cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಆಲೇಖಾನ್ ಜಲಪಾತ
ಆಲೇಖಾನ್ ಜಲಪಾತ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿರುವ ಆಲೇಖಾನ್ ಎಸ್ಟೇಟ್‍ನಿಂದ ಹರಿದು ಬರುವ ನೀರಿನಿಂದ ನಿರ್ಮಿತವಾಗಿರುವ ಒಂದು ಸುಂದರ ಜಲಪಾತ. ಸುಮಾರು ೫೦ ಅಡಿಗಳಷ್ಟು ಎತ್ತರವಿರುವ ಇದು ಚಾರ್ಮಾಡಿ ಘಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ. ಕೊಟ್ಟಿಗೆಹಾರದಿಂದ ಚಾರ್ಮಾಡಿಗೆ ಹೋಗುವ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಮಲಯಮಾರುತ ಅತಿಥಿ ಗೃಹದ ನಂತರ ಆಲೇಖಾನ್ ಎಸ್ಟೇಟ್ನ ಬಳಿ ಎಡಗಡೆ ಇರುವ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಬಸ್ಸು ತಂಗುದಾಣದ ಹಿಂಬಾಗದಲ್ಲಿ ಇದೆ.
ಇದನ್ನೂ ನೋಡಿ
ವರ್ಗ:ಜಲಪಾತಗಳು ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕದ ಜಲಪಾತಗಳು
ನುಡಿರಾಣಿಯ ಗುಡಿ ಕುವೆಂಪು
ಕವಿಗಳು ಕಾವ್ಯಾರಂಭದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ಇಷ್ಟದೈವವನ್ನು, ಆಶ್ರಿತ ರಾಜರನ್ನು, ಕಾವ್ಯಾಧಿದೇವತೆಯಾದ ಸರಸ್ವತಿಯನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುವುದು ಸಂಪ್ರದಾಯ. ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲ ಸಂಸ್ಕೃತ ಮತ್ತು ಕನ್ನಡ ಕವಿಗಳು ಸರಸ್ವತಿಯನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಸೃಜನಾತ್ಮಕವಾಗಿದ್ದ ಸರಸ್ವತಿಯ ಸ್ತುತಿ ನಂತರ ಕಾಟಾಚಾರದ ಸ್ತುತಿಯಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು ಸಾಹಿತ್ಯ ಚರಿತ್ರೆಯಿಂದ ವೇದ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಇಪ್ಪತ್ತನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಪುನರುತ್ಥಾನ ನಡೆದು ಹಲವಾರು ಮಹತ್ವಪೂರ್ಣ ಕವಿಗಳೂ ಕಾವ್ಯಗಳೂ ಹುಟ್ಟಿಬಂದಿದ್ದರಿಂದ ಸರಸ್ವತಿಯ ಸ್ತುತಿಗೂ ಹೊಸರೂಪ ದೊರಕಿದೆ.
ಯುಗದ ಕವಿಯೆಂದೇ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಕುವೆಂಪು ಎಲ್ಲ ಕವಿಗಳಿಗಿಂತ ಒಂದು ಹೆಜ್ಜೆ ಮುಂದೆ ಹೋಗಿ ಸರಸ್ವತಿಯ ಸ್ತುತಿಯನ್ನು ಒಂದು ಕಾವ್ಯ ತಂತ್ರವಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಹಲವಾರು ಬಿಡಿಕವನಗಳಲ್ಲಿ, ಚಿತ್ರಾಂಗದಾ ಮತ್ತು ಶ್ರೀರಾಮಾಯಣ ದರ್ಶನಂ ಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಂಪ್ರದಾಯದಂತೆ ಸರಸ್ವತಿಯನ್ನು ಸ್ತುತಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೆ ಶ್ರೀರಾಮಾಯಣದರ್ಶನಂ ಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಒಂದು ಕಾವ್ಯತಂತ್ರವಾಗಿ ಸರಸ್ವತಿಯ ಸ್ತುತಿಯನ್ನು ವಿಶೇಷ ಬಳಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಚಿತ್ರಾಂಗದಾ ಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿಯೇ ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಪ್ರಸ್ತುತ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀರಾಮಾಯಣದರ್ಶನಂ ಮಹಾಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾವ್ಯತಂತ್ರವಾಗಿ ಅಂತರ್ಗತವಾಗಿರುವ ಸರಸ್ವತಿಯ ಸ್ತುತಿಯ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ತಿಳಿಯಲು ಯತ್ನಿಸಲಾಗುವುದು. ‘ಶ್ರೀ ವೆಂಕಣ್ಣಯ್ಯನವರಿಗೆ’ ಎಂಬ ಅರ್ಪಣೆಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿಯೇ ಸರ್ವಭಾಷಾಮಯಿಯಾದ ಸರಸ್ವತಿಯನ್ನು ವಿಶ್ವಭಾಷಾಮಯೀಯಾಗಿಸಿರುವ ‘"ಕಾವ್ಯಮಂ ವಿಶ್ವವಾಣಿಗೆ ಮುಡಿಯ ಮಣಿ ಮಾಡಿಹೆನ್’" ಮತ್ತು ‘"ವಾಗರ್ಥ ರಥವೇರಿ, ಭಾವದಗ್ನಿಯ ಪಥಂ ಬಿಡಿದು ಬನ್ನಿಂ’" ಎಂಬ ಸಾಲುಗಳು ಸರಸ್ವತಿಯ ದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಮುನ್ನುಡಿಯಂತಿವೆ. "‘ಏರುವೆನ್ ವಾಗ್ದೇವಿಯಮೃತ ರಸನೆಯ ಲಸನ್ ನಾವೆಯಂ’" ಎನ್ನುತ್ತಾ ಆದಿಕವಿಗೆ ವಂದಿಸಿ, ‘"ದೇವಕವಿ, ನನ್ನನೊಯ್ಯನೆ ಕಾವ್ಯ ವಿದ್ಯುದ್ ವಿಮಾನದೊಳ್ ನಿರಿಸಿ, ಮೇಣ್ ಸರಸತಿಯನೆನ್ನಾತ್ಮ ಜಿಹ್ವೆಗೆ ಬರಿಸಿ ಹರಕೆಗೆಯ್’" ಎಂದು ಕೇಳುತ್ತಾರೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇದುವರೆಗಿನ ಕವಿಗಳು -‘ಚಿತ್ರಾಂಗದಾ’ದಲ್ಲಿ ಕುವೆಂಪೂ ಸಹ- "ಸರಸ್ವತಿಯು ನಮ್ಮ ನಾಲಗೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲಸಲಿ, ನರ್ತಿಸಲಿ"’ ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿದ್ದೇವೆ. ಇಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ಸರಸ್ವತಿಯನ್ನು ನಾಲಗೆಗೆ ಆಹ್ವಾನಿಸದೆ, ಆದಿಕವಿಯನ್ನು ‘"ಸರಸತಿಯನೆನ್ನಾತ್ಮ ಜಿಹ್ವೆಗೆ ಬರಿಸಿ ಹರಕೆಗೆಯ್’" ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇಲ್ಲಿ ‘"ಆತ್ಮಜಿಹ್ವೆ"ಗೆ’ ಎಂಬ ಮಾತು ಹೊಸದಾಗಿ ಬಂದಿದೆ. ಆದಿಕವಿಯೇ ಸರಸ್ವತಿಯನ್ನು ಕವಿಯಾತ್ಮಜಿಹ್ವೆಗೆ ಇರಿಸಿದ ಮೇಲೆ ಸರಸ್ವತಿಯ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಕೆಳಗಿನಂತೆ ಬಂದಿದೆ.
ಬಾಳು, ವೀಣಾಪಾಣಿ; ಬಾಳು, ಬ್ರಹ್ಮನ ರಾಣಿ;
ಗಾನಗೆಯ್, ಹೇಳು, ಓ ಭಾವಗಂಗಾ ವೇಣಿ.
ನಂದನದಿ ತುಂಬಿಯೋಂಕೃತಿ ತುಂಬಿ ಮೊರೆವಂತೆವೋಲ್
ಕರ್ಣಾಟಕದ ಜನದ ಕರ್ಣವೀಣಾ ತುಂಬಿ
ನಿನ್ನ ವಾಣಿಗೆ ವಿಕಂಪಿಸಿ, ಜೀಂಕೃತಿಯ ಬೀರಿ,
ರಸದ ನವನೀತಮಂ ಹೃದಯದಿ ಮಥಿಸುವಂತೆ
ಗಾನಗೆಯ್, ಹೇಳು, ಓ ಭಾವಗಂಗಾವೇಣಿ. (ಕವಿಕ್ರತು ದರ್ಶನ, ಸಾಲುಗಳು: ೮೭-೮೮)
ಈ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಭಾವಗಂಗಾವೇಣಿ ಎಂಬ ವಿಶೇಷಣ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಭಾರತೀಯರಿಗೆ ಗಂಗಾನದಿಯೇ ದೊಡ್ಡನದಿ. ಗಂಗಾವೇಣಿ ಎಂದರೂ ಸಮಾಧಾನವಾಗದ ಕವಿಗೆ, ಸರಸ್ವತಿಯನ್ನು ಭಾವಗಂಗಾವೇಣಿಯನ್ನಾಗಿ ನೋಡುವ ಬಯಕೆ. ಈ ವಿಶೇಷಣ ಸರಸ್ವತಿಯ ಅಲೌಕಿಕ ಪ್ರತಿಮೆಗೆ ಭವ್ಯಭೂಮತೆಯನ್ನು ತಂದುಕೊಟ್ಟಿದೆ. ಮುಂದಿನ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸರಸ್ವತಿಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಅರಿವು ಮೂಡುತ್ತದೆ.
ತೀಡಿದರೆ ನಿನ್ನುಸಿರು, ಮದ್ದಿಗೆ ಕಿಡಿ ತಗುಳ್ದು
ಹೊಮ್ಮುವಂದದಿ ಜ್ಯೋತಿ, ಜಡವೆ ಚಿನ್ಮಯವಾಗಿ
ಚಿಮ್ಮಿದಪುದಯ್. ಮುಟ್ಟಿದರೆ ನಿನ್ನ ಮೆಯ್, ರಾಮಾಂಘ್ರಿ
ಸೋಂಕಿದೊಡನೆಯೆ ಕಲ್ಲು ಕಡುಚೆಲ್ವು ಪೆಣ್ಣಾಗಿ
ಸಂಭವಿಸಿದೋಲ್, ಪಂಕದಿಂ ಕಲಾಪಂಕಜಂ
ಕಂಗೊಳಿಪುದಯ್, ಭುವನ ಮನಮಂ ಮೋಹದಿಂದಪ್ಪಿ
ಸೆಳೆದು. ನಿನ್ನ ಕಯ್ ಪಿಳಿಯೆ ಕಬ್ಬಿಣದಿಂದೆಯುಂ
ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಕಥೋಲಿಕ ಚರ್ಚುಗಳು
ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶದ ಚರ್ಚುಗಳು
ವರ್ಗ:ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಚರ್ಚುಗಳು
ನುಡಿರಾಣಿಯ ಗುಡಿ ಕುವೆಂಪು
ಪೊರಸೋಸಿದಪುದು ಕಬ್ಬಿನ ರಸಂ. ಮಂತ್ರಮಯಿ
ನೀಂ ಬಡಿಯೆ, ಬಂಡೆಯಿಂ ನೀರಿನೊಳ್ಬುಗ್ಗೆಯಂ
ಹೊಮ್ಮಿ ಚಿಮ್ಮುವುದಲ್ತೆ, ಮುತ್ತು ಚಿಪ್ಪೊಡೆವಂತೆವೋಲ್
ಬಿರಿದು. ರಸಚಿತ್ ತಪೋಬಲಕೆಲ್ಲೆ ತಾನೊಳದೆ
ಪೇಳ್, ಕಲಾಲಕ್ಷ್ಮಿ? ಕೃಪೆಗೆಯ್, ತಾಯೆ, ಪುಟ್ಟನಂ,
ಕನ್ನಡದ ಪೊಸಸುಗ್ಗಿ ಬನದ ಈ ಪರಪುಟ್ಟನಂ. (ಕವಿಕ್ರತು ದರ್ಶನ, ಸಾಲುಗಳು: ೧೨೮-೧೪೦)
ಕಬ್ಬಿಣದಿಂದಲೂ ಕಬ್ಬಿನ ರಸವುಕ್ಕಿಸುವ ವಾಣಿ ಇಲ್ಲಿ ರಸಸರಸ್ವತಿ. ಮಂತ್ರಮಯೀ ನೀನು ಬಡಿದರೆ ಬಂಡೆಯಿಂದಲೂ ನೀರುಕ್ಕುವುದು ಎಂಬ ಮಾತು ಋಗ್ವೇದದ, ರಭಸವಾಗಿ ಹರಿಯುವ ಸರಸ್ವತಿನದಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ‘ಕನ್ನಡದ ಪೊಸಸುಗ್ಗಿ ಬನ’ ಎಂಬ ಮಾತು ನವೋದಯ ಕಾವ್ಯಸಂದರ್ಭವನ್ನು ಧ್ವನಿಸುತ್ತದೆ. ನವೋದಯದ ಕೋಗಿಲೆಯಾದ ನೀನು ನನಗೆ ಕೃಪೆ ಮಾಡು ಎಂಬುದು ಕವಿಯ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ.
ಶ್ರೀರಾಮಾಯಣದರ್ಶನಂ’ನ ಕೆಲವು ಸಂಚಿಕೆಗಳು (ಉದಾ: ಅಗ್ನಿಯಾತ್ರೆ ಮತ್ತು ಅತ್ತಲಾ ದೈತ್ಯ ಸಭೆಯೊಳ್) ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಸರಸ್ವತಿಯ ಬದಲು ಆದಿಕವಿ ವಾಲ್ಮೀಕಿಯನ್ನು ಕಾವ್ಯಾವೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಸರಸ್ವತಿಯನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುವಂತೆಯೇ ಸ್ತುತಿಸಿರುವುದುಂಟು. ಕೆಲವು ಸಂಚಿಕೆಯ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ, ಒಮ್ಮೊಮ್ಮೆ ಸಂಚಿಕೆಯ ನಡುವೆಯೂ ಸರಸ್ವತಿಯ ಸ್ತುತಿಯಿದೆ. ಎಂಟನೆಯ ಸಂಚಿಕೆಯ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಬಂದಿರುವ ಸರಸ್ವತಿಯ ಸ್ತುತಿ ಹೀಗಿದೆ.
ವಾಣಿ, ಓ ಪ್ರಾಣವೀಣಾಪಾಣಿ, ಕವಿಯೆರ್ದೆಯ
ರಸರಾಣಿ, ಮಿಡಿಯೆನ್ನಾತ್ಮತಂತ್ರಿಯಂ; ನುಡಿಸೆನ್ನ
ತಾಯಿ ಕಂದನ ಕೈಯನಾನುತೆ ನಡೆಯಿಪಂತೆ. (ಕುಣಿದಳುರಿಯ ಉರ್ವಶಿ!, ಸಾಲುಗಳು: ೧-೪)
ಆತ್ಮವೆಂಬ ವೀಣೆಯ ತಂತಿಯನ್ನು ನುಡಿಸುವಂತೆ ರಸರಾಣಿಯನ್ನು ಕವಿ ಕೋರುತ್ತಾರೆ. ಮೊದಲೇ ‘ಪಸುಳೆ ನಾನ್; ತಾಯಿ ನೀನು’ ಎಂದಿರುವುದರಿಂದ ‘ತಾಯಿ ಕಂದನ ಕಯ್ಯನಾನುತೆ ನಡೆಯಿಪಂತೆ’ ಎಂಬ ಉಪಮೆ ಅರ್ಥಪೂರ್ಣವಾಗಿದೆ; ಕವಿಗಳೆಲ್ಲರೂ ಸರಸ್ವತಿಯ ಸುತರು ಎಂಬರ್ಥವನ್ನು ಧ್ವನಿಸುತ್ತದೆ. ಮುಂದುವರೆದು, ತನ್ನ ಮುಂದಿರುವ ಕಾವ್ಯದ ದೂರವನ್ನು, ಕಾವ್ಯದ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಹೇಳಿ, ಅದಕ್ಕೆ ಸಹಕರಿಸುವಂತೆ ಸರಸ್ವತಿಯನ್ನು ಸ್ತುತಿಸುತ್ತಾರೆ.
ನಿನ್ನಮೃತ ವರದ ಕರದಾ, ದೇವಿ ಓ ಶಾರದಾ!
ಕೊಲೆಯ ಕಥೆ ಬಗೆಸೆಳೆಯುವಂತೆ ರಾಮನ ಮನದ
ಕಲೆಯ ಕಥೆ ತಾಂ ಬಗೆಗೊಳಿಪುದೇನಳಿವಗೆಯ ರುಚಿಯ
ದೀನರಿಗೆ? ನನ್ನೀ ಕೃತಿಯನೋದುವಾತ್ಮರಾ
ದಾರಿದ್ರ್ಯಮಂ ಪರಿಹರಿಸಿ, ಓ ಸರಸ್ವತಿಯೆ,
ನೆಲಸಲ್ಲರಸಿಯಾಗಿ, ಸಹೃದಯ ಸರಸಲಕ್ಷ್ಮಿ! (ಕುಣಿದಳುರಿಯ ಉರ್ವಶಿ!, ಸಾಲುಗಳು: ೧೪-೨೦)
ಕಾವ್ಯರಚನೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವ ಕವಿಗೆ ಕಾವ್ಯಾವೇಶವನ್ನು ಕೊಡುವಂತೆ, ಕಾವ್ಯವನ್ನು ಓದುವ ಸಹೃದಯರಿಗೂ ಸರಸ್ವತಿಯೆ ಕೃಪೆ ಮಾಡು ಎಂಬುದು ನವೀನವಾಗಿದೆ. ಸಹೃದಯರಿಗೆ ಒಲಿಯುವಳಾದ್ದರಿಂದ ಸರಸ್ವತಿಗೆ ‘ಸಹೃದಯ ಸರಸಲಕ್ಷ್ಮಿ’ ಎಂಬ ವಿಶೇಷಣ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಒಪ್ಪುತ್ತದೆ. ‘ಕಿಷ್ಕಿಂಧಾ ಸಂಪುಟ’ದ ಪ್ರಾರಂಭದ ಸಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಸರಸ್ವತಿಯ ಕಯ್ಯ ವೀಣೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಏಳು, ವೀಣೆಯೆ; ಏಳು, ವಾಕ್ಸುಂದರಿಯ ಕಯ್ಯ
ತ್ರೈಭುವನ ಸಮ್ಮೋಹಿನಿಯೆ, ಕವನಕಮನೀಯೆ!
ಸಾಕ್ಷಿ. ಕಂಡುದನೆಮಗೆ ಗಾನಗೆಯ್ ಶ್ರೀಕಂಠದಿಂ
ಶತತಂತ್ರಿಯಾ. ಪ್ರತಿಭೆ ತಾಂ ಪ್ರಜ್ವಲಿಸುಗೆಮ್ಮೆರ್ದೆಗೆ
ನಿನ್ನ ದರ್ಶನವೆಮ್ಮ ದರ್ಶನಂ ತಾನಪ್ಪವೋಲ್. (ಲಂಕೇಶನೊಲಿಸಿದನು ಮಾರೀಚನಂ, ಸಾಲುಗಳು: ೧-೬)
ಕವಿಗೆ ಸರಸ್ವತಿ ಮತ್ತು ಸರಸ್ವತಿಯ ವೀಣೆಯ ಬಗೆಗೆ ಯಾವ ಭೇದಭಾವವೂ ಇಲ್ಲ. ಆದರೆ, ಎರಡನ್ನೂ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಎಂಬಂತೆ ಸ್ತುತಿಸುವುದರಿಂದ ವೈವಿಧ್ಯ ಉಂಟಾಗಿದೆ; ಏಕತಾನತೆಯ ಭಯವಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಸರಸ್ವತಿಗೆ ‘ಈ’ ‘ಈಕ್ಷತಿ’ ‘ಈಕ್ಷಿತಾ’ ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳೂ ಇವೆ. ಇವುಗಳಿಗೆ ಈಕ್ಷಿಸು, ಅವಲೋಕಿಸು, ಗ್ರಹಿಸು ಮುಂತಾದ ಅರ್ಥಗಳಿವೆ. ‘ನೀಂ ಸರ್ವಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿ’ ಮತ್ತು ‘ಕಂಡುದನೆಮಗೆ ಶತತಂತ್ರಿಯಾ ಶ್ರೀಕಂಠದಿಂ ಗಾನಗೆಯ್’ ಎಂಬ ಪ್ರಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ, ಸರಸ್ವತಿಗಿರುವ ಈ ಹೆಸರುಗಳ ಅರ್ಥಪ್ರಸ್ತುತತೆಯನ್ನು ಕಂಡುಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಕಣ್ಣೆದುರಿಗೆ ತಾನು ಕಂಡದ್ದನ್ನು ಕವಿಮನಸ್ಸು ಗ್ರಹಿಸಿ, ಅದನ್ನು ಕಲಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಸುತ್ತದೆ. ಅದಕ್ಕೆ ‘ಪ್ರತಿಭೆ’ ಎಂಬ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಬೇಕು. ಆ ಪ್ರತಿಭೆಯೇ ಸರಸ್ವತಿ. ‘ನೀಂ ಸರ್ವಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿ’ ಮತ್ತು ‘ಕಂಡುದನೆಮಗೆ ಗಾನಗೆಯ್’ ‘ಸರ್ವಪಾರದರ್ಶಿಕೆ’ ಮೊದಲಾದ ಪ್ರಯೋಗಗಳನ್ನು ಈ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಗ್ರಹಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಹಾಡುತ್ತಿರುವವಳು ವೀಣಾಸರಸ್ವತಿ; ಬರೆಯುತ್ತಿರುವವನು ಕವಿ. ಆದ್ದರಿಂದ ಸರಸ್ವತಿಯ ದರ್ಶನವೇ ಕವಿಯ ದರ್ಶನವೂ ಆಗಿರುತ್ತದೆ. ಇಂತಹುದೇ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರಸಂಗ ‘ರಯ್‌ಗೆ ಕರೆದೊಯ್, ಓ ಅಗ್ನಿ!’ ಸಂಚಿಕೆಯ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಬಂದಿದೆ.
ಕ್ರಾಂತದರ್ಶಿನಿ, ಈ ಜಗತ್‌ಕಾಂತಿಕರೆ, ಶಾಂತೆ,
ಭ್ರಾಂತಿಹರೆ, ಸುಚಿರೆ, ಸುಸ್ಥಿರೆ, ಪರಾತ್ಪರೆ, ವಾಣಿ,
ಓ ಪರಾತ್ಪರವಾಣಿ, ಮಿಡಿ ನಿನ್ನ ಬೀಣೆಯಂ;
ನುಡಿ ಮುಂದೆ ನಡೆದುದಂ, ನಿನಗೆ ಕಾಣ್ಬಂದದಿಂ (ರಯ್‌ಗೆ ಕರೆದೊಯ್, ಓ ಅಗ್ನಿ!, ಸಾಲುಗಳು: ೧-೫)
ಕಾವ್ಯದ, ಸಾಹಿತ್ಯದ ಅರಿವಿನಿಂದ ನಮ್ಮ ಭ್ರಮೆಗಳು ಕಳೆದು, ಶಾಂತಿ ಲಬಿಸುತ್ತದೆ; ಜಗತ್ತನ್ನು ನೋಡುವ ದೃಷ್ಟಿಯೇ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ‘ಭ್ರಾಂತಿಹರೆ’ ‘ಶಾಂತೆ’ ‘ಜಗತ್‌ಕಾಂತಿಕರೆ’ ಎಂಬ ವಿಶೇಷಣಗಳು ಗಮನಸೆಳೆಯುತ್ತವೆ.
‘ಇರ್ದುದು ಮಹೇಂದ್ರಾಚಲಂ'’ ‘ರಾಮಾಯಣದರ್ಶನಂ’ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಘಟ್ಟ. ಸೀತಾನ್ವೇಷಣೆಗಾಗಿ ದಿಕ್ಕು ದಿಕ್ಕಿಗೆ ಸುಗ್ರೀವನಾಜ್ಞೆ ಹೊತ್ತು ಹೋಗಿದ್ದ ಕಪಿಸೈನ್ಯದ ಕಾರ್ಯಫಲವನ್ನು ಅರಿತು ಮುಂದಿನ ಸಿದ್ಧತೆಗೆ ತೊಡಗುವ ಸಮಯ. ಕಪಿಸೈನ್ಯದ ಹಲವು ಗುಂಪುಗಳ ಕಾರ್ಯಸಾಹಸವನ್ನು ಅರಿಯಲು ಕವಿ ಆಶ್ರಯಿಸುವುದು ಮತ್ತೆ ವಿಪಂಚಿ ಅಂದರೆ ವೀಣೆಯನ್ನೆ!
ಓ, ಏಳ್, ವಿಪಂಚಿಯೆ, ಕಲಾಲತಾಂಗಿಯ ಬೆರಳ್
ತಳಿರ ಸೋಂಕಿನ ಸೊಮ್ಪು ಸಾಲ್ವುದೇನಿನ್ ನಿನಗೆ?
ಪ್ರಳಯ ಭೈರವ ಡಮರು ರೌರವಾವೇಶಮಂ
ಆಹ್ವಾನಗೆಯ್............................................. (ಇರ್ದುದು ಮಹೇಂದ್ರಾಚಲಂ, ಸಾಲುಗಳು: ೧-೪)
ಕಲಾಲತಾಂಗಿಯ ಬೆರಳೆಂಬ ತಳಿರಿನಿಂದ ವೀಣೆಯನ್ನು ಮೀಟಿ ಹೊಮ್ಮಿಸಿದ ನಾದ, ಮುಂದಿನ ಸಾಹಸದ ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳಲಾರದು. ಸಾಹಸದ ಕಥೆಯಾದ್ದರಿಂದ ಡಮರು ರೌರವಾವೇಶವನ್ನು ಆಹ್ವಾನಗೆಯ್ಯುವಂತೆ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾರೆ. ಮುಂದುವರೆದು,
ತಾಂಡವ ಶಿವನ ಕಯ್ಯ ಡಮರು ಆವೇಶಮಂ
ಆಹ್ವಾನಗೆಯ್! ಸಾಗರೋಪಮಂ ಗಾನಗೆಯ್
ಆಂಜನೇಯನ ಸಾಗರೋಲ್ಲಂಘನದ ಮಹಾ
ಸಾಹಸ ಕಥಾಸರಿತ್ಸಾಗರದ ಸಂಮಥನಮಂ! (ಇರ್ದುದು ಮಹೇಂದ್ರಾಚಲಂ, ಸಾಲುಗಳು: ೨೬-೨೮)
ಆಂಜನೇಯನ ಸಾಗರೋಲ್ಲಂಘನದ ಸಾಹಸದ ಕಥೆಯಾದ್ದರಿಂದ ಶಿವನ ಡಮರಿನ ಆವೇಶ ಬೇಕೆಂಬುದು ಕವಿಯ ಆಶಯ. ನಿರಂತರವಾಗಿ ಹರಿದ ಕವಿಪ್ರತಿಭೆ ನಿಲುಗಡೆಯ ಬಯಸಿ, ನಿಂತು, ಮುಂದುವರೆಯುವುದಕ್ಕೆ ಮೊದಲು ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಸರಸ್ವತಿಗೆ ಕಾವ್ಯಾವೇಶಕ್ಕಾಗಿ,
.........ದರ್ಶನದೋರೆಮಗೆ,
ಓ ವಾಙ್ಮಯಿಯೆ, ನಿತ್ಯಸತ್ಯಂ ನಿಕ್ವಣಿಸುವೋಲ್
ವಚಸ್‌ತಂತ್ರಿ ಕವಿಯ ಚಿದ್ಯಂತ್ರಸಮ ಹೃದ್ವೀಣೆಯಿಂ! (ಕನಕಲಂಕಾನ್ವೇಷಣಂ, ಸಾಲುಗಳು: ೧೦-೧೨)
ಎಂದು ಬೇಡುತ್ತದೆ. ಸರಸ್ವತಿಯ ಸತ್ಯವಾಣಿ ನಿತ್ಯವಾದುದು. ವಾಣಿಯ ವೀಣೆಯೊರೆದುದನೇ ಹಾಡುವ ಕವಿಯ ಹೃದಯ ವೀಣೆಯೂ ಅದನ್ನೇ ದನಿಗೈಯಬೇಕು. ಆ ದರ್ಶನವನ್ನೇ ಕವಿ ಬೇಡುತ್ತಾನೆ. ಹೀಗೆ ಘಟನೆಯಿಂದ ಘಟನೆಗೆ ಹೊರಳುವ ಮೊದಲು, ಸರಸ್ವತಿಯ ಸ್ತುತಿಯನ್ನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ‘ತಪಸ್ಸಿದ್ಧಿ’ ಎಂಬ ಸಂಚಿಕೆಯ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ. ಲಂಕೆಯಲ್ಲಿನ ಯುದ್ಧ, ಯುದ್ಧಾನಂತರದ ಕಾರ್ಯಭರಗಳ ವರ್ಣನೆಯಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿಹೋಗಿದ್ದ ಕವಿಗೆ, ಒಮ್ಮೆಲೆ ಅಯೋಧ್ಯೆಯ ನೆನಪಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ವಾಗ್ದೇವಿಯನ್ನೇ ಪ್ರಾಥಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಸಾಲದೇನಿನಿತೆ ಸೂಚನೆ ನಿನಗೆ, ಓ ವಾಣಿ,
ವಾಗ್ದೇವಿ? ಯಾಚಿಸುವೆ ಕೈಮುಗಿದು. ಪಿಂತಿರುಗು;
ಬಾ, ತಾಯಿ; ಸಾಲ್ಗುಮಾ ಲಂಕೆ, ......................
.....................................................
............... ತೋರೆಮಗೆಂತು
ಸುವ್ರತನ್ ಭರತದೇವಂ? ..............................
............................. ಹಾಡಿ ತೋರೆಮಗೆ, ಓ ತಾಯೆ, ಹೇ
ವಾಗ್ದೇವಿ! (ತಪಸ್ಸಿದ್ಧಿ, ಸಾಲುಗಳು: ೧೫-೨೫)
ಈ ರೀತಿಯ ಕಾವ್ಯತಂತ್ರದ ಭಾಗವಾಗಿ ‘ಶ್ರೀರಾಮಾಯಣದರ್ಶನಂ’ ಮಹಾಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿ ಸರಸ್ವತಿಯ ಸ್ತುತಿ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಬಳಕೆಯಾಗಿದೆ.
ಏನು ಮೌನವಿದೆನ್ನ ಕೋಮಲೆ? ಕೋಪವೆ ನಿನಗೆ
ಸರೋಜ ಶಾರದೆಗೆ? ತಂಗೆಗೆ ಕರುಬುವರೆ, ಪೇಳ್,
ಉದಾತ್ತೆ ನೀಂ? ರೂಪಕ ರೂಪಿಯಾದೊಡೇನಾ
ಪ್ರೇಮಮುಂ ರಾಮ ಮಹಿಮಾ ಕೀರ್‍ತಿ ಕಥೆಯಲ್ತೆ?
ಕವಿಯೊಲ್ಮೆ ಕಡಲಲ್ತೆ? ಬಡಬ ಕುಂಭೋದ್ಭವರ್
ಕುಡಿದು ಪೂರೈಸುವರೆ? ನಿನಗೆ ರಸಮಿರದವೋಲ್
ಪೀರ್ವಳೆಂತೊರ್ವಳ್ ಕೃಶಾಂಗಿ ತಾನದನ್? ಏಳ್
ಮುನಿಸುನುಳಿ; ಏಳ್, ಕೊಳ್ ಸಹಸ್ರತಂತ್ರಿಯ ನಿನ್ನ
ಗೀರ್ವಾಣ ವೀಣೆಯಂ; ಪೇಳ್, ಮೀಂಟು ಮುಂದಣ ಕಥಾ
ಸರಸ್ವತಿಯ ಸ್ತುತಿ ಕಾವ್ಯತಂತ್ರವಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾಗಿರುವುದಕ್ಕೆ ಒಂದು ಉತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆ ಮೇಲಿನ ಭಾಗ. ಕವಿಪ್ರತಿಭೆ ಅಲೌಕಿಕವಾದರೂ, ಕವಿ ಲೌಕಿಕನೇ! ಕಾವ್ಯ ರಚನೆ ನಿಂತು, ಮತ್ತೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಬೇಕಾದಾಗ, ಸರಸ್ವತಿಯನ್ನು ರಮಿಸಿ, ನಮಿಸಿ ಮುಂದುವರೆಯುವ ಸುಂದರ ಚಿತ್ರಣ ಇದಾಗಿದೆ. ಇನಿಯನಾದ ಬ್ರಹ್ಮನೇನಾದರೂ ಅನ್ಯ ವಿಷಯ ವಧೂ ಸರೋಜೆಗೆ ಒಲಿದನೆಂದು ಕೋಪವೆ? ಅದೂ ಒಂದು ಮಹಿಮೆಯಲ್ಲವೆ. ಉದಾತ್ತೆಯಾದ ನೀನು ತಂಗೆಗೆ ಕರುಬುವುದೆ? ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತನೊಲ್ಮೆ ಕಡಂತೆ. ಅದನ್ನು ಕೃಶಾಂಗಿಯಾದ ನಿನ್ನ ತಂಗೆಯೊಬ್ಬಳು ಎಷ್ಟೆಂದು ಕುಡಿಯಬಲ್ಲಳು? ಕೋಪವನ್ನು ಬಿಡು ಎಂದು ಸಂತೈಸಿ, ರಮಿಸಿ, ವೀಣೆಯನ್ನು ಹಿಡಿದು ಮುಂದಿನ ಕಥೆಯನ್ನು ನುಡಿಸುವಂತೆ ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಒಳ್ಳೆಯ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ, ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ಒಂದು ಹೆಸರನ್ನಿಟ್ಟರೆ ಕವಿಯ ಕೆಲಸ ಮುಗಿದಂತೆ; ಆ ಪಾತ್ರಗಳು ತಮ್ಮ ಬದುಕನ್ನು ತಾವೇ ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಅಷ್ಟರ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಕವಿ ನಿರ್ಲಿಪ್ತನಾಗಿರಬೇಕು. ಹಾಗೇ, ತನ್ನದೇ ಕಾವ್ಯದ ಪಾತ್ರವೊಂದು ಏನೋ ಗಹನವಾದ, ರಹಸ್ಯವಾದ (ಬೇರೆ ಪಾತ್ರಗಳಿಗೆ ತಿಳಿಯದಂತೆ) ಕಾರ್ಯವೊಂದನ್ನು ಎಸಗುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಆಗ ಸ್ವತಃ ಕವಿಯೇ ಅಚ್ಚರಿಪಡುತ್ತಾನೆ. ಅದೇನೆಂದು ತನ್ನ ಸ್ಫೂರ್ತಿಯ ಸೆಲೆಯಾದ, ತನಗೆ ಕಾವ್ಯವನ್ನು ಹೇಳಿ ಬರೆಸುತ್ತಿರುವ ವಾಗ್ದೇವಿಯ ಮೊರೆಹೋಗುತ್ತಾನೆ. ಸಂದರ್ಭಕ್ಕನುಗುಣವಾದ ವಿಶೇಷಣಗಳೊಂದಿಗೆ, ಅಂತಹದೊಂದು ಸನ್ನಿವೇಶ ‘ದಶಾನನ ಸ್ವಪ್ನಸಿದ್ಧಿ’ ಸಂಚಿಕೆಯ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಬಂದಿದೆ.
............................ಪೇಳ್ ತಾಯೆ
ಓ ವಾಗಧಿಷ್ಠಾತ್ರಿ, ತೊಡಗಿಹನದೇನಂ
ಮಹತ್ ಪೂಜೆಯಂ ಶರ್ವಮಂದಿರದೊಳೇಕಾಂಗಿ?
ಜ್ಞಾನಾಧಿದೇವಿ ನೀಂ, ಮೇಣ್ ವಿಜ್ಞಾನ ನೇತ್ರಿ:
ಲೌಕಿಕಾತೀತಮಹ ನಿತ್ಯಸತ್ಯಂಗಳಂ
ತೋರೆನಗೆ, ದೇವಿ, ವಿಶ್ವಾಂತರಾತ್ಮೆ! ಸ್ಥೂಲಮಂ
ಸೂಕ್ಷ್ಮಮಂ, ಕೋಶಕೋಶಗಳಿತರ ಕಾಲಮಂ
ಲೀಲಾ ಮಹೋದ್ದೇಶಮಂ ಬಲ್ಲೆ ನೀಂ: ಕವಿಗೆ
ಕೃಪೆಗೆಯ್, ಅವಿದ್ಯೆ, ಹೇ ವಿದ್ಯೆ, ವಿದ್ಯಾತೀತೆ! (ದಶಾನನ ಸ್ವಪ್ನಸಿದ್ಧಿ, ಸಾಲುಗಳು: ೫-೧೫)
ಸರಸ್ವತಿಯು ಜ್ಞಾನದೇವಿ, ವಿಜ್ಞಾನ ನೇತ್ರಿ, ವಿಶ್ವಾಂತರಾತ್ಮೆಯಾದ್ದರಿಂದ ಕಾಲ, ದೇಶ, ಕಾರಣ, ಕಾರಣದಾಚೆಗಿನ ಲೀಲಾ, ಉದ್ದೇಶ ಇವೆಲ್ಲವನ್ನೂ ತೋರಿಸಬಲ್ಲಳು. ‘ಅವಿದ್ಯೆ, ವಿದ್ಯೆ ವಿದ್ಯಾತೀತೆ’ ಎಂಬ ಮಾತಂತೂ ಸರಸ್ವತಿಯ ಅಲೌಕಿಕ ಪ್ರತಿಮೆಗೆ ತೊಡಿಸಿದ ನುಡಿಯಾಭರಣವಾಗಿದೆ.
ಕುವೆಂಪು ಅವರ ಸರಸ್ವತಿಯ ವಿರಾಡ್‌ದರ್ಶನವಾಗುವುದು, ಋತಚಿತ್ ಸ್ವರೂಪಿಣಿಯರಾದ ಶಿವೆ, ಸರಸ್ವತಿ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷ್ಮಿಯರನ್ನು ವಂದಿಸಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸುವ ‘ಅಭಿಷೇಕ ವಿರಾಡ್‌ದರ್ಶನ’ವೆಂಬ ಕೊನೆಯ ಸಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ. ಶ್ರೀರಾಮ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕದ ವಿಶ್ವರೂಪವನ್ನು ತೋರಿಸಲ್ ಸ್ವತಃ ‘ಅನಾದಿಕವಿ’ಯೇ ಬರುತ್ತಾನೆ. ಇದುವರೆಗೂ ‘ನೀನೊರೆದುದನು ನಾನು ಬರೆವೆನು’ ಎನ್ನುತ್ತಿದ್ದ ಕವಿ, ಆ ಸೃಷ್ಟಿಪ್ರಜ್ಞೆಗೆ ‘ಅನಾದಿಕವಿ’ ಎಂಬ ವಿಶೇಷಣವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ತಂದಿದ್ದಾರೆ. ಪುಲ್ಲಿಂಗವಾಚಿಯಾದರೂ, ‘ಅನಾದಿಕವಿ’ ಕಲ್ಪನೆ ಸರಸ್ವತೀ ತತ್ವದ ವಿಸ್ತೃತ ರೂಪವೇ ಆಗಿದೆ. ‘ನೀನಾರು?’ ಎಂದ ಕವಿಗೆ,
ಅನಾದಿಕವಿ ನಾಂ ಕಣಾ! ವಾಲ್ಮೀಕಿ
ವ್ಯಾಸ ಹೋಮರ್ ದಾಂತೆ ಫಿರ್ದೂಸಿ ಮಿಲ್ಟನ್
ಮಹಾಕವೀಶ್ವರರೆನಗೆ ಬಾಹುಮಾತ್ರಗಳಲ್ತೆ?
ಇಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತವಾಗುವ ಸರಸ್ವತಿ ಸ್ವರೂಪ ಕಾಲದೇಶಗಳನ್ನು ಮೀರಿದ್ದು. ಕಾವ್ಯದುದ್ದಕ್ಕೂ, ಸರಸ್ವತಿ ಮತ್ತು ಸರಸ್ವತಿಯ ವೀಣೆಯನ್ನು ಕಾವ್ಯಾವೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಬೇಡಿದ ಕವಿಪ್ರತಿಭೆ, ಎಲ್ಲ ಕವಿಗಳಿಗೂ ಮಾತೃರೂಪವಾದ ಪ್ರತಿಭಾಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಸರಸ್ವತಿಗೆ ನಿರ್ಮಿಸಿದೆ. ಈ ಸರಸ್ವತಿಯು ಸರ್ವಭಾಷಾಮಯೀ ಮಾತ್ರವಲ್ಲ. ವಿಶ್ವಮಾತೆಯೂ ಹೌದು. ಕಾವ್ಯಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಬಂದ ‘ವಿಶ್ವವಾಣ’ ಎಂಬ ಒಂದು ಮಾತು, ವೇದವಾಗುವುದು ಈ ಕೊನೆಯ ಸಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ. ಸರಸ್ವತಿಯು ನುಡಿಸಿದ್ದನ್ನಷ್ಟೇ ಸರಸ್ವತಿಯ ಬಾಹುರೂಪರಾದ ಕವಿಗಳು ಬರೆಯುವುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಕಾವ್ಯವೆಂಬುದು ಸರಸ್ವತಿಯ ಕೃತಿ, ಭಗವಂತನ ಅವತಾರವಾಗುತ್ತದೆ. ‘ಕೃತಿರೂಪದಿಂದಲೂ ಭಗವಂತನ ಅವತಾರವಾಗುತ್ತದೆ’ ಎಂಬ ಮಾತಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿಯೇ, ಕವಿ ತಾನು ಬರೆದ ‘ಕೃತಿಸರಸ್ವತಿ’ಗೆ ತಾನೇ ಮಣಿಯುತ್ತಾನೆ.
ಅಂದ ಹಾಗೆ ‘ನುಡಿರಾಣಿಯ ಗುಡಿ ಕುವೆಂಪು’ ಎಂಬ ಸಾಲು ಕುವೆಂಪು ಅವರ ‘ಕುವೆಂಪು’ ಎಂಬ ಕವಿತೆಯದ್ದು!
ವರ್ಗ:ಕುವೆಂಪುರವರ ಕೃತಿಗಳು
ಕೀವು
thumb|ಕಣ್ಣಿನಿಂದ ಕೀವು ಬರುತ್ತಿರುವುದು
ಕೀವು ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ಅಥವಾ ಶಿಲೀಂಧ್ರದ ಸೋಂಕಿನ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಉರಿಯೂತದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ರೂಪಗೊಳ್ಳುವ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಶ್ವೇತಹಳದಿ, ಹಳದಿ, ಅಥವಾ ಹಳದಿ ಕಂದುಬಣ್ಣದ ಸ್ರಾವ. ಆವೃತ ಅಂಗಾಂಶ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಕೀವಿನ ಶೇಖರಣೆಯನ್ನು ಕುರು ಎಂದು ಕರೆಯಲಾದರೆ, ಬಾಹ್ಯತ್ವಚೆಯ ಒಳಗೆ ಅಥವಾ ಕೆಳಗೆ ಕೀವಿನ ಕಾಣುವಂಥ ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ಬೊಕ್ಕೆ, ಮೊಡವೆ, ಅಥವಾ ಗುಳ್ಳೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೀವು ತೆಳುವಾದ, ಪ್ರೋಟೀನ್ ಯುಕ್ತ ದ್ರವವಾದ ಲಿಕರ್ ಪ್ಯೂರಿಸ್ ಮತ್ತು ದೇಹದ ಪ್ರತಿರಕ್ಷಣಾ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಮೃತ ಬಿಳಿ ರಕ್ತ ಕಣಗಳನ್ನು (ಬಹುತೇಕವಾಗಿ ನ್ಯೂಟ್ರೊಫ಼ಿಲ್‍ಗಳು) ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಸೋಂಕಿನ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಬೃಹತ್ಕಣಗಳು ಸೈಟೊಕೀನ್‍ಗಳನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಇವು ರಾಸಾಯನಿಕ ಅನುಚಲನ ಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಸೋಂಕಿನ ಸ್ಥಳವನ್ನು ಅರಸುವಂತೆ ನ್ಯೂಟ್ರೊಫ಼ಿಲ್‍ಗಳನ್ನು ಪ್ರಚೋದಿಸುತ್ತವೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ದೇಹದ ದ್ರವಗಳು
ಒಸ್ಮಾನಿಯಾ ಬಿಸ್ಕೆಟ್
ಒಸ್ಮಾನಿಯಾ ಬಿಸ್ಕೆಟ್ ತೆಲಂಗಾಣದ ಹೈದರಾಬಾದ್‍ನ ಒಂದು ತಿನಿಸು. ಇದರ ಹೆಸರು ಹೈದರಾಬಾದ್ ರಾಜ್ಯದ ಕೊನೆಯ ಅರಸ, ಮೀರ್ ಒಸ್ಮಾನ್ ಅಲಿ ಖಾನ್‍ನಿಂದ ಬಂದಿದೆ.
ಇತಿಹಾಸ
ಈ ಬಿಸ್ಕೆಟ್‍ಗಳನ್ನು ಹೈದರಾಬಾದ್‍ನ ಕೊನೆಯ ನಿಜ಼ಾಮ್, ಮೀರ್ ಒಸ್ಮಾನ್ ಅಲಿ ಖಾನ್‍ನ ಬೇಡಿಕೆ ಮೇಲೆ ಮೊದಲು ಬೇಕ್ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಅವನಿಗೆ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಿಹಿ ಮತ್ತು ಸ್ವಲ್ಪ ಉಪ್ಪುಪ್ಪಾಗಿರುವ ತಿನಿಸು ಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ಇಂದು, ಈ ನಗರದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲೇ ಆಗಲಿ ಈ ಬಿಸ್ಕೆಟ್‍ಗಳಿಲ್ಲದೆ ಸಂಜೆಯ ಚಹಾ ಅಪೂರ್ಣವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಒಸ್ಮಾನಿಯಾ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ಆಹಾರ ತಜ್ಞರಿಗೂ ಇದರ ಸೃಷ್ಟಿಯನ್ನು ಹೊರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಒಸ್ಮಾನಿಯಾದ ಅನನ್ಯ ರುಚಿಯು ಅನೇಕ ರೋಗಿಗಳು ಮತ್ತು ವೈದ್ಯರಿಗೆ ಇಷ್ಟವಾಯಿತು. ನಂತರ ಇದು ಭೇಟಿಕಾರರ ಗಮನ ಸೆಳೆಯಿತು. ಶೀಘ್ರದಲ್ಲೇ ಇದನ್ನು ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿನ ಕೆಫೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ನಗರದಲ್ಲಿನ ಬೇಕರ್‌ಗಳಿಗೆ ತಮ್ಮ ಖಾದ್ಯಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಇರಾನಿ ಚಹಾದೊಂದಿಗೆ ಇದನ್ನು ಸೇರಿಸುವಂತೆ ಬೇಡಿಕೆ ಹೆಚ್ಚಿತು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಖಾದ್ಯ, ತಿನಿಸು
ಪೀಚ್ (peach)
ಪೀಚ್ ಮರ (ಪ್ರುನುಸ್ ಪರ್ಸಿಕ ) ಚೀನಾದ ಪ್ರುನುಸ್ ಸ್ಥಳೀಯ ಪ್ರಭೇದವಾಗಿದ್ದು, ಪೀಚ್ ಎಂದು ಕರೆಯುವ ತಿನ್ನಬಹುದಾದ ರಸಭರಿತ ಹಣ್ಣನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಇದು ಶುಷ್ಕಪರ್ಣಿ ಮರವಾಗಿದ್ದು,  4–10 m ಎತ್ತರವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ.ಈ ಮರಗಳು ರೊಸಸೆಯೆ ವಂಶದ ಪ್ರುನಾಯ್ಡೆ‌ಉಪಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿವೆ. ಇದನ್ನು ಪ್ರುನಸ್ ಕುಲದ ಒಳಗೆ ಅಮಿಗ್ಡಲುಸ್ ಎಂಬ ಉಪಕುಲದಲ್ಲಿ ಬಾದಾಮಿ ಯೊಂದಿಗೆ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೇ ಉಬ್ಬುತಗ್ಗಿರುವ ಬೀಜದ ಕೋಶ ಇತರ ಉಪಕುಲಗಳಿಂದ ಇವುಗಳನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸುತ್ತವೆ.
ಎಲೆಗಳು ಶೂಲಶಿರದ ಆಕಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, 7–16 ಸೆಮೀ ಉದ್ದವನ್ನು (3–6 in), 2–3 ಸೆಮೀ ಅಗಲವನ್ನು, ಗರಿರೂಪದಎಳೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಎಲೆಗಳು ಬರುವ ಮೊದಲೇ ವಸಂತಕಾಲದ ಪೂರ್ವದಲ್ಲೇ ಹೂಗಳು ಬಿಡುತ್ತವೆ; ಹೂವುಗಳು ಐದು ದಳಗಳೊಂದಿಗೆ ನಸುಕೆಂಪು ಬಣ್ಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು 2.5–3 ಸೆಮೀ  ವ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ ಹಾಗೂ  ಒಂಟಿಯಾಗಿ ಅಥವಾ ಜೋಡಿಯಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಇದರ ಹಣ್ಣು ಹಳದಿ ಅಥವಾ ನಸುಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದ ತಿರುಳನ್ನು ಮತ್ತು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದ ಕಂಪನ್ನು ಹಾಗೂ ವಿಭಿನ್ನ ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ  ನುಣುಪಾದ (ಪೀಚ್ ಗಳು ) ಅಥವಾ ಮೃದುವಾದ (ನೆಕ್ಟರೀನ್‌ಗಳು ) ಸಿಪ್ಪೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ತಿರುಳು ತುಂಬ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಕೆಲವೊಂದು ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ ಸುಲಭವಾಗಿ ಪೆಟ್ಟು ಬೀಳಬಹುದು. ಆದರೆ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಹಣ್ಣು ಹಸಿರು ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಇದು ಕೆಲವೊಂದು ವಾಣಿಜ್ಯ ತಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಗಟ್ಟಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ದೊಡ್ಡದಾದ ಏಕ ಬೀಜ ಕೆಂಪು-ಕಂದು ಬಣ್ಣದಲ್ಲಿದ್ದು, ಅಂಡಾಕಾರದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಸರಿಸುಮಾರು 1.3–2 ಸೆಮಿ ನಷ್ಟು ಉದ್ದವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಮರದರೀತಿಯ ಸಿಪ್ಪೆಯಿಂದ ಸುತ್ತುವರೆಯಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತದೆ. ಚೆರಿಹಣ್ಣುಗಳು, ಪ್ಲಮ್ ಹಣ್ಣುಗಳು ಮತ್ತು ಏಪ್ರಿಕಾಟ್ ಹಣ್ಣುಗಳ(ಜರದಾಳು ಹಣ್ಣು) ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಪೀಚ್ ಹಣ್ಣುಗಳು ಓಟೆ ಹಣ್ಣುಗಳಾಗಿವೆ (ಡ್ರ್ಯೂಪ್ಸ್).
ಸ್ವತಃ " ಪೀಚ್" ಪದದ ಜತೆ ಅನೇಕ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿರುವ ಇದರ ಸಜಾತೀಯಗಳು ಪರ್ಸಿಕಾ ಎಂಬ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹೆಸರು, ಪೀಚ್‌ಗಳು ಪರ್ಷಿಯ(ಈಗಿನ ಇರಾನ್)ಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳೀಯವಾದವು ಎಂಬ ಯುರೋಪಿನ ಮುಂಚಿನ ನಂಬಿಕೆಯಿಂದ ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿಯಾಗಿದೆ. ಅವುಗಳು ಚೀನಾದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದವು ಹಾಗೂ ಪರ್ಷಿಯಾಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಸಿಲ್ಕ್ ಹೆದ್ದಾರಿಯ ಮೂಲಕ ಮೆಡಿಟೇರಿಯನ್ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಕ್ರಿಸ್ತ ಶಕ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಮೊದಲೇ ಪರಿಚಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದವು ಎಂಬುದು ಆಧುನಿಕ ಸಸ್ಯವಿಜ್ಞಾನದ ಬಹುಮತಾಭಿಪ್ರಾಯವಾಗಿದೆ. ತಿರುಳು ಓಟೆಯನ್ನು ಅಂಟಿಕೊಂಡಿರುತ್ತದೋ ಅಥವಾ ಇಲ್ಲವೋ ಎಂಬುದರ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಬೆಳೆದ ಪೀಚ್ ಗಳನ್ನು ಕ್ಲಿಂಗ್‌ಸ್ಟೋನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಫ್ರೀಸ್ಟೋನ್ಸ್ ಎಂದು ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ; ಎರಡು ಬಿಳಿಯ ಅಥವಾ ಹಳದಿ ಬಣ್ಣದ ತಿರುಳನ್ನು ಹೊಂದಿರಬಹುದು. ಬಿಳಿಯ ತಿರುಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಪೀಚ್ ಹಣ್ಣುಗಳು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ತುಂಬ ಸಿಹಿಯಾಗಿದ್ದು ಸ್ವಲ್ಪ ಹುಳಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೆ ಹಳದಿ ತಿರುಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಪೀಚ್ ಹಣ್ಣುಗಳು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಸಿಹಿಯಿಂದ ಕೂಡಿರುವ  ಆಮ್ಲೀಯ ರುಚಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ವೈವಿಧ್ಯದಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ಯಾವಾಗಲೂ ಎರಡು ಬಣ್ಣಗಳು ಅವುಗಳ ಸಿಪ್ಪೆಯ ಮೇಲೆ ಒಂದು ರೀತಿಯ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಕಡಿಮೆ ಹುಳಿಯ ಬಿಳಿ ಬಣ್ಣದ ತಿರುಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಪೀಚ್ ಹಣ್ಣುಗಳು ಚೀನಾ, ಜಪಾನ್ ಮತ್ತು ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಏಷ್ಯದ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿರುವ ಪ್ರಭೇದಗಳಾಗಿದ್ದರೆ, ಆಮ್ಲೀಯ ಹಳದಿ ಬಣ್ಣದ ತಿರುಳಿನ ಪ್ರಭೇಧಗಳನ್ನು ಯುರೋಪಿನ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕಾದವರು ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ಇಷ್ಟಪಡುತ್ತಾರೆ.
ಇತಿಹಾಸ
ಇದರ ಸಸ್ಯವಿಜ್ಞಾನದ ಹೆಸರಾದ ಪ್ರುನಸ್ ಪರ್ಸಿಕಾ ಪೀಚ್ ಪರ್ಷಿಯಾದ ಮೂಲವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದರೂ,  ಪೀಚ್ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಚೀನಾದಲ್ಲೇ ಹುಟ್ಟಿದೆ. ಚೀನೀ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಆರಂಭಿಕ ದಿನಗಳಲ್ಲೆ ಇವುಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಲಾಗಿತ್ತು. ಚೀನೀ ಬರಹಗಳಲ್ಲಿ ಪೀಚ್ ಹಣ್ಣುಗಳು ಕ್ರಿಸ್ತಪೂರ್ವ 10 ನೇ ಶತಮಾನದ ಹಿಂದೆ ವರ್ಣಿತವಾಗಿವೆ. ಇವು ರಾಜರ ಮತ್ತು ಚಕ್ರವರ್ತಿಗಳ ನೆಚ್ಚಿನ ಹಣ್ಣುಗಳಾಗಿದ್ದವು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಇದರ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಹೆಸರು ಲ್ಯಾಟಿನ್ನ ಪ್ರುನಸ್ ಪರ್ಸಿಕಾ ದಿಂದ ವ್ಯತ್ಪತ್ತಿಯಾಗಿದೆ. ಮೊದಲು ಪರ್ಸಿಕಾ, ನಂತರ ಪೆಸಿಕಾ , ನಂತರ ಪೆಸ್ಕ , ಅನಂತರ ಫ್ರೆಂಚ್ ನ  ಪಿಚೆ , ನಂತರ ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ನಲ್ಲಿ  ಪೀಚ್  ಎಂದಾಯಿತು.
ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತಿಳಿದಿರುವಂತೆ ಜಾರ್ಜ್ ಮಿನಿಫೈ ಎಂಬ ತೋಟಗಾರಿಕಾ ತಜ್ಞ 17 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಮೊಟ್ಟ ಮೊದಲನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ಪೀಚ್ ಗಳನ್ನು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ನಿಂದ ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕಾದ ವಸಾಹತುಗಳಿಗೆ ತಂದನು ಹಾಗೂ ಅವುಗಳನ್ನು ವರ್ಜಿನಿಯಾದಲ್ಲಿರುವ ಅವನ ಬುಕ್ ಲ್ಯಾಂಡ್ ಎಸ್ಟೇಟ್( ತೋಟ)ದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸಿದನು.
ಅಮೆರಿಕನ್ ಇಂಡಿಯನ್‌ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗದವರು ಅಮೇರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದುದ್ದಕ್ಕೂ ಪೀಚ್ ಮರಗಳನ್ನು ಹರಡಿದ ಹಿರಿಮೆ ಗಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ದೇಶದಲ್ಲಿ ಸುತ್ತಾಡುವಾಗ ತಮ್ಮ ಜತೆ ಬೀಜಗಳನ್ನು ಒಯ್ದು ಬಿತ್ತುತ್ತಿದ್ದರು.
ಬೆಳೆ ತೆಗೆಯುವುದು
thumb|250px|2005 ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಪೀಚ್ ಮತ್ತು ನೆಕ್ಟರಿನ್ ಇಳುವರಿ ಪೀಚ್ ಗಿಡಗಳು ಸೂಕ್ತವಾದ ಸೀಮಿತ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಉಷ್ಣವಲಯಕ್ಕೆ ಒದಗಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಂತಹ ಚಳಿಯ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಅದು ಅಪೇಕ್ಷಿಸುತ್ತವೆ. ಅಲ್ಲದೇ ಅತಿಯಾದ ಥಂಡಿಯನ್ನು ಸಹಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾರವು. ಮರಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸುಮಾರು −26 °C ನಿಂದ −30 °C ನವರೆಗಿನ ತಾಪಮಾನವನ್ನು ಸಹಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲವು ಆದರೂ, ಅನಂತರದ ಋತುವಿನ ಹೂವಿನ ಮೊಗ್ಗುಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಈ ತಾಪಮಾನದಲ್ಲಿ ನಾಶವಾಗುವ ಮೂಲಕ ಆ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆ ಇಲ್ಲದಂತೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಮೊಗ್ಗುಗಳು −15 °C ಮತ್ತು −25 °C ನಡುವೆ ಅವುಗಳ ಪ್ರಭೇದ (ಕೆಲ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಇತರ ತಳಿಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಥಂಡಿಯನ್ನು ಸಹಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲವು)ಗಳು ಹಾಗೂ ಚಳಿಯ ಸಮಯವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ ಸಾಯಲಾರಂಭಿಸುತ್ತವೆ. ಮೊಗ್ಗುಗಳಿಗೆ ಚಳಿಗಾಲದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಥಂಡಿಯನ್ನು ಸಹಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಕಡಿಮೆಯಿರುತ್ತದೆ. ಕೆಲವೊಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿದ್ದರೆ ಇತರ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಸ್ವಲ್ಪ ಪ್ರಮಾಣದ ಥಂಡಿಯನ್ನು ಸಹಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲವು. ಇದರ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯನ್ನು ಪಕ್ವಗೊಳಿಸಲು ಬೇಸಿಗೆ ತಿಂಗಳಿನ 20 °C ನಿಂದ 30 °C ವರೆಗಿರುವ ಸರಾಸರಿ ಉಷ್ಣಾಂಶದೊಂದಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಬೇಸಿಗೆಯ ಬಿಸಿಲೂ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ವಸಂತ ಕಾಲದ ಹಿಮ ಪೀಚ್ ಬೆಳೆಯುವ ಅನೇಕ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿರುವ ಮತ್ತೊಂದು ಸಮಸ್ಯಾತ್ಮಕ ವಿಷಯವಾಗಿದೆ. ವಸಂತಕಾಲದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಮರಗಳು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಹೂವನ್ನು ಬಿಡುತ್ತವೆ. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಹಿಮದಿಂದ ಹೂವುಗಳಿಗೆ ಹಾನಿಯುಂಟಾಗಬಹುದು ಅಥವಾ ಅವು ಸಾಯಬಹುದು; ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಉಷ್ಣಾಂಶ -4 °C ಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆಯಾದರೆ ಬಹುಪಾಲು ಹೂವುಗಳು ನಾಶವಾಗುತ್ತವೆ. ಆದರೂ, ಹೂವುಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಅರಳದಿದ್ದಲ್ಲಿ ಅವು ಇದರ ಎರಡರಷ್ಟು ಥಂಡಿಯನ್ನು ಸಹಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲವು.
ಪೀಚ್ ಅನ್ನು ಬೆಳೆಯುವ ಪ್ರಮುಖ ಐತಿಹಾಸಿಕ ಪ್ರದೇಶಗಳೆಂದರೆ ಚೀನಾ, ಇರಾನ್, ಫ್ರಾನ್ಸ್, ಹಾಗು ಇಟಲಿ, ಸ್ಪೇನ್ಮತ್ತು ಗ್ರೀಸ್ ನಂತಹ ಮೆಡಿಟೇರಿಯನ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳು. ಅತ್ಯಂತ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಅಮೇರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನ (ಬೃಹತ್ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಮೂರು ರಾಜ್ಯಗಳಾದ ಕ್ಯಾಲಿಪೋನಿಯಾ, ದಕ್ಷಿಣ ಕರೊಲಿನ, ಮತ್ತುಜಾರ್ಜಿಯ  ವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ), ಕೆನಡಾ (ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಕೊಲಂಬಿಯ), ಮತ್ತು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯ(ರಿವರ್ ಲ್ಯಾಂಡ್ ಪ್ರದೇಶ) ದೇಶಗಳು ಕೂಡ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿವೆ; ಕೆನಡಾದ ಆಂಟ್ಯಾರಿಯೊದ ನಯಾಗರ ಪರ್ಯಾಯದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ಪೀಚ್ ಅಧಿಕ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ ಕೆನಡಾದ ಕೊನೆಯ ಹಣ್ಣಿನ ಕ್ಯಾನರಿಯನ್ನು ಅದರ ಮಾಲೀಕರು ಮುಚ್ಚಿದಾಗಿನಿಂದ 2008ರಲ್ಲಿ ಇದರ ಉತ್ಪಾದನೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಇಳಿಮುಖವಾಯಿತು. ಫೆಸಿಫಿಕ್ ವಾಯವ್ಯ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಮತ್ತು ಯುರೋಪ್ ನ ವಾಯವ್ಯ ಭಾಗದ ಕರಾವಳಿ ತೀರಗಳಂತಹ ದೂರಸಾಗರದ ಹವಾಮಾನ ವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಅಸಮರ್ಪಕ ಬೇಸಿಗೆ ಉಷ್ಣಾಂಶದ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಪೀಚ್ ಬೆಳೆಗೆ ಹಿತಕರವಲ್ಲ. ಸೂರ್ಯನ ಹೆಚ್ಚಿನ ಶಾಖವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ದಕ್ಷಿಣಾಭಿಮುಖ ಗೋಡೆಗಳಿಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಕೆಲವು ಬಾರಿ ಬೆಳೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ನ ಆಗ್ನೇಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಆಸರೆ ಪಡೆದು ದಕ್ಷಿಣಾಭಿಮುಖ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದ ಮರಗಳು ಹೂಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಬಿಡುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಲ್ಯಾಂಗ್ ಸನ್ ಪ್ರಾಂತದ ಲಾಕ್ ಬಿನ್ಹ್ ಜಿಲ್ಲೆ(/1)ಯಲ್ಲಿರುವ ಮೌಸನ್ ಸಮುದಾಯದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಹಣ್ಣು ವಿಯೆಟ್ನಾಂನಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿರುವ ಪೀಚ್ ಹಣ್ಣಿನ ಪ್ರಭೇದವಾಗಿದೆ.
ಮನೆಯ ತೋಟದಲ್ಲಿ, ಅರೆ ಕುಬ್ಜ(3ರಿಂದ 4ಮೀ)ಮತ್ತು ಕುಬ್ಜ(2ರಿಂದ 3 ಮೀ)ಜಾತಿಗಳನ್ನು ಇಚ್ಛಿತ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಕುಬ್ಜ ಬೇರಿನಕಾಂಡಕ್ಕೆ ಕಸಿ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಬೆಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಹಣ್ಣಿನ ಗಾತ್ರದ ಮೇಲೆ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುವುದಿಲ್ಲ. ಇನ್ನೊಂದು ಪರಿವರ್ತನೆ ಹೂವಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ ಪೀಚ್. ಹಣ್ಣು ಉತ್ಪಾದನೆಗಿಂತ ಅಲಂಕಾರದ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಇವನ್ನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಹವಾಮಾನ ಮತ್ತು ತಳಿಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಪೀಚ್ ಕೊಯ್ಲು ಮೇ ತಿಂಗಳ ಕೊನೆಯಿಂದ ಆಗಸ್ಟ್ ನ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತದೆ; ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಮರದ ಕೊಯ್ಲು ಒಂದು ವಾರ ಹಿಡಿಯುತ್ತದೆ.
ನೆಕ್ಟರಿನ್‌ಗಳು
thumb|upright|ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿರುವ ಮತ್ತು ಅರ್ಧಕ್ಕೆ ಕತ್ತರಿಸಿ ತೆರೆದಿಟ್ಟಿರುವ ಬಿಳಿಬಣ್ಣದ ನೆಕ್ಟರಿನ್ ಹಣ್ಣು ನೆಕ್ಟರಿನ್ ಎಂಬುದು ಮೃದುವಾದ ಸಿಪ್ಪೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ  ಪೀಚ್ ನ ಪ್ರಭೇದ ಗುಂಪಾಗಿದೆ. ಜಾಳುಜಾಳಾದ ಪೀಚ್ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ನೆಕ್ಟರಿನ್ ಅನ್ನು ವಾಣಿಜ್ಯವಾಗಿ ವಿಭಿನ್ನ ಹಣ್ಣುಗಳೆಂದು ಕರೆದರೂ ಕೂಡ,  ನೆಕ್ಟರಿನ್ ಪೀಚ್‌‌ಗಳು ಮತ್ತು  ಪ್ಲಮ್ ಗಳ ಮಿಶ್ರತಳಿಯೆಂದು ಅಥವಾ "ಪ್ಲಮ್ ನ ಸಿಪ್ಪೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಪೀಚ್" ಎಂದು ತಪ್ಪಾಗಿ ಭಾವಿಸಿದರೂ ಕೂಡ ಅವೆರಡೂ ಪೀಚ್ ನಂತೆ ಒಂದೇ ಪ್ರಭೇದಕ್ಕೆ ಸೇರಿವೆ. ನೆಕ್ಟರಿನ್ಸ್ ಅಪಸರಣ ವಂಶವಾಹಿಯ ಕಾರಣದಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಿದ್ದರೆ, ಜಾಳುಜಾಳಾದ ಪೀಚ್(ಫಜಿ ಪೀಚ್) ಹಣ್ಣಿನ ಸಿಪ್ಪೆ ಪ್ರಧಾನ ವಂಶವಾಹಿ(ಡಾಮಿನೆಂಟ್) ಕಾರಣ ದಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಿವೆ ಎಂದು ಅನೇಕ ತಳಿ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ತೀರ್ಮಾನಿಸಿವೆ. ಅನೇಕ ಸಲ ನೆಕ್ಟರಿನ್ ಪೀಚ್ ಮರಗಳಿಂದ ಹಾಗೂ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಮರದ ಭಾಗಗಳಿಂದ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿವೆ.
ನೆಕ್ಟರಿನ್ ನ ಇತಿಹಾಸ ಅಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿದೆ; ಇಂಗ್ಲೀಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಅದರ ಮೊದಲ ದಾಖಲೆ 1616 ರಿಂದ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ, ಆದರೆ ಮಧ್ಯ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ಏಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಪೀಚ್‌ನ ಸ್ಥಳೀಯ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಬಹುಶಃ ಮೇಲ್ಕಂಡ ಕಾಲಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲೇ ಅವುಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಯಲಾಗಿದೆ. ನೆಕ್ಟರಿನ್ ಗಳನ್ನು ಕೃಷಿ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿದ್ದ ಡೇವಿಡ್ ಫೇರ್ ಚಿಲ್ಡ್ ಎಂಬುವವನು ಅಮೇರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ 1906 ರಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸಿದನು.
ರೋಗಗಳು
ಮರಗಳಿಗೆ ಲೀಫ್ ಕರ್ಲ್ ಎಂಬ ರೋಗ ತಗಲುವ ಸಂಭವವಿರುತ್ತದೆ. ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹಣ್ಣಿನ ಮೇಲೆ ನೇರವಾಗಿ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಭಾಗಶಃ ಮರವನ್ನು ವಿಪರ್ಣಗೊಳಿಸುವ ಮೂಲಕ ಇಳುವರಿಯನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಹಣ್ಣುಗಳು ಬ್ರೌನ್ ರಾಟ್ ಅಥವಾ ಗಾಢವಾದ ಕೆಂಪು ಚುಕ್ಕೆಗಳಿಗೆ ಎಡೆಮಾಡಿಕೊಡಬಲ್ಲವು.
ನೆಡುವುದು
thumb|300px|ಚಳಿಗಾಲದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಮೊಗ್ಗು ರಚನೆಯಿಂದ ಹಿಡಿದು ಬೇಸಿಗೆಯ ಮಧ್ಯಾವಧಿಯಲ್ಲಿ(ಮುಂದಿನ ಮಾಹಿತಿಗಾಗಿ ಚಿತ್ರಪುಟವನ್ನು ನೋಡಿ) ಹಣ್ಣು ಮಾಗುವವರೆಗೆ [23] ತಿಂಗಳುಗಳ ಕಾಲದ ನೆಕ್ಟರಿನ್ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಕ್ರಮಾನುಗತಿ. ನರ್ಸರಿಗಳು ಮಾರುವ ಬಹುಪಾಲು ಪೀಚ್ ಮರಗಳು ಬಡೆಡ್ (ಕಸಿಯ ಒಂದು ವಿಧಾನ)ಪ್ರಭೇದಗಳು ಅಥವಾ ಸೂಕ್ತವಾದ ಬೇರಿನ ಕಾಂಡಕ್ಕೆ ಕಸಿ ಮಾಡಲಾಗಿರುವ ತಳಿಗಳಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಪೀಚ್ ನಿಂದ ಇಲ್ಲವೇ ನೆಕ್ಟರಿನ್ ಬೀಜ ದಿಂದಲೂ ಕೂಡ ಮರವನ್ನು ಬೆಳೆಸಬಹುದು, ಆದರೆ ಹೀಗೆ ಬೆಳೆಸಲಾದ ಮರದ ಹಣ್ಣಿನ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಊಹಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ.
ಪೀಚ್ ಅನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣ ಸೂರ್ಯನ ಬೆಳಕು ಬೀಳುವ ಹಾಗೂ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಗಾಳಿಯಾಡುವ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ನೆಡಬೇಕು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಹಿಮಚ್ಛಾದಿತ ರಾತ್ರಿಗಳಲ್ಲಿ ತಣ್ಣನೆಯ ಗಾಳಿಯನ್ನು ದೂರದಲ್ಲಿ ಬೀಸುವಂತೆ ಮಾಡಿ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ತಣ್ಣಗಿರಿಸುತ್ತದೆ. ಚಳಿಗಾಲದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಪೀಚ್‌ಗಳನ್ನು ನೆಡುವುದು ಉತ್ತಮವಾಗಿದೆ. ಇದು ಬೇರುಗಳಿಗೆ ಸ್ಥಿರವಾಗಲು ಮತ್ತು ಹೊಸ ವಸಂತದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ತಾಳಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಮಯವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಸಾಲಾಗಿ ನೆಡುವಾಗ ಉತ್ತರ ದಿಂದ ದಕ್ಷಿಣಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ನೆಡಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪೀಚ್ ಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಪೌಷ್ಟಿಕವನ್ನು ಅಪೇಕ್ಷಿಸುತ್ತವೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಬಹುಪಾಲು ಇತರ ಹಣ್ಣುಗಳ ಮರಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಾರಜನಕ ಅಗತ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ. NPK ರಸಗೊಬ್ಬರವನ್ನು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಬಳಸಬಹುದು.ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ಕಟಾವು ಮಾಡಿದ ಕೂಡಲೇ ಶರತ್ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಸಾಕು ಕೋಳಿಗಳ ಅರೆಕೊಳೆತ ಗೊಬ್ಬರದ ಮಿಶ್ರಣ ಹಾಕುವುದರಿಂದ ಮರಕ್ಕೆ ಒಳ್ಳೆಯ ಅನುಕೂಲವಾಗುತ್ತದೆ. ಪೀಚ್ ನ ಎಲೆಗಳು ಹಳದಿಬಣ್ಣ ಅಥವಾ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿದ್ದರೆ ಮರಗಳಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಾರಜನಕ ಅಗತ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಬೆಳೆದುನಿಂತ ಪ್ರತಿಮರಕ್ಕೆ ಬ್ಲಡ್ ಮೀಲ್ (ಒಣಗಿಸಿ ಪುಡಿಮಾಡಿದ ರಕ್ತದ ರಸಗೊಬ್ಬರ) ಮತ್ತು ಬೋನ್ ಮೀಲ್(ಪುಡಿಮಾಡಿದ ಮೂಳೆಯ ರಸಗೊಬ್ಬರ) 3–5 kg ಅಥವಾ ಕ್ಯಾಲ್ಶಿಯಂ ಅಮೋನಿಯಂ ನೈಟ್ರೇಟ್‌ಗಳು 0.5–1 kg, ಉಪಯುಕ್ತ ರಸಗೊಬ್ಬರಗಳಾಗಿವೆ. ಮರವು ಸ್ವಲ್ಪ ಬೆಳೆಯುವ ಹಂತಕ್ಕೆ ಬಂದಾಗ ಕೂಡ ಇದು ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದೆ.
ಪೂರ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಪೀಚ್‌ಗಳನ್ನು ಕೀಳದೇ ಬಿಟ್ಟರೆ, ಅವುಗಳು ಕಡಿಮೆ ಗಾತ್ರದಿಂದ ಕೂಡಿ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಸಕ್ಕರೆ ಮತ್ತು ರುಚಿಯ ಕೊರತೆಯುಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಒಣಗಿದ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಅಧಿಕ ನೀರಿನ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹಣ್ಣುಗಳು ಹೂ ಬಿಟ್ಟ ಎರಡು ತಿಂಗಳಿನ ನಂತರ 2 cmಅಡಿಯಷ್ಟು ವ್ಯಾಸವನ್ನು ಪಡೆದಾಗ ಕೀಳಬೇಕು. ತಾಜಾ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಮರದಿಂದ ಕಿತ್ತದಿನದಂದೇ ಸೇವಿಸಿದರೆ ಒಳ್ಳೆಯದು. ಸೂರ್ಯನ ಬಿಸಿಲಿಗೆ ಗುರಿಯಾದ ಹಣ್ಣುಗಳು ಸ್ವಲ್ಪ ಮೆದುವಾಗಿ, ಕಂಪನ್ನು ಹೊಂದಿರುವಾಗಲೇ ತಿನ್ನುವುದು ಒಳ್ಳೆಯದು.
ಶೇಖರಣೆ
ಪೀಚ್‌ಗಳನ್ನು ಕೊಠಡಿಯ ತಾಪಮಾನದಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡಬೇಕು ಹಾಗೂ ಪೀಚ್‌ನ ರುಚಿಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ  ಶೈತ್ಯೀಕರಣವನ್ನು ತಡೆಯಬೇಕು. ಪೀಚ್ ಗಳು ಮರದಿಂದ ಕಿತ್ತನಂತರ ಪಕ್ವಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ(ಮಾಗುವುದಿಲ್ಲ). ಆದ್ದರಿಂದ ಪಕ್ವಗೊಳಿಸಲು ಅವುಗಳನ್ನು ಶೇಖರಿಸುವ ಅವಶ್ಯಕತೆಯಿಲ್ಲ.
ಏಷ್ಯನ್ ಸಂಪ್ರದಾಯ
thumb|ಪ್ಯಾರಗುಯ (ಪ್ಯಾರಗುಯಾನ್) ಎಂದು ಕೂಡ ಕರೆಯಲಾಗುವ ಮಟ್ಟಸವಾದ ಚೀನೀ ಪೀಚ್ ಚೀನಾ, ಜಪಾನ್, ಕೊರಿಯ, ಲಾವೋಸ್ ಮತ್ತು ವಿಯೆಟ್ನಾಂದಲ್ಲಿ ಪೀಚ್ ಅನ್ನು ಕೇವಲ ಜನಪ್ರಿಯ ಹಣ್ಣೆಂದು ಮಾತ್ರ ಹೆಸರಾಗಿರದೆ ಇದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿರುವ ಅನೇಕ ಜನಪದ ಕಥೆಗಳು ಮತ್ತು ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳಿಗೂ ಹೆಸರಾಗಿದೆ.
ಚೀನಾದಲ್ಲಿ ಪೀಚ್ ಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಯಾರು ತಿನ್ನುತ್ತಾರೋ ಅವರೆಲ್ಲರಿಗೂ ದೀರ್ಘಾಯುಷ್ಯ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಇವುಗಳನ್ನು ದೇವತೆಗಳು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಜೇಡ್ ಚಕ್ರವರ್ತಿಎಂದು ಕೂಡ ಕರೆಯುವ ದೈವತ್ವದ ಯು ಹುಹ್ಯಾಂಗ್ ಮತ್ತು ಅವನ ತಾಯಿ ಹಾಗೂ ಪಶ್ಚಿಮದ ರಾಣಿ ತಾಯಿ ಎಂದು ಕೂಡ ಹೆಸರಾದ ಕ್ಸಿ ವ್ಯಾಂಗ್ ಮು ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಅಮರತ್ವದ ಪೀಚ್ ಗಳನ್ನು ತಿನ್ನಿಸಿ ಅವರ ಶಾಶ್ವತ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ಖಾತರಿ ಮಾಡಿದರು. ಕ್ಸಿ ವ್ಯಾಂಗ್ ಮುನ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದ ದೇವತೆಗಳು ಪ್ಯಾಂಟೊ ಹುಯಿ  ಅಥವಾ "ಪೀಚ್‌ಗಳ ಔತಣ" ವೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುವ ಅದ್ದೂರಿ ಔತಣಕೂಟದಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಂಡರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಭರ್ಜರಿಯಾದ ಈ ಔತಣಕೂಟಕ್ಕೆ ಸೇರಲು ದೇವತೆಗಳು ಸುಮಾರು ಆರು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳು ಕಾದಿದ್ದರು. ಪ್ರತಿ ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ಪೀಚ್ ಎಲೆಗಳನ್ನು ಬಿಡುತ್ತಿತ್ತು.ಇವುಗಳ ಹಣ್ಣುಗಳು ಪಕ್ವವಾಗಲು ಮತ್ತೆ ಮೂರು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳು ಬೇಕಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಕ್ಸಿ ವ್ಯಾಂಗ್ ಮು ಸಹವರ್ತಿಗಳು ಮೂರು ಪೀಚ್ ಗಳೊಂದಿಗೆ ಇರುವುದನ್ನು ದಂತ ಪ್ರತಿಮೆಗಳು ಬಿಂಬಿಸುತ್ತವೆ. thumb|left|11 ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಸಾಂಗ್‌ನ ಹುಯಿಜಾಂಗ್ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಚಿತ್ರಿಸಿರುವ ಚೀನದ ಸಾಂಗ್ ರಾಜವಂಶದ ಪಕ್ಷಿ ಮತ್ತು ಪೀಚ್ ಹೂವಿನ ವರ್ಣಚಿತ್ರ. ಪೀಚ್ ಚೀನೀ ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದಲ್ಲದೇ,ಇದು ದೀರ್ಘಾಯಸ್ಸಿನ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ. ಜ್ಯಾಂಗ್ ಡೌಲಿಂಗ್ ನ ಪೀಚ್ ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸುವ ಕಥೆಯು ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ. ಕೆಲವರು ಇವನೇ ಟೊವೋ ತತ್ತ್ವವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ನಿಜವಾದ ಸಂಸ್ಥಾಪಕನೆಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಚೀನಾದ ಎಂಟು ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಾದ ಎಲ್ಡರ್ ಜ್ಯಾಂಗ್ ಗೌ ಅಮರತ್ವದ ಪೀಚ್ ಅನ್ನು ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತಿರುವಂತೆ ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪೀಚ್ ನ ಹೂವುಗಳಗೆ ಚೀನೀ ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಬೆಲೆ ಕಟ್ಟಲಾಗಿದೆ.
ರೋಮ್ಯಾನ್ಸ್ ಆಫ್ ದಿ ತ್ರೀ ಕಿಂಗ್ಡಮ್ಸ್ /3} ಎಂಬ ಚೀನಾದ ಶ್ರೇಷ್ಟ ಕಾದಂಬರಿಯ ಆರಂಭಿಕ ಅಧ್ಯಾಯದಲ್ಲಿ ಲಿಯು ಬೇ, ಗೌನ್ ಯು, ಮತ್ತು ಜ್ಯಾಂಗ್ ಫಿ ಎಂಬುವವರು ಹೂವರಳುವ ಪೀಚ್ ಮರಗಳ ತೋಟದಲ್ಲಿ  ಸಹೋದರತ್ವದ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು ಎಂದು ಬರೆಯಲಾಗಿದೆ.
ಜಪಾನಿನ ಅತ್ಯಂತ ಗಣ್ಯ ಹಾಗು ಅರೆ ಐತಿಹಾಸಿಕ ನಾಯಕನಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬನಾದ ಮೊಮೊಟ್ಯಾರೊ ತೊರೆಯಲ್ಲಿ ತೇಲುತ್ತಿದ್ದ ಆಗಾದ ಗಾತ್ರದ ಪೀಚ್ ನಿಂದ ಜನ್ಮತಳೆದ. ಮೊಮೊಟ್ಯಾರೊ ಅಥವಾ "ಪೀಚ್ ಹುಡುಗ" ಒನಿ ಎಂಬ ದುಷ್ಟಶಕ್ತಿಯೊಡನೆ ಹೋರಾಡಲು ಹಾಗೂ ಅನೇಕ ಸಾಹಸಗಳನ್ನು ಮಾಡಲು ತೆರಳುತ್ತಾನೆ.
ಕೊರಿಯಾದಲ್ಲಿ, ಪೀಚ್ ಗಳನ್ನು ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಿಂದಲ್ಲೇ ಬೆಳೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಸ್ಯಾಮ್ ಗುಕ್ ಸಾಗಿ{/೦ ದಾಖಲೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಪೀಚ್ ಮರಗಳನ್ನು {1}ಕೊರಿಯ ಅವಧಿಯ ಮೂರು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯಗಳ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲೆ ಬೆಳೆಯಲಾಗಿತ್ತು ಹಾಗೂ ಸಲ್ಲಿಮ್ ಗ್ಯೆಯೊನ್ ಜೆ'' ಕೂಡಾ ಪೀಚ್ ಮರಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸುವ ಕೌಶಲಗಳನ್ನು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದೆ. '' ಪೀಚ್  ಸಂತೋಷದ, ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆಯ , ಗೌರವದ ಮತ್ತು ದೀರ್ಘಾಯಸ್ಸಿನ ಸಂಕೇತವೆಂಬಂತೆ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಅಮರತ್ವದ ಹತ್ತು ಸಸ್ಯಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಕೂಡಾ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಪೀಚ್ ಅನೇಕ ಮಿನ್ಹವ(ಜನಪದ ಚಿತ್ರಕಲೆಗಳಲ್ಲಿ) ಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಪೀಚ್ ಮತ್ತು ಪೀಚ್ ಮರಗಳು ಆತ್ಮಗಳನ್ನು ಬೆನ್ನಟ್ಟಿ ಹೋಗುತ್ತವೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದ್ದ ಕಾರಣ ಜೆಸಾ   (ಪೂರ್ವಿಕರಿಗೆ ಗೌರವ) ಆಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ಮೇಜಿನ ಮೇಲೆ ಇತರ ಹಣ್ಣುಗಳಂತೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಇಡುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ.
1789 ರ ವಸಂತ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನ್ಯಾಗೊಕ್ ಹಾಯ್ ಗೆ ದಂಡಯಾತ್ರೆ ಮಾಡಿ, ಚೀನಾದಕ್ವಿಗ್ ರಾಜವಂಶದ ಆಕ್ರಮಣಕಾರರ ಮೇಲೆ ಅದ್ಭುತವಾದ ವಿಜಯವನ್ನು ಸಾಧಿಸಿದ ನಂತರ,ಕ್ವಾಂಗ್ ಟ್ರುಂಗ್ ರಾಜ ಅವನ ದೂತನಿಗೆ ಪು ಕ್ಸಾನ್ ಕೋಟೆಗೆ (ಹ್ಯೂ ಇಂದಿನದಿನಗಳಲ್ಲಿ) ನಾಗಾಲೋಟದಲ್ಲಿ ತೆರಳಿ ರಾಣಿ ನೊಕ್ ಹ್ಯಾನ್‌ಳಿಗೆ ಹೂವಿರುವ ಪೀಚ್ ರೆಂಬೆಯನ್ನು ಕೊಡುವಂತೆ ಆಜ್ಞೆಮಾಡಿದನು ಎಂದು ವಿಯೆಟ್ನಾಂನವರ ಪೌರಾಣಿಕ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಮೊದಲನೆಯ ಚಂದ್ರಮಾಸದ ಐದನೆಯ ದಿನದಂದು ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಅಂದರೆ ಯುದ್ಧ ಮುಗಿಯಬಹುದು ಎಂದು ಊಹಿಸಲಾದ ಎರಡು ದಿನಗಳ ಮೊದಲು ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಉತ್ತರ ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ದಿಂದ ಮಧ್ಯ ವಿಯೆಟ್ನಾಂಗೆ ಕಳುಹಿಸಲಾದ ಪೀಚ್ ಹೂಗಳ ರೆಂಬೆ ರಾಜನಿಂದ ಅವನ ಪತ್ನಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಲಾದ ಕೇವಲ ವಿಜಯದ ಸಂದೇಶ ಮಾತ್ರವಾಗಿರದೆ ಎಲ್ಲಾ ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಪ್ರಜೆಗಳಿಗೆ ಮುಂಬಲಿರುವ ಶಾಂತಿಯ ಮತ್ತು ಸಂತೋಷದ ಚಿಲುಮೆಯ ಸಂದೇಶವಾಗಿದೆ. ಇದರ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ, ನ್ಯಾಟ್‌ಟ್ಯಾನ್‌ನ ಸ್ಥಳವು ರಾಜನಿಗೆ ಉಚಿತವಾಗಿ ಪೀಚ್ ಹೂಗಳ ಕೊಂಬೆಯನ್ನು ಕೊಟ್ಟಾಗಿನಿಂದ ಇದು ಅವನ ರಾಜವಂಶದ ಸ್ವಾಮಿನಿಷ್ಠ ಉದ್ಯಾನವಾಯಿತು.
ಕಿಯು ಕಥೆಯಲ್ಲಿ ಕಿಮ್ಟ್ರಾಂಗ್ ಮತ್ತು ತುಯ್ ಕಿಯು ಪ್ರೇಮದಲ್ಲಿ ಸಿಲುಕಿದಾಗ, ಪೀಚ್ ಮರವು ಕೂಡ ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ವರ್ಣಿತವಾಗಿದೆ. ಹಾಗೂ ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ನಲ್ಲಿ ಅರಳುತ್ತಿರುವ ಪೀಚ್ ಹೂ ಮುಂಬರಲಿರುವ ವಸಂತಕಾಲದ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ. ಅಂತಿಮವಾಗಿ, ಪೀಚ್ ಬೋನ್ ಸೈ ಮರಗಳನ್ನು ಉತ್ತರ ವಿಯೆಟ್ನಾಂನಲ್ಲಿ ವಿಯೆಟ್ನಾಂ ಜನರ ಹೊಸವರ್ಷದ (ಟೆಟ್)ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅಲಂಕಾರಕ್ಕೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಪೋಷಣೆ ಮತ್ತು ಆರೋಗ್ಯ
ಪೀಚ್ ಅಲರ್ಜಿ ಅಥವಾ ಅಸಹಿಷ್ಣುತೆಯು ಪೀಚ್ ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿರುವ ಇತರ ಹಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ (ಬಾದಾಮಿಗಳು) ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಪ್ರೊಟೀನ್‌ಗಳಿಗೆ ಅತಿಸೂಕ್ಷ್ಮ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸ್ವರೂಪವಾಗಿದೆ. ರೋಗ ಲಕ್ಷಣದ ಪ್ರಮಾಣ ಸ್ಥಳೀಯ ರೋಗಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಓರಲ್ ಅಲರ್ಜಿ ಸಿಂಡ್ರೋಮ್(ಆಹಾರದ ಅಲರ್ಜಿ ಲಕ್ಷಣ), ಕಾನ್ ಟ್ಯಾಕ್ಟ್ ಅರ್ಟಿಕೇರಿಯ(ಚರ್ಮದ ಅಲರ್ಜಿ))ಹಿಡಿದು, ಆನಫಿಲ್ಯಾಕ್ಸಿಸ್(ಅತೀ ಸಂವೇದನಶೀಲತೆ) (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಅರ್ಟಿಕೆರಿಯ(ತುರುಚಿ ದದ್ದು), ಆಂಜಿಯೊಡೆಮ, ಗ್ಯಾಸ್ಟ್ರೋ ಇನ್‌ಟೆನ್‌ಸ್ಟಿನಲ್ ಮತ್ತು ರೆಸ್ಪಿರೇಟರಿ ಸಿಂಪ್ಟಮ್ಸ್)ನನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಇಡೀ ದೇಹದ ರೋಗ ಲಕ್ಷಣದವರೆಗೆ ಇರಬಹುದು. ಪ್ರತಿಕೂಲ ಪ್ರತಿಪರಿಣಾಮಗಳು ಹಣ್ಣಿನ "ತಾಜಾತನಕ್ಕೆ" ಸಂಬಂಧಿಸಿರುತ್ತವೆ: ಸಿಪ್ಪೆ ಸುಲಿದ ಅಥವಾ ಜಾಡಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಕಿಟ್ಟ ಹಣ್ಣುಗಳ ಪ್ರತಿಕೂಲ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಸಹಿಸಬಹುದು.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಪ್ರುನಸ್ ವರ್ಗ:ಹಣ್ಣು ವರ್ಗ:ಏಷ್ಯಾದ ಸಸ್ಯವರ್ಗ ವರ್ಗ:ಚೀನಾನ ಸಸ್ಯವರ್ಗ ವರ್ಗ:ಚೀನಾದ ಸ್ಥಳೀಯ ಬೆಳೆಗಳು ವರ್ಗ:ವಿಯೆಟ್ನಾಂದೇಶದವರ ಘಟಕಾಂಶಗಳು
ಆಸ್ತ್ರೇಲೋಪಿಥಿಕಸ್
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ವಿಕಸನ ವರ್ಗ:ಜೀವವಿಕಾಸಶಾಸ್ತ್ರ ವರ್ಗ:ವಿಜ್ಞಾನ
ಪುಸ್ತಕದ ಮನೆ
ಅಂಕೆಗೌಡ ಜ್ಞಾನ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನ ಸ್ಥಾಪಿಸಿರುವ ಹರಳಹಳ್ಳಿ, ಪಾಂಡವಪುರ, ಮಂಡ್ಯ ಜಿಲ್ಲೆ ಯ ಪುಸ್ತಕದ ಮನೆ ಶ್ರೀಯುತ ಅಂಕೆಗೌಡರ ಖಾಸಗಿ ಪುಸ್ತಕ ಬಂಡಾರವಾಗಿದ್ದು, ವಿಶಿಷ್ಟ ಪುಸ್ತಕಗಳ ಆಗರವಾಗಿದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಗ್ರಂಥಾಲಯ ಮತ್ತು ಮಾಹಿತಿ ವಿಜ್ಞಾನ 1824 - English- Kannada Dictionary By William Reev 1832- Kannda- English Dictionary By william Reev
ತೋಪಡ
thumb
ತೋಪಡ ಎಂದರೆ ಕತ್ತರಿಸುವ ಅಲಗನ್ನು ಕಟ್ಟಿಗೆಯ ಮೇಲ್ಮೈ ಮೇಲೆ ನಡೆಸಲು ಬಾಹುಬಲವನ್ನು ಬಳಸಿ ಕಟ್ಟಿಗೆಗೆ ಆಕಾರ ಕೊಡುವ ಉಪಕರಣ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎಲ್ಲ ತೋಪಡಗಳನ್ನು ಮರದ ದಿಮ್ಮಿಯ ಒರಟಾದ ತುಂಡನ್ನು ಮಟ್ಟವಾಗಿಸಲು, ದಪ್ಪವನ್ನು ಕಡಿಮೆಮಾಡಲು, ಮತ್ತು ಅದಕ್ಕೆ ನಯವಾದ ಮೇಲ್ಮೈಯನ್ನು ನೀಡಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸಮಗ್ರದ ಪೂರ್ಣತೆಗೆ ಅದೇ ನಯವಾದ ಮೇಲ್ಮೈ ಬೇಕಾದಾಗ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಆಕಾರಕೊಡಲು ಬಹಳ ದೊಡ್ಡದಾದ ಕಾರ್ಯವಸ್ತುಗಳ ಮೇಲೆ ಸಮತಲ, ಲಂಬ, ಅಥವಾ ಓರೆಯಾದ ಚಪ್ಪಟೆ ಮೇಲ್ಮೈಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಲೂ ನಯಗೊಳಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ತೋಪಡಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದೃಢವಾದ ಕಾಯಕ್ಕೆ ಲಗತ್ತಾಗಿರುವ ಚೂಪಾಗಿಸಿದ ಲೋಹದ ಫಲಕದಂತಹ ಕತ್ತರಿಸುವ ಅಂಚಿನ ಸಂಯೋಜನೆಯಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಕಟ್ಟಿಗೆಯ ಮೇಲ್ಮೈ ಮೇಲೆ ಇದನ್ನು ಚಲಿಸಿದಾಗ, ಕಾಯವು ಕಟ್ಟಿಗೆಯಲ್ಲಿನ ಎದ್ದ ಸ್ಥಳಗಳ ಮೇಲೆ ಚಲಿಸುವ ಸ್ವಭಾವದಿಂದ ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಏಕಪ್ರಕಾರದ ಹೆರೆಪಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ತೆಗೆಯುತ್ತವೆ. ಕತ್ತರಿಸುವ ಅಂಚಿಗೆ ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಸ್ಥಿರ ಕೋನವನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದರಿಂದ ಹೆರೆಯಲಾಗುತ್ತಿರುವ ಮೇಲ್ಮೈಯನ್ನು ಬಹಳ ನಯವಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ವರ್ಗ:ಕೈ ಉಪಕರಣಗಳು
ಜಗನ್ನಾಥ ದೇವಾಲಯ, ಹೈದರಾಬಾದ್
thumb|ಜಗನ್ನಾಥ ದೇವಾಲಯ, ಹೈದರಾಬಾದ್
ಭಾರತದ ತೆಲಂಗಾಣ ರಾಜ್ಯದ ಹೈದರಾಬಾದ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಜಗನ್ನಾಥ ದೇವಾಲಯವು ಹಿಂದೂ ದೇವರಾದ ಜಗನ್ನಾಥನಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾದ ದೇವಾಲಯ. ಹೈದರಾಬಾದ್ ನಗರದ ಓಡಿಯಾ ಸಮುದಾಯದವರು ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಆಧುನಿಕ ದೇವಾಲಯ ಇದು. ಈ ದೇವಾಲಯವು ಸಾವಿರಾರು ಭಕ್ತರು ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವ ವಾರ್ಷಿಕ ರಥಯಾತ್ರೆ ಉತ್ಸವಕ್ಕೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಜಗನ್ನಾಥ ಎಂದರೆ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡದ ಪ್ರಭು ಎಂದರ್ಥ. 2009 ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಈ ದೇವಾಲಯವು ಹೈದರಾಬಾದ್ ನಗರದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ.
ರೂಪವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು
ವಿನ್ಯಾಸದ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಇದು ಪುರಿಯ (ಒಡಿಶಾ) ಮೂಲ ಜಗನ್ನಾಥ ದೇವಾಲಯದ ಪ್ರತಿರೂಪವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ದೇವಾಲಯದ ಅತ್ಯಂತ ಆಕರ್ಷಕವಾದ ಭಾಗವೆಂದರೆ ಇದರ "ಶಿಖರ". ಇದು ಸುಮಾರು 70 ಅಡಿ ಎತ್ತರವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ದೇವಾಲಯದ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣವು ಮರಳುಗಲ್ಲಿನ ಬಳಕೆಯಿಂದಾಗಿ (ಒಡಿಶಾದಿಂದ ಸುಮಾರು 600 ಟನ್‌ಗಳನ್ನು ಈ ಸಂಪೂರ್ಣ ರಚನೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ) ಆಗಿದೆ ಮತ್ತು ಸುಮಾರು 60 ಕಲ್ಲಿನ ಕೆತ್ತನೆಗಾರರು ಈ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ಕೆತ್ತಲು ಆಶೀರ್ವಾದ ಪಡೆದರು. ಶಿವ, ಗಣೇಶ, ಹನುಮಂತ ಮತ್ತು ನವಗ್ರಹಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಲಕ್ಷ್ಮಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾದ ಗುಡಿಗಳಿವೆ. ದುಷ್ಟಶಕ್ತಿಗಳನ್ನು ದೂರವಿಡಲು ದೇವಾಲಯದ ಹೊರಗೆ ಸಹ ಮೋಹಗೊಳಿಸುವ ಶಿಲ್ಪಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಗರ್ಭಗುಡಿಯಲ್ಲಿ ಭಗವಾನ್ ಜಗನ್ನಾಥ ಮತ್ತು ಅವನ ಒಡಹುಟ್ಟಿದವರಾದ ಭಗವಾನ್ ಬಲಭದ್ರ ಮತ್ತು ದೇವಿ ಸುಭದ್ರಾ ಇದ್ದಾರೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ತೆಲಂಗಾಣ ವರ್ಗ:ದೇವಾಲಯಗಳು
ಮುನ್ಶಿ ಪ್ರೇಮಚಂದ್ರ
ಮುನ್ಶಿ ಪ್ರೇಮಚಂದ್ರರು (ಜುಲೈ೩೧,೧೮೮೦-ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೮,೧೯೩೬) ಆಧುನಿಕ ಹಿಂದಿ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಗಮನಾರ್ಹ ಸಾಹಿತಿಯೆಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ. ಹಳ್ಳಿ ಜಗತ್ತಿನ ಕೆಳಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದವರ ತುಡಿತಗಳನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಸರಳಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಕಟ್ಟಿಕೊಟ್ಟ ಹಿರಿಮೆ ಇವರದು. ಪ್ರೇಮಚಂದ್ರರು ಸುಮಾರು ೩೦೦ ಕತೆಗಳನ್ನು, ಅನೇಕ ಕಾದಂಬರಿ ಮತ್ತು ನಾಟಕಗಳನ್ನೂ ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಪಾಂಚ್ ಪರಮೇಶ್ವರ್, ಮಂತ್ರ, ನಶಾ, ಆತ್ಮಾರಾಮ್, ಬಡೇ ಭಾಯಿಸಾಬ್, ಕಫನ್, ಪ್ರೇಮ್ ಪೂರ್ಣಿಮ ಮುಂತಾದವುಗಳು ಪ್ರೇಮಚಂದ್ರರ ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕಥೆಗಳಾಗಿವೆ.
ವರ್ಗ:ಸಾಹಿತಿಗಳು ವರ್ಗ:೧೮೮೦ ಜನನ ವರ್ಗ:೧೯೩೬ ನಿಧನ
ಓರ್ಛಾ
(ಮೇಲಿನಿಂದ ಪ್ರದಕ್ಷಿಣಾಕಾರವಾಗಿ) ಚತುರ್ಭುಜ್ ದೇವಾಲಯ, ಜಹಾಂಗೀರ್ ಮೆಹೆಲ್, ರಾಜಾ ಮೆಹೆಲ್, ಲಕ್ಷ್ಮಿ ದೇವಾಲಯ
ಓರ್ಛಾ (ಅಥವಾ ಊರ್ಛಾ) ಭಾರತದ ಮಧ್ಯ ಪ್ರದೇಶ ರಾಜ್ಯದ ನಿವಾರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಪಟ್ಟಣವಾಗಿದೆ. ಈ ಪಟ್ಟಣವನ್ನು ೧೫೦೧ರ ನಂತರದ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರುದ್ರ ಪ್ರತಾಪ್ ಸಿಂಗ್ ಇದೇ ಹೆಸರಿನ ಪೂರ್ವದ ದೇಶೀ ರಾಜ್ಯದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥಳವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದನು. ಇದು ಭಾರತದ ಬುಂದೇಲ್ ಖಂಡ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿನ ಮಧ್ಯ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. ಓರ್ಛಾ ಬೇತ್ವಾ ನದಿಯ ದಡದಲ್ಲಿ, ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಝಾನ್ಸಿಯಿಂದ ೧೫ ಕಿ.ಮಿ. ದೂರದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿತವಾಗಿದೆ.
ಪ್ರವಾಸಿಗರ ಆಸಕ್ತಿಯ ಸ್ಥಳಗಳು
center|thumb|696x696px| ಜಹಾಂಗೀರ್ ಮೆಹೆಲ್‍ನಿಂದ ರಾಜಾ ಮೆಹೆಲ್‍ನ ನೋಟ. ರಾಮ್ ರಾಜ ದೇವಾಲಯ ಮತ್ತು ಚತುರ್ಭುಜ್ ದೇವಾಲಯಗಳು ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿವೆ. right|thumb|ಓರ್ಛಾದಲ್ಲಿನ ಚತುರ್ಭುಜ್ ದೇವಾಲಯವು ಹಿಂದೂ ದೇವಾಲಯಗಳ ಪೈಕಿ ಅತ್ಯಂತ ಎತ್ತರದ ವಿಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಕ್ಕೆ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಇದರ ವಿಮಾನವು ೩೪೪ ಅಡಿ ಎತ್ತರವಿದೆ.
ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಮಧ್ಯ ಪ್ರದೇಶ
ಕೋವಿಡ್-೧೯ ಲಸಿಕೆ
ಕೋವಿಡ್-೧೯ ಲಸಿಕೆ ಕರೋನವೈರಸ್ ಕಾಯಿಲೆ ೨೦೧೯ (COVID-19) ವಿರುದ್ಧದ ಒಂದು ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಲಸಿಕೆ. ಯಾವುದೇ ಲಸಿಕೆ ಕ್ಲಿನಿಕಲ್ ಪ್ರಯೋಗಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸದಿದ್ದರೂ, ಅಂತಹ ಲಸಿಕೆಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಅನೇಕ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಪ್ರಗತಿಯಲ್ಲಿವೆ. ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೨೦ರ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ (ಡಬ್ಲ್ಯುಎಚ್‌ಒ) ೧೮ ತಿಂಗಳಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಎಸ್‌ಎಆರ್ಎಸ್-ಕೋವಿ-೨ ಎಂಬ ರೋಗಕಾರಕ ವೈರಸ್ ವಿರುದ್ಧ ಲಸಿಕೆ ಲಭ್ಯವಾಗಲಿದೆ ಎಂದು ನಿರೀಕ್ಷಿಸಿರಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೨೦ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಸುಮಾರು ೫೦ ಲಸಿಕೆ ತಯಾರಿಸುವ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಗಳು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ನಾಲ್ಕು ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮಾನವ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಹಂತದ ಸುರಕ್ಷತಾ ಅಧ್ಯಯನವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿವೆ.
ಹಿಂದಿನ ಕರೋನವೈರಸ್ ಲಸಿಕೆ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು
ಮಾನವರ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಕೊರೊನಾವಿರಿಡೆ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ವೈರಸ್‌ಗಳಿಗೆ ಲಸಿಕೆಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವ ಹಿಂದಿನ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ತೀವ್ರವಾದ ಉಸಿರಾಟದ ಸಿಂಡ್ರೋಮ್ ಕೊರೊನಾವೈರಸ್ (ಎಸ್‌ಎಆರ್ಎಸ್) ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯ ಉಸಿರಾಟದ ಸಿಂಡ್ರೋಮ್ (ಮರ್ಸ್) ಅನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿರಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ. ಮಾನವರಲ್ಲದ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಮಾದರಿಗಳಲ್ಲಿ ಎಸ್‌ಎಆರ್ಎಸ್ ಮತ್ತು ಮರ್ಸ್  ವಿರುದ್ಧ ಲಸಿಕೆಗಳನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ೨೦೨೦ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಎಸ್‌ಎಆರ್ಎಸ್ ಗೆ ಯಾವುದೇ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಅಥವಾ ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕ ಲಸಿಕೆ ಇಲ್ಲ, ಅದು ಮಾನವರಲ್ಲಿ ಸುರಕ್ಷಿತ ಮತ್ತು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಎಂದು ತೋರಿಸಲಾಗಿದೆ. ೨೦೦೫ ಮತ್ತು ೨೦೦೬ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಸಂಶೋಧನಾ ಪ್ರಬಂಧಗಳ ಪ್ರಕಾರ, SARS ಗೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಲು ನೊವೆಲ್ ಲಸಿಕೆಗಳು, ಔಷಧಿಗಳ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತದ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಮತ್ತು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಆದ್ಯತೆಯಾಗಿದೆ.
ಮರ್ಸ್ ವಿರುದ್ಧ ಯಾವುದೇ ಸಾಬೀತಾದ ಲಸಿಕೆ ಇಲ್ಲ. ಮರ್ಸ್ ಪ್ರಚಲಿತದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ, ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಎಸ್‌ಎಆರ್ಎಸ್ ಸಂಶೋಧನೆಯು MERS-CoV ಸೋಂಕಿನ ವಿರುದ್ಧ ಲಸಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಚಿಕಿತ್ಸಕಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಉಪಯುಕ್ತ ಟೆಂಪ್ಲೇಟ್ ಅನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿತ್ತು. ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೨೦ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಮಾನವರಲ್ಲಿ ಹಂತ ೧ರ ಕ್ಲಿನಿಕಲ್ ಪ್ರಯೋಗಗಳನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ ಒಂದು (ಡಿಎನ್‌ಎ ಆಧಾರಿತ) ಮರ್ಸ್ ಲಸಿಕೆ ಇತ್ತು. ಇದು ಇತರ ಮೂರು ಪ್ರಗತಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಇವೆಲ್ಲವೂ ವೈರಲ್-ವೆಕ್ಟರ್ಡ್ ಲಸಿಕೆಗಳು, ಎರಡು ಅಡೆನೊವೈರಲ್-ವೆಕ್ಟರ್ಡ್ (ಚಾಡಾಕ್ಸ್ 1-ಮರ್ಸ್, BVRS-GamVac), ಮತ್ತು ಒಂದು MVA- ವೆಕ್ಟರ್ಡ್ (MVA-MERS-S).
೨೦೨೦ರ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು
ಕೋವಿಡ್-೧೯ ಅನ್ನು ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೧೯ ರಲ್ಲಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ. ೨೦೨೦ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಕಾಯಿಲೆಯಾಗಿ ಹರಡಿತು. ಇದರ ಲಸಿಕೆಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಸಾಕಷ್ಟು ಹೂಡಿಕೆ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನಾ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಆರಂಭವಾದವು. ಎಸ್‌ಎಆರ್ಎಸ್-ಕೋವಿ-೨ ವಿರುದ್ಧ ಸಂಭವನೀಯ ಲಸಿಕೆಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲು ಅನೇಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಪ್ರಕಟಿತ ಜೀನೋಮ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿವೆ.
ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೨೦ ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, ಸಿಇಪಿಐ ಸಾರ್ವಜನಿಕ, ಖಾಸಗಿ, ಲೋಕೋಪಕಾರಿ ಮತ್ತು ನಾಗರಿಕ ಸಮಾಜ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ನಡುವಿನ ಜಾಗತಿಕ ಸಹಭಾಗಿತ್ವದಲ್ಲಿ ಕೋವಿಡ್-೧೯ ಲಸಿಕೆಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ವೇಗಗೊಳಿಸಲು ಡೆನ್ಮಾರ್ಕ್, ಫಿನ್ಲ್ಯಾಂಡ್, ಜರ್ಮನಿ, ನಾರ್ವೆ, ಮತ್ತು ಯುಕೆಗಳೊಂದಿಗೆ  ಯುಎಸ್ $ ೨ ಬಿಲಿಯನ್ ಹಣದ ಗುರಿಯನ್ನು ಘೋಷಿಸಿತು.
೨ನೇ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೨೦ ರಂದು, ಪಿಟ್ಸ್‌ಬರ್ಗ್ ಸ್ಕೂಲ್ ಆಫ್ ಮೆಡಿಸಿನ್‌ನ ಸಂಶೋಧಕರು ಕೋವಿಡ್-೧೯ ಕಾಯಿಲೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುವ ಕರೋನವೈರಸ್ ವಿರುದ್ಧ ಪಿಟ್‌ಕೋವಾಕ್ ಎಂಬ ಭರವಸೆಯ ಕೋವಿಡ್-೧೯ ಲಸಿಕೆ ರಚಿಸುವುದನ್ನು ವರದಿ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ತ್ವರಿತ ಅನುಮೋದನೆ ಟ್ರ್ಯಾಕ್‌ಗಾಗಿ ಆಶಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಮಿತಿಗಳು
ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹಂತದಲ್ಲಿ ಲಸಿಕೆಗಳು ಸುರಕ್ಷಿತ ಅಥವಾ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ೨೦೦೬ ರಿಂದ ೨೦೧೫ರ ಒಂದು ಅಧ್ಯಯನದ ಪ್ರಕಾರ ಮೊದಲ ಹಂತದಿಂದ ಮೂರನೇಯ ಹಂತದ ಯಶಸ್ಸಿನ ಪ್ರಮಾಣ ಲಸಿಕೆಗಳಿಗೆ ಶೇಖಡಾ ೧೧.೫% ಆಗಿರುತ್ತದೆ.
ಫ್ಲೂ ಲಸಿಕೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಾಮೂಹಿಕ ಉತ್ಪಾದನೆಯಾಗುತ್ತದೆಯಾದರೂ ವೈರಸ್ ಅನ್ನು ಕೋಳಿ ಮೊಟ್ಟೆಗಳಿಗೆ ಚುಚ್ಚುವ ವಿಧಾನವಿದೆ. ಆದರೆ ಈ ವಿಧಾನವು ಕರೋನವೈರಸ್ ಲಸಿಕೆಗಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ, ಏಕೆಂದರೆ ನೊವೆಲ್ ಕೊರೊನಾವೈರಸ್ ಮೊಟ್ಟೆಗಳೊಳಗೆ ಪುನರಾವರ್ತಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಸ್ಕೇಲ್-ಅಪ್
ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೨೦ರಲ್ಲಿ, ಯುಎಸ್ ಸರ್ಕಾರ, ಕೈಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ಮೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು ಐಬಿಎಂನಿಂದ ಸೂಪರ್‌ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಹೆವ್ಲೆಟ್ ಪ್ಯಾಕರ್ಡ್ ಎಂಟರ್‌ಪ್ರೈಸ್, ಅಮೆಜಾನ್, ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್ ಮತ್ತು ಗೂಗಲ್‌ನ ಕ್ಲೌಡ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳೊಂದಿಗೆ  ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದವು. ಕೋವಿಡ್-೧೯ ಹೈ ಪರ್ಫಾರ್ಮೆನ್ಸ್ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್ ಕನ್ಸೋರ್ಟಿಯಂ ಅನ್ನು ಕೋವಿಡ್-೧೯ ಲಸಿಕೆ ಅಥವಾ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲು ರೋಗ ಹರಡುವಿಕೆಯನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಅಥವಾ ಮಾದರಿ ಲಸಿಕೆಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸಲು ಮತ್ತು ಸಾವಿರಾರು ರಾಸಾಯನಿಕ ಸಂಯುಕ್ತಗಳನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್ ನ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಒಕ್ಕೂಟ, ಆರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯಗಳು (ಮೊದಲ ಒಕ್ಕೂಟದಲ್ಲಿ ಒಂದನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ) ಮತ್ತು ನ್ಯಾಷನಲ್ ಸೆಂಟರ್ ಫಾರ್ ಸೂಪರ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‌ಗಳು, ಸಿ ೩ ಯ ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿವೆ. ಬಿಲಿಯನೇರ್ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಡೆವಲಪರ್ ಥಾಮಸ್ ಸೀಬೆಲ್ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಕಂಪನಿಯು ಪ್ರಸ್ತುತ ತಮ್ಮ ಸೂಪರ್‌ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸುತ್ತಿದೆ. ಇವು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಪ್ರೋಟೋಕಾಲ್‌ಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಕಾರ್ಯತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಬಲಪಡಿಸುವುದರಲು ಮುಂದಾಗಿದೆ. ಮೇ ವೇಳೆಗೆ ಇದೇ ರೀತಿಯ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಮತ್ತು ಎಐ ಅನ್ನು ಬಳಸಲು ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸುವ ಸಂಶೋಧಕರಿಗೆ ದೊಡ್ಡ ಅನುದಾನವನ್ನು ನೀಡುವುದಾಗಿ ಹೇಳಿದೆ.
ವದಂತಿಗಳು ಮತ್ತು ತಪ್ಪು ಮಾಹಿತಿ
ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮಗಳ ಪೋಸ್ಟ್‌ಗಳು ಕೋವಿಡ್-೧೯ ರ ಹಿಂದಿನ ವೈರಸ್ ತಿಳಿದಿದೆ ಮತ್ತು ಈಗಾಗಲೇ ಲಸಿಕೆ ಲಭ್ಯವಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳುವ ಪಿತೂರಿ ಸಿದ್ಧಾಂತವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸಿದೆ. ವಿವಿಧ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಾಧ್ಯಮ ಪೋಸ್ಟ್‌ಗಳು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿರುವ ಪೇಟೆಂಟ್‌ಗಳು ಆನುವಂಶಿಕ ಅನುಕ್ರಮಗಳಿಗಾಗಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಪೇಟೆಂಟ್‌ಗಳನ್ನು ಮತ್ತು SARS ಕೊರೊನಾವೈರಸ್‌ ನಂತಹ ಇತರ ಪರಿಧಿಯ ಕರೋನವೈರಸ್‌ಗಳಿಗೆ ಲಸಿಕೆಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತವೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಕೊರೋನಾವೈರಸ್ ಲೇಖನಗಳು ವರ್ಗ: ಲಸಿಕೆ ವರ್ಗ:ಕೊವ್ಯಾಕ್ಸಿನ್ ವರ್ಗ:ಕೋವಿಡ್-೧೯ ಲಸಿಕೆ
ಟೆರಿಟೋರಿಯಲ್ ಆರ್ಮಿ (ಇಂಡಿಯಾ)
ಭಾರತದ ಟೆರಿಟೋರಿಯಲ್ ಆರ್ಮಿ (ಟಿಎ) ಅರೆಕಾಲಿಕ ಸ್ವಯಂಸೇವಕರ ಸಹಾಯಕ ಮಿಲಿಟರಿ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು,  ಅದು ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಗೆ ಬೆಂಬಲ ಸೇವೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಅಧಿಕಾರಿಗಳು, ಜೂನಿಯರ್ ಕಮಿಷನ್ಡ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು, ನಾನ್-ಕಮಿಷನ್ಡ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಯಂತೆಯೇ ಶ್ರೇಣಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಇತರ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಅವರು ನಾಗರಿಕ ಉದ್ಯೋಗಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ಟೆರಿಟೋರಿಯಲ್ ಆರ್ಮಿಯ ಪಾತ್ರವು "ಸ್ಥಿರ ಕರ್ತವ್ಯಗಳಿಂದ ನಿಯಮಿತ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವುದು ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ವಿಪತ್ತುಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯ ಸೇವೆಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿ ನಾಗರಿಕ ಆಡಳಿತಕ್ಕೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುವುದು" ಮತ್ತು "ಸಾಮಾನ್ಯ ಸೈನ್ಯಕ್ಕೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವಾಗ ಮತ್ತು ಅಗತ್ಯವಿದ್ದಾಗ ಘಟಕಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದು".
ಭಾರತೀಯ ರಕ್ಷಣಾ ಪಡೆ (೧೯೧೭ - ೧೯೨೦) ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಪಡೆ (೧೯೨೦ - ೧೯೪೮) ಗೆ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಯಾಗಿ ೧೯೪೮ ರ ಟೆರಿಟೋರಿಯಲ್ ಆರ್ಮಿ ಆಕ್ಟ್‌ನಿಂದ ಭಾರತದ ಡೊಮಿನಿಯನ್‌ನಲ್ಲಿ ಟಿಎ ಅನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು ಮೂರು-ಸ್ಟಾರ್ ಶ್ರೇಯಾಂಕದ ಡೈರೆಕ್ಟರ್ ಜನರಲ್ ಆಫ್ ಟೆರಿಟೋರಿಯಲ್ ಆರ್ಮಿ (ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಯಿಂದ ನಿಯೋಜಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಲೆಫ್ಟಿನೆಂಟ್ ಜನರಲ್ -ಶ್ರೇಯಾಂಕದ ಅಧಿಕಾರಿ) ಮತ್ತು ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವಾಲಯದ ಮಿಲಿಟರಿ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಇಲಾಖೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಣಾ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿದೆ. ಟಿಎ ಎರಡು ಘಟಕಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ-ಇಲಾಖೆಯ ಘಟಕ ( ಪಿಎಸ್‌ಯು ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ರೈಲ್ವೆ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳು ಮತ್ತು ಮಾಜಿ ಸೈನಿಕರು) ಮತ್ತು ಇಲಾಖೇತರ ಘಟಕ (ಖಾಸಗಿ ಉದ್ಯೋಗಿ ನಾಗರಿಕರು).
೧೯೬೨ ರ ಸಿನೋ-ಇಂಡಿಯನ್ ಯುದ್ಧ, ೧೯೬೫ ರ ಇಂಡೋ-ಪಾಕಿಸ್ತಾನಿ ಯುದ್ಧ, ೧೯೭೧ ರ ಇಂಡೋ-ಪಾಕಿಸ್ತಾನಿ ಯುದ್ಧ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಗಿಲ್ ಯುದ್ಧ ಸೇರಿದಂತೆ ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ನಂತರ ಎಲ್ಲಾ ಯುದ್ಧಗಳಲ್ಲಿ ಟಿಎ ಭಾಗವಹಿಸಿದೆ. ಟಿಎ ಶ್ರೀಲಂಕಾದಲ್ಲಿ ಆಪರೇಷನ್ ಪವನ್ (೧೯೮೭), ಪಂಜಾಬ್ ಮತ್ತು ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರದಲ್ಲಿ ಆಪರೇಷನ್ ರಕ್ಷಕ್, ಆಪರೇಷನ್ ರೈನೋ (೧೯೯೧) ಮತ್ತು ಈಶಾನ್ಯ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಆಪರೇಷನ್ ಬಜರಂಗ್ (೧೯೯೦ - ೧೯೯೧) ಮತ್ತು ಜಮ್ಮು ಮತ್ತು ಕಾಶ್ಮೀರದಲ್ಲಿ ಆಪರೇಷನ್ ಪರಾಕ್ರಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದೆ.
ಮುಖ್ಯ ನಾಗರಿಕ ವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಉದ್ಯೋಗ ಅಥವಾ ಸ್ವಯಂ ಉದ್ಯೋಗವು ಸೇರಲು ಪೂರ್ವಾಪೇಕ್ಷಿತವಾಗಿದೆ. ಸದಸ್ಯರು ಎರಡು ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ವಾರ್ಷಿಕ ಕಡ್ಡಾಯ ಪಾವತಿಸಿದ ಸೇವೆಗೆ ಒಳಗಾಗಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ (ಒಂದು ವರ್ಷ ಎಂದು ಎಣಿಕೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ). ಯಾವುದೇ ನಿರ್ಬಂಧವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ, "ಪೂರ್ಣ ಸಮಯದ ವೃತ್ತಿಜೀವನವನ್ನು ಒದಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ" ಎಂದು ಟಿಎ ಒತ್ತಿಹೇಳುತ್ತದೆ. ಸೈನಿಕರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯವರೆಗೆ ಸಾಕಾರಗೊಳ್ಳಲು ಬಯಸುತ್ತಾರೆ. ಟಿಎ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳು ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಗೆ ಅನ್ವಯವಾಗುವ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಯೋಜನಗಳಿಗೆ ಅರ್ಹರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. ಗ್ರಾಚ್ಯುಟಿ ಮತ್ತು ಪಿಂಚಣಿ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಇದು ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ನಿಜವಾದ ವರ್ಷಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ.
ಇತಿಹಾಸ
೧೬೧೨ ರಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪನಿಯು ಸೂರತ್ ತಲುಪಿದಾಗ, ಅವರು ತಮ್ಮ ವಾಣಿಜ್ಯ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಕಂಪನಿಯ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳಿಂದ ಅರೆಕಾಲಿಕ ಸೈನಿಕರನ್ನು ರಚಿಸಿದರು. ೧೬೮೭ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ಗವರ್ನರ್ ಮತ್ತು ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಆಫ್ ಫೋರ್ಟ್ ಸೇಂಟ್ ಜಾರ್ಜ್ ಅವರ ಆದೇಶದಂತೆ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದ ಬ್ಯಾಂಡ್‌ಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದರು. ಮದ್ರಾಸ್ ಮೂಲದ ಅರೆಕಾಲಿಕ ಪಡೆ, ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿ ಫ್ರೆಂಚ್ ಈಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯಾ ಕಂಪನಿ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯರ ವಿರುದ್ಧ ರಕ್ಷಿಸಲು ಕಂಪನಿಯ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳಿಂದ ರಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವದ ರಾಜ್ಯಗಳು. ಅವರು ೨೩ ಜೂನ್ ೧೭೫೭ ರಂದು ವಿಜಯಶಾಲಿಯಾದ ಪ್ಲಾಸಿ ಕದನದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು. ಅದರ ಅನೇಕ ಅರೆಕಾಲಿಕ ಘಟಕಗಳನ್ನು ನಿಯಮಿತ ಮತ್ತು ಅನಿಯಮಿತ ಶಕ್ತಿಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು.
೧೮೫೭ ರ ಘಟನೆಗಳ ನಂತರ, ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಕ್ರೌನ್ ಕಂಪನಿಯಿಂದ ಭಾರತೀಯ ಆಡಳಿತವನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಅರೆಕಾಲಿಕ ಪಡೆಗಳನ್ನು ಮರು-ಸಂಘಟಿಸಲಾಯಿತು. ಕಾನೂನಿನ ಮೂಲಕ ಸ್ವಯಂಸೇವಕ ಪಡೆ (ವಿಎಫ್‌ಐ) ಅನ್ನು ರಚಿಸಲಾಯಿತು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ವಿಸ್ತರಣೆಯೊಂದಿಗೆ, ಪೂರ್ಣ ಸಮಯದ ನಿಯಮಿತ ಪಡೆಗಳು ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಗಳಿಸಿದವು. ವಿಎಫ್‌ಐ ಎರಡನೇ ಬೋಯರ್ ಯುದ್ಧ ಮತ್ತು ಮೊದಲ ವಿಶ್ವಯುದ್ಧ ಸೇರಿದಂತೆ ಭಾರತ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮಿಲಿಟರಿ ಸಂಘರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿತ್ತು. ವಿಎಫ್‌ಐ ಅನ್ನು ನಂತರ ಮರು-ಸಂಘಟಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ರಕ್ಷಣಾ ಪಡೆ (ಐಡಿಎಫ್) ಯಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು.
ಐಡಿಎಫ್, ಯುರೋಪಿಯನ್ನರು ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯರನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿ, ೯ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೧೯೧೭ ರಂದು ಬ್ರಿಟಿಷರು ರಚಿಸಿದರು. ವಿಶ್ವ ಸಮರ ೧ ರ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗ್ಯಾರಿಸನ್ ಕರ್ತವ್ಯಗಳಿಂದ ನಿಯಮಿತ ಪಡೆಗಳನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವ ಸಲುವಾಗಿ ಇದನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಭಾರತೀಯರು ಸ್ವಯಂಸೇವಕರಾಗಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಯುರೋಪಿಯನ್ನರು ಕಡ್ಡಾಯವಾಗಿ ಸೇರಿದ್ದರು. ಇಂಡಿಯನ್ ಡಿಫೆನ್ಸ್ ಫೋರ್ಸ್ ಆಕ್ಟ್ ೧೯೧೭ ರ ಪ್ರಕಾರ ೧೬ ರಿಂದ ೫೦ ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನ ಎಲ್ಲಾ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಪುರುಷರಿಗೆ (ಪಾದ್ರಿಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ) ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ವಾಸಿಸುವ (ರಾಜರ ಅಧೀನದಲ್ಲಿರುವ ರಾಜ್ಯಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ) ಮಿಲಿಟರಿ ಸೇವೆಯನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯಗೊಳಿಸಿತು. ೧೬ ಮತ್ತು ೧೮ ರ ನಡುವಿನವರು ಮಾತ್ರ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲು ನಿರ್ಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಆದರೆ ೪೦ ವರ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲ್ಪಟ್ಟ ಪುರುಷರು ತಮ್ಮ ಸ್ಥಳೀಯ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ೧೯ ಮತ್ತು ೪೦ ರ ನಡುವಿನ ಪುರುಷರು ದೇಶದೊಳಗೆ ಅಗತ್ಯವಿರುವಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಲು ನಿರ್ಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ.
ಐಡಿಎಫ್ ಯು ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿ ಕಾರ್ಪ್ಸ್ (ಯುಸಿ) ಹೆಸರಿನ ಯುವ ವಿಭಾಗವನ್ನು ಕಲ್ಕತ್ತಾ, ಬಾಂಬೆ, ಮದ್ರಾಸ್ ಮತ್ತು ಅಲಹಾಬಾದ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ರಚಿಸಿತು. ಐಡಿಎಫ್ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಒತ್ತಾಯಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ೧೯೨೦ ರಲ್ಲಿ, ಇದನ್ನು ಎರಡು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಸ್ವಯಂಸೇವಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಂದ ಬದಲಾಯಿಸಲಾಯಿತು-ಯುರೋಪಿಯನ್ ಮತ್ತು ಆಂಗ್ಲೋ-ಇಂಡಿಯನ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಸಹಾಯಕ ಪಡೆ (ಎ‌ಎಫ್‌ಐ) ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಇತರ ಶ್ರೇಣಿಗಳಿಗೆ ಇಂಡಿಯನ್ ಟೆರಿಟೋರಿಯಲ್ ಫೋರ್ಸ್ (ಐಟಿಎಫ್). ಯುಸಿ ಅನ್ನು ಐಟಿಎಫ್ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಯುನಿವರ್ಸಿಟಿ ಟ್ರೈನಿಂಗ್ ಕಾರ್ಪ್ಸ್ (ಯುಟಿಸಿ) ಎಂದು ಮರು-ಸಂಘಟಿಸಲಾಯಿತು. ನಂತರ ಅದನ್ನು ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿ ಆಫೀಸರ್ಸ್ ಟ್ರೈನಿಂಗ್ ಕಾರ್ಪ್ಸ್ (ಯುಒಟಿಸಿ) ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಭಾರತದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ನಂತರ, ಸೇವೆಗಳು ಇನ್ನು ಮುಂದೆ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ ಎ‌ಎಫ್‌ಐ ಅನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಐಟಿಎಫ್ ಅನ್ನು ಹೊಸದಾಗಿ ರಚಿಸಲಾದ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸೈನ್ಯವಾಗಿ ಪುನರ್‌ ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಯುಒಟಿಸಿ ಅನ್ನು ನ್ಯಾಷನಲ್ ಕೆಡೆಟ್ ಕಾರ್ಪ್ಸ್ (ಎನ್‌ಸಿಸಿ) ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು.
ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ನಂತರ, ಟೆರಿಟೋರಿಯಲ್ ಆರ್ಮಿ ಬಿಲ್ ಅನ್ನು ೨೩ ಆಗಸ್ಟ್ ೧೯೪೮ ರಂದು ಸಂವಿಧಾನ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ (ಅಂದಿನ ಸಂಸತ್ತು) ಪರಿಚಯಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧ ರಂದು ಕಾಯಿದೆಯಾಗಿ ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೦ ರಂದು ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿತು. ಇದು ಇತರ ವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಸೇನೆಯಲ್ಲಿ ಅರೆಕಾಲಿಕ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು. ೧೧ ಐಟಿಎಫ್ ಪದಾತಿದಳ ಘಟಕಗಳನ್ನು ಮರು-ಸಂಘಟನೆ ಮತ್ತು ಮರು-ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸುವ ಮೂಲಕ ಟಿಎ ಅನ್ನು ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ಟಿಎ ಯ ಮೊದಲ ಶಿಬಿರವನ್ನು ಸ್ವತಂತ್ರ ಭಾರತದ ಮೊದಲ ಗವರ್ನರ್-ಜನರಲ್ ಸಿ. ರಾಜಗೋಪಾಲಾಚಾರಿ ಅವರು ೯ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೧೯೪೯ ರಂದು ಉದ್ಘಾಟಿಸಿದರು. ಅಂದಿನಿಂದ, ವಾರ್ಷಿಕ ಟೆರಿಟೋರಿಯಲ್ ಆರ್ಮಿ ದಿನವನ್ನು ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೯ ರಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ೧೯೫೯ ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ-ಚೀನಾ ಸಂಘರ್ಷದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವ ವಿಕೆ ಕೃಷ್ಣ ಮೆನನ್ ಅವರು ರೇಡಿಯೊ ವಿಳಾಸದ ಮೂಲಕ ಟಿಎ ಗಾಗಿ ಸ್ವಯಂಸೇವಕರಾಗಿ ಭಾರತೀಯರನ್ನು ಕೇಳಿದರು.
ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸೇನೆಯು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಘಟಕಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಆರ್ಮರ್ಡ್ ರೆಜಿಮೆಂಟ್ (ಟಿಎ), ಪದಾತಿದಳ ಬೆಟಾಲಿಯನ್ (ಟಿಎ), ಏರ್ ಡಿಫೆನ್ಸ್ (ಟಿಎ), ವೈದ್ಯಕೀಯ ರೆಜಿಮೆಂಟ್ (ಟಿಎ), ಇಂಜಿನಿಯರ್ಸ್ ಫೀಲ್ಡ್ ಪಾರ್ಕ್ ಕಾಯ್ (ಟಿಎ), ಸಿಗ್ನಲ್ ರೆಜಿಮೆಂಟ್ (ಟಿಎ), ಇಎಮ್‌ಇ ಕಾರ್ಯಾಗಾರ (ಟಿಎ), ಕೋಸ್ಟ್ ಬ್ಯಾಟರಿ (ಟಿಎ), ಎ‌ಎಸ್‌ಸಿ ಜಿಟಿ ಕಾಯ್ (ಟಿಎ), ಎ‌ಎಸ್‌ಸಿ ಕಾಂಪೋ ಪಿಐ (ಟಿಎ), ಮತ್ತು ಎ‌ಎಮ್‌ಸಿ ಫೀಲ್ಡ್ ಆಂಬ್ಯುಲೆನ್ಸ್‌ಗಳು (ಟಿಎ). ೧೯೭೨ ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ಈ ಘಟಕಗಳನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸಲಾಯಿತು ಅಥವಾ ಕಾಲಾಳುಪಡೆ ಬೆಟಾಲಿಯನ್‌ಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ನಿಯಮಿತ ಸೈನ್ಯಕ್ಕೆ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಯಿತು.
ಪಾತ್ರ
ಟೆರಿಟೋರಿಯಲ್ ಆರ್ಮಿ ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಕಾರ ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಯ ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗವಾಗಿದೆ. ರಕ್ಷಣಾ ಸೇವೆಗಳ ನಿಯಮಾವಳಿಯ ಭಾಗ ೧ ರಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾದ ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಯ ಸಂಯೋಜನೆಯು "ಸೇನೆಯು ನಿಯಮಿತ ಸೈನ್ಯ, ನಿಯಮಿತ ಮೀಸಲು ಮತ್ತು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ" ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಅರೆಕಾಲಿಕ ಟಿಎ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳು ಘಟಕಕ್ಕೆ ಲಗತ್ತಿಸಿದಾಗ ನಿಯಮಿತ ಸೈನ್ಯದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದೊಳಗೆ ಬರಬಹುದು. ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸೇನಾ ಕಾಯಿದೆ ೧೯೪೮ ಹೇಳುವಂತೆ, ಅಪರಾಧ ಪ್ರಕ್ರಿಯಾ ಸಂಹಿತೆಯ (ಸಿಆರ್‌ಪಿಸಿ) ವಿಭಾಗ ೧೨೮, ೧೩೦, ಮತ್ತು ೧೩೧ ರ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ, "ಎಲ್ಲಾ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು, ನಿಯೋಜಿಸದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ದಾಖಲಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಘಟಕಕ್ಕೆ ಲಗತ್ತಿಸಲಾಗಿದೆ ನಿಯಮಿತ ಸೈನ್ಯದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು, ನಿಯೋಜಿಸದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಸೈನಿಕರು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ". ಆರ್ಮಿ ಆಕ್ಟ್, ೧೯೫೦ ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಪ್ರಶಂಸಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಸೈನ್ಯವನ್ನು "ನಿಯಮಿತ ಸೈನ್ಯ ಎಂದರೆ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು, ಜೂನಿಯರ್ ಕಮಿಷನ್ಡ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು, ವಾರಂಟ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು, ನಾನ್-ಕಮಿಷನ್ಡ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ದಾಖಲಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು, ಅವರ ಆಯೋಗ, ವಾರಂಟ್, ದಾಖಲಾತಿ ನಿಯಮಗಳು ಅಥವಾ ಇನ್ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ, ರಿಸರ್ವ್ ಫೋರ್ಸಸ್ ಮತ್ತು ಟೆರಿಟೋರಿಯಲ್ ಆರ್ಮಿಗೆ ಸೇರಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ, ಶಾಶ್ವತ ಸೇವೆಗೆ ಕರೆದಾಗ [ಭಾರತೀಯ] ಒಕ್ಕೂಟಕ್ಕೆ ವಿಶ್ವದ ಯಾವುದೇ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಮಿಲಿಟರಿ ಸೇವೆಯನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಲು ಹೊಣೆಗಾರರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ".
ಟಿಎ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಗಳು, ಟಿಎ ಕಾಯಿದೆ ೧೯೪೮ ರ ಪ್ರಕಾರ, "ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಅಧಿಕಾರಿ ಅಥವಾ ದಾಖಲಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಮಿಲಿಟರಿ ಸೇವೆಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಹೊಣೆಗಾರನಾಗಿರುತ್ತಾನೆ: (ಎ) ನಾಗರಿಕ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬೆಂಬಲವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲು ಅಥವಾ ಅಗತ್ಯ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಲು ನಿಗದಿತ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕರೆದಾಗ; (ಬಿ) ತರಬೇತಿಗಾಗಿ ಅಥವಾ ನಿಯಮಿತ ಪಡೆಗಳನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ಅಥವಾ ಪೂರಕಗೊಳಿಸಲು ನಿಗದಿತ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಕಾರಗೊಳಿಸಿದಾಗ; ಮತ್ತು (ಸಿ) ಯಾವುದೇ ನಿಯಮಿತ ಪಡೆಗಳಿಗೆ ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ಕೋರಿಕೆಯ ಮೇರೆಗೆ ಅಥವಾ ನಿಗದಿತ ಷರತ್ತುಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಲಗತ್ತಿಸಿದಾಗ". "ಭಾರತದ ಮಿತಿಗಳನ್ನು" ಮೀರಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಲು ಯಾವುದೇ ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಯಾವುದೇ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅದು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಥವಾ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ವಿಶೇಷ ಆದೇಶದ ಹೊರತು.
ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ನಾಮನಿರ್ದೇಶನ ಮಾಡಿದ ಟಿಎ ಪರಿಶೀಲನಾ ಸಮಿತಿಯಿಂದ ಟಿಎ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಅನೇಕ ಬಾರಿ ಮರು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಗಿದೆ. ೧೯೭೧ ರ ಮೊದಲ ವಿಮರ್ಶೆಯು ಇದನ್ನು "... ರಾಷ್ಟ್ರದ ಲಾಭದಾಯಕವಾಗಿ ಉದ್ಯೋಗದಲ್ಲಿರುವ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಅರೆಕಾಲಿಕ ಮಿಲಿಟರಿ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ಒದಗಿಸಲು" ಎಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಿದೆ. ೧೯೮೨ ರ ಎರಡನೇ ವಿಮರ್ಶೆಯು ". . . ಟಿಎ ಅರೆಕಾಲಿಕ ಮತ್ತು ಪೂರ್ಣ-ಸಮಯದ ಘಟಕಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿರಬೇಕು ಮತ್ತು ನಿಗದಿತ ಮಾನದಂಡವನ್ನು ಪೂರೈಸುವ ಎಲ್ಲಾ ನಾಗರಿಕರ ನೇಮಕಾತಿಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿರಬೇಕು. ಆದರೆ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ, ಲಾಭದಾಯಕ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲು ಎಲ್ಲ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಮಾಡಬೇಕು". ೧೯೯೫ ರ ಮೂರನೇ ವಿಮರ್ಶೆ ಭಾರತೀಯ ನೌಕಾಪಡೆ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ವಾಯುಸೇನೆ ಸೇರಿದಂತೆ ತ್ರಿ-ಸೇವಾ ಸಂಘಟನೆಯನ್ನಾಗಿ ಮಾಡಲು ಪುನರ್ರಚನೆಗೆ ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿದೆ. ಭಾರತೀಯ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಪಡೆ ಹೆಸರಿಸಲಾಯಿತು ಮತ್ತು ಹೊಸ ಭಾರತೀಯ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಪಡೆ ಕಾಯಿದೆಯನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು.
ಸೇನೆಯ ಆದೇಶದ ಪ್ರಕಾರ, ೭೭/೧೯೮೪, ಟಿಎ ಯ ಪ್ರಸ್ತುತ ಪಾತ್ರವು "ನಿಯಮಿತ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಸ್ಥಿರ ಕರ್ತವ್ಯಗಳಿಂದ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸುವುದು ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ವಿಪತ್ತುಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ನಾಗರಿಕ ಆಡಳಿತಕ್ಕೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುವುದು ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯಗಳ ಜೀವನ ಅಥವಾ ದೇಶದ ಭದ್ರತೆಯ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುವ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅಗತ್ಯ ಸೇವೆಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುವುದು". ಅಗತ್ಯವಿದ್ದಾಗ ಮತ್ತು ನಿಯಮಿತ ಸೈನ್ಯಕ್ಕೆ ಘಟಕಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವಂತೆ ಬೆದರಿಕೆ ಹಾಕಿದರು.
ಅದರ ಪ್ರಾರಂಭದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಟಿಎ ಅನ್ನು ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆ, ಭಾರತೀಯ ನೌಕಾಪಡೆ ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ವಾಯುಪಡೆಗಳು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದವು. ಆದರೆ ಟಿಎ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯು ತರುವಾಯ ಸವೆತವಾಯಿತು ಮತ್ತು ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಯ ಕೆಲವು ಪದಾತಿ ಮತ್ತು ವಿಭಾಗೀಯ ಘಟಕಗಳಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸೀಮಿತವಾಯಿತು. ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಯ ಮಾಜಿ ಕರ್ನಲ್ ಮತ್ತು ಅಂಕಣಕಾರ ಬಲ್ವಾನ್ ಸಿಂಗ್ ನಗಿಯಲ್ ಅವರು "ನಿಯಮಿತ ಸೈನ್ಯದ ವಿಸ್ತರಣೆಯು ಖಂಡಿತವಾಗಿಯೂ ಟಿಎ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಮರೆಮಾಡಿದೆ ಎಂದು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಬದಲಾಗಿ, ಟಿಎ ಯ ವೆಚ್ಚ-ಪರಿಣಾಮಕಾರಿತ್ವವನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಅದು ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಬೇಕಿತ್ತು". ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೨೦ ರಲ್ಲಿ, ಜನರಲ್ ಬಿಪಿನ್ ರಾವತ್ ಅವರು "ರಕ್ಷಣಾ ಪಡೆಗಳ ಟಿಎಐಸೆಷನ್" ಮಿಲಿಟರಿಯನ್ನು ನಡೆಸುವ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಒಂದು ಮಾರ್ಗವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೨೦ ರಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಣಾ ಸಿಬ್ಬಂದಿಯ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಮತ್ತು ಮಿಲಿಟರಿ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಇಲಾಖೆಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುವ ಮೂಲಕ ಭಾರತೀಯ ಸಶಸ್ತ್ರ ಪಡೆಗಳ ಪುನರ್ರಚನೆಯ ನಂತರ, ಭಾರತೀಯ ಸೇನೆಯ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಕಡಿತಗೊಳಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ಮತ್ತು ಗುಪ್ತಚರ ಸಂಗ್ರಹಣೆಯ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಟಿಎ ಗಮನವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿತು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಕಳೆದ ಕೆಲವು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಟಿಎ ಈಗಾಗಲೇ ಕ್ರಮೇಣ ವಿಸ್ತರಣೆಯ ಹಂತದಲ್ಲಿದೆ.