cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಅವಧಾನ(ಗಮನ ಕೇಂದ್ರೀಕರಣ)
ವ್ಯಕ್ತಿ ಮನಃಪುರ್ವಕವಾಗಿ ನೋಡುವಾಗ, ಕೇಳುವಾಗ, ಅವಧಾನಿಸಲು ಸುದೀರ್ಘ ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡುವಾಗ, ಅಂಥದನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿತ ಅವಧಾನ ಎನ್ನಬಹುದು. ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರೇರಣಾಪುರ್ವಕವಾದ ಪ್ರಭಾವೀ ಹೇತುಗಳು ಪ್ರಮುಖಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತವೆ; ಅಲ್ಲದೆ ಅಡೆತಡೆಗಳು ಹಿಡಿತದಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ. ಅವಧಾನ ಉದ್ದೇಶಪುರ್ವಕವಾಗಿಯೇ ಪ್ರಸ್ತುತ ಕಾರ್ಯದ ಕಡೆ ಹರಿಯುತ್ತದೆ.
ಮತ್ತೆ ಕೆಲವು ರೀತಿಯ ಪ್ರಚೋದನೆಗಳಿವೆ. ಅವುಗಳತ್ತ ವ್ಯಕ್ತಿ ಅವಧಾನ ನೀಡುತ್ತಾನೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಆತನ ಆಸಕ್ತಿ, ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಭ್ಯಾಸ, ಮನಸ್ಸಿನ ನಿಲುವುಗಳೇ ಕಾರಣಗಳು. ಇಂಥ ಅವಧಾನವನ್ನು ರೂಢಿಯ ಅವಧಾನವೆಂದು ಕರೆಯಬಹುದು. ಆಂತರಿಕ ಸ್ಥಿತಿಗಳಾಗಿದ್ದು, ಬಲಯುತವಾದ ಹಸಿವು, ಲೈಂಗಿಕ ಮುಂತಾದ ದೈಹಿಕ ಪ್ರೇರಣೆಗಳೂ ರೂಢಿಯ ಅವಧಾನಕ್ಕೆ ಕಾರಣಗಳಾಗಿವೆ.
ಅವಧಾನವನ್ನು ವಸ್ತುನಿಷ್ಠವಾದ, ವ್ಯಕ್ತಿನಿಷ್ಠವಾದ ಪ್ರಭಾವೀ ಹೇತುಗಳಿಂದ ನಿರ್ಣಯಿಸಬಹುದು. ಅವುಗಳನ್ನೇ ಅವಧಾನದ ಸ್ಥಿತಿಗಳೆಂದು, ನಿರ್ಣಾಯಕಗಳೆಂದು ತಿಳಿಯಬಹುದು. ಅವಧಾನವನ್ನು ಪುರ್ಣವಾಗಿ ವಸ್ತುವಿನಲ್ಲಿ ಅಂತರ್ಜಾತವಾದ ಗುಣವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳಿಂದ, ಮತ್ತಿತರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಸ್ವಭಾವದಿಂದ ನಿರ್ಣಯಿಸಿದರೆ, ಅವುಗಳನ್ನು ವಸ್ತುನಿಷ್ಠವಾದ ಪ್ರಭಾವೀ ಹೇತುಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಾರೆ. ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಆಸಕ್ತಿ, ರೂಢಿಗಳು, ಮನಸ್ಸಿನ ಸ್ಥಿತಿ, ನಿಲುವುಗಳು-ಈ ವ್ಯಕ್ತಿನಿಷ್ಠವಾದ ಪ್ರಭಾವೀ ಹೇತುಗಳಿಂದಲೂ ಒಬ್ಬಾತನ ಅವಧಾನವನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸಬಹುದು.
ಆಕಾರ, ತೀವ್ರತೆ, ಪುನರಾವರ್ತನೆ, ಚಲನೆ, ಬದಲಾವಣೆ, ಸುವ್ಯವಸ್ಥಿತ ರೂಪ ಮತ್ತು ನವ್ಯತೆ-ಇವುಗಳು ಪ್ರಮುಖವಾದ ವಸ್ತುನಿಷ್ಠ ಪ್ರಭಾವೀ ಹೇತುಗಳಾಗಿವೆ. ಪ್ರಚೋದ ನೆಯ ತೀವ್ರತೆ ಅಥವಾ ಬಲ, ಚಲನೆಯಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಚೋದನೆಗಳು-ಮತ್ತು ಪುನರಾವರ್ತನೆ ಗೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಚೋದನೆಗಳು-ಇವು ನಮ್ಮ ಅವಧಾನವನ್ನು ಸೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ದೊಡ್ಡ ಧ್ವನಿಯ ಪರಿಣಾಮಗಳು, ಪ್ರಕಾಶಮಾನವಾದ ದೀಪಗಳು ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಕವಾದ ಚಲನೆ, ಪುನರಾವರ್ತನೆ ಯುಳ್ಳ ಚಿಹ್ನೆಗಳು ಮುಂತಾದ ಮೇಲಿನ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಜಾಹೀರಾತುಗಳಲ್ಲಿ ಸುಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣಬಹುದು. ತೀವ್ರತೆ ಅಥವಾ ಪ್ರಚೋದನೆ ಸ್ಥಗಿತವಾಗುವುದು-ಇಂಥ ಪ್ರಚೋದನೆಯ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ನಮ್ಮ ಅವಧಾನವನ್ನು ಸೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದ ಮಾದರಿ ಯುಳ್ಳವು ಇಲ್ಲವೆ ತಾಳಬದ್ಧವಾಗಿ ಪ್ರವಹಿಸುವಂಥವು, ಬೇರೆ ವಸ್ತುಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ನಮ್ಮ ಅವಧಾನವನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸಬಹುದು. ಯಾವುದೇ ಅಪರಿಚಿತವಾದದ್ದು, ಅಪುರ್ವ ವಾದದ್ದು ಮತ್ತು ನವ್ಯವಾದದ್ದು ನಿರ್ವಿಕಾರವಾಗಿ ನಮ್ಮ ಅವಧಾನವನ್ನು ಸೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ವಸ್ತುಗಳು ತಮ್ಮ ದೊಡ್ಡಗಾತ್ರದಿಂದಾಗಲಿ ತಮ್ಮ ವ್ಯಾಪಕತೆಯಿಂದಾಗಲಿ, ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಅವಧಾನವನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುವ ಸಂಭವವುಂಟು. ದೈಹಿಕ ಮತ್ತು ಮಾನಸಿಕ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳೂ ನಮ್ಮ ಅವಧಾನವನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸುತ್ತವೆ. ಬೇರೆಯ ವಸ್ತುಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, ಒಬ್ಬ ಹಸಿದ ವ್ಯಕ್ತಿ ತಿನ್ನುವ ಪದಾರ್ಥಗಳತ್ತ ತನ್ನ ಅವಧಾನವನ್ನು ಹರಿಸುವ ಸಂಭವವೇ ಹೆಚ್ಚು. ವ್ಯಕ್ತಿ ಕೋಪದ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿರುವಾಗ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಕಿರುಕುಳವೊ ಅಥವಾ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಪೀಡನೆಯೊ ಬಹು ಬೇಗ ಅವನ ಗಮನಕ್ಕೆ ಬಂದು ಅವಧಾನ ಅತ್ತ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ನಮ್ಮಲ್ಲಿರುವ ಆಳವಾದ ಪ್ರೇಮ, ಪ್ರೇರಣೆಗಳು (ಮೊಟಿವೇಷನ್ಸ್) ಆಂತರಿಕ ಒತ್ತಡಗಳು, ಆಸಕ್ತಿ ಹಾಗೂ ಅಭ್ಯಾಸಗಳು ನಮ್ಮ ಅವಧಾನವನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನಪಾತ್ರ ವಹಿಸುತ್ತವೆ. ನಿದ್ರಿಸುತ್ತಿರುವ ಮಾತೆಯೋರ್ವಳಿಗೆ ಹೊರಗಡೆಯ ಗದ್ದಲದಿಂದ ನಿದ್ರೆಗೆ ಭಂಗ ಬರದಿರಬಹುದು; ಆದರೆ ಆಕೆಯ ಕಾಯಿಲೆಯ ಮಗುವಿನ ಕ್ಷೀಣವಾದ ನೋವಿನ ರೋದನದಿಂದ ಒಂದೇ ಬಾರಿಗೆ ಆ ತಾಯಿಯ ಅವಧಾನ ಜಾಗೃತಗೊಂಡು ಆಕೆ ಎಚ್ಚರಗೊಳ್ಳಬಹುದು. ಇವೆಲ್ಲ ವ್ಯಕ್ತಿನಿಷ್ಠ ಅವಧಾನಕ್ಕೆ ಉದಾಹರಣೆಗಳಾಗಿವೆ.
ನಮ್ಮ ಅಧ್ಯಯನದ ಅನುಕೂಲಕ್ಕಾಗಿ ಅವಧಾನದ ಸ್ಥಿತಿಗತಿಗಳನ್ನು ವಸ್ತುನಿಷ್ಠ ಹಾಗೂ ವ್ಯಕ್ತಿನಿಷ್ಠ ಪ್ರಭಾವಿ ಹೇತುಗಳೆಂದು ವಿಭಾಗ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತೇವೆ. ಆದರೆ ಯಾವುದೇ ಒಂದು ನಿಶ್ಚಿತ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಈ ರೀತಿಯ ಸೂಕ್ಷ್ಮಭೇದಗಳನ್ನು ಮಾಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದಿರಬಹುದು.
ಅವಧಾನ ಏಕಪ್ರಕಾರವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಅಲ್ಲದೆ ಯಾವುದೇ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯವರೆಗೆ ಏಕಾಗ್ರಗೊಳಿಸಲೂ ಆಗುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಒಂದು ವಸ್ತುವಿನಿಂದ ಮತ್ತೊಂದು ವಸ್ತುವಿಗೆ ಬೇಗ ಬೇಗನೆ ಬದಲಾವಣೆಗೊಳ್ಳುವ ಪ್ರವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ಅವಧಾನದ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಅವಧಾನದ ತೂಗುಯ್ಯಾಲೆ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ನಾವು ಒಂದು ವಸ್ತುವಿನ ಮೇಲೆ ಅವಧಾನವನ್ನು ಏಕಾಗ್ರಗೊಳಿಸಿದಾಗ, ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕಾಲದ ಅನಂತರ ಅವಧಾನ ಅದೇ ವಸ್ತುವಿನ ಒಂದು ಭಾಗದಿಂದ ಮತ್ತೊಂದು ಭಾಗದತ್ತ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪ್ರತಿ 5 ಇಲ್ಲವೆ 6 ಸೆಕೆಂಡಿಗೊಮ್ಮೆ ಅವಧಾನ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಹೆಚ್ಚೆಂದರೆ 25 ಸೆಕೆಂಡುಗಳು ಅವಧಾನವನ್ನು ಬದಲಿಸದೆ ಇದ್ದ ನಿದರ್ಶನಗಳಿವೆ. ಅವಧಾನದ ಕಾಲಾವಧಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ, ವಸ್ತುವಿನ ಸಂಕೀರ್ಣತೆಯಿಂದ ಮತ್ತು ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಮನೋನಿಲುವುಗಳಿಂದ ಬದಲಾವಣೆ ಹೊಂದುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ತೂಗಾಡುವ ಅವಧಾನ ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಿಷಯ.
ಎರಡು ಕಾರ್ಯಗಳ ನಡುವೆ ಅವಧಾನದ ವಿಭಜನೆಯ ಸಾಧ್ಯತೆ ಅವಧಾನದ ಗಮನಾರ್ಹವಾದ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವೆನಿಸಿದೆ. ಜೂಲಿಯಸ್ ಸೀಸರ್ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಪತ್ರ ಪ್ರತಿಮಾಡುವ ವರಿಗೆ ಒಂದೇಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಪತ್ರಗಳನ್ನು ಬರೆಸುತ್ತಿದ್ದ. ಆತ ಮೊದಲನೆಯ ಪತ್ರ ಪ್ರತಿಮಾಡುವವನಿಗೆ ಮೊದಲ ವಾಕ್ಯವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದ; ತತ್ಕ್ಷಣವೇ ಆತನ ಗಮನ ಎರಡನೆಯ ಪತ್ರ ಪ್ರತಿಮಾಡುವವನತ್ತ ಹರಿಯುತ್ತಿತ್ತು; ಕೂಡಲೇ ಆತನಿಗೂ ಒಂದು ವಾಕ್ಯವನ್ನು ಹೇಳುತ್ತಿದ್ದ; ಹೀಗೆಯೇ ಉಳಿದ ಪತ್ರ ಪ್ರತಿಕಾರರಿಗೆ ಒಂದೊಂದು ಸಾಲು ಬರೆಸುತ್ತಿದ್ದ. ಮತ್ತೆ ಮೊದಲನೆಯ ಪತ್ರಕ್ಕೆ ಗಮನ ಹರಿಸುತ್ತಿದ್ದ. ಹೀಗೆ ಮಾಡುವಾಗ ಆತ ಎಂದೂ ಗೊಂದಲಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಇಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಏಕಕಾಲದಲ್ಲಿ ನಡೆಸಲು ಬೇಕಾಗುವ ಸಾಕಷ್ಟು ವ್ಯಾಪಕವಾದ ಅವಧಾನ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ನಿರ್ಣಾಯಕವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ ಅವಧಾನದ ವಿಭಜನೆ ದುಸ್ಸಾಧ್ಯ. ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಪತ್ರ ಪ್ರತಿಮಾಡುವವರಿಗೆ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಪತ್ರವನ್ನು ಒಂದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿ ಬರೆಸುವ ಶಕ್ತಿಗೆ, ಅವಧಾನದ ವಿಭಜನೆಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, ತೀವ್ರವಾಗಿ ತೂಗಾಡುವ ಅವಧಾನದ ಸೌಲಭ್ಯವೇ ಕಾರಣವೆನಿಸುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಜನರು ಮಾತನಾಡುತ್ತಲೇ ಕಸೂತಿ ಮುಂತಾದ ಕರಕೌಶಲ ಕೆಲಸಗಳಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿರುವುದನ್ನು ನಾವು ಕಾಣುತ್ತೇವೆ. ಇದರ ಅರ್ಥ ಏಕಕಾಲದಲ್ಲಿ ಎರಡು ಕಾರ್ಯಗಳ ಕಡೆ ಅವಧಾನ ಹರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ ಎಂದಲ್ಲ. ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಕಸೂತಿ ಮುಂತಾದ ಕರಕೌಶಲ ಕೆಲಸಗಳಲ್ಲಿ ಅವಧಾನ ಕೇಂದ್ರಿಕೃತವಾಗಿರುವುದೇ ಇಲ್ಲ; ಅದು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ; ಹಾಗೂ ಮಾತನಾಡುವ ಕ್ರಿಯೆ ಅವಧಾನದ ಸಹಾಯದಿಂದ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತಿರುತ್ತದೆ.
ಅವಧಾನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮತ್ತೊಂದು ಮುಖ್ಯವಾದ ಕುತೂಹಲಕಾರಿಯಾದ ಸಮಸ್ಯೆಯೆಂದರೆ ಅವಧಾನದ ಚಾಂಚಲ್ಯ, ಭ್ರಮಣೆ ಅಥವಾ ಅವಧಾನದ ವೈಕಲ್ಯ. ಅವಧಾನದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ಭ್ರಮಣೆಯ ಪರಿಣಾಮ ಗಮನಾರ್ಹವಾದ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯ ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ಚಾಂಚಲ್ಯ ಕಾರ್ಯಕೌಶಲದ ನಾಶಕ್ಕೆ ಅಥವಾ ಅದರ ಅಪ್ರಯೋಜಕತೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು; ಮತ್ತು ಅವಧಾನದ ಏಕಾಗ್ರತೆಗೆ ಭಂಗ ತರಬಹುದು. ಆದರೆ ಪ್ರಯೋಗಶಾಲೆಯ ಆಧಾರಗಳು ವಿರುದ್ಧ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟಿವೆ. ಕೆಲವು ನಿದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ಅವಧಾನ ಭ್ರಮಣೆ ಪ್ರತಿಕೂಲ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಬೀರಿದೆ. ಮತ್ತೆ ಕೆಲವು ನಿದರ್ಶನಗಳಲ್ಲಿ ಅದರ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಉತ್ತಮ ಕಾರ್ಯ ನಡೆದಿದೆ. ಇಂಥ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಅದು ಉತ್ತೇಜಕವಾಗಿ ವರ್ತಿಸಿ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅವಧಾನವನ್ನು ದೊರಕಿಸಿಕೊಡಬಹುದು. ಕೆಲವು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಅಭಿಪ್ರಾಯದಂತೆ ಅವಧಾನವನ್ನು ಕದಲಿಸಲು ಕನಿಷ್ಠದರ್ಜೆಯ ಶಬ್ದ ಅಥವಾ ಮಾತಷ್ಟೇ ಸಾಕು. ಮತ್ತೆ ಕೆಲವರಿಗೆ ತುಂಬ ನಿಶ್ಶಬ್ದವಾಗಿದ್ದರೂ ಕೆಲಸಮಾಡುವ ಉತ್ತೇಜಕಶಕ್ತಿಯ ಅಭಾವವಿರುವುದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಅವಧಾನ ಭ್ರಮಣೆ ಹಿಂಸಾಮಯ ವಾಗಿಯೂ ಅನಿಯತವಾಗಿಯೂ ಸಂಭವಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಇದರ ಪರಿಣಾಮ ಅವಧಾನೋತ್ಕರ್ಷ ವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಇಂಥ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಚಿತ್ತಭ್ರಮಣೆಯನ್ನು ನಿವಾರಿಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗಲು ಹೆಚ್ಚಿನ ಶಕ್ತಿವ್ಯಯದ ಅಗತ್ಯ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಅವಧಾನ ಭ್ರಮಣೆಯ ಪರಿಣಾಮ ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಉದ್ವೇಗಕಾರಕ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನೂ ಆತನ ಮನೋನಿಲುವುಗಳನ್ನೂ ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಈ ಭ್ರಮಣೆ ತನ್ನ ಪಾಲಿಗೆ ಹಾನಿಕರವೆಂದು ವ್ಯಕ್ತಿ ಭಾವಿಸುವುದಾದರೆ, ಅದರಿಂದಾಗಿ ಆತನ ಕಾರ್ಯಗಳು ಕೆಡಬಹುದು. ಕೋಪ, ಭಯ, ಬೇಸರ, ಆಯಾಸ, ಪ್ರಿಯವಾದ ಆಲೋಚನೆಗಳು ಮುಂತಾದ ಆಂತರಿಕ ಚಾಂಚಲ್ಯ ಕಾರಣಗಳು ದಿನನಿತ್ಯದ ಬಾಹ್ಯ ಕಾರಣಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ನಮ್ಮ ಕೆಲಸ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಪರಿಣಾಮವನ್ನುಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ. ಇಂಥ ಚಾಂಚಲ್ಯಗಳ ಸ್ವಭಾವ, ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಕುರಿತು ಮನೋವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ.
ಒಂದು ಗುಂಪಿನ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಯಾವುದಾದರೊಂದು ಪದ್ಯವನ್ನು ಕೊಟ್ಟು, ಅದನ್ನು ಜ್ಞಾಪಕದಲ್ಲಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಅಥವಾ ಯಾವುದಾದರೂ ಗಣಿತಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಲೆಕ್ಕಗಳನ್ನು ಮಾಡುವಂತೆ ಹೇಳಿ, ನಿಶ್ಶಬ್ದವಾದ ವಾತಾವರಣವನ್ನೂ ಗೊಂದಲಮಯವಾದ ವಾತಾವರಣವನ್ನೂ ಕಲ್ಪಿಸಿ ಅವರ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸುವುದು. ಈ ಎರಡು ವಾತಾವರಣಗಳಲ್ಲಿನ ಪ್ರಯೋಗಗಳಲ್ಲಿನ ಫಲಿತಾಂಶವನ್ನು ತೌಲನಿಕವಾಗಿ ನೋಡಿದಾಗ, ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಯೋಗಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಒಟ್ಟು ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಯಲ್ಲಿ, ಚಾಂಚಲ್ಯಗಳ ಪರಿಣಾಮ ಅಲ್ಪವೆಂದೂ ಮತ್ತೆ ಕೆಲವು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಗಮನಾರ್ಹವೆಂದೂ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ.
ಅವಧಾನದ ವ್ಯಾಪ್ತಿ (ಸ್ಪ್ಯಾನ್) ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯವಾದ ವಿಷಯ. ಒಂದೇ ಒಂದು ನೋಟದಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಅವಧಾನಮಾಡಬಹುದೋ ಅದನ್ನು ಅವಧಾನದ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಒಂದೇ ಒಂದು ಅವಧಾನ ಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಎಷ್ಟು ವಿಭಿನ್ನವಾದ ಅಂಕೆಗಳನ್ನು ಅಥವಾ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಬಹುದು? ಈ ಅವಧಾನ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ಟ್ಯಾಚಿಸ್ಟೊಸ್ಕೋಪ್ ಎಂಬ ಉಪಕರಣದ ಸಹಾಯದಿಂದ ನಿರ್ಣಯಿಸಬಹುದು. ಈ ಉಪಕರಣದ ಮೂಲಕ ಅಕ್ಷರಗಳು, ಚುಕ್ಕೆಗಳು, ರೇಖೆಗಳು ಅಥವಾ ಸಂಖ್ಯೆಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಗುವುದು. ಅನಂತರ ಪರೀಕ್ಷಾರ್ಥಿ ತಾನು ನೋಡಿದ ಅಥವಾ ಗ್ರಹಿಸಿದ ಅಂಶಗಳನ್ನು ವರದಿಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ಮೇಲಿನ ಉಪಕರಣದಲ್ಲಿ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವ ಕಾಲಾವಧಿಯು ಬಹು ಅತ್ಯಲ್ಪ. ಅದನ್ನು 1/100ರಿಂದ 1/5 ಸೆಕೆಂಡುಗಳವರೆಗೆ ಬದಲಾಯಿಸಬಹುದು. ಒಂದೇ ಒಂದು ನೋಟದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಅಥವಾ ಐದು ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನೊ ಅಥವಾ ಅಕ್ಷರವನ್ನೊ ಅವಧಾನ ಮಾಡಬಹುದೆಂದು ನಿರ್ಣಯಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಯಾವಾಗ ಅಕ್ಷರಗಳು ಅರ್ಥದಿಂದ ಕೂಡಿದ ಪದವಾಗಿರುತ್ತವೋ ಆಗ ಒಂದೇ ಒಂದು ಅವಧಾನಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಹತ್ತು ಅಥವಾ ಹತ್ತಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಅಕ್ಷರಗಳುಳ್ಳ ಪದಗಳನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಬಹುದು. ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಮನಸ್ಸಿನ ನಿಲುವು ಮತ್ತು ಆಸಕ್ತಿಗಳು ಅವಧಾನವ್ಯಾಪನೆಯ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತವೆ. ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ ಅವಲೋಕನ, ದೃಷ್ಟಿಯ ಚಟುವಟಿಕೆ, ಜ್ಞಾಪಕ ಶಕ್ತಿ, ಓದುವ ಸಾಮಥರ್್ಯದಲ್ಲಿರುವ ಶೀಘ್ರತೆ, ಗ್ರಹಣಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಬುದ್ಧಿಶಕ್ತಿಯ ಮಟ್ಟ ಇವುಗಳೆಲ್ಲವೂ ಅವಧಾನದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುತ್ತವೆ.
ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ
ಅವಧಾನದ ಸ್ಥಾನ ದೊಡ್ಡದು. ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಅದು ಇಲ್ಲದಲ್ಲಿ ಕಲಿಕೆ ಕುಂಟುತ್ತದೆ. ವಿಷಯವನ್ನೋ ವಸ್ತುವನ್ನೋ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ನಾಟುವಂತೆ ಮಾಡುವುದು ಅವಧಾನದ ಕೆಲಸ. ಅದರಿಂದ ಮನಸ್ಸಿನ ದಕ್ಷತೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ. ಕಲಿಕೆ ಸರಾಗವೂ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯೂ ಆಗುತ್ತದೆ. ಸ್ವಭಾವಜನ್ಯ ಆಸಕ್ತಿಯಿಂದಾಗಿ ಅವಧಾನ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಕುತೂಹಲ, ರಚನೆಯ ಚಮತ್ಕಾರ, ಸಂಘಜೀವನ, ಆತ್ಮರಕ್ಷಣೆ, ಆಟ, ಸಂಗ್ರಹಣೆ, ಕೈಕೆಲಸ, ಸಾಹಸ ಮುಂತಾದ ಸಹಜಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳಿದ್ದಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳು ತೀವ್ರವಾದ ಅವಧಾನವನ್ನು ತೋರುತ್ತಾರೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿದಲ್ಲಿ ಕಲಿಕೆ ಹಸನಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಸಹಜವಾದ ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ಕುದುರಿಸದ ಮನೆಯ ಅಥವಾ ಶಾಲೆಯ ಪಾಠಗಳು ಉದ್ದನೆಯ ಬರೆವಣಿಗೆ, ಲೆಕ್ಕ ಮಾಡುವುದು, ಚರಿತ್ರೆ ಉರು ಹಾಕುವುದು-ಇತ್ಯಾದಿಗಳಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳ ಗಮನ ಸಹಜವಾಗಿ ಹರಿಯದು. ಒತ್ತಾಯಪುರ್ವಕವಾಗಿ ಅದನ್ನು ಕುದುರಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಇದು ಕಷ್ಟದ ಕೆಲಸವಾಗಿ ತೋರಬಹುದು. ಆದರೆ ಶಾಸ್ತ್ರವಿಚಾರಗಳ ಮೂಲಾಂಶಗಳನ್ನು ಮನದಟ್ಟು ಮಾಡುವವರೆಗೆ ಅವಧಾನವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡಲ್ಲಿ ಅನಂತರ ಕುತೂಹಲ ಕೆರಳಿ ಅವಧಾನ ಸಹಜವಾಗಿ ಏರ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಓದುವ ಮಗುವಿನ ಸುತ್ತ ಆಟದ ಸನ್ನಿವೇಶ ಏರ್ಪಡದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಏಕೆಂದರೆ ಸನ್ನಿವೇಶ ಚಿತ್ತಚಾಂಚಲ್ಯಕ್ಕೆ ಪ್ರಬಲ ಕಾರಣವಾಗಬಹುದು. ಅವಧಾನ ಹೆಚ್ಚಬೇಕಾದರೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಗಮನ ಸೆಳೆಯುವ ಅವಕಾಶಗಳಿಂದ ದೂರವಿರಬೇಕಾದ್ದು ಅಗತ್ಯ. ವೈವಿಧ್ಯ, ನಿರ್ದಿಷ್ಟತೆ, ಉತ್ತೇಜನದ ತೀಕ್ಷ್ಣತೆ, ಪುನರಾವರ್ತನೆ, ಆಸಕ್ತಿ ಇವೆಲ್ಲ ಅವಧಾನವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುವ ಸಾಧನಗಳು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಅತಿ ಮುಖ್ಯವಾದ್ದು ಆಸಕ್ತಿ. ಮೆಗ್ಡುಗಲ್ ಹೇಳಿರುವಂತೆ ಆಸಕ್ತಿ ಅವಧಾನದ ಸ್ಥಾವರರೂಪ; ಅವಧಾನ ಆಸಕ್ತಿಯ ಕ್ರಿಯಾರೂಪ. ಆಸಕ್ತಿ ಕಾರ್ಯ ರೂಪಕ್ಕೆ ಬರುವುದೇ ಅವಧಾನ. ನಮ್ಮ ಆಸಕ್ತಿಗಳು ಹುಟ್ಟುಗುಣಗಳಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿ ಅನುಭವ, ಪುರ್ವಾರ್ಜಿತ ಸ್ನೇಹಸಂಪರ್ಕಗಳು, ಸಾಮಾಜಿಕ ಅಗತ್ಯಗಳು, ಸನ್ನಿವೇಶ-ಇವುಗಳಿಂದ ಪೋಷಿತವಾಗಿ ಹೊಸ ಹೊಸ ಆಸಕ್ತಿಗಳಾಗಿ ಪರಿಣಾಮಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಅಂದರೆ ನಮ್ಮ ಸಂಸ್ಕಾರಗಳಿಂದ ಆಸಕ್ತಿಗಳು ಬೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಆರ್ಜಿತ ಆಸಕ್ತಿ ವಿಸ್ತರಿಸಿ ಬೆಳೆದಂತೆಲ್ಲ ಅವಧಾನ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ. ಅದರಿಂದ ದಕ್ಷತೆ ಹೆಚ್ಚು. ನಮ್ಮ ಆಲೋಚನೆಗಳೂ ಕೆಲಸಗಳೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಮರ್ಪಕವಾಗುತ್ತವೆ.
ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಅವಧಾನ
ಆಸಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಅವಧಾನ, ಅವಧಾನಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಅರಿವು. ಆದ್ದರಿಂದ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತಿ ಉತ್ತಮ ಆಸಕ್ತಿಗಳನ್ನು ರೂಢಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಜ್ಞಾನ, ವಿಜ್ಞಾನ, ಸಂಗೀತ, ಸಾಹಿತ್ಯ, ವ್ಯಾಸಂಗ, ಉಪಯೋಗಕಾರಿ ಕೆಲಸಗಳು-ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಅವಧಾನವೇರ್ಪಡಬೇಕು. ಕವಾಯಿತಿಗೆ ಮುನ್ನ ಸೈನಿಕ ‘ಸಾವಧಾನ’ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿರುವಂತೆ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಸತ್ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವಾಗಲೆಲ್ಲ ಮನಸ್ಸು, ದೇಹ ಅವಧಾನಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿರಬೇಕು. ಹಾಗಾದರೆ ದೊಡ್ಡ ಸಾಧನೆಗಳು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತವೆ. ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ ವರ್ಗ:ಮನೋವಿಜ್ಞಾನ ವರ್ಗ:ಕಲೆ
ದಮನ್
ದಮನ್ ಕೇಂದ್ರಾಡಳಿತ ಪ್ರದೇಶವಾದ ದಾದ್ರಾ ಮತ್ತು ನಗರ್ ಹವೇಲಿ ಮತ್ತು ದಮನ್ ಮತ್ತು ದಿಯುನ ರಾಜಧಾನಿ ಪಟ್ಟಣವಾಗಿದೆ.
ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಪಟ್ಟಣಗಳು
ಕ್ಷಿತಿಜ ನೇಸರ ಧಾಮ, ಬೈಂದೂರ್
300px|thumb|left|ಕ್ಷಿತಿಜ ನೇಸರಧಾಮ ಬೈಂದೂರು
ಕ್ಷಿತಿಜ ನೇಸರಧಾಮ
ಕ್ಷಿತಿಜ ನೇಸರ ಧಾಮವು ಉಡುಪಿಯಿಂದ ೭೫ ಕಿಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಒಟ್ಟಿನಾಣೆಯಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಕೃತಿ ಸೌಂದರ್ಯದ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ .ಸೋಮೇಶ್ವರ ಕಡಲತೀರಕ್ಕೆ ತಾಕಿಕೊಂಡಿರುವ ಗುಡ್ಡ ಒತ್ತಿನೆಣೆ. ಬೈಂದೂರು ತಾಲೂಕು ಪಡುವರಿ ಗ್ರಾಮ ಪಂಚಾಯಿತಿ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಕ್ಷಿತಿಜಾ ನೇಸರಧಾಮವಿದೆ, ಈ ಸ್ಥಳವು ತಾಳೆ ಮರಗಳು ಮತ್ತು ತೆಂಗಿನಕಾಯಿಗಳ ಸೊಂಪಾದ ಉಷ್ಣವಲಯದ ಎಲೆಗೊಂಚಲುಗಳ ನಡುವೆ ನೆಲೆಸಿದೆ, ಹಲವು ಬಗೆಯ ಔಷದೀಯ ಸಸ್ಯಗಳು, ಅಪರೂಪದ ಮರಗಿಡಗಳು ಈ ಭಾಗದಲ್ಲಿವೆ. ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟದಿಂದ ಸುಮಾರು ೨೦೦ ಅಡಿ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿರುವ ನೇಸರಧಾಮದ ತುದಿಯಿಂದ ಅರೇಬಿಯನ್ ಸಮುದ್ರ ವೀಕ್ಷಣೆ, ಸಮುದ್ರ ನದಿಗಳು ಸೇರುವ ದೃಶ್ಯ, ಸೂರ್ಯಾಸ್ತಮಾನವನ್ನು ನೋಡಬಹುದು. ಸಮುದ್ರದ ಸೊಬಗನ್ನು ನೋಡುವ ಸಲುವಾಗಿ ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆ ೧೯೯೬ರಲ್ಲಿ ಒತ್ತಿನೆಣೆಯಲ್ಲಿ ಕ್ಷಿತಿಜ ನೇಸರಧಾಮವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಕರ್ನಾಟಕ ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಯಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಲ್ಪಡುವ ಕ್ಷಿತಿಜ ನೇಸರ ಧಾಮ, ಬೈಂದೂರು ನಗರದಿಂದ ೪ಕಿ.ಮೀ ಇದ್ದು, ಪಶ್ಚಿಮಾಭಿಮುಖವಾಗಿ ಸಾಗಬೇಕು. ಬಸ್ಸು,ರಿಕ್ಷಾಗಳ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇರುತ್ತದೆ. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹೆದ್ದಾರಿಯಿಂದ ೨ ಕಿ.ಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಕ್ಷಿತಿಜ ನೇಸರಧಾಮಕ್ಕೆ ಹೋಗಲು ಅರ್ಧ ಕಿ.ಮೀ ಮಣ್ಣಿನ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಗಬೇಕು. ಬೈಂದೂರು ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಅರಣ್ಯ ಇಲಾಖೆಯ ಕೊಡುಗೆಯಾಗಿದೆ. ಬೈಂದೂರು ಸುರಕ್ಷತಾ ಅರಣ್ಯದ ವಿಸ್ತರಣಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ೧೦ ಹೆಕ್ಟೇರ್ ನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದ ಗಿಡಗಳ ನಡುವೆ ಈ ಧಾಮವಿದೆ. ಸಮುದ್ರ ತೀರಕ್ಕೆ ಹೋಗುವ ಅವಕಾಶವಿದೆ, ಅದಕ್ಕೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗೆ ೧೦ರೂ ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ೫ರೂ ವಿಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕೊಠಡಿಗಳಿಗೆ ೧೦೦೦ದಿಂದ ೧೭೦೦ವರೆಗೆ ದರವಿದೆ.
ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು
ಇಲ್ಲಿ ಎರಡು ಹವಾನಿಯಂತ್ರಿತ ಕುಟೀರ, ಐದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಕುಟೀರ ಹಾಗೂ ಫಲಹಾರ ಮಂದಿರ ಇದೆ. ಸೂರ್ಯಾಸ್ತಮಾನ ವೀಕ್ಷಣೆಗೆ ಅಟ್ಟಳಿಗೆಯಿದೆ. ಇಲ್ಲಿಂದ ಕೆಳಕ್ಕೆ ಬರಲು ಮೆಟ್ಟಿಲಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಇದ್ದು ಅಲ್ಲಿಂದಲೇ ರಸ್ತೆಯನ್ನು ದಾಟಿ ಸೋಮೇಶ್ವರ ಸಮುದ್ರ ತೀರಕ್ಕೆ ಹೋಗಬಹುದು. ಚಿಣ್ಣರ ಪಾರ್ಕ್ ಇದೆ. ವಿವಿಧ ಜಾತಿಯ ಸಸ್ಯವೃಕ್ಷಗಳು ಹಾಗೂ ಅವುಗಳ ಕುರಿತು ಮಾಹಿತಿ, ಪರಿಸರ ವಾತವರಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮಾಹಿತಿಗಳಿವೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
<References/> ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ ವರ್ಗ:ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪ್ರವಾಸಿ ತಾಣಗಳು ವರ್ಗ:ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪ್ರೇಕ್ಷಣೀಯ ಸ್ಥಳಗಳ ಕ್ಯೂಆರ್ ಕೋಡ್ ಯೋಜನೆ
ಗರುಡಗಂಬ
ದೇವಾಲಯಗಳ ಮುಂದಿರುವ ಕಲ್ಲಿನ ಧ್ವಜಸ್ತಂಭ ಅಥವಾ ದೀಪಸ್ತಂಭ. ಗರುಡಗಂಬಗಳನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸುವ ಪದ್ಧತಿ ವಿಜಯನಗರ ಕಾಲದಿಂದೀಚೆಗೆ ಬಂದಂತೆ ತೋರುತ್ತದೆ. ಬೇಲೂರಿನ ಕೇಶವ ದೇವಾಲಯದ ಮುಂದೆ ಇರುವ ಖಗ ಧ್ವಜಸ್ತಂಭವನ್ನು ವಿಜಯನಗರದ ಕೃಷ್ಣದೇವರಾಯನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಜಕ್ಕನೃಪ ನಿಲ್ಲಿಸಿದ. ವಿಷ್ಣು ದೇವಾಲಯಗಳ ಮುಂದಿನ ಈ ಕಂಬಗಳು ಗರುಡಧ್ವಜಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ಶಿವದೇವಾಲಯಗಳ ಮುಂದೆ ನಿಲ್ಲಿಸಿರುವ ಕಂಬಗಳನ್ನು ನಂದಿಕಂಬವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಧಾರ್ಮಿಕತೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ. ಇದರ ಮೂಲದ ಬಗ್ಗೆ ಸ್ಪಷ್ಟತೆಯೇ ಇಲ್ಲ.
ಇತಿವೃತ್ತ
ವಿಜಯನಗರದ ಕಾಲದಿಂದೀಚೆಗೆ ನಿಲ್ಲಿಸಿರುವ ಇಂಥ ಕಂಬಗಳು ಧ್ವಜಸ್ತಂಭ ಅಥವಾ ದೀಪಸ್ತಂಭಗಳಾಗಿರಬಹುದು. ಆದರೆ ಹೊಯ್ಸಳರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಶಿವ ದೇವಾಲಯಗಳ ಬಳಿ ನಿಲ್ಲಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಕೆಲವು ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಕಂಬಗಳಿಗೆ ಗರುಡಗಂಬಗಳೆಂಬ ಹೆಸರು ಬಂದಿರಬೇಕು. ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ರಾಜನಿಗೆ ನಿಷ್ಠರಾಗಿ, ಅವನ ಪ್ರಾಣ ರಕ್ಷಣೆಯೇ ತಮ್ಮ ಕರ್ತವ್ಯವೆಂದು ತಿಳಿದು, ರಾಜನ ಮರಣಾನಂತರ ಆತ್ಮಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ ಲೆಂಕರಿಗೆ ಗರುಡರೆಂಬ ಹೆಸರಿತ್ತು ಗರುಡರು. ಸ್ವಾಮಿನಿಷ್ಠೆಯಲ್ಲಿ ತಾವು ಗರುಡನಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆಯೇನೂ ಇಲ್ಲವೆಂದು ಇವರು ಭಾವಿಸುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಬಹುಶಃ ಇವರಿಗೆ ಈ ಹೆಸರು ಬಂದಿರಬೇಕು. ಸ್ವಾಮಿಗಾಗಿ ಸತ್ತವರ ನೆನಪಿಗಾಗಿ ಕಂಬಗಳನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಿ ಶಾಸನ ಹಾಕಿಸುತ್ತಿದ್ದದ್ದುಂಟು. ಅಥವಾ ಅವರು ಅಂಥ ಕಂಬಗಳ ಮೇಲಿಂದ ಹಾರಿ ಪ್ರಾಣತ್ಯಾಗ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.
ಆನೆಯ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತು ಗರುಡನೊಂದಿಗೆ ಸೆಣಸುತ್ತಿರುವ ಲೆಂಕರ ಮೂರ್ತಿಗಳನ್ನು ಹೊತ್ತ ಮೂರು ಕಂಬಗಳು ಅಗ್ರಹಾರ ಬಾಚಹಳ್ಳಿಯ ಹುಣಸೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯದ ಮುಂದೆ ಇವೆ. ಇಮ್ಮಡಿ ಬಲ್ಲಾಳನ ಮರಣಾನಂತರ ಗರುಡನಾದ ಕುವರಲಕ್ಷ್ಮ ಮತ್ತು ಅವನನ್ನುಸರಿಸಿದ ಸಾವಿರ ಲೆಂಕರು ಮತ್ತು ಅವರ ಹೆಂಡಿರ ನೆನಪಿಗಾಗಿ ಹಳೆಯಬೀಡಿನ ಹೊಯ್ಸಳೇಶ್ವರ ದೇವಾಲಯದ ಬಳಿ ಕಂಬವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಲಾಗಿದೆ. ಹೊಯ್ಸಳ ದೇವಾಲಯದಲ್ಲಿ ಈಗ ಊರೆಕಂಬವಾಗಿರುವ ಪ್ರೌಢ ದೇವರಾಯ ಕಂಬವೂ ರವಳ ಬೋವನಿನೆಂಬ ಗರುಡನೊಬ್ಬನ ನೆನಪಿಗಾಗಿ ನಿಲ್ಲಿಸಿದ್ದ ಕಂಬವೇ. ಬಸರಾಳಿನಲ್ಲಿ ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ದೇವಾಲಯದ ಮುಂದಿನ ಕಂಬದ ಮೇಲೆ ಶಾಸನವಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಮೇಲಿನಿಂದ ಹಾರಿ ಪ್ರಾಣತ್ಯಾಗ ಮಾಡಲು ಸಿದ್ಧನಾಗಿರುವ ಗರುಡ, ಅವನ್ನನುಸರಿಸುತ್ತಿರುವ ಅವನ ಹೆಂಡತಿ-ಇವರ ಮೂರ್ತಿಗಳಿರುವುದರಿಂದ ಅದು ಗರುಡಗಂಬವೆಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟ.
ವರ್ಗ:ಶಿಲ್ಪಕಲೆ ವರ್ಗ:ಇತಿಹಾಸ
ಚಾಮುಂಡಿ ಜನಪದ ಗೀತೆಗಳು
ಚಾಮುಂಡೇಶ್ವರಿ, ಚಾಮುಂಡಿ, ದುರ್ಗೆ ಎಂದೂ ಪರಿಚಿತವಾಗಿರುವ ಈ ದೇವತೆ ತನ್ನ ಭಯಾನಕ ರೂಪದಿಂದ ಪ್ರಸಿದ್ಧಳು. ಏಳು ಮಾತೃಕೆಯರ ಪೈಕಿ ಪ್ರಮುಖವಾದವಳು. ಅವಳು ಯೋಧೆ ದುರ್ಗಾದೇವಿಯ ಪರಿಚಾರಕಿಯರಾದ ಅರವತ್ತುನಾಲ್ಕು ಅಥವಾ ಎಂಬತ್ತೊಂದು ತಾಂತ್ರಿಕ ದೇವತೆಗಳಾದ, ಮುಖ್ಯ ಯೋಗಿನಿಗಳ ಪೈಕಿ ಒಬ್ಬಳಾಗಿದ್ದಾಳೆ. ಪುರಾಣದ ಸ್ತ್ರೀಯಾದ ಈಕೆ ಜನಪದರಿಗೆ ಅತ್ಯಂತ ಆತ್ಮೀಯಾಳಾದ ದೇವತೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಜನಪದರು ಚಾಮುಂಡಿಯ ಬದುಕನ್ನು ಕುರಿತು ಹಲವಾರು ಜನಪದಗೀತೆಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ.
ಚಾಮುಂಡಿ ಜನಪದ ಗೀತೆಗಳು
ಬೆಟ್ಟದ ಚಾಮುಂಡಿ ದಯದಿಂದ/ದೊರೆಗೊಳು ಪಟ್ಟಣವಾಳ್ಯಾರು ಅನುಗಾಲ ತೊಟ್ಟವ್ಳೆ ಹುಲಿಚರ್ಮವ/ಚಾಮುಂಡಿ ಮೆಟ್ಟಿ ನಿಂತವ್ಳೆ ರಣದಲ್ಲಿ ಜಾಗರವಾಡವನೆ ಎಳೆನಾಗ/ ಏಳೆಡೆ ಸರ್ಪ ತಾಯಿ ಚಾಮುಂಡಿಗೆ ಬಿಸಿಲೆಂದು ಮೈಸಾಸುರನನ್ನು ಕೊಂದು/ಮೈಸೂರಿನಲಿ ನೆಲೆನಿಂತ ಬೆಟ್ಟದ ಚಾಮುಂಡಿ ಒಲಿದು ಬಾರೆ ಹೂಮಳೆ ಕರೆದು ಬಾಯ್ತುಂಬ ಹೊಗಳಿದರಂತೆ ಬೆಟ್ಟವ ಅವಳ ಹೆಸರಿಗೆ ಪಟ್ಟಾವ ಮಾಡಿದರಂತೆ ಚಾಮಾಯಿ ನಿಂತ ಬೆಟ್ಟ ಚಾಮುಂಡಿ ಬೆಟ್ಟವಾಯ್ತು ಉಟ್ಟಿರೋ ಸೀರೆ ಹುಲಿ ಚರ್ಮ/ಚಾಮುಂಡಿ ತೊಟ್ಟಿರೋ ಒಡವೆ ನವರತುನ ಅಡಿಕೆ ಹೊಂಬಾಳೆ ಮುಡಕೊಂಡು/ಚಾಮುಂಡಿ ಅಕ್ಕ ಹೊಂಟ್ಯಾಳೆ ಜಳಕಕ್ಕೆ ಬಂಗಾರದ ನಡುವ ಬಳುಕೂತ/ಚಾಮುಂಡಿ ಸಿಂಗಾರದ ಕೊಳಕೆ ನಡೆದಾಳು ತನ್ನ ನವರತ್ನ ಸೀರೆ ಅಳಿದಿಟ್ಟು/ಚಾಮುಂಡಿ ಮನಸ್ಸಿಗೆ ಬಂದಂಗೆ ಜಳಕವ ಮಾಡ್ಯಾಳೆ ಹೆಸರೇಳಿ ನಿಮ್ಮ ಕುಲವೇಳಿ /ಮಾಸ್ವಾಮಿ ನಿಮ್ಗೆ ಮಡ್ಡಿಲ್ಲವೇನೊ ಮನೆಯಾಗೆ ನೀವು ಲಿಂಗ ಜಂಗಮರು ಬರಬವುದೇ/ಮಾಸ್ವಾಮಿ ನಾನೆಂಗೆ ಕದವ ತೆಗೆಯಾಲಿ ನಿನದಂಡೆಗೊಬ್ಬ ಬರುವೆನು/ಚಾಮುಂಡಿ ನೀ ಬೇಗೆದ್ದು ಕದವ ತಗಿಬಾರೆ ಜಾಜಿ ಹೂವಿನ ತಲೆದಿಂಬು/ ಹಾಕೊಂಡು ಜಾಣ ನಂಜಯ್ಯ ಒರಗವನೆ ಮರ್ತೆ ಇಬ್ಬರು ಹೆಂಡಿರ ಮರ್ತೆ/ಬೆಟ್ಟದ ಚಾಮುಂಡಿಗೊಲುಮೆ ಕರ್ತು ಮಾತನ್ನಾಡೋ ಮಾಯದ ಬೂದಿ ಸೆರಗಲ್ಲಿ /ಕಟ್ಕೋಂಡು ನ್ಯಾಯಕೆ ಮುಂದಾಗಿ ಹೊಂಟ್ಯಾಳು
ಪರಿಸಮಾಪ್ತಿ
ಚಾಮುಂಡಿ ಜನಪದರ ದೃಷ್ಠಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಹೆಣ್ಣು. ಅವಳಲ್ಲಿ ದೈವೀಶಕ್ತಿ ಇರುವುದು ನಿಜವಾದರೂ ಅವಳನ್ನು ಅನತಿ ದೂರದಲ್ಲಿಟ್ಟು ಅವರು ನೋಡುವುದಿಲ್ಲ. ಬದಲಾಗಿ ತಮ್ಮ ಮನೆಯವಳಂತೆ ಪರಿಭಾವಿಸಿ, ಅವಳೊಳಗೂ ವಿಷಯಲಾಲಸೆ/ರಸಿಕತೆ ಹುಟ್ಟಿಸಿ ಸಮರ್ಥನೆ ಮಾಡಿ ಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಚಾಮುಂಡಿ ವಿವಾಹಿತ ಹೆಣ್ಣಲ್ಲವಾದರೂ, ಅವಳಿಗೊಬ್ಬ ನಲ್ಲನಿದ್ದಾನೆ. ಅವನೊಟ್ಟಿಗೆ ಅವಳು ಸುಖಿಯಾಗಿರುವಳು ಎಂದೆಲ್ಲ ಪರಿಭ್ರಮಿಸಿ ಸಂತೋಷಪಡುತ್ತಾರೆ. ಚಾಮುಂಡಿಯ ಬಗೆಗಿನ ಇಂತಹ ನೂರಾರು ಗೀತೆಗಳು ಜನಪದ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಅಚ್ಚಳಿಯದೆ ಉಳಿದಿವೆ.
ಗರುಡರು
ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಕನ್ನಡ ನಾಡಿನಲ್ಲಿ-ಅದರಲ್ಲೂ ಹೊಯ್ಸಳರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ರಾಜರಿಗೆ ನೆಚ್ಚಿನ ಬಂಟರಾಗಿ, ಅವರಿಗಾಗಿ ಪ್ರಾಣವನ್ನೇ ಪಣವಾಗಿಟ್ಟು ಕಾದುತ್ತಿದ್ದು, ಅವರು ಸತ್ತಾಗ ಆತ್ಮಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಅಂಗರಕ್ಷಕರು. ಕರ್ನಾಟಕದ ಇತಿಹಾಸದ ವಿವಿಧ ಕಾಲಗಳಲ್ಲಿದ್ದ ಅಂಕಕಾರರು, ಲೆಂಕರು, ವೇಳೆಕಾರರು ಇವರು ಕೂಡ ಇದೇ ಬಗೆಯ ಯೋಧರು. ಕರ್ನಾಟಕದ ಹೊರಗಡೆಯೂ ರಾಜರು ಇಂಥ ನಿಷ್ಠಾವಂತ ಸೇವಕರನ್ನು ನೇಮಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪದ್ಧತಿ ಇತ್ತು. ಕೇರಳದಲ್ಲಿ ಈ ಪದ್ಧತಿ ಇತ್ತೆಂಬುದು ಮಾರ್ಕೊಪೋಲೋನ ಬರೆವಣಿಗೆಗಳಿಂದ ಗೊತ್ತಾಗುತ್ತದೆ.
ವಿಷ್ಣುವಾಹನನಾದ ಗರುಡನಂತೆ ಇವರಿಗೆ ತಮ್ಮ ಪ್ರಭುವಿನಲ್ಲಿ ಅನನ್ಯ ಭಕ್ತಿ ನಿಷ್ಠೆಗಳಿದ್ದುದರಿಂದ ಇವರು ಗರುಡರೆಂದು ಹೆಸರಾದರು. ಗರುಡಪಟ್ಟವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಲು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅನೇಕರು ಮುಂದೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರ ನಿಯಮ, ನಿಷ್ಠೆ ಹಾಗೂ ಪರಾಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ಅರ್ಹರಾದವರಿಗೆ ರಾಜ ಅನುಮತಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದ. ಗರುಡಪಟ್ಟವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದವರು ಮೊಣಕಾಲಿನ ಮೇಲೆ ತೊಡರೊಂದನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ತಮ್ಮ ಪ್ರಭುವಿಗೆ ಸೋಲೊದಗದಂತೆ ರಕ್ಷಿಸಲು ಇವರು ವೀರಪ್ರತಿಜ್ಞೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು.
ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಈ ಪದ್ಧತಿಗೆ ಧಾರ್ಮಿಕ ಬೆಂಬಲವಿತ್ತು. ಶ್ರದ್ಧೆ ಮತ್ತು ನಿಷ್ಠೆಯಿಂದ ತಮ್ಮ ಪ್ರಮಾಣವಚನಕ್ಕೆ ಬದ್ಧರಾಗಿ ಆತ್ಮಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ತಮಗೆ ವೀರಸ್ವರ್ಗ ಲಭಿಸುವುದೆಂದು ಗರುಡರು ನಂಬಿದ್ದರು. ಗರುಡರ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥವಾಗಿ ವೀರಗಲ್ಲುಗಳನ್ನು ನೆಡಿಸುತ್ತಿದ್ದದ್ದುಂಟು. ಗರುಡಗಂಬಗಳೆಂಬ ಹೆಸರು ಇವರಿಂದ ಬಂದಿರಬಹುದೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ
ಶಾಸನಗಳಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ಗರುಡರ ಪರಾಕ್ರಮ, ಸಾಧನೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಣತ್ಯಾಗಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅನೇಕ ಪ್ರಸಂಗಗಳು ಕನ್ನಡ ಶಾಸನಗಳಲ್ಲಿ ದೊರೆಯುತ್ತವೆ. ಪ್ರ.ಶ.ಸು.865ರಲ್ಲಿ ನೀತಿ ಮಾರ್ಗ ಗಂಗರಾಜ ಮರಣಹೊಂದಿದಾಗ ಆತನ ಗರುಡರಾಗಿದ್ದ ರಾಸೇಯ ಮತ್ತು ಬೇಬಿಯಮ್ಮ(ಣ್ಣ)ರು ಪ್ರಾಣಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದರು. ರಾಷ್ಟ್ರಕೂಟ ಕಾಲದಲ್ಲೂ ಈ ಪದ್ಧತಿಯಿತ್ತು. ಹೊಯ್ಸಳ ಚಕ್ರವರ್ತಿ ಇಮ್ಮಡಿ ವೀರಬಲ್ಲಾಳನ ಅಂಗರಕ್ಷಕ ದಳದ ಅಧಿಪತಿಯಾಗಿದ್ದ ಕುವರ ಲಕ್ಷ್ಮನ ಹೆಸರು ಉಲ್ಲೇಖಾರ್ಹವಾದದ್ದು, ಕುವರಲಕ್ಷ್ಮನೂ ಇವನ ವೀರಪತ್ನಿ ಸುಗ್ಗಲದೇವಿಯೂ ಇವನ ಅಧೀನದಲ್ಲಿದ್ದ ಯೋಧರು ಗರುಡರಾಗಿದ್ದರು. ತಮ್ಮ ದೊರೆಗಾಗಿ ಬದುಕುವುದಾಗಿ, ಅವನಿಗಾಗಿ ಸಾಯುವುದಾಗಿ ಅವರು ಪ್ರತಿಜ್ಞೆಮಾಡಿದ್ದರು. ವೀರ ಲಕ್ಷ್ಮನಿಗೂ ಅವನ ಪ್ರಭುವಾದ ಬಲ್ಲಾಳ ದೊರೆಗೂ ನಡುವೆ ಯಾವ ಭಿನ್ನಭಾವವೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ದೊರೆ ಅವನನ್ನು ತನ್ನ ಮಗನಂತೆಯೇ ಸಾಕಿದ. ತನ್ನ ಕೀರ್ತಿಯಲ್ಲೂ ದೊರೆತನದ ಮರ್ಯಾದೆಯಲ್ಲೂ ಅವನೂ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಂತೆ ಮಾಡಿದ. ದೊರೆ 1220ರಲ್ಲಿ ಮರಣಹೊಂದಿದಾಗ ಕುವರಲಕ್ಷ್ಮನೂ ಅವನ ಪತ್ನಿಯೂ ಅವನ ಸಾವಿರ ಯೋಧರ ಪಡೆಯೊಡನೆ ಪ್ರಾಣಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದರೆಂಬುದು ಹಳೇಬೀಡಿನ ಶಾಸನದಿಂದ ತಿಳಿದು ಬರುತ್ತದೆ. ಹೊಯ್ಸಳ ವೀರ ಸೋಮೇಶ್ವರನ ಮರಣದೊಡನೆ ಅವನ ಗರುಡನಾದ ಕಾಮೇಯ ನಾಯಕ ಪ್ರಾಣಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡ.
ವರ್ಗ:ಇತಿಹಾಸ
ಅನುವಂಶಿಕ ಕಾಯಿಲೆಗಳು
ಆನುವಂಶಿಕ ಕಾಯಿಲೆ ಯು ವಂಶವಾಹಿಗಳು ಅಥವಾ ಕ್ರೋಮೋಸೋಮ್ (ವರ್ಣತಂತು)ಗಳಲ್ಲಿನ ಅಪಸಾಮಾನ್ಯತೆಯಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳಾಗಿವೆ. ಕ್ಯಾನ್ಸರ್‌ನಂತಹ ಕೆಲವು ಕಾಯಿಲೆಗಳು ಆನುವಂಶಿಕ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಯ ಭಾಗಗಳಾಗಿರುತ್ತವೆ, ಅವು ವಾತಾವರಣದ ಸಂಗತಿಗಳ ಕಾರಣದಿಂದಲೂ ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ. ಹೆಚ್ಚಿನ ಕಾಯಿಲೆಗಳು ತುಂಬಾ ವಿರಳವಾಗಿರುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಹಲವಾರು ಸಾವಿರ ಅಥವಾ ಮಿಲಿಯನ್ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಅಪಸರಣ ಆನುವಂಶಿಕ ಕಾಯಿಲೆಗಳ ಕೆಲವು ವಿಧಗಳು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಯುಗ್ಮಜೀಯ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅನುಕೂಲವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತವೆ.
ಏಕೈಕ ವಂಶವಾಹಿ (ಅನುವಂಶಿಕ) ಕಾಯಿಲೆ
ಒಂದು ಏಕೈಕ ವಂಶವಾಹಿ ಕಾಯಿಲೆ ಯು ಏಕೈಕ ರೂಪಾಂತರಿತ ವಂಶವಾಹಿಯ ಫಲಿತಾಂಶವಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಏಕೈಕ ವಂಶವಾಹಿ ಅಪೂರ್ಣತೆಯಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ೪೦೦೦ ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಮಾನವ ಕಾಯಿಲೆಗಳಿವೆ ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ. ಏಕೈಕ ವಂಶವಾಹಿ ಕಾಯಿಲೆಗಳು ಹಲವಾರು ಮಾರ್ಗಗಳ ಮೂಲಕ ನಂತರದ ತಲೆಮಾರುಗಳಿಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಆನುವಂಶಿಕ ಅಂಕಿತತೆ ಮತ್ತು ಏಕೈಕ ತಂದೆತಾಯಿಗಳ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಯು ಆನುವಂಶಿಕತೆಯ ಮಾದರಿಗಳಿಗೆ ತೊಂದರೆಯನ್ನುಂಟುಮಾಡಬಹುದು. ಅನುವಂಶಿಕ ಮತ್ತು ಪ್ರಬಲವಾದ ವಿಧಗಳ ನಡುವಣ ವಿಂಗಡನೆಗಳು "ಕಠಿಣ ಮತ್ತು ವೇಗ"ವಾಗಿಲ್ಲ, ಆದಾಗ್ಯೂ ಆಟೋಸೋಮಲ್ ಮತ್ತು x-ಸಂಯೋಜಿತ ವಿಧಗಳ ನಡುವಣ ವಿಂಗಡನೆಗಳು (ಏಕೆಂದರೆ ಎರಡನೆಯ ವಿಧಗಳು ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಂಶವಾಹಿಯ ವರ್ಣತಂತುವಿನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ವಿಂಗಡಿಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತವೆ). ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಆಕೊಂಡ್ರೊಪ್ಲಾಸಿಯಾವು ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿ ಒಂದು ಪ್ರಬಲವಾದ ಕಾಯಿಲೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಎರಡು ವಂಶವಾಹಿಗಳ ಜೊತೆಗಿನ ಆಕೊಂಡ್ರೊಪ್ಲಾಸಿಯಾ ಹೊಂದಿರುವ ಮಕ್ಕಳು ತೀವ್ರವಾದ ಅಸ್ಥಿಪಂಜರದ (ಮೂಳೆಗಳ) ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ, ಮತ್ತು ಆಕೊಂಡ್ರೊಪ್ಲಾಸಿಕ್ಸ್ ಇದು ಆನುವಂಶಿಕವಾಗಿ ಮುಂದುವರೆಯುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಅವಲೋಕಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ. ಕುಡಗೋಲು-ಕಣ ರಕ್ತಹೀನತೆಯೂ ಕೂಡ ಒಂದು ಆನುವಂಶಿಕ ಸ್ಥಿತಿ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಭಿನ್ನಯುಗ್ಮಜೀಯ ಗ್ರಾಹಕಗಳು ಪ್ರಾರಂಭಿಕ ಬಾಲ್ಯಾವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಮಲೇರಿಯಾಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರತಿರೋಧತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ, ಅದು ಒಂದು ಸಂಬಂಧಿತ ಪ್ರಬಲವಾದ ಸ್ಥಿತಿ ಎಂದು ವರ್ಣಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಜೋಡಿಯಲ್ಲಿ, ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಅಥವಾ ಇಬ್ಬರೂ ಏಕೈಕ ವಂಶವಾಹಿ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಯಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಆ ರೋಗದ ಗ್ರಾಹಕರಾಗಿದ್ದಲ್ಲಿ, ಮತ್ತು ಒಂದು ಮಗುವನ್ನು ಹೊಂದುವ ಆಸೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಐವಿಎಫ್ ಮೂಲಕ ಮಗುವನ್ನು ಪಡೆಯಬಹುದಾಗಿದೆ, ಅದರ ಅರ್ಥವೇನೆಂದರೆ ಅವರು ನಂತರ ಫಲವಂತಿಕೆಯಿಂದ ಕೂಡಿದ ಅಂಡಾಣುವು ಆನುವಂಶಿಕ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಯನ್ನು ಮುಂದಿನ ತಲೆಮಾರಿಗೆ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸುತ್ತದೆಯೋ ಇಲ್ಲವೊ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಯುವುದಕ್ಕೆ ಪಿಜಿಡಿ (ಪ್ರಿ-ಇಂಪ್ಲಿಮೆಂಟೇಷನ್ ಜೆನೆಟಿಕ್ ಡಯಾಗ್ನೊಸಿಸ್) ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ಮಾಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು.
ಆಟೋಸೋಮಲ್ ಪ್ರಬಲತೆ
ವಂಶವಾಹಿಯ ಒಂದೇ ಒಂದು ರೂಪಾಂತರಿತ ನಕಲಿನ ವಿಧವು ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಒಂದು ಆಟೋಸೋಮಲ್ ಪ್ರಾಬಲ್ಯತೆಯ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಯನ್ನು ಹೊಂದುವುದಕ್ಕೆ ಅವಶ್ಯಕವಾಗುತ್ತದೆ. ರೋಗದಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ತಂದೆ ಅಥವಾ ತಾಯಿ ಇಬ್ಬರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು ಈ ರೋಗವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ. ಒಂದು ಮಗುವು ರೂಪಾಂತರಿತ ವಂಶವಾಹಿಯನ್ನು ಆನುವಂಶಿಕವಾಗಿ ಪಡೆಯುವ ೫೦% ಅವಕಾಶವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಆಟೋಸೋಮಲ್ ಪ್ರಬಲತೆಗಳು ಇರುವ ಸ್ಥಿತಿಗಳು ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಕಡಿಮೆ ಪ್ರವೇಶ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ, ಅಂದರೆ ಕೇವಲ ಒಂದು ರೂಪಾಂತರಿಕ ನಕಲು ಅವಶ್ಯಕವಾಗಿದ್ದರೂ ಕೂಡ, ಅವುಗಳ ಒಂದು ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಸಣ್ಣ ಪರಿಮಾಣವು ಯಾರು ಅದನ್ನು ಆನುವಂಶಿಕವಾಗಿ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆಯೋ ಅವರಲ್ಲಿ ಕಾಯಿಲೆಯನ್ನು ಬೆಳೆಸುತ್ತದೆ. ಈ ರಿತಿಯ ಕಾಯಿಲೆಯ ಉದಾಹರಣೆಗಳೆಂದರೆ ಹಂಟಿಂಗ್‌ಟನ್‌ನ ಕಾಯಿಲೆ, ನ್ಯೂರೋಫೈಬ್ರೋಮ್ಯಾಟೊಸಿಸ್ ವಿಧ ೧, ಮಾರ್ಫನ್ ಸಿಂಡೋಮ್, ಆನುವಂಶಿಕ ಪಾಲಿಪ್ಸಿಸ್ ಅಲ್ಲದ ಕೊಲೊರೆಕ್ಟಲ್ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್, ಮತ್ತು ಆನುವಂಶಿಕ ಬಹುವಿಧದ ಎಕ್ಸೋಸ್ಟೋಸಸ್, ಅದು ಒಂದು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಪ್ರಚೋದಕವಾದ ಆಟೋಸೋಮಲ್ ಪ್ರಾಬಲ್ಯ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಯಾಗಿದೆ. ಹುಟ್ಟು ನ್ಯೂನತೆಗಳೂ ಕೂಡ ಜನ್ಮಜಾತ ಅಸಹಜತೆಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತವೆ.
ಆಟೋಸೋಮಲ್ ಆನುವಂಶಿಕತೆ
ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಆಟೋಸೋಮಲ್ ಆನುವಂಶಿಕತೆಯ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಯನ್ನು ಹೊಂದುವುದಕ್ಕೆ ವಂಶವಾಹಿಯ ಎರಡು ನಕಲುಗಳು ರೂಪಾಂತರಿತಗೊಳ್ಳಲ್ಪಡಬೇಕು. ಆ ರೋಗವನ್ನು ಹೊಂದಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರೂಪಾಂತರಿತ ವಂಶವಾಹಿಯ ಏಕೈಕ ನಕಲನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ರೋಗವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲದ ತಂದೆ ತಾಯಿಯರನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾನೆ (ಮತ್ತು ಅವರು ಗ್ರಾಹಕರು ಎಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ). ರೂಪಾಂತರಿತ ವಂಶವಾಹಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ರೋಗವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲದ ಎರಡು ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು (ತಂದೆ ತಾಯಿಗಳು) ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿಯೂ ತಮ್ಮ ಮಗುವು ಈ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಯಿಂದ ಬಳಲುವ ೨೫% ಸಂಭವವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ. ಈ ವಿಧದ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಯ ಉದಾಹರಣೆಗಳೆಂದರೆ ಸಿಸ್ಟಿಕ್ ಫೈಬ್ರೋಸಿಸ್, ಕುಡಗೋಲು-ಕಣ ರೋಗ (ಭಾಗಶಃ ಕುಡಗೋಲು-ಕಣ ರೋಗವನ್ನೂ ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ), ಟೇಯ್-ಸಾಕ್ಸ್ ಕಾಯಿಲೆ, ನೈಮನ್-ಪಿಕ್ ಕಾಯಿಲೆ, ಬೆನ್ನುಮೂಳೆಯ ಸ್ನಾಯುಗಳ ಕ್ಷೀಣಗೊಳ್ಳುವಿಕೆ, ರಾಬರ್ಟ್ಸ್ ಸಿಂಡ್ರೋಮ್, ಮತ್ತು ಶುಷ್ಕ (ಅಥವಾ "ರೈಸ್-ಬ್ರಾಂಡ್" ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ)ಇಯರ್‌ವ್ಯಾಕ್ಸ್.
x-ಸಂಯೋಜಿತ ಪ್ರಬಲತೆ
x-ಸಂಯೋಜಿತ ಪ್ರಬಲತೆಯ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳು x ವರ್ಣತಂತುವಿನಲ್ಲಿ ವಂಶವಾಹಿಗಳಲ್ಲಿನ ರೂಪಾಂತರಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ. ಕೇವಲ ಕೆಲವೇ ಕೆಲವು ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳು ಈ ಆನುವಂಶಿಕ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಉದಾಹರಣೆಯೆಂದರೆ x-ಸಂಯೋಜಿತ ಹೈಪೋಫಾಸ್ಪೆಟೆಮಿಕ್ ರಿಕೆಟ್ಸ್. ಪುರುಷರು ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರು ಇಬ್ಬರೂ ಈ ಅಸ್ವಸ್ಥೆಯಿಂದ ಬಳಲಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ, ಅದರಲ್ಲೂ ಪುರುಷರು ಮಹಿಳೆಯರಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಬಳಲುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವು x-ಸಂಯೋಜಿತ ಪ್ರಲವಾದ ರೋಗಗಳು ಅಂದರೆ ರೆಟ್ ಸಿಂಡ್ರೋಮ್, ಇನ್‌ಕೊಂಟಿನೆನ್‌ಷಿಯಾ ಪಿಗ್‌ಮೆಂಟಿ ವಿಧ ೨ ಮತ್ತು ಐಕಾರ್ಡಿ ಸಿಂಡ್ರೋಮ್, ಮುಂತಾದವುಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಪುರುಷರಲ್ಲಿ ಯುಟೆರೋದಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಜನ್ಮ ಪಡೆದ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದ ನಂತರ ಮಾರಣಾಂತಿಕವಾಗಿರುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಅವು ಆದ್ದರಿಂದ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಈ ಸಂಶೋಧನೆಗೆ ವಿನಾಯಿತಿಗಳು ತುಂಬಾ ವಿರಳವಾಗಿವೆ, ಕ್ಲಿನ್‌ಫಿಲ್ಟರ್ ಸಿಂಡ್ರೋಮ್ (೪೭,XXY) ಹೊಂದಿರುವ ಹುಡುಗರೂ ಕೂಡ ಒಂದು x-ಸಂಯೋಜಿತ ಪ್ರಬಲ ರೋಗವನ್ನು ಹೊಂದುವ ದೃಷ್ಟಾಂತಗಳಿವೆ ಮತ್ತು ಅವರು ರೋಗದ ತೀವ್ರತೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮಹಿಳೆಗೆ ಸಮನಾದ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಒಂದು x-ಸಂಯೋಜಿತ ಪ್ರಬಲ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಯನ್ನು ವರ್ಗಾಯಿಸುವ ಅವಕಾಶವು ಪುರುಷ ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಒಂದು x-ಸಂಯೋಜಿತ ಪ್ರಬಲ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಪುರುಷನ ಗಂಡುಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಯಾರೊಬ್ಬರೂ ಕೂಡ ಈ ರೋಗಕ್ಕೆ ತುತ್ತಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ (ಅವರು ತಮ್ಮ ತಂದೆಯ Y ವರ್ಣತಂತುವನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಕಾರಣದಿಂದ), ಮತ್ತು ಆ ತಂದೆಯ ಎಲ್ಲಾ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳು ಈ ರೋಗವನ್ನು ಆನುವಂಶಿಕವಾಗಿ ಪಡೆಯುತ್ತಾರೆ. x-ಸಂಯೋಜಿತ ಪ್ರಬಲ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಒಬ್ಬ ಮಹಿಳೆಯು ತನ್ನ ಪ್ರತಿ ಗರ್ಭಾವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಸೋಂಕು ಹೊಂದಿದ ಫೀಟಸ್ ಹೊಂದಿರುವ ೫೦% ಸಂಭವವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾಳೆ, ಆದಾಗ್ಯೂ ಇನ್‌ಕೊಂಟಿನೆನ್‌ಷಿಯಾ ಪಿಗ್‌ಮೆಂಟಿ ದೃಷ್ಟಾಂತದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ಮಹಿಳೆಯು ಮಾತ್ರ ತನ್ನ ಸಂತತಿಗೆ ಹಸ್ತಾಂತರಿಸುವ ಸಂಭವನೀಯತೆಯು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತಿರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ತಿಳಿದಿರಬೇಕಾದ ಅಂಶವಾಗಿದೆ. ಅದಕ್ಕೆ ಜೊತೆಯಾಗಿ, ಆದಾಗ್ಯೂ ಈ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳು ಫಲವತ್ತತೆಯ ಪ್ರತಿಶತವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ರೆಟ್ ಸಿಂಡ್ರೋಮ್ ಹೊಂದಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ಅಥವಾ ಐಕಾರ್ಡಿ ಸಿಂಡ್ರೋಮ್ ಹೊಂದಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ವಿರಳವಾಗಿ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
x-ಸಂಯೋಜಿತ ಆನುವಂಶಿಕತೆ
x-ಸಂಯೋಜಿತ ಆನುವಂಶಿಕತೆಯ ಕಾಯಿಲೆಗಳೂ ಕೂಡ x ವರ್ಣತಂತುವಿನ ಮೇಲಿನ ವಂಶವಾಹಿಗಳ ರೂಪಾಂತರತೆಯಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಗಂಡಸರು ಹೆಂಗಸರಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಪುನರಾವರ್ತಿತವಾಗಿ ಈ ರೋಗಕ್ಕೆ ತುತ್ತಾಗುತ್ತಾರೆ, ಮತ್ತು ಈ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಯನ್ನು ವರ್ಗಾಯಿಸುವ ಅವಕಾಶವು ಗಂಡಸರು ಮತ್ತು ಹೆಂಗಸರ ನಡುವೆ ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿರುತ್ತದೆ. x-ಸಂಯೋಜಿತ ಆನುವಂಶಿಕ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳು ಈ ರೋಗಕ್ಕೆ ತುತ್ತಾಗುವುದಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಅವನ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳು ರೂಪಾಂತರಿತ ವಂಶವಾಹಿಯ ಒಂದು ನಕಲನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ. x-ಸಂಯೋಜಿತ ಆನುವಂಶಿಕತೆಯ ಗ್ರಾಹಕಳಾದ ಒಬ್ಬ ಮಹಿಳೆಯು (XRXr) ಅವಳ ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳು ಈ ರೋಗಕ್ಕೆ ತುತ್ತಾಗುವ ೫೦% ಸಂಭವನೀಯತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾಳೆ ಮತ್ತು ಅವಳ ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳು ಈ ರೋಗಕ್ಕೆ ತುತ್ತಾಗುವ ೫೦% ಸಂಭವನೀಯತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾಳೆ, ಅವರು ರೂಪಾಂತರಿತ ವಂಶವಾಹಿಯ ಒಂದು ನಕಲನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಆದ್ದರಿಂದ ಅವರು ಈ ರೋಗದ ಗ್ರಾಹಕರಾಗುತ್ತಾರೆ. x-ಸಂಯೋಜಿತ ಆನುವಂಶಿಕತೆಯ ಕಾಯಿಲೆಗಳು ಅಪಾಯಕರ ರೋಗಗಳಾದ ಹಿಮೋಫೀಲಿಯಾ ಎ, ಡಚನ್ ಮಸ್ಕ್ಯುಲರ್ ಡಿಸ್ಟ್ರೊಫಿ, ಮತ್ತು ಲೆಸ್ಕ್-ನಿಹನ್ ಸಿಂಡ್ರೋಮ್ ಮುಂತಾದವುಗಳನ್ನು ಹಾಗೆಯೇ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ಅಪಾಯಕರ ರೋಗಗಳಾದ ಮೇಲ್ ಪ್ಯಾಟರ್ನ್ ಬ್ಲೈಂಡ್‌ನೆಸ್ ಮತ್ತು ಕೆಂಪು-ಹಸಿರು ಬಣ್ಣ ಅಂಧತೆ ಮುಂತಾದವುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. x-ಸಂಯೋಜಿತ ಆನುವಂಶಿಕ ಕಾಯಿಲೆಗಳು ಕೆಲವು ವೇಳೆ ಭಿನ್ನವಾದ x-ನಿಷ್ಕ್ರಿಯಕರಣ ಅಥವಾ ಮಾನೊಸೊಮಿ x (ಟರ್ನರ್ ಸಿಂಡ್ರೋಮ್) ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಮಹಿಳೆಯರಲ್ಲಿ ಗೋಚರವಾಗುತ್ತದೆ.
Y-ಸಂಯೋಜಿತ
Y-ಸಂಯೋಜಿತ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳು Y ವರ್ಣತಂತುವಿನ ಮೇಲಿನ ರೂಪಾಂತರತೆಗಳಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಪುರುಷರು ಒಂದು Y ವರ್ಣತಂತುವನ್ನು ತಮ್ಮ ತಂದೆಯಿಂದ ಆನುವಂಶಿಕವಾಗಿ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ, ಸೋಂಕು ಹೊಂದಿದ ತಂದೆಯಿಂದ ಪ್ರತಿ ಮಗನೂ ಕೂಡ ಈ ರೋಗವನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತಾನೆ. ಮಹಿಳೆಯರು ಒಂದು x ವರ್ಣತಂತುವನ್ನು ತಮ್ಮ ತಂದೆಯಿಂದ ಪಡೆಯುವ ಕಾರಣದಿಂದ, ಸೋಂಕು ಹೊಂದಿದ ತಂದೆಯಿಂದ ಜನಿಸುವ ಹೆಣ್ಣುಮಕ್ಕಳು ಯಾವತ್ತಿಗೂ ಕೂಡ ಈ ರೋಗದಿಂದ ಭಾದೆಯನ್ನು ಅನುಭವಿಸುವುದಿಲ್ಲ. Y ವರ್ಣತಂತುವು ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಸಣ್ಣದಾಗಿರುವ ಕಾರಣದಿಂದ ಮತ್ತು ಕೆಲವೇ ಕೆಲವು ವಂಶವಾಹಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಕಾರಣದಿಂದ, ಅಲ್ಲಿ ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಮಾಣದ Y-ಸಂಯೋಜಿತ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿವೆ. ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಅದರ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಬಂಜರುತನವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ, ಅದು ಕೆಲವು ಫಲವಂತಿಕೆಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳ ಸಹಾಯದ ಮೂಲಕ ಪರಿಹಾರ ಮಾಡಲ್ಪಡಬಹುದು. ಉದಾಹರಣೆಗಳು ಯಾವುವೆಂದರೆ ಪುರುಷ ಬಂಜರುತನ ಮತ್ತು ಹೈಪರ್‌ಟ್ರಿಕೋಸಿಸ್ ಪಿನ್ನೆ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಮೈಟೋಕಾಂಡ್ರಿಯಲ್
ಮಾತೃಸಂಬಂಧದ ಆನುವಂಶಿಕತೆ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಈ ವಿಧದ ಆನುವಂಶಿಕತೆಯು ಮೈಟೋಕಾಂಡ್ರಿಯಲ್ ಡಿಎನ್‌ಎ ಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಕೇವಲ ಅಂಡಾಣು ಕೋಶಗಳು ಬೆಳವಣಿಗೆ ಹೊಂದುತ್ತಿರುವ ಭ್ರೂಣಕ್ಕೆ ಮೈಟೋಕಾಂಡ್ರಿಯಾವನ್ನು ವರ್ಗಾಯಿಸುತ್ತವೆ, ಕೇವಲ ತಾಯಿಯು ಮಾತ್ರ ತಮ್ಮ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಮೈಟೋಕಾಂಡ್ರಿಯಲ್ ಕಾಯಿಲೆಗಳನ್ನು ವರ್ಗಾಯಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ. ಈ ವಿಧದ ಕಾಯಿಲೆಯ ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆಯೆಂದರೆ ಲೆಬೆರ್‌ನ ಆನುವಂಶಿಕತೆಯ ದೃಷ್ಟಿಯ ನರರೋಗ.
ಬಹುವಿಧದ ಮತ್ತು ಬಹುಪೂರ್ವಿಕ (ಕ್ಲಿಷ್ಟ) ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳು
ಆನುವಂಶಿಕ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳು ಕ್ಲಿಷ್ಟ, ಬಹುವಿಧದ, ಅಥವಾ ಬಹುಪೂರ್ವಿಕ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳಾಗಿರಬಹುದು, ಅಂದರೆ ಅವುಗಳು ಜೀವನ ಶೈಲಿ ಮತ್ತು ವಾತಾವರಣದ ಅಂಶಗಳ ಜೊತೆಗಿನ ಸಂಯೋಜನದಲ್ಲಿ ಬಹುವಿಧದ ವಂಶವಾಹಿಗಳ ಪರಿಣಾಮಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿತವಾಗಿರಬಹುದು. ಬಹುವಿಧದ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳು ಹೃದಯದ ಕಾಯಿಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಮಧುಮೇಹವನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ ಕ್ಲಿಷ್ಟಕರವಾದ ಕಾಯಿಲೆಗಳು ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಕುಟುಂಬಗಳಲ್ಲಿ ಗುಂಪುಗೂಡಿರುತ್ತವೆ, ಅವುಗಳು ಆನುವಂಶಿಕತೆಯ ಒಂದು ನಿಖರವಾದ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಇದು ಒಂದು ರೋಗವನ್ನು ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಆನುವಂಶಿಕವಾಗಿ ಪಡೆಯುವ ಅಥವಾ ಈ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳನ್ನು ವರ್ಗಾಯಿಸುವ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯುವುದನ್ನು ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿಸುತ್ತದೆ. ಕ್ಲಿಷ್ಟವಾದ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳೂ ಕೂಡ ಅಭ್ಯಸಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡುವುದಕ್ಕೆ ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿರುತ್ತವೆ ಏಕೆಂದರೆ ಈ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವುಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದ ಅಂಶಗಳು ಇನ್ನುವರೆಗೂ ಕಂಡುಹಿಡಿಯಲ್ಪಡಲಿಲ್ಲ. ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಂಶದ, ಬಹುಪೂರ್ವಿಕ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳು "ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತವೆ", ಆದರೆ ಆನುವಂಶಿಕ ಮಾದರಿಗಳು ಮೆಂಡಲನ್ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳ ಜೊತೆಗಿನಂತೆ ಸರಳವಾದ ಮಾದರಿಗಳಿಗೆ ಸೂಕ್ತವಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ವಂಶವಾಹಿಗಳು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಲ್ಪಡುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಅಭ್ಯಸಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ ಎಂಬುದು ಇದರ ಅರ್ಥವಲ್ಲ. ಅಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳಿಗೆ ಒಂದು ಬಲವಾದ ವಾತಾವರಣದ ಅಂಶವೂ ಕೂಡ ಇದೆ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ರಕ್ತದ ಒತ್ತಡ).
ಆನುವಂಶಿಕ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳ ಪೂರ್ವಸೂಚನೆ ಮತ್ತು ಚಿಕಿತ್ಸೆ
ಆನುವಂಶಿಕ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳು ವಿರಳವಾಗಿ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾದ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ, ಆದಾಗ್ಯೂ ಅಕ್ಷಿಪಟದ ಉರಿಯೂತ ಪಿಗ್‌ಮೆಂಟೋಸಾದ ಕೆಲವು ವಿಧಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಕೆಲವು ವಂಶವಾಹಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯು ಕೆಲವು ಆನುವಂಶಿಕ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಗಳಿಗೆ ಒಂದು ಸಂಭವನೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಾಗಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ತಳಿಶಾಸ್ತ್ರ ವರ್ಗ:ಅನುವಂಶಿಕ ಕಾಯಿಲೆಗಳು ವರ್ಗ:ಔಷಧೀಯ ತಳಿಗಳು ವರ್ಗ:ರೋಗಗಳು
ಅನುರಾಧಾ ಧಾರೇಶ್ವರ
ಅನುರಾಧಾ ಧಾರೇಶ್ವರ (ನವೆಂಬರ್ ೨೬, ೧೯೩೮) ಕನ್ನಡದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸುಗಮ ಸಂಗೀತ ಗಾಯಕಿಯರಲ್ಲೊಬ್ಬರು. ಅತಿ ಸಣ್ಣ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ಸಂಗೀತವನ್ನೂ ಸಂಗೀತದ ಒಳಹೊರಗನ್ನೂ ಅರಿತು, ಇತರರಿಗೆ ಸಂಗೀತ ಕಲಿಸುವ ಪ್ರೌಢಿಮೆ ಪಡೆದ ಕಲಾವಿದೆ ಅನುರಾಧಾ ಧಾರೇಶ್ವರ್. ಅನುರಾಧಾ ಬೆಳವಲದ ಮಡಿಲ ಅಚ್ಚ ಕನ್ನಡ ಪ್ರತಿಭೆ.
ಜೀವನ
1938ರ ನವೆಂಬರ್ 26ರಂದು ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಅನುರಾಧಾ ತಂದೆ ನಾಗೇಶ್‌ರಾವ್ ಹಾಗೂ ತಾಯಿ ಕೃಷ್ಣಾಭಾಯಿ ಇಟ್ಟ ಹೆಸರು ಶಾಂತಾಮತಿ. ಸಂಪ್ರದಾಯದ ರೀತ್ಯ ಶಾಂತಾಮತಿ ಮದುವೆಯ ನಂತರ ಅನುರಾಧಾ ಧಾರೇಶ್ವರರಾಗಿ ಆ ಹೆಸರಿನಿಂದಲೇ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆದರು. ಅನುರಾಧಾ ಅವರು, ಚಿಕ್ಕವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ತಂದೆಯನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡು ಕಷ್ಟಗಳ ನಡುವೆ ಹೋರಾಟದ ಜೀವನ ನಡೆಸಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಗಾಯಕಿಯಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡಿದ್ದು ಮಹತ್ತರವಾದ ಸಾಧನೆಯೇ ಸರಿ. ಚಿಕ್ಕಂದಿನಿಂದಲೇ ಶಾಲಾ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಡುತ್ತಾ ಬಂದರು. ಧಾರವಾಡಕ್ಕೆ ಬಂದ ಮೇಲೆ ಖ್ಯಾತಗಾಯಕ, ಆಕಾಶವಾಣಿ ಕಲಾವಿದ ರಾಮಚಂದ್ರ ಜಂತ್ರಿಯವರಲ್ಲಿ ಶಿಷ್ಯವೃತ್ತಿ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಈಕೆಯ ಮಧುರ ಕಂಠ ಮತ್ತು ಗುಣಸ್ವಭಾವಗಳನ್ನು ಆತ್ಮೀಯವಾಗಿ ಕಂಡ ರಾಮಚಂದ್ರ ಜಂತ್ರಿ ದಂಪತಿಗಳು ಇವರ ಬಗ್ಗೆ ವಿಶೇಷ ಕಾಳಜಿ ವಹಿಸಿ ತಾವು ಕಲಿತ ಸಂಗೀತವೆಲ್ಲವನ್ನು ಧಾರೆ ಎರೆದರು. ಅನುರಾಧಾ ಅವರಿಗೆ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತದ ಮಜಲುಗಳು ಪರಿಚಯವಾಗುತ್ತಿದ್ದಂತೆ ಭಾವಗೀತೆಗಳನ್ನೂ ಹೇಳಿಕೊಡುತ್ತಾ ಬಂದರು. ಹೀಗೆ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಕವಿಗಳ ಕವಿತೆಗಳು ಅನುರಾಧಾ ಅವರಿಗೆ ಕರಗತವಾಯಿತು. ಅನುರಾಧಾ ವೇದಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಭಾವಗೀತೆ ಹಾಗೂ ನಾಡಗೀತೆಗಳನ್ನು ಕೇಳಿದವರು ಆಕೆಯನ್ನು ಅಪಾರವಾಗಿ ಅಭಿಮಾನಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇವರ ಏರುದನಿ ಮತ್ತು ಧ್ವನಿ ಮಾಧುರ್ಯತೆಗೆ ಮಾರು ಹೋಗದವರೇ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಈ ಪುಟ್ಟ ಬಾಲಕಿ ಗಾಯನದ ಜೊತೆಗೆ ಓದಿನಲ್ಲೂ ಮುಂದುವರಿದು ೧೦ನೇ ತರಗತಿಯನ್ನು ಮುಗಿಸಿದರು. ತಮ್ಮ ತಾಯಿ ತಮ್ಮನ್ನು ಓದಿಸಲು, ಬೆಳಸಲು ಪಡುತ್ತಿದ್ದ ಕಷ್ಟವನ್ನು ಕಂಡಿದ್ದ ಅನುರಾಧಾ ತಾವೂ ಕೂಡ ತಮ್ಮ ಸಂಸಾರಕ್ಕೆ ನೆರವಾಗಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿ ತಮ್ಮ ಓದನ್ನು 10ನೇ ತರಗತಿಗೆ ಮೊಟುಕುಗೊಳಿಸಿದರು. ಇದೇ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಇವರ ಸಂಸಾರವನ್ನು ಹತ್ತಿರದಿಂದ ನೋಡಿದ್ದ ಬಾಸೆಲ್ ಮಿಶನ್ ಗರ್ಲ್ಸ್ ಸ್ಕೂಲ್‌ನ ಹೆಡ್‌ಮಾಸ್ತರ್ ಅಮ್ಮಣ್ಣನವರು ಈಕೆಯ ಗಾಯನ ಪ್ರತಿಭೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ ತಮ್ಮ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಗೀತ ಶಿಕ್ಷಕಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಅವಕಾಶ ಒದಗಿಸಿಕೊಟ್ಟರು. ಈ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಭಕ್ತಿ, ಶ್ರದ್ಧೆಗಳಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತ ಶಾಲೆಯ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಪ್ರಿಯರಾದರು. ಮುಂದೆ ಅವರು ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಸಂಗೀತ ಪದವಿ ಪಡೆದರು.
ಆಕಾಶವಾಣಿಯಲ್ಲಿ
ಅನುರಾಧಾ ಅವರು ೧೯೬೬ರ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಧಾರವಾಡ ಆಕಾಶವಾಣಿಯಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ನಿರೂಪಕಿಯಾಗಿ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಸೇರಿದರು. ತಿಂಗಳಗೀತೆ, ರಾಮೋತ್ಸವ ಗೀತೆಗಳು, ರೂಪಕ, ನವರಾತ್ರಿಯ ಗೀತೆಗಳು ಹೀಗೆ ಸಂಗೀತದ ವಿವಿಧ ಪ್ರಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ಆಳಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಶೈಲಿಯನ್ನು ರೂಢಿಸಿಕೊಂಡರು. ಇವರು ಹಾಡಿದ ’ಓ ನನ್ನ ದೇಶಭಾಂದವರೇ' ಎಂಬ ನಾಡಿನ ಗೀತೆಯಂತೂ ಧಾರವಾಡದ ಮನೆ ಮನೆಗಳಲ್ಲೂ ಜನ ಜನಿತವಾಗಿತ್ತು. ಸುಶ್ರಾವ್ಯವಾಗಿ ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಈ ಕೋಗಿಲೆಯ ಖ್ಯಾತಿ ದೇಶದೆಲ್ಲೆಡೆ ಹಬ್ಬಿತ್ತು. ಅದು ಚೀನಾ ಭಾರತದ ಮೇಲೆ ಆಕ್ರಮಣ ನಡೆಸಿದ್ದ ಸಮಯದ ಆಸುಪಾಸು. ಆಗ ಪ್ರಧಾನಿಯಾಗಿದ್ದ ಪ್ರಧಾನಿ ನೆಹರು ಅವರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಸಮಾರಂಭವೊಂದು ಜರುಗಿತು. ಈ ಸಮಾರಂಭದ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಗೆ ಅನುರಾಧಾ ಧಾರೇಶ್ವರ್ ಅವರನ್ನು ಆಹ್ವಾನಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಅಂದು ಇವರು ಹಾಡಿದ ದೇಶಭಕ್ತಿಗೀತೆಗೆ ಭಾವುಕರಾದ ನೆಹರು ಅವರ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ಅಶ್ರುತುಂಬಿತ್ತು. ಅನುರಾಧ ಅವರು ಆ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಆಕಾಶವಾಣಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿದ್ದ ಮಹಾನ್ ಗಾಯಕರಾದ ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ಮನ್ಸೂರ್ ಅವರ ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶನದ ಹಲವಾರು ಗೀತೆಗಳಿಗೆ ದನಿಯಾಗಿದ್ದರು.
ಸಂಗೀತ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ
ತಮ್ಮ ಗಾಯನವನ್ನು ಆಕಾಶವಾಣಿಗಷ್ಟೇ ಮೀಸಲಾಗಿಡದೆ ಹೊರಗಿನ ಸಮಾರಂಭಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹಾಡುತ್ತಾ ಧಾರವಾಡದ ಕೋಗಿಲೆಯಾಗಿ ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದರು. ಯಾವುದೇ ಉತ್ಸವ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಿರಲಿ ಅಲ್ಲಿ ಅನುರಾಧ ಅವರ ಗಾಯನ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ ಇರಲೇಬೇಕು ಎಂಬಷ್ಟು ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಗೆ ಬಂದರು. ೧೯೯೭ರ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ನಿವೃತ್ತಿಯಾದ ನಂತರದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮನ್ನು ಗಾಯನ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡರು. ಇವರು ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದ ವರಕವಿ ಬೇಂದ್ರೆಯವರ ‘ಬೆಳುದಿಂಗಳ ನೋಡ ಬೆಳುದಿಂಗಳ ನೋಡ' ಗೀತೆಯಂತೂ ದಕ್ಷಿಣ ಕರ್ನಾಟಕದ ಶ್ರೋತೃಗಳಿಗೆ ಅಚ್ಚುಮೆಚ್ಚು. ಎಂಥವರನ್ನೂ ತಮ್ಮ ಗಾಯನದಿಂದ ಮೋಡಿಮಾಡುವ ಈಕೆ ಸ್ವತಃ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜಕರೂ ಹೌದು. ಇವರೇ ಸಂಯೋಜಸಿ ಹಾಡಿದ ’ತಿಂಗಳ ಲೋಕದ ಅಂಗಳದಲ್ಲಿ’ ಎಂಬ ರೂಪಕ ಆಕಾಶವಾಣಿಯಲ್ಲಿ ಬಹು ಜನಪ್ರಿಯವಾಯಿತು. ಕನ್ನಡವಲ್ಲದೆ ಕೊಂಕಣಿ, ಮರಾಠಿ, ಹಿಂದಿ, ಬಂಗಾಳಿ, ತೆಲುಗು ಮುಂತಾದ ಭಾಷೆಯ ಗೀತೆಗಳನ್ನೂ ಸುಲಲಿತವಾಗಿ ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಇವರಿಗೆ ಬಹು ಭಾಷಾ ಗಾಯಕಿ ಎಂಬ ಬಿರುದಾಂಕಿತವಾಯಿತು.
ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗೌರವಗಳು
ಈ ಅಗಾಧ ಪ್ರತಿಭೆ ಅನುರಾಧಾ ಅವರಿಗೆ ೧೯೮೮-೮೯ರ ಸಾಲಿನ ’ಕರ್ನಾಟಕ ಕಲಾತಿಲಕ’ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ೧೯೯೫ರ ಸಾಲಿನ ರಾಜ್ಯ ರಾಜ್ಯೋತ್ಸವ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಮತ್ತು ಸುಗಮ ಸಂಗೀತ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಪರಮೋಚ್ಚ ‘ಸಂತ ಶಿಶುನಾಳ ಶರೀಫ ಪ್ರಶಸ್ತಿ’ಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿ ಗೌರವಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕೊಂಕಣಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿನ ಅವರ ಸಂಗೀತ ಸಾಧನೆಗಾಗಿ 'ಕಲಾಕಾರ್' ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅವರಿಗೆ ಗಂಗೂಬಾಯಿ ಹಾನಗಲ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪುರಸ್ಕಾರ ಸಹಾ ಸಂದಿದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖ
ವರ್ಗ: ಸುಗಮಸಂಗೀತ ಗಾಯಕರು ವರ್ಗ:ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕಿಯರು
ರಣಧೀರ ಕಂಠೀರವ (ಚಲನಚಿತ್ರ)
ಕಥೆ
ಕಂಠೀರವ ನರಸರಾಜ ಒಡೆಯರ್ ರಾಜ ಒಡೆಯರ ಹಿರಿಯ ಸೋದರ ಇಮ್ಮಡಿ ರಾಜ ಒಡೆಯರ್ ತಮ್ಮ ಮಧ್ಯಪಾನ ಮತ್ತು ಹೆಂಗಳೆಯರ ಸಂಘದಿಂದ ರಾಜ್ಯದ ಆಡಳಿತವನ್ನು ದಳವಾಯಿ ವಿಕ್ರಮರಾಯನ ವಶಕ್ಕೆ ಒಪ್ಪಿಸಿ ಸಹವಾಸದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ ಇದರ ದುರ್ಲಾಭ ಪಡೆದು ವಿಕ್ರಮರಾಜ ಆಸ್ಥಾನ ಪಂಡಿತರ ಕೈಯಿಂದ ರಾಜಮಾತೆ ತಿಮ್ಮ ಜಮ್ಮನ ಕೈಯಿಂದಲೇ ಹಿಮ್ಮಡಿ ರಾಜ್ ಅವರಿಗೆ ವಿಷಪ್ರಾಶನ ಮಾಡಿಸುತ್ತಾರೆ ಇಮ್ಮಡಿ ರಾಜಒಡೆಯರ್ ಸಾಯುವ ಮುನ್ನವೇ ಗುಂಡ್ಲುಪೇಟೆ ಬಳಿಯ ತೆರಕಣಾಂಬಿ ಅಲ್ಲಿ ವಾಸವಿದ್ದ ನರಸರಾಜ ಒಡೆಯರು ಪಟ್ಟಕ್ಕೆ ಆಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವ ಸಂದೇಶ ರವಾನಿಸುವ ಆಡಳಿತವನ್ನು ತನ್ನ ಕೈಯಲ್ಲೇ ಇಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವ ಹೊಂಚು ಹಾಕುತ್ತಾನೆ ನರಸರಾದರೆ ಒಡೆಯರ್ ಪಟ್ಟಕ್ಕೆ ಬಂದೊಡನೆ ಮೊದಲ ಕೆಲಸವಾಗಿ ರಾಜ ವಶದಲ್ಲಿದ್ದ ಒಡವೆ ಆಭರಣಗಳನ್ನು ನಾಣ್ಯ ಟಂಕಿಸಲು ತಿರುಗುತ್ತಾರೆ ವಿಕ್ರಮ ರಾಜಯ್ಯ ಮತ್ತು ಅವನ ಅನುರಾದ ನಂಜರಾಜಯ್ಯ ಗುಂಡಪ್ಪ ಮತ್ತು ಮೊದಲಾದವರನ್ನು ನಿಗ್ರಹಿಸಲು ಆಪ್ತಮಿತ್ರ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ನೇಮಿಸುತ್ತಾರೆ ನರಸರಾಜ ಒಡೆಯರ್ ರನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ವಿಕ್ರಮರಾಜ ಭಟರನ್ನು ಕಳಿಸಿದಾಗ ರಾಜನಿಷ್ಟ ಭಟರು ವಿಕ್ರಮ ರಾಜಯ್ಯನಲೇ ಹ**** ಕೈಯುತ್ತಾರೆ ಇದೀಗ ಕಂಠೀರವ ನರಸರಾಜ ಒಡೆಯರ್ ನಿರಾತಂಕವಾಗಿ ಆಡಳಿತ ಮಾಡಲು ತೊಡಗುತ್ತಾರೆ ತಿರುಚಿನಾಪಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ವೀರಮಲ್ಲ ಎಂಬ ಚಡ್ಡಿಯೂ ತನ್ನ ಚಡ್ಡಿ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ವೀರರು ನಡೆದು ಬರುವಂತೆ ಕೋಟೆ ಬಾಗಿಲಿಗೆ ತನ್ನ ತಟ್ಟಿಯನ್ನು ಕಟ್ಟಿರುತ್ತಾನೆ
ವೀರ ಮಲ್ಲನ ಸೊಕ್ಕು ಮುರಿಯಲು ಗಿರೀಶ ಜೊತೆಮಾಡಿ ರಣಧೀರ ಕಂಠೀರವ ತಿರುಚನಾಪಳ್ಳಿಯ ಹೊರಡುತ್ತಾರೆ ಮೋಸದಿಂದ ಮೊದಲು ಆನೆಯೊಂದನ್ನು ಎದುರಿಸಲು ರಾಜ ಕಂಠೀರವ ನಿಗದಿ ನೀಡುತ್ತಾನೆ ಆದರೆ ರಣಧೀರ ಕಂಠೀರವ ಆನೆಯನ್ನು ಮಲ್ಲನನ್ನು ಇಬ್ಬರನ್ನು ಬರುತ್ತಾನೆ ಇದನ್ನು ಸಹಿಸದ ವೀರ ಮಲ್ಲನ ತಮ್ಮ ಸಂದಿಲಿ ಮಲ್ಲ ವಿಕ್ರಮರಾಜ ಕೈಜೋಡಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಶ್ರೀರಂಗಪಟ್ಟಣದ ದೇಗುಲದ ದೇವದಾಸಿ ದೊಡ್ಡಿ ಅಲ್ಲಿ ಬರುವ ಸಂಗೀತದ ಮಹರ್ಷಿ ವಿಶ್ವನಾಥ ಶಾಸ್ತ್ರಿ ಎಂದು ತನಗೆ ಸಂಗೀತ ಕಲಿಸಲು ಬಿಡುತ್ತಾಳೆ ಎಂದಿಗೂ ನರ್ತಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಯಾರೊಂದಿಗೂ ಮದುವೆಯಾಗಬಾರದು ಎಂಬ ಷರತ್ತನ್ನು ವಿಶ್ವನಾಥ ಶಾಸ್ತ್ರಿ ದೊಡ್ಡಿಗೆ ಸಂಗೀತ ಕಲಿಸಲು ಶುರುಮಾಡುತ್ತಾನೆ ಕಂಠೀರವನು ದೊಡ್ಡಿಯ ಸೌಂದರ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಕೇಳಿ ಆಕೆಯನ್ನು ನೋಡಲು ಮಾರು ವೇಷದಲ್ಲಿ ಬೆರಳುತ್ತಾನೆ ದೊಡ್ಡಿ ಮತ್ತು ಕಂಠೀರವ ಪ್ರೇಮದಲ್ಲಿ ಬಿತ್ತು ಮದುವೆಯಾಗಲು ಯೋಚಿಸುತ್ತಾರೆ ವಿಶ್ವನಾಥ ಶಾಸ್ತ್ರಿ ದುಡಿಯನ್ನು ಕೈಬಿಡುತ್ತಾರೆ ದುರದೃಷ್ಟವಶಾತ್ ಕಂಠೀರವನ ಮಾವಯ್ಯ ದೊಡ್ಡಿಯ ಮೇಲೆ ಸಂದೇಹ ಪಡುವಂತೆ ನಂಜರಾಜಯ್ಯ ವ್ಯೂಹ ರಚಿಸುತ್ತಾನೆ ಕಂಠೀರವ ನು ತನ್ನ ಮೇಲೆ ಸಂದೇಹ ಪಟ್ಟ ಮೇಲೆ ಬದುಕಲು ಇಚ್ಛಿಸದ ದೊಡ್ಡಿ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ ಹುತ್ತ ನಿಂದ ಮೈಸೂರು ಸಂಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಯಾವುದಾದರೂ ಪ್ರಯೋಜನ ಆಗಲಿ ಎಂದು ಪತ್ರ ಬರೆದಿದ್ದು ಸಾಯುತ್ತಾರೆ ನಂಜರಾಜಯ್ಯ ಹಿಂದಿಲಿ ಮಲ್ಲ ಮತ್ತು ಮಿಕ್ಕ 25 ಪಾತಕಿಗಳನ್ನು ಏಕಾಂಗಿಯಾಗಿ ಕೊಂದು ಕಂಠೀರವನ ರಾಜ್ಯ ಅಂಗವನ್ನು ಸಿಕ್ತಾನೆ ದೊಡ್ಡಿಯ ನೆನಪಲ್ಲಿ ವಿಶಾಲ ಜಲಾಶಯವನ್ನು ಕಟ್ಟಿಸುವ ಮೂಲಕ ದೊಡ್ಡಿಯ ನೆನಪನ್ನು ಚಿರಸ್ಥಾಯಿಯಾಗಿರುವ ಕಂಠೀರವ ಅಮರನಾಗುತ್ತಾನೆ ನಂಜರಾಜಯ್ಯ ಮತ್ತು ಹಿಂದಿಲಿ ಮಲ್ಲ ಹಲವು ಬಾರಿ ರಣಧೀರ ಕಂಠೀರವ ಕೊಲ್ಲಲು ಪ್ರಯತ್ನ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ ಶ್ರೀರಂಗಪಟ್ಟಣದ ರಂಗನಾಥಸ್ವಾಮಿ ದೇಗುಲದಲ್ಲಿ ಕಂಠೀರವನನ್ನು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದಾಗ ಗಿರೀಶ ತನ್ನ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಿ ಕಂಠೀರವನನ್ನು ಕಾಪಾಡುತ್ತಾನೆ
ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೬೦ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಬಂಟನೂರ, ಸಿಂದಗಿ
ಬಂಟನೂರ ಗ್ರಾಮವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಬಿಜಾಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸಿಂದಗಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ.
ಭೌಗೋಳಿಕ
ಗ್ರಾಮವು ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ೧೬* ೩೨' ೧೦"x ಉತ್ತರ ಅಕ್ಷಾಂಶ ಮತ್ತು ೭೫* ೩೧' ೧೯" ಪೂರ್ವ ರೇಖಾಂಶದಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.
ಜನಸಂಖ್ಯೆ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಸುಮಾರು 2500 ಇದೆ. ಅದರಲ್ಲಿ 1300 ಪುರುಷರು ಮತ್ತು 1200 ಮಹಿಳೆಯರು ಇದ್ದಾರೆ.
ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ
ಮುಖ್ಯ ಭಾಷೆ ಕನ್ನಡ. ಆದರೆ ವಿವಿಧ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳ ಪ್ರಭಾವದಿಂದಾಗಿ ಉರ್ದು, ಮರಾಠಿ ಮತ್ತು ಹಿಂದಿ ಮಿಶ್ರಿತ ವಿಶಿಷ್ಠವಾದ ಕನ್ನಡ. ಪ್ರಮುಖ ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯ ಜೋಳ. ಜೊತೆಗೆ ಗೋಧಿ, ಅಕ್ಕಿ,ಮೆಕ್ಕೆ ಜೋಳ ಬೇಳೆಕಾಳುಗಳು. ಜವಾರಿ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುವ ವಿಶೇಷ ರುಚಿಯ ಕಾಯಿಪಲ್ಯ, ಸೊಪ್ಪುಗಳು ಹೆಸರುವಾಸಿ ಮತ್ತು ಸದಾಕಾಲವೂ ಲಭ್ಯ. ಜೋಳದ ರೊಟ್ಟಿ ,, ಸೇಂಗಾ ಚಟ್ನಿ,, ಎಣ್ಣಿ ಬದನೆಯಕಾಯಿ ಪಲ್ಯ,, ಕೆನೆಮೊಸರು ಕರ್ನಾಟಕದ ಮೂಲೆಮೂಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆದಿವೆ.
ಕಲೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ
ಅಪ್ಪಟ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕ ಶೈಲಿಯ ಕಲೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಪುರುಷರು ದೋತ್ರ, ನೆಹರು ಅಂಗಿ ಮತ್ತು ರೇಷ್ಮೆ  ರುಮಾಲು(ಪಟಕ) ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.ಮಹಿಳೆಯರು ಇಲಕಲ್ಲ ಸೀರೆ ಮತ್ತು ಖಾದಿ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಧರ್ಮ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ಮತ್ತು ಮುಸ್ಲಿಂ  ಧರ್ಮದ ಜನರಿದ್ದಾರೆ.
ಭಾಷೆ
ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಷೆ ಕನ್ನಡ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಹಿಂದಿ, ಮರಾಠಿ ಹಾಗೂ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು  ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ.
ಮಸೀದಿ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಮುಸ್ಲಿಂ ಸಮುದಾಯದ ದರ್ಗಾ ಹಾಗೂ ಮಸೀದಿ ಇದೆ.
ನೀರಾವರಿ
ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರತಿಶತ  50  ಭಾಗ ಭೂಮಿ ಕಾಲುವೆ, ತೆರದ ಬಾವಿ, ಕೊಳವೆ ಬಾವಿಯಿಂದ ನೀರಾವರಿ ಇದ್ದು  ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಕಬ್ಬು, ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ, ಜೋಳ, ಉಳ್ಳಾಗಡ್ಡಿ (ಈರುಳ್ಳಿ), ನಿಂಬೆಹಣ್ಣು , ಪಪ್ಪಾಯ, ಅರಿಶಿನ, ನೆಲಕಡಲೆ, ಶೇಂಗಾ(ಕಡಲೆಕಾಯಿ), ಸೂರ್ಯಕಾಂತಿ , ದ್ರಾಕ್ಷಿ , ದಾಳಿಂಬೆ, ಗೋಧಿ  ಹಾಗೂ  ಇತರೆ ಬೆಳೆಗಳನ್ನು  ಬೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಕಾಲುವೆ
ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯ ಆಲಮಟ್ಟಿ ಆಣೆಕಟ್ಟುಯಿಂದ ಮುಳವಾಡ ಏತ ನೀರಾವರಿ ಕಾಲುವೆ ಕಾಲುವೆಯಿದ್ದು  ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ  ಸಂಪೂರ್ಣ ಕೃಷಿಗೆ ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿದೆ.
ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ತೋಟಗಾರಿಕೆ
ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ಯೋಗವೇ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ತೋಟಗಾರಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೭೫% ಜನರು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ೧೫% ಭೂಮಿ ಮಾತ್ರ ನೀರಾವರಿ ಹೊಂದಿದೆ. ಉಳಿದ ೮೫% ಭೂಮಿ ಮಳೆಯನ್ನೇ ಅವಲಂಭಿಸಿದೆ.
ಆರ್ಥಿಕತೆ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ  ಮಧ್ಯಮ  ತರಗತಿಯಲ್ಲಿದೆ.
ಉದ್ಯೋಗ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಫಲವತ್ತಾದ ಭೂಮಿ ಇದುವುದರಿಂದ ೭೦% ಜನಸಂಖ್ಯೆ  ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಕೃಷಿಯು ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ಯೋಗವಾಗಿದೆ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಹೈನುಗಾರಿಕೆ, ಕೋಳಿ ಸಾಕಾಣಿಕೆ, ದನಗಳ ಸಾಕಾಣಿಕೆ ಉಪ ಕಸುಬುಗಳಾಗಿವೆ.
ಬೆಳೆ
ಆಹಾರ ಬೆಳೆಗಳು
ಜೋಳ, ಗೋಧಿ, ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ, ಸಜ್ಜೆ, ಕಡಲೆ, ತೊಗರಿ, ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಕಡಲೆ ಇತ್ಯಾದಿ
ವಾಣಿಜ್ಯ ಬೆಳೆಗಳು
ದ್ರಾಕ್ಷಿ, ಕಬ್ಬು, ದಾಳಿಂಬೆ, ನಿಂಬೆ, ಮಾವು, ಬಾಳೆ, ಸೂರ್ಯಕಾಂತಿ, ಅರಿಸಿಣ, ಪಪ್ಪಾಯಿ, ಕಲ್ಲಂಗಡಿ, ಉಳ್ಳಾಗಡ್ಡಿ (ಈರುಳ್ಳಿ) ಮತ್ತು ಶೇಂಗಾ(ಕಡಲೆಕಾಯಿ) ಇತ್ಯಾದಿ.
ತರಕಾರಿ ಬೆಳೆಗಳು
ಬದನೆಕಾಯಿ, ಟೊಮ್ಯಾಟೊ, ಹೀರೇಕಾಯಿ, ನುಗ್ಗೆಕಾಯಿ, ಗೆಣಸು, ಗಜ್ಜರಿ, ಮೆಣಸಿನಕಾಯಿ, ಸೌತೆಕಾಯಿ, ಮೊಲಂಗಿ, ಅವರೆಕಾಯಿ, ಪಡವಲಕಾಯಿ, ಕುಂಬಳಕಾಯಿ, ಮೆಂತೆ ಪಲ್ಲೆ ಮತ್ತು ಕೊತಂಬರಿ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಸಸ್ಯ
ಆಲದ ಮರ, ಬೇವಿನ ಮರ, ಜಾಲಿ ಮರ, ಹೈಬ್ರೀಡ್ ಜಾಲಿ ಮರ, ಮಾವಿನ ಮರ ಮತ್ತು ಅರಳಿ ಮರ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಪ್ರಾಣಿ
ತೋಳ, ನರಿ, ಹಾವು, ಮೊಲ, ನವಿಲು, ಬೆಳ್ಳಕ್ಕಿ, ಗುಬ್ಬಿ, ಕಾಗೆ, ಕೋಗಿಲೆ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಹಬ್ಬ
ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಕಾರ ಹುಣ್ಣುಮೆ, ಯುಗಾದಿ, ದಸರಾ, ದೀಪಾವಳಿ, ನಾಗರ ಪಂಚಮಿ, ಉರಸು ಹಾಗೂ  ಮೊಹರಮ್  ಹಬ್ಬಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಶಿಕ್ಷಣ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ  ಸರಕಾರಿ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆ ಇದೆ.
ಸಾಕ್ಷರತೆ
ಗ್ರಾಮದ ಸಾಕ್ಷರತೆಯ ಪ್ರಮಾಣ  ಸುಮಾರು ೬೭%. ಅದರಲ್ಲಿ ೭೫% ಪುರುಷರು ಹಾಗೂ ೫೫% ಮಹಿಳೆಯರು ಸಾಕ್ಷರತೆ ಹೊಂದಿದೆ.
ರಾಜಕೀಯ
ಗ್ರಾಮವು ಬಿಜಾಪುರ ಲೋಕಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.
ಬಿಜಾಪುರ
ಕರ್ನಾಟಕ
ವರ್ಗ:ಬಿಜಾಪುರ ಜಿಲ್ಲೆ
ರಾಣಿ ಹೊನ್ನಮ್ಮ
ರಾಣಿ ಹೊನ್ನಮ್ಮ ಚಿತ್ರವು ೨೨ ಮಾರ್ಚ್ ೧೯೬೦ನಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಚಿತ್ರ. ಈ ಚಿತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದವರು ಕು.ರಾ.ಸೀತಾರಾಮಶಾಸ್ತ್ರಿ.
ಚಿತ್ರದ ಹಾಡುಗಳು
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೬೦ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ರಾಜಕುಮಾರ್_ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ಅವಯವ
ವೈದ್ಯವಿಜ್ಞಾನದ (limb ,lim),ಪ್ರಕಾರ ದೇಹದ ಮೇಲುಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಹೆಗಲು, ತೋಳು, ಮುಂದೋಳು, ಮಣಿಕಟ್ಟು, ಕೈ (ಹಸ್ತ-ಬೆರಳುಗಳು ಅಂಗೈ ಕೂಡಿರುವ ಭಾಗ) ಮತ್ತು ದೇಹದ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಸೊಂಟಭಾಗ, ತೊಡೆ, ಕಾಲು, (ಮೊಣಕಾಲು ಹರಡುಗಳ ನಡುವಣ ಭಾಗ), ಹರಡು ಪಾದ- ಇದಕ್ಕೆ ಈ ಹೆಸರಿದೆ. ಇವು ಚಲನಾಂಗಗಳು. ಆಡುಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಕೈಕಾಲುಗಳನ್ನು ಅವಯವ ಎನ್ನುತ್ತೇವೆ. ಅವಯವ ಪದಕ್ಕೆ ಬೇರೆ ಅರ್ಥಗಳೂ ಇವೆ: ಯಾವುದಾದರೂ ಒಂದು ವಸ್ತುವಿನ ಕೊನೆಯ ಭಾಗ; ಒಂದು ರಚನೆಯುಳ್ಳ ಅವಯವದಂಥ ಭಾಗ; ಮರದ ಮುಖ್ಯ ಕೊಂಬೆ; ಪರ್ವತ ಸಾಲಿನ ಒಂದು ಚಾಚು; ಯಾವುದಾದರೂ ಒಂದು ಸಾಧನ ಸಲಕರಣೆಯ ಕೈಕಾಲುಗಳಂಥ ಭಾಗ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ
ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ವಾಕಿಂಗ್, ಚಾಲನೆಯಲ್ಲಿರುವ, ಅಥವಾ ಹತ್ತಲು, ಸ್ಥಳದಿಂದ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಚಲಿಸಲು ಅಂಗಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತವೆ. ಕೆಲವು ಪ್ರಾಣಿಗಳು ತಮ್ಮ ಮುಂಭಾಗದ ಅಂಗಗಳನ್ನು (ಅಥವಾ ಮನುಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಮೇಲಿನ ಅವಯವಗಳು) ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಸಾಗಿಸಲು ಮತ್ತು ಕುಶಲತೆಯಿಂದ ಬಳಸುತ್ತವೆ. ಕೆಲವೊಂದು ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಕುಶಲತೆಗಾಗಿ ಹಿಂಡ್ ಅವಯವಗಳನ್ನು ಬಳಸುತ್ತವೆ. 250px|thumb|ಕ್ರಾಸ್ಪಾಟರಿಗ್ಗಿ ಫಿನ್ಸ್ ಟೆಟ್ರಾಪಾಡ್ ಲೆಗ್ಸ್
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ನವರತ್ನ ರಾಮರಾವ್
ನವರತ್ನ ರಾಮರಾವ್ (ಮೇ ೨೯, ೧೮೭೭ - ನವೆಂಬರ್ ೨೭, ೧೯೬೦) ನಮ್ಮ ನಾಡಿನ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಬರಹಗಾರರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು. ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಆಡಳಿತ ಕಾಲದಲ್ಲಿನ ಮೈಸೂರು ಸಂಸ್ಥಾನದ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಹಿರಿಯ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಾಗಿದ್ದ ನವರತ್ನ ರಾಮರಾಯರು  ಪ್ರಾಮಾಣಿಕತೆ ಮತ್ತು ದಕ್ಷತೆಗಳಿಗೆ  ಹೆಸರಾಗಿದ್ದವರು.
ಜೀವನ
ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ದೇಶಸ್ಥ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ರಾಮರಾಯರು, ಬೆಂಗಳೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ದೇವನಹಳ್ಳಿಯಲ್ಲಿ ಮೇ ೨೯, ೧೮೭೭ರ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ರಾಮರಾಯರ ತಂದೆ ನವರತ್ನ ಬಾಲಕೃಷ್ಣರಾಯರು ಅಭಿಯಂತರ ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ  ದೀರ್ಘಕಾಲ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದವರಾಗಿದ್ದರು. ರಾಮರಾಯರು ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿಯೇ ತಾಯಿಯ ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ವಂಚಿತರಾದರು. ಇವರ ವಂಶದ ಒಂದು ತಲೆಮಾರಿನಲ್ಲಿ ಒಂಬತ್ತು ಜನ ವಿದ್ವಾಂಸರಿದ್ದುದರಿಂದ ಇವರ ವಂಶಕ್ಕೆ ‘ನವರತ್ನ’ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಂದಿತಂತೆ.
ನವರತ್ನ ರಾಮರಾಯರ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ನೆರವೇರಿತು. ಸೆಂಟ್ರಲ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಬಿ.ಎ. ಅಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿದ್ದ ಟೇಟ್ ಸಾಹೇಬರು ಮತ್ತು ಸಹಪಾಠಿಯಾಗಿದ್ದ ರಾಜಾಜಿಯವರು ಇವರ ಆಪ್ತ ಸ್ನೇಹಿತರು. ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ನಲ್ಲಿ ಅಸಾಧಾರಣ ಪಾಂಡಿತ್ಯ ಹೊಂದಿದ್ದ ರಾಮರಾಯರಿಗೆ ಕನ್ನಡ, ಸಂಸ್ಕೃತ ಮತ್ತು ಫ್ರೆಂಚ್ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲೂ ಪರಿಣತಿಯಿತ್ತು. ಈಜು, ಕ್ರಿಕೆಟ್, ಗರಡಿ ಸಾಧನೆ ಇವರ ಹವ್ಯಾಸಗಳಾಗಿದ್ದವು.
ಭಾರತದ ಕುರಿತಾದ ಅನುಭಾವ
ನವರತ್ನ ರಾಮರಾಯರಿಗೆ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯಾಗಿದ್ದಾಗ ಭಾರತವೆಂಬುದು ಒಂದು ಬಗೆ ಬಗೆಯ ಸರಕಿನ ಮೂಟೆ ಎಂಬ ಭಾವನೆಯಿತ್ತು. ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಉತ್ತರ ಭಾರತವೆಂದರೆ ಪರದೇಶ ಎಂಬ ಭಾವನೆ ಅವರಲ್ಲಿ ಮಡುಗಟ್ಟಿತ್ತಂತೆ. ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ 'ಕಾಶ್ಮೀರದಿಂದ ಕನ್ಯಾಕುಮಾರಿಯವರೆಗೆ, ಲಾಹೋರಿನಿಂದ ಕಲ್ಕತ್ತದವರೆಗೆ ಸುತ್ತಿಬಂದ ನನಗೆ,  ಈ ದೇಶದ ಜನಜೀವನ, ಆಚರಣೆ, ನಡೆ ನುಡಿ ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಹತ್ತಿರದಿಂದ ನೋಡಿದಾಗ ಹೊಸ ಅನುಭವವೇ ಆಯಿತು. ಇಲ್ಲಿನ ಜನಜೀವನ, ಆಚಾರ ವಿಚಾರಗಳು, ಸಂಸ್ಕೃತಿ, ಜೀವನ ಕ್ರಮವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ನಂಬಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿದಾಗ ಇಡೀ ದೇಶವೇ ನನ್ನ ಮನೆ ಎನಿಸಿತು. ಇಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಜನಗಳೆಲ್ಲ ನನ್ನ ಬಂಧುಗಳೇ ಎಂಬುದನ್ನು ಕಂಡೆ” ಎಂದು ರಾಮರಾಯರು ಬಣ್ಣಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಮೈಸೂರು ಸಂಸ್ಥಾನದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಾಗಿ
ಬಿ.ಎ., ಬಿ. ಎಲ್ ಪದವೀಧರರಾಗಿ, ಮೈಸೂರು ಸಿವಿಲ್ ಸರ್ವೀಸ್  ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲೂ  ಉತ್ತೀರ್ಣರಾಗಿ ೧೯೦೦ರ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಅಮಲ್ದಾರರಾಗಿ ನೇಮಕಹೊಂದಿದ್ದ ನವರತ್ನ ರಾಮರಾಯರು ಮೈಸೂರು ಮಹಾರಾಜರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಹಿರಿಯ ಹುದ್ದೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸಮಾಡಿ ಕೈಗಾರಿಕೆ  ಮತ್ತು ವಾಣಿಜ್ಯ ಇಲಾಖೆಯ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾಗಿ  ನಿವೃತ್ತರಾದರು. ಅವರು ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಅಪ್ರತಿಮ ಚತುರರೆನಿಸಿದ್ದರು. ಪ್ರಜಾಪ್ರತಿನಿಧಿ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ, ಲೆಜೆಸ್ಲೆಟಿವ್ ಕೌನ್ಸಿಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ವಾರಸ್ಯವಾಗಿ ಭಾಷಣ ಮಾಡಿದ ಕೀರ್ತಿ ಅವರದು. ೧೯೩೨ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ನಿನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ದುಂಡು ಮೇಜಿನ ಪರಿಷತ್ತಿನಲ್ಲಿ ರಾಮರಾಯರು ದಿವಾನರಾಗಿದ್ದ ಸರ್ ಮಿರ್ಜಾ ಇಸ್ಮಾಯಿಲ್‌ರ ಅವರ ತಜ್ಞ ಸಲಹೆಗಾರರಾಗಿ ಪಾಲ್ಗೊಂಡಿದ್ದರು.
ನವರತ್ನ ರಾಮರಾಯರು ತಮ್ಮ ಸೇವಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮದೇ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ದೇಶದ ಅಭಿತವ್ಯಕ್ಕೂ ಮತ್ತು ಜನಗಳ ಉದ್ಯೋಗಾಭಿವೃದ್ಧಿಗೂ ಹೇತುವಾದ ರೇಷ್ಮೆ ಇಲಾಖೆಯನ್ನು ಸಂಸ್ಥಾಪಿಸಿ, ರೇಷ್ಮೆ ಉದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಅಗ್ರಸ್ಥಾನ ದೊರಕಿಸಿ, ರೇಷ್ಮೆ ಕೈಗಾರಿಕೆಯ ಪಿತಾಮಹರೆಂದು ಖ್ಯಾತಿ ಗಳಿಸಿದರು. ಅವರು ನಿವೃತ್ತಿಯ ನಂತರ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಕೇಂದ್ರೀಯ ರೇಷ್ಮೆ ಮಂಡಳಿಯ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಕೆಲವು ಕಾಲ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.
ಕೆಲವು ನೆನಪುಗಳು
ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಂಗೀತ ಮತ್ತಿತರ ಲಲಿತಕಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಪಾರ ಆಸಕ್ತಿಯಿದ್ದ ರಾಮರಾಯರು ಮಾಸ್ತಿಯವರ ಸ್ನೇಹದ ಒತ್ತಡದಿಂದ, ತಮ್ಮ ಅಮಲ್ದಾರ ವೃತ್ತಿ ಜೀವನದ ನೆನಪುಗಳನ್ನು ‘ಜೀವನ’ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬರೆದರು. ‘ಕೆಲವು ನೆನಪುಗಳು’ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಮಾಸ್ತಿಯವರ "ಜೀವನ ಕಾರ್ಯಾಲಯ"ದಿಂದ ಪುಸ್ತಕರೂಪದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡ ಈ ಕೃತಿ ಕನ್ನಡದ ಒಂದು ಕ್ಲಾಸಿಕ್ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿತವಾಗಿದೆ. ಇದು 1985ರಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ವಿಶ್ವ ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡ ವಿಶಿಷ್ಟ ಪುಸ್ತಕಗಳಲ್ಲಿ ಸಹಾ ಒಂದು. ರಾಮರಾಯರು ಮಾಸ್ತಿಯವರ ‘ಚೆನ್ನಬಸವನಾಯಕ ಕಾದಂಬರಿ’ ಮತ್ತು ಹಲವು  ಸಣ್ಣಕಥೆಗಳನ್ನು ಸಹಾ  ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ಗೆ ಅನುವಾದ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ರಾಜಾಜಿಯವರು ರಾಮಾಯಣ, ಮಹಾಭಾರತಗಳನ್ನು ಇಂಗ್ಲಿಷ್‌ಗೆ ಭಾಷಾಂತರಿಸಿದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲೂ ರಾಮರಾಯರು ಸಕ್ರಿಯವಾದ ಪಾತ್ರ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದರು.
ನವರತ್ನ ರಾಮರಾಯರು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಆಕಾಶವಾಣಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಂಗ ಭಾಷಣಗಳ ಮೂಲಕ ತಮ್ಮ ವಿಚಾರ ವಿನಿಮಯ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವಾದ ‘ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ದೇಶಭಕ್ತಿ’, ‘ಕಾವ್ಯಸೃಷ್ಟಿಗೆ ಸ್ಫೂರ್ತಿ ಮೂಲ’, ‘ಸುಧಾರಣೆ-ಸಂಪ್ರದಾಯ ಮಾರ್ಗ’ ಮತ್ತು 'ಅಧಿಕಾರಿ ಅಂದು ಸ್ಥಳದ ಧಣಿ – ಇಂದು ಪುಢಾರಿಗಳ ಋಣಿ’ ಇವುಗಳು ‘ಪ್ರಜಾವಾಣಿ’ಯಲ್ಲಿಯೂ ಪ್ರಕಟಗೊಂಡಿದ್ದು ಡಿ.ವಿ.ಜಿ ಮತ್ತು ಮಾಸ್ತಿಯವರು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದ ವಿಚಾರ ಗೋಷ್ಠಿಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ಸಾಹದಿಂದ ಚರ್ಚೆಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ ಪ್ರಮುಖ ವಿಷಯಗಳಾಗುತ್ತಿದ್ದವು.
ರಾಜಸೇವಾಸಕ್ತ ಬಿರುದು
ನವರತ್ನ ರಾಮರಾಯರ ದಕ್ಷ ಸೇವೆ ಮತ್ತು  ಕನ್ನಡಕ್ಕಾಗಿ ನೀಡಿದ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದ ಮೈಸೂರು  ಮಹಾರಾಜರು ಇವರಿಗೆ   ‘ರಾಜಸೇವಾಸಕ್ತ’ ಬಿರುದು ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಿದ್ದರು.
ಪುತ್ರ ನವರತ್ನರಾಮ್
ಕನ್ನಡದ ಸುಪ್ರಸಿದ್ದ ಬರಹಗಾರರಾದ ನವರತ್ನರಾಮ್ ಅವರು ನವರತ್ನ ರಾಮರಾಯರ ಪುತ್ರ. ನವರತ್ನರಾಮ್ ಅವರ ಪತ್ನಿ ಉಷಾ ನವರತ್ನರಾಮ್ ಅವರೂ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಬರಹಗಾರ್ತಿ.
ಇಳಿ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೂ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ
ನವರತ್ನ ರಾಮರಾಯರು ನಿವೃತ್ತಾಪರ ಜೀವನ, ಚಟುವಟಿಕೆ ಇಲ್ಲದ ನೀರಸವಾದ ಬಾಳೆಂದು ಭಾವಿಸಿದವರಲ್ಲ ಎನ್ನುತಾರೆ ಅವರ ಮತ್ತೊಬ್ಬ ಪುತ್ರ ನವರತ್ನ ಲಕ್ಷ್ಮಣರು. ನವರತ್ನ ರಾಮರಾಯರು ಇಳಿ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೂ ‘The Mysore Electro-Chemical Works’ನ ಚೇರ್ಮನ್ನರಾಗಿ, ‘The Mysore Stoneware Pipes and Potteries Ltd’ ಸಂಸ್ಥೆಯ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿ, ಆಚಾರ್ಯ ಪಾಠಶಾಲೆ, ಬಸವನಗುಡಿ ಸರ್ವೀಸ್ ಕ್ಲಬ್, ದಿ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಕ್ರಿಕೆಟರ್ಸ್ ಕ್ಲಬ್ ಮುಂತಾದವುಗಳ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಆ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಪ್ರಗತಿಗೆ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಶ್ರಮಿಸಿದರು.
ಸಂಗೀತಾಸಕ್ತಿ
ನವರತ್ನ ರಾಮರಾಯರಿಗೆ ಸಾಹಿತ್ಯ ಪ್ರೇಮದ ಜೊತೆಗೆ ಕರ್ನಾಟಕ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತದಲ್ಲೂ ಅಪರಿಮಿತ ಅಭಿರುಚಿ ಮತ್ತು ಜ್ಞಾನವಿದ್ದು ಸ್ವತಃ ಪಿಟೀಲು ವಾದನವನ್ನೂ ತಕ್ಕಮಟ್ಟಿಗೆ ಅಭ್ಯಸಿಸಿದ್ದರು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಅವರಿಗೆ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಖ್ಯಾತ ಸಂಗೀತ ವಿದ್ವಾಂಸರುಗಳಾಗಿದ್ದ ಶ್ರೀಮತಿ ಎಂ. ಎಸ್. ಸುಬ್ಬುಲಕ್ಷ್ಮೀ, ಪಿಟೀಲು ಚೌಡಯ್ಯ, ವೀಣೆ ಶೇಷಣ್ಣ, ವಾಸುದೇವಾಚಾರ್ಯರು ಮೊದಲಾದ ಮಹೋದಯರ ನಿಕಟಸ್ನೇಹ ಸಂಪರ್ಕವಿತ್ತು. ಕೊನೆಯ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ನವರತ್ನ ರಾಮರಾಯರು ಅನಾರೋಗ್ಯದಿಂದ ಬಳಲುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಮಹಾನ್ ಗಾಯಕಿ ಶ್ರೀಮತಿ ಎಂ. ಎಸ್. ಸುಬ್ಬುಲಕ್ಷ್ಮಿಯವರು ತಮ್ಮ ಮನೆಯಲ್ಲೇ ರಾಮರಾಯರಿಗಾಗಿ ವಿಶೇಷ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಭಾವನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ನಡೆಸಿಕೊಟ್ಟಿದ್ದರು.
ವಿದಾಯ
ನವರತ್ನ ರಾಮರಾಯರು ನವೆಂಬರ್ ೨೭, ೧೯೬೦ರ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಈ ಲೋಕವನ್ನಗಲಿದರು. ಈ ಮಹಾನ್ ಚೇತನಕ್ಕೆ ನಮ್ಮ ಗೌರವಪೂರ್ವಕ ನಮನ.
ಮಾಹಿತಿ ಕೃಪೆ
'ಕೆಲವು ನೆನಪುಗಳು' ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ನವರತ್ನ ರಾಮರಾವ್ ಅವರ ಪುತ್ರ ನವರತ್ನ ಲಕ್ಷ್ಮಣ್ ಅವರ ಬರಹ, 'ಕಣಜ' ದಲ್ಲಿನ ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ಕನ್ನಡ ಪ್ರಭದಲ್ಲಿ ‘ನವರತ್ನ ರಾಮರಾಯರ ದೃಷ್ಟಿ' ಎಂಬ ಪ್ರೊ. ಎಂ. ಎನ್. ಸುಂದರರಾಜ್ ಅವರ ಲೇಖನ
ವರ್ಗ: ಸಾಹಿತಿಗಳು ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರಿನ ಬರಹಗಾರರು
ಅವಲೋಕಿತೇಶ್ವರ
ಅವಲೋಕಿತೇಶ್ವರನ ವಿಶಿಷ್ಟತೆ
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ ವರ್ಗ:ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮ
ಪ್ರಯೋಗ
right|thumb|199x199px|ಬಹಳ ಚಿಕ್ಕ ಮಕ್ಕಳು ಕೂಡ ಪ್ರಪಂಚದ ಬಗ್ಗೆ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲವೂ ಹೇಗೆ ಕೆಲಸಮಾಡುತ್ತವೆ ಎಂದು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಲು ಮೂಲಭೂತ ಪ್ರಯೋಗಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತವೆ.
ಪ್ರಯೋಗ ಎಂದರೆ ಒಂದು ಕಲ್ಪಿತ ಸಿದ್ಧಾಂತವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು, ಅಲ್ಲಗಳೆಯಲು ಅಥವಾ ಊರ್ಜಿತಗೊಳಿಸಲು ನಡೆಸಲಾದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ. ಪ್ರಯೋಗಗಳು ಒಂದು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅಂಶವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿದಾಗ ಏನು ಫಲಿತಾಂಶವಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವ ಮೂಲಕ ಕಾರಣ ಮತ್ತು ಪರಿಣಾಮದ ಬಗ್ಗೆ ಒಳನೋಟವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. ಪ್ರಯೋಗಗಳು ಗುರಿ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬಹಳವಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ, ಆದರೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಪುನರಾವರ್ತಿಸಬಲ್ಲ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಮತ್ತು ಫಲಿತಾಂಶಗಳ ತಾರ್ಕಿಕ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತವೆ. ನೈಸರ್ಗಿಕ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಕೂಡ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿವೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ವಿಜ್ಞಾನ
ತಿರುವನಂತಪುರಮ್
ತಿರುವನಂತಪುರಂ (ಮಲಯಾಳಂ:തിരുവനന്തപുരം) ಭಾರತದ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿರುವ ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯದ ರಾಜಧಾನಿ. ಇದು ಕೇರಳದ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಹಾಗು ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯುಳ್ಳ ನಗರವಾಗಿದೆ. ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿಯವರು ಈ ನಗರವನ್ನು ಭಾರತದ ನಿತ್ಯಹರಿದ್ವರ್ಣದ ನಗರ ಎಂದು ಕರೆದಿದ್ದರು.
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಪಟ್ಟಣಗಳು ವರ್ಗ:ಕೇರಳ ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಕರಾವಳಿ ಪ್ರದೇಶಗಳು ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ರಾಜಧಾನಿ ಪಟ್ಟಣಗಳು
ಆಶಾಸುಂದರಿ
ಈ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಹುಣಸೂರು ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿ ಅವರು ನಿರ್ದೇಶನ ಮಾಡಿದ್ದರು.ಈ ಚಿತ್ರದ ನಿರ್ಮಾಪಕರು ಎಸ್.ಭವನಾರಾಯಣ.ಈ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಬರುವ ಪಾತ್ರಗಳು ರಾಜಕುಮಾರ್ ಹರಿಣಿ ಕೃಷ್ಣಕುಮಾರಿ, ಶಿವಶಂಕರ್, ನರಸಿಂಹರಾಜು ಅವರು ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.ಈ ಚಿತ್ರದ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜಕರು ದಕ್ಷಿಣಮೂರ್ತಿ. ಈ ಚಿತ್ರವು ೧೯೬೦ ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು.
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೬೦ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ರಾಜಕುಮಾರ್_ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ಮಕ್ಕಳ ರಾಜ್ಯ
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೬೦ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಪ್ರತಿಜೀವಕ ನಿರೋಧಕಶಕ್ತಿ
ಪ್ರತಿಜೀವಕ ನಿರೋಧಕಶಕ್ತಿ ಒಂದು ಪ್ರಕಾರದ ಔಷಧಿಯಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಸೂಕ್ಷ್ಮಾಣುಜೀವಿಯು ಒಂದು ಪ್ರತಿರೋಧಕ ವಸ್ತುವಿಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಜೀವಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಮರ್ಥವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ವಂಶವಾಹಿಗಳು ಒಂದು ಸಮಾನಾಂತರ ವಿನ್ಯಾಸದಲ್ಲಿ ಸಂಯೋಜನ, ಸಂವಹನ, ಅಥವಾ ರೂಪಾಂತರಗಳ ಮೂಲಕ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಗಳ ನಡುವೆ ವರ್ಗಾವಣೆಯಾಗುತ್ತವೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಆಯ್ಕೆಯ ಮೂಲಕ ವಿಕಸನ ಹೊಂದಿದ ಪ್ರತಿಜೀವಕ ನಿರೋಧಕಶಕ್ತಿಯ ಒಂದು ವಂಶವಾಹಿಯು ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿಜೀವಕ ನಿರೋಧಕವು, ಪ್ರತಿಜೀವಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗೆ ಅಥವಾ ವಿಕಾಸಾತ್ಮಕ ಒತ್ತಡಕ್ಕೆ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಹಲವಾರು ಪ್ರತಿಜೀವಕ ನಿರೋಧಕ ವಂಶವಾಹಿಗಳು ಪ್ಲಾಸ್ಮಿಡ್‌ಗಳ ಮೇಲೆ ಇರುತ್ತವೆ. ಪ್ಲಾಸ್ಮಿಡ್‌ಗಳು ವಂಶವಾಹಿಗಳ ವರ್ಗಾವಣೆಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಒಂದು ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾವು ಹಲವಾರು ನಿರೋಧಕ ವಂಶವಾಹಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೆ ಅದನ್ನು ಬಹುನಿರೋಧಕ ಅಥವಾ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ, ಸೂಪರ್‌ಬಗ್ ಅಥವಾ ಸೂಪರ್ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರೀಯಮ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.
ಪ್ರತಿಜೀವಕ ನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಕಾರಣವೆಂದರೆ ಪ್ರತಿಜೀವಕವು ಔಷಧಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಪಶುರೋಗಗಳ ಔಷಧ ಈ ಎರಡರಲ್ಲೂ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿಜೀವಕಕ್ಕೆ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಯ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಮಯವು ಪ್ರತಿಜೀವಕಗಳ ತೀವ್ರವಾದ ಅವಶ್ಯಕತೆಯ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿಯು ಹೆಚ್ಚು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗುತ್ತ ಹೋದಂತೆ ಅಲ್ಲಿ ಪರ್ಯಾಯವಾದ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅವಶ್ಯಕತೆಯು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ ಹೊಸ ಪ್ರತಿಜೀವಕ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಳ ಒಂದು ಪ್ರಚೋದನೆಯ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ಅಲ್ಲಿ ಹೊಸತಾಗಿ ಅನುಮೋದಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಔಷಧಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ನಿರಂತರವಾದ ಇಳಿಕೆಯು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಪ್ರತಿಜೀವಕ ನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿಯು ಒಂದು ಗಣನೀಯ ಪ್ರಮಾಣದ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಹುಟ್ಟುಹಾಕುತ್ತದೆ.
ಕಾರಣಗಳು
ವೈದ್ಯಕೀಯದ ಒಳಗೆ ಮತ್ತು ಹೊರಗೆ ಎರಡೂ ಕಡೆ ಪ್ರತಿಜೀವಕಗಳ ವ್ಯಾಪಕವಾದ ಬಳಕೆಯು ರೋಗ ನಿರೋಧಕ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದೆ. ಪ್ರತಿಜೀವಕಗಳು ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಆಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಸಾಕುವುದಕ್ಕೆ ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇತರವುಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಬಳಕೆಯು ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾದ ರೋಗ ನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಜೀವಕಗಳು ವೈದ್ಯರ ಯಾವುದೇ ಲಿಖಿತ ಸೂಚಿಯಿಲ್ಲದೆಯೇ ಅಂಗಡಿಯ ಮುಂಗಟ್ಟುಗಳಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲ್ಪಡುತ್ತಿತ್ತು, ಅದು ನಿರೋಧಕ ಬ್ಯಾಕ್ಟಿರಿಯಾಗಳು ಪ್ರತಿಜೀವಕಗಳಿಗೆ ಒಗ್ಗಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಮಾಡುವ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಬೀರುವಂತಾಗಿತ್ತು. ಸಂಭಾವ್ಯವಾಗಿ ಉತ್ತಮವಾಗಿ-ನಿಯಂತ್ರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಮಾನವ ವೈದ್ಯಕೀಯದಲ್ಲಿ ರೋಗನಿರೋಧಕ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಗಳ ವಿಕಾಸದ ಪ್ರಮುಖ ಸಮಸ್ಯೆಯು ವೈದ್ಯರುಗಳಿಂದ ಹಾಗೆಯೇ ರೋಗಿಗಳಿಂದಲೂ ಕೂಡ ಪ್ರತಿಜೀವಕಗಳ ದೋಷಪೂರಿತ ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ತೀವ್ರವಾದ ಬಳಕೆಯ ಕಾರಣದಿಂದ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ರೋಗ ನಿರೋಧಕತೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುವ ಇತರ ಪದ್ಧತಿಗಳು ಜೀವಂತ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ತಳಿಗಳಿಗೆ ಪ್ರತಿಜೀವಕಗಳ ಸಂಯೋಜನವನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಸೋಪ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಲ್ಲಿ ಆಂಟಿಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಗಳ ಗೃಹಕೃತ್ಯದ ಬಳಕೆಯು, ನಿಖರವಾಗಿ ರೋಗ ನಿರೋಧಕತೆಗೆ ಸಹಾಯಕವಾಗಿರದಿದ್ದರೂ ಕೂಡ, ಪ್ರೋತ್ಸಾಹವನ್ನು ನೀಡಲ್ಪಟ್ಟಿಲ್ಲ (ಸೋಂಕು ನಿಯಂತ್ರಣದಲ್ಲಿ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿಲ್ಲದ ಕಾರಣ). ಔಷಧವಸ್ತುಗಳ ತಯಾರಿಕಾ ಉದ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿನ ದೋಷಪೂರಿತವಾದ ಪದ್ಧತಿಗಳೂ ಕೂಡ ಪ್ರತಿಜೀವಕ ನಿರೋಧಕ ಸಂತತಿಗಳ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ನಿರ್ಧಿಷ್ಟವಾದ ಪ್ರತಿಜೀವಕ ತಳಿಗಳು ಇತರ ಪ್ರತಿಜೀವಕ ತಳಿಗಳಿಗೆ ತುಲನೆ ಮಾಡಿ ನೋಡಿದಾಗ ಸೂಪರ್‌ಬಗ್‌ಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಕಾಲೊನೈಸೇಷನ್ ಜೊತೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿತವಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿಜೀವಕಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸೂಪರ್‌ಬಗ್‌ಗಳ ಸಂವೇದನಾಶಿಲತೆಯ (ರೋಗನಿರೋಧಕತೆಯ) ಒಂದು ಕೊರತೆಯಿದ್ದರೆ ಮತ್ತು ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಂಗಾಂಶಗಳ ಛೇದನ ಹಾಗೆಯೇ "ಒಳ್ಳೆಯ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ"ದ ವಿರುದ್ಧ ವಿಶಾಲವಾದ ಶಕ್ತಿಯ ಕಾರ್ಯಚಟುವಟಿಕೆಯಿದ್ದರೆ ಒಟ್ಟುಗೂಡುವಿಕೆಯ ಸಮಸ್ಯೆಯು ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ. ಎಮ್‌ಆರ್‌ಎಸ್‌ಎಯ ದೃಷ್ಟಾಂತದಲ್ಲಿ, ಎಮ್‌ಆರ್‌ಎಸ್‌ಎ ಯ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣಗಳ ಸೋಂಕುಗಳು ಗ್ಲೈಕೋಪೆಪ್ಟೈಡ್‌ಗಳು, ಸೆಫಲಾಸ್ಪೋರಿನ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಕ್ವಿನೋಲಿನ್‌ಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಸಿ ಡೆಫಿಸೀಲ್ ಜೊತೆಗಿನ ಒಟ್ಟುಗೂಡುವಿಕೆಯ ದೃಷ್ಟಾಂತದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಮಸ್ಯೆಯ ಪ್ರತಿಜೀವಕಗಳು ಸೆಫಲಾಸ್ಪೋರಿನ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದ ಕ್ವಿನೋಲಿನ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ಲಿಂಡಾಮಿಸಿನ್‌ಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ
ವೈದ್ಯರುಗಳಿಂದ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಸೂಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಪ್ರತಿಜೀವಕಗಳ ಪ್ರಮಾಣವು ಪ್ರತಿಜೀವಕಗಳ ಜೊತೆಗಿನ ಅನುಸರಣೆಯ ಹೊರತಾಗಿ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಗಳ ನಿರೋಧಕ ಶಕ್ತಿಯ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಪ್ರಮಾಣಗಳಲ್ಲಿನ ಮಹತ್ವದ ಅಂಶಗಳಾಗಿವೆ. ಪ್ರತಿಜೀವಕಗಳ ಒಂದು ಡೋಸ್ ಒಬ್ಬ ಮನುಷ್ಯನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಒಂದು ವರ್ಷದವರೆಗೆ ಆ ಪ್ರತಿಜೀವಕಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿತ ನಿರೋಧಕ ಜೀವಿಗೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟಂತೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿರುತ್ತದೆ.
ಪ್ರತಿಜೀವಕಗಳ ದೊಷಪೂರಿತ ಸೂಚಿಯು ಈ ಕೆಳಗಿನವುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಹಲವಾರು ಪರಿಣಾಮಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ: ಪ್ರತಿಜೀವಕಗಳನ್ನು ಬಯಸುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ವೈದ್ಯರುಗಳು ಅವರಿಗೆ ಸರಳವಾಗಿ ಅವುಗಳು ಯಾವ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಅವಶ್ಯಕವಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ವಿವರಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಮಯವಿಲ್ಲ ಎಂಬುದಾಗಿ ಭಾವಿಸುವಂತೆ ವರ್ತಿಸುತ್ತಾರೆ. ಯಾವಾಗ ಪ್ರತಿಜೀವಕಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸಬೇಕು ಅಥವಾ ಸೂಚಿಸಬಾರದು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿದಿಲ್ಲದ ವೈದ್ಯರುಗಳು ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕಾನೂನು ಪರಿಣಾಮಗಳ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜಾಗರೂಕತೆಯಿಂದ ವರ್ತಿಸುತ್ತಾರೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಮೂರನೆಯ ಒಂದು ಭಾಗದಷ್ಟು ಜನರು ಸಾಮಾನ್ಯ ಶೀತಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಜೀವಕಗಳು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿವೆ ಎಂದು ನಂಬುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು 22% ಜನರು ತಾವು ಸ್ವಲ್ಪ ಗುಣಮುಖರಾಗಿದ್ದೇವೆ ಎಂಬ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಪ್ರತಿಜೀವಕಗಳ ಒಂದು ಕೋರ್ಸ್ ಅನ್ನು ಮುಗಿಸುವುದಿಲ್ಲ (ದೇಶದ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿ ಇದು 10% ರಿಂದ 44% ರವರೆಗೆ ಬದಲಾಗುತ್ತದೆ). ದಿನಕ್ಕೆ ಒಮ್ಮೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರತಿಜೀವಕಗಳ ಜೊತೆಗಿನ ಅನುಸರಣೆಯು ದಿನಕ್ಕೆ ಎರಡು ಬಾರಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರತಿಜೀವಕಗಳ ಅನುಸರಣೆಗಿಂತ ಉತ್ತಮವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ವಿಷಮವಾಗಿ ರೋಗಗ್ರಸ್ಥವಾಗಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಉಪ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಪ್ರತಿಜೀವಕ ಸಾಂದ್ರತೆಗಳು ಪ್ರತಿಜೀವಕ ನಿರೋಧಕ ಜೀವಿಗಳ ಆವರ್ತನವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತವೆ. ಸೂಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಮಾಣದ ಪ್ರತಿಜೀವಕಗಳ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಯು ರೋಗ ನಿರೋಧಕತೆಯ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ, ಪ್ರತಿಜೀವಕಗಳ ಅವಧಿಯನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುವುದು ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ರೋಗ ನಿರೋಧಕತೆಯ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.
ಆಸ್ಪತ್ರೆಯ ಸಿಬ್ಬಂದಿಗಳ ವಿರಳವಾದ ಕೈಗಳ ಸುರಕ್ಷೆಯು ನಿರೋಧಕ ಜೀವಿಗಳ ಹರಡುವಿಕೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿತವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಕೈಗಳನ್ನು ತೊಳೆಯುವಿಕೆಯಲ್ಲಿನ ಹೆಚ್ಚಳವು ಈ ಜೀವಿಗಳ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ.