cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಉಣ್ಣೆ
ಇತರ ದೇಶಗಳು
ದಿ ಬ್ರಿಟಿಶ್ ವುಲ್ ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್ ಬೋರ್ಡ್ UK ಕುಚ್ಚದ ಉಣ್ಣೆಗೆ ಒಂದು ಕೇಂದ್ರೀಯ ಪದ್ದತಿ ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ.ಇದು ರೈತರಿಗೆ ಅಧಿಕ ಲಾಭದ ಸವಲತ್ತುಗಳನ್ನು ಜಾರಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ನ್ಯುಜಿಲ್ಯಾಂಡ್ ನಲ್ಲಿ ಅರ್ಧಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಉಣ್ಣೆಯು ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟವಾದರೆ ಉಳಿದ 45% ರಷ್ಟು ಇಳುವರಿದಾರರು ನೇರವಾಗಿ ಖಾಸಗಿ ಖರೀದಿದಾರರಿಗೆ ಮತ್ತು ಕೊನೆಯಂಚಿನ ಕೊಳ್ಳುಗನಿಗೆ ಮಾರುತ್ತಾರೆ. ನ್ಯುಜಿಲ್ಯಾಂಡ್ ನ ಕೆಲವು ವ್ಯಾಪಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಅಂದರೆ ಬ್ಲು ಹೌಸ್ ಯಾರ್ನ್ಸ್ ಇವುಗಳು ಆರ್ಗ್ಯಾನಿಕ್ ವುಲ್ ಮಾರಾಟದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿವೆ. ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಕುರಿ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಖಾಸಗಿ ಅಥವಾ ಸಹಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು,ದಾಸ್ತಾನು ಮಳಿಗೆಗಳು ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿ ಒಟ್ಟು ಸೇರಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಎಲ್ಲ ಉಣ್ಣೆಯನ್ನು ಒಂದೆಡೆ ಸ್ಥಳೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಸಾಗಿಸಿ ಅಲ್ಲಿಂದ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಅದರ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿ ಫಲಿತಾಂಶವು ಬರುತ್ತದೆ. ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಂಡ ಉಡುಪು ತಯಾರಿಕೆಗೆ ಬಳಸುವ ಉಣ್ಣೆ ಮತ್ತು ಕಾರ್ಪೆಯ್ ಉಣ್ಣೆ ಎರಡೂ ಕೇಂದ್ರ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಹೋಗುತ್ತವೆ.ಇದನ್ನು ದೊಡ್ಡ ವ್ಯಾಪಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ತಯಾರಕರು ನಿಭಾಯಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಉಪಯೋಗಗಳು
thumb|200px|ನಿವ್ ಸೌತ್ ವೇಲ್ಸ್ ನ ನಿವ್ ಕ್ಯಾಸ್ಟಲ್ ನ ಉಣ್ಣೆ ಸಿದ್ದ ಉಡುಪು ಮಳಿಗೆಯಲ್ಲಿನ ಮಾದರಿಗಳು ತೊಡುವ ಉಡುಪಲ್ಲದೇ ಉಣ್ಣೆಯನ್ನು ಬ್ಲ್ಯಾಂಕೆಟ್ ಗಳಿಗಾಗಿ.ಕುದರೆ ಮೇಲಿನ ರಗ್ ಗಳಿಗಾಗಿ,ಆಸನದ ಬಟ್ಟೆಗಳಿಗಾಗಿ,ಕಾರ್ಪೆಟ್ ತಯಾರಿಕೆಗೆ,ಗೋಂದು ಹಾಕಿದ ಉಣ್ಣೆ,ಉಣ್ಣೆ ಪ್ರತ್ಯೇಕತೆಗೆ (ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿ ನೋಡಿ) ಪೀಠೋಪಕರಣ ದಿಂಬುಗಳಿಗಾಗಿ ಇದನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಗೋಂದು ಮಿಶ್ರಿತ ಉಣ್ಣೆಯನ್ನು ಪಿಯಾನೊ ಅಡ್ಡ ಹಲಗೆಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ಅಡ್ಡ ವಾಸನೆಗಳ ತಡೆಗೆ ಇದನ್ನು ಹಾಗು ಯಂತ್ರೋಪಕರಣ ಒರೆಸುವ ಸ್ಟಿರಿಯೊ ಸ್ಪೀಕರ್ ಗಳ ಒರೆಸಲು ಬಳಸಲಾಯಿತು. ಪ್ರಾಚೀನ ಗ್ರೀಕ್ ರು ತಮ್ಮ ಗುಡಿಸಲುಗಳ ನ್ನು ಗೋಂದು ಮಿಶ್ರಿತ ಗೋಂದುಗಳಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.ಸ್ತನಕ್ಕೆ ಹಾಕುವ ಕವಚಗಳನ್ನು ಉಣ್ಣೆಯಿಂದ ತಯಾರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಕವಾಗಿ ಪಾರದರ್ಶಕ ಒಳ ವಸ್ತ್ರ ಉಡುಪುಗಳಿಗೆ ಹೊದಿಕೆಯಾಗಿ ಉಣ್ಣೆಯನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಉಣ್ಣೆ ಎಳೆಗಳು ತೇವ ಹೀರಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿದ್ದು ಇದು ಹೈಗ್ರೊಸ್ಕೊಪಿಕ್ (ನೀರನ್ನು ಆಕರ್ಷಿಸುವ),ಒದ್ದೆ ವಸ್ತ್ರಗಳ ಮುಚ್ಚಲು,ಒಳ ಉಡುಪು ಸರಿಯಾಗಿರಲು ಉಣ್ಣೆ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಉಣ್ಣೆಯನ್ನು ತುಪ್ಪಳದ ಕೊಬ್ಬಿನ ಮೂಲಕ ಸಂಸ್ಕರಸಲಾಗುತ್ತದೆ,ಇದು ನೀರು ಹಿಡಿಯುವುದಿಲ್ಲ.ಗಾಳಿಯಿಂದ ರಕ್ಷಣೆ,ಕೆಲಮಟ್ಟಿಗೆ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾಗಳನ್ನೂ ತಡೆಯುತ್ತದೆ.ದೇಹದ ದುರ್ವಾಸನೆ ಹೋಗಲಾಡಿಸುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಆಧುನಿಕ ವಸ್ತ್ರಡೈಪರ್ ಗಳು ಉಣ್ಣೆ ಎಳೆಗಳ ಬಳಸಿ ರಕ್ಷಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.ಹಲವಾರು ವಾಣಿಜ್ಯಕ ಹೆಣಿಗೆ ವಿಧಗಳು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿವೆ. ಮೊದಲ ಹಂತದ ಅಧ್ಯಯನಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಉಣ್ಣೆಯ ಒಳ ಉಡುಪುಗಳು ಉಷ್ಣತೆ ಮತ್ತು ಬೆವರಿನ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮಗಳ ತಡೆಯಲು ಸಮರ್ಥವಾಗಿದೆ. ಮೆರಿನೊ ಉಣ್ಣೆಯನ್ನು ಮಕ್ಕಳ ಹಾಸಿಗೆ ಕೂಸುಗಳ ಕವಚ ಬ್ಲ್ಯಾಂಕೆಟ್ ಗಳು ಮತ್ತು ಕೂಸು ಮಲಗುವ ಚೀಲಗಳ ತಯಾರಿಕೆಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಉಣ್ಣೆಯು ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಪ್ರೊಟೀನ್ ಆಗಿದ್ದರಿಂದ ಉತ್ತಮ ಗೊಬ್ಬರಕ್ಕಾಗಿಯೂ,ಭೂಮಿ ಫಲವತ್ತತೆಗೆಯೂ ಬಳಸಿದಾಗ ಅದು ನೈಟ್ರೊಜನ್ ಮತ್ತು ಅಮಿನೊ ಆಮ್ಲಗಳನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ನೇಯ್ಗೆಯ ದಾರಗಳು(ನೂಲಿನ ಎಳೆಗಳು)
ವರ್ಜಿನ್ ವುಲ್ ಎಂಬುದನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ನೇಯ್ಗೆ ಮಾಡಿದ ಉಣ್ಣೆಯಾಗಿದೆ. ಕಳಪೆ,ಅಗ್ಗದ ಅಥವಾ ಮರು ಬಳಸಿದ ಉಣ್ಣೆwool ಇದನ್ನು ಹೆಣೆದ ಎಳೆಗಳಿಂದ ಹೊಸ ಬಟ್ಟೆ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ,ಹಳೆ ಎಳೆಗಳಿಂದ ಸದ್ಯ ನೇಯ್ಗೆ ಮಾಡುವ ವಿಧಾನವೂ ಇದೆ. ಆದರೆ ಇದು ಎಳೆಗಳನ್ನು ಕಿರಿದು ಮಾಡುತ್ತದೆ.ಮತ್ತೆ ಉತ್ಪಾದಿಸಿದ್ದು ಮೂಲಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿರುತ್ತದೆ. ಮರುಬಳಸಿದ ಉಣ್ಣೆಯನ್ನು ಕಚ್ಚಾ ಉಣ್ಣೆಯೊಂದಿಗೆ ಉಣ್ಣೆ ಗಿಡ್ಡ ಎಳೆಗಳು ಅಥವಾ ಇನ್ನಿತರ ಹತ್ತಿ ಎಳೆಗಳ ಬಳಸಿ ಸರಾಸರಿ ಎಳೆಗಳ ಬಲಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಎಳೆ ಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ರೂಪಾಂತರ ಎಳೆಗಳೆನ್ನುತ್ತಾರೆ ಇದನ್ನು ಹತ್ತಿ ಎಳೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸುತ್ತಿನೇಯ್ಗೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಸಂಸ್ಕರಣೆಯನ್ನು ವೆಸ್ಟ್ ಯಾರ್ಕ್ ಶೈಯರ್ ನ ಹೇವಿ ವುಲನ್ ಡಿಸ್ಟ್ರಿಕ್ ನಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧಿಸಿ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಆರ್ಥಿಕತೆಯನ್ನೇ ಇದರೊಂದಿಗೆ ತರಲಾಯಿತು. ರಗ್ಗ್  ಎಂಬುದು ಕಳಪೆ ದರ್ಜೆ ಉಣ್ಣೆ ಇದರ ಎಳೆಗಳನ್ನು ನೇಯ್ಗೆ ಮಾಡಿ ಕೈಗವಸುಗಳ ತಯಾರಿಸುತ್ತಾರೆ. ವರ್ಸ್ಟೆಡ್ ನೇಯ್ಗೆಯು ಬಲವಾದ ಉದ್ದ ಎಳೆಗಳುಳ್ಳ ಹೆಣಿಗೆ ಬಾಚಿದ ಉಣ್ಣೆ ಎಳೆಯಾಗಿದೆ.ಇದರ ಮೇಲ್ಮೈ ಗಡಸಾಗಿರುತ್ತದೆ. ವುಲನ್ ಮೃದು, ಗಿಡ್ಡ-ಎಳೆಗಳ, ಹುರಿಮಾಡಿದ ಉಣ್ಣೆಯ ಎಳೆಯಾಗಿದೆ,ಇದನ್ನು ಹೆಣಿಗೆ,ನೇಯ್ಗೆಗೆ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ನೇಯ್ಗೆಯು ಉಣ್ಣೆಯನ್ನು ಮೆದು ಎಳೆಗಳನ್ನಾಗಿಸಲು (ಮೃದು ಮತ್ತು ಬೆಚ್ಚಗೆ) ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಇತರ ಎಳೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಸಿ ಅದರ ಬಲಹೆಚ್ಚಿಸಿ ಮಗ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ನೇಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಘಟನೆಗಳು
thumb|200px|ಆಂಡೆಯನ್ ಮಹಿಳೆ ಉಣ್ಣೆ ಆರಿಸುತ್ತಿರುವುದು ಮೆರಿಡಾದ ಅಲೆರೊಸ್ ವೆಂಜುಲಾ ಪಾರ್ಕ್ ಉದ್ಯಾನದಲ್ಲಿನ ದೃಶ್ಯ ಮೆರಿನೊ ಉಣ್ಣೆಯ ಖರೀದಿದಾರನಿಗೆ, ಎರ್ಮೆಂಗಿಲ್ಡೊ ಜೆಗಾನ್,ಅವರು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಉಣ್ಣೆ ಉತ್ಪನ್ನದಾರರಿಗೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಮೊದಲ ಎರ್ಮೆಂಗಿಲ್ಡೊ ಜೆಗೆನ್ ಪರ್ ಪೆಚ್ಯುವಲ್ ಟ್ರೊಫಿಯನ್ನು ತಾಸ್ಮೇನಿಯಾದ "ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಮೆರಿನೊ ಕುಚ್ಚ ಉಣ್ಣೆ ಉತ್ಪಾದಕರಿಗೆ " ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ನಂತರ 1980 ರಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರ ಮಟ್ಟದ ಎರ್ಮೆನೆಗಿಲ್ಡೊ ಜೆಗ್ನಾ ಟ್ರೊಫಿಯನ್ನು ಎಕ್ಸ್ಟ್ರಾ ಫೈನ್ ವುಲ್ ಉತ್ಪನ್ನಕ್ಕೆ ನೀಡುವ ಪರಿಪಾಠ ಆರಂಭಿಸಲಾಗಿದೆ. ತರುವಾಯ ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿ 2004 ರಲ್ಲಿ ಎರ್ಮೆನೆಗಿಲ್ಡೊ ಜೆಗ್ನಾ ಅನ್ ಪ್ರೊಟೆಕ್ಟೆಡ್ ವುಲ್ ಟ್ರೊಫಿ ಎಂದು ಹೆಸರಾಯಿತು. ಸುಮಾರು 1998 ರಲ್ಲಿ ಎರ್ಮೆನೇಲ್ಡೊ ಜೆಗ್ನಾ ಪ್ರೊಟೆಕ್ಟೆಡ್ ವುಲ್ ಟ್ರೊಫಿಯನ್ನು ತುಪ್ಪಳ ಪೊದೆಗೂದಲ ಉಣ್ಣೆಗೆ ನೀಡಲಾಯಿತು.ವರ್ಷದ ಒಂಬತ್ತು ತಿಂಗಳ ಈ ಉತ್ಪನ್ನವನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು ನಂತರ 2002 ರಲ್ಲಿ ಎರ್ಮೆನೆಗಿಲ್ಡೊ ಜೆಗ್ನಾ ವೆಲುಸ್ ಔರೆಯುಮ್ ಟ್ರೊಫಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು 13.9 ಮೈಕ್ರಾನ್ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಉಣ್ಣೆಗಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಆಸ್ತ್ರೇಲಿಯಾದ ಉಣ್ಣೆಜೊತೆಗೆ ನ್ಯುಜಿಲ್ಯಾಂಡ್ ,ಅರ್ಜೈಂಟೈನಾ,ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ ಗಳು ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ತಮ್ಮ ತಮ್ಮ ದೇಶಗಳ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗಿಟ್ಟಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ. ನ್ಯುಜಿಲ್ಯಾಂದ್ 2008 ರ ಏಪ್ರಿಲ್ ನಲ್ಲಿ ಎರ್ಮೆನೆಗಿಲ್ಡೊ ಜೆಗ್ನಾ ವೆಲ್ಲುಸ್ ಅಔರಿಯಮ್ ಟ್ರೊಫಿಯನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಪೊದೆ ಉಣ್ಣೆ 10.8 ಮೈಕ್ರಾನ್ ಉತ್ಪನ್ನಕ್ಕೆ ಪಡೆಯಿತು. ಈ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಗೆಲ್ಲುವ ಪೊದೆ ಉಣ್ಣೆ ಉತ್ಪಾದಕನಿಗೆ ಚಿನ್ನದ ಬಹುಮಾನವೂ ಇದೆ,ಅದರ ಜೊತೆಗೆ ಹೆಸರೂ ಇದೆ. ಇತ್ತೀಚಿಗೆ 2010 ರಲ್ಲಿ ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಮೃದು ಗುಣಮಟ್ಟದ 10 ಮೈಕ್ರಾನ್ ಉಣ್ಣೆ ವಿಂಡ್ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಇದು ನಿವ್ ಸೌತ್ ವೇಲ್ಸ್ ನ ಪಿರಮುಲ್ ಬಳಿ ಇದೆ,ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ದಾಖಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಿದೆ.ಇದು ಎರ್ಮೆನೆಗಿಲ್ಡೊ ಜೆಗ್ನಾ ವೆಲ್ಲುಸ್ ಔರಿಯುಮ್ ಇಂಟರ್ ನ್ಯಾಶನಲ್ ಟ್ರೊಫಿಗೆ ಪಾತ್ರವಾಯಿತು. ಸುಮಾರು 2000ರಿಂದ ಲೊರೊ ಪಿಯ್ನಾ ಗೆ ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಅಂಡಿಗೆಯಲ್ಲಿನ ಉಣ್ಣೆ ಉತ್ಪನ್ನಕ್ಕೆ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.ಇದರ ಒಂದು ಅಂಡಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಕೇವಲ 50 ಹೊಲಿಗೆಗೆ ಸಾಕಾಗುವ ಉಣ್ಣೆ ತುಂಬಲಾಗಿತ್ತು,ಅದು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಹೆಸರಾಯಿತು.ಇದಕ್ಕೆ ಕಪ್ಪೊಂದರ ಬಹುಮಾನ ದೊರೆಯಿತು. ಈ ಬಹುಮಾನವನ್ನು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಅಥವಾ ನ್ಯುಜಿಲ್ಯಾಂಡ್ ನ ಬೆಳೆಗಾರ ಯಾರು ಒಂದು ಅಂಡಿಗೆಯ ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಉಣ್ಣೆ ನೀಡುತ್ತಾರೋ ಅವರಿಗೆ ಇದನ್ನು ನೀಡಿ ಪುರಸ್ಕರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ನ್ಯು ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ನ ಮೆರಿನೊ ಕ್ಷೇತ್ರ ಪ್ರಾತ್ಯಕ್ಷಿಕೆಗೆಗಳನ್ನು ಏರ್ಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.ಕುರಿ ಪ್ರದರ್ಶನ,ಜನವರಿ ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಅಥವಾ ಎರಡು ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಇದನ್ನು ವಾಲ್ಶಾ ,ನಿವ್ ಸೌತ್ ವೇಲ್ಸ್ ಜಿಲ್ಲೆನಲ್ಲಿ ನೆರವೇರಿಸುತ್ತದೆ. ದಿ ಆನ್ಯುವಲ್ ವುಲ್ ಫ್ಯಾಶನ್ ಅವಾರ್ಡ್ಸ್ ಮೆರಿನೊ ಉಣ್ಣೆಗೆ ಅದರ ವಿನ್ಯಾಸಗರನಿಗೆ ಅರ್ಮೈಡೇಲ್ ನಿವ್ ಸೌತ್ ವೇಲ್ಸ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಮಾರ್ಚ್ ನಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯು ಯುವ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರರನ್ನು ಪ್ರೊತ್ಸಾಹಿಸಿ ಅವರ ವಿನ್ಯಾಸ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳಿಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಮೇನಲ್ಲಿ ಅರ್ಮಿಡೇಲ್ ವಾರ್ಷಿಕ ನಿವ್ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್ ವುಲ್ ಎಕ್ಸಪೊ ಏರ್ಪಡಿಸಿ ಉಣ್ಣೆಯ ಬಟ್ಟೆ,ಫ್ಯಾಶನ್ ,ಕರಕುಶಲ ವಸ್ತುಗಳು,ತರಬೇತುಗಳು ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳು ಹೀಗೆ ಹಲವನ್ನು ಉತ್ತೇಜಿಸುತ್ತದೆ. ಜುಲೈನಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ಯ್ರೇಲಿಯನ್ ವಾರ್ಷಿಕ ಶೀಪ್ ಅಂಡ್ ವುಲ್ ಶೊವನ್ನು ಬೆಂಡಿಗೊ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾದಲ್ಲಿ ಏರ್ಪಡಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇದು ವಿಶ್ವದಲ್ಲೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಉಣ್ಣೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಪ್ರದರ್ಶನದ ವಿಶಿಷ್ಟ ಕ್ಷಣವಾಗಿತ್ತು.ಉಣ್ಣೆ ಹೆಣೆಗೆ ಸ್ಪರ್ಧೆಗಳು,ಕತ್ತರ್ರಿಸುವ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳು,ಪೊದೆ ಉಣ್ಣೆ ತಳಿ,ವಿವಿಧ ತಳಿಗಳ ಪ್ರದರ್ಶನ ಇದಾಗಿತ್ತು. ಪೊದೆ ಉಣ್ಣೆ ಉತ್ಪನ್ನದ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರದರ್ಶನ ಸ್ಪರ್ಧೆಯು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯನ್ ಫ್ಲೀಸ್ ಕಾಂಪಿಟೇಶನ್ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿವರ್ಷ ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಬೆಂಡಿಗೊದಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಯೋಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕಳೆದ 2008 ರಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕಾಗಿ 475 ಪ್ರವೇಶಗಳು ಬಂದಿದ್ದವು,ನಾರ್ದರ್ನ್ ಟೇಬಲ್ ಲ್ಯಾಂಡ್ಸ್ ನಿವ್ ಸೌತ್ ವೇಲ್ಸ್ ಗೆ ಮೊದಲ ಮತ್ತು ಎರಡನೆಯ ಬಹುಮಾನ ದೊರೆಯಿತು.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಕೃಷಿ ವರ್ಗ:ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಕೂದಲಿಂದಾಗುವ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು ವರ್ಗ:ಕುರಿ ಉಣ್ಣೆ
ಶೆಹನಾಯಿ
ಶೆಹನಾಯಿ ಇದು ಒಂದು ಹಿಂದುಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತ ಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗದಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಪೀಪಿ ವಾದ್ಯ. ಇದನ್ನು ಮಂಗಳಕರ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಉತ್ತರ ಭಾರತ,ಪಾಕಿಸ್ತಾನ,ಇರಾನ್ ಮುಂತಾದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಹಿಂದುಸ್ತಾನಿ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತ
ಪೀಟರ್ ಬೆನೆನ್ಸನ್
ಪೀಟರ್ ಬೆನೆನ್ಸನ್ ರವರು ಬ್ರೀಟಿಷ್ ವಕೀಲರಾಗಿದ್ದರು. ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರಾಗಿದ್ದ ಇವರು ಅಮ್ನೆಸ್ಟಿ ಇಂಟರ್ನ್ಯಾಷನಲ್(ಎಐ) ಎಂಬ ಸರ್ಕಾರೇತರ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಸ್ಥಾಪಕರಾಗಿದ್ದರು. ಬೆನೆನ್ಸನ್ ಅವರು ೨೦೦೧ರಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಜೀವಮಾನದ ಸಾಧನೆಗಾಗಿ ಪ್ರೈಡ್ ಆಫ್ ಬ್ರಿಟನ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿದರು. =ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ= ಪೀಟರ್ ಬೆನೆನ್ಸನ್ ಅವರು ೩೧ ಜುಲೈ ೧೯೨೧ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರ ಮೂಲ ಹೆಸರು ಪೀಟರ್ ಜೇಮ್ಸ್ ಹೆನ್ರಿ ಸೊಲೊಮನ್. ಹೆರಾಲ್ಡ್ ಸೊಲೊಮನ್ ಮತ್ತು ಫ್ಲೋರಾ ಬೆನೆನ್ಸನ್ ಅವರ ಏಕೈಕ ಪುತ್ರರಾದ ಇವರು ಯಹೂದಿ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರು. ತನ್ನ ಹದಿನಾರನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಪಾನಿಷ್ ಅಂತರ್ಯುದ್ಧದಿಂದ ಅನಾಥರಾದ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಪರಿಹಾರ ನಿಧಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದರು. ಅವರು ಆಕ್ಸ್ಫರ್ಡ್ ನ ಬಲ್ಲಿಯೊಲ್ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ಸೇರಿಕೊಂಡರು ಆದರೆ, ಎರಡನೇ ಮಹಾಯುದ್ಧ ಅವರ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಅಡ್ಡಿಪಡಿಸಿತು. ಅವರು ಮಾಹಿತಿ ಸಚಿವಾಲಯದ ಇಂಟೆಲಿಜೆನ್ಸ್ ಕಾರ್ಪ್ಸ್ ಅಲ್ಲಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.
=ವೃತ್ತಿಜೀವನ= ೧೯೪೬ರಲ್ಲಿ ಬೆನೆನ್ಸನ್ ಲೇಬರ್ ಪಾರ್ಟಿ ಸೇರುವ ಮೊದಲು ವಕೀಲರಾಗಿ ಅಭ್ಯಾಸ ಆರಂಭಿಸಿದರು. ೧೯೫೦ರಲ್ಲಿ ಸ್ಟ್ರಿಟ್ಹ್ಯಾಮ್ ಮತ್ತು ೧೯೫೯ರವರೆಗೆ ಉತ್ತರ ಹೆರ್ಟ್ಸ್ ಕ್ಷೇತ್ರದ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ವಿಫಲರಾದರು. ೧೯೫೭ರಲ್ಲಿ ಯುಕೆ ಮೂಲದ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳು ಮತ್ತು ಕಾನೂನು ಸುಧಾರಣಾ ಸಂಘಟನೆಯ ನ್ಯಾಯ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಬ್ರೀಟಿಷ್ ವಕೀಲರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದರು. ೧೯೬೧ರಲ್ಲಿ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳಿಗಾಗಿ ಹೋರಾಡಲು ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಸಂಘಟನೆಯಾದ ಅಮ್ನೆಸ್ಟಿ ಇಂಟರ್ನ್ಯಾಷನಲ್ ಎಂಬ ಸರ್ಕಾರೇತರ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. =ಸಕ್ರಿಯತೆ= ಬೆನೆನ್ಸನ್ ಅವರು "ಎರಡು ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಕುಡಿದು ಅಸಭ್ಯವಾಗಿ ವರ್ತಿಸಿದ ಕಾರಣ ೭ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಜೈಲು ಶಿಕ್ಷೆಗೆ ಗುರಿಯಾದರು" ಎಂಬ ವರದಿಯನ್ನು ಪತ್ರಿಕೆವೊಂದರಲ್ಲಿ ಓದಿ ಆಘಾತಗೊಂಡರು. ಇಲ್ಲಿ ಮಾನವ ಹಕ್ಕುಗಳ ಉಲ್ಲಂಘನೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿದರು. ೨೮ ಮೇ ೧೯೬೧ರಲ್ಲಿ ಬೆನೆನ್ಸನ್ ಅವರ 'ದಿ ಫಾರ್ಗಾಟನ್ ಪ್ರಿಸನರ್ಸ್'ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯ ಲೇಖನವು 'ದ ಅಬ್ಸರ್ವರ್' ಎಂಬ ಬ್ರೀಟಿಷ್ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು. ಈ ಲೇಖನವು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ತೋರಿಸುವ ಪತ್ರಗಳನ್ನು ಬರೆಯಲು ಓದುಗರಿಗೆ ಕೇಳಿತು. ಅಂತಹ ಪತ್ರ-ಬರವಣಿಗೆಯ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಗಳನ್ನು ಸಹಕರಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ,ಅಮ್ನೆಸ್ಟಿ ಇಂಟರ್ನ್ಯಾಷನಲ್ ಎಂಬ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಲಂಡನ್ ನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಹಲವಾರು ಕೈದಿಗಳನ್ನು ಸಾವು ಮತ್ತು ಚಿತ್ರಹಿಂಸೆಗಳಿಂದ ಉಳಿಸಿದೆ.
=ಮರಣ= ಪೀಟರ್ ಬೆನೆನ್ಸನ್ ಅವರು ೨೫ ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೦೫ರಲ್ಲಿ ನ್ಯೂಮೋನಿಯಾ ಕಾಯಿಲೆಯಿಂದಾಗಿ ಮರಣ ಹೊಂದಿದರು.
=ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=
ಕಂಬರ್
ಕಂಬರ್ ಅಥವಾ ಕಂಬನ್ (ಕ್ರಿಸ್ತಶಕ ೧೧೮೦-೧೨೫೦), ಓರ್ವ ತಮಿಳು ಕವಿ. ಇವರು ಕಂಬರಾಮಾಯಣ ಎಂಬ ಮಹಕಾವ್ಯವನ್ನು ಬರದಿದ್ದಾರೆ. ತಮಿಳು ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ಈ ಕಂಬರಾಮಾಯಣ ಬಹಳ ದೊಡ್ಡ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿದೆ. ಇವರನ್ನು ಕವಿಚಕ್ರವರ್ತಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಕಂಬರಾಮಾಯಣ ಮತ್ತು ಕಂಬರ್
ಕಂಬರಾಮಾಯಣ ಸುಮಾರು ೭೩೩ಯ ಕಾಲದ ನಂತರ ಬರೆಯಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ತಾನು ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಮಾಯಣವನ್ನೇ ಆಧಾರವಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ಬರೆದದ್ದಾಗಿ ಕಂಬರು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಆದರೂ ಕಂಬರಾಮಾಯಣಕ್ಕೂ ವಾಲ್ಮೀಕಿರಾಮಾಯಣಕ್ಕೂ ಬಹಳ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ. ಅದು ಬರೀ ಸಂಸ್ಕೃತ ರಾಮಾಯಣದ ಅನುವಾದವಲ್ಲ, ಅವರು ಕಥೆಯನ್ನು ಹೇಳುವುದರಲ್ಲು, ಮುಖ್ಯಪಾತ್ರಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರಿಸುವಾಗಲೂ, ತಮ್ಮ ಶೈಲಿಯನ್ನೇ ಬಳಸಿದ್ದಾರೆ. ಸುಂದರವಾದ ಕವಿತೆಯ ಅನುಭವ ಹಾಗೂ ಅವನ ಅದ್ಭುತ ಕಲ್ಪನಾ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ನಾವು ಇಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಕಂಬನ್‌ರವರು ತಮ್ಮ ವರ್ಣನೆಯಲ್ಲಿ ತನ್ನ ಕಾಲದ ಘಟನೆಗಳನ್ನು, ತಾನು ಇದ್ದ ತಮಿಳುನಾಡಿನ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಸಾರವನ್ನು ನಮಗೆ ತೋರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಉದಾಹರಣೆ: ಅವರು ತಮ್ಮ ಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿ ತಂದಿರುವ ಕೋಸಲನಾಡು, ಈಗಿನ ಚೋಳನಾಡೇ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದಾಗಿದೆ.
ಕಂಬರ ಶೈಲಿ
ಅವರ ಶೈಲಿ ಬಹಳ ವಿಭಿನ್ನವಾದದ್ದು. ಅವರು ವಾಲ್ಮೀಕಿಗಿಂತ ರಾಮಾಯಣವನ್ನು ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ರಾಮನು ಮಿಥಿಲೆಯಲ್ಲಿ ಸೀತೆಯನ್ನು ಭೇಟಿಯಾಗುವುದು, ಆಗ ಅವರಿಬ್ಬರ ಮನದಲ್ಲಿ ಉಕ್ಕುವ ಭಾವನೆಗಳು ಹಾಗೂ ಶ್ರೀರಾಮನು ನೀಡಿದ ಉಂಗುರವನ್ನು ಸೀತೆ ನೋಡಿದಾಗ ಅವಳ ಮುಖದಲ್ಲಿ ಮೂಡಿಬರುವ ಆನಂದ ,ಇವೆಲ್ಲವನ್ನು ಕಂಬನು ವಾಲ್ಮೀಕಿಗಿಂತ ಬಹಳ ಸೊಗಸಾಗಿ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ತನ್ನ ಪ್ರಾಣನಾಥನೊಡನೆ ಕೂಡಿಕೊಂಡಷ್ಟು ಸಂತೋಷವಾಯಿತು ಸೀತೆಗೆ ಎಂದು ವಾಲ್ಮೀಕಿ ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ, ಆದರೆ ಕಂಬರು ಅದನ್ನು ತುಂಬ ಸೊಗಸಾಗಿ ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ.ಆದರೆ ದಶರಥನ ಅಶ್ವಮೇಧಯಾಗದ ಬಗ್ಗೆ ವಾಲ್ಮೀಕಿಯು ಬಹಳ ವಿವರವಾಗಿ ಹೇಳಿದ್ದಾನೆ, ಕಂಬನು ಅದಕ್ಕೆ ಅಷ್ಟು ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ ಕೊಟಿಲ್ಲ.
ಕಂಬನ ಸಮಕಾಲದ ಬಗ್ಗೆ ನಾವು ಚರ್ಚಿಸುವಾಗ, ಸೇಕ್ಕಿಳಾರ್ ಮತ್ತು ಒತ್ತಕೂಟ್ಟನ್ ಇವರ ಸಮಕಾಲದವರಾಗಿದ್ದರು. ರಾಮಾಯಣದ ನಂತರ ಕಂಬರು ಸಡಗೋಪರ್ ಅಂದಾದಿ ಹಾಗೂ ಮುಮ್ಮಣಿಕೋವೈ ಎಂಬ ಕಾವ್ಯಗಳನ್ನು ಸಹ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಒಮ್ಮೆ ಸ್ದೈಯಪ್ಪ ವಳ್ಳಾಲೈನ ಮಗನು ಹಾವುಕಚ್ಚಿ ಸತ್ತುಹೋದನು. ಆಗ ಕಂಬನು ವೆಣ್ಪಾಕ್ಕಲ್ ಎಂಬ ಹಾಡನ್ನು ಹಾಡಿ ಆ ಹುಡುಗನಿಗೆ ಮತ್ತೆ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ನೀಡಿದರು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಕ್ರೈಸ್ಟ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಯೋಜನೆ-೨೦೧೫-೧೬ ವರ್ಗ:ವಿಕಿಕ್ಲಬ್ ಕ್ರೈಸ್ಟ್ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿ ರಚಿಸಿದ ಲೇಖನಗಳು
ಮುಕುಲ ಶಿವಪುತ್ರ
ಮುಕುಲ್ ಶಿವಪುತ್ರ (ಜನನ: ೨೫ ಮಾರ್ಚ್ ೧೯೫೬) ಇವರು ಹಿಂದುಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತದ ಗಾಯಕರು ಮತ್ತು ಖ್ಯಾತ ಗಾಯಕ ಕುಮಾರ್ ಗಂಧರ್ವ ಇವರ ಪುತ್ರರು ಮತ್ತು ಶಿಷ್ಯರು.
ಮುಕುಲ್ ಅವರು ಕುಮಾರ್ ಗಂಧರ್ವ ಮತ್ತು ಅವರ ಮೊದಲ ಪತ್ನಿ ಭಾನುಮತಿ ಕಂಸ ಅವರ ಪುತ್ರ. ಇವರು ಸಂಗೀತ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಅವರ ತಂದೆಯಿಂದ ಪಡೆದರು. ನಂತರ ಧ್ರುಪದ್ ಹಾಡುಗಾರಿಕೆಯನ್ನು ಪಂ. ಕೆ. ಜಿ. ಗಿಂಡೆಯವರಿಂದ ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕಿ ಸಂಗೀತದ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ವಿದ್ವಾನ್ ಎಂ ಡಿ ರಾಮನಾಥನ್ ಅವರಿಂದ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.
ಇವರು ೧೯೭೫ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಸಂಗೀತ ಕಚೇರಿಯನ್ನು ಪುಣೆಯ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸವಾಯಿ ಗಂಧರ್ವ ಸಂಗೀತ ಸಮ್ಮೆಳನದಲ್ಲಿ ನೀಡಿದರು. ಆ ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ ಕಚೇರಿ ನೀಡಿದ ಎರಡನೆಯ ತಲೆಮಾರಿನ ಮೊದಲ ಗಾಯಕರು.
ಇವರು ತಮ್ಮ ಗಾಯನದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ತಂದೆಯವರ ಬಳಿ ಕಲಿತ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ತಳಹದಿಯಾಗಿಟ್ಟೂಕೊಂಡು, ಧ್ರುಪದ್ ಮತ್ತು ಕರ್ನಾಟಕಿ ಸಂಗೀತದ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
೨೦೧೫ರಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ಸರಕಾರವು ಇವರಿಗೆ ಮದ್ಯಪಾನವನ್ನು ಬಿಡಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ವಿಶೇಷ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ನೀಡಿ ಮದ್ಯಪಾನವನ್ನು ಬಿಡಿಸಲು ಸಹಾಯ ಮಾಡಿತು.
ಕಳೆದೆರಡು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಇವರು ತಮ್ಮ ಸಂಗೀತದ ವಿಚಾರಗಳನ್ನು ತಿಳಿಸಲು ಅನೇಕ ಉಪನ್ಯಾಸ ಆಧಾರಿತ ಕಚೇರಿಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
೨೦೧೮ರಲ್ಲಿ ಇವರು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಸಂಗೀತ ಕಚೇರಿಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿಕೊಟ್ಟರು. ಇವರ ಜೀವನದ ಅನೇಕ ಘಟನೆಗಳು ಮತ್ತು ಏರಿಳಿತಗಳು ಇವರ ಸಂಗೀತದ ಮೇಲೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಪ್ರಭಾವ ಮಾಡಿವೆ.
ವರ್ಗ:ಸಂಗೀತ ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಸಂಗೀತಗಾರರು ವರ್ಗ:ಹಿಂದುಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತ
ಕನ್ನೆಸೊಪ್ಪು
ಕನ್ನೆಸೊಪ್ಪುಕಮಲ್ಯನೇಸೀ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಸಸ್ಯ. ಹೊಲ ಮತ್ತು ತೋಟಗಳಲ್ಲಿ ಕಳೆಯಂತೆ ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ಬೆಳೆಯುವ ಏಕವಾರ್ಷಿಕ ಸಸ್ಯ ಇದು.
ಲಕ್ಷಣಗಳು
ಇದು ಮೂಲಿಕೆಯ (ಶಾಕ) ರೂಪದಲ್ಲಿ ಸು. 1' ಎತ್ತರಕ್ಕೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ನೆಲದಲ್ಲಿಯೇ ಹರಡಿ ಬಹುವಾಗಿ ಕವಲೊಡೆದು ಬೆಳೆಯುವ ಗಿಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಕಾಂಡವಿದೆ. ಎಲೆಗಳು ಸರಣ, ಪರ್ಯಾಯ ಮಾದರಿಯಲ್ಲಿ ಜೋಡಣೆಗೊಂಡಿವೆ. ಅವುಗಳ ಆಕಾರ ಕರನೆಯಂತೆ ಅಥವಾ ದೀರ್ಘವೃತ್ತದಂತೆ. ಎಲೆಯ ಅಂಚು ಅಲೆಯಂತಿದೆ. ತುದಿ ಮೊನಚಾಗಿದೆ. ಎಲೆಗಳ ಬುಡವನ್ನು ಪೊರೆಯಂಥ ರಚನೆ ಆವರಿಸಿರುತ್ತದೆ. ಹೂ ಬಿಡುವ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕಾಂಡದ ಬುಡದ ಗಿಣ್ಣುಗಳಿಂದ ಹೂಗೊಂಚಲುಗಳು ಮೂಡುತ್ತವೆ. ಅವು ಮಧ್ಯಾರಂಭಿ (ಸೈಮೋಸ್) ಮಾದರಿಯವು. ಹೂ ಗೊಂಚಲನ್ನು ಆಲಿಕೆಯಾಕಾರದ ಕವಚ (ಸ್ಪೇತ್) ಆವರಿಸಿದೆ. ಹೂಗಳು ದ್ವಿಲಿಂಗಿಗಳು; ನೀಲಿ ಬಣ್ಣದವು. ಪುಷ್ಪಪತ್ರಗಳು ಮೂರು, ಬಿಡಿಬಿಡಿಯಾಗಿವೆ. ಹೂದಳಗಳು ಮೂರು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಎರಡು ದೊಡ್ಡವು. ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಮೂರನೆಯ ದಳ ಇಲ್ಲದಿರಬಹುದು. ಕೇಸರಗಳು 3, ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎರಡು ಬರಡು ಕೇಸರಗಳು ಅಂಡಾಶಯ ಉಚ್ಚಸ್ಥಾನದ್ದು (ಸುಪೀರಿಯರ್) ಮೂರು ಕೋಣೆಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಿದೆ. ಪ್ರತಿಕೋಣೆಯಲ್ಲಿ 1-2 ಅಂಡಕಗಳಿವೆ. ಕೆಲವು ಬಗೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕೋಣೆ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಫಲ ಕೋಣೆಗಭಿಮುಖವಾಗಿ ಒಡೆಯುವಂಥ ಸಂಪುಟ ಮಾದರಿಯದು (ಕ್ಯಾಪ್ಸ್ಯುಲ್).
ಅಯುರ್ವೇದ ಔಷಧವಾಗಿ
ಆಯುರ್ವೇದ ಔಷಧಿಗಳಲ್ಲೂ ಇದರ ಬಳಕೆಯಿದೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
ವರ್ಗ:ಸಸ್ಯಗಳು ವರ್ಗ:ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯಗಳು ವರ್ಗ:ಆಯುರ್ವೇದ
ಡಿಜಿಟಲ್ ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್
ಡಿಜಿಟಲ್ ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್ ಎನ್ನುವುದು ಹಲವು ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಮತ್ತು ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ವಿವಿಧ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳ ಮೂಲಕ, ಮೊಬೈಲ್ ಫೋನ್ ಹಾಗು ಪ್ರದರ್ಶನ ಜಾಹೀರತಿನ ಮೂಲಕ ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್ ಮಾಡುವುದಕ್ಕೆ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಈ ಎರಡು ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್ ಸೌಲಭ್ಯವು ಬಹಳ ಮುಂದುವರೆದಿದ್ದು ಅದನ್ನು ಹಲವು ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರಗಳು ತಮ್ಮ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಮೂಲಕ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಡಿಜಿಟಲ್ ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್ ಶಿಬಿರಗಳು ಬಹಳ ಪ್ರಚಲಿತಗೊಂಡಿದ್ದು ಹಾಗೂ ಅದರ ಉಪಯೋಗಗಳು ಸಹಾಯಕವಾಗಿವೆ, ಡಿಜಿಟಲ್ ವೇದಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ಧೈನಂದಿನ ವ್ಯವಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಹಕರು ಕೂಡ ಅಂಗಡಿಗಳಿಗೆ ಹೋಗದೆ ಡಿಜಿಟಲ್ ಸೌಲಭ್ಯಗಳ ಮೂಲಕವೇ ತಮಗೆ ಬೇಕಾದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ಇತಿಹಾಸ
೨೦೦೦ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಈ ಸೌಲಭ್ಯವನ್ನು ಮೊದಲು ಬೆಳಕಿಗೆ ತರಲಾಯಿತು ಹಾಗು ಅದನ್ನು ಬಳಸಲಾಯಿತು. ೨೦೧೦ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಅದಿನ್ನು ಅತ್ಯಾಧುನಿಕವಾಗಿ ಬೆಳೆದು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬರು ಸುಲಭವಾಗಿ ಬಳಸಬಹುದಾದ ಸಾಧನವಾಯಿತು. ಇದರಿಂದ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ನಿರ್ಮಾಪಕರಿಗು ತಮ್ಮ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಜಾಹೀರತನ್ನು ಕಮ್ಮಿ ವೆಚ್ಛದಲ್ಲಿ ಮಾಡುವ ಅವಕಾಶ ದೊರಕಿತು. ೨೦೧೨-೨೦೧೩ರ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್ ಇನ್ನು ಬೆಳೆಯುವ ಕ್ಷೇತ್ರವಾಗಿ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ. ಡಿಜಿಟಲ್ ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್ ಬಳಕೆಯನ್ನು 'ಆನ್ಲೈನ್ ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್' ಅಥವಾ 'ವೆಬ್ ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್' ಅಥವಾ ಟೆಲಿ ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಹಲವು ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ೨೦೧೦ರ ನಂತರ ಡಿಜಿಟಲ್ ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್ ಬಳಕೆಯು ಜನಪ್ರಿಯತೆಗೊಂಡಿದೆ. ಯು.ಎಸ್.ಎ ರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿ 'ಆನ್ಲೈನ್ ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್' ಎಂದೇ ಪ್ರಚಲಿತವಾದರೆ ಇಟಲಿ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಅದು 'ವೆಬ್ ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್' ಎಂದು ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ. ಯು.ಕೆ ದೇಶದಲ್ಲಿ ೨೦೧೩ರ ನಂತರ ಅತ್ಯಂತ ಸಾಮನ್ಯ ಶಬ್ದವಾಗಿ ಎಲ್ಲಾ ಕಡೆ ಹಬ್ಬಿದೆ.
ಇತ್ತೀಚಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಗಳು
ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವ್ಯಾಪರೋಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಬದಲಾವಣೆ ಎಂದರೆ 'ಡಿಜಿಟಲ್ ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್' ಬಳಕೆಯ ಹುಟ್ಟುವಿಕೆ. ಇದರಿಂದ ಹಲವಾರು ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್ ತಂತ್ರಗಳು ಪುನಃನಿರ್ಮಾಣಗೊಂಡಿತು. ಡಿಜಿಟಲ್ ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್ ಅಸ್ಥಿತ್ವವು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿದ್ದು ಅದು ಬಹು ವೇಗವಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ವಿಕಾಸಗೊಂಡಿದೆ, ಹಳೆಯ ತಂತ್ರಗಳೆ ಇದರಲ್ಲಿಯೂ ನಿರೀಕ್ಷಿಸಲಾಗಿದೆ. ವಿಭಜನೆ - ವಿಭಜನೆಯ ಅಂಗದಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಗಮನವನ್ನು ಡಿಜಿಟಲ್ ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್ ಕೊಟ್ಟಿದ್ದು, ಪ್ರತೀ ಚಿಕ್ಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಗುರಿಯನ್ನು ತಲುಪುವ ಸಲುವಾಗಿ ಅಂದರೆ ಬಿಟುಬಿ ಮತ್ತು ಬಿಟುಸಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯನ್ನು ಅದು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಗೊಂಡಿದೆ.
ಅನ್ಲೈನ್ ವರ್ತನೆಯ ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್ - ಈ ಅಭ್ಯಾಸವು ಬಳಕೆದಾರರ ಮಾಹಿತಿಯ ಸಂಗ್ರಹ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ, ಅವರು ಬಳಸುವ ವಿವಿಧ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳ, ವಿವಿಧ ವೆಬ್ಸೈಟ್ ಗಳ ವಿವರದಿಂದ ತಮ್ಮ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಜಾಹೀರಾತನ್ನು ಬಳಕೆದಾರರ ಸಲುವಾಗಿ ಅವರ ಆಧ್ಯತೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಪ್ರಕಟಿಸುತಾರೆ. ಮರುಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್ - ಮರುಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್ ಬಹು ದೊಡ್ಡ ನಿರ್ವಹಣೆಯೊಂದನ್ನು ಹೊರಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ. ಈ ತಂತ್ರವು ಆಸಕ್ತಿ ವರ್ಗ ಅಥವಾ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲಾಗಿದೆ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರ ಸಲುವಾಗಿ ಅವರು ವಿಕ್ಷಿಸುವ ಹಲವು ವೆಬ್ಸೈಟ್ ನ ಮುಖಾಂತರ ಅವರಿಗೆ ಮತ್ತೆ ಮತ್ತೆ ಮರು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವ ಸಾಧನವಾಗಿ ಕಂಡು ಬಂದಿದೆ. ಬಳಕೆದಾರರು ತಮಗೆ ಬೇಕಾಗಿರುವ ವಸ್ತುಗಳ ಖರೀದಿಗೆ ಆನ್ಲೈನ್ ಸೌಲಭ್ಯ ಆಯ್ಕೆಯದಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಾಹಕರು ತಮ್ಮ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಮರು ಜಾಹಿರಾತಿಗೆ ಈ ತಂತ್ರವನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಅನುಕೂಲಗಳು
೧) ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಮೂಲಕ ಜಾಹಿರಾತುಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುವುದು ಮುದ್ರಣ ಜಾಹಿರಾತಿಗಿಂತಲೂ ಬಹು ಕಮ್ಮಿ ವೆಚ್ಛದಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಗುವುದು ಮತ್ತು ಇದು ಗ್ರಾಹಕರು ಮತ್ತು ನಿರ್ವಾಹಕರು ಇಬ್ಬರಿಗೂ ಬಹಳ ಅನುಕೂಲವಾಗುವಂತ ಸೌಲಭ್ಯವಗಿ ಕಂಡು ಬಂದಿದೆ. ೨) ಇದು ವ್ಯಪಾರವನ್ನು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲೂ ಯವುದೇ ಅಡಚಣೆಯಿಲ್ಲದೆ ಒಂದು ದೇಶದಿಂದ ಇನ್ನೊಂದು ದೇಶಕ್ಕೆ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಮುಖಾಂತರ ನಿರ್ವಹಿಸಬಹುದು. ೩) ಈ ಸೌಲಭ್ಯವು ಪ್ರತೀ ದಿನವು ೨೪ ಗಂಟೆಯೂ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದು ಹಾಗೂ ಗ್ರಾಹಕರು ಯಾವುದೇ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿಂದ ಬೇಕಾದರೂ ತಮಗೆ ಬೇಕಾದ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಖರೀದಿಸಬಹುದು. ಈ ಸೌಲಭ್ಯದಿಂದ ಗ್ರಾಹಕರು ತಾವು ಖರೀದಿಸುವ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಕಂಪನಿಯ ವೆಬ್ಸೈಟ್ ಗೆ ನೇರವಾಗಿ ವೀಕ್ಷಿಸಬಹುದು. ೪) ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಅಪ್ಡೆಟ್ ಗಳನ್ನು ಇ-ಮೇಲ್ ಮುಖಾಂತರ ನಿರ್ವಾಹಕರು ಅತೀ ವೇಗದಲ್ಲಿ ಕಳುಹಿಸಲು ಈ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಉಪಯೋಗವಾಗಿದೆ.
ಅನಾನುಕೂಲಗಳು
೧) ಈ ವೇದಿಕೆಯು ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಹಳತಾದ ಮಾಹಿತಿಗಳನ್ನು ಕೊಡುವುದು ಹಾಗೂ ಅಪ್ಡೇಟ್ ಸಮಯ ವಿಮರ್ಶಾತ್ಮಕ ವಿಷಯವಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡು ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಸಹಿ ಮಾಹಿತಿ ನೀಡುವಲ್ಲಿ ವಿಫಲವಾಗಿದೆ. ೨) ಹಲವು ಗ್ರಾಹಕರು ವೆಬ್ಸೈಟ್ ಗಳಲ್ಲಿ ಉಚಿತವಾಗಿ ಸೇವೆಯನ್ನು ಅಥವ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ನಿರೀಕ್ಷಿಸುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಉಚಿತವಾಗಿ ಸಿಗುವುದು ಕಷ್ಟ ಸಾಧ್ಯವಾಗಿದೆ. ೩) ಈ ವೇದಿಕೆಯು ಬಹಳ ಮುಂದುವರೆದಿದ್ದು ಇಲ್ಲಿ ಸ್ಪರ್ಧೆಯು ಬಹಳ ಕಠಿಣವಾಗಿದೆ. ಗ್ರಾಹಕರು ಯಾವುದಾದರು ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಖರೀದಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ಅವರು ಹಲವಾರು ಲಿಂಕ್ ಗಳಿಗೆ ಪ್ರವೇಶ ನೀಡಿರುತ್ತಾರೆ, ಅವರು ಹೋಗಬೇಕಾದ ವೆಬ್ಸೈಟ್ ತಲುಪುವ ವೇಳೆಗೆ ಅವರು ತಮ್ಮ  ವಸ್ತುವನ್ನು ಖರೀದಿರಿಸುತ್ತಾರೆ. ೪) ಡಿಜಿಟಲ್ ಮಾರ್ಕೆಟಿಂಗ್ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಬಹಳ ಇರಿಸು ಮುರುಸು ಇದದ್ದು ಹಾಗೂ ಅದರ ಬಳಕೆ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಾಹಕರು ಬಹಳ ಯೋಚನೆಯ ನಂತರ ಸೃಜನಶೀಲವಾದ ತಂತ್ರವನ್ನು ಅಳವಡಿಸಬೇಕು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಅಂತರ್ಜಾಲ
ಕ್ಷೇತ್ರಯ್ಯ
ಅವರ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನದ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ತಿಳಿದಿಲ್ಲ. ಅವರು ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ಒಂದು ಪುಟ್ಟಹಳ್ಳಿ, ಮೊವ್ವದಲ್ಲಿ (ಅಥವಾ ಮೂವ್ವ) ಜನಿಸಿದರು. ಅವರ ಪೋಷಕರು ಅವರನ್ನು ವರದಯ್ಯ ಎಂದು ನಾಮಕರಣ ಮಾಡಿದರು. ಅವರು ಒಂದು ಸ್ಥಳದಿಂದ ಮತ್ತೊಂದು ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಪ್ರಯಾಣಿಸುತ್ತಾ ದೇವಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಡುತ್ತಿದ್ದರಿಂದ ಅವರಿಗೆ ಕ್ಷೇತ್ರಯ್ಯ ಅಥವಾ ಕ್ಷೇತ್ರಜ್ಞ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಂತು.
ಅವರ ಪದಮ್ಸ್ ಶೈಲಿಯನ್ನೇ ಇವತ್ತಿಗೂ ಸಂಗೀತಗಾರರು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಪದಮ್ಸ್ ಅನ್ನು ಭರತನಾಟ್ಯ, ಕೂಚುಪುಡಿ ಹಾಗು ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಗಿದೆ. ಅವರ ಪದಮ್ಸ್‌ನ ಮುಖ್ಯ ಲಕ್ಷಣವೆಂದರೆ ಅನುಪಲ್ಲವಿಯನ್ನು ಮೊದಲು ಹಾಡಿ ನಂತರ ಪಲ್ಲವಿ ಹಾಡುವುದು. ಅವರ ಹಲವಾರು ಪದಮ್ಸ್ ಕೃಷ್ಣನ ಬರುವಿಕೆಗಾಗಿ ಹಾತೊರೆಯುವ ಭಕ್ತನ ಪ್ರಾರ್ಥನೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ.
ಅವರು ಶೃಂಗಾರ ರಸವನ್ನು ಮುಖ್ಯ ಅಂಶವನ್ನಾಗಿಟ್ಟುಕೊಂಡು ತಮ್ಮ ರಚನೆಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಕ್ಷೇತ್ರಯ್ಯನವರ ರಚನೆಗಳು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ನೃತ್ಯ ಹಾಗು ಸಂಗೀತದ ಮೇಲೆ ಅಪಾರ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿದೆ. ಕ್ಷೇತ್ರಯ್ಯನವರು ತಮ್ಮ ಅನೇಕ ರಚನೆಗಳನ್ನು ದೇವದಾಸಿ ಮಹಿಳೆಯರ ಕುರಿತು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ವೀಣಾ ದನಮಾಲ್ ಮತ್ತು ಟಿ. ಬ್ರಿಂಧರವರು ಕ್ಷೇತ್ರಯ್ಯನವರ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಜನಪ್ರಿಯಗೊಳಿಸಿದರು. ಕ್ಷೇತ್ರಯ್ಯನವರ ಪದಮ್ಸ್ ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ನೃತ್ಯ ಹಾಗು ಸಂಗೀತದ ಒಂದು ಮುಖ್ಯ ಅಂಶವಾಗಿದೆ.
ತೆಲುಗು ಚಿತ್ರರಂಗ
'ಮಹಾಕವಿ ಕ್ಷೇತ್ರಯ್ಯ' ೧೯೭೬ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಂಡ ತೆಲುಗು ಚಲನಚಿತ್ರ. ಈ ಚಲನಚಿತ್ರ ಅಂಜಲಿ ಪಿಚ್ಚರ್ಸ್‌ನಿಂದ ನಿರ್ಮಾಣಗೊಂಡಿದೆ.
ಕ್ಷೇತ್ರಯ್ಯನವರ ಜೀವನವನ್ನು ಬ್ಲಿಸ್ ಆಫ್ ಲೈಫ್ ಎಂಬ ಕಾದಂಬರಿಯಲ್ಲಿ ಎಂ. ವಿ. ರಾಮಶರ್ಮರವರು ವಿವರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಎಂ. ವಿ. ರಾಮಶರ್ಮರವರು ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿದ್ದರು ಹಾಗು ಅವರು ಎಸ್. ವಿ. ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯದ ಉಪಕುಲಪತಿಗಳಾಗಿದ್ದರು. ಎಸ್. ವಿ. ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯವು ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ತಿರುಪತಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಕಾದಂಬರಿಯನ್ನು ತೆಲುಗಿಗೆ ಭಾಷಾಂತರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ತೆಲುಗು ಭಾಷೆಯ ಕವಿ ವರ್ಗ:ಕ್ರೈಸ್ಟ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ವಿಕಿಪೀಡಿಯ ಶಿಕ್ಷಣ ಯೋಜನೆ-೨೦೧೫-೧೬ ವರ್ಗ:ವಿಕಿಕ್ಲಬ್ ಕ್ರೈಸ್ಟ್ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿ ರಚಿಸಿದ ಲೇಖನಗಳು
ಶಿಮೊನ್ ಪೆರೆಸ್
ಶಿಮೋನ್ ಪೆರೆಸ್ ದೀರ್ಘಕಾಲ ಇಸ್ರೇಲ್ ರಾಷ್ಟ್ರದ ರಾಜಕೀಯ ನಾಯಕರಾಗಿದ್ದ ಹಿರಿಯ ರಾಜಕಾರಣಿ. ೨೦೦೭-೧೪ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇಸ್ರೇಲಿನ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿದ್ದ ಪೆರೆಸ್, ೧೯೯೪ರ ನೊಬೆಲ್ ಶಾಂತಿ ಪುರಸ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಅಮೇರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಅತಿ ಉಚ್ಛ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯಾದ ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಮೆಡಲ್ ಅನ್ನು ೨೦೧೨ರಲ್ಲಿ ಪಡೆದರು.
ಜನನ
ಇಂದಿನ ಪೋಲೆಂಡ್ ನಲ್ಲಿನ ವಿಜ಼್‌ನಿವ್ ಎಂಬಲ್ಲಿ ೧೯೨೩ರ ಆಗಸ್ಟ೨ರಂದು ಯಿಜ಼್‌ತಕ್ ಮತ್ತು ಸಾರ ದಂಪತಿಗಳಿಗೆ ಜನಿಸಿದ ಶಿಮೋನ್, ಬಾಲ್ಯದಿಂದಲೇ ಯಹೂದಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ಪದ್ಧತಿಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡರು. ತಮ್ಮ ತಾತ ರಬ್ಬಿ ಜ಼್‌ವಿ ಮೆಲ್ಜ಼್‌ಹೆರ್ ರ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ಯಹೂದಿ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಸದ್ಗುಣಗಳನ್ನು ಜೀವನವಿಡೀ ಪಾಲಿಸಿದರು.
ಬಾಲ್ಯ
ಫ್ರೆಂಚ್, ಹೀಬ್ರೂ, ಯಿದ್ದಿಷ್, ರಷ್ಯನ್ ಹೀಗೆ ಹಲವು ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಬಾಲ್ಯದಿಂದಲೇ ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದ ಶಿಮೋನ್, ಮರದಿಮ್ಮಿ ವ್ಯಾಪಾರಿಯಾದ ತಂದೆಯ ಮೆಚ್ಚಿನ ಮಗನಾದರು. ಗೆರ್ಶೋನ್ ಎಂಬ ತಮ್ಮ ಹುಟ್ಟಿದ ನಂತರ ೧೯೩೨ರಲ್ಲಿ ಯಿಜ಼್‌ತಕ್ ಅಂದಿನ  ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೇನ್ ನಲ್ಲಿನ ಟೆಲ್ ಅವೀವ್ ಗೆ ವಲಸೆ ಹೋದರು. ೧೯೩೪ರಲ್ಲಿ ಶಿಮೋನ್ ತಮ್ಮ ತಾಯಿ, ತಮ್ಮನೊಂದಿಗೆ ತಂದೆಯನ್ನು ಸೇರಿದರು.
ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ
ಕಿಬ್ಬುತ್ಜ಼್‌ ಗೇವಾದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ ಶಿಮೋನ್, ಬೆನ್ ಶೆಮೆನ್ ವ್ಯವಸಾಯ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ವ್ಯಾಸಂಗ ಗೈದರು. ೧೯೪೧ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಕಾರ್ಮಿಕ ಜಯೋನಿಸ್ಟ್ ಚಳುವಳಿಯ ಯುವ ನೇತಾರರಾದ ಶಿಮೋನ್, ೧೯೪೩ರಲ್ಲಿ ಹನೋಅರ್ ಹಓಯೆದ್ ವೆಹಾಲೊಮೆದ್ ಸಂಘಟನೆಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾದರು. ಮಪಾಯಿ ಪಕ್ಷದಿಂದ ಆಯ್ಕೆಯಾದ ಇಬ್ಬರು ನಾಯಕರಲ್ಲಿ ಶಿಮೋನ್ ಒಬ್ಬರಾದರು. ತಮ್ಮ ಚುರುಕಾದ ಬುದ್ಧಿಮತ್ತೆ, ಬಹುಭಾಷಾಕಲಿಕೆಯಿಂದ ಮಪಾಯಿ ಪಕ್ಷದ ನಾಯಕ ಡೇವಿಡ್ ಬೆನ್-ಗುರಿಯನ್ ರ ಆಪ್ತ ಬಳಗದಲ್ಲಿ ಸೇರಿದರು. ೧೯೪೪ರ ನೆಗೆವ್ ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಚಳುವಳಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿ ಜೈಲುವಾಸ, ದಂಡಕ್ಕೆ ಗುರಿಯಾದ ಶಿಮೋನ್, ಯುವನೇತಾರರಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ತರು. ೧೯೪೧ರಲ್ಲಿ ಪೋಲೆಂಡ್ ನಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿದ್ದ ತಮ್ಮ ಎಲ್ಲಾ ಬಂಧುಗಳನ್ನು ಹೋಲೋಕಾಸ್ಟ್ (ಯಹೂದಿಯರ ಗುಂಪು ಕಗ್ಗೊಲೆ)ಯಲ್ಲಿ ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಶಿಮೋನ್, ಯಹೂದಿ ರಾಷ್ಟ್ರವನ್ನು ಕಟ್ಟಲು ದೃಢ ನಿಶ್ಚಯಗೈದರು.
ವಿವಾಹ
೧೯೪೫ರಲ್ಲಿ ಸೋನ್ಯ ಗೆಲ್ಮನ್ ರನ್ನು ವರಿಸಿದ ಶಿಮೋನ್, ತdnಅಂತರ ಮೂರು ಮಕ್ಕಳ ತಂದೆಯಾದರು. ೨೦೧೧ರಲ್ಲಿ ಸೋನ್ಯ ತೀರುವವರೆಗೆ, ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆಯಿಂದ ಬಾಳಿದ ಸೋನ್ಯ, ಪತಿಯ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಬದುಕಿನ ಪರಿಧಿಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳದೆಯೇ ಬದುಕಿದರು.
ರಾಜಕೀಯ ಬದುಕು
೧೯೪೬ರಲ್ಲಿ ಮೋಷೆ ಡಯಾನ್ ಮತ್ತು ಶಿಮೋನ್ ಜಯೋನಿಸ್ಟ್ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಅಧಿವೇಶನದ ಇಬ್ಬರೇ ಯುವ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳಾದರು.
೧೯೪೭ರಲ್ಲಿ ಹಗನಾಹ್ ಎಂದು ಶುರುವಾದ ಇಸ್ರೇಲ್ ನ ಸೇನೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿದ ಶಿಮೋನ್, ಸೇನೆಗೆ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರ ಖರೀದಿ ಮತ್ತು ನೇಮಕಾತಿ ದಳದ ಮುಖ್ಯಸ್ಥರಾದರು. ೧೯೪೮ರಲ್ಲಿ ಇಸ್ರೇಲ್ ನೌಕಾದಳದ ಮುಕ್ಯಸ್ಥರಾದರು. ೧೯೫೦ರಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಣಾ ಇಲಾಖೆಯ ಪ್ರತಿನಿಧಿಯಾಗಿ ಅಮೇರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ತೆರಳಿದ ಶಿಮೋನ್, ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು, ಹಾರ್ವರ್ಡ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಮ್ಯಾನೇಜ್ ಮೆಂಟ್ ನಲ್ಲಿ ಪದವಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದರು.
ರಕ್ಷಣಾ ಮಂತ್ರಿ
೧೯೫೨ರಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ೨೯ ವರ್ಷದ ಶಿಮೋನ್, ರಕ್ಷಣಾ‌ಇಲಾಖೆಯ ಉಪಮಹಾನಿರ್ದೇಶಕರಾದರು.ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರ ಖರೀದಿಯಲ್ಲಿನ ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಚತುರತನ ತೋರಿದ ಶಿಮೋನ್, ಇಸ್ರೇಲ್ ಎಂದು ರಾಷ್ಟ್ರವಾಗಿ ನಿಲ್ಲಲು ಶ್ರಮಪಟ್ತರು. ಫ್ರಾನ್ಸ್ ದೇಶದ ಜೊತೆ ಉತ್ತಮ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಲು ಶ್ರಮಿಸಿದ ಶಿಮೋನ್, ತಮ್ಮ ವ್ಯಕ್ತಿತ್ವ ಮತ್ತು ಫ್ರೆಂಚ್ ನುಡಿಮೆಯಿಂದ ಫ್ರೆಂಚರ ಮನಗೆದ್ದರು. ಡಿಮೊನಾ ಪರಮಾಣು ರಿಯಾಕ್ಟರ್, ಡಸಾಲ್ಟ್ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮಿರೇಜ್ ||| ಯುದ್ಧ ವಿಮಾನದ ಖರೀದಿ ಹೀಗೆ ಹಲವು ಬಗೆಯಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚ್ ಸರ್ಕಾರದ ಜೊತೆಗೂಡಿ ಶಿಮೋನ್, ಇಸ್ರೇಲ್-ಫ್ರೆಂಚ್ ಭಾಂಧವ್ಯಕ್ಕೆ ಬೆಸುಗೆ ಹಾಕಿದರು
ಸುಯೆಜ್ ಕಾಲುವೆ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು
ಇಸ್ರೇಲ್ ಮತ್ತು ಈಜಿಪ್ಟ್ ದೇಶಗಳು ಸುಯೆಜ್ ಕಾಲುವೆಯ ನಿಯಂತ್ರಣಕ್ಕಾಗಿ ಬಹುಕಾಲದಿಂದ ಕಾದಾಅಟ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದವು.೧೯೫೬ರಲ್ಲಿ ಇಸ್ರೇಲ್ ಮತ್ತು ಈಜಿಪ್ಟ್ ಮಧ್ಯೆ ಸಮರ ನಡೆಯಿತು. ಶಿಮೋನ್ ಬಹು ಜತನದಿಂದ ಇಸ್ರೇಲಿನ ಜೊತೆ ನಿಲ್ಲಲು ಬ್ರಿಟನ್ ಮತ್ತು ಫ್ರಾನ್ಸ್ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳನ್ನು ವಿಶ್ವಾಸಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು. ೧೬ ಕಿ.ಮೀ ನಷ್ಟು ಕಾಲುವೆಯ ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡಿದ ಜಾಗವನ್ನು ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟು, ಶಾಂತಿ ಕಾಪಾಡಲು ಅಮೇರಿಕ ಮತ್ತು ರಷ್ಯಾ ಮಾಡಿದ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಒಪ್ಪಂದದಂತೆ ಇಸ್ರೇಲ್-ಈಜಿಪ್ಟೊಪ್ಪಿಕೊಂಡ ನಂತರ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಪರಿಹಾರವಾಯಿತು.
ಅಧಿಕಾರ ಜೀವನ
೧೯೫೯ರಲ್ಲಿ ಇಸ್ರೇಲ್ ನ ಲೋಕಸಭೆ ನೆಸೆತ್ ಗೆ ಆಯ್ಕೆಯಾದ ಪೆರೆಸ್ ಉಪರಕ್ಷಣ ಸಚಿವರಾದರು. ೧೯೬೫ರಲ್ಲಿ ಡೇವಿಡ್ ಬೆನ್-ಗುರಿಯನ್ ರಫಿ ಪಕ್ಷ ಕಟ್ಟಿದಾಗ, ಅವರ ಜೊತೆನಡೆದ ಶಿಮೋನ್, ಎಡಪಂಥೀಯ ನಿಲುವೆ ತಳೆದರು. ಚತುರ ಸಂಧಾನಕಾರದಾರ ಶಿಮೋನ್ ಅಮೇರಿಕದ ಅದ್ಯಕ್ಷ ಜಾನ್ ಎಫ಼್‌ ಕೆನಡಿಯವರಮನವೊಲಿಸಿ ಹಾಕ್ ಯುದ್ಧ ವಿಮಾನಗಳನ್ನು ಇಸ್ರೇಲ್ ವಾಯುಸೇನೆಗೆ ಮಾರಲು ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಮುಂದಾದರು. ೧೯೭೦ರಲ್ಲಿ ಯಹೂದಿ- ವಲಸೆ ಖಾತೆ, ೧೯೭೦ರಲ್ಲಿಸಂಚಾರ ಮತ್ತ್ತು ಸಂಪರ್ಕ ಖಾತೆ, ೧೯೭೪ರಲ್ಲಿ ವಾರ್ತಾ ಸಚಿವ ಹೀಗೆ, ಶಿಮೋನರ ಸಾಮರ್ಥಕ್ಕೆ ಹಲವು ಹೊಣೆಗಾರಿಕೆಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಯಿತು. ಎಲ್ಲವನ್ನೂ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯಿಂದ ನಿಭಾಯಿಸಿದ ಶಿಮೋನ್, ೧೯೭೪ರಲ್ಲ್ಲಿ ಯಿಜ಼್‌ತಕ್ ರಬಿನ್ ರ ಎದುರಾಳಿಯಾಗಿ ಪ್ರಧಾನಿ ಹುದ್ದೆಗೆ ಪೈಪೋಟಿ ನೀಡಿದರು. ೧೦೭೭ರ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಪಕ್ಷದ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಹುದ್ದೆಗೆ ನಿಂತು ಸೋತರು.
ಎಂಟೆಬ್ಬೆ ವಿಮಾನ ಹೈಜಾಕ್ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು
೨೪೮ ಮಂದಿ ಪ್ರಯಾಣಿಕರಿದ್ದ ಏರ್-ಫ್ರಾನ್ಸ್ ವಿಮಾನವನ್ನು ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೇನ್ ಉಗ್ರರು ಹೈಜಾಕ್ ಮಾಡಿ ಉಗಾಂಡದ ಎಂಟೆಬ್ಬೆ ವಿಮಾನ ನಿಲುದಾಣದಲ್ಲಿ ನಿಲ್ಲಿಸಿದರು. ೧೦೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಮಂದಿ ಯಹೂದಿ ಪ್ರಯಾಣಿಕರನ್ನು ಒತ್ತೆಯಾಳುಗಳಾಗಿ ಇರಿಸಿಕೊಂಡ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು, ವಿಶ್ವದಲ್ಲಿಯೇ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಸೈನಿಕ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ನಡೆಸಿ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಯಾಣಿಕರನ್ನು ಬಿಡಿಸಿಕೊಂದು ತಂದ ಶ್ರೇಯ ರಕ್ಷಣಾ ಸಚಿವರಾದ ಶಿಮೋನ್ ರಿಗೆ ಸಂದಿತು. ಸಂಧಾನ, ಬೆದರಿಕೆ, ಸೈನಿಕ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ, ಹೀಗೆ ಹತ್ತು ಹಲವು ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕ ಕಾರ್ಯಗಳು ಕೈಗೂಡಎ ಹೋದಾಗ, ಅನಿವಾರ್ಯವಾಗಿ ಸೈನಿಕ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆ ನಡೆಸಬೇಕಾಯಿತು ಎಂದು ತದ್ ನಂತರ ತಿಳಿಸಿದ ಶಿಮೋನ್, ಸೇನಾ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಮೊರ್ಡೆಚಾ ಗುರ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಧಾನಿ ಯಿಜ಼್‌ತಕ್ ರಬಿನ್ ರ ವಿರೋಧದ ನಡುವೆಯೂ ಸಮತಟ್ಟಾಗಿ ಗುಪ್ತ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯನ್ನು ನಡೆಸಿದ್ದರು. ವಿಶ್ವದ ಎಲ್ಲೇ ಆಗಲಿ, ಇಸ್ರೇಲಿ ನಾಗರೀಕರ ಮೇಲೆ ಹಲ್ಲೆಯಾದಲ್ಲಿ, ಅದು ಇಸ್ರೇಲಿಗೆ ಆದ ಮುಖಭಂಗ ಎಂದೇ ಭಾವಿಸಿ, ಅವರ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಮುಂದಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಶಿಮೋನ್, ವಿಮಾನ ಹೈಜಾಕ್ ಅನ್ನು ಬಲು ತೀವ್ರವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಂಡರು ತಮ್ಮ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಮಿತ್ರ, ಮಾಜಿ ರಕ್ಷಣ ಸಚಿವ ಮೋಷೆ ಡಯಾನ್ ರನ್ನು ಖಾಸಗಿ ಔತಣಕೂಟದಿಂದ ಹೊರಗೆಳೆದು, ತಾವು ತಯಾರು ಮಾಡಿದ್ದ ಸೈನಿಕ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯ ವಿಮರ್ಶೆ ಮಾಡಿಸಿದರು. ಒಂದಿನಿತೂ ಸಹ, ಗುಟ್ಟು ರಟ್ಟಾಗದಂತೆ ಕಡೆಯ ನಿಮಿಷದವರೆಗೆ ಯೋಜನೆಗೈದ ಶಿಮೋನ್, ಸೇನಾ ಮುಖ್ಯಸ್ಥ ಗುರ್ ಮತ್ತು ರಬಿನ್ ರ ಒಪ್ಪಿಗೆ ಪಡೆದು, ೨೦೦೦ ಮೈಲಿಗೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ದೂರದಲ್ಲಿದ್ದ ವಿಮಾನ ಮತ್ತು ಒತ್ತೆಯಾಳುಗಳನ್ನು ಬಿಡಿಸಿಕೊಂಡು ತಂದರು.
ಪ್ರಧಾನಿ ಹುದ್ದೆ
ಯಿಜ಼್‌ತಕ್ ರಬಿನ್ ೧೯೭೭ರಲ್ಲಿ ರಾಜೀನಾಮೆಯಿತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ತೋರಿದಾಗ, ಶಿಮೋನ್ ಹಂಗಾಮಿ ಪ್ರಧಾನಿಯಾದರು. ಹಠಾತ್ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಲಿಕುದ್ ಪಕ್ಷ ಗೆದ್ದಾಗ ೩ವರ್ಷ ವಿರೋಧ ಪಷದ ನಾಯಕರಾಗಿದ್ದರು. ೧೯೮೦ರಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಚುನಾವಣೆ ಸೋತರೂ, ೧೯೮೩ರಲ್ಲಿ ಸಮ್ಮಿಶ್ರ ಸರಕಾರದ ಒಪ್ಪಂದದಂತೆ ೨ ವರ್ಷ ಪ್ರಧಾನಿಯಾದರು. ಜೋರ್ಡಾನ್ ದೊರೆ ಹುಸೇನ್ ರ ಭೇಟಿಗೆ ಮೊರಕ್ಕೋಗೆ ತೆರಳಿದ್ದು, ಟ್ಯೂನಿಸ್ ನಲ್ಲಿನ ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೇನ್ ವಿಮೋಚನಾ ಸಂಘಟನೆ(ಪಿ.ಎಲ್. ಓ)ದ ಕೇಂದ್ರ ಕಚೇರಿ ಮೇಲಿನ ದಾಳಿ ಶಿಮೋನ್ ಅಧಿಕಾರದ ಪ್ರಮುಖ ಘಟನೆಗಳು. ೧೯೮೬ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನಿ ಹುದ್ದೆಯನ್ನು ಸಮ್ಮಿಶ್ರ ಸರ್ಕಾರದ್ ಒಪ್ಪಂದದಂತೆ ಯಿಜ಼್‌ತಕ್ ಶಮೀರರಿಗೆ ಬಿಟ್ಟುಕೊಟ್ಟೂ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವರಾದ ಶಿಮೋನ್, ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೇನ್ ಶಾಂತಿ ಒಪ್ಪಂದದ ಬಗ್ಗೆ ಅಮೇರಿಕಾದ ಜೊತೆ ಚರ್ಚೆ ನಡೆಸಿದರು. ಆದರೆ ಇಸ್ರೇಲ್ ನೊಳಗೆ ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೇನ್ ವಿಮೋಚನಾ ಸಂಘಟನೆ ಬಗ್ಗೆ ಇದ್ದ ದ್ವೇಷವನ್ನು ಶಮನಗೊಳಿಸಲು ಯತ್ನಿಸಿದರು.
ಓಸ್ಲೋ ಶಾಂತಿಕರಡು ಒಪ್ಪಂದ
ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೇನ್ ವಿಮೋಚನಾ ಸಂಘಟನೆಯ ನಾಯಕ ಯಾಸರ್ ಅರಾಫತ್ ರ ಜೊತೆ ಶಾಂತಿ ಮಾತುಕತೆಯನ್ನು ನಡೆಸಿದ ಶಿಮೋನ್, ೧೯೯೨ರಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಯಿಜ಼್‌ತಕ್ ರಬಿನರ ಸರಕಾರದಲ್ಲಿ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವರಾದರು. ಪ್ಯಾಲೆಸ್ಟೇನ್ ನಾಗರೀಕರನ್ನು ಮಾನವೀಯವಾಗಿ ನಡೆಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು, ಸೇನಾ ಚಟುವಟಿವಟಿಕೆಯನ್ನು ನಾಗರೀಕ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ನಿಯಂಯ್ತಣದಲ್ಲಿ ಇಡವುದು ಇವೇ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಲವು ಒಪ್ಪಂದದ ಅಂಶಗಳಿದ್ದ ಓಸ್ಲೋ ಒಪ್ಪಂದದ ರೂವಾರಿಗಳಾಗಿದ್ದಕ್ಕೆ ಯಾಸರ್ ಅರಾಫತ್, ಇಜ಼್‌ತಕ್ ರಬಿನ್ ಮತ್ತು ಶಿಮೋನ್ ಪೆರೆಸ್ ರಿಗೆ ೧೯೯೪ರ ನೊಬೆಲ್ ಶಾಮ್ತಿ ಪುರಸ್ಕಾರ ನೀಡಿ ಗೌರವಿಸಲಾಯಿತು. ೧೯೯೪ಲ್ಲಿ ಇಸ್ರೇಲ್-ಜೋರ್ಡನ್ ಶಾಂತಿ ಒಪ್ಪಂದದ ಪ್ರಸ್ತಾವವನ್ನು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ನಿಭಾಯಿಸಿದ ಶಿಮೋನ್,  ಜೋರ್ಡಾ   ಹುಸೇನ್ ರ ಜೊತೆ ಶಾಂತಿಮಾತುಕತೆಯ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ  ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು. ೪೬ ವರ್ಷದ ಸುದೀರ್ಘ ಯುದ್ಧಕ್ಕೆ ಮಂಗಳ ಹಾಡಿದ ಈ ಒಪ್ಪಂದದಿಂದ ಮಧ್ಯ-ಪ್ರಾಚ್ಯ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಶಾಂತಿ ನೆಲೆಸಿತು. ೧೯೯೫ರ ನವೆಂಬರ್ ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನಿಯಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಗೊಂಡ ಶಿಮೋನ್, ಅಂತರ್ಜಾಲವನ್ನು  ಇಸ್ರೇಲಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಚುರಪಡಿಸಲು ಕ್ರಮಕೈಗೊಂಡರು. ಇಸ್ರೇಲಿನ ಪ್ರಧಾನಮಂತ್ರಿಯ ವೆಬ್ ಸೈಟ್ ಅನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದ ಶಿಮೋನ್, ಅಂತರ್ಜಾಲಬಳಕೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಉಪಯೋಗವನ್ನು ಇಸ್ರೇಲಿನೆಲ್ಲೆಡೆ ಹಬ್ಬಿಸಲು ಶ್ರಮಗೈದರು. ೧೯೯೬ರಲ್ಲಿ ಹೆಜ್ಬುಲ್ಲಾ ಉಗ್ರರ ರಾಕೆಟ್ ಉಡಾವಣೆಯ ಉಗ್ರಗಾಮಿ ಚಟುವಟಿಕೆಯಿಂದ ಅಶಾಂತಿ ತಲೆದೋರಿದಾಗ, ೨೦೦ರಲ್ಲಿ ಇಸ್ರೇಲ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಸೋತ ಶಿಮೋನ್, ೨೦೦೧ರಲಿ ಮತ್ತೆ ಇಸ್ರೇಲಿನ ವಿದೇಶಾಂಗ ಸಚಿವರಾದರು. ಗಾಜಾ ಪಟ್ಟಿ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು, ಹೈಫಾ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟು ಹೀಗೆ ಹಲವು ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟುಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಿದ ಶಿಮೋನ್, ೨೦೦೩ರಲ್ಲಿ ಚುನಾವಣೆಗೆ ಮುನ್ನ ತಮ್ಮ ಪದವಿ ರಾಜೀನಾಮೆಯಿತ್ತರು. ೨೦೦೪ರ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ ಲಿಕುದ್ ಪಕ್ಷದ ಏರಿಯಲ್ ಶರೋನ್ ಜೊತೆಗೂಡಿ ಸಮಿಶ್ರ ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಅಧಿಕಾರಕ್ಕೆ ತಂದರು ೨೦೦೫ರ ನವೆಂಬರಿನಲ್ಲಿ ಬಹುಕಾಲ ತಾವೇ ಮುನ್ನಡೆಸಿದ ಕಾರ್ಮಿಕ ಪಕ್ಷವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಿ ಏರಿಯಲ್ ಶರೋನ್ ಹೊಸದಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಕದಿಮಾ ಪಕ್ಷವನ್ನು ಸೇರುತ್ತಿರುವುದಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿದ ಶರೋನ್, ಇ ವಯಸ್ಸಿನ ಕಾರಣದಿಂದ ಯುವನಾಯಕ ಎಹುದ್ ಒಲ್ಮೆರ್ಟ್ ರನ್ನು ಪ್ರಧಾನಿ ಹುದ್ದೆಗೆ ಬೆಂಬಲಿಸಿದರು.
ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ
ಜೂನ್ ೧೩, ೨೦೦೭ರಲ್ಲಿ ಶಿಮೋನ್ ಇಸ್ರೇಲ್ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾದರು.೧೯೫೯ರಿಂದ ಇಸ್ರೇಲ್ ಸಂಸತ್ತಿನ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದ ಶಿಮೋನ್, ತಮ್ಮ ೪೭ ವರ್ಷ್ದ ಸುದೀರ್ಘ ರಾಜಕೀಯ ಬದುಕಿಗೆ ವಿದಾಯ ಹೇಳಿದರು. ಜುಲೈ ೧೫, ೨೦೦೭ರಂದು ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಪದವಿಯ ಪ್ರಮಾಣ ವಚನ ಸ್ವೀಕರಿದ ಶಿಮೋನ್, ೨೦೧೪ರವರೆಗೆ ೭ ವರ್ಷದ ಪೂರ್ಣ ಅವಧಿಯನ್ನು ಮುಗಿಸಿದರು.
ನಿಲುವು
ತಮ್ಮ ಬದುಕಿನ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಸೇನೆ ಮತ್ತು ವಿದೇಶಾಂಗ ಇಲಾಖೆಯಲ್ಲಿ ಕಳೆದ ಶಿಮೋನ್, ತಮ್ಮ ಆದರ್ಶ ಡೇವಿದ್-ಬೆನ್-ಗುರಿಯನ್ ರಂತೆ ಹೊಸ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ವಿಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಒತ್ತು ನೀಡಿದರು. ಸ್ಯಯಂ-ಉದ್ಯೋಗಕ್ಕೆ ಒತ್ತು ನೀಡಿದ ಶಿಮೋನ್, ಇಸ್ರೇಲಿನಲ್ಲಿ ಮಾಹಿತಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಜೈವಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ನ್ಯಾನೋತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಮಿದುಳು-ಸಂಶೋಧನೆ ಹೀಗೆ ಹತ್ತು ಹಲವು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಮಜಲುಗಳಿಗೆ ಇಸ್ರೇಲ್ ತೆರೆದುಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಶ್ರಮಿಸಿದರು. ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾಗಿದ್ದಾಗ ಸಾಮಾಜಿಕ ಜಾಲತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಸಕ್ರಿಯರಾಗಿದ್ದ ಶಿಮೋನ್, ಯುಟ್ಯೂಬ್, ಸ್ನಾಪ್-ಚ್ಯಾಟ್ ಹೀಗೆ ಹಲವು ತಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಅದರ ಫಲವಾಗಿ ಇಸ್ರೇಲ್ ಇಂದು ಸ್ವಯಂ-ಉದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಬೃಹತ್ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿ ಬೆಳೆದುನಿಂತಿದೆ.
ಕಡೆಯುಸಿರು
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೩ ೨೦೧೬ರಂದು ತಮ್ಮ ೯೩ನೆಯ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಸ್ಟ್ರೋಕ್ ಗೆ ಈಡಾದ ಶಿಮೋನ್, ಶೆಬಾ ಆಸ್ಪತ್ರಯಲ್ಲಿ ತುರ್ತು ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟ. ೨೮ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೧೬ರಂರು ನಿಧನರಾದ ಶಿಮೋನ್, ವಿಶ್ವದೆಲ್ಲೆಡೆಯ ಅಭಿಮಾನಿಗಳನ್ನು ಅಗಲಿದರು.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನಿರುದ್ಯೋಗ
ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ನಿರುದ್ಯೋಗದ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳನ್ನು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಕಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗ ಸಚಿವಾಲಯವು ಪ್ರತಿ ಐದು ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ, ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸಿ ಹಂಚುತ್ತದೆ. ಇದು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾದರಿ ಸಮೀಕ್ಷೆ ಕಚೇರಿಯು ನಡೆಸುವ ಮಾದರಿ ಅಧ್ಯಯನಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿರುತ್ತದೆ. ಈ ಪಂಚವಾರ್ಷಿಕ ಮಾದರಿ ಅಧ್ಯಯನಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ, (೨೦೧೭ರಿಂದ ಹೊರತುಪಡಿಸಿ) ಭಾರತವು ಎಂದೂ ಮಾಸಿಕ, ತ್ರೈಮಾಸಿಕ ಅಥವಾ ವಾರ್ಷಿಕ ಉದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ನಿರುದ್ಯೋಗದ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳನ್ನು ವಾಡಿಕೆಯಾಗಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿಲ್ಲ. ೨೦೧೬ರಲ್ಲಿ, ಮುಂಬಯಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿರುವ ಒಂದು ಸರ್ಕಾರೇತರ ಘಟಕವಾದ ಭಾರತೀಯ ಅರ್ಥವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣಾ ಕೇಂದ್ರವು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನಿರುದ್ಯೋಗದ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಮಾಸಿಕ ಮಾದರಿ ಸಂಗ್ರಹಣೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಕಟನೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿತು.
ಎನ್ಎಸ್ಎಸ್‍ಒ ಸಮೀಕ್ಷೆಗಳು
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾದರಿ ಸಮೀಕ್ಷೆ ಕಚೇರಿ (ಎನ್ಎಸ್ಎಸ್‍ಒ) ಮಾದರಿ ಸಮೀಕ್ಷೆಗಳ ಮೂಲಕ ಉದ್ಯೋಗ, ನಿರುದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ನಿರುದ್ಯೋಗ ದರಗಳನ್ನು ಅಧ್ಯಯನಿಸಲು ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಮಟ್ಟಗಳ ಪ್ರಧಾನ ಸರ್ಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಉದ್ಯೋಗ ಅಥವಾ ನಿರುದ್ಯೋಗದ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಪ್ರತಿ ಮೂರು ತಿಂಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ಅಥವಾ ಪ್ರತಿ ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ ವರದಿ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ಕೇವಲ ಪ್ರತಿ ೫ ವರ್ಷಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ವರದಿಮಾಡುತ್ತದೆ. ಉದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ನಿರುದ್ಯೋಗದ ಮೇಲಿನ ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾದ ಕೊನೆಯ ಮೂರು ಎನ್ಎಸ್ಎಸ್‍ಒ ಸಮೀಕ್ಷೆ ಮತ್ತು ವರದಿಗಳನ್ನು 2004–2005, 2009–2010, ಮತ್ತು 2011–2012ರಲ್ಲಿ ಮುಗಿಸಲಾಯಿತು. 2011-2012ರ ಸಮೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ನಾಯಕತ್ವದ ಮನ್‍ಮೋಹನ್ ಸಿಂಗ್‍ರ ಸರ್ಕಾರವು ಆರಂಭಿಸಿತು ಏಕೆಂದರೆ 2009–2010ರ ವರದಿಯಲ್ಲಿನ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಿರುದ್ಯೋಗದ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು ಕಳಪೆ ಮಳೆಗಾಲಗಳ ಕಾರಣ ಬಾಧಿತವಾಗಿರಬಹುದು, ಮತ್ತು ಒಂದು ಮುಂಚಿತ ಸಮೀಕ್ಷೆಯು ಹೆಚ್ಚು ನಿಖರ ಹಾಗೂ ಉತ್ತಮ ದತ್ತಾಂಶಗಳನ್ನು ನೀಡಬಹುದೆಂದು ಭಾವಿಸಲಾಯಿತು. ೨೦೧೨ ಮತ್ತು ೨೦೧೭ರ ನಡುವೆ ಯಾವುದೇ ಎನ್ಎಸ್ಎಸ್‍ಒ ಸಮೀಕ್ಷೆಯಾಗಲಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಹೊಸ ಸಮೀಕ್ಷೆಯನ್ನು 2017–2018ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಈ ವರದಿಯನ್ನು ಬಿಜೆಪಿ ನಾಯಕತ್ವದ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರವು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ವರದಿಯನ್ನು ಮಾಧ್ಯಮಗಳಿಗೆ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಐಎಲ್ಒ ಪ್ರಕಾರ, ಎನ್ಎಸ್ಎಸ್‍ಒ ಸಮೀಕ್ಷೆಗಳು ಭಾರತದ ಅತಿ ವಿಸ್ತಾರವಾದ ಸಮೀಕ್ಷೆಗಳಾಗಿವೆ ಏಕೆಂದರೆ ಇವು ಭಾರತದ ದೂರದ ಮೂಲೆಗಳು ಮತ್ತು ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿನ ಸಣ್ಣ ಹಳ್ಳಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಆದರೆ, ಈ ಸಮೀಕ್ಷೆಯು ಸಂಪ್ರದಾಯಬದ್ಧವಲ್ಲದ ಮತ್ತು ಭಾರತ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪರಿಭಾಷೆಯನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ಚಟುವಟಿಕೆ ಸ್ಥಾನಮಾನವನ್ನು ವಿಭಿನ್ನ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಗಳಿಂದ ಅಂದಾಜಿಸುತ್ತದೆ ಅಂದರೆ. "ಸಾಮಾನ್ಯ ಸ್ಥಾನಮಾನದ" ನಿರುದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು "ಪ್ರಸಕ್ತ ಸ್ಥಾನಮಾನದ" ನಿರುದ್ಯೋಗ. ಒಂದು ಐಎಲ್ಒ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಅಂದಾಜುಗಳು ವಿವಿಧ ರೂಪಗಳ ನಿರುದ್ಯೋಗ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ. ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ವೇತನಕ್ಕಾಗಿ ಅಥವಾ ವೇತನವಿಲ್ಲದೇ "೩೬೫ರ ಸಂದರ್ಭಾವಧಿಯ ವೇಳೆ ಕನಿಷ್ಠಪಕ್ಷ ೩೦ ದಿನಗಳು ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದಾನೆ", "ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ದಿನಾಂಕದ ಪೂರ್ವದ ೭ ದಿನಗಳ ಅವಧಿಯ ಯಾವುದೇ ಒಂದು ದಿನದಂದು ಕನಿಷ್ಠಪಕ್ಷ ೧ ಗಂಟೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದಾನೆ", ಮತ್ತು "ಸಂದರ್ಭ ವಾರದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸಮಾಡಿದ ವ್ಯಕ್ತಿ ಗಂಟೆಗಳ" ಅಂದಾಜಿನಂತಹ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಮೊತ್ತಗಳು ಅಂಕಿಅಂಶ ವಿಧಾನಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಬದಲಾಗುತ್ತವೆ. ಅದರ ಮಾದರಿ ಸಮೀಕ್ಷೆಯಿಂದ, ಅದು ವ್ಯಾಪಕ ಶ್ರೇಣಿಯ ಉದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ನಿರುದ್ಯೋಗದ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳನ್ನು, ಜೊತೆಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಜನಸಂಖ್ಯೆ, ಲಿಂಗ ವಿತರಣೆ, ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಇತರ ದತ್ತಾಂಶಗಳನ್ನು ಅಂದಾಜಿಸುತ್ತದೆ. ಎನ್ಎಸ್ಎಸ್‍ಒ ವಿಧಾನವು ವಿವಾದಾತ್ಮಕವಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಇದರ ವ್ಯಾಪ್ತಿ ಹಾಗೂ ಪ್ರಯತ್ನಕ್ಕಾಗಿ ಪ್ರಶಂಸಿಸಲಾಗಿದೆಯಾದರೂ, ಇದರ "ಅಸಂಬದ್ಧ" ಫಲಿತಾಂಶಗಳು ಮತ್ತು ಅಸಮಂಜಸತೆಗಳಿಗಾಗಿಯೂ ಟೀಕಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಯ ವರದಿಗಳು
ಎನ್ಎಸ್ಎಸ್‍ಒ ಸಮೀಕ್ಷೆಗಳ ಜೊತೆಗೆ, ಭಾರತೀಯ ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಪ್ರತಿ ರಾಜ್ಯ ಸರ್ಕಾರದ ಕಾರ್ಮಿಕ ಇಲಾಖೆಯ ವರದಿಗಳ ನಿರುದ್ಯೋಗ ದತ್ತಾಂಶಗಳ ಪರೋಕ್ಷ ವಾರ್ಷಿಕ ಸಂಕಲನಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ. ಇವುಗಳು ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳ ವಾರ್ಷಿಕ ಸಮೀಕ್ಷೆ (ಎಎಸ್‍ಐ), ವೃತ್ತಿ ವೇತನಗಳ ಸಮೀಕ್ಷೆಗಳು, ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕ ವರ್ಗದ ಕುಟುಂಬ ಆದಾಯ ಹಾಗೂ ಖರ್ಚುವೆಚ್ಚಗಳ ಸಮೀಕ್ಷೆಗಳು ಮತ್ತು ತೃತೀಯ ಪಕ್ಷಗಳು ಭಾರತದ ಮೇಲೆ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ಇತರ ನಿಯಮಿತ ಹಾಗೂ ತಾತ್ಪೂರ್ತಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರ ಸಮೀಕ್ಷೆಗಳು ಹಾಗೂ ಅಧ್ಯಯನಗಳಿಂದ ಜನ್ಯವಾಗಿವೆ.
ಸಿಎಂಐಇ ವರದಿಗಳು
ಭಾರತೀಯ ಅರ್ಥವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣಾ ಕೇಂದ್ರ ಪ್ರೈ. ಲಿ. ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತವು ತನ್ನ ಜನರಿಗಾಗಿ ಮಾಸಿಕ, ತ್ರೈಮಾಸಿಕ ಅಥವಾ ವಾರ್ಷಿಕ ಉದ್ಯೋಗ ಹಾಗೂ ನಿರುದ್ಯೋಗ ದತ್ತಾಂಶಗಳ ಮೇಲೆ ಕಣ್ಣಿಟ್ಟು ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ. ಒಂದು ಸರ್ಕಾರೇತರ ಖಾಸಗಿ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದ ಭಾರತೀಯ ಅರ್ಥವ್ಯವಸ್ಥೆ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣಾ ಕೇಂದ್ರವು ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ೨೦೧೬ರಲ್ಲಿ ಮಾಸಿಕ ನಿರುದ್ಯೋಗ ದತ್ತಾಂಶಗಳನ್ನು ಸಮೀಕ್ಷಿಸಿ ಪ್ರಕಟಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿತು. ಇದರ ದತ್ತ ಸಂಗ್ರಹ ವಿಧಾನ ಮತ್ತು ವರದಿಗಳು ಎನ್ಎಸ್ಎಸ್‍ಒ ಪ್ರಕಟಿಸಿದವುಗಳಿಂದ ಭಿನ್ನವಾಗಿವೆ.
ಐಎಲ್ಒ ವರದಿಗಳು
ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಇತರ ದೇಶಗಳ ಜೊತೆಗೆ, ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ನಿರುದ್ಯೋಗದ ಬಗ್ಗೆ ತಾನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾನದಂಡಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ತನ್ನ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ. ೨೦೧೭ರಲ್ಲಿ, ದೇಶಗಳಾದ್ಯಂತ ಕಾರ್ಮಿಕದಳ, ಉದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ನಿರುದ್ಯೋಗ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳ ಮಾಪನವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ನಿಖರ ಮತ್ತು ಸಮಂಜಸ ಮಾಡಲು ಐಎಲ್ಒ ತನ್ನ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಆಧುನಿಕಗೊಳಿಸಿತು. ಐಎಲ್ಒ ಎಲ್ಲ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು. "ಹೆಚ್ಚುವರಿ ದತ್ತಾಂಶ ಬಿಂದುಗಳ (ಉದಾ. ದೇಶಗಳಿಗೆ ಹೊಸ ಅಥವಾ ಆಧುನಿಕಗೊಂಡ ದತ್ತಾಂಶಗಳು) ಸೇರ್ಪಡೆ, ಹಿಂದೆ ನಿರುದ್ಯೋಗದ ರಾಷ್ಟ್ರ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ, ಸಡಿಲವಾದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳು ವರದಿಯಾದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ನಿರುದ್ಯೋಗ ದರಗಳ ಗಣನೆಯಲ್ಲಿ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾಗಿ ಒಪ್ಪಲಾದ ಮಾನದಂಡಗಳ ಅನ್ವಯದಿಂದ ಉದ್ಭವಿಸಿದ ಅಸಮಂಜಸ ದತ್ತಾಂಶ ನಮೂದುಗಳು ಮತ್ತು ಪರಿಷ್ಕರಣೆಗಳ ತೆಗೆಯುವಿಕೆ ಒಳಗೊಳ್ಳುವುದು" ಇವುಗಳ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿತ್ತು. ಈ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಜಾಗತಿಕ ನಿರುದ್ಯೋಗದ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳಿಗೆ ಕೆಳದಿಕ್ಕಿನ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಯ ಶೇಕಡ ೮೫ ರಷ್ಟನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತವೆ". ೨೦೧೭ರಲ್ಲಿ, ಐಎಲ್ಒ ಭಾರತ ಸೇರಿದಂತೆ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ದೇಶದ ಒಟ್ಟಾರೆ ಜನಸಂಖ್ಯಾ ದತ್ತಾಂಶ ಅಂದಾಜುಗಳಿಗೆ ಕೂಡ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ಐಎಲ್ಒ ತನ್ನ ಅಂದಾಜುಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು, ಮಾದರಿ ಸಮೀಕ್ಷೆಗಳು ಮತ್ತು ಆರ್ಥಿಕ ಚಟುವಟಿಕಾ ಸೂಚಕಗಳ ಸಂಕೀರ್ಣ ಮತ್ತು ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಸಮೂಹವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ.
ಆವರ್ತಕ ಮಾಪನಗಳಿಗೆ ಬದಲಾವಣೆ
೨೦೧೭ರಲ್ಲಿ, ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾದರಿ ಸಮೀಕ್ಷೆ ಸಂಸ್ಥೆಯ (ಎನ್ಎಸ್ಎಸ್ಒ) ಪಂಚವಾರ್ಷಿಕ ಉದ್ಯೋಗ ಸಮೀಕ್ಷೆಗಳ ಅಂತ್ಯಕ್ಕೆ ಉನ್ನತ ಮಟ್ಟದ ತಜ್ಞರ ಸಮಿತಿಯು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿದ ನಂತರ "ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಉದ್ಯೋಗ ದತ್ತಾಂಶ ಸಂಗ್ರಹವು ಶೀಘ್ರವೇ ಪ್ರಮುಖ ಪರಿಷ್ಕರಣೆಗೆ ಒಳಗಾಗುವುದು" ಎಂದು ಸರ್ಕಾರ ಘೋಷಿಸಿತು. ಇದರ ಬದಲಿಗೆ ವಾರ್ಷಿಕ ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚು ಪುನರಾವರ್ತಿತ ಹಾಗೂ ವಿಶ್ವಾಸಾರ್ಹ ದತ್ತಂಶ ಸಂಗ್ರಹ ಮತ್ತು ವರದಿಗಳು ಬರಬೇಕು ಎಂದು ನೀತಿ ಆಯೋಗ ಉಪಾಧ್ಯಕ್ಷ ಅರವಿಂದ್ ಪನಗರಿಯಾ ನೇತೃತ್ವದ ಸಮಿತಿಯು ಶಿಫಾರಸು ಮಾಡಿತು. ಈ ಸಮಿತಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಎನ್ಎಸ್ಎಸ್ಒ ವಿಧಾನ ಮತ್ತು ಅಭ್ಯಾಸಗಳು "ಸ್ವಉದ್ಯೋಗಿಗಳು ಮತ್ತು ಕೃಷಿ ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳದ" ದಾರಿತಪ್ಪಿಸುವ ಮತ್ತು ಪಕ್ಷಪಾತವುಳ್ಳ ದತ್ತಾಂಶಗಳನ್ನು ನೀಡಿವೆ ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ಅಥವಾ ಅನಿಯಮಿತ ಆವರ್ತನೆ ಹಾಗೂ ದೀರ್ಘಾವಧಿಯ ವಿಳಂಬಗಳಿಂದ ಹಾಳಾಗಿವೆ.
ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು
ಭಾರತದ ಅರ್ಥವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ನಿರುದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ಅಸಂಪೂರ್ಣೋದ್ಯೋಗಗಳು ಬಹುದೀರ್ಘ ಕಾಲದ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿದೆ. ಪ್ರವೀಣ್ ಸಿನ್ಹಾರ ೨೦೧೩ರ ಒಂದು ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ಭಾರತದ ಕಾರ್ಮಿಕ ಪಡೆಯನ್ನು ಮೂರು ವರ್ಗಗಳಲ್ಲಿ ವರ್ಗೀಕರಿಸಿದೆ:
೨೦೧೧ರಲ್ಲಿ, ಭಾರತದ ಕಾರ್ಮಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಗ್ರಾಮೀಣ ಮತ್ತು ಅನೌಪಚಾರಿಕ ವಲಯಗಳು ಉದ್ಯೋಗದ ೯೩% ನಷ್ಟನ್ನು ರೂಪಿಸಿದವು, ಮತ್ತು ಈ ವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು ಆಗ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದ ಭಾರತದ ಕಾರ್ಮಿಕ ಕಾನೂನುಗಳು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ೨೦೧೦ರ ವಿಶ್ವಬ್ಯಾಂಕ್ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, "ಕಡಿಮೆ ಆದಾಯದ, ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಅನುತ್ಪಾದಕ, ಅನೌಪಚಾರಿಕ ವಲಯದ ಉದ್ಯೋಗಗಳು [ಭಾರತೀಯ] ಕಾರ್ಮಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನವಾಗಿರುವುದು ಮುಂದುವರಿದಿದೆ. "ಅನೌಪಚಾರಿಕ ವಲಯವು ಭಾರತದ ಕಾರ್ಮಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಮಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇದು ಮುಂದುವರಿಯುವುದು", ಎಂದು ವಿಶ್ವಬ್ಯಾಂಕ್ ಹೇಳುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು "ಎಲ್ಲ ನಿಯತ ಮತ್ತು ಸಂಬಳ ಪಡೆಯುವ ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುವಂತೆ ಔಪಚಾರಿಕ ವಲಯದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದರೂ, 2004–5 ರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು 335 ದಶಲಕ್ಷ ಕಾರ್ಮಿಕರು ಅನೌಪಚಾರಿಕ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಉದ್ಯೋಗದಲ್ಲಿದ್ದರು.
1980ರ ದಶಕದಿಂದ 2015ರ ವರೆಗೆ
೧೯೮೦ರ ದಶಕದಿಂದ ೨೦೧೦ರ ದಶಕದ ಮಧ್ಯದವರೆಗಿನ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಅಧಿಕೃತ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಎನ್ಎಸ್ಎಸ್ಒ ದತ್ತದ ಮೇಲೆ ಭಾಗಶಃ ಅವಲಂಬಿಸಿ, ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ನಿರುದ್ಯೋಗ ದರವು ಸುಮಾರು 2.8 ಪ್ರತಿಶತದಷ್ಟಿದೆ. ಈ ಅಂಕಿಯು ೧೯೮೩ರಿಂದ ಸ್ವಲ್ಪವೇ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ತೋರಿಸಿದೆ ಎಂದು ವಿಶ್ವಬ್ಯಾಂಕ್ ಹೇಳುತ್ತದೆ. ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ, ೧೯೮೩ ಮತ್ತು ೨೦೦೫ರ ನಡುವಿನ ವಿವಿಧ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ನಿರುದ್ಯೋಗಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯು ೧೯೮೩ರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೭.೮ ದಶಲಕ್ಷದಿಂದ 2004–5ರಲ್ಲಿ ೧೨.೩ ದಶಲಕ್ಷಕ್ಕೆ ಸ್ಥಿರವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿತು. ವಿಶ್ವ ಬ್ಯಾಂಕ್ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ಅಧಿಕೃತ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ "ಕೆಳ ತೆರೆದ ನಿರುದ್ಯೋಗ ದರಗಳು ಹಲವುವೇಳೆ ದಾರಿತಪ್ಪಿಸಬಲ್ಲವು" ಮತ್ತು ಅಧಿಕೃತ ದತ್ತಾಂಶಗಳು ಭಾರತೀಯ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ನಿರುದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ಅಸಂಪೂರ್ಣೋದ್ಯೋಗದ ವಾಸ್ತವವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುವುದಿಲ್ಲ.
ದಶಕಳವರೆಗೆ, ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರಗಳು ಯಾರನ್ನು "ನಿರುದ್ಯೋಗಿ" ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಅಸಾಮಾನ್ಯ ಪರಿಭಾಷೆಯನ್ನು ಬಳಸಿದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, "ಕೇವಲ ವರ್ಷದ ಆರು ತಿಂಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಕಳೆದವರನ್ನು" ಮತ್ತು ಆ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಔಪಚಾರಿಕ ಅಥವಾ ಅನೌಪಚಾರಿಕ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪವೂ ಕೆಲಸಮಾಡಿಲ್ಲದವರನ್ನು ನಿರುದ್ಯೋಗಿಗಳೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರಸಕ್ತ ಸಾಪ್ತಾಹಿಕ ಅಥವಾ ದೈನಂದಿನ ಸ್ಥಾನಮಾನದ ನಿರುದ್ಯೋಗದ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನದಂತಹ ಪರ್ಯಾಯ ಮಾಪನಗಳು ಸ್ವಲ್ಪಮಟ್ಟಿಗೆ ಉತ್ತಮವಾಗಿವೆ. ಪ್ರಸಕ್ತ ದೈನಂದಿನ ಸ್ಥಾನಮಾನ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವನ್ನು ಬಳಸಿ, ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ನಿರುದ್ಯೋಗ ದರವು 1999–2000ರಲ್ಲಿ ೭.೩ ಪ್ರತಿಶತದಿಂದ 2004–5ರಲ್ಲಿ ೮.೩ ಪ್ರತಿಶತಕ್ಕೆ ಏರಿತ್ತು ಎಂದು ವಿಶ್ವ ಬ್ಯಾಂಕ್‍ನ ವರದಿಯು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಈ "ಉತ್ತಮವಾದ" ಅಧಿಕೃತ ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಗಳು ಮತ್ತು ತರುವಾಯದ ಎನ್ಎಸ್ಎಸ್ಒ ದತ್ತಾಂಶಗಳೂ ೧೯೫೦ರ ದಶಕದಿಂದ "ಮುಗಿಯದ ವಿವಾದ"ದ ಮೂಲವಾಗಿವೆ ಎಂದು ರಾಜ್ ಕೃಷ್ಣ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. 1958–59ರಲ್ಲಿ, ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ಸಂದರ್ಭ ವಾರದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠಪಕ್ಷ ಒಂದು ದಿನದಂದು ವೇತನಕ್ಕಾಗಿ ಅಥವಾ ವೇತನರಹಿತವಾಗಿ ಲಾಭದಾಯಕವಾಗಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿರುವ ಯಾವುದೇ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು, ಅವನು ಆ ಲಾಭದಾಯಕವಾಗಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿರುವ ದಿನ [ಅಥವಾ ದಿನಗಳಂದು] ಕೆಲಸ ಮಾಡಿರಬಹುದಾದ ಗಂಟೆಗಳನ್ನು ಲೆಕ್ಕಿಸದೆ, ಪ್ರಸಕ್ತ ಸ್ಥಿತಿ ಉದ್ಯೋಗಿ ಎಂದು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿತು. ೧೯೫೮ರಿಂದ, ಈ ಅಧಿಕೃತ ವಿಧಾನದ ಪ್ರಕಾರ, ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯು ಆ ಸಂದರ್ಭ ವಾರದಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪವೂ ಲಾಭದಾಯಕವಾಗಿ ಸಕ್ರಿಯವಾಗಿರದಿದ್ದರೆ ಮತ್ತು ಆ ಸಂದರ್ಭ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠಪಕ್ಷ ಒಂದು ದಿನದಂದು ಕೆಲಸಕ್ಕೆ ಲಭ್ಯವಿದ್ದಿದ್ದರೆ, ಅವನನ್ನು "ಪ್ರಸಕ್ತ ಸ್ಥಿತಿ ನಿರುದ್ಯೋಗಿ" ಎಂದು ಎಣಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
ಉದ್ಯೋಗರಹಿತ ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆ
ಕಣ್ಣನ್ ಮತ್ತು ರವೀಂದ್ರನ್ ಪ್ರಕಾರ, "ಸಂಘಟಿತ ಉತ್ಪಾದನಾ ವಲಯವು 1980-81 ರಿಂದ 1990-91ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ "ಉದ್ಯೋಗರಹಿತ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು" ದಾಖಲಿಸಿತು ಎಂದು ವಿದ್ವಾಂಸರ ನಡುವೆ ಒಮ್ಮತವಿದೆ; ಈ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ಮೌಲ್ಯದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಸರಾಸರಿ ವಾರ್ಷಿಕ ದರವು ಸುಮಾರು 8.66% ರಷ್ಟಿತ್ತು, ಮತ್ತು ಅನುಗುಣವಾದ ಸರಾಸರಿ ವಾರ್ಷಿಕ ಉದ್ಯೋಗ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ಕೇವಲ 0.53% ರಷ್ಟಿತ್ತು." ೧೯೯೦ರ ದಶಕದ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ, ಭಾರತೀಯ ಅರ್ಥವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಅವಿನಿಯಮನದ ನಂತರದ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಔಪಚಾರಿಕ ವಲಯದ ಉದ್ಯೋಗದಲ್ಲಿ ತೇಜಿ ಕಂಡುಬಂದಿತು. ಅದಾದ ನಂತರ, ಭಾರತದ ಅರ್ಥವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಸಂಘಟಿತ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಔಪಚಾರಿಕ ಉದ್ಯೋಗದ ಸಮಾನಾಂತರದ ಹೆಚ್ಚಳವಿಲ್ಲದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜಿಡಿಪಿ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಕಂಡಿದೆ. ಔಪಚಾರಿಕ ವಲಯದ ಉದ್ಯೋಗದಲ್ಲಿನ ಈ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯತೆಗೆ ೧೯೫೦ರ ದಶಕದಿಂದ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾದ ಕಾರ್ಮಿಕ ಕಾನೂನುಗಳು ಮತ್ತು ನಿಯಮಗಳು ಕಾರಣ ಎಂದು ಕೆಲವು ವಿದ್ವಾಂಸರು ನಂಬಿದ್ದಾರೆಂದು ಅವರು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಇವು ಕಾರ್ಮಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ಮತ್ತು ಔಪಚಾರಿಕ ವಲಯದ ಉದ್ಯೋಗವನ್ನು ನೀಡುವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಆರ್ಥಿಕ ಅಪಾಯಗಳನ್ನು ಅನಮ್ಯಗೊಳಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಕಲ್ಪಿತ ಸಿದ್ಧಾಂತವು 1981–82 ಮತ್ತು 2004–2005 ನಡುವೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ನಿರುದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ಅಸಂಪೂರ್ಣೋದ್ಯೋಗ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಇತರ ವಿದ್ವಾಂಸರು ವಿರೋಧಿಸುತ್ತಾರೆ.
ರುಬೀನಾ ವರ್ಮಾ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತದ ಅರ್ಥವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ಕೃಷಿ ಉದ್ಯೋಗಾಧಾರಿತವಾಗಿರುವ ಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ ಉದ್ಯೋಗವು ಕೃಷಿ, ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ಸೇವೆಗಳ ಮಿಶ್ರಣವಾಗಿರುವ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದೆಯಾದರೂ, ೧೯೮೦ರ ದಶಕ ಮತ್ತು ೨೦೦೭ರ ನಡುವೆ ಅರ್ಥವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ "ಉದ್ಯೋಗರಹಿತ ಬೆಳವಣಿಗೆ"ಯನ್ನು ಕಂಡಿದೆ. ಭಾರತದ ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿನ ಈ ಉದ್ಯೋಗರಹಿತ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ಗೊಂದಲಮಯವಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಭಾಗಶಃ ಉತ್ಪಾದಕತೆ ಬೆಳವಣಿಗೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದೆ ಎಂದು ಸೋನಿಯಾ ಭಾಲೋತ್ರಾ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಔಪಚಾರಿಕ ಉದ್ಯೋಗದಲ್ಲಿ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಕಂಡ ಪ್ರಮುಖ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳೆಂದರೆ ರಫ್ತು ಅಭಿಮುಖ ಉತ್ಪಾದನೆ, ತಂತ್ರಾಂಶ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳೀಯ ಸೇವೆಗಳು. ಆದರೆ, ಸೇವಾಧಾರಿತ ಉದ್ಯಮವು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಉದ್ಯೋಗ ತೀವ್ರವಾಗಿಲ್ಲ, ಮತ್ತು ಅದರ ವೇಗದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ನಿರುದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ಅಸಂಪೂರ್ಣೋದ್ಯೋಗ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಮತ್ತು 1983 ಹಾಗೂ 2010ರ ನಡುವೆ ಅದರ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಉದ್ಯೋಗ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅಜೀತ್ ಘೋಸ್ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ಸೌಮ್ಯತನು ಮುಖರ್ಜಿ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತೀಯ ಅರ್ಥವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಔಪಚಾರಿಕ ಸಂಘಟಿತ ವಲಯವು ೨೦೦೦ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ವೇಗವಾಗಿ ಬೆಳೆಯಿತಾದರೂ, ಅದು ಉದ್ಯೋಗಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಲಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಬೆಳವಣಿಗೆಯು ಮುಖ್ಯವಾಗಿ ಬಂಡವಾಳ ಪ್ರಧಾನ ಹೂಡಿಕೆಗಳು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕ ಉತ್ಪಾದಕತೆ ಲಾಭಗಳ ಮೂಲಕವಾಗಿತ್ತು. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಸಂಘಟಿತ ವಲಯದ ಉದ್ಯೋಗವು 2004~2005 ಮತ್ತು 2009–2010ರ ನಡುವೆ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ತಗ್ಗಿತು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ 1999–2004 ಅವಧಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ, ಅದೂ ಈ ಅವಧಿಗಳ ಎನ್ಎಸ್ಎಸ್ಒ ವರದಿಗಳು ನಿಖರವಾಗಿದ್ದರೆ ಎಂದು ಮುಖರ್ಜಿ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
2018-2019ರ ವರದಿಗಳು
ಪ್ಯೂ ಸಂಶೋಧನಾ ಕೇಂದ್ರದ ಪ್ರಕಾರ, ಗಣನೀಯ ಪ್ರಮಾಣದ ಬಹುಪಾಲು ಭಾರತೀಯರು ಉದ್ಯೋಗಾವಕಾಶಗಳ ಅಭಾವವು ತಮ್ಮ ದೇಶದಲ್ಲಿನ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಸಮಸ್ಯೆ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸುತ್ತಾರೆ. "ಸುಮಾರು 18.6 ದಶಲಕ್ಷ ಭಾರತೀಯರು ನಿರುದ್ಯೋಗಿಗಳಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಬೇರೆ ಇತರ 393.7 ದಶಲಕ್ಷ ಜನರು ಸ್ಥಳಾಂತರಣಕ್ಕೆ ಗುರಿಯಾಗಬಹುದಾದ ಕಳಪೆ ಗುಣಮಟ್ಟದ ವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ.
ಬಹಿರಂಗಗೊಂಡ ಎನ್ಎಸ್ಎಸ್ಒ ವರದಿ
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಾದರಿ ಸಮೀಕ್ಷೆ ಕಚೇರಿಯ (ಎನ್ಎಸ್ಎಸ್ಒ) ಆವರ್ತಕ ಕಾರ್ಮಿಕಪಡೆ ಸಮೀಕ್ಷೆಯು ತಯಾರಿಸಿದ ನಿರುದ್ಯೋಗದ ಮೇಲಿನ ಒಂದು ವರದಿಯನ್ನು ಸರ್ಕಾರವು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಿಲ್ಲ. ಬಿಸಿನೆಸ್ ಟುಡೆ ಪ್ರಕಾರ, ಈ ವರದಿಯು "ಪ್ರಧಾನಿ ನರೇಂದ್ರ ಮೋದಿ ನವೆಂಬರ್ ೨೦೧೬ರಲ್ಲಿ ಅನಾಣ್ಯೀಕರಣ ನಡೆಯನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದ ನಂತರ ಒಂದು ಸರ್ಕಾರಿ ಸಂಸ್ಥೆಯು ನಡೆಸಿದ ಮೊದಲ ವಿಸ್ತಾರವಾದ ಸಮೀಕ್ಷೆಯಾಗಿದೆ". ಈ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ 2017–2018ರ "ಸಾಮಾನ್ಯ ಮಾನ್ಯತೆಯ" ನಿರುದ್ಯೋಗ ದರವು 6.1% ನಷ್ಟಿದ್ದು ನಾಲ್ಕು ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿತ್ತು. ಇದು ಪ್ರಾಯಶಃ ಅನೌಪಚಾರಿಕ ತೆರಿಗೆ ಹಾಕದ ಅರ್ಥವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ತಗ್ಗಿಸಲು ಉದ್ದೇಶಿತವಾಗಿದ್ದ ೨೦೧೬ರ ದೊಡ್ಡ ಬ್ಯಾಂಕುನೋಟುಗಳ ಅಮಾನ್ಯೀಕರಣದಿಂದುಂಟಾಗಿತ್ತು.
ಈ ವರದಿ ಮತ್ತು ಹೊಸ ಎನ್ಎಸ್ಎಸ್ಒ ವರದಿಯನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಬಿಜೆಪಿ ಸರ್ಕಾರ ಒಪ್ಪದಿರುವುದನ್ನು ಟೀಕಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸುರ್ಜೀತ್ ಭಲ್ಲಾರ ಪ್ರಕಾರ, ಬಿಜೆಪಿ ಸರ್ಕಾರವು ಈ ವರದಿಯನ್ನು ತಡೆಹಿಡಿದಿದ್ದು ಕೆಟ್ಟದಾದ ರಾಜಕೀಯ ನಿರ್ಧಾರವೆಂದು ಹೇಳಿದರು. ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ವಿಧಾನವು ದೋಷಪೂರಿತವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಅದರ ಫಲಿತಾಂಶಗಳು ಅಸಂಬಂದ್ಧವಾಗಿವೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಭಾರತದ ಒಟ್ಟಾರೆ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು 2011–12ರಿಂದ 1.2% ನಷ್ಟು ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಮಾದರಿ ಸಮೀಕ್ಷೆ ಆಧಾರಿತ ವರದಿಯು ಕಂಡುಕೊಂಡಿತು (ಇದಕ್ಕೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು 6.7% ನಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಿತು ಎಂದು ಜನಗಣತಿ ದತ್ತವು ಹೇಳುತ್ತದೆ). ಭಾರತದ ಶೇಕಡ ನಗರೀಕರಣ ಮತ್ತು ನಗರ ಕಾರ್ಯಪಡೆಯು ೨೦೧೨ರಿಂದ ತಗ್ಗಿದೆ ಎಂದು ಈ ವರದಿಯು ಕಂಡುಕೊಂಡಿತು. ಇದು ಭಾರತದ ನಗರೀಕರಣದ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳ ಮೇಲಿನ ಎಲ್ಲ ಇತರ ಅಧ್ಯಯನಗಳಿಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಭಲ್ಲಾ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಎನ್ಎಸ್ಎಸ್ಒ ವರದಿಯ ದತ್ತದ ಪ್ರಕಾರ, "ಮೋದಿ ಸರ್ಕಾರವು ಎಲ್ಲಿಯಾದರೂ ಮತ್ತು ಮಾನವ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಆದ ಅತ್ಯಂತ ಅಂತರ್ಗತ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ತಂದಿದೆ". ಇದು ಅದು ವರದಿಮಾಡುವ ನಿರುದ್ಯೋಗ ದತ್ತದಷ್ಟೇ ನಂಬಲಾರದ್ದಾಗಿದೆ ಎಂದು ಭಲ್ಲಾ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಬಿಜೆಪಿ ಸರ್ಕಾರದ ೫ ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಹಣದುಬ್ಬರಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಸಿದ ಬಿಡಿಕಾರ್ಮಿಕರ ಉದ್ಯೋಗ ಆದಾಯವು ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿದೆ ಮತ್ತು ಸಂಬಳ ಪಡೆಯುವ ಕೂಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಆದಯವು ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಎನ್ಎಸ್ಎಸ್ಒ ವರದಿ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಹೊಸ ಸುತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಎನ್ಎಸ್ಎಸ್ಒ ಮಾದರಿ ಪಡೆಯುವ ವಿಧಾನವನ್ನೂ ಬದಲಾಯಿಸಿದೆ ಎಂದು ಭಲ್ಲಾ ಹಾಗೂ ಅವಿಕ್ ಸರ್ಕಾರ್ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಅದರ ದೋಷಪೂರಿತ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳು ಮತ್ತು ತೀರ್ಮಾನಗಳ ಮೂಲಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿರಲು ಸಾಧ್ಯವಿರಬಹುದು.
೨೦೧೭-೧೮ರಲ್ಲಿ ಯುವಕರ ನಿರುದ್ಯೋಗ ದರ ೧೭.೪ ಪ್ರತಿಶತವಿದೆ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣ ಹಾಗೂ ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ೧೮.೭ ಪ್ರತಿಶತವಿದೆ, ಮತ್ತು ಯುವತಿಯರ ನಿರುದ್ಯೋಗ ದರಗಳು ಅನುಕ್ರಮವಾಗಿ 13.6 ಪ್ರತಿಶತ ಮತ್ತು 27.2 ಪ್ರತಿಶತವಿವೆ ಎಂದು ವರದಿಯು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಚಿಂತಕರ ಚಾವಡಿಯಾದ ನೀತಿ ಆಯೋಗವು ಇವು ಅಧಿಕೃತವಲ್ಲ ಮತ್ತು ದತ್ತವನ್ನು ಇನ್ನೂ ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾಗಿಲ್ಲವೆಂದು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಭಾರತದ ಕಾರ್ಮಿಕಪಡೆಯು ವರ್ಷಕ್ಕೆ ೮ ದಶಲಕ್ಷದಷ್ಟು ಬೆಳೆಯುತ್ತಿದೆ ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ, ಆದರೆ ಭಾರತದ ಅರ್ಥವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಪ್ರಸಕ್ತವಾಗಿ ಈ ದರದಲ್ಲಿ ಹೊಸ ಪೂರ್ಣಕಾಲದ ಉದ್ಯೋಗಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುತ್ತಿಲ್ಲ.
ಎನ್ಎಸ್ಎಸ್ಒ ವರದಿಯು ಅಂತಿಮವಾಗಿರಲಿಲ್ಲವೆಂದು ಬಿಜೆಪಿ ನೇತೃತ್ವದ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ಹೇಳಿದೆ.
ಐಎಲ್ಒ ಅಂದಾಜುಗಳು
ವಿಶ್ವಸಂಸ್ಥೆಯ ಒಂದು ಘಟಕವಾದ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾರ್ಮಿಕ ಸಂಸ್ಥೆ (ಐಎಲ್ಒ) ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನಿರುದ್ಯೋಗವು ಏರುತ್ತಿದೆ ಮತ್ತು "ದೇಶದಲ್ಲಿನ ನಿರುದ್ಯೋಗ ದರವು ೨೦೧೮ ಮತ್ತು ೨೦೧೯ರಲ್ಲಿ ಶೇಕಡ ೩.೫ ರಷ್ಟು ಇರುವುದು" – ೨೦೧೭ ಮತ್ತು ೨೦೧೬ರಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದ ನಿರುದ್ಯೋಗದ ಮಟ್ಟದಷ್ಟೇ ಇರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಅದು ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಅಂದಾಜಿಸಿದಂತೆ ೩.೪ ಪ್ರತಿಶತಕ್ಕೆ ಇಳಿಯುವುದಿಲ್ಲ. ಐಎಲ್ಒದ ವಿಶ್ವ ಉದ್ಯೋಗ ಸಾಮಾಜಿಕ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ನಾಯಕತ್ವದ 2009–2014ರಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರದ ನಾಯಕತ್ವದ 2014–2019 ಅವಧಿಗಳಲ್ಲಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ನಿರುದ್ಯೋಗ ದರವು 3.4% ರಿಂದ 3.6% ಶ್ರೇಣಿಯಲ್ಲಿದೆ.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನಿರುದ್ಯೋಗದ ಕಾರಣಗಳು
ಅಲಖ್ ಶರ್ಮಾ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಿರುದ್ಯೋಗ ಮತ್ತು ಅಸಂಪೂರ್ಣೋದ್ಯೋಗದ ಕಾರಣಗಳು ವಿದ್ವಾಂಸರಲ್ಲಿ ತೀವ್ರವಾದ ಚರ್ಚೆಗೆ ಒಳಪಟ್ಟಿವೆ. ಇದು ಕಾರ್ಮಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಅನಮ್ಯತೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ನಿರ್ಬಂಧಕ ಕಾರ್ಮಿಕ ಕಾನೂನುಗಳ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿದೆ ಎಂದು ವಿದ್ವಾಂಸರ ಒಂದು ಗುಂಪು ಹೇಳುತ್ತದೆ. ಸಂಘಟಿತ ಕಾರ್ಮಿಕ ಒಕ್ಕೂಟಗಳು ಮತ್ತು ವಿದ್ವಾಂಸರ ಮತ್ತೊಂದು ಗುಂಪು ಈ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿತ ಸಕಾರಣ ಆಧಾರವನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುತ್ತವೆ. ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಪ್ರವಾಕರ್ ಸಾಹೂ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತವು ಕೇಂದ್ರ ಮತ್ತು ರಾಜ್ಯ ಮಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೨೫೦ ಕಾರ್ಮಿಕ ನಿಯಂತ್ರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ, ಮತ್ತು ಜಾಗತಿಕ ಉತ್ಪಾದನಾ ಕಂಪನಿಗಳಿಗೆ ಭಾರತದ ಕಾರ್ಮಿಕ ಕಾನೂನುಗಳು ಚೈನಾ ಮತ್ತು ಉತ್ಪಾದನಾ ಉದ್ಯೋಗಗಳನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುವ ಇತರ ಅರ್ಥವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಅತಿಯಾಗಿ ಸಂಕೀರ್ಣ ಮತ್ತು ನಿರ್ಬಂಧಕವಾಗಿ ತೋರುತ್ತವೆ. ಶರ್ಮಾ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತದ ಕಾರ್ಮಿಕ ಕಾನೂನುಗಳು ಅಸಂಖ್ಯಾತ, ಸಂಕೀರ್ಣ ಮತ್ತು ಅಸ್ಪಷ್ಟವೂ ಆಗಿರುವುದರಿಂದ ಉದ್ಯೋಗಪರ ಆರ್ಥಿಕ ಪರಿಸರ ಮತ್ತು ನಯವಾದ ಕೈಗಾರಿಕಾ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ತಡೆಯುತ್ತವೆ. ಭಾರತಕ್ಕೆ ಉದ್ಯೋಗದಾತರು ಮತ್ತು ಕಾರ್ಮಿಕರು ಇಬ್ಬರ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಗಮನಿಸುವ ಕಾರ್ಮಿಕ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಸುಧಾರಣೆಗಳು ಬೇಕಿವೆ. ಭಾರತವು ತನ್ನ ಕಾರ್ಮಿಕರನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುವಂತೆ, ಉದ್ಯೋಗಗಳ ನಡುವೆ ಕಾರ್ಮಿಕರಿಗೆ ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವಂತೆ, ಮತ್ತು ಕೈಗಾರಿಕೆಗೆ ಅನುಸರಣೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಸುಲಭ ಮಾಡುವಂತೆ ತನ್ನ ಕಾರ್ಮಿಕ ಕಾನೂನುಗಳನ್ನು ಮರುಬರೆಯಬೇಕಿದೆ. ದ ಇಕಾನಮಿಸ್ಟ್ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತದ ಕಾರ್ಮಿಕ ಕಾನೂನುಗಳು ಅನಮ್ಯ ಮತ್ತು ನಿರ್ಬಂಧಕವಾಗಿವೆ, ಮತ್ತು ಇದು ದೇಶದ ಕಳಪೆ ಮೂಲಸೌಕರ್ಯದ ಸಂಯೋಜನೆಯೊಂದಿಗೆ ದೇಶದ ನಿರುದ್ಯೋಗದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.
ನಿರುದ್ಯೋಗವು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿದೆ. ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೧೮ರ ವೇಳೆಗೆ, ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತವು ೩೧ ದಶಲಕ್ಷ ಕೆಲಸವಿಲ್ಲದವರನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಈ ಅಂಕಿಗಳು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಚರ್ಚಿತವಾಗಿವೆ.
ಮಹಾತ್ಮಾ ಗಾಂಧಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಾಮೀಣ ಉದ್ಯೋಗ ಖಾತರಿ ಕಾಯಿದೆ 2005
ನಿರುದ್ಯೋಗ ದರಗಳನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ಹಲವಾರು ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಕೈಗೊಂಡಿದೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಮಹಾತ್ಮಾ ಗಾಂಧಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಾಮೀಣ ಉದ್ಯೋಗ ಖಾತರಿ ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಾರಂಭ. ಇದು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ನಿರುದ್ಯೋಗಿಗೆ ೧೦೦ ದಿನಗಳ ಉದ್ಯೋಗವನ್ನು ಖಾತರಿಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಸರ್ಕಾರವು ಇದನ್ನು ೨೦೦ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಇದನ್ನು ೬೦೦ ಜಿಲ್ಲೆಗಳಿಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸಲಾಗುವುದು. ಈ ಯೋಜನೆಯಡಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ದಿನಕ್ಕೆ ೧೫೦ ರೂ. ನೀಡಲಾಗುವುದು.
ಉದ್ಯೋಗ ವಿನಿಮಯ ಕೇಂದ್ರವಲ್ಲದೆ, ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ಉದ್ಯೋಗ ಸುದ್ದಿ ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯ ಒಂದು ಸಾಪ್ತಾಹಿಕ ಸುದ್ದಿಪತ್ರಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಪ್ರತಿ ಶನಿವಾರದ ಸಂಜೆ ಬರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ಸರ್ಕಾರಿ ಉದ್ಯೋಗಗಳಿಗೆ ಖಾಲಿ ಹುದ್ದೆಗಳ ಬಗ್ಗೆ ವಿವರವಾದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಖಾಲಿ ಹುದ್ದೆಗಳ ಪಟ್ಟಿಗಳ ಜೊತೆಗೆ, ಇದು ವಿವಿಧ ಸರ್ಕಾರಿ ಪರೀಕ್ಷೆಗಳು ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರಿ ಉದ್ಯೋಗಗಳ ನೇಮಕಾತಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳ ಅಧಿಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ಕೂಡ ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ.
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವೃತ್ತಿ ಸೇವಾ ಯೋಜನೆ
ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವೃತ್ತಿ ಸೇವಾ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಮಿಕ ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗ ಸಚಿವಾಲಯವು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವೃತ್ತಿ ಸೇವಾ ಪ್ರವೇಶತಾಣ (www.ncs.gov.in) ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಒಂದು ಅಂತರಜಾಲ ಪ್ರವೇಶತಾಣವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದೆ. ಈ ಪ್ರವೇಶತಾಣದ ಮೂಲಕ, ಉದ್ಯೋಗಾಕಾಂಕ್ಷಿಗಳು ಮತ್ತು ಉದ್ಯೋಗದಾತರು ಉದ್ಯೋಗದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಮತ್ತು ಪರಿಷ್ಕರಿಸಲು ಸಾಮಾನ್ಯ ವೇದಿಕೆಯ ಸೌಕರ್ಯದ ಸಹಾಯ ಪಡೆಯಬಹುದು. ಖಾಸಗಿ ಖಾಲಿ ಹುದ್ದೆಗಳಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ, ಪ್ರವೇಶತಾಣದಲ್ಲಿ ಸರ್ಕಾರಿ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಒಪ್ಪಂದದ ಉದ್ಯೋಗಗಳೂ ಲಭ್ಯವಿವೆ.
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಾಮೀಣ ಉದ್ಯೋಗ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮ
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗ್ರಾಮೀಣ ಉದ್ಯೋಗ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವು (ಎನ್ಆರ್‌ಇಪಿ) ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶದವರಿಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರದಾದ್ಯಂತ ಉದ್ಯೋಗಾವಕಾಶಗಳಿಗೆ ಸಮಾನ ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಗ್ರಾಮೀಣ ಮತ್ತು ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿರುವವರ ನಡುವೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ವೈಯಕ್ತಿಕ ಹಣಕಾಸಿನ ಅಸಮಾನತೆಯು ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶದವರು ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ವಲಸೆ ಹೋಗುವುದಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚೆಚ್ಚು ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದ ನಗರ ನಿರ್ವಹಣೆಯು ಕಷ್ಟವಾಗಿದೆ. ಎನ್ಆರ್‌ಇಪಿ ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಉದ್ಯೋಗಾವಕಾಶಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಗುರಿಹೊಂದಿದೆ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಬರ ಮತ್ತು ಅಂತಹ ಇತರ ಅಭಾವಗಳ ಸಮಯದಲ್ಲಿ.
ದೀನ್ ದಯಾಲ್ ಅಂತ್ಯೋದಯ ಯೋಜನೆ
ದೀನ್ ದಯಾಲ್ ಅಂತ್ಯೋದಯ ಯೋಜನೆಯು ಬಡವರಿಗೆ ಔದ್ಯೋಗಿಕವಾಗಿ ಮಾನ್ಯವಾದ ಕೌಶಲಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ಸಹಾಯಮಾಡುವ ಗುರಿಹೊಂದಿದೆ. ಗ್ರಾಮೀಣಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವಾಲಯವು ಈ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ. ಜನರಿಗೆ ಉತ್ತಮ ವೇತನ ತಂದುಕೊಡುವ ಉದ್ಯೋಗಾವಕಾಶಗಳನ್ನು ಹುಡುಕಲು ನೆರವಾಗುವ ಅಗತ್ಯವಾದ ಕೌಶಲಗಳನ್ನು ನೀಡುವ ಮೂಲಕ ದೇಶದಿಂದ ನಗರ ಹಾಗೂ ಗ್ರಾಮೀಣ ಬಡತನ ಎರಡನ್ನೂ ನಿರ್ಮೂಲಮಾಡುವುದು ಈ ಯೋಜನೆಯ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿದೆ.
ಕೌಶಲ ತರಬೇತಿ ಮತ್ತು ಕೌಶಲ ಉನ್ನತೀಕರಣದ ಮೂಲಕ ಇದನ್ನು ಸಾಧಿಸುವುದು ಗುರಿಯಾಗಿದೆ. ಇದರಿಂದ ಬಡವರು ಸ್ವ-ಉದ್ಯೋಗಿಗಳಾಗುವುದು, ತಮ್ಮನ್ನು ತಾವು ಬಡತನ ರೇಖೆಯ ಮೇಲೆತ್ತುವುದು, ಬ್ಯಾಂಕ್ ಸಾಲಗಳಿಗೆ ಅರ್ಹರಾಗುವುದು, ಇತ್ಯಾದಿ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.
ರಾಜಕೀಯ
ಭಾರತದ ೨೦೧೯ರ ಸಾರ್ವತ್ರಿಕ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ, ನಿರುದ್ಯೋಗವು ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿತ್ತು. ಬಡತನ, ನಿರುದ್ಯೋಗ, ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಂತಹ ಆರ್ಥಿಕ ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ರಾಜಕೀಯದ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುವ ಮುಖ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಗಳಾಗಿವೆ. ಗರೀಬಿ ಹಟಾವೊ (ಬಡತನವನ್ನು ತೊಲಗಿಸಿ) ಎಂಬುದು ದೀರ್ಘಕಾಲದಿಂದ ಭಾರತೀಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್‌ನ ಘೋಷಣಾ ವಾಕ್ಯವಾಗಿದೆ. ಸುಪರಿಚಿತ ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಾರ್ಟಿ ಮುಕ್ತ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಅರ್ಥವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಜನಪ್ರಿಯ ಘೋಷಣಾ ವಾಕ್ಯವೆಂದರೆ ಸಬ್ಕಾ ಸಾಥ್, ಸಬ್ಕಾ ವಿಕಾಸ್ (ಎಲ್ಲರೊಂದಿಗೆ ಸಹಕಾರ, ಎಲ್ಲರ ಪ್ರಗತಿ). ಭಾರತೀಯ ಕಮ್ಯುನಿಸ್ಟ್ ಪಕ್ಷ (ಮಾರ್ಕ್ಸ್‌ವಾದಿ) ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಭೂಮಿ, ಕೆಲಸದ ಹಕ್ಕಿನಂತಹ ವಾಮವಾದಿ ರಾಜಕೀಯವನ್ನು ಉತ್ಕಟವಾಗಿ ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಜಾಗತೀಕರಣ, ಬಂಡವಾಳಶಾಹಿ ಮತ್ತು ಖಾಸಗೀಕರಣದಂತಹ ನವ ಉದಾರವಾದಿ ನೀತಿಗಳನ್ನು ಬಲವಾಗಿ ವಿರೋಧಿಸುತ್ತದೆ.
ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಉದ್ಯೋಗ
ಡಾಪ್ಲರ್ ಪರಿಣಾಮ
ಡಾಪ್ಲರ್ ಪರಿಣಾಮವು (ಅಥವಾ ಡಾಪ್ಲರ್ ವರ್ಗಾವಣೆ) ವೀಕ್ಷಕ ತನ್ನ ನೇರದಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುವಾಗ ತರಂಗಾವರ್ತನೆಯಲ್ಲಿ ಆಗುವ ಬದಲಾವಣೆ. ಈ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಪ್ರೇಗ್‌ನಲ್ಲಿ ಆಸ್ಟ್ರಿಯನ್ ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಡಾಪ್ಲರ್(Christian Doppler) ೧೮೪೨ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದನು. ಒಂದು ತರಂಗದ (ಶಬ್ದ ಅಥವಾ ಬೆಳಕು) ಮೂಲ, ಅದು ಚಲಿಸುವ ಮಾಧ್ಯಮ ಮತ್ತು ಅದರ ಗ್ರಾಹಕನ ಚಲನೆಯೊಂದಿಗೆ ತರಂಗದ ಗ್ರಹೀತ ಆವರ್ತಾಂಕವನ್ನು ಡಾಪ್ಲರನ ಪರಿಣಾಮ ಸಮೀಕರಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ನಾವು ಒಂದು ವಾಹನ ನಮ್ಮತ್ತ ಬರುತ್ತಿರುವಾಗ ಮತ್ತು ಅದು ತಮ್ಮಿಂದ ದೂರ ಚಲಿಸುತ್ತಿಇರುವಾಗ ಅದರ ಸೈರನ್ನು(siren) ಮೂಲಕ ಸುಲಭವಾಗಿ ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ತರಂಗದ ಮೂಲ ನಮ್ಮನ್ನು ಸಮೀಪಿಸುವಾಗ ಒಂದು ಸೆಕೆಂಡಿನಲ್ಲಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಲ್ಪಟ್ಟ ತರಂಗಗಳು ಒಂದು ಸೆಕೆಂಡಿಗಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಮ್ಮನ್ನು ತಲುಪುತ್ತವೆ. ಹೀಗೆ ಆವರ್ತಾಂಕ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ. ಹಾಗೆಯೇ, ತರಂಗಮೂಲ ನಮ್ಮಿಂದ ದೂರಸರಿಯುತ್ತಿರುವಾಗ ಒಂದು ಸೆಕೆಂಡಿನಲ್ಲಿ ಹೊರಹೊಮ್ಮಿದ ತರಂಗಗಳು ನಮ್ಮನ್ನು ತಲುಪಬೇಕಾದರೆ ಒಂದು ಸೆಕೆಂಡಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಸಮಯ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಹೀಗೆ ತರಂಗದ ಗ್ರಹೀತ ಆವರ್ತಾಂಕ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ತರಂಗದ ಮೂಲ ಸ್ಥಿರವಾಗಿದ್ದು ಗ್ರಾಹಕ ಮೂಲಕ್ಕೆ ಸಾಪೇಕ್ಷವಾಗಿ ಚಲಿಸಿದಾಗಲೂ ಈ ರೀತಿ ಆವರ್ತಾಂಕದಲ್ಲಿ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗುತ್ತದೆ.
ಇತಿಹಾಸ
ಡಾಪ್ಪರನ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ೧೮೪೨ರಲ್ಲಿ ಡಾಪ್ಲರ್ ತನ್ನ ಪ್ರಥಮಬಾರಿಗೆ ತನ್ನ ಅಧ್ಯಯನ Über das farbige Licht der Doppelsterne und einiger anderer Gestirne des Himmels (ಯಗಳ ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಹಾಗೂ ಸ್ವರ್ಗದ ಕೆಲವು ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಬಣ್ಣದ ಬೆಳಕಿನ ಕುರಿತು)ದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಿದನು. ಡಾಪ್ಲರನ ಈ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು C. H. D. Buys Ballot ೧೮೪೫ರಲ್ಲಿ ಶಬ್ದತರಂಗಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸುವಂತೆ ಪರೀಕ್ಷಿಸಿದ. ಶಬ್ದದ ಮೂಲ ಆತನನ್ನು ಸಮೀಪಿಸಿದಾಗ ಶಬ್ದದ ಮಟ್ಟ (pitch) ಮೂಲ ಆವರ್ತಾಂಕಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿದ್ದು ಹಾಗೂ ಶಬ್ದದ ಮೂಲ ಆತನಿಂದ ದೂರ ಸರಿದಾಗ ಶಬ್ದದ ಮಟ್ಟ ಮೂಲ ಆವರ್ತಾಂಕಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಇದ್ದುದನ್ನು ಆತ ದ್ರಢಪಡಿಸಿದ. ಇದೇ ವಿದ್ಯಮಾನವನ್ನು ೧೮೪೮ರಲ್ಲಿ Hippolyte Fizeau ವಿದ್ಯುತ್ಕಾಂತೀಯ ಅಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಹಿಡಿದ. (ಫ್ರಾನ್ಸ್ನಲ್ಲಿ ಈ ವಿದ್ಯಮಾನವನ್ನು ಡಾಪ್ಲರ್-ಫಿಝು ಪರಿಣಾಮ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಡಾಪ್ಲರನಿಗಿಂತ ಫಿಝು ಆರು ವರ್ಶಗಳ ತರುವಾಯ ಈ ಶೋಧ ಮಾಡಿದುದರಿಂದ ಪ್ರಪಂಚದ ಉಳಿದೆಡೆ ಅದನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸುವುದಿಲ್ಲ) ಬ್ರಿಟನ್ನಿನಲ್ಲಿ ಜಾನ ಸ್ಕಾಟ ರಸ್ಸೆಲ ೧೮೪೮ರಲ್ಲಿ ಡಾಪ್ಲರನ ಪರಿಣಾಮದ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದ.*
ವಿವರಣೆ
ಶಬ್ದ ತರಂಗಕ್ಕೆ ಡಾಪ್ಲರನ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಈ ರೀತಿಯಾಗಿ ಅನ್ವಯಿಸಬಹುದು: fR=fT(1+vR/V)/(1-vs/V) ಇಲ್ಲಿ V ಆಯಾ ಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ (ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಗಾಳಿ) ಶಬ್ದ ತರಂಗದ ವೇಗ, vs ತರಂಗಮೂಲದ ವೇಗ. ತರಂಗಮೂಲ ಗ್ರಾಹಕನ ಕಡೆಗೆ ಚಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ ಅದರ ವೇಗವನ್ನು ಧನಾತ್ಮಕವೆಂದೂ, ಅದು ಗ್ರಾಹಕನಿಂದ ದೂರ ಸರಿಯುತ್ತಿದ್ದರೆ ಅದರ ವೇಗವನ್ನು ಋಣಾತ್ಮಕವಾಗಿಯೂ ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. vR ಎಂದರೆ ಗ್ರಾಹಕನ ವೇಗ. ಗ್ರಾಹಕ ತರಂಗಮೂಲದೆಡೆಗೆ ಚಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ ಈ ವೇಗ ಧನಾತ್ಮಕವಾಗಿಯೂ, ತರಂಗಮೂಲದಿಂದ ದೂರ ಚಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರೆ ಇದು ಋಣಾತ್ಮಕವಾಗಿಯೂ ಇರುತ್ತದೆ. fT ಎಂದರೆ ತರಂಗಮೂಲ ಹಾಗೂ ಗ್ರಾಹಕ ಎರಡೂ ಸಾಪೇಕ್ಷವಾಗಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿದ್ದರೆ, ತರಂಗಮೂಲದಲ್ಲಿ ತರಂಗದ ಆವರ್ತಾಂಕ. fR ತರಂಗಮೂಲ ಹಾಗೂ ಗ್ರಾಹಕ ಪರಸ್ಪರ ಸಾಪೇಕ್ಷಚಲನೆಯಲ್ಲಿದ್ದರೆ, ಗ್ರಾಹಕ ಗ್ರಹಿಸುವ ತರಂಗ ಆವರ್ತಾಂಕ. ಶಬ್ದ ಹಾಗೂ ಬೆಳಕಿನಲ್ಲಿ ಡಾಪ್ಲರನ ಪರಿಣಾಮ ಇದೆಯಾದರೂ, ಇವೆರಡರ ನಡುವೆ ಬಹುಮುಖ್ಯ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ. ಶಬ್ದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಡಾಪ್ಲರನ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ವಿವರಿಸುವಾಗ ಶಬ್ದ ಚಲಿಸುವ ಮಾಧ್ಯಮವನ್ನು ಹಾಗೂ ಅದಕ್ಕೆ ಸಾಪೇಕ್ಷವಾಗಿ ಶಬ್ದತರಂಗದ ಮೂಲ ಹಾಗೂ ಗ್ರಾಹಕನ ಚಲನೆಯನ್ನು ಗಮನಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ, ಬೆಳಕಿನ ಡಾಪ್ಲರನ ಪರಿಣಾಮದಲ್ಲಿ ಮಾಧ್ಯಮವನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕಾಗಿಲ್ಲ.
ಗ್ರಾಹಕ ಸ್ಥಿರವಾಗಿದ್ದು ಶಬ್ದಮೂಲ ಚಲನೆಯಲ್ಲಿದ್ದರೆ:
ಒಂದು ಶಬ್ದಮೂಲದಿಂದ ಹೊಮ್ಮುತ್ತಿರುವ ಶಬ್ದತರಂಗದ ಆವರ್ತಾಂಕ f, ಹಾಗೂ ತರಂಗವೇಗ v ಆಗಿದ್ದು, ಶಬ್ದಮೂಲದ ವೇಗ vs ಆಗಿದ್ದರೆ, ಶಬ್ದದ ಸಾಪೇಕ್ಷವೇಗ (v-vs) ಆಗಿರುತ್ತದೆ. ಆಗ ಅದರ ಸಾಪೇಕ್ಷ ಆವರ್ತಾಂಕ ಹೀಗಿರುತ್ತದೆ: fR=[v/(v-vs)]fT ಎಂದರೆ ಶಬ್ದಮೂಲದ ವೇಗ ಹೆಚ್ಚಿದಂತೆ ಗ್ರಾಹಕನೆಡೆ ಶಬ್ದದ ಸಾಪೇಕ್ಷ ಆವರ್ತಾಂಕವೂ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ. fT ಆವರ್ತಾಂಕವುಳ್ಳ ಹಾಗೂ v ಶಬ್ದವೇಗವುಳ್ಳ ಶಬ್ದಮೂಲ ಗ್ರಾಹಕನಿಂದ vs ವೇಗದಲ್ಲಿ ದೂರ ಸರಿಯುತ್ತಿದ್ದರೆ, ಆಗ ತರಂಗದ ಸಾಪೇಕ್ಷ ಆವರ್ತಾಂಕ ಹೀಗಿರುತ್ತದೆ: fR=[v/(v+vs)]fT ಹೀಗೆ ಶಬ್ದಮೂಲದ ವೇಗ ಹೆಚ್ಚಿದಂತೆ ಗ್ರಾಹಕನೆಡೆ ಶಬ್ದದ ಸಾಪೇಕ್ಷ ಆವರ್ತಾಂಕ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ.