cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ನಾಜಿಸಮ್
ಕೇಂದ್ರೀಕರಣ
ನಾಜೀ ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ಔದ್ಯಮಿಕ ಕೇಂದ್ರೀಯ ಯೋಜನೆಯು ಪ್ರಮುಖ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿದ್ದಿತು. ರೈತರನ್ನು ಅವರ ಭೂಮಿಗಳಿಗೆ ಕಟ್ಟಿಹಾಕುವ ಸಲುವಾಗಿ ಕೃಷಿಭೂಮಿಯನ್ನು ಮಾರುವುದನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಲಾಯಿತು; ಹೊಲಗದ್ದೆಗಳ ಒಡೆತನವು ಹೆಸರಿಗೆ ಖಾಸಗಿಯಾಗಿತ್ತು, ಆದರೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆಗಳು ಮಿಕ್ಕಿದ ಆದಾಯದ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ವಂತ ವಿವೇಚನೆಯ ಉಪಯೋಗವನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದನ್ನು ಸಾಧಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಬೆಲೆಗಳನ್ನು ಒಂದು ಕೋಟಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೂಲಕ ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಬೋರ್ಡುಗಳಿಗೆ ಔದ್ಯಮಿಕ ಏಕಸ್ವಾಮ್ಯದ ಹಕ್ಕುಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು. ಔದ್ಯಮಿಕ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಾದ ಪಿಗ್ ಐರನ್, ಸ್ಟೀಲ್, ಅಲ್ಯುಮಿನಿಯಮ್, ಮೆಗ್ನೀಶಿಯಮ್, ಗನ್‌ಪೌಡರ್, ಸ್ಫೋಟಕಗಳು, ಸಿಂಥೆಟಿಕ್ ರಬ್ಬರ್, ಇಂಧನಗಳು ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುಚ್ಚಕ್ತಿಗಳ ಮೇಲೂ ಕೋಟಾಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. 1936ರಲ್ಲಿ ಜಾರಿಗೊಳಿಸಲಾದ ಕಡ್ಡಾಯವಾದ ಕಾರ್ಟೆಲ್ ಕಾನೂನೊಂದರ ಪ್ರಕಾರ ಆರ್ಥಿಕ ಮಂತ್ರಿಯು ಈಗಾಗಲೇ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಕಾರ್ಟೆಲ್‌ಗಳನ್ನು ಕಡ್ಡಾಯ ಮತ್ತು ಖಾಯಂ ಮಾಡುವ, ಇಲ್ಲದ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಉದ್ಯಮಗಳು ಕಾರ್ಟೆಲ್‌ಗಳನ್ನು ರೂಪಿಸುವಂತೆ ಒತ್ತಡ ಹೇರುವ ಅಧಿಕಾರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದನು. 1943ರ ತೀರ್ಪೊಂದರ ಮೂಲಕ ಇದನ್ನು ಅಸಿಂಧುಗೊಳಿಸಲಾಯಿತಾದರೂ ಅವುಗಳ ಬದಲು ಹೆಚ್ಚು ನಿಯಂತ್ರಣಾತ್ಮಕ ಆರ್ಥಿಕ ಏಜೆನ್ಸಿಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು.
ಹಣಕಾಸು
ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ಲಾಭ-ಉತ್ತೇಜನಗಳಿಗೆ ಬದಲಾಗಿ ರಾಜ್ಯದ ವಿತ್ತ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಬಂಡವಾಳವನ್ನು ನಿಯಮಿತಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ಉದ್ಯಮಿಗಳ ಲಾಭ ಉತ್ತೇಜನಗಳು ಉಳಿದುಕೊಂಡವು, ಆದರೆ ಅದರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳನ್ನು ಮಾಡಲಾಯಿತು: “ನಾಜೀ ಪಕ್ಷದ ಅಧಿಕೃತ ನೀತಿಯು ಲಾಭಗಳ ಸ್ಥಿರೀಕರಣವಾಗಿತ್ತೇ ವಿನಾ ಅದರ ನಿಗ್ರಹವಲ್ಲ”; ಆದರೆ ನಾಜೀ ದಲ್ಲಾಳಿಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಯಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ ಬಂಡವಾಳವನ್ನು ವಿಂಗಡಿಸುವ ಲಾಭದ ಗುರಿಯನ್ನು ಮತ್ತು ಅದರ ಜತೆಗೇ ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಪಥವನ್ನೂ ಕೂಡ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಿದರು. ನಾಜೀ ಸರ್ಕಾರದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯು ಕೊನೆಕೊನೆಗೆ ಖಾಸಗೀ ಆರ್ಥಿಕ ಬಂಡವಾಳವನ್ನೂ ನಿಯಂತ್ರಿಸತೊಡಗಿತು, ಮತ್ತು ಇದರಿಂದಾಗಿ 1935–38ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಖಾಸಗೀ ಸೆಕ್ಯುರಿಟಿಗಳ ಒಟ್ಟು ಪ್ರಮಾಣವು 1933–34ರಲ್ಲಿದ್ದುದಕ್ಕಿಂತ ಸುಮಾರು ಶೇಕಡಾ ಹತ್ತರಷ್ಟು ಕಡಿಮೆಯಿದ್ದಿತು. ಭಾರೀ ಉದ್ಯಮ-ಲಾಭ ತೆರಿಗೆಗಳು ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಆರ್ಥಿಕ ಸ್ವಾವಲಂಬನೆಗೆ ಕಡಿವಾಣ ಹಾಕಿದವು. ಬೃಹತ್ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಲಾಭಗಳ ಮೇಲೆ ಸುಮಾರು ತೆರಿಗೆ ವಿನಾಯಿತಿಗಳು ಇದ್ದರೂ ಸಹ ಇವುಗಳನ್ನೂ ಸರ್ಕಾರವು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ನಿಯಂತ್ರಿಸುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಉಳಿಯುತ್ತಿದ್ದುದು "ಖಾಸಗೀ ಒಡೆತನದ ಹೊರಕವಚ ಮಾತ್ರ". ತೆರಿಗೆಗಳು ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಸಬ್ಸಿಡಿಗಳೂ ಕುಡ ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸುತ್ತಿದ್ದವು; ಇದರ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಅಡಗಿದ್ದ ನಿಜವಾದ ಆರ್ಥಿಕ ನೀತಿಯಾದ ಭೀತಿಯು ಒಪ್ಪಿಗೆ ಮತ್ತು ಅನುಸರಿಸುವಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದ್ದಿತು. ನಾಜೀ ಭಾಷೆಯ ಸೂಚನೆಯಂತೆ ಯಾವುದೇ ಉದ್ಯಮಿಯು ರಾಜ್ಯದ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳ ಬದಲಾಗಿ ತನ್ನ ಸ್ವಂತದ ಲಾಭಗಳ ಕಡೆಗೆ ಗಮನ ಹರಿಸಿದರೂ ಆತನಿಗೆ ಮರಣದಂಡನೆ ಅಥವಾ ಕಾನ್ಸಂಟ್ರೇಶನ್ ಕ್ಯಾಂಪ್ ವಾಸದ ಶಿಕ್ಷೆಯನ್ನು ನೀಡುವುದು ಖಚಿತವಾಗಿತ್ತು.
ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ಪೈಪೋಟಿ
thumb|right|200px| 1918–19ರ ಜರ್ಮನ್ ಕ್ರಾಂತಿ: ಫ್ರೀಕಾರ್ಪ್ಸ್ ಸೈನಿಕರು ಮತ್ತು ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಸೆರೆಯಾಳು, ಬವೇರಿಯಾ.
ಪ್ರಥಮ ವಿಶ್ವಯುದ್ಧದ ನಂತರ, ಜರ್ಮನ್ ನಾಜಿಸಮ್ ಮತ್ತು ಬೊಲ್ಷೆವಿಕ್ ಕಮ್ಯುನಿಸಮ್ಗಳು ಜರ್ಮನ್ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡ ಎರಡು ಪ್ರಮುಖ ರಾಜಕೀಯ ಪೈಪೋಟಿಗಾರರಾಗಿದ್ದವು, ಏಕೆಂದರೆ ವೀಮರ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್‍ನ ಸರ್ಕಾರವು ಅಸ್ಥಿರವಾಗಿದ್ದಿತು. ನಾಜೀ ಆಂದೋಲನವು ಯುದ್ಧಾನಂತರದ ರಾಜಕೀಯ ಅಸ್ಥಿರತೆಯ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಬೊಲ್ಷೆವಿಕ್ ಪ್ರಭಾವಿತ ದಂಗೆಗಳ ವಿರುದ್ಧದ ತೀವ್ರ ಎಡಪಂಥೀಯ ಔದ್ಯಮಿಕ ಮತು ರಾಜಕೀಯ ಪ್ರತಿರೋಧದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು. 1917ರ ರಷ್ಯನ್ ಕ್ರಾಂತಿಯು ಲೆನಿನಿಸಮ್ ಅನ್ನು ನ್ಯಾಯಸಮ್ಮತಗೊಳಿಸಿದುದರಿಂದ, ವ್ಲಾದಿಮಿರ್ ಲೆನಿನ್ನ ಮಾರ್ಕ್ಸಿಸಮ್ನ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವು ಹಲವಾರು ಜರ್ಮನ್ ಸಮಾಜವಾದಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರೇರಕವಾಯಿತು. 1919ರ ಬರ್ಲಿನಿನ ಸ್ಪಾರ್ಟಾಸಿಸ್ಟ್ ಬಂಡಾಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಮುಷ್ಕರವನ್ನು ಮತ್ತು ಮ್ಯೂನಿಕ್‌ನ ಬವೇರಿಯನ್ ಸೋವಿಯೆತ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಅನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸಲು ವೀಮರ್ ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ಸರ್ಕಾರವು Freikorps (ಫ್ರೀ ಕಾರ್ಪ್ಸ್) ಎಂಬ ಮಾಜೀ ಸೈನಿಕರನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಬಲಪಂಥೀಯ ಪ್ಯಾರಾಮಿಲಿಟರಿ ತುಕಡಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡಿತು. ಹಲವಾರು ಫ್ರೀಕಾರ್ಪ್ಸ್ ನಾಯಕರು, ಅರ್ನ್ಸ್ಟ್ ರಾಹ್ಮ್ನನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಮುಂದೆ ನಾಜೀ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕರಾದರು.