cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಪ್ರತಿಮೆ
ಭೌತಿಕ ಲಕ್ಷಣಗಳು
11 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 2001 ರಿಂದ 4 ಜುಲೈ 2009ರ ಅವಧಿಯನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಉಳಿದ ಅವಧಿಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಮೆಯ ಒಳಭಾಗವು, ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಸಂದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಮುಕ್ತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ಕ್ರೌನ್‌ ಟಿಕೆಟ್‌ಗಳನ್ನು ಮುಂಗಡವಾಗಿಯೇ ಕೊಂಡುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಸಾರ್ವಜನಿಕರು ದೋಣಿಯ ಮೂಲಕ ಬಂದಿಳಿದ ನಂತರ, ಮಾಹಿತಿ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಾಹಿತಿ ನೋಂದಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ನಂತರ ಪ್ರತಿಮೆಯ ತಳಪಾಯದೆಡೆಗೆ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿಂದ ಮೇಲೆ ಹತ್ತಿ ಸ್ಮಾರಕಕ್ಕೆ ಹೋಗಬಹುದು. ಮೇಲ್ಭಾಗದ ತುದಿಗೆ ಹತ್ತಿ ಹೋಗಲು ಡಬಲ್‌-ಹೀಲಿಕ್ಸ್‌ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳ ಸಾಲು ಇದೆ. ಇಲ್ಲಿ 146 ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳಿವೆ. ತಾಮ್ರದ ಪ್ರತಿಮೆಯೊಳಗೆ, ಹೊರಗಡೆಗಿಂತಲೂ ಸುಮಾರು 15ರಿಂದ 20 ಡಿಗ್ರಿ (F)ರಷ್ಟು ಬೆಚ್ಚಗಿನ ವಾತಾವರಣ ಕಾಣಬರುತ್ತದೆ. NPS ಏಕಕಾಲಕ್ಕೆ 10 ಜನರನ್ನು, ಪ್ರತಿ ಗಂಟೆಗೆ ಮೂರು ಗುಂಪುಗಳಂತೆ ಕಿರೀಟದೊಳಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತದೆ. 25 ಕಿಟಕಿಗಳ ಮೂಲಕ (ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಕಿಟಕಿ ಸುಮಾರು 18" (46 ಸೆ.ಮೀ.) ಎತ್ತರವಿದೆ) ಇದು ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ ಬಂದರಿನ ನೋಟದಿಂದ ಕಣ್ಮನ ತಣಿಸುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿಮೆಯು ಬ್ರೂಕ್ಲಿನ್‌ನತ್ತ ಮುಖ ಮಾಡಿದೆ. ಮ್ಯಾನ್‌ಹ್ಯಾಟನ್‌ನ ಬಾನಗೆರೆ ದೃಶ್ಯ ಅಷ್ಟಾಗಿ ಗೋಚರಿಸುವದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಕಿರೀಟದ ಎಡಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಅತಿ ಸಣ್ಣ ಕಿಟಕಿಗಳ ಮೂಲಕ ಇದನ್ನು ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾಗಿ ಗಮನಿಸಬಹುದು. ದೋಣಿಗಳು ಮತ್ತು ದೋಣಿ ಪ್ರಯಾಣದ ಟಿಕೆಟ್‌ಗಳನ್ನು ಪಡೆವ ಸಮಯ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಸಂದರ್ಶಕರು ಮೂರುಗಂಟೆಗೂ ಅಧಿಕ ಕಾಲ ಹೊರಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕಾಯಬೇಕಾದ ಸಂದರ್ಭ ಒದಗಬಹುದು.
ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾದ ರಾಸಾಯನಿಕ ಆಮ್ಲದ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ತಾಮ್ರದ ಲವಣಗಳ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಿ ಕಿಲುಬಿನ ಹಸಿರು ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ನೇರಳೆ-ಹಸಿರು ಕಿಟ್ಟದ ಬಣ್ಣದ್ದಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಪ್ರತಿಮೆಯ ಪದತಲದ ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾದ ಮರಳುಗಲ್ಲನ್ನು ನೈಋತ್ಯ ಸ್ಕಾಟ್ಲೆಂಡ್‌ನ ಡಂಫ್ರೀಸ್‌ ಗಡಿಯಲ್ಲಿರುವ ಲೊಕರ್‌ಬ್ರಿಗ್ಸ್‌ ಕಲ್ಲುಗಣಿಯಿಂದ ತರಲಾಯಿತು.
thumb|ಪ್ರತಿಮೆಯು 1986ರಲ್ಲಿ ಪುನಃ ಪ್ರವೇಶಕ್ಕೆ ಮುಕ್ತವಾದಾಗ ಪ್ರತಿಮೆಯ ಒಳ ನೋಟ. thumb|upright|ಲಿಬರ್ಟಿ ಐಲೆಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ನೆಲಮಟ್ಟದಿಂದ ಪ್ರತಿಮೆಯ ದೃಶ್ಯ ಪ್ರತಿಮೆ ಮತ್ತು ಅದರ ವೇದಿಕೆಯ ಪೀಠದೊಳಗೆ 354 ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳಿವೆ. ಪ್ರತಿಮೆಯ ಕಿರೀಟದಲ್ಲಿರುವ ಏಳು ಮೊನಚುಗಳ ಕೆಳಭಾಗ ರತ್ನಖಚಿತವಿದೆ; ಇದರ ಜೊತೆಗೆ 25 ಕಿಟಕಿಗಳಿವೆ. ಪ್ರತಿಮೆಯ ಎಡಗೈಯಲ್ಲಿರುವ ಶಿಲಾ ಬಿಲ್ಲೆಯು ರೋಮನ್‌ ಅಂಕಿಗಳಲ್ಲಿ ಜುಲೈ 4, 1776 ಎಂದು ಕೆತ್ತನೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ದಿನವೇ ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಘೋಷಣೆಯ ಅಂಗೀಕಾರವೆನಿಸಿದೆ. ಎಂತಹ ಬಿರುಗಾಳಿಗೂ ಜಗ್ಗದೇ ಅಲುಗಾಡದಂತೆ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಜೋರಾದ ಗಾಳಿ 50 mph ಬೀಸಿದಾಗ ಪ್ರತಿಮೆ 3 in ಮತ್ತು ಅದರ ಕೈಯಲ್ಲಿರುವ ಪಂಜು ಅತ್ಯಲ್ಪ ಓಲಾಡುತ್ತದೆ 5 in. ಇದರಿಂದ ಪ್ರತಿಮೆ ಮುರಿದುಬೀಳುವ ಸಂಭವನೀಯತೆ ಕಡಿಮೆ ಅದರಿಂದಾಗಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಓಲಾಡವ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ.
ಮೇಲ್ಭಾಗ ಭಾರವಾಗಿರುವಂತೆ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ನೆಲಮಟ್ಟದಿಂದ ಪ್ರತಿಮೆಯ ಗೋಚರತೆ ದೃಶ್ಯ ಸಮಾನಾಗಿ ಕಂಡುಬರಲೆಂದು ಈ ರೀತಿ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. 1800ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಮೆ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಂಡಾಗ (ವಿಮಾನ ಸಂಶೋಧನೆಗೂ ಮುಂಚೆ) ಪ್ರತಿಮೆಯತ್ತ ದೃಷ್ಟಿ ಹಾಯಿಸಲು ಇತರೆ ಕೆಲವೇ ಕೋನಮಾಪಕಗಳಿದ್ದವು. ಘೋಸ್ಟ್‌ಬಸ್ಟರ್ಸ್‌ II ಎಂಬ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು, ಸ್ಪೆಷಲ್ ಎಫೆಕ್ಟ್ಸ್‌ ಅಳವಡಿಸುವ ತಂತ್ರಜ್ಞರಿಗೆ ಇದು ಸವಾಲೊಡ್ಡಿತು.
ಲಿಬರ್ಟಿಯ ಶತಮಾನೋತ್ಸವ
thumb|upright|ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗಾಗಿ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಿದ ಪ್ರಥಮ ಮಹಿಳೆ ನ್ಯಾನ್ಸಿ ರೀಗನ್‌
'ಕಾಜ್‌ ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್‌'ಪ್ರಚಾರ ಆಂದೋಲನದ ಅಭಿಯಾನದ ಮೊದಲ ಫಲಾನುಭವಿಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಪ್ರತಿಮೆಯೂ ಒಂದು. 1983ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾದ ಜಾಹೀರಾತಿನಲ್ಲಿ, 'ಅಮೆರಿಕನ್‌ ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಸ್‌ ಕಾರ್ಡ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಮಾಡುವ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಖರೀದಿಗೂ, ಪ್ರತಿಮೆಯ ನವೀಕರಣಕ್ಕೆ ಒಂದು ಪೆನ್ನಿ ಸಹಾಯಧನ ನೀಡಲು' ಅಮೆರಿಕನ್‌ ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಸ್‌ ತಿಳಿಸಿತ್ತು. ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಪ್ರತಿಮೆಯ ನವೀಕರಣಾ ಯೋಜನೆಗಾಗಿ ಈ ಅಭಿಯಾನವು $1.7 ದಶಲಕ್ಷದಷ್ಟು ಮೊತ್ತ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿತು. ಶತಮಾನೋತ್ಸವಕ್ಕಾಗಿ $62 ದಶಲಕ್ಷ ಮೊತ್ತವನ್ನೊಳಗೊಂಡ ಪ್ರತಿಮೆಯ ನವೀಕರಣಾ ಕಾರ್ಯಕ್ಕಾಗಿ, 1984ರಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಪರದೆಯಿಂದ ಮುಚ್ಚಲಾಯಿತು. ಅಂದಿನ ರಾಷ್ಟ್ರಾಧ್ಯಕ್ಷ ರೊನಾಲ್ಡ್‌ ರೀಗನ್‌, ಈ ಯೋಜನೆಯ ಉಸ್ತುವಾರಿ ಮತ್ತು ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣಾ ಆಯೋಗದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಹುದ್ದೆಗೆ, ಕ್ರಿಸ್ಲರ್‌ ವಾಹನ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಲೀ ಇಯಾಕೊಕಾರನ್ನು ನೇಮಿಸಿದರು. (ಆದರೆ, ಆನಂತರ, ಸ್ವಹಿತಾಸಕ್ತಿಯ ಘರ್ಷಣೆ ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿ ಇಯಾಕೊಕಾರನ್ನು ವಜಾ ಮಾಡಲಾಯಿತು). ಪ್ರತಿಮೆಯ ಸುತ್ತಲೂ ಕೆಲಸದವರು ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಕೆಲಸಮಾಡಲು ಚೌಕಟ್ಟು ಸಾರುವೆ ಕಟ್ಟುಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಇದರ ಮೂಲಕ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಮರೆಮಾಚಿ ನವೀಕರಣ ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. 1986ರ ಜುಲೈ 3ರಂದು ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಪುನರುದ್ಘಾಟಿಸಲಾಯಿತು. ಸಾರುವೆ ಕಟ್ಟುಗಳುಳ್ಳ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಪ್ರತಿಮೆಯ ದೃಶ್ಯವನ್ನು ಡೆಸ್ಪೆರೇಟ್ಲಿ ಸೀಕಿಂಗ್‌ ಸ್ಯೂಸಾನ್‌ ' (1984) ಹಾಗೂ 'ಬ್ರೂಸ್ಟರ್ಸ್‌ ಮಿಲಿಯನ್ಸ್ ‌' (1985) ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಯಿತು. ದ್ರವರೂಪದ ಸಾರಜನಕ ಬಳಸಿ ಪ್ರತಿಮೆಯ ಒಳಾಂಗಣ ಕೆಲಸ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ದಶಕಗಳಾನಂತರದಿಂದ ಪ್ರತಿಮೆಯ ತಾಮ್ರದ ಒಳಭಾಗಕ್ಕೆ ಲೇಪನವಾಗಿದ್ದ ಏಳು ಪದರಗಳ ಬಣ್ಣವನ್ನು ತೆಗೆಯಲು ಈ ದ್ರವರೂಪದ ಸಾರಜನಕವನ್ನು ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಹಾಗಾಗಿ, ಸೋರುವಿಕೆ ಹಾಗೂ ತುಕ್ಕು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಲೇಪಿಸಿದ ಡಾಮರಿನ ಎರಡು ಪದರಗಳ ಲೇಪನ ಮಾತ್ರ ಉಳಿದಿತ್ತು. ಅಡುಗೆ ಸೋಡಾ ದಿಂದ ಉಜ್ಜಿ ಪ್ರತಿಮೆಯ ತಾಮ್ರದ ಭಾಗಕ್ಕೆ ಹಾನಿಯಾಗದೆ ಅಲ್ಲಿ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಕಿಲುಬು ಮತ್ತು ಡಾಮರಿನ ಕಲೆಯನ್ನು ತೆಗೆಯಲಾಯಿತು. ಹೀಗೆ ಪ್ರತಿಮೆ ಶುದ್ಧೀಕರಣದೊಂದಿಗೆ ಸ್ವಚ್ಚವಾಗಿ ಮತ್ತೆ ಹೊಳಪು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು. ತಾಮ್ರದ ಹೊಸ ಹೊದಿಕೆಗಳನ್ನು ಒಳಭಾಗಕ್ಕೆ ಅಳವಡಿಸಿ ಚದುರದಂತೆ, ಮೊಳೆಗಳಿಂದ ಒಂದುಗೂಡಿಸಿ ದುರಸ್ತಿ ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ, ಪ್ರತಿಮೆಯ ತಾಮ್ರದಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗಿದ್ದ ದೊಡ್ಡ ತೂತುಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚಲಾಯಿತು.
ತಾಮ್ರದ ಪ್ರತಿಮೆಗೆ ಆಸರೆಯಾಗಿದ್ದ 1,350 ಕಬ್ಬಿಣದ ಆಕಾರವುಳ್ಳ ಅಸ್ಥಿ ಪಂಜರದ ಎಲುಬುಗಳಲ್ಲಿನ ಪ್ರತಿಯೊಂದನ್ನೂ ಬದಲಾಯಿಸಬೇಕಿತ್ತು. ಕಬ್ಬಿಣವು ತಾಮ್ರದೊಂದಿಗಿನ ಮಿಶ್ರಣದಿಂದಾಗಿ ರಾಸಾಯನಿಕ ಆಮ್ಲೀಯ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ತುಕ್ಕು ಹಿಡಿದು ತನ್ನ 50%ರಷ್ಟು ಗಾತ್ರವನ್ನು ಸವೆಸಿಕೊಂಡಿತ್ತು. ಈ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಮನಗಂಡ ಬಾರ್ತೊಲ್ಡಿ, ಈ ಲೋಹಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಿಡಲು ಕಲ್ಲಿದ್ದಲು/ಡಾಮರು ಮೇಣದ ಸಂಯುಕ್ತವನ್ನು ಬಳಸಿದ್ದ. ಆದರೆ ಇದು ದಶಕಗಳ ಮೊದಲೇ ಮಾಸಿಹೋಗಿತ್ತು. ಕಬ್ಬಿಣದ ಬದಲಾಗಿ,ತುಕ್ಕುರಹಿತ ಉಕ್ಕಿನ (ಸ್ಟೇನ್ಲೆಸ್‌ ಸ್ಟೀಲ್‌) ಕಂಬಿಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಮೆಯ ಆಕಾರಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವಂತೆ ಅಳವಡಿಸಲಾಯಿತು. ಇದರ ಅಗುಳಿಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸಿ ಸವೆತವನ್ನು ಶೂನ್ಯಗೊಳಿಸಲು ಟೆಫ್ಲಾನ್‌ ಪದರ ಲೇಪಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
ಮೇಲೆತ್ತಿದ ಬಲಗೈನ ಒಳಭಾಗದ ವಿನ್ಯಾಸ ಬದಲಾಯಿಸಿ ಪುನರ್ರಚಿಸಲಾಯಿತು. ಐಫೆಲ್‌ನ ಮಧ್ಯದ ಚೌಕಟ್ಟಿಗೆ ಬಲಗೈ 18 ಅಂಗುಲ (0.46 ಮೀ.) ಬಲಕ್ಕೆ ಹಾಗೂ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಇರುವಂತೆ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಪ್ರತಿಮೆಯ ಶಿರಭಾಗವನ್ನು 24 ಅಂಗುಲದಷ್ಟು (0.61 ಮೀ.) ಎಡಕ್ಕೆ ವಾಲಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು ಚೌಕಟ್ಟಿಗೆ ಸಮತಟ್ಟಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ಬಲಗೈ ಮತ್ತು ಶಿರಭಾಗದ ನಿಕಟತೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿದ ಬಾರ್ತೊಲ್ಡಿ, ಐಫೆಲ್‌ನ ಯಾವದೇ ಅನುಕರಣೆ ಇಲ್ಲದೇ ಈ ಬದಲಾವಣೆ ಮಾಡಿದ ಎಂಬ ವಾದವೂ ಇತ್ತು. 1932ರಲ್ಲಿ ಮಾಡಲಾದ ಪುನರುತ್ಥಾನ ಸಾಲದೆಂದು ಅಭಿಯಂತರರು ನಿರ್ಣಯಿಸಿದರು. ಆದ್ದರಿಂದ ಅವರು ಪ್ರತಿಮೆಯ ಬಲಗೈನ ರಚನೆಯನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ಸದೃಢಗೊಳಿಸಲು 1984 ಮತ್ತು 1986ರಲ್ಲಿ ಮೂಲೆಗಳನ್ನು ಒಂದೊಕ್ಕೊಂದು ಸೇರಿಸಿ ಅಪಾರ್ಶ್ವ ಕೋನಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿದರು.
ಪ್ರತಿಮೆಯ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕಬ್ಬಿಣದ ಬದಲಾಗಿ ಸ್ಟೇನ್ಲೆಸ್‌ ಸ್ಟೀಲ್‌ ಅಳವಡಿಸಿ, ಪ್ರತಿಮೆಯ ರಾಚನಿಕ ಬಲವರ್ಧನೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. 1980ರ ದಶಕದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಇನ್ನುಳಿದ ಕೆಲವು ದುರಸ್ತಿ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ಮೂಲ ಪಂಜಿನ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಕೃತಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಯಿತು. ಮೂಲ ಕಬ್ಬಿಣ ಲೋಹದ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳ ಬದಲಾಗಿ ಹೊಸ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳು, ಪೀಠದೊಳಗೆ ಹೊಸ ಲಿಫ್ಟ್‌ ಮತ್ತು ಹವಾನಿಯಂತ್ರಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಅಳವಡಿಸಲಾಯಿತು. 1986ರ ಜುಲೈ 5ರಂದು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗಾಗಿ ಮತ್ತೆ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.
ಹೊಸ ಪಂಜು
thumb|right|1986ರಲ್ಲಿ ಬದಲಿಸಲಾದ ಮೂಲ ಪಂಜು1986ರಲ್ಲಿ ಮೂಲ ಪಂಜಿನ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಅದರ ಪ್ರತಿಕೃತಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಯಿತು. 1916ರಲ್ಲಿ ಬಹಳಷ್ಟು ಬದಲಾವಣೆಗಳಾದ ಕಾರಣ, ಮೂಲ ದೀವಟಿಗೆಯನ್ನು ದುರಸ್ತಿ ಮಾಡಲು ಅಸಾಧ್ಯವೆನ್ನುವ ಸ್ಥಿತಿ ತಲುಪಿತ್ತು. 1886ರ ಪಂಜು ಈಗ ಸ್ಮಾರಕಗಳ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯದಲ್ಲಿದೆ. ಹೊಸ ಪಂಜಿನ 'ಜ್ವಾಲೆ'ಯ ಹೊರಮೈ ಸುವರ್ಣ ಲೇಪಿತವಾಗಿದೆ. ಸ್ಮಾರಕದ ಸುತ್ತಲಿನ ಕೆಳಭಾಗದ ಬೆಳಕಿನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮೂಲಕ ಈ ಪಂಜನ್ನು ಬೆಳಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಅಧಿಪತ್ಯ ವ್ಯಾಜ್ಯದ ಸಮಸ್ಯೆ ಪರಿಹಾರ
1987ರಲ್ಲಿ US ಪ್ರತಿನಿಧಿ, ಡೆಮೊಕ್ರೆಟ್‌ ಪಕ್ಷದ ಫ್ರ್ಯಾಂಕ್‌ ಜೆ. ಗ್ವಾರಿನಿ, ಹಾಗೂ, ಜರ್ಸಿ ನಗರದ ಮಹಾಪೌರ ಜೆರಾಲ್ಡ್‌‌ ಮೆಕ್ಯಾನ್‌ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ ನಗರದ ವಿರುದ್ಧ ಮೊಕದ್ದಮೆ ಹೂಡಿದರು. ಲಿಬರ್ಟಿ ಐಲೆಂಡ್‌ ಮೇಲಿನ ಸ್ವಾಮ್ಯವು ನ್ಯೂಜರ್ಸಿಗಿರಬೇಕು, ಏಕೆಂದರೆ, ಪ್ರತಿಮೆಯು ಹಡ್ಸನ್‌ ನದಿಯ ನ್ಯೂಜರ್ಸಿ ಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ ಎಂದು ವಾದಿಸಿದ್ದರು. ಸಂಯುಕ್ತ ರಾಜ್ಯಾಡಳಿತಕ್ಕೆ ಆಧೀನವಾಗಿರುವ ದ್ವೀಪವು ಜರ್ಸಿ ನಗರದಿಂದ ಸುಮಾರು ಒಂದು 2000 ft ಹಾಗೂ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ ನಗರದಿಂದ ಎರಡು ಮೈಲ್‌ಗಳಿಗಿಂತಲೂ ಅಧಿಕ ದೂರವಿದೆ. ನ್ಯಾಯಾಲಯವು ಈ ಮೊಕದ್ದಮೆಯ ಅಹವಾಲು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು ನಿರಾಕರಿಸಿತು. ಇದರಿಂದಾಗಿ, ನೀರಿನ ಮಟ್ಟಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲಿರುವ ದ್ವೀಪದ ಭಾಗವು ಯಥಾ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರೆದಿದೆ. ಪ್ರತಿಮೆಯ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಮುಳುಗಡೆ ಪ್ರದೇಶದ ಮೇಲೆ ನದೀತೀರದ ಮೇಲಿನ ಹಕ್ಕುಗಳು ನ್ಯೂಜರ್ಸಿಗೆ ಸೇರಿವೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಪ್ರತಿಮೆ ನ್ಯೂಜರ್ಸಿ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಒಮ್ಮೆ,ನ್ಯೂ ನೆದರ್ಲೆಂಡ್ಸ್‌ ಎಂಬ ಡಚ್‌ (ವಸಾಹತು) ಕಾಲೊನಿಯಲ್ಲಿ ಮ್ಯಾನ್‌ಹ್ಯಾಟನ್‌ ಮತ್ತು ನ್ಯೂಜರ್ಸಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕೆಲವು ವಲಯಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ, ನ್ಯೂ ನೆದರ್ಲೆಂಡ್ಸ್‌ ಎಂಬ ಡಚ್‌ ಪ್ರಾಂತ್ಯ ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ಬ್ರಿಟಿಷ್‌, 1664ನಲ್ಲಿ ವಸಾಹತು ಸನ್ನದು ಹೊರಡಿಸಿದಾಗಿನಿಂದ, ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ ಬಂದರಿನ ದ್ವೀಪಗಳು ನಗರದ ಭಾಗವಾಗಿವೆ. ಬ್ರಿಟಿಷರ ಈ ಸ್ವಾಧೀನಕ್ಕೆ ಡಚ್ಚರು ಗಮನಾರ್ಹ ಪ್ರತಿರೋಧ ತೋರಲಿಲ್ಲ. ಬ್ರಿಟಿಷರು 1649ರಲ್ಲಿ ನ್ಯೂಜರ್ಸಿ ಪ್ರಾಂತ್ಯವನ್ನು ರಚಿಸಿದರು. ಅವರು ಹಡ್ಸನ್‌ ನದಿಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಗಡಿ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲು ವಿಫಲರಾದರು. ಆದರೂ, ನದಿ ನೀರನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಸರಹದ್ದನ್ನು ಕಡಲ್ಗಾಲುವೆಯ ಮಧ್ಯಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಲಾಯಿತು.
ಫೆಡರಲ್‌ ಪಾರ್ಕ್‌ ಸರ್ವಿಸ್‌ ಸಂಘಟನೆ ಹೇಳುವ ಪ್ರಕಾರ, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಪ್ರತಿಮೆಯು ಲಿಬರ್ಟಿ ಐಲೆಂಡ್‌ನಲ್ಲಿದೆ. ಈ ದ್ವೀಪವು ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಪಾರ್ಕ್‌ ಸರ್ವಿಸ್‌(ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನ ಸೇವಾಡಳಿತ) ಆಡಳಿತದಲ್ಲಿರುವ ಸಂಯುಕ್ತ ರಾಜ್ಯದ ಸ್ವತ್ತು. ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ ಹಾಗೂ ನ್ಯೂಜರ್ಸಿ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರಗಳ ನಡುವೆ ಒಪ್ಪಂದವಾಗಿ, 1834ರಲ್ಲಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ ಅನುಮೋದನೆ ಪಡೆಯಿತು. ಅದರ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ದ್ವೀಪವು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ ರಾಜ್ಯದ ಪ್ರಾಂತೀಯ(ಪ್ರಾಂತ್ಯ) ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿದೆ.
9/11ರ ದುರಂತದ ಪರಿಣಾಮ
2001ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 11ರಂದು ಲಿಬರ್ಟಿ ದ್ವೀಪವನ್ನು ಮುಚ್ಚಲಾಯಿತು. ಇದು 2001ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ತೆರೆಯಿತು. ಸ್ಮಾರಕವನ್ನು 2004ರ ಅಗಸ್ಟ್‌ 3ರಂದು ಸಾರ್ವಜನಿಕರಿಗಾಗಿ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ಸ್ಮಾರಕದ ಒಳಭಾಗವು 2009ರ ಜುಲೈ 4ರಂದು ಪ್ರವೇಶಕ್ಕೆ ಸಜ್ಜುಗೊಂಡಿತು. 2001ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 11ರಂದು ಆತಂಕವಾದಿಗಳ ಬೆದರಿಕೆಯ ಕಾರಣ ಸ್ಮಾರಕ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಮುಚ್ಚಲಿಲ್ಲ, ಬದಲಿಗೆ, ಹಲವು ಬೆಂಕಿ ಪ್ರಕೋಪ ನಿಯಂತ್ರಣಾ ನಿಯಮಗಳ ಉಲ್ಲಂಘನೆ ಹಾಗು ಅಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ತೆರುವುಗೊಳಿಸುವ ವಿಧಾನಗಳು ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣ ಎಂದು ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಪಾರ್ಕ್‌ ಸರ್ವಿಸ್‌ ಹೇಳಿಕೊಂಡಿದೆ.
FBI ಮೂಲಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಪ್ರತಿಮೆಯು ಹಿಂದೆಯೂ ಸಹ ಆತಂಕವಾದಿ ಬೆದರಿಕೆಗೆ ಈಡಾಗಿತ್ತು. ಬ್ಲ್ಯಾಕ್‌ ಲಿಬರೇಷನ್‌ ಫ್ರಂಟ್‌ ನ ಮೂವರು ಆತಂಕವಾದಿಗಳ ಸಂಚನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಿದೆವೆಂದು ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ತನಿಖಾ ಮಂಡಳಿಯು (FBI) 1965ರ ಫೆಬ್ರುವರಿ 18ರಂದು ತಿಳಿಸಿತು. ಈ ಗುಂಪು ಕ್ಯೂಬಾಗೆ ಸೇರಿತ್ತು. ಜೊತೆಗೆ, ಫ್ರಂಟ್ ಡಿ ಲಿಬೆರೇಷನ್‌ ಡು ಕ್ಯುಯೆಬೆಕ್‌ (FLQ) ಸದಸ್ಯೆ ಮಾಂಟ್ರಿಯಾಲ್‌ ಮೂಲದ ಒಬ್ಬ ಮಹಿಳಾ ಆತಂಕವಾದಿಯನ್ನು ಸಹ ಸೆರೆಹಿಡಿಯಲಾಯಿತು. ಕೆನಡಾದಿಂದ ಕ್ಯೂಯೆಬೆಕ್‌ನ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ FLQನ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿತ್ತು. ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಪ್ರತಿಮೆಯಲ್ಲದೆ ಇನ್ನೆರಡು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ಮಾರಕಗಳಾದ ಲಿಬರ್ಟಿ ಬೆಲ್ (ಫಿಲಡೆಲ್ಫಿಯಾ) ಮತ್ತು ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್‌ ಸ್ಮಾರಕ (ವಾಷಿಂಗ್ಗನ್‌ ಡಿ.ಸಿ.)ಯನ್ನು ಧ್ವಂಸಗೊಳಿಸುವ ಸಂಚನ್ನು FLQ ಹೂಡಿತ್ತು.
ಜೂನ್ 2006ರಲ್ಲಿ S. 3597 ಎಂಬ ಮಸೂದೆಯನ್ನು ಸೆನೇಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಇದನ್ನು ಅಂಗೀಕರಿಸಿದ್ದರೆ, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪ್ರತಿಮೆಯ ಕಿರೀಟಭಾಗ ಮತ್ತು ಒಳಾಂಗಣ ಸಂದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಮತ್ತೆ ಅವಕಾಶ ಒದಗಿಸಲು ತೆರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. 2007ರ ಜುಲೈ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ಇದೇ ಮಸೂದೆಯನ್ನು ಹೌಸ್‌ ಆಫ್‌ ರೆಪ್ರೆಸೆಂಟೆಟಿವ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಾಯಿತು.
'ಪ್ರತಿಮೆಯ ಕಿರೀಟ ಭಾಗ ಮತ್ತು ಒಳಾಂಗಣವನ್ನು ಅನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕಾಲ ಮುಚ್ಚಲಾಗುವುದು' ಎಂದು ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಪಾರ್ಕ್‌ ಸರ್ವಿಸ್‌ ನಿರ್ದೇಶಕ ಫ್ರ್ಯಾನ್‌ ಪಿ. ಮೇನೆಲ್ಲಾ, ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ ಸದಸ್ಯ ಆಂತೊನಿ ಡಿ. ವೇನರ್‌ರಿಗೆ 2006 ಆಗಸ್ಟ್‌ 9ರಂದು ಬರೆದ ಪತ್ರದಲ್ಲಿ ತಿಳಿಸಿದರು. 'ನಮ್ಮ ಎಲ್ಲಾ ಸಂದರ್ಶಕರ ಹಿತದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ, ಪ್ರಸ್ತುತ ಪ್ರವೇಶಾನುಮತಿ ನೀತಿ ನಿಯಮಗಳನ್ನು ಬಲಗೊಳಿಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಹೊರಲು ವ್ಯವಸ್ಥಾಪಕ ಮಂಡಳಿಯು ನಿರ್ಧರಿಸಿದೆ.' ಎಂದು ಈ ಪತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಯಿತು. ಪ್ರತಿಮೆಯ ಅಡಿಪಾಯ ಹಾಗೂ ಪೀಠಭಾಗಗಳನ್ನು ಪುನಃ ತೆರೆಯುವಲ್ಲಿನ ವಿಳಂಬ, ಹಾಗೂ ಅಗತ್ಯ ಸುರಕ್ಷಾ-ಭದ್ರತಾ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ನೆರವೇರಿಸಲು ಖಾಸಗಿ ದೇಣಿಗೆಗಳನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಪಾರ್ಕ್‌ ಸರ್ವಿಸ್‌ ಟೀಕೆಗೊಳಗಾಯಿತು.
11 ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ 2001ರಂದು ಆತಂಕವಾದಿ ದಾಳಿಯ ನಂತರ, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಪ್ರತಿಮೆಯ ಕಿರೀಟಭಾಗವನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗ 2009ರ ಜುಲೈ 4ರಂದು ಪ್ರವೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.
ಪಂಜನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, ಪ್ರತಿಮೆ, ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಹಾಗೂ ಹತ್ತು ಮಹಡಿಯ ಪೀಠವನ್ನು ಸಂದರ್ಶನಕ್ಕೆ ತೆರೆದಿಡಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವವರು, ಮುಂಚಿತವಾಗಿ ತಿಳಿಸಿ ಕಾದಿರಿಸಿಕೊಂಡು, ದೋಣಿಯನ್ನು ಏರುವಾಗ 'ಸ್ಮಾರಕಕ್ಕೆ ಪ್ರವೇಶಾನುಮತಿ ಪಾಸ್‌' ಪಡೆಯತಕ್ಕದ್ದು. ಲಿಬರ್ಟಿ ಐಲೆಂಡ್‌ ಮತ್ತು ಲಿಬರ್ಟಿ ಪ್ರತಿಮೆಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವವರು, ವಿಮಾನ ನಿಲ್ದಾಣದಲ್ಲಿನಂತೆಯೇ ಇಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ ವೈಯಕ್ತಿಕ ತಪಾಸಣೆಗೊಳಗಾಗಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಸಂದರ್ಶಕರು ಇಲ್ಲಿಯೂ ಹಲವು ಭದ್ರತೆಯ ನಿಬಂಧನೆಗೊಳಪಟ್ಟಿರುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರತಿದಿನ ಗರಿಷ್ಠ ಪಕ್ಷ 3,000 ಪಾಸುಗಳು ಲಭ್ಯವಿರುತ್ತವೆ. (ದಿನವೂ ಒಟ್ಟು 15,000 ಜನರು ದ್ವೀಪಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುತ್ತಾರೆ) ಪಂಜಿನತ್ತ ಸಾಗುವ ಏಣಿಯು 1916 ರಿಂದಲೂ ಮುಚ್ಚಿದೆ.
ನೆಗೆತಗಳು
ಮೊದಲ ಸಾವು 1929ರ ಮೇ 13ರಂದು ಸಂಭವಿಸಿತು. 'ರಾಲ್ಫ್‌ ಗ್ಲೀಸನ್‌ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಯೊಬ್ಬನು ಕಿರೀಟದ ಕಿಟಕಿಯೊಂದರಿಂದ ನುಸುಳಿ, ವಾಪಸಾಗುವಂತೆ, ಮುಂದಕ್ಕೆ ಜಾರಿ, ಪ್ರತಿಮೆಯ ಎದೆಭಾಗಕ್ಕೆ ಢಿಕ್ಕಿ ಹೊಡೆದು ನೆಲಕ್ಕೆ ಬಿದ್ದ' ಎಂದು 'ಟೈಮ್ಸ್ ‌' ವರದಿ ಮಾಡಿತು. ಪ್ರತಿಮೆ ತಳಭಾಗದ ಬಳಿ ಇರುವ ಹುಲ್ಲುಹಾಸಿನ ತುಣುಕೊಂದರ ಮೇಲೆ ಬಿದ್ದು ರಾಲ್ಫ್‌ ಗ್ಲೀಸನ್‌ ಮೃತಪಟ್ಟ. ಇದೇ ವೇಳೆಗೆ ಕೆಲವೇ ಅಡಿಗಳ ಅಂತರದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕನೊಬ್ಬ ಹುಲ್ಲು ಕಟಾವು ಮಾಡುವುದರಲ್ಲಿ ಮಗ್ನನಾಗಿದ್ದ. 2001ರ ಆಗಸ್ಟ್‌ 23ರಂದು, ಪ್ಯಾರಾಸೇಲ್‌ ಮೂಲಕ ಪ್ರತಿಮೆಯ ತುದಿಗೆ ಬಂದ ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಸಾಹಸಕಾರ ತಿಯರಿ ಡೆವೊ, ಅಲ್ಲಿಂದ ಬಾಂಗೀಜಂಪ್‌ಗೆ ಯತ್ನಿಸಿ ಪ್ರತಿಮೆಯ ಪಂಜಿಗೆ ಸಿಕ್ಕಿ ನೇತಾಡುತ್ತಿದ್ದ. ಅವನಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಗಾಯಗಳಾಗಲಿಲ್ಲ. ಅತಿಕ್ರಮಣ ಪ್ರವೇಶವೂ ಸೇರಿ ನಾಲ್ಕು ದೋಷಾರೋಪಗಳನ್ನು ಅವನ ಮೇಲೆ ಹೊರೆಸಲಾಯಿತು.
ಕೆತ್ತನೆ ಬರಹಗಳು
ಪೀಠದ ಎರಡನೆಯ ಮಹಡಿಯಲ್ಲಿರುವ ಕಂಚಿನ ಫಲಕದಲ್ಲಿ, ಎಮ್ಮಾ ಲಾಝಾರಸ್‌ ರಚಿಸಿದ 'ದಿ ನ್ಯೂ ಕಾಲೊಸಸ್‌' ಎಂಬ ಕಾವ್ಯದ ಚತುರ್ದಶಪದಿಯನ್ನು ಕೆತ್ತಲಾಗಿದೆ. ಸಂಪಾದಕೀಯ ವ್ಯಂಗ್ಯಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ತೋರಿಸಲಾಗಿದ್ದರೂ, ಇದನ್ನು ಪೀಠದ ಹೊರಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತನೆ ಮಾಡಿಯೇ ಇಲ್ಲ.
''Not like the brazen giant of Greek fame, With conquering limbs astride from land to land; Here at our sea-washed, sunset gates shall stand A mighty woman with a torch, whose flame Is the imprisoned lightning, and her name Mother of Exiles. From her beacon-hand Glows world-wide welcome; her mild eyes command The air-bridged harbor that twin cities frame. "Keep, ancient lands, your storied pomp!" cries she With silent lips. "Give me your tired, your poor,  Your huddled masses yearning to breathe free,  The wretched refuse of your teeming shore.  Send these, the homeless, tempest-tossed to me, '' I lift my lamp beside the golden door!"
ಮೊದಲ ಎರಡು ಸಾಲುಗಳು ಪುರಾತನ 'ಕಾಲೊಸಸ್‌ ಆಫ್‌ ರೋಡ್ಸ್‌'ನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತವೆ. ಪೀಠದಲ್ಲಿರುವ ಕಂಚಿನ ಫಲಕದಲ್ಲಿ ಅಕ್ಷರದೋಷವಿದೆ: 'ಕೀಪ್‌, ಏಂಷಿಯೆಂಟ್‌ ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌' ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಅಲ್ಪವಿರಾಮವು ನಾಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ. ಹಾಗಾಗಿ, ಆ ವಾಕ್ಯವು, "'ಕೀಪ್‌ ಏಂಷಿಯೆಂಟ್‌ ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್‌, ಯಾವ್ರ್‌ ಸ್ಟೊರೀಡ್‌ ಪಾಂಪ್‌!' ಕ್ರೈಸ್‌ ಷಿ"  ಎಂದು ಅರ್ಥವನ್ನು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಬದಲಿಸಿಬಿಡುತ್ತದೆ. 'ಮದರ್‌ ಆಫ್‌ ಎಕ್ಸೈಲ್ಸ್‌' ಎಂಬುದನ್ನು ಪ್ರತಿಮೆಯ ಹೆಸರಾಗಿ ಆಯ್ದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಲಿಲ್ಲ.
ಪ್ರತಿಕೃತಿಗಳು ಮತ್ತು ಮೂಲ ಕಾರ್ಯಗಳು
upright|thumb|ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ ರಾಜಧಾನಿ ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಸೀನ್‌ ನದಿಯ ದಂಡೆಯಲ್ಲಿರುವ ಫ್ರೆಂಚ್‌ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪ್ರತಿಮೆ. ಇದನ್ನು 1889ರಲ್ಲಿ ನಗರಕ್ಕೆ ಪ್ರದಾನ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಇದು ನೃಋತ್ಯ ದಿಕ್ಕಿಗೆ ಮುಖಮಾಡಿದೆ.
ಇದೇ ರೀತಿ ನೂರಾರು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಪ್ರತಿಮೆಗಳು ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದವು. 1950ರಲ್ಲಿ ಬಾಯ್‌ ಸ್ಕೌಟ್ಸ್‌ ಆಫ್‌ ಅಮೆರಿಕಾ ಮಿಸ್ಸೂರಿಯ ಕೊಲಂಬಿಯಿಯಾದಲ್ಲಿರುವ ಜೆಂಟ್ರಿ ಕಟ್ಟಡ ಆವರಣದಲ್ಲಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಪ್ರತಿಮೆಯ ಕಿರು-ಪ್ರತಿಕೃತಿಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. ಸೆವೆನ್ತ್‌ ಅಂಡ್‌ ಬ್ರಾಡ್ವೇದ ಪಾರ್ಕ್ಸ್ ಅಂಡ್‌ ರಿಕ್ರಿಯೇಷನ್‌ ಅಡ್ಮಿನಿಸ್ಟ್ರೇಷನ್‌ ಆಫೀಸಸ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರತಿಮೆಯ ಫಲಕವು, 'ಎಂದೆಂದಿಗೂ ಉಳಿಯುವ ಸ್ವಾಮಿನಿಷ್ಠೆ'ಯ ವಾಗ್ದಾನದ ಪ್ರತೀಕವಾಗಿದೆ. ಈ ಸ್ಥಳೀಯ ಯೋಜನೆಯು, 'ಸ್ಟ್ರೆಂಗ್ತೆನ್‌ ದಿ ಆರ್ಮ್‌ ಆಫ್‌ ಲಿಬರ್ಟಿ' ಎಂಬ ತತ್ವವನ್ನು ಆಯ್ದುಕೊಂಡ ಸ್ಕೌಟ್‌ಗಳ 40ನೆಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಾರ್ಷಿಕೋತ್ಸವದ ಅಂಗವಾಗಿತ್ತು. ಇದರ ಫಲವಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರಾದ್ಯಂತ ಸುಮಾರು 200ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರತಿಕೃತಿಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿಷ್ಠಾಪಿಸಲಾಯಿತು.
ಪೆನ್ಸಿಲ್ವಾನಿಯಾದ ಹ್ಯಾರಿಸ್ಬರ್ಗ್‌ ಬಳಿ ಸಸ್ಕ್ಯುಹ್ಯಾನಾ ನದಿಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲೂ ಒಂದು ಪ್ರತಿಕೃತಿಯಿದೆ. ನದಿಯನ್ನು ದಾಟಿ ಹಾದುಹೋಗುವಾಗ US-322 ಪೂರ್ವ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮದಿಂದ ನೋಡಿದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಮೆಯು ಬಹುಶಃ ಶ್ವೇತ ವರ್ಣದ್ದಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಮಿಸ್ಸೂರಿಯ ಕೇಪ್‌ ಜಿರಾರ್ಡೂನಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರತಿಕೃತಿಯು ಕ್ಯಾಪಹಾ ಉದ್ಯಾನದ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರದಲ್ಲಿದೆ.
thumb|left|ಟೊಕಿಯೊ ಕೊಲ್ಲಿಯ ರೇನ್‌ಬೊ ಬ್ರಿಡ್ಜ್‌ಗಿಂತಲು ಮೇಲ್ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿರುವ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಪ್ರತಿಮೆ. ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಇದರ 'ಸೋದರಿ ಪ್ರತಿಮೆ' ಹಾಗೂ ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನ ಇತರೆಡೆ ಹಲವು ಪ್ರತಿಮೆಗಳಿವೆ. ಇವುಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದನ್ನು ಬಾರ್ತೊಲ್ಡಿ ಮರಣದ ನೂರನೆಯ ವರ್ಷದ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥ, ಆತನ ಹುಟ್ಟೂರು ಕೊಲ್ಮರ್‌ನಲ್ಲಿ 2004ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರತಿಮೆಗಳು ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾ, ಜರ್ಮನಿ, ಇಟಲಿ, ಜಪಾನ್‌, ಚೀನಾ, ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ ಮತ್ತು ವಿಯಟ್ನಾಮ್‌ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿವೆ. ಫ್ರೆಂಚ್‌ ರು ಆಳ್ವಕೆಯಲ್ಲಿದ್ದಾಗ, ಪ್ರತಿಮೆಯು ಹ್ಯಾನೊಯಿಯಲ್ಲಿತ್ತು. ಧೀಮ್‌ ಪಾರ್ಕ್‌ ಮತ್ತು ರೆಸಾರ್ಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪ್ರತಿಮೆಯ ಪ್ರತಿಕೃತಿಗಳಿವೆ. ಲಾಸ್‌ ವೆಗಾಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಸ್ಟ್ರಿಪ್‌ ನದಿ ದಂಡೆಯಲ್ಲಿರುವ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌-ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ ಹೊಟೆಲ್‌ ಅಂಡ್ ಕ್ಯಾಸಿನೊದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಮೆಯ ಪ್ರತಿಕೃತಿಯಿದೆ. ದೇಶಭಕ್ತ ಉದಾರಿಗಳು U.S. ಸಮುದಾಯಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಪ್ರತಿಕೃತಿಗಳೂ ಸೇರಿ ವಾಣಿಜ್ಯ ಜಾಹೀರಾತಿನ ಮೂಲಕ ಪ್ರತಿಕೃತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಲಾಗಿವೆ. ಸ್ಥಳೀಯ ಸಮಯದಾಯಗಳಿಗೆ ಬಾಯ್‌ ಸ್ಕೌಟ್‌ ಪಡೆಯ ಸದಸ್ಯರು ದೇಣಿಗೆ ನೀಡಿದ ಇನ್ನೂರು ಪ್ರತಿಕೃತಿಗಳೂ ಸಹ ಇದರಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ. 1989ರ ಟಯನಾನ್ಮೆನ್‌ ಸ್ಕ್ವಯರ್ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಬೀಜಿಂಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಚಳವಳಿ ನಿರತ ಚೀನೀ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು 'ಗಾಡೆಸ್‌ ಆಫ್‌ ಡೆಮಾಕ್ರೆಸಿ' ಎಂಬ ಹತ್ತು-ಮೀಟರ್‌ ಎತ್ತರದ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಆದರೆ, ಅಮೆರಿಕನ್‌-ಪರ ಎಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ತಪ್ಪಿಸಲು ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿಯೇ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪ್ರತಿಮೆಗಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿರಿಸಿದ್ದೆ' ಎಂದು ಇದರ ಶಿಲ್ಪಿ ಸಾವೊ ಸಿಂಗ್‌-ಯುವಾನ್‌ ಹೇಳಿದ್ದ. ಇದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಈ ಪ್ರತಿಮೆಯ ಪ್ರತಿಕೃತಿಯನ್ನು ರಚಿಸಿ ವಾಷಿಂಗ್ಟನ್‌ ಡಿ.ಸಿ.ಯ ಕನೆಕ್ಟಿಕಟ್‌ ಅವೆನ್ಯೂದಲ್ಲಿ ಚೀನೀ ದೂತಾವಾಸದ ಎದುರಿಗಿರುವ ಪುಟ್ಟ ಉದ್ಯಾನವನದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಯಿತು.
'ಗ್ಲಾಸ್ಗೋ ಸಿಟಿ ಚೇಂಬರ್ಸ್‌' ಜ್ಯುಬಿಲೀ ಪೆಡಿಮೆಂಟ್‌ (ಮನೆಯ ಮುಂದಿನ ತ್ರಿಕೋನೀಯ ಕಮಾನು), ಅದರ ನಿಜವಾದ ಅಗ್ರಗಣ್ಯ ಸಮೂಹವನ್ನು ಸಂಕೇತಿಸುತ್ತದೆ. ಐಶ್ವರ್ಯ ಮತ್ತು ಗೌರವ; ಹಾಗೂ, ಕಟ್ಟಡದ ಗೋಪುರದ ಮೇಲಿರುವ ಪ್ರತಿಮೆಗಳನ್ನು ನಾಲ್ಕು ಋತುಗಳ ಪ್ರತೀಕವನ್ನಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸುವುದು ಶಿಲ್ಪಿ ಜೇಮ್ಸ್‌ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್‌ ಎವಿಂಗ್ಸ್‌ನ ಅತಿ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಕಾರ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಫಿಗರ್‌ ಆಫ್‌ ಟ್ರೂತ್‌ ಎಂಬುದು ಗ್ಲಾಸ್ಗೋದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಪ್ರತಿಮೆಯೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಏಕೆಂದರೆ, ಈ ಪ್ರತಿಮೆಯು ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿರುವ, ಬೃಹದಾಕಾರದ ಮೂಲ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ.
ಜನಪ್ರಿಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ
right|thumb|ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಎಲ್ಲಾ $1 ನಾಣ್ಯಗಳ ಹಿಂಬದಿಯಲ್ಲೂ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಪ್ರತಿಮೆಯ ಮುದ್ರೆಯಿದೆ.
2004ರ ಚಲನಚಿತ್ರ ದಿ ಡೇ ಆಫ್ಟರ್‌ ಟುಮೊರೊ ನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಮೆಯು ಹಿಮಾಚ್ಚ್ಚಾದಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. 2008ರ ಚಲನಚಿತ್ರ ಕ್ಲೊವರ್ಫೀಲ್ಡ್‌ ನಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಅಸುರಾಕೃತಿಯು ಪ್ರತಿಮೆಯ ರುಂಡ ಕತ್ತರಿಸಿ ಮ್ಯಾನ್‌ಹ್ಯಾಟನ್‌ನ ಬೀದಿಗೆ ಎಸೆಯುತ್ತದೆ. 1994ರ ಚಲನಚಿತ್ರ ಗನ್‌ಡ್ಯಾಮ್‌ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರ ಜಿ ಗನ್‌ಡ್ಯಾಮ್‌ ತನ್ನ ಗನ್‌ಡ್ಯಾಮ್‌ನ್ನು ಪರಿತ್ಯಕ್ತ ಪ್ರತಿಮೆಯೊಂದರಲ್ಲಿ ಅವಿತಿಡುತ್ತಾನೆ. ನಂತರ ಅದನ್ನು ಪ್ರತಿಮೆಯಿಂದಾಚೆ ಸಿಡಿಯುವಂತೆ ಮಾಡಿ ಅದನ್ನು ನಾಶಮಾಡುತ್ತಾನೆ. ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ, National Treasure: Book of Secrets, ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಏಕರೂಪದ ಸಹೋದರಿ ಪ್ರತಿಮೆಯು ಸುಳಿವು ನೀಡುತ್ತದೆ. 2008ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಭಾರಿ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಗಳಿಸಿರುವ ಸಚಿತ್ರ ಗ್ರಂಥ ಲೇಡಿ ಲಿಬರ್ಟಿ: ಎ ಬಯಾಗ್ರಫಿ ಯಲ್ಲಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯದ ಪ್ರತಿಮೆಯ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
1978ರಲ್ಲಿ ವಿಸ್ಕಾನ್ಸಿನ್‌-ಮ್ಯಾಡಿಸನ್‌ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ವೇಷಭೂಷಣ ಸ್ಫರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ, ಲೇಡಿ ಲಿಬರ್ಟಿ ಪ್ರತಿಮೆ ಇಬ್ಬನಿಗಟ್ಟಿದ ಸ್ಥಳೀಯ ಸರೋವರವೊಂದರಲ್ಲಿ ನಿಂತಿರುವಂತೆ ತೋರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ ಮತ್ತು ನ್ಯೂಜರ್ಸಿ ವಾಹನ ನೋಂದಣಿ ಫಲಕಗಳ ಮೇಲೆ ಕೂಡಾ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಜೊತೆಗೆ, NHLನ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ ರೇಂಜರ್ಸ್‌ ಮತ್ತು WNBAನ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ ಲಿಬರ್ಟಿ ತಂಡಗಳ ಲಾಂಛನವಾಗಿ ಪ್ರತಿಮೆಯ ಚಿತ್ರವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಯಕ್ಷಿಣಿಕಾರ ಡೇವಿಡ್‌ ಕಾಪರ್ಫೀಲ್ಡ್‌ರ ಬೃಹತ್‌ 'ಮಾಯಾ' ಜಾಲದ ವಿಷಯ ವಸ್ತುವಾಗಿಯೂ ಇತ್ತು.
1982ರಲ್ಲಿ ಜೆಸಿಕಾ ಸ್ಕಿನರ್‌, ಪ್ರತಿಮೆಯ ಒಳಾಂಗಣದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದಳು. ಮೆಟ್ಟಿಲು ಏರುವಾಗ ಆಕೆಯ ತಾಯಿ ಹೆರಿಗೆಬೇನೆ ಅನುಭವಿಸಿ, ನೆಲ ತಲುಪುವ ಮುಂಚೆಯೇ ಮಗುವಿಗೆ ಜನ್ಮವಿತ್ತಳು.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ವರ್ಗ:ಲಿಬರ್ಟಿಯ ಪ್ರತಿಮೆ ವರ್ಗ:ಫ್ರೆಂಚ್‌ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ವರ್ಗ:ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನ ಇತಿಹಾಸ ವರ್ಗ:1886ರಲ್ಲಿನ ಸ್ಥಾಪನೆಗಳು ವರ್ಗ:ಭಾವಾರ್ಥದ ಶಿಲ್ಪಕಲೆಗಳು ವರ್ಗ:ದೈತ್ಯಾಕಾರದ ಪ್ರತಿಮೆಗಳು ವರ್ಗ:ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ – ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನ ಸಂಬಂಧಗಳು ವರ್ಗ:ಐತಿಹಾಸಿಕ ಲೋಕೋಪಯೋಗಿ ಶಿಲ್ಪವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಹೆಗ್ಗುರುತುಗಳು ವರ್ಗ:ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿನ ಇತಿಹಾಸ ಸಂಗ್ರಹಾಲಯಗಳು ವರ್ಗ:ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ವಲಸೆಯ ಇತಿಹಾಸ ವರ್ಗ:ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ ನಗರದಲ್ಲಿನ ಹೆಗ್ಗುರುತುಗಳು ವರ್ಗ:ಲಿಬರ್ಟಿ ಲಾಂಛನಗಳು ವರ್ಗ:ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿನ ದೀಪಸ್ತಂಭಗಳು ವರ್ಗ:ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ರಿಜಿಸ್ಟರ್‌ ಆಫ್‌ ಹಿಸ್ಟಾರಿಕ್‌ ಪ್ಲೇಸಸ್‌ನಲ್ಲಿ ದೀಪಸ್ತಂಭಗಳು ವರ್ಗ:ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸ್ಮಾರಕಗಳು ವರ್ಗ:ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮೂರ್ತರೂಪದ ಆದರ್ಶ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ವರ್ಗ:ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆಗಳು ವರ್ಗ:ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ ನಗರದ ಹೊರಾಂಗಣ ಶಿಲ್ಪಕಲೆಗಳು ವರ್ಗ:ರಿಚರ್ಡ್‌ ಮಾರಿಸ್‌ ಹಂಟ್‌ ಕಟ್ಟಡಗಳು ವರ್ಗ:ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ ನಗರದ ಸಂದರ್ಶಕರ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳು ವರ್ಗ:ಅಮೆರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವ ಪರಂಪರೆಯ ಸ್ಥಳಗಳು ವರ್ಗ:ಮ್ಯಾನ್‌ಹ್ಯಾಟನ್‌ನಲ್ಲಿನ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯಗಳು ವರ್ಗ:ಅಮೇರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಪ್ರೇಕ್ಷಣೀಯ ಸ್ಥಳಗಳು
ಗುಂಡ್ಲುಪೇಟೆ
ಗುಂಡ್ಲುಪೇಟೆ ಇದು ಚಾಮರಾಜನಗರ 'ಜಿಲ್ಲೆಯ ಒಂದು ತಾಲೂಕು ಕೇಂದ್ರ. ಇದು ಅರೆಮಲೆನಾಡು ಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿಯೇ  ಪ್ರಥಮ ಮುಂಗಾರು ಮಳೆಯು ಇಲ್ಲಿ ಬೀಳುವುದೆಂದು  ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟಿದೆ. ಈ ನಗರವು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಹಿಮವದ್ ಗೋಪಾಲ ಸ್ವಾಮಿ ಬೆಟ್ಟ ಹಾಗೂ ಬಂಡೀಪುರ ಅರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಹೆಸರು ವಾಸಿಯಾಗಿದೆ ಹಾಗೂ ತಮಿಳುನಾಡು ಮತ್ತು ಕೇರಳ ರಾಜ್ಯಗಳ ಗಡಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಅತೀ ಚಳಿ ಇರುವುದು ಹಾಗೂ ಬೇಸಿಗೆ ಯಲ್ಲಿ ತಂಪಾದ ವಾಯುಗುಣವಿದೆ, ಇಲ್ಲಿ ನಮಗೆ ಹಲವು ರೀತಿಯ ಸ್ಥಳಗಳು ನೋಡಲು ಸಿಗುವುದು.
ವ್ಯವಸಾಯ
ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿ ಎರೆಮಣ್ಣು ಇದೆ. ಹೆಚ್ಚು ಭಾಗ ನುರುಜುಭೂಮಿ, ಮಳೆ ಕಡಿಮೆ. ಜೋಳ ಮುಖ್ಯ ಬೆಳೆ. ರಾಗಿ, ಅವರೆ, ಹರಳು ಇತ್ಯಾದಿಗಳ ವ್ಯವಸಾಯ ಸಹ ಇದೆ. ಕೆರೆಗಳಿಂದ ಸ್ವಲ್ಪಮಟ್ಟಿಗೆ ಬತ್ತದ ಬೆಳೆ ಆಗುತ್ತದೆ. ತೋಟಗಳೂ ಇವೆ. ಇಲ್ಲಿಯ ವೀಳ್ಯದ ಎಲೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧ.
ಸಾರಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ
ಗುಂಡ್ಲುಪೇಟೆ ಈ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಕೇಂದ್ರ. ಗುಂಡ್ಲುಹೊಳೆಯ ಎಡದಂಡೆಯ ಮೇಲಿರುವ ಈ ಊರು ಮೈಸೂರು-ಉದಕಮಂಡಲ (ಊಟಿ) ಹೆದ್ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಮೈಸೂರಿನ ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ 61ಕಿಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಗುಂಡ್ಲುಪೇಟೆಯಿಂದ ಪೂರ್ವಕ್ಕಿರುವ ಚಾಮರಾಜನಗರಕ್ಕೆ, ಪಶ್ಚಿಮದೆಡೆ ಕೇರಳದ ಸುಲ್ತಾನ ಬತ್ತೇರಿ ಮತ್ತು ಮುಂದೆ ಕಣ್ಣಾನೂರಿಗೆ, ವಾಯವ್ಯದಲ್ಲಿ ಹೆಗ್ಗಡದೇವನಕೋಟೆ ಕಡೆಗೆ ರಸ್ತೆಗಳಿವೆ.
ದೇಗುಲಗಳು
ಮಾತ್ರ ಇಟ್ಟಿಗೆಯಿಂದ ರಚಿಸಲಾಗಿದೆ. ದೇವಾಲಯದ ಅಧಿಷ್ಠಾನ ಪಟ್ಟಿಕೆಗಳ ಮೇಲೆ ಅನೇಕ ಕನ್ನಡ ಶಾಸನಗಳಿವೆ.
ವರ್ಗ:ಚಾಮರಾಜನಗರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ತಾಲೂಕುಗಳು ವರ್ಗ:ಚಾಮರಾಜನಗರ ಜಿಲ್ಲೆ
ಜನಪದ ಆಭರಣಗಳು
ಜನಪದ ಆಭರಣಗಳು ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಸೌಂದರ್ಯವರ್ಧಕವಾಗಿ, ಸೌಂದರ್ಯರಕ್ಷಕವಾಗಿ, ಔಪಯೋಗಿಕವಾಗಿ, ಆರೋಗ್ಯವರ್ಧಕವಾಗಿ, ಆಪದ್ಧನವಾಗಿ, ಅನ್ಯಾಕರ್ಷಕವಾಗಿ ಪ್ರದರ್ಶನಗೊಳುತ್ತಿವೆ. ಆದಿ ಮಾನವ ಪ್ರಕೃತಿಯ ಆರಾಧಕ. ಹಾಗಾಗಿ ನಿಸರ್ಗದ ನಮೂನೆಯಲ್ಲಿ ಆಭರಣ ಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಸಿ ಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ರೂಢಿಸಿ ಕೊಂಡಿದ್ದಾನೆ. ಮೈಮೇಲೆ ತುಂಡು ಬಟ್ಟೆ ಧರಿಸದಿದ್ದರೂ, ಇಡೀ ದೇಹ ಮುಚ್ಚುವಷ್ಟು ಒಡವೆಗಳನ್ನು ಯಾವುದೇ ಎಗ್ಗಿಲ್ಲದೆ ಧರಿಸಿ, ತನ್ನ ಅಲಂಕಾರ ಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಮೆರೆದಿದ್ದಾನೆ. ಒಡವೆ ಧರಿಸಲು ವಯೋಮಿತಿಯೇನು ಇಲ್ಲ. ಇಂತಹ ಆಭರಣಗಳ ಅಧ್ಯಯನ ಹೊಸಲೋಕವೂಂದರ ದರ್ಶನ ಮಾಡಿಸುತ್ತಾ, ವಿಸ್ಮಯದೊಂದಿಗೆ ಆನಂದವನ್ನು ಉಂಟು ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಆಭರಣಗಳಿಗೆ ಮೂಲ ಪ್ರೇರಣೆ 'ಹಚ್ಚೆ'. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಒಡವೆಗಳು ಮಣ್ಣು, ಮಣಿ, ಕವಡೆ,ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಕೊಂಬಿನಿಂದ, ಶಂಖಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟರೂ, ಅವು ಬೇಗನೆ ನಶಿಸಿ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದುದರಿಂದ ಲೋಹಗಳ ಆಭರಣಗಳು ಬೆಳಕಿಗೆ ಬಂದುವು.
ಪ್ರವೇಶಿಕೆ
ಜಾನಪದ ಸಾಗರದಷ್ಟು ಆಳ, ಆಕಾಶದಷ್ಟು ವಿಸ್ತಾರ. ಅದಕ್ಕೆ ಹಿರಿಯ ವಿದ್ವಾಂಸರು-"ಹರಿಯ ಒಡಲಲ್ಲಿ ಬ್ರಹ್ಮಾಂಡ ಅಡಗಿರುವಂತೆ, ಜಾನಪದ ಕುಕ್ಷಿಯಲ್ಲಿ ಇಡೀ ಜಗತ್ತೆಲ್ಲವೂ ಹುದುಗಿದೆ" ಎಂದಿದ್ದಾರೆ. ಜಾನಪದವು ಒಂದು ವಿಶೇಷ ಅಧ್ಯಯನ ವಿಷಯವಾಗಿ ಬೆಳೆದಿದೆ. ಅದು ಕೇವಲ ಸಂಗ್ರಹ, ರಸವಿಮರ್ಶೆಗಳಿಗಷ್ಟೇ ಮೀಸಲಾಗಿಲ್ಲ. ಅವುಗಳೊಂದಿಗೆ-
ಒಡವೆಗಳ ಚಾರಿತ್ರಿಕ ಒಡಲು
ಮಾನವ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಖನಿಜಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಪಟ್ಟಂತೆ ನಾಲ್ಕು ಸಾಮಾಜಿಕ ಯುಗಗಳು ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿವೆ. ಅವುಗಳೆಂದರೆ-
ಹರಳುಗಳ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ಸಮೀಕ್ಷೆ
ಆಭರಣಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಸುವಲ್ಲಿ 'ನವರತ್ನ'ಗಳ ಪಾತ್ರ ಬಹಳ ಮುಖ್ಯವಾದುದು. ನವರತ್ನಗಳನ್ನು 'ಹರಳು'ಗಳೆಂಬ ಸಾಮಾನ್ಯ ಹೆಸರಿನಿಂದಲೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಒಂಬತ್ತು ಬಗೆಯ ಹರಳುಗಳು ನವರತ್ನಗಳೆಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಪ್ರತಿ ಹರಳುಗಳಿಗೂ ಅವುಗಳದೇ ಆದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಗುಣ, ವಿಶೇಷತೆಗಳಿರುವುದನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ನವರತ್ನಗಳ ಹುಟ್ಟಿನ ಬಗ್ಗೆ ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಚಿಕ್ಕ ಕಥೆಯಿದೆ. ಅದೆಂದರೆ- ಒಮ್ಮೆ ಸುರರು 'ವೇಲಾಸುರ'ನೆಂಬ ಅಸುರನನ್ನು ಕೊಂದಾಗ, ಆ ರಕ್ಕಸನ ಅಂಗಾಂಗಗಳು ನವರತ್ನಗಳಾಗಿ ಪರಿವರ್ತನೆಗೊಂಡುವಂತೆ. ವೇಲಾಸುರನ ಮೂಳೆಯಿಂದ- ವಜ್ರವೂ, ಹಲ್ಲಿನಿಂದ -ಮುತ್ತು, ರಕ್ತದಿಂದ -ಮಾಣಿಕ್ಯವೂ, ಮೇದಸ್ಸಿನಿಂದ -ಪಚ್ಚೆಯೂ, ಮಾಂಸದಿಂದ- ಹವಳವೂ, ಶ್ಲೇಷ್ಮದಿಂದ-ಪುಷ್ಯರಾಗ, ನರದಿಂದ-ಗೋಮೇಧಿಕ, ರೋಮದಿಂದ- ವೈಢೂರ್ಯವೂ, ಕಂಗಳಿಂದ ನೀಲ ಹುಟ್ಟಿವೆಯೆಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಮಹಿಳೆಯರ ಆಭರಣಗಳು
ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಆಭರಣಗಳೆಲ್ಲ ಹೆಣ್ಣಿಗಾಗೇ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡಿವೆ. ಬೈತಲೆ ಬೊಟ್ಟು,/ಮಣಿ.ಸರ, ಪದಕ, ಸೀಮಂತಮಣಿ, ಸೂರ್ಯ, ಚಂದ್ರಕೋಲು, ಕೇದಿಗೆ, ನಾಗರ, ವೊಗ್ಗಿನಮಾಲೆ, ಜಡೆಬಿಲ್ಲೆ, ಜಡೆನಾಗರ, ಜಡೆಸರ, ಜಡೆಗೊಂಡೆ, ಜಡೆಬಂಗಾರ, ಗಿಳಿಹೆರಳು, ಓಲೆ-ಮುತ್ತಿನ/ವಜ್ರದ/ಹರಳಿನ/ಕರಿಮಣಿ/ ಸೀಮೆ ಕಮಲದ/ನೀಲದ/ಕುಡುಕಿ/ನವರತ್ನದ/ಬಿಚ್ಚೋಲೆ/ಗುಮ್ಮಂಚಿನೋಲೆ, ಜುಮುಕಿ, ಬುಗುಡಿ-ಮುತ್ತಿನ/ಎಲೆ/ಕಡ್ಡಿ/ಗೆಜ್ಜೆತಳುಕಿನ/ನೆಲ್ಲಿಕಾಯಿ, ತಟ್ಟು, ಬಾಬುಲು, ಮೇಟಿಕೊಳವೆ, ಮುಳುಗು, ಬಾವಲಿ-ಮುತ್ತಿನ/ಹರಳಿನ/ಚಂದ್ರ/ಗುಬ್ಬಿ/ಕಿಡಕಿ/ವೊಗ/ಬುರುಗಿ/ಬಾಳ,  ಚೌಕಳಿ, ಅಗಸಿಕಡ್ಡಿ, ಮುರ, ಕೆನ್ನೆಸರಪಳಿ, ಮಿಂಚಪಟ್ಟಿ, ತಾಲೂಕ, ದ್ರಾಕ್ಷಿಪಟ್ಟಿ, ಹುಜರ, ಬೆಳ್ಳಿತಂಬು, ಕರ್ಣಮೂಲ, ಮೂಗುತಿ, ನತ್ತು, ಬುಲಾಕು, ಮುಕುರ, ಗೋಟ, ಮುರುಬಟ್ಟು, ಮೂಗುಬಟ್ಟು, ಗಾಡೆ, ನಾಸಮಣಿ, ಏಕಾವಳಿ, ಸರಿಗೆ, ಹಾರ/ಸರ/ಮಾಲೆ- ಮುತ್ತಿನ/ರತ್ನದ/ಪದಕ/ನಕ್ಷತ್ರ/ದೊಡ್ಡಗುಂಡು/ಸಣ್ಣಗುಂಡು/ಚಿಂತಾಕು/ಕಟ್ಟಾಣಿ/ಸರಿಗೆಬಂದಿ/ಅಡ್ಡಿಕೆ/ಮೋಹನ/ಕಂಠ/ಟೀಕಿ/ಗೋಧಿ/ಅವಲಕ್ಕಿ/ಬಟಾಣಿ/ಮಾವಿನಕಾಯಿ/ನೆಲ್ಲಿಕಾಯಿ/ಕಾಸಿನಸರ/ತಾಳಿ/ತೋರಹಾರ/ಹೀರಹಾರ/ಹಗ್ಗದ ಚೈನು, ನಾಗಮರಿ,ತೋಳ್ಬಂದಿ ,ವಂಕಿ, ಬಳೆ-ಚಿನ್ನ/ಬೆಳ್ಳಿ/ಬಂಗಾರ/ಮುತ್ತು/ಹರಳು/ಕಡಗ/ಗೋಟು/ಬಿಲ್ವಾರ/ಕಂಕಣ/ಪೋಚೆ/ತೋಡೆ/ಪಾಟ್ಲಿ, ಉಂಗುರಗಳು, ಡಾಬು, ಸೊಂಟದ ಪಟ್ಟಿಗಳು, ರನ್ನಿನಜೋಡು, ಗೆಜ್ಜೆಯುಂಗುರ, ಮೀನು, ಮಿಂಚು, ಪಿಲ್ಲಿ, ಕಾಲುಂಗುರ ಮುಂತಾದುವು.
ಸಂಪ್ರದಾಯ
ಸಂಪ್ರದಾಯದಲ್ಲಿ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗೆ ಬಹುಮುಖ್ಯ ಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಹಿಂದೂ, ಮುಸ್ಲಿಂ, ಕ್ರೈಸ್ತರಲ್ಲಿನ ವಿವಾಹ ಇನ್ನಿತರ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಷ್ಟು ಬದಲಾವಣೆಗಳಿರುವುದನ್ನು ಕಾಣಬಹುದಾಗಿದೆ. ಹಿಂದು ಮದುವೆಗಳಲ್ಲಿ ವರನ ಕಡೆಯವರು ವಧುವಿಗೆ 'ಬಣ್ಣಬಂಗಾರ'ದ ಬುಟ್ಟಿ ತರುವುದು ವಾಡಿಕೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಗೌರಿಬಳೆ, ಬಳ್ಳಿಕಾಲುಂಗುರ, ಕಾಲ್ಗೆಜ್ಜೆ, ಚೈನು, ಡಾಬು, ಓಲೆ, ಹೂ, ಬಳೆ, ರೇಷ್ಮೇಸೀರೆ, ತಾಳಿ ಮುಂತಾದುವನ್ನು ತಂದರೆ, ಮುಸ್ಲಿಂರು ಝಮ್ಕಿ, ಕೀರನ್, ಬುಗ್ಗಿ, ವಾಲೆ, ಗಲ್ಲೇರ, ಲವಾ,ಕಿರಾಚಿ ಹಾರ್, ಬಂಗಾರದ ಬಳೆ, ಉಂಗುರಗಳು, ಚಂದ್ರನಾಕಾರದ ತಲೆಬಿಲ್ಲೆ, ಮೂಗುತಿ/ಬುಲಾಕು, ಕಾಲ್ಗೆಜ್ಜೆ ಮುಂತಾದುವನ್ನು ತೊಟ್ಟರೆ, ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ನರು ಉಂಗುರ, ಬಾದಾಮಿಯಾಕಾರದ ತಾಳಿಯ ಮೇಲೆ ಶಿಲುಬೆಯ ಚಿಹ್ನೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಚಿನ್ನದ ಸರ, ಬ್ರೇಸ್ಲೇಟ್ ಧರಿಸುವರು. ಇವರು ಬಹುತೇಕ ಹಿಂದುಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿ ಅವರು ಧರಿಸುವ ಒಡವೆಗಳನ್ನೇ ತೊಡುತ್ತಾರೆ.
ಒಡವೆಗಳ ನಿರ್ಮಾತೃ
ವಿಶ್ವಕರ್ಮ ಜನಾಂಗದವರು ಆಭರಣಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ದರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ವೇದಗಳ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇವರನ್ನು ಅಕ್ಕಸಾಲಿಗ, ಆಚಾರಿ, ಸುಕರ್ಮಣ, ಹಿರಣ್ಯಕಾರ, ಚೀನಿವಾರ, ಮಣಿಕಾರ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ. ಅಕ್ಕಸಾಲಿಗರಿಗೆ ವಿಶ್ವಕರ್ಮನೇ ಮೂಲಪುರುಷ. ಇವನಿಗೆ ಐದು ಜನ ಗಂಡು ಮಕ್ಕಳು. ಅವರೆಂದರೆ-ಮಯ, ತೃಷ್ಟ್ಯ, ವಿಶ್ವಜ್ಞ, ಮನು, ಶಿಲ್ಪಿ. ಇವರ ಕೆಲಸಗಳೆಂದರೆ- ವಿವಿಧ ಶಿಲ್ಪ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿರತನಾದವನು 'ಮಯ' ಮರಗೆಲಸ ಯಜ್ಞಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಪರಿಣಿತನಾದವನು 'ತೃಷ್ಟ್ಯ,' ಮಾಂಗಲ್ಯ ಆಭರಣಗಳ ತಜ್ಞ ನಾಗಿದ್ದವನು 'ವಿಶ್ವಜ್ಞ', ಕಬ್ಬಿಣದ ಕೆಲಸದಲ್ಲಿ ಪಾರಂಗತನಾದವನು 'ಮನು' ವಿಗ್ರಹ ದೇವಾಲಯ ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿದವನು 'ಶಿಲ್ಪಿ'
ಹೀಗೆ ಐದು ಮಂದಿಯು ಅವರವರ ವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು ಅವಲಂಭಿಸಿದ್ದರು. ಇವರೆಲ್ಲರೂ ಅಕ್ಕಸಾಲಿಗರ ಮೂಲಪುರುಷರು. ಇವರು ಮುಂದೆ 'ಪಾಂಚಾಳ'ರೆಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟರು.
ಅಕ್ಕಸಾಲಿಗರ ಸಾಧನ ಸಲಕರಣೆಗಳೆಂದರೆ
ಅರ, ಅಚ್ಚುವೊಳೆ, ಅಡಸಲ್ಲು, ಐರಣ, ಕುಂಚಗಳು, ಗರಗಸ, ಕಂಬಚ್ಚು, ಗೆಜ್ಜೆಕುಳಿ, ಚಾಣ, ತಂತಿ, ತ್ರಾಸು, ತಿದಿ, ತ್ರಿಜ್ಯ, ಮಾಪಕ, ಬಟ್ಟು, ಮೂಸೆ, ಊದುವ ಕೊಳವೆ, ಓರೆಕಲ್ಲು, ಕಂಪಾಸು, ತೂಕದ ಅಳತೆ, ನೈಟ್ರಿಕ್ ಮತ್ತು ಸಲ್ಫೂರಿಕ್ ಆಮ್ಲ, ಮೈಲುತುತ್ತು, ಗಂಧಕಾಮ್ಲ, ಅರಗು, ಒಪ್ಪದಮರಳು, ಕೆಂಪುಮರಗಳು, ನವಸಾರ, ಪಟಿಕ, ಪೆಟ್ಲುಪ್ಪು, ಬಿಳಿಗಾರ, ರಸಕರ್ಪೂರ, ಸಮುದ್ರದ ನೊರೆಗಳು, ಆಭರಣಗಳ ನಕ್ಷೆ ಮುಂತಾದುವು.
ಆಚರಣೆ
ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಮುಂದುವರೆದ ರೂಪವೇ ಆಚರಣೆ. ಆಚರಣೆಗಳನ್ನು ಅಂತರ್ಗತ ಅಥವಾ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಎಂಬುವುದಕ್ಕಿಂತ ಅವು ಸಾಮುದಾಯಿಕವಾದುವು ಎನ್ನಬಹುದು. ಆಚರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಮೂರು ವಿಧಗಳಿವೆ. ಅವೆಂದರೆ-
ಜನಪದ ಪ್ರಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಆಭರಣಗಳು
ಜನಪದವೆಂಬುದೇ ಒಂದು ವಿಶ್ವಕೋಶವಿದ್ದಂತೆ. ಅದನ್ನು ಯಾರೂ ಸಹ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಒಮ್ಮೆಗೆ ಓದಿ ಅರ್ಥೈಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾಗಿ ಅದನ್ನು ಹಲವಾರು ವಿಭಾಗ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಓದಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಮಾತ್ರ ಅದು ಸ್ವಲ್ಪ ಹಿಡಿತಕ್ಕೆ ಸಿಗುತ್ತದೆ. ಅಂತಹ ವಿಭಾಗಕ್ರಮಗಳನ್ನೇ ಪ್ರಕಾರಗಳೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆಭರಣಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಪಟ್ಟಂತೆ ಇರುವ ಜನಪದ ಪ್ರಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಕಥೆಗೆ ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನವಿದೆ.
ಜನಪದ ಕಥೆಗಳು
ವಜ್ರಕುಮಾರ-ಒಂದೂರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಅರಸು. ಅವನಿಗೆ ಏಳುಜನ ಗಂಡುಮಕ್ಕಳು, ಒಬ್ಬ ಹೆಣ್ಣು ಮಗಳು. ಏಳುಜನ ಗಂಡುಮಕ್ಕಳು ಏಳು ರೀತಿಯ ಬಂಗಾರದ ಒಡವೆಗಳನ್ನು ಮಾಡಿಸಿ, ಅವನ್ನು ತಂಗಿಗೆ ತೊಡಿಸಿ, ತಂಗಿಯ ಪ್ರತಿ ತಲೆ ಕೂದಲಿಗೂ ಮುತ್ತು, ಬಂಗಾರ ಪೋಣಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ಅವನ್ನು ತರಲು ಬೇರೆ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ಆ ಹುಡುಗಿಯ ಏಳುಜನ ಅತ್ತಿಗೆಯರು ಈ ತಂಗಿಗೆ ನಾನಾ ರೀತಿಯ ಚಿತ್ರಹಿಂಸೆ ಕೊಟ್ಟು, ಅವಳ ಒಡವೆಗಳನ್ನೇಲ್ಲ ಕಿತ್ತುಕೊಂಡು ಅವಳನ್ನು ಮನೆಯಿಂದ ಹೊರಗಟ್ಟಿ ಬಿಡುತ್ತಾರೆ. ಆ ತಂಗಿ ಕಾಡಿಗೋಗಿ ಅಲ್ಲಿ ಸತ್ತಿದ್ದ ರಾಜಕುಮಾರನನ್ನು ಬದುಕಿಸಿ, ಅವನನ್ನೇ ಮದುವೆಯಾಗಿ ವಜ್ರಕುಮಾರನೆಂಬ ಮಗುವನ್ನು ಹಡೆಯುತ್ತಾಳೆ. ನಂತರ ಆ ಮಗುವಿನಿಂದ ತಂಗಿ ಅಣ್ಣಂದಿರು ಮತ್ತೆ ಒಂದಾಗುತ್ತಾರೆ.
ಜನಪದ ಗೀತೆಗಳು
ತಾಯಿ ಚಾಮುಂಡಿ ವಾಲೆಯ ಬೆಳಕಿಗೆ ಎಪ್ಪತ್ತೊಂದು ಹುಲ್ಲೆ ಬೆದರಿದೊ ದೊಡ್ಡಂಚಿನ ಸೀರೆ ಒಡ್ಯಾಣಕೆ ಬಂಗಾರ ದೊಡ್ಡೇರಿ ಮೇಲೆ ಬರುವೂಳೆ ಚಾಮುಂಡಿ ವಜ್ರದ ಹೊನ್ನೋಲೆ ಗೆಜ್ಜೆ ತಳಕಿನ ಬುಗುಡಿ ಗೆಜ್ಜೆ ಗಲಿರೆಂಬೊ ಕಿರುಪಿಲ್ಲಿ ಹಾಕ್ಕೊಂಡು ಚಾಮುಂಡಿ ಜಗ್ಗುತ್ತಾ ಬೆಟ್ಟ ಇಳಿದಾಳೆ ದೊರೆಗಳು ಕೈ ಎತ್ತಿ ಮುಗಿದಾರು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
<References />
ವರ್ಗ:ಜನಪದ ಸಾಹಿತ್ಯ ವರ್ಗ :ಖನಿಜ ಸಾಹಿತ್ಯ ವರ್ಗ:ಆಭರಣಗಳು
ನವರತ್ನರಾಂ
ನಾಟಕಗಳು
ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯಾಗಿದ್ದಾಗ 'ಚಿತ್ರ ಕಲಾವಿದರು' ನಾಟಕ ತಂಡ, 'ಅಕ್ಕ-ಪಕ್ಕ', 'ಕೆಂಬೂತ', 'ಕನಸು-ನನಸು' ಮುಂತಾದ ಐವತ್ತಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ನಾಟಕಗಳನ್ನು ಬರೆದರು.
ಇತರೆ ಕೃತಿಗಳು
ಹೀಗೆ ಹಲವಾರು...ಪ್ರಸಿದ್ದ ಕೃತಿಗಳು.
ಇನ್ನಿತರ ಮಾಹಿತಿ
ಸುಧಾ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ 'ನೀವು ಕೇಳಿದಿರಿ' ವಿಭಾಗದ ಪ್ರೆಶ್ನೆಗಳಿಗೆ ಉತ್ತರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಬೀchiಯವರು ನಿಧನರಾದ ನಂತರ ,ನವರತ್ನರಾಂ ಅವರು "ಚಿತ್ತಾ" ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರೆಸಿದರು.
ನವರತ್ನರಾಮ್ ಅವರು ಪುಟ್ಟಣ್ಣ ಕಣಗಾಲ್ ನಿರ್ದೇಶನದ ಗೆಜ್ಜೆ ಪೂಜೆ ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಸಂಭಾಷಣೆ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯ ವರ್ಗ:ಹಾಸ್ಯಸಾಹಿತ್ಯ ನವರತ್ನರಾಂ ನವರತ್ನರಾಂ
ಲಾರ್ಡ್ ಕರ್ಜನ್
thumb ಜಾರ್ಜ್ ನ್ಯಾಥೆನಿಯಲ್ ಕರ್ಜನ್(11 January 1859 – 20 March 1925) ಅಥವಾ ಲಾರ್ಡ್ ಕರ್ಜನ್ ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನ ರಾಜಕಾರಣಿ. ಭಾರತದ ವೈಸ್ರಾಯ್ (1898-1905), ಬ್ರಿಟನಿನ ವಿದೇಶಾಂಗ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿ (1919-1924).
ಜನನ ಮತ್ತು ಬಾಲ್ಯ
4ನೆಯ ಬ್ಯಾರನ್ ಸ್ಕಾರ್ಸ್ಡೇಲನ ಹನ್ನೊಂದು ಮಕ್ಕಳ ಪೈಕಿ ನಾಲ್ಕನೆಯವನಾಗಿ 1859ರ ಜನವರಿ 11ರಂದು ಡರ್ಬಿಷೈರಿನ ಕೆಡ್ಲ್‌ಸ್ಟನ್ ಹಾಲಿನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿದ. ಕರ್ಜನ್‍ನಿಗೆ 16 ವರ್ಷವಾಗಿದ್ದಾಗ ತಾಯಿ ತೀರಿಕೊಂಡಳು. ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ ಕರ್ಜ಼ನನ ಮೇಲೆ ಬಹುವಾಗಿ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿದವರೆಂದರೆ ಈತನ ಗೃಹ ಶಿಕ್ಷಕಿ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲಾಧ್ಯಾಪಕ. ಕಷ್ಟಪಟ್ಟು ದುಡಿಯುವ ಅಭ್ಯಾಸವೂ ವಿವರಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸುವ ಗುಣವೂ ಕರ್ಜ಼ನನಿಗೆ ಬಂದದ್ದು ಇವರಿಂದ. ಈಟನ್, ಆಕ್ಸ್‌ಫರ್ಡ್‍ಗಳಲ್ಲಿ ಕರ್ಜ಼ನ್ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಡೆದ. ಆಕ್ಸ್‌ಫರ್ಡಿನಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಇವನಿಗೆ ಬೆನ್ನುಮೂಳೆ ಬಾಗಿತು. ಈ ನೋವನ್ನವನ್ನು ತನ್ನ ಇಡೀ ಜೀವನಪರ್ಯಂತ ಅನುಭವಿಸ ಬೇಕಾಯಿತು. ಬಾಗಿದ ಬೆನ್ನನ್ನು ನೆಟ್ಟಗೆ ಮಾಡಲು ಕರ್ಜ಼ನ್ ಉಕ್ಕಿನ ಕವಚ ತೊಡುತ್ತಿದ್ದ. ಇದರಿಂದ ಇಡೀ ದೇಹವೇ ಸೆಟೆದಂತೆ ಕಾಣುತ್ತಿತ್ತು. ಈ ಗುಣವೇ ಮನಸ್ಸನ್ನೂ ಹೊಕ್ಕಿತೇನೋ ಎಂಬಂತೆ ಮುಂದಿನ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಇವನ ನಡತೆಯೂ ಘಟನೆಗಳೂ ರೂಪುಗೊಂಡುವು. ಕಾಲೇಜು ಸಂಘದ ಅಧ್ಯಕ್ಷನಾಗಿ ಕರ್ಜ಼ನ್ ಆಯ್ಕೆಗೊಂಡ.
ಜೀವನ
ಶಿಕ್ಷಣ ಮುಗಿದ ಮೇಲೆ ಧಾರಾಳವಾಗಿ ಸಂಚರಿಸಿದ; ಸಮಾಜ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಬೆರೆತ. ಕನ್ಸರ್ವೆಟಿವ್ ಪಕ್ಷದ ವತಿಯಿಂದ ಕರ್ಜ಼ನ್ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಪಾರ್ಲಿಮೆಂಟನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಿದ್ದು 1886ರಲ್ಲಿ. ಐದು ವರ್ಷಗಳ ಅನಂತರ (1891) ಈತ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಕೆಳಕಾರ್ಯದಶಿಯಾಗಿ ನೇಮಕಹೊಂದಿದ. 1895ರಲ್ಲಿ ವಿದೇಶಾಂಗ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಕೆಳಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯ ಹುದ್ದೆ ಇವನಿಗೆ ಲಭ್ಯವಾಯಿತು. ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕರ್ಜ಼ನ್ ಮಧ್ಯ ಏಷ್ಯ, ಪಶ್ಚಿಮ ಏಷ್ಯ, ಭಾರತ, ಚೀನ, ಅಮೆರಿಕ ಮುಂತಾದ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಸಮಾಡಿ ವಿಪುಲವಾದ ಸಾಮಗ್ರಿಯನ್ನೂ ಅನುಭವವನ್ನೂ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಕೊಂಡ. ಇವನ ಲೇಖನಿಯಿಂದ ಅನೇಕ ಪುಸ್ತಕಗಳು ಹೊರ ಬಂದುವು. 1895ರಲ್ಲಿ ಕರ್ಜ಼ನ್ ಅಮೆರಿಕದ ಕೋಟ್ಯಧಿಶ್ವರನೊಬ್ಬನ ಮಗಳನ್ನು (ಮೇರಿ ಲೀಟರ್) ಮದುವೆಯಾದ.
ಭಾರತದ ವೈಸ್‍ರಾಯ್‍ಯಾಗಿ
ಕರ್ಜ಼ನ್ ಭಾರತದ ವೈಸ್ರಾಯಿಯಾದದ್ದು 1898ರಲ್ಲಿ. ಆಗ ಇವನಿಗೆ ಇನ್ನೂ 40 ವರ್ಷ ತುಂಬಿರಲಿಲ್ಲ. ಈ ಹೊಸ ಹುದ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಕರ್ಜ಼ನ್ ಅತ್ಯಂತ ಉತ್ಸಾಹದಿಂದಲೇ ಕಾರ್ಯವನ್ನಾರಂಭಿಸಿದ. ತನ್ನ ವೈಸ್ರಾಯ್‍ಗಿರಿಯಲ್ಲಿ ಕರ್ಜ಼ನ್ ಮಾಡಿದ ಸುಧಾರಣೆಗಳೂ ಸಾಧನೆಗಳೂ ಅನೇಕ. ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಆಡಳಿತಕ್ಕೆ ಕಿರುಕುಳ ಕೊಡುತ್ತಿದ್ದ ವಾಯವ್ಯ ಗಡಿಪ್ರದೇಶದ ಜನರ ಮೇಲೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹತೋಟಿ ತರುವ ಉದ್ದೆಶದಿಂದ ಕರ್ಜ಼ನ್ ಅದನ್ನೊಂದು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಪ್ರಾಂತ್ಯವಾಗಿ ವಿಭಜಿಸಿದ. ಆದರೂ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಕೈಮೀರಿದ್ದರಿಂದ 1901ರಲ್ಲಿ ವಝೀರಿಗಳ ಮೇಲೆ ಸೈನಿಕ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ನಡೆಸ ಬೇಕಾಯಿತು. ಇದು ಬ್ರಿಟಿಷ್‍ರ ವಿಜಯವಾಗಿ ಪರ್ಯವಸಾನಗೊಂಡಿತು. ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಹಿತಗಳಿಗೆ ರಷ್ಯನರಿಂದ ಧಕ್ಕೆಯೊದಗದಂತೆ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಕರ್ಜ಼ನ್ 1903ರಲ್ಲಿ ಪರ್ಷಿಯನ್ ಖಾರಿ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಭೇಟಿಕೊಟ್ಟ. ಟಿಬೆಟಿನಲ್ಲಿ ಅವರ ಪ್ರಭಾವ ಬೆಳೆಯದಂತೆ ಮಾಡಲು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ನಿಯೋಗವೊಂದನ್ನು ಅಲ್ಲಿಗೆ ಕಳಿಸಿದ. ಆದರೆ ಟಿಬೆಟಿನೊಂದಿಗೆ ವಿರಸ ಬೆಳೆಯಿತು. ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಭಾರತ ಸೇನೆ ಲ್ಹಾಸಾಗೆ ನುಗ್ಗಿತು. 1904ರಲ್ಲಿ ಟಿಬೆಟರು ಶಾಂತಿಗೆ ಒಡಂಬಡಬೇಕಾಯಿತು. ಆಡಳಿತದ ನಾನಾ ಶಾಖೆಗಳನ್ನು ಕರ್ಜ಼ನ್ ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ ತನಿಖೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸಿ ಅವನ್ನು ಸುಧಾರಿಸಿದ. ಇಂಪೀರಿಯಲ್ ಕೆಡೆಟ್ ಕೋರನ್ನು ಸ್ಪಾಪಿಸಿದವನೂ ಕಲ್ಕತ್ತದ ವಿಕ್ಟೋರಿಯ ಸ್ಮಾರಕಭವನ ನಿರ್ಮಿಸಿದವನೂ ಕರ್ಜ಼ನನೇ. ಈ ಭವನಕ್ಕಾಗಿ ಭಾರತದ ಶ್ರೀಮಂತರನೇಕರಿಂದ ಈತ ಅಪಾರ ಧನಸಂಗ್ರಹಮಾಡಿದ. 1903ರಲ್ಲಿ ಏಳನೆಯ ಎಡ್ವರ್ಡನ ಪಟ್ಟಾಭಿಷೇಕದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕರ್ಜ಼ನನೂ ದೆಹಲಿಯಲ್ಲಿ ದರ್ಬಾರ್ ನಡೆಸಿದ. ಭಾರತದ ಹಣಕಾಸಿನ ನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿ ಕರ್ಜ಼ನ್ ತೋರಿದ ಚಾಕಚಕ್ಯತೆ ಅಸಾಧಾರಣ. ಈತನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಉಪ್ಪಿನ ತೆರಿಗೆ ಎರಡು ಸಾರಿ ಇಳಿಯಿತು. ಕಡಿಮೆ ವರಮಾನಗಳ ಮೇಲಣ ತೆರಿಗೆ ರದ್ದಾಯಿತು. ಸರ್ಕಾರಿ ರಹಸ್ಯ ಕಾಯಿದೆ ಭಾರತೀಯ ಗಣಿಗಳ ಕಾಯಿದೆ, ಪ್ರಾಚೀನ ಸ್ಮಾರಕಗಳ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕಾಯಿದೆ, ಸಹಕಾರ ಸಂಘಗಳ ಕಾಯಿದೆ--ಮುಂತಾದ ಹಲವಾರು ಕಾಯಿದೆಗಳು ಜಾರಿಗೆ ಬಂದದ್ದು ಈತನ ಅಧಿಕಾರದ ಕಾಲದಲ್ಲೇ. ಆದರೆ ಕರ್ಜನನ ಧೋರಣೆಯೂ ಇವನು ಕೈಗೊಂಡ ಹಲವು ಕ್ರಮಗಳೂ ಜನರಲ್ಲಿ ತೀವ್ರ ಅಸಮಾಧಾನಕ್ಕೂ ಕ್ರೋಧಕ್ಕೂ ಕಾರಣವಾದುವು. ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳ ಮಸೂದೆ ಇಂಥ ಕ್ರಮಗಳಲ್ಲೊಂದು. ಬಂಗಾಲದ ವಿಭಜನೆಯಿಂದಂತೂ ಸಿಂಹದ ಕೇಸರವನ್ನೇ ಹಿಡಿದೆಳೆದಂತಾಯಿತು. ಭಾರತೀಯರ ಗುಣವನ್ನೂ ಭಾರತ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸನ್ನೂ ಅವಹೇಳನ ಮಾಡಿ ಈತ ಮಾಡಿದ ಅನೇಕ ಭಾಷಣಗಳಿಂದ ಜನರಲ್ಲಿ ವಿರೋಧ ತೀವ್ರವಾಯಿತು. ಎಲ್ಲ ರಾಜಕೀಯ ಚಳವಳಿಗಳನ್ನೂ ಮರ್ದಿಸಲು ಕೈಕೊಂಡ ಕ್ರಮಗಳಿಂದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಸುಧಾರಿಸುವ ಬದಲು ಇನ್ನೂ ಹದಗೆಟ್ಟಿತು. ಭಾರತೀಯರ ರಾಷ್ಟ್ರಪ್ರೇಮವೂ ಕಾಂಗ್ರೆಸಿನ ಬಗ್ಗೆ ಅವರ ಅಭಿಮಾನವೂ ಬೆಳೆಯಲು ಕರ್ಜ಼ನನ ಅತ್ಯುಗ್ರ ಕ್ರಮಗಳೂ ಕಾರಣವಾದುವು. 1903ರಲ್ಲಿ ಕಜರ್óನನ ವೈಸ್ರಾಯ್ ಅಧಿಕಾರಾವಧಿ ಮುಗಿಯಿತು. 1904ರಲ್ಲಿ ಈತ ಮತ್ತೆ ನೇಮಕಗೊಂಡ. ಆದರೆ ವೈಸ್ರಾಯ್ ಮಂಡಲಿಯ ಸೈನಿಕ ಸದಸ್ಯನ ಅಧಿಕಾರವೇನೆಂಬುದರ ಬಗ್ಗೆ ಕಜರ್óನನಿಗೂ ಪ್ರದಾನ ದಂಡನಾಯಕನಾಗಿದ್ದ ಲಾರ್ಡ್ ಕಿಚನರನಿಗೂ ಮನಸ್ತಾಪ ಬೆಳೆದು, ಕರ್ಜ಼ನ ಕೊನೆಗೆ ತನ್ನ ಹುದ್ದೆಗೆ ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಿದ. ಲಾರ್ಡ್ ಕಿಚನರ್ ಗೆ ಲಂಡನಿನಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಪ್ರಭಾವವಿದ್ದದ್ದರಿಂದ ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನ ಸರ್ಕಾರ ಕರ್ಜ಼ನನ ರಾಜೀನಾಮೆಯನ್ನು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿತು (1905). ಮರುವರ್ಷ ಕರ್ಜನನ ಪತ್ನಿ ತೀರಿಕೊಂಡಳು.
ಸ್ವದೇಶದಲ್ಲಿ
1907ರಲ್ಲಿ ಈತ ಆಕ್ಸ್‌ಫರ್ಡ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಕುಲಾಧಿಪತಿಯಾಗಿ (ಛಾನ್ಸಲರ್) ಚುನಾವಣೆಗೊಂಡು ಮತ್ತೆ ರಾಜಕೀಯಕ್ಕೆ ಜಾರಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಮಯಕಾಯುತ್ತಿದ್ದ. ಅಲ್ಲೂ ಅನೇಕ ಸುಧಾರಣೆಗಳನ್ನು ಜಾರಿಗೆ ತಂದ. ಈತ ಕೆಡಲ್ ಸ್ಟನಿನ್ ಅರ್ಲ್ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾರನ್ ರ್ಯಾವೆನ್ಸ್‌ಡೇಲ್ ಆದದ್ದು 1911ರಲ್ಲಿ. 1915ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಕ್ವಿತನ ಯುದ್ಧಕಾಲೀನ ಸಂಮಿಶ್ರ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಕರ್ಜ಼ನನಿಗೆ ಲಾರ್ಡ್ ಪ್ರಿವಿಸೀಲ್ನ ಅಧಿಕಾರ ಲಭ್ಯವಾಯಿತು. 1916ರಲ್ಲಿ ಆಸ್ಕ್ವಿತನ ಸರ್ಕಾರದ ಪತನವಾದ ಮೇಲೆ ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ಬಂದ ಡೇವಿಡ್ ಲಾಯ್ಡ್‌ ಜಾರ್ಜನ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಕರ್ಜ಼ನ್ ಯುದ್ಧದ ಒಳಸಂಪುಟದ ಸದಸ್ಯರಲ್ಲೊಬ್ಬನಾಗಿದ್ದ. 1917ರಲ್ಲಿ ಗ್ರೇಸ್ ಹಿಂಡ್ಸ್‌ ಡಗ್ಗನ್ ಎಂಬ ಅಮೆರಿಕನ್ ವಿಧವೆಯೊಬ್ಬಳನ್ನು ವಿವಾಹವಾದ. 1919 ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಪ್ಯಾರಿಸಿನ ಶಾಂತಿ ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಲಾರ್ಡ್ ಬಾಲ್ಫರ್ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಹೋಗಿದ್ದಾಗ ಅವನ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಈತ ಹಂಗಾಮಿಯಾಗಿ ವಿದೇಶಾಂಗ ಕಚೇರಿಯ ಹೊಣೆ ಹೊತ್ತಿದ್ದ. ಆ ವರ್ಷದ ಅಕ್ಟೋಬರಿನಲ್ಲಿ ಬಾಲ್ಫರ್ ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಿದ್ದರಿಂದ ಕರ್ಜ಼ನನನ್ನೇ ವಿದೇಶಾಂಗ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿ ನೇಮಕ ಮಾಡಿದಾಗ ಈತನ ಬಾಳಿನ ಆಕಾಂಕ್ಷೆಗಳಲ್ಲೊಂದು ಪುರೈಸಿದಂತಾಯಿತು. ಆದರೆ ಇವನಿಗೂ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಗೂ ಒಳ್ಳೆಯ ಸಂಬಂಧ ಬೆಳೆಯಲಿಲ್ಲ. ಕರ್ಜ಼ನನನ್ನು ಕೇಳದೆಯೇ ಅವನ ಶಾಖೆಯ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿ ಇತ್ಯರ್ಥಪಡಿಸುತ್ತಿದ್ದ. ತುರ್ಕಿ ಗ್ರೀಸ್ಗಳ ನಡುವೆ ಘರ್ಷಣೆಯಾದಾಗ ತುರ್ಕರನ್ನು ಯುರೋಪಿನಿಂದಲೂ ಗ್ರೀಕರನ್ನು ಏಷ್ಯದಿಂದಲೂ ದೂರ ಇಡಬೇಕೆಂಬುದು ಕರ್ಜ಼ನನ ನೀತಿಯಾಗಿತ್ತು. ಲಾಯ್ಡ್‌ ಜಾರ್ಜ್ ಇದನ್ನೊಪ್ಪಲಿಲ್ಲ. ಕರ್ಜ಼ನ್ ಪ್ರತಿಭಟಿಸಿದ. ರಾಜೀನಾಮೆ ಕೊಡುವುದಾಗಿ ಬೆದರಿಸಿದ. ಆದರೆ ರಾಜೀನಾಮೆ ಕೊಡುವ ಸ್ಥೈರ್ಯ ಬರಲಿಲ್ಲ. ಪದೇ ಪದೇ ಈತ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಇಂಥ ಬೆದರಿಕೆಗಳು ಅಪಹಾಸ್ಯಕ್ಕೆಡೆಕೊಟ್ಟುವು. ಲಾಯ್ಡ್‌ ಜಾರ್ಜನ ತುರ್ಕಿ ನೀತಿ ವಿಫಲಗೊಂಡು ಅವನ ಸಂಮಿಶ್ರ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಗಂಡಾಂತರ ಬಂತು. ಬ್ರಿಟನಿನಲ್ಲಿ ಚುನಾವಣೆ ನಡೆಸಬೇಕೆಂದು ತೀರ್ಮಾನವಾಯಿತು. ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲಾನಂತರ ಲಾಯ್ಡ್‌ ಜಾರ್ಜ್ ಮತ್ತೆ ಕರ್ಜ಼ನನನ್ನು ಕಡೆಗಣಿಸಿ ವಿದೇಶಾಂಗ ವ್ಯವಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ನೇರವಾಗಿ ಸಂಧಾನ ನಡೆಸತೊಡಗಿದ. ಇದರಿಂದ ಕರ್ಜ಼ನನ ಅಸಮಾಧಾನ ಪರಮಾವಧಿಗೇರಿತು. ಕೊನೆಗೂ ಈತ ರಾಜೀನಾಮೆ ಕೊಟ್ಟ. ಕರ್ಜ಼ನನ ಅಭಿಮಾನ ಆಮೇಲೆ ಆಂಡ್ರ್ಯೂಬೊನಾರ್ ಲಾನ ಕಡೆಗೆ ತಿರುಗಿತು. 1922ರಲ್ಲಿ ಆತ ಪ್ರಧಾನಿಯಾದಾಗ ಕರ್ಜ಼ನ್ ವಿದೇಶಾಂಗ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾದ. ಕೊನೆಗೂ ಕರ್ಜ಼ನನಿಗೆ ತನ್ನ ಸಂಪೂರ್ಣ ಅಧಿಕಾರ ಚಲಾಯಿಸುವ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಲಭ್ಯವಾಯಿತು. ಆದರೆ 1923ರಲ್ಲಿ ಅನಾರೋಗ್ಯ ನಿಮಿತ್ತ ಬೊನಾರ್ ಲಾ ರಾಜೀನಾಮೆ ನೀಡಿದ. ಆಗ ತಾನೇ ಪ್ರಧಾನಿಯಾಗುವೆನೆಂದು ಕರ್ಜ಼ನ್ ನೆನೆದಿದ್ದ. ಆದರೆ ಪಕ್ಷದ ಸದಸ್ಯರು ಕರ್ಜ಼ನನ ನಿರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಸುಳ್ಳುಮಾಡಿ ಸ್ಯಾನ್ಲೆ ಬಾಲ್ಡ್ವಿನನನ್ನು ತಮ್ಮ ನಾಯಕನನ್ನಾಗಿ ಆರಿಸಿದರು. ಪೀರ್ ಆದವನು ಪ್ರಧಾನಿಯಾಗಬಾರದೆಂಬುದು ಅವರು ಕೊಟ್ಟ ಕಾರಣ. ಆದರೆ ವಾಸ್ತವ ಕಾರಣ ಬೇರೆ. ಕರ್ಜನನ ವೈಭವ ಅಟ್ಟಹಾಸಗಳೂ ಅಹಂಭಾವವೂ ಅನೇಕರಿಗೆ ಹಿಡಿಸುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವಯುಗದಲ್ಲಿ ಇವು ದೊಡ್ಡ ಅವಗುಣಗಳೆಂಬುದು ಅವರ ನಂಬಿಕೆಯಾಗಿತ್ತು. ತನಗೆ ಪ್ರಧಾನಿ ಹುದ್ದೆ ದೊರಕದಿದರೂ ಬಾಲ್ಡ್ವಿನನ ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಕರ್ಜನ್ ಮುಂದುವರಿಯಲೊಪ್ಪಿದ. 1923ರ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಬಾಲ್ಡ್ವಿನ್ ಸೋತ. 1924ರಲ್ಲಿ ಬಾಲ್ಡ್ವಿನ್ ಮತ್ತೆ ಸರ್ಕಾರ ರಚಿಸಿದಾಗ ಅದರಲ್ಲಿ ಕರ್ಜ಼ನನಿಗೆ ಸ್ಥಾನ ದೊರಕಲಿಲ್ಲ. ಈತ ಲಾರ್ಡ್ ಪ್ರಿವಿಸೀಲನ ಹುದ್ದೆಯಲ್ಲೇ ಸಮಾಧಾನಪಟ್ಟುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಯಿತು. 1925ರ ಮಾರ್ಚ್ 20 ರಂದು ಕರ್ಜ಼ನ್ ತೀರಿಕೊಡ. 1921ರಲ್ಲಿ ಈತ ಮಾರ್ಕ್ವಿಸ್ ಎಂದು ಸನ್ಮಾನಿತನಾಗಿದ್ದ. *
ವರ್ಗ:ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸ
ಗೂಳಿ
thumb ಗೂಳಿಯು ಬೋಸ್ ಟಾರಸ್ ಪ್ರಜಾತಿಯ ಒಂದು ಅಖಂಡ (ಬೀಜ ಒಡೆಯದ) ವಯಸ್ಕ ಗಂಡು. ಇದೇ ಪ್ರಜಾತಿಯ ಹೆಣ್ಣಾದ ಹಸುವಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಮಾಂಸಲ ಮತ್ತು ಆಕ್ರಮಣಕಾರಿಯಾದ ಗೂಳಿಯು ದೀರ್ಘಕಾಲದಿಂದ ಅನೇಕ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಸಂಕೇತವಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಗೋಮಾಂಸ ಹಾಗು ಹೈನುಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ಇತರ ವಿವಿಧ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಹತ್ವದ ಪಾತ್ರವಹಿಸುತ್ತದೆ. ದನಗಳಲ್ಲಿ ಬೀಜದ ಹೋರಿಗೆ ಈ ಹೆಸರುಂಟು (ಬುಲ್). ಬೀಜ ಒಡೆದದ್ದು ಎತ್ತು ಅನ್ನಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ವ್ಯವಹಾರದಲ್ಲಿ ತಳಿ ಉತ್ಪನ್ನಕ್ಕೆಂದೇ ಸಾಕಿರುವ ಹೋರಿಯನ್ನು ಅದೇ ಹೆಸರಿನಿಂದಲೂ ಗೂಳಿ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನಿಂದಲೂ ನಿರ್ದೇಶಿಸುತ್ತಾರೆ. ಈ ಪದ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಆರ್ಟಿಯೋಡ್ಯಾಕ್ಟಿಲ ಉಪಗಣದ ಬೋವಿಡೀ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ದನದ (ಬಾಸ್) ಜಾತಿಯ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಗಂಡುಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುತ್ತದಾದರೂ ಆನೆ ಮತ್ತು ತಿಮಿಂಗಿಲಗಳ ಗಂಡುಗಳಿಗೂ ಇದೇ ಹೆಸರಿದೆ.
ಲಕ್ಷಣಗಳು
ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಗೂಳಿಯ ಎತ್ತರ 1.5 ಮೀ. ತೂಕ 200-500 ಕಿಗ್ರಾಂ. ಮೈ ಮೇಲೆ ಸಣ್ಣಗಿನ ಹಾಗೂ ನಯವಾದ ಕೂದಲು ಬಾಲದ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಕೂದಲಿನ ಕುಚ್ಚೂ ಇವೆ. ದನಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಳಲು ಇರುವ ಮತ್ತು ಇಲ್ಲದಿರುವ, ಎಂಬ ಎರಡು ವಿಧಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ಭಾರತ ಮತ್ತು ಇನ್ನು ಕೆಲವು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹಿಳಲು ಜಾತಿಯ ದನಗಳು ಕಾಣಬರುತ್ತವೆ. ಇಂಥವುಗಳಲ್ಲಿ ಗೂಳಿಯ ಹಿಳಲು, ಎತ್ತು ಮತ್ತು ಹಸುಗಳ ಹಿಳಲಿಗಿಂತ ಪುಷ್ಟವಾಗಿಯೂ ಎತ್ತರವಾಗಿಯೂ ಇದ್ದು ಶೋಭಾಯಮಾನವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ತಳಿಗಳು
ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಫ್ರೀಸಿಯನ್ಸ್‌, ಐರ್ಷೈರ್, ಶಾರ್ಟ್‌ಹಾರ್ನ್‌, ಜರ್ಸಿ, ಬ್ರೌನ್ ಸ್ವಿಸ್ ಮತ್ತು ಗಯರನ್ಸೆ ತಳಿಗಳಿವೆ. ಮಾಂಸಕ್ಕೋಸ್ಕರ ಬೆಳೆಸುವ ತಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಅದರ ಒಟ್ಟು ಲಕ್ಷಣಗಳು ಮುಖ್ಯ. ಆಬರ್ಡೀನ್ ಮತ್ತು ಶಾರ್ಟ್‌ಹಾರ್ನ್‌ ತಳಿಗಳು ಮಾಂಸಕ್ಕಾಗಿ ಸಾಕುವ ತಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಸರಾದವು. ತಳಿ ಪ್ರಯೋಗಗಳಿಂದ ಒಳ್ಳೆಯ ರಾಸುಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿದೆ. ಭಾರತದಲ್ಲೂ ಕೆಲವು ಪಶುಸಂಗೋಪನ ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ತಳಿಗಳ ಸಂಕರಗಳಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಹಾಲು ಕೊಡುವ ತಳಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.
ಭಾರತದಲ್ಲಿರುವ ತಳಿಗಳು
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 26 ತಳಿಗಳಿವೆ. ಇವನ್ನು ಹಾಲು ಉತ್ಪಾದಕ, ಬೇಸಾಯದ ಮತ್ತು ಸಾಮಾನ್ಯ ಬಳಕೆಯ ತಳಿಗಳೆಂದು 3 ವಿಧಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಬಹುದು.
ಮೋಟು ಕೋಡಿನ ಗುಂಪಿನ ನಾಗೋರಿ ಬಚೌರ್ ತಳಿ ದರ್ಭಾಂಗದ ಬಚೌರ್ ಪರಗಣ, ಭಾಗಲ್ಪುರ್ ಮತ್ತು ರಾಜಸ್ತಾನದ ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಬಿಹಾರಿನ ಚಂಪಾರಣ್ಯ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಇವೆ. ಲೈರ್ ರೀತಿ ಕೊಂಬಿನ ತಳಿಯಲ್ಲಿ ಹೆಸರು ಪಡೆದ ಕೆಂಕಾಥ ಅಥವಾ ಕೆನ್ವಾರಿ ರಾಸುಗಳು ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಬಂಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕೆನ್ ನದಿ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯ ಪ್ರದೇಶದ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ, ಮಾಳ್ವಿ ತಳಿ ರಾಸುಗಳು ಮಧ್ಯ ಪ್ರದೇಶದ ಮಾಳ್ವ ಮತ್ತು ಹೈದರಾಬಾದ್ನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಖೇರಿಫರ್ ತಳಿ ರಾಸುಗಳು ಲಖಿಂಪುರ್ ಮತ್ತು ಖೇರಿ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲೂ (ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ) ವಿಶೇಷವಾಗಿವೆ. ಮೈಸೂರು ಮಾದರಿ ತಳಿಯಲ್ಲಿ 5 ಮುಖ್ಯ ಬಗೆಯ ರಾಸುಗಳಿವೆ. ಅಮೃತಮಹಲ್ ತಳಿ ಭಾರತದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಬಹಳ ಉತ್ತಮವಾದ ಬೇಸಾಯದ ರಾಸು. ಇದು ಚುರುಕಾದ ಮುಂಗೋಪಿ ರಾಸುವಾದರೂ ಕಷ್ಟಸಹಿಷ್ಣುತೆಗೆ ಹೆಸರಾಗಿದೆ. ಇದರ ತಲೆ ಮತ್ತು ಕೊಂಬುಗಳ ಆಕಾರವೇ ಒಂದು ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ. ಇವುಗಳ ಗೂಳಿಗಳಲ್ಲಿ ದೇಹದ ಪ್ರಮಾಣಕ್ಕೆ ಹೊಂದುವ ಪುಷ್ಟವಾದ ಗಾತ್ರದ ಹಿಳಲು ಇದೆ. ಇದು ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಹಳ್ಳಿಕಾರ್, ಖಿಲಾರಿ ಮತ್ತು ಕಂಗಾಯಂ ತಳಿಗಳನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ. ಹಳ್ಳಿಕಾರ್ ತಳಿ ತುಮಕೂರು, ಹಾಸನ ಮತ್ತು ಮೈಸೂರು ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬರುತ್ತದೆ. ಖಿಲಾರಿ ತಳಿ ಸೊಲ್ಲಾಪುರ ಮತ್ತು ಸತಾರ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿದೆ. ಬರಗೂರು ತಳಿ ಕೊಯಮತ್ತೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ಭವಾನಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ. ಇದು ಹಳ್ಳಿಕಾರ್ ರಾಸುಗಳನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ. ಕಂಗಾಯಂ ತಳಿ ಸಹ ಕೊಯಮತ್ತೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಬರುತ್ತದೆ. ಚಿಕ್ಕ ಗಾತ್ರದ ಕೆಂಪು ಬಿಳುಪು ಮಚ್ಚೆಗಳಿರುವ ಮೋಟು ಅಥವಾ ಲೈರ್ ರೀತಿಯ ಕೊಂಬಿರುವ ಗುಂಪಿನ ಪೊನ್ವಾರ್ ತಳಿ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಕೆಲವು ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿದೆ. ಸಿರಿ ತಳಿ ಡಾರ್ಜಿಲಿಂಗ್ ಗುಡ್ಡ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬರುತ್ತದೆ. ಚಳಿ ಮತ್ತು ಮಳೆಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಣೆ ಪಡೆಯಲು ಇವುಗಳಿಗೆ ದಪ್ಪವಾದ ಕೂದಲಿನ ಹೊದಿಕೆ ಇದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಳಕೆಯ ತಳಿಗಳನ್ನು ಮೋಟು ಕೊಂಬಿನವು ಮತ್ತು ಲೈರ್ ರೀತಿಯ ಕೊಂಬಿನವು ಎಂದು ಎರಡು ವಿಧಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಬಹುದು. ಮೋಟು ಕೊಂಬಿನ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ 8 ತಳಿಗಳಿವೆ. ನಿಮಾರಿ ತಳಿ ನಿಮಾರಿ ಮತ್ತು ಇಂದೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯ ನಿವಾಸಿ. ಡಂಗಿ ತಳಿ ಅಹಮದ್ನಗರ, ಖಾಂದೇಶ್ ಜಿಲ್ಲೆ (ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ) ಮತ್ತು ಡಂಗ್ಸ್‌ ಮುಂತಾದೆಡೆಗಳಲ್ಲಿದೆ. ಹರಿಯಾಣ ತಳಿ ಹರಿಯಾಣದಲ್ಲೂ ಮೇವತಿ ತಳಿ ಮಥುರಾ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲೂ (ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ) ರಾತ್ ತಳಿ ಅಲ್ವಾರ್ನಲ್ಲೂ ಓಂಗೋಲ್ ತಳಿ ನೆಲ್ಲೂರು ಮತ್ತು ಗುಂಟೂರು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ಗೊವಲಾವೊ ತಳಿ ಮಧ್ಯ ಪ್ರದೇಶ ಮತ್ತು ನಾಗಪುರಗಳಲ್ಲೂ ಕೃಷ್ಣಾ ಕಣಿವೆ ತಳಿ ಕೃಷ್ಣಾನದಿ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲೂ ಕಾಣಬರುತ್ತವೆ. ಲೈರ್ ರೀತಿ ಕೋಡಿನ ರಾಸುಗಳಲ್ಲಿ ತಾರ್ಪಾರ್ಕರ್ (ತಾರಿ) ತಳಿ ಜೋಧಪುರ, ಜೈಸಲ್ಮೆರ್ ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಲ್ಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತದೆ. ಕಂಕರೆಜ್ ತಳಿ ಕಚ್ಛ್‌ ಮತ್ತು ಸರಸ್ವತಿ ನದಿ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿದೆ ದನಗಳು.
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
ವರ್ಗ:ಪ್ರಾಣಿಗಳು
ದುಗ್ಧರಸ ಗ್ರಂಥಿಗಳ ಊತ
thumb|ಕುತ್ತಿಗೆಯ ಗಳಲೆ ದುಗ್ಧರಸ ಗ್ರಂಥಿಗಳ ಊತವು ದೇಹದ ಯಾವುದೇ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ವಿಷಾಣು ಸೋಂಕು ಉಂಟಾದಾಗ ಅಲ್ಲಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ದುಗ್ಧರಸಗ್ರಂಥಿಗಳಿಗೆ ಸೋಂಕು ಹರಡಿ ಅವು ಊದಿಕೊಂಡು ನೋವಾಗುವ ಸ್ಥಿತಿ ; ಪರ್ಯಾಯನಾಮ ಗಳಲೆ ಅಥವಾ ಹದಗಡಲೆ (ಲಿಂಫ್‍ಆಡಿನೈಟಿಸ್ ; ಎನ್‍ಲಾಜ್ರ್ಡ್ ಲಿಂಫ್ ನೋಡ್ಸ್). ಸೋಂಕು ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಗ್ರಂಥಿಯಲ್ಲೆ ಉಂಟಾಗಿ ಗಳಲೆ ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಗ್ರಂಥಿಯ ಗಾತ್ರ ವೃದ್ದಿಯಾಗುವುದಲ್ಲದೆ ಅದರ ಘನತ್ವದಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಮಾರ್ಪಾಡಾಗಿ ಅದು ಗಡಸು ಕೂಡ ಆಗುವುದು. ಇದರ ವಿಷಾಣುಗಳ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಮತ್ತು ಸ್ವಂತಃ ವಿಷಾಣುಗಳು ಗ್ರಂಥಿಯಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಹಾಕಿಕೊಳ್ಳುವುದರ ಪರಿಣಾಮ. ಆರೋಗ್ಯವಾಗಿರುವ ಗ್ರಂಥಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅವ್ಯಕ್ತವಾಗಿರುವುದಕ್ಕೂ ಗಳಲೆ ಸ್ಪರ್ಶವೇದ್ಯವಾಗಿರುವದಕ್ಕೂ ಇದೇ ಕಾರಣ. ಚಿಕ್ಕವರು, ದೊಡ್ಡವರು ಗಂಡಸರು, ಹೆಂಗಸರು ಎನ್ನದೆ ಎಲ್ಲರಲ್ಲೂ ಗಳಲೆ ಕಂಡು ಬರಬಹುದು. ಪ್ರತಿ ದುಗ್ಧರಸಗ್ರಂಥಿ ಅಥವಾ ಗ್ರಂಥಿ ಸಮೂಹಕ್ಕೂ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ದುಗ್ಧರಸಾನಯನ ಕ್ಷೇತ್ರ (ಲಿಂಫ್ ಡ್ರೇಯ್ನೇಜ್ ಏರಿಯ) ಉಂಟು. ಆ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ವಿಷಾಣುಗಳ, ತತ್ರಾಪಿ ಸರಪಣಿ ಹಾಗೂ ಗುತ್ತಿ ಗುಂಪಿನ ಏಕಾಣುಗಳ (ಸ್ಟ್ರೆಪ್ಟೊಕಾಕೈ ಮತ್ತು ಸ್ಟಫಿಲೋಕಾಕೈ) ಸೋಂಕು ಉಂಟಾದಾಗ ಆ ಗ್ರಂಥಿ ಅಥವಾ ಗ್ರಂಥಿಗಳು ಮಾತ್ರ ಊತಗೊಂಡು ನೋಯುತ್ತವೆ. ಇದು ಕೂರಾದ (ಅಕ್ಯೂಟ್) ಸ್ಥಿತಿ. ಈ ಸ್ಥಿತಿಯ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಜ್ವರ ದೇಹಾಲಸ್ಯಗಳೂ ಉಂಟಾಗಬಹುದು. ಜರ್ಮನ್ ದಡಾರ ಕೆಂಡಾಮಂಡಲ ಜ್ವರ, ಡಿಫ್ತಿರಿಯ ಮುಂತಾದವುಗಳ ಕಾರಕಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹೀಗೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಸೂಕ್ತ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಿಂದ ಮೂಲಸೋಂಕನ್ನು ವಾಸಿ ಮಾಡಿದರೆ ಗಳಲೆಯೂ ಇಂಗಿಹೋಗುವುದು ನಿಯಮ. ಮಕ್ಕಳ ಗಂಟಲು ನೋವಿನಲ್ಲಿ, ಗಂಟಲಿನಲ್ಲಿ ನೋಯುತ್ತಿರುವ ಗಳಲೆ ಗಂಟಲು ನೋವು ವಾಸಿಯಾದೊಡನೆಯೇ ಮಾಯವಾಗುವುದು ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಗೊತ್ತು. ತೀವ್ರ ಸೋಂಕುಗಳಲ್ಲಿ ಗಳಲೆ ಕೀವು ತುಂಬಿ ಒಡೆದು ಆ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ವ್ರಣವಾಗಬಹುದು. ಪ್ಲೇಗಿನ ಗೆಡ್ಡೆ ಈ ಮಾದರಿಯದು. ಇಂಥ ಸ್ಥಿತಿಗಳಿಗೆ ಸೂಕ್ತ ಪ್ರತಿಜೈವಿಕ (ಆ್ಯಂಟಿಬಯೊಟಿಕ್ಸ್) ಬಳಕೆ ಮೊದಲಾದ ಕಟ್ಟು ನಿಟ್ಟು ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಅಗತ್ಯ. ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಸಾಲದಿದ್ದರೆ ಇಲ್ಲವೇ ಸೋಂಕು ಮರುಕಳಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ ಗಳಲೆ ಧೀರ್ಘಕಾಲಿಕವಾಗಿಯೇ ಇರಬಹುದು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಗಂಟಲುನೋವು, ತಲೆಯಲ್ಲಿ ಹೇನಿನ ವ್ರಣ, ಕೀವುಯುಕ್ತ ಒಸಡು, ಸೋರಿ ಕಿವಿ ಇತ್ಯಾದಿ. ಇವು ಆರ್ಥಿಕ ಹಾಗೂ ಸಾಮಾಜಿಕ ಕೆಳದರ್ಜೆ ಜನರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಸಾಮಾನ್ಯವಾದುದರಿಂದ ಧೀರ್ಘಕಾಲಿಕ ಗಳಲೆ (ಕ್ರಾನಿಕ್ ಲಿಂಫಡಿನೈಟಿಸ್) ಇಂಥ ಜನರಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವುದು ಮಾಮೂಲು.
ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕ ಗಳಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮಾನ್ಯ ಹಾಗೂ ಪ್ರಮುಖವಾದದ್ದು ಕ್ಷಯಾಣುಗಳ ಸೋಂಕಿನಿಂದ ಉಂಟಾದದ್ದು. ತೆರೆದ ಕ್ಷಯರೋಗ (ಓಪನ್ ಟ್ಯೂಬರ್‍ಕ್ಯುಲೋಸಿಸ್) ಇರುವ ರೋಗಿಗಳ ಒಡನಾಟದಿಂದ ಸೋಂಕನ್ನು ಅಂಟಿಸಿಕೊಂಡ ಮಕ್ಕಳು ಹಾಗೂ ಯೌವನಸ್ಥರಲ್ಲಿ ಇಂಥ ಗಳಲೆಗಳು ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುವವು. ಅನಾರೋಗ್ಯ ಸನ್ನಿವೇಶಗಳಲ್ಲಿಯೇ ವಾಸಿಸುವ ಜನ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುವ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಈ ರೋಗಸ್ಥಿತಿ ಬಹು ಸಾಮಾನ್ಯ. ಗಳಲೆ ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುವ ಸ್ಥಳ ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಹೆಕ್ಕತ್ತು. ಹಲವಾರು ಗಳಲೆಗಳು ಜಡೆಕಟ್ಟಿಕೊಂಡಿರುವುದು ಈ ರೋಗಸ್ಥಿತಿಯ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ. ಆದ್ಯ ಸೋಂಕು ಅವ್ಯಕ್ತವಾಗಿ ಗಂಟಲಿನಲ್ಲಿ ಇರುತ್ತದೆ. ಸೋಂಕು ತಗುಲಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ರೋಗನಿರೋಧಕ ಸಾಮಥ್ರ್ಯಕಡಿಮೆಯಾಗಿದ್ದರೆ ಗಳಲೆಗಳಲ್ಲಿರುವ ರವೆಯಂಥ ಕಣಗಳು ಹಾಲುಖೋವದಂತಾಗಿ ದ್ರವೀಕರಿಸಿ ಒಂದು ತರ ಕೀವು ತುಂಬಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಪ್ಲೇಗಿನ ಗಡ್ಡೆಯಂತೆ ಈ ಗಂಟುಗಳು ಬೆಚ್ಚಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ನೋಯುವುದೂ ಅಷ್ಟಷ್ಟೆ. ಗಳಲೆ ನೆರೆ ಊತಕಗಳಲ್ಲಿ 2-3 ಕಡೆ ದಾರಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡು ಹರಡುತ್ತ ಹೊರಕ್ಕೆ ಒಡೆಯುತ್ತದೆ. ಒಡೆದ ಮೇಲೆ ವ್ರಣವಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಬದಲು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಆಳವಾದ ಕುಳಿಗಳಂತಾಗಿ ಅವುಗಳಿಂದ ಕೀವು ಬಹುಕಾಲ ಒಸರುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಆದ್ಯ ಸೋಂಕು ಪುಪ್ಪಸಗಳಲ್ಲಿದ್ದರೆ ಸೋಂಕು ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿಯೇ ಇರುವುದಲ್ಲದೆ ಎದೆ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ದುಗ್ಧರಸಗ್ರಂಥಿಗಳು ಊತಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಮೂಲ ಪುಪ್ಪಸಕ್ಷಯಕ್ಕಿಂತ ಈ ಗ್ರಂಥಿಗಳ ರೋಗದ ಪರಿಣಾಮಗಳೇ ಹೆಚ್ಚು ತೀವ್ರವಾಗಿರಬಹುದು. ಗ್ರಂಥಿಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಲುಖೋವದಂಥ ಮಂದ ಕೀವು ತುಂಬಿದ ಮೇಲೆ ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಅದರೊಡನೆ ಕ್ಯಾಲ್ಸಿಯಮ್ ಲವಣಗಳ ಸಂಯೋಗದಿಂದ ಗ್ರಂಥಿಗಳು ಕಲ್ಲಿನಂತಾಗಬಹುದು. ಕೆಲವು ವೇಳೆ ಮೇಲೆ ವಿವರಿಸಿರುವಂತೆ ಕೀವು ದಾರಿಮಾಡಿಕೊಂಡು ಎದೆ ಅಥವಾ ಬೆನ್ನಿನಲ್ಲಿ 2-3 ರಂಧ್ರಗಳಿಂದ ಊರುತ್ತಿರಬಹುದು. ಜೀವಂತ ಕ್ಷಯಾಣುಗಳಿರುವ ಆಹಾರಸೇವನೆಯಿಂದ ಕ್ಷಯದ ಆದ್ಯ ಸೋಂಕು ಕರುಳಿನಲ್ಲಿ ಕಂಡು ಬರುತ್ತದೆ. ಮೂಲಕ್ಷಯರೋಗ ಪುಪ್ಪಸದಲ್ಲಿದ್ದರೂ ಕಫವನ್ನು ನುಂಗುವುದರಿಂದ ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿಗಳು ಕರುಳನ್ನು ಸೇರಿ ಕರುಳಿನ ಕ್ಷಯವನ್ನೂ ಉಂಟುಮಾಡಬಹುದು. ಯಾವುದೇ ಕಾರಣದಿಂದ ಕರುಳಿನ ಕ್ಷಯ ಬಂದರೂ ಕರುಳಿನ ಪೊರೆಯಲ್ಲಿರುವ ದುಗ್ಧರಸ ಗ್ರಂಥಿಗಳು (ಮಿಸೆಂಟೀರಿಯಲ್ ಲಿಂಫ ನೋಡ್ಸ್) ಊತಗೊಳ್ಳುವುದು ಸಹಜ. ಅಪರೂಪವಲ್ಲದ ಈ ಸ್ಥಿತಿ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಕಾರಣ, ಕ್ಷಯರೋಗ ಪೀಡಿತರಾದ ಹಸುಗಳ ಹಾಲನ್ನು ಮಕ್ಕಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸೇವಿಸುವುದು.
ಮಾರಾಟ ತಂಡಗಳ ನಿರ್ವಹಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
ಮಾರಾಟ ತಂಡಗಳ ನಿರ್ವಹಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲ್ಪಡುವ ಮಾಹಿತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಾಗಿವೆ. ಅವುಗಳು ಕೆಲವು ಮಾರಾಟಗಳು ಮತ್ತು ಮಾರಾಟ ತಂಡಗಳ ನಿರ್ವಹಣಾ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಚಾಲ್ತಿಗೊಳಿಸಲು ಸಹಾಯಕವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳು ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಒಂದು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಮಾಹಿತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಜೊತೆಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ, ಅಂತಹ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳು ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಗ್ರಾಹಕ ಸಂಬಂಧ ನಿರ್ವಹಣಾ (ಸಿಆರ್‌ಎಮ್) ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತವೆ.
ಒಂದು ಮಾರಾಟ ತಂಡಗಳ ಯಾಂತ್ರೀಕೃತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು (ಎಸ್‌ಎಫ್‌ಎ), ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿ ಒಂದು ಕಂಪನಿಯ ಗ್ರಾಹಕ ಸಂಬಂಧ ನಿರ್ವಹಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಒಂದು ಭಾಗವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಗ್ರಾಹಕ ಸಂಬಂಧ ನಿರ್ವಹಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಒಂದು ಮಾರಾಟ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿನ ಎಲ್ಲಾ ಹಂತಗಳನ್ನು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ (ಯಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ) ದಾಖಲು ಮಾಡುವ ಒಂದು ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. ಎಸ್‌ಎಫ್‌ಎಯು ಒಂದು ಉದ್ದೇಶಿತ ಗ್ರಾಹಕನ ಜೊತೆಗೆ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ಎಲ್ಲಾ ಸಂಪರ್ಕಗಳು, ಸಂಪರ್ಕದ ಉದ್ದೇಶ, ಮತ್ತು ಅವಶ್ಯಕವಾಗಿರುವ ಯಾವುದೇ ಅನುಸರಣೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ಒಂದು ಸಂಪರ್ಕ ನಿರ್ವಹಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಇದು ಮಾರಾಟ ಪ್ರಯತ್ನಗಳು ಪುನರಾವರ್ತನೆಯಾಗಿಲ್ಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಖಾತ್ರಿಪಡಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಕಿರಿಕಿರಿಯನ್ನುಂಟುಮಾಡುವ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಎಸ್‌ಎಫ್‌ಎ ಯು ಒಂದು ಮಾರಾಟ ನಿರ್ವಹಿತ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನೂ ಕೂಡ ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಪಾವತಿ ಮಾಡಿದ ಫೋನ್ ಯಾದಿಗಳು, ಅಥವಾ ಸಂಬಂಧಿತ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಗ್ರಾಹಕರುಗಳ ಮೂಲಕ ಸಂಭವನೀಯ ಗ್ರಾಹಕರನ್ನು ಪಟ್ಟಿಮಾಡುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಎಸ್‌ಎಫ್‌ಎ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಇತರ ಘಟಕಗಳು ಮಾರಾಟ ಮುಂದಾಲೋಚನೆ (ಅಂದಾಜು ಮಾಡುವಿಕೆ), ಆದೇಶಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಜ್ಞಾನ ಮುಂತಾದವುಗಳನ್ನೂ ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಹೆಚ್ಚು ಸುಧಾರಿತ ಎಸ್‌ಎಫ್‌ಎ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಆನ್‍ಲೈನ್ ಉತ್ಪನ್ನ ನಿರ್ಮಾಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಗ್ರಾಹಕರು ತಮ್ಮ ಅವಶ್ಯಕತೆಗಳನ್ನು ಸಾಧಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸುವ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಇದು ಆಟೋಮೊಬೈಲ್ ಉದ್ದಿಮೆಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಹಕರು ತಮ್ಮ ನೆಚ್ಚಿನ ವಾಹನಕ್ಕೆ ತಮ್ಮ ಇಷ್ಟಕ್ಕೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಒಳಾವರಣವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದಾಗಿದೆ. ಅಂದರೆ ಒಳಾವರಣದಲ್ಲಿಯ ಸೀಟ್‌ಗೆ ತಮ್ಮ ಇಷ್ಟದ ಬಣ್ಣದ ಲೆದರ್ ಸೀಟ್ ಕವರ್‌ಗಳನ್ನು ಹಾಕಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದಾಗಿದೆ.
ವಿಭಿನ್ನ ವಿಭಾಗಗಳ ನಡುವಣ ಏಕತೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸಲು ಸಹಾಯಕವಾಗುವುದು ಎಸ್‌ಎಫ್‌ಎ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಒಂದು ಮುಖ್ಯ ಭಾಗವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಎಸ್‌ಎಫ್‌ಎ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟಿರದಿದ್ದರೆ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಾ ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಸರಿಯಾಗಿ ಏಕೀಕರಣಗೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟಿರದಿದ್ದರೆ, ಅಲ್ಲಿ ಸಂವಹನ ಕೊರತೆಯುಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಅದು ವಿವಿಧ ವಿಭಾಗಗಳು ಒಬ್ಬನೇ ಗ್ರಾಹಕನನ್ನು ಒಂದೇ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ಸಮಸ್ಯೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಮಿತಗೊಳಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಗ್ರಾಹಕ ಸೇವಾ ನಿರ್ವಹಣೆಯ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಎಸ್‌ಎಫ್‌ಎ ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ ಏಕೀಕರಣಗೊಳ್ಳಬೇಕು.
ಒಂದು ಸಕ್ರಿಯ ಮಾರಾಟ ತಂಡಗಳ ಸಂಪರ್ಕ ತಂತ್ರಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಯಕಾರಿ ಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಮಾಡುವುದು ಒಂದು ವಿಭಾಗದೊಳಗೆ ನಡೆಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಎಸ್‌ಎಫ್‌ಎ ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಉದ್ದೇಶ, ಯೋಜನೆ, ಬಜೆಟ್ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಉದ್ದೇಶಗಳನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುವುದಕ್ಕೆ ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳು ಅನ್ವಯಿಸಲ್ಪಡಬೇಕು:
ಮಾರಾಟ ತಂಡಗಳ ನಿರ್ವಹಣಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ವಿಭಾಗಗಳು
ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಒಂದು ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಮಾರಾಟ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಸಾಧಿಸುವುದರ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಜೊತೆಗಿನಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಆದೇಶ ಕೇಂದ್ರವು ನೇರವಾಗಿ ನಿಯಂತ್ರಣಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಮತ್ತು ಮಾರಾಟ ತಂಡಗಳಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಗಲ್ಪಟ್ಟ ಮೂಲವಸ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಣೆ ಮಾಡುವುದರ ಮೂಲಕ ನೇರವಾಗಿ ಸಂಪರ್ಕ ಕಲ್ಪಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ನಿಯಂತ್ರಣಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆಯ ಮಾನದಂಡಗಳು, ವಾಸ್ತವಿಕ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ಮಾಪನ ಮಾಡುವುದು ಮುಂತಾದವುಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ಅದು ಮಾಪನ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆಯನ್ನು ಈ ಮುಂಚಿತವಾಗಿಯೇ ಸ್ಥಾಪಿತಗೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟ ಮಾನದಂಡಗಳ ಜೊತೆಗೆ ತುಲನೆ ಮಾಡಿ ನೋಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅವಶ್ಯವಾದಲ್ಲಿ ಸರಿಪಡಿಸುವ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಮಾರಾಟ ನಿರ್ವಹಣಾಧಿಕಾರಿಗಳು ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಸರಿಹೊಂದಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳು ದೋಷಪೂರಿತವಾಗಿ ಅನ್ವಯಿಸಲ್ಪಟ್ಟರೆ ಅವುಗಳು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ ಮತ್ತು ಸೀನಿಯರ್ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಪುನಃಚಾಲನೆಗೆ ತರುವುದಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಮಯವನ್ನು ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಾರಾಟ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸರಿಯಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣೆಯು ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ಒಟ್ಟಾರೆ ಉದ್ದೇಶಗಳನ್ನು ಸಾಧಿಸುತ್ತದೆ.
ನಿಯಂತ್ರಣಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಹೊರತಾಗಿ, ಈ ಕೆಳಗಿನ ವಿಧಾನಗಳು ಅನ್ವಯಿಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ:
ಮಾರಾಟ ತಂಡಗಳ ಯಾಂತ್ರೀಕರಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಘಟಕಗಳು
ಮಾರಾಟ ತಂಡಗಳ ಯಾಂತ್ರೀಕರಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸಿದಾಗ ಎಲ್ಲವೂ ಸಮನಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಇದೊಂದು ರೀತಿಯಾಗಿ ಹೊಸ ಕಾರನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿದಂತೆ. ಸಂಸ್ಥೆಯು ಯಾವ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಎದುರು ನೋಡುತ್ತಿದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಭಿನ್ನವಾಗಿರಬಹುದು. ಸೂಚನೆಯು ಈ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಮೇಲೆ ಆಧಾರಿತವಾಗಿದೆ. ಅದರ ಗಾತ್ರ, ಸಂಸ್ಥೆಯ ರೋಲ್‌ಅಪ್, ಹೊಸದಾದ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಬೇಡಿಕೆ, ಮಾರಾಟ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ, ಮತ್ತು ಬಳಕೆದಾರರ ಸಂಖ್ಯೆ.
ನೀವು ಏನನ್ನು ಬಯಸುತ್ತಿರಿ ಎಂಬುದರ ಮೇಲೆ ಇದು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ.ಸೇವೆಗಳು ಎರಡು ಪ್ರಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತವೆ: ಆನ್ ಪ್ರಿಮೈಸ್ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಮತ್ತು ಆನ್ ಡಿಮಾಂಡ್ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್. ಆನ್ ಪ್ರಿಮೈಸ್ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ನೊಂದಿಗೆ, ಗ್ರಾಹಕರ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮತ್ತು ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್‌ನ ಖರೀದಿ. ಗ್ರಾಹಕರು ಏನನ್ನು ಅಪೇಕ್ಷಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ ಆನ್ ಪ್ರಿಮೈಸ್‌ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಕೆಲವೊಂದು ಅನುಕೂಲತೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಅನಾನುಕೂಲತೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಆನ್ ಪ್ರಿಮೈಸ್‌ನ ಅನಾನುಕೂಲತೆ ಯಾವುದೆಂದರೆ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇ‍ರ್‌ನ ದುಬಾರಿ ವೆಚ್ಚದ ಜೊತೆಗೆ ಅದರ ನಿರ್ವಹಣೆ. ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಪರಿಹಾರದ ಹೊರತಾಗಿ ಕೆಲವೊಬ್ಬರು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಗ್ರಾಹಕೀಯಗೊಳಿಸುವುದು ಕೂಡ ಅವಶ್ಯಕವಾಗಿದೆ. ಸಮಯ ಕೂಡ ಒಂದು ಅಂಶವಾಗಿದೆ. ಹಲವಾರು ಆನ್ ಪ್ರಿಮೈಸ್ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಕೆಯಾಗಲು ತುಂಬಾ ದೀರ್ಘಕಾಲ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಹಲವಾರು ಪರೀಕ್ಷಾತ್ಮಕ ಮತ್ತು ತರಬೇತಿ ಕಾಲವನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಆನ್ ಪ್ರಿಮೈಸ್ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಅನುಕೂಲತೆಗಳು ಹೂಡಿದ ಬಂಡವಾಳ ಹಿಂದಿರುಗಿ ಬರುವುದನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. ಮೂರರಿಂದ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಈ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಅನ್ನು ಬಳಸುವ ಉದ್ದೇಶವಿದ್ದರೆ ಇದರ ದರ ಕಡಿಮೆ ಆಗಬಹುದಾಗಿದೆ. ಮಾಹಿತಿಯ ಮೊತ್ತ ಅವಲಂಬಿಸಿ ಇನ್ನೊಂದು ರೀತಿಯ ಅನುಕೂಲತೆ ಉಂಟಾಗಬಹುದು. ಬೇಡಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ನೀವು ಕೆಲವೊಂದು ಪರಿಮಾಣದ ನಿರ್ಬಂಧ ಹೇರಬಹುದು, ಆದರೆ ನಿಮ್ಮ ಸ್ಥಳೀಯ ಹಾರ್ಡ್‌ವೇರ್ ಮಾಹಿತಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಡುವ ಗಾತ್ರವನ್ನವಲಂಬಿಸಿ ಆನ್ ಪ್ರಿಮೈಸ್‌ನೊಂದಿಗೆ ನಿಮ್ಮ ಮಾಹಿತಿ ನಿರ್ಬಂಧವಿರುತ್ತದೆ. ಇನ್ನೊಂದು ಪ್ರಕಾರದಲ್ಲಿ ಆನ್ ಡಿಮಾಂಡ್ ಅಳವಡಿಸಲು ಕಡಿಮೆ ಸಮಯ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ, ಕಡಿಮೆ ವೆಚ್ಚವಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಹಕರ ಅವಶ್ಯಕತೆಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಮಾರ್ಪಡಿಸಬಹುದು.
ಮಾರಾಟ ತಂಡಗಳ ಯಾಂತ್ರೀಕರಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಪರ್ಧಿಗಳು: 1. ಒರಾಕಲ್ ಸಿಬೆಲ್ 2. ಸೇಲ್ಸ್‌ಪೋರ್ಸ್.ಕಾಮ್ 3. ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್ ಡೈನಾಮಿಕ್ಸ್ 4. ಒರಾಕಲ್ ಇಬಿಎಸ್(ಇ-ಬಿಜಿನೆಸ್ ಸೂಟ್) 5. ಪೀಪಲ್‌ಸಾಫ್ಟ್
ಮುಕ್ತ ಮೂಲದ ಮಾರಾಟ ತಂಡಗಳ ನಿರ್ವಹಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಹೊರಗೆ ಹಲವಾರು ಎಸ್‍ಎಫ್‌‍ಎ ತಂತ್ರಾಂಶಗಳು ದೊರೆಯುತ್ತವೆ. ಸಣ್ಣ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ಗಾತ್ರದ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಾಡುವವರು ಮತ್ತು ವೈಯಕ್ತಿಕವಾಗಿ ಬಳಕೆದಾರರು ಎಸ್‌ಎಫ್‌ಎ ಮುಕ್ತ ಮಾಹಿತಿ, ಆನ್‌ಲೈನ್ ಅಥವಾ ಕ್ಲೌಡ್ ಎಸ್‌ಎಫ್‌ಎ ತಂತ್ರಾಂಶಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಪರವಾನಿಗೆ ಹೊಂದಿದ ಎಸ್‌ಎಫ್‌ಎ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ಆಯ್ಕೆಮಾಡಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು. ಅನ್ವಯಿಕಗಳಿಗೆ ಗಮನ ನೀಡದೆ ಮುಕ್ತ ಮಾಹಿತಿ ಪರಿಹಾರವು ವರ್ಷಗಳಿಂದಿಚೆಗೆ ತುಂಬಾ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ. ಈ ಕೆಳಗೆ ಮಾರಾಟ ತಂಡಗಳ ಯಾಂತ್ರೀಕರಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗೆ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಮುಕ್ತ ಮಾಹಿತಿ ಪರಿಹಾರಗಳ ಪಟ್ಟಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.
SugarCRM Inc. 2004ರಲ್ಲಿ ಜಾನ್ ರಾಬರ್ಟ್ಸ್ ‌ ಕ್ಲೈಂಟ್ ಆರಮ್ ಮತ್ತು ಜಾಕೊಬ್ ಟೇಲರ್‌ರಿಂದ ಸ್ಥಾಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು, ಶುಗರ್ ಮುಕ್ತ ಮಾಹಿತಿ ಕೋಡ್‌ನ್ನು ಮೂರು ಮಿಲಿಯನ್‌ಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಬಾರಿ ಡೌನ್‌ಲೋಡ್ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಕಂಪನಿಯು $26 ಮಿಲಿಯನ್ ಬಂಡವಾಳ ವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು ಮತ್ತು ನೂರಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಪ್ರಮುಖ ಕಂಪನಿಗಳಾದ ಹನಿವೆಲ್, ಸ್ಟಾರ್‌ಬಕ್ಸ್ ಮುಂತಾದವುಗಳು SugarCrm ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿವೆ. ಸೆಂಟ್ರಿಕ್‌ಸಿಆರ್‌ಎಂ (ಕಾನ್‌ಕರ್ಸಿವ್) ತುಂಬಾ ಸಮಯದಿಂದ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿದ್ದು ಸ್ಥಿರತೆಯನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಂಡಿದೆ. ಕಂಪನಿಯು ಇಂಟೆಲ್ ಕಾರ್ಪೋರೇಶನ್‌ನ ಇಂಟೆಲ್ ಕ್ಯಾಪಿಟಲ್‌ನಿಂದ ಬಂಡವಾಳವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ. ಸೆಂಟ್ರಿಕ್‌ಸಿಆರ್‌ಎಂನ ಹೆಚ್ಚು ಕಡಿಮೆ ಎಲ್ಲಾ ಮುಕ್ತ ಮೂಲ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ಗಳು ಸಣ್ಣ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮ ಗಾತ್ರದ ಕಂಪನಿಗಳನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿರಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ. ಈ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಮುಕ್ತ ಮೂಲ ಪರಿಹಾರಗಳು : ಸ್ಪ್ಲೆಂಡಿಡ್‌ಸಿಆರ್‌ಎಂ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಇನ್‌ಕಾರ್ಪೊರೇಶನ್ಸ್, ಹೈಪರ್‌ಗೇಟ್, ಕಂಪಾಯರ್ ಇನ್‌ಕಾರ್ಪೊರೇಶನ್, ವಿಟೈಗರ್ ಸಿಆರ್‌ಎಂ, ಸೆಂಟ್ರಾವ್ಯೂ ಇನ್‌ಕಾರ್ಪೊರೇಶನ್, ಎಕ್ಸ್‌ಆರ್‌ಎಂಎಸ್ ಸಿಆರ್‌ಎಂ, ಕ್ರೀಮ್ ಸಿಆರ್‌ಎಂ, ಟಸ್ಟೆನಾ  ಸಿಆರ್‌ಎಂ, ಇತ್ಯಾದಿ.
ಸೇಲ್ಸ್‌ಫೋರ್ಸ್.ಕಾಮ್ ಮೊಬೈಲ್ ಸಿಆರ್‌ಎಮ್
ಸೇಲ್ಸ್‌ಫೋರ್ಸ್.ಕಾಮ್ ಮೊಬೈಲ್ ಎಸ್‌ಎಫ್‌ಎ ಜೊತೆಗೆ ಮಾರಾಟಗಾರರು ಒಂದು ಲಾಗಿನ್ ಐಡಿ, ಒಂದು ವೈರ್‌ಲೆಸ್ ಸಂಪರ್ಕ, ಇಂಟರ್‌ನೆಟ್ ಬ್ರೌಸರ್ ಮತ್ತು ಸೇಲ್ಸ್‌ಫೋರ್ಸ್.ಕಾಮ್ ಮೇಲಿನ ಎಸ್‌ಎಫ್‍ಎ‌ಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಯಾವುದೇ ಮೊಬೈಲ್ ಸಾಧನ ಇವು ಅವಶ್ಯಕವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಇದು ತುಂಬಾ ಸುಲಭವಾಗಿರುತ್ತದೆ ಏಕೆಂದರೆ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ ಸೇವೆಗಳು ಸೇಲ್ಸ್‌ಫೋರ್ಸ್.ಕಾಮ್ ಮೂಲಕ ಪೂರೈಸಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. ಅಪ್ಲಿಕೇಷನ್ ಮಾರಾಟಗಾರರಿಗೆ ಎಲ್ಲಿಯಾದರೂ ಕೂಡ ಕೇಸ್ ನಿರ್ವಹಣೆ, ಅವರ ಗ್ರಾಹಕರ ಸುರಕ್ಷೆ, ಮೊಬೈಲ್ ಸೇವಾ ವಿಶ್ಲೇಷಣಾ ಸಾಧನಗಳ ಬಳಕೆ, ಈಮೇಲ್‌ಗಳನ್ನು ಕಳಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಗ್ರಾಹಕರ ಜೊತೆಗೆ ಮಾತುಕತೆ ಮುಂತಾದವುಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.
ತಂತ್ರಕೌಶಲ್ಯ ಉಪಯೋಗಗಳು
ಮಾರಾಟ ತಂಡಗಳ ಸ್ವಯಂಚಾಲನತ್ವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ಸ್ಪರ್ಧಾತ್ಮಕ ಉಪಯೋಗಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತವೆ:
ಅನಾನುಕೂಲಗಳು
ಲಾಘವಕಾರಿಗಳ ಪ್ರಕಾರ ನಿರ್ವಹಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೆಂದರೆ:
ಉತ್ತೇಜಪೂರ್ವಕ ಬಳಕೆ
ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದ ಎಲ್ಲಾ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ ಅನೇಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವಂತೆ ಮಾರಾಟಗಾರರ ಮನವೊಲಿಸುವುದು ಕಷ್ಟಕರವೆಂದು ಭಾವಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಅನೇಕರು ಬಂಡವಾಳದ ಮೌಲ್ಯದ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಶ್ನಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆಧುನಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳು ಮಾರಾಟ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನೊಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ, ಸಿಆರ್‌ಎಮ್‌ ಪರದೆಯೊಳಗೆ ಮಾರಾಟಗಾರನಿಗೆ ಒಂದಿಷ್ಟನ್ನು ಹಿಂದಿರುಗಿಸುತ್ತದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಸಿಆರ್‌ಎಮ್‌ನ್ನು ಬಳಸಲು ಕಾರಣವನ್ನು ನೀಡಲು ಮಾರಾಟಗಾರನ ಯೋಜನೆಗೆ ಮತ್ತು ಮರಾಟವನ್ನು ಅತ್ಯಂತ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ರಚಿಸಲು ಸಹಕರಿಸುತ್ತದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಮಾಹಿತಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು ವರ್ಗ:ವೈಯಕ್ತಿಕ ಮಾರಾಟ ವರ್ಗ:ಪ್ರಚಾರ ಮತ್ತು ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಸಂಪರ್ಕಗಳು