cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಗ್ರೀಕ್‌ ವರ್ಣಮಾಲೆ
ಗ್ರೀಕ್‌ ವರ್ಣಮಾಲೆ ಯಲ್ಲಿ ಇಪ್ಪತ್ತನಾಲ್ಕು ಅಕ್ಷರಗಳಿವೆ. ಸುಮಾರು ೯ನೆಯ ಶತಮಾನದ BCEಯ ಅಪರಾರ್ಧ ಅಥವಾ ೮ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಪೂರ್ವಾರ್ಧ BCE ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಗ್ರೀಕ್‌ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಬರೆಯಲು ಈ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಇದು ಮೊದಲ ಹಾಗೂ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಾಚೀನ ವರ್ಣಮಾಲೆಯಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸ್ವರ ಮತ್ತು ವ್ಯಂಜನಕ್ಕೂ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಚಿಹ್ನೆ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಇಂದಿನವರೆಗೂ ಸತತವಾಗಿ ಇದೇ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಯಾಗುತ್ತಾ ಬಂದಿದೆ. ಎರಡನೆಯ ಶತಮಾನ BCE ಕಾಲದಿಂದ ಆರಂಭಗೊಂಡು, ಈ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಗ್ರೀಕ್‌ ಸಂಖ್ಯೆಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲೂ ಸಹ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
ಪರಿಚಯ
ಗ್ರೀಕ್‌ ವರ್ಣಮಾಲೆಯು ಫೀನಿಷಿಯನ್‌ ವರ್ಣಮಾಲೆಯಿಂದ ಉಗಮವಾಗಿದೆ. ಗ್ರೀಕ್‌ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಬರೆಯಲು ಮೊದಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದ ಲೀನಿಯರ್‌ B ಒಂದಿಗಾಗಲೀ ಅಥವಾ ಸಿಪ್ರಿಯಾಟ್‌ ಮಾತ್ರಾಕ್ಷರಮಾಲೆಯೊಂದಿಗಾಗಲೀ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿಲ್ಲ. ಲ್ಯಾಟೀನ್‌ ವರ್ಣಮಾಲೆಯೂ ಸೇರಿದಂತೆ, ಯುರೋಪ್‌ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಪ್ರಾಚ್ಯ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾದ ಹಲವು ಇತರೆ ವರ್ಣಮಾಲೆಗಳ ಉಗಮಕ್ಕೆ ಇದು ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಆಧುನಿಕ ಗ್ರೀಕ್‌ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಬರೆಯಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿರುವುದಲ್ಲದೆ, ಇದರ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಗಣಿತಶಾಸ್ತ್ರ ಹಾಗೂ ವಿಜ್ಞಾನಗಳಲ್ಲಿ ಚಿಹ್ನೆಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿವೆ. ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿ ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಣಗಳ ಹೆಸರುಗಳು, ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಹೆಸರುಗಳು, ಭ್ರಾತೃತ್ವ ಮತ್ತು ಭಗಿನಿಸಮಾಜಗಳ ಹೆಸರುಗಳು, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿರುವ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನೂ ಮೀರಿದ ಉಷ್ಣವಲಯದ ಬಿರುಗಾಳಿಗಳನ್ನು ಹೆಸರಿಸಲು, ಹಾಗೂ ಇತರೆ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಬಳಕೆ
ಮೊದಲ ಸ್ವರಾಕ್ಷರಗಳು Α (ಆಲ್ಫಾ), Ε (ಇಪ್ಸಿಲಾನ್‌), Ι (ಐಯೊಟಾ), Ο (ಒಮೈಕ್ರಾನ್‌), ಹಾಗೂ Υ (ಅಪ್ಸಿಲಾನ್‌) ಆಗಿವೆ. ಇವು ಸಿಮಿಟಿಕ್‌ ಕಂಠದ್ವಾರೀಯ, ಗಂಟಲ ಕುಳಿಯ ಅಥವಾ, ಗ್ರೀಕ್‌ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಆವಶ್ಯಕತೆಗಿಂತಲೂ ಮೀರಿರುವ ಧ್ವನಿಜಾರಿನ ವ್ಯಂಜನಗಳು ಇವೆ: ಕ್ರಮವಾಗಿ ('ಅಲೆಫ್‌ ), /h/ (ಹಿ ), /j/ (ಯೊಧ್‌ ), /ʕ/ (ʿayin ) ಹಾಗೂ /w/ (ವಾವ್‌ ) ಯಾವುದೇ ಆಶಯಗಳಿಲ್ಲದ ಪೂರ್ವ ಗ್ರೀಕ್‌ನಲ್ಲಿ, ಸೆಮಿಟಿಕ್‌ ಕಂಠದ್ವಾರೀಯ ವ್ಯಂಜನ /ħ/ (ಹೆತ್‌ )ದಿಂದ ಉಗಮವಾದ ಇಟಾ) ಅಕ್ಷರ Hನ್ನು ಸಹ ದೀರ್ಘ ಸ್ವರಕ್ಕಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗಿತ್ತು, ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಅಕ್ಷರ Ω (ಒಮೆಗಾ)ವನ್ನು ದೀರ್ಘ /ɔː/ಕ್ಕಾಗಿ ಪರಿಚಯಿಸಲಾಯಿತು. ದೀರ್ಘ, ಮುಕ್ತ e ಮತ್ತು o ಗೆ ಸೂಕ್ತ ಅಕ್ಷರಗಳ ಪರಿಚಯದ ಕಾರಣವು ಭಾಷೆಯ ಶಾಬ್ದಿಕ ರೂಪವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿದೆ. ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಗ್ರೀಕ್‌ ನಿಶ್ಚಯಾರ್ಥಕ ಮತ್ತು ಸಂಭಾವನಾರ್ಥಕಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಇದು ನಾವೀನ್ಯ ‘ε (E) ವಿರುದ್ಧ η (H)’ ಮತ್ತು ‘ο (O) ವಿರುದ್ಧ ω (Ω)’ ಮೂಲಕ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ತಿಳಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಇತರೆ ಸ್ವರಗಳಿಗೆ ಹೃಸ್ವ ಮತ್ತು ದೀರ್ಘ ಗಳ ನಡುವಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸದ ಅಗತ್ಯವಿರಲಿಲ್ಲ. ನಿಘಂಟಿನ ವಿಷಯಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ, ಇದು ಆವಶ್ಯಕತೆಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ, η ಹಾಗೂ ω ಅಂತಹ ದೀರ್ಘ ಸ್ವರಗಳು ಶಾಬ್ದಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಹೊರಗೆ ಸಂಭವಿಸಿದಲ್ಲಿ (ಅವು α, ι ಮತ್ತು υ ಅಂತೆ ಎಲ್ಲೆಡೆಯೂ ಇದ್ದವು.) ಅವುಗಳನ್ನು ಸುಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ನಿರೂಪಿಸಬೇಕಿದೆ. ಇನ್ನೂ ಎರಡು ದೀರ್ಘಸ್ವರಗಳು ಸುಸ್ಪಷ್ಟ ವಿಶಿಷ್ಟತೆ ಹೊಂದಿದವು - ದೀರ್ಘ e (ει) ಹಾಗೂ ದೀರ್ಘ u (ου) - ಇವರೆಡೂ ಸಹ ಕೂಡಕ್ಷರಗಳೊಂದಿಗೆ ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ.
Ϻ (ಸ್ಯಾನ್‌) ಎಂಬ ಅಕ್ಷರವನ್ನು Σ (ಸಿಗ್ಮಾ)'ದೊಂಗಿದಿನ ವ್ಯತ್ಯಾಸದೊಂದಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗಿತ್ತು. ಶಾಸ್ತ್ರೀಯವಾಗಿ, ಸಿಗ್ಮಾ ಹೆಚ್ಚು ಸಮ್ಮತಿ ಪಡೆದು, ಸ್ಯಾನ್‌ ವರ್ಣಮಾಲೆಯಿಂದ ಕಣ್ಮರೆಯಾಯಿತು. ಅಕ್ಷರಗಳಾದ Ϝ (ವಾವ್‌, ಆನಂತರ ವೌ ಎನ್ನಲಾದ) ಮತ್ತು Ϙ (ಖೊಪ್ಪ) ಸಹ ಬಳಕೆಯಾಗದೆ ಮಾಸಿಹೋದವು.
ಮೊದಲನೆಯದು ಕೇವಲ ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಭಾಷೆಗಳಿಗಾಗಿ ಅಗತ್ಯವಾಗಿತ್ತು, ಎರಡನೆಯದು ಬಳಕೆಯಾದದ್ದೇ ಇಲ್ಲ. ಆದರೂ, ಈ ಅಕ್ಷರಗಳು ಅಯಾನಿಕ್‌ ಸಂಖ್ಯಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡವು. ಇದರಂತೆ, ನಿಖರ ಸಂಖ್ಯಾ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಅಕ್ಷರಗಳ ಸರಣಿಯನ್ನು ಬರೆಯುವುದಾಗಿತ್ತು. Ϡ ಐಯಾನಿಯಾದಿಂದ (ಸಾಂಪಿ) ಎಂಬ ಅಪರೂಪದ ಸ್ಥಳೀಯ ಲಿಪಿಯನ್ನು ಆನಂತರದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು ಸುಮಾರು 900ನೆಯ ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ ಪರಿಚಯಿಸಲಾಗಿರಬಹುದು. ಮೇಲೆ ಎಡಭಾಗದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಗುರುತು (1000ಕ್ಕೆ 'A, ಇತ್ಯಾದಿ) ಬಳಸಿ, ಸಾವಿರದ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ನಮೂದಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
thumb|right|ಅಥೆನ್ಸ್‌ನ ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಆರ್ಕಿಯೊಲಾಜಿಕಲ್‌ ಮ್ಯೂಸಿಯಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣಿನ ಪಾತ್ರೆಯ ಮೇಲೆ ಆರಂಭಿಕ ಗ್ರೀಕ್ ಅಕ್ಷರಮಾಲೆ ಆಗಲೇ ಗ್ರೀಕ್‌ ಭಾಷೆಯನ್ನು ಎಡದಿಂದ ಬಲಕ್ಕೆ ಬರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು; ಆದರೆ ಮೂಲತಃ ಬಲದಿಂದ ಎಡಕ್ಕೆ ಬರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು (ಅಸಮಪಾರ್ಶ್ವದ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಹಿಮ್ಮೊಗ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು), ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ರೀತಿ ಬರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು - ಅಥವಾ, ಅನುಕ್ರಮದ ಸಾಲುಗಳು ದಿಕ್ಕು ಬದಲಿಸುವಂತಹ, ಬಹುಶಃ ಸವ್ಯಾಪಸವ್ಯ ಎನ್ನಲಾದ ಶೈಲಿಯಲ್ಲಿ ಸಹ ಬರೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
ಲಂಕಾ
ಲಂಕಾ - ಈಗಿನ ಶ್ರೀಲಂಕಾ ದೇಶವೆಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. thumb ಹಿಂದೂ ಮಹಾಕಾವ್ಯವಾದ ರಾಮಾಯಣದಲ್ಲಿ ಈ ಸ್ಥಳದ ಬಗ್ಗೆ ವ್ಯಾಪಕವಾದ ವಿಷಯವಿದೆ. ರಾಮನ ಎದುರಾಳಿಯಾದ ರಾವಣನು ಲಂಕಾ ದೇಶವನ್ನಾಳುತ್ತಿದ್ದನು ಎಂದು ರಾಮಾಯಣದಲ್ಲಿ ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಗ್ರೀಕ್‌ ವರ್ಣಮಾಲೆ
ಬಳಕೆ
ಹೆಲೀನಿಸ್ಟಿಕ್‌ ಕಾಲದಲ್ಲಿ, ಉಚ್ಚಾರಣಾ ವಿಶಿಷ್ಟತೆಗಾಗಿ, ಬೈಜಾಂಟಿಯಮ್‌ನ ಅರಿಸ್ಟೊಫೇನ್ಸ್‌ ಗ್ರೀಕ್‌ ಅಕ್ಷರಗಳಿಗೆ ಡಯಕ್ರಿಟಿಕ್‌ಗಳನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿದ. ಗ್ರೀಕ್‌ ಲಿಪಿಗಳು ಮಧ್ಯಯುಗಗಳಲ್ಲಿ ಲ್ಯಾಟೀನ್‌ ಅಕ್ಷರಮಾಲೆಯಂತೆ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಕಂಡವು. ಹಳೆಯ ಲಿಪಿಗಳು ಚಿರಸ್ಥಾಯಿ ಲಿಪಿಗಳನ್ನಾಗಿ ಉಳಿಸಿಕೊಂಡರೆ, ಅನ್ಸಿಯಲ್‌ (ಒಂದು ಬಗೆಯ ದೊಡ್ಡಕ್ಷರದ ಹಸ್ತಪ್ರತಿ) ಹಾಗೂ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಸಣ್ಣಕ್ಷರ ಲಿಪಿಗಳು ಪ್ರಾಬಲ್ಯ ಮೆರೆದವು. σ ಅಕ್ಷರವನ್ನು ಪದಗಳ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿರುವಾಗ ς ಎಂದು ನಮೂದಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಲ್ಯಾಟೀನ್‌ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಹ್ರಸ್ವ ಹಾಗೂ ದೀರ್ಘ s ಬಳಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಮಾನಾಂತರ ಹೊಂದಿದೆ.
ಲಂಕಾ
ಸೀತೆಯನ್ನು ಅಪಹರಿಸಿದ ರಾವಣನು, ಲಂಕಾದಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಅಶೋಕವನದಲ್ಲಿ ಆಕೆಯನ್ನು ಬಂಧಿಸಿಟ್ಟಿದ್ದನು ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.
ಗ್ರೀಕ್‌ ವರ್ಣಮಾಲೆ
ಅಕ್ಷರಗಳ ಹೆಸರುಗಳು
ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಫೀನಿಷಿಯನ್‌ ಅಕ್ಷರವೂ ಸಹ ಆ ಅಕ್ಷರದ ಶಬ್ದವನ್ನು ನಿರೂಪಿಸುವ ಒಂದು ಪದವಾಗಿದೆ. ಹಾಗಾಗಿ 'ox' ಎಂಬ ಪದಕ್ಕೆ ʾaleph ನ್ನು ಕಂಠದ್ವಾರೀಯ stop /ʔ/, bet ಅಥವಾ /b/ ಶಬ್ದಕ್ಕಾಗಿ 'house' ಇತ್ಯಾದಿ. ಗ್ರೀಕರು ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಆಯ್ದುಕೊಂಡಾಗ, ಹಲವು ಫೀನಿಷಿಯನ್‌ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು ಅಥವಾ ಗ್ರೀಕ್‌ ಧ್ವನಿವಿಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಅಲ್ಪಪ್ರಮಾಣದ ಪರಿವರ್ತನೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಹಾಗಾಗಿ, ʾಅಲೆಫ್‌, ಬೀಟ್‌, ಗಿಮೆಲ್‌ ಎಂಬುದು ಆಲ್ಫಾ, ಬೀಟಾ, ಗಾಮಾ ಎಂದಾದವು. ಅಕ್ಷರಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುಪಟ್ಟಿಯಾಗುವುದರ ಹೊರತು, ಈ ಎರವಲು ಪಡೆದ ಹೆಸರುಗಳಿಗೆ ಯಾವುದೇ ಗ್ರೀಕ್‌ ಅರ್ಥವಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೂ, ಗ್ರೀಕರು ಆನಂತರ ಸೇರಿಸಿದ ಅಥವಾ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದ ಕೆಲವು ಚಿಹ್ನೆಗಳು ಹೆಸರು ಹಾಗೂ ಆರ್ಥಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಒ ಮೈಕ್ರಾನ್‌ ಹಾಗೂ ಒ ಮೆಗಾ ಎಂದರೆ 'ಸಣ್ಣ o' ಹಾಗೂ 'ದೊಡ್ಡ o' ಎಂದಾಗುತ್ತದೆ. ಇದೇ ರೀತಿ, ಇ ಪ್ಸಿಲಾನ್ ‌ ಹಾಗೂ ಯು ಪ್ಸಿಲಾನ್‌ ಕ್ರಮವಾಗಿ ಸರಳ e ಮತ್ತು ಸರಳ u ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.
ಲಂಕಾ
ಹನುಮಂತನು ಲಂಕಾದಲ್ಲಿನ ಪಟ್ಟಣವೊಂದಕ್ಕೆ ತನ್ನ ಬಾಲದ ಸಹಾಯದ ಮೂಲಕ ಬೆಂಕಿ ಹಚ್ಚಿದ್ದನು ಎಂದು ರಾಮಾಯಣದಲ್ಲಿ ವರ್ಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಗ್ರೀಕ್‌ ವರ್ಣಮಾಲೆ
ಪ್ರಮುಖ ಆಕ್ಷರಗಳು
ಗ್ರೀಕ್‌ ಅಕ್ಷರಗಳು ಹಾಗು ಅದರ ರೋಮನೀಕೃತ ರೂಪಗಳನ್ನು ಈ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಗ್ರೀಕ್‌ ಅಕ್ಷರದ ಆಧಾರವಾದ ತತ್ಸಮ ಫೀನಿಷಿಯನ್‌ ಅಕ್ಷರವನ್ನು ಈ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉಚ್ಚಾರಣಾನುರೂಪ (ಫೋನೆಟಿಕ್‌) ವರ್ಣಮಾಲೆಯನ್ನು ಬಳಸಿ ಈ ಉಚ್ಚಾರಣೆಯನ್ನು ಲಿಪ್ಯಂತರ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.
ಕೆಳಗೆ ನೀಡಲಾದ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಉಚ್ಚಾರಣೆಯು, ಐದನೆಯ ಶತಮಾನ BCಯ ಅಪರಾರ್ಧ ಹಾಗೂ ನಾಲ್ಕನೆಯ ಶತಮಾನ BCಯ ಆರಂಭ ಕಾಲದ ಆಟಿಕ್‌ನ‌ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಿತ ಉಚ್ಚಾರಣೆಯಾಗಿದೆ. ಕೆಲವು ಅಕ್ಷರಗಳು ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ-ಪೂರ್ವ ಕಾಲ ಅಥವಾ ಆಟಿಕ್‌-ಇತರೆ ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಉಚ್ಚಾರಣಾ ಶೈಲಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು. ವಿವರಗಳಿಗಾಗಿ, ಗ್ರೀಕ್‌ ವರ್ಣಮಾಲೆಯ ಇತಿಹಾಸ ಮತ್ತು ಪುರಾತನ ಗ್ರೀಕ್ ಧ್ವನಿವಿಜ್ಞಾನ ನೋಡಿ. ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ-ನಂತರದ ಪುರಾತನ ಗ್ರೀಕ್‌ ಉಚ್ಚಾರಣೆ ಕುರಿತು ವಿವರಗಳಿಗಾಗಿ, ಕೊಯಿನ್‌ ಗ್ರೀಕ್‌ ಧ್ವನಿವಿಜ್ಞಾನ ನೋಡಿ.
ಲಂಕಾ
ವರ್ಗ: ರಾಮಾಯಣ ವರ್ಗ: ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ
ಗ್ರೀಕ್‌ ವರ್ಣಮಾಲೆ
ಭಿನ್ನ ರೂಪಗಳು
ಕೆಲವು ಅಕ್ಷರಗಳು ಭಿನ್ನ ಆಕಾರಗಳಲ್ಲಿರಬಹುದು; ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ ಮಧ್ಯ ಯುಗಗಳ ಸಣ್ಣಾಕ್ಷರದ ಕೈಬರಹದಿಂದ ಪಡೆದವಾಗಿವೆ. ಗ್ರೀಕ್‌ ಭಾಷೆಯ ಸಹಜ ಮುದ್ರಣಕಲೆಯಲ್ಲಿ ಅವುಗಳ ಬಳಕೆಯು ಇಡಿಯಾಗಿ ಫಾಂಟ್‌ ಶೈಲಿಯ ವಿಚಾರವೇ ಆಗಿದ್ದರೆ, ಇಂತಹ ಕೆಲವು ಭಿನ್ನ ರೂಪಗಳಿಗೆ ಯೂನಿಕೋಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಸಂಕೇತಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದೆ.
ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿಲ್ಲದ ಅಕ್ಷರಗಳು
ಕೆಳಗಿನ ಅಕ್ಷರಗಳು ಪ್ರಮಾಣಿತ ಗ್ರೀಕ್‌ ವರ್ಣಮಾಲೆಯ ಅಂಶವಾಗಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಕಾಲದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಅವು ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿದ್ದವು. ವೌ, ಸ್ಯಾನ್‌, ಖೊಪ್ಪಾ ಮತ್ತು ಸಾಂಪಿ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಗ್ರೀಕ್‌ ಸಂಖ್ಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
Τ ತನಕ ಅಕ್ಷರಗಳ ಕ್ರಮವು ಫೀನಿಷಿಯನ್‌ ಅಥವಾ ಹೆಬ್ರೂ ವರ್ಣಮಾಲೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ.
ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು
ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಪುರಾತನ ಗ್ರೀಕ್‌ ಭಾಷೆಗಾಗಿ ಬಳಸಲಾದ ಪಾಲಿಟೋನಿಕ್‌ ಅಕ್ಷರ ಸಂಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ, ಸ್ವರಗಳು 'ಉಚ್ಚಾರಣಾ ಶೈಲಿ' ಮತ್ತು 'ಉಸುರುವಿಕೆ' ಎಂಬ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಉಚ್ಚಾರಣಾ ಶೈಲಿಗಳಲ್ಲಿ ಮೂರು ವಿಧಗಳಿವೆ: ತೀಕ್ಷ್ಣ ಉಚ್ಚಾರಣಾ ಶೈಲಿ, ಅನುದಾತ್ತ ಉಚ್ಚಾರಣಾ ಶೈಲಿ ಮತ್ತು ಸ್ವರಿತೋಚ್ಚಾರಣೆಯ ಉಚ್ಚಾರಣಾ ಶೈಲಿ.
ಪುರಾತನ ಗ್ರೀಕ್‌ನಲ್ಲಿ, ಈ ಉಚ್ಚಾರಣಾ ಶೈಲಿಗಳು ಸ್ವರದ ಮೇಲಿನ ಶ್ರುತಿ ಉಚ್ಚಾರಣಾ ಶೈಲಿಯ ವಿವಿಧ ರೂಪಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದವು. ರೋಮನ್‌ ಯುಗದ ಅಂತ್ಯದಲ್ಲಿ, ಶ್ರುತಿ ಉಚ್ಚಾರಣಾ ಶೈಲಿಯು ಸ್ವರಭಾರ ಉಚ್ಚಾರಣಾ ಶೈಲಿಯಾಗಿ ವಿಕಸನಗೊಂಡು, ಆನಂತರದ ಗ್ರೀಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಇವೆಲ್ಲವೂ ಸಹ ಒತ್ತಿ ಉಚ್ಚರಿಸಲಾದ ಸ್ವರವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದವು. ಶ್ವಾಶೋಚ್ಚ್ಚಾರಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಎರಡು ರೀತಿಯದ್ದಾಗಿವೆ: ಪದದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ /h/ ಶಬ್ದವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವಂತಹ 'ಒರಟು ಉಸುರುವಿಕೆ', ಹಾಗೂ ಪದದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ /h/ ಶಬ್ದವಿರದ 'ಸರಾಗ ಉಸುರುವಿಕೆ'. ರೊ (ρ) ಅಕ್ಷರವು ಸ್ವರವಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಸಹ, ಪದವನ್ನು ಆರಂಭಿಸುವಾಗ ಯಾವಾಗಲೂ ಒರಟು (ಸ್ವರ)ಉಸುರುವಿಕೆಯನ್ನು ಹೊರಡಿಸುತ್ತದೆ. ಗ್ರೀಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾದ ಇನ್ನೊಂದು ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವೇನೆಂದರೆ, ಎರಡು ಸ್ವರಗಳ ನಡುವಿನ ತೆರಪನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಸ್ವರವಿಸಂಧಿ ಚಿಹ್ನೆ.
ಪಾಲಿಟೋನಿಕ್‌ ಎಂಬ ಹಳೆಯ ಕಾಗುಣಿತ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು 1982ರಲ್ಲಿ ಸರಳಗೊಳಿಸಿ, ಮೊನೊಟೊನಿಕ್‌ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನಾಗಿಸಲಾಯಿತು. ಇದು ಗ್ರೀಸ್‌ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಇಂದು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿದೆ. ಉಚ್ಚಾರಣಾ ಶೈಲಿಗಳನ್ನು ಟೊನೊಸ್‌ ಎಂಬ ಒಂದೇ ಶೈಲಿಗೆ ಕನಿಷ್ಠಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ, ಉಸುರುವಿಕೆ ಶೈಲಿಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲಾಯಿತು.
ಕೂಡಕ್ಷರಗಳು ಮತ್ತು ಜಂಟಿಸ್ವರಗಳು
ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಲಿಖಿತ ಅಕ್ಷರಗಳಿಗೆ ಹೊಂದದ ಒಂದು ಶಬ್ದ ಅಥವಾ ಶಬ್ದಗಳ ಸಂಯುಕ್ತವನ್ನು ಬರೆಯಲು ಬಳಸಲಾದ ಅಕ್ಷರಗಳ ಜೋಡಿಗೆ ಕೂಡಕ್ಷರ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. ಉಚ್ಚಾರಣೆಯಲ್ಲಿ ಏಕಸ್ವರಗಳಂತೆ ಸಂಕುಚಿತಗೊಳಿಸಲಾದ, ಜಂಟಿಸ್ವರಗಳೆಂದು ಉಚ್ಚಾರಿತವಾಗಿದ್ದ ಹಲವು ವಿವಿಧ ಸ್ವರಾಕ್ಷರಗಳ ಜೋಡಿಗಳೂ ಸೇರಿದಂತೆ, ಗ್ರೀಕ್‌ ಭಾಷೆಯ ಅಕ್ಷರ ಸಂಯೋಜನೆಯು ಹಲವು ಕೂಡಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವು ಆಧುನಿಕ ಗ್ರೀಕ್‌ ಭಾಷೆಯ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳಾಗಿವೆ. ಆದರೆ ಕೆಲವು ಆಗಲೇ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಗ್ರೀಕ್‌ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿದ್ದವು. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುವನ್ನೂ ಸಹ ವರ್ಣಮಾಲೆಯ ಅಕ್ಷರವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ.
ಬೈಜಾಂಟೀನ್‌ ಯುಗದಲ್ಲಿ, ಐಯೊಟಾ ಉಪಲೇಖದಂತೆ (ᾳ, ῃ, ῳ), ಕೂಡಕ್ಷರದಲ್ಲಿ ನಿಃಶಬ್ದ ಐಯೊಟಾವನ್ನು ನಮೂದಿಸುವುದು ಪದ್ಧತಿಯಾಯಿತು.
ಆರಂಭಿಕ ಉದಾಹರಣೆಗಳು
ಪುರಾತನ ಮೆಸಿಡೊನಿಯನ್‌ ಸೇರಿದಂತೆ ನೆರೆಹೊರೆ ವಲಯದ ಇತರೆ ಭಾಷೆಗಳು ಮತ್ತು ಭಾಷಾ ಪ್ರಭೇದಗಳಿಗಾಗಿ, ಕೆಲವು ಪದಗಳನ್ನು ಗ್ರೀಕ್‌ ಪಠ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಉಳಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಯಾವುದೇ ಅವಿಚ್ಛಿನ್ನ ಪಠ್ಯಗಳನ್ನು ಉಳಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ.
ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಅಕ್ಷರಗಳೊಂದಿಗೆ
ಹಲವು ವರ್ಣಮಾಲೆಗಳು, ಕೆಲವು ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಅಕ್ಷರಗಳೊಂದಿಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿರುವ ಗ್ರೀಕ್‌ ವರ್ಣಮಾಲೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ:
ಪಡೆದುಕೊಂಡ ವರ್ಣಮಾಲೆಗಳು
ಗ್ರೀಕ್‌ ವರ್ಣಮಾಲೆಯು ಇತರೆ ವಿಭಿನ್ನತೆಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು:
ಅರ್ಮೀನಿಯಾ ವರ್ಣಮಾಲೆಯ ಪೂರ್ವಜ ಎಂದು ಇದನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಜಾರ್ಜಿಯನ್‌ ವರ್ಣಮಾಲೆಯ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಮೇಲೂ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿತ್ತು.
ಗಣಿತಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಗ್ರೀಕ್‌
ಗಣಿತಶಾಸ್ತ್ರ, ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ ಹಾಗೂ ವಿಜ್ಞಾನದ ಇತರೆ ವಿಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಗ್ರೀಕ್‌ ಚಿಹ್ನೆಗಳನ್ನು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಲ್ಯಾಟೀನ್‌ ಅಕ್ಷರಗಳೊಂದಿಗೆ ಜೋಡಿಸಿದಲ್ಲಿ, ಲ್ಯಾಟೀನ್‌ ಅಕ್ಷರಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ವಿವಿಧ ಸಂಖ್ಯಾಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ಗ್ರೀಕ್‌ ಚಿಹ್ನೆಗಳು ಪ್ರಮಿತಿಯನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ಹಲವು ಚಿಹ್ನೆಗಳಿಗೆ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಅರ್ಥಗಳಿವೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ದ್ರವ ಬಲವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಯತ್ನದ ಕೋನವನ್ನು ಸೂಚಿಸಲು ಸಣ್ಣಾಕ್ಷರದ ಆಲ್ಫಾ (α); ನಿಷ್ಪ್ರಮಾಣವಾದ, ಧನಾತ್ಮಕವಾದ ಸಣ್ಣ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಸೂಚಿಸಲು ಸಣ್ಣಾಕ್ಷರದ ಇಪ್ಸಿಲಾನ್‌ (ε), ಮೊತ್ತಕ್ಕಾಗಿ ದೊಡ್ಡಾಕ್ಷರದ ಸಿಗ್ಮಾ (Σ), ವಿಚಲನ ದಿಕ್ಕು ಬದಲನ್ನು(ದಿಕ್ಚ್ಯುತಿ)ಯನ್ನು ಸೂಚಿಸಲು ಸಣ್ಣಾಕ್ಷರದ ಸಿಗ್ಮಾ (σ).
ಗ್ರೀಕ್‌ ಸಂಕೇತಗೊಳಿಸುವಿಕೆ
ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಗಾಗಿ, ಆನ್ಲೈನ್‌ ಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಗ್ರೀಕ್‌ ಭಾಷೆಗಾಗಿ ಹಲವು ಸಂಕೇತಲಿಪಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಹಲವನ್ನು RFC 1947ರಲ್ಲಿ ದಾಖಲೆಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.
ISO/IEC 8859-7 ಹಾಗೂ ಯೂನಿಕೋಡ್‌ ಇಂದಿಗೂ ಬಳಸಲಾದ ಪ್ರಮುಖ ಸಂಕೇತಗಳಾಗಿವೆ. ISO 8859-7 ಕೇವಲ ಮೊನೊಟೊನಿಕ್‌ ಅಂಕ್ಷರ ಸಂಯೋಜನೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ. ಯೂನಿಕೋಡ್‌ ಪಾಲಿಟೊನಿಕ್‌ ಅಕ್ಷರ ಸಂಯೋಜನೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ.
ISO/IEC 8859-7
A0-FF (ಷೋಡಶಮಾನ) ಶ್ರೇಣಿಗಾಗಿ ಅದು ಯೂನಿಕೋಡ್‌ ಶ್ರೇಣಿ 370-3CFನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ. ©, ½, § ಇಂತಹ ಚಿಹ್ನೆಗಳು ಅಪವಾದವಾಗಿದ್ದು, ಬಳಸಲಾಗಿಲ್ಲದ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಬಹುದಾಗಿದೆ. ಎಲ್ಲಾ ISO-8859 ಸಂಕೇತಗಳಂತೆ, ಇದು 00-7Fರ ASCII (ಷೋಡಶಮಾನ) ಸಮಾನವಾಗಿದೆ.
ಯೂನಿಕೋಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಗ್ರೀಕ್‌
ಅಧುನಿಕ ಹಾಗೂ ಪುರಾತನ ಗ್ರೀಕ್‌ನ ಸಾಧಾರಣ, ಸತತ ಪಠ್ಯಕ್ಕಾಗಿ ಯೂನಿಕೋಡ್‌ ಪಾಲಿಟೊನಿಕ್‌ ಅಕ್ಷರ ಸಂಯೋಜನೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ, ಇದಲ್ಲದೆ, ಶಾಸನಶಾಸ್ತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಹಳೆಯ ಕಾಲದ ರೂಪಗಳನ್ನೂ ಸಹ ಯೂನಿಕೋಡ್‌ ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ. ಒಟ್ಟಾಗಿಸುವ ಅಕ್ಷರಗಳ ಬಳಕೆಯ ಮೂಲಕ, ಯೂನಿಕೋಡ್‌ ಸಹ ಗ್ರೀಕ್‌ ಭಾಷಾಶಾಸ್ತ್ರ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಂತ ಭಾಷಾ ಶಾಸ್ತ್ರ ಹಾಗೂ ವಿವಿಧ ಇತರೆ ವಿಶಿಷ್ಟ ಅಗತ್ಯಗಳನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಹಲವು ಪಠ್ಯ ಮೂಡಿಸುವ ಯಂತ್ರಗಳು ಒಟ್ಟಾಗಿಸುವ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಸಮರ್ಪಕವಾಗಿ ಬೆಂಬಲಿಸುವುಸಿಲ್ಲ. ಹಾಗಾಗಿ, ಮ್ಯಾಕ್ರಾನ್ ಹಾಗೂ ಅಕ್ಯೂಟ್‌‌ನೊಂದಿಗೆ U+03B1 U+0304 U+0301 ಎಂದು ನಿರೂಪಿಸಲಾಗಿದೆ ಯಾದರೂ, ಇದು ಸರಿಹಂದುವುದು ಅಪರೂಪ. ᾱ́.
ಯೂನಿಕೋಡ್‌ನಲ್ಲಿ ಗ್ರೀಕ್‌ ಅಕ್ಷರಗಳ ಎರಡು ಮುಖ್ಯ ಗುಂಪುಗಳಿವೆ. ಈ ಗುಂಪು ISO 8859-7 ಆಧಾರಿತವಾಗಿದ್ದು ಆಧುನಿಕ ಗ್ರೀಕ್ ಭಾಷಯನ್ನು ಹೊಸದಾಗಿ ರಚಿಸಲು ಅವಪ. ಹಳೆಯ ಕಾಲದ ಅಕ್ಷರಗಳು ಹಾಗೂ ಗ್ರೀಕ್‌ ಆಧಾರಿತ ತಾಂತ್ರಿಕ ಚಿಹ್ನೆಗಳೂ ಸಹ ಇವೆ.
ಯಾವುದೇ ಗ್ರೀಕ್‌ ತತ್ಸವನ್ನು ಹೊಂದಿರದ ಕಾಪ್ಟಿಕ್‌ ಅಕ್ಷರಗಳು ಇದೇ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ ಉಳಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
ಪಾಲಿಟೊನಿಕ್‌ ಗ್ರೀಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಬರೆಯಲು, ಒಟ್ಟಿಗೆ ಕೂಡಿಸುವ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ ಹೊಂದಿರುವ ಚಿಹ್ನೆಗಳು ಅಥವಾ ಗ್ರೀಕ್‌ ವಿಸ್ತಾರಿತ ಗುಂಪಿನಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವರಚಿತ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು (U+1F00 ಇಂದ U+1FFF) ಬಳಸಬಹುದಾಗಿದೆ.
ಒಟ್ಟಿಗೆ ಕೂಡಿಸುವಿಕೆ ಹಾಗೂ ಅಕ್ಷರ-ಮುಕ್ತ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು
ಗ್ರೀಕ್‌ ಭಾಷೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಒಟ್ಟುಗೂಡಿಸುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಅಕ್ಷರ ಮುಕ್ತ ಅಂತರದ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ ಹೊಂದಿರುವ ಚಿಹ್ನೆಗಳು:
ಗ್ರೀಕ್‌ ವರ್ಣಮಾಲೆಯ ಉಪಗಣದೊಂದಿಗೆ ಸಂಕೇತಗೊಳಿಸುವಿಕೆಗಳು
IBM ಸಂಕೇತಗಳ ಪುಟ 437, 860, 861, 862, 863 ಮತ್ತು 865 ΓΘΣΦΩαδεπστφ ಅಕ್ಷರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ (ಜೊತೆಗೆ, ß ಗಾಗಿ ಪರ್ಯಾಯ ನಿರೂಪಣೆ β).
ಮುದ್ರಣಶೈಲಿ
ವರ್ಗ:ಅಕ್ಷರಮಾಲೆಗಳು
F-1 ವೀಸಾ (ರಹದಾರಿ ಅನುಮತಿ ಪತ್ರ)
F-1 ವೀಸಾ ವು ವಲಸೆಯಲ್ಲದ, ಸಂಪೂರ್ಣ ಅವಧಿಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ವೀಸಾವಾಗಿದೆ, ಇದು ವಿದೇಶಿಗರಿಗೆ ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಲು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ಈ F-2 ವೀಸಾ  ವು F-1 ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯ ಸಂಗಾತಿ (ಜೊತೆಗಾರರು) ಮತ್ತು ಮಕ್ಕಳಿಗಿರುವ ವೀಸಾವಾಗಿದೆ.
ವಿವರಣೆ
F ವೀಸಾವು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಮತ್ತು/ಅಥವಾ ಭಾಷಾ ತರಬೇತಿಯನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಇಚ್ಛಿಸುವವರಿಗೆ ಮೀಸಲಾದ, ಕಾಯಂ ಆಗಿ ನೆಲೆ ನಿಲ್ಲಲು-ಅವಕಾಶ ಕೊಡದ ವೀಸಾವಾಗಿದೆ. F-1 ವೀಸಾಗಳನ್ನು ಕೇವಲ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳ ಮೂಲಕ ಮಾತ್ರ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. F-2 ವೀಸಾಗಳನ್ನು F-1 ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳ ಅವಲಂಬಿಗಳಿಗೆ ಕೊಡಲಾಗುತ್ತದೆ. F-2 ವೀಸಾ-ಹೊಂದಿರುವವರು ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ವೇತನ ಪಡೆಯುವ ಉದ್ಯೋಗ ಹೊಂದುವುದನ್ನು ನಿಷೇಧಿಸಲಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಅಪ್ರಾಪ್ತ ವಯಸ್ಕ ಮಕ್ಕಳು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಶಾಲೆಗಳನ್ನು ಸೇರಬಹುದು. F-3 ವೀಸಾಗಳನ್ನು ಮೆಕ್ಸಿಕೊ ಅಥವಾ ಕೆನಡಾದ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಮಾತ್ರ ನೀಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅವರು ಶಾಲೆಗೆ ಹೋಗುವಾಗ ತಮ್ಮ ಮೂಲ ರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿದ್ದಾಗ ಅವರಿಗೆ ಇದನ್ನು ಕೊಡಲಾಗುತ್ತದೆ. "ಬಾರ್ಡರ್ ಕಮ್ಯೂಟರ್ಸ್(ಎಲ್ಲೆಯ ಪ್ರಯಾಣಿಕರು)" ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಈ ವೀಸಾ -ಹೊಂದಿರುವವರು ಅರೆಕಾಲಿಕ ಅಥವಾ ಪೂರ್ಣಾವಧಿಯಲ್ಲಿ ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಬಹುದು. ಆದರೆ F-1 ವೀಸಾ-ಹೊಂದಿರುವವರಿಗೆ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಇವರಿಗೆ ಶಾಲಾ-ಕ್ಯಾಂಪಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಅವಕಾಶವಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೂ ಇವರು ಕರಿಕ್ಯುಲರ್ ಪ್ರಾಕ್ಟಿಕಲ್ ಟ್ರೈನಿಂಗ್‌ಗೆ ಅನುಮತಿ ಪಡೆದಿರುತ್ತಾರೆ; (ವೃತ್ತಿಜೀವನದ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ ತರಬೇತಿ) ಆಪ್ಷನಲ್ ಪ್ರಾಕ್ಟಿಕಲ್ ಟ್ರೈನಿಂಗ್ಅನ್ನು ಪದವಿಯ ನಂತರ ಮಾತ್ರ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ (ಕೆಳಗೆ ನೋಡಿ).
ಉದ್ಯೋಗ
ಒಂದು ವಾರಕ್ಕೆ ೨೦ ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ಕ್ಯಾಂಪಸ್‌ನಲ್ಲೇ ಉದ್ಯೋಗ ಮಾಡುವ ಅವಕಾಶ ಹೊಂದಿರುವುದನ್ನು ಹೊರತು ಪಡಿಸಿ F-1 ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ USನಲ್ಲಿ ಸಿಟಿಜನ್‌ಶಿಪ್ ಆಂಡ್ ಇಮಿಗ್ರೇಶನ್ ಸರ್ವಿಸಸ್ (USCIS)ನ ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣ ವಿಲ್ಲದೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಅನುಮತಿ ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ USCIS ಕರಿಕ್ಯುಲರ್ ಪ್ರಾಕ್ಟಿಕಲ್ ಟ್ರೈನಿಂಗ್ (CPT) ಮತ್ತು ಆಪ್ಷನಲ್ ಪ್ರಾಕ್ಟಿಕಲ್ ಟ್ರೈನಿಂಗ್ (OPT)ಗಾಗಿ ಉದ್ಯೋಗ ಮಾಡುವ ಅನುಮತಿ ನೀಡಬಹುದು. ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಒಟ್ಟು ೪೦ ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ಕಾರ್ಯಾಗಾರ ಶಿಬಿರ ರೂಪದ ತರಬೇತಿಯಲ್ಲಿ (ಉದಾ. ಇಂಟರ್ನ್‌ಶಿಪ್) ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಅವಕಾಶ ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ. ಇದನ್ನು ಕರಿಕ್ಯುಲರ್ ಪ್ರಾಕ್ಟಿಕಲ್ ಟ್ರೈನಿಂಗ್ (CPT) ಮತ್ತು ಆಪ್ಷನಲ್ ಪ್ರಾಕ್ಟಿಕಲ್ ಟ್ರೈನಿಂಗ್ (OPT) ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ನಡುವೆ ೨೦೦೮ ಏಪ್ರಿಲ್ ೮ರಂದು ಆದೇಶವೊಂದು ಅಂಗೀಕಾರವಾಯಿತು. ಇದು STEM (ವಿಜ್ಞಾನ, ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ, ಇಂಜಿನಿಯರಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಗಣಿತಶಾಸ್ತ್ರ)ನ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಿಗೆ OPT ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ೨೯ ತಿಂಗಳ ಕಾಲ ಕಾನೂನುಸಮ್ಮತವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡಿದೆ. OPT ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವಾಗ F-1 ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯು 90 ದಿನಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಕೆಲಸ ಮಾಡದಿರುವುದಕ್ಕೆ(ರಜಾ-ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲು) ಅವಕಾಶವಿರುವುದಿಲ್ಲ.
ತೆರಿಗೆಗಳು
F-1 ವೀಸಾ-ಹೊಂದಿರುವವರು ಸೀಮಿತ ಅವಧಿಗೆ FICA ತೆರಿಗೆಗಳು, ಸಾಮಾಜಿಕ ಭದ್ರತೆ ಮತ್ತು ಮೆಡಿಕೇರ್(ಆರೋಗ್ಯ ವಿಮೆ)ನಿಂದ ವಿನಾಯಿತಿ ಪಡೆದಿರುತ್ತಾರೆ. ಆದರೆ ಅನ್ವಯವಾದರೆ ಅವರು ಫೆಡರಲ್ ತೆರಿಗೆಗಳನ್ನು ಪಾವತಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಐದು ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ USAಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದುಕೊಂಡು ಫೆಡರಲ್ ಆದಾಯ ತೆರಿಗೆಗಳನ್ನು ಪಾವತಿಸುವ F-1 ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ನಿವಾಸಿಗರಲ್ಲದ 1040NR ಅಥವಾ 1040NR-EZ ತೆರಿಗೆ ಫಾರ್ಮ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು F-1 ವೀಸಾ-ಹೊಂದಿರುವವರು ಅವರ ಮೂಲ ರಾಷ್ಟ್ರದ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ತೆರಿಗೆ ಒಪ್ಪಂದ ಸೌಕರ್ಯಗಳನ್ನು ಹೊಂದುವ ಅವಕಾಶವಿರುತ್ತದೆ.
ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಪ್ರಕಾರದಿಂದ ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ವೀಸಾಗಳು ವರ್ಗ:ಅಮೇರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನ
ವಿನಿಗರ್
ವಿನಿಗರ್
ಹುದುಗಿಸುವ ಉತ್ಪನ್ನಗಳಲ್ಲಿ ವಿನಿಗರ್ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯದೆನ್ನಬಹುದು. ಇದರಲ್ಲಿ ಶೇಕಡಾ ೫ ಅಸಿಟಿಕ್ ಆಮ್ಲವಿರುತ್ತದೆ. ಇದಲ್ಲದೆ ವಿನಿಗರ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಪ್ರಮಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾದ ಹಣ್ಣಿನ ಆಮ್ಲಗಳು, ಬಣ್ಣನೀಡುವ ವಸ್ತುಗಳು, ಲವಣಗಳು ಮತ್ತು ವಿನಿಗರ್‌ಗೆ ವಿಶಿಷ್ಟ ವಾಸನೆ ನೀಡುವ ಇತರ ಕೆಲವು ಹುದುಗಿದ ವಸ್ತುಗಳು ಇವೆ. ತಯಾರಿಸಲು ಬಳಸುವ ವಸ್ತುವಿಗನುಗುಣವಾಗಿ ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕೆ ಸಿದ್ಧವಾಗುವ ವಿನಿಗರ್ ಸೀಸೆಗೆ ಉತ್ಪನ್ನವನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಚೀಟಿ ಅಂಟಿಸಬೇಕು. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಮಾಲ್ಟ್‌ನಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದುದನ್ನು ಮಾಲ್ಟ್ ವಿನಿಗರ್ ಮತ್ತು ಸೇಬುರಸದಿಂದ ತಯಾರಿಸಿದುದನ್ನು ಸೈಡರ್ ವಿನಿಗರ್ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.
ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಆದರ್ಶಮಾನಗಳು
ವಿನಿಗರ್‌ಅನ್ನು ಸಕ್ಕರೆ ಮತ್ತು ಪಿಷ್ಟಗಳಿರುವ ಹಲವು ವಸ್ತುಗಳಿಂದ ತಯಾರಿಸಬಹುದು. ಈ ಮೂಲವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಹುದುಗುವಿಕೆಯ ಕ್ರಿಯೆಗೊಳಪಡಿಸಿದಾಗ ಮೊದಲು ಆಲ್ಕೋಹಾಲ್ ಮತ್ತು ಅನಂತರ ಅಸಿಟಿಕ್ ಹುದುಗುವಿಕೆ ನಡೆದು ವಿನಿಗರ್ ಸಿದ್ಧವಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿ ೧೦೦ ಘನ ಸೆಂ.ಮೀ. ವಿನಿಗರ್‌ನಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ ೪ ಗ್ರಾಂ ಅಸಿಟಿಕ್ ಆಮ್ಲವಿರಬೇಕು. ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ತಯಾರಿಸಲು ಬಳಸಿದ ಮೂಲವಸ್ತುಗಳಿಂದ ಬಂದಿರುವ ಲವಣಗಳಿರಬೇಕು. ವಿನಿಗರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ೧೦೦ ಘನ ಸೆಂ.ಮೀ. ಗೆ ೦.೦೧೪೩ ಮಿ.ಗ್ರಾಂಗಿಂತ ಅಧಿಕ ಅರ್ಸೆನಿಕ್ ಇರಬಾರದು. ಇದಲ್ಲದೆ ಕ್ಯಾರಾಮೆಲ್ ಎಂಬ ಬಣ್ಣ ನೀಡುವ ರಾಸಾಯನಿಕವಲ್ಲದೆ ಬೇರೆ ಯಾವ ಖನಿಜಾಮ್ಲಗಳು, ಸೀಸ ಮತ್ತು ತಾಮ್ರದ ಲವಣಗಳು ಮತ್ತು ಬಣ್ಣ ನೀಡುವ ಇತರ ವಸ್ತುಗಳು ಇರಬಾರದು. ವಿನಿಗರ್ ಪ್ರಬಲತೆ : ವಿನಿಗರ್‌ದಲ್ಲಿರುವ ಶೇಕಡಾ ಅಸಿಟಿಕ್ ಆಮ್ಲದ ಆಧಾರದಮೇಲೆ ಉತ್ಪಾದಕರು ಮತ್ತು ಮಾರಾಟಗಾರರು ವಿನಿಗರ್ ಪ್ರಬಲತೆಯ ಮಟ್ಟವನ್ನು ನಿರ್ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ. ವಿನಿಗರ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಅಸಿಟಿಕ್ ಆಮ್ಲದ ಶೇಕಡಾ ಪ್ರಮಾಣದ ಹತ್ತರಷ್ಟು ಈ ರೀತಿ ವಿನಿಗರ್ ಪ್ರಬಲತೆ ಯ ಮಟ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಶೇಕಡಾ ೫ ಅಸಿಟಿಕ್ ಆಮ್ಲವಿರುವ ವಿನಿಗರನ್ನು ೫೦ ಪ್ರಬಲತೆಯದು ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ.
ವಿನಿಗರ್ ಬಗೆಗಳು
ಹಲವು ಬಗೆಯ ಹಣ್ಣು ಮತ್ತು ಸಕ್ಕರೆಗಳಿಂದ ವಿನಿಗರ್ ತಯಾರಿಸಬಹುದು. ಮುಂದಿನ ಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ವಿನಿಗರ್‌ಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
'ಸೈಡರ್ ವಿನಿಗರ್
ಸೇಬುರಸವನ್ನು ಹುದುಗಿಸಿ ಸಿದ್ಧಗೊಳಿಸಿದ ವಿನಿಗರ್‌ಗೆ ಸೈಡರ್ ವಿನಿಗರ್ ಅಥವಾ ಸೇಬು ಸೈಡರ್ ವಿನಿಗರ್ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಇದರಲ್ಲಿ (೧) ಪ್ರತಿ ೧೦೦ ಘನ ಸೆಂ.ಮೀ.ನಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ ೧.೬ ಗ್ರಾಂ. ಸೇಬಿನ ಘನವಸ್ತುಗಳಿರಬೇಕು. ಈ ಪೈಕಿ ಶೇಕಡಾ ೫೦ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಗ್ಲೂಕೋಸ್ ಗುಂಪಿನ ಸಕ್ಕರೆ ಮತ್ತು (೨) ಪ್ರತಿ ೧೦೦ ಘ.ಸೆಂ.ಮೀ. ವಿನಿಗರ್‌ನಲ್ಲಿ ೨೦೦ ಸೆ. ಉಷ್ಣತೆಯಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ ೫ ಗ್ರಾಂ ಅಸಿಟಿಕ್ ಆಮ್ಲವಿರಬೇಕು.
ವೈನ್ ಅಥವಾ ದ್ರಾಕ್ಷಿ ವಿನಿಗರ್
ಅಸಿಟಿಕ್ ಆಮ್ಲ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮಾಡುವಂತೆ ದ್ರಾಕ್ಷಿರಸ ಹುದುಗಿಸಿದಾಗ ಈ ಬಗೆಯ ವಿನಿಗರ್ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ. ವೈನ್ ಅಥವಾ ದ್ರಾಕ್ಷಿ ವಿನಿಗರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ೧೦೦ ಘನ. ಸೆಂ.ಮೀ. ಮತ್ತು ೨೦೦ ಸೆ. ಉಷ್ಣತೆಯಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ ಒಂದು ಗ್ರಾಂ ದ್ರಾಕ್ಷಿಯ ಘನವಸ್ತುಗಳಿರಬೇಕು. ಇದಲ್ಲದೆ, ಇದರ ಜೊತೆಗೆ ೦.೧೩ ಗ್ರಾಂ ದ್ರಾಕ್ಷಿಯ ಭಸ್ಮ ಮತ್ತು ೪ ಗ್ರಾಂ ಅಸಿಟಿಕ್ ಆಮ್ಲ ಪ್ರತಿ ೧೦೦ ಘನ ಸೆಂ.ಮೀ. ವಿನಿಗರ್‌ನಲ್ಲಿರಬೇಕು.
'ಸ್ಪಿರಿಟ್ ವಿನಿಗರ್
ದುರ್ಬಲ ಈಥೈಲ್ ಆಲ್ಕೋಹಾಲ್ ಹುದುಗಿಸಿ ಅಸಿಟಿಕ್ ಆಮ್ಲ ಉತ್ಪಾದಿಸಿದರೆ ಅದಕ್ಕೆ ಸ್ಪಿರಿಟ್ ವಿನಿಗರ್ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಪ್ರತಿ ೧೦೦ ಘನ ಸೆಂ.ಮೀ. ಸ್ಪಿರಿಟ್ ವಿನಿಗರ್‌ನಲ್ಲಿ ೨೦೦ ಸೆ. ಉಷ್ಣತೆಯಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ ೪ ಗ್ರಾಂ ಅಸಿಟಿಕ್ ಆಮ್ಲವಿರಬೇಕು. ಇದಕ್ಕೆ ಕ್ಯಾರಾಮೆಲ್ ಸೇರಿಸಿ ಬಣ್ಣ ನೀಡಬಹುದು. ಈ ವಿನಿಗರ್‌ಅನ್ನು ಬಟ್ಟಿಯಿಳಿಸಿದ ವಿನಿಗರ್ ಅಥವಾ ಗ್ರೈನ್ ವಿನಿಗರ್ ಎನ್ನಬಹುದು. ಬಟ್ಟಿಯಿಳಿಸಿದ ವಿನಿಗರ್‌ನ್ನು ಬಿಳಿ ವಿನಿಗರ್ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಬಟ್ಟಿಯಿಳಿಸಿದ ವಿನಿಗರ್‌ ಎನ್ನುವ ಪದ ಅಪಾರ್ಥಕ್ಕೆ ಎಡೆಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ಕಾರ್ಯತಃ ವಿನಿಗರನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಬಟ್ಟಿಯಿಳಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಬಟ್ಟಿಯಿಳಿಸಿದ ಆಲ್ಕೋಹಾಲ್‌ನಿಂದ ಮತ್ರ ವಿನಿಗರ್ ತಯಾರಿಸುವುದಾಗಿದೆ.
ಮಾಲ್ಟ್ ವಿನಿಗರ್
ಮೊಳೆತ ಬಾರ್ಲಿ ಅಥವಾ ಧಾನ್ಯಗಳಿಂದ ಮಾಲ್ಟ್ ವಿನಿಗರ್ ತಯಾರಿಸಬಹುದು. ಪೂರ್ವಭಾವಿಯಾಗಿ ಈ ಧಾನ್ಯಗಳ ಪಿಷ್ಟವನ್ನು ಮಾಲ್ಟ್ ಡೈಯಾಸ್ಟೇಸ್ ಕಿಣ್ವದ ನೆರವಿನಿಂದ ಸಕ್ಕರೆ ರೂಪಕ್ಕೆ ಪರಿವರ್ತಿಸಿ, ಅನಂತರ ಹುದುಗಿಸಬೇಕು. ಮೊದಲು ಆಲ್ಕೋಹಾಲ್‌ ಆಗಿ ಅನಂತರ ಅಸಿಟಿಕ್ ಆಮ್ಲ ಉತ್ಪಾದನೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಮಾಲ್ಟ್ ವಿನಿಗರ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ೧೦೦ ಘನ ಸೆಂ.ಮೀಗೆ ೨೦೦ ಸೆ. ಉಷ್ಣತೆಯಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ ೪ ಗ್ರಾಂ ಅಸಿಟಿಕ್ ಆಮ್ಲವಿರಬೇಕು.
ಉಪಯೋಗಳು
ವರ್ಗ:ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ
ಇಂದ್ರಾವತಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನ
ಇಂದ್ರಾವತಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವು ಭಾರತದ ಛತ್ತೀಸ್‌ಘಡ್ ರಾಜ್ಯದ ಬಿಜಾಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿದೆ. Iಇದಕ್ಕೆ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ಹರಿಯುವ ಇಂದ್ರಾವತಿ ನದಿಯಿಂದಾಗಿ ಈ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ.ಇದು ಅಪರೂಪ ಸಂತತಿಯಾದ ಕಾಡೆಮ್ಮೆಗಳಿಗೆ ಆವಾಸಸ್ಥಾನವಾಗಿದೆ.೨೭೯೯ ಚದರ ಕಿ.ಮೀ ವಿಸ್ತೀರ್ಣವಿರುದ ಈ ಉದ್ಯಾನವನ್ನು ೧೯೮೧ರಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟೀಯ ಉದ್ಯಾನವನ್ನಾಗಿ ಹಾಗೂ ೧೯೮೩ರಲ್ಲಿ ಹುಲಿ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ವಲಯವನ್ನಾಗಿ ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಗಳು
ಎಸ್.ನಿಜಲಿಂಗಪ್ಪ
ರಾಷ್ಟ್ರ ನಾಯಕ ಸಿದ್ದವ್ವನಹಳ್ಳಿ ನಿಜಲಿಂಗಪ್ಪ - (ಡಿಸೆಂಬರ್ ೧೦, ೧೯೦೨ )ಬಳ್ಳಾರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹರಪನಹಳ್ಳಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಹಲುವಾಗಲು ಎಂಬ ಚಿಕ್ಕಹಳ್ಳಿಯೊಂದರ ಮಧ್ಯಮವರ್ಗದ  ಕುಟುಂಬವೊಂದರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಎಸ್. ನಿಜಲಿಂಗಪ್ಪನವರು ಶಾಂತ ಸ್ವಭಾವಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಸಜ್ಜನಿಕೆಗೆ ಪ್ರಸಿಧ್ಧರಾದ ದೇಶಪ್ರೇಮಿ ಮತ್ತು ರಾಜಕಾರಣಿ. thumb|250px|right|'ಎಸ್.ನಿಜಲಿಂಗಪ್ಪ'
ಕರ್ನಾಟಕದ ಏಕೀಕರಣಕ್ಕೆ ಹೋರಾಡಿದ ರಾಜಕಾರಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖರು
ಇವರು ಏಕೀಕೃತ ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಥಮ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯೂ ಅಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಕರ್ನಾಟಕದ ಏಕೀಕರಣಕ್ಕೆ ಹೋರಾಡಿದ ನಿಜಲಿಂಗಪ್ಪ ನವರು ಎರಡು ಅವಧಿಗಳಿಗೆ ೪ ಬಾರಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಎಸ್. ನಿಜಲಿಂಗಪ್ಪ ನವರನ್ನು ನವಕರ್ನಾಟಕದ ನಿರ್ಮಾತೃ ಎಂದು ಕರ್ನಾಟಕದ ಜನತೆ ನೆನೆಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ. ಶರಾವತಿ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಯೋಜನೆ ಮತ್ತುಕಾಳಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಯೋಜನೆಯ ಪ್ರಮುಖ ರೂವಾರಿ ಇವರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಕನಾ ಸನ್ಮಾನ್ಯ ಶ್ರೀ ನಿಜಲಿಂಗಪ್ಪನವರು ಚಿತ್ರದುರ್ಗದಲ್ಲಿ ಹೆಸರಾಂತ ವಕೀಲರೂ, ನಡೆನುಡಿಗಳ ಸಂಗಮರೆಂದು ಪ್ರಖ್ಯಾತರಾಗಿದ್ದ ನನ್ನ ತ್ತತನವರಾದ ಶ್ರೀ ಸಿ.ಚೆನ್ನಕೇಶವಯ್ಯನವರ ಬಳಿ ನೆಚ್ಚಿನ ಶಿಷ್ಯನಾಗಿ ವಕೀಲಿ ವೃತ್ತಿ ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಶ್ರೀಯುತ ಚೆನ್ನಕೇಶವಯ್ಯನವರು ತಮ್ಮ ೫೫ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ವಕೀಲಿ ವೃತ್ತಿಯಿಂದ ಸ್ವಯಂ ನಿವೃತ್ತಿ ಹೊಂದಿದಾಗ ತಮ್ಮ ಬಳಿ ಇದ್ದ ಎಲ್ಲ್ ಕೇಸ್ ಗಳನ್ನೂ ನಿಜಲಿಂಗಪ್ಪನವರೂ ಸೇರಿ ಮಿಕ್ಕ ತಮ್ಮ ಶಿಷ್ಯರಿಗೆ ಹಂಚಿದರಂತೆ. ಇದು ತುಂಬಾ ಅಪರೂಪದ ವಿಶೇಷವಲ್ಲವೇ ? ನಂತರ ಶ್ರೀ ನಿಜಲಿಂಗಪ್ಪನವರು ಕರ್ನಾಟಕದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಪ್ರಮಾಣವಚನ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ದಿನವೇ ತಮ್ಮ ಗುರುಗಳಾದ ನನ್ನ ತಾತನವರಾದ ಚೆನ್ನಕೇಶವಯ್ಯನವರು ಅಷ್ಟುಹೊತ್ತಿಗೆ ಬೆಂಗಳೂರು ಬಸವನಗುಡಿಯಲ್ಲಿ ಇದ್ದ ನಮ್ಮ ಮನೆಗೆ ಅಂದೇ ಮಧ್ಯಾನ್ಹವೇ ಬಂದು ಚೆನ್ನಕೇಶವಯ್ಯನವರಿಗೆ ನಮಸ್ಕರಿಸಿ ವಿನಮ್ರರಾಗಿ ನಿಂತೇ ಹೀಗೆ ಹೇಳಿದರು - " ರಾಯರೇ, ಇಂದು ತಮ್ಮ ಆಶೀರ್ವಾದದಿಂದ ನಾನು ಕರ್ನಾಟಕದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಯಾಗಿ ಇದೀಗ ಪ್ರಮಾಣವಚನ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದೆ. ತಮ್ಮ ಆಶೀರ್ವಾದಕ್ಕಾಗಿ ಬಂದಿದ್ದೇನೆ. ಒಂದು ಬಿನ್ನಹ - ನನ್ನಿಂದ ತಮಗೇನು ಸೇವೆ ಮಾಡಲು ಬೇಕಾದರೂ ನಾನು ಸಿದ್ಧ, ತಾವು ಏನು ಬೇಕಾದರೂ ಅಪ್ಪಣೆಯಾಗಲೀ" ಎಂದರು. ಕೂಡಲೇ ನನ್ನ ತಾತನವರು " ತುಂಬಾ ಸಂತೋಷ, ಮಾರಾಯ ನನಗೆ ದೇವರು ಏನೂ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಿಲ್ಲ, ಆದ್ದರಿಂದ ನನಗೇನೂ ಬೇಡ, ನೀನು ಪ್ರಾಮಾಣಿಕವಾಗಿ ದೇಶಸೇವೆ ಮಾಡು ಅಷ್ಟೇ ನನಗೆ ಸಾಕು " ಎಂದರು. ಆದರೂ ಶ್ರೀ ನಿಜಲಿಂಗಪ್ಪನವರು ತಾತನವರನ್ನು ಒತ್ತಾಯಿಸಿದ್ದರಿಂದ, " ಹಾಗಾದರೆ ಇಲ್ಲೇ ಹತ್ತಿರ ಬಸವನಗುಡಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಗಣೇಶ ದೇವಸ್ಥಾನವಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ ದೇವರಿಗೆ ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡಲು ಕೊಳಾಯಿ ವ್ಯವಸ್ಠೆ ಇಲ್ಲದ್ದರಿಂದ ತುಂಬಾ ದೂರದಿಂದ ಒಂದೇ ಕೊಡ ತಂದು ಅಭಿಷೇಕ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಒಂದು ಕೊಳಾಯಿ ಹಾಕಿಸು " ಎಂದರು. ಎಲ್ಲಿದೆ ದಯಮಾಡಿ ಈಗಲೇ ತೋರಿಸಿ ಎಂದರು. ನಾನು, ನಮ್ಮ ತಾತ ಶ್ರೀ ನಿಜಲಿಂಗಪ್ಪನವರ ಕಾರ್ ನಲ್ಲೇ ಹೋಗಿ ತೋರಿಸಲಾಯಿತು. ಕೂಡಲೇ ಎರಡೇ ದಿನದಲ್ಲಿ ಬಸವನಗುಡಿಯ ದೊಡ್ಡಗಣೇಶನಿಗೆ ಸಮೃದ್ಧಿ ಜಲಕ ಸ್ನಾನ ಲಭ್ಯವಾಯಿತು. ಇದು ನಡೆದದ್ದು ಸುಮಾರು ೧೯೫೮ ನವೆಂಬರ್ ನಲ್ಲಿ. ಇದು ನನ್ನ ತಾತನವರ ಅನೇಕ ನಿಃಸ್ವಾರ್ಥ ಜೀವನದ ಆದರ್ಶಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಆದರ್ಶ. - ನಾನು ಕಂಡಂತೆ ,ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಸಂಜೀವ ಮೂರ್ತಿ -
ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಎತ್ತಿದ ಕೈ
ಚಿಕ್ಕಂದಿನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಹಳ್ಳಿಯ "ವೀರಪ್ಪ ಮಾಸ್ತರ" ರಿಂದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಾಗಿ ಅಕ್ಷರಾಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದ ನಿಜಲಿಂಗಪ್ಪನವರು, ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಸೆಂಟ್ರಲ್ ಕಾಲೇಜಿನಿಂದ ೧೯೨೪ರಲ್ಲಿ ಪದವೀಧರರಾಗಿ ಉತ್ತೀರ್ಣರಾದರು.೧೯೨೧-೧೯೨೪ ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ರಾವ್ ಬಹದ್ದೂರ್ ಧರ್ಮಪ್ರವರ್ತ ಗುಬ್ಬಿ ತೋಟದಪ್ಪ ವಿಧ್ಯಾರ್ಥಿ ನಿಲಯದ ವಿಧ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಾಗಿದ್ದರು. ಶ್ರೀ ಬಸವೇಶ್ವರ ಮತ್ತು ಶಿವಶರಣರ ನೀತಿ-ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸಮಾಡಿ ತಮ್ಮ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡ ನಿಜಲಿಂಗಪ್ಪನವರು, ಗಾಂಧೀಜಿಯವರ ವಿಚಾರಧಾರೆಯಿಂದಲೂ ಪ್ರಭಾವಿತರಾದರು. ಚಿತ್ರದುರ್ಗವನ್ನು ತಮ್ಮ ಕರ್ಮಭೂಮಿಯಾಗಿ ಸ್ವೀಕರಿಸಿದ ನಿಜಲಿಂಗಪ್ಪನವರು; ಅಂದಿನ ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಏಳಿಗೆಗಾಗಿ ಶ್ರಮವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ.
'ಕಾಂಗ್ರೆಸ್-ಓ,' ಪಕ್ಷದ ರೂವಾರಿ
ಇಂಡಿಯನ್ ಆಯಿಲ್ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ೧೯೫೯ರಿಂದ ೧೯೬೨ರ ವರೆಗೆ ದುಡಿದರು.
ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಸದಸ್ಯನಾಗಿ ಸೇರಿ ನಂತರ ಪ್ರದೇಶ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ಕೊನೆಗೆ ೧೯೬೮ರಲ್ಲಿ ಅಖಿಲ ಭಾರತ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಪಾರ್ಟಿಯ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾದರು. ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿಯವರ ಜೊತೆ ರಾಜಕೀಯ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯ ಹೊಂದಿದ ಕೆಲವು ಹಿರಿಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ನಾಯಕರೊಡನೆ ಸೇರಿ ಕಾಂಗ್ರೆಸ (ಓ) ಪಕ್ಷದ ಸ್ಥಾಪನೆಗೆ ಕಾರಣವಾದರು.
ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗೌರವಗಳು
ನಿಜಲಿಂಗಪ್ಪನವರಿಗೆ ಕರ್ನಾಟಕ ಸರ್ಕಾರ ನೀಡುವ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಕರ್ನಾಟಕ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯ ಗೌರವ ದೊರಕಿದೆ.
References
ವರ್ಗ:ರಾಜಕೀಯ ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿಗಳು ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕ ರತ್ನ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರು
ಬಿ. ಸಿ. ಕಾಂಬ್ಳೆ
ಬಾಪು ಚಂದ್ರಸೇನ್ ಕಾಂಬ್ಳೆ (೧೫ ಜುಲೈ ೧೯೧೯ - ೬ ನವೆಂಬರ್ ೨೦೦೬) ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ರಾಜಕಾರಣಿ, ಬರಹಗಾರ, ಸಂಪಾದಕ, ನ್ಯಾಯಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಮತ್ತು ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾರ್ಯಕರ್ತ. ಅವರು ಅಂಬೇಡ್ಕರ್‌ವಾದಿ ಚಿಂತಕರು, ಅನುವಾದಕರು ಮತ್ತು ಜೀವನಚರಿತ್ರೆಕಾರರೂ ಹೌದು. ಕಾಂಬ್ಳೆ ಅವರು ರಿಪಬ್ಲಿಕನ್ ಪಾರ್ಟಿ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾದ ನಾಯಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದವರು. ಅವರು ಬಿ.ಆರ್ ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರ ಮರಾಠಿ ಜೀವನ ಚರಿತ್ರೆಯನ್ನು "ಸಮಗ್ರ ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಚರಿತ್ರ" (ಸಂಪುಟ ೧-೨೪) ಎಂದು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ.
ಕಾಂಬ್ಳೆ ಅವರು ಭಾರತದ ಸಂವಿಧಾನವನ್ನು ರಚಿಸುವಾಗ ಡಾ. ಬಾಬಾಸಾಹೇಬ್ ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಿದರು. ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರ ಮರಣದ ನಂತರ ಸುಮಾರು ೫೦ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಕಾಂಬ್ಳೆ ಅವರು ರಿಪಬ್ಲಿಕನ್ ಪಾರ್ಟಿ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾವನ್ನು ಮುನ್ನಡೆಸಿದರು. ಬಾಬಾಸಾಹೇಬರ ಮರಣದ ನಂತರ ರಿಪಬ್ಲಿಕನ್ ಪಾರ್ಟಿ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾದಲ್ಲಿ ಒಡಕು ಉಂಟಾಯಿತು. ಅವರು ರಿಪಬ್ಲಿಕನ್ ಪಾರ್ಟಿ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ಗುಂಪಿನ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ ಮತ್ತು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ವೃತ್ತಿ
ಡಾ. ಬಾಬಾಸಾಹೇಬ್ ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರು ೧೯೪೬ರ ಜುಲೈ ೧೮ ರಂದು ಪುಣೆಯಲ್ಲಿ ಪೂನಾ ಒಪ್ಪಂದವನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಬೇಕೆಂದು ಒತ್ತಾಯಿಸಿ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಏಕೆಂದರೆ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಕ್ಯಾಬಿನೆಟ್ ಮಿಷನ್ 1೧೯೪೬ ರಲ್ಲಿ ಅಸ್ಪೃಶ್ಯರ ಸ್ವತಂತ್ರ ರಾಜಕೀಯ ಅಸ್ತಿತ್ವವನ್ನು ತಿರಸ್ಕರಿಸಿತು. ಇದನ್ನು ‘ಪುಣೆ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹ’ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಈ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಲು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿ ಕಾಂಬ್ಳೆ ಅವರು ಆ ಕಾಲದ ಪ್ರಮುಖ ಜರ್ನಲ್ ಕಿರ್ಲೋಸ್ಕರ್‌ನಲ್ಲಿ ದಲಿತ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹಿಂಚಿ ಕೈಫಿಯತ್ (ದಲಿತ ಸತ್ಯಾಗ್ರಹಿಗಳ ಮನವಿ) ಎಂಬ ಲೇಖನವನ್ನು ಬರೆದರು. ಈ ಲೇಖನವು ೧೯೪೬ ರ ನವೆಂಬರ್‌ನ 'ಕಿರ್ಲೋಸ್ಕರ್' ಸಂಚಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು. ಆ ನಂತರ ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರೇ ಆ ಲೇಖನವನ್ನು ಓದಿ ಜನತಾ ವಾರಪತ್ರಿಕೆಯ ಸಂಪಾದಕರನ್ನಾಗಿ ನೇಮಿಸಿದರು. ೧೯೪೮ ರಿಂದ ೧೯೫೪ ರವರೆಗೆ ಕಾಂಬ್ಳೆ ಜನತಾ ವಾರಪತ್ರಿಕೆಯ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.. ೧೯೫೬ ರಿಂದ ೧೯೫೮ ರವರೆಗೆ ಅವರು ಪ್ರಬುದ್ಧ ಭಾರತ ವಾರಪತ್ರಿಕೆಯ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ೧೯೫೯ ರಿಂದ ೧೯೭೫ ರವರೆಗೆ ಅವರು ರಿಪಬ್ಲಿಕ್ ವಾರಪತ್ರಿಕೆಯ ಸಂಪಾದಕರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ಜನತಾ ಮತ್ತು ಪ್ರಬುದ್ಧ ಭಾರತವನ್ನು ಡಾ.ಬಾಬಾಸಾಹೇಬ್ ಅಂಬೇಡ್ಕರ್ ಅವರು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಕಾಂಬ್ಳೆ ಅಂಬೇಡ್ಕರರನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದರು. ಅಂಬೇಡ್ಕರರ ಪ್ರಭಾವದಿಂದ ೧೯೫೬ರಲ್ಲಿ ಬೌದ್ಧ ಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಮತಾಂತರಗೊಂಡರು. ೧೯೫೬-೫೭ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಮುಂಬೈನ ಸಿದ್ಧಾರ್ಥ್ ಕಾಲೇಜ್ ಆಫ್ ಲಾನಲ್ಲಿ ಸಾಂವಿಧಾನಿಕ ಕಾನೂನಿನ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು.
ರಾಜಕೀಯ ವೃತ್ತಿಜೀವನ
೧೯೫೨ ರ ಬಾಂಬೆ ವಿಧಾನಸಭೆ ಚುನಾವಣೆಯಲ್ಲಿ, ಕಾಂಬ್ಳೆ ಅವರು ೧೯೫೨ ರಿಂದ ೧೯೫೭ ರವರೆಗೆ ಬಾಂಬೆ ವಿಧಾನಸಭೆಯಲ್ಲಿ ಪರಿಶಿಷ್ಟ ಜಾತಿ ಫೆಡರೇಶನ್ ಪಕ್ಷದ ಶಾಸಕರಾಗಿದ್ದರು. ಈ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಅವರು ಶಾಸಕಾಂಗದಲ್ಲಿ " ಸಂಯುಕ್ತ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ " (ಯುನೈಟೆಡ್ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ) ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ಏಕಾಂಗಿಯಾಗಿ ಹೋರಾಡಿದರು. ಅವರು ೧೯೫೭ ರಿಂದ ೧೯೬೨ ಮತ್ತು ೧೯೭೭ ರಿಂದ ೧೯೭೯ ರವರೆಗೆ ಲೋಕಸಭೆಯಲ್ಲಿ ರಿಪಬ್ಲಿಕನ್ ಪಾರ್ಟಿ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾದ ಎರಡು ಬಾರಿ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು. ಸಂಸತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಅವರು ತುರ್ತು ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಮತ್ತು ಸಂವಿಧಾನದ ೪೪ ನೇ ತಿದ್ದುಪಡಿಯನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿದರು. ಅವರು ರಿಪಬ್ಲಿಕನ್ ಪಾರ್ಟಿ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾದ ಬುದ್ಧಿವಂತ ಮತ್ತು ಕಲಿತ ನಾಯಕರಾಗಿದ್ದರು.
ಪುಸ್ತಕಗಳು
ಬಿ.ಸಿ ಕಾಂಬ್ಳೆ ಬರೆದ ಪುಸ್ತಕಗಳ ಪಟ್ಟಿ:
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಸಾಮಾಜಿಕ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರು ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ
ಭಗವಾನ ಮಹಾವೀರ ಉದ್ಯಾನ ಮತ್ತು ಮೊಲ್ಲೆಮ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನ
ವರ್ಗ:ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಗಳು
ವೇಲಾವದರ್ ಕೃಷ್ಣಮೃಗ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನ
ವೇಲಾವದರ್ ಕೃಷ್ಣಮೃಗ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವು ಭಾರತದ ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿದೆ
ವರ್ಗ:ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಗಳು
ಎಸ್. ವಿ. ರಾಜೇಂದ್ರಸಿಂಗ್ ಬಾಬು
'''ಎಸ್. ವಿ. ರಾಜೇಂದ್ರಸಿಂಗ್ ಬಾಬು''' (ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೨, ೧೯೫೨) ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ ನಿರ್ಮಾಪಕರಲ್ಲೊಬ್ಬರು. ತಮ್ಮ ತಂದೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನಿರ್ಮಾಪಕ ಡಿ. ಶಂಕರಸಿಂಗ್ ಅವರು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ 'ಮಹಾತ್ಮ ಪಿಕ್ಚರ್ಸ್' ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದ ಅವರು ಕನ್ನಡವೇ ಅಲ್ಲದೆ ಹಲವಾರು ಹಿಂದಿ ಮತ್ತು ತೆಲುಗು ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ. ತಮ್ಮ 'ಮುತ್ತಿನಹಾರ'ದಂತಹ ಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರಪ್ರಶಸ್ತಿಯಲ್ಲೂ, ಹಲವಾರು ಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ರಾಜ್ಯಪ್ರಶಸ್ತಿಯಲ್ಲೂ ಹೆಸರು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.
ಜೀವನ
ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೨, ೧೯೫೨ ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರ ರಂಗದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನಿರ್ದೇಶಕ ಎಸ್. ವಿ. ರಾಜೇಂದ್ರಸಿಂಗ್ ಬಾಬು ಅವರ ಜನ್ಮ ದಿನ.
ಮಹಾತ್ಮ ಪಿಕ್ಚರ್ಸ್
ರಾಜೇಂದ್ರಸಿಂಗ್ ಬಾಬು ಅವರನ್ನು ನೆನೆಯುವಾಗ ಅವರ ತಂದೆಯವರಾದ ಎಸ್. ವಿ. ಶಂಕರಸಿಂಗ್, ಮತ್ತು ಶಂಕರ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರ ಗೆಳೆಯ ಬಿ. ವಿಠ್ಠಲಾಚಾರ್ಯ ಅವರು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಂಸ್ಥೆ ‘ಮಹಾತ್ಮ ಪಿಕ್ಚರ್ಸ್’ ಅನ್ನು ನೆನೆಯಲೇಬೇಕು. ೧೯೪೬ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ವಜ್ರಮಹೋತ್ಸವವನ್ನೂ ದಾಟಿ ರಾಜೇಂದ್ರಸಿಂಗ್ ಬಾಬು ಅವರ ನಾಯಕತ್ವದಲ್ಲಿ ಇಂದೂ ಮುನ್ನಡೆದು ನೂರಕ್ಕೆ ಸಮೀಪದ ಸಂಖ್ಯೆಯಷ್ಟು ಸಿನಿಮಾಗಳನ್ನು ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ನೀಡಿದೆ. ಡಾ. ರಾಜಕುಮಾರ್ ಸಹಾ ಬೇಡರ ಕಣ್ಣಪ್ಪಗಿಂತ ಮುಂಚಿಂತವಾಗಿಯೇ ಮಹಾತ್ಮ ಪಿಕ್ಚರ್ಸ್ ಅವರ ಶ್ರೀನಿವಾಸ ಕಲ್ಯಾಣ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಪಾತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದರು. ೧೯೪೭ರಲ್ಲಿ ‘ಕೃಷ್ಣ ಲೀಲ’ ಚಿತ್ರದಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭಗೊಂಡಂತೆ, ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ಸತತವಾಗಿ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಲೇ ಬಂದಿದೆ. ರಾಜ್ ಸಹೋದರ ವರದರಾಜ್, ಗಾಯಕ ಪಿ. ಕಾಳಿಂಗ ರಾವ್, ಹಾಸ್ಯ ನಟ ಬಾಲಕೃಷ್ಣ, ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಹೆಸರಾಂತ ನಾಯಕ ನಟ ಅರ್ಜುನ್ ಸರ್ಜಾ, ಜನಪ್ರಿಯ ಸಂಗೀತ ಜೋಡಿ ರಾಜನ್ ನಾಗೇಂದ್ರ, ಸಾಹಿತಿ ಹುಣಸೂರು ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿ ಇವರೆಲ್ಲ ಮಹಾತ್ಮ ಪಿಕ್ಚರ್ಸ್ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಪರಿಚಯಿಸಿದ ಪ್ರತಿಭೆಗಳು. ಈ ಸಂಸ್ಥೆ ಅಂದು ನಿರ್ಮಿಸಿದ ‘ಜಗನ್ಮೋಹಿನಿ’ ಚಿತ್ರ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಶತದಿನೋತ್ಸವ ಕಂಡ ಪ್ರಪ್ರಥಮ ಚಲನಚಿತ್ರ. ‘ಜಗನ್ಮೋಹಿನಿ’, ‘ನಾಗಕನ್ನಿಕಾ’ದಂತಹ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರಗಳು ತಾಂತ್ರಿಕತೆಯ ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಇತರ ಭಾಷೆಯ ಸಿನಿಮಾಗಳನ್ನು ಸರಿಗಟ್ಟುವಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಆ ಭಾಷೆಯ ಸಿನಿಮಾಗಳ ಪೈಪೋಟಿಯನ್ನು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಎದುರಿಸುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರವಹಿಸಿದವು.
ಶಂಕರ ಸಿಂಗ್ ಅವರು ಎಷ್ಟರಮಟ್ಟಿಗಿನ ಕನ್ನಡ ಅಭಿಮಾನಿಗಳಾಗಿದ್ದರೆಂದರೆ ಇತರ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ತರದ ಉತ್ತಮ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ಸಿಕ್ಕರೂ ಕನ್ನಡ ನಾಡಿನಲ್ಲೇ ಚಿತ್ರಣ ಮಾಡಬೇಕೆಂಬ ಛಲ ಹೊತ್ತವರು. ಅವರ ಚಿತ್ರಗಳೆಲ್ಲ ಮೈಸೂರಿನ ನವಜ್ಯೋತಿ ಸ್ಟುಡಿಯೋದಲ್ಲೇ ನಿರ್ಮಿತವಾದವು. ಅವರ ಈ ಸಾಧನೆಯ ದೆಸೆಯಿಂದ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರಗಳಿಗೆ ಸಬ್ಸಿಡಿ ದೊರೆಯುವಂತಾಯಿತು. ಊಟಿ, ಚಿಕ್ಕಮಗಳೂರು, ಮೇಕೆ ದಾಟುಗಳನ್ನು ಚಿತ್ರೀಕರಣಕ್ಕೆ ಉಪಯೋಗಿಸಲು ಪ್ರಥಮವಾಗಿ ಪ್ರಾರಭಮಾಡಿದವರೂ ಶಂಕರಸಿಂಗ್ ಅವರೆ! ಶಂಕರ ಸಿಂಗ್ ಅವರ ಪತ್ನಿ ಪ್ರತಿಮಾ ದೇವಿ ಅವರು, ಅಂದಿನ ದಿನದ ಸೌಂದರ್ಯ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಭೆಗಳು ಮೇಳೈಸಿದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಚಲನಚಿತ್ರ ತಾರೆ.
ಎಸ್. ವಿ. ರಾಜೇಂದ್ರಸಿಂಗ್ ಬಾಬು ತಮ್ಮ ತಾಯಿ ಪ್ರತಿಮಾ ದೇವಿ ಮತ್ತು ಸಹೋದರಿ ವಿಜಯಲಕ್ಷ್ಮಿಸಿಂಗ್ ಅವರು ರಾಜೇಂದ್ರಸಿಂಗ್ ಬಾಬು ಅವರ ಜೊತೆ ಮಹಾತ್ಮ ಲಾಂಛನದ ದೀಪವನ್ನು ಬೆಳಗಿಸುವ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ನಿರಂತರವಾಗಿ ಅವರ ಜೊತೆಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಸಹೋದರ ಸಂಗ್ರಾಮ್ ಸಿಂಗ್ ಅವರು ಕೂಡಾ ಹಲವು ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದರು.
ಛಾಯಾಗ್ರಾಹಕ ಬರಹಗಾರ
ಹೀಗೆ ಸಿನಿಮಾ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದ ಎಸ್.ವಿ. ರಾಜೇಂದ್ರಸಿಂಗ್ ಬಾಬು ಅವರು ಮುಂದೆ ಸಿನಿಮಾ ನಿರ್ಮಾಣ, ನಿರ್ದೇಶನಗಳ ಮೂಲಕ ತಂದೆಯವರ ಕಾಯಕವನ್ನು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಮುಂದುವರೆಸಿದರು. ಮನೆಯವರಿಗೆ ಹುಡುಗ ಡಾಕ್ಟರ್ ಆಗಲಿ ಎಂಬ ಆಶಯವಿದ್ದರೂ ವಂಶದಲ್ಲಿದ್ದ ಕಲೆಯವಾಹಿನಿ ಬಾಬು ಅವರನ್ನು ಅತ್ತಲೇ ಸೆಳೆದಿತ್ತು. ಯಾರೂ ಕಾಣದಿದ್ದ ಅಜ್ಞಾತ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೆ ಕ್ಯಾಮೆರಾ ಹೊತ್ತು ತಿರುಗುತ್ತಿದ್ದ ಬಾಬು ಸುಧಾ, ಪ್ರಜಾವಾಣಿ, ಡೆಕ್ಕನ್ ಹೆರಾಲ್ಡ್ ಪತ್ರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಸುಂದರ ಸಚಿತ್ರ ಲೇಖನಗಳನ್ನು ಬರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು. ಈ ಕಲಾತ್ಮಕ ಚಿಂತನೆಗಳೇ ಕ್ರಮೇಣವಾಗಿ ಅವರನ್ನು ಚಿತ್ರರಂಗದ ಕಾಯಕದಲ್ಲೂ ತೊಡಗಿಸಿದವು.
ಚಲನಚಿತ್ರ ಲೋಕದಲ್ಲಿ
ತಮ್ಮ ತಂದೆಯವರೊಂದಿಗೆ ‘ನಾಗಕನ್ಯೆ’ ಚಿತ್ರದ ಮೂಲಕ ನಿರ್ದೇಶನ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ ಬಾಬು ಮುಂದೆ ‘ನಾಗರ ಹೊಳೆ’, ‘ಕಿಲಾಡಿ ಜೋಡಿ’, ‘ಬಂಧನ’, ‘ಅಂತ’, ‘ಭರ್ಜರಿ ಭೇಟೆ’, ‘ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ’, ‘ಮುಂಗಾರಿನ ಮಿಂಚು’, ‘ಸಿಂಹದ ಮರಿ ಸೈನ್ಯ’, ‘ಹೂವು ಹಣ್ಣು’, ‘ಹಿಮ ಪಾತ’, ‘ಮಹಾ ಕ್ಷತ್ರಿಯ’, ‘ಹಿಮಪಾತ’  ಮುಂತಾದ ಭರ್ಜರಿ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಿ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದರು. ಅದರಲ್ಲೂ ‘ನಾಗರಹೊಳೆ’ಯಲ್ಲಿ ಮಕ್ಕಳೊಡನೆ ಪ್ರಾಣಿ ಪರಿಸರಗಳನ್ನು ಮೂಡಿಸಿದ ಬಗೆ, ‘ಬಂಧನ’ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಅವರು ನಿರೂಪಿಸಿದ ವಿಷ್ಣುವರ್ಧನ – ಸುಹಾಸಿನಿ ಜೋಡಿಯ ಪಾತ್ರಗಳು, ಅಂತ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಅಂಬರೀಶ್ ಅವರನ್ನು ಕನ್ವರ್ ಆಗಿಸಿದ ರೀತಿ ಕನ್ನಡ ಜನತೆ ಮರೆಯುವಂತೆಯೇ ಇಲ್ಲ. ‘ಮುತ್ತಿನಹಾರ’ದಂತಹ ಚಿತ್ರಗಳು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗದಿದ್ದರೂ ಅವರನ್ನು ಕಲಾತ್ಮಕ ಚಿತ್ರಗಳ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪಡೆಯುವವರ ಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳಗಿಸಿತು. ‘ಮುಂಗಾರಿನ ಮಿಂಚು’ವಿನ ಅವರ ಮಿಂಚಿನ ಪ್ರತಿಭೆಯೂ ಮೆಲುಕು ಹಾಕುವಂತದ್ದು. ಪುಟ್ಟಣ್ಣ ಕಣಗಾಲ್, ಸಿದ್ಧಲಿಂಗಯ್ಯ, ದೊರೈ-ಭಗವಾನ್ ಅವರಂತೆ, ಕನ್ನಡದ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕಾದಂಬರಿಗಳನ್ನು ಸುಂದರ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಾಗಿ ಮಾರ್ಪಡಿಸಿದ ರಾಜೇಂದ್ರ ಸಿಂಗ್ ಬಾಬು ಅವರ ಕಾರ್ಯ ಅತ್ಯಂತ ಶ್ಲಾಘನೀಯವಾದದ್ದು. ಕನ್ನಡದ ಜೊತೆಗೆ ತಮಿಳು, ತೆಲುಗು, ಹಿಂದಿ ಚಿತ್ರರಂಗಗಳಲ್ಲೂ ಸೋಲು ಗೆಲುವುಗಳ ಮಿಶ್ರ ಫಲದ ಅನುಭವದೊಂದಿಗೆ ಹಲವು  ನಿರ್ಮಾಣ-ನಿರ್ದೇಶನಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೩೫ ಚಿತ್ರಗಳು, ಹಿಂದಿಯಲ್ಲಿ ೮, ತೆಲುಗಿನಲ್ಲಿ ೭ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಬಾಬು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.
ಸೋಲು ಗೆಲುವುಗಳ ನಡುವೆ
ದುರದೃಷ್ಟವಶಾತ್ ಸಿನಿಮಾರಂಗ ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಓಲೈಸುವಷ್ಟು ಸೋಲನ್ನು ಸಹನೀಯವಾಗಿರಿಸುವುದಿಲ್ಲ! ಈ ಗಾಳಿಗೆ ಎಸ್. ವಿ. ರಾಜೇಂದ್ರಸಿಂಗ್ ಬಾಬು ಅವರು ಕೂಡ ಹೊರತಾಗಲಿಲ್ಲ. ಅವರ ‘ಮುತ್ತಿನಹಾರ’ದಂತ ಅದ್ಧೂರಿ ಚಿತ್ರ ಕೂಡ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಲ್ಲಿ ಅಪಾರ ಸೋಲು ಅನುಭವಿಸಿತು. ಇದೇ ಜಾಡಿನಲ್ಲಿ ಅವರ ಮತ್ತಷ್ಟು ಚಿತ್ರಗಳು ನಡೆದು ಅವರನ್ನು ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ಸಂಕಷ್ಟಗಳಿಗೆ ನೂಕುವಂತೆ ಮಾಡಿದವು. ಅವರ ಮಗ ಆದಿತ್ಯನನ್ನು ಚಲನಚಿತ್ರರಂಗದಲ್ಲಿ ನಾಯಕನಟನಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಅವರ ಅಭೀಷ್ಟೆಗಳು ಕೂಡ ಪೂರೈಸಲಿಲ್ಲ. ಇಷ್ಟಾದರೂ ಎದೆಗುಂದದೆ ಆಗಾಗ್ಗೆ ಉತ್ತಮ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಪೌರಾಣಿಕ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿದರೆ ಎಸ್.ವಿ.ರಾಜೇಂದ್ರಸಿಂಗ್ ಬಾಬು ಎಲ್ಲ ಶೈಲಿಯ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನೂ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಬಾಂಡ್ ಶೈಲಿಯ ಚಿತ್ರ, ಮಕ್ಕಳ ಚಿತ್ರ, ಸಾಂಸಾರಿಕ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕೈಯಾಡಿಸಿರುವ ಸಿಂಗ್ ಬಾಬು ತಾನು ಹಾಸ್ಯ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನೂ ನಿರ್ದೇಶಿಸಬಲ್ಲೆ ಎಂದು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಿದ್ದಾರೆ. ‘ಕುರಿಗಳು ಸಾರ್ ಕುರಿಗಳು’, ‘ಕೋತಿಗಳು ಸಾರ್ ಕೋತಿಗಳು’, ‘ಕತ್ತೆಗಳು ಸಾರ್ ಕತ್ತೆ’ಗಳು ಚಿತ್ರದ ಮೂಲಕ ಅವರಲ್ಲಿನ ಹಾಸ್ಯ ನಿರ್ದೇಶಕ ಹೊರಬಿದ್ದಿದ್ದ. ಈ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ರಮೇಶ್, ಎಸ್.ನಾರಾಯಣ್, ಮೋಹನ್, ಕೋಮಲ್‌ಕುಮಾರ್ ಮೊದಲಾದ ಕಲಾವಿದರ ಪ್ರತಿಭೆಯನ್ನು ಬಾಬು ಸಮರ್ಥವಾಗಿ ಬಳಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಚಿತ್ರಕತೆಗಳನ್ನು ಹೆಕ್ಕಿ ಹೊರತೆಗೆದು ಅದನ್ನು ಶ್ರೀಮಂತವಾಗಿ ಹೊಸರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಮೂಡಿಸಲೆತ್ನಿಸುವ ಅವರ ಪರಿಶ್ರಮ ಚಿತ್ರರಂಗದಲ್ಲಿ ಅಪೂರೂಪವೆನಿಸುವಂತದ್ದು.
ಬರಹ
ರಾಜೇಂದ್ರ ಸಿಂಗ್ ಬಾಬು ಅವರು ಕನ್ನಡದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ನಟ ವಿಷ್ಣುವರ್ಧನ್ ಅವರ ನೆನಪಿಗಾಗಿ "ನೆನಪಿನ ಮುತ್ತಿನ ಹಾರ" ಎಂಬ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಪುಸ್ತಕವು ವಿಷ್ಣುವರ್ಧನ್ ಅವರಿಗೆ ಗೌರವವಾಗಿದೆ, ಅಲ್ಲಿ ಬಾಬು ಅವರು ವಿಷ್ಣುವರ್ಧನ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ತಮ್ಮ ಹಲವಾರು ಅನುಭವಗಳನ್ನು ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಬಾಬು ಅವರು ವಿಷ್ಣುವರ್ಧನ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಹೊಂದಿದ್ದ ವಿಶೇಷ ಬಂಧವನ್ನು ಪುಸ್ತಕ ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಅರ್ಥಪೂರ್ಣ ಸಿನಿಮಾದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು, ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಲು ಬಯಸುತ್ತಿರುವ ಬಾಬು ಅವರ ನಿರಂತರ ಉತ್ಸಾಹವನ್ನು ಪುಸ್ತಕವು ಬಹಿರಂಗಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ವಿಷ್ಣುವರ್ಧನ್ ಮತ್ತು ಡಾ. ರಾಜ್‌ಕುಮಾರ್ ಅವರನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಚಿತ್ರಮಂದಿರಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವ ಅವರ ಅಂತ್ಯವಿಲ್ಲದ ಕನಸುಗಳು ಮತ್ತು ಆ ಚಿತ್ರಗಳು ಎಷ್ಟು ಶ್ರೇಷ್ಠವಾಗಿದ್ದಿರಬಹುದು ಮತ್ತು ಅದು ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗಕ್ಕೆ ಹೇಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತಿತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
<references group="lower-alpha"/> ವರ್ಗ:ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕ ವರ್ಗ:ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕ ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರಿನ ಬರಹಗಾರರು
ನವೆಂಬರ್ ೨೨
ನವೆಂಬರ್ ೨೨ - ನವೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳ ಇಪ್ಪತ್ತ ಎರಡನೇ ದಿನ. ಗ್ರೆಗೋರಿಯನ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ವರ್ಷದಲ್ಲಿನ ೩೨೬ನೇ (ಅಧಿಕ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ೩೨೭ನೇ) ದಿನ.
ಹೊರಗಿನ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
೨ ೨
ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಶಾಸ್ತ್ರ
ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಶಾಸ್ತ್ರವು ಸೂಕ್ಷ್ಮಜೀವಿಗಳನ್ನು ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸುವ ವಿಧ. ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಏಕಾಣುಜೀವಿಗಳಾದ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯ, ಪ್ರೊಕ್ಯಾರ್ಯೊಟ, ವೈರಾಣು ಮತ್ತು ಬೂಸ್ಟು ಜೀವಿಗಳ ಅಧ್ಯಯನ ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
* ವರ್ಗ:ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರ
Microbiolohia ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಜೀವ ವಿಜ್ಞಾನ
ಮಾರ್ಟಿನ್ ಲೂಥರ್ ಕಿಂಗ್
thumb|right|ಡಾ. ರೆವೆರೆಂಡ್ ಮಾರ್ಟಿನ್ ಲೂಥರ್ ಕಿಂಗ್ ಜ್ಯೂನಿಯರ್ ಮಾರ್ಟಿನ್ ಲೂಥರ್ ಕಿಂಗ್ (ಜ್ಯೂನಿಯರ್ )- (ಜನನ ಜನವರಿ ೧೫, ೧೯೨೯ - ಮರಣ ಎಪ್ರಿಲ್ ೦೪, ೧೯೬೮) - ಅಮೇರಿಕಾ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಆಟ್ಲಾಂಟನಗರದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಡಾ. ರೆವೆರೆಂಡ್ ಮಾರ್ಟಿನ್ ಲೂಥರ್ ಕಿಂಗ್ ಜ್ಯೂನಿಯರ್, ಅಮೇರಿಕಾದ ವರ್ಣಭೇಧನೀತಿಯ ವಿರುಧ್ಧ ಹೋರಾಡಿದ ಪ್ರಮುಖ ಕಪ್ಪು ನಾಯಕರಲ್ಲೊಬ್ಬರು.ಇವರನ್ನು ಗೌರವಿಸಿದ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ "ನೊಬೆಲ್ ಶಾಂತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ" ಮತ್ತು "ಅಮೇರಿಕದ ಅಧ್ಯಕ್ಷರ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪದಕ"ಗಳು ಪ್ರಮುಖವಾದವು.ಮಹಾತ್ಮ ಗಾಂಧಿಯವರಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತರಾಗಿದ್ದ ಇವರ ಅಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಚಳುವಳಿ ಮತ್ತು ಸರಳ ನಡವಳಿಕೆಗಳು, ಇವರ ಚಳುವಳಿಯನ್ನು ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯಗೊಳಿಸಿದವು.ಎಪ್ರಿಲ್ ೦೪, ೧೯೬೮ರಂದು ಇವರು ಹಂತಕನ ಗುಂಡಿಗೆ ಬಲಿಯಾಗಿ ಹುತಾತ್ಮ‌ರಾದರು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಪುರಸ್ಕೃತರು
ಮೂಗು
thumb|[[ನಾಯಿಯ ಮೂಗು]] ಅಂಗರಚನಾ ಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ, ಮೂಗು ಕಶೇರುಕಗಳಲ್ಲಿ ಬಾಯಿಯ ಸಂಯೋಗದೊಂದಿಗೆ ಶ್ವಾಸೋಚ್ಛ್ವಾಸಕ್ಕಾಗಿ ಗಾಳಿಯನ್ನು ಒಳಕ್ಕೆ ಬಿಡುವ ಮತ್ತು ಹೊರಹಾಕುವ ಹೊಳ್ಳೆಗಳಿಗೆ ಸ್ಥಳಾವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸುವ ಒಂದು ಉಬ್ಬು. ಮೂಗಿನ ಹಿಂದೆ ಘ್ರಾಣಸಂಬಂಧಿ ಲೋಳೆಪೊರೆ ಮತ್ತು ಸೈನಸ್‍ಗಳಿವೆ. ನಾಸಿಕ ಕುಳಿಯ ಹಿಂದೆ, ಗಾಳಿಯು ಆಮೇಲೆ, ಪಚನ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯೊಂದಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲಾದ ಗಳಕುಹರದ ಮೂಲಕ ಹಾಯುತ್ತದೆ, ಆಮೇಲೆ ಶ್ವಾಸೋಚ್ಛ್ವಾಸ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಉಳಿದ ಭಭಾಗಕ್ಕೆ ಆಮ್ಲಜನಕವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ
ಮಾನವನ ಮೂಗು
ಹೊರ ಮೂಗು: ಪಿರಮಿಡ್ಡಿನಂತಿದೆ. ಇದರ ಬುಡ ಹಣೆಗೆ ಸೇರಿ ಕಣ್ಗೂಡುಗಳ ನಡುವೆ ನೆಲಸಿದೆ. ಕೆಳ ಮುಂದಿನ ಕೋಣೆ ಮೂಗಿನ ತುದಿ. ತುದಿಯ ಹಿಂದೆ ದೀರ್ಘವೃತ್ತಾಕಾರದ ಹೊಳ್ಳೆಗಳಿವೆ. ಪಕ್ಕಮೈಗಳು ಮೂಗಿನ ಬೆನ್ನು. ಇದರ ಆಕಾರದಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯಿಂದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ವೈವಿಧ್ಯ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಮೂಗಿನ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ನಾಸಿಕಾಸ್ಥಿಗಳೂ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ದವಡೆ ಮೂಳೆಗಳ ಮೇಲ್ಚಾಚುಗಳೂ ಇವೆ. ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮೃದ್ವಸ್ಥಿಗಳಿವೆ. ಹೊಳ್ಳೆಗಳ ಪಕ್ಕಗಳು ಪೇಶಿಗಳ ಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಆಡಬಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ ಹೆಚ್ಚು ಉಸಿರಾಡುವಾಗ ಹೊಳ್ಳೆಗಳು ದೊಡ್ಡವಾಗುತ್ತವೆ. ಮೂರುಜೊತೆ ಪೇಶಿಗಳಿವೆ. ಪ್ರೋಸೀರಸ್ ಎಂಬವು ತಾತ್ಸಾರಭಾವ ಸೂಚಕವಾಗಿ ಚರ್ಮದ ಅಡ್ಡ ಸುಕ್ಕುಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತವೆ (ಇವು ಆನೆಯ ಸೊಂಡಿಲಿನಲ್ಲಿ ಬಲು ದೊಡ್ಡದಾಗಿದೆ). ಚಿಕ್ಕ ಪೇಶಿಗಳು ಹೊಳ್ಳೆಗಳನ್ನು ದೊಡ್ಡವು ಚಿಕ್ಕವು ಆಗಿ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಮೂಗಿನ ಪೇಶಿಗಳನ್ನು ಮುಖ ನರಗಳ (7ನೆಯ ತಲೆ) ಶಾಖೆಗಳು ಚೋದಿಸುತ್ತವೆ. ಸ್ಪರ್ಶನ ಇತ್ಯಾದಿ ಸಂವೇದನ ತಂತುಗಳು 5ನೆಯ ತಲೆ ನರಗಳಿಂದ ಮೂಗಿನ ಚರ್ಮಕ್ಕೆ ಹೋಗುತ್ತವೆ. ಮುಖದ ಮತ್ತು ಕಣ್ಗೂಡಿನ ಅಪಧಮನಿಗಳ ಶಾಖೆಗಳು ಕೆಂಪುರಕ್ತವನ್ನು ಮೂಗಿಗೆ ಹಂಚುತ್ತದೆ. ಮುಖ ಮತ್ತು ಕಣ್ಗೂಡುಗಳೆ ಅಭಿಧಮನಿಗಳು (ಸಿರಗಳು) ಮಲಿನ ರಕ್ತವನ್ನು ಮೂಗಿನಿಂದ ಒಯ್ಯುತ್ತವೆ. ಮೂಗಿನ ಬೆನ್ನು ಮತ್ತು ಪಕ್ಕಗಳ ಚರ್ಮ ಸಡಿಲವಾಗಿ ತೆಳುವಾಗಿದೆ. ತುದಿ ಮತ್ತು ಹೊಳ್ಳೆಗಳಲ್ಲಿ ದಪ್ಪಗಿದ್ದು ಅಳ್ಳಾಡದಂತೆ ಅಡಿ ಭಾಗಗಳ ಗಂಟಿದೆ.
ಮೊರ್ಗನ್ ಫ಼್ರೀಮನ್
ಮೋರ್ಗನ್ ಫ಼್ರೀಮನ್ (ಜನನ ಜೂನ್ ೦೧ ೧೯೩೭) ಓರ್ವ ಅಮೆರಿಕನ್ ನಟ, ನಿರ್ದೇಶಕ ಹಾಗು ಕಥಾ ನಿರೂಪಕ. ೨೦೦೫ರಲ್ಲಿ 'ಮಿಲ್ಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ ಬೆಬಿ' ಸಿನಿಮಾದ ಇವರ ನಟನೆಗೆ ಅಕಾಡಮಿ ಅವಾರ್ಡ್ ಲಭಿಸಿದೆ. ಇವರಿಗೆ ಗೋಲ್ಡನ್ ಗ್ಲೋಬ್ ಅವಾರ್ಡ್ ಹಾಗು ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಅಕ್ಟರ್ಸ್ ಗಿಲ್ಡ್ ಅವಾರ್ಡ್ ಲಭಿಸಿದೆ. ಇವರು ಬಹಳಷ್ಟು ಜನಪ್ರಿಯ ಸಿನಿಮಾಗಳಲ್ಲಿ ನಟಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಅನ್ಫ಼ರ್ಗಿವನ್, ಗ್ಲೋರಿ, ರಾಬಿನ್ ಹುಡ್: ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಆಫ಼್ ಥೀವ್ಸ್, ಸೆವೆನ್, ಡೀಪ್ ಇಮ್ಪಾಕ್ಟ್, ಬ್ರೂಸ್ ಆಲ್ಮೈಟಿ, ದ ಡಾರ್ಕ್ ನೈಟ್ ಟ್ರೈಲಜಿ ಹಾಗು ಡಾಲ್ಫ಼ಿನ್ ಟೇಲ್. ಇವರು ತಮ್ಮ ಧ್ವನಿಗಾಗಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಬಾಲ್ಯ ಜೀವನ
ಮೋರ್ಗನ್ ಫ಼್ರೀಮನ್ ಜನಿಸಿದ್ದು ಜೂನ್ ೧, ೧೯೩೭ ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೇರಿಕಾದ ಟೆನೆಸ್ಸೀ ರಾಜ್ಯದ ಮೆಮ್ಫ಼ಿಸ್ ಎಂಬಲ್ಲಿ. ಇವರ ತಾಯಿ ಮೇಮ್ ಎಡ್ನಾ ಶಿಕ್ಷಕಿಯಾಗಿದ್ದು, ತನ್ದೆ ಮೋರ್ಗನ್ ಪಾರ್ಟರ್ ಫ಼್ರೀಮನ್ ಕ್ಷೌರಿಕನಾಗಿದ್ದರು. ಇವರ ತಂದೆ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೭, ೧೯೬೧ರನ್ದು ವಿಧಿವಶರಾದರು. ಇವರಿಗೆ ಮೂರು ಜನ ಅಣ್ಣಂದಿರಿದ್ದಾರೆ. ಈವರು ಶಿಶುವಾಗಿದ್ದಗ ತಮ್ಮ ಅಜ್ಜಿಯ ಜೊತೆ ವಾಸಿಸುತಿದ್ದರು.
ಫ಼್ರೀಮನ್ರವರು ಪ್ರಪ್ರಥಮವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಶಾಲೆಯ ನಾಟಕದ ನಾಯಕನಾಗಿ ನಟಿಸಿದಾಗ ಅವರ ವಯಸ್ಸು ೯ ವರ್ಷ. ಆನಂತರ ಪ್ರೌಢ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಮಿಸ್ಸಿಸ್ಸಿಪಿಯ ಗ್ರೀನ್ವುಡ್ನ ಬ್ರಾಡ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್ ಹೈಸ್ಕೂಲ್ನಲ್ಲಿ ಮುಗಿಸಿದರು. ೧೨ ನೇ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಅವರು ರಾಜ್ಯಾದ್ಯಂತ ನಾಟಕ ಸ್ಪರ್ಧೆಯನ್ನು ಗೆದ್ದರು, ಮತ್ತು ಇನ್ನೂ ಬ್ರಾಡ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್ ಪ್ರೌಢಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಇರುವಾಗಲೇ ರೇಡಿಯೊ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನ ನೀಡಿದರು. ೧೯೫೫ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ಬ್ರಾಡ್ ಸ್ಟ್ರೀಟ್ ಕಾಲೇಜಿನಿಂದ ಪದವಿ ಪಡೆದರು. ನಂತರ ಜಾಕ್ಸನ್ ರಾಜ್ಯ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿವೇತನ ದೊರಕಿದರೂ ಅದನ್ನು ಪಡೆಯದೇ ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್ ವಾಯುಪಡೆಯ ರಾಡಾರ್ ತಾಂತ್ರಿಕ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲು ಸೇರಿದರು.
ಫ್ರೀಮನ್ ತರುವಾಯ ಪಸದೇನ ಪ್ಲೇಹೌಸ್ನಲ್ಲಿ ನಟನೆಯನ್ನು ಮತ್ತು ಸ್ಯಾನ್ ಫ್ರಾನ್ಸಿಸ್ಕೋದಲ್ಲಿ ನೃತ್ಯ ಕಲಿಯಲು ಶುರು ಮಾಡಿದರು. ಹಾಗೆಯೇ ಲಾಸ್ ಏಂಜಲೀಸ್ ಸಿಟಿ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಲಿಪಿಯ ಗುಮಾಸ್ತರಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು.
ಮನೋಜ್ ಕೋಟ್ಯಾನ್
'ಮನೋಜ್ ಕೋಟ್ಯಾನ್'
ಒಬ್ಬ ಅತ್ಯಂತ ಸಮರ್ಥ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ಬಾಲ್ ಆಟಗಾರ, ಹಾಗೂ ಈಗ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ಬಾಲ್ ತಂಡದ ರೆಫ್ರಿಯಾಗಿ ಆರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಮನೋಜ್, ಜನಪ್ರಿಯ  ಮುಂಬಯಿಕರ್ ಹಾಗೂ  ಕನ್ನಡಿಗರು ಕೂಡ.ಮುಂಬಯಿನ ಘಾಟ್ಕೋಪರ್ ನಲ್ಲಿರುವ 'ಪಂತ್ ನಗರದ ಮುನಿಸಿಪಲ್ ಶಾಲೆ', 'ಮುಲುಂಡ್  ವಿದ್ಯಾವರ್ಧಕ ಪ್ರಸಾರ ಮಂಡಲಿ' ಯವರು ನಡೆಸುತ್ತಿರುವ 'ಮಂಡಲ ಹೈಸ್ಕೂಲ್', ನಲ್ಲಿ ಪ್ರೌಢವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸದ ನಂತರದ ಕಾಲೇಜ್ ಶಿಕ್ಷಣ, 'ವಿದ್ಯಾವಿಹಾರ್ ನಲ್ಲಿರುವ ಸೋಮಯ್ಯಾ ಕಾಲೇಜ್' ನಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸಮಾಡಿರುವ ಕನ್ನಡಿಗ,  ಮನೋಜ್  ಕೋಟ್ಯಾನ್, "ಫೆಡರೇಶನ್ ಆಫ್ ಇಂಟರ್ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ಅಸೋಸಿಯೇಷನ್'  [FIBB]  'ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮ್ಯಾಚ್ ರೆಫ್ರಿ' ಯಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಮುಂಬಯಿನ ಒಬ್ಬ 'ಕ್ರಿಯಾಶೀಲ ರೆಫ್ರಿ' ಕೂಡ.  ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಅಟದಲ್ಲಿ  (BCCI)  ನಲ್ಲಿ ಪ್ರೊ. 'ರತ್ನಾಕರ ಶೆಟ್ಟಿ' ಯವರು, ಹಾಗೂ 'ಬೂಧಿ ಕುಂದರನ್' ಬಿಟ್ಟರೆ, ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡಿಗರ ಪಾಲು ಕ್ರೀಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆ. ಹೋಟೆಲ್, ಹಾಗೂ ಬೇರೆ ಬೇರೆ ಉದ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಮಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿರುವ ಅವರು ಕ್ರೀಡೆಯಲ್ಲೂ ಮುಂದೆಬರುವ ಪ್ರಯತ್ನ ನಡೆದಿದೆ. ಮುಂಬರುವ ನವೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿಸಲಾಗುವ  ' ಸೀನಿಯರ್ 'ವಿಮೆನ್ಸ್ ಏಶಿಯನ್  ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್ ಛಾಂಪಿಯನ್ ಶಿಪ್,'  ನಲ್ಲಿ 'ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರೆಫ್ರಿ' ಯಾಗಿ ಪ್ರಥಮ ಬಾರಿಗೆ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಲಿದ್ದಾರೆ.
'ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ಬಾಲ್ ಮ್ಯಾಚ್ ರೆಫ್ರಿ' ಯಾಗಲು ಬೇಕಾದ ಅರ್ಹತೆಗಳು
ಹಾಂಕಾಂಗ್ ನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಕಠಿಣ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ಬಾಲ್ ಮ್ಯಾಚ್ ರೆಫರಿಂಗ್ ಟೆಸ್ಟ್,' ನಲ್ಲಿ ತೇರ್ಗಡೆಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ಬಾಲ್ ಪಂದ್ಯದ ದೈಹಿಕ, ತಾಂತ್ರಿಕ (ಟೆಕ್ನಿಕಲ್) ಹಾಗೂ ಪ್ರಾಯೋಗಿಕ( ಪ್ರಾಕ್ಟಿಕಲ್) ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮನೋಜ್ ಕೊಟ್ಯಾನ್, ಭಾರತದ ೧೭ ನೇ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ರೆಫ್ರಿ, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ೪ ನೆಯ, ಹಾಗೂ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದ ಪ್ರಪ್ರಥಮ ರೆಫ್ರಿ ಆಯ್ಕೆಗಾಗಿ ಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ವಿಶ್ವದ ೧೩ ದೇಶಗಳಿಂದ ಸುಮಾರು ೪೦ ಮಂದಿ ರೆಫ್ರಿ ತೆಸ್ಟ್ ನಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದ ಆಟಗಾರರಲ್ಲಿ ಮನೋಜ್ ತೇರ್ಗಡೆಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ೨೦೦೫ ರಲ್ಲಿ, ' ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬಿ ಪ್ಯಾನಲ್, ಇಲೈಟ್ 'ಎ' ಪ್ಯಾನೆಲ್ ಪೂರ್ತಿಗೊಳಿಸಿದ್ದರು. ಮೊದಲಿಗೆ ಏಷ್ಯಾಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಕೌಶಲ್ಯವನು ಸಾಬೀತುಮಾಡಿರುವ 'ನ್ಯಾಶನಲ್ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ಬಾಲ್ ಅಮೆರಿಕ' ದ ಹಂತಕ್ಕೆ ಭಡ್ತಿಪಡೆದಿರುತ್ತಾರೆ. (NBA) ಪ್ರತಿ ೪ ವರ್ಷಗಳಿಗೊಮ್ಮೆ 'ರೆಫರಿಂಗ್ ಟೆಸ್ಟ್' ನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕು. ಹಾಗೂ ಪ್ರತಿ ೪ ವರ್ಷಕ್ಕೊಮ್ಮೆ 'ರೆಫರಿಂಗ್ ಲೈಸೆನ್ಸ್ ನವೀಕರಣ,' ದ ಅಗತ್ಯತೆ ಇದೆ.
ಜನನ ಹಾಗೂ ಬಾಲ್ಯ
'ಬಂಟ್ವಾಳ ಸುಬ್ಬಯ್ಯ', ಮತ್ತು 'ಕಾಪು ಮೀನಾ ಕೋಟ್ಯಾನ್' ದಂಪತಿಗಳ ಪುತ್ರನಾಗಿ, ಮನೋಜ್ ಕೊಟ್ಯಾನ್ ರವರು, ೨೩, ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್, ೧೯೭೬ ರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸದ ಜೊತೆಗೆ ಮುಂಬಯಿ ನ ಮುಲುಂಡ್ ಶಾಲೆಯಲ್ಲಿ ಹೈಸ್ಕೂಲ್ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಮುಗಿಸಿದರು. ಸೋಮಯ್ಯಾ ಕಾಲೇಜ್ ನಲ್ಲಿ ಮುಂದಿನ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ. ಅಲ್ಲಿ ಅವರ ಕ್ರೀಡಾ ಪ್ರತಿಭೆ ಸಿಕ್ಕ ಪುರಸ್ಕಾರದಿಂದ ಅದು ಚಿಗುರಿತು. 'ಕಬಡ್ಡಿ', 'ಫುಟ್ಬಾಲ್', 'ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್', 'ಹ್ಯಾಂಡ್ ಬಾಲ್', ಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಲೇಜ್ ಮಟ್ಟ ಹಾಗೂ ವಿಶ್ವ ವಿದ್ಯಾಲಯದ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದರು. ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ಬಾಲ್ ಅವರ ಪ್ರೀತಿಯ ಆಟ. ಘಾಟ್ಕೋಪರ್ ವೈ. ಎಮ್. ಸಿ. ಎ ಹಾಗೂ ಸೋಮಯ್ಯ ಕಾಲೇಜ್ ನ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ ಆಟಕಾರರ ತಂಡದ ಮಾಜೀ ಆಟಗಾರರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ೩೨ ರ ಹರೆಯದ ಮನೋಜ್, ಮುಂಬಯಿನ ಉಪನಗರದ ಅನೇಕ ಶಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ಬಾಲ್ ಆಟದ ತರಬೇತಿ ನೀಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವುಗಳ ವಿವರಗಳು ಹೀಗಿವೆ : ಮುಖ್ಯ ತರಪೇತಿದಾರರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಮಧ್ಯ ಮುಂಬಯಿ ವಿಭಾಗದ ಹಾಗೂ ರಾಜ್ಯಮಟ್ಟದ ಹಾಗೂ 'ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರಾ ಮಹಿಳಾ ತಂಡದ ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟದ  ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ಬಾಲ್ ಮಾಜೀಕೋಚ್,' ಎಂದು ಗುರುತಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಮುಂಬಯಿ ನ ೨ ಪ್ರಮುಖ ತಂಡಗಳಾದ, 'ನಾಗ್ಪಾಡ ನೇಬರ್ಹುಡ್' ಹಾಗೂ 'ಮಸ್ತಾನಾ YMCA'  ಬ್ಯಾಸ್ಕೆಟ್ಬಾಲ್ ರೆಫ್ರಿಯಾಗಿ ಸೇವೆಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಗಿರ್ ಅರಣ್ಯ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನ
thumb|ಉದ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ಸಿಂಹಗಳು
ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯದ ಜುನಾಗಢ ಜಿಲ್ಲೆಯ ದಕ್ಷಿಣಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಗಿರ್ ಗಿರಿಶ್ರೇಣಿಯ ತಳಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಅತ್ಯಂತ ಆಕರ್ಷಕವೂ ವರ್ಣಮಯವೂ ಆಗಿರುವ ಅರಣ್ಯ. ಇದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಅರಣ್ಯವೇ ಅಲ್ಲ; ಅರೆ ಮರುಭೂಮಿಯಿಂದ ಕೂಡಿದ 1412 ಚ.ಕಿಮೀ ವಿಸ್ತೀರ್ಣದ ಪ್ರದೇಶ. ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಮುಳ್ಳು ಪೊದೆಗಳುಂಟು. ಇಲ್ಲಿಯ ಮರಗಳು ಸಾಗುವಾನಿಯ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಅಷ್ಟೇನೂ ಉತ್ತಮವಲ್ಲ. ಈ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ತೇಗದ ಮರಗಳು ಉಂಟೂ. ಇಡೀ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಸಾಗುವಳಿಯಾದ ನೆಲವೂ ಹಳ್ಳಿಗಳು ಇವೆ.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿರುವ ಕೆಲವೇ ಸಿಂಹಗಳು ಗಿರ್ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿರುವುದರಿಂದ ಇದು ಬಹಳ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿದೆ ಇದೊಂದು ಅಭಯಾರಣ್ಯ. ಈ ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ಸಿಂಹಗಳ ರಕ್ಷಣೆಗೆ ಸರ್ಕಾರ ವಿಶೇಷ ಕ್ರಮ ಕೈಗೊಂಡಿದೆ. 1950ರಲ್ಲಿ ನಡೆಸಿದ ಗಣತಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಸುಮಾರು 240 ಸಿಂಹಗಳಿದ್ದುವು. 1955ರಲ್ಲಿ 290 ಸಿಂಹಗಳಿದ್ದು ವೆಂದು ಅಂದಾಜು ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು. ಅರಣ್ಯದಲ್ಲಿ ಆಹಾರ ಸಿಕ್ಕದಿದ್ದಾಗ ಹಳ್ಳಿಗಳೊಳಕ್ಕೆ ನುಗ್ಗಿ ದನಕರುಗಳನ್ನು ಕೊಂದು ತಿನ್ನುತ್ತಿದ್ದ ಸಿಂಹಗಳ ಹಾವಳಿಯನ್ನು ತಪ್ಪಿಸಲು ಹಳ್ಳಿಗರು ವಿಷ ಹಾಕಿ ಇವನ್ನು ಕೊಲ್ಲುತ್ತಿದ್ದರೆಂದೂ ಇದರಿಂದಾಗಿ ಇವುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಸುಮಾರು 200ಕ್ಕೆ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿದೆಯೆಂದೂ ಭಾವಿಸಲಾಗಿತ್ತು. 2011ರ ಜನಗಣತಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಈಗ ಇಲ್ಲಿ ಸು. 526 ಸಿಂಹಗಳಿವೆ.
ಸೌರಾಷ್ಟ್ರದ ದಕ್ಷಿಣ ತೀರಕ್ಕೆ 75 ಕಿಮೀ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಗಿರ್ ಗಿರಿಸಾಲು ಪೂರ್ವ ಪಶ್ಚಿಮವಾಗಿ 180 ಕಿಮೀ ದೂರ ಹಬ್ಬಿದೆ. ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಕತ್ತರಿಸಿದಂತಿರುವ ಗಿರ್ ಶ್ರೇಣಿಯ ಪಶ್ಚಿಮದಲ್ಲಿ ಓಜಾತ್ ನದಿಯೂ ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಶೆತ್ರುಂಜಿ ನದಿಯೂ ಹರಿಯುತ್ತವೆ. ಓಜಾತ್ ನದಿ ಗಿರ್ ಶ್ರೇಣಿಗೂ ಗಿರ್ನಾರ್ ಶ್ರೇಣಿಗೂ ಗಿರ್ನಾರ್ ನಡುವಣ ಗಡಿರೇಖೆಯಂತಿದೆ. ಗಿರ್ ಶ್ರೇಣಿಯ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಶಿಖರದ ಎತ್ತರ 643ಮೀ.
ವರ್ಗ:ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಗಳು
ಬಲಿ
ಬಲಿ ಹೆಸರಿನ ಇಬ್ಬರು ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳೆಂದರೆ:
1. ಪ್ರಹ್ಲಾದನ ಮೊಮ್ಮಗ. ವಿರೋಚನನ ಮಗ. ಈತನ ಮಗನೇ ಬಾಣಾಸುರ. ಇಂದ್ರಸೇನನೆಂಬುದು ನಾಮಾಂತರ. ಹೆಂಡತಿ ವಿಂದ್ಯಾವಳಿ. ಇಂದ್ರನಿಂದ ಸಂವೃತನಾದ ಈತ ಶುಕ್ರಾಚಾರ್ಯನ ಮೃತ ಸಂಜೀವಿನಿ ಭಾವದಿಂದ ಬದುಕಿ ವಿಶ್ವಜಿತ್ತೆಂಬ ಯಾಗ ಮಾಡಿ ಅಗ್ನಿದೇವನಿಂದ ರಥಾಶ್ವ ಧ್ವಜಗಳನ್ನೂ ಪಿತಾಮಹ ಪ್ರಹ್ಲಾದನಿಂದ ದಿವ್ಯಧನುಸ್ಸು ಅಕ್ಷಯ ತೂಣೀರಗಳನ್ನೂ ಪಡೆದು ಇಂದ್ರನ ಮೇಲೆ ಯುದ್ಧಮಾಡಿ ಸ್ವರ್ಗರಾಜ್ಯವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ. ಅನಂತರ ನರ್ಮದಾ ತೀರದಲ್ಲಿ ಅಶ್ವಮೇಧಯಾಗ ಮಾಡತೊಡಗಿದ. ಇದನ್ನು ಕಂಡು ಹೆದರಿದ ಬ್ರಹ್ಮಾದಿಗಳ ಮೊರೆಯನ್ನು ಕೇಳಿ ವಿಷ್ಣು ಆದಿತಿದೇವಿಯಲ್ಲಿ ವಾಮನರೂಪದಿಂದ ಅವತರಿಸಿ ಉಪನಯನಾನಂತರ ಬಲಿಚಕ್ರವರ್ತಿಯ ಬಳಿಗೆ ಬಂದು ಬಲಿಯಿಂದ ಮೂರು ಹೆಜ್ಜೆ ಭೂಮಿಯನ್ನು ದಾನವಾಗಿ ಕೇಳಿದ. ದಾನಶೂರನಾದ ಬಲಿ ವಿಷ್ಣುವಿನ ಕಪಟವನ್ನು ತಿಳಿಯದೆ, ರಾಜಗುರು ಶುಕ್ರಾಚಾರ್ಯರ ಮಾತನ್ನು ಲೆಕ್ಕಿಸದೆ ಮೂರು ಹೆಜ್ಜೆ ಭೂಮಿಯನ್ನು ದಾನವಾಗಿ ನೀಡಲು ಒಪ್ಪಿದ. ದಾನವನ್ನು ಪಡೆದ ವಾಮನ ಭೂಮ್ಯಂತರಿಕ್ಷಗಳನ್ನು ಎರಡು ಹೆಜ್ಜೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಳೆದು ಮತ್ತೊಂದು ಹೆಜ್ಜೆಯನ್ನು ಎಲ್ಲಿಡಲೆಂದು ಕೇಳಿದಾಗ ವಚನಭ್ರಷ್ಟನಾಗದ ಬಲಿ ತನ್ನ ತಲೆಯ ಮೇಲೆ ಇಡಬೇಕೆಂದು ಹೇಳಿದ. ಅದರಂತೆ ವಿಷ್ಣು ತನ್ನ ಮೂರನೆಯ ಹೆಜ್ಜೆಯನ್ನು ಬಲಿಯ ತಲೆಯ ಮೇಲಿಟ್ಟು ಆತನನ್ನು ಪಾತಾಳಕ್ಕೆ ತುಳಿದ.
ಹೀಗೆ ಬಲಿ ಪಾತಾಳದೊಳಕ್ಕೆ ಇಳಿಯುತ್ತಿರುವಾಗ ತನಗೆ ಮೋಕ್ಷ ಯಾವಾಗ ಎಂದು ಕೇಳಿದನೆಂದೂ ಆಗ ವಿಷ್ಣು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಜನರ ಸುಳಿವಿಲ್ಲದಿದ್ದಾಗ ನಿನಗೆ ಮೋಕ್ಷ ದೊರೆಯುತ್ತದೆ ಎಂದೂ ಹೇಳಿದನೆಂದು ಜನಪದ ನಂಬಿಕೆ. ಅದರಂತೆ ಬಲಿ ಪ್ರತಿವರ್ಷ ನರಕಚತುರ್ದಶಿಯ ದಿನ ಭೂಮಿಯಿಂದ ಹೊರಬಂದು ತುಂಬೆಗಿಡಕ್ಕೆ ಏಣಿ ಹಾಕಿಕೊಂಡು ಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಜನರಿರುವರೊ ಇಲ್ಲವೋ ಎಂದು ನೋಡುತ್ತಾನಂತೆ. ಜನರಿರುವುದನ್ನು ತೋರಿಸುವುದಕ್ಕಾಗಿಯೇ ಆ ದಿನ ಕೂಗುಹಾಕುತ್ತಾ ಹೊಲದ ನಾಲ್ಕು ಮೂಲೆಗಳಿಗೂ ಬೂದಿಯನ್ನು ಬಿಡುವುದು ಈಗಲೂ ಕೆಲವು ಕಡೆ ರೂಢಿಯಲ್ಲಿದೆ. ಅದರಿಂದಲೇ ಬಲಿ ಪಾಡ್ಯಮಿ ಜೊತೆಗೇ ನರಕ ಚತುದರ್ಶಿಯನ್ನೂ ಅಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
2. ಒಬ್ಬ ಕ್ಷತ್ರಿಯ. ಚಂದ್ರವಂಶದ ಶಿಬಿರಾಜನ ಮಗ. ದೀರ್ಘತಮ ಎಂಬ ಮುನಿಯನ್ನು ಆತನ ಹೆಂಡತಿ ಪ್ರದ್ವೇಷಿಣಿ ತನ್ನ ಮಕ್ಕಳ ಮೂಲಕ ನದಿಗೆ ತಳ್ಳಿಸಿದಾಗ ನದಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಚ್ಚಿಕೊಂಡು ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದ ಮುನಿಯನ್ನು ಈತ ರಕ್ಷಿಸಿದ. ದೀರ್ಘತಮ ಹುಟ್ಟು ಕುರುಡನೆಂದು ತಿಳಿದ ಮೇಲೆ ಆತನನ್ನು ತನ್ನ ಅರಮನೆಗೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಬಂದು ಆಶ್ರಯ ನೀಡುತ್ತಾನೆ.
ವರ್ಗ:ಅಸುರರು ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಜಾಹೀರಾತು ಮಾಹಿತಿ ಸಿದ್ಧತೆ (ಕಾಪಿರೈಟಿಂಗ್)
ಜಾಹೀರಾತು ಮಾಹಿತಿ ಸಿದ್ಧತೆ ಯು (ಗ್ರಾಹಕರಿಗಾಗಿ)ವ್ಯಕ್ತಿ, ವ್ಯವಹಾರ, ಅಭಿಪ್ರಾಯ ಅಥವಾ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡುವ ಪದಗಳ ಬಳಕೆಯಾಗಿದೆ. ಕಾಪಿ(ನಕಲು) ಪದವನ್ನು ಮುದ್ರಣ ಮಾಡುವ ಯಾವುದೇ ವಿಷಯವನ್ನು ಸೂಚಿಸಲು ಬಳಸಲಾದರೂ (ಸಮಾಚಾರ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಲೇಖನ ಅಥವಾ ಪುಸ್ತಕದ ಮಾಹಿತಿಯಲ್ಲಿರುವಂತೆ), ಕಾಪಿರೈಟರ್(ಜಾಹಿರಾತು-ಮಾಹಿತಿ-ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುವವ)  ಎಂಬ ಪದವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಅಂತಹ ಪ್ರಚಾರದ ಸಂದರ್ಭಗಳಿಗೆ ಮೀಸಲಾಗಿದೆ, ಮಾಧ್ಯಮವನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ (ಮುದ್ರಣ, ದೂರದರ್ಶನ, ರೇಡಿಯೊ ಅಥವಾ ಇತರ ಮಾಧ್ಯಮದ ಜಾಹೀರಾತಿನಲ್ಲಿರುವಂತೆ) ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗಾಗಿ, ಸಮಾಚಾರ ಪತ್ರಿಕೆ ಅಥವಾ ನಿಯತಕಾಲಿಕದ ಲೇಖಕರನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ವರದಿಗಾರ ಅಥವಾ ಬರಹಗಾರ ಅಥವಾ ಕಾಪಿರೈಟರ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
(ಕಾಪಿರೈಟಿಂಗ್ ಪದವನ್ನು ನಾಮಪದ ಅಥವಾ ಕೃದಂತ ಭಾವನಾಮವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.ಅಲ್ಲದೇ ಕಾಪಿರೈಟ್ ಅನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ವೃತ್ತಿನಿರತರು ಕ್ರಿಯಾಪದವಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.)
ಆದ್ದರಿಂದ ವ್ಯಾಪಾರೋದ್ಯಮ ಜಾಹೀರಾತಿನ ಮಾಹಿತಿಯ ಅಥವಾ ಪ್ರಚಾರದ ವಿಷಯದ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವೆಂದರೆ ಓದುಗರು, ಕೇಳುಗರು ಅಥವಾ ವೀಕ್ಷಕರ ಗಮನವನ್ನು ತನ್ನ ಕಾರ್ಯದೆಡೆಗೆ-ಉದಾ. ಉತ್ಪನ್ನವನ್ನು ಕೊಂಡುಕೊಳ್ಳಲು ಅಥವಾ ಕೆಲವು ದೃಷ್ಟಿಕೋನವನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಲು- ಸೆಳೆಯುವುದಾಗಿದೆ. ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ, ಕಾಪಿಯು ಓದುಗರನ್ನು ತಡೆಯುವ ಉದ್ದೇಶವನ್ನೂ ಹೊಂದಿರಬಹುದು.
ಜಾಹೀರಾತು ಮಾಹಿತಿ ಸಿದ್ಧತೆ(ಕಾಪಿರೈಟಿಂಗ್)ಯು ನೇರ ಮೇಲ್ ಅಂಶಗಳು, ವ್ಯಾಪಾರಿ-ಗುರುತುಗಳು,ಆಕರ್ಷಕ, ಪ್ರಾಸಬದ್ಧ ಸಾಹಿತ್ಯಗಳು, ವೆಬ್ ಪುಟ ಮಾಹಿತಿ (ಆದರೆ ಇದರ ಉದ್ದೇಶವು (ಜಾಹಿರಾತು)ಪ್ರಚಾರವಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಇದರ ಲೇಖಕರನ್ನು ಕೇವಲ ಕಂಟೆಂಟ್ ರೈಟರ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.)ಇಲ್ಲಿ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಜಾಹೀರಾತುಗಳು, ಇ-ಮೇಲ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಮಾಹಿತಿ, ದೂರದರ್ಶನ ಅಥವಾ ರೇಡಿಯೊ ವಾಣಿಜ್ಯ ಲಿಪಿಗಳು, ಪತ್ರಿಕಾ ಪ್ರಕಟಣೆಗಳು,(ವ್ಯಾಪಾರಿ ಮುದ್ರೆ-ಗುರುತಿನ ಭಿತ್ತಿಪತ್ರಗಳು) ಬಿಳಿ ಹಾಳೆಗಳು, ಕ್ಯಾಟಲಾಗ್‌ಗಳು, ಜಾಹೀರಾತು ಫಲಕಗಳು, ಕಿರುಹೊತ್ತಿಗೆಗಳು, ಪೋಸ್ಟ್‌ಕಾರ್ಡ್‌ಗಳು, ಮಾರಾಟ ಪತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ವ್ಯಾಪಾರೋದ್ಯಮ ಸಂವಹನ ಮಾಧ್ಯಮ ಮೊದಲಾದವುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.
ವೆಬ್‌ಸೈಟ್‌ಗಳಲ್ಲಿನ ವಿಷಯ-ಲೇಖನವನ್ನೂ ಜಾಹೀರಾತು ಮಾಹಿತಿ ಸಿದ್ಧತೆ ಎಂದು ನಿರೂಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೇ ಅದರ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ, ಶೋಧಕ ಇಂಜಿನ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಉನ್ನತ ದರ್ಜೆಯನ್ನು ಸಾಧಿಸುವುದೂ ಒಂದಾಗಿದೆ. "ಆರ್ಗ್ಯಾನಿಕ್" ಸರ್ಚ್ ಇಂಜಿನ್ ಆಪ್ಟಿಮೈಸೇಶನ್(ಹುಡುಕಾಟ ಇಂಜಿನ್ ಉತ್ತಮಗೊಳಿಸುವುದು) (SEO) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುವ ಈ ಅಭ್ಯಾಸವು, ವೆಬ್ ಪುಟಗಳಲ್ಲಿ ಸೂಚಕ ಪದ(ಕೀವರ್ಡ್)ಗಳು ಮತ್ತು ಸೂಚಕಪದಗಳ ಗುಂಪುಗಳ ಕೌಶಲದ ನಿಯೋಜನೆ ಮತ್ತು ಪುನರಾವರ್ತನೆಯನ್ನು ಹಾಗೂ ಸಾಮಾನ್ಯ ಓದುಗರಿಗೆ ಅರ್ಥವಾಗುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬರೆಯುವುದನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ.
ಜಾಹೀರಾತು-ರೂಪಿಸುವವರು(ಕಾಪಿರೈಟರ್ಸ್)
ಹೆಚ್ಚಿನ ಜಾಹೀರಾತು-ರೂಪಿಸುವವರು ಆಯಾ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳಾಗಿರುತ್ತಾರೆ, ಉದಾ. ಜಾಹೀರಾತು ಏಜೆನ್ಸಿಗಳು, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ವ್ಯವಹಾರ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು, ಕಂಪನಿ ಜಾಹೀರಾತು ವಿಭಾಗಗಳು, ದೊಡ್ಡ ಮಳಿಗೆಗಳು, ವ್ಯಾಪಾರೋದ್ಯಮ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು, ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡುವವರು ಮತ್ತು ಕೇಬಲ್ ಸಂಪರ್ಕ ಪೂರೈಕೆದಾರರು, ಸಮಾಚಾರ ಪತ್ರಿಕೆಗಳು, ಪುಸ್ತಕ ಪ್ರಕಾಶಕರು ಮತ್ತು ನಿಯತಕಾಲಿಕಗಳು. ಜಾಹೀರಾತು-ರೂಪಿಸುವವರು ವಿವಿಧ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಇನ್ನೊಬ್ಬರ ವಶದಲ್ಲಿಲ್ಲದೆ ಗ್ರಾಹಕರ ಕಛೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಅವರ ಸ್ವಂತ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿಕೊಡುವ ಸ್ವತಂತ್ರ ಗುತ್ತಿಗೆದಾರರಾಗಿರಬಹುದು ಅಥವಾ ವಿಶೇಷ ಜಾಹೀರಾತು ಮಾಹಿತಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುವ ಏಜೆನ್ಸಿಗಳ ಪಾಲುದಾರರಾಗಿರಬಹುದು ಅಥವಾ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳಾಗಿರಬಹುದು.
ಜಾಹೀರಾತು-ರೂಪಿಸುವವರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸೃಜನಾತ್ಮಕ ತಂಡದ ಭಾಗವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಏಜೆನ್ಸಿಗಳು ಮತ್ತು ಜಾಹೀರಾತು ವಿಭಾಗಗಳು ಜಾಹಿರಾತು-ಮಾಹಿತಿ-ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುವವರನ್ನು ಕಲಾ ನಿರ್ದೇಶಕರೊಂದಿಗೆ ಜತೆಗೂಡಿಸುತ್ತವೆ. ಜಾಹೀರಾತು-ರೂಪಿಸುವವರು ಜಾಹೀರಾತಿನ ಶಾಬ್ದಿಕ ಅಥವಾ ಮೂಲಗ್ರಂಥದ ವಿಷಯದ ಅಂತಿಮ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ, ಇದು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಗ್ರಾಹಕರಿಂದ ಜಾಹೀರಾತಿನ ಮಾಹಿತಿ ಪಡೆಯುವುದನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. (ಇದು ವಿಧ್ಯುಕ್ತವಾಗಿ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ನಿರ್ವಾಹಕನ ಪಾತ್ರವಾಗಿ ವಿಸ್ತರಣೆಯಾದಾಗ, ಈ ಕೆಲಸವನ್ನು "ಕಾಪಿ/ಕಾಂಟ್ಯಾಕ್ಟ್" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.) ಕಲಾ ನಿರ್ದೇಶಕರು ದೃಶ್ಯ ಸಂವಹನದ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ. ಅಲ್ಲದೇ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮುದ್ರಣ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿನ ಪ್ರಗತಿ ಬಗ್ಗೆ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ವಹಿಸಬಹುದು. ಇವರಿಬ್ಬರೂ ಜಾಹೀರಾತಿನ ಅಥವಾ ವಾಣಿಜ್ಯದ ಒಟ್ಟು ಕಲ್ಪನೆಯೊಂದಿಗೆ (ಹೊಸ ಕಲ್ಪನೆ ಅಥವಾ "ದೊಡ್ಡ ಕಲ್ಪನೆ" ಎಂದು ನಿರೂಪಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.) ಬರಬಹುದು; ಅಲ್ಲದೇ ಸಹಯೋಗದ ಕಾರ್ಯವು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಾರ್ಯದ ರೂಪರೇಷೆಯನ್ನು ಸುಧಾರಿಸುತ್ತದೆ.
ಜಾಹಿರಾತು-ಮಾಹಿತಿ-ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುವವರು ತಾಂತ್ರಿಕ ಬರಹಗಾರರಂತೆಯೇ ಇರುತ್ತಾರೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಪೂರಕವಾಗಿ ಅವರ ಉದ್ಯೋಗವು ಭಾಗಶಃ ಒಂದೇ ಆಗಿರುತ್ತದೆ. ವಿಶಾಲ ಅರ್ಥದಲ್ಲಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ತಾಂತ್ರಿಕ ಬರವಣಿಗೆಯ ಮುಖ್ಯ ಉದ್ದೇಶವು ಓದುಗರನ್ನು ಸೆಳೆಯುವುದಾಗಿರದೇ, ಬದಲಿಗೆ ಅವರಿಗೆ ಮಾಹಿತಿ ಒದಗಿಸುವುದಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗಾಗಿ, ಒಬ್ಬ ಜಾಹೀರಾತು-ರೂಪಿಸುವವನು ಒಂದು ಕಾರನ್ನು ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವ ಜಾಹೀರಾತನ್ನು ಬರೆಯುತ್ತಾನೆ, ಅದೇ ತಾಂತ್ರಿಕ ಬರಹಗಾರನು ಅದನ್ನು ಹೇಗೆ ಬಳಸಬೇಕೆಂದು ತಿಳಿಸುವ ಕೈಪಿಡಿಯನ್ನು ಬರೆಯುತ್ತಾನೆ.
ಪದಗಳ ಉಚ್ಛಾರಣೆಯು ಒಂದೇ ರೀತಿ ಇರುವುದರಿಂದ ಜಾಹಿರಾತು-ಮಾಹಿತಿ-ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುವವರನ್ನು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಕಾಪಿರೈಟ್ ಕಾನೂನಿನಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವವರೆಂದು ತಪ್ಪಾಗಿ ತಿಳಿಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಉದ್ಯೋಗಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲ.
ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಜಾಹೀರಾತು-ರೂಪಿಸುವವರೆಂದರೆ ಡೇವಿಡ್ ಓಗಿಲ್ವಿ, ವಿಲಿಯಂ ಬರ್ನ್‌ಬ್ಯಾಚ್ ಮತ್ತು ಲಿಯೊ ಬರ್ನೆಟ್. ಹಲವಾರು ಸೃಜನಾತ್ಮಕ ಕಲಾವಿದರು ಇತರ ವಿಷಯಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗುವುದಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು ಅವರ ವೃತ್ತಿಜೀವನದಲ್ಲಿ ಸ್ವಲ್ಪ ಕಾಲ ಜಾಹೀರಾತು-ರೂಪಿಸುವವರಾಗಿ ಕಳೆದರು, ಅವರೆಂದರೆ - ಪೀಟರ್ ಕ್ಯಾರೆ, ಡೊರೊತಿ L. ಸೇಯರ್ಸ್, ವಿಕ್ಟರ್ ಪೆಲೆವಿನ್, ಎರಿಕ್ ಆಂಬ್ಲರ್, ಜೋಸೆಫ್ ಹೆಲ್ಲರ್, ಟೆರ್ರಿ ಗಿಲ್ಲಿಯಮ್, ವಿಲಿಯಂ S. ಬುರಫ್ಸ್, ಸಲ್ಮಾನ್ ರಶ್ದಿ, ಡಾನ್ ಡಿಲಿಲ್ಲೊ, ಲಾರೆನ್ಸ್ ಕಸ್ಡನ್, ಫೇ ವೆಲ್ಡನ್, ಫಿಲಿಪ್ ಕೆರ್ ಮತ್ತು ಶಿಗೆಸಾಟೊ ಇಟಾಯ್. (ಹರ್ಸ್ಚೆಲ್ ಗೋರ್ಡನ್ ಲೆವಿಸ್ ಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಶೋಷಣೆಯ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧನಾದನು, ಆತನು ನಂತರ ಯಶಸ್ವಿ ಜಾಹೀರಾತು-ರೂಪಿಸುವವನಾದನು.)
ಇಂಟರ್ನೆಟ್, ಜಾಹೀರಾತು ಮಾಹಿತಿ ಸಿದ್ಧಪಡಿಸುವ ಅವಕಾಶಗಳ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿಸಿ, ವೆಬ್ ಮಾಹಿತಿ, ಜಾಹೀರಾತುಗಳು, ವಾಣಿಜ್ಯ ಇಮೇಲ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಆನ್‌ಲೈನ್ ಮಾಧ್ಯಮ ಮೊದಲಾದವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಇದು ಜಾಹೀರಾತು-ರೂಪಿಸುವವರಿಗೆ ತಮ್ಮ ಕೌಶಲವನ್ನು ಕಲಿಯಲು, ಸಂಶೋಧನೆ ಮಾಡಲು ಮತ್ತು ಇತರರ ಕಾರ್ಯ ವೀಕ್ಷಿಸಲು ಹೊಸ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಿದೆ. ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಉದ್ಯೋಗಿಗಳು, ಜಾಹೀರಾತು-ರೂಪಿಸುವವರು ಮತ್ತು ಕಲಾ ನಿರ್ದೇಶಕರು ಪರಸ್ಪರ ಗುರುತಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿಸಿದೆ.
ಈ ಅಂಶಗಳ ಪರಿಣಾಮದಿಂದಾಗಿ ಹಾಗೂ ಸ್ವತಂತ್ರ ಗುತ್ತಿಗೆದಾರರ ಸಂಖ್ಯೆ ಮತ್ತು ದೃಶ್ಯ ಸಂವಹನವು ಹೆಚ್ಚಾದುದರಿಂದ, ಸ್ವತಂತ್ರವಾಗಿ ಕೆಲಸಮಾಡುವುದು ಹೆಚ್ಚು ಕಾರ್ಯಸಾಧ್ಯವಾದ ಉದ್ಯೋಗವಾಗಿದೆ, ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಕೆಲವು ಜಾಹೀರಾತು ಮಾಹಿತಿ ಸಿದ್ಧತೆ ವಿಶಿಷ್ಟ-ಲಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ. ಒಂದು ಪೀಳಿಗೆಯ ಹಿಂದೆ ವೃತ್ತಿಪರ ಸ್ವತಂತ್ರ-ಜಾಹೀರಾತು-ರೂಪಿಸುವವರು (ಸಂಪೂರ್ಣಾವಧಿಯ ಉದ್ಯೋಗಗಳಲ್ಲಿದ್ದವರನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ) ವಿರಳವಾಗಿದ್ದರು.
ಉದಯೋನ್ಮುಖ ಜಾಹೀರಾತು-ರೂಪಿಸುವವರ ವೃತ್ತಿಪರ ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ಶಾಲಾಶಿಕ್ಷಣ ಕೊಡಿಸುವುದು ಉತ್ತಮ ಆರಂಭವಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಅಥವಾ ಪೂರೈಕೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಜಾಹೀರಾತು ತಂಡದ ಭಾಗವಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದು ಅನನುಭವಿಗಳಿಗೆ, ಉದ್ಯೋಗ ನೀಡುವ ಅನೇಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಗೆ ಅಗತ್ಯವಾದ ವ್ಯವಹಾರ ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಅನುಭವವನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಉತ್ತಮ ಮಾರ್ಗವಾಗಿರುತ್ತದೆ; ಹಾಗೂ ವೃತ್ತಿಜೀವನದ ಅವಕಾಶಗಳ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಸಂವಹನ ವಿನ್ಯಾಸ ವರ್ಗ:ಜಾಹೀರಾತು-ರೂಪಿಸುವವರು ವರ್ಗ:ಜಾಹೀರಾತು ಉದ್ಯೋಗಗಳು ವರ್ಗ:ಪತ್ರಿಕೋದ್ಯಮ ನೌಕರಿಗಳು
ವನ್ಸ್ದಾ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನ
ವನ್ಸ್ದಾ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವು ಭಾರತದ ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿದೆ
ಗ್ಯಾಲರಿ
ವರ್ಗ:ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಗಳು
ಸಾಗರಜೀವಿರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನ, ಕಚ್ಛ್ ಕೊಲ್ಲಿ
ಸಾಗರಜೀವಿರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನ, ಕಚ್ಛ್ ಕೊಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವು ಭಾರತದ ಗುಜರಾತ್ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿದೆ
ವರ್ಗ:ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಗಳು
ಸುಲ್ತಾನ್ ಪುರ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನ
ಛಾಯಾಂಕಣ
ವರ್ಗ:ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಗಳು