cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಅಮೆಜಾನ್ ಮಳೆಕಾಡು
ಜೀವವೈವಿಧ್ಯ
thumb|ಅಮೆಜಾನ್‌ ಮಳೆಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಅರಣ್ಯನಾಶದಿಂದಾಗಿ, ಪರಿಸರೀಯ ಬದಲಾವಣೆಗಳಿಗೆ ಬಹಳ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿರುವ ಮರಕಪ್ಪೆಗಳ ಹಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳಿಗೆ ಅಪಾಯ (ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ: ಬೃಹತ್ ಎಲೆ ಕಪ್ಪೆ) thumb|left|upright|ಅಮೆರಿಕನ್‌ ಉಷ್ಣವಲಯದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಸ್ಕಾರ್ಲೆಟ್‌ ಮಕಾ ಗಿಣಿ. ತೇವವುಳ್ಳ ಉಷ್ಣವಲಯ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಸಮೃದ್ಧ ಪ್ರಭೇದಗಳಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ‌ಯಿದೆ. ಆಫ್ರಿಕಾ ಹಾಗೂ ಏಷ್ಯಾ ಖಂಡಗಳ ತೇವ ಕಾಡುಗಳಿಗಿಂತಲೂ, ಅಮೆರಿಕಾದ ಎರಡೂ ಉಷ್ಣವಲಯ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಸತತ ಸಮೃದ್ಧ ಪ್ರಭೇದಗಳಿವೆ. ಅಮೆರಿಕಾ ಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಅತಿಹೆಚ್ಚು ವಿಸ್ತೀರ್ಣದ ಉಷ್ಣವಲಯ ಮಳೆಕಾಡಾದ ಅಮೆಜಾನ್‌ ಮಳೆಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿರುವ ಜೀವವೈವಿಧ್ಯ ವಿಶಿಷ್ಠವಾಗಿದೆ. ವಿಶ್ವದಲ್ಲಿರುವ ಹತ್ತು ಜ್ಞಾತ ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅಮೆಜಾನ್‌ ಮಳೆಕಾಡಿನಲ್ಲಿದೆ. ಅಮೆಜಾನ್‌ ಮಳೆಕಾಡು ಸಜೀವ ಸಸ್ಯ-ಪ್ರಾಣಿವರ್ಗ ಪ್ರಭೇದಗಳ ದೊಡ್ಡ ಸಮೂಹವನ್ನೇ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಅಮೇಜಾನ್‌ ಮಳೆಕಾಡು ಸುಮಾರು 2.5 ದಶಲಕ್ಷ ಕೀಟ ಪ್ರಭೇದಗಳು, ಹತ್ತು ಸಾವಿರಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಸ್ಯಗಳು ಹಾಗೂ 2,000 ಪಕ್ಷಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಸ್ತನಿಗಳಿಗೆ ಆವಾಸಸ್ಥಾನವಾಗಿದೆ. ಇದುವರೆಗೂ, ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ 40,000 ಸಸ್ಯಪ್ರಭೇದಗಳು, 3,000 ಮೀನುಗಳು, 1,294 ಹಕ್ಕಿಗಳು, 427 ಸಸ್ತನಿಗಳು, 428 ಉಭಯಚರಿಗಳು ಹಾಗೂ 378 ಸರಿಸೃಪಗಳನ್ನು ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಲಾಗಿದೆ. ವಿಶ್ವದ ಪ್ರತಿ ಐದು ಹಕ್ಕಿ ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅಮೆಜಾನ್‌ ಮಳೆಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತದೆ. ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ ಒಂದರಲ್ಲೇ ಸುಮಾರು 96,660ರಿಂದ 128,843 ಅಕಶೇರುಕ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಸಸ್ಯಪ್ರಭೇದಗಳ ವೈವಿಧ್ಯತೆಯು ಇಡೀ ಭೂಮಿಯಲ್ಲೇ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು. ಒಂದು ಚದರ ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ ವಿಸ್ತೀರ್ಣದಲ್ಲಿ 75,000 ವಿಧದ ಮರಗಳು ಹಾಗೂ 150,000 ಪ್ರಭೇದಗಳ ದೊಡ್ಡ ಗಿಡಗಳಿವೆ ಎಂದು ತಜ್ಞರು ಅಂದಾಜು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಅಮೆಜಾನ್‌ ಮಳೆಕಾಡಿನ ಒಂದು ಚದರ ಕಿಲೋಮೀಟರ್‌ ವಿಸ್ತೀರ್ಣದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 90,790 ಟನ್‌ಗಳಷ್ಟು ಸಜೀವ ಸಸ್ಯಗಳನ್ನು ಒಳ ಗೊಂಡಿವೆ. ಸಸ್ಯ ಜೀವರಾಶಿಯ ಸರಾಸರಿಯು ಸುಮಾರು 356 ± 47 tonnes ha−1 ಎಂದು ಅಂದಾಜು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಇದುವರೆಗೆ, ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಮಹತ್ವ ಹೊಂದಿರುವ ಸುಮಾರು 438,000 ಸಸ್ಯ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲಾಗಿದೆ. ಶೋಧಿಸಬೇಕಾದ ಹಾಗೂ ವರ್ಗೀಕರಿಸಬೇಕಾದ ಇನ್ನು ಹಲವಾರು ಸಸ್ಯಗಳಿವೆ. ಋತುವಾರು ಬದಲಾವಣೆಗಳ ಫಲವಾಗಿ, ಗಿಡ-ಮರಗಳ ಹಸಿರು ಎಲೆಗಳ ಪ್ರದೇಶವು 25%ರಷ್ಟು ವ್ಯತ್ಯಾಸವಾಗುತ್ತದೆ. ಶುಷ್ಕ ಋತುವಿನಲ್ಲಿ ಸೂರ್ಯನ ಬೆಳಕು ಗರಿಷ್ಠ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿರುವಾಗ ಎಲೆಗಳು ಹಿಗ್ಗುತ್ತವೆ. ಆಮೇಲೆ ಮೋಡಗಳುಳ್ಳ ತೇವ ಋತುವಿನಲ್ಲಿ ಎಲೆಗಳು ಉದುರಿಹೋಗುತ್ತವೆ. ಈ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ದ್ಯುತಿಸಂಷ್ಲೇಶಣೆ ಮತ್ತು ಉಸಿರಾಟದ ನಡುವೆ ಇಂಗಾಲದ ಸಮತೋಲನ ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಅಪಾಯಕಾರಿ ಎನ್ನಲಾದ ಹಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳು ಮಳೆಕಾಡಿನಲ್ಲಿವೆ. ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಪರಭಕ್ಷಕಗಳ ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಕರಿ ಕೇಮನ್‌ ಮೊಸಳೆ, ಜಾಗ್ವರ್‌ ಚಿರತೆ, ಕೂಗರ್ (ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಕರಿ ಬೆಕ್ಕಿನಂತಹ ಪ್ರಾಣಿ)‌ ಹಾಗೂ ಅನಾಕೊಂಡಾ ಸೇರಿವೆ. ಅಮೆಜಾನ್‌ ನದಿಯಲ್ಲಿರುವ ವಿದ್ಯುತ್‌ ಹಾವುಮೀನುಗಳು ನೀಡುವ ವಿದ್ಯುತ್‌ ಆಘಾತದಿಂದಾಗಿ ಪ್ರಾಣಕ್ಕೆ ಅಪಾಯವಾಗಬಹುದು; ಪಿರಾನ್ಹಾ ಮೀನುಗಳು ಮನುಷ್ಯರನ್ನ ಕಚ್ಚಿ ಗಾಯಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ. ವಿಷ ಹಾರಿಸುವ ಕಪ್ಪೆಗಳ ವಿಭಿನ್ನ ಪ್ರಭೇದಗಳು ತಮ್ಮ ಚರ್ಮಗಳ ಮೂಲಕ ಲಿಪೊಫಿಲಿಕ್ ಕ್ಷಾರಾಭ ವಿಷಗಳನ್ನು ಸೂಸುತ್ತವೆ. ಜೊತೆಗೆ ಹಲವು ಪರಾವಲಂಬಿಗಳು ಮತ್ತು ರೋಗವಾಹಕಗಳಿವೆ. ಅಮೆಜಾನ್‌ ಮಳೆಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ರಕ್ತಹೀರುವ ಬಾವಲಿಗಳು ರೇಬೀಸ್‌ ವೈರಸ್‌ಗಳನ್ನು ಹರಡಬಹುದು. ಮಲೇರಿಯಾ, ಪೀತಜ್ವರ ಹಾಗೂ ಡೆಂಘೀ ಜ್ವರವೂ ಸಹ ಅಮೆಜಾನ್‌ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿದೆ.
ಅರಣ್ಯನಾಶ
thumb|200px|right|ಅಮೆಜಾನ್ ಮಳೆಕಾಡು
ಅರಣ್ಯನಾಶ(ಕಾಡುಕಡಿಯುವಿಕೆ) ಎಂಬುದು ಕಾಡು ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಅರಣ್ಯೇತರ ಪ್ರದೇಶಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುವ ಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿದೆ. ಮಾನವ ವಸಾಹತು ಮತ್ತು ಭೂಮಿಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯು ಅಮೆಜಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಅರಣ್ಯನಾಶದ ಮುಖ್ಯ ಮೂಲಗಳಾಗಿವೆ. 1960ರ ದಶಕದ ಕಾಲಾವಧಿಗೆ ಮುಂಚೆ, ಕಾಡಿನ ಒಳಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಪ್ರವೇಶಾನುಮತಿ ತೀರಾ ನಿರ್ಬಂಧಿತವಾಗಿತ್ತು; ಕಾಡು ಮೂಲತಃ ನಾಶವಾಗದೇ ಉಳಿದಿತ್ತು . 1960ರ ದಶಕದ ಕಾಲಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾದ ಹೊಲಗದ್ದೆಗಳು ಬೆಳೆಯ ಸಾಗುವಳಿ ಮತ್ತು ಕತ್ತರಿಸಿ ಸುಡುವ ವಿಧಾನವನ್ನು ಆಧರಿಸಿತ್ತು. ಆದರೂ, ಮಣ್ಣು ಫಲವತ್ತತೆಯ ನಷ್ಟ ಹಾಗೂ ಕಳೆ ಅಕ್ರಮಣದಿಂದಾಗಿ, ವಸಾಹತುಗಾರರು ತಮ್ಮ ಜಮೀನುಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಬೆಳೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಅಸಮರ್ಥರಾದರು. ಅಮೆಜಾನ್‌ ಪ್ರದೇಶದ ಮಣ್ಣು ಅಲ್ಪ ಕಾಲಕ್ಕಾಗಿ ಮಾತ್ರ ಫಲವತ್ತಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ, ರೈತರು ಸತತವಾಗಿ ಹೊಸ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡು, ಇನ್ನಷ್ಟು ನೆಲವನ್ನು ತೆರವುಗೊಳಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಇಂತಹ ಕೃಷಿ ಪದ್ಧತಿಗಳಿಂದಾಗಿ ಅರಣ್ಯನಾಶವುಂಟಾಗಿ ವ್ಯಾಪಕ ಪರಿಸರೀಯ ಹಾನಿ ಉಂಟುಮಾಡಿತು. ಅರಣ್ಯನಾಶವು ಗಮನಾರ್ಹ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿತು. ಅರಣ್ಯ ತೆರವುಗೊಳಿಸಿದ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಬಾಹ್ಯಾಕಾಶದಿಂದ ನೋಡಬಹುದಾದಷ್ಟು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಂಡಿತು. 1991ರಿಂದ 2000ದ ಇಸವಿಯ ತನಕ, ಅಮೆಜಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ನಾಶವಾದ ಕಾಡಿನ ಒಟ್ಟು ವಿಸ್ತೀರ್ಣವು 415,000 ರಿಂದ 587,000 km2 ವರೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿತು. ನಾಶವಾದ ಅರಣ್ಯಪ್ರದೇಶಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಜಾನುವಾರುಗಳ ಮೇವಿನ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲಿನ ತಾಣವಾಯಿತು. ಅಮೆಜಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಮುಂಚೆ ಕಾಡು ಪ್ರದೇಶವಾಗಿದ್ದರಲ್ಲಿ 70%ರಷ್ಟು ಹಾಗೂ, 1970ರಿಂದಲೂ ಅರಣ್ಯನಾಶವಾದ ನೆಲದ 91%ರಷ್ಟು ಜಾನುವಾರುಗಳ ಮೇವಿನ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲಿಗಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಜೊತೆಗೆ, ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ನಂತರ, ಬ್ರೆಜಿಲ್ ಎರಡನೆಯ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಜಾಗತಿಕ ಸೊಯಾಬೀನ್‌ ಉತ್ಪಾದಕವಾಗಿದೆ. ‌ ಅಮೆಜಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಇದೀಗ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಾಗುತ್ತಿರುವ ವಿವಾದಗ್ರಸ್ಥ ಸಾರಿಗೆ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಕ್ರಮಬದ್ಧಗೊಳಿಸಲು, ಸೊಯಾಬೀನ್‌ ರೈತರ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಮೊದಲ ಎರಡು ಹೆದ್ದಾರಿಗಳು ಮಳೆಕಾಡಿಗೆ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಮಾರ್ಗ ಕಲ್ಪಿಸಿದವು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿದ ವಸಾಹತು ಮತ್ತು ಅರಣ್ಯನಾಶಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. 2000ರಿಂದ 2005ರ ತನಕದ ಸರಾಸರಿ ಅರಣ್ಯನಾಶ ದರವು (ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ 22,392 km2)‌, ಮುಂಚಿನ ಐದು ವರ್ಷಗಳಿಗಿಂತ(19,018 km2 ಪ್ರತಿವರ್ಷಕ್ಕೆ) 18%ರಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿನ ದರದಲ್ಲಿತ್ತು. ಸದ್ಯದ ದರದಲ್ಲಿ, ಇನ್ನು ಎರಡು ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೆಜಾನ್‌ ಮಳೆಕಾಡು 40%ರಷ್ಟು ಕ್ಷೀಣಿಸುತ್ತದೆ.
ಸಂರಕ್ಷಣೆ ಮತ್ತು ಹವಾಗುಣ ಬದಲಾವಣೆ
ಅಮೆಜಾನ್‌ ಮಳೆಕಾಡನ್ನು ನಾಶಗೊಳಿಸಬಲ್ಲ ಜೀವವೈವಿಧ್ಯದ ನಷ್ಟ, ಹಾಗೂ ಜಾಗತಿಕ ತಾಪಮಾನ ಏರಿಕೆಯನ್ನು ವೇಗೋತ್ಕರ್ಷಗೊಳಿಸಬಹುದಾದ ಸಸ್ಯವರ್ಗದಲ್ಲಿರುವ ಇಂಗಾಲದ ಬಿಡುಗಡೆ ಕುರಿತು ಪರಿಸರ ತಜ್ಞರು ತಳಮಳ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಮೆಜಾನ್‌ನ ನಿತ್ಯಹರಿದ್ವರ್ಣೀಯ ಕಾಡುಗಳು ವಿಶ್ವದ ಭೂಚರ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಉತ್ಪಾದಕತೆಯಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 10%ರಷ್ಟು ಪಾಲನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಹಾಗೂ ಪರಿಸರೀಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಇಂಗಾಲ ಶೇಖರಣೆಯಲ್ಲಿ 10%ರಷ್ಟು ಪಾಲನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. - ಇಂಗಾಲದ 1.1 × 1011 ಮೆಟ್ರಿಕ್‌ ಟನ್‌ಗಳ ಶ್ರೇಣಿಯಲ್ಲಿ. 1975ರಿಂದ 1996ರ ವರೆಗೆ ಅಮೆಜೋನಿಯನ್‌ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷ ಪ್ರತಿ ಹೆಕ್ಟೇರ್‌ಗೆ 0.62 ± 0.37 ಟನ್‌ಗಳಷ್ಟು ಇಂಗಾಲವನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಿದೆ. ಹಸಿರುಮನೆ ಅನಿಲ ಹೊರಸೂಸುವಿಕೆಯಿಂದಾಗುವ ಮುಂದಿನ ಹವಾಗುಣ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ಅಂದಾಜು ಮಾಡುವ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ ಮಾದರಿಯ ಪ್ರಕಾರ,ತೀವ್ರ ಇಳಿಮುಖವಾದ ಮಳೆ ಹಾಗೂ ಹೆಚ್ಚಿದ ಉಷ್ಣಾಂಶದ ಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೆಜಾನ್‌ ಮಳೆಕಾಡು ಪೋಷಣ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ, 2100ರೊಳಗೆ, ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿನ ಮಳೆಕಾಡಿನ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಾಶವಾಗುವುದೆಂದು ಅಂದಾಜು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಆದರೂ, ವಿವಿಧ ಮಾದರಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಮೆಜಾನ್ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿನ ಹವಾಗುಣ ಬದಲಾವಣೆಗಳ ಅನುಕರಣೆಗಳು ಹೊಂದಿಕೆಯಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ದುರ್ಬಲ ಹೆಚ್ಚಳದಿಂದ ಹಿಡಿದು ಪ್ರಬಲ ಇಳಿಮುಖದವರೆಗೆ ಇರುವ ಅವುಗಳ ಮಳೆಯ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯ ಮುನ್ನಂದಾಜಿನಲ್ಲಿ ಈ ಹೊಂದಿಕೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಒಟ್ಟಾರೆ, ಇಪ್ಪತ್ತೊಂದನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ, ಅರಣ್ಯನಾಶದ ಜೊತೆಗೆ ಹವಾಗುಣ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಮಳೆಕಾಡುಗಳಿಗೆ ಅಪಾಯವೊಡ್ಡಬಹುದು ಎಂದು ಈ ಪರಿಣಾಮಗಳು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. 1989ರಲ್ಲಿ, ಅಮೆಜಾನ್‌ ಮಳೆಕಾಡನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸುವಲ್ಲಿ ಆರ್ಥಿಕ ಮತ್ತು ಜೈವಿಕ ಉತ್ತೇಜನವಿದೆ ಎಂದು ಪರಿಸರವಾದಿ ಸಿ. ಎಂ. ಪೀಟರ್ಸ್‌ ಮತ್ತು ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಸಹೋದರರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ.ಪೆರುವಿಯನ್‌ ಅಮೆಜಾನ್‌ನ ಒಂದು ಹೆಕ್ಟೇರ್ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಅಖಂಡ ಕಾಡನ್ನು ಹಣ್ಣು, ಲೇಟೆಕ್ಸ್‌ ಮತ್ತು ನಾಟ ಸಮರ್ಥನೀಯವಾಗಿ ತೆಗೆಯಲು ಬಳಸಿದಲ್ಲಿ, 6820 ಡಾಲರ್‌ಗಳ ಮೌಲ್ಯ ಲಭಿಸುವುದೆಂದು ಅಂದಾಜು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಒಂದು ವೇಳೆ ಕಾಡನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿ ವಾಣಿಜ್ಯ ಉದ್ದೇಶದ ನಾಟಕ್ಕಾಗಿ ಅಸಮರ್ಪಕ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಯ್ಲು ಮಾಡಿದಲ್ಲಿ, 1000 ಡಾಲರ್‌ಗಳು, ಹಾಗೂ ಜಾನುವಾರು ಮೇವಿಗಾಗಿ ಬಳಸಿದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ 148 ಡಾಲರ್‌ ಲಭಿಸುತ್ತದೆ. ಅರಣ್ಯನಾಶ ಮತ್ತು ಪರಿಸರ ನಾಶದಿಂದಾಗಿ ಸ್ಥಳೀಯ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳೂ ಸಹ ನಾಶವಾಗುತ್ತಿವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಪೆರುವಿಯನ್‌ ಅಮೆಜಾನ್‌ ‌ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನರ ಮಳೆಕಾಡು ಸಮುದಾಯಗಳು ಕಣ್ಮರೆಯಾಗುತ್ತಿವೆ. ಉರರಿನಾದಂತಹ ಸಮುದಾಯಗಳು ತಮ್ಮ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಉಳಿವು ಮತ್ತು ಕಾಡು ಪ್ರದೇಶಗಳ ಭವಿಷ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಹೋರಾಟ ಮುಂದುವರಿಸಿವೆ. ಏತನ್ಮಧ್ಯೆ, ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೆರಿಕಾ ಖಂಡದಲ್ಲಿ ತಗ್ಗುಪ್ರದೇಶಗಳ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನತೆಯ ಸಂಕೇತ ಹಾಗೂ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದ ಮಾನವೇತರ ಪ್ರೈಮೇಟ್‌‌ಗಳ ನಡುವಿನ ಸಂಬಂಧವು ಜನಾಂಗೀಯ ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯ-ಆಧಾರಿತ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಯತ್ನಗಳಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಗಮನ ಸೆಳೆದಿದೆ. 2002ರಿಂದ 2006ರ ತನಕ, ಅಮೆಜಾನ್‌ ಮಳೆಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಭೂಮಿಯು ಮೂರು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ. ಅರಣ್ಯನಾಶ ದರವು 60%ರಷ್ಟು ಇಳಿದಿದೆ. ಸುಮಾರು 1000000 km2ನ್ನು ಕೆಲವು ರೀತಿಯ ಸಂರಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿ, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಸಧ್ಯಕ್ಕೆ 1730000 km2ರಷ್ಟು ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿದೆ. ಮಾನವ ಅರಣ್ಯನಾಶ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸ್ಥಗಿತವಾದರೂ ಕೂಡ,ಅಮೆಜಾನ್‌ ಮಳೆಕಾಡು ಕ್ರಮೇಣ ಮುಂದಿನ ಐದು ದಶಲಕ್ಷ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ನಾಶವಾಗಿ ಅದರ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ಹುಲ್ಲುಗಾಡು ಆವರಿಸಲಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಳ್ಳಿಹಾಕುವಂತಿಲ್ಲ.
ದೂರ ಸಂವೇದನೆ
thumb|ಕಾಡು ಮತ್ತು ವಾತಾವರಣದ ಅಂತರಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ನಡೆಸಿ “ಪಾಪ್ಕಾರ್ನ್” ಮೋಡಗಳ ಏಕರೂಪದ ಪದರವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿರುವುದನ್ನು ಈ ಚಿತ್ರ ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ದೂರ ಸಂವೇದಿದತ್ತಾಂಶದ ಬಳಕೆಯಿಂದ ಅಮೆಜಾನ್‌ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದ ಕುರಿತು ಸಂರಕ್ಷಣಾವಾದಿಗಳ ಜ್ಞಾನಭಂಡಾರ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಸುಧಾರಿಸುತ್ತಿದೆ. ವಸ್ತುನಿಷ್ಠತೆ ಮತ್ತು ಉಪಗ್ರಹ ಆಧಾರಿತ ನೆಲದ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯ ಕಡಿಮೆ ವೆಚ್ಚಗಳಿಂದಾಗಿ, ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಅರಣ್ಯನಾಶದ ಹರವು ಮತ್ತು ಹಾನಿಯನ್ನು ಅಂದಾಜುಮಾಡಲು ದೂರ ಸಂವೇದಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ಅವಿಭಾಜ್ಯ ಅಂಗವಾಗಲಿದೆ. ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಿಗೆ, ಅಮೆಜಾನ್‌ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕ ಪ್ರಮಾಣದ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಲು ದೂರ ಸಂವೇದಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಹಾಗೂ ಏಕೈಕ ಸಂಭವನೀಯ ವಿಧಾನವಾಗಿದೆ. ಅಮೆಜಾನ್‌ ಮಳೆಕಾಡುಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ದೂರ ಸಂವೇದಿ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಅಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗದವರೂ ಬಳಸಿ, ಅವರ ಜಮೀನುಗಳನ್ನು ವಾಣಿಜ್ಯ ಉದ್ದೇಶದ ಹಿತಾಸಕ್ತಿಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಯತ್ನಿಸಿವೆ. ಸೂರಿನೇಮ್‌ ದೇಶದ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಟ್ರಯೊ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನಾಂಗದ ಜನರು, ಅಂಗೈಯಲ್ಲಿ ಹಿಡಿಯಬಹುದಾದ GPS ಉಪಕರಣಗಳು ಹಾಗೂ ಗೂಗಲ್‌ ಅರ್ಥ್‌‌ನಂತಹ ತಂತ್ರಾಂಶಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ, ತಮ್ಮ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಮೇಲೆ ಹಕ್ಕು ಸಾಧಿಸಲು ತಮ್ಮ ಪೂರ್ವಜರ ನೆಲಗಳ ನಕ್ಷೆ ರೂಪಿಸಿದರು. ಸದ್ಯಕ್ಕೆ, ಅಮೆಜಾನ್‌ನಲ್ಲಿ ಹಲವು ಬುಡಕಟ್ಟು ಪಂಗಡಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟ ಗಡಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ವಾಣಿಜ್ಯ ಉದ್ದೇಶದ ಉದ್ಯಮಗಳು ಈ ಬುಡಕಟ್ಟು ಜನತೆಯ ಜಮೀನನ್ನು ಕಬಳಿಸಲು ಸುಲಭವಾಗುತ್ತಿವೆ. ಅಮೆಜಾನ್‌ನ ಜೀವರಾಶಿ ಹಾಗೂ ನಂತರದ ಇಂಗಾಲ-ಸಂಬಂಧಿತ ಹೊರಸೂಸುವಿಕೆಯನ್ನು ನಿಖರವಾಗಿ ನಕ್ಷೆ ಮಾಡಲು, ಕಾಡಿನ ವಿವಿಧೆಡೆ, ಮರಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ವಿವಿಧ ಹಂತಗಳನ್ನು ವರ್ಗೀಕರಿಸುವುದು ಬಹಳ ಮುಖ್ಯ. 2006ರಲ್ಲಿ, ಟಟಿಯಾನಾ ಕಪ್ಲಿಕ್‌ ಅಮೆಜಾನ್‌ ಮಳೆಕಾಡಿನ ಮರಗಳನ್ನು ನಾಲ್ಕು ವರ್ಗಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಿದರು: (1) ಪಕ್ವವಾಗಿ ಬೆಳೆದ ಕಾಡು(2) ಮರುಸೃಷ್ಟಿ(ಮತ್ತೆಬೆಳೆದ) ಕಾಡು [ಮೂರು ವರ್ಷಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಕಡಿಮೆ], (3) ಮರುಸೃಷ್ಟಿ ಕಾಡು [ಮೂರರಿಂದ ಐದು ವರ್ಷಗಳ ವರೆಗಿನ ಮರುಬೆಳವಣಿಗೆ], (4) ಮರುಸೃಷ್ಟಿ ಕಾಡು [ಹನ್ನೊಂದರಿಂದ ಹದಿನೆಂಟು ವರ್ಷಗಳ ಸತತ ಬೆಳವಣಿಗೆ]. ಅಮೆಜಾನ್‌ನ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳನ್ನು ನಾಲ್ಕು ವಿಂಗಡಣೆಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದರಲ್ಲಿ ನಿಖರವಾಗಿ ಇರಿಸಲು, ಸಂಶೋಧಕರು ಸಂಶ್ಲೇಷಿತ ದ್ಯುತಿರಂಧ್ರ ರೆಡಾರ್‌ (Synthetic aperture radar (SAR)) ಹಾಗೂ ವಿಷಯಾನುಕ್ರಮ ನಕ್ಷೆ (Thematic Mapper (TM)) ಸಂಯೋಜನೆಯನ್ನು ಬಳಸಿದರು.
ವಿಮಾನ ಅಪಘಾತಗಳು
2006ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 30ರಂದು, ಗೋಲ್‌ ಟ್ರಾನ್ಸ್‌ಪೋರ್ಟ್ಸ್‌ ಏರೊಸ್‌ ಫ್ಲೈಟ್ 1907 ಹಾಗೂ ಎಕ್ಸೆಲ್‌ ಏರ್‌ ಲಿಯರ್ಜೆಟ್‌ N600XL ವಿಮಾನದೊಂದಿಗೆ ಆಮೇಜಾನ್‌ ಪ್ರದೇಶದ ಮೇಲೆ ಆಕಾಶದ ಮಧ್ಯೆ ಢಿಕ್ಕಿ ಹೊಡೆದವು. ಲಿಯರ್‌ಜೆಟ್‌ ವಿಮಾನವು ಕಚಿಂಬೊ ವೈಮಾನಿಕ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಸುರಕ್ಷಿತವಾಗಿ ಬಂದಿಳಿಯಿತು. ಆದರೆ ಬೊಯಿಂಗ್‌ 737-8EHವಿಮಾನವು ನೆಲಕ್ಕೆ ಅಪ್ಪಳಿಸುವ ಮುಂಚೆ ಹೋಳಾಯಿತು ಹಾಗೂ ಅದರಲ್ಲಿದ್ದ ಎಲ್ಲಾ 154 ಪ್ರಯಾಣಿಕರು ಮತ್ತು ಸಿಬ್ಬಂದಿ ಈ ಅಪಘಾತದಲ್ಲಿ ಸತ್ತರು.
ಇವನ್ನೂ ನೋಡಿ
• Reforestation
• Peruvian Amazon
• Amanyé
• Amazon Basin
• Amazon Conservation Team (ACT)
• Amazon River
• Amazon Watch
• Atlantic Forest
• Climate change
• Coordinator of Indigenous Organizations of the Amazon River Basin (COICA)
• Conservation (ethic)
• Indigenous peoples in Brazil
• Uncontacted peoples
• List of Peruvian monkey species
• Rainforest Foundation Fund
• Global warming
• Legal logging and illegal logging
• Sistema de Vigilância da Amazônia
• Bandeirantes
• Belém, Brazil
• Santarém, Brazil
• Manaus, Brazil
• Iquitos, Peru
• Save the Amazon Rainforest Organisation (STARO)
• ವರ್ಗ:People of the Amazon
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
2007ರ ಮಾರ್ಚ್‌ 20ರಿಂದ 22ರ ತನಕ ಆಕ್ಸ್‌ಫರ್ಡ್‌ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದನ ಒರಿಯಲ್‌ ಕಾಲೇಜ್‌ನಲ್ಲಿ ನೀಡಲಾದ ಭಾಷಣಗಳ ಪಾಡ್‌ಕ್ಯಾಸ್ಟ್‌ಗಳು.
ವರ್ಗ:ಇಕ್ವೆಡಾರ್‌ ದೇಶದ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಇತಿಹಾಸ ವರ್ಗ:ಉಷ್ಣವಲಯ ಹಾಗೂ ಉಪ-ಉಷ್ಣವಲಯದ ತೇವ ಅಗಲ-ಎಳೆಗಳುಳ್ಳ ಕಾಡುಗಳು ವರ್ಗ:ಅಮೆಜಾನ್‌ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶ ವರ್ಗ:ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೆರಿಕಾ ವರ್ಗ:ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೆರಿಕಾ ಪ್ರದೇಶಗಳು ವರ್ಗ:ಪೆರು ದೇಶದ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಇತಿಹಾಸ ವರ್ಗ:ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಇತಿಹಾಸ ವರ್ಗ:ಅರಣ್ಯಗಳು
ಉಧಮ್ ಸಿಂಗ್(ಫಿಲ್ಡ್ ಹಾಕಿ)
ಉಧಮ್ ಸಿಂಗ್ ಕುಲರ್ ಅವರು ಉಧಮ್ ಸಿಂಗ್(೧೯೨೮-೨೦೦೦) ಎಂದೇ ಪ್ರಕ್ಯಾತಗೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಭಾರತವು ಹಿಂದೆಂದು ಕಂಡಿರದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಹಾಕಿ ಆಟಗಾರರಲ್ಲಿ ಇವರು ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದಾರೆ.ಅವರು ಹಾಫ್ ಬ್ಯಾಕ್ ಮತ್ತು ಲೆಫ್ಟ್ ಇನ್ಸೈಡ್, ರೈಟ್ ಇನ್ಸೈಡ್, ಸೆಂಟರ್ ಫಾರ್ವಡ್ ಮತ್ತು ಸೆಂಟರ್ ಹಾಫ್ ಸ್ಥಾನಗಳಿಂದ ಆಡುವ ಚಾರ್ತುಯ ಹೊಂದಿದ್ದರು
ಬಾಲ್ಯ
ಇವರು ೪ ಆಗಷ್ಟ ೧೯೨೮ರಂದು ಪಂಜಾಬ್ನ ಜಲಾಂಧರ್ ಕಂಟೋನ್ಮೆಂಟ್ ಸಮೀಪದ ಸನ್ಸಾರ್ಪುರದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರು ವಿಕ್ಟರ್ ಹೈಸ್ಕೂಲ್ ಮತ್ತು ಡಿಎವಿ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದರು. .
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾಧನೆಗಳು
ಇವರು ಕೇವಲ ೫ ಅಡಿ ೬ ಇಂಚುಗಳಷ್ಟು ಎತ್ತರವಿದ್ದು ಮತ್ತು ೫೮ ಕೆಜಿ ತೂಕವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ, ಅದು ಅವರ ಆಟದ ಮೇಲೆ ಎಂದು ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಲಿಲ್ಲ.ಇವರು ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ದಾಖಲೆ ಸೃಷ್ಟಿಸಿದ್ದಾರೆ.ಲಿಸ್ಲಿ ಕ್ಲಾಡಿಯಸ್ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ೩ ಚಿನ್ನದ ಪದಕ ಹಾಗು ೧ ಬೆಳ್ಳಿ ಪದಕವನ್ನು ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳಲ್ಲಿ ಗೆಲ್ಲಲು ಸಾಧ್ಯವಾದ ಆಟಗಾರರಿವರಾಗಿದ್ದಾರೆ.೧೯೪೭ರಲ್ಲಿ ಅವರ ಕಾಲೇಜಿನ ಹಾಕಿ ತಂಡದ ನಾಯಕರಾಗಿದ್ದರು ಹಾಗೂ ಅದೇ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಪಂಜಾಬ್ ಪೊಲೀಸರಿಂದ ನೇಮಕಗೊಂಡರು. ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಹಾಕಿ ತಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಒಂದಾಗಿತ್ತು. ೧೮ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಅವರು ಪಂಜಾಬ್ ಪೊಲೀಸರ ಪರ ಆಡಿದರು ಮತ್ತು ಈ ಅವದಿಯಲ್ಲಿ ತಂಡವನ್ನು ಒಂದೆರಡು ಬಾರಿ ಮುನ್ನಡೆಸಿದರು. ಇವರನ್ನು ೧೯೫೪ ರಲ್ಲಿ ಪಂಜಾಬ್ ರಾಜ್ಯ ಹಾಕಿ ತಂಡದ ನಾಯಕನನ್ನಾಗಿ ನೇಮಿಸಲಯಿತು.
ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಾಧನೆಗಳು
೧೯೪೮ ರ ಲಂಡನ್ ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮಚೊಚ್ಚಲ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಆಡಿತ್ತಿದ್ದರು, ಆದರೆ ಅವರ ಬೆರಳಿಗಾದ ಗಾಯದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವಕಾಶ ಕಳೆದುಕೊಂಡರು.ಅವರು ೧೯೪೯ ರಲ್ಲಿ ಅಫ್ಘಾನಿಸ್ಠಾನ ವಿರುದ್ಧದ ಹಾಕಿ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಆಡಿದರು, ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ಗೆದ್ದಿತು. ೧೯೫೨ರಲ್ಲಿ ಹೆಲ್ಸಿಂಕಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್  ಪಂಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಉಧಮ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರು ಕೆ.ಡಿ. ಸಿಂಗ್ ಬಾಬು ಅವರ ನಾಯಕತ್ವದಲ್ಲಿ ಚಿನ್ನದ ಪದಕ ಗೆದ್ದರು. ಹಾಗು ೧೯೫೬ ರ ಮೆಲ್ಬೋರ್ನ್ ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಬಲ್ ಬೀರ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರ ನಾಯಕತ್ವದಲ್ಲಿ ಭಾರತ ತಂಡವು ಚಿನ್ನದ ಪದಕ ಗೆಲ್ಲುವುದರಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾದರು. ೧೯೬೦ ರ ರೋಮ್ ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಇವರು ಭಾಗವಹಿಸಿದರು. ಇವರ ೪ನೇ ಹಾಗು ಕೊನೆಯ ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್ ಟೋಕಿಯೊದಲ್ಲಿ ೧೯೬೪ ರಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು. ರೋಮ್ ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಾಕಿಸ್ತಾನವು ಭಾರತ ತಂಡ್ದ ವಿರುದ್ಢ ಆಡಿ ಚಿನ್ನದ ಪದಕ ಗೆದ್ದಿತು. ಆದರೆ ಟೋಕಿಯೊದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಭಾರತ ತಂಡವು ಪಾಕಿಸ್ತಾನವನ್ನು ೧-೦ ಅಂಕದಲ್ಲಿ ಸೋಲಿಸಿ ಚಿನ್ನದ ಪದಕವನ್ನು ತಮ್ಮ ಮುಡಿಗೆ ಏರಿಸಿಕೊಂಡರು.
ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಹಾಗೂ ಪದಕಗಳು
ಉಧಮ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರ ಹಾಕಿ ಕಡೆಗಿನ ಸೇವೆ ಮತ್ತು ಕೊಡುಗೆಗಳನ್ನು ನೋಡಿ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ಇವರಿಗೆ ೧೯೬೫ ರಲ್ಲಿ  ಅರ್ಜುನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಿದೆ. ೩ ಚಿನ್ನದ ಪದಕ ಹಾಗೂ ೧ ಬೆಳ್ಳಿ ಪದಕವನ್ನು ತಮ್ಮದಾಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ
ತರಬೇತಿ
ಉಧಮ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರು ಭಾರತೀಯ ಹಾಕಿ ತಂಡದ ತರಬೇತುದಾರರಾಗಿಯೂ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆ. ೧೯೬೮ ರ ಮೆಕ್ಸಿಕೊ ಒಲಂಪಿಕ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ತಂಡ ಕಂಚಿನ ಪದಕ ಗೆಲ್ಲುವುದರಲ್ಲಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದರು. ೧೯೭೦ರ ಬ್ಯಾಂಕಾಕ್ ಏಷ್ಯನ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದಲ್ಲಿ ಬೆಳ್ಳಿ ಪದಕ ಗೆದ್ದರು. ಹಾಕಿಯಲ್ಲಿ ಸಕ್ರೀಯರಾಗಿ ತೊಡಗುವ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಅವರು ನಿವೃತ್ತಿಯ ನಂತರವು ಚಿಕ್ಕ ಹುಡುಗರಿಗೆ ತರಬೇತಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದರು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಕ್ರೈಸ್ಟ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಯೋಜನೆ-೨೦೧೭-೧೮
ಅಶೋಕ್ ಖೇಣಿ
ಅಶೋಕ್ ಮಹಾರುದ್ರಪ್ಪ ಖೇನ್ಯ್ ಕರ್ನಾಟಕದ ಬೀದರ್  ದಕ್ಷಿಣದ ಶಾಸಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ನಂದಿ ಇನ್ಫ್ರಾಸ್ಟ್ರಕ್ಚರ್ ಕಾರಿಡಾರ್ ಎಂಟರ್ಪ್ರೈಸಸ್ (ನೈಸ್) ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ, ಇದು ಬೆಂಗಳೂರು-ಮೈಸೂರು ಇನ್ಫ್ರಾಸ್ಟ್ರಕ್ಚರ್ ಕಾರಿಡಾರ್(ಬಿಎಂಐಸಿ) ಯೋಜನೆಯ ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ. ಅವರು ಇಂಡಿಯಾ ಇಂಟರ್ನ್ಯಾಷನಲ್ ಇನ್ಫ್ರಾಸ್ಟ್ರಕ್ಚರ್ ಇಂಜಿನಿಯರ್ಸ್ ಸೀಮಿತ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಜೀವನ
ಅಶೋಕ್ ಮಹಾರುದ್ರಪ್ಪ ಖೇನ್ಯ್ ಅವರು ಕರ್ನಾಟಕದ ಬೀದರ್ನಲ್ಲಿ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೫, ೧೯೫೦ ರಂದು ಜನಿಸಿದರು. ಅವರ ತಂದೆಯ ಹೆಸರು ಮಹಾರುದ್ರಪ್ಪ ಮತ್ತು ಅವರ ಸಂಗಾತಿ ರೈತ  ಖೇನ್ಯ್. ೧೯೯೨ ರಲ್ಲಿ ಅವರು ವೈವಾಹಿಕ ಜೀವನಕ್ಕೆ ಕಾಲ್ಲಿಟ್ಟರು. ನಿಕೋಲಸ್ ಖೇನ್ಯ್ ಮತ್ತು ಬಾಬಿ  ಖೇನ್ಯ್ ಎಂಬ ಇಬ್ಬರು ಮುದ್ದಾದ ಮಕ್ಕಳಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಸ್ಥಳಗಳು ಬೆಂಗಳೂರು, ಕರ್ನಾಟಕ, ಭಾರತ ಮತ್ತು ಅವರ ನಿವಾಸಗಳು ಫಿಲಡೆಲ್ಫಿಯಾ, ಯುಎಸ್ ಮತ್ತು ಬೆಂಗಳೂರು, ಭಾರತ. ಅವರು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಎಲೆಕ್ಟ್ರಿಕಲ್ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಪದವಿ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.
ಸಾಧನೆಗಳು
ಖೇನ್ಯ ಅವರು ನಂದಿ ಇನ್ಫ್ರಾಸ್ಟ್ರಕ್ಚರ್ ಕಾರಿಡಾರ್ ಎಂಟರ್ಪ್ರೈಸ್(ನೈಸ್) ನ ಮಾಲೀಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ರೊನಾಲ್ಡ್ ರೀಗನ್ ರಿಂದ ೧೯೮೭ ರ ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾತ ಸಮುದಾಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯಿಂದ ವರ್ಷದ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಉದ್ಯಮಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದವರು. ಸೆಲೆಬ್ರಿಟಿ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಲೀಗ್ನಲ್ಲಿ ಖೇನಿ ಅವರು ಕ್ರಿಕೆಟ್ ತಂಡ ಕರ್ನಾಟಕ ಬುಲ್ಡೊಜರ್ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ೨೦೦೪ ರಲ್ಲಿ  ಖೇನ್ಯ್ ಅವರು ಇಂಡಿಯನ್ ಇನ್ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್ ಆಫ್ ಕಾರ್ಟೂನಿಸ್ಟ್ಸ್ ನ  ಗೌರವಾನ್ವಿತ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದರು. ೧೯೯೫ ರಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಎಕ್ಸ್ಪ್ರೆಸ್ ಹೆದ್ದಾರಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲು ಖೇನ್ಯ ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರದೊಂದಿಗೆ ತಿಳುವಳಿಕೆಯ ಸ್ಮರಣಿಕೆ ಪತ್ರವೊಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದ್ದರು. ೧೯೯೬ ರಲ್ಲಿ  ಖೇನ್ಯ್ ನಂದಿ ಇನ್ಫ್ರಾಸ್ಟ್ರಕ್ಚರ್ ಕಾರಿಡಾರ್ ಎಂಟರ್ಪ್ರೈಸಸ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಅನ್ನು ಸಂಘಟಿಸಿತು ಮತ್ತು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಸುತ್ತಲಿನ ರಿಂಗ್ ರೋಡ್ ನಿರ್ಮಿಸಲು ಸರ್ಕಾರದೊಂದಿಗೆ ಒಂದು ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು. ಏಪ್ರಿಲ್ ೧೯೯೭ ರಲ್ಲಿ, ಯೋಜನೆಯ ಅನುಮೋದನೆ ಮತ್ತು ೧೦  ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಳ್ಳುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ.
ಕೊಡುಗೆಗಳು
ಇಂಡಿಯನ್ ಕಾರ್ಟೂನ್ ಗ್ಯಾಲರಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಅವರು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ೫೦೦೦ ಚದರ ಅಡಿ ಆವರಣವನ್ನು ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಮೀಸಲಿಟ್ಟಿದ್ದರು. ಇದು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ವಿವಾದಾತ್ಮಕ ರಿಂಗ್-ರೋಡ್ ನಿರ್ಮಿಸಿದೆ. ಅವರು ಕರ್ನಾಟಕ ಮಕ್ಕಳ ಪಕ್ಷದ ಸ್ಥಾಪಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ, ಈಗ ಇದು ಕಾಂಗ್ರೆಸ ಜೊತೆ ಸೇರಿಕೊಂಡಿದೆ.
ರಾಜಕೀಯ ವೃತ್ತಿ ಜೀವನ
ಖೇನ್ಯ ಅವರು ವಿರೋಧಾಭಾಸವಾಗಿ ರಸ್ತೆಯ ಯೋಜನೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಖೋಟಾ, ಭೂ ಕಳ್ಳತನ ಮತ್ತು ಕೊಲೆಯ ಆರೋಪವನ್ನು ಸಿದ್ದರಾಮಯ್ಯರ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸರ್ಕಾರವು ತನಿಖೆ ನಡೆಸುತ್ತಿದೆ. ೨೦೧೪ ರಲ್ಲಿ  ಖೇನ್ಯ ಅವರ ವಿರುದ್ಧ ಅಕ್ರಮಗಳ ಆರೋಪಗಳನ್ನು ತನಿಖೆ ಮಾಡಲು ಜಂಟಿ ಶಾಸಕಾಂಗ ಸಮಿತಿ ರಚನೆಯಾಗಿತ್ತು. ೨೦೧೭ ರಲ್ಲಿ ಸಮಿತಿಯು  ಖೇನ್ಯ ರ ವಿರುದ್ಧ ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಕ್ರಮವನ್ನು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿದೆ. ಹಲವಾರು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಮೂಲಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಇಂಧನ ಸಚಿವ ಡಿ.ಕೆ. ಶಿವಕುಮಾರ್ ಅವರು ಖೇನ್ಯರ ಪ್ರವೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಒತ್ತಾಯಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡರು.ಬೀದರ್ನಲ್ಲಿ ಲಿಂಗಾಯತ ಹಾಗೂ ಕುರುಬ ಸಮುದಾಯದ ಮತಗಳನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲು ಆಶೋಕ್ ಖೇನ್ಯ ಅವರನ್ನು ಪಕ್ಷದೊಳಗೆ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಮೂಲಗಳು ತಿಳಿಸಿವೆ. ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕರು ಎಸ್.ಟಿ. ಸೋಮಶೇಖರ್, ರಾಜರಾಜೇಶ್ವರಿ ನಗರ ಶಾಸಕ ಮುನಿರತ್ನಾ ಮತ್ತು ಕೆ.ಆರ್. ಪುರಮ್ ಎಮ್.ಎಲ್.ಎ ಬೈರಾತಿ ಬಸವರಾಜ್ ಮತ್ತು ಬೀದರ್ನ ಬಹುತೇಕ ನಾಯಕರು ಖೇನ್ಯರ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಬಹಿರಂಗವಾಗಿ ವಿರೋಧಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಈಗ ಎಲ್ಲಾರು ಇಂಡಿಯನ್ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸಮಿತಿಗೆ ಬರೆಯಲು ಯೋಜಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ರಾಹುಲ್ ಗಾಂಧಿ ಅವರು ತಮ್ಮ ಅಸಮ್ಮತಿಯನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಖೇನ್ಯರನ್ನು ಸೇರ್ಪಡೆಗೊಳ್ಳುವ ಮೊದಲು ಪಕ್ಷ ನಾಯಕತ್ವ ಎಲ್ಲ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕರ ಅಭಿಪ್ರಾಯವನ್ನು ಬೀದರ್ನಲ್ಲಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡಿದೆ ಎಂದು ಇಂಧನ ಸಚಿವ ಡಿ.ಕೆ. ಶಿವಕುಮಾರ್ ಅವರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ನ ಖೇನ್ಯರ ಚಳುವಳಿಯು ಬಿಜೆಪಿಯಿಂದ ಗಂಭೀರವಾದ ಚಕಮಕಿಯನ್ನು ಎತ್ತಿ ಹಿಡಿದಿದೆ. ಆರ್ ಅಶೋಕ, ಸಿ.ಟಿ.ರವಿ ಮತ್ತು ಸುರೇಶ್ ಕುಮಾರ್ ಸೇರಿದಂತೆ ನಾಯಕರನ್ನು ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರದ ಖೇನ್ಯ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಿದ್ದಾರೆ. ನಂದಿ ಇನ್ಫ್ರಾಸ್ಟ್ರಕ್ಚರ್ ಕಾರಿಡಾರ್ ಎಂಟರ್ಪ್ರೈಸಸ್ ರಸ್ತೆ ವಿವಾದ ೨೦೧೨ ರಲ್ಲಿ ಮುರಿದಾಗ, ಆಗಿನ ಬಿಜೆಪಿ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಬಿ.ಎಸ್ ಯಡಿಯೂರಪ್ಪ ಅವರ ಬೆಂಬಲವನ್ನು  ಖೇನ್ಯ ಅವರು  ಹೊಂದಿದರು. ಟಿಜೆ ಅಬ್ರಹಾಂ, ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ವಿರೋಧಿ ಕಾರ್ಯಕರ್ತ, ಕರ್ನಾಟಕ ಹೈಕೋರ್ಟ್ನಲ್ಲಿ ಖೇನ್ಯರ ವಿರುದ್ಧ ಹಲವಾರು ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು. ಬಿಎಂಐಸಿ ಯೋಜನೆಯ ಭೂ ಸ್ವಾಧೀನದ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಜಿ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯ ಎಚ್.ಡಿ.ದೇವ್ ಗೌಡ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಖೇನಿ ಅವರು ಸುದ್ದಿಯಲ್ಲಿದ್ದರು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು ವರ್ಗ:ಕ್ರೈಸ್ಟ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಯೋಜನೆ-೨೦೧೮-೧೯ ವರ್ಗ:ವಿಕಿಕ್ಲಬ್ ಕ್ರೈಸ್ಟ್ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿ ರಚಿಸಿದ ಲೇಖನಗಳು
ಸತಾರ
ಸತಾರ   (ಮರಾಠಿ : सातारा) ನಗರವು, ಭಾರತ ದೇಶದ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ  ರಾಜ್ಯದ ಸತಾರ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ  ಇದೆ. ಈ ಹೆಸರು, ಏಳು (ಸಾತ್ ) ಬೆಟ್ಟಗಳಿಂದ (ತಾರಾ ) ಸುತ್ತುವರಿದ ನಗರದಿಂದ ಬಂದುದಾಗಿದೆ. ಈ ನಗರವು ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟದಿಂದ 2320 ಅಡಿ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಇದೆ. ಕೃಷ್ಣ ನದಿಯ (ಮರಾಠಿ :कृष्णा)ಸಂಕೀರ್ಣದಲ್ಲಿದ್ದು, ಮತ್ತು ಅದರ ಉಪನದಿ ವೆನ್ನ  (ಮರಾಠಿ :वेण्णा), 67 ಮಿ  (ಸುಮಾರು  110 ಕಿ ಮಿ )  ಪುಣೆಯ ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕಿದೆ.
ಇತಿಹಾಸ/ಚರಿತ್ರೆ
ಚಂದ್ರಗುಪ್ತ II, ಅಂದರೆ ಮಹೇಂದ್ರ ಆದಿತ್ಯ   ಕುಮಾರಗುಪ್ತ I ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಈತನು ಡೆಕ್ಕನ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ   'ಸತಾರ'ವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿ  451 AD ಯಿಂದ  455 AD ವರೆಗೆ ರಾಜ್ಯಭಾರ ಮಾಡಿದನು. ಡೆಕ್ಕನ್‌ ^^ನ ಗುಪ್ತ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವು "ಸಾತವಾಹನರ " ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಎರಡು ಶತಮಾನಗಳ ಕಾಲ ,ಅಂದರೆ  550 A.D. ಯಿಂದ  750 AD ನಡುವೆ ರಾಜ್ಯವಾಳಿತು.
1296 ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಮುಘಲರ ದಂಡೆಯಾತ್ರೆ ಡೆಕ್ಕನ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ನಡೆಯಿತು. 1636 ರಲ್ಲಿ ನಿಜಾಮ್ ಶಾಹಿ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವು ಕೊನೆಯಾಯಿತು. 1663 ರಲ್ಲಿ ಶಿವಾಜಿಯು ಪರಲಿ ಮತ್ತು  ಸತಾರ ಕೋಟೆಗಳನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡನು. ಶಿವಾಜಿಯ ನಿಧನಾನಂತರ, ಆದರೆ ಅಜಂಶಾಹ್^^ರನ್ನು ಕೋಟೆಯೊಳಗೆ ಬಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರೇರೇಪಣೆ ಸಿಗದೆ,ಶರಣಾಗತಿ ಆಗಲು ,ಅವನ ಮೂಲಕ ಕೇಳಲಾಗಿ ಹಾಗು ಆಕ್ರಮಣದ ಗೌರವವನ್ನು ,ಅವನಿಗೆ ಅರ್ಹತೆಯಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಅವನಿಗೆ ವಹಿಸಿಕೊಡಲಾಗಿ,ಆದರೆ ಆ ಸ್ಥಳವೂ ಅವನ ಹೆಸರನ್ನು ಪಡೆದು, ಚಕ್ರಾಧಿಪತಿ 'ಅಜಂ ತಾರಾ'ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿನ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವಾಯಿತು. 21ನೇ ಏಪ್ರಿಲ್ 1700 ರಲ್ಲಿ ಸತಾರ ಶರಣಾಯಿತು. ಸತಾರ ಪತನವಾದ ನಂತರದಲ್ಲೇ, 'ಪರಲಿ'ಯು ಬಂಡವಾಳವಾಯಿತು. ಜೂನ್ ಪ್ರಾರಂಭದವರೆಗೂ ಮುತ್ತಿಗೆ ಮುಂದುವರೆದಿದ್ದು,ನಂತರ ಒಳ್ಳೆಯ ರಕ್ಷಣೆಯೊಡನೆ ,'ಗರ್ರಿಸೋನ್' ಕೋಟೆಯನ್ನು ಬಿಟ್ಟನು. ಕೋಟೆಯನ್ನು ರಾಜ 'ನೌರಸ್ ತಾರಾ' ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಕರೆಯಲಾಯಿತು. ದಕ್ಷಿಣ -ಪಶ್ಚಿಮ ಮಳೆಗಾಲ ಹೆಚ್ಚು ಭರದಿಂದ ಬೀಳತೊಡಗಿದಂತೆ,ಮೊಘಲರ ಸೈನ್ಯ, ತಯಾರಿಯಲ್ಲಿಲ್ಲದೇ ಇದ್ದುದರಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿನ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕಷ್ಟ-ನಷ್ಟಗಳನ್ನು ಬೆಟ್ಟದಿಂದ ಕಾಲ್ತೆಗೆಯುವುದರೊಳಗೆ ಅನುಭವಿಸಬೇಕಾಯಿತು. ಜೀವಹಾನಿ ಮತ್ತು ಶಸ್ತ್ರಹಾನಿಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಅನುಭವಿಸಿ ,ಸೈನ್ಯವು ಸತಾರದಲ್ಲಿನ 'ಮಾನ್ ' ನದಿಯ ದಡದ ಮೇಲಿನ ಖಾವಸಪುರವನ್ನು ತಲುಪಿತು.ಮಳೆಯಲ್ಲಿ ಔರಂಗಜೇಬನು ಸತಾರ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿದನು. ತದನಂತರ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಪರಶುರಾಮ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯು 1706 ರಲ್ಲಿ ಆಕ್ರಮಿಸಿದನು. 1708 ರಲ್ಲಿ ಛತ್ರಪತಿ ಸಾಹು ರಾಜನಾಗಿ, ಸತಾರ ಕೋಟೆಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆ  ನಿಂತನು. ಮರಾಠರ ಮಹಾರಾಜ ಛತ್ರಪತಿ   ಶಿವಾಜಿ ನೆನಪಾಗಿ  ಸತಾರ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಆಳಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದನು. ಇತ್ತೀಚಿನ ಸತಾರಾದ ದೊರೆ, ಛತ್ರಪತಿ ಉದಯನ್ ರಾಜೇ ಭೋಂಸ್ಲೆ, ಶಿವಾಜಿ  ಮಹಾರಾಜನ ನಂತರದ 13ನೇ ತಲೆಮಾರಿನವನು.
1818 ರಲ್ಲಿನ ಮೂರನೇ ಅಂಗ್ಲೋ -ಮರಾಠ ಯುದ್ಧದ  ಗೆಲುವಿನ ನಂತರ, ಬ್ರಿಟಿಶ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ  ಮರಾಠರ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳನ್ನು  ಬಾಂಬೆ ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್ಸಿಗೆ ಸೇರಿಸಿ, ತಿತುಲರ್ ರಾಜ ಪ್ರತಾಪ್ ಸಿಂಗ್^^ನನ್ನು ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿ ಕೂರಿಸಿದನು. ಹಾಗು ಸತಾರದ ಆಡಳಿತ ನಡೆಸಲು ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟನು.ಅದು ಈಗಿನ ಜಿಲ್ಲೆಗಿಂತ ದೊಡ್ಡದಾದ ಪ್ರದೇಶವಾಗಿತ್ತು. ರಾಜಕೀಯದ ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ,ಅವನು 1839 ರಲ್ಲಿ ಇಳಿಯಲ್ಪಟ್ಟು ,ಅವನ ಸಹೋದರ 'ಶಹಜಿ ರಾಜ'ನನ್ನು ಅಧಿಕಾರದಲ್ಲಿ ಕೂರಿಸಲಾಯಿತು. 1848 ರಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಗಂಡು ಮಗನಿಲ್ಲದೆ ಸತ್ತುಹೋದ ಪ್ರಯುಕ್ತ ಸತಾರವನ್ನು ಬ್ರಿಟಿಶ್ ಸರ್ಕಾರವು ಬಾಂಬೆ ಪ್ರೆಸಿಡೆನ್ಸಿಗೆ ಸೇರಿಸಿತು.
ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಹೋರಾಟದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸತಾರವು 'ಪ್ರತಿ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ'  (ಸಮಾನಾಂತರ ಸರ್ಕಾರ) ಹೆಸರಾಯಿತು. 'ಭಾರತ ಬಿಟ್ಟು ತೊಲಗಿ {'/0}ಚಳುವಳಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಈ ಸಮಾನಾಂತರ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು, ಬ್ರಿಟಿಷರು ಹಳ್ಳಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ 4.5 ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ,ಅಂದರೆ ಆಗಸ್ಟ್  1943 ರಿಂದ  ಮೇ  1946 ರವರೆಗೆ ಬದಲಾಯಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ಈ ರೀತಿಯ ಸಮಾನಾಂತರ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಮಿಡ್ನಾಪುರ ,ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ ಮತ್ತು ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ 'ಬಾಲಿಯ'ದಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ಕ್ರಾಂತಿಸಿನ್ಹ್ ನಾನಾ ಪಾಟೀಲರು ಈ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ನಡೆಸಲು ನಾಯಕತ್ವ ವಹಿಸಿದ್ದರು.
ಭೂಗೋಳ
800px
ಸತಾರವು ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಿರುವುದು, 17.68°N, 73.98°W. ಅದು ಸರಾಸರಿ 742 ಮೀಟರ್(2434 ಅಡಿಗಳು )^^ನಷ್ಟು ಸರಾಸರಿ ಎತ್ತರವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ದ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸತಾರವು ನೆಲೆಯಾಗಿದೆ. ಡೆಕ್ಕನ್ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಇಡೀ ಸತಾರ ಜಿಲ್ಲೆಯು ಹರಡಿಕೊಂಡಿದೆ. ಉತ್ತರದಲ್ಲಿ ಪುಣೆ ಜಿಲ್ಲೆಯು ,ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಸೋಲಾಪುರ ಜಿಲ್ಲೆ ,ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ  ಸಾಂಗ್ಲಿ ಜಿಲ್ಲೆ  ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ  ರತ್ನಗಿರಿ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು ಹರಡಿಕೊಂಡಿವೆ.ಉತ್ತರ-ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ರಾಯಗಡ ಜಿಲ್ಲೆಯಿದೆ. ಸತಾರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ 10,480 ಕಿ ಮಿ², ಮತ್ತು ಜನಸಾಂದ್ರತೆಯು 2,796,906 (2001)ಇದೆ.
ಈ ಜಿಲ್ಲೆಯನ್ನು ಪಶ್ಚಿಮಭಾಗದ  ರತ್ನಗಿರಿ ಕಡೆಯಿಂದ ಸಹ್ಯಾದ್ರಿ ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿಗಳು ಬೇರ್ಪಡಿಸುತ್ತವೆ. ಮಹಾದೇವೋ ಶ್ರೇಣಿಯ ಕಪ್ಪುಕಲ್ಲಿನ ಪರ್ವತಗಳು ಸುಮಾರು 10 ಮಿ .ಉತ್ತರದ ಮಹಾಬಲೇಶ್ವರದಿಂದ ಆರಂಭವಾಗಿ ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ-ಪೂರ್ವದವರೆಗೆ ಇಡೀ ಜಿಲ್ಲೆಯಾದ್ಯಂತ ವಿಸ್ತರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
thumb|left| ಸತಾರದ ಪಶ್ಚಿಮ ಭಾಗ thumb|right| ಸತಾರದ ಪಶ್ಚಿಮ ಮಧ್ಯ ಭಾಗ
ಸತಾರ ನಗರವನ್ನು ನಾಲ್ಕು ಭಾಗಗಳಾಗಿ ವಿಭಜಿಸಲಾಗಿದೆ.ಬೇರೆ ಇತರ ನಗರಗಳಂತೆ : ನಗರ  (ಸ್ಹಾಹಾರ ), ಉಪ-ನಗರ  (ಉಪನಗರ್   ), ಎಂಐಡಿಸಿ  (ಔದ್ಯೋಗಿಕ ವಸಾಹತು ) ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮಾಂತರ (ಗ್ರಾಮೀಣ ).
ಸತಾರ ನಗರದಲ್ಲಿನ(ವಿಸ್ತೀರ್ಣ) ಪ್ರದೇಶಗಳು : ಮಂಗಳ್ವಾರ್ ಪೇಟ್  , ರಾಜ್ವಾಡ   , ಕಮಾನಿ ಹೌದ್ , ಪ್ರತಾಪ್ ಗಂಜ್ ಪೇಟ್ , ಶಿವಾಜಿ ಸರ್ಕಲ್ , ಪೊವಾಯಿ  ನಾಕ , ದೇವಿ  ಚೌಕ , ಮೋತಿ ಚೌಕ , ಖಾನ್ ಅಲಿ , ವಿಶ್ವ ಪಾರ್ಕ್ , ಯಾದೋಗೋಪಾಲ    ಪೇಟ್ , ವ್ಯಂಕಟಪುರ ಪೇಟ್ , ಚಿಮನಪುರ  ಪೇಟ್ ಮುಂತಾದವು.
ಸತಾರ ಉಪ-ನಗರದ(ವಿಸ್ತೀರ್ಣ) ಪ್ರದೇಶಗಳೆಂದರೆ : ಕೃಷನಗರ, ವಿಸ್ವ ಕಂಪ್   , ಸಂಗಮನಗರ್ , ಗೆಂದ ಮಾಲ್ , ಐ.ಟಿ.ಐ. ಮುಂತಾದವು.
ಎಂಐಡಿಸಿ ಸತಾರದ (ವಿಸ್ತೀರ್ಣ)ಪ್ರದೇಶಗಳೆಂದರೆ : ಹಳೆಯ ಎಂಐಡಿಸಿ, ಹೊಸ ಎಂಐಡಿಸಿ ಮತ್ತು   ಡೆಗೊನ್ ಎಂಐಡಿಸಿ
ಜನಸಂಖ್ಯಾಶಾಸ್ತ್ರ/ಅಂಕಿಸಂಖ್ಯೆ
ಭಾರತದ ಜನಗಣತಿ, ಯ ಪ್ರಕಾರ, ಸತಾರದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ 108,043 ಆಗಿದೆ. ಈ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಶೇಕಡಾ 52 ರಷ್ಟು ಪುರುಷರು ಮತ್ತು  ಶೇಕಡಾ 48 ರಷ್ಟು ಸ್ತ್ರೀಯರು ಇದ್ದಾರೆ. ಸತಾರದ ಸರಾಸರಿ ಅಕ್ಷರಸ್ಥರ ಪ್ರಮಾಣ ಶೇಕಡಾ 80 ರಷ್ಟಿದ್ದು,ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸರಾಸರಿ  ಅಕ್ಷರಸ್ಥರ ಪ್ರಮಾಣ ಶೇಕಡಾ 59.5 ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ: ಗಂಡಸರ ಅಕ್ಷರತೆ ಶೇಕಡಾ 84 ರಷ್ಟಿದ್ದರೆ, ಹೆಂಗಸರ ಅಕ್ಷರತೆ ಶೇಕಡಾ 76 ರಷ್ಟಿದೆ. ಸತಾರದಲ್ಲಿನ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಶೇಕಡಾ 10 ರಷ್ಟು ಜನರು  ಆರು ವರ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಕೆಳವಯಸ್ಸಿನವರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಸತಾರ ನಗರದ ಒಳಗಿನ ಮತ್ತು ಸುತ್ತ-ಮುತ್ತಲಿನ ಪ್ರೇಕ್ಷಣೀಯ/ಪ್ರವಾಸೀ ಸ್ಥಳಗಳು.
ಈ ಪ್ರಾಂತ್ಯವು 'ಯಮಾಯಿ ದೇವಿ' ದೇವಸ್ಥಾನವನ್ನೂ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಹೇಮದ್ ಪಂತಿ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಕಟ್ಟಲಾಗಿದ್ದು, ಇಲ್ಲಿ ಜೀವ-ಆಕಾರದ ಮಾರ್ಬಲ್ ಪ್ರತಿಮೆಗಳು , ಭಗವಾನ್ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಪ್ರತಿಮೆ ಹಾಗು ಚಿತ್ರಕಲೆಯ ಗ್ಯಾಲರಿ,ಮತ್ತು 200 ಅಡಿ ಎತ್ತರದ ದೀಪಮಾಲ ಇದ್ದು, ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿಯೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ದೀಪಮಾಲ ಇದಾಗಿದೆ ಎಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ.
ಪಂಚಗನಿ  ' '
ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ ದಲ್ಲಿ ಪಂಚಗನಿ ಎಂಬುದು ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಪರ್ವತ ಪ್ರದೇಶ. ಇದು 5 ಸಣ್ಣ ಬೆಟ್ಟಗಳ ನಡುವೆ ಇದೆ. ಈ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಇದಕ್ಕೆ 'ಪಂಚಗನಿ' ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ.( ಮರಾಠಿಯಲ್ಲಿ ಪಂಚ ಎಂದರೆ ಐದು ಎಂದರ್ಥ.) ಈ ಎಲ್ಲಾ 5 ಬೆಟ್ಟಗಳು ಜ್ವಾಲಾಮುಖಿ ತಪ್ಪಲನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ,ಏಷಿಯಾದಲ್ಲಿಯೇ   ಟಿಬೇಟಿಯನ್ ತಪ್ಪಲಿನ ನಂತರದ ಎರಡನೇ ದೊಡ್ಡ ತಪ್ಪಲು ಪ್ರದೇಶ ಇದಾಗಿದೆ. ಈ ತಪ್ಪಲು ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ ಶಬ್ದದಲ್ಲಿ "ಟೇಬಲ್ ಲ್ಯಾಂಡ್ "ಎಂದು ತಿಳಿಯಲಾಗಿದೆ. ಈ ತಪ್ಪಲು ಪ್ರದೇಶಗಳು ಡೆಕ್ಕನ್ ತಪ್ಪಲು ಪ್ರದೇಶದ ಭಾಗವಾಗಿದೆ.ಭೂಮಿಯ ಒತ್ತಡದಿಂದಾಗಿ ಇದು ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಏರಿದೆ. ಈ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ,ಕೊಯ್ನನಗರ ದ ಬಳಿ ಇರುವ ಇದು ಭೂಕಂಪನ ಹೊಂದುವ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದೆ.ಹಾಗು ಕೊಯ್ನನಗರ ಆಣೆಕಟ್ಟು ಮತ್ತು ಹೈಡ್ರೋ ವಿದ್ಯುತ್ ಶಕ್ತಿ ಕೇಂದ್ರಕ್ಕೆ ಹೆಸರಾಗಿದೆ. ಮುಂಬಯಿ ನಿಂದ ಸುಮಾರು 265 ಕಿ.ಮಿ.ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಇದು ರುದ್ರರಮಣೀಯ ಕಣಿವೆ,ಭಯ ಹುಟ್ಟಿಸುವ ನದಿಗಳ ಪ್ರಪಾತ,ಸುಂದರ ಪರ್ವತಗಳ ಸಾಲು ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ ಹರಡಿಕೊಂಡಿರುವ ಕೊಪ್ಪಲು ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ವರ್ಷವಿಡೀ ಅನೇಕ ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ಇದು ಆಕರ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಮುಂಬಯಿ ವಾಲಾಗಳು(ವಾಸಿಗರು) ಪ್ರತೀವಾರದ ಮನರಂಜನೆಗೆ ಇಲ್ಲಿಗೆ ಬಂದು ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ಇನ್ನು ಕೆಲವರು ಇನ್ನೂ ಮುಂದೆ ಹೋಗಿ, 'ರೆಸಾರ್ಟ್ಸ್' ಗಳನ್ನೂ ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಅದರ ಮಾಲೀಕರೂ ಆಗಿದ್ದಾರೆ.ಆದರೆ ಕೆಲವೊಂದು ಋತುಗಳಲ್ಲಿ ಬಾಡಿಗೆಗೂ ಕೊಡುತ್ತಾರೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿರುವ ವಾಯಿಯಲ್ಲಿ ಗಣೇಶನ ದೇವಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಮಳೆಗಾಲದಲ್ಲಿ ಪಂಚಗನಿಯ ದಿನದ ಉಷ್ಣತೆ ಸುಮಾರು 16 ಡಿಗ್ರಿ ಸೆಲ್ಸಿಯಸ್ ಇದ್ದು, ಬೇಸಿಗೆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ 35 ಡಿಗ್ರಿ ಸೆಲ್ಸಿಯಸ್^^ವರೆಗೂ ಏರಿರುತ್ತದೆ. ಪಂಚಗನಿಯಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಉನ್ನತ ರೀತಿಯ ಖಾಸಗಿ 'ವಸತಿ-ಭೋಜನಶಾಲೆ' ಗಳಿದ್ದು,ಅನೇಕ ಬಾಲಿವುಡ್ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ. ಪಂಚಗನಿಯಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು 'ಸಿಲ್ವರ್ ಓಕ್ 'ಮರಗಳಿರುವುದರಿಂದ,ಇಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರು ಹಲವಾರು ಕ್ಷಯರೋಗ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳನ್ನು ,ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ (ಔಷಧೀಯ)ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಮುಖ್ಯ ಆಕರ್ಷಣೆ : ಟೇಬಲ್ ಲ್ಯಾಂಡ್, ಪಾರ್ಸಿ ಪಾಯಿಂಟ್ , ಸಿಡ್ನಿ ಪಾಯಿಂಟ್ ಮುಂತಾದವು. ಪಂಚಗನಿಯ ವಾಣಿಜ್ಯಾತ್ಮದ ಅತಿಯಾದ ಚಟುವಟಿಕೆಯಿಂದಾಗಿ ಇಲ್ಲಿನ ವಾತಾವರಣವು ಸಹ ಕಲುಷಿತ ಆಗಲು ಆರಂಭಿಸಿದೆ.ಅನಧಿಕೃತ ಹೋಟೇಲುಗಳ ನಿರ್ಮಾಣವೂ ಆಗಿದೆ. ವಾಹನಗಳಿಂದಾಗಿ ಉಷ್ಣಾಂಶದ ವೈಪರೀತ್ಯ ( ಕಡಿಮೆ ತೇವಾಂಶದ ಕಾರಣ )ಉಂಟಾಗಿದೆ.ಹಲವು ಅಣೆಕಟ್ಟುಗಳ ನಿರ್ಮಾಣದಿಂದ ಸುತ್ತ-ಮುತ್ತಲಿನ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ನೀರನ್ನು ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಫ್ರೆಡ್ಡಿ ಮೆರ್ಕ್ಯುರಿ,ಪಂಚಗನಿಯಲ್ಲಿರುವ 'ಸೈಂಟ್ ಪೀಟರ್ಸ್ ಸ್ಕೂಲ್ '^^ನಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಮೊದಲ ಬ್ಯಾಂಡ್ ಅನ್ನು ರಚಿಸಿದನು. ಪರಿಸರದ ಮೇಲೆಯೂ ಒತ್ತಡ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆ.(1958-1962.)
ಮಹಾಬಲೇಶ್ವರ (ಮರಾಠಿ:महाबळेश्वर)
thumb|500px|left|Pratapgad Near Mahabaleshwar|[7]
ಈ ನಗರದಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಂದು ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾದ ಸ್ಥಳವು ಪಟೇಶ್ವರ  (ಮರಾಠಿ:पाटेश्वर), ಅಜಿಂಕ್ಯತಾರ  (ಮರಾಠಿ:अजिंक्यतारा),
thumb
ಯವತೇಶ್ವರ (ಮರಾಠಿ:यवतेश्वर), ಕಾಸ್  ಲೇಕ್    (ಮರಾಠಿ:कास तलाव), ಬಮ್ನೋಲಿ  (ಮರಾಠಿ:बामणोळी), thumb|right
ಸಜ್ಜನಗಡ (ಮರಾಠಿ:सज्जनगड),
thumb|left
ತೋಸೆಘರ ಜಲಪಾತ  (ಮರಾಠಿ:ठोसेघर धबधबा),
left|thumb|ತ್ಹೊಸೆಘರ್ ಮುಖ್ಯ ನೀರಿನ ಕಾರಂಜಿ.
ಚಲ್ಕೆವಾಡಿ (ಮರಾಠಿ:चाळकेवाडी),
none|thumb|ಚಲ್ಕೆವಡಿ - ವಿಂಡ್ ಮಿಲ್ಸ್ ಮತ್ತು ಸೂರ್ಯಾಸ್ತಮಯ./ಸೂರ್ಯಾಸ್ತಂಗತ ಭೈರೋಬ, ನಟರಾಜ ಮಂದಿರ  ಮುಂತಾದವು.
ಗೋವೆ : ಈ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಕೊಪ್ಪಲು ಕೃಷ್ಣ ನದಿಯ ದಡದ ಮೇಲಿದ್ದು,   ಕೋಟೇಶ್ವರ ಮಂದಿರಕ್ಕೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ. ಇದು 16ನೇ ಶತಮಾನದ ದೇವಸ್ಥಾನ ಮಹಾಶಿವನಿಗೆ ಅರ್ಪಿತವಾಗಿದೆ. ಸತಾರ ನಗರದಿಂದ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ 16 ಕಿ.ಮೀ.ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಕಲ್ಯಾಣಗಡ ಅಥವಾ ನಂದಗಿರಿ
(ಕೋರೆಗನ್ವ ಟಿ; 18° ಎನ್, 74° ಇ ; ಆರ್ ಎಸ್ , ಸತಾರ ರಸ್ತೆ , 2 ಎಂ. ಡಬ್ಲ್ಯು ;) ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟದಿಂದ 3,537 ಅಡಿ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿದೆ. ಮಹಾದೇವ ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿಯ ಕೊನೆಯ 'ಸ್ಪೂರ್'ನಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ-ಪಶ್ಚಿಮದ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ವಿಖಲೆ ಮತ್ತು ಭದ್ಲೇ ಹಳ್ಳಿಯ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ, ಕೋರೆಗನ್ವದಿಂದ ಉತ್ತರಕ್ಕೆ 8 ಮೈಲಿ ದೂರದಲ್ಲಿ ಸತಾರದ ಉತ್ತರ-ಪೂರ್ವದ ದಿಕ್ಕಿನಿಂದ 14 ಮೈಲಿಗಳ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಸ್ಪೂರ್^^ನ ಇತರ ಭಾಗದಿಂದ ಇದು ಸಣ್ಣ ಗಾರ್ಗ್ ಅಥವಾ ಖಿಂದ್^^ನಿಂದ ಬೇರೆಯಾಗಿದ್ದು, ಕೆಳಗಿನ ಬೆಟ್ಟ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿದ್ದು,ಉತ್ತರ-ಪಶ್ಚಿಮ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ  ಕಂದನ -   ವಂದನ ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿಗಳು ಹತ್ತಿರದಲ್ಲಿವೆ. ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಡಿಮೆ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಎದ್ದುಕಾಣುವ ವಸ್ತು ಸತಾರದಲ್ಲಿದ್ದು,  ಕಂದನ - ವಂದನ ಜೋಡಿಗಿಂತ, ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣದಿಂದ ನೋಟಕ್ಕೆ ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ಇದು ಸ್ಪೂರ್^^ನ ಕೊನೆಯಾಗಿ  ವಂಗ್ನ ಮತ್ತು ವಸ್ನ  ಕಣಿವೆಗಳನ್ನು ವಿಭಜಿಸಿವೆ. ನಿನಪಾದಲಿಯ ದಹನೇಬುವನಿಂದ ಮಾರುತಿ ದೇವಸ್ಥಾನವು ಜೀರ್ಣೋದ್ಧಾರಗೊಂಡಿತು. ಅಬ್ದುಲ್ ಕರೀಂ, ಮುಸಲ್ಮಾನ ಸಂತನ ಸಮಾಧಿ ಇಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಕೋಟೆಯನ್ನು ಪನ್ಹಲದ ಸಿಲಾಹಾರ ದೊರೆ ಭೋಜ II -ಕಟ್ಟಿಸಿದ್ದಾನೆ. . 1673 ರಲ್ಲಿ ಸತಾರದ ಇತರ ಕೋಟೆಗಳನ್ನು  ಶಿವಾಜಿಗೆ ಒಪ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ. . ಪ್ರತಿನಿಧಿಯು, ಬಾಜಿರಾವ್^^ನ ಜೊತೆ ಹೋರಾಡುವವರೆವಿಗೂ ಆಡಳಿತವನ್ನು ನಡೆಸಿದ್ದು, ಎರಡನೇ ಪೇಶ್ವ (1720-1740)ಆಗಿದ್ದಾನೆ. 1791ರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಬೆಲೆ ವಿವರಿಸುವುದೆಂದರೆ, ಒಂದು ಹಡಗಿನ ಸ್ಥೂಲ ಭಾಗ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ತದ್ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ,ಮತ್ತೊಂದು ಬೆಟ್ಟದ ತುದಿ ಪ್ರಾರ್ಥನೆ ಮಾಡಲು ಇರುವ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ. [ಕ್ಷೇತ್ರ ಅಧಿಕಾರಿಯ ನೆನಪುಗಳು, 261.]. ಏಪ್ರಿಲ್ 1818 ರಲ್ಲಿ, ಮರಾಠರ ಕೊನೆಯ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ 'ಜನರಲ್ ಪ್ರಿಟ್ಜ್ಲರ್' ಸೈನ್ಯಕ್ಕೆ ಸೋಲಾಯಿತು. 1862ರ ವಿವರಣೆಯಂತೆ, ಒಡೆದು ಹೋದ ಮತ್ತು ನೆಲೆಸಲಾಗದ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕೋಟೆಯು   ಕಡಿದಾದ ಅನುಸಂಧಾನದ,  ಗಟ್ಟಿಯಾದ/ಶಕ್ತಿಯುತವಾದ ಹೆಬ್ಬಾಗಿಲು ಹೊಂದಿದ್ದರೂ , ನೀರಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಸರಬರಾಜಿಲ್ಲದಂತೆ ಮಾಡಿದರು.[ಸಿವಿಲ್ ಫೋರ್ಟ್^^ನ ಸರಕಾರೀ ಪಟ್ಟಿ,1862.]
ಸತಾರವನ್ನು ತಲುಪುವುದು ಹೇಗೆ?
ಸತಾರವು ತನ್ನ ಅತಿ ವೇಗದ ರೈಲುಗಳಿಂದ ಅಹಮದಾಬಾದ್, ಬೆಂಗಳೂರು , ಮೈಸೂರು , ಬರೋಡ , ಸೂರತ್ , ಡೆಲ್ಲಿ , ಮುಂಬಯಿ , ಪುಣೆ , ನಾಗಪುರ್ , ಸಾಂಗ್ಲಿ -ಮೀರಜ್  ಮತ್ತು  ಗೋವಾ  ಮುಂತಾದ ನಗರಗಳಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ  ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತದೆ.
ಹತ್ತಿರದ ರೈಲ್ವೆ ಜಂಕ್ಷನ್^^ಗಳು
ಪುಣೆ ಮತ್ತು  ಮೀರಜ್ ಎರಡೂ  ಜಂಕ್ಷನ್^^ಗಳು ಸತಾರ ನಗರದಿಂದ ಸಮದೂರದಲ್ಲಿವೆ. ಅನೇಕ ರೈಲುಗಳು ಉತ್ತರ ಭಾರದಿಂದ ಬರುತ್ತಿದ್ದು, ಪುಣೆಯಲ್ಲಿ ಅಂತ್ಯಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಆದುದರಿಂದ, ನೀವು ಪುಣೆಯಿಂದ ರೈಲುಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಬೇಕಾಗಬಹುದು ಮತ್ತು  ಸತಾರಾಗೆ ಹೋಗಲು ಮತ್ತೊಂದು ರೈಲನ್ನು ಹಿಡಿಯಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ದಕ್ಷಿಣದಿಂದ ಬರುವ ಅನೇಕ ರೈಲುಗಳು ಮೀರಜ್^^ನಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಆದುದರಿಂದ, ಮೀರಜ್^^ನಲ್ಲಿ ನೀವು ರೈಲನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿರುವ ನಗರಗಳು ಮತ್ತು ಪಟ್ಟಣಗಳು ವರ್ಗ:ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿರುವ ತಾಲ್ಲೂಕುಗಳು ವರ್ಗ:ಸತಾರ ಜಿಲ್ಲೆ ವರ್ಗ:ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿನ ರೈಲ್ವೆ-ನಿಲ್ದಾಣಗಳು.
ಅರುಣ್ ಲಾಲ್
}} ಅರುಣ್ ಲಾಲ್ ಘೋಷ್ (೧ ಆಗಸ್ಟ್ ೧೯೫೫)  ಭಾರತದ ನಿವೃತ್ತ  ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಟಗಾರ ಹಾಗೂ ವಿಶ್ಲೇಷಣಕಾರ. ಅವರು ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಟದಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಕೌಶಲ್ಯ ತೋರಿದ ಬಲಗೈ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಟಗಾರ ಮತ್ತು ನಿಧಾನ ವೇಗದ ಬಲಗೈ ಬೌಲರ್.
ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ
ಅರುಣ್ ಅವರು ೧೯೫೫ ಅಗಸ್ಟ್ ೧ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಮುರಾದಾಬಾದ್ ನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ತಂದೆ ಜಗದೀಶ ಲಾಲ್ ವೃತ್ತಪತ್ರಿಕೆ ಹಾಗೂ ಅಂತರ್ಜಾಲ ಅಂಕಣದಲ್ಲಿ ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಟದ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ೧೯೭೯ ರಲ್ಲಿ ದೆಹಲಿಯಿಂದ ಕಲ್ಕತ್ತಾಗೆ ತೆರಳಿದರು ಮತ್ತು ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಅಕಾಡೆಮಿಯೊಂದನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು.ಅರುಣ್ ಲಾಲ್ ಅವರು ಅಜ್ಮೀರ್ ಮೇಯೋ ಕಾಲೇಜ್ ನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದರು.
ವೃತ್ತಿ ಜೀವನ
ಅವರು ೧೯೮೨ ಮತ್ತು ೧೯೮೯ರ ನಡುವೆ ಬಲಗೈ ಬ್ಯಾಟ್ ಮೆನ್ ಆಗಿ ಭಾರತ ತಂಡದಲ್ಲಿ ಆಡಿದರು.೧೯೮೨ರಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಲ೦ಕಾದ ವಿರುದ್ದ ಮದ್ರಾಸ್ನಲ್ಲಿ ೬೩    ರನ್ಗಳಿಸಿ,ಸುನಿಲ್ ಗವಾಸ್ಕರ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ೧೫೬ ರನ್ಗಳ ಪಾಲುದಾರಿಕೆಯನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಂಡರು.ಅವರ ಮುಂದಿನ ಟೆಸ್ಟ್ನಲ್ಲಿ ಅವರು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ವಿರುದ್ದ ೫೧ ಅಂಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು ಮತ್ತು ೧೦೫ ರನ್ಗಾಗಿ ಸುನಿಲ್ ಗವಾಸ್ಕರ್ ಅವರ ಆರಂಭಿಕ ಪಾಲುದಾರಿಕೆಯನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಂಡರು. ೧೯೮೭ರಲ್ಲಿ ಕಲ್ಕತ್ತಾದಲ್ಲಿ ವೆಸ್ಟ್ ಇಂಡೀಸ್ ವಿರುದ್ದದ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ೯೩ ರನ್ ಗಳಿಸಿದರು.
ಅವರ ಏಕದಿನ ಸರಾಸರಿ ೯.೩೬ ರಷ್ಟಾಗಿತ್ತು.
ಲಾಲ್ ಏಳು ವರ್ಷಗಳ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವೃತ್ತಿಜೀವನದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಅವರು ಬಲಶಾಲಿಗಳಾಗಿ ಹೆಸರು ವಾಸಿಯಾಗಿದ್ದರು. ಅವರು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಆರು ಟೆಸ್ಟ್ಗಳಲ್ಲಿ ಅರ್ಧಶತಕಗಳನ್ನು ಬಾರಿಸಿದರು.೧೯೮೨ರಲ್ಲಿ ಶ್ರೀಲಂಕಾ ವಿರುದ್ಧದ ಪ್ರಥಮ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ೧೯೮೭ ರಲ್ಲಿ ಈಡನ್ ಗಾರ್ಡನ್ಸ್ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಅದೇ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಪಾಕಿಸ್ತಾನ ವಿರುದ್ಧದ ಎರಡು ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ೧೯೮೮-೮೯ ರಲ್ಲಿ ವೆಸ್ಟ್ ಇಂಡೀಸ್ ಪ್ರವಾಸದಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ತಮ್ಮ ಅಂತಿಮ ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ಆಡಿದರು.ಭಾರತೀಯ ದೇಶೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಅವರು ಬಂಗಾಳ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ತಂಡ ಮತ್ತು ದೆಹಲಿ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ತಂಡವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದರು, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ೧೦,೦೦೦ರನ್ಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಅವರು ೨೮೭ ಅಂಕಗಳೊಂದಿಗೆ ೪೬.೯೪ ಸರಾಸರಿಯಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ೨೦೦೧ರಲ್ಲಿ ದೇಶೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ನಿಂದ ರಾಜೀನಾಮೆ ಮಾಡಿದರು. ಅವರ ಕೊನೆಯ ಕ್ಲಬ್ ಪಂದ್ಯವು ಪೂರ್ವ ಬಂಗಾಳದೊಂದಿಗೆ ಆಗಿತ್ತು.ಲಾಲ್ ಅವರು ೪೫ ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಕ್ರಿಕೆಟ್ನಿಂದ ನಿವೃತ್ತಿಯನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದರು.
ಸಾಧನೆಗಳು
೧೯೮೯-೯೦ರ ರಣಜಿ ಟ್ರೋಫಿ ಫೈನಲ್ನಲ್ಲಿ ಲಾಲ್ ಅವರು ಅಜೇಯ ೫೦ ರನ್ನುಗಳನ್ನು ಬಾರಿಸಿದರು.ಅವರು ೧೯೯೫ ರವರೆಗೂ ಪ್ರಥಮ ದರ್ಜೆ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಡಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಕ್ಲಬ್ ಕ್ರಿಕೆಟ್ನಲ್ಲಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ಆರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಸಕ್ರಿಯರಾಗಿದ್ದರು. ರಾಜ್ಯ ಮತ್ತು ವಲಯ ಮಟ್ಟದ ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ಆಡುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಉತ್ತಮ ಆಟವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದ್ದರು. ೧೯೮೯ರಲ್ಲಿ ೫೧ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಬಂಗಾಳಕ್ಕೆ ತನ್ನ ಮೊದಲ ರಣಜಿ ಟ್ರೋಫಿಯನ್ನು ತರುವಲ್ಲಿ ಅವರು ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ವಹಿಸಿದರು. ದುಲೀಪ್ ಮತ್ತು ದಿಯೋಧರ್ ಟ್ರೋಫಿಯಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವ ವಲಯದಲ್ಲಿನ ವಿಜಯಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವಹಿಸಿದರು. ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ, ಬಂಗಾಳ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವ ವಲಯವನ್ನು ಎಂಭತ್ತರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ತೊಂಬತ್ತರ ದಶಕದ ಆದಿಯಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದೃಷ್ಟಿಕೋನದಲ್ಲಿ ಪರಿಗಣಿಸುವ ಒಂದು ಶಕ್ತಿಗೆ ಅವರು ಜವಾಬ್ದಾರರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ೧೯೮೨ ರಿಂದ ೧೯೮೯ ರವರೆಗೂ ಭಾರತಕ್ಕೆ ೧೬ ಟೆಸ್ಟ್ಗಳನ್ನು ಆಡಿದ್ದರು, ಅವರು ೨೬೯ ರ ಸರಾಸರಿಯಲ್ಲಿ ೭೨೯ ರನ್ಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು.
೨೦೧೬ರಲ್ಲಿ, ದವಡೆ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ವಿರುದ್ಧದ ಹೋರಾಟದಲ್ಲಿ ಅವರು ಸಫಲರಾದರು.ಆದರೆ ಜನವರಿ ೨೦೧೬ ರಿಂದ ಅವರು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ ಬಾಕ್ಸ್ನಿಂದ ಹೊರಗುಳಿದಿದ್ದಾರೆ.ಲಾಲ್ ಅವರು ಬಳಲುತ್ತಿರುವ ಕ್ಯಾನ್ಸರ್ ಬಹಳ ಅಪರೂಪವಾದದ್ದು ಮತ್ತು ಅಪಾಯಕಾರಿ. ಕ್ರಿಕೆಟ್ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯ ಕುರಿತಾದ ಅವರ ಅಂಕಣಗಳು ನಿಯತಕಾಲಿಕ ಮತ್ತು ಅಂತರಜಾಲ ಕಾಲಮ್ಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಅವರು ೧೯೭೯ ರಲ್ಲಿ ದೆಹಲಿಯಿಂದ ಕಲ್ಕತ್ತಾಗೆ ತೆರಳಿದರು ಮತ್ತು ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಅಕಾಡೆಮಿಯೊಂದನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳು ವರ್ಗ:ಕ್ರೈಸ್ಟ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಯೋಜನೆ-೨೦೧೭-೧೮
ನರೀಂದರ್ ಸಿಂಗ್ ಕೊಡಾನ್
ನರೀಂದರ್ ಸಿಂಗ್ ಕೊಡಾನ್ ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ಜೂಡೋ ಪಟುವಾಗಿದ್ದರು. ಇವರು ಭಾರತದ ಪರ ಎರಡು ಒಲಿಂಪಿಕ್ಸ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸಿಂಗ್‍ರವರು ೧೯೬೯ರ ಮೇ ೨೮ರಂದು ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು.
== ಕ್ರೀಡಾ ಸಾಧನೆ                                                                                                                                                                                                              == ೧೯೮೫ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿ ರಾ‌‍‍ಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಾಂಪಿಯನ್‍ಶಿಪ್‍ನ ವಿಜೇತರಾದರು. ೧೯೮೯ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸೌತ್ ಏಷಿಯನ್ ಗೇಮ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿ ಭಾರತವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದರು ಹಾಗೂ ಇದೇ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದಲ್ಲಿ ಬಂಗಾರದ ಪದಕವನ್ನು ಗೆಲ್ಲುವ ಮೂಲಕ ಭಾರತದ ಪರವಾಗಿ ಜೂಡೋದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಪದಕವನ್ನು ಪಡೆದರು. ಅನಂತರ ೧೯೯೦ರಲ್ಲಿ ನ್ಯೂಜಿಲ್ಯಾಂಡ್‍ನ ಆಕ್ಲೆಂಡ್‍ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಕಾಮನ್ ವೆಲ್ತ್ ಗೇಮ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಎ‍ಕ್ಸ್ಟ್ರಾ ಲೈಟ್ ವೇಟ್ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕಂಚಿನ ಪದಕವನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಂಡರು. ಇವರು ಭಾರತದ ಪರವಾಗಿ ಎರಡು ಒಲಿಂಪಿಕ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ ಏಕೈಕ ಜುಡೋಕ ಎಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಗೆ ಪಾತ್ರರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇಲ್ಲಿ ಜುಡೋಕ ಎಂದರೆ ಜೂಡೋ ಪಟು ಅಥವಾ ಜೂಡೋ ಆಟಗಾರ ಎಂದರ್ಥ. thumb|೧೯೯೨ ಹಾಗೂ ೧೯೯೬ ರ ಒಲಿಂಪಿಕ್ ಕೂಟಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧೆ.
ಒಲಿಂಪಿಕ್ಸ್
ಇವರ ಮೊದಲ ಒಲಿಂಪಿಕ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟ ೧೯೯೨ರಲ್ಲಿ ಸ್ಪೇನ್‍ನ ಬಾರ್ಸಿಲೋನಾದಲ್ಲಿ ಈಜಿಪ್ಟ್‌ನ ಅಹ್ಮದ್ ಎಲ್ ಸಯ್ಯದ್ ಎದುರು ಸೋತು ಮೊದಲ ಸುತ್ತಿನಲ್ಲೇ ಹೊರಬಿದ್ದರು. ಇನ್ನು ಇವರ ಎರಡನೇ ಒಲಿಂಪಿಕ್ ಕೂಟ ೧೯೯೬ರಲ್ಲಿ ಅಮೇರಿಕಾದ ಜಾರ್ಜಿಯಾ ರಾಜ್ಯದ ಅಟ್ಲಾಂಟ ನಗರದಲ್ಲಿ ನಡೆದಿತ್ತು. ಇಲ್ಲಿ ೩೨ ಜನರ ಅಂತಿಮ ಸುತ್ತಿಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ನಡೆದ ನಾಲ್ಕು ಜುಡೋಕುಗಳ ನಡುವಿನ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಸಿಂಗ್‍ರವರು ಐರ್ಲ್ಯಾಂಡ್‍ನ ಶಾನ್ ಸುಲ್ಲಿವನ್ ಎದುರು ಗೆದ್ದು, ನಂತರ ೩೨ರ ಸುತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅಟ್ಲಾಂಟದ ಜಾರ್ಜಿಯ ವಿಶ್ವ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಬೆಲಾರುಸ್‍ನ ನ್ಯಾಟಿಕ್ ಬಾಗಿರೋವ್ ಎದುರು ಸೋತು ಕೂಟದಿಂದ ಹೊರನಡೆಯಬೇಕಾಯಿತು. thumb|ಅರ್ಜುನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
೧೯೯೯ ರಲ್ಲಿ ಕೇಂದ್ರ ಸರ್ಕಾರ ಕ್ರೀಡಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಇವರ ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸಿ ಇವರಿಗೆ ಭಾರತದ ಕ್ರೀಡಾ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾದ ಅರ್ಜುನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಿದೆ. ಈ ಮೂಲಕ ಇವರು ೧೯೯೯ರಲ್ಲಿ ಅರ್ಜುನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆದ ೨೩ ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳಲ್ಲಿ ಏಕೈಕ ಜುಡೋಕ ಎಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಗೆ ಪಾತ್ರರಾದರು.
ವಯಕ್ತಿಕ
ಇವರ ಪತ್ನಿ ಸುನೀತ್ ಠಾಕೂರ್ (೧೦ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೯೭೦ರಂದು ಜನನ) ಕೂಡ ೧೯೯೬ರಲ್ಲಿ ಅಟ್ಲಾಂಟದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಒಲಿಂಪಿಕ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದಲ್ಲಿ ಜೂಡೋ ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಮಹಿಳೆಯರ ಹಾಫ಼್ ಲೈಟ್ ವೇಟ್ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಭಾರತವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದ ಇವರು ೧೯೯೫ರಲ್ಲಿ ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದಿದ್ದ ಏಷ್ಯನ್ ಜೂಡೋ ಚಾಂಪಿಯನ್‍ಶಿಪ್‍ನಲ್ಲಿ ಮಹಿಳೆಯರ ೬೨ ಕೆಜಿ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕಂಚಿನ ಪದಕವನ್ನು ತಮ್ಮ ಮುಡಿಗೇರಿಸಿಕೊಂಡರು. ಹೀಗೆ ೧೯೯೬ ರ ಒಲಿಂಪಿಕ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಜೂಡೋ ತಂಡದಲ್ಲಿ ಸಹ ಆಟಗಾರರಾಗಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ್ದ ಇವರಿಬ್ಬರು ದಂಪತಿಗಳಾಗಿದ್ದರು. ನರೀಂದರ್ ಸಿಂಗ್‍ರವರು ಪಂಜಾಬ್ ಆರ್ಮ್ಡ್ ಪೊಲೀಸ್(ಪಿ.ಎ.ಪಿ.) ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಓರ್ವ ಎಸ್.ಪಿ. ಆಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.
ವಿವಾದ ಮತ್ತು ಮರಣ
ಸಿಂಗ್‍ರವರು ಎಸ್.ಪಿ. ಆಗಿದ್ದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಸಮಸ್ಯೆಯೊಂದಾಗಿ ಅವರು ಓರ್ವ ಯುವಕನ ಮೇಲೆ ಗುಂಡು ಹಾರಿಸಿದ್ದಾರೆಂದು ಮತ್ತು ಆ ಯುವಕ ಗಂಭೀರವಾಗಿ ಗಾಯಗೊಂಡಿದ್ದಾನೆಂದು ಎಸ್.ಪಿ. ನರೀಂದರ್‌ರವರ ಮೇಲೆ ಕೊಲೆ ಯತ್ನದ ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲಾಯಿತು. ೫ನೇ ಭಾರತದ ರಿಸರ್ವ್ ಬಟಾಲಿಯನ್ (ಐ.ಆರ್.ಬಿ.) ನ ಸಹಾಯಕ ಕಮಾಂಡೆಂಟ್ ನರೀಂದರ್ ಅವರನ್ನು ದೆಹಲಿಯ ಪಂಜಾಬ್ ಭವನದಲ್ಲಿ ಬುಕ್ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ತರುವಾಯ ಅಮಾನತುಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದ್ದಾಗ ಓರ್ವ ಯುವಕನ ಜೊತೆ ವಾಹನ ನಿಲುಗಡೆಯ ವಿಚಾರವಾಗಿ ಜಗಳವಾಡಿದ್ದರು, ಈ ಮಧ್ಯೆ ಅವರು ತಮ್ಮ ಬಂದೂಕನ್ನು ಹೊರತೆಗೆದು ಗುಂಡನ್ನು ಹಾರಿಸಿದ್ದರು. ಫ಼ೆಬ್ರುವರಿ ೫, ೨೦೧೬ರಂದು ಅವರು ತಮ್ಮ ಮನೆಯಲ್ಲೇ ಸೀಲಿಂಗ್ ಫ್ಯಾನ್‍ಗೆ ನೇಣು ಬಿಗಿದು ವಿಧಿವಶರಾದರು. ಅವರ ಧರ್ಮಪತ್ನಿಯಾದ ಮಾಜಿ ಭಾರತೀಯ ಜೂಡೋ ಪಟು ಸುನೀತ್ ಠಾಕೂರ್ ತಮ್ಮ ಪತಿ ಸೀಲಿಂಗ್ ಫ಼್ಯಾನ್‍ಗೆ ನೇಣು ಹಾಕಿಕೊಂಡಿರುವುದನ್ನು ನೋಡಿ ಖಚಿತಪಡಿಸಿದ್ದರು. ನರೀಂದರ್‌ರವರು ಪಂಜಾಬ್ ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆಯಿಂದ ಅಮಾನತಾದಾಗಿನಿಂದಲೂ ಖಿನ್ನತೆಗೆ ಒಳಗಾಗಿದ್ದರೆಂದು ವರದಿಯಾಗಿದೆ. ಸಿಂಗ್‍ರವರ ಸ್ನೇಹಿತರೇ ಆದ ಪಂಜಾಬ್‍ನ ಎಂ.ಎಲ್.ಎ ಪರ್ಗತ್ ಸಿಂಗ್, ನರೀಂದರ್‌ರವರ ಸಾವಿನ ಕುರಿತು ಈ ರೀತಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ "ಪಂಜಾಬ್‍ನ ಪೊಲೀಸ್ ಇಲಾಖೆಯ ವೈಫ಼ಲ್ಯವು ಒಬ್ಬ ಪ್ರಶಂಸನೀಯ ಕ್ರೀಡಾಪಟುವಿನ ಮರಣಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಎರಡು ವ‌ರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಅಮಾನತಿನಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಸಹ, ಯಾವೊಬ್ಬ ಮೇಲಾಧಿಕಾರಿಯೂ ಸಹ ಸಿಂಗ್‍ರವರ ಮರುನೇಮಕಾತಿಗಾಗಿ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಅರ್ಜಿಗಳನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಲಿಲ್ಲ. ಇಂತಹ ಹಲವು ಅರ್ಜಿಗಳನ್ನು ಸಲ್ಲಿಸಿ ಮತ್ತೆ ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಮರಳುವ ಹಲವಾರು ಯತ್ನಗಳಲ್ಲಿ ವಿಫ಼ಲವಾದ ನರೀಂದರ್ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ಬಿಡಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು". ೪೬ ವರ್ಷದ ಈ ಪ್ರತಿಭಾವಂತ ಜೂಡೋ ಪಟು ದುರಂತ ಅಂತ್ಯವನ್ನು ಕಾಣಬೇಕಾಯಿತು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಕ್ರೈಸ್ಟ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಯೋಜನೆ-೨೦೧೮-೧೯ ವರ್ಗ:ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳು ವರ್ಗ:ವಿಕಿಕ್ಲಬ್ ಕ್ರೈಸ್ಟ್ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿ ರಚಿಸಿದ ಲೇಖನಗಳು
ಲಿಜ್ಜತ್
ಇದೊಂದು ಮಹಿಳಾ ಸ್ವಉದ್ಯೋಗ ಸಂಸ್ಥೆ. ಇಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಮಹಿಳೆಯರು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಮಹಿಳಾ ಗೃಹ ಉದ್ಯೋಗಿ ಲಿಜ್ಜತ್ ಹಪ್ಪಳ ಎಂಬ ಹೆಸರಿದೆ.
ಸಂಸ್ಥಾಪಕರು
ಜಯಾ ವಿ ವಿತಲಿನಿ, ಬಾನುಬೇನ್ ಎನ್ ತನಾ, ಜಸ್ವನ್ತಿಬೇನ್ ಜಮನದಾಸ್ ಪೊಪಟ್, ಪಾರ್ವತಿಬೇನ್ ರಾಮ್ದಾಸ್ ಥೊಡನಿ, ಉಜಂಬೇನ್ ನರಣ್ದಾಸ್ ಕುನ್ದಲಿಯ, ಲಗುಬೇನ್ ಅಮೃತಲರ್ ಗೊಕನಿ, ಮುಂತಾದವರು..
ಆರಂಭ
ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ೧೯೫೯ ಮಾರ್ಚ್ ೧೫ ರಂದು ಮುಂಬೈನಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಯಿತು.
ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಣೆ
ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಎಲ್ಲಾ ಸದಸ್ಯರು ಕೂಡ ಇದರ ಮಾಲೀಕರಾಗಿದ್ದು, ಎಲ್ಲರೂ ಲಾಭ ಮತ್ತು ನಷ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಪಾಲುದಾರರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅಧ್ಯಕ್ಷರು ಮತ್ತು ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ೨೧ ಜನರ ನಿರ್ವಾಹಣಾ ತಂಡವಿದೆ. ಇದರ ಪ್ರತಿ ಶಾಖೆಗಳಲ್ಲಿ ೧೧ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾಧಿಕಾರಿಗಳಿರುತ್ತಾರೆ. ೪೩೦೦ ಕೆಲಸಗಾರರನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಪ್ರಸ್ತುತ ಸ್ವಾತಿ ಪರದ್ಕರ್ ಅವರು ಲಿಜ್ಜತ್ನ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಗಿದ್ದಾರೆ.
ಉತ್ಪನ್ನಗಳು
ಇತರೆ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು-
ಧ್ಯೇಯ
ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೆಶ, ಮಹಿಳೆಯರಿಗೆ ಉದ್ಯೋಗಾವಕಶ ನೀಡುವುದು ಮತ್ತು ಮಹಿಳಾ ಸಬಲೀಕರಣ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಸ್ವ ಉದ್ಯೋಗ
ಜಾರ್ಜ್ ಥಾಮಸ್‌
thumb|235x235px|ಎಮ್. ಟಿ. ವಾಸುದೇವನ್ ನಾಯರ್ ಜಾರ್ಜ್ ಥಾಮಸ್‌ರವರು (ಹುಟ್ಟಿದ್ದು ಏಪ್ರಿಲ್ ೧೫, ೧೯೬೬) ಭಾರತದ ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯದ ಮಾಜಿ ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ ಆಟಗಾರ.
ಬಾಲ್ಯ ಜೀವನ
ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ನಲ್ಲಿ ಅವರಿಗಿದ್ದ ಉತ್ಸಾಹವನ್ನು ಹೋಲುವ ಇನ್ನೊಂದು ವಿಚಾರವೆಂದರೆ ಅದು ಎಮ್. ಟಿ. ವಾಸುದೇವನ್ ನಾಯರ್‌ರವರ ಕಥೆಗಳು, ಕಾದಂಬರಿಗಳು, ಚಿತ್ರಕಥೆಗಳು ಹಾಗು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು. ಇವರಿಗೆ ಬಾಲ್ಯದಿಂದಲೂ ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ ಆಟದಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಆಸಕ್ತಿ ಇತ್ತು. ಇವರ ತಂದೆ ಹಾಗೂ ಅಣ್ಣ ಇಬ್ಬರೂ ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳಾದ ಕಾರಣ, ಜಾರ್ಜ್‌ರವರಿಗೆ ಉತ್ತಮ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಸಿಕ್ಕಿತ್ತು. ೧೦೦ ಮೀಟರ್ ದೂರದ ಓಟವನ್ನು ೧೨ ಸೆಕೆಂಡುಗಳಲ್ಲಿ ಓಡಬಲ್ಲ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಜಾರ್ಜ್‌ರವರ ಒಲವು ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್‍ನತ್ತ ತಿರುಗಿ, ತಿರುವನಂತಪುರದಲ್ಲಿರುವ ಜಿ.ವಿ. ರಾಜ ಕ್ರೀಡಾಶಾಲೆಗೆ ಸೇರಿದರು.
ವೃತ್ತಿಪರ ಜೀವನ
thumb|ಏಷಿಯನ್ ಕ್ರೀಡಕೂಟತಿರುವನಂತಪುರದ ಜಿ.ವಿ.ರಾಜ ಕ್ರೀಡಾಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಬಾಲಗೋಪಾಲನ್ ಥಂಪಿ ಮತ್ತು ಶಿವರಾಮಕೃಷ್ಣನ್‍ರವರ ಬಳಿ ತಗೆದುಕೊಂಡ ತರಬೇತಿ, ಅವರ ಮುಂದಿನ ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ ವೃತ್ತಿಜೀವನಕ್ಕೆ ಅಡಿಪಾಯವಾಯಿತು. ಕ್ರೀಡಾಶಾಲೆಯಿಂದ ಹೊರಬಂದ ನಂತರ, ಅವರು ಥ್ರೀಸೂರ್ನಲ್ಲಿರುವ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಕಾಲೇಜಿಗೆ ಸೇರಿದರು. ಆದರೆ ಅವರಿಗೆ ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್‍ನಲ್ಲಿ ಇದ್ದ ಆಸಕ್ತಿ ಕಡಿಮೆಯಾಗಲ್ಲಿಲ್ಲ. ಕಿರಿಯ ವಿಭಾಗದ ಏಷ್ಯನ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‍ಷಿಪ್ ನಲ್ಲಿ ಕಂಚಿನ ಪದಕ ಗೆದ್ದ ನಂತರ ಅವರು ಸೌಲ್‍ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಏಷ್ಯನ್ ಚಾಂಪಿಯನ್‌ಷಿಪ್ನಲ್ಲಿ ಆಡಲು ಹಿರಿಯ ತಂಡಕ್ಕೆ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು. ಆದರೆ ಹಣಕಾಸಿನ ಸಮಸ್ಯೆಯಾದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವರಿಗೆ ಹೋಗಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲ್ಲಿಲ್ಲ. ಅಂದು ಭಾರತ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ ಆಟವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಆಡದ ಕಾರಣದಿಂದ ಅವರಿಗೆ ಸರಿಯಾದ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಸಿಗಲಿಲ್ಲ. ಆದರೂ ತಮ್ಮ ಛಲವನ್ನು ಬಿಡದೆ ಪ್ರತಿದಿನ ಶ್ರಮಿಸಿದರು. ಅವರ ಈ ಛಲಕ್ಕೆ ಹುರಿದುಂಬಿಸಿದ್ದು ಪ್ರಕಾಶ್ ಪಡುಕೋಣೆರವರ ಮಾತ. ಅದೇನೆಂದರೆ, ಓರ್ವ ಆಟಗಾರನ ಕುಸಿತಕ್ಕೆ ಪ್ರಮುಖ ಕಾರಣವೇ ಅವನ ಅಸಮಾಧಾನ. ಅವರ ನಿರಂತರ ಪ್ರಯತ್ನ ಮತ್ತು ಶ್ರಮ ವ್ಯರ್ಥವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಸತತ ೧೧ ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಇವರು ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಪ್ರಥಮ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದರು. ಇವರು ಪಟಿಯಾಲಾದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಶಿಬಿರಕ್ಕೆ ಸೇರಿದರು. ನಂತರ ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ತಂಡಕ್ಕೆ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು. ಕಾಮನ್ವೆಲ್ತ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದಲ್ಲಿ ಬೆಳ್ಳಿ ಪದಕ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಹಿರಿಯ ಸಿಂಗಲ್ ಟೈಟಲ್ಸ್, ಟೌಲೌಸ್ ಓಪನ್‍ನಲ್ಲಿ ದಬಲ್ ಟೈಟಲ್ಸ್ ಮುಂತಾದ ಹಲವು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮತ್ತು ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದಲ್ಲಿ ಜಯಭೇರಿ ಬಾರಿಸಿದರು. ೧೯೮೯ರಿಂದ ೨೦೦೦ದವರೆಗೆ ಭಾರತ ತಂಡದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವಹಿಸಿದರು. ನಂತರ ಇವರು ಹಿರಿಯ ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕರಾಗಿ(ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಸಂಪರ್ಕ) ಭಾರತ್ ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ನಿಗಮ ಲಿಮಿಟೆಡ್‍ನಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. ಕೊಚ್ಚಿಯ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಕ್ರೀಡೆ ಕೇಂದ್ರ (ಆರ್.ಎಸ್.ಎಸ್) ನಲ್ಲಿ ತರಬೇತುದಾರರಾಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು. ಇವರಡಿಯಲ್ಲಿ ೩೦ ರಾಜ್ಯ ಮಟ್ಟದ ಹಾಗು ೪೦ ರಾಷ್ಟ್ರ ಮಟ್ಟದ ಆಟಗಾರರು ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದರು. thumb|249x249px|ಪ್ರಕಾಶ್ ಪಡುಕೋಣೆ
ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ
ಅಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕ್ರೀಡೆಯನ್ನೇ ವೃತ್ತಿಜೀವನವನ್ನಾಗಿಸುಕೊಳ್ಳುವುದು ಮಧ್ಯಮ ವರ್ಗದ ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಬಂದವರಿಗೆ ಬಹಳ ಕಷ್ಟಕರ. ಆದ್ದರಿಂದ ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಓದಬೇಕಾಗಿ ಬಂದಿತು ಎಂದು ಸ್ವತಃ ಜಾರ್ಜ್‌ರವರೇ ಈ ಹಿಂದೆ ಹೇಳಿದ್ದರು. ಮಾಜಿ ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್ ಆಟಗಾರ್ತಿಯಾದ ಪ್ರೀತಾರವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದರು. ಅವರ ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳಾದ ಅರುಣ್ ಮತ್ತು ಕಿರಣ್ ರಾಜ್ಯ ಮಟ್ಟದ ಆಟಗಾರರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಕ್ರೀಡಾಪಟುಗಳು ವರ್ಗ:ಕ್ರೈಸ್ಟ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಯೋಜನೆ-೨೦೧೮-೧೯ ವರ್ಗ:ಅರ್ಜುನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರು ವರ್ಗ:ವಿಕಿಕ್ಲಬ್ ಕ್ರೈಸ್ಟ್ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿ ರಚಿಸಿದ ಲೇಖನಗಳು
ಸುನೀಲ್ ಗಾವಸ್ಕರ್
ಸುನೀಲ್ ಮನೋಹರ್ ಗವಾಸ್ಕರ್  (ಜನನ:೧೯೪೯ ಜುಲೈ ೧೦ ರಲ್ಲಿ ಮುಂಬಯಿ, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ), ೧೯೭೦ ಮತ್ತು ೧೯೮೦ ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಮುಂಬಯಿ ಮತ್ತು ಭಾರತವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದ್ದಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಟಗಾರ.. ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಟೆಸ್ಟ್ ಪಂದ್ಯದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಆರಂಭ ಬ್ಯಾಟ್ಸ್‌ಮನ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರೆಂದು ಪರಿಗಣಿತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ರನ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಹೆಚ್ಚು ಶತಕಗಳ ಗಳಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಪಂಚದಾಖಲೆಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಹೊಂದಿದ್ದು,ಅವರ ಹೆಚ್ಚು ಶತಕಗಳ ಅಂದರೆ ೩೪ ಶತಕಗಳ ದಾಖಲೆ ಸಚಿನ್ ತೆಂಡೂಲ್ಕರ್‌ರವರಿಂದ ೨೦೦೫ ರಲ್ಲಿ ಮುರಿಯಲ್ಪಟ್ಟಿತು ಗವಾಸ್ಕರ್ ವೇಗದ ಬೌಲಿಂಗ್‌ ಎದುರಿಸುವ ನೈಪುಣ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಎಲ್ಲರಿಂದ ಪ್ರಶಂಸೆಗೊಳಗಾಗಿದ್ದರು.ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ವೆಸ್ಟ್ ಇಂಡೀಸ್ ವಿರುದ್ಧ ಅವರು ಹೊಂದಿದ್ದ  ಸರಾಸರಿ ೬೫.೪೫ ರನ್ ಧಾರಣೆ ಗಮನೀಯ. ಟೆಸ್ಟ್ ಪಂದ್ಯಗಳ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲೇ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ನಾಲ್ಕು ಜನ ವೇಗದ ಬೌಲರ್‍ಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ವೆಸ್ಟ್ ಇಂಡೀಸ್ ನ  ಚರ್ತುಮುಖ ದಾಳಿಯನ್ನು ಪುಡಿಗಟ್ಟಿ ಈ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿರುವುದು ಅತ್ಯಂತ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಪ್ರದರ್ಶನ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿತವಾಗಿದೆ.ಆದರೆ ಭಾರತೀಯ ತಂಡದ ನಾಯಕನಾಗಿ ಇವರು ಸಾಕಷ್ಟು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಲಿಲ್ಲ. ಒಂದು ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಸತತ ೩೧ ನೇ ಟೆಸ್ಟ್ ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ಸೋತಿತು. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ಅಸಮಾಧಾನ ಭುಗಿಲೆದ್ದು, ಕಲ್ಕತ್ತಾದ ಈಡನ್ ಗಾರ್ಡನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಇದು ಪರಾಕಾಷ್ಟ್ಘೆಯನ್ನು ಮುಟ್ಟಿತು.ಭಾರತ ತಂಡದ ಈ ಕಳಪೆ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಗವಾಸ್ಕರ್ ರವರ ನಾಯಕತ್ವ ಕಾರಣವೆಂದು ನಾಯಕತ್ವವನ್ನು ಕಪಿಲ್ ದೇವ್ ಮತ್ತು ಗವಾಸ್ಕರ್ ರವರ ನಡುವ ಸರಣಿಯಂತೆ ಬದಲಾವಣೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು.ಗವಾಸ್ಕಾರ್‌ರವರನ್ನು ವಜಾ ಮಾಡುವ ಆರು ತಿಂಗಳುಗಳ ಮುಂಚೆ ಕಪಿಲ್‌ ನಾಯಕ್ವದಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ೧೯೮೩ ರಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ವರ್ಲ್ಡ್ ಕಪ್‌ಗಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಜಯಗಳಿಸಿತು.
ಸ್ವದೇಶಿ ಕ್ರೀಡಾಪಟು
ಮುಂಬಯಿ‌ಲ್ಲಿಯೇ ಬೆಳೆಯುತ್ತಾ, ಗವಾಸ್ಕಾರ್‌ರವರು ೧೯೬೬ ರಲ್ಲಿ ವರ್ಷದ ಭಾರತದ ಉತ್ತಮ ಸ್ಕೂಲ್‌ಬಾಯ್ ಕ್ರಿಕೆಟರ್ ಎಂಬ ಹೆಸರನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಅವರ ಶಾಲೆಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಅಂತಿಮ ವರ್ಷದ ಸೆಕೆಂಡರಿ ಕಲಿಕೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ೨೪೬*, ೨೨೨ ಮತ್ತು ೮೫ ರಷ್ಟು ಸ್ಕೋರ್ ಗಳಿಸಿದ್ದರು, ಇನ್ನೂ ಮುಂಚೆ ಲಂಡನ್ ಸ್ಕೂಲ್ ಹುಡುಗರ ವಿರುದ್ಧ ಶತಕವನ್ನು ಬಾರಿಸಿದ್ದರು. ವಜೀರ್ ಸುಲ್ತಾನ ಕೋಲ್ಟ್ಸ್‌ನ XI ಗಾಗಿ ಇವರು ತಮ್ಮ ಉತ್ತಮ ಪ್ರಾರಂಭವನ್ನು ದುಂಗಾಪುರ್ XI ನ ವಿರುದ್ಧ ೧೯೬೬/೬೭ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು, ಆದರೆ ಬಾಂಬೆಯ ರಣಜಿ ಟ್ರೋಫಿ ಸ್ಕ್ವ್ಯಾಡ್‌ಗಾಗಿ ಇನ್ನೂ ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ಯಾವುದೇ ಆಟಗಳಾಡದೆ ಉಳಿದುಕೊಂಡರು. ಇವರು ೧೯೬೮/೬೯ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ವಿರುದ್ಧ ತಮ್ಮ ರಣಜಿ ಪಂದ್ಯವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು, ಆದರೆ ಸೊನ್ನೆಗೆ ಔಟಾದುದರಿಂದ ಅವರ ಆಯ್ಕೆಯು ಅವರ ಸಂಬಂಧಿ ಹಾಗೂ ಬಾಂಬೇ ಆಯ್ಕೆ ಸಮಿತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಭಾರತದ ಮಾಜಿ ಟೆಸ್ಟ್ ವಿಕೆಟ್‌ಕೀಪರ್ ಮಾಧವ್ ಮಂತ್ರಿ ಅವರ ಶಿಫಾರಸಿನ ಮೇರೆಗೆ ಎಂದು ಅಪಹಾಸ್ಯಕ್ಕೊಳಗಾದರು. ಇವರು ತಮ್ಮ ಎರಡನೇ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ರಾಜಾಸ್ತಾನದ ವಿರುದ್ಧ ೧೧೪ ರ ಪ್ರತ್ಯುತ್ತರ ನೀಡಿದರು, ಮತ್ತು ನಿರಂತರ ಎರಡು ಶತಕಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಅವರನ್ನು ವೆಸ್ಟ್ ಇಂಡೀಸ್‌ಗೆ ಪ್ರಯಾಣ ಬೆಳೆಸಲು ೧೯೭೦/೭೧ ಭಾರತೀಯ ತಂಡದಲ್ಲಿ ಆಯ್ಕೆಮಾಡಲಾಯಿತು. ೧೦,೦೦೦ ರನ್‌ಗಳನ್ನು ಸ್ಕೋರ್ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬ್ಯಾಟ್ಸ್‌ಮೆನ್ ಇವರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಟೆಸ್ಟ್ ಪ್ರಾರಂಭ
ಅತ್ಯಂತ ಕುಳ್ಳಗಿರುವ ಗವಾಸ್ಕರ್ ಅವರು ಕೇವಲ ೧೬೫ ಸೆ.ಮೀ ಇದ್ದರು. ಸೋಂಕುಪೀಡಿತ ಬೆರಳಿನ ಉಗುರಿನ ಕಾರಣ ಮೊದಲ ಟೆಸ್ಟ್‌ ಅನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡ ಗವಾಸ್ಕರ್ ಅವರು ಪೋರ್ಟ್-ಆಫ್-ಸ್ಪೈನ್ ನಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ಟೆಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ೬೧ ಮತ್ತು ೬೭ ನಾಟ್ ಔಟ್ ಆಗಿ ಅಂಕಗಳಿಸಿದರು, ಟ್ರಿನಿಡಾಡ್‌ನಲ್ಲಿ, ವೆಸ್ಟ್ ಇಂಡೀಸ್‌ನ ವಿರುದ್ಧ ಜಯಗಳಿಸುವ ರನ್‌ಗಳನ್ನು ಗಳಿಸುವ ಮೂಲಕ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಮೊದಲ ಜಯವನ್ನು ತಂಡುಕೊಟ್ಟರು. ಇವರು ಇದರೊಂದಿಗೆ ಮೊದಲ ಶತಕವನ್ನು, ಮೂರನೇ ಟೆಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಗಯಾನಾ ದ ಜಾರ್ಜ್‌ಟೌನ್‌ನಲ್ಲಿನ ೧೧೬ ಮತ್ತು ೬೪*, ಹಾಗೂ ನಾಲ್ಕನೇ ಟೆಸ್ಟ್ ಅನ್ನು ಬಾರ್ಬಡೋಸ್‌ನ ಬ್ರಿಡ್ಜ್‌ಟೌನ್‌ನಲ್ಲಿ ೧ ಮತ್ತು ೧೧೭* ಗಳಿಸುವ ಮೂಲಕ ಮುಂದುವರಿಸಿದರು. ಇವರು ಟ್ರಿನಿಡಾಡ್‌ನಲ್ಲಿನ ಐದನೇ ಟೆಸ್ಟ್‌ಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿ ೧೨೪ ಮತ್ತು ೨೨೦ ಅಂಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸುವ ಮೂಲಕ ವೆಸ್ಟ್ ಇಂಡೀಸ್‌ನ ವಿರುದ್ಧ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಜಯವನ್ನು ತಂದುಕೊಡುವಲ್ಲಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದರು, ಮತ್ತು ೨೦೦೬ ರ ತನಕ ಇದು ಒಂದೇ ಜಯವಾಗಿತ್ತು. ಟೆಸ್ಟ್ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿನ ಇವರ ಸಾಧನೆಯು ಡೌಗ್ ವಾಲ್ಟರ್ಸ್‌ನ ನಂತರ ಒಂದೇ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಏಕ ಶತಕ ಮತ್ತು ಎರಡು ಶತಕಗಳ ಅಂಕಗಳಿಸುವುದರಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ಆಟಗಾರರನ್ನಾಗಿಸಿತು. ಒಂದು ಟೆಸ್ಟ್ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಶತಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸುವಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ ಇವರು ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯರಾಗಿದ್ದಾರೆ, ಒಂದೇ ಟೆಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಎರಡು ಶತಕಗಳನ್ನು ಬಾರಿಸುವಲ್ಲಿ ವಿಜಯ್ ಹಜಾರೆ ಅವರ ನಂತರ ಎರಡನೇಯವರಾಗಿದ್ದಾರೆ, ಹಾಗೂ ಸತತ ಮೂರು ಇನ್ನಿಂಗ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಹಜಾರೆ ಮತ್ತು ಪಾಲಿ ಉಮ್ರಿಗರ್ ಅವರ ನಂತರ ಮೂರನೇ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ. ಒಂದು ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ೭೦೦ ರನ್ನುಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಒಟ್ಟು ರನ್ನುಗಳನ್ನು ಗಳಿಸುವಲ್ಲಿ ಇವರು ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯರು, ಮತ್ತು ಈ ೭೭೪ ರನ್ನುಗಳು ೧೫೪.೮೦ ಸ್ಕೋರ್ ಮಾಡುವುದು ಯಾವುದೇ ಬ್ಯಾಟ್ಸ್‌ಮೆನ್ ಸ್ಕೋರ್ ಮಾಡಿರುವುದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಅಂಕಗಳಾಗಿವೆ. ಟ್ರಿನಿಡಾಡ್ ಕ್ಯಾಲೊಪ್ಸೊ ಹಾಡುಗಾರ ಲಾರ್ಡ್ ರಿಲೇಟರ್ (ವಿಲಿಯರ್ಡ್ ಹ್ಯಾರೀಸ್) ಅವರು ಗವಾಸ್ಕರ್ ಅವರಿಗೆ ಗೌರವವಾಗಿ ಒಂದು ಹಾಡನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಸರಣಿಗಳಲ್ಲಿನ ಅವರ ಸಾಧನೆಗಾಗಿ ೧೯೭೧ ರಲ್ಲಿ ಗವಾಸ್ಕರ್ ಅವರು ಮೂರು ಟೆಸ್ಟ್ ಸರಣಿಗಳಿಗಾಗಿ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ಗೆ ಆಗಮಿಸಿದಾಗ ಅವರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಚಾರ ದೊರೆಯಿತು. ಕೇವಲ ಎರಡು ಅರ್ಧ ಶತಕಗಳನ್ನು ಬಾರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಅವರ ಸಾಧನೆಯನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಅವರು ಅಸಮರ್ಥರಾದರು. ಜಾನ್ ಸ್ನೋ ಅವರಿಂದ ಬೌಲಿಂಗ್ ತ್ವರಿತ ಸಿಂಗಲ್ ಸ್ವೀಕರಿಸುವಾಗ ಇವರು ವಿವಾದಕ್ಕೊಳಗಾದರು. ಅವರಿಬ್ಬರು ಘರ್ಷಣೆಗೊಳಗಾದರು ಮತ್ತು ಗವಾಸ್ಕರ್ ಅವರು ವಿಫಲರಾದರು. ಸ್ನೋ ಅವರನ್ನು ಅಮಾನತ್ತುಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ಕಡಿಮೆ ಸರಾಸರಿಯ ೨೪, ರಲ್ಲಿನ ಗವಾಸ್ಕರ್ ಅವರ ೧೪೪ ರನ್ನುಗಳು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಗವಾಸ್ಕರ್ ಅವರ ಅರ್ಹತೆಯ ಕುರಿತು ಕೆಲವರು ಪ್ರಶ್ನೆ ಮಾಡುವಂತಾಯಿತು.
ವೆಸ್ಟ್ ಇಂಡೀಸ್ ವಿರುದ್ಧ ಸರಣಿಯ ಒಂದನೇ ಹಾಗೂ ಐದನೇ ಮತ್ತು ಅಂತಿಮ ಟೆಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಆಡುವ ಮೂಲಕ ಗವಾಸ್ಕರ್ ಅವರ ೧೯೭೪-೭೫ ಇಂಡಿಯನ್ ತಡೆಗೊಂಡಿತು. ಅವರು ೨೭ ರಲ್ಲಿ ೧೦೮ ರನ್ನುಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು, ಮುಂಬಯಿನಲ್ಲಿ ೮೬ ಸೇರಿದಂತೆ ಭಾರತೀಯ ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ವೀಕ್ಷಿಸಿದರು. ೧೦೬ ಟೆಸ್ಟ್‌ಗಳ ವಿಶ್ವ ದಾಖಲೆಯ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಟೆಸ್ಟ್ ಒಂದು ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿ ಗೋಚರಿಸಿತು.
೧೯೭೫-೭೬ ರ ಅವಧಿಯು ನ್ಯೂಜಿಲ್ಯಾಂಡ್ ಮತ್ತು ವೆಸ್ಟ್ ಇಂಡೀಸ್‌ನ ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ ಮೂರು ಮತ್ತು ನಾಲ್ಕು ಟೆಸ್ಟ್ ಪ್ರವಾಸಗಳನ್ನು ಕಂಡವು. ಆಗಿನ ತಂಡದ ನಾಯಕ ಬಿಷನ್ ಬೇಡಿ ಅವರು ಆಕ್ಲೆಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ನ್ಯೂಜಿಲ್ಯಾಂಡ್ ವಿರುದ್ಧದ ಮೊದಲ ಟೆಸ್ಟ್ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾಲಿನ ಗಾಯದಿಂದ ನರಳುತ್ತಿರುವಾಗ ಗವಾಸ್ಕರ್ ಅವರು ಟೆಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಪರವಾಗಿ ಜನವರಿ ೧೯೭೬ ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ನಾಯಕತ್ವ ವಹಿಸಿದರು. ಅವರ ಪ್ರಾರಂಭದ ಸರಣಿಗಳಿಂದಲೂ ೨೮.೧೨ ರಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ೭೦೩ ರನ್ನುಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದ್ದರೂ, ಗವಾಸ್ಕರ್ ಅವರನ್ನು ಆಯ್ಕೆದಾರರು ೧೧೬ ಮತ್ತು ೩೫* ರೊಂದಿಗೆ ಪ್ರತೀಕಾರ ನೀಡಿದರು. ಈ ಫಲಿತಾಂಶದ ಕಾರಣ, ಭಾರತವು ಎಂಟು ವಿಕೆಟ್ಟುಗಳ ಜಯವನ್ನು ಸಾಧಿಸಿತು. ಅವರು ೨೬೬ ರನ್ನುಗಳಲ್ಲಿ ೬೬.೩೩ ರಲ್ಲಿ ಪೂರೈಸಿದರು. ವೆಸ್ಟ್ ಇಂಡಿಯನ್‌ನ ಪ್ರವಾಸದಲ್ಲಿ, ಗವಾಸ್ಕರ್ ಅವರು ಎರಡನೇ ಮತ್ತು ಮೂರನೇ ಟೆಸ್ಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ೧೫೬ ಮತ್ತು ೧೦೨ ರ ಸತತವಾಗಿ ಶತಕಗಳನ್ನು ಟ್ರಿನಿಡಾಡ್‌ನ ಪೋರ್ಟ್ ಆಫ್ ಸ್ಪೈನ್‌ನಲ್ಲಿ ಹೊಡೆದರು. ಇವುಗಳು ಗ್ರೌಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಇವರ ಮೂರನೇ ಮತ್ತು ನಾಲ್ಕನೇ ಶತಕಗಳಾದವು. ಮೂರನೇ ಟೆಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಇವರ ೧೦೨ ಭಾರತವು ೪/೪೦೬ ಮಾಡಿ ನಾಲ್ಕನೇ ಇನ್ನಿಂಗ್ಸ್ ಅಂಕಕ್ಕೆ ವಿಶ್ವ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವಲ್ಲಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿತು. ಟರ್ನಿಂಗ್ ಟ್ರ್ಯಾಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯರ ಮಾಸ್ಟರಿ ಕೆರೀಬಿಯನ್ ಸ್ಪಿನ್ನರ್ಸ್ ವೆಸ್ಟ್ ಇಂಡೀಸ್‌ನ ನಾಯಕ ಕ್ಲೈವ್ ಲಯೋಡ್ ಅವರನ್ನು ಅವರ ಮುಂದಿನ ಟೆಸ್ಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ವೇಗವನ್ನು ಮಾತ್ರ ಅವಲಂಬಿಸುವಂತೆ ವರದಿಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿತು. ಸರಣಿಗಳಿಗಾಗಿ ಗವಾಸ್ಕರ್ ಅವರು ೫೫.೭೧ ರಲ್ಲಿ ೩೯೦ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಪಡೆದರು.
ನವೆಂಬರ್ ೧೯೭೬ ರವರೆಗೆ ಭಾರತೀಯ ಮಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ಗವಾಸ್ಕರ್ ಅವರು ಶತಕವನ್ನು ಬಾರಿಸುವಂತಿರಲಿಲ್ಲ. ಬೇಸಿಗೆಯ ಎಂಟು ಟೆಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ, ನ್ಯೂಜಿಲ್ಯಾಂಡ್ ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ನ ವಿರುದ್ಧ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಮೂರು ಮತ್ತು ಐದು ಅಂಕಗಳೊಂದಿಗೆ ಗವಾಸ್ಕರ್ ಅವರು ಮೊದಲ ಮತ್ತು ಕೊನೆಯ ಟೆಸ್ಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಶತಕಗಳನ್ನು ಬಾರಿಸಿದರು. ಮೊದಲನೆಯದು ಬಾಂಬೆಯ ವಾಂಖೆಡೆ ಸ್ಟೇಡಿಯಂನಲ್ಲಿ ಅವರ ೧೧೯ ರನ್ನುಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ನಾಡಿನ ಜನರ ಮುಂದೆ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಜಯವನ್ನು ತಂದುಕೊಡುವಲ್ಲಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿತು. ಗವಾಸ್ಕರ್ ಅವರು ಎರಡನೆಯ ಟೆಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಸರಣಿಯನ್ನು ಪೂರೈಸಲು ಅರ್ಧ ಶತಕವನ್ನು ಬಾರಿಸಿ ೪೩.೧೬ ರಲ್ಲಿ ೨೫೯ ಗಳಿಸಿದರು. ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ನ ವಿರುದ್ಧದ ಮೊದಲ ಟೆಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ೧೦೦೦ ಟೆಸ್ಟ್ ರನ್ನುಗಳನ್ನು ತಲುಪುವಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯರಾದ ಕಾರಣ ಅವರತ್ತ ಜನ ಗುಂಪು ಸೇರಿದರು. ಮುಂಬಯಿನಲ್ಲಿ ಐದನೇ ಟೆಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಶತಕದೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತು ಎರಡು ಅರ್ಧ ಶತಕಗಳೊಂದಿಗೆ ಒಂದು ಸ್ಥಿರವಾದ ಸರಣಿಯು ಇವರು ೩೯.೪ ರಲ್ಲಿ ೩೯೪ ಪೂರೈಸುವತ್ತ ಕಂಡಿತು.
೧೯೭೭-೭೮ ರಲ್ಲಿ ಇವರು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಪ್ರವಾಸ ಬೆಳೆಸಿ, ಬ್ರಿಸ್ಬೇನ್, ಪರ್ಥ್ ಮತ್ತು ಮೆಲ್ಬೋರ್ನ್‌ನಲ್ಲಿ ಎರಡನೇ ಇನ್ನಿಂಗ್ಸ್‌ನ ಮೊದಲ ಮೂರು ಟೆಸ್ಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಸತತವಾಗಿ ಮೂರು ಟೆಸ್ಟ್ ಶತಕಗಳನ್ನು (೧೧೩, ೧೨೭, ೧೧೮)ಬಾರಿಸಿದರು. ಭಾರತವು ಮೂರನೆಯದನ್ನು ಗೆದ್ದಿತು ಆದರೆ ಮೊದಲ ಎರಡನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡಿತು. ಇವರು ಐದು ಟೆಸ್ಟ್ ಸರಣಿಗಳನ್ನು ೫೦ ರಲ್ಲಿ ೪೫೦ ರನ್ನುಗಳನ್ನು ಗಳಿಸುವ ಮೂಲಕ ಅಂತಿಮ ಟೆಸ್ಟ್ ಮತ್ತು ಸರಣಿಯನ್ನು ೩-೨ ರಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ಎರಡು ಬಾರಿ ಸೋಲು ಕಂಡಿತು.
೧೯೭೮-೭೯ ರಲ್ಲಿ ೧೭ ವರ್ಷಗಳ ಶತ್ರುತ್ವದ ನಡುವೆ ಮೊದಲ ಸರಣಿಗಾಗಿ ಭಾರತವು ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ಪ್ರವಾಸವನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿತು. ಗವಾಸ್ಕರ್ ಅವರು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಪಾಕಿಸ್ತಾನಿ ನಾಯಕ ಮತ್ತು ವೇಗಿ ಮುಂಚೂಣಿ ಇಮ್ರಾನ್ ಖಾನ್ ಅವರನ್ನು ಎದುರಿಸಿದರು, ಇಮ್ರಾನ್ ಖಾನ್ ಅವರ ಪ್ರಕಾರ ಗವಾಸ್ಕರ್ ಅವರು “ನಾನು ಬೌಲ್ ಮಾಡಿರುವವರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ದೃಢತೆಯ ಬ್ಯಾಟ್ಸ್‌ಮೆನ್” ಎಂದು ಬಣ್ಣಿಸಿದರು. ಗವಾಸ್ಕರ್ ಅವರು ಮೊದಲ ಟೆಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ೮೯ ಹಾಗೂ ಎರಡನೆಯದರಲ್ಲಿ ೯೭ ಗಳಿಸಿದರು, ಇದರಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ಕ್ರಮವಾಗಿ ಡ್ರಾ ಆಯಿತು ಮತ್ತು ಸೋಲು ಕಂಡಿತು. ಗವಾಸ್ಕರ್ ಅವರು ಕರಾಚಿಯಲ್ಲಿ ಮೂರನೇ ಟೆಸ್ಟ್‌ಗಾಗಿ ಅವರ ಉತ್ತಮವಾದ ೧೧೧ ಮತ್ತು ೧೩೭ ಗಳಿಸಿದರು, ಆದರೆ ಸೋಲು ಮತ್ತು ಸರಣಿಯ ನಷ್ಟವನ್ನು ತುಂಬುವಲ್ಲಿ ಅಸಮರ್ಥರಾದರು. ಇವರ ಜೋಡಿ ಶತಕಗಳು ಎರಡು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಟೆಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಎರಡು ಶತಕಗಳನ್ನು ಬಾರಿಸಿದ ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯ ಎನಿಸಿತು, ಹಾಗೂ ಇವರು ಉಮ್ರಿಗರ್ ಅನ್ನು ಭಾರತದ ಉನ್ನತ ಟೆಸ್ಟ್ ರನ್‌ಸ್ಕೋರರ್ ಎಂದು ಉತ್ತೀರ್ಣಗೊಳಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಯಿತು. ಗವಾಸ್ಕರ್ ಅವರು ಸರಣಿಯನ್ನು ೮೯.೪೦ ರಲ್ಲಿ ೪೪೭ ರನ್ನುಗಳೊಂದಿಗೆ ಪೂರೈಸಿದರು.
ನಾಯಕತ್ವ
ಗವಾಸ್ಕಾರ್ ಅವರು ಭಾರತ ತಂಡದ ಪರವಾಗಿ ಹಲವಾರು ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ೧೯೭೦ ನಂತರ ಮತ್ತು ೧೯೮೦ಕ್ಕೂ ಮುನ್ನ ನಾಯಕತ್ವವನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರೂ ಸಹ ಇವರ ದಾಖಲೆಯು ಕಡಿಮೆ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಮಾರ್ಮಿಕವಲ್ಲದ ಬೌಲಿಂಗ್ ದಾಳಿಗಳಿಗೆ ಯಾವಾಗಲೂ ಸಿದ್ಧರಾಗಿರುವ ಇವರು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಯುಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದರು ಈ ಮೂಲಕ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಡ್ರಾಗಳು ಸಂಭವಿಸಿದವು. ಇವರ ಅಧಿಕಾರದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕಪಿಲ್ ದೇವ್ ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ವೇಗದ ಬೌಲರ್‌ರಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡರು. ಇವರ ನಾಯಕತ್ವದಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ಒಂಬತ್ತು ಜಯಗಳು ಮತ್ತು ಎಂಟು ಸೋಲನ್ನು ಅನುಭವಿಸಿದ್ದವು, ಆದರೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಸುಮಾರು ೩೦ ಪಂಧ್ಯಗಳು ಡ್ರಾ ಆಗಿದ್ದವು.
ಇವರ ಮೊದಲ ಸರಣಿ ಆರು ಟೆಸ್ಟ್ ಸರಣಿಗಳಿಗಾಗಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಆಗಮಿಸಿದ ವೆಸ್ಟ್ ಇಂಡೀಸ್‌ನ ಆಕ್ರಮಣವಾಗಿತ್ತು. ಹಲವಾರು ವಿಫಲತೆಗೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಗವಾಸ್ಕಾರ್‌ರವರು ಹಲವಾರು ಅಧಿಕ ಶತಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇವರು ವೆಸ್ಟ್‌ ಇಂಡೀಸ್ ವಿರುದ್ಧ ಭಾರತದ ಪರವಾಗಿ ಬಾಂಬೆಯಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಟೆಸ್ಟ್ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ೨೦೫ ರನ್‍ಗಳಿಸಿ ದ್ವಿಶತಕದ ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯವೆಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಗೆ ಪಾತ್ರರಾಗಿದ್ದರು. ಇವರು ಎರಡನೆಯ ಇನ್ನಿಂಗ್ಸ್ ಮತ್ತಷ್ಟು ೭೩ ‌ರನ್‌ಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸ್ಕೋರ್ ಪಡೆದು ಡ್ರಾ ಆಯಿತು. ಎರಡನೆಯ ಟೆಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ಕೋರ್ ಗಳಿಸುವಲ್ಲಿ ವಿಫಲವಾದ ನಂತರ, ಇವರು ಕಲ್ಕತ್ತಾದಲ್ಲಿ ಮೂರನೆಯ ಟೆಸ್ಟ್ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಔಟ್‌ ಆಗದೇ ೧೦೭ ಮತ್ತು ೧೮೨ ರನ್ ಗಳಿಸಿದರು, ಇನ್ನೊಂದು ಹೆಚ್ಚಿನ ಸ್ಕೋರ್ ಡ್ರಾ ಆಯಿತು. ಟೆಸ್ಟ್ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ ಮೂರು ಬಾರಿಯು ಎರಡು ಇನ್ನಿಂಗ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಶತಕಗಳನ್ನು ಗಳಿಸಿದ ಸಾಧನೆಯಿಂದ ಟೆಸ್ಟ್ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಆಟಗಾರನೆಂಬ ಹೆಗ್ಗಳಿಕೆಗೆ ಪಾತ್ರನಾದನು. ಸರಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಗೆದ್ದಿದ್ದರಿಂದ ಕೇವಲ ಭಾರತದ ಒತ್ತಡದ ಮೇರೆಗೆ ಮದರಾಸ್‌ನಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕನೆಯ ಟೆಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಇವರು ಕೇವಲ ೪ ಮತ್ತು ೧ಪಂದ್ಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದರು. ಇವರ ನಾಲ್ಕು ಶತಕಗಳನ್ನು ಸರಣಿಗಳಲ್ಲಿ ದಾಖಲಿಸಲಾಯಿತು, ದೆಹಲಿಯ ನಾಲ್ಕನೆಯ ಟೆಸ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ೧೨೦ ಸ್ಕೋರ್ ಪಡೆದರು, ಟೆಸ್ಟ್ ೪೦೦೦ ರನ್‌ಗಳಿಕೆಯ ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯನೆಂಬ ಅರ್ಹತೆ ಪಡೆದರು. ಸರಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಇವರು ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ೭೩೨ ರನ್‌ಗಳನ್ನು ೯೧.೫೦ ರ ಮೊತ್ತದಲ್ಲಿ, ಇವರ ಮೊದಲ ಸರಣಿಯ ನಾಯಕತ್ವದಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ೧-೦ ರಂತೆ ಗೆಲವು ಪಡೆಯಿತು.