cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ರಿಯಲ್ ಮಡ್ರಿಡ್
ದಾಖಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು
ರೌಲ್ ಹಾಜರಿಗಳ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ರಿಯಲ್ ಮ್ಯಾಡ್ರಿಡ್‍ನ ಸಾರ್ವಕಾಲಿಕ ಮುಂದುಗರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ರೌಲ್, ರಿಯಲ್ ಮ್ಯಾಡ್ರಿಡ್‍ಗಾಗಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಹಾಜರಿಗಳ ದಾಖಲೆ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ, ಅವರು 1994 ರಿಂದ 2010 ವರೆಗೆ 741 ಪ್ರಥಮ ಆಯ್ಕೆ ತಂಡದ ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ಆಡಿದ್ದಾರೆ. ಮ್ಯಾನುಯೆಲ್ ಜೂನಿಯರ್ 711 ಬಾರಿ ಆಡಿದ್ದಾರೆ. ಗೋಲ್ಕೀಪರ್ ಆಗಿ ದಾಖಲೆ 630 ಬಾರಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದರೊಂದಿಗೆ, ಐಕರ್ ಕ್ಯಾಸಿಲಾಸ್ ಮುಂದಿದ್ದಾರೆ. 152 ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಾಜರಿಗಳೊಂದಿಗೆ (ಕ್ಲಬ್ನಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲಾ), ಅವರು ರಿಯಲ್‍ನ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಖ್ಯೆಯ ಹಾಜರಿಯ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆಟಗಾರ. 127 ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಾಜರಿಗಳೊಂದಿಗೆ ( ಕ್ಲಬ್‍ನಲ್ಲಿರುವಾಗ 47 ಹಾಜರಿಗಳು), ಪೋರ್ಚುಗಲ್‍ನ ಲೂಯಿಸ್ ಫಿಗೊ ರಿಯಲ್‍ನ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಸಂಖ್ಯೆಯ ಹಾಜರಿಗಳ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಾನ್ ಸ್ಪ್ಯಾನಿಷ್ ಆಟಗಾರ. ರೌಲ್ 741 ಆಟಗಳಲ್ಲಿ ( 1994-2010 ) 323 ಗೋಲುಗಳೊಂದಿಗೆ, ರಿಯಲ್‍ನ ಸಾರ್ವಕಾಲಿಕ ಅಗ್ರ ಗೋಲು ಹೊಡೆದ ದಾಖಲೆ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ನಾಲ್ಕು ಇತರ ಆಟಗಾರರು ಸಹ ರಿಯಲ್‍ಗಾಗಿ 200 ಗೋಲುಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದ್ದಾರೆ: ಆಲ್ಫ್ರೆಡೋ ಡಿ ಸ್ಟೆಫಾನೋ ( 1953-64 ), ಫೆರೆಂಕ್ ( 1958-66 ) ಮತ್ತು ಹ್ಯೂಗೋ ಸ್ಯಾಂಚೆಝ್ ( 1985-92 ). ಪೋರ್ಚುಗಲ್‍ನ ಕ್ರಿಸ್ಟಿಯಾನೊ ರೊನಾಲ್ಡೊ ( 2011-12 46 ) ಒಂದು ಋತುವಿನಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಲೀಗ್ ಗೋಲುಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು 2005 ರಲ್ಲಿ ರೌಲ್‍ರನ್ನು ಹಿಂದೆ ಹಾಕಿದರು. 58 ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಡಿ ಸ್ಟೆಫಾನೊ 49 ಗೋಲುಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿ, ದಶಕಗಳಿಂದ ಯುರೋಪಿಯನ್ ಕಪ್ನಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಕಾಲಿಕ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಗೋಲುಗಳ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಕ್ಲಬ್‍ನ ( 15 ಸೆಕೆಂಡುಗಳ ) ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ವೇಗದ ಗೋಲು ಅಟ್ಲೆಟಿಕೊ ಮ್ಯಾಡ್ರಿಡ್ ವಿರುದ್ಧ ಲೀಗ್ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ 3 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2003 ರಂದು ಬ್ರೆಜಿಲಿಯನ್ ರೊನಾಲ್ಡೊ ಹೊಡೆದ.
ಆಟಗಾರರು
೧ ಜಿ.ಕೆ. ಐಕರ್ ಕ್ಯಾಸಿಲಾಸ್ ( ನಾಯಕ )
೨ ಡಿಎಫ್ ರಾಫೆಲ್
೩ ಡಿಎಫ್ ಪೆಪೆ ( ಉಪನಾಯಕ )
೪ ಡಿಎಫ್ ಸೆರ್ಗಿಯೋ ರಾಮೋಸ್ ( ಉಪನಾಯಕ )
೫ ಡಿಎಫ್ ಫ್ಯಾಬಿಯೊ
೬ ಎಂಎಫ್ ಸಾಮಿ
೮ ಕಲ್ಯಾಣ ಕರೀಮ್
೯ ಎಂಎಫ್ ಗರೆಥ್
೧೧ ಜಿ.ಕೆ. ಜೀಸಸ್ ಫರ್ನಾಂಡಿಸ್
೧೨ ಎಂಎಫ್ ಅಲೊನ್ಸೊ
೧೩ ಡಿಎಫ್ ಡೇನಿಯಲ್
೧೪ ಡಿಎಫ್ ಅಲ್ವರೊ
೧೬ ಎಂಎಫ್ ಲೂಕಾ
೧೭ ಕಲ್ಯಾಣ ಅಲ್ವಾರೊ
೧೮ ಎಂಎಫ್ ಏಂಜಲ್ ಡಿ ಮರಿಯಾಗೆ
೧೯ ಜಿ.ಕೆ. ಡಿಯಾಗೋ ಲೋಪೆಜ್
ಬೆಂಬಲ
ಬಹುತೇಕ ತವರು ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ, ಕ್ರೀಡಾಂಗಣದಲ್ಲಿನ ಬಹುಪಾಲು ಸ್ಥಾನಗಳನ್ನು ಕ್ರೀಡಾಋತು ಟಿಕೆಟ್ಅನ್ನು ಹೊಂದಿರುವವರು ವ್ಯಾಪಿಸಿರುತ್ತಾರೆ, ಇವರ ಸರಾಸರಿ ಸಂಖ್ಯೆ 68,670. ಕ್ರೀಡಾಋತುವಿನ ಟಿಕೆಟ್ ಹೋಲ್ಡರ್ ಆಗಲು, ಯಾರೊಬ್ಬರಾದರೂ ಮೊದಲು ಕ್ಲಬ್ ಸದಸ್ಯರಾಗಿರಬೇಕು. ಸದಸ್ಯರ ಜೊತೆಗೆ, ಕ್ಲಬ್ ಸ್ಪೇನ್‍ನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ 1,800ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಪೆನ್ಯಾರನ್ನು (ಅಧಿಕೃತ, ಕ್ಲಬ್ ಭಾಗವಾದ ಬೆಂಬಲಿಗರ ಗುಂಪುಗಳು) ಹೊಂದಿದೆ. ರಿಯಲ್ ಮ್ಯಾಡ್ರಿಡ್ ಸ್ಪ್ಯಾನಿಷ್ ಫುಟ್ಬಾಲ್‍ನಲ್ಲಿ ಎರಡನೆಯ ಗರಿಷ್ಠ ಸರಾಸರಿ ಸಾರ್ವಕಾಲಿಕ ಹಾಜರಾತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಸ್ಯಾಂಟಿಯಾಗೊ ಬರ್ನಾಬ್ಯೂಗೆ 74,000 ಅಭಿಮಾನಿಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತದೆ; ಅದು 71,900 ಸರಾಸರಿ ಗೇಟ್‍ನೊಂದಿಗೆ 2004-05 ರಲ್ಲಿ ಎರಡನೆಯ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಬೆಂಬಲಿತ ಲಾ ಲಿಗಾ ತಂಡವಾಗಿತ್ತು.
ರಿಯಲ್ ಮ್ಯಾಡ್ರಿಡ್‍ನ ಕಟ್ಟಾ ಬೆಂಬಲಿಗರು ಅಲ್ಟ್ರಾ ಸುರ್ ಬೆಂಬಲಿಗರು ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ತೀವ್ರ ಬಲಪಂಥೀಯ ರಾಜಕೀಯಕ್ಕೆ ಪರಿಚಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅಲ್ಟ್ರಾ ಸುರ್‍ನವರು ಇತರ ಬಲಪಂಥೀಯ ಗುಂಪುಗಳೊಂದಿಗೆ, ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಎಸ್ಎಸ್ ಲ್ಯಾಜಿಯೊ ಅಭಿಮಾನಿಗಳೊಂದಿಗೆ ಮೈತ್ರಿ ಬೆಳೆಸಿಕೊಂಡಿವೆ. ಹಲವಾರು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ, ಅವರು ಜನಾಂಗೀಯವಾಗಿ ಎದುರಾಳಿ ಆಟಗಾರರನ್ನು ನಿಂದಿಸಿದ್ದಾರೆ, ಮತ್ತು ಹಾಗೆ ಮಾಡಿದ್ದಕ್ಕೆ ಯುಇಎಫ್ಎಯಿಂದ ತನಿಖೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿದೆ. thumbnail
ಪೈಪೋಟಿಗಳು
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಲೀಗ್‍ನಲ್ಲಿನ ಎರಡು ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಬಲ ತಂಡಗಳ ನಡುವೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತೀವ್ರವಾದ ಪೈಪೋಟಿ ಇರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಇದು ಲಾ ಲಿಗಾದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿದೆ, ರಿಯಲ್ ಮ್ಯಾಡ್ರಿಡ್ ಮತ್ತು ಬಾರ್ಸಿಲೋನಾ ನಡುವೆ ಪಂದ್ಯವನ್ನು 'ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ' (ಎಲ್ ಕ್ಲಾಸಿಕೋ) ಎಂದೇ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆರಂಭದಿಂದ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ಲಬ್‍ಗಳನ್ನು ಸ್ಪೇನ್‍ನ ಎರಡು ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿ ಪ್ರದೇಶಗಳು, ಕ್ಯಾಟಲೋನಿಯ ಮತ್ತು ಕಾಸ್ಟೈಲ್‍ನ, ಹಾಗೆಯೇ ಎರಡು ನಗರಗಳ, ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳೆಂದು ಕಾಣಲಾಯಿತು. ಈ ಪೈಪೋಟಿಯು, ಅನೇಕರಿಂದ ಕ್ಯಾಟಲನ್ನರ ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಸ್ಟಿಲಿಯನ್ನರ ನಡುವೆ ಅನುಭವಿಸಿದ ರಾಜಕೀಯ ಮತ್ತು ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟುಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿತವಾದದ್ದನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತದೆ, ಒಬ್ಬ ಲೇಖಕನಿಂದ ಸ್ಪ್ಯಾನಿಶ್ ಅಂತರ್ಯುದ್ಧದ ಪುನರಭಿನಯ ಎಂದು ಕಾಣಲಾಗಿದೆ. ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ, ರಿಯಲ್ ಮ್ಯಾಡ್ರಿಡ್ ಮತ್ತು ಬಾರ್ಸಿಲೋನಾ ನಡುವೆ ದಾಖಲೆ 81 ವಿಜಯಗಳು ಮ್ಯಾಡ್ರಿಡ್‍ಗೆ, ಬಾರ್ಸಿಲೋನಾಗೆ 76 ವಿಜಯಗಳು ಮತ್ತು 39 ಡ್ರಾ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಫುಟ್‌ಬಾಲ್
ಪ್ರಹ್ಲಾದ್ ಕಕ್ಕರ್
thumb|right|250px|'ಪ್ರಹ್ಲಾದ್ ಕಕ್ಕರ್' (೨೪ ಮಾರ್ಚ್ ೧೯೫೦) ಮುಂಬೈನಗರದ ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ 'ಭಾರತೀಯ ಜಾಹಿರಾತು ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ' ರಲ್ಲೊಬ್ಬರು. ಅಮಿತಾಬ್ ಬಚ್ಚನ್ ಮತ್ತು 'ಸಚಿನ್ ತೆಂದುಲ್ಕರ್' ರ ಜೊತೆಗೂಡಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ 'ಪೆಪ್ಸಿ ಅಡ್ವರ್ಟೈಸ್ಮೆಂಟ್' ಅತ್ಯಂತ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಯಿತು. ೧೯೭೭ ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಅತಿವಿಶ್ವಸನೀಯ ಮತ್ತು ಜನಪ್ರಿಯ ಚಿತ್ರ ತಯಾರಿಕಾ ಸಂಸ್ಥೆ, ಜೆನೆಸಿಸ್ ಫಿಲ್ಮ್ ಪ್ರೊಡಕ್ಶನ್ಸ್ ನ ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದ ಪ್ರಧಾನ ಡೈರೆಕ್ಟರ್ ಗಳಲ್ಲೊಬ್ಬರು.'ಪ್ರಹ್ಲಾದ್ ಕಕ್ಕರ್' ಒಬ್ಬ ಖಂಡಿತವಾದಿ. ಎಲ್ಲವನ್ನು ಮುಚ್ಚುಮರೆಯಿಲ್ಲದೆ ಹೇಳುವ ಸ್ವಭಾವದವರು. 'ಸ್ಕೂಬಾ ದೈವಿಂಗ್' ಅವರ ಅತಿ ಪ್ರಿಯವಾದ ಹವ್ಯಾಸಗಳಲ್ಲೊಂದು.
ಜನನ
'ಪ್ರಹ್ಲಾದ್ ಕಕ್ಕರ್' ಬೊಂಬಾಯಿನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದರು. ತಂದೆ,ಪಾಕೀಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ವರ್ಗವಾಗಿ ಕೆಲಸಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ 'ಸೈನ್ಯದ ಕರ್ನಲ್.' ತಾಯಿ, ಬರ್ಮಾದೇಶವಾಸಿ, ಹಾಗೂ ಮರಾಠಿ ಭಾಷೆ ಮಾತಾಡುವವರು.
ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ
೧೯೬೬, 'ಸೈನಿಕ್ ಸ್ಕೂಲ್', 'ಕುಂಜ್ಪುರ', 'ಕರ್ನಲ್', ೧೯೭೦, ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಪದವಿಗಳಿಸಿದರು. ಏಕೊನೊಮಿಕ್ಸ್ (ಆನರ್ಸ್) ಪುಣೆಯ 'ಫರ್ಗ್ಯುಸನ್ ಕಾಲೇಜ್' ನಿಂದ.
ಪದವಿಯ ಬಳಿಕ ಜಾಹಿರಾತ್ ಕಂಪೆನಿಗೆ ಸೇರಿದರು
೧೯೭೧, ರಲ್ಲಿ ಜಾಹಿರಾತು ಕಂಪೆನಿಗೆ ಪಾದಾರ್ಪಣೆಮಾಡಿದರು. ಮೊದಲು ಅವರು ಒಬ್ಬ ಅಕೌಂಟ್ಸ್ ಎಕ್ಸಿಕ್ಯುಟಿವ್ ರೂಪದಲ್ಲೊ (as an Accounts Executive at ASP (Delhi) ಸೇರಿದರು. ಸನ್ ೧೯೭೨, ರಲ್ಲಿ ’ಅಂಕುರ್', 'ಮಂಥನ್', ಮತ್ತು ’ಭೂಮಿಕ', ಗಳಂತಹ ಜನಪ್ರಿಯ ಚಿತ್ರತಯಾರಕರಾದ, 'ಶ್ಯಾಮ್ ಬೆನೆಗಲ್' ರ ಜೊತೆಗೆ ಸಹಾಯಕ ನಿರ್ದೆಶಕರಾಗಿ ಸೇರಿದರು.
ಜೆನೆಸಿಸ್ ಫಿಲ್ಮ್ ಪ್ರೊಡಕ್ಷನ್ಸ್ ಎಂಬ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಶುರುಮಾಡಿದರು
ಶ್ಯಾಮ್ ಬೆನೆಗಲ್' ರವರ ಬಳಿ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದ ಬಳಿಕ, 'ಮನ್ಜಿತ್ ಕಕ್ಕರ್' ಮತ್ತು 'ರವಿ ಉಪ್ಪೂರ್', ಜೊತೆಸೇರಿ, 'ಜೆನೆಸಿಸ್ ಫಿಲ್ಮ್ ಪ್ರೊಡಕ್ಷನ್ಸ್ ಎಂಬ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ೧೯೭೭ ರಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟುಹಾಕಿದರು. ಇಂದು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅತಿ ಬೇಡಿಕೆಯ ಆಡ್ ಏಜೆನ್ಸಿ ಜಾಹಿರಾತು ಚಲನಸಿತ್ರ ತಯಾರಿಕಾ ಸಂಸ್ಥೆಯೆಂದು ಹೆಸರುಮಾಡಿದೆ. 'ಚಾನೆಲ್ ಸ್ಟಾರ್ ಒನ್' ಜೊತೆಗೆ ಸೇರಿ,'ಬಾಲಿ' ಎಂಬ ಶಾರ್ಟ್ ಫಿಲ್ಮ್ ತಯಾರಿಸಿದರು. ಶ್ರೀ.ಕಕ್ಕರ್ ರವರು 'ಕಾಮಸೂತ್ರ ಜನಪ್ರಿಯ ಜಾಹಿರಾತಿಗೆ' ಪ್ರಸಿದ್ಧರು.
ಜೀವನಸಾಧಿ
'ಮಿತಾಲಿ ದತ್ ಕಕ್ಕರ್' ಜೊತೆ ವಿವಾಹ, 'ಆಫ್ ಸ್ಪ್ರಿಂಗ್' ಮತ್ತು 'ಆಫ್ ಶೂಟ್' ಎಂಬ, ಚಲನಚಿತ್ರತಯಾರಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮಾಲಕಿ. ಈ ದಂಪತಿಗಳಿಗೆ, ೩ ಜನ ಮಕ್ಕಳು, 'ಅರ್ನವ್', 'ವರುನ್', ಮತ್ತು 'ಅನಾಜಿನ್ಸಮ',
ಅತ್ಯಂತ ಇಷ್ಟವಾದ ಹವ್ಯಾಸ
'ಸ್ಕೂಬಾ ಡೈವಿಂಗ್' ಅವರ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರೀತಿಯ ಹವ್ಯಸಗಳಲ್ಲೊಂದು. ಸನ್, ೨೦೦೦ ದಲ್ಲಿ, '(CMAS 2 Star Scuba Diving Instructor)' 'ಪ್ರಹ್ಲಾದ್ ಕಕ್ಕರ್' ರವರು ನಿಯುಕ್ತರಾದರು.
ಸಂಪರ್ಕಸಾಧಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿ
^ a b c Ad guru thrives on humour Indian Express, Jun 11, 2008.
^ a b c Profiles Advertising Agencies Association of India, (AAAI).
^ Pandit Jasraj Samman for Prahlad Kakkar Indian Express, 10 June 2008.
^ http://www.businesstravellerindia.com/200306/bt10highp.shtml
^ http://www.ketan.net/art7_1.html
^ http://www.shaaditimes.com/celebrities/wedding-stories/mitali-prahlad-kakkar-030922
^ Prahalad Kakkar Interview AgencyFAQs Juggler of passions The Hindu
ಬಾಹ್ಯಸಂಪರ್ಕಗಳು
ವರ್ಗ:ನಿರ್ದೇಶಕರು ವರ್ಗ:ಜಾಹೀರಾತು-ರೂಪಿಸುವವರು
ಬೋನ್ಸಾಯ್
ಬೋನ್ಸಾಯ್ ಎಂದರೆ ಜಪಾನಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಟ್ರೇನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸುವುದು ಎಂದರ್ಥ. ಸಣ್ಣ ಸಣ್ಣ ಸಸ್ಯ ಕುಂಡಗಳಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ದೊಡ್ಡ ಮರಗಳ ಕುಬ್ಜ ಪ್ರತಿರೂಪವನ್ನು ಬೆಳೆಸುವ ಕಲೆಯೇ ಬೋನ್ಸಾಯ್. ಈ ಕುಬ್ಜ ಗಿಡಗಳು ದೊಡ್ಡ ಮರಗಳ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರತಿರೂಪವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಇಂತಹ ಬೋನ್ಸಾಯ್ ಗಿಡಗಳ ಬಗೆಗಿನ ಅಚ್ಚರಿಯ ಸಂಗತಿಯೆಂದರೆ ಇವು ಒಂದು ಶತಮಾನ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಬದುಕಬಲ್ಲವು.
ಇತಿಹಾಸ
ಬೋನ್ಸಾಯ್ ಕಲೆ ಉಗಮವಾಗಿದ್ದು ಒಂದು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಚೀನಾದಲ್ಲಿ. ಚೀನೀ ಶ್ರೀಮಂತರು ತಮ್ಮ ಗೃಹಗಳನ್ನು ಅಲಂಕರಿಸುವ ಏಕೋದ್ದೇಶದಿಂದ ಕುಬ್ಜ ಮರಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸುವ ಕಲೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿ ಕರಗತ ಮಾಡಿಕೊಂಡರು. ತತ್ಸಮಯದಲ್ಲೇ ಜಪಾನೀಯರೂ ಈ ಕಲೆಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಆದರೆ ಜಪಾನಿಯರು ಮಾತ್ರ ಈ ಕಲೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದರು. ಕಾಲಾಂತರದಲ್ಲಿ ಚೀನೀಯರ ಕ್ರಾಂತಿ ಅಲ್ಲಿ ಈ ಕಲೆಯನ್ನು ಭೂಗತಗೊಳಿಸಿತು. ಆದರೆ ಜಪಾನೀಯರು ಕೈಬಿಡದೆ ಮುಂದರೆಸಿಕೊಂಡು ಇಂದು ಈ ಕಲೆಯನ್ನು ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಹೀಗಾಗಿ ಇಂದು ಜಪಾನಿನಲ್ಲಿ ನೂರಾರು ವರ್ಷಗಳ ಬೋನ್ಸೈ ನೋಡಲು ಲಭ್ಯ. ಅಮೇರಿಕಾದ ಪಶ್ಚಿಮ ಕರಾವಳಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಆದಿವಾಸಿ ಜಪಾನಿಯರಲ್ಲಿ ಈ ಕಲೆ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿತ್ತು. ಎರಡನೇ ಜಾಗತಿಕ ಯುದ್ಧದ ನಂತರ ಜಪಾನಿನಿಂದ ನಿವೃತ್ತಿಹೊಂದಿ ಮರಳುತ್ತಿದ್ದ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ತಮ್ಮೊಂದಿಗೆ ಬೋನ್ಸಾಯ್ ಕಲೆಯನ್ನು ಕೊಂಡೊಯ್ದರು. ಬೋನ್ಸಾಯ್ ಗಿಡಗಳ ಅದ್ಭುತ ಸಂಗ್ರಹವನ್ನು ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಪಟ್ಟಣದ ಬ್ರೂಕ್ಲಿನ್ ಸಸ್ಯ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ತೋಟ ಮತ್ತು ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್ ಸಸ್ಯಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ತೋಟಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದಾಗಿದೆ.
ಭಾರತದೊಂದಿಗಿನ ಸಂಬಂಧ
ಆದರೆ ಹಾಸ್ಯ ಸಂಗತಿ ಎಂದರೆ ಈ ಕಲೆಯ ಉಗಮ ಭಾರತ. ಐದು ಸಾವಿರ ವರ್ಷಗಳ ಇತಿಹಾಸವಿರುವ ಭಾರತ ಋಷಿ ಮುನಿಗಳ ದೇಶ. ಅಗ್ನಿಯೇ ಪ್ರಧಾನ ದೇವತೆಯಾಗಿದ್ದ ಭಾರತೀಯ ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಋಷಿ ಮುನಿಗಳು ತಮ್ಮ ದಿನಚರಿಯನ್ನು ಅಗ್ನಿಗೆ ಸಮಿತ್ತುಗಳನ್ನು ಪಲಾಶ, ಅಶ್ವತ್ಥ, ಶಮಿ, ಔದುಂಬರ ಮುಂತಾದ ಮರಗಳ ಕಾಂಡಗಳನ್ನು ಅರ್ಪಿಸುವುದರ ಮೂಲಕ ಆರಂಭಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅರಣ್ಯವಾಸಿಗಳಾಗಿದ್ದ ಋಷಿಮುನಿಗಳು ಅಲೆಮಾರಿಗಳಾಗಿದ್ದರು. ಆಮಂತ್ರಿಸಿದ ರಾಜ್ಯಗಳಿಗೆ ತೆರಳಿ ರಾಜಾಥಿತ್ಯಗಳನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿ ಅಲ್ಲಿನ ಹಿತಕ್ಕಾಗಿ ಯಾಗ ಯಜ್ಞಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಊರಿಂದೂರಿಗೆ ಅಲೆದಾಡುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಗಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಮಿತ್ತುಗಳ ದುರ್ಲಭತೆಯಿಂದಾಗಿ ಅಗತ್ಯವಾದ ಮರಗಳನ್ನು ಪುಟ್ಟ ಮರದ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸಿ -ಕುಬ್ಜವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದವು- ಶಿಷ್ಯವೃಂದದ ಜತೆಯಲ್ಲಿ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಹೀಗಾಗಿ ಅವರ ದಿನನಿತ್ಯದ ಸಮಿತ್ತುಗಳ ಪೂರೈಕೆಯಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆಗ ಅವಕ್ಕೆ ಬೋನ್ಸೈ ಹೆಸರಿರಲಿಲ್ಲ.
ಬೋನ್ಸಾಯ್ ಕಲೆಗೆ ನಿಸರ್ಗವೇ ಸ್ಫೂರ್ತಿ. ಹೇಗೆಂದರೆ ಬಾನಿನೆತ್ತರದ ಬೆಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿನ ಮರಗಳು ಜೀವನ ಪರ್ಯಂತ ಕುಬ್ಜವಾಗಿಯೇ ಇರುತ್ತವೆ. ನಿಸರ್ಗದ ಹವಾಗುಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡು ಹುರಿಯಾಗಿ ಗಂಟುಗಂಟಾಗಿ ಬೆಳೆದು ಒಂದು ಕಲೆಯಾಗುತ್ತವೆ. ಯಾವುದೇ ವರ್ಗದ ಜನ ಹೆಚ್ಚು ಖರ್ಚಿಲ್ಲದೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಮಾಡಬಹುದಾದ ಕಲೆ ಇದಾಗಿದೆ.
ಸೂಕ್ತವಾದ ಸಸ್ಯಗಳು
ತಾಯಿ ಬೇರಿರುವ ಮರಗಳ ತಾಯಿಬೇರನ್ನು ತುಂಡರಿಸಿದರೆ (ಹಾಗೂ ಮತ್ತು ಹಲವಾರು ಕಾರಣಗಳಿಂದ) ಮರ ಕುಬ್ಜವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಹೀಗಾಗಿ ನಾರು ಬೇರುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿರುವ ತೆಂಗಿನ ಜಾತಿಯ ಮರಗಳು ತಾಳೆ ಜಾತಿಯ ಮರಗಳನ್ನು ಹೊರತು ಪಡಿಸಿ ಉಷ್ಣವಲಯದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಎರಡು ಸಾವಿರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜಾತಿಯ ಮರಗಳನ್ನು ಬೋನ್ಸೈ ಆಗಿ ಬೆಳೆಸಬಹುದು.
ಬೋನ್ಸಾಯ್ ಕುರಿತು ಜಪಾನಿನಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆದಿದ್ದು ಉಪ ಉಷ್ಣವಲಯ ಹಾಗೂ ಸಮಶೀತೋಷ್ಣವಲಯದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಮರಗಳು ಬೋನ್ಸಾಯ್ ಗೆ ಸರಿ ಹೊಂದುವವು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ. ಬ್ರಹ್ಮಾಮ್ಲಿಕ, ಕದಂಬ, ಬೂರುಗ, ಆಲ, ಬೇವು, ಮುತ್ತುಗದ ಮರ, ಮಾವು, ನಂದಿ ವೃಕ್ಷಗಳು ಹೆಮೀಲಯಾ, ಕಾಡು ಕರಿ ಬೇವು, ಮುಂತಾದವು ಬೋನ್ಸಾಯ್ ಕಲೆಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲವು.
ಬೋನ್ಸಾಯ್ ಕಲೆಗೆ ಒಗ್ಗುವಂತಹ ಗಿಡಗಳನ್ನು ಮೊದಲು ಸಣ್ಣ ತಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸಬೇಕು. ಕಾಡು ಮೇಡಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದ ಗಿಡ ಅಥವಾ ವರ್ಷ ನರ್ಸರಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಸಿದ ಮೊಳಕೆಯನ್ನು ಜಾಗರೂಕವಾಗಿ ಕೀಳಬೇಕು. ಲೇಯರ್ ಮಾಡಿ ಕಸಿ ಮಾಡಿ ಅಥವಾ ಕುಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಬೀಜಗಳಿಂದ ಸಸಿ ಬೆಳೆಸಿಯೂ ಬೋನ್ಸಾಯ್‍ಗೆ ಉಪಯೋಗಿಸಬಹುದು.
ತಟ್ಟೆಗಳು
ತಟ್ಟೆಗಳೆಂದರೆ ಆಳವಲ್ಲದ ವಿವಿಧಾಕಾರಾದ ಮತ್ತು ವಿಭಿನ್ನ ಅಳತೆಯ ಕುಂಡಗಳು. ತಟ್ಟೆಗಳು ಮಣ್ಣಿನಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದು ಅವು ದುಂಡಗೆ, ಅಂಡಾಕಾರ, ಲಂಬಾತ್ಮಕ ಹೀಗೆ ಯಾವುದೇ ಆಕಾರವನ್ನು ಹೊಂದಿರಬಹುದು. ತಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿನ ಆಳ ಮತ್ತು ಗಾತ್ರ ಅದರಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುವ ಗಿಡವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದೆ. ಬಸಿತಕ್ಕಾಗಿ ತಟ್ಟೆಯ ತಳದಲ್ಲಿ ಒಂದೆರಡು ರಂಧ್ರ ಹೊಂದಿರಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಮಣ್ಣು
ಚೆನ್ನಾಗಿ ಹದವಾಗಿರುವ ಸೋಸಿದ ಮಣ್ಣನ್ನು ಬೋನ್ಸಾಯ್‍ಗೆ ಉಪಯೋಗಿಸಬೇಕು. ಮಣ್ಣು ಉಸುಕು ಉಸುಕಾಗಿರದೆ ಜಿಗುಟಾಗಿರಲೂಬಾರದು. ಅತ್ತ ತೀರ ಆಮ್ಲೀಯವು ಇತ್ತ ಕ್ಷಾರೀಯವು ಆಗಿರಬಾರದು. ಚೆನ್ನಾಗಿ ಕೊಳೆತು ಹದವಾಗಿರುವ ಎಲೆ ಗೊಬ್ಬರವನ್ನು ಅದಕ್ಕೆ ಬೆರೆಸಬೇಕು.
ಗಿಡನೆಡುವುದು
ತಟ್ಟೆಯನ್ನು ಮೊದಲು ಸಮತಟ್ಟಾದ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಇಡಬೇಕು. ತಟ್ಟೆಯ ಬುಡದಲ್ಲಿನ ರಂಧ್ರಗಳನ್ನು ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್‍ನಿಂದ ಮುಚ್ಚಬೇಕು. ದೊಡ್ಡ ಮಣ್ಣಿನ ಕಣಗಳನ್ನು ತಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ಹಾಕಿ ಅದರ ಮೇಲೆ ಸಣ್ಣ ಮಣ್ಣಿನ ಪದರವನ್ನು ಹಾಕಿ ಗಿಡ ನೆಡಬೇಕು. ಮಣ್ಣನ್ನು ಹದವಾಗಿ ದಿಮ್ಮಿಸಿ ಕೈನಿಂದ ಒತ್ತಬೇಕು. ಗಿಡ ನೆಡುವಾಗ ಅದು ತಟ್ಟೆಯ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿರುವಂತೆ ಎಚ್ಚರ ವಹಿಸಿಬೇಕು. ಇದಾದ ನಂತರ ಗಿಡಕ್ಕೆ ನೀರು ಕೊಡುವುದನ್ನು ಮರೆಯಬಾರದು.
ಗಿಡದ ಆರೈಕೆ
ಯಾವುದೇ ಗಿಡವನ್ನು ಬೆಳೆಸಿದ ಮೇಲೆ ಜೋಪಾನ ಮಾಡುವುದು ಅತೀ ಮುಖ್ಯ. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗಿಡವು ನೆಲೆಗೊಳ್ಳುವುದಲ್ಲದೇ ಬೇರು ಚಿಗುರಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತದೆ. ತಟ್ಟೆಯನ್ನು ಎರಡು ವಾರಗಳಾದರೂ ತಣ್ಣಗಿನ ಮತ್ತು ನೆರಳಿನ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಬದಲಾಯಿಸಬೇಕು. ಗಿಡವನ್ನು ಒಮ್ಮೆಲೇ ಸೂರ್ಯನ ಶಾಖಕ್ಕೆ ತರಬಾರದು. ಮುಂಜಾನೆಯ ಹೊತ್ತಿನ ಬಿಸಿಲಿನಲ್ಲಿ ಎರಡು ಗಂಟೆಗಳಷ್ಟು ಕಾಲ ಇಡುತ್ತಾ ಬಂದು ಕ್ರಮೇಣ ಅದನ್ನು ಪ್ರಖರವಾದ ಬಿಸಿಲಿಗೆ ಒಡ್ಡಬೇಕು.ಯಾವುದೇ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣನ್ನು ಪೂರ್ತಿ ಒಣಗಲು ಬಿಡಬಾರದು. ಹಿಮದಿಂದಲೂ ಕೂಡ ಗಿಡವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಬೇಕು.
ಬೋನ್ಸಾಯ್ ಸಣ್ಣತಟ್ಟೆಗಳ ಮಣ್ಣನ್ನೇ ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ ಅವಲಂಬಿಸುವುದರಿಂದ ನೀರುಣಿಸುವುದು ಅತೀ ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ. ಗಿಡವನ್ನು ಯಾವುದೇ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಒಣಗಲು ಬಿಡಬಾರದು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮಣ್ಣು ಸ್ವಲ್ಪ ಒಣಗಿದೆ ಎನ್ನಿಸಿದಾಗ ನೀರು ಹಾಕಬೇಕು. ಹಾಗೆಯೇ ಇದಕ್ಕೆ ಗೊಬ್ಬರದ ಅವಶ್ಯಕತೆಯೂ ಬಹಳಷ್ಟಿದೆ. ಮೂರು ಮುಖ್ಯ ಘಟಕಾಂಶಗಳಾದ ಸಾರಜನಕ, ಫಾಸ್ಪೋರಿಕ್ ಆಮ್ಲ ಮತ್ತು ಪೊಟ್ಯಾಶ್ ನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ 50:30:20 ಅನುಪಾತದಲ್ಲಿ ಬೆರೆಸಬೇಕು. ಸಾಸಿವೆ ಹಿಂಡಿ ಹಾಗೂ ಎಲೆಗೊಬ್ಬರಗಳು ಬೊನ್ಸಾಯ್‍ಗೆ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಗೊಬ್ಬರ. ಇದನ್ನು ಘನ ಹಾಗೂ ದ್ರವ ಎರಡು ರೂಪದಲ್ಲೂ ಉಪಯೋಗಿಸಬಹುದು.
ಸಮರುವುದು ಮತ್ತು ಚಿವುಟುವುದು
ಬೆಳೆಸುವ ಯಾವುದೇ ಗಿಡಕ್ಕೆ ಸೂಕ್ತವಾದ ಆಕಾರ ಕೊಟ್ಟರಷ್ಟೇ ಅದು ಅಂದವಾಗುವುದು. ಮರವನ್ನಾಗಲಿ, ಪೊದೆ ಗಿಡವಾಗಲಿ, ಸ್ವೇಚ್ಛೆಯಾಗಿ ಬೆಳೆಯಲು ಬಿಡದೆ ಸೂಕ್ತವಾದ ಅವುಗಳ ಆಕಾರವು ಅಂದವಾಗಲು ಅನುಕೂಲಕರವಾಗುವಂತೆ ಅನಾವಶ್ಯಕ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಸಮರುವುದು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಗಿಡವು ಆಕರ್ಷಕವಾಗಿ ಬೆಳೆಯತೊಡಗಿದರೆ ಚಿವುಟುವುದು ಬೇಡ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಗಿಡವು ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಋತುವಿನಲ್ಲಿ ತ್ವರಿತ ಗತಿಯಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದ್ದರೆ ಅದರ ತುದಿಯನ್ನು ಒಂದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಬಾರಿ ಚಿವುಟಬೇಕು. ಸಮರುವಾಗ ಮಣ್ಣು ಅಥವಾ ಬೇರಿಗೆ ಧಕ್ಕೆಯಾಗದಂತೆ ಎಚ್ಚರವಹಿಸಬೇಕು. ಬೋನ್ಸಾಯ್ ಅಂದವಾಗಿ ಕಾಣಲು ಕಾಂಡ ಮತ್ತು ಕವಲುಗಳನ್ನು ಸರಿಹೊಂದಿಸುವುದು ಮುಖ್ಯವಾಗಿದೆ. ಗಿಡದ ಆಕಾರ ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಕಾಣಸಿಗಲು ಇದರಿಂದ ಸಹಾಯಕವಾಗುತ್ತದೆ.
ರೋಗ ಮತ್ತು ಕೀಟಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಣೆ
ರೋಗರುಜಿನ ಹಾಗೂ ಕೀಟಗಳು ಇತರೆ ಗಿಡಗಳಂತೆ ಬೋನ್ಸಾಯ್‍ಗೂ ಸಾಮಾನ್ಯ. ಶಿಲಿಂಧ್ರ ರೋಗ ಬಂದರೆ ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ಬೇಗ ಆ ಭಾಗವನ್ನು ಕಿತ್ತೆಸೆಯಬೇಕು. ಕೀಟನಾಶಕಗಳನ್ನು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಸಿಂಪಡಿಸುತ್ತಿರಬೇಕು.
ಹೀಗೆ ಎಚ್ಚರದ ಕ್ರಮಗಳಿಂದ ಬೋನ್ಸಾಯ್ ಬೆಳೆಸಬಹುದು.
ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ವೃಕ್ಷಶಾಸ್ತ್ರ ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಅರಮನೆ (ಚಲನಚಿತ್ರ)
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೨೦೦೮ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಕಾಳಿದಾಸ
thumb ಕಾಳಿದಾಸನು ಭಾರತ ದೇಶದ ಒಬ್ಬ ಮಹಾಕವಿ. ಸಂಸ್ಕೃತ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಕಾವ್ಯಗಳನ್ನೂ, ನಾಟಕಗಳನ್ನೂ ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. "ಕವಿಕುಲಗುರು" ಎಂದು ಪ್ರಖ್ಯಾತನಾದವನು. ಇವನು ಸಂಸ್ಕೃತದ ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಶ್ರೇಷ್ಠಕವಿ ಅಶ್ವಘೋಷನ ನಂತರ ಸಾಹಿತ್ಯವಲಯದಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ಪಡೆದವನು.
ಕಾಳಿದಾಸನ ಸ್ಥಳ/ಕಾಲದ ಪರಿಚಯ
'''ಗಮನಿಸಿ : ಕಾಳಿದಾಸರಿಗೆ ಭಾರತದ ಶೇಕ್ಸ್ ಪಿಯರ್ ಎಂಬ ಅಭಿದಾನವೂ ಇದೆ. ಆದರೆ ಶೇಕ್ಸ್ ಪಿಯರ ಕಾಲ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೬ ೧೫೬೪, ಹಾಗೂ ಕಾಳಿದಾಸರ ಕಾಲ ೫ ನೇ ಶತಮಾನ. ಕಾಳಿದಾಸರ ಕಾವ್ಯಗಳು ಶೇಕ್ಸ್‌ ಪಿಯರಿಗಿಂತ ಎಷ್ಟೋ ಶತಮಾನ ಹಳೆಯದು. ಶೇಕ್ಸ್ ಪಿಯರನ್ನು ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನ ಕಾಳಿದಾಸರೆಂದು ಕರೆಯುವುದರಲ್ಲಿ ಅರ್ಥವಿದೆ.'''
ಈತನ ಸ್ಥಳ ಮತ್ತು ಕಾಲದ ಬಗ್ಗೆ ಖಚಿತವಾದ ಮಾಹಿತಿಯಿಲ್ಲ. ಬಹಳ ಚರ್ಚೆಗಳು ನಡೆದಿವೆ. ಅನೇಕ ದಂತಕತೆಗಳೂ ಇವೆ. ಈ ದಂತ ಕತೆಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದ ಮೂರನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು.
ಕಾಳಿದಾಸನ ಕುರಿತ ಮೊಟ್ಟ ಮೊದಲ ಉಲ್ಲೇಖ ಕ್ರಿಸ್ತಶಕ ೬೩೪ರ ಶಿಲಾಲೇಖವೊಂದರಲ್ಲಿ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಈ ಶಾಸನವು ಕರ್ನಾಟಕದ ಐಹೊಳೆಯಲ್ಲಿ ದೊರೆತಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಕಾಳಿದಾಸ ಮತ್ತು ಭಾರವಿಯರಿಬ್ಬರನ್ನೂ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕವಿಗಳೆಂದು ತಿಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆ ಶ್ಲೋಕ ಹೀಗಿದೆ:
ಸ ವಿಜಯತಾಂ ರವಿಕೀರ್ತಿಃ ಕವಿತಾಶ್ರಿತಕಾಲಿದಾಸಭಾರವಿಕೀರ್ತಿಃ" ||
ಬಾಣನ 'ಹರ್ಷಚರಿತ'ದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕಾಳಿದಾಸನ ಉಲ್ಲೇಖವಿದೆ. ಬಾಣನ ಕಾಲವು ಕ್ರಿಸ್ತಶಕದ ಆರನೆಯ ಶತಾಬ್ಧಿಯ ಉತ್ತರಾರ್ಧ ಅಥವಾ ಏಳನೇ ಶತಾಭ್ಧಿಯ ಪೂರ್ವಾರ್ಧವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುವುದರಿಂದ ಕಾಳಿದಾಸನು ಇವನಿಗಿಂತ ಮೊದಲಿದ್ದವನೆಂದು ಹೇಳಬಹುದು.
ಕಾಳಿದಾಸನ ಮೇಘದೂತ ಕಾವ್ಯದ ವ್ಯಾಖ್ಯೆಯನ್ನು ಬರೆದ ಮಲ್ಲಿನಾಥನು ಆರನೇ ಶತಮಾನದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿದ್ದ ನಿಚುಲ ಮತ್ತು ದಿಙ್ನಾಗರು ಕಾಳಿದಾಸನ ಸಮಕಾಲೀನರೆಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ. ಆದರೆ ಮಲ್ಲಿನಾಥನ ಈ ಹೇಳಿಕೆಯ ಕುರಿತು ಬಹಳ ಸಂದೇಹಗಳಿವೆ.
ಕಾಳಿದಾಸನು ತಾನು ವಿಕ್ರಮ ರಾಜನ ಆಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದವನೆಂದು ಬರೆದಿದ್ದಾನೆ. ಆದರೆ ವಿಕ್ರಮ ಎಂಬ ಹೆಸರಿದ್ದ ಕೆಲವಾರು ರಾಜರಲ್ಲಿ ಯಾರೆಂದು ನಿರ್ಣಯಿತವಾಗಿಲ್ಲ. ಪ್ರಚಲಿತವಾಗಿರುವಂತೆ ವಿಕ್ರಮ ಶಕೆಯು ಕ್ರಿಸ್ತಪೂರ್ವ ೫೬ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಗಿದೆ. ಕಾಳಿದಾಸನು ಉಜ್ಜಯಿನಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಈ ವಿಕ್ರಮನ ಆಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದನೆಂದರೆ ಅವನು ಕ್ರಿಸ್ತಪೂರ್ವ ಒಂದನೆಯ ಶತಾಬ್ಧಿಯಲ್ಲಿದ್ದನೆನ್ನಬಹುದು.
ಆದರೆ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಕೆಲವು ವಿದ್ವಾಂಸರು ವಿಕ್ರಮಶಕೆಯು ಕೋರೂರಿನ ಮಹಾಯುದ್ಧವನ್ನು ಆಧರಿಸಿರುವುದಾಗಿ ತೀರ್ಮಾನಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಕ್ರಿಸ್ತಶಕ ೫೪೪ರಲ್ಲಿ ವಿಕ್ರಮನು ಮ್ಲೇಚ್ಛರನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದ್ದ. ಆ ಸಮಯದ ೬೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದಿನಿಂದ ವಿಕ್ರಮಶಕೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಲಾಗಿದೆಯೆಂದೂ ನಿರ್ಧರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ನಿಜವಾದರೆ ಕಾಳಿದಾಸನು ಆರನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿದನೆಂದು ತಿಳಿಯಬೇಕು. ಇನ್ನೂ ಇವೆಲ್ಲದರ ಬಗ್ಗೆ ಏಕಮತವಿಲ್ಲ.
ಬಹಳಷ್ಟು ವಿದ್ವಾಂಸರು ಇಮ್ಮಡಿ ಚಂದ್ರಗುಪ್ತ ವಿಕ್ರಮಾದಿತ್ಯ ಮತ್ತು ಅವನ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಯಾದ ಕುಮಾರಗುಪ್ತನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಅಂದರೆ ಕ್ರಿಸ್ತಶಕ ನಾಲ್ಕನೇ ಮತ್ತು ಐದನೇ ಶತಮಾನಗಳ ನಡುವಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕಾಳಿದಾಸನಿದ್ದನೆಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾರೆ.
ಇಮ್ಮಡಿ ಚಂದ್ರಗುಪ್ತ(ಕ್ರಿಸ್ತಶಕ ೩೫೭ -೪೧೩)ನಿಗೂ ಸ್ಕಂದಗುಪ್ತ(ಕ್ರಿಸ್ತಶಕ ೪೫೫-೪೮೦)ನಿಗೂ ವಿಕ್ರಮಾದಿತ್ಯನೆಂಬ ಬಿರುದಿತ್ತು. ಕಾಳಿದಾಸನು ಇವರ ಕಾಲದಲ್ಲಿದ್ದನೆಂದೂ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಈಗ ಕಾಳಿದಾಸನ ಕಾಲವು ಕ್ರಿಸ್ತಶಕ ೫ನೇ ಮತ್ತು ೬ನೇ ಶತಕಗಳ ನಡುವೆಯಿತ್ತೆಂಬುದನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಧನ್ವಂತರಿ, ಕ್ಷಪಣಕ, ಅಮರಸಿಂಹ, ಶಂಕು, ವೇತಾಲಭಟ್ಟ, ಘಟಕರ್ಪರ, ಕಾಳಿದಾಸ, ವರಾಹಮಿಹಿರ ಮತ್ತು ವರರುಚಿ ಎಂಬವರು ವಿಕ್ರಮಾದಿತ್ಯನ ಆಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ನವರತ್ನಗಳೆಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದರು.
ಜನನ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ
ಕಾಳಿದಾಸನ ಜನನದ ಕುರಿತೂ ಮಾಹಿತಿಗಳಿಲ್ಲ. ಕುರುಬರ ವಂಶದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ, ಕುರಿ ಮೇಯಿಸುತ್ತಾ ಇದ್ದ ಸುಂದರಾಂಗನಾಗಿದ್ದನೆಂದು ಪ್ರತೀತಿ. ಯಾವ ರೀತಿಯ ವಿದ್ಯೆಯನ್ನೂ ಕಲಿಯದವನಾಗಿದ್ದು, ಮುಗ್ಧನೂ, ಮೂಢನೂ ಆಗಿದ್ದನಂತೆ. ನೀಚಬುದ್ಧಿಯ ಮಂತ್ರಿಯ ಕುತಂತ್ರಕ್ಕೊಳಗಾಗಿ ರಾಜಕುಮಾರಿಯೊಬ್ಬಳಿಗೆ ಅವನ ಮದುವೆ ಮಾಡಿಸಿದರಂತೆ. ನಿಜಾಂಶವನ್ನು ತಿಳಿದ ಬಳಿಕ ಅವಳು ಅವನಿಗೆ ರಾತ್ರಿಯಿಡೀ ಅವ್ಯಾಹತವಾಗಿ ಕಾಳಿಕಾದೇವಿಯ ನಾಮಸ್ಮರಣೆಯನ್ನು ಮಾಡುವಂತೆ ಆದೇಶಿಸಿದ್ದರಿಂದ ಪ್ರಸನ್ನಳಾದ ದೇವಿಯ ವರದಿಂದ ಸಕಲ ವಿದ್ಯಾ ಪಾರಂಗತನಾದನಂತೆ. ಹಾಗಾಗಿ ಕಾಳಿದಾಸನೆಂಬ ಹೆಸರಾಯಿತು ಎಂದೆಲ್ಲಾ ದಂತಕತೆ. ಅವನ ಜನ್ಮ, ಅವಿದ್ಯೆ, ಮೌಢ್ಯ, ಇತ್ಯಾದಿಗಳು ನಿಜವಿರಬಹುದು; ಮಂತ್ರಿಯ ಕುತಂತ್ರದಿಂದ ರಾಜಕುಮಾರಿಯೊಡನೆ ಮದುವೆಯೂ ಆಗಿರಬಹುದು. ಕಾಳಿಯ ವರದಿಂದ ಸಕಲವಿದ್ಯಾಪಾರಂಗತನಾದನೆನ್ನುವದಕ್ಕಿಂತ ಬಹುಶಃ ಕೈಹಿಡಿದ ಆ ರಾಜಕುಮಾರಿಯಿಂದಲೇ ಕಲಿತು ವಿದ್ಯಾವಂತನಾಗಿರಬಹುದು ಎನ್ನುವದು ನಂಬುವಂತಹದು. ಹೀಗೆಯೇ ಅವನು ವಿದೇಶೀಯನೆಂದೂ, ಅವನ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ, ಭೌಗೋಳಿಕ, ಜ್ಯೋತಿಷ್ಯ, ಮೊದಲಾದ ಜ್ಞಾನವೆಲ್ಲ ಗ್ರೀಕ್ ಹಿನ್ನೆಲೆಯಿಂದ ಬಂತೆನ್ನುವ ಕತೆಯೂ ಇದೆ; ಆದರೆ ಇದಕ್ಕೆ ಯಾವ ರೀತಿಯ ಆಧಾರವೂ ಎಲ್ಲೂ ದೊರೆತಿಲ್ಲ.
ಕಾಳಿದಾಸನ ಕೃತಿಗಳು
ಸಂಸ್ಕೃತ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಮಹೋತ್ತಮನೆಂದು ಹೆಸರು ಪಡೆದವರಲ್ಲಿ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲನೆಯವನು ಅಶ್ವಘೋಷ. ಇವನ ಕಾಲದ ಸುಮಾರು ಮೂರು ಶತಮಾನಗಳ ನಂತರ ಬಂದನೆನ್ನಲಾದ ಕಾಳಿದಾಸನ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಇವನ ಪ್ರಭಾವವು ಗಾಢವಾಗಿ ಬೀರಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅಗಣಿತ ಸಾಹಿತ್ಯರಚನೆಗಳನ್ನು ಕಾಳಿದಾಸನ ಹೆಸರಿನೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವದು ಗೋಚರವಾದರೂ, ಕಾರಣಾಂತರಗಳಿಂದ ಹಲವು ಅನಾಮಧೇಯ ಕೃತಿಕಾರರ ಹಾಗೂ ಅವನ ಹೆಸರನ್ನೇ ಹೋಲುವವರ ರಚನೆಗಳವು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಏಳು ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಅವನಿಂದ ರಚಿತವಾದವೆಂದು ತೀರ್ಮಾನವಾಗಿದೆ.
ನಾಟಕಗಳು
ಕಾಳಿದಾಸನ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದ ವಿದ್ವಾಂಸರು ‘ಋತು ಸಂಹಾರ’ವು ಅವನ ಮೊದಲ ರಚನೆಯೆಂದೂ, ‘ಅಭಿಜ್ಞಾನ ಶಾಕುಂತಲ’ವು ಕೊನೆಯ ಕೃತಿಯೆಂದೂ ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಡುತ್ತಾರೆ. ಯೌವನದಲ್ಲಿ ಕಾಲಿಡುತ್ತಿರುವ ಬಿಸಿರಕ್ತದ ಕವಿಯು ವಿವಿಧ ಋತುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡು ಬರುವ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಚೆಲುವಿಗೆ ಮನಸೋತು, ಅದನ್ನು ಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿ ಸೆರೆ ಹಿಡಿದಿರುವುದು ಸಹಜವೇ ಆಗಿದೆ. ಈ ಖಂಡಕಾವ್ಯವನ್ನು ರಚಿಸಿದ ತರುಣದಲ್ಲೇ ಕವಿಗೆ ಆಸ್ಥಾನದಿಂದ ಕರೆ ಬಂದು ಅವನು ‘ಮಾಲವಿಕಾಗ್ನಿಮಿತ್ರ’ವನ್ನು ರಚಿಸಿರಬೇಕು.
ಈ ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಕವಿಯು ತನ್ನ ಕವಿತಾಮಾರ್ಗವನ್ನು ಕಂಡು ಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಇಮ್ಮಡಿ ಚಂದ್ರಗುಪ್ತನ ರಾಯಭಾರಿಯಾಗಿ ದಕ್ಷಿಣದ ಕುಂತಲ ದೇಶಕ್ಕೆ ಹೋಗಬೇಕಾಗಿ ಬಂದಾಗ, ತನ್ನ ಪ್ರಿಯತಮೆಯ ವಿರಹವನ್ನು ಯಕ್ಷನ ವಿರಹವೆಂದು ಸಮನ್ವಯಗೊಳಿಸಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿಸಿದ ಭಾವಗೀತೆಯೇ ‘ಮೇಘದೂತ’. ಯಕ್ಷನ ಸಂದೇಶವನ್ನು ಹೊತ್ತ ಮೇಘವು ದಕ್ಷಿಣದಿಂದ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿರುವುದು ಗಮನಾರ್ಹ. ಮೇಘದೂತವು ಸಂಸ್ಕೃತ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ದೂತಕಾವ್ಯವೆಂದೂ, ಸಂದೇಶಕಾವ್ಯವೆಂದೂ ಪ್ರಖ್ಯಾತವಾಗಿದೆ.
ಕವಿಯ ನಡುವಯಸ್ಸಿನ ಕೃತಿ ‘ಕುಮಾರಸಂಭವ’. ತನ್ನ ಪೋಷಕ ರಾಜನಿಗೆ ಮಗ ಹುಟ್ಟಿದ ನೆನಪಿಗೆ ಇದರ ರಚನೆಯಾಗಿರಬಹುದು. ತನ್ನ ಅರಸನ ಕೀರ್ತಿ-ಪರಾಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕಂಡು ಅವನ್ನು ಉದ್ಘೋಷಿಸಲು ಬರೆದ ನಾಟಕವೇ ‘ವಿಕ್ರಮೋರ್ವಶೀಯ’ ಎಂದೆನ್ನುತ್ತಾರೆ ವಿದ್ವಾಂಸರು. ಇದಾದ ನಂತರ ತುಂಬು ಜೀವನದ ಎರಡು ಪಕ್ವ ಕೃತಿಗಳು ವಿರಚಿತವಾದವು. ಮಾಲವಿಕಾಗ್ನಿಮಿತ್ರನಾಟಕದ ಶ್ಲೋಕ ಮತ್ತು  ಅನುವಾದ -ಶ್ಲಿಷ್ಟಾ ಕ್ರಿಯಾ ಕಸ್ಯಚಿದಾತ್ಮಸಂಸ್ಥಾ. ಸಂಕ್ರಾಂತಿರನ್ಯಸ್ಯ ವಿಶೇಷಯುಕ್ತಾ|. ಯಸ್ಯೋಭಯಂ ಸಾಧು ಸ ಶಿಕ್ಷಕಾಣಾಂ ಧುರಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಯಿತವ್ಯ ಏವ |ಕೆಲವರು ವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ತಮ್ಮ ಮಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವರು, ಇನ್ನು ಕೆಲವರು ತಮಗೆ ತಿಳಿದಿರುವುದನ್ನು ಬೇರೆಯವರಿಗೆ ಅರ್ಥವಾಗುವಂತೆ ತಿಳಿಸುವ ಕಲೆಯಲ್ಲಿ ನಿಷ್ಣಾತರಾಗಿರುವರು. ಯಾರು ಈ ಎರಡೂ ಕಲೆಯಲ್ಲಿ ಶ್ರೇಷ್ಠರೋ ಅವರೇ ಶಿಕ್ಷಕಶ್ರೇಷ್ಠ
ಒಂದು- ಮಹಾಕಾವ್ಯ ‘ರಘುವಂಶ’. ಮತ್ತೊಂದು ಹಾಗೂ ಕೊನೆಯದೆಂದೆಣಿಸಲಾದ ನಾಟಕ ‘ಅಭಿಜ್ಞಾನ ಶಾಕುಂತಲ’. ಇದು ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಾಟಕಗಳಲ್ಲೊಂದು ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ. ಇದನ್ನು ಓದಿದ ಜರ್ಮನ್ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕವಿ ಗೋಏಟೇ ಅತ್ಯಂತ ವಿಮುಗ್ಧನೂ ಪರಮಾನಂದಿತನೂ ಆಗಿದ್ದುದು ಸರ್ವಶ್ರುತ. ಈ ನಾಟಕವು ಪ್ರಪಂಚದ ಅನೇಕ ಭಾಷೆಗಳಿಗೆ ಅನುವಾದಗೊಂಡಿದೆ. ಈ ನಾಟಕವನ್ನು ಬರೆಯುವ ವೇಳೆಗೆ ಕವಿಗೆ ತನ್ನ ಶಕ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಅಪಾರ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸ ವಿದ್ದು, ತನ್ನ ಬದುಕು ಧನ್ಯವಾಯಿತೆಂಬ ಭಾವನೆ ಮೂಡಿದೆ. ಇದರ ಫಲವಾಗಿ, "ಈ ಭವದಿಂದ ನನಗೆ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಲಿ; ಮರುಹುಟ್ಟನು ನನಗೆ ಆ ಮಹೇಶನು ಕರುಣಿಸದಿರಲಿ" ಎಂದು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾ ನಾಟಕವನ್ನು ಕವಿಯು ಮುಗಿಸುತ್ತಾನೆ. ಬದುಕಿನಲ್ಲಿ ಕೃತಕೃತ್ಯನಾದವನು ಆಡುವ ಭರತವಾಕ್ಯವಿದು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ ವಿಮರ್ಶಕರು.
ಕಾಳಿದಾಸ ಮತ್ತವನ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಕುರಿತು
ಕಾಳಿದಾಸನನ್ನು ಕುರಿತು ಅನೇಕ ರಚನೆಗಳು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿವೆ. ಕೆಲವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿನ ಓದಿಗಾಗಿ ಕೆಳಗೆ ಕೊಡಲಾಗಿದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖ
ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಹಿತಿಗಳು ವರ್ಗ:ಸಾಹಿತ್ಯ ವರ್ಗ:ಸಂಸ್ಕೃತದ ಕವಿಗಳು
ಮೆರವಣಿಗೆ (ಚಲನಚಿತ್ರ)
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೨೦೦೮ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಇಕ್ಕುಳ
thumb
ಇಕ್ಕುಳ ಎಂದರೆ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಕೈಗಳಿಂದ ಹಿಡಿಯುವುದರ ಬದಲಾಗಿ ಬಿಗಿಯಾಗಿ ಹಿಡಿಯಲು ಮತ್ತು ಎತ್ತಲು ಬಳಸಲಾದ ಒಂದು ಪ್ರಕಾರದ ಉಪಕರಣ. ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಬಳಕೆಗೆ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾದ ಇಕ್ಕುಳಗಳ ಅನೇಕ ರೂಪಗಳಿವೆ. ಕೆಲವು ಕೇವಲ ದೊಡ್ಡ ಚಿಮುಟಗಳು ಅಥವಾ ನಿಪರ್‌ಗಳಾಗಿರುತ್ತವೆ, ಆದರೆ ಬಹುತೇಕ ಇಕ್ಕುಳಗಳು ಈ ಕೆಲವು ವರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ವರ್ಗೀಕರಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ:
ವರ್ಗ:ಅಡಿಗೆಯ ಪಾತ್ರೆಪರಡಿ
ಖುಷ್ಬೂ
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಸಿನೆಮಾ ವರ್ಗ:ಚಿತ್ರರಂಗ ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿಯರು
ಪಿಕೆ
ಪಿ.ಕೆ
ಪಿ.ಕೆ. ಒಂದು 2014 ಭಾರತೀಯ ವಿಡಂಬನಾತ್ಮಕ ಹಾಸ್ಯ ನಾಟಕ ಚಿತ್ರ. ಈ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಬರೆದು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದವರು ರಾಜ್ಕುಮಾರ್ ಹಿರಾನಿ. ನಿರ್ಮಾಣಿಸಿದವರು ವಿನೋದ್ ಚೋಪ್ರಾ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಕುಮಾರ್ ಹಿರಾನಿ. ಈ ಚಲನಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಬರುವ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರ ಅಮೀರ್ ಖಾನ್ ಮತ್ತು ಅನುಷ್ಕಾ ಶರ್ಮಾ ಹಾಗೂ  ಪೋಷಕ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಸುಶಾಂತ್ ಸಿಂಗ್ ರಜಪೂತ್, ಬೊಮನ್ ಇರಾನಿ, ಸೌರಭ್ ಶುಕ್ಲಾ, ಮತ್ತು ಸಂಜಯ್ ದತ್ ಕಂಡು ಬರುತ್ತಾರೆ. ಈ ಕಥೆಯು ಅನ್ಯ ಗ್ರಹದಿಂದ ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಭೂಮಿಗೆ ಸಂಶೋಧನಾ ಕಾರ್ಯಕ್ಕೆಂದು ಬರುತ್ತಾನೆ. ಅವನು ಕಿರುತೆರೆ ಪತ್ರಕರ್ತಿಯೋಂದಿಗೆ ಸ್ನೇಹವನ್ನು ಬೆಳೆಸಿ, ಧಾರ್ಮಿಕ ಮತೀಯ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳು ಮತ್ತು ಮೂಢನಂಬಿಕೆಗಳನ್ನು ಕುರಿತು ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಾನೆ.
ಪಿ.ಕೆ 19 ಡಿಸೆಂಬರ್ 2014 ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಸಿನಿಮಾ. 2014ರ ಚಲನಚಿತ್ರ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ 200 ನೇ ಬಾಲಿವುಡ್ ಬಿಡುಗಡೆ. ಈ ಚಲನಚಿತ್ರವು ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ನಂತರ ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ಸಾಗರೋತ್ತರ 844 ಪರದೆಯ ಸೇರಿದಂತೆ 6000 ಪರದೆಯ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪಿ.ಕೆ. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ 4844 ತೆರೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿತವಾಯಿತು. ಪಿ.ಕೆ. ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ಬಿಹಾರ್ನಲ್ಲಿ ಸುಂಕಮಾಫಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.
ವರ್ಗ:ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ಹಿಂದಿ ಚಲನಚಿತ್ರ
ಇಂದ್ರ (ಚಲನಚಿತ್ರ)
ಇಂದ್ರ ಚಲನಚಿತ್ರ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗಿದ್ದು	೩೦.೦೬.೨೦೦೮ ರಂದು. ಈ ಚಿತ್ರದ ನಿರ್ದೇಶನ ಹೆಚ್.ವಾಸು ರವರು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರದ ನಿರ್ಮಾಪಕರು ವಿ.ಕುಪ್ಪುಸ್ವಾಮಿ ಮತ್ತು ಸುರೇಶ್ ಚೌಧರಿ. ಈ ಚಿತ್ರದ ಮುಖ್ಯ ಪಾತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ದರ್ಶನ್, ನಮಿತ ಸಾಂಗವಿ , ರಮೇಶ್ ಭಟ್ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರದ ಸಂಗೀತವನ್ನು ವಿ.ಹರಿಕೃಷ್ಣ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರದ ಛಾಯಾಗ್ರಹಣವನ್ನು ಕೃಷ್ಣಕುಮಾರ್ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣ ಸಂಸ್ಥೆ ಸೂಪರ್ ಗುಡ್ ಕಂಬೈನ್ಸ್.
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೨೦೦೮ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಮುಸ್ಸಂಜೆ ಮಾತು
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೨೦೦೮ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ವಿಂಜಮೂರಿ ಅನಸೂಯ
ಅವಸರಾಲ (ವಿಂಜಮೂರಿ) ಅನಸೂಯಾ ದೇವಿ (೧೨ ಮೇ ೧೯೨೦ - ೨೩ ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೧೯) ಒಬ್ಬ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಜಾನಪದ ಕಲಾವಿದೆ, ಸಂಗೀತ ನಿರ್ದೇಶಕಿ, ಲೇಖಕಿ ಮತ್ತು ಹಾರ್ಮೋನಿಯಂ ವಾದಕಿ. ಕಲಾ ಪ್ರಪೂರ್ಣ ಬಿರುದಾಂಕಿತರು. ಅವರ ಮೊದಲ ಹಾಡನ್ನು ಎಂಟನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ರೆಕಾರ್ಡ್ ಮಾಡಲಾಯಿತು.
ಬರಹಗಳು
ಅವರ 90 ನೇ ಹುಟ್ಟುಹಬ್ಬದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನೈನಲ್ಲಿ ಏಪ್ರಿಲ್ 12, 2008 ರಂದು ನಡೆದ ಸಮಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಅವರ ಎರಡು ಪುಸ್ತಕಗಳು ಭಾವಗೀತಾಲು (ಭಾವಗೀತೆಗಳು) ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ಗೇಯಾಲು(ಜನಪದ ಗೀತೆಗಳು) ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಇವುಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಅವರು ಜಾನಪದ ಸಂಗೀತದ ಬಗ್ಗೆ ಏಳು ಪುಸ್ತಕಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಪುಸ್ತಕಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ನಿಧನ
ಅವರು ೨೩ ಮಾರ್ಚ್ ೨೦೧೯ರಂದು ತಮ್ಮ ೯೯ ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಯು.ಎಸ್.ಎ. ದೇಶದ ಹ್ಯೂಸ್ಟನ್ನಲ್ಲಿ ನಿಧನರಾದರು.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:೧೯೨೦ ಜನನ ವರ್ಗ:ಲೇಖಕಿಯರು ವರ್ಗ:ಜನಪದ ಕಲಾವಿದೆ ವರ್ಗ:೨೦೧೯ ನಿಧನ ವರ್ಗ:ಸ್ತ್ರೀವಾದ ಮತ್ತು ಜಾನಪದ ೨೦೨೩ ಸ್ಪರ್ಧೆಯ ಲೇಖನ ವರ್ಗ:ಗಾಯಕಿ
ಮಾರೀಚ
ರಾಮಾಯಣದಲ್ಲಿ ಬರುವ ರಾಕ್ಷಸನ ಪಾತ್ರ.
ರಾಮ,ಲಕ್ಷ್ಮಣರು ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾರ್ಜನೆ ಮಾಡುತ್ತಿರುವಾಗ ಸುಬಾಹು ಮತ್ತು ಮಾರೀಚನೆಂಬ ರಾಕ್ಷಸರು ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರ ಹೋಮ-ಯಾಗಾದಿಗಳಲ್ಲಿ ವಿಘ್ನ ತರುತ್ತಿರುತ್ತಾರೆ. ಆಗ ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರರ ಅಪ್ಪಣೆಯ ಮೇರೆಗೆ ರಾಮ,ಲಕ್ಷ್ಮಣರು ಈ ರಾಕ್ಷಸರ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಿದಾಗ ಸುಬಾಹು ಮೃತನಾಗುತ್ತಾನೆ ಮತ್ತು ಮಾರೀಚ ಅನಾಮಧೇಯ ದ್ವೀಪವೊಂದರಲ್ಲಿ ಬಚ್ಚಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ.ಮುಂದೆ ರಾಮ-ಲಕ್ಷ್ಮಣ-ಸೀತೆಯರು ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ವನವಾಸದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಇದೇ ಮಾರೀಚ ರಾವಣನಿಗೆ ಸಹಾಯಮಾಡಲೆಂದು ಬಂಗಾರ ವರ್ಣದ ಜಿಂಕೆಯಾಗಿ ಸೀತೆಯ ಕುಟೀರದ ಮುಂದೆ ಸುಳಿದಾಡತೊಡಗಿ ಸೀತೆಯ ಮನಸೂರೆಗೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಪತ್ನಿಯ ಆಸೆಗಾಗಿ ಈ ಮಾಯಾಮೃಗ ದ ಬೆನ್ನತ್ತಿ ಹೋದ ರಾಮ ಕೊನೆಗೆ ಬೇಸತ್ತು ಜಿಂಕೆಯನ್ನು ತೀರ್ಥಹಳ್ಳಿಯ ಸಮೀಪವಿರುವ ಮೃಗವಧೆ ಮಲ್ಲಿಕಾರ್ಜುನ ಸ್ವಾಮಿ ದೇವಸ್ಥಾನದ ಬಳಿ ಕೊಂದುಹಾಕುತ್ತಾನೆಂದು ರಾಮಾಯಣದಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಭಾರತದಂತೆಯೇ ರಾಮಾಯಣವನ್ನು ತನ್ನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಹಾಕಾವ್ಯವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸುವ ಮಾರೀಶಸ್‌ ಜನತೆ ತಮ್ಮ ದೇಶಕ್ಕೆ ಮಾರೀಚದ್ವೀಪವೆಂದು ಹೇಳಿಕೊಳ್ಳುವುದುಂಟು. ವಿಶ್ವಾಮಿತ್ರನ ಯಜ್ಞಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ವಿಘ್ನವುಂಟುಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಮಾರೀಚ ಹಾಗೂ ಸುಭಾಹು ರಾಕ್ಷಸರನ್ನು. ರಾಮ-ಲಕ್ಷ್ಮಣರು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸೋಲಿಸಿ ಯಜ್ಞವನ್ನು ನಿರ್ವಿಘ್ನಗೊಳಿಸಿದ ಮೇಲೆ ಮಾರೀಚ ಒಬ್ಬ ರಾಮಭಕ್ತನೇ ಆಗಿ ಪರಿವರ್ತನಗೊಂಡು ದಂಡಕಾರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ವಿರಕ್ತ ಜೀವನ ನಡೆಸಲಾರಂಭಿಸುತ್ತಾನೆ. ಆದರೆ ರಾಮನಾಮತನ್ಮಯನಾದ ಮಾರೀಚನನ್ನು ವಿಧಿ ಅಷ್ಟಕ್ಕೇ ಬಿಡುವುದಿಲ್ಲ. ಮಾಯಾ ಸುವರ್ಣ ಮೃಗದ ರೂಪ ಧರಿಸಿ ಸೀತಾಪಹರಣಕ್ಕೆ ನೆರವಾಗಬೇಕೆಂದು ರಾವಣನು ಮಾರೀಚನ ಮೇಲೆ ಒತ್ತಾಯ ತರುತ್ತಾನೆ. ಮಾರೀಚ ಮನಸ್ಸಿಲ್ಲದ ಮನಸ್ಸಿನಿಂದ ಇದಕ್ಕೊಪ್ಪಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಸೀತೆಯ ' ಒತ್ತಾಯಕ್ಕೆ ಮಣಿದು. ಮಾಯಾಸುವರ್ಣಮೃಗವನ್ನು ಬೆನ್ನಟ್ಟುವ ರಾಮ ಅದನ್ನು ವಧಿಸಿದಾಗ ತಾನು ವಧಿಸಿದ್ದು ಮೃಗವನ್ನಲ್ಲ ಮಾರೀಚನನ್ನೆಂದು ಅರಿತುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾನೆ. ಮಾರೀಚನು ರಾಮನಿಗೆ ತನ್ನನ್ನು ಸಾಗರಕ್ಕೆ ಎಸೆಯುವಂತೆಯೂ ಸಾಗರದಲ್ಲಿ ತನ್ನ ದೇಹ ಬೀಳುವ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗುವ ಭೂಮಿಗೆ ತನ್ನ ಹೆಸರೇ ಇಡಬೇಕೆಂತಲೂ ಕೇಳಿಕೊಂಡು ತನ್ನ ಹೇಸರಿನ ಹೊಸ ದ್ವೀಪದಲ್ಲಿ ರಾಮಕಥೆ ಹಾಡಲ್ಪಡುವಂತೆ ಅನುಗ್ರಹಿಸೆಬೇಕೆಂದು ಪ್ರಾರ್ಥಿಸುತ್ತಾನೆ. ರಾಮಚಂದ್ರನಿಂದ ಅನುಗ್ರಹಿಸಿದ ಬಳಿಕೆ ಮಾರೀಚ ಕೊನೆಯುಸಿರೆಳೆಯಸಿತ್ತಾನೆ. ಆ ಮಾರೀಚದ್ವೀಪವೇ ಈಗಿನ ಮಾರಿಶಸ್‌. ಡಾ. ಶ್ರೀಧರ ಕೇತಕರರ ಮರಾಠಿ ಜ್ಞಾನಕೋಶ ದಲ್ಲಿಯೂ ಈಕತೆಯೆ ಪ್ರಸ್ತಾಪವಿ
ಬೆನಝೀರ್ ಭುಟ್ಟೊ
ಬೆನಝೀರ್ ಭುಟ್ಟೊ (ಜೂನ್ ೨೧, ೧೯೫೩ - ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೭, ೨೦೦೭) ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಹಾಗೂ ಅಲ್ಲಿಯ ರಾಜಕೀಯ ಪಕ್ಷ "ಪಾಕಿಸ್ತಾನ್ ಪೀಪಲ್ ಪಾರ್ಟಿ"ಯ ಮುಖಂಡೆ. ಇವರು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಪ್ರಥಮ ಮಹಿಳಾ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ. ಇವರು ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಝುಲ್ಫಿಕರ್ ಆಲಿ ಭುಟ್ಟೋ ಅವರ ಹಿರಿಯ ಮಗಳು. ಇವರು ಎರಡು ಬಾರಿ ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಕರಾಚಿಯಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಇವರು, ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ರಾವಲ್‍ಪಿಂಡಿಯಲ್ಲಿ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೭, ೨೦೦೭ರ ಸಂಜೆ ಗುಂಡು ಹಾಗೂ ಬಾಂಬ್ ಧಾಳಿಗೆ ಬಲಿಯಾದರು.
ಕೌಟುಂಬಿಕ ಹಾಗೂ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆ
ಇವರು ಮುಸ್ಲಿಮರ ಪೈಕಿ ಶಿಯಾ ಜನಾಂಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರಗಿದ್ದು. ತಾಯಿಯ ಹೆಸರು ನುಸ್ರತ್ ಭುಟ್ಟೊ. ಇವರ ಪೂರ್ವಜರು ಭಾರತದ ಹರಿಯಾಣದಿಂದ ವಲಸೆ ಹೋದವರು. ಇವರ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸವೆಲ್ಲ ರಾವಲ್‍ಪಿಂಡಿ ಹಾಗೂ ಕರಾಚಿಯಲ್ಲಿ ನಡಿಯಿತು. ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸವು ಅಮೆರಿಕ ದೇಶದ ಹಾರ್ವರ್ಡ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ (೧೯೬೬-೧೯೭೩). ಇಲ್ಲಿಯ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸವೇ ಇವರ ಸಮಾಜವಾದೀಯ ಧೋರಣೆಗೆ ತಳಹದಿಯಾಯಿತೆಂದು ನಂಬಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಮುಂದಿನ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸವು ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನ ಆಕ್ಸ್‍ಫರ್ಡ್ನಲ್ಲಿ (೧೯೭೩-೧೯೭೭) ಆಯಿತು. ಇವರ ಪ್ರಮುಖ ಕಲಿಕೆಯ ವಿಷಯಗಳೆಂದರೆ ತುಲನೀಯ ಸರ್ಕಾರ, ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ, ರಾಜಕೀಯ ಹಾಗೂ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರಗಳು.
೧೯೮೭ರಲ್ಲಿ ಇವರು ಅಸಿಫ್ ಆಲಿ ಜರ್ದಾರಿ ಅವರನ್ನು ಮದುವೆಯಾದರು. ಇವರಿಗೆ ಮೂವರು ಮಕ್ಕಳು.ಇವರ ತಂದೆ ಹಾಗೂ ಸಹೋದರರಿಬ್ಬರೂ ಕೂಡ ಇತರರಿಂದ ಕೊಲೆಯಾದವರು.
ರಾಜಕೀಯ ಜೀವನ ಹಾಗೂ ಅಂತ್ಯ
ಪಾಕಿಸ್ತಾನಕ್ಕೆ ಎರಡು ಬಾರಿ ಪ್ರಧಾನಿಯಾದ ಇವರು, ಎರಡು ಸಲವೂ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರದ ಆರೋಪದ ಮೇಲೆ ಉಚ್ಚಾಟಿತರಾದರು. ಎರಡನೆಯ ಬಾರಿ ಉಚ್ಚಾಟಿತರಾದ ಮೇಲೆ ಇವರು ದುಬಾಯಿಗೆ ಸ್ವೇಛ್ಚಿತವಾಗಿ ತೆರಳಿದರು. ೨೦೦೭ರ ಅಕ್ಟೋಬರಿನಲ್ಲಿ ಪಾಕಿಸ್ತಾನಕ್ಕೆ ಮರಳಿದರು. ೨೦೦೮ರ ಜನವರಿಯಲ್ಲಿ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಮೂರನೇ ಬಾರಿಗೆ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಅಭ್ಯರ್ಥಿಯಾಗಿದ್ದ ಇವರು ಚುನಾವಣಾ ಪ್ರಚಾರದಲ್ಲಿದ್ದಾಗಲೇ ಭಯೋತ್ಪಾದಕರ (ಸಾಬೀತಾಗಿಲ್ಲ) ಧಾಳಿಗೆ ಬಲಿಯಾದರು.
ವರ್ಗ:ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ವರ್ಗ:ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಗಳು
ಬಿ.ರಾಜಶೇಖರಪ್ಪ
'''ಡಾ. ಬಿ ರಾಜಶೇಖರಪ್ಪ''' ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಇತಿಹಾಸ ಸಂಶೋಧಕರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರು. ಇವರ ಜನನ ಸ್ಥಳ ದಾವಣಗೆರೆ ಜಿಲ್ಲೆ ಹರಿಹರ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಕೊಕ್ಕನೂರು (೧೫-೬-೧೯೪೭). ಇವರು ಇತಿಹಾಸ ಕ್ಷೇತ್ರವಲ್ಲದೆ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿಯೂ ಗಣನೀಯ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಇವರ ಪ್ರಕಟಿತ ಸಾಹಿತ್ಯ ಕೃತಿಗಳು :
ಸಂಶೋಧನ ಕೃತಿಗಳು :
ಶ್ರೀಯುತರಿಗೆ ಕರ್ನಾಟಕ ಇತಿಹಾಸ ಅಕ್ಯಾಡಮಿಯಿಂದ ಶಾಸನ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಸಾಧನೆಗಾಗಿ ಡಾ. ಬಾ. ರಾ. ಗೋಪಾಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ದೊರಕಿದೆ .ಶ್ರೀಯುತರು ೨೦೦೫ನೇ ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯ ಪ್ರಾಚ್ಯ ವಸ್ತು ಮತ್ತು ಸಂಗ್ರಹಾಲಯಗಳ ಇಲಾಖೆಯಿಂದ ಜರುಗಿದ, ವಿಜಯನಗರ ಇತಿಹಾಸ ಸಮ್ಮೇಳನದ ಅಧ್ಯಕ್ಷತೆ ವಹಿಸಿದ್ದರು. ಅವಿಭಜಿತ ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಸುಮಾರು ನಾನೂರೈವತ್ತು ಶಿಲಾ ಹಾಗೂ ತಾಮ್ರ ಶಾಸನಗಳನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.
ಬಿ ರಾಜಶೇಖರಪ್ಪನವರ ಶಾಸನ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಪ್ರಮುಖ ಮೈಲಿಗಲ್ಲುಗಳೆಂದರೆ
ಶ್ರೀಯುತರು ೨೦೦೪ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಹರಿಹರ ತಾಲ್ಲೋಕಿನ ಪ್ರಥಮ ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಮ್ಮೇಳನದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದರು.
ವರ್ಗ:ಪ್ರಾಚ್ಯ ಸಂಶೋಧಕರು
ಕಳರಿ ಪಯಟ್ಟು
ಇತಿಹಾಸ
ಕೇರಳದಲ್ಲಿ ನಲವತ್ತು ಚದರಡಿ ಸ್ಥಳಮಾಡಿ ಅದರಲ್ಲಿ ಕಳರಿ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಿದರು, ಮತ್ತು ಪೂಜೆ ದೀಪೋತ್ಸವಗಳನ್ನು ಏರ್ಪಡಿಸಿದರೆಂದು ಕೇರಳೋತ್ಪತಿ ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿ ಹೇಳಿದರು ಸಹ ಪುರಾತನವಾದ ಈ ಮಲ್ಲಯುದ್ಧ ವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ಕುರಿತು ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವರಗಳಿಗಾಗಿ 'ವಡಕ್ಕನ್ ಪಾಟು 'ಗಳನ್ನು ಆಶ್ರಯಿಸಬೇಕಾಗಿದೆ. ಉತ್ತರ ಮಲಬಾರಿನ ವೀರಗಾಥೆಯಾದ ವಡಕ್ಕನ್ ಪಾಟುಗಳು ಮತ್ತು ಅನುಷ್ಠಾನ ಕಲೆಯಾದ 'ತೈಯ್ಯಂ'ಭೂತ ಕೊಲದ, 'ತೋಟ್ಟಂ'ಪಾಡ್ದನ ಕಳರಿಯ ಕುರಿತು ವಿವರಗಳು ಲಭಿಸಿತ್ತವೆ.ಹನ್ನೊಂದನೆ ಶತಮಾನದ  ಚೇರ, ಚೋಳ, ಯದ್ಧಗಳಿಂದ ಕೇರಳದಲ್ಲಿ  ಆಯುಧಾಭ್ಯಾಸ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕವಾಗಿ ವ್ಯಾಪಿಸಿತು. ಅ ಕಾಲ ಘಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಕಳರಿಗಳ ನಿರ್ಮಾಣವು ಆರಂಭವಾಯಿತು.
ವರಸೆಗಳು
ಕಳರಿ ಪಯಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಓತಿರಂ, ಕಟಕಂ, ಚಟುಲಂ ಮಂಡಲಂ, ವೃತ್ತಚಕ್ರಂ, ಸುಂಕಂಗಾಳಂ, ವಿಜಯಂ, ಸೌಭದ್ರಂ, ಪಟಲಂ ಮುಂತಾಗಿ ಹದಿನೆಂಟು ವರಸೆಗಳಿವೆ. ಇಲ್ಲಿ ಕೊನೆಯ 'ಪೊಯಿಕಟಕಂ' ಅನ್ನು ಕಲಿಯುವ ಸಲುವಾಗಿ ಅನೇಕ ಧೀರ ಯೋಧರು ತುಳುನಾಡಿಗೆ ಪ್ರಯಾಣ ಬೆಳೆಸುತ್ತಿದ್ದುದಾಗಿ ಜಾನಪದ ಗೀತೆಗಳಿಂದ ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಕೋಟಿ, ಚೆನ್ನಯರು, ಮುಂತಾದವರು ಕಳರಿ ಕ್ರಮವನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸಿಸಿದ್ದರು. ಉತ್ತರ ಕೇರಳದಲ್ಲಿ ಪ್ರಚಾರದಲ್ಲಿರುವ 'ವದಕ್ಕನ್ ಪಾಟ್' ಎಂಬ ಜಾನಪದಗೀತೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ವೀರಾಗ್ರಣಿಗಳ ಬಗೆಗೆ ನಿದರ್ಶನಗಳಿವೆ. ಅಂದಿನ ಕೆಲವು ಸ್ತ್ರೀಯರು ಕೂಡ ಈ ರೀತಿಯ ವಿದ್ಯೆಯನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.
ಅಭ್ಯಾಸ ಕ್ರಮ
ಶರೀರವನ್ನು ಕಾಲು-ಕೈ ಮುಂತಾದವುಗಳ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಚಲನೆಗಳ ಮೂಲಕ ಹೇಗೆ ಸಮರ್ಪಕಗೊಳಿಸಬೇಕು, ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಯಅವ ಯಾವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಬೇಕು ಎಂಬುದನ್ನೇಲ್ಲಾ ನುಡಿಗಟ್ಟುಗಳ ಮೂಲಕ ಕಲಿಸಲಾಗುವುದು. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪಯಟ್ಟಿಗೂ ಆದರದ್ದೇ ಆದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ನುಡಿಗಟ್ಟುಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಅಲ್ಲದೆ ತೆಂಕಣ ಸಂಪ್ರದಾಯ, ಬಡಗಣ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಎಂಬ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಇವೆ. ಗುರಾಣಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ನಡೆಸುವ ಪಯಚ್ಚಿದ ನುಡಿಗಟ್ಟು ಹೀಗಿದೆ. ಗಧೆ ಮತ್ತು ಗುರಾಣಿಗಳನ್ನು ಎತ್ತಿ ಮೂಡು ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಪಡುದೆಸೆಗೆ ತಿರುಗಿ ನಿಂತು ಕಾಲು ಎಡದ್ದೂ ಬಲದ್ದೂ ಮುಂದಿರಿಸಿ ಎಡಗಾಲನ್ನು ಜೋಡಿಸಿ ಮೂರು ಸಲ ನೆಲಕ್ಕೆಕೈ ಮುಗಿದು ಗುರಾಣಿಯನ್ನು ತೊಡಗೆ ತಾಗಿಸಿ ಎಡಗಾಲು ಹಿಂತೆಗೆದು ತೂಗು ನೆಪದಿಂದ ಏತಿರದ ಕೆಳಗೆ ಮೊನೆ ಬಿಗಿದು ಬಲದ್ದೂ ಹಿಂತೆಗೆದು ಗುರಾಣಿ ಹಣೆಗಿಟ್ಟು ಬಲದ್ದೂ ಎತ್ತಿ ಅಮುರೆ ಅಮುರೆ ಅದೇ ಹೆಜ್ಜೆಯ ಹೆಜ್ಜೆಯಿರಿಸಿ ಓತಿರದ ಕೆಳಗೆ ಮೊನೆ ನಿರ್ಮಿಸಿ ಎಡದ್ದೂ ಬಲದ್ದೂ ನೆಲಕ್ಕೆ ಅಂಟಿಸಿ ಇರಿಸು ಎಂದಿದೆ.
ಗಜ
ಈ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಕೆ.ಮಾದೇಶ್ ಅವರು ನಿರ್ದೇಶನ ಮಾಡಿದ್ದರು.ಈ ಚಿತ್ರದ ನಿರ್ಮಾಪಕರು 	ಡಿ.ಸುರೇಶ್ ಗೌಡ, ಪಿ.ಎಸ್.ಶ್ರೀನಿವಾಸಮೂರ್ತಿ.ಈ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಬರುವ ಪಾತ್ರಗಳು 	ದರ್ಶನ್ ನವ್ಯ ನಾಯರ್ ದೇವರಾಜ್, ಸೌರವ್, ಮಾಸ್ಟರ್ ಹಿರಣ್ಣಯ್ಯ, ಶ್ರೀನಿವಾಸಮೂರ್ತಿ,ಶೋಭರಾಜ್,ಪ್ರದೀಪ್ ರಾವತ್, ಅವರು ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.ಈ ಚಿತ್ರದ ಸಂಗೀತ ಸಂಯೋಜಕರು ವಿ.ಹರಿಕೃಷ್ಣ.ಈ ಚಿತ್ರದ ಛಾಯಾಗ್ರಹಕರು ರಮೇಶ್ ಬಾಬು. ಈ ಚಿತ್ರವು ೧೧.೦೧.೨೦೦೮ ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು.
ಕಳರಿ ಪಯಟ್ಟು
ಅಭ್ಯಾಸ ಕ್ರಮ
ಕೇರಳದಲ್ಲಿ ಹರಡಿಕೊಂಡಿರುವ ಹಲವು ಕಳರಿ ಸಂಘಗಳು ಇವುಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಿವೆ.
ಉಲ್ಲೇಖ
ವರ್ಗ:ಜಾನಪದ ವರ್ಗ:ಕ್ರೀಡೆ
ಗಜ
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೨೦೦೮ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಕ್ಯಾಪ್ಸೂಲ್‌ ಎಂಡೋಸ್ಕೊಪಿ
ಕ್ಯಾಪ್ಸೂಲ್‌ ಎಂಡೋಸ್ಕೋಪಿ ಇಡಿಯ ಸಣ್ಣ ಕರುಳು, ಅನ್ನನಾಳ ಮತ್ತು ಗುದನಾಳವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನೋಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವಂತೆ ವಿನ್ಯಾಸ ಮಾಡಲಾದ, ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ದಾಖಲಾಗದೆ ಹೊರರೋಗಿಯ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ನಡೆಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವ, ಛೇದನಾ ರಹಿತ, ರೋಗಿ-ಸ್ನೇಹಿ ಮತ್ತು ಆಂಬ್ಯುಲೇಟರಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ. ಕ್ಯಾಪ್ಸೂಲ್‌ ಅಂದರೆ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಕ್ಯಾಪ್ಸೂಲ್‌ ಆಕಾರದಲ್ಲಿ ಇರುವ ಒಂದು ಸಾಧನ. ಇದನ್ನು ರೋಗಿಗಳು ಒಂದು ಗುಟುಕು ನೀರಿನ ಜತೆಗೆ ನುಂಗಬೇಕಾಗುವುದು. ಈ ಕ್ಯಾಪ್ಸೂಲ್‌ ಪ್ರತಿ ಸೆಕೆಂಡಿಗೆ ದೇಹದ ಒಳಗಿನ ಭಾಗಗಳ 4 ರಿಂದ 5 ಬಿಂಬಗಳನ್ನು ತೆಗೆಯುತ್ತದೆ.
ಕ್ಯಾಪ್ಸೂಲ್‌ನ ರಚನೆ ಹೇಗಿರುತ್ತದೆ?
ಅದು ಒಂದು ಕ್ಯಾಪ್ಸೂಲ್‌ ಮಾತ್ರೆಯಂತಿದ್ದು, ಅದರ ಸಂರಚನೆ ಯನ್ನು ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಕ್ಯಾಪ್ಸೂಲ್‌ ಎಂಡೋಸ್ಕೊಪಿಯ ಉಗಮ ಹೇಗೆ ಆಯಿತು?
ಇದನ್ನು ಗೆವ್ರಿಲಿಡಾನ್‌ ಎಂಬ ಇಲೆಕ್ಟ್ರೋ ಆಪ್ಟಿಕಲ್‌ ಎಂಜಿನಿಯರ್‌ ಮೊತ್ತ ಮೊದಲನೆಯ ಬಾರಿಗೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪಡಿಸಿದರು. ಇವರಿಗೆ ಅವರ ನೆರೆಯವರಾದ ಜಠರ - ಕರುಳಿನ ತಜ್ಞ ವೈದ್ಯರೊಬ್ಬರು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದ್ದರು. 1998ರಲ್ಲಿ ವಿಯೆನ್ನಾದಲ್ಲಿ ಜಠರ ತಜ್ಞರ ಜಾಗತಿಕ ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಮೊದಲ ಕ್ಯಾಪ್ಸೂಲ್‌ ಅನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯಿತು.
ವಿರೋಧಾಭಾಸಗಳು
ಈ ಕೆಳಗಿನ ತೊಂದರೆಗಳಿರುವವರಲ್ಲಿ ಕ್ಯಾಪ್ಸೂಲ್‌ ಎಂಡೊಸ್ಕೋಪಿ ತಪಾಸಣೆ ಮಾಡುವುದು ಅಪೇಕ್ಷಿತವಲ್ಲ.
1. ಕರುಳಿನಲ್ಲಿ ಅಡಚಣೆ ಆಗಿರುವ ಅಥವಾ ಸಂರಚನೆಯ ಅಡಚಣೆಯ ಸಂದೇಹ ಇರುವಾಗ
2. ನುಂಗುವಿಕೆಯ ಅಸಹಜತೆ ತೊಂದರೆ ಇರುವವರಲ್ಲಿ
3 .ಗರ್ಭಧಾರಣೆ ಆಗಿರುವವರಲ್ಲಿ
4 ಪೇಸ್‌ ಮೇಕರ್‌ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿರುವವರಲ್ಲಿ
ರೋಗಿ ತಯಾರಿ
1. ಕ್ಯಾಪ್ಸೂಲ್‌ ಅನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ 12 ಗಂಟೆಗಳ ಮೊದಲಿನಿಂದ ರೋಗಿಗಳು ಯಾವುದೇ ಆಹಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳದೆ ಉಪವಾಸವಿರುವುದು ಆವಶ್ಯಕ.
2. ತಪಾಸಣೆಗೆ ಮೊದಲು, ರೋಗಿಗಳು ಸಿಮಿಥಿಕಾನ್‌ ದ್ರಾವಣವನ್ನು ಕುಡಿಯಬೇಕು
3. ಮೂರನೆಯದಾಗಿ, ರೋಗಿಯ ಸೊಂಟದ ಸುತ್ತಲೂ ಒಂದು ವಿಶೇಷ ಬೆಲ್ಟ್ ಅನ್ನು ಸುತ್ತಲಾಗುವುದು. ಈ ಬೆಲ್ಟ್ ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸೆನ್ಸರ್‌ ಇರುತ್ತದೆ.
4. ಆ ಬಳಿಕ ಅವರು ಕ್ಯಾಪ್ಸೂಲ್‌ ಅನ್ನು ನುಂಗುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಅದನ್ನು ನುಂಗಿದ ಬಳಿಕ 4 ಗಂಟೆಗಳವರೆಗೆ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಬಾಯಿಯ ಮೂಲಕ ಏನನ್ನೂ ಸೇವಿಸುವಂತಿಲ್ಲ.
ಕಾಯಿಲೆಯ ಸೂಚಕಗಳು
ಈ ಕೆಳಗಿನ ತೊಂದರೆಗಳಿರು ವವರಲ್ಲಿ, ಕ್ಯಾಪ್ಸೂಲ್‌ ಎಂಡೊಸ್ಕೋಪಿ ತಪಾಸಣೆ ರೋಗ ಪತ್ತೆಗೆ ಬಹಳ ಸಹಾಯಕವಾಗುತ್ತದೆ.
1)ಅಸ್ಪಷ್ಟ ಜಠರ-ಕರುಳಿನ ರಕ್ತ ಸ್ರಾವ
2)ಕೊಯಾಲಿಕ್‌ ಕಾಯಿಲೆ
4)ದೊಡ್ಡ ಕರುಳಿನ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆಯ ಸ್ಥಿತಿ - ಫೆಮಿಲಿಯರ್‌ ಪಾಲಿಪೊಸಿಸ್‌
ಅವ್ವ (ಚಲನಚಿತ್ರ)
ಅವ್ವ ಚಲನ ಚಿತ್ರವು ೮ ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೦೮ ರಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಚಿತ್ರ. ಈ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಕವಿತಾ ಲಂಕೇಶ್‌ರವರು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ. ದುನಿಯಾ ವಿಜಯ್ ಮತ್ತು ಶೃತಿ ನಾಯಕ ಮತ್ತು ನಾಯಕಿಯಾಗಿ ನಾಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.ಈ ಚಿತ್ರವು ರಾಜ್ಯ ಪುರಸ್ಕಾರವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ.
ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿರುವವರು
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೨೦೦೮ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಕೇಂದ್ರೀಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ
ಕೇಂದ್ರೀಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ಸ್ಥಾಪಿಸಿರುವ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳನ್ನು ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಸ್ಥಾಪಿಸುತ್ತವೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳು
ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್
U.S.ನಲ್ಲಿ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್ ಸಂಗ್ರಹವೆಂದು ಹೆಸರಾಗಿರುವ ಮುಕ್ತ-ದ್ವಾರ ನಿಧಿಸಂಗ್ರಹ; ಘಟಕ ಹೂಡಿಕೆ ಟ್ರಸ್ಟ್‌ಗಳು (UITಗಳು); ಮತ್ತು ಸೀಮಿತ/ಪರಿಮಿತ ನಿಧಿಸಂಗ್ರಹ ಎಂಬ ಮೂರು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ವಿಧದ ಹೂಡಿಕೆ ಕಂಪೆನಿಗಳು 1940ರಿಂದ ಅಮೇರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನ‌‌ದಲ್ಲಿವೆ. ಇದೇ ರೀತಿಯ ನಿಧಿಸಂಗ್ರಹಗಳು ಕೆನಡಾದಲ್ಲೂ ಸಹಾ ಕಾರ್ಯಾಚರಿಸುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ವಿಶ್ವದ ಉಳಿದ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ, ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್ ಎಂಬ ಪದವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅನೇಕ ವಿಧವಾದ ಸಂಗ್ರಹೀಕೃತ ಹೂಡಿಕೆ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಾದ, ಯುನಿಟ್‌ ಟ್ರಸ್ಟ್‌ಗಳು, ಮುಕ್ತ-ದ್ವಾರ ಹೂಡಿಕೆ ಕಂಪೆನಿಗಳು (OEICಗಳು), ಘಟಕೀಕರಿಸಿದ ವಿಮಾ ನಿಧಿಸಂಗ್ರಹ, ಮತ್ತು ಹಸ್ತಾಂತರಿಸಬಹುದಾದ ಭದ್ರತಾ ಠೇವಣಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿನ ಸಂಗ್ರಹೀಕೃತ ಹೂಡಿಕೆಗಳನ್ನು (UCITS) ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಇತಿಹಾಸ
ಮೆಸಾಚುಸೆಟ್ಸ್‌ ಇನ್‌ವೆಸ್ಟರ್ಸ್‌ ಟ್ರಸ್ಟ್‌ (ಇದೀಗ MFS ಇನ್‌ವೆಸ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ ಮ್ಯಾನೇಜ್‌ಮೆಂಟ್‌) ಅನ್ನು ಮಾರ್ಚ್‌ 21, 1924ರಂದು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಅದಾಗಿ ಕೇವಲ ಒಂದು ವರ್ಷದಲ್ಲೇ, 200 ಮಂದಿ ಷೇರುದಾರರನ್ನು ಹಾಗೂ $392,000 ಮೊತ್ತದ ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಸಂಸ್ಥೆ  ಹೊಂದಿತ್ತು. 1924ರಲ್ಲಿ ಕೆಲ ಸೀಮಿತ ನಿಧಿಸಂಗ್ರಹ ಸಂಸ್ಥೆಗಳೂ ಸೇರಿದಂತೆ ಇಡೀ ಉದ್ಯಮದ ವಹಿವಾಟು $10 ದಶಲಕ್ಷ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಸಹಾ ಮುಟ್ಟಿರಲಿಲ್ಲ.
1929ರ ಸ್ಟಾಕ್‌ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಕುಸಿತವು ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಸಂಕುಚಿಸಿತು. ಸ್ಟಾಕ್ ‌ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಕುಸಿತಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ, ಶಾಸನಸಭೆಯು 1933ರ ಭದ್ರತಾ ನಿಧಿ ಕಾಯ್ದೆ ಮತ್ತು 1934ರ ಭದ್ರತಾ ವಿನಿಮಯ ಕಾಯ್ದೆಗಳನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿತು. ಪ್ರತಿ ನಿಧಿಸಂಗ್ರಹ ಸಂಸ್ಥೆಯು U.S. ಭದ್ರತಾನಿಧಿಗಳ ಮತ್ತು ವಿನಿಮಯ ಸಮಿತಿಯೊಂದಿಗೆ (SEC) ನೋಂದಣಿ ಮಾಡಿಸಿಕೊಂಡು ನಿರೀಕ್ಷಿತ ಹೂಡಿಕೆದಾರರಿಗೆ ನಿಧಿಸಂಗ್ರಹ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಬಗ್ಗೆ, ಭದ್ರತಾಠೇವಣಿಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಮತ್ತು ನಿಧಿಸಂಗ್ರಹ ನಿರ್ವಾಹಕರ ಬಗ್ಗೆ ಅತ್ಯಗತ್ಯ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವಂತಹಾ ವಿವರಣ ಪತ್ರವನ್ನು ನೀಡಬೇಕೆಂದು ಮೇಲ್ಕಂಡ ಎರಡೂ ಕಾಯ್ದೆಗಳು ಆದೇಶಿಸುತ್ತವೆ. 1940ರ ಹೂಡಿಕೆ ಕಂಪೆನಿ ಕಾಯ್ದೆಯು, ಎಲ್ಲಾ SEC-ನೊಂದಾಯಿತ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಇಂದಿಗೂ ಪಾಲಿಸಬೇಕಾಗಿರುವ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಿ ಸೂತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿತ್ತು.
ಸ್ಟಾಕ್‌ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಪುನಃ ಪಡೆದ ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸದೊಂದಿಗೆ, ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್‌ ಸಂಗ್ರಹವು ವಿಕಾಸಗೊಳ್ಳಲು ಆರಂಭಿಸಿತು. 1960ರ ದಶಕದ ಅಂತ್ಯದ ಹೊತ್ತಿಗೆ, $48 ಶತಕೋಟಿ ಮೊತ್ತದ ಆಸ್ತಿಯೊಂದಿಗೆ ಸರಿ ಸುಮಾರು 270 ನಿಧಿಸಂಗ್ರಹ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿದ್ದವು. ಪ್ರಥಮ ಚಿಲ್ಲರೆ ಸೂಚಿತ ನಿಧಿಸಂಗ್ರಹ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದ, ಫಸ್ಟ್‌ ರೀಟೇಲ್‌ ಇಂಡೆಕ್ಸ್‌ ಟ್ರಸ್ಟ್‌, ಪ್ರಿನ್ಸ್‌ಟನ್‌ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ಕ್ಕೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ತನ್ನ 1951ರ ಹಿರಿಯ ಮಹಾಪ್ರಬಂಧದಲ್ಲಿ ಉದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಅನೇಕ ಪ್ರಮುಖ ಸಿದ್ಧಾಂತಗಳನ್ನು ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಕೊಟ್ಟ ಜಾನ್‌ ಬೋಗಲ್‌ರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ 1976ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಯಿತು. ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಈಗ ವ್ಯಾನ್‌ಗಾರ್ಡ್‌ 500 ಸೂಚಿತ ನಿಧಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತಿದೆಯಲ್ಲದೇ ವಿಶ್ವದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಹಾಗೂ $100 ಶತಕೋಟಿಗೂ ಮೀರಿದ ಸೊತ್ತುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ.
ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌-ಫಂಡ್ಸಂಗ್ರಹದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದ್ದುದು 1975ರ ಇಂಟರ್ನಲ್‌ ರೆವಿನ್ಯೂ ಕೋಡ್‌(IRAಗಳು)ನಲ್ಲಿನ ವ್ಯಕ್ತಿಗತ ನಿವೃತ್ತಿ ಖಾತೆಗಳನ್ನು ತೆರೆಯಲು ಅನುಮತಿಸಿದ ಬದಲಾವಣೆ. ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ನಿವೃತ್ತಿವೇತನ ಯೋಜನೆಗಳಿಗೆ ಮುಂಚೆಯೇ ನೊಂದಾಯಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದವರೂ ಸಹಾ ಸೀಮಿತ ಮೊತ್ತವನ್ನು ವಂತಿಗೆಯಾಗಿ (ಒಮ್ಮೆಗೆ, ಪ್ರತಿ ವರ್ಷಕ್ಕೆ $2,000ದವರೆಗೆ) ನೀಡಬಹುದಿತ್ತು. ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಉದ್ಯೋಗದಾತ-ಬೆಂಬಲಿತ "ನಿಗದಿತ-ವಂತಿಗೆ" ನಿವೃತ್ತಿ ಯೋಜನೆಗಳಾದ (401(ಕೆ)ಗಳು) ಮತ್ತು 403(ಬಿ)ಗಳು ರಾತ್‌ IRAಗಳೂ ಸೇರಿದಂತೆ IRAಗಳಲ್ಲಿ ಈಗ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿವೆ.
ಅಕ್ಟೋಬರ್ 2007ರ ಪ್ರಕಾರ, ಒಟ್ಟಾರೆ ಸಾಂಘಿಕವಾಗಿ $12.356 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿ ಗಳಷ್ಟು ಮೊತ್ತದ ಆಸ್ತಿ ಹೊಂದಿರುವ ಅಮೇರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನ‌‌ನ ಹೂಡಿಕೆ ಕಂಪೆನಿಗಳ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವ್ಯಾಪಾರ ಸಂಘಟನೆಯಾದ ಇನ್‌ವೆಸ್ಟ್‌ಮೆಂಟ್‌ ಕಂಪೆನಿ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌(ICI)ನ ಸದಸ್ಯತ್ವ ಹೊಂದಿರುವ 8,015 ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿವೆ. 2008ರ ಮೊದಲ ಭಾಗದಲ್ಲಿ, ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಎಲ್ಲಾ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್‌ ಸಂಗ್ರಹಗಳ ಮೌಲ್ಯದ ಒಟ್ಟು ಮೊತ್ತ $26 ಲಕ್ಷ ಕೋಟಿಗಳಿಗೂ ಮೀರಿತ್ತು.
ಬಳಕೆ
1940ರ ಹೂಡಿಕೆ ಕಂಪೆನಿ ಕಾಯ್ದೆಯ ನಂತರ, ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್‌ ಸಂಗ್ರಹವು ಅಮೇರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನ ‌ನಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಹೂಡಿಕೆ ಕಂಪೆನಿಗಳ ಮೂರು ಮೂಲ ವಿಧಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.
ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್‌ ಸಂಗ್ರಹವು ಅನೇಕ ವಿಧವಾದ ಭದ್ರತಾಠೇವಣಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಹಣ ಹೂಡಬಹುದಾಗಿದೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಅತಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದವೆಂದರೆ ನಗದು ಪತ್ರಗಳು, ಸ್ಟಾಕ್‌, ಮತ್ತು ಬಾಂಡ್‌ಗಳು, ಆದರೆ ಅವುಗಳಲ್ಲೇ ನೂರಾರು ಉಪ-ವಿಭಾಗಗಳಿವೆ. ಸ್ಟಾಕ್‌ ನಿಧಿಸಂಗ್ರಹಗಳು ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಅಥವಾ ಯುಟಿಲಿಟಿಗಳಂತಹಾ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಉದ್ಯಮದ ಷೇರುಗಳಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಹಣ ಹೂಡಬಹುದಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ವಲಯ ನಿಧಿಸಂಗ್ರಹಗಳೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಬಾಂಡ್‌ ನಿಧಿಸಂಗ್ರಹಗಳು ಹಾನಿಯ ಸಂಭವತೆಯ ಅನುಸಾರ (e.g., ಹೆಚ್ಚು-ಉತ್ಪತ್ತಿಯ ಜಂಕ್‌ ಬಾಂಡ್‌ಗಳು ಅಥವಾ ಹೂಡಿಕೆ-ದರ್ಜೆ ಕಾರ್ಪೊರೇಟ್‌ ಬಾಂಡ್‌ಗಳು), ನೀಡಿಕೆದಾರರ ಅನುಸಾರ (e.g., ಸರ್ಕಾರೀ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು, ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್‌ಗಳು, ಅಥವಾ ಪುರಸಭೆಗಳು), ಅಥವಾ ಬಾಂಡ್‌ಗಳು ವಾಯಿದೆಯ ಪ್ರಕಾರ (ಅಲ್ಪ- ಅಥವಾ ದೀರ್ಘಾವಧಿ) ವ್ಯತ್ಯಾಸಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಸ್ಟಾಕ್‌ ಮತ್ತು ಬಾಂಡ್‌ ನಿಧಿಸಂಗ್ರಹಗಳೆರಡೂ ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ U.S. ಭದ್ರತಾ ಠೇವಣಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ (ದೇಶೀಯ ನಿಧಿಸಂಗ್ರಹಗಳು), U.S. ಮತ್ತು ವಿದೇಶೀ ಭದ್ರತಾ ಠೇವಣಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ (ಜಾಗತಿಕ ನಿಧಿಸಂಗ್ರಹಗಳು), ಅಥವಾ ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ವಿದೇಶೀ ಭದ್ರತಾ ಠೇವಣಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ (ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ನಿಧಿಸಂಗ್ರಹಗಳು) ಹಣ ಹೂಡಬಹುದು.
ಬಹಳಷ್ಟು ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್‌ ಸಂಗ್ರಹಗಳ ಹೂಡಿಕೆ ಬಂಡವಾಳಪಟ್ಟಿಗಳನ್ನು ಸತತವಾಗಿ ಹೂಡಿಕೆದಾರರಿಂದಾಗಬಹುದಾದ ನಿಧಿಸಂಗ್ರಹದ ಹಣಕಾಸಿನ ಒಳ ಹಾಗೂ ಹೊರ ಹರಿವನ್ನು, ಹಾಗೂ ಭವಿಷ್ಯದ ನಿಧಿಸಂಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಸೂಕ್ತವಾಗಬಹುದಾದ ಹೂಡಿಕೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅಂದಾಜಿಸಿ ನಿಧಿಸಂಗ್ರಹದ ಸೂಚಿತ ಹೂಡಿಕೆ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಸಮೀಪದ ಹೂಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸಬಲ್ಲ ವೃತ್ತಿಪರ ನಿರ್ವಾಹಕರ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ಸಮೀಕರಿಸಲಾಗುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆ ನಿರ್ವಾಹಕರನ್ನು ನೇಮಿಸುವ ಅಥವಾ ವಜಾಮಾಡಬಲ್ಲ ಅಧಿಕಾರವಿರುವ ಸಲಹಾ ಸಮಿತಿಯ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್‌ ಸಂಸ್ಥೆ ನಡೆಯುತ್ತದೆ.
ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್‌ ಸಂಗ್ರಹಗಳು ವಿಶೇಷ ನಿಯಂತ್ರಿತ, ಕರಣಿಕ/ಅಕೌಂಟಿಂಗ್‌ ಮತ್ತು ತೆರಿಗೆ ನಿಯಮಗಳಿಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿರುತ್ತವೆ. U.S.ನಲ್ಲಿ, ಇತರೆ ವಿಧವಾದ ಉದ್ಯಮಗಳಂತಲ್ಲದೇ ಇವುಗಳು ತಮ್ಮ ಆದಾಯದ 90%ರಷ್ಟನ್ನು ಷೇರುದಾರರಿಗೆ ಹಂಚಿಕೆ ಮಾಡುತ್ತಿರುವಷ್ಟು ಕಾಲ ತೆರಿಗೆ ಕಟ್ಟಬೇಕಿಲ್ಲ, ಅಲ್ಲದೇ ಇಂಟರ್ನಲ್‌ ರೆವಿನ್ಯೂ ಕೋಡ್‌ನ ನಿಗದಿತ ಬಂಡವಾಳ ವಿತರಣಾ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ನಿಧಿಸಂಗ್ರಹವು ಪಾಲಿಸಬೇಕಿರುತ್ತದೆ. ಇಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೇ ಅವರ ಆದಾಯವು ಷೇರುದಾರರಿಗೆ ತಲುಪುವುದರಿಂದ ಮೂಲಕ ಅದರ ವಿಧವೂ ಸಹಾ ಬಹಳಷ್ಟು ಮಟ್ಟಿಗೆ ಬದಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್ಯಿಂದ ವಿತರಣೆಯಾದ ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಬಾಂಡ್‌ ತೆರಿಗೆ-ಮುಕ್ತ ಆದಾಯಗಳು ಷೇರುದಾರರಿಗೆ ಸಹಾ ತೆರಿಗೆ-ಮುಕ್ತವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ತೆರಿಗೆಸಹಿತ ವಿತರಣೆಗಳೆಂದರೆ ನಿಧಿಸಂಗ್ರಹವು ಆ ವಿತರಣೆಗಳನ್ನು ಸಂಪಾದಿಸಿದ ರೀತಿಯ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿ ಸಾಧಾರಣ ಆದಾಯ ಅಥವಾ ಬಂಡವಾಳ ಲಾಭಗಳು. ನಿಧಿ ಹೂಡಿಕೆದಾರರಿಗೆ ನಿವ್ವಳ ನಷ್ಟಗಳ ವಿತರಣೆ ಇಲ್ಲವೇ ದಾಟಿಸುವಿಕೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ.
ನಿವ್ವಳ ಆಸ್ತಿ ಮೌಲ್ಯ
ನಿವ್ವಳ ಆಸ್ತಿ ಮೌಲ್ಯ, ಅಥವಾ NAVಯನ್ನು, ನಿಧಿಸಂಗ್ರಹದ ಹಿಡುವಳಿಯ ಪ್ರಸಕ್ತ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮೌಲ್ಯದಲ್ಲಿ, ನಿಧಿಸಂಗ್ರಹದ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಕಳೆದು ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ತಲಾ-ಷೇರು ಮೊತ್ತವಾಗಿ ಗಣಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಬಹಳಷ್ಟು ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ, ನಿಗದಿತ ವಾಣಿಜ್ಯ ವಿನಿಮಯ ಕೇಂದ್ರದೊಂದಿಗಿನ ವ್ಯವಹಾರ ಕೊನೆಗೊಂಡ ನಂತರ NAVಯನ್ನು ದೈನಂದಿನವಾಗಿ ಲೆಕ್ಕಹಾಕಿದರೆ, ಇನ್ನು ಕೆಲವು ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳು ತಮ್ಮ NAVಯನ್ನು ದಿನಕ್ಕೆ ಅನೇಕ ಬಾರಿ ನವೀಕರಿಸುತ್ತವೆ. ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕೊಡುಗೆ ಬೆಲೆ, ಅಥವಾ POP ಎಂದರೆ, ಮಾರಾಟ ಶುಲ್ಕ ಹಾಗೂ NAVಗಳ ಮೊತ್ತ. ಮುಕ್ತ-ದ್ವಾರ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಷೇರುಗಳನ್ನು POP ಬೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಮಾರುತ್ತವೆ ಹಾಗೂ NAV ಬೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ, ಹಾಗಾಗಿ ಆರ್ಡರ್‌ಗಳನ್ನು NAVಯನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸಿದ ನಂತರವೇ ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸೀಮಿತ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳು (ಹೂಡಿಕೆದಾರರಿಂದ ವ್ಯವಹರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಷೇರುಗಳು) ತಮ್ಮ NAVಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಅಥವಾ ಕಡಿಮೆ ಬೆಲೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯವಹರಿಸಬಹುದು; ಇದನ್ನು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಪ್ರೀಮಿಯಂ ಅಥವಾ ಡಿಸ್ಕೌಂಟ್‌  ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಅನೇಕ ದರ್ಜೆಗಳ ಷೇರುಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಿದರೆ, ವಿವಿಧ ವರ್ಗಗಳ ಶುಲ್ಕಗಳ ವ್ಯತ್ಯಾಸಗಳು ಹಾಗೂ ತೆತ್ತ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವಂತೆ ಪ್ರತಿ ವರ್ಗವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತನ್ನದೇ ಆದ NAVಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ.
ಕೆಲ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ನಿಯತವಾಗಿ ಯಾವುದೇ ವಿಧ್ಯುಕ್ತ ವಿನಿಮಯ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯವಹರಿಸದ ಭದ್ರತಾಠೇವಣಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಇವುಗಳು ತೀರ ಸಣ್ಣ ಅಥವಾ ದಿವಾಳಿಯಾದ ಕಂಪೆನಿಗಳಲ್ಲಿನ ಷೇರುಗಳಿರಬಹುದು; ಇಲ್ಲವೇ ಉತ್ಪನ್ನವಾದ ಷೇರುಗಳಿರಬಹುದು; ಅಥವಾ ಅವು ನೊಂದಾಯಿಸಿಲ್ಲದ ವಾಣಿಜ್ಯ ಪತ್ರಗಳಲ್ಲಿನ (ಅಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಂಪೆನಿಯ ಸ್ಟಾಕ್‌ನಂತಹಾ) ಖಾಸಗೀ ಹೂಡಿಕೆಗಳಿರಬಹುದು. ಈ ಭದ್ರತಾಠೇವಣಿಗಳಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಇಲ್ಲದ ಕಾರಣ NAVಯನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸುವಾಗ ಇವುಗಳ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಅಂದಾಜಿಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯ ನಿರ್ವಾಹಕರಿಗೆ ಸೇರಿರುತ್ತದೆ. ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯ ವಿವರಣಾ ಪತ್ರದಲ್ಲಿ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯ ಎಷ್ಟು ಆಸ್ತಿಯನ್ನು ಅಂತಹಾ ಭದ್ರತಾಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೂಡಬಹುದು ಎಂದು ಸೂಚಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಸರಾಸರಿ ವಾರ್ಷಿಕ ಹುಟ್ಟುವಳಿ
US ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಪ್ರತಿ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುವಂತೆ "ಸರಾಸರಿ ವಾರ್ಷಿಕ ಒಟ್ಟು ಹುಟ್ಟುವಳಿ"ಯಾಗಿ 1-ವರ್ಷ, 5-ವರ್ಷ ಮತ್ತು 10-ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಗೆ ಸರಾಸರಿ ವಾರ್ಷಿಕ ತೀರುವಳಿಯ ಚಕ್ರಬಡ್ಡಿದರವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಲು SEC ಫಾರ್ಮ್‌ N-1Aಯನ್ನು ಬಳಸುತ್ತವೆ. ಈ ಕೆಳಕಂಡ ಸೂತ್ರವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ:
ಇದರಲ್ಲಿ:
ವಹಿವಾಟು ಮೌಲ್ಯ
ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯ ಭದ್ರತಾ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿ ಗಣನೆಯಾಗುವ ನಿವ್ವಳ ಆಸ್ತಿ ಮೌಲ್ಯದ ಶೇಕಡಾ ಲೆಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಮಾಡಲಾಗುವ ಗಣನೆಯೇ ವಹಿವಾಟು ಮೌಲ್ಯ.
ಈ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎಲ್ಲಾ ವ್ಯವಹಾರಗಳ (ಮಾರುವಿಕೆ,ಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ) ಮೌಲ್ಯವನ್ನು 2ರಿಂದ ಭಾಗಿಸಿ, ನಂತರ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯ ಒಟ್ಟಾರೆ ಹಿಡುವಳಿಯಿಂದ ಭಾಗಿಸಿ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ; i.e., ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯು ಒಂದು ಠೇವಣಿಯನ್ನು ಮಾರಿ ಮತ್ತೊಂದನ್ನು ಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಒಂದು “ವಹಿವಾಟು” ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ವಹಿವಾಟು ಹಿಡುವಳಿಗಳ ಬದಲಿಕೆಯನ್ನು ಅಳೆಯುತ್ತದೆ.
ಕೆನಡಾದಲ್ಲಿ, NI 81-106ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ (ಹೂಡಿಕೆ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ಪ್ರಕಟಣೆ) ವಹಿವಾಟು ಅನುಪಾತವನ್ನು ಖರೀದಿ ಅಥವಾ ಮಾರಾಟಗಳಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ ಮೊತ್ತವಾದದ್ದನ್ನು  (ನಗದೂ ಸೇರಿದಂತೆ) ಬಂಡವಾಳ ಪಟ್ಟಿಯ ಸರಾಸರಿ ಗಾತ್ರದಿಂದ ಭಾಗಿಸಿ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ವೆಚ್ಚಗಳು ಮತ್ತು TERಗಳು
ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಇತರೆ ಕಂಪೆನಿಗಳ ಹಾಗೆಯೇ ತಮ್ಮ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಭರಿಸುತ್ತವೆ. ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಶುಲ್ಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಎರಡು ಅಥವಾ ಮೂರು ಪ್ರಮುಖ ಅಂಶಗಳಾಗಿ ವಿಭಜಿಸಬಹುದು: ನಿರ್ವಹಣಾ ಶುಲ್ಕ, ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿಲ್ಲದ ಇತರೆ ವೆಚ್ಚಗಳು, ಮತ್ತು 12ಬಿ-1/12ಬಿ-1 ಅಲ್ಲದ ಶುಲ್ಕಗಳು. ಎಲ್ಲಾ ವೆಚ್ಚಗಳನ್ನು ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯ ಸರಾಸರಿ ದೈನಿಕ ನಿವ್ವಳ ಆಸ್ತಿಯ ಶೇಕಡಾ ಅಂಶವನ್ನಾಗಿ ಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ನಿರ್ವಹಣಾ ಶುಲ್ಕ
ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳ ನಿರ್ವಹಣಾ ಶುಲ್ಕವು ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಕರಾರಿನ ಹೂಡಿಕೆ ಸಲಹಾ ಸಮಿತಿ ಪಡೆಯುವ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯ ಹೂಡಿಕೆಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಶುಲ್ಕಕ್ಕೆ ಸಮಾನವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ವಿವಿಧ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳ ನಿರ್ವಹಣಾ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಹೋಲಿಕೆ ಮಾಡುವಾಗ ಅನೇಕ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆ ಕಂಪೆನಿಗಳು ಸಲಹಾಸಮಿತಿಯ ಶುಲ್ಕದ ಭಾಗವಾಗಿ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಶುಲ್ಕವನ್ನು ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ, ಇದೇಕೆಂದರೆ ನಿರ್ವಹಣಾ ಶುಲ್ಕವನ್ನು ಕರಾರಿನ ಸಲಹಾ ಶುಲ್ಕ ಹಾಗೂ ಕರಾರಿನ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಶುಲ್ಕಗಳ ಮೊತ್ತವೆಂದು ಗಣಿಸುವುದು ಹೆಚ್ಚು ಅನುಕೂಲಕರ. ವಿವಿಧ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳ ನಿರ್ವಹಣಾ ಶುಲ್ಕಾಂಶಗಳ ಹೋಲಿಕೆ ಮಾಡುವ ಸಮಯದಲ್ಲಿ “ಸಮಾನತೆಯ ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ”ಗೆ ಅದು ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಕರಾರಿನ ಸಲಹಾ ಶುಲ್ಕವನ್ನು “ಸಗಟು” ಶುಲ್ಕದ ರಚನೆಯನ್ನು ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಏಕಶುಲ್ಕ i.e., ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯ ಆಸ್ತಿಯ ಗಾತ್ರವನ್ನವಲಂಬಿಸದೇ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ ಶುಲ್ಕ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಅನೇಕ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳು ತಮ್ಮ ಕರಾರಿನ ಶುಲ್ಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯ ಆಸ್ತಿ ಹೆಚ್ಚಾದಂತೆ ಸಲಹಾ ಸಮಿತಿಯ ಶುಲ್ಕವು ಕಡಿಮೆಯಾಗುವಂತಹಾ ಕ್ರಮಭಂಗ ಸೌಲಭ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಸಲಹಾ ಸಮಿತಿಯ ಶುಲ್ಕವು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕವಾಗಿರಬಲ್ಲ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೆಂದರೆ, ಏಕ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯ ಬದಲಿಗೆ, ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಸಂಕೀರ್ಣ ಇಲ್ಲವೇ ಸಮೂಹಗಳ ಎಲ್ಲಾ ಆಸ್ತಿಯ ಒಟ್ಟು ಮೌಲ್ಯದ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿ ಶುಲ್ಕವನ್ನು ನಿಗದಿಪಡಿಸುವುದು.
ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕವಲ್ಲದ ವೆಚ್ಚಗಳು
ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕ ಶುಲ್ಕವಲ್ಲದೇ, ಬಹಳಷ್ಟು ಮಟ್ಟಿಗೆ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಪಾವತಿಸಲೇಬೇಕಾದ ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕವಲ್ಲದ ವೆಚ್ಚಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಕೆಲ ಗಮನಾರ್ಹ (ಮೊತ್ತಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ) ಆಡಳಿತಾತ್ಮಕವಲ್ಲದ ವೆಚ್ಚಗಳೆಂದರೆ: ವರ್ಗಾವಣೆ ದಳ್ಳಾಳಿ ವೆಚ್ಚಗಳು (ಈತ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಷೇರುಗಳ ಕೊಂಡುಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ/ಮಾರಾಟದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ದೂರವಾಣಿ ಕರೆಯ/ವ್ಯವಹಾರದ ಇನ್ನೊಂದು ಬದಿಯಲ್ಲಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿ), ಪಾಲಕಾ ವೆಚ್ಚ (ನಿಧಿಗಳ ಆಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಒಂದು ಬ್ಯಾಂಕ್‌ನ ವಶದಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟಿರಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದಕ್ಕೆಂದು ಶುಲ್ಕ ಸಹಾ ವಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ), ನ್ಯಾಯಿಕ/ಲೆಕ್ಕಪರಿಶೋಧಕ ವೆಚ್ಚಗಳು, ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆ ಕರಣಿಕ ವೆಚ್ಚಗಳು, ನೋಂದಣಿ ವೆಚ್ಚ (ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯು ನೊಂದಣಿ ದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ನೀಡಿದಾಗ SEC ಅದಕ್ಕೆ ನೊಂದಣಿ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ವಿಧಿಸುತ್ತದೆ), ನಿರ್ದೇಶಕರ/ಧರ್ಮದರ್ಶಿಗಳ ಮಂಡಳಿ ವೆಚ್ಚ (ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣಾ ಮಂಡಳಿಯ ಸದಸ್ಯರಿಗೆ ಅವರು ಸಭೆಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಯಿಸಿದ/ಭಾಗವಹಿಸಿದ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಶುಲ್ಕವನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ), ಮತ್ತು ಮುದ್ರಣ ಮತ್ತು ಅಂಚೆ ವೆಚ್ಚಗಳು (ಷೇರುದಾರರ ವರದಿಗಳನ್ನು ಮುದ್ರಿಸಿ ಕಳಿಸಲು ತಗಲುವ ವೆಚ್ಚಗಳು).
12ಬಿ-1/12ಬಿ-1 ಅಲ್ಲದ ಸೇವಾ ಶುಲ್ಕಗಳು
ಅಮೇರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನ‌ನಲ್ಲಿ, 12ಬಿ-1 ಸೇವಾ ಶುಲ್ಕ/ಷೇರುದಾರರ ಸೇವಾಶುಲ್ಕಗಳೆಂದರೆ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯೊಂದು ತನ್ನ ಪ್ರಚಾರ ವೆಚ್ಚಗಳನ್ನು ಕ್ರೋಢೀಕರಿಸಲು ವಿಧಿಸುವ ಕರಾರಿನ ಶುಲ್ಕಗಳು. 12ಬಿ-1 ಅಲ್ಲದ ಸೇವಾ ಶುಲ್ಕಗಳೆಂದರೆ SEC ನಿಯಮ 12ಬಿ-1ರ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಬರದ ಪ್ರಚಾರ/ಷೇರುದಾರರ ಸೇವಾಶುಲ್ಕಗಳು. ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯೊಂದು ಪೂರ್ಣ ಕರಾರಿನ 12ಬಿ-1 ಶುಲ್ಕವನ್ನು ವಿಧಿಸಬೇಕಿಲ್ಲವಾದರೂ, ಅವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹಾಗೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಫ್ರಂಟ್‌-ಎಂಡ್‌ ಲೋಡ್‌ ಇಲ್ಲವೇ ನೋ-ಲೋಡ್‌ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೂಡಬೇಕಾದರೆ, ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ 12ಬಿ-1 ಶುಲ್ಕಗಳಾಗಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ .250% (ಅಥವಾ 25 ಬೇಸಿಸ್‌ ಪಾಯಿಂಟ್‌ಗಳು)ರಷ್ಟು ಶುಲ್ಕವನ್ನು ವಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಬ್ಯಾಕ್‌-ಎಂಡ್‌ ಮತ್ತು ಲೆವೆಲ್‌-ಲೋಡ್‌ ಷೇರುವರ್ಗಗಳಿಗೆ 12ಬಿ-1 ಶುಲ್ಕಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 50ರಿಂದ 75 ಬೇಸಿಸ್‌ ಪಾಯಿಂಟ್‌ಗಳಿದ್ದರೂ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ 100 ಬೇಸಿಸ್ ಪಾಯಿಂಟ್‌ಗಳನ್ನೂ ಸಹಾ ಮುಟ್ಟಬಹುದು. ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ "ನೋ-ಲೋಡ್ " ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳೆಂದು ತಮ್ಮನ್ನು ಪ್ರಚಾರಪಡಿಸಿಕೊಂಡರೂ ಸಹಾ, ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ವಿತರಣಾ ಶುಲ್ಕವನ್ನು ವಿಧಿಸುವುದಿಲ್ಲವೆಂದು ಅರ್ಥವಲ್ಲ. ಆನ್‌ಲೈನ್‌ ದಳ್ಳಾಳಿ ಜಾಲತಾಣದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯೊಂದು ಅಲ್ಲಿನ “ಪ್ರಚಾರ ಸ್ಥಳ”ಕ್ಕೆಂದು 12ಬಿ-1 ಶುಲ್ಕದ ಮೂಲಕ ನೇರವಾಗಿ ಪಾವತಿಸದೇ ಹೋದರೂ ಬೇರೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಪಾವತಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ನಿರೀಕ್ಷಿತ ವಿಚಾರ.
ಹೂಡಿಕೆದಾರ ಶುಲ್ಕಗಳು ಮತ್ತು ವೆಚ್ಚಗಳು
ಹೂಡಿಕೆದಾರರು ಭರಿಸಬೇಕಾಗುವ ಶುಲ್ಕ ಮತ್ತು ವೆಚ್ಚಗಳು ಅವರು ತಮ್ಮ ದಳ್ಳಾಳಿಯೊಂದಿಗೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೇಲೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಾಗುತ್ತವೆ. ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ವಿವರಗಳಲ್ಲಿ ನಮೂದಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲವಾದುದರಿಂದ ಮಾರಾಟ ಲೋಡ್‌ಗಳ(ಅಥವಾ ಸಂಭವನೀಯ ವಿಳಂಬಿತ ಮಾರಾಟ ಲೋಡ್‌ಗಳು (CDSL))ನ್ನು ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯ ಒಟ್ಟು ವೆಚ್ಚದ ಅನುಪಾತಕ್ಕೆ (TER) ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಇದರೊಂದಿಗೆ, ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯು ಅಗತ್ಯವಾದ ನಗದೀಕರಣವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ನಿಧಿಗೆ ನಷ್ಟದ ವ್ಯವಹಾರಗಳನ್ನು ಮಾಡಬೇಕಾದ ಅನಿವಾರ್ಯತೆಯನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಹೂಡಿಕೆದಾರರು ಒಳಕ್ಕೆ ಹಾಗೂ ಹೊರಕ್ಕೆ ಹಣವನ್ನು ಶೀಘ್ರವಾಗಿ ವಿನಿಮಯಿಸುವುದನ್ನು ತಡೆಯಲು ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯ ಪೂರ್ವಭಾವಿ ಮರುಕಳಿಕೆ ಶುಲ್ಕಗಳನ್ನು ವಿಧಿಸುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಫಿಡಿಲಿಟಿ ಡೈವರ್ಸಿಫೈಡ್‌ ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯು (FDIVX) ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯಿಂದ 30 ದಿನಗಳೊಳಗೆ ಮರುಪಡೆದ ಹಣಕ್ಕೆ 1 ಪ್ರತಿಶತ ಶುಲ್ಕ ವಿಧಿಸುತ್ತದೆ.
ದಳ್ಳಾಳಿ ಹಣ/ಕಮಿಷನ್‌
ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ವಿವರಗಳಲ್ಲಿ ನಮೂದಾಗಿರದ ಹಾಗೂ ಹೂಡಿಕೆದಾರರಿಂದ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕೊಳಪಡಿಸಲಾಗದ ಮತ್ತೊಂದು ವೆಚ್ಚವೆಂದರೆ ದಳ್ಳಾಳಿ ಹಣ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯ ವಾರ್ಷಿಕ ವರದಿಯಲ್ಲಿನ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಮಾಹಿತಿ ಬಿಡುಗಡೆಯ ಮೂರು ತಿಂಗಳ ನಂತರ ನಿಗದಿಪಡಿಸಿದ ದಳ್ಳಾಳಿ ಹಣವನ್ನು ನಿಧಿಯ ಬೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. ದಳ್ಳಾಳಿ ಹಣ ನೇರವಾಗಿ ಬಂಡವಾಳ ಪಟ್ಟಿಯ ವಹಿವಾಟು ಮೌಲ್ಯದ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ (ಬಂಡವಾಳ ಪಟ್ಟಿಯ ವಹಿವಾಟು ಮೌಲ್ಯವು ಒಂದು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯ ಆಸ್ತಿಗಳ ಮಾರಾಟ ಹಾಗೂ ಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಎಷ್ಟು ಬಾರಿ ಆಯಿತು ಎಂಬುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ). ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ, ಹೆಚ್ಚಿನ ಮೊತ್ತದ ಬಂಡವಾಳ ಪಟ್ಟಿಯ ವಹಿವಾಟು ಮೌಲ್ಯವು ಹೆಚ್ಚಿನ ದಳ್ಳಾಳಿ ಹಣವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್‌ ಸಂಸ್ಥೆ ಕಂಪೆನಿಗಳ ಸಲಹಾಕಾರರಿಗೆ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗೆ ವಿಧಿಸಲಾಗುವ ದಳ್ಳಾಳಿ ಹಣ ಮಿತಿಮೀರದಿರುವಂತೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವಿಕೆಯು ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಜವಾಬ್ದಾರಿ.
ಮುಕ್ತ-ದ್ವಾರ ನಿಧಿ
ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್‌ ಸಂಸ್ಥೆ ಎಂಬ ಪದವನ್ನು SECಯಿಂದ ಮುಕ್ತ-ದ್ವಾರ ಹೂಡಿಕೆ ಕಂಪೆನಿಯೆಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿ ದಿನದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ, ಹೂಡಿಕೆದಾರರಿಗೆ ಹೊಸ ಷೇರುಗಳನ್ನು ವಿತರಿಸುವಿಕೆ, ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯಿಂದ ಹಣ ವಾಪಸ್‌ ಪಡೆಯುವ ಇಚ್ಚೆಯಿರುವ ಹೂಡಿಕೆದಾರರಿಂದ ಷೇರುಗಳನ್ನು ಕೊಂಡುಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಯು ಮುಕ್ತ-ದ್ವಾರ ನಿಧಿಯ ಕಾರ್ಯವೈಖರಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ವಾಣಿಜ್ಯ ಟ್ರಸ್ಟ್‌ಗಳಂತಹಾ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್‌ ಇಲ್ಲವೇ ಟ್ರಸ್ಟ್‌ಗಳನ್ನಾಗಿ ರೂಪಿಸಬೇಕಿರುತ್ತದೆ. ಸರ್ಕಾರೇತರ ಭದ್ರತಾ ಠೇವಣಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಹಣ ಹೂಡುವಂತವಾ ಟ್ರಸ್ಟ್‌ ಇಲ್ಲವೇ ಕಾರ್ಪೋರೇಷನ್‌ ಅನ್ನು SEC ಹೂಡಿಕೆ ಕಂಪೆನಿಯೆಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸುತ್ತದೆ. ಸೂಚಿತ ಭದ್ರತಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಅವಿಭಜಿತ ಬಡ್ಡಿಯನ್ನು ನೀಡದಿರುವ (ಘಟಕ ಹೂಡಿಕೆ ಟ್ರಸ್ಟ್‌ಗಳು ಅಥವಾ UITಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯತೆ) ಹಾಗೂ ಮರುಪಡೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿರುವ ಭದ್ರತಾಠೇವಣಿಗಳನ್ನು ವಿತರಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ ಅಂತಹಾ ಹೂಡಿಕೆ ಕಂಪೆನಿಯನ್ನು SEC ಮುಕ್ತ-ದ್ವಾರ ಹೂಡಿಕೆ ಕಂಪೆನಿಯೆಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸುತ್ತದೆ. UIT ಅಥವಾ ಮುಕ್ತ-ದ್ವಾರ ಹೂಡಿಕೆ ಕಂಪೆನಿಗಳಲ್ಲದ ನೊಂದಾಯಿತ ಹೂಡಿಕೆ ಕಂಪೆನಿಗಳನ್ನು ಪರಿಮಿತ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳೆನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. UITಗಳು ಹಾಗೂ ಪರಿಮಿತ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್‌ ಸಂಸ್ಥೆ (USನ ಪದಬಳಕೆಯನುಸಾರ)ಗಳಲ್ಲ.
ವಿನಿಮಯ-ವ್ಯವಹಾರದ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆ
ಸಾಪೇಕ್ಷವಾಗಿ ಇತ್ತೀಚಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾದ, ವಿನಿಮಯ-ವ್ಯವಹಾರದ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆ ಅಥವಾ ETF ಅನ್ನು, ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಮುಕ್ತ-ದ್ವಾರ ಹೂಡಿಕೆ ಕಂಪೆನಿಯಂತೆಯೇ ರೂಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ETFಗಳು ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್‌ ಸಂಸ್ಥೆ ಮತ್ತು ಪರಿಮಿತ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳೆರಡರ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನೂ ಪಡೆದಿರುತ್ತವೆ. ETFಗಳು ಪರಿಮಿತ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳಂತೆಯೇ, ಆದರೆ ETFಗಳ ನಿವ್ವಳ ಆಸ್ತಿ ದರದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಅಂದಾಜಿನ ಬೆಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಇಡೀ ದಿನ ಸ್ಟಾಕ್‌ ವಿನಿಮಯ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ವ್ಯವಹರಿಸುತ್ತವೆ. ಬಹಳಷ್ಟು ETFಗಳು ಸೂಚ್ಯಂಕ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳಾಗಿದ್ದು, ಸ್ಟಾಕ್‌ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತವೆ. ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಹೂಡಿಕೆದಾರರು ದೊಡ್ಡ ಮೊತ್ತದ(ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ 50,000ರ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ) ಷೇರುಗಳನ್ನು ಕೊಂಡುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ ಇಲ್ಲವೇ ಮರುಪಡೆಯುತ್ತವೆ. ಬಹಳಷ್ಟು ಹೂಡಿಕೆದಾರರು ಷೇರುಗಳನ್ನು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ವ್ಯವಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ದಳ್ಳಾಳಿಗಳ ಮೂಲಕ ಕೊಳ್ಳುವುದು ಹಾಗೂ ಮಾರುವುದನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಹೂಡಿಕೆದಾರರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ವಸ್ತು ರೂಪದಲ್ಲಿ ಕೊಳ್ಳುವಿಕೆ ಹಾಗೂ ಮಾರುವಿಕೆ ಮಾಡುತ್ತಾರಾದ್ದರಿಂದ, ETFಗಳು (ಸತತವಾಗಿ ಭದ್ರತಾಠೇವಣಿಗಳನ್ನು ಮಾರುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತಾ ಹಾಗೂ ಅದಕ್ಕಾಗಿ ತಾನೂ ಸತತವಾಗಿ ಮಾರುತ್ತಾ ಹಾಗೂ ಕೊಳ್ಳುತ್ತಾ ನಗದೀಕರಿಸುವಿಕೆ ನಿರ್ವಹಿಸುವ) ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುವುದಲ್ಲದೇ ವೆಚ್ಚದ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
ವಿನಿಮಯ-ವ್ಯವಹಾರದ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಸ್ಟಾಕ್‌ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಭದ್ರತಾಠೇವಣಿಗಳನ್ನು ಮಾರಬಲ್ಲ ಹಾಗೂ ಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲ ಆದರೆ ನಿಯಂತ್ರಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಕಾರಣದಿಂದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ U.S. ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೂಡಲಾಗದ ವಿದೇಶೀ ಹೂಡಿಕೆದಾರರಿಗೆ ಸಹಾ ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಿವೆ.
ಸ್ಥಿರಬಡ್ಡಿ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳು
ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಸ್ಟಾಕ್‌ ಹೂಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸ್ಥಿರಬಡ್ಡಿ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳು, ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಅತಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ವಿಧ. ಸ್ಥಿರಬಡ್ಡಿ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಅಮೇರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನ‌‌ನಲ್ಲಿ ಮ್ಯೂಚುಯಲ್‌ ಫಂಡ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೂಡಿರುವ ಪೂರ್ತಿ ಮೊತ್ತದ 50 ಪ್ರತಿಶತವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸ್ಥಿರಬಡ್ಡಿ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳು ನಿಗದಿತ ತಂತ್ರದ ಹಾಗೂ ನಿಗದಿತ ರೀತಿಯ ನೀಡಿಕೆದಾರರ ಹೂಡಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಗಮನ ಕೇಂದ್ರೀಕರಿಸಿರುತ್ತವೆ.
ಬಂಡವಾಳೀಕರಣ
ನಿಧಿ ನಿರ್ವಾಹಕರು ಹಾಗೂ ಇತರೆ ಹೂಡಿಕೆ ವೃತ್ತಿಪರರು ಮಧ್ಯ-ಮಿತಿ ಹಾಗೂ ಉನ್ನತ-ಮಿತಿಗಳಿಗೆ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ. ರಸ್ಸೆಲ್‌ ಸೂಚ್ಯಂಕದ ಪ್ರಕಾರ ಈ ಕೆಳಗಿನ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗಳು ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿವೆ:
ಅಭಿವೃದ್ಧಿ/ಬೆಳವಣಿಗೆ vs. ದರ
ಉನ್ನತ ಬಂಡವಾಳ ಲಾಭಗಳ ಕ್ಷಮತೆ ಇರುವಂತಹಾ ಕಂಪೆನಿಗಳ ಸ್ಟಾಕ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಹೂಡುವಂತಹಾ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆ, ಹಾಗೂ ಕಡಿಮೆ ಬೆಲೆಗೆ ಸಿಗುವಂತಹಾ ಸ್ಟಾಕ್‌ಗಳ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರಿತವಾಗಿರುವ ಬೆಲೆ/ದರ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆ ಕಾಣಬಹುದು. ಮೌಲಿಕ ಸ್ಟಾಕ್‌ಗಳು ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಉತ್ಪತ್ತಿಯನ್ನು ಕೊಟ್ಟಿವೆ, ಆದರೆ ವ್ಯಾವಹಾರಿಕ ನೀತಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಅದು ಆ ವ್ಯವಹಾರದಲ್ಲಿರುವ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಷ್ಟದ ಸಾಧ್ಯತೆಗೆ ಸಿಕ್ಕ ಪರಿಹಾರ. ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯು ಕ್ರಮಬದ್ಧ ಲಾಭಾಂಶಗಳನ್ನು ಕೊಡುತ್ತಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಆದಾಯಕೇಂದ್ರಿತ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಲಾಭಾಂಶವನ್ನು ಪಾವತಿಸಬಲ್ಲ ಸ್ಟಾಕ್‌ಗಳ ಮೇಲೆ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿ ಕೇವಲ ಹಿಡಿತದ ಹೂಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಸಮತೂಲಿತ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯು ಇವೆಲ್ಲ ತಂತ್ರಗಳ ಸಂಯೋಜನೆಯನ್ನು ಒಂದು ಹಂತದವರೆಗೆ ಬಾಂಡ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಹೂಡಿಕೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡು, ನಷ್ಟಸಾಧ್ಯತೆಯ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ರಕ್ಷಣಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಯೋಚಿಸಿ ತಕ್ಕ ಮಟ್ಟಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿರುತ್ತವೆ.
ಸೂಚ್ಯಂಕ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆ ಹಾಗೂ ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ನಿರ್ವಹಣೆ
ಸೂಚ್ಯಂಕ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯು ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಟಾಕ್‌ (ಅಥವಾ ಬಾಂಡ್‌) ಸೂಚ್ಯಂಕಗಳ ಭಾಗವಾಗಿರುವ, S&P 500ಯಂತಹಾ ಕಂಪೆನಿಗಳಲ್ಲಿ ಹೂಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದರೆ, ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆ ಉನ್ನತ ಸ್ಟಾಕ್‌-ಸಂಗ್ರಹ ತಂತ್ರಗಳೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಸಕ್ತ ಸೂಚ್ಯಂಕವನ್ನು ಮೀರಿ ನಡೆಯಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತದೆ. ಸೂಚ್ಯಂಕ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯ ಆಸ್ತಿಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆಯನ್ನು ನಿಗದಿತ ಸೂಚ್ಯಂಕ ಪ್ರಕಟಣೆಗೆ ಸರಿಹೊಂದುವ ಮಟ್ಟಿಗೆ ನಿರ್ವಹಿಸಲಾಗುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಸೂಚ್ಯಂಕದ ಪ್ರಕೃತಿಯು ವಿರಳವಾಗಿ ಬದಲಾಗುವುದರಿಂದ, ಸರಾಸರಿಯಾಗಿ ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆ ನಿರ್ವಾಹಕನು ಮಾಡುವುದಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ವ್ಯವಹಾರಗಳನ್ನು ಸೂಚ್ಯಂಕ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯ ನಿರ್ವಾಹಕನು ನಡೆಸುವನು. ಇದೇ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ, ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ನಿರ್ವಹಿತ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಗಿಂತ ಸೂಚ್ಯಂಕ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅಲ್ಪ ವ್ಯಾವಹಾರಿಕ ವೆಚ್ಚಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಷೇರುದಾರರಿಗೆ ನೀಡಬೇಕಾಗುವ ಕೆಲವೇ ಅಲ್ಪಾವಧಿಯ ಬಂಡವಾಳ ಲಾಭಗಳನ್ನು ಹೊಂದುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳೊಂದಿಗೆ, ಸೂಚ್ಯಂಕ ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸ್ಟಾಕ್‌ಗಳ ಆಯ್ಕೆ (ಪಾರಂಪರಿಕ ಒಡೆತನದ ಆಯ್ಕೆಯ ತಂತ್ರಗಳು, ಸಂಶೋಧನೆ, ಇತ್ಯಾದಿ.) ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಹಿಡುವಳಿಗಳನ್ನು ಯಾವಾಗ ಕೊಳ್ಳುವುದು, ಪಡೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು ಅಥವಾ ಮಾರುವುದರ ಬಗೆಗಿನ ವೆಚ್ಚಗಳನ್ನು ಭರಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಬದಲಿಗೆ, ಸರಳೀಕೃತ ಗಣಕ ಮಾದರಿಯು ನಿಧಿಸಂಸ್ಥೆಯ ನಿಗದಿತ ಗುರಿಯನ್ನು ತಲುಪಲು ಮಾಡಬೇಕಾದ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.