ಸಿನಿಂದ ಭಾರೀ ಪ್ರೇರಣೆ ಪಡೆದಿದೆ."
ಬೆಳವಣಿಗೆ
ಸಾಹ್ನಿಯವರು ಇಬ್ಬರನ್ನೂ ಸಂಪರ್ಕಿಸಿದ ನಂತರ, ಕೌಶಿಕ್ ಮತ್ತು ನೇಗಿಯವರು ಚಿತ್ರದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಒಳಗೊಂಡರು. ಸಾಹ್ನಿಯವರು ಮೊದಲು ಕೌಶಿಕ್‌ರೊಂದಿಗೆ ಭೇಟಿಯಾದರು ಮತ್ತು ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ನೆನಪು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ, "ಎಂ ಕೆ ಕೌಶಿಕ್ ಮತ್ತು ಅವರ ಹುಡುಗಿಯರು ಹಾಕಿಯ ಬಗ್ಗೆ ನಾವು ತಿಳಿದಿದ್ದೆಲ್ಲವನ್ನೂ ನಮಗೆ ಕಲಿಸಿದರು. ನಂತರ ಅವರು ನೇಗಿಯವರನ್ನು ನಮಗೆ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿದರು, ಏಕೆಂದರೆ, ಬರವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ಪಾತ್ರ ಹಂಚಿಕೆಯನ್ನು ಮುಗಿಸಿದಾಗ ಹುಡುಗಿಯರಿಗೆ ತರಬೇತಿ ನೀಡಲು ಒಬ್ಬರ ಅಗತ್ಯತೆ ನಮಗಿತ್ತು. ಹುಡುಗಿಯರಿಗೆ ತರಬೇತಿ ನೀಡಲು ನೇಗಿಯವರು ಹಾಕಿ ಆಟಗಾರರ ತಂಡವೊಂದನ್ನು ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸಿದರು." ಕೌಶಿಕ್ ಅವರು ಅದೇ ಸಂದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಹೇಳುವಂತೆ, "ಶಿಬಿರವನ್ನು ಹೇಗೆ ಆಯೋಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದರಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿ, ಹುಡುಗಿಯರು ಹೇಗೆ ವಿವಿಧ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಿಂದ ಬಂದಿರುತ್ತಾರೆ, ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಮಾನಸಿಕ ಅಂಶಗಳು. ಹಾಗೆಯೇ, ವಿವಿಧ ರಾಜ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ತಂಡಗಳಿಂದ ಹುಡುಗಿಯರನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲು ತರಬೇತುದಾರನು ಹೇಗೆ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಾನೆ, ಹೀಗೆ ಆಟದ ಬಗ್ಗೆ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ನಾನು ಅವರಿಗೆ ಕಲಿಸಿದೆ."
ನಂತರ ಸಾಹ್ನಿಯವರು ನೇಗಿಯವರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿ ಹಾಕಿ ತಂಡವನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುವ ನಟರಿಗೆ ತರಬೇತಿ ನೀಡುವಂತೆ ಕೇಳಿಕೊಂಡರು. ಚಿತ್ರದೊಂದಿಗೆ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಕವಾಗಿ ಅಷ್ಟು ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ತೋರಿಸದಿದ್ದರೂ, ಚಿತ್ರಕಥೆಯನ್ನು ಓದಿದ ಬಳಿಕ ನೇಗಿಯವರು ತಮ್ಮ ಮನಸ್ಸನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿದರು. ನಟರಿಗೆ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ನೀಡಿದ ನೇಗಿಯವರು ಹೇಳುವಂತೆ, "ನಾನು ಹುಡುಗಿಯರಿಗೆ ಆರು ತಿಂಗಳವರೆಗೆ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ನೀಡಿದೆ. ೪ ಗಂಟೆಗೆ ಎದ್ದು, ಕಾಂಡಿವಿಲಿಯಿಂದ ಚರ್ಚ್‌ಗೇಟ್‌ವರೆಗೆ ಪ್ರಯಾಣ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೆವು. ನಾವು ರಾತ್ರಿ ೧೧ ಗಂಟೆಗೆ ವಿಶ್ರಾಂತಿಗೆ ಮರಳುತ್ತಿದ್ದೆವು. ತುಂಬಾ ಆಯಾಸವಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ನಮಗೆ ಗುರಿಯಿತ್ತು [...] ಅವರಿಗೆ ಓಡಲು ಆಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ; ಹಾಕಿ ದಾಂಡನ್ನು ಹಿಡಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಆಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವರು ಯಾರೂ ಸಹ [ಮಾಡಬಾರದೆಂದು] ಉಗುರನ್ನು ಮತ್ತು ಕಣ್ಣಿನ ಹುಬ್ಬುಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸದಂತೆ (ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಆಟಗಾರರು ಮಾಡುವಂತೆ) ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಂಡೆ. ಹುಡುಗಿಯರು ಕಠಿಣವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. ಅವರಿಗೆ ನಾನು ವಂದಿಸುತ್ತೇನೆ." ಚಿತ್ರಶೀ, ಸಾಂದಿಯಾ ಮತ್ತು ರೇನಿಯಾರಂತಹ ಕೆಲವು ನಟಿಯರು ವಾಸ್ತವಿಕವಾಗಿ ಹಾಕಿ ಆಟಗಾರರಾಗಿದ್ದರಿಂದ ಪಾತ್ರಧಾರಿಗಳಾಗಿದ್ದರು. ಕ್ರೀಡಾ ಸಾಹಸ ನಿರ್ದೇಶಕರಾದ ರಾಬ್ ಮಿಲ್ಲರ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿನ ರೀಲ್‌ಸ್ಪೋರ್ಟ್ಸ್, ಅವರೂ ಸಹ ಚಿತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಹುಡುಗಿಯರು ಮತ್ತು ಶಾರುಖ್ ಖಾನ್ ಅವರಿಗೆ ತರಬೇತಿ ನೀಡಲು ನೇಗಿಯವರೊಂದಿಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. ಖಾನ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ, ನೇಗಿಯವರು ನೆನಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ "ಎಸ್‌ಆರ್‌ಕೆಯವರು ತಪ್ಪಿಸಿದ ಪೆನಾಲ್ಟಿ ಸ್ಟ್ರೋಕ್ ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡು ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಯೋಜಿತವಾಗಿತ್ತು. ಅದರ ಚಿತ್ರೀಕರಣವು ನೈಜವಾಗಿರಬೇಕೆಂಬ ಬಗ್ಗೆ ನಾನು ಉತ್ಸುಕನಾಗಿದ್ದರಿಂದ ಆ ಒಂದು ದೃಶ್ಯದ ಚಿತ್ರೀಕರಣಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು ೨೦ ಗಂಟೆಗಳು ತಗುಲಿತು. ನನ್ನ ಹಲವು ಮಾಜಿ ತಂಡದ ಸಹಯೋಗಿಗಳ ನೆರವನ್ನು ನಾನು ಪಡೆದುಕೊಂಡೆ. ಆದರೆ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ, ಎಸ್ಆರ್‌ಕೆಯವರೊಂದಿಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವುದು ತೀರಾ ಸುಲಭವಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ನಂಬಲಸಾಧ್ಯವಾದ ವಿನೀತ ಸ್ವಭಾವದವರು ಮತ್ತು ನಮಗೆ ಬಯಸಿದಷ್ಟು ಮಟ್ಟಿಗೆ ಮರು-ಚಿತ್ರೀಕರಣ ಮಾಡಲು ಅವರು ಒಪ್ಪುತ್ತಿದ್ದರು."
''ಚಕ್ ದೇ! ಇಂಡಿಯಾ'' ವನ್ನು ಭಾರತ ಮತ್ತು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದಲ್ಲಿನ ಭಾಗವನ್ನು ಸಿಡ್ನಿ ಮತ್ತು ಮೆಲ್ಬೋರ್ನ್ ನಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ರೀಲ್‌ಸ್ಪೋರ್ಟ್ಸ್‌ ಸೊಲ್ಯೂಶನ್ಸ್‌ನ ೯೦ ಹಾಕಿ ಆಟಗಾರರ ಪಾತ್ರಧಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ೯೦೦೦ ಇತರೆಯವರನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು.
ಚಕ್ ದೇ ಹುಡುಗಿಯರು
ಚಿತ್ರದ ಬಿಡುಗಡೆಯ ಬಳಿಕ, ತಂಡದ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ನಿರೂಪಿಸಿದ ೧೬ ನಟಿಯರನ್ನು ಮಾಧ್ಯಮದವರು ಚಕ್ ದೇ ಹುಡುಗಿಯರು ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಸ್ಟಾರ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳ ತೀರ್ಪುಗಾರರ ತಂಡದವರೂ ಸಹ ಅವರು ೨೦೦೮ ರ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಬೆಂಬಲ ನಟಿಯರಿಗಾಗಿನ ಸ್ಟಾರ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಯನ್ನು ಚಕ್ ದೇ ಹುಡುಗಿಯರಿಗೆ  ನೀಡುವಾಗ ಇದೇ ಪದವನ್ನು ಬಳಸಿದರು.
ಗಲ್ಲಾ ಪೆಟ್ಟಿಗೆ
''ಚಕ್ ದೇ! ಇಂಡಿಯಾ'' ವು ೧೦ ನೇ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೦೭ ರಂದು ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಂಡಿತು. ದೇಶೀಯವಾಗಿ ರೂ. ೬೭,೬೯,೦೦,೦೦೦ ಗಳಿಕೆಯೊಡನೆ ಇದು ೨೦೦೭ ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮೂರನೇ ಅತೀ ಹೆಚ್ಚು ಆದಾಯಗಳಿಸಿದ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಯಿತು, ಮತ್ತು ಇದನ್ನು "ಬ್ಲಾಕ್‌ಬಸ್ಟರ್" ಎಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು. ಅಮೇರಿಕದ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಇದು ೨೦ ನೇ ಸಂಖ್ಯೆಯಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾದರೆ, ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ೧೧ ನೇ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯದಲ್ಲಿ ೧೨ ನೇ ಸಂಖ್ಯೆಯಾಗಿ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ಯುನೈಟೆಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಇದು ರೂ ೩೫ ದಶಲಕ್ಷದ ಗಳಿಕೆ ಮಾಡಿದರೆ, ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕದಲ್ಲಿ ರೂ ೪೭.೫ ದಶಲಕ್ಷ, ಮತ್ತು ಇತರ ವಿದೇಶೀ ಗಳಿಕೆಯು ರೂ ೩೫ ದಶಲಕ್ಷವಾಗಿದ್ದಿತು.
ವಿಮರ್ಶಾ ಮನ್ನಣೆ
ವಿಮರ್ಶಾ ಸಮೂಹವಾದ ರೋಟೆನ್ ಟೊಮಾಟೋಸ್''ಚಕ್ ದೇ! ಇಂಡಿಯಾ'' ಗೆ ೫ ವಿಮರ್ಶೆಯೊಂದಿಗೆ (೪ ಹೊಸತಾದ ಮತ್ತು ೧ ಅಸಮರ್ಪಕ) ೮೦%, ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ನೀಡಿತು.
''ಚಕ್ ದೇ! ಇಂಡಿಯಾ'' ವನ್ನು ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಭಾರತ ಮತ್ತು ವಿದೇಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರಶಂಸಿಸಲಾಯಿತು. ಸುಭಾಷ್ ಕೆ. ಝಾ (ಚಿತ್ರ ವಿಮರ್ಶಕ ಮತ್ತು ದಿ ಎಸೆನ್ಸ್ ಗೈಡ್ ಟು ಬಾಲಿವುಡ್ ) ಪುಸ್ತಕದ ಲೇಖಕರು ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಅತೀ ವಿರಳವಾದ "ಮೊದಲ ವಿಷಯಗಳು ಮೊದಲು ಎಂದು ವಿಮರ್ಶೆಯನ್ನು ನೀಡಿದರು.  ಚಕ್ ದೇ ಇಂಡಿಯಾ ಒಂದು ಸಂಪೂರ್ಣವಾದ ವಿಜಯಶಾಲಿಯಾಗಿದೆ. ಉತ್ಸಾಹದ ಮತ್ತು ಕಲೆಗಾರಿಕೆಯ ವಿಜಯೋತ್ಸವ. ನಿರ್ದೇಶಕರಾದ ಶಿಮಿತ್ ಅಮೀನ್ ಅವರು ಚಲನಚಿತ್ರವನ್ನು ಅಪಾರವಾದ ಶಕ್ತಿ, ಮತ್ತು ಅಸಾಧಾರಣವಾದ ಏಕತೆ ಮತ್ತು ಹುಮ್ಮಸ್ಸಿನೊಂದಿಗೆ ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದರೆ,  ಅಕ್ಕರೆಯ ಪ್ರಯತ್ನದ ಹಿಂದಿನ ಯೋಚನಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು, ತಂಡದ ಉತ್ಸಾಹ, ಕುಗ್ಗಿದ-ಉತ್ಸಾಹದ ಚಿಲುಮೆಯ ಬಗ್ಗೆ  ಮತ್ತು ಶಕ್ತಿ ಕುಂದಿದ, ಅಪಮಾನ ಹೊಂದಿದ, ದೇಶಭ್ರಷ್ಟ ತರಬೇತುದಾರನು ತಂಡಕ್ಕೆ ಸ್ಪೂರ್ತಿ ತುಂಬುವ ಮತ್ತು ಅವನ ಸ್ವಂತ ಸುಪ್ತ ಉತ್ಸಾಹವನ್ನು ವ್ಯಾಪಕವಾದ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಹುರಿದುಂಬಿಸುವ ಅತ್ಯುತ್ತಮವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಸಾಕಷ್ಟು ಹಾಲಿವುಡ್ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳ ನೆನಪಿಗೆ ಮರಳುತ್ತದೆ." ದಿ ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ದ ನಿಖತ್ ಕಜ್ಮಿ ಅವರು ಚಲನಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ೪ ರಲ್ಲಿ ೪ ಸ್ಟಾರ್ ನೀಡಿದರು ಮತ್ತು  ಅವರು ಹೇಳಿದಂತೆ ಇದು "ಅಪರಿಚಿತರ ತಂಡದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಟನೆಯಾಗಿದ್ದು, ದಿಟ್ಟತನದ ಪ್ರದರ್ಶನ ಮತ್ತು ಅಸಾಧಾರಣವಾದ ಸಂಯವು ಚಕ್ ದೇ ಇಂಡಿಯಾವನ್ನು ಯಾವುದೇ ಭಾವೋದ್ರೇಕದ ಪರಮಾವಧಿಯಿಲ್ಲದೇ ರಾಷ್ಟ್ರಭಕ್ತಿಯ ಅನಿಯಂತ್ರಿತ ಸ್ತುತಿಯಾಗಿದೆ. ಮತ್ತು ಹೌದು, ಎಲ್ಲಾ ಎಸ್‌ಆರ್‌ಕೆ ಅಭಿಮಾನಿಗಳಿಗೆ, ಈ ಬಾರಿ ಫಲಿತಾಂಶವು ಸರ್ವಾನುತದಿಂದ: ಚಕ್‌ದೇ ಶಾರೂಖ್! ನೀವು ಇದನ್ನು ಉತ್ತಮಪಡಿಸುವಿರಾ?" ಇಂಡಿಯಾ ಟುಡೇ ''ಚಕ್ ದೇ! ಇಂಡಿಯಾ'' ಅನ್ನು ಈ ರೀತಿ ವರ್ಣಿಸಿದೆ, "ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಬಾಲಿವುಡ್ ನಲ್ಲಿ ತೆರೆಕಂಡ ಆಕ್ರಮಣಕಾರಿ ಮಹಿಳಾ ಶಕ್ತಿಯ ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದೆ. ಜಗಳಗಂಟಿ ಹರ್ಯಾನ್ವಿ ಕೋಮಲ್‌ಳಿಂದ ಹಿಡಿದು ಕೋಪಿಷ್ಠೆ ಬಿಂದಿಯಾವರೆಗಿನ ಹುಡುಗಿಯರು, ಪಂಜಾಬಿ ಬಲಬೀರ್‌ಳಿಂದ ಅತೀ ಸಂಭಾವಿತೆ, ಚಂಡೀಗಢದ ಗೊಂಬೆ ಪ್ರೀತಿಯವರನ್ನು ರೂಢಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿರಬಹುದು, ಆದರೆ ಅವರು ಕೆಚ್ಚೆದೆಯ ಅಭಿನಯದಿಂದ, ಕಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಖಾನ್ ಅವರನ್ನು ದುರುಗುಟ್ಟಿ ನೋಡುವುದು, ಭಾರತೀಯ ಪುರುಷ ಹಾಕಿ ತಂಡವನ್ನು ಬಹುಪಾಲು ಸೋಲಿಸುವುದು, ಹುಡುಗರ ಗುಂಪನ್ನು ಹಲ್ಲೆ ಮಾಡುವುದು, ಮತ್ತು ಆರು-ಪಟ್ಟು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯ ತಂಡಕ್ಕೆ ಹೇಗೆ ಗೆಲ್ಲುವುದೆಂದು ತೋರಿಸಿಕೊಡುವ ಮೂಲಕ ಮನಸೂರೆಗೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ." ದಿ ಹಿಂದೂ ನ ಸುಧೀಶ್ ಕಾಮತ್   ಕೇಳುತ್ತಾರೆ " ಕ್ರೀಡೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ನಾವು ಯಾವಾಗ ಕೊನೆಯದಾಗಿ ಸ್ಥಿರ ಹಾಗೂ ಸಮಗ್ರವಾದ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಮಾಡಿದೆವು - ಕೆಲವು ಆಟಗಾರರು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಆಧಾರವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ ಆದರೆ ತಂಡಕಾರ್ಯದ ವಿಜಯೋತ್ಸಾಹವಾಗಿದೆ? 'ಚಕ್ ದೇ' ಎನ್ನುವುದು ಒಂದು ಚಲನಚಿತ್ರವಾಗಿದ್ದು ಅಲ್ಲಿ ನಾಯಕನು ಹೊರಗಿನಿಂದ ವೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು "ಮತ್ತೆ -ಅವಳ-ಹೆಸರೇನು" ಹುಡುಗಿಯರ ಸಮೂಹಕ್ಕೆ ಜಯಗಳಿಸಲು ಬಿಡುತ್ತಾನೆ [...] ಮತ್ತೊಂದು ಹಂತದಲ್ಲಿ, ‘ಚಕ್ ದೇ’ ಎನ್ನುವುದು ಮಹಿಳೆಯರ ಬಂಧವಿಮುಕ್ತಿಯಾಗಿದೆ. ಇದು ನಮ್ಮ ಕಾಲದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸ್ತ್ರೀಸಮಾನತಾವಾದಿ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಮುಂದೆ, ನಾವು ನೋಡಿದ ಯಾವುದೇ ಕ್ರೀಡಾ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹುಡುಗಿಯರು ತಮ್ಮಷ್ಟಕ್ಕೇ ಭಾರತವನ್ನು ಅತೀ ಹತ್ತಿರದಿಂದ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದವರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ೧೬ ಆಕರ್ಷಕವಾದ ಯುವ ವಸ್ತುವಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಪಾತ್ರ ಹಂಚಿಕೆಯು ಅತ್ಯದ್ಭುತವಾಗಿದೆ. ಪಾತ್ರಾಭಿನಯದಲ್ಲಿನ ತಾಜಾತನವು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಈ ನಟರನ್ನು ಮರೆಯುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಆಟಗಾರರಲ್ಲಿ ಜನಾಂಗ/ ಕುಲದ ಭೇದಭಾವದವರೆಗೆ ನಾವು ಉತ್ತೇಜಿತರಾದರೂ, ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದಲ್ಲೇ, ಅಮೀನ್ ಅವರು ಅವರ ಪರಸ್ಪರ-ಜನಾಂಗೀಯ ಸಂಘರ್ಷಗಳನ್ನು ಸಮವಸ್ತ್ರದ ಹಿಂದೆ ಮುಚ್ಚುತ್ತಾರೆ, ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಸಮತಾವಾದಿ."
ದಿ ಟೈಮ್ಸ್ ನ ಅನಿಲ್ ಸಿನಾನನ್ ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಸೇರಿಸುತ್ತಾರೆ, " ಚೊಚ್ಚಲ ನಿರ್ದೇಶಕ ಶಿಮಿತ್ ಅಮಿನ್ ಅವರು ಹಿಡಿತದ ಚಲನಚಿತ್ರವನ್ನು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿಸಿದ್ದಾರೆ: ಅಂತಿಮ ಫಲಿತಾಂಶ ಏನೆಂದು ತಿಳಿದಿದ್ದರೂ ನಮ್ಮ ಹುಡುಗಿಯರನ್ನು ನಾವು ಶೋಧಿಸುತ್ತಿರುತ್ತೇವೆ. ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಲಕ್ಷಣಗಳ ಒಡ್ಡುವಿಕೆಯನ್ನು ಹೊಡೆದೋಡಿಸಿದ ಮತ್ತು ಆಟದ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸುವ ಚಿತ್ರಕಥೆಯ ಮೂಲಕ ಸಾಧಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರಣಯವೇ ಇಲ್ಲ, ಪೋಷಕರನ್ನು ಬದಿಗೆ ತಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಯಾರೂ ಸಹ ಹಾಡು ಮತ್ತು ನೃತ್ಯಕ್ಕೆ ಜೋತು ಬೀಳುವುದಿಲ್ಲ, ಲಗಾನ್ -ಶೈಲಿ ಅವಧಿಯ ತರಬೇತಿ." ದಿ ಬಿಬಿಸಿ ಯ ಅವರು  ''ಚಕ್ ದೇ! ಇಂಡಿಯಾ'' ಗೆ ೫ ರಲ್ಲಿ ೪ ನಕ್ಷತ್ರಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ, "ಕ್ರೀಡಾಸಕ್ತ ಪರಾಧೀನತೆಯ ಕಥನವು ಹೊಸತಾಗಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, ಜೈದೀಪ್ ಸಾಹ್ನಿಯವರ ಚಿತ್ರಕಥೆಯು ಕ್ರಿಕೆಟ್‌ನಿಂದ ಮೂಲೆಗುಂಪಾಗಿರುವ ಜನಪ್ರಿಯ ಭಾರತೀಯ ಕ್ರೀಡೆಯತ್ತ ಅಪರೂಪದ ನೋಟವನ್ನು ಬೀರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಬ್ಯಾಟ್ ಅಥವಾ ಬಾಲ್ ಪ್ರಕಾರ ಅಥವಾ ಅಭ್ಯಾಸ ಅವಧಿಯ ಸಂಖ್ಯೆಯು ಇಲ್ಲಿ ಸಮಸ್ಯೆಯೇ ಅಲ್ಲ. ಬದಲಿಗೆ, ಲಿಂಗ ಮತ್ತು ಆಟಗಾರರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಪೂರ್ವಾಗ್ರಹತೆಯು ಕಥೆಯನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುತ್ತದೆ." ದಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್ ‌ ನ ಆಂಡಿ ವೆಬ್‌ಸ್ಟಾರ್ ಅವರು ಚಿತ್ರವು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಪರಾಧೀನತೆಯ ಕ್ರೀಡಾ ಚಲನಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಹೊಸ ನೋಟವನ್ನು ನೀಡಿದೆ ಎಂದು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಪೀಠಿಕೆಯನ್ನು ಫಿಫಾ ಮಹಿಳೆಯರ ವಿಶ್ವ ಕಪ್ ನಲ್ಲಿನ ಗೆಲುವಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದ್ದಾರೆ. ದಿ ಹಾಲಿವುಡ್ ರಿಪೋರ್ಟರ್ ನ ಕಿರ್ಕ್ ಹನಿಕಟ್ ಅವರು ಚಲನಚಿತ್ರವು "ಭಾವಾತಿರೇಕ ಅಥವಾ ಮುನ್ನುಡಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಖಂಡಿತವಾಗಿ ಬಾಲಿವುಡ್ ತಲೆತಗ್ಗಿಸಬೇಕು ಎಂದು ವಾದಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದರೂ ಅದರ ಭಾರತೀಯ ಸಮಾಜದ ಕುರಿತಾಗಿನ ತೀಕ್ಷ್ಣ ನೋಟವು ಹಳೆಯ-ಶೈಲಿಯ, ಸಿಹಿ-ಮಿಶ್ರಿತ ಬಾಲಿವುಡ್ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕವನಿಸುತ್ತದೆ." ವೆರೈಟಿ ಯ ಡೆರೆಕ್ ಎಲ್ಲಿ ಅವರು ಚಿತ್ರವನ್ನು ಹೀಗೆ ವರ್ಣಿಸುತ್ತಾರೆ  " ರಾಷ್ಟ್ರಭಕ್ತಿಯ ಎದೆಬೆಚ್ಚಗಾಗಿಸುವ, ಕೆಲವು ಹಳೆಯ-ಶೈಲಿಯ ಮನರಂಜನೆಯ ಗುರಿಗಳನ್ನು ಮುಟ್ಟುವ" ಚಿತ್ರವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಅದು ಭಾರತೀಯ ಹೊಸ ಆರ್ಥಿಕ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಮತ್ತು ಅದರ ಇತ್ತೀಚಿನ ಬ್ರಿಟಿಷರಿಂದ ಪಡೆದ ೬೦ ನೇ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ದಿನಾಚರಣೆಯ ಸಂಭ್ರಮಕ್ಕೆ ಬಹುತೇಕ ರಾಷ್ಟ್ರಗೀತೆಯಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಸಲೀಮ್-ಸುಲೇಮಾನ್  ಮತ್ತು ಸಂಗೀತರಚನೆಕಾರ ಜೈದೀಪ್ ಸಾಹ್ನಿ (ಅವರು ಚಿತ್ರಕಥೆಗಾರರೂ ಹೌದು) ಅವರ ಜೋಡಿಯ ಸ್ಪೂರ್ತಿದಾಯಕ ಶೀರ್ಷಿಕೆ ಗೀತೆಯನ್ನು ಪಡೆದಿದೆ. ಈ ಮೂಲಕ, ಭಾರದಾದ್ಯಂತದ ೧೬ ಹುಡುಗಿಯರ ತಂಡವು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಒಂದುಗೂಡಿ ಅವರ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಎದುರಾಳಿಗಳನ್ನು ಬಗ್ಗುಬಡಿಯುವುದು ಆಶ್ಚರ್ಯವಾಗದೇ ಇರದು." ವಿಮರ್ಶೆಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನದಾಗಿ, ಚಕ್ ದೇ!  ಇಂಡಿಯಾ ವು ವಿವಿಧ ಬಾಲಿವುಡ್ ಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕರುಗಳಾದ ಮಧುರ್ ಭಂಡಾರ್ಕರ್, ಡೇವಿಡ್ ಧವನ್, ರಾಕೇಶ್ ಓಂಪ್ರಕಾಸ್ ಮೆಹ್ರಾ, ಅನುರಾಗ್ ಬಸು, ಮತ್ತು ಶ್ರೀರಾಮ್ ರಾಘವನ್ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ ೨೦೦೭ರ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಿತ್ರವಾಗಿ ತಾರೇ ಜಮೀನ್ ಪರ್ ನೊಂದಿಗೆ ಸಮಬಲ ಸಾಧಿಸಿದೆ.
೩೦ ನೇ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೦ ರಂದು, ಚಲನಚಿತ್ರ ಕಲಾ ಮತ್ತು ವಿಜ್ಞಾನ ಅಕಾಡಮೆಯು ''ಚಕ್ ದೇ! ಇಂಡಿಯಾ'' ದ ಚಿತ್ರಕಥೆಯ ಪ್ರತಿಯನ್ನು ಮಾರ್ಗರೇಟ್ ಹೆರ್ರಿಕ್ ಗ್ರಂಥಾಲಯದಲ್ಲಿಡಲು ನೀಡುವಂತೆ ವಿನಂತಿಸಿತು.
ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
''ಚಕ್ ದೇ! ಇಂಡಿಯಾ ಹಲವು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದಿದೆ, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಎಂಟನ್ನು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಚಲನಚಿತ್ರ ಕ್ಕಾಗಿ: ಅಪ್ಸರಾ ಫಿಲ್ಮ್ & ಟೆಲಿವಿಷನ್ ನಿರ್ಮಾಪಕರ ಸಂಘ, ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯನ್ ಇಂಡಿಯನ್ ಫಿಲ್ಮ್ ಫೆಸ್ಟಿವಲ್ , ಬಿಲ್ಲಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು,   ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಅಕಾಡಮಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು (ಐಐಎಫ್ಎ),   ಸ್ಟಾರ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು,  ಯುಎನ್‌ಎಫ್‌ಪಿಎ-ಲಾಡ್ಲಿ ಮಾಧ್ಯಮ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು , ವಿ. ಶಾಂತಾರಾಮ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು, ಮತ್ತು  ಝೀ ಸಿನೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ.''  ಚಿತ್ರವು ಸಂಪೂರ್ಣ ಮನರಂಜನೆಯನ್ನು ನೀಡುವ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಜನಪ್ರಿಯ ಚಲನಚಿತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಯನ್ನು ಸಹ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದೆ.
ವಿಶೇಷ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳು
''ಚಕ್ ದೇ! ಇಂಡಿಯಾ'' ವನ್ನು ೩೦ ನೇ ಮೇ ೨೦೦೯ ರಂದು ಭಾರತೀಯ ಮಹಿಳಾ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಾಕಿ ತಂಡವನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸಲು ಡರ್ಬಾನ್, ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕ ದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸ್ಪಾರ್ ಕಪ್‌ನ ಪ್ರಾರಂಭೋತ್ಸವದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯಿತು. ಸ್ಪಾರ್ ಕಪ್ ಎನ್ನುವುದು ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ೨೦೦೯ ರ ಹಾಕಿ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಶಿಪ್ ಸ್ಪರ್ಧೆಗೆ ಮುನ್ನುಡಿಯಾಗಿದೆ. ಭಾರತವು ಮೂರು ಇತರ ತಂಡಗಳಾದ: ಹಾಕಿರೂಸ್, ಲಾಸ್ ಲಿಯೋನಾಸ್, ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದ ಮಹಿಳಾ ಹಾಕಿ ತಂಡದೊಂದಿಗೆ ಸ್ಪರ್ಧಿಸಿತು.
ಐಹೆಚ್ಎಫ್ ಅಮಾನತು
ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೦೮ ರಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಹಾಕಿ ಫೆಡರೇಶನ್ ಅನ್ನು ಅಮಾನತು ಪಡಿಸಿದ್ದು ಚಲನಚಿತ್ರದ ಪ್ರಭಾವನ್ನು ಎತ್ತಿ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಇಂಡಿಯಾ ಟುಡೇ ಘಟನೆಯನ್ನು ವಿವರಿಸಲು ಚಿತ್ರವನ್ನು ಎರಡು ಲೇಖನಗಳಲ್ಲಿ, "ಆಪರೇಶನ್ ಚಕ್ ದೇ ಇಂಪ್ಯಾಕ್ಟ್: ಜ್ಯೋತಿಕುಮಾರನ್ ರಿಸೈನ್ಸ್" ಮತ್ತು "ಆಪರೇಶನ್ ಚಕ್ ದೇ ಇಂಪ್ಯಾಕ್ಟ್: ಪ್ಯುರೋರ್ ಇನ್ ಲೋಕಸಭಾ" ಎನ್ನುವ ಎರಡು ಶೀರ್ಷಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಿತು. ದಿ ಇಂಡಿಯಾಟೈಮ್ಸ್, ತನ್ನ, "ಫೈವ್ ವೈಸ್ ಮೆನ್ ಸೆಟ್ ಫೋರ್ ಎ 'ಚಕ್ ದೇ' ಆಕ್ಟ್" ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ, "ಇಟ್ ಲುಕ್ಸ್ ಲೈಕ್ ಇಂಡಿಯನ್ ಹಾಕಿ ಹ್ಯಾಸ್ ಡನ್ ಎ ರಿಯಲ್ 'ಚಕ್ ದೇ' ದಿಸ್ ಟೈಮ್ ಎರೌಂಡ್" ಎನ್ನುವ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಚರ್ಚೆ ಮಾಡಿತು. ಹೆಚ್ಚಿನದಾಗಿ, ಐಹೆಚ್‌ಎಫ್ ಅನ್ನು ಸ್ಥಾನಾಂತರಿಸುವ ಕಮಿಟಿಯ ನಾಯಕತ್ವ ವಹಿಸಲು ಭಾರತೀಯ ಒಲಂಪಿಕ್ ಅಸೋಸಿಯೇಶನ್ ನೇಮಕ ಮಾಡಿದ ಹಾಕಿ ಆಟಗಾರ, ಅಸ್ಲಮ್ ಶೇರ್ ಖಾನ್ ಅವರು, ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲು ಚಲನಚಿತ್ರವು ಮಾದರಿಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಸಂದರ್ಶನವೊಂದರಲ್ಲಿ ಅವರು, "ಬಾಲಿವುಡ್ ಬ್ಲಾಕ್‌ಬಸ್ಟರ್ ಚಕ್ ದೇ!  ಇಂಡಿಯಾ ದೇಶದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಿಂದ ಆಟಗಾರರು ಇದ್ದಾರೆ. ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ನೀವು ನೋಡಿದಂತೆಯೇ ಭಾರತ ತಂಡವನ್ನು ರೂಪಿಸಬೇಕು ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದರು. ಶಕ್ತಿಶಾಲಿ ತಂಡವನ್ನು ರಚಿಸಲು ಅವರನ್ನು ನಾವು ಒಂದುಗೂಡಿಸಬೇಕು." ಮತ್ತೊಂದು ಸಂದರ್ಶನದಲ್ಲಿ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹಾಕಿಯ ಮೇಲೆ "ಚಕ್ ದೇ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು" ಅವರು ರಚಿಸಬೇಕೆಂದಿರುವುದಕ್ಕೆ ಒತ್ತು ನೀಡಿದ್ದರು.
ಧ್ವನಿಪಥ
''ಚಕ್ ದೇ! ಇಂಡಿಯಾ'' ಧ್ವನಿಪಥವನ್ನು ೧ ನೇ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೦೭ ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು ಅದನ್ನು ಸಲೀಮ್-ಸುಲೇಮಾನ್ ಅವರು ಜೈದೀಪ್ ಸಾಹ್ನಿ ಅವರ ಸಾಹಿತ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು. ಶೀರ್ಷಿಕೆ ಗೀತೆ, ''ಚಕ್ ದೇ! ಇಂಡಿಯಾ'' ವು,
''ಚಕ್ ದೇ! ಇಂಡಿಯಾ'' ಧ್ವನಿಪಥವನ್ನು ೧ ನೇ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೦೭ ರಂದು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು ಅದನ್ನು ಸಲೀಮ್-ಸುಲೇಮಾನ್ ಅವರು ಜೈದೀಪ್ ಸಾಹ್ನಿ ಅವರ ಸಾಹಿತ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು. ಶೀರ್ಷಿಕೆ ಗೀತೆ, ''ಚಕ್ ದೇ! ಇಂಡಿಯಾ'' ವು,ಭಾರತದ ಅನಧಿಕೃತ ಕ್ರೀಡಾ ಗೀತೆಯಾಯಿತು. ಸಲೀಮ್ ಮತ್ತು ಸುಲೇಮಾನ್ ಮರ್ಚೆಂಟ್ ಅವರು ಗೀತೆಯನ್ನು ಈ ಉದ್ದೇಶದೊಂದಿಗೆ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:2007ರ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ಹಿಂದಿ-ಭಾಷೆಯ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹಾಕಿ ವರ್ಗ:ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತರು ವರ್ಗ:ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಕ್ರೀಡೆಗಳು ವರ್ಗ:ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ಕರ್ಣಾಟಕ ಭಾಗವತ
ಡಾ.ಎಚ್.ಆರ್.ಚಂದ್ರಶೇಖರ್, ಅಮೆರಿಕದ ಕೊಲಂಬಿಯ ರಾಜ್ಯದ ಮಿಸ್ಸೂರಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ ಇಲಾಖೆಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಕೆಲಸಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಬಾಲ್ಯದಿಂದಲೂ ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಕಥೆ, ಕವನ, ಕಾದಂಬರಿ,ಪುರಾಣ,ಮಹಾಕಾವ್ಯಗಳನ್ನು ಅಭ್ಯಯಿಸಿ ಹಲವಾರು ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸುತ್ತಾ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ೧೨ ನೇ, ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೦೮ ರಂದು, ಅಮೆರಿಕದ, ’ಹೂಸ್ಟನ್ ಕನ್ನಡವೃಂದ,’ ದಲ್ಲಿ ತಾವು ಸಂಪಾದಿಸಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ಕರ್ಣಾಟಕ ಭಾಗವತ,ದ ಬೃಹತ್ ಕೃತಿಯ ೨ ಸಂಪುಟಗಳನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆಮಾಡಿದರು. ಅಮೆರಿಕದ ಗೆಳೆಯರಿಗೆ ಚಂದ್ರ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿರುವ ಅವರು, ಹಳೆ ಮೈಸೂರು ಸಂಸ್ಥಾನದ ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹೊಳಲ್ಕೆರೆ ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ೧೯೪೬ ರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಚಂದ್ರರವರ ತಂದೆ, ಎಚ್.ವಿ.ರಂಗರಾವ್, ಮತ್ತು ತಾಯಿ, ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳ ಹಾಡಿನ ರಾಧಮ್ಮನವರು.
'ಲಿಪಿಕಾರ, ಅನುವಾದಕ, ಹಾಗೂ ಸಂಪಾದಕ
ಚಂದ್ರಾರವರ ಪೂರ್ವಜ, ಶ್ರೀ. ರಾಮಣ್ಣಯ್ಯನವರು, ಕ್ರಿ.ಶ.೧೭೫೫ ರಲ್ಲಿ, ಲಿಖಿಸಿದ ತಾಳೆಗರಿ ಕಟ್ಟು ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ಚಿಕ್ಕಪ್ಪನವರ ಮನೆಯ ದೇವರ ಕೋಣೆಯಲ್ಲಿ ಪೂಜಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿತ್ತು. ಅದನ್ನು ಕಂಡ ಅವರು ಅಮೆರಿಕಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ದು ೧೦ ಸಾವಿರ ಪದ್ಯಗಳ ಲಿಪಿಯನ್ನು ಸಂಸ್ಕರಿಸಿ, ಪರಿಶೋಧಿಸಿ, ಸಂಪಾದಿಸಿ ೨ ಸಂಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಬಾಲ್ಯ, ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ,ವೃತ್ತಿಜೀವನ
ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ಗೆ, ಬಾಲ್ಯದ ದಿನಗಳಿಂದಲೂ ತಾಯಿನುಡಿ-ಕನ್ನಡದ ಬಗ್ಗೆ ಅತೀವ ಆಸಕ್ತಿ, ಹಾಗೂ ಒಲವಿತ್ತು. ಅದಕ್ಕೆ ಪೂರಕವಾದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆಯ ಮನೆಯ ವಾತಾವರಣವಿತ್ತು. ತಂದೆ ’ಎಚ್.ವಿ.ರಂಗರಾಯರು’ ಕನ್ನಡ, ಮರಾಠಿ, ತೆಲುಗು ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವ-ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಿದ್ದವರು. ಅತ್ಯಂತ ದೈವಭಕ್ತರು. ಜ್ಯೋತಿಷ ಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಾಂಡ ಪಂಡಿತರು. ಮರಾಠಿ ಭಾಷೆಯ 'ದಾಸ್ ಬೋಧ್' ನಿಂದ ಹಾಗೂ ಮರಾಠಿ ಮಹಾಭಾರತಗಳಿಂದ ಆಯ್ದ ಕಥಾ ಪ್ರಸಂಗಗಳನ್ನು ತಮ್ಮವಠಾರದ ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ ಆಗಾಗ ಶ್ರವಣ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ವೇದಾಂತದಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ. ಪ್ರತಿದಿನ ಹೊಸಕೆರೆ ಚಿದಂಬರಯ್ಯನವರ 'ಅನುಭವಾಮೃತ'ದಿಂದ ಆಯ್ದ ಪದ್ಯಗಳನ್ನು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಓದಿ ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದರು. ತಾಯಿಯವರು ಮಹಾಸಾದ್ವಿ, ’ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳ ಹಾಡಿನ ರಾಧಮ್ಮನವರು,’ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದ ಪುಸ್ತಕ ಭಂಡಾರದಲ್ಲಿ ಪ್ರೊ.ಎ.ಆರ್.ಕೃಷ್ಣಶಾಸ್ತ್ರಿ, ಪ್ರೊ.ವಿ.ಸೀ, ಪ್ರೊ. ಬಿ.ಎಂ.ಶ್ರೀ, ರವೀಂದ್ರನಾಥ ಠಾಕೂರ್, ಶರಶ್ಚಂದ್ರ ಚಟರ್ಜಿ, ಗಳಗನಾಥ, ಅ.ನ.ಕೃ, ತ.ರಾ.ಸು, ಕೆ.ವಿ.ಅಯ್ಯರ್, ಕೈಲಾಸಂ, ಮುಂತಾದವರು ಬರೆದ, ಪುಸ್ತಕಗಳು ಕಪಾಟಿನಲ್ಲಿ ತುಂಬಿದ್ದವು. ತಮ್ಮ ೮ ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿಯೇ, ’ಭಗವದ್ಗೀತೆ” ಯ ೧೮ ಅಧ್ಯಾಯಗಳನ್ನು ಕಂಠ-ಪಾಠಮಾಡಿ ನಿರರ್ಗಳವಾಗಿ ವಾಚನಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಥಮಿಕ, ಮಾಧ್ಯಮಿಕ ಹಾಗೂ ಪ್ರೌಢಶಾಲಾ ಶಿಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹೊಳಲ್ಕೆರೆಯಲ್ಲಿ ಮುಗಿಸಿದರು.
'ಶಾಂತಿ ಮಂದಿರ್'
ಮಿಸ್ಸೂರಿರಾಜ್ಯದ ಕೊಲಂಬಿಯ ಊರಿನಲ್ಲಿ 'ಶಾಂತಿಮಂದಿರ್,' ಎಂಬ ಭಾರತೀಯ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡಲು ಬದ್ಧವಾಗಿರುವ ಮಂದಿರದ ಸ್ಥಾಪನೆಯಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿನಿಂದಲೂ ಶ್ರಮಿಸಿದ ೧೦ ಪರಿವಾರಗಳಲ್ಲಿ ಡಾ.ಚಂದ್ರಾರವರದೂ ಒಂದು ಪರಿವಾರ. ಈ ಪರಿವಾರಗಳು ಪ್ರಮುಖ ಟ್ರಸ್ಟಿಗಳಾಗಿ ಮಂದಿರಕ್ಕೆ ಬೇಕಾಗಿದ್ದ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಖರೀದಿಸಿ, ಮಂದಿರದ ಕಾರ್ಯಕಾರಿ ಸಮಿತಿಗೆ ವಹಿಸಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ನಂತರ ಬಂದ ಹಲವಾರು ಭಾರತೀಯ ಪರಿವಾರಗಳು, ತಮ್ಮ ಯೋಗದಾನ ಮಾಡಿ ಶಾಂತಿಮಂದಿರದ ಪ್ರಗತಿಗೆ ಕಾರಣರಾಗಿದ್ದಾರೆ. 'ಶಾಂತಿಮಂದಿರ' ಹಮ್ಮಿಕೊಂಡ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಹಲವಾರು. ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ವೆಬ್ ಸೈಟ್ ನಲ್ಲಿ ವೀಕ್ಷಿಸಬಹುದು.
ಭಾರತದ ಮಹಾಕಾವ್ಯಗಳಲ್ಲಿನ ಕಥೆಗಳ ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಕಟಣೆ
ವಿದೇಶದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಭಾರತೀಯರಿಗೋಸ್ಕರವಾಗಿ 'ಭಾರತದ ಮಹಾಕಾವ್ಯಗಳಲ್ಲಿನ ಕಥೆಗಳು' ("Tales from Indian Epics") ಎಂಬ ಜನಪ್ರಿಯ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಏಪ್ರಿಲ್, ೨೦೦೧ ರಲ್ಲಿ, ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು. ಈ ಪುಸ್ತಕ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿದ್ದರೂ, ಅಮೆರಿಕದ ಯುವ-ಜನರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುವಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಯಿತು. ವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ, ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ ಚಂದ್ರರವರ ಹೃದಯಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿರ. ಆದರೆ ಭಾರತೀಯ ಸಂಗೀತ, ನೃತ್ಯ, ಸಾಹಿತ್ಯ, ನಾಟಕ, ಇತಿಹಾಸ, ಕ್ರಿಕೆಟ್, ಲಾನ್ ಟೆನ್ನಿಸ್ ಆಟಗಳಲ್ಲಿ ಪರಮಾಸಕ್ತರು. ಪ್ರವೃತ್ತಿಯೆಂದರೆ, ತಮ್ಮ ಮಾತೃ ಭಾಷೆಯಾದ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ನಡೆಸಿಕೊಂಡು ಬರುತ್ತಿರುವ ಕನ್ನಡಪರ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು. ಅಂತರ್ಜಾಲದಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ಮತ್ತು ಪತ್ನಿ, ಮೀರಾ ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ದಂಪತಿಗಳಿಗೆ, ತಾರ ಮ್ಯಾಟ್, ರಜನಿ ಹರ್ಷ, ಮತ್ತು ಇಂದು ಚಂದ್ರಶೇಖರ್, ಎನ್ನುವ ಹೆಸರಿನ ಮೂವರು ಪುತ್ರಿಯರಿದ್ದಾರೆ.
ತಾಳೆಗರಿಯಿಂದ ಬಿಳಿಹಾಳೆಗೆ
ತಾಳೆಗರಿಗಳಲ್ಲಿದ್ದ 'ಕರ್ಣಾಟಕ ಭಾಗವತ'ದ ಬರವಣಿಗೆಯನ್ನು ಗ್ರಂಥರೂಪದಲ್ಲಿ ಹೊರತರುವ 'ಕಲ್ಪನೆ ಹಾಗೂ ಅದರ ಪೂರ್ವ-ವೃತ್ತಾಂತ ಹೀಗಿದೆ. ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ, ಹೊಳಲ್ಕೆರೆ ಗ್ರಾಮದ ತಮ್ಮ ಪುರಾತನ ಕಾಲದ ಮನೆಯಲ್ಲಿ 'ನಿತ್ಯಾತ್ಮ ಶುಕಯೋಗಿ', ವಿರಚಿತ ಕನ್ನಡ ಭಾಗವತ ಮಹಾಕಾವ್ಯವನ್ನು ಅವರ ವಂಶದ ಪೂರ್ವಿಕರಾದ 'ಶ್ರೀ ರಾಮಣ್ಣಯ್ಯವರು' ೧೭೫೫ ರಲ್ಲಿ ತಾಳೆಗರಿಯಲ್ಲಿ ಬರೆದ್ದರು. ಈ ಬೃಹತ್ಗ್ರಂಥದ ಇರುವಿಕೆಯ ಬಗ್ಗೆಯೂ, ಚಂದ್ರಶೇಖರ್, ಅವರಿಗೆ ಸರಿಯಾಗಿ ಗೊತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ೧೯೯೧ ರಲ್ಲಿ ಅಂರ್ತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಮ್ಮೆಳನದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ, ಇವುಗಳ ಇರುವಿಕೆಯ ಅರಿವಾಯಿತು. ನಮ್ಮ ಭಾರತದೇಶದ ಪುರಾತನ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಕುರುಹಾಗಿ ಗ್ರಂಥವನ್ನು ನೋಡಿದೊಡನೆಯೇ, ಅದನ್ನು ಪರಿಷ್ಕರಿಸಿ ನವೀನ ರೀತಿಯ ಮುದ್ರಣದಲ್ಲಿ ತರುವ ಉತ್ಕಟವಾದ ಆಕಾಂಕ್ಷೆಗಳು ಬಂದವು. ೨೩೨ ತಾಳೆಗರಿಗಳ ಚಿಕ್ಕ ಅಕ್ಷರಗಳಲ್ಲಿ ಬರೆದ ಸುಮಾರು ೧೨,೦೦೦, ಭಾಮಿನಿ ಷಟ್ಪದಿಯ ಪದ್ಯಗಳನ್ನು ಪರಿಷರಿಸುವ ಕಾರ್ಯ ೧೯೯೨ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿ ೨೦೦೮ ಸಂಪನ್ನವಾಯಿತು. ಸುಮಾರು ೫೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ರಚಿಸಿದ ತಾಳೆಗರಿ ಗ್ರಂಥಗಳಿಂದ ಉಳಿದು ಬಂದ ಈ ಮಹಾಕಾವ್ಯವನ್ನು ೨ ಸಂಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಪಾದಿಸಿ, ಕನ್ನಡದ ಓದುಗರಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಬೃಹತ್ ಗ್ರಂಥವನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಲು,
'ಕರ್ಣಾಟಕ ಭಾಗವತ ಕೃತಿ'ಯ 'ಪರಿಶೋಧಕ ಮಂಡಲಿ'ಯ ಸದಸ್ಯರು
ಜನವರಿ ೨೦೦೮, ರಲ್ಲಿ 'ಕರ್ಣಾಟಕ ಭಾಗವತ' ಕೃತಿ ಸಂಪಾದನೆಯ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಮಾನಸಗಂಗೋತ್ರಿಯ ನಿವೃತ್ತ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾದ ಡಾ.ಟಿ. ವಿ. ವೆಂಕಟಾಚಲ ಶಾಸ್ತ್ರಿಯವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಪರಿಶೋಧಕ ಮಂಡಲಿಯೊಂದನ್ನು ಸಂಘಟಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಮಂಡಲಿಯ ಸದಸ್ಯರು :
'ಅಂರ್ತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಭಿಯಾನ'
ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ ವಾಸ್ತವ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದ 'ಚಂದ್ರ',ರವರು ವಿದ್ವಾಂಸರ ಸಲಹೆಗಳನ್ನು ಕಂಪ್ಯೂಟರಿಕರಿಸುತ್ತಾ ಬಂದರು. ಈ ಮಟ್ಟದ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಹಕಾರದಿಂದ, ವಿದ್ವತ್ಪೂರ್ಣವಾದ, ಹಾಗೂ ಸುಂದರವಾದ ’ಕರ್ಣಾಟಕ ಭಾಗವತ ’ಗ್ರಂಥವನ್ನು ವಿದ್ವಾಂಸರಿಗೂ, ಸಾಮಾನ್ಯರಿಗೂ, ಸಾಹಿತ್ಯಪ್ರೇಮಿಗಳಿಗೂ, ಸಂಶೋಧಕರಿಗೂ ನೆರವಾಗುವಂತೆ ಪ್ರಕಟಿಸಿರುತ್ತಾರೆ. 'ಶಕಟರೇಫ'ವನ್ನು ಬಳಸದೆ ಆಧುನಿಕ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಓದುಗರಿಗೆ ಸುಗಮವಾಗುವಂತೆ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಕಂಪ್ಯೂಟರೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಕರ್ಣಾಟಕ ಭಾಗವತದ ಹಲವಾರು ವೈಶಿಷ್ಠ್ಯತೆಗಳು
ಸಹಸ್ರ ಮೈಲಿ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ನಡೆ-ನುಡಿಗಳ ವೈವಿಧ್ಯತೆಗಳ ವಿದೇಶವಾದ ಅಮೆರಿಕದ ಸಂಯುಕ್ತ ಪ್ರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ, ಪರಿಷ್ಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಮೈಸೂರಿನಲ್ಲಿ ಪರಿಶೋಧಿಸಲ್ಪಟ್ಟು, ಅವರ ಪ್ರೀತಿಯ ತಾಯಿನಾಡಿನ ಓದುಗರಿಗೆ, ಸಂಶೋಧಕರಿಗೆ, ಈ ಗ್ರಂಥವನ್ನು ೧೨, ಏಪ್ರಿಲ್, ೨೦೦೮ ರಂದು ಆಚರಿಸಿದ "ಹ್ಯೂಸ್ಟನ್ ಕನ್ನಡ ವೃಂದದದ ರಜತ ಮಹೋತ್ಸವ," ದ ಸವಿ-ನೆನಪಿಗೆ ಅರ್ಪಿಸಲಾಯಿತು. ರಾಮಾಯಣ, ಮಹಾಭಾರತ ಕಾವ್ಯ ಗಳಂತೆ ಭಾಗವತ ಸಂಸ್ಕೃತ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿದೆ. ವ್ಯಾಸಕವಿಯ ಪುತ್ರರಾದ ಶುಕನು ಪರೀಕ್ಷಿತರಾಜನ ಅವಸಾನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಈ ಮೇರುಕೃತಿಯನ್ನು ಆತನಿಗೆ ಬೋಧಿಸಿದರು. ಕರ್ಣಾಟಕ ಭಾಗವತ, ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ, ಸಂಪೂರ್ಣವಾದ, ಕನ್ನಡ ಭಾಗವತ ; ಬಹುಶಃ, ಕುಮಾರವ್ಯಾಸನ ಸಮಕಾಲೀನ ರಾದ ಕವಿಗಳು ಭಾಮಿನಿ ಷಟ್ಪದಿ ಯಲ್ಲಿ ರಚಿಸಿದ ಭಾಗವತ ಗ್ರಂಥ ಕನ್ನಡಿಗರಿಗೆ ಉಡುಗೊರೆಯಾಗಿದೆ. ಇದುವರೆಗೆ ಸಮಗ್ರವಾದ ಗ್ರಂಥದ ಪ್ರಕಟಣೆ ಆಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಹಲವಾರು ವೈಶಿಷ್ಶ್ಠತೆಗಳಲ್ಲಿ ಇದೂ ಒಂದು.
ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಅರ್ಥಕೋಶ
ಭಾಗವತಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ೧೨ ಸ್ಕಂಧಗಳು, ನೂರಾರು ಸಂಧಿಗಳು, ೧೧,೦೦೦ ಸಾವಿರಕ್ಕೂ ಮೀರಿದ ಪದ್ಯಗಳಿವೆ. ಮೊದಲನೆಯ ೯ ಸ್ಕಂಧಗಳನ್ನು ಮೊದಲನೆಯ ಸಂಪುಟದಲ್ಲೂ,ದಶಮ,ಏಕಾದಶ, ಮತ್ತು ದ್ವಾದಶಸ್ಕಂಧ ಗಳನ್ನು, ಎರಡನೆಯ ಸಂಪುಟದಲ್ಲೂ ಪ್ರಕಟಿಸಲು ನಿರ್ಧಾರ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಮೂಲಗ್ರಂಥವನ್ನು, ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಕಥಾಸಾರವನ್ನೂ, ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅನುಬಂಧದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪದ್ಯಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪುಸ್ತಕದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ಲಿಷ್ಟವಾದ ಪದಗಳ ಒಂದು ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ-ಆರ್ಥಕೋಶವನ್ನು ಹಾಕಲಾಗಿದೆ. ರ್ಣಾಟಕ ಭಾಗವತದ ವಿಶೇಷತೆ[ಬದಲಾಯಿಸಿ] ಕರ್ಣಾಟಕ ಭಾಗವತದ ವಿಶೇಷತೆಯೆಂದರೆ,ಪುರಾಣದ ಕಾಲದ ರಾಜವಂಶೀಯ ಕಥೆಗಳ ಉಲ್ಲೇಖ. ವಿಷ್ಣುವಿನ ಅವತಾರದ ಕಥೆಗಳು, ಸಾಂಖ್ಯ, ಭಕ್ತಿ, ಮುಂತಾದ ಯೋಗಗಳ ವಿಸ್ತಾರ, ಹರಿಗುರುಸ್ತುತಿ ಮುಂತಾದ ಭಾಗಗಳು ಈ ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿ ವರ್ಣಿಸ ಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಶುಕ-ಪರೀಕ್ಷಿತರು, ಸೂತ-ಶೌನಕಾದಿಗಳು, ಮೈತ್ರೇಯ-ವಿದುರರು, ಉದ್ಧವ-ಕೃಷ್ಣರು, ಪ್ರಹ್ಲಾದ-ಅವದೂತರು, ಜನಕ-ನವಯೋಗಿಗಳು, ಮುಂತಾದವರ ಸಂಭಾಷಣೆಗಳ ಮೂಲಕ ಕವಿ, ಈ ಗ್ರಂಥವನ್ನು ನಿರೂಪಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಸಂಶಯ ವಿಚಾರವಾದ ಪ್ರಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರವನ್ನು ಕೊಡುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಕಥಾಸಾರವನ್ನು ನಿರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ
ಪುರಾಣದ ರೋಚಕ ಕಥೆಗಳು
ಭಾಗವತದ ಕೆಲವು ಕಥೆಗಳು, ವಿಷ್ಣು, ಗರುಡ,ಮತ್ಸ್ಯ,ಮಾರ್ಕಂಡೇಯ,ಇತ್ಯಾದಿ ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲೂ, ಭಾರತ, ರಾಮಾಯಣಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಇರುವ, ಭಗೀರಥನ ಪ್ರಸಂಗ, ಕ್ಷೀರಸಾಗರ ಮಥನ, ಶಕುಂತಲೆ, ಯಯಾತಿ, ಪುರೂರವ, ಹರಿಶ್ಚಂದ್ರ, ಮುಂತಾದವುಗಳು. ಭಾಗವತದ ಮೂಲ ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿ ಇಲ್ಲದ ಕೆಲವು ಕಥಾಪ್ರಸಂಗಗಳನ್ನು,'ಕರ್ಣಾಟಕಭಾಗವತ'ದಲ್ಲಿ ಕವಿ ತನ್ನ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಅರ್ಜುನ-ಕೃಷ್ಣರ ಗೀತೋಪದೇಶ ದ ವಿಸ್ತಾರ, ಶಿವ-ಪಾರ್ವತಿಯರ ವಿವಾಹ, ಮದಾಲಸೋಪಾಖ್ಯಾನ, ಹಂಸಡಿಕರೊಡನೆ ಯಾದವರ ಯುದ್ಧ. ಘಂಟಕರ್ಣನ ಪ್ರಸಂಗ, ಮುಂತಾದವು ಸಂಸ್ಕೃತ ಮೂಲಭಾರತದಲ್ಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಕನ್ನಡ ಭಾಗವತದಲ್ಲಿವೆ. ಸಂಸ್ಕೃತ ಭಾಗವತದಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘವಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸಿದ ಉದ್ಧವಗೀತೆ, ನವಯೋಗಿಗಳ ಬೋಧೆ, ಕಪಿಲಬೋಧೆ, ಮುಂತಾದ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಕನ್ನಡ ಕವಿ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿ ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ.
೧೯೧೧ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿತ ಭಾಗವತ
೧೯೧೧ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ, ಪುಸ್ತಕದ ನಂತರ ಸಮಗ್ರವಾಗಿ ಈ ಕೃತಿಯ ಪ್ರಕಟಣೆಯಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. 'ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ,' ವಿಭಾಗದ ನಿವೃತ್ತ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾದ ಶ್ರೀಯುತ, ಕೆ. ವೆಂಕಟರಾಮಪ್ಪ ನವರು, ೩ ತಾಳೆಗರಿಗಳ ಪ್ರತಿಯನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ, ಅವರ ಶಿಷ್ಯರು, ಮಾನಸಗಂಗೋತ್ರಿಯ, ಹಾಗೂ ವಿವೃತ್ತ ಪ್ರಿನ್ಸಿಪಾಲರಾದ, ಶ್ರೀ.ಎಚ್.ಎಂ.ಶಂಕರನಾರಾಯಣರಾಯರ ಕೃಪೆಯಿಂದ, ಮೊದಲನೆಯ ೪ ಸ್ಕಂಧಗಳನ್ನು ೧೯೭೩ -೧೯೭೫ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು. ೧೯೬೪ ರಲ್ಲಿ ’ಕೃಷ್ಣಚರಿತೆ’, ಯೆಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ, ದಶಮಸ್ಕಂಧವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು. ಕಾರಣಾಂತರಗಳಿಂದ, ಆ ಕೆಲಸ, ಅಲ್ಲಿಗೇ ನಿಂತು ಹೋಯಿತು. ಹೀಗೆ, ಸುಮಾರು ೧೩ ವರ್ಷಗಳ ನಿರಂತರ ಸಾಧನೆಯಿಂದ, ಕರ್ಣಾಟಕ ಭಾಗವತದಂತಹ ಬೃಹತ್ ಕೃತಿಯನ್ನುತರಲು ಡಾ.ಚಂದ್ರ ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿ ಸಫಲರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ವಿಶ್ವಾರ್ಪಣಾ ಮಹೋತ್ಸವಗಳು
(ಮೈಸೂರು, ಬೆಂಗಳೂರು, ಧಾರವಾಡ, ಹಾಗೂ ಶಿವಮೊಗ್ಗ) ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನದ ವತಿಯಿಂದ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ನಡೆದು, ಡಾ. ಚಂದ್ರರವರು, ಈ ಅಭಿಯಾನವನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಭಕ್ತಿ, ಶ್ರದ್ಧೆ, ಹಾಗೂ, ಪ್ರೀತ್ಯಾದರಗಳಿಂದ ನಡೆಸಿಕೊಟ್ಟರು. ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಆಸಕ್ತರಿಗೆ ಮಾಹಿತಿಗಳು, 'ಯೂಟ್ಯೂಬ್' ಗಳಲ್ಲೂ ಲಭ್ಯವಿದೆ. ಭಾಗವತ ಪುರಾಣದ ಇತರರ ಕೃತಿಗಳು
ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ಮಾರ್ಗ
ನಮ್ಮ ಪುರಾತನ ಹಸ್ತಲಿಖಿತ ಗ್ರಂಥಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿ ಚಂದ್ರಶೇಖರ್ ಮಾರ್ಗ ಅನುಸರಿಸುವ ಪಥ ಅತಿಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ. ಶಿಥಿಲವಾದ ಪುರಾತನ ಹಸ್ತಪ್ರತಿಗಳು'ತಾಡಓಲೆಗ್ರಂಥ'ವನ್ನು ಪರಿಷ್ಕರಿಸಿ ಪುಸ್ತಕ ರೂಪದಲ್ಲಿ ತರುವುದು ಕಷ್ಟಸಾಧ್ಯದ ಕೆಲಸ. ಮೂಲಭೂತ ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರದ, ಹಿರಿಯ ಸಂಶೋಧಕ ವಿಜ್ಞಾನಿ, 'ಪ್ರೊ. ಚಂದ್ರಶೇಖರ್', ೧೦ ಸಹಸ್ರ ಮೈಲಿಗಳ ದೂರದಲ್ಲಿದ್ದು, ತಮ್ಮ ಅಧ್ಯಯನ, ಅಧ್ಯಾಪನಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಸಮಯದ ತಾಳ-ಮೇಳಮಾಡಿಕೊಂಡು, ಕರ್ನಾಟಕದ ವಿದ್ವಾಂಸರಜೊತೆ ದೂರದ್ವನಿಯ ನೇರ ಸಂಪರ್ಕ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡು ರಚಿಸಿದ ಉದ್ಘ್ರಂಥದ ಬಗ್ಗೆ, "ಇದೊಂದು ಆಶ್ಚರ್ಯದ ಪರಮಾವಧಿ," ಎನ್ನುವ ಮಾತನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟ ಪಡಿಸಿರುತ್ತಾರೆ. ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಅಥವಾ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮಾಡಬೇಕಾದ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿ ಮಾಡಿರುವುದು ಇಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಅತಿ ವಿರಳ. ಕನ್ನಡದ ಹಿರಿಯಸಾಹಿತಿಗಳು, ವಿದ್ವಾಂಸರು, ಶಿಕ್ಷಣತಜ್ಞರು, 'ಕರ್ಣಾಟಕ ಭಾಗವತ ಮಹಾಕಾವ್ಯ,' ವನ್ನು ಸ್ವಾಗತಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಡಾ.ವೆಂಕಟಾಚಲಶಾಸ್ತ್ರಿ ಹಾಗೂ ಅವರ ಸಂಗಡಿಗರು, ಅಕ್ಷರಿಕೆಯ ತಿದ್ದುಪಡಿ, ಮುಖ್ಯತಃ ಪದಚ್ಛೇದ, ಛಂದಸ್ಸನ್ನು ಮಾತ್ರೆ ಇತ್ಯಾದಿಗಳನ್ನು ತಿದ್ದುವಿಕೆ, ಪಾಠಭೇದವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ, ಮುಂತಾದ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಪ್ರೊ.ಚಂದ್ರರವರಿಗೆ ನೆರವಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡಪರ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿದ್ದ, ಶ್ರೀ.ಹರಿಹರೇಶ್ವರರು ’ಅನಸ್ಯೂತದಾರ,'ದಂತೆ ಸ್ಪಂದಿಸಿ, ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಹಭಾಗಿಗಳಾಗಿದ್ದಾರೆ ಶ್ರೀ.ಅ.ರಾ.ಸೇತೂರಾಮರಾವ್ ಅರಾಸೇ ಡಾ. ಎಚ್.ಎನ್ ಮುರುಳೀಧರ್, ಡಾ.ಎಮ್.ಎಸ್.ನಟರಾಜ್. ಮುಕ್ತ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಕುಲಪತಿ, ಡಾ.ವಿವೇಕ್ ರೈ, ಡಾ. ಜಿ.ವೆಂಕಟಸುಬ್ಬಯ್ಯ, ಕರ್ಣಾಟಕ ಭಾಗವತದ ಕಾವ್ಯಸಂಪತ್ತನ್ನು ಅವಲೋಕಿಸಿ ತಮ್ಮ ಮೆಚ್ಚುಗೆಯನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಡಾ. ಶ್ರೀನಿವಾಸ ಹಾವನೂರ, ಕನ್ನಡ ಭಾಗವತ ಇಡಿಯಾಗಿ ಮುದ್ರಣಗೊಂಡು, ಪಿ.ಎಚ್.ಡಿ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಮುಂದೆ ಅಭ್ಯಸಿಸುವರಿಗೆ ಅತಿ ಅನುಕೂಲಕರವಾಗಿರುವ ಅಂಶವನ್ನು ಒತ್ತಿ ಹೇಳಿದರು. ಅಧ್ಯಾಪನ, ಸಂಶೋಧನೆ, ವಿಸ್ತೃತವಾದ ಮುನ್ನುಡಿ, ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ನಲ್ಲಿ ಕಥಾಸಾರ, ಕ್ಲಿಷ್ಟಪದಗಳ,ಅರ್ಥಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಗ್ರಂಥ, ಭಾಷಾ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಅತ್ಯಮೂಲ್ಯವಾದದ್ದು ಎನ್ನುವ ವಿಷಯ ತಿಳಿಸಿದರು. ಅಮೆರಿಕದ ಮೇರಿಲ್ಯಾಂಡ್ ನ ನಿವಾಸಿ, ಪ್ರೊ.ಎಮ್.ವೈ.ನಟರಾಜ್ ತಮ್ಮ ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಸೂಚಿಸಿ ಒನ್ ಇಂಡಿಯ,ಇ-ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.
ಚಂದ್ರ ಪ್ರಕಟನಾಲಯ(LLC)
ಎಲ್.ಎಲ್.ಸಿ, ಚಂದ್ರಾ ಪರಿವಾರದ ಚಿಕ್ಕ ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಕಟನ ಸಂಸ್ಥೆ; ಮೌಲ್ಯಯುತವಾದ ಪ್ರಕಟಣೆಗೆ ಹೆಸರಾದದ್ದು. ಹಲವು ವಿದ್ಯಾವರ್ಧಕ, ಜ್ಞಾನಬೋಧಕ, ಹಾಗೂ ಮಕ್ಕಳಿಗಾಗಿಯೇ ವಿಶೇಷ ಆಸ್ತೆಯಿಂದ ರಚಿಸಿದ ಪುಸ್ತಕಗಳ ಆವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಾಶಗೊಳಿಸಿದ ಶ್ರೇಯಸ್ಸು ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯದು.'ಚಂದ್ರ ಪ್ರಕಟಣಾಲಯ'ದ ಬಗ್ಗೆ, ಬಗ್ಗೆ ಕಿರು ಪರಿಚಯವನ್ನು ಕೆಳಗಿನ ವೆಬ್ ಸೈಟ್ ನಲ್ಲಿ ವೀಕ್ಷಿಸಬಹುದು. ಕರ್ಣಾಟಕ ಭಾಗವತದ ಬಗ್ಗೆಯಾಗಲಿ, ಹಾಗೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾಹಿತಿಗಳಿಗಾಗಿ ಸಂಪರ್ಕಿಸಬಹುದು
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
<References />
ಇವನ್ನೂ ನೋಡಿ/ಕೇಳಿ
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ವರ್ಗ:ಪುರಾಣಗಳು
ಮಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಮದುಮಗಳು
ರಾಷ್ಟ್ರಕವಿ ಕುವೆಂಪುರವರ ಕಾದಂಬರಿ. ೧೯೬೭ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ಪ್ರಕಟಗೊಂಡಿತು.
ಕಾದಂಬರಿಯಲ್ಲಿ ಬರುವ ಪಾತ್ರವರ್ಗ, ಸ್ಥಳಗಳು, ಜಾತಿ/ಪಂಗಡಗಳ ವಿವರಣೆ:
ಇದನ್ನು ಸಹ ನೋಡಿ
ಕಾನೂರು ಹೆಗ್ಗಡಿತಿ ವರ್ಗ: ಕನ್ನಡ ಕಾದಂಬರಿಗಳು ವರ್ಗ:ಕುವೆಂಪುರವರ ಕೃತಿಗಳು
ನಾಟ್ಟಿಂಗ್ ಹಿಲ್ (ಚಲನಚಿತ್ರ)
'ನಾಟ್ಟಿಂಗ್ ಹಿಲ್ 1999ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಒಂದು ಭಾವಪ್ರಧಾನ, ಹಾಸ್ಯ ಚಲನಚಿತ್ರ. ಚಿತ್ರವನ್ನು ಲಂಡನ್ ನ ನಾಟ್ಟಿಂಗ್ ಹಿಲ್ ನ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿದೆ '. ಚಲನಚಿತ್ರವು ಮೇ 21 1999ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಚಿತ್ರಕಥೆಯನ್ನು ರಿಚರ್ಡ್ ಕರ್ಟಿಸ್ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ಇದಕ್ಕೂ ಮುಂಚೆ ಫೊರ್ ವೆಡ್ಡಿಂಗ್ಸ್ ಅಂಡ್ ಯೆ ಫ್ಯೂನರಲ್ ಎಂಬ ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಚಿತ್ರಕಥೆ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಚಿತ್ರವನ್ನು ಡಂಕನ್ ಕೆನ್ವರ್ಥಿ ನಿರ್ಮಿಸಿ ರೊಜರ್ ಮಿಚೆಲ್ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಚಿತ್ರದ ತಾರಾಬಳಗದಲ್ಲಿ ಹಗ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಟ್, ಜುಲಿಯಾ ರಾಬರ್ಟ್ಸ್, ರೈಸ್ ಇಫಾನ್ಸ್, ಎಮ್ಮಾ ಚೇಂಬರ್ಸ್ , ಟಿಮ್ ಮ್ಯಾಕ್ ಇನ್ನೆರ್ನಿ, ಗಿನ ಮ್ಯಾಕ್ ಕೀ ಮತ್ತು ಹಗ್ ಬೋನ್ನೆವಿಲ್ ಮುಂತಾದವರಿದ್ದಾರೆ.
ಚಿತ್ರವು ವಿಮರ್ಶಕರ ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಗಳಿಸಿತು. ಜೊತೆಗೆ ಬಾಕ್ಸ್ ಆಫೀಸ್ ನಲ್ಲಿ ಕೊಳ್ಳೆಹೊಡೆಯುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಇಲ್ಲಿಯತನಕ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಬ್ರಿಟಿಶ್ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಧಿಕ ಲಾಭ ಗಳಿಸಿದ ಚಿತ್ರವೆಂಬ ಕೀರ್ತಿಗೆ ಪಾತ್ರವಾಯಿತು. ಚಿತ್ರವು BAFTA ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗಳಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಮತ್ತೆರಡು ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ನಾಮಕರಣಗೊಂಡಿತು. ನಾಟ್ಟಿಂಗ್ ಹಿಲ್ ಹಲವಾರು ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿತು. ಇದರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟೀಶ್ ಹಾಸ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಮತ್ತು ಧ್ವನಿಮುದ್ರಣಕ್ಕಾಗಿ ಬ್ರಿಟ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
ಕಥಾವಸ್ತು
ವಿಲ್ಲಿಯಮ್ ಥಾಕರ್ (ಹಗ್ ಗ್ರ್ಯಾಂಟ್)ನಾಟ್ಟಿಂಗ್ ಹಿಲ್ ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸ್ವತಂತ್ರ ಪುಸ್ತಕದಂಗಡಿಯ ಮಾಲೀಕ. ಈ ಅಂಗಡಿಯು ಪ್ರವಾಸ-ಕಥನಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಬುದ್ಧಿವಂತ ಜೊತೆಗೆ ಸುಂದರನಾದ ಈತ ತನ್ನ ವಿಚ್ಚೇದನದ ನಂತರ ಜೀವನೋಪಾಯ ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಲು ಅಸಮರ್ಥನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ. (ಆತನ ಹೆಂಡತಿಯು "ಹ್ಯಾರಿಸನ್ ಫೋರ್ಡ್ ನ ತದ್ರೂಪದಂತಿರುವ ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಹೋಗಿರುತ್ತಾಳೆ"). ಈಗ ಅವನು ತನ್ನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಕಲಾವಿದನಾಗಲು ಬಯಸುತ್ತಿರುವ ಸ್ಪೈಕ್ ಹೆಸರಿನ ಒಬ್ಬ ವಿಲಕ್ಷಣ ವೆಲ್ಶ್ ನ ಜೊತೆಗೆ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ.(ರೈಸ್ ಇಫಾನ್ಸ್). ಒಂದು ದಿನ, ಥಾಕರ್ ಜಗತ್ ಪ್ರಸಿದ್ದ ಹಾಲಿವುಡ್ ನಟಿ ಅನ್ನಾ ಸ್ಕಾಟ್ ಳನ್ನು ಸಂಧಿಸುತ್ತಾನೆ.(ಜುಲಿಯಾ ರಾಬರ್ಟ್ಸ್). ಅವಳು ಲಂಡನ್ ಗೆ ಪ್ರಯಾಣ ಮಾಡುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಪುಸ್ತಕ ಕೊಂಡುಕೊಳ್ಳಲು ಅವನ ಅಂಗಡಿಗೆ ಬರುತ್ತಾಳೆ. ಇದಾದ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದ ನಂತರ, ಇವರಿಬ್ಬರೂ ಆಕಸ್ಮಿಕವಾಗಿ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಡಿಕ್ಕಿ ಹೊಡೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದರಿಂದ ವಿಲ್ಲಿಯಮ್ ಕಿತ್ತಳೆ ರಸವನ್ನು ತಮ್ಮಿಬ್ಬರ ಮೇಲೂ ಚೆಲ್ಲಿಕೊಳ್ಳುವಂತಾಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ರಸ್ತೆಯ ಇನ್ನೊಂದು ಬದಿಯಲ್ಲಿರುವ ತನ್ನ ಮನೆಗೆ ಅನ್ನಾ ಬಟ್ಟೆಯನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಬರಬಹುದೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾನೆ. ಅವಳು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡ ನಂತರ ಅವರಿಬ್ಬರು ಅವನ ಮನೆಗೆ ನಿರ್ಗಮಿಸುತ್ತಾರೆ. ಬಟ್ಟೆ ಬದಲಾಯಿಸಿದ ನಂತರ, ಅನ್ನಾ ವಿಲ್ಲಿಯಮ್ ಗೆ ಚುಂಬಿಸುವ ಮೂಲಕ ಅವನನ್ನು ಚಕಿತಗೊಳಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಜೊತೆಗೆ ಅವರಿಬ್ಬರ ಪರಸ್ಪರ ಆಕರ್ಷಣೆಯ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿ ಸಸಿಗಳನ್ನು ನೆಡುತ್ತಾಳೆ.
ಕೆಲವು ದಿನಗಳ ನಂತರ, ವಿಲ್ಲಿಯಮ್ ತನಗೆ ಯಾವುದಾದರೂ ಸಂದೇಶ ಬಂದಿದೆಯೇ ಎಂಬುದಾಗಿ ಸ್ಪೈಕ್ ನನ್ನು ಕೇಳುತ್ತಾನೆ. ಸ್ಪೈಕ್ ಗೆ, ವಿಲ್ ಗೆ ಬಂದ ಯಾವುದೇ ಸಂದೇಶಗಳನ್ನು ಜ್ಞಾಪಿಸಿ ಕೊಳ್ಳಲು ಅಥವಾ ಬರೆದಿಡಲು ತೊಂದರೆಯುಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ "ಯಾರೋ ಅನ್ನಾ ಹೆಸರಿನ ಒಬ್ಬ ಅಮೇರಿಕನ್ ಹುಡುಗಿ" ಕೆಲ ದಿನಗಳ ಹಿಂದೆ ಅವನಿಗೆ ಕರೆಮಾಡಿದ್ದನ್ನು ಸ್ಮರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಅನ್ನಾ "ಫ್ಲಿಂಟ್ ಸ್ಟೋನ್" ಹೆಸರಿನಿಂದ ದಿ ರಿಟ್ಜ್ ನಲ್ಲಿ ತಂಗಿರುವುದಾಗಿ ಹೇಳುತ್ತಾಳೆ ಜೊತೆಗೆ ವಿಲ್ಲಿಯಮ್ ತನ್ನನ್ನು ಬಂದು ಕಾಣಬೇಕೆಂದು ಕೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ. ಅವನು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಆಗಮಿಸಿದಾಗ, ಅನ್ನಾಳ ಕೋಣೆಯು ಮಾಧ್ಯಮದವರ ಕೇಂದ್ರಬಿಂದುವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ವಿಲ್ಲಿಯಮ್ ನನ್ನು ಸಹ ಒಬ್ಬ ಮಾಧ್ಯಮದವನೆಂದು ತಪ್ಪಾಗಿ ಗ್ರಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಕ್ಷಣ ಗಾಬರಿಯಾದ ಅವನು, ತಾನು ಹಾರ್ಸ್ & ಹೌಂಡ್ ನಿಯತಕಾಲಿಕಕ್ಕೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದಾಗಿ ಸಮರ್ಥಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ಅನ್ನಾಳ ಹೊಸ ಚಿತ್ರ ಹೆಲಿಕ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಪಾತ್ರ ನಿರ್ವಹಿಸಿರುವ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರನ್ನು ಅವನು ಚಿತ್ರ ನೋಡದಿದ್ದರೂ ಸಹ ಸಂದರ್ಶಿಸಬೇಕಾಯಿತು. ವಿಲ್ಲಿಯಮ್ ಗೆ ಅನ್ನಾಳ ಜೊತೆ ಮಾತನಾಡಲು ಅವಕಾಶ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಆತ ತನ್ನ ಸಹೋದರಿ ಹನಿಯ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದ ಪಾರ್ಟಿಗೆ ಅವಳನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಮ್ಯಾಕ್ಸ್ (ಟಿಮ್ ಮ್ಯಾಕ್ ಇನ್ನೆರ್ನಿ) ಮತ್ತು ಬೆಲ್ಲಾ (ಗಿನಾ ಮ್ಯಾಕ್ ಕೀ)ಳ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ವಿಲ್ಲಿಯಮ್ ನ ಸ್ನೇಹಿತರ ಒಡನಾಟದಲ್ಲಿ ಅನ್ನಾಗೆ ತನ್ನ ಮನೆಯಲ್ಲಿರುವಂತೆ ಭಾಸವಾಗುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಒಳ್ಳೆಯ ರೀತಿಯ "ಬೀಳ್ಕೊಡುಗೆ" ಯು ಇಡೀ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲೇ ಅತ್ಯಂತ ಭಾವನಾತ್ಮಕವಾಗಿತ್ತೆಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು. ಇದಾದ ನಂತರ ಅವರಿಬ್ಬರೂ ಖಾಸಗಿಯಾಗಿ ಲಂಡನ್ ಚೌಕಕ್ಕೆ ಅತಿಕ್ರಮಣ ಪ್ರವೇಶ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಸಿನಿಮಾ ಮತ್ತು ಹೋಟೆಲುಗಳಿಗೆ ಹಲವಾರು ಬಾರಿ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ಅನ್ನಾ, ವಿಲ್ಲಿಯಮ್ ನನ್ನು ಮರಳಿ ಹೋಟೆಲ್ ರೂಮಿಗೆ ಆಹ್ವಾನಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಅಲ್ಲಿ ಅವಳಿಗೆ ತನ್ನ ಅಮೇರಿಕನ್ ಗೆಳೆಯ, ಜೆಫ್ಫ್ ಕಿಂಗ್(ಅಲೆಕ್ ಬಾಲ್ಡ್ವಿನ್ ಕಿರು ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿರುವ ಅಷ್ಟೊಂದು ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ ಪಡೆಯದ ಪಾತ್ರ) ಈಗಾಗಲೇ ಅಲ್ಲಿರುವುದು ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ. ತನ್ನ ಗೆಳೆಯ ಕೋಣೆಯಿಂದ ಹೊರ ಹೋದಾಗ ಅನ್ನಾ ಅವನನ್ನು ಕ್ಷಮೆ ಕೇಳುತ್ತಾಳೆ. ವಿಲ್ಲಿಯಮ್, ಜೆಫ್ಫ್ ನ ಎದುರು ಒಬ್ಬ ಮಾಣಿಯಂತೆ ನಟಿಸುತ್ತಾನೆ. ಜೊತೆಗೆ ತಾನು ಅಲ್ಲಿಂದ ಹೊರ ಹೋಗಬೇಕೆಂದು ಅವನ ಅರಿವಿಗೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಕೆಲ ಸಮಯದ ನಂತರ, ಅನ್ನಾ ವಿಲ್ಲಿಯಮ್ ನ ಮನೆ ಬಾಗಿಲಿಗೆ ಆಗಮಿಸಿ ಅಲ್ಲಿ ಆಕೆ ತಂಗಲು ಜಾಗ ಸಿಗಬಹುದೆಂದು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಆಗ ಆಕೆ ಹಾಗು ಜೆಫ್ಫ್ ಸಂಬಂಧ ಕಡಿದುಕೊಂಡಿರುತ್ತಾರೆ. ಆಕೆಯ ನಗ್ನತೆ ಗೋಚರಿಸುವ ಕೆಲವು ಚಿತ್ರಗಳು ಒಂದು ಅಶ್ಲೀಲತೆಯಂತೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತಿದ್ದವು. ಜೊತೆಗೆ ಅವುಗಳು ಮಾಧ್ಯಮಕ್ಕೆ ಬಹಿರಂಗವಾಗಿದ್ದವು. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ದಿನಪತ್ರಿಕೆಗಳು ಅವಳನ್ನು ಅಣಕವಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭ ಮಾಡಿದವು.("ಸ್ಕಾಟ್ ಆಫ್ ಪ್ಯಾನ್ಟಾರ್ಟಿಕ" ಹಾಗೂ "ವೊಟ್ಟ ಲೊಟ್ಟ ಸ್ಕಾಟ್" ಎಂದು ಕರೆಯಿತು). ಆಗ ಅವಳು ತಲೆಮರೆಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಉಂಟಾಯಿತು. ಅವರ ಜೋಡಿಯು ಮತ್ತೆ ಒಂದುಗೂಡುತ್ತದೆ. ವಿಲ್ಲಿಯಮ್ ಅನ್ನಾಳಿಗೆ ಅವಳ ಹೊಸ ಚಿತ್ರದ ಸಾಲುಗಳನ್ನು ಕಲಿಯಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ಅವತ್ತಿನ ರಾತ್ರಿ, ಅವರಿಬ್ಬರೂ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಮಲಗುತ್ತಾರೆ. ಮಾರನೇ ದಿನ ಬೆಳಗ್ಗೆ, ವಿಲ್ಲಿಯಮ್ ಪತ್ರಕರ್ತರನ್ನು ತನ್ನ ಮನೆಯ ಬಾಗಿಲಿನಲ್ಲಿ ಕಂಡು ದಿಗ್ಬ್ರಾಂತನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಇದು ಸ್ಪೈಕ್ ಹಿಂದಿನ ರಾತ್ರಿ ಪಬ್ ನಲ್ಲಿ ಎಚ್ಚರಿಕೆಯಿಲ್ಲದೆ ಆಡಿದ ಮಾತಿನಿಂದಾಗಿ ಮಾಧ್ಯಮದವರಿಗೆ ಅನ್ನಾಳ ಇರುವಿನ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿದುಬಂದಿರುತ್ತದೆ. ಅವನು ತನಗೆ ನಂಬಿಕೆದ್ರೋಹ ಎಸಗಿದ್ದಾನೆಂದು ಅವಳು ಅವನ ಮೇಲೆ ಕೋಪಗೊಂಡು ಆತುರದಿಂದ ಅಲ್ಲಿಂದ ಹೊರಡುತ್ತಾಳೆ. ವಿಲ್ಲಿಯಮ್ ಅವಳನ್ನು ಮರೆಯಲು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಒಂದು ವರ್ಷದ ಬಳಿಕ, ಅನ್ನಾ ಹೆನ್ರಿ ಜೇಮ್ಸ್ ರ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಲು ಲಂಡನ್ ಗೆ ಬರುತ್ತಾಳೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಪಾತ್ರ ನಿರ್ವಹಿಸುವಂತೆ ವಿಲ್ಲಿಯಮ್ ಅವಳಿಗೆ ಸೂಚಿಸಿರುತ್ತಾನೆ. ವಿಲ್ಲಿಯಮ್ ಚಿತ್ರದ ಸೆಟ್ ನ ಬಳಿ ಧಾವಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅನ್ನಾ ಚಿತ್ರೀಕರಣ ವೀಕ್ಷಿಸಲು ಅವನನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸುತ್ತಾಳೆ. ಅನ್ನಾ ಚಿತ್ರೀಕರಣದಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಂಡಾಗ ಅವನು ಚಿತ್ರದ ಧ್ವನಿ ಮುದ್ರಣ ಆಲಿಸುತ್ತಾನೆ ಜೊತೆಗೆ ಅವಳು ತನ್ನ ಸಹ-ತಾರೆಗೆ ಆತನನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವಾಗ; ವಿಲ್ಲಿಯಮ್ "ಯಾರೋ ಒಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯ" ಎಂದು ಹೇಳುವುದನ್ನು ಆಕಸ್ಮಿಕವಾಗಿ ಕೇಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಇದರಿಂದ ನಿರಾಶೆಗೊಂಡ ವಿಲ್ಲಿಯಮ್ ಅಲ್ಲಿಂದ ಹೊರಡುತ್ತಾನೆ. ಅದರ ಮರು ದಿನ, ಅನ್ನಾ ಪುಸ್ತಕದಂಗಡಿಗೆ ತಮ್ಮ ಪ್ರೀತಿಯನ್ನು ಪುನರಾರಂಭಿಸುವ ಭರವಸೆಯೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ ಬರುತ್ತಾಳೆ. ಆದರೆ ವಿಲ್ಲಿಯಮ್ ಅವಳನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸುತ್ತಾನೆ. ಅವಳು ಅವನಿಗೆ ಮಾರ್ಕ್ ಚಾಗಲ್ ರ ಮೂಲ ವರ್ಣಚಿತ್ರ ಲಾ ಮರಿಏ ವನ್ನು ಅವನಿಗೆ ನೀಡುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳು ವಿಲ್ಲಿಯಮ್ ನ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರದ ಒಂದು ಪ್ರತಿ ನೋಡಿರುತ್ತಾಳೆ. ಅಲ್ಲಿಂದ ಹೊರಡುವ ಮುನ್ನ, ಅನ್ನಾ ಒಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಾಲನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಾಳೆ: "ನಾನು ಒಬ್ಬ ಸಾಮಾನ್ಯ ಹುಡುಗಿಯಂತೆ, ಒಬ್ಬ ಹುಡುಗನ ಮುಂದೆ ನಿಂತು, ತನ್ನನ್ನು ಪ್ರೀತಿಸುವಂತೆ ಕೇಳಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದೇನೆ"; ಆದರೆ ವಿಲ್ಲಿಯಮ್ ತನ್ನ ನಿರ್ಧಾರದ ಬಗ್ಗೆ ಅಚಲನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ. ಇದಾದ ನಂತರ, ವಿಲ್ಲಿಯಮ್ ಅವನ ನಿರ್ಧಾರದ ಬಗ್ಗೆ ತನ್ನ ಸ್ನೇಹಿತರನ್ನು ಸಲಹೆ ಕೇಳುತ್ತಾನೆ. ಇದರಿಂದ ಅವನು "ತನ್ನ ಜೀವನದ ಬಹುದೊಡ್ಡ ತಪ್ಪು" ಮಾಡಿರುವುದು ಅರಿವಾಗುತ್ತದೆ. ಅವನು ಹಾಗು ಅವನ ಸ್ನೇಹಿತರು ಅನ್ನಾಳನ್ನು ಹುಡುಕಲು ಮಾಕ್ಸ್ ನ ಕಾರ್ ನಲ್ಲಿ ಧಾವಂತದಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ಬೀದಿ ಬೀದಿ ಸುತ್ತುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಅನ್ನಾಳ ಪತ್ರಿಕಾ ಸಂದರ್ಶನವನ್ನು ಮುಗಿಸಿ ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ಗೆ ಹೊರಡುವ ಮುಂಚೆ ಅವಳನ್ನು ತಲುಪುತ್ತಾರೆ. ವಿಲ್ಲಿಯಮ್ ಅವಳನ್ನು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ನಲ್ಲೇ ತನ್ನ ಜೊತೆ ಉಳಿದುಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಒಪ್ಪಿಸುವಲ್ಲಿ ಸಫಲನಾಗುತ್ತಾನೆ. ಅನ್ನಾ ಹಾಗು ವಿಲ್ಲಿಯಮ್ ಮದುವೆಯಾಗುತ್ತಾರೆ. ಚಿತ್ರವು ವಿಲ್ಲಿಯಮ್ ಹಾಗು ಗರ್ಭಿಣಿ ಅನ್ನಾ ನಾಟ್ಟಿಂಗ್ ಹಿಲ್ ನ ಪಾರ್ಕ್ ಬೆಂಚ್  ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿರುವ ದೃಶ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಕೊನೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಪಾತ್ರ ಮತ್ತು ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯತೆಗಳು
ಹಗ್ ಬೋನ್ನೆವಿಲ್ಲೇ, ಟಿಮ್ ಮ್ಯಾಕ್ಇನ್ನೆರ್ನಿ, ಗಿನಾ ಮ್ಯಾಕ್ ಕೀ, ಎಮ್ಮಾ ಚೇಂಬರ್ಸ್ ಹಾಗು ರಯ್ಸ್ ಇಫಾನ್ಸ್ ರನ್ನು ವಿಲ್ ನ ಸ್ನೇಹಿತರ ಗುಂಪೆಂದು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡುವುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ "ಒಂದು ಕುಟುಂಬವನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಿದಂತಿತ್ತು". ಮಿಚೆಲ್ ವಿವರಿಸುವಂತೆ "ಐದು ಜನರ ಸ್ನೇಹಿತರ ಒಂದು  ಗುಂಪನ್ನು ಪಾತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬೇಕಾದಾಗ, ಅವರ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ, ಅವರ ಸಾಮಾನ್ಯ ಗುಣ ಲಕ್ಷಣ ಹಾಗು ಅವರ ಭಾವ-ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆ, ಸಮಾನ ಮನಸ್ಕತೆಯುಳ್ಳವರನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.     ಅವರೆಲ್ಲರೂ ಜಿಗ್ ಗರಗಸದಂತಿದ್ದರೂ ಅವರೆಲ್ಲರನ್ನು ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಬೇಕಿತ್ತು. ನನ್ನ ಪ್ರಕಾರ ನಮಗೆ ವೈವಿಧ್ಯಮಯವಾದ ಜನರು ದೊರೆತಿದ್ದಾರೆ. ಇವರೆಲ್ಲರೂ ವಾಸ್ತವಿಕವಾಗಿ ಇದೆ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಇನ್ನೂ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ."
ನಿರ್ಮಾಣ
ರಿಚರ್ಡ್ ಕರ್ಟಿಸ್ ರಾತ್ರಿ ವೇಳೆ ಎಚ್ಚರಗೊಂಡಾಗ ತಮಗೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದ ಆಲೋಚನೆಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಒಂದು ಹೊಸತನ ತಂದರು. ಅವರು ಕಥಾ ವಸ್ತುವಿನ ಆರಂಭವನ್ನು ಹೀಗೆ ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ: "ಇದು ಒಬ್ಬ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮನುಷ್ಯ ನಂಬಲಸಾಧ್ಯವಾದ ಒಬ್ಬ ಪ್ರಸಿದ್ದ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಜೊತೆ ಹೊರ ಹೋಗುವ ಒಂದು ಕಲ್ಪನೆ; ಜೊತೆಗೆ ಅದು ಅವರಿಬ್ಬರ ಜೀವನದ ಮೇಲೆ ಹೇಗೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುವುದೇ ಆಗಿದೆ". ಫೋರ್ ವೆಡ್ಡಿಂಗ್ಸ್ ಅಂಡ್ ಏ ಫ್ಯೂನರಲ್ ಚಿತ್ರದ ನಿರ್ದೇಶಕ ಮೈಕ್ ನೆವೆಲ್ ರನ್ನು ಚಿತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಅವರು ಪುಶಿಂಗ್ ಟಿನ್  ಚಿತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಿದ್ದರಿಂದ ಈ ಪ್ರಸ್ತಾಪ ತಿರಸ್ಕರಿಸಿದರು. ಅವರು ವಾಣಿಜ್ಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ನೋಡಿದರೆ ಚಿತ್ರವನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸಿ ತಪ್ಪು ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಂಡರೆಂದು ನಂತರ ಒಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಅದರ ಬಗ್ಗೆ ಅವರಿಗೆ ಪಶ್ಚಾತ್ತಾಪವಿಲ್ಲವೆಂದೂ ಸಹ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕ ಡಂಕನ್ ಕೆನ್ವರ್ತಿ ಅವರ ಗಮನ, ನಂತರ ರೋಜರ್ ಮಿಚೆಲ್ ರ ಕಡೆ ವಾಲಿತು. ಅವರು ಹೇಳುವಂತೆ "ರೋಜರ್ ನಂತಹ ಒಬ್ಬ ಒಳ್ಳೆಯ ನಿರ್ದೇಶಕನನ್ನು ಹುಡುಕುವುದು ಪ್ರತಿ ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ಒಬ್ಬ ಸಮರ್ಥ ನಟನನ್ನು ಹುಡುಕಿದ ಮಾದರಿಯೇ ಆಗಿದೆ. ರೋಜರ್ ಅವರ ಪ್ರತಿಭೆ ಈ ರೀತಿ ಬೆಳಕಿಗೆ ಬಂದಿದೆ."
thumb|300px|right|alt=A road with some cars parked on it next to a line of houses|ಹೆಚ್ಚಿನ ದೃಶ್ಯಗಳನ್ನು ಪೋರ್ಟೊಬೆಲ್ಲೋ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ಕರ್ಟಿಸ್ ನಾಟ್ಟಿಂಗ್ ಹಿಲ್ ನಲ್ಲಿ ವಾಸ ಮಾಡಿದ್ದರಿಂದ ಜೊತೆಗೆ ಆ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಅವರು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬಲ್ಲವರಾದ್ದರಿಂದ ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಅಲ್ಲಿನ ಪರಿಸರ ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿದರು. ಅವರು ಹೇಳುವಂತೆ " ನಾಟ್ಟಿಂಗ್ ಹಿಲ್ ಒಂದು ಹೃದಯ ಕರಗಿಸುವ ತಾಣ, ಜೊತೆಗೆ ಚಿತ್ರೀಕರಣಕ್ಕೆ ಅದೊಂದು ಸೂಕ್ತ ಸ್ಥಳ". ಇಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಾಪಕರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಜನನಿಬಿಡ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಣ ಮಾಡಲು ತೊಂದರೆಯಾಯಿತು. ಕೆನ್ವರ್ತಿ ಹೇಳುವಂತೆ " ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ, ನಾವು ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಹೊರಾಂಗಣದಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಥಳಥಳಿಸುವ ಸೆಟ್ ನಿರ್ಮಿಸುವ ಆಲೋಚನೆಯೊಂದಿಗೆ ಒಂದು ಯೋಜನೆ ರೂಪಿಸಿದ್ದೆವು. ಇದರಿಂದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯು ನಮ್ಮ ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿರುತ್ತಿತ್ತು. ಏಕೆಂದರೆ ರಾಬರ್ಟ್ಸ್ ಹಾಗು ಗ್ರ್ಯಾಂಟ್ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಬೀದಿಗಳಲ್ಲಿ ಓಡಾಡಿದರೆ ಸಾವಿರಾರು ಜನ ಅವರನ್ನು ಮುತ್ತಬಹುದೆಂಬ ಚಿಂತೆ ನಮ್ಮನ್ನು ಕಾಡಿತ್ತು." ಕಡೆಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಈ ಸಾಹಸಕ್ಕೆ ಕೈ ಹಾಕಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು. ಜೊತೆಗೆ ಚಿತ್ರವನ್ನು ನಿಜವಾದ ಬೀದಿಗಳಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಲಾಯಿತು. ಮಿಚೆಲ್ ರಿಗೆ "ಹಗ್ ಹಾಗು ಜುಲಿಯಾ ಪೋರ್ಟೊಬೆಲ್ಲೋ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಮೊದಲ ದಿನದ ಚಿತ್ರೀಕರಣದ ನಂತರ ಚಿತ್ರದಿಂದ ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಸರಿಯುವರೆಂಬ ಚಿಂತೆಯಿತ್ತು. ಅಲ್ಲದೆ ಅವರಿಗೆ ವಾಹನದಲ್ಲಿ ಚಲಿಸಲು ತೊಂದರೆಯಾಗಬಹುದು, ಜೊತೆಗೆ ನಮ್ಮನ್ನು [ವ್ಯಂಗ್ಯವಾಗಿ] ಸಾವಿರಾರು ಜನ ಹಾಗು ಪತ್ರಕರ್ತ ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕರು ಮುತ್ತಬಹುದು. ಇಲ್ಲಿ ಚಿತ್ರೀಕರಣ ಮಾಡದಂತೆ ತಡೆಯಬಹುದು". ಹೊರಾಂಗಣ ಘಟಕ ಹಾಗು ಭದ್ರತಾ ದಳವು ಇದನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಚಿತ್ರ ತಂಡದ ಉಪಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ ನಾಟ್ಟಿಂಗ್ ಹಿಲ್ ನ ನಿವಾಸಿಗಳಿಗೆ ತೊಂದರೆಯಾಗುವುದನ್ನೂ ನಿಯಂತ್ರಿಸಿತು. ನಾಟ್ಟಿಂಗ್ ಹಿಲ್ ನ ನಿವಾಸಿಗಳು ಮಿಚೆಲ್ ರ ಪ್ರಕಾರ ಚಿತ್ರದ ಬಗ್ಗೆ "ಪ್ರಾಮಾಣಿಕ ಉತ್ಸಾಹ" ವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಚಿತ್ರದ ಹೊರಾಂಗಣ ಘಟಕದ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕ ಸುಎ ಕ್ವಿನ್ನ್ ಅವಳ ಕೆಲಸದ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರಿಸುತ್ತಾ ಒಂದು ಸೂಕ್ತ ಹೊರಾಂಗಣ  ಹುಡುಕುವದು, ಜೊತೆಗೆ ಚಿತ್ರೀಕರಣಕ್ಕೆ ಅನುಮತಿ ಪಡೆಯುವುದು "ಒಂದು ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಕೆಲಸ"ವಾಗಿತ್ತು. ಕ್ವಿನ್ನ್ ಹಾಗು ಅವಳ ಹೊರಾಂಗಣ ಘಟಕದ ತಂಡ ಆ ಪ್ರದೇಶದ ಸಾವಿರಾರು ಜನರಿಗೆ ಕಾಗದ ಬರೆದು ಅಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರ ಮೆಚ್ಚಿನ ಧರ್ಮಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ದಾನ ಮಾಡುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿದರು. ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಚಿತ್ರದ ಯೋಜನೆಯಿಂದ 200 ವಿವಿಧ ಧರ್ಮಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಇದರಿಂದ ಹಣದ ನೆರವು ಪಡೆದವು.