cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಅಲ್ತಮಷ್
ಯುದ್ಧಗಳು
ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ವಹಿಸಿಕೊಂಡಕೂಡಲೇ ಅನೇಕ ದಂಗೆ ಮತ್ತು ದಾಳಿಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಬೇಕಾಯಿತು. ಇಲ್ಡಸ್ ಮತ್ತು ಖುಬೇಚ ಎಂಬುವರು ಅವನ ಪರಮ ವಿರೋಧಿಗಳು. ಅಲ್ಲದೆ ಮಹಮ್ಮದೀಯರ ಆಳ್ವಿಕೆಯನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಲು ಅನೇಕ ಹಿಂದೂ ರಾಜರೂ ಹೋರಾಟ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಮಂಗೋಲರ ದಾಳಿಯ ಭೀತಿ ಪ್ರಬಲವಾಗಿತ್ತು. ಅಲ್ತಮಷ್ ತನ್ನ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಕ್ರಮೇಣ ಬಲಪಡಿಸಿಕೊಂಡು ವಿರೋಧಿಗಳನ್ನು ಒಬ್ಬೊಬ್ಬರನ್ನಾಗಿ ನಿರ್ನಾಮ ಮಾಡಿದ. 1215ರಲ್ಲಿ ಇಲ್ಡಸ್ ಸೋತು ಸಾವನ್ನಪ್ಪಿದ. ಖುಬೇಚ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸೋತು ತಲೆ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿ ಸಿಂಧೂನದಿಯಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿ ಸತ್ತ. 1221ರಲ್ಲಿ ಚಂಗೇಸ್‌ಖಾನ್‌ನ ನಾಯಕತ್ವದಲ್ಲಿ ಮಂಗೋಲರ ದಾಳಿಯ ಭೀಕರ ಕುತ್ತನ್ನು ಭಾರತ ಅನುಭವಿಸುವ ಸಂಭವ ಹೆಚ್ಚಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅನೇಕ ಕಾರಣಗಳಿಂದ ಮಂಗೋಲರು ಭಾರತವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಲಿಲ್ಲ. ಅದೃಷ್ಟವಶಾತ್ ದೇಶದಂತೆ ಸುಲ್ತಾನನೂ ಈ ಸಂಕಟದಿಂದ ಪಾರಾದ. 1228ರಲ್ಲಿ ಇಸ್ಲಾಂ ಮತದ ಅತ್ಯುಚ್ಚ ಅಧಿಕಾರಿಯಾದ ಬಾಗ್ದಾದಿನ ಕಲೀಫ ಅಲ್ತಮಷ್‌ನ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಮನ್ನಿಸಿ, ಸುಲ್ತಾನ್ ಇ ಅಜ಼ಮ್ ಎಂಬ ಬಿರುದನ್ನು ಕೊಟ್ಟ. ದಂಗೆ ದಾಳಿಗಳಿಂದ ಪಾರಾಗಿ, ಕಲೀಫನ ಮನ್ನಣೆಗೆ ಪಾತ್ರನಾದ ಅಲ್ತಮಷ್ ತನ್ನ ಅಧಿಕಾರ ಬಲಪಡಿಸಿಕೊಂಡು ರಾಜ್ಯವಿಸ್ತರಣೆಗೆ ಗಮನಹರಿಸಿದ. 1231ರಲ್ಲಿ ಬಂಗಾಳವನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡ. 1232ರಲ್ಲಿ ಗ್ವಾಲಿಯರ್ ರಾಜ್ಯವನ್ನು ಮುತ್ತಿ ಅಲ್ಲಿನ ರಾಜ ಮಂಗಳದೇವನನ್ನು ಸೋಲಿಸಿ ತನ್ನ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದ. ಮಾಳವ ಮತ್ತು ಉಜ್ಜಯಿನಿ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದ. ಉಜ್ಜಯಿನಿಯ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಮಹಾಕಾಳಿ ದೇವಾಲಯವನ್ನು ನೆಲಸಮ ಮಾಡಿದ. ಅನಾರೋಗ್ಯ ನಿಮಿತ್ತ ಅಲ್ತಮಷ್ ದಾಳಿಯನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಲಾಗಲಿಲ್ಲ.
ಸಾಧನೆಗಳು
ಅಲ್ತಮಷ್ ಗುಲಾಮೀ ಸಂತತಿಯ ಸಂಸ್ಥಾಪಕನೆಂದೂ ಹಿಂದೂಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಮಹಮ್ಮದೀಯರ ಆಡಳಿತವನ್ನು ಭದ್ರಪಡಿಸಿದವನೆಂದೂ ಚರಿತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಸರಾಗಿದ್ದಾನೆ. ಇವನು ಅರಬ್ ನಾಣ್ಯ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮೊಟ್ಟ ಮೊದಲು ಜಾರಿಗೆ ತಂದ. ಈತ ನಿಷ್ಠಾವಂತ ಮಹಮ್ಮದೀಯ. ಕಲೆ ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಿದ. ಮೀನಾಜ್ ಉಸ್ ಸಿರಾಜ್ ಎಂಬ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ಈತನ ಆಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದ. 1231-32ರ ಸುಮಾರಿನಲ್ಲಿ ಅಲ್ತಮಷ್ನೇ ಕುತುಬ್ಮಿನಾರ್ ಕಟ್ಟಡವನ್ನು ಕಟ್ಟಿಸಿದನೆಂದು ಕೆಲವು ವಿದ್ವಾಂಸರ ಮತ. ಈ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನಾಭಿಪ್ರಾಯವಿದೆ. ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ವರ್ಗ:ಇತಿಹಾಸ
ನಂಬೇಕ
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೫೫ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಅಲ್ಪತಂತ್ರ
ಕೇವಲ ಕೆಲವರ ಕೈಯಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತಾಧಿಕಾರ ಸೀಮಿತವಾಗಿರುವ ಆಡಳಿತ ಪದ್ಧತಿ (ಆಲಿಗಾರ್ಕಿ). ಅಲ್ಪಸಂಖ್ಯಾಧಿಪತ್ಯವೆಂದೂ ಇದನ್ನು ಹೇಳಬಹುದು. ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದಲ್ಲೂ (ಡೆಮಾಕ್ರಸಿ) ಚುನಾಯಿತ ಪ್ರತಿನಿಧಿಗಳು ಕೆಲವರೇ ಆಡಳಿತ ನಡೆಸುವರಾದರೂ ಸರ್ಕಾರ ಪ್ರಜೆಗಳಿಗೆ ಹೊಣೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಪತಂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ತಾತ್ತ್ವಿಕವಾಗಿ ಆ ನಿರ್ಬಂಧವಿಲ್ಲ. ಪ್ರಾಚೀನ ಗ್ರೀಸಿನ ಥೀಬ್ಸ್‌, ಮೆಗಾರ, ಕಾರಿಂತ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಇಂಥ ಸರ್ಕಾರವಿತ್ತು. ಕುಲೀನತಂತ್ರವೇ (ಅರಿಸ್ಟಾಕ್ರಸಿ) ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಅಲ್ಪತಂತ್ರವಾಗಿ ಮಾರ್ಪಾಟಾಗುತ್ತದೆಂಬ ಅಭಿಪ್ರಾಯವಿದೆಯಾದರೂ ಅವೆರಡಕ್ಕೂ ಖಚಿತವಾದ ವ್ಯತ್ಯಾಸವಿದೆ. ಅಲ್ಪತಂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಶ್ರೀಮಂತಾಧಿಪತ್ಯ. ಅಲ್ಲಿ ಆಡಳಿತವರ್ಗ ತನ್ನ ಹಿತ, ಮೇಲ್ಕ್ಮೆ ಅಧಿಕಾರ ಭದ್ರತೆಗಾಗಿ ಮಾತ್ರ ವ್ಯವಹರಿಸುತ್ತದೆ. ಕುಲೀನತಂತ್ರದಲ್ಲಾದರೋ ಆಡಳಿತ ಉತ್ತಮರ ಕೈಯಲ್ಲಿದ್ದು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಹಿತಚಿಂತನೆಯೇ ಅದರ ಗುರಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಖಾನ (ಕವಯಿತ್ರಿ)
ಖಾನಾ ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ಕವಿಯಿತ್ರಿ ಮತ್ತು ಪೌರಾಣಿಕ ಜ್ಯೋತಿಷಿ, ಇವರು ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಬಂಗಾಳಿ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಒಂಬತ್ತನೇ ಮತ್ತು ಹನ್ನೆರಡನೇ  ಶತಮಾನದ  ನಡುವೆ ಕೃತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದ ಉತ್ತರ ೨೪ ಪರಗಣ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬರಸಾತ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ದೆಯುಲಿಯಾ ( ಚಂದ್ರಕೇತುಗರ್, ಬೆರಚಂಪಾ ಬಳಿ) ಗ್ರಾಮದೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ ಎ೦ದು ತಿಳಿದು ಬ೦ದಿದೆ.
ಬಂಗಾಳಿ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿನ ಆರಂಭಿಕ ಸಂಯೋಜನೆಗಳಲ್ಲಿ ಖಾನಾರ್ ಬಚನ್ (ಅಥವಾ ವಚನ) (খনার বচন ) (ಅರ್ಥ "ಖಾನರ ಪದಗಳು") ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಅವರ ಕವನವು ಅದರ ಕೃಷಿ ಕುರಿತಾದ ವಿಚಾರಗಳಿಗೆ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿದೆ. ಇವರ ಸಣ್ಣ ದ್ವಿಪದಿಗಳು ಅಥವಾ ಕ್ವಾಟ್ರೇನ್‌ಗಳು ದೃಢವಾದ ಸಾಮಾನ್ಯ ಜ್ಞಾನವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತವೆ, ಉದ್ಯಮಕ್ಕೆ ಈ ಪೈನ್‌ನಂತೆ:
ದಂತಕಥೆ
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/9/9d/Khana-Mihir_Mound_-_Berachampa_2012-02-24_2346.JPG/250px-Khana-Mihir_Mound_-_Berachampa_2012-02-24_2346.JPG|right|thumb|250x250px| ಪೃಥಿಬಾ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿರುವ ಖಾನಾ-ಮಿಹಿರ್ ಅಥವಾ ಬರಹ-ಮಿಹಿರ್ ದಿಬ್ಬ, ಚಂದ್ರಕೇತುಗಢ, ಬೆರಚಂಪಾ, [[ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳ .]] link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/f/f4/Excavated_Brick_Structure_-_Khana-Mihir_Mound_-_Berachampa_-_North_24_Parganas_2015-04-11_7158.JPG/220px-Excavated_Brick_Structure_-_Khana-Mihir_Mound_-_Berachampa_-_North_24_Parganas_2015-04-11_7158.JPG|thumb| ಚಂದ್ರಕೇತುಗಢದಲ್ಲಿ ಖಾನಾ-ಮಿಹಿರ್ ದಿಬ್ಬದ ಉತ್ಖನನದ ಇಟ್ಟಿಗೆ ರಚನೆ. ಖಾನಾರ ದಂತಕಥೆಯು (ಬೇರೆಡೆ ಲೀಲಾವತಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ) ಪ್ರಾಗ್ಜ್ಯೋತಿಶಪುರ ( ಬಂಗಾಳ / ಅಸ್ಸಾಂ ಗಡಿ) ಅಥವಾ ದಕ್ಷಿಣ ಬಂಗಾಳದ ಪ್ರಾಯಶಃ ಚಂದ್ರಕೇತುಗಢ್ (ಇಲ್ಲಿ ಖಾನಾ ಮತ್ತು ಮಿಹಿರ್ ಹೆಸರುಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅವಶೇಷಗಳ ನಡುವೆ ಒಂದು ದಿಬ್ಬ ಪತ್ತೆಯಾಗಿದೆ) ಜೊತೆಗಿನ ಅವರ ಸಂಬಂಧದ ಸುತ್ತ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿದೆ. ಅವರು, ಚಂದ್ರಗುಪ್ತ II ವಿಕ್ರಮಾದಿತ್ಯನ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನವರತ್ನ ಸಭೆಯಲ್ಲಿ ರತ್ನವಾಗಿದ್ದ, ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಖಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಮತ್ತು ಗಣಿತಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ವರಾಹಮಿಹಿರನ ಸೊಸೆಯಾಗಿದ್ದರು ಎ೦ದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ.
ದೈವಜ್ಞ ವರಾಹಮಿಹಿರ್ (೫೦೫-೫೮೭), ವರಾಹ ಅಥವಾ ಮಿಹಿರ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ, ಒಬ್ಬ ಭಾರತೀಯ ಖಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ, ಗಣಿತಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಮತ್ತು ಜ್ಯೋತಿಷಿ, ಉಜ್ಜಯಿನಿಯಲ್ಲಿ (ಅಥವಾ ಬಂಗಾಳ, ಕೆಲವು ದಂತಕಥೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ) ಜನಿಸಿದರು. ಭಾರತೀಯ ಸಂಸತ್ತಿನ ಕಟ್ಟಡವು ಇತರ ಖಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರೊ೦ದಿಗೆ ವರಾಹಮಿಹಿರ ಮತ್ತು ಆರ್ಯಭಟರ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಅವರ ಜೀವನದ ಬಗ್ಗೆ ಹೆಚ್ಚು ತಿಳಿದಿಲ್ಲವಾದರೂ, ಅವರು ದಕ್ಷಿಣ ಬಂಗಾಳದಿಂದ ಬಂದವರು ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೆ, ಚಂದ್ರಕೇತುಗಢದ ಅವಶೇಷಗಳಲ್ಲಿ ಖಾನಾ ಮತ್ತು ಮಿಹಿರ್ ಎಂಬ ದಿಬ್ಬವಿದೆ. ಖಾನಾ ವರಾಹನ ಸೊಸೆ ಮತ್ತು ಸ್ವತಃ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಜ್ಯೋತಿಷಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಎಲ್ಲಾ ಸಾಧ್ಯತೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಜೀವನವನ್ನು ಬಂಗಾಳದಲ್ಲಿ ನಡೆಸಿದರು, ಆದರೆ ಅವರ ಜೀವನದ ಸುತ್ತಲೂ ಹಲವಾರು ದಂತಕಥೆಗಳು ಹಬ್ಬಿವೆ. ಒಂದು ದಂತಕಥೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಅವರು ಶ್ರೀಲಂಕಾದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಗಣಿತಜ್ಞ-ಖಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ವರಾಹಮಿಹಿರನನ್ನು ಮದುವೆಯಾದರು, ಆದರೆ ಖಾನಾ ವರಾಹಮಿಹಿರನ ಸೊಸೆ ಮತ್ತು ಒಬ್ಬ ನಿಪುಣ ಜ್ಯೋತಿಷಿ ಎಂದು ಹೆಚ್ಚು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ನಂಬಲಾಗಿದೆ, ಇದರಿಂದಾಗಿ ವರಾಹಮಿಹಿರನ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ವೃತ್ತಿಗೆ ಸಂಭವನೀಯ ಅಪಾಯವಾಗಿದೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಅವರು ತಮ್ಮ ಭವಿಷ್ಯವಾಣಿಗಳ ನಿಖರತೆಯಲ್ಲಿ ಅವನನ್ನು ಮೀರಿದರು, ಮತ್ತು ಕೆಲವು ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಅವರ ಪತಿ (ಅಥವಾ ಮಾವ) ಅಥವಾ ಅಲ್ಪಾವಧಿಯ ಕೆಲಸ ಮಾಡಲು ನೇಮಲಕಗೊ೦ಡ ವ್ಯಕ್ತಿ(ಅಥವಾ ಬಹುಶಃ ಖಾನಾ ಸ್ವತಃ ದೊಡ್ಡ ಒತ್ತಡದಲ್ಲಿ) ಅವರ ಅದ್ಭುತ ಪ್ರತಿಭೆಯನ್ನು ಮೌನಗೊಳಿಸಲು ಅವರ ನಾಲಿಗೆಯನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಿಕೊ೦ಡರು. . ಇದು ಆಧುನಿಕ ಬಂಗಾಳಿ ಸ್ತ್ರೀವಾದದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಧ್ವನಿಸುವ ವಿಚಾರವಾಗಿದ್ದು, ಮಲ್ಲಿಕಾ ಸೆಂಗುಪ್ತಾ ಅವರ ಈ ಕವಿತೆಯಲ್ಲಿ, ಖಾನಾ ಅವರ ಹಾಡು ಹೀಗಿದೆ :
ಶ್ರೀ ಪಿಆರ್ ಸರ್ಕಾರ್ ಅವರ ಬಗ್ಗೆ ಹೀಗೆ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ: "ಆಕಾಶಕಾಯಗಳ ಸರ್ವವ್ಯಾಪಿ ಪ್ರಭಾವದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ, ಜ್ಞಾನದ ಶಾಖೆಯು ದಿನನಿತ್ಯದ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು. ಮತ್ತು ಈ ಜ್ಞಾನದ ಶಾಖೆಯು ಅದರ ಎಲ್ಲಾ ಹೂವುಗಳು, ಎಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಕೊಂಬೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸುಂದರವಾಗಿ ಪೋಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು, ರಾಶ್ ಅವರ ಪ್ರೀತಿಯ ಮಗಳು, ಬಂಕುರಾ / ಸೆಂಭುಮ್‌ನ ರಾಶಿ ವೈದ್ಯ ಜಾತಿಯ ಸಂತಾನ."
ಜನಪ್ರಿಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿ
೧೫ ಜೂನ್ ೨೦೦೯ ರಂದು, ಭಾರತೀಯ-ಬಂಗಾಳಿ ದೂರದರ್ಶನ ಚಾನೆಲ್ ಝೀ ಬಾಂಗ್ಲಾ, ಖಾನಾ ಜೀವನವನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ ಖೋನಾ ಎಂಬ ಟಿವಿ ಧಾರಾವಾಹಿಯನ್ನು ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಈ ಪ್ರದರ್ಶನವು ಅವರು 'ಸಿಂಹಲ್' ( ಶ್ರೀಲಂಕಾ ) ನಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು ಎಂದು ಹೇಳುವ ದಂತಕಥೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುತ್ತದೆ.
೨೦೧೯ ರಲ್ಲಿ, ಕಲರ್ಸ್ ಬಾಂಗ್ಲಾ ಚಾನೆಲ್ ಖಾನಾ ಅವರ ಮಾತುಗಳು ಮತ್ತು ಆಕೆಯ ಮಾವ ವರಾಹ ಅವರೊಂದಿಗಿನ ಸಂಘರ್ಷಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಖಾನಾರ್ ಬಚನ್ ಎಂಬ ಹೊಸ ಧಾರಾವಾಹಿಯನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು.
ವೆಲ್ಲಿವೀಧಿಯಾರ್
ವೆಲ್ಲಿವೀಧಿಯಾರ್ ( ತಮಿಳು : வெள்ளிವೀತಿಯಾರ್) ಸಂಗಮ್ ಅವಧಿಯ ಕವಯಿತ್ರಿಯಾಗಿದ್ದು, ಇವರಿಗೆ ತಿರುವಳ್ಳುವ ಮಾಲೈನ ೨೩ ನೇ ಪದ್ಯವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಸಂಗಂ ಸಾಹಿತ್ಯದ ೧೪ ಪದ್ಯಗಳನ್ನು ಆರೋಪಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಜೀವನಚರಿತ್ರೆ
ವೆಲ್ಲಿವೀಧಿಯಾರ್ ಪಾಂಡ್ಯ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದಿಂದ ಬಂದವರು. ಅವರು ಮಧುರೈನ ವೆಲ್ಲಿಯಂಬಲ ವೀಧಿ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಹೀಗೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಪತಿಯಿಂದ ಬೇರ್ಪಟ್ಟು ವಾಸಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅವರ ಪತಿ ಅವರನ್ನು ತೊರೆದಿದ್ದರು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಉಳಿದ ಜೀವನವನ್ನು ಅವನ ಹುಡುಕಾಟದಲ್ಲೇ ಕಳೆದರು. ಅವರ ಅನೇಕ ಪದ್ಯಗಳು ಅವರ ಕಟುವಾದ ಜೀವನ ಅನುಭವವನ್ನು ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸುತ್ತವೆ ಹಾಗು ಸ್ತ್ರೀವಾದಿ ಮನೋವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಚಿಂತನೆಗಳಿಂದ ಕೂಡಿವೆ. ಅಗನಾನೂರು ಸಂ. ೪೫ ಮತ್ತು ೩೬೨ರಲ್ಲಿನ ಪದ್ಯಗಳು ಅತಿಮಂತಿಯು ತನ್ನ ಗಂಡನ ಅನ್ವೇಷಣೆಯನ್ನು ಮತ್ತು ಕುರುಕೈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿನ ತಿಥಿಯನ್‌ನ ಪುನ್ನಾಯಿಯ ಶಾಖೆಗಳ ಅನ್ನಿ ಮತ್ತು ಕೋಟೆಗಳನ್ನು ನಾಶಮಾಡುವಲ್ಲಿ ವನವರಂಬನ್‌ನ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಸೋಲಿಸಿದ ನಂತರ ನಡೆದ ಯುದ್ಧವನ್ನು ವಿವರಿಸುತ್ತದೆ. ವೆಲ್ಲಿವೀಧಿಯಾರ್ ಅವರು ಹುಲಿಯ ಉಗುರಿನ ಆಳವಾದ ಮುರುಕ್ಕು-ಮೊಗ್ಗುಗಳ ಹೋಲಿಕೆಗಾಗಿ ಸಹ ಪ್ರಶಂಸಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಗಂಡನ ಅನ್ವೇಷಣೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಕ್ಲೇಶಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿದ ಅವ್ವೈಯಾರ್ I ನಿಂದ ಅವರನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಸಂಗಮ್ ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕೆ ಇವರ ಕೊಡುಗೆ
ವೆಲ್ಲಿವೀಧಿಯಾರ್ ಅವರು ೧೪ ಸಂಗಮ ಪದ್ಯಗಳನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ, ಇದರಲ್ಲಿ ೮ ಕುರುಂತೋಗೈಯಲ್ಲಿ (ಪದ್ಯಗಳು ೨೭, ೪೪, ೫೮, ೧೩೦, ೧೪೬, ೧೪೯, ೧೬೯, ಮತ್ತು ೩೮೬), ೩ ನತ್ರಿನೈ ನಲ್ಲಿ(ಪದ್ಯಗಳು ೭೦, ೩೩೫ ಮತ್ತು ೩೪೮ ), ಅಗಣನನೂರಿಯಲ್ಲಿ ೨ ಪದ್ಯಗಳು, (ಪದ್ಯಗಳು ೪೫ ಮತ್ತು ೩೬೨), ಮತ್ತು ೧ ತಿರುವಳ್ಳುವ ಮಾಲೈ ನಲ್ಲಿ(ಪದ್ಯ ೨೩).
ಅವರ ಪದ್ಯ ಸಂ. ೨೩ ರಲ್ಲಿ ಇರುವ ಕುರಲ್‌ನ ಹೊಗಳಿಕೆಯನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಟಿಪ್ಪಣಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಲೇಖಕಿ ವರ್ಗ:ತಮಿಳಿನ ಕವಿಗಳು
ಮೊಟ್ಟೆಯ ಹಳದಿ ಲೋಳೆ
ಮೊಟ್ಟೆಯ ಹಳದಿ ಲೋಳೆ ಎನ್ನುವುದು ಮೊಟ್ಟೆಯ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಭ್ರೂಣಕ್ಕೆ ಆಹಾರ ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಮೊಟ್ಟೆಯ ಹಳದಿ ಲೋಳೆಯು ತಿರುಚು ಪೊರೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುವ ಜೀವಕೋಶಗಳ ಒಂದು ಅಥವಾ ಎರಡು ಸುರುಳಿಯಾಕಾರದ ಪಟ್ಟಿಗಳಿಂದ ಮೊಟ್ಟೆಯ ಲೋಳೆ (ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಆಲ್ಬುಮೆನ್ ಅಥವಾ ಮೊಟ್ಟೆಯ ಬಿಳಿಲೋಳೆ /ಬಿಳಿಲೋಳೆ ) ಗಳಲ್ಲಿ ತೇಲಾಡುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಫಲೀಕರಣಕ್ಕೂ ಮೊದಲು, ಅಂಕುರಾವಸ್ಥೆಯ ಚಪ್ಪಟೆಯ ಭಾಗ ದೊಂದಿಗೆ ಹಳದಿ ಲೋಳೆಯು ಏಕೈಕ ಕೋಶ ವಾಗಿರುತ್ತದೆ; ಬರಿಗಣ್ಣಿನಿಂದ ನೋಡಬಹುದಾದ ಕೆಲವೇ ಏಕ ಕೋಶಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಆಹಾರವಾಗಿ, ಹಳದಿ ಲೋಳೆಯು ವಿಟಮಿನ್ಗಳು ಮತ್ತು ಖನಿಜಗಳ ಮುಖ್ಯ ಮೂಲವಾಗಿದೆ. ಅವುಗಳು ಮೊಟ್ಟೆಯ ಎಲ್ಲಾ ಕೊಬ್ಬು ಮತ್ತು ಕೊಲೆಸ್ಟರಾಲ್ ಅನ್ನು ಮತ್ತು ಐದನೇ ಒಂದು ಭಾಗದಷ್ಟು ಪ್ರೊಟೀನ್ ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ.
ಕರಿದ ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಬೇಯಿಸುವಾಗ ಇದನ್ನು ಹಾಗೆಯೇ ಬಿಟ್ಟರೆ, ಬಿಳಿಭಾಗಗಳ ಚಪ್ಪಟೆ ಆಕೃತಿಯಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದ ಹಳದಿ ಲೋಳೆಯು ಆಹಾರದ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವಾದ ಉಜ್ವಲವಾದ ಪಕ್ಕದ ಭಾಗವನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ. ಕರೆಯುವ ಮೊದಲು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಎರಡು ಅಂಶಗಳನ್ನು ಮಿಶ್ರಣ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಆಮ್ಲೆಟ್ಗಳು ಮತ್ತು ಮಿಶ್ರಣದ ಮೊಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡು ಬರುವ ಮಸುಕಾದ ಹಳದಿ ರೂಪಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.
ಕೋಳಿಮರಿಯ ಮೊಟ್ಟೆ ಹಳದಿ ಲೋಳೆಯ ಘಟಕಗಳು
ಹಳದಿ ಲೋಳೆಯು ಮೊಟ್ಟೆಯ ದ್ರವಭಾಗದ ತೂಕದ ಸುಮಾರು 33% ಭಾಗವಾಗಿರುತ್ತದೆ; ಇದು ಮೊಟ್ಟೆಯ ಬಿಳಿಭಾಗದ ಕ್ಯಾಲೋರಿ ಪ್ರಮಾಣದ ಮೂರರಷ್ಟು ಅಂದರೆ ಸುಮಾರು 60 ಕ್ಯಾಲೋರಿಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ.
ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಮೊಟ್ಟೆಯು (50 ಗ್ರಾಂ ಒಟ್ಟು, 17 ಗ್ರಾಂ ಹಳದಿ ಲೋಳೆ) ಸುಮಾರು 2.7 ಗ್ರಾಂ ಪ್ರೊಟೀನ್, 210 ಮಿಗ್ರಾಂ ಕೊಲೆಸ್ಟರಾಲ್, 0.61 ಗ್ರಾಂ ಕಾರ್ಬೋಹೈಡ್ರೇಟ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಒಟ್ಟು 4.51 ಗ್ರಾಂ ಕೊಬ್ಬನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. (ಯುಎಸ್‌ಡಿಎ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪೌಷ್ಠಿಕಾಂಶ ದತ್ತಾಂಶಮೂಲ)
ಎಲ್ಲಾ ಕೊಬ್ಬು -ಕರಗಬಲ್ಲ ವಿಟಮಿನ್‌ಗಳಾದ (ಎ, ಡಿ, ಇ, ಮತ್ತು ಕೆ) ಅನ್ನು ಮೊಟ್ಟೆಯ ಹಳದಿ ಲೋಳೆಯಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿ ವಿಟಮಿನ್ ಡಿ ಅನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಕೆಲವೇ ಆಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಮೊಟ್ಟೆಯ ಹಳದಿ ಲೋಳೆಯು ಒಂದಾಗಿದೆ.
ಮೊಟ್ಟೆಯ ಹಳದಿ ಲೋಳೆಯಲ್ಲಿರುವ ಹೆಚ್ಚು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿರುವ ಕೊಬ್ಬಿನ ಆಮ್ಲಗಳ ವಿವಿಧ ಘಟಕಗಳು ಈ ರೀತಿಯಾಗಿವೆ:
ಮೊಟ್ಟೆಯ ಹಳದಿ ಲೋಳೆಯು ಲೆಸಿಥಿನ್, ಎಮಲ್ಸಿಕಾರಕ ಮತ್ತು ಸರ್ಫ್ಯಾಕ್ಟಂಟ್ನ ಮೂಲವಾಗಿದೆ.
ಹಳದಿ ಬಣ್ಣವು ಲ್ಯೂಟೀನ್ ಮತ್ತು ಝಿಯಾಕ್ಸಾಂತಿನ್ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿದ್ದು, ಅವುಗಳು ಕ್ಸಾಂಥೋಫಿಲ್ ಎಂದು ಕರೆಲ್ಪಡುವ ಹಳದಿ ಅಥವಾ ಕಿತ್ತಳೆ ಕ್ಯಾರೋಟಿನಾಯ್ಡ್ ಗಳ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿದೆ.
ದ್ವಿಗುಣ-ಹಳದಿ ಲೋಳೆಯ ಮೊಟ್ಟೆಗಳು
ಅಂಡೋತ್ಪತ್ತಿಯು ಅತೀ ವೇಗವಾಗಿ ಸಂಭವಿಸಿದಾಗ ಅಥವಾ ಒಂದು ಹಳದಿ ಲೋಳೆಯು ಮತ್ತೊಂದು ಹಳದಿ ಲೋಳೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಗ ಹೊಂದಿದಾಗ ದ್ವಿಗುಣ-ಹಳದಿ ಲೋಳೆಯ ಮೊಟ್ಟೆಗಳು ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಮೊಟ್ಟೆಗಳು ಎಳೆಯ ಕೋಳಿಗಳ ಉತ್ಪನ್ನ ಚಕ್ರವು ಏಕಕಾಲಿಕವಾಗಿರದ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿರಬಹುದು. ಕೋಳಿಗಳ ಕೆಲವು ಹೈಬ್ರಿಡ್ ತಳಿಗಳು ಸಹ ತನ್ನಿಂತಾನೇ ದ್ವಿಗುಣ ಹಳದಿ ಲೋಳೆಯ ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಭಾರತದ ಪಶ್ಚಿಮ ಬಂಗಾಳದಲ್ಲಿ, ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಆರಂಭಾಗ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಆರಂಭಾಗ್ ಮೊಟ್ಟೆ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ಉತ್ಪಾದಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಏಕಕಾಲಿಕವಾಗಿರದ ಚಕ್ರಗಳ ಕಾರಣದಿಂದ ಕೆಲವು ಕೋಳಿಗಳು ಅಪರೂಪವಾಗಿ ದ್ವಿಗುಣ-ಹಳದಿ ಲೋಳೆಯ ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಇಡುತ್ತವೆ. ಆನುವಂಶಿಕತೆಯು ಕೆಲವು ಕೋಳಿಗಳು ದ್ವಿಗುಣ-ಹಳದಿ ಲೋಳೆಯ ಮೊಟ್ಟೆಗಳು ಇಡಲು ಕಾರಣವಾದರೂ, ಎಳೆಯ ಕೋಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಂದರ್ಭಿಕವಾದ ವೈಪರೀತ್ಯವು ಮೊಟ್ಟೆ ಇಡಲು ಪ್ರಾರಂಭವಾಗುವುದರಿಂದ ಇವುಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದ್ವಿಗುಣ-ಹಳದಿ ಲೋಳೆಯ ಮೊಟ್ಟೆಯು ಸಾಮಾನ್ಯ ಏಕ-ಹಳದಿ ಲೋಳೆಯ ಮೊಟ್ಟೆಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಉದ್ದ ಮತ್ತು ತೆಳುವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಕೋಳಿಮರಿಗಳು ಪರಸ್ಪರ ಮರಿ ಇಡುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಹಸ್ತಕ್ಷೇಪ ಮಾಡುವುದರಿಂದ ಮತ್ತು ಮರಣ ಹೊಂದುವುದರಿಂದ ದ್ವಿಗುಣ-ಹಳದಿ ಲೋಳೆಯ ಮೊಟ್ಟೆಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕೇವಲ ಮಾನವನ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆಯ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿ ಮರಿಯಿಡುವಿಕೆಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ.
ಹಳದಿ ಲೋಳೆರಹಿತ ಮೊಟ್ಟೆಗಳು
ಹಳದಿ ಲೋಳೆಯಲ್ಲಿದ ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು "ಡ್ವಾರ್ಫ್" ಅಥವಾ "ವಿಂಡ್" ಮೊಟ್ಟೆಗಳೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅಂತಹ ಮೊಟ್ಟೆಗಳು ಹೆಚ್ಚು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಕೋಳಿಮರಿಗಳ ಮೊದಲ ಯತ್ನವಾಗಿರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಅದರ ಮೊಟ್ಟೆಯಿಡುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಸಿದ್ಧಗೊಳ್ಳುವ ಮುನ್ನವೇ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತದೆ. ಪ್ರಬುದ್ಧ ಕೋಳಿಯಲ್ಲಿ ವಿಂಡ್ ಮೊಟ್ಟೆಯು ಅಸಂಭವವಾಗಿದ್ದು ಆದರೆ ಒಂದು ವೇಳೆ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿಯ ಅಂಗಾಂಶಗಳ ಭಾಗಗಳು ವಿಭಜಿತವಾಗುವುದರ ಮೂಲಕ ಅದನ್ನು ಹಳದಿ ಲೋಳೆಯಂತೆ ಪರಿಗಣಿಸಲು ಮೊಟ್ಟೆ ಉತ್ಪಾದನೆಯ ಗ್ರಂಥಿಗಳನ್ನು ಉತ್ತೇಜನಗೊಳಿಸಿದಾಗ ಅದು ಮೊಟ್ಟೆಯ ನಾಳದಲ್ಲಿ ಸಾಗಿದಂತೆ ಅದನ್ನು ಆಲ್ಬುಮೆನ್, ಒಳಪೊರೆಗಳು ಮತ್ತು ಕವಚಗಳಲ್ಲಿ ಆವರಿಸಿದಾಗ ಸಂಭವಿಸಬಹುದು. ಹಳದಿ ಲೋಳೆಯ ಬದಲು ಮೊಟ್ಟೆಯು ಬೂದು ಬಣ್ಣದ ಅಂಗಾಂಶದ ಚಿಕ್ಕ ಅಂಶವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದರೆ ಇದು ಸಂಭವಿಸಿರುತ್ತದೆ. ಹಳದಿ ಲೋಳೆಯಿರದ ಮೊಟ್ಟೆಯ ಪ್ರಾಚೀನ ಪದವು "ಹುಂಜ" ಮೊಟ್ಟೆ ಎಂಬುದಾಗಿದೆ. ಅವುಗಳು ಹಳದಿ ಲೋಳೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರದೇ ಇರುವುದರಿಂದ ಮತ್ತು ಆ ಕಾರಣದಿಂದ ಮರಿಯಾಗದೇ ಇರುವುದರಿಂದ, ಈ ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಸಾಕಿದ ಹುಂಜಗಳು ಇಟ್ಟಿರುವುದಾಗಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ನಂಬಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಈ ಪ್ರಕಾರದ ಮೊಟ್ಟೆಯು ಹಲವು ಪ್ರಕಾರದ ಕೋಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸುತ್ತದೆ. ಇವುಗಳನ್ನು ಪ್ರಮಾಣಿಕ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಂಟಮ್ಗಳು, ಗಿನಿಯಾಸ್ ಮತ್ತು ಕೋಟ್ಯುರ್ನಿಕ್ಸ್ ಕ್ವೇಲ್‌ಗಳೆರಡರಲ್ಲೂ ಕಾಣಲಾಗಿದೆ. ಕೋಳಿಯ ಮೊಟ್ಟೆ ನೋಡಿ.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೊಟ್ಟೆಗಳು ವರ್ಗ:ಆಹಾರ
ಸೋದರಿ
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೫೫ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ರಾಜಕುಮಾರ್_ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ರಾಜಕುಮಾರ್_ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು  ವರ್ಗ:ರಾಜಕುಮಾರ್_ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ರೋಹಿಣಿ (ನಕ್ಷತ್ರ)
ರೋಹಿಣಿ ನಕ್ಷತ್ರವು ವೃಷಭ (ಟಾರಸ್) ರಾಶಿಯಲ್ಲಿಯ ಪ್ರಮುಖ ತಾರೆ (ಅಲ್ಡೆಬರಾನ್; ಟಾರಿ). ಇದೊಂದು ರಕ್ತದೈತ್ಯ (ಅಂದರೆ ಹೀಲಿಯಮ್ ನಕ್ಷತ್ರ) ಚಾಂದ್ರ ಕಕ್ಷೆಯ 27 ನಕ್ಷತ್ರಗಳ ಪೈಕಿ ಒಂದು. ಇದರ ವಿಷುವದಂಶ 4ಗಂ. 34ಮಿ. 39ಸೆ; ಫಂಟಾವೃತ್ತಾಂಶ 1602758" ಉತ್ತರ. ಒಂದನೆಯ ಕಾಂತಿಮಾನದ ಕೆಂಪುಬಣ್ಣದ ನಕ್ಷತ್ರ. ವ್ಯಾಸ ಸೂರ್ಯ ವ್ಯಾಸದ ಸುಮಾರು 35ಮಡಿ; ಉಜ್ಜ್ವಲತೆ ಸೂರ್ಯನದರ 90ರಷ್ಟು. ಸೂರ್ಯನಿಂದ 68 ಜೋತಿರ್ವರ್ಷ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಕ್ರಾಂತಿ ವೃತ್ತದ ಬಳಿಯೇ ಇರುವುದರಿಂದ ಸೂರ್ಯ ಮತ್ತು ಚಂದ್ರ ಈ ನಕ್ಷತ್ರಕ್ಕೆ ತೀರ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ ಹಾದುಹೋಗುತ್ತವೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
Rohini nakshatra
ವರ್ಗ:ನಕ್ಷತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಜಾಲತಾಣ
ಜಾಲತಾಣವು ಒಂದು ಒಂಟಿ ಪ್ರಭಾವಕ್ಷೇತ್ರ ನಾಮದಿಂದ (ಡೊಮೇನ್ ನೇಮ್) ಸೇವೆಪಡೆಯುವ ಸಂಬಂಧಿತ ಜಾಲಪುಟಗಳ ಸಮೂಹ. ಒಂದು ಜಾಲತಾಣವು ಕನಿಷ್ಠ ಒಂದು ವೆಬ್ ಸರ್ವರ್‍ನಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳಾವಕಾಶ ಪಡೆದಿರುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಏಕರೂಪ ಸಾಧನ ಶೋಧಕ (ಯೂನಿಫ಼ಾರ್ಮ್ ರಿಸೋರ್ಸ್ ಲೊಕೇಟರ್) ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಒಂದು ಅಂತರಜಾಲ ವಿಳಾಸದ ಮುಖಾಂತರ ಒಂದುಅಂತರಜಾಲ ಅಥವಾ ಖಾಸಗಿ ಸ್ಥಳೀಯ ವಲಯ ಜಾಲದಂತಹ (ಲೋಕಲ್ ಏರಿಯಾ ನೆಟ್‍ವರ್ಕ್) ಒಂದು ಜಾಲಬಂಧದ ಮೂಲಕ ಪ್ರವೇಶಿಸಬಲ್ಲದ್ದಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲ ಸಾರ್ವಜನಿಕವಾಗಿ ಸುಲಭ ಗಮ್ಯ ಜಾಲತಾಣಗಳು ಒಟ್ಟಾಗಿ ವಿಶ್ವವ್ಯಾಪಿ ಜಾಲವನ್ನು (ವರ್ಲ್ಡ್ ವೈಡ್ ವೆಬ್) ರಚಿಸುತ್ತವೆ.
ವರ್ಗ:ಅಂಕೀಯ ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ವರ್ಗ:ಅಂತರ ಜಾಲ ತಾಣಗಳು
ಗೊಮ್ಮಟ ಸ್ತುತಿ
ಗೊಮ್ಮಟ ಸ್ತುತಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುವ ಒಂದು ಶಾಸನ ಶ್ರವಣಬೆಳಗೊಳದಲ್ಲಿದೆ. ಬೊಪ್ಪಣ ಪಂಡಿತ ಎಂಬಾತ ಈ ಶಾಸನದ ಕರ್ತೃ. ಇದರ ಕಾಲ ಕ್ರಿ.ಶ. ಸುಮಾರು ೭೦೦. ಇದನ್ನು ಮೊದಲಿಗೆ ಓದಿದವರು ಬಿ.ಎಲ್.ರೈಸ್. ನಂದಿಸೇನ ಮುನಿಯು ಇಹಲೋಕದ ಸುಖ ವೈಭವಗಳು ಚಂಚಲ ಎಂಬುದನ್ನು ಮನಗಂಡು ವೈರಾಗ್ಯದಿಂದ ಸಂನ್ಯಾಸ ಹಿಡಿದು ದೇವಲೋಕವನ್ನು ಸೇರಿದನು ಎಂದು ಶಾಸನ ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಶಾಸನದ ಸಾಲುಗಳು ಹೀಗಿವೆ: "ಸುರಚಾಪಂಬೋಲೆ ವಿದ್ಯುಲ್ಲತೆಗಳ ತೆರವೋಲ್ ಮಂಜುವೋಲ್ ತೋರಿ ಬೇಗಂ ಪಿರಿಗುಂ ಶ್ರೀರೂಪ ಲೀಲಾಧನವಿಭವಮಹಾರಾಶಿಗಳ್ ನಿಲ್ಲಮಾರ್ಗಂ ಪರಮಾರ್ಥಂ ಮೆಚ್ಚೆನಾನೀ ಧರನಿಯುಳಿರವಾನೆಂದು ಸಂನ್ಯಾಸನಂಗೆ ಯ್ದುರುಸತ್ವನ್ ನಂದಿಸೇನ ಪ್ರವರಮುನಿವರನ್ ದೇವಲೋಕಕ್ಕೆ ಸಂದಾನ್ ||." ಕನ್ನಡ ಶಬ್ದಗಳಿಗಿಂತ ಸಂಸ್ಕೃತ ಶಬ್ದಗಳೇ ಹೆಚ್ಚಾಗಿವೆ. ಉದ್ದವಾದ ಸಮಾಸ ಪದಗಳೂ ಕಾಣುತ್ತವೆ. ಪೂರ್ವದ ಹಳಗನ್ನಡದ ಕೆಲವು ರೂಪಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಉದಾ: ಸಂದಾನ್, ಧರಣಿಯುಳ್. ಇವು ತಮಿಳು ಭಾಷೆಯ ಪದಗಳ ರೂಪವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಗಮನಿಸಬಹುದು.
ವರ್ಗ:ಜೈನ ಧರ್ಮ ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕದ ಇತಿಹಾಸ ವರ್ಗ:ಶಾಸನಗಳು
ಲಟ್ಟಣಿಗೆ
thumb|240x240px|ಕಟ್ಟಿಗೆಯ ಲಟ್ಟಣಿಗೆ thumb|ಲಟ್ಟಣಿಗೆಯಿಂದ ಚಪಾತಿ ಲಟ್ಟಿಸುತ್ತಿರುವುದು ಲಟ್ಟಣಿಗೆಯು ಉರುಳೆಯಾಕಾರದ ಆಹಾರ ತಯಾರಿಕಾ ಉಪಕರಣ. ಇದನ್ನು ಕಣಕಕ್ಕೆ ಆಕಾರ ಕೊಡಲು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ಚಪ್ಪಟೆಯಾಗಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಎರಡು ಶೈಲಿಗಳ ಲಟ್ಟಣಿಗೆಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ: ರೋಲರ್‌ಗಳು ಹಾಗೂ ರಾಡ್‍ಗಳು. ರೋಲರ್ ಬಗೆಯ ಲಟ್ಟಣಿಗೆಯು ಪ್ರತಿ ತುದಿಯಲ್ಲೂ ಸಣ್ಣ ಹಿಡಿಗಳಿರುವ ದಪ್ಪನೆಯ ಉರುಳೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ; ರಾಡ್ ಬಗೆಯ ಲಟ್ಟಣಿಗೆಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತೆಳ್ಳನೆಯ ಕ್ರಮೇಣ ಮೊನಚಾಗುವ ದಂಡಗಳಾಗಿರುತ್ತವೆ. ವಿಭಿನ್ನ ಬಗೆಗಳ ಹಾಗೂ ವಸ್ತುಗಳ ಲಟ್ಟಣಿಗೆಗಳು ಬದಲಾಗುವ ಅನುಕೂಲಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತವೆ, ಮತ್ತು ಅವನ್ನು ಅಡುಗೆ ಹಾಗೂ ಬೇಕಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ಭಿನ್ನ ಕಾರ್ಯಗಳಿಗೆ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ವಸ್ತು
ಲಟ್ಟಣಿಗೆಗಳು ಹಲವಾರು ಗಾತ್ರಗಳು, ಆಕಾರಗಳು ಮತ್ತು ಗಾಜು, ಪಿಂಗಾಣಿ, ಅಕ್ರಿಲಿಕ್, ಬೇಕಲೈಟ್, ತಾಮ್ರ, ಹಿತ್ತಾಳೆ, ಅಲ್ಯೂಮಿನಿಯಮ್, ಸಿಲಿಕೋನ್, ಕಟ್ಟಿಗೆ, ತುಕ್ಕುರಹಿತ ಉಕ್ಕು, ಅಮೃತಶಿಲೆ, ಹಾಗೂ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ವಸ್ತುಗಳಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತವೆ. ಕೆಲವು ಟೊಳ್ಳಾಗಿದ್ದು ಅಪೇಕ್ಷಿತ ಆಹಾರವನ್ನು ಉತ್ತಮವಾಗಿ ಲಟ್ಟಿಸಲು ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಬಿಸಿ ಅಥವಾ ತಂಪು ನೀರನ್ನು ತುಂಬುವುದು ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
ವರ್ಗ:ಅಡುಗೆ ಸಲಕರಣೆಗಳು
ರೋಹಿಣಿ
ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದಲ್ಲಿ, ರೋಹಿಣಿಯು ವಸುದೇವನ ಮೊದಲ ಪತ್ನಿ. ಇವಳು ಬಲರಾಮನ ಬದಲಿ ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಅವನ ಸಹೋದರಿ ಸುಭದ್ರಳ ತಾಯಿ. ಸುಭದ್ರೆಯ ಸಹೋದರನೇ ಕೃಷ್ಣ. ಇವಳು ಕೃಷ್ಣನ ಪಾಲನೆ ಪೋಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನವಾದ ಪಾತ್ರವಹಿಸಿದಳು. ಇವಳು ಹಸುಗಳ ಮಾತೆಯಾದ ಕಾಮಧೇನುವಿನ ಭಾಗಶಃ ಅವತಾರವಾಗಿದ್ದಾಳೆ.
ಕಂಸನು ದೇವಕಿಯ ಆರು ಶಿಶುಗಳನ್ನು ಹುಟ್ಟಿದ ಕೂಡಲೇ ಕೊಂದನು. ದೇವಕಿಯು ಏಳನೇ ಬಾರಿಗೆ ಗರ್ಭ ಧರಿಸಿದಳು. ಆದರೆ, ಈ ಏಳನೇ ಮಗುವು ಹಿಂದಿನ ಆರು ಶಿಶುಗಳಂತೆ ಸಾಯಲಿಲ್ಲ; ಗರ್ಭದಲ್ಲಿದ್ದ ಮಗುವು ಪವಾಡಸದೃಶವಾಗಿ ದೇವಕಿಯ ಗರ್ಭದಿಂದ, ತನ್ನ ಸ್ವಂತ ಮಗುವಿಗಾಗಿ ದೀರ್ಘಕಾಲದಿಂದ ಹಂಬಲಿಸುತ್ತಿದ್ದ ರೋಹಿಣಿಯ ಗರ್ಭಕ್ಕೆ ವರ್ಗಾವಣೆಗೊಂಡಿತು. ಹೀಗೆ ಹುಟ್ಟಿದ ಮಗುವೇ ಬಲರಾಮ. ಇವನು ಮಹಾನ್ ಯೋದ್ಧನಾಗಿ ಮತ್ತು ತನ್ನ ತಮ್ಮ ಕೃಷ್ಣನ ಆಸರೆಯಾಗಿ ಬೆಳೆದನು.
ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಜನ್ಮದ ನಂತರ ಗೋಕುಲಕ್ಕೆ ರಹಸ್ಯವಾಗಿ ಸಾಗಿಸಲಾಯಿತು. ಆಗ, ತನ್ನ ನೆಚ್ಚಿನ ಮಲಮಗ ಕೃಷ್ಣನ ಮೇಲೆ ಕಣ್ಣಿಡಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲು ರೋಹಿಣಿಯೂ ಅದೇ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಹೋದಳು. ಈ ಸಾಮೀಪ್ಯದ ಕಾರಣದಿಂದ ಕೃಷ್ಣ ಬಲರಾಮರು ಒಟ್ಟಿಗೆ ಬೆಳೆದರು.
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
Rohini ವರ್ಗ:ಮಹಾಭಾರತದ ಪಾತ್ರಗಳು
ಮಯಾಂಕ್ ಅಗರ್ವಾಲ್
ಮಯಾಂಕ್ ಅನುರಾಗ್ ಅಗರ್ವಾಲ್ ಅವರು ೧೬ ಫೆಬ್ರವರಿ ೧೯೯೧ರಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಇವರು ಕರ್ನಾಟಕದವರಾಗಿದ್ದು ಬಲಗೈ ಆರಂಭಿಕ ಬ್ಯಾಟ್ಸ್‌ಮನ್‌ ಆಗಿ ಆಡುವ ಭಾರತದ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟಿಗ. ಅವರು ೨೬ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೧೮ ರಂದು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ವಿರುದ್ಧ ಭಾರತದ ಪರವಾಗಿ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪಂದ್ಯಾವಳಿಗೆ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದರು.
=ಆರಂಭಿಕ ವೃತ್ತಿಜೀವನ= ಅವರು ಬಿಷಪ್ ಕಾಟನ್ ಬಾಲಕರ ಶಾಲೆ ಮತ್ತು ಬೆಂಗಳೂರಿನ ಜೈನ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಹಳೆಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.
=ದೇಶೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್= ನವೆಂಬರ್ ೨೦೧೭ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ಪ್ರಥಮ ದರ್ಜೆ ಕ್ರಿಕೆಟ್‌ನ ತಮ್ಮ ಚೊಚ್ಚಲ ತ್ರಿಶತಕವನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು. ಅವರು ೨೦೧೭-೧೮ ರಣಜಿ ಟ್ರೋಫಿಯಲ್ಲಿ ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ವಿರುದ್ಧ ಕರ್ನಾಟಕದ ಪರವಾಗಿ ೩೦೪* ಹೊಡೆದಿದ್ದರು. ಇದು ಭಾರತದ ಪ್ರಥಮ ದರ್ಜೆ ಕ್ರಿಕೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ದಾಖಲಾದ ೫೦ ನೇ ತ್ರಿಶತಕವಾಗಿದೆ. ಅದೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ, ಅವರು ಪ್ರಥಮ ದರ್ಜೆ ಕ್ರಿಕೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ೧,೦೦೦ ರನ್ ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದರು. ಅವರು ೨೦೧೭-೧೮ರ ರಣಜಿ ಟ್ರೋಫಿಯಲ್ಲಿ ಅತೀ ಹೆಚ್ಚು ರನ್ ಗಳಿಸಿದವರಾಗಿದ್ದು, ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯನ್ನು ೧,೧೬೦ ರನ್‌ಗಳೊಂದಿಗೆ ಮುಗಿಸಿ ಸ್ಮರಣೀಯಗೊಳಿಸಿದರು.
೨೦೧೮ ರ ಜನವರಿಯಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಐಪಿಎಲ್ ಹರಾಜಿನಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು ಕಿಂಗ್ಸ್ ಇಲೆವೆನ್ ಪಂಜಾಬ್ ತಂಡವು ಖರೀದಿಸಿತು. ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೧೮ ರಲ್ಲಿ ಅವರು, ೨೦೧೭-೧೮ರ ವಿಜಯ್ ಹಜಾರೆ ಟ್ರೋಫಿಯಲ್ಲಿ ಎಂಟು ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ೭೨೩ ರನ್ ಗಳಿಸಿ ಹೆಚ್ಚು ರನ್ ಗಳಿಸಿದವರಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು. ೨೦೧೭-೧೮ರ ದೇಶೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಋತುವಿನಲ್ಲಿ ಅವರು ಎಲ್ಲಾ ಸ್ವರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ೨,೧೪೧ ರನ್ ಗಳಿಸಿದ್ದರು. ಇದು ಭಾರತೀಯ ದೇಶೀಯ ಋತುವಿನಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಬ್ಯಾಟ್ಸ್‌ಮನ್ ಗಳಿಸಿದ ಗರಿಷ್ಠ ಮೊತ್ತವಾಗಿದೆ. ಜೂನ್ ೨೦೧೮ ರಲ್ಲಿ, ರಣಜಿ ಟ್ರೋಫಿಯಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ರನ್ ಗಳಿಸಿದವರಿಗೆ ನೀಡುವ ಮಾಧವರಾವ್ ಸಿಂಧಿಯಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಭಾರತ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮಂಡಳಿ (ಬಿಸಿಸಿಐ) ನೀಡಿತು.
ಅವರು ೨೦೧೮-೧೯ರ ವಿಜಯ್ ಹಜಾರೆ ಟ್ರೋಫಿಯಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕದ ಪರ ಏಳು ಪಂದ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ೨೫೧ ರನ್ ಗಳಿಸಿದ್ದಾರೆ.
=ಅಂತರ್‌ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಜೀವನ= ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೧೮ ರಲ್ಲಿ, ವೆಸ್ಟ್ ಇಂಡೀಸ್ ವಿರುದ್ಧದ ಸರಣಿಗಾಗಿ ಭಾರತದ ಟೆಸ್ಟ್ ತಂಡದಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು ಹೆಸರಿಸಲಾಯಿತು, ಆದರೆ ಅವರಿಗೆ ಆಡಲು ಅವಕಾಶ ಸಿಗಲಿಲ್ಲ. ಗಾಯದಿಂದಾಗಿ ಪೃಥ್ವಿ ಶಾ ಭಾರತ ತಂಡದಿಂದ ಹೊರಗುಳಿದ ನಂತರ, ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೧೮ ರಲ್ಲಿ, ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ವಿರುದ್ಧದ ಸರಣಿಗಾಗಿ ಭಾರತದ ಟೆಸ್ಟ್ ತಂಡಕ್ಕೆ ಅವರನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು. ಮೆಲ್ಬೋರ್ನ್ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ, ೨೬ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೧೮ ರಂದು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ವಿರುದ್ಧ ಚೊಚ್ಚಲ ಅಂತರ್ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಪಂದ್ಯವಾಡಿದ ಅವರು, ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಇನ್ನಿಂಗ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿಯೇ ಎಪ್ಪತ್ತಾರು ರನ್ ಗಳಿಸಿರು. ೧೯೪೭ರಲ್ಲಿ ಸಿಡ್ನಿ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಮೈದಾನದಲ್ಲಿ (ಎಸ್‌ಸಿಜಿ) ದತ್ತು ಫಡ್ಕರ್ ಅವರು ನಿರ್ಮಿಸಿದ ೫೧ ರನ್‌ಗಳ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಮೀರಿ ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಚೊಚ್ಚಲ ಟೆಸ್ಟ್ ಪಂದ್ಯವೊಂದರಲ್ಲಿ ಇದು ಭಾರತೀಯ ಕ್ರಿಕೆಟಿಗರ ಅತ್ಯಧಿಕ ಸ್ಕೋರ್ ಆಗಿದೆ.
ಜುಲೈ ೨೦೧೯ ರಲ್ಲಿ, ಅವರನ್ನು ೨೦೧೯ ರ ಕ್ರಿಕೆಟ್ ವಿಶ್ವಕಪ್ಗಾಗಿ ಭಾರತದ ತಂಡಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು. ಗಾಯದಿಂದಾಗಿ ಟೂರ್ನಿಯ ಉಳಿದ ಭಾಗಗಳಿಂದ ಹೊರಗುಳಿದಿದ್ದ ವಿಜಯ್ ಶಂಕರ್ ಅವರ ಬದಲಿಗೆ ಇವರನ್ನು ಸೇರಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೦೧೯ ರಲ್ಲಿ, ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾ ವಿರುದ್ಧದ ಮೊದಲ ಟೆಸ್ಟ್ ಪಂದ್ಯದಲ್ಲಿ, ಅಗರ್ವಾಲ್ ರವರು ಅಂತರ್ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಟೆಸ್ಟ್ ಕ್ರಿಕೆಟ್‌ನಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಚೊಚ್ಚಲ ಶತಕವನ್ನು ಗಳಿಸಿದರು. ಟೆಸ್ಟ್ ಇನ್ನಿಂಗ್ಸ್ ಒಂದರಲ್ಲಿ ೩೭೧ ಎಸೆತಗಳಿಂದ, ೨೩ ಬೌಂಡರಿ ಮತ್ತು ೬ ಸಿಕ್ಸರ್ ಗಳೊಂದಿಗೆ ೨೧೫ ರನ್ ಗಳಿಸಿ ಔಟಾದರು. ತಮ್ಮ ಚೊಚ್ಚಲ ಶತಕವನ್ನೇ ದ್ವಿಶತಕವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಿದ್ದರು.
=ವೈಯಕ್ತಿಕ ಜೀವನ= ಅಗರ್ವಾಲ್ ರವರು ವಿಪಶ್ಯಾನನ ಧ್ಯಾನ ತಂತ್ರವನ್ನು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಅವರಿಗೆ ಇದನ್ನು ಅವರ ತಂದೆ ಅನುರಾಗ್ ಅಗರ್ವಾಲ್ ರವರು ಪರಿಚಯಿಸಿರುತ್ತಾರೆ. ಜೋಸೆಫ್ ಮರ್ಫಿ ರವರ ಪುಸ್ತಕ ದಿ ಪವರ್ ಆಫ್ ದಿ ಸಬ್‌ಕಾನ್ಷಿಯಸ್ ಮೈಂಡ್‌ನಿಂದ ಅವರು ಸ್ಫೂರ್ತಿ ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ.
೨೦೧೮ ರ ಜನವರಿಯಲ್ಲಿ ಅಗರ್ವಾಲ್ ರವರು ಬೆಂಗಳೂರು ಪೊಲೀಸ್ ಆಯುಕ್ತರಾದ ಪ್ರವೀಣ್ ಸೂದ್ ಅವರ ಪುತ್ರಿ ಆಶಿತಾ ಸೂದ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ನಿಶ್ಚಿತಾರ್ಥ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಅದೇ ವರ್ಷ ಜೂನ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು ಮದುವೆಯಾದರು.
=ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು= =ಉಲ್ಲೇಖಗಳು=
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡಿಗರು ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡಿಗ ವರ್ಗ:ಕ್ರಿಕೆಟ್ ಆಟಗಾರ ವರ್ಗ:ಕ್ರಿಕೆಟ್
ಸಿದ್ದಾಪುರ ಪಿ.ಎನ್.
ಸಿದ್ದಾಪುರ ಪಿ.ಎನ್. ಗ್ರಾಮವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮುದ್ದೇಬಿಹಾಳ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ.
ಭೌಗೋಳಿಕ
ಗ್ರಾಮವು ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ 16* 31' 10"x ಉತ್ತರ ಅಕ್ಷಾಂಶ ಮತ್ತು 75* 31' 19" ಪೂರ್ವ ರೇಖಾಂಶದಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.
ಜನಸಂಖ್ಯೆ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಸುಮಾರು 2500 ಇದೆ. ಅದರಲ್ಲಿ 1300 ಪುರುಷರು ಮತ್ತು 1200 ಮಹಿಳೆಯರು ಇದ್ದಾರೆ.
ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ
ಮುಖ್ಯ ಭಾಷೆ ಕನ್ನಡ. ಆದರೆ ವಿವಿಧ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳ ಪ್ರಭಾವದಿಂದಾಗಿ ಉರ್ದು, ಮರಾಠಿ ಮತ್ತು ಹಿಂದಿ ಮಿಶ್ರಿತ ವಿಶಿಷ್ಠವಾದ ಕನ್ನಡ. ಪ್ರಮುಖ ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯ ಜೋಳ. ಜೊತೆಗೆ ಗೋಧಿ, ಅಕ್ಕಿ,ಮೆಕ್ಕೆ ಜೋಳ ಬೇಳೆಕಾಳುಗಳು. ಜವಾರಿ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುವ ವಿಶೇಷ ರುಚಿಯ ಕಾಯಿಪಲ್ಯ, ಸೊಪ್ಪುಗಳು ಹೆಸರುವಾಸಿ ಮತ್ತು ಸದಾಕಾಲವೂ ಲಭ್ಯ. ಜೋಳದ ರೊಟ್ಟಿ, ಸೇಂಗಾ ಚಟ್ನಿ, ಎಣ್ಣಿ ಬದನೆಯಕಾಯಿ ಪಲ್ಯ, ಕೆನೆಮೊಸರು ಕರ್ನಾಟಕದ ಮೂಲೆಮೂಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆದಿವೆ.
ಕಲೆ
ಅಪ್ಪಟ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕ ಶೈಲಿಯ ಕಲೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಪುರುಷರು ದೋತ್ರ, ನೆಹರು ಅಂಗಿ ಮತ್ತು ರೇಷ್ಮೆ  ರುಮಾಲು(ಪಟಕ) ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.ಮಹಿಳೆಯರು ಇಲಕಲ್ಲ ಸೀರೆ ಮತ್ತು ಖಾದಿ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಧರ್ಮ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಹಿಂದೂ ಮತ್ತು ಮುಸ್ಲಿಂ  ಧರ್ಮದ ಜನರಿದ್ದಾರೆ.
ಭಾಷೆ
ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಷೆ ಕನ್ನಡ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಹಿಂದಿ ಹಾಗೂ ಮರಾಠಿ  ಭಾಷೆಗಳನ್ನು  ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ.
ಮಸೀದಿ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಮುಸ್ಲಿಂ ಸಮುದಾಯದ ದರ್ಗಾ ಹಾಗೂ ಮಸೀದಿ ಇದೆ.
ನೀರಾವರಿ
ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರತಿಶತ 50  ಭಾಗ ಭೂಮಿ ಕಾಲುವೆ, ತೆರದ ಬಾವಿ, ಕೊಳವೆ ಬಾವಿಯಿಂದ ನೀರಾವರಿ ಇದ್ದು  ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಕಬ್ಬು, ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ, ಜೋಳ, ಉಳ್ಳಾಗಡ್ಡಿ (ಈರುಳ್ಳಿ), ನಿಂಬೆಹಣ್ಣು , ಪಪ್ಪಾಯ, ಅರಿಶಿನ, ನೆಲಕಡಲೆ, ಶೇಂಗಾ(ಕಡಲೆಕಾಯಿ), ಸೂರ್ಯಕಾಂತಿ , ದ್ರಾಕ್ಷಿ , ದಾಳಿಂಬೆ, ಗೋಧಿ  ಹಾಗೂ  ಇತರೆ ಬೆಳೆಗಳನ್ನು  ಬೆಳೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಕೃಷಿ
ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ಯೋಗವೇ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ತೋಟಗಾರಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೭೫% ಜನರು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ೧೫% ಭೂಮಿ ಮಾತ್ರ ನೀರಾವರಿ ಹೊಂದಿದೆ. ಉಳಿದ ೮೫% ಭೂಮಿ ಮಳೆಯನ್ನೇ ಅವಲಂಭಿಸಿದೆ.
ಆರ್ಥಿಕತೆ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ  ಮಧ್ಯಮ  ತರಗತಿಯಲ್ಲಿದೆ.
ಉದ್ಯೋಗ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಫಲವತ್ತಾದ ಭೂಮಿ ಇದುವುದರಿಂದ 70% ಜನಸಂಖ್ಯೆ  ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಕೃಷಿಯು ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ಯೋಗವಾಗಿದೆ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಹೈನುಗಾರಿಕೆ, ಕೋಳಿ ಸಾಕಾಣಿಕೆ, ದನಗಳ ಸಾಕಾಣಿಕೆ ಉಪ ಕಸುಬುಗಳಾಗಿವೆ.
ಬೆಳೆ
ಆಹಾರ ಬೆಳೆಗಳು
ಜೋಳ, ಗೋಧಿ, ಮೆಕ್ಕೆಜೋಳ, ಸಜ್ಜೆ, ಕಡಲೆ, ತೊಗರಿ, ಹೆಸರು ಮತ್ತು ಕಡಲೆ ಇತ್ಯಾದಿ
ವಾಣಿಜ್ಯ ಬೆಳೆಗಳು
ದ್ರಾಕ್ಷಿ, ಕಬ್ಬು, ದಾಳಿಂಬೆ, ನಿಂಬೆ, ಮಾವು, ಬಾಳೆ, ಸೂರ್ಯಕಾಂತಿ, ಅರಿಸಿಣ, ಪಪ್ಪಾಯಿ, ಕಲ್ಲಂಗಡಿ, ಉಳ್ಳಾಗಡ್ಡಿ (ಈರುಳ್ಳಿ) ಮತ್ತು ಶೇಂಗಾ(ಕಡಲೆಕಾಯಿ) ಇತ್ಯಾದಿ.
ತರಕಾರಿ ಬೆಳೆಗಳು
ಬದನೆಕಾಯಿ, ಟೊಮ್ಯಾಟೊ, ಹೀರೇಕಾಯಿ, ನುಗ್ಗೆಕಾಯಿ, ಗೆಣಸು, ಗಜ್ಜರಿ, ಮೆಣಸಿನಕಾಯಿ, ಸೌತೆಕಾಯಿ, ಮೊಲಂಗಿ, ಅವರೆಕಾಯಿ, ಪಡವಲಕಾಯಿ, ಕುಂಬಳಕಾಯಿ, ಮೆಂತೆ ಪಲ್ಲೆ ಮತ್ತು ಕೊತಂಬರಿ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಸಸ್ಯ
ಆಲದ ಮರ, ಬೇವಿನ ಮರ, ಜಾಲಿ ಮರ, ಹೈಬ್ರೀಡ್ ಜಾಲಿ ಮರ, ಮಾವಿನ ಮರ ಮತ್ತು ಅರಳಿ ಮರ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಹಬ್ಬ
ಪ್ರತಿವರ್ಷ ಕಾರ ಹುಣ್ಣುಮೆ, ಯುಗಾದಿ, ದಸರಾ, ದೀಪಾವಳಿ, ನಾಗರ ಪಂಚಮಿ, ಉರಸು ಹಾಗೂ ಮೊಹರಮ್  ಹಬ್ಬಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಶಿಕ್ಷಣ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ  ಸರಕಾರಿ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆ ಇದೆ.
ಸಾಕ್ಷರತೆ
ಗ್ರಾಮದ ಸಾಕ್ಷರತೆಯ ಪ್ರಮಾಣ  ಸುಮಾರು 67%. ಅದರಲ್ಲಿ 75% ಪುರುಷರು ಹಾಗೂ 55% ಮಹಿಳೆಯರು ಸಾಕ್ಷರತೆ ಹೊಂದಿದೆ.
ರಾಜಕೀಯ
ಗ್ರಾಮವು ವಿಜಯಪುರ ಲೋಕಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.
ವಿಜಯಪುರ ಕರ್ನಾಟಕ
ವರ್ಗ:ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹಳ್ಳಿಗಳು
ಚಂಡಿ
ಚಂಡಿ ಅಥವಾ ಚಂಡಿಕಾ ಒಂದು ಹಿಂದೂ ದೇವತೆ. ಚಂಡಿಕಾ ಪಾರ್ವತಿಯ ಒಂದು ರೂಪ. ಅವಳು ಬ್ರಹ್ಮನ ಒಟ್ಟು ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತಾಳೆ. ದುಷ್ಟರನ್ನು ನಾಶಮಾಡಲು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡ ಪಾರ್ವತಿಯ ಚಂಡಿಕಾ ಪ್ರಬಲ, ಭಯಾನಕ ರೂಪ. ಅವಳ ಕೋಪದಿಂದಾಗಿ ಚಂಡಿಕಾ ರೂಪ ಅತ್ಯಂತ ಉಗ್ರ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅವಳು ಕೆಟ್ಟ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಸಹಿಸಲಾರಳು. ಚಂಡಿಕಾ ದುಷ್ಕರ್ಮಿಗಳನ್ನು ಇಷ್ಟಪಡುವುದಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಅವರನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ ತೀವ್ರ ಕೋಪಗೊಳ್ಳುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳು ದುಷ್ಕರ್ಮಿಗಳನ್ನು ಕರುಣೆಯಿಲ್ಲದೆ ಕೊಲ್ಲುತ್ತಾಳೆ. ಅವಳ ಕೋಪ ದೇವಿ ಮಹಾತ್ಮ್ಯದಲ್ಲಿ ವ್ಯಕ್ತವಾಗಿದೆ. ಏಳು ವರ್ಷದ ಬಾಲಕಿಯನ್ನು ಸಂಸ್ಕೃತ ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲಿ ಚಂಡಿಕಾ ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ದಂತಕಥೆ
ಚಂಡಿಕಾ ದುರ್ಗಾಳ ಅವತಾರ. ದುರ್ಗ ಪೂಜೆಯ ಮೂರು ತತ್ವ ರೂಪಗಳು ಮಹಾಗೌರಿ, ಚಂಡಿಕಾ ಮತ್ತು ಅಪರಾಜಿತಾ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಚಂಡಿಕಾ, ಚಂಡಿ ಮತ್ತು ಚಾಮುಂಡಾ ಎಂಬ ಎರಡು ರೂಪಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಚಂಡ ಮತ್ತು ಮುಂಡ ರಾಕ್ಷಸರನ್ನು ಕೊಲ್ಲಲು ಕೌಶಿಕಿ ದೇವತೆ ಈ ರೂಪಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದರು. ಅವರನ್ನು ಸರ್ವೋಚ್ಚ ದೇವತೆ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮಹಿಷಾಸುರ ಎಂಬ ರಾಕ್ಷಸನನ್ನು ಕೊಂದ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಈ ದೇವತೆಯನ್ನು ಮಹಿಷಾಸುರಮರ್ದಿನಿ ಅಥವಾ ದುರ್ಗಾ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಅವಳು ಶುಭ, ನಿಶುಂಭ ಮತ್ತು ಅವರ ಸಹ ರಾಕ್ಷಸರನ್ನು ಕೊಂದ ದೇವತೆ. ಅಸುರರೊಂದಿಗಿನ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ದೇವತೆಗಳು ದುರ್ಬಲರಾದಾಗ ಪುರುಷ ದೇವತೆಗಳ ಶಕ್ತಿಗಳಿಂದ ಮಹಾ ದೇವತೆ ಜನಿಸಿದಳು. ದೇವತೆಗಳ ಎಲ್ಲಾ ಶಕ್ತಿಗಳು ಒಂದುಗೂಡಲ್ಪಟ್ಟವು ಮತ್ತು ಸೂಪರ್ನೋವಾ ಆಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟವು, ಎಲ್ಲಾ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಜ್ವಾಲೆಗಳನ್ನು ಹೊರಹಾಕಿದವು. ನಂತರ ಆ ವಿಶಿಷ್ಟ ಬೆಳಕು, ಮೂರು ಪ್ರಪಂಚಗಳನ್ನು ಅದರ ಹೊಳಪಿನಿಂದ ವ್ಯಾಪಿಸಿ, ಒಂದಾಗಿ ಸೇರಿಕೊಂಡು ಸ್ತ್ರೀ ರೂಪವಾಯಿತು.
ಚಂಡಿ ಹೋಮ(ಹವನ್)
ಚಂಡಿ ಹೋಮ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯ ಹೋಮಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದವರು ಇದನ್ನು ವಿವಿಧ ಹಬ್ಬಗಳಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ನವರಾತ್ರಿಯ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ನಡೆಸುತ್ತಾರೆ. ದುರ್ಗಾ ಸಪ್ತಸತಿಯಿಂದ ಪದ್ಯಗಳನ್ನು ಪಠಿಸಿ ಮತ್ತು ತ್ಯಾಗದ ಬೆಂಕಿಯಲ್ಲಿ ಅರ್ಪಣೆಗಳನ್ನು ಮಾಡುವ ಮೂಲಕ ಚಂಡಿ ಹೋಮವನ್ನು ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ನವಕ್ಷರಿ ಮಂತ್ರವೂ ಇರಬಹುದು. ಕುಮಾರಿ ಪೂಜೆ, ಸುವಾಸಿನಿ ಪೂಜೆಯ ಆಚರಣೆಯೂ ಒಂದು ಭಾಗವಾಗಿದೆ.
ಪ್ರತಿಮಾಶಾಸ್ತ್ರ
ದೇವಿ ಮಹಾತ್ಮ್ಯದ ಮಧ್ಯದ ಪ್ರಸಂಗದ ಹಿಂದಿನ ಧ್ಯಾನ ಶೋಕ್ಲಾ ಪ್ರತಿಮಾಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ವಿವರಗಳನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ದೇವಿಯ ಸಿಂಧೂರ, ಮೈಬಣ್ಣ, ಹದಿನೆಂಟು ಶಸ್ತ್ರಸಜ್ಜಿತ ಮಣಿಗಳ ದಾರ, ಯುದ್ಧ ಕೊಡಲಿ, ಮೆಕ್ಕೆ, ಬಾಣ, ಸಿಡಿಲು, ಕಮಲ, ಬಿಲ್ಲು, ನೀರು-ಮಡಕೆ, ಕಡ್ಜೆಲ್, ಲ್ಯಾನ್ಸ್, ಕತ್ತಿ, ಗುರಾಣಿ, ಶಂಖ, ಗಂಟೆ, ವೈನ್-ಕಪ್, ತ್ರಿಶೂಲ, ಶಬ್ದ ಮತ್ತು ಡಿಸ್ಕಸ್ (ಸುದರ್ಶನ). ಅವಳು ಹವಳದ ಮೈಬಣ್ಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾಳೆ ಮತ್ತು ಕಮಲದ ಮೇಲೆ ಕುಳಿತಿದ್ದಾಳೆ. ಕೆಲವು ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಮಹಾ ಕಾಳಿ, ಮಹಾ ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಮತ್ತು ಮಹಾ ಸರಸ್ವತಿಯ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಇಡಲಾಗಿದೆ. ದೇವಿಯನ್ನು ಅನೇಕ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಶಸ್ತ್ರಸಜ್ಜಿತ ಎಂದು ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಪೂರ್ಣಚಂಡಿಯಾಗಿ, ಅವಳು ಸಾರ ಮತ್ತು ಅತಿಕ್ರಮಣ ಅಂದರೆ ಬ್ರಾಹ್ಮಣ ಎಂದು ದೃಶ್ಯೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದಾಳೆ; ಮಾರ್ಕಂಡೇಯ ಪುರಾಣದ ದುರ್ಗಾ ಸಪ್ತಶತಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದಂತೆ ಪಾರ್ವತಿ, ಲಕ್ಷ್ಮಿ ಮತ್ತು ಸರಸ್ವತಿಯ ಸಂಯೋಜಿತ ರೂಪದಲ್ಲಿರುವ ಲಘು ಚಂಡಿಕಾ ಅವರನ್ನು ಮೀರಿದವರು. ಪೂರ್ಣಚಂಡಿಯಾಗಿ, ಅವಳು ತನ್ನ ಹದಿನಾರು ಕೈಗಳು, ಕತ್ತಿ, ಬಾಣ, ಈಟಿ, ಶಕ್ತಿ, ಚಕ್ರ, ಮೆಸ್, ರೋಸರಿ, ಕರ್ತಾರಿ,   ಫಲಕ, ಕರ್ಮುಕಾ, ನಾಗಪಾಶಾ, ಕೊಡಲಿ, ದಮಾರು, ತಲೆಬುರುಡೆ, ವರ ವರ ಮತ್ತು ಗೆಸ್ಚರ್.
ಬಂಗಾಳದ ಜಾನಪದದಲ್ಲಿ
ಚಂಡಿ ಬಂಗಾಳದ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯ ಜಾನಪದ ದೇವತೆಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬಳು ಮತ್ತು ಬಂಗಾಳಿಯಲ್ಲಿ ಚಂಡಿ ಮಂಗಳ ಕಾವ್ಯಾಸ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಹಲವಾರು ಕವನಗಳು ಮತ್ತು ಸಾಹಿತ್ಯ ಸಂಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ೧೩ ನೇ ಶತಮಾನದಿಂದ ೧೯ ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದವರೆಗೆ ಬರೆಯಲಾಗಿದೆ. ಸ್ಥಳೀಯ ಜಾನಪದ ಮತ್ತು ಬುಡಕಟ್ಟು ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಹಿನಿಯ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದೊಂದಿಗೆ ವಿಲೀನಗೊಳಿಸುವ ಪರಿಣಾಮ ಇವು. ಮಂಗಳ ಕಾವ್ಯರು ಆಗಾಗ್ಗೆ ಚಂಡಿಯನ್ನು ಕಾಳಿ ಅಥವಾ ಕಾಳಿಕಾ ದೇವತೆಯೊಂದಿಗೆ ಸಂಯೋಜಿಸುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಅವಳನ್ನು ಶಿವನ ಪತ್ನಿ, ಗಣೇಶ ಮತ್ತು ಕಾರ್ತಿಕೇಯರ ತಾಯಿ ಎಂದು ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಪಾರ್ವತಿ ಮತ್ತು ದುರ್ಗಾ ದೇವತೆಗಳ ಲಕ್ಷಣಗಳಾಗಿವೆ. ಚಂಡಿಯನ್ನು ಸರ್ವೋತ್ತಮ ದೇವತೆ ಎಂಬ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯೂ ಬದಲಾವಣೆಗೆ ಒಳಗಾಯಿತು. ದೇವಿಯ ಆರಾಧನೆಯು ಪ್ರಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ವೈವಿಧ್ಯಮಯವಾಯಿತು.
ಆರ್. ಆರ್. ಕೇಶವಮೂರ್ತಿ
ಜೀವನ
ಪಿಟೀಲು ವಿದ್ವಾಂಸರಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಗಣ್ಯರೆನಿಸಿದ್ದ ಆರ್ ಆರ್ ಕೇಶವಮೂರ್ತಿಗಳು ಸಂಗೀತದ ಕಾಶಿ ಎನಿಸಿರುವ ರುದ್ರಪಟ್ಟಣದಲ್ಲಿ ಮೇ ೨೭, ೧೯೧೪ರ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದರು. ಅವರ ತಂದೆ ರಾಮಸ್ವಾಮಯ್ಯನವರು ಮತ್ತು ತಾಯಿ ಸುಬ್ಬಮ್ಮನವರು. ಇವರ ತಾತ ವೆಂಕಟರಾಮಯ್ಯನವರು ಸುಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಾಗ್ಗೇಯಕಾರರು ಮತ್ತು ಸಂಗೀತಕಾರರು. ಅವರದ್ದು ಸಂಗೀತದ ಮನೆತನ. ಹೀಗೆ ತಂದೆಯಿಂದಲೇ ಅವರ ಸಂಗೀತದ ಮೊದಲ ಕಲಿಕೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು.
ಬಿಡಾರಂ ಕೃಷ್ಣಪ್ಪನವರ ಶಿಷ್ಯತ್ವ
1923ರ ವೇಳೆಗೆ ಮೈಸೂರಿಗೆ ಬಂದ ಕೇಶವಮೂರ್ತಿಗಳು ಬಿಡಾರಂ ಕೃಷ್ಣಪ್ಪನವರಲ್ಲಿ ಪಿಟೀಲು ಅಭ್ಯಾಸ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಚಿಕ್ಕರಾಮ ರಾಯರಲ್ಲಿ ಗಾಯನ ಕಲಿಕೆ ನಡೆಸಿದರು. ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾದ ಪಾಠ, ಹಠದ ಸಾಧನೆ. ದಿನಕ್ಕೆ ಎಂಟು ಗಂಟೆಗಳ ಸತತ ಅಭ್ಯಾಸ ಅಂದಿನ ದಿನದ ಅವರ ಕಲಿಕೆಯ ವಿಧಾನವಾಗಿತ್ತು.
ಪಿಟೀಲು ವಾದಕರಾಗಿ
ಟಿ. ಚೌಡಯ್ಯನವರಂತೆ ಅವರು ಪಿಟೀಲು ಅಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದ್ದು ಏಳುತಂತಿಗಳಲ್ಲಿ. ವಿದ್ವಾಂಸರ ಕಚೇರಿಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಡುಗಾರರ ಮರ್ಜಿಯಂತೆ ನಾಲ್ಕು ತಂತಿ ಇಲ್ಲವೇ ಏಳುತಂತಿ ಪಿಟೀಲಿನ ಜೊತೆಗಾರಿಕೆ ನಿರ್ವಹಿಸಿದರು.
ಸಂಗೀತ ಗುರುಗಳು
ಕೇಶವಮೂರ್ತಿಗಳು 1934ರಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ವಾಸ ಕೈಗೊಂಡರು. ತೆಲುಗು, ಕನ್ನಡ, ತಮಿಳು, ಹಿಂದಿ, ಭಾಷೆಗಳಲ್ಲಿ ಅವರು ಪ್ರಭುತ್ವ ಪಡೆದಿದ್ದರು. ಗುರುಗಳ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿ ಗಾನವಿಶಾರದ ಬಿಡಾರಂ ಕೃಷ್ಣಪ್ಪ ಸ್ಮಾರಕ ಸಂಗೀತ ವಿದ್ಯಾಲಯ ಸ್ಥಾಪನೆ ಮಾಡಿ ನೂರಾರು ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳನ್ನು ಕಚೇರಿ ಮಾಡುವ ಮಟ್ಟಕ್ಕೆ ತಂದರು. ಶಿಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಅನೇಕರು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಪ್ರಖ್ಯಾತಿ ಗಳಿಸಿದರು. ಅವರ ಶಿಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಟಿ. ರುಕ್ಮಿಣಿ, ಆನೂರು ಎಸ್. ರಾಮಕೃಷ್ಣ, ಗಿಟಾರ್‌ ವಾದನದಲ್ಲೂ ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತಾಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿ ಕಚೇರಿ ನೀಡಿ ವಿಸ್ಮಯ ಮೂಡಿಸಿದ ಉದಯೋನ್ಮುಖ ಕಲಾವಿದ ನಿಖಿಲ್ ಜೋಶಿ, ಜ್ಯೋತ್ಸ್ನಾ ಶ್ರೀಕಾಂತ್‌, ಅಂಬಳೆ ಕೃಷ್ಣಮೂರ್ತಿ, ನಳಿನಿಮೋಹನ್ ಮುಂತಾದವರ ಪಟ್ಟಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ.
ಗ್ರಂಥ ರಚನಕಾರರಾಗಿ
ಕೇಶವಮೂರ್ತಿಗಳು ಹಲವಾರು ಸಂಗೀತ ಗ್ರಂಥಗಳ ರಚನೆ ಮಾಡಿದರು. ಬಾಲಶಿಕ್ಷಾ, ವಾಗ್ಗೇಯಕಾರರ ಕೃತಿಗಳು, ಭಾರತೀಯ ವಾಗ್ಗೇಯಕಾರರು, ರಾಗಲಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ರಾಗಕೋಶ, ಲಕ್ಷ್ಯ- ಲಕ್ಷಣ ಪದ್ಧತಿ, ಸಂಗೀತ ಲಕ್ಷ್ಯ ವಿಜ್ಞಾನ, ಹಿಂದುಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತ ರಾಗಕೋಶ, ಮೇಳರಾಗ ಮಾಲಿಕಾ ಮೊದಲಾದ ಇಪ್ಪತ್ತಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು.
ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗೌರವಗಳು
ಆರ್ ಆರ್ ಕೇಶವಮೂರ್ತಿಗಳಿಗೆ ಗಾನ ಸಾಹಿತ್ಯ ಶಿರೋಮಣಿ, ಸಂಗೀತ ವಿದ್ಯಾಸಾಗರ, ಸಂಗೀತಶಾಸ್ತ್ರ ಪ್ರವೀಣ, ಸಂಗೀತ ಕಲಾರತ್ನ, ಕರ್ನಾಟಕ ಕಲಾತಿಲಕ, ಲಯಕಲಾನಿಪುಣ, ಸಂಗೀತ ಕಲಾಪ್ರಪೂರ್ಣ, ಕನಕಪುರಂದರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ವೀಣೆಶೇಷಣ್ಣ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಹೀಗೆ ಹಲವಾರು ಗೌರವಗಳು ಅರ್ಪಿತವಾದವು.
ರಾಣಾ ಪ್ರತಾಪ್‌‌‍ ಸಾಗರ ಅಣೆಕಟ್ಟು
ರಾಣಾ ಪ್ರತಾಪ್‌‌ ಸಾಗರ ಅಣೆಕಟ್ಟು ೫೩.೮ ಮೀಟರ್ (೧೭೭ ಅಡಿ) ) ಭಾರತದ ರಾಜಸ್ಥಾನದ ರಾವತ್‌ಭಟದಲ್ಲಿ ಚಂಬಲ್ ನದಿಯ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಎತ್ತರವಾದ  ಗುರುತ್ವಾಕರ್ಷಣೆಯ ಕಲ್ಲಿನ ಅಣೆಕಟ್ಟು. ಇದು ನದಿಯ ಕ್ಯಾಸ್ಕೇಡ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಸಮಗ್ರ ಯೋಜನೆಯ ಭಾಗವಾಗಿದ್ದು ನಾಲ್ಕು ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಗಾಂಧಿ ಸಾಗರ ಅಣೆಕಟ್ಟಿನಿಂದ ಅಪ್‌ಸ್ಟ್ರೀಮ್ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ( ೪೮ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (೩೦ ಮೈ) ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಅಪ್‌ಸ್ಟ್ರೀಮ್ ಮತ್ತು ಜವಾಹರ್ ಸಾಗರ್ ಅಣೆಕಟ್ಟು ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ( ೨೮ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (೧೭ ಮೈ) ಕೆಳಗೆ) ಕೋಟಾ ಬ್ಯಾರೇಜ್‌ನ ಟರ್ಮಿನಲ್ ರಚನೆಯೊಂದಿಗೆ ( ೨೮ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (೧೭ ಮೈ) ) ಮತ್ತಷ್ಟು ಕೆಳಗೆ) ನೀರಾವರಿಗಾಗಿ ರಾಜಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ರಚಿಸಲಾಯಿತು.
ಆರ್. ಆರ್. ಕೇಶವಮೂರ್ತಿ
ವಿದಾಯ
ಈ ಮಹಾನ್ ಸಾಧಕರು ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೩, ೨೦೦೬ರಂದು ಈ ಲೋಕವನ್ನಗಲಿದರು. ವರ್ಗ: ಪಿಟೀಲು ವಾದಕರು ವರ್ಗ: ವಯೊಲಿನ್ ವಾದಕರು
ರಾಣಾ ಪ್ರತಾಪ್‌‌‍ ಸಾಗರ ಅಣೆಕಟ್ಟು
ಅಣೆಕಟ್ಟಿನ ನೇರ ಪ್ರಯೋಜನವೆಂದರೆ ೧೭೨ ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್ (43 ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ನಾಲ್ಕು ಘಟಕಗಳೊಂದಿಗೆ) ೧೭೨ ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್‌ನ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆಯಾಗಿದ್ದು, ಸ್ಪಿಲ್‌ವೇಗೆ ಹೊಂದಿಕೊಂಡಿರುವ ಅಣೆಕಟ್ಟಿನ ಟೋ ಪವರ್‌ಹೌಸ್‌ನಲ್ಲಿ, ಗಾಂಧಿ ಸಾಗರ್ ಅಣೆಕಟ್ಟಿನಿಂದ ಪಡೆದ ಬಿಡುಗಡೆಗಳು ಮತ್ತು ತಡೆಹಿಡಿಯಲ್ಪಟ್ಟವರು ಅಣೆಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಸಂಗ್ರಹಣೆಯನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಸಂಗ್ರಹಣಾ ಪ್ರದೇಶ. ೪೭೩.೦ ಗಿಗಾವ್ಯಾಟ್ ಗಂಟೆ ಉತ್ಪಾದನೆಯ ಅಂದಾಜು ಉತ್ಪಾದನಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವು ಅದರ ಕಾರ್ಯಾರಂಭದ ನಂತರ ಹೆಚ್ಚಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಮೀರಿದೆ. ೧೯೭೦ ರ ಫೆಬ್ರವರಿ ೯ ರಂದು ಅಂದಿನ ಭಾರತದ ಪ್ರಧಾನಿಯಾಗಿದ್ದ ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿಯವರು ವಿದ್ಯುತ್ ಕೇಂದ್ರವನ್ನು ಅಧಿಕೃತವಾಗಿ ತೆರೆದರು. ಅಣೆಕಟ್ಟು ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರಕ್ಕೆ ರಾಜಸ್ಥಾನದ ಯೋಧ ಮಹಾರಾಜ ರಾಣಾ ಪ್ರತಾಪ್ ಅವರ ಹೆಸರನ್ನು ಇಡಲಾಗಿದೆ.
ಭೂಗೋಳಶಾಸ್ತ್ರ
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b0/Ranapratap_Reservoir.jpg/220px-Ranapratap_Reservoir.jpg|left|thumb| ರಾಣಾ ಪ್ರತಾಪ್ ಸಾಗರ್ ಅಣೆಕಟ್ಟಿನ ಜಲಾಶಯದ ವಿಸ್ತಾರ ಈ ಅಣೆಕಟ್ಟು ರಾಜಸ್ಥಾನದ ರಾವತ್‌ಭಟದ ಬಳಿ ಚಂಬಲ್ ನದಿಯ ಮೇಲೆ ಇದೆ. ಅಣೆಕಟ್ಟು ಒಟ್ಟು ೨೪,೮೬೪ ಕಿಮೀ2 (೯,೬೦೦ ಚದರ ಮೈಲಿ) ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ೯೫೬ ಕಿಮೀ2 (೩೬೯ಚ.ಮೈ)  ರಾಜಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ. ಗಾಂಧಿ ಸಾಗರ್ ಅಣೆಕಟ್ಟಿನ ಕೆಳಗೆ ಈ ಅಣೆಕಟ್ಟಿನ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ತಡೆಹಿಡಿಯಲಾದ ಉಚಿತ ಕ್ಯಾಚ್‌ಮೆಂಟ್ ೨,೨೮೦ ಕಿಮೀ2 (೮೮೦ ಚ.ಮೈ) ಆಗಿದೆ. link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/a/af/Vindhya.jpg/220px-Vindhya.jpg|right|thumb| [[ಚಂಬಲ್ ನದಿ|ಚಂಬಲ್ ನದಿಯು ಹುಟ್ಟುವ ವಿಂಧ್ಯ ಬೆಟ್ಟಗಳ ಶ್ರೇಣಿ]] ಚಂಬಲ್ ನದಿ (ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಮಾವತಿ ನದಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ). ಇದು ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕ ನದಿಯಾಗಿದ್ದು ಅದರ ಕ್ಯಾಸ್ಕೇಡ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಭಾಗವಾಗಿ ಗಾಂಧಿ ಸಾಗರ್ ಅಣೆಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ಟ್ಯಾಪ್ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ, ಇದು ೮೫೩ ಮೀಟರ್ (೨,೭೯೯ ಅಡಿ) ) ಎತ್ತರದಲ್ಲಿರುವ ವಿಂಧ್ಯ ಶ್ರೇಣಿಯ ಬೆಟ್ಟಗಳಲ್ಲಿ ಏರುತ್ತದೆ., ಮೊವ್‌ನ ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ (೧೫ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (೯.೩ ಮೈ)ಮೊವ್‌ ನ ಪಶ್ಚಿಮ-ನೈಋತ್ಯ). ಇದು ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ಮೂಲಕ ಉತ್ತರ-ಈಶಾನ್ಯಕ್ಕೆ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ರಾಜಸ್ಥಾನದ ಮೂಲಕ ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯದವರೆಗೆ ಸಾಗುತ್ತದೆ ನಂತರ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ ಯಮುನಾ ನದಿಯನ್ನು ಸೇರಲು ಆಗ್ನೇಯಕ್ಕೆ ತಿರುಗುವ ಮೊದಲು ರಾಜಸ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ನಡುವಿನ ಗಡಿಯನ್ನು ರೂಪಿಸುತ್ತದೆ. ಇದರ ಒಟ್ಟು ಉದ್ದವು ಮೂಲದಿಂದ ಎತ್ತರದಲ್ಲಿ ಇಟಾವಾ ಬಳಿ ಯಮುನಾ ನದಿಯ ಸಂಗಮದವರೆಗೆ ( ೧೨೨ಮೀಟರ್ (೪೦೦ಅಡಿ) ೯೦೦ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (೫೬೦ ಮೈ). ಇದು ಉತ್ತರ-ದಕ್ಷಿಣ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು (೩೬೦ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (೨೨೦ ಮೈ) ) ವರೆಗೆ ಹರಿಯುತ್ತದೆ ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ನಂತರ ಚೌರಾಸಿಗಢದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೯೬ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (೬೦ ಮೈ) ) ರಾಜಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತದೆ ಕೋಟಾದಿಂದ ಆಗ್ನೇಯಕ್ಕೆ ಮತ್ತು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಇಟಾವಾ ಬಳಿ ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಯಮುನಾ ನದಿಯನ್ನು ಸೇರುತ್ತದೆ. ನದಿಯು ೯೬ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (೬೦ ಮೈ) ೩೪೪ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (೨೧೪ ಮೈ) ೪೪೦ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (೨೭೦ ಮೈ) ಅದರ ಮೂಲದಿಂದ ಆಳವಾದ ಕಮರಿ ವಿಭಾಗವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಮತ್ತಷ್ಟು ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಬಯಲು ಪ್ರದೇಶಗಳಿವೆ. ಗಾಂಧಿ ಸಾಗರ     ಅಣೆಕಟ್ಟು ನದಿಯ ಕಮರಿ ವಿಭಾಗದ ಮಧ್ಯಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ಶೇಖರಣಾ ಸೌಲಭ್ಯವನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ಮುಂದಿನದಕ್ಕೆ ( ೪೮ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (೩೦ ಮೈ), ನದಿಯು ಕುಂಡಲ್ ಪ್ರಸ್ಥಭೂಮಿಯ ಮೂಲಕ ಹರಿಯುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ರಾಣಾ ಪ್ರತಾಪ್ ಸಾಗರ್ ಅಣೆಕಟ್ಟನ್ನು ಈ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಕೆಳಗಿನ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ, ಸುಮಾರು ( ೧.೬ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (೦.೯೯ ಮೈ) ಚುಲಿಯಾ ಜಲಪಾತದ ಅಪ್‌ಸ್ಟ್ರೀಮ್. ಇಲ್ಲಿ ಮತ್ತೊಮ್ಮೆ, ಅಣೆಕಟ್ಟಿನ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳಾಕೃತಿಯು ಸಾಕಷ್ಟು ಉತ್ತಮ ಸಂಗ್ರಹಣೆಯನ್ನು ಅನುಮತಿಸುತ್ತದೆ.
ನದಿಯು ಮಳೆಯಾಶ್ರಿತ ಜಲಾನಯನ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ಬರಿದಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಜಲಾನಯನದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಭಾಗವು ಸರಾಸರಿ ೮೬೦ ಮಿಲಿಮೀಟರ್‌ಗಳು (೩೪ ಇಂಚು) ) ಮಳೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುತ್ತದೆ. ಗರಿಷ್ಠ ೪೦ °ಸಿ (೧೦೪ °ಎಫ್) ರಿಂದ ತಾಪಮಾನ ವ್ಯತ್ಯಾಸದೊಂದಿಗೆ ಕನಿಷ್ಠ ೨ °ಸಿ(೩೬ °ಎಫ್‌‌), ಮತ್ತು ಸಾಪೇಕ್ಷ ಆರ್ದ್ರತೆಯು ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ೩೦ ಮತ್ತು ೯೦% ರ ನಡುವೆ ಇರುತ್ತದೆ.
ಹತ್ತಿರದ ರೈಲು ನಿಲ್ದಾಣವು ಕೋಟಾದಲ್ಲಿದೆ, ಇದು ಅಣೆಕಟ್ಟಿನಿಂದ ೫೯ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (೩೭ ಮೈ) ದೂರದಲ್ಲಿದೆ.
ಇತಿಹಾಸ
ಚಂಬಲ್ ನದಿ ಕಣಿವೆ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಭಾಗವಾಗಿ ನೀರಾವರಿ ಮತ್ತು ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ (ಮೂರು ವಿದ್ಯುತ್ ಕೇಂದ್ರಗಳಿಂದ ೩೮೬ ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್‌‌) ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸುವ ಸಮಗ್ರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ೧೯೫೩ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಆಗಸ್ಟ್ 1947 ರಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಪಡೆದ ನಂತರ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದ ೧೯೫೧-೧೯೫೬ ರ ಮೊದಲ ಪಂಚವಾರ್ಷಿಕ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ಈ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಮಾಡಲಾಯಿತು; ೩,೪೦೦,೦೦೦ ಎಕರೆ-ಅಡಿ (೪.೨ ಕಿಮೀ3) ) ವಾರ್ಷಿಕ ಹರಿವಿನೊಂದಿಗೆ ಚಂಬಲ್ ನದಿ  ಅಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಪ್ರಮುಖ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಕಾರ್ಯಗಳಿಂದ ಟ್ಯಾಪ್ ಆಗದೆ ಉಳಿದಿತ್ತು. ೬೨೫ ಮೀಟರ್ (೨,೦೫೧ ಅಡಿ) ) ಕುಸಿತವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲು ನದಿಯ ಜಲವಿದ್ಯುತ್ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ಬಳಕೆಯನ್ನು ಯೋಜನೆ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಚಂಬಲ್ ನದಿಯಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದ ಮೋವ್‌ನಲ್ಲಿನ ಮೂಲದಿಂದ ಕೋಟಾ ನಗರದವರೆಗೆ ಲಭ್ಯವಿದೆ. ಇದು ರಾಜಸ್ಥಾನದ ಬಯಲು ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ನದಿಯು ತನ್ನ ಕಮರಿ ವಿಭಾಗದಿಂದ ನಿರ್ಗಮಿಸುವುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ.
ಮೊದಲ ಹಂತದಲ್ಲಿ ೭,೩೨೨,೦೦೦,೦೦೦ ಕ್ಯೂಬಿಕ್ ಮೀಟರ್ ಸಂಗ್ರಹಣೆಗಾಗಿ ಗಾಂಧಿ ಸಾಗರ್ ಅಣೆಕಟ್ಟಿನ ನಿರ್ಮಾಣ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆ ಮತ್ತು ರಾಜಸ್ಥಾನದ ಕೋಟಾ ಬ್ಯಾರೇಜ್‌ನಿಂದ ನೀರಾವರಿಗಾಗಿ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿರುವ ನೀರನ್ನು ೧೯೫೩-೫೪ ರಲ್ಲಿ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು. ಎರಡನೇ ಹಂತದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯು ಬಳಕೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. ಗಾಂಧಿ ಸಾಗರ ಅಣೆಕಟ್ಟಿನಿಂದ ಎರಡನೇ ಅಣೆಕಟ್ಟು ರಚನೆಯ ಮೂಲಕ ನೀರನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ ( ೪೮ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ (೩೦ ಮೈ), ರಾಜಸ್ಥಾನದ ಚಿತ್ತೋರ್‌ಗಢ ಜಿಲ್ಲೆಯ ರಾವತ್‌ಭಟದಲ್ಲಿ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಗಾಂಧಿ ಸಾಗರ್ ಅಣೆಕಟ್ಟಿನ ಕೆಳಗಿನ ಮಧ್ಯಂತರ ಕ್ಯಾಚ್‌ಮೆಂಟ್‌ನಿಂದ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಸಂಗ್ರಹಣೆಯನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಅಣೆಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಸಂಗ್ರಹಣೆಯು ಕೋಟಾ ಬ್ಯಾರೇಜ್‌ನಿಂದ ೪೪೫,೦೦೦ ಹೆಕ್ಟೇರ್ (೧,೧೦೦,೦೦೦ ಎಕರೆ) ವಿಭವದಿಂದ ೫೬೭,೦೦೦ ಹೆಕ್ಟೇರ್ (೧,೪೦೦,೦೦೦ ಎಕರೆ) ನೀರಾವರಿ ಪ್ರಯೋಜನಗಳ ಹೆಚ್ಚಳವನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಿದೆ. ಈ ಅಣೆಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯ ಪ್ರಯೋಜನವೆಂದರೆ ೪೩ ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್‌‌ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ನಾಲ್ಕು ಟರ್ಬೊ ಜನರೇಟರ್‌ಗಳೊಂದಿಗೆ ೧೭೨ ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್‌‌ ಸಾಮರ್ಥ್ಯದ ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರಗಳ ಸ್ಥಾಪನೆಯೊಂದಿಗೆ ಅಣೆಕಟ್ಟು ಟೋ ಪವರ್‌ಹೌಸ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆಯನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಯೋಜನೆಯು ೧೯೭೦ ರಲ್ಲಿ ಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿತು. ಈ ಅಣೆಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುವ ವಿದ್ಯುತ್ ಅನ್ನು ಮಧ್ಯಪ್ರದೇಶದೊಂದಿಗೆ ಸಮಾನವಾಗಿ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ಈ ಅಣೆಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಬಳಕೆಗಾಗಿ ಗಾಂಧಿ ಸಾಗರ ಅಣೆಕಟ್ಟು ಸಂಗ್ರಹವಾದ ನೀರನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ.
ವಿವರಣೆ
link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/8/8a/View_from_recreational_area_of_Ranapratpsagar_Dam.jpg/220px-View_from_recreational_area_of_Ranapratpsagar_Dam.jpg|left|thumb| ಮನರಂಜನಾ ಪ್ರದೇಶದಿಂದ ರಾಣಾ ಪ್ರತಾಪ್‌‍ ಸಾಗರ ಅಣೆಕಟ್ಟಿನ ನೋಟ link=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/e/eb/Ranapratap_Sagar_Dam_Road_on_Top_of_dam.jpg/220px-Ranapratap_Sagar_Dam_Road_on_Top_of_dam.jpg|right|thumb| ಅಣೆಕಟ್ಟಿನ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ರಾಣಾ ಪ್ರತಾಪ್ ಸಾಗರ ಅಣೆಕಟ್ಟು ರಸ್ತೆ ರಾಣಾ ಪ್ರತಾಪ್ ಸಾಗರ್ ಅಣೆಕಟ್ಟು ೫೩.೮ ಮೀ (೧೭೭ ಅಡಿ) ರ ನೇರವಾದ ಕಲ್ಲಿನ ಗುರುತ್ವಾಕರ್ಷಣೆಯ ರಚನೆಯಾಗಿದೆ ೧,೧೪೩ ಮೀ (೩,೭೫೦ಅಡಿ) ಉದ್ದದ ಎತ್ತರ. ಜಲಾಶಯದ ವಿಸ್ತಾರವು -ಕಿಮೀ ಮತ್ತು ಪೂರ್ಣ ಜಲಾಶಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಅದರ ಮೇಲ್ಮೈ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ ೧೯೮.೨೯ಕಿಮೀ2 (೭೬.೫೬ ಚ.ಮೈ). ಅಣೆಕಟ್ಟು ೨,೮೯೮,೦೦೦,೦೦೦ ಘನ ಮೀಟರ್‌ಗಳ ಶೇಖರಣಾ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು (ಒಟ್ಟು ಸಂಗ್ರಹಣೆ) ರಚಿಸಿದೆ. ಅದರಲ್ಲಿ ಬಳಸಬಹುದಾದ ಸಂಗ್ರಹಣೆ (ಲೈವ್ ಸ್ಟೋರೇಜ್) ೧,೫೬೬,೫೨೦,೦೦೦ ಘನ ಮೀಟರ್ ಆಗಿದೆ. ಉದ್ದೇಶಕ್ಕಾಗಿ ಸ್ಪಿಲ್‌ವೇ ಕ್ರೆಸ್ಟ್‌ನ ಮೇಲೆ ೧೮.೩ಮೀx೮.೫೩ಮೀ ಗಾತ್ರದ ೧೭ ಕ್ರೆಸ್ಟ್ ಗೇಟ್‌ಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾದ ಸ್ಪಿಲ್‌ವೇ ರಚನೆಯ ಮೂಲಕ ೧೮,೪೦೮.೦೦ ಮೀ 3 /ಸೆ. ನ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದ ಪ್ರವಾಹ ವಿಸರ್ಜನೆಯನ್ನು ರವಾನಿಸಲು ಅಣೆಕಟ್ಟು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದಲ್ಲದೆ, ಅಣೆಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿರುವ ಹೂಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲು ಅಣೆಕಟ್ಟಿನ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸ್ಲೂಯಿಸ್ ಗೇಟ್‌ಗಳನ್ನು ಸಹ ಒದಗಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಪವರ್ ಹೌಸ್ ಸ್ಪಿಲ್ವೇಯ ಎಡಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ ಮತ್ತು ೪೩ ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್‌‌ನ ೪ ಘಟಕಗಳನ್ನು, ೬೦% ಲೋಡ್ ಫ್ಯಾಕ್ಟರ್‌‌‍ನಲ್ಲಿ ೯೦ ಮೆಗಾವ್ಯಾಟ್‌‌ನ ದೃಢವಾದ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆಯೊಂದಿಗೆ ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಮೇಲ್ಭಾಗದ ಜಲಾಶಯದ (ಗಾಂಧಿ ಸಾಗರ ಜಲಾಶಯ) ಪವರ್‌ಹೌಸ್‌ನಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ನೀರು ಸೇರಿದಂತೆ ಜಲಾಶಯದಿಂದ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿರುವ ನೀರನ್ನು ೧೮೯ ಅಡಿ (೫೮ ಮೀ) ರ ಕಾರ್ಯಾಚರಣಾ ಶ್ರೇಣಿಯ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆಗೆ (ಗರಿಷ್ಠ) ಗೆ ೧೫೨ಅಡಿ (೪೬ ಮೀ) (ಕನಿಷ್ಠ) ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ನೀರಿನ ವಾಹಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ( ೨೦ಅಡಿ (೬.೧ಮೀ) ವ್ಯಾಸ) ಅಣೆಕಟ್ಟಿನಿಂದ ನಾಲ್ಕು ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರಗಳಿಗೆ (ಟರ್ಬೊ-ಜನರೇಟರ್‌ಗಳು) ಮತ್ತು ೧,೪೫೦ ಮೀ (೪,೭೬೦ ಅಡಿ) ಟೈಲ್‌ರೇಸ್ ಸುರಂಗ ಉದ್ದ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಸ ೧೨ ಮೀ (೩೯ ಅಡಿ), ನೀರನ್ನು ಚಂಬಲ್ ನದಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿಸಲು ಪೆನ್‌ಸ್ಟಾಕ್ ಪೈಪ್‌ಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಈ ಕೇಂದ್ರದ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನೆಯಲ್ಲಿ ರಾಜಸ್ಥಾನ ರಾಜ್ಯವು ೫೦% ಪಾಲನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
೧೪೭೪ ಮಿಲಿಯನ್ ವೆಚ್ಚವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರ ಸೇರಿದಂತೆ ೪೦೬೫ ಮಿಲಿಯನ್ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕೆನಡಾದಿಂದ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ಆಮದು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಕೊಲಂಬೊ ಯೋಜನೆಯಡಿಯಲ್ಲಿ ಹಣವನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗಿದೆ. ೯ ಫೆಬ್ರವರಿ ೧೯೭೦ ರಂದು ನಡೆದ ಔಪಚಾರಿಕ ಉದ್ಘಾಟನೆಯಲ್ಲಿ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ರಾಷ್ಟ್ರಕ್ಕೆ ಸಮರ್ಪಿಸಲಾಯಿತು. ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರವನ್ನು ರಾಜಸ್ಥಾನ ರಾಜ್ಯ ವಿದ್ಯುತ್ ಮಂಡಳಿಗೆ ವರ್ಗಾಯಿಸಲಾಯಿತು ಈಗ ರಾಜಸ್ಥಾನ ರಾಜ್ಯ ವಿದ್ಯುತ್ ಉತ್ಪಾದನಾ ನಿಗಮ್ ಲಿಮಿಟೆಡ್ ಎಂದು ಮರುನಾಮಕರಣ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ೧೯೬೮-೨೦೦೮ ರ ಅವಧಿಗೆ ವರದಿಯಾದ ಶಕ್ತಿ ಉತ್ಪಾದನೆಯ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಸರಾಸರಿ ಉತ್ಪಾದನೆಯು ಮೂಲತಃ ಯೋಜಿತ ೪೭೩ ಗಿಗಾವ್ಯಾಟ್‌‍ ಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ೪೮೦.೬ ಗಿಗಾವ್ಯಾಟ್‌‍ಆಗಿತ್ತು. ರಾವತ್‌ಭಟ ಅಣೆಕಟ್ಟಿನ ಬಳಿ ಇರುವ ರಾಜಸ್ಥಾನದ ಪರಮಾಣು ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರ ಮತ್ತು ರಾಣಾ ಪ್ರತಾಪ್ ಸಾಗರ್ ವಿದ್ಯುತ್ ಸ್ಥಾವರವು ದೇಶದ ಉತ್ತರ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ವಿದ್ಯುತ್ ಗ್ರಿಡ್‌ನ ಸ್ಥಿರತೆಗೆ ಕೊಡುಗೆ ನೀಡುತ್ತದೆ.
ಜಲಾಶಯದ ನೀರು ಅಣೆಕಟ್ಟಿನಿಂದ ಗಾಂಧಿ ಸಾಗರ ಅಣೆಕಟ್ಟಿನವರೆಗೆ ವಿಸ್ತರಿಸುತ್ತದೆ. ರಾಣಾ ಪ್ರತಾಪ್ ಸಾಗರ ಜಲಾಶಯ, ಅಣೆಕಟ್ಟಿನಿಂದ ರಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಜೌಗು ಪ್ರದೇಶ, ಪಕ್ಷಿ ಸಂಕುಲದ ಪ್ರಸರಣಕ್ಕೆ ಸೂಕ್ತವಾದ ಸಸ್ಯವರ್ಗವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಪ್ರಮುಖ ಜಲಚರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ, ಅದರ ಪಕ್ಷಿ ಪ್ರಭೇದಗಳಿಗೆ ಎಣಿಕೆಯ ಅಗತ್ಯವಿದೆ. ಜಲಾಶಯದ ಪ್ರದೇಶವು ನಿವಾಸಿ ಮತ್ತು ವಲಸೆ ಹಕ್ಕಿಗಳ ಗಣನೀಯ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಉಪೇಕ್ಷಿತ ಉಷ್ಣವಲಯದ ರೋಗಗಳು
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಉಪೇಕ್ಷಿತ ಉಷ್ಣವಲಯದ ಕಾಯಿಲೆಗಳು ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ, ಪರಾವಲಂಬಿ, ವೈರಸ್ ಮತ್ತು ಶಿಲೀಂಧ್ರಗಳ ಸೋಂಕಿನ ಬರುವ ಕಾಯಿಲೆಗಳಾಗಿದ್ದು ಅವು ಕಡಿಮೆ ಆದಾಯದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸಲು ಕಡಿಮೆ ಧನಸಹಾಯ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಉಪೇಕ್ಷಿತ ಉಷ್ಣವಲಯದ ಕಾಯಿಲೆಗಳು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದೆ.
೨೦೧೮ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯು ಸುಮಾರು ೧೩೦ ಕೋಟಿ ಆಗಿದ್ದು, ಇದು ವಿಶ್ವದ ಎರಡನೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಾಗಿದೆ. ಆದರೂ, ಇತರ ದೇಶಗಳಿಗಿಂತ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಕಂಡುಬರುವ ಉಪೇಕ್ಷಿತ ಉಷ್ಣವಲಯದ ಕಾಯಿಲೆಗಳಿಗೆ ಅದು ಕಾರಣೀಭೂತವಾಗಿಲ್ಲ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಉಪೇಕ್ಷಿತ ಉಷ್ಣವಲಯದ ಕಾಯಿಲೆಗಳು ನಗರ ಮತ್ತು ಗ್ರಾಮೀಣ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿರುವ ಬಡತನದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಉಪೇಕ್ಷಿತ ಉಷ್ಣವಲಯದ ಕಾಯಿಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಆಸ್ಕರಿಯಾಸಿಸ್, ಕೊಕ್ಕೆಹುಳದ ಸೋಂಕು, ಟ್ರೈಚುರಿಯಾಸಿಸ್, ಡೆಂಗ್ಯೂ ಜ್ವರ, ದುಗ್ಧರಸ ಫೈಲೇರಿಯಾಸಿಸ್, ಟ್ರಾಕೋಮಾ, ಸಿಸ್ಟಿಸರ್ಕೊಸಿಸ್, ಕುಷ್ಠರೋಗ, ಎಕಿನೊಕೊಕೊಸಿಸ್, ಒಳಾಂಗಗಳ ಲೀಶ್ಮೇನಿಯಾಸಿಸ್ ಮತ್ತು ರೇಬೀಸ್ ಸೇರಿವೆ.
ಪಟ್ಟಿ
"ಉಪೇಕ್ಷಿತ ಉಷ್ಣವಲಯದ ಕಾಯಿಲೆಗಳು" ಒಂದು ಸಾಮಾಜಿಕ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯಾಗಿದೆ. ವಿವಿಧ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ವಿಭಿನ್ನ ಕಾಯಿಲೆಗಳನ್ನು ಈ ಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ಕಾಯಿಲೆಗಳು ಉಷ್ಣವಲಯದ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸುತ್ತವೆಯಾದುದರಿಂದ ಅವು ಬಹುತೇಕ ಒಂದೇ ನಮೂನೆಯವಾಗಿರುತ್ತವೆ ಹಾಗೂ ಅನೇಕರಿಗೆ ಹಾನಿ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ ಇಂತಹ ೨೦ ಕಾಯಿಲೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದೆ. ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿರುವ ಆ ೨೦ ಕಾಯಿಲೆಗಳಲ್ಲಿ ೧೨ ಭಾರತದಲ್ಲಿವೆ. PLOS ಉಪೇಕ್ಷಿತ ಉಷ್ಣವಲಯದ ಕಾಯಿಲೆಗಳ ನಿಯತಕಾಲಿಕೆ ತನ್ನದೇ ಆದ ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿರುವ ಕಾಯಿಲೆಗಳು ಚಾಗಸ್ ಕಾಯಿಲೆ, ಮಾನವ ಆಫ್ರಿಕನ್ ಟ್ರಿಪನೋಸೋಮಿಯಾಸಿಸ್ (ನಿದ್ರಿಸುವ ಕಾಯಿಲೆ), ಆಹಾರದಿಂದ ಹರಡುವ ಟ್ರೆಮಾಟೋಡಿಯಾಸಸ್, ಒಂಕೊಸೆರ್ಸಿಯಾಸಿಸ್ (ನದಿ ಕುರುಡುತನ), ಸ್ಕಿಸ್ಟೊಸೋಮಿಯಾಸಿಸ್, ಚಿಕುನ್‌ಗುನ್ಯಾ, ಬುರುಲಿ ಹುಣ್ಣು, ಮತ್ತು ಯಾವ್ಸ್ (ಸ್ಥಳೀಯ ಟ್ರೆಪೊನೆಮಾಟೋಸಸ್).
ಒಳಾಂಗಗಳ ಲೆಷ್ಮಾನಿಯಾಸಿಸ್ (ಕಾಲಾ-ಅಜ಼ರ್)
ಭಾರತವು ಲೆಷ್ಮಾನಿಯಾಸಿಸ್ (ಕಾಲಾ-ಅಜ಼ರ್) ನಿರ್ಮೂಲನೆಗಾಗಿ ಒಂದು ಗುರಿ ಇಟ್ಟಿದೆ. ಕಾಯಿಲೆಯನ್ನು ನಿರ್ನಾಮಮಾಡುವ ಹಂತಗಳಲ್ಲಿ ನಿಷ್ಕ್ರಿಯ ಮತ್ತು ಸಕ್ರಿಯ ಕಾಯಿಲೆ ಪತ್ತೆ, ಆರಂಭಿಕ ರೋಗನಿರ್ಣಯ ಮತ್ತು ಚಿಕಿತ್ಸೆ, ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಣ -ಇವುಗಳು ಸೇರಿವೆ
ಸುಮಾರು ೨೦೦೦ ನೇ ವರ್ಷದಿಂದ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕಾಲಾ-ಅಜ಼ರ್ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಕಷ್ಟಕರವಾಗಿದೆ. ೨೦೧೭ ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ಕಾಲಾ-ಅಜ಼ರ್ ಅನ್ನು ದೇಶದಿಂದ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೊಡೆದುಹಾಕಲು ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗೆ ಸೀಮಿತಗೊಳಿಸಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತ್ತು. ೨೦೨೦ ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಕಾಯಿಲೆಯು ಅಪೂರ್ವವಾಗಿರಬೇಕು ಮತ್ತು ಮತ್ತೆ ಎಂದಿಗೂ ಹರಡಬಾರದು ಅಥವಾ ಬೆಳೆಯಬಾರದು ಎಂಬುದು ಇದರ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿತ್ತು. ರೋಗಿಯು ಗುಣಮುಖನಾದಂತೆ ಕಾಣುವ ಮೊದಲು ಮತ್ತು ನಂತರ ಕಾಲಾ-ಅಜ಼ರ್ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಾಗಿ ವೈದ್ಯರು ಒಂದು ಔಷಧಿಯನ್ನು ಸುರಕ್ಷಿತ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಕಾಲಾ-ಅಜ಼ರ್ ಅನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಮಾಡಿದ ಕಾರ್ಯಗಳು ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ರೋಗಗಳನ್ನು ತೊಡೆದುಹಾಕಲು ಭಾರತ ಅಥವಾ ಇತರ ಯಾವುದೇ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಿಗೆ ಅನ್ವಯಿಸಲು ಉತ್ತಮ ಮಾದರಿಯಾಗಿದೆ ಎನ್ನಬಹುದು.
ಚಾಗಸ್ ಕಾಯಿಲೆ
ಚಾಗಸ್ ಕಾಯಿಲೆಯು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸಮಸ್ಯೆಯಲ್ಲ. ಆಫ್ರಿಕಾದ ಟ್ರಿಪನೊಸೋಮಿಯಾಸಿಸ್ನಂತೆ ಚಾಗಸ್ ಕಾಯಿಲೆಯು ಟ್ರಿಪನೊಸೊಮಾ ಎಂಬ ಪರಾವಲಂಬಿಯಿಂದಾಗಿ ಬರುತ್ತದೆ ಈ ಪರಾವಲಂಬಿಯು ಭಾರತದಲ್ಲಿಲ್ಲ.
ಮಣ್ಣಿನ ಮೂಲಕ ಹರಡುವ ಹೆಲ್ಮಿಂಥಿಯಾಸಿಸ್
ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ ೨೦೧೫ ರಲ್ಲಿ ಮಾಡಿದ ಅಂದಾಜಿನ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಣ್ಣಿನ ಮೂಲಕ ಹರಡುವ ಹೆಲ್ಮಿಂಥಿಯಾಸಿಸ್ ಕಾಯಿಲೆ ಹೊಂದಿದ್ದ ಶೇಕಡ ೭೫ ರಷ್ಟು ಮಕ್ಕಳು ಸಹ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಪಡೆದು ಗುಣಮುಖರಾದರು.
ದುಗ್ಧರಸ ಆನೆಕಾಲು (ಫೈಲೇರಿಯಾಸಿಸ್)
ವಿಶ್ವದ ದುಗ್ಧರಸ ಫೈಲೇರಿಯಾಸಿಸ್ ಪ್ರಕರಣಗಳಲ್ಲಿ ಶೇಕಡ ೪೦ರಷ್ಟು ಭಾರತದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಕಾಯಿಲೆಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ತೊಂದರೆಯೆಂದರೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಕೆಲಸದ ಸಮಯವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ೨೦೦೦ ದ ವರ್ಷದ ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಜನರು ಆನೆಕಾಲು ಕಾಯಿಲೆಗೆ ತುತ್ತಾಗುವ ಅಪಾಯವಿದೆ. ಪುರುಷರು ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರು ಈ ಕಾಯಿಲೆಯನ್ನು ಹೊಂದಬಹುದು. ಆದರೆ ಈ ಹಿಂದೆ ಮಹಿಳೆಯರು ಸಾಮಾನ್ಯ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಕಾಯಿಲೆಗೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಅಡ್ಡಿಆತಂತಕಗಳಿದ್ದವು.
ಆನೆಕಾಲು ಕಅಯಿಲೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ೧೯೫೫ ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಫಿಲೇರಿಯಾ ನಿಯಂತ್ರಣ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. ೧೯೯೭ ರಲ್ಲಿ ಭಾರತವು ೨೦೨೦ ರ ವೇಳೆಗೆ ಆನೆಕಾಲು ಕಾಯಿಲೆಯನ್ನು ತೊಡೆದುಹಾಕುವ ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಅಸೆಂಬ್ಲಿಯ ನಿರ್ಣಯವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಿತು. ಆನೆಕಾಲು ಕಾಯಿಲೆಯನ್ನುನಿರ್ಮೂಲನೆ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಸಾರ್ವಜನಿಕರ ಪಾಲ್ಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಲು ೨೦೧೫ ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ಹತಿಪಾನ್ ಮುಕ್ತ ಭಾರತ್ (ಫಿಲೇರಿಯಾ ಮುಕ್ತ ಭಾರತ) ಎಂಬ ಆರೋಗ್ಯ ಅಭಿಯಾನವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು.
ಆಯುರ್ವೇದ ಪಠ್ಯ ಸುಶ್ರುತ ಸಂಹಿತೆಯಲ್ಲಿ ದುಗ್ಧರಸ ಆನೆಕಾಲು ಕಾಯಿಲೆಯನ್ನುನ್ನು ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಎಕಿನೊಕೊಕೊಸಿಸ್
ಎಕಿನೋಸಿಸ್ ಲಾಡಿಹುಳಗಳಿಂದಾಗಿ ಬರುವ ಒಂದು ಪರಾವಲಂಬಿ ಕಾಯಿಲೆಯಾಗಿದೆ.
ಸಿಸ್ಟಿಸರ್ಕೊಸಿಸ್
ಸಿಸ್ಟಿಸರ್ಕೊಸಿಸ್ ಮತ್ತು ಟೆನಿಯಾಸಿಸ್ ಎರಡೂ ಲಾಡಿಹುಳಗಳಿಂದಾಗಿ ಬರುವ ಪರಾವಲಂಬಿ ಕಾಯಿಲೆಗಳಾಗಿವೆ.
ನಾರುಹುಣ್ಣಿನ ಹುಳು (ಗಿನಿಯಾ ವರ್ಮ್) -ಈಗ ನಾಶ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ
ನಾರುಹುಣ್ಣಿನ ಹುಳು (ಗಿನಿಯಾ ವರ್ಮ್) ಕಾಯಿಲೆಯು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಉಪೇಕ್ಷಿತ ಉಷ್ಣವಲಯದ ಕಾಯಿಲೆಯಾಗಿತ್ತು. ಅದೃಷ್ಟವಶಾತ್ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಜನರು ಈ ರೋಗವನ್ನು ೨೦೦೦ ನೆಯ ಇಸವಿಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮೂಲನೆ ಮಾಡಿದರು. ೨೦೦೩ರ ನಂತರ ಈ ಕಾಯಿಲೆಯು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದಿಲ್ಲ.
ಆಹಾರದ ಮೂಲಕ ಹರಡುವ ಟ್ರೆಮಾಟೋಡ್ ಸೋಂಕು
ಆಹಾರದ ಮೂಲಕ ಹರಡುವ ಟ್ರೆಮಾಟೋಡ್ ಸೋಂಕು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸಮಸ್ಯೆಯಲ್ಲ.
೧೯೬೯ ರಿಂದ ೨೦೧೨ ರವರೆಗೆ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕೆಲವೇ ಜನರು ಆಹಾರದ ಮೂಲಕ ಹರಡುವ ಟ್ರೆಮಾಟೋಡ್ ಸೋಂಕಿಗೆ ತುತ್ತಾದ ಬಗ್ಗೆ ಕೆಲವೇ ವರದಿಗಳು ಬಂದಿದ್ದವು. ಈ ಸೋಂಕು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹಸುಗಳು, ಎಮ್ಮೆ, ಕುರಿ ಮತ್ತು ಮೇಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. ೨೦೧೨ರಲ್ಲಿ ಮಾನವರಲ್ಲಿ ಎರಡು ಸೋಂಕು ಕಂಡುಬಂದ ಬಗ್ಗೆ ವರದಿಯಾಗಿತ್ತು.
ಒಂಕೊಸೆರ್ಸಿಯಾಸಿಸ್
ಒಂಕೊಸೆರ್ಸಿಯಾಸಿಸ್ (ನದಿ ಕುರುಡುತನ) ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸಮಸ್ಯೆಯಲ್ಲ.
ಒಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಒಂಕೊಸೆರ್ಸಿಯಾಸಿಸ್ ಕಂಡುಬಂದಿದೆ.
ಸ್ಕಿಸ್ಟೊಸೋಮಿಯಾಸಿಸ್
ಸ್ಕಿಸ್ಟೊಸೋಮಿಯಾಸಿಸ್ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸಮಸ್ಯೆಯಲ್ಲ.
ಭಾರತವು ಸ್ಕಿಸ್ಟೊಸೋಮಿಯಾಸಿಸ್ ಬಗ್ಗೆ ವರದಿಗಳಾಗಿಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ರೋಗವು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರಬಹುದು ಮತ್ತು ವರದಿಯಾಗದಿರಬಹುದು ಎಂದು ೨೦೧೫ ರ ವರದಿಯೊಂದು ವಿವರಿಸಿದೆ. ೧೯೫೨ ರಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಹಳ್ಳಿಯೊಂದಲ್ಲಿದ್ದ ಕಾಯಿಲೆಯನ್ನು ಮತ್ತು ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯ ತನಿಖಾಧಿಕಾರಿಗಳು ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಿದರು ಹಾಗೂ ಅದರ ಮೂಲವನ್ನು ಗುರುತಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು.
ಡೆಂಗ್ಯೂ ಜ್ವರ ಮತ್ತು ಚಿಕೂನ್‌ಗುನ್ಯಾ ಜ್ವರ
ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಡೆಂಗ್ಯೂ ಮತ್ತು ಚಿಕೂನ್‌ಗುನ್ಯಾ ಜ್ವರಗಳನ್ನು ಒಂದೇ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿಸಿದೆ. ಆದರೆ ಇವು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು.
ಚಿಕೂನ್‌ಗುನ್ಯಾ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟೊ ದೊಡ್ಡ ಸಮಸ್ಯೆಯಲ್ಲ. ೧೯೭೩ ಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಚಿಕೂನ್‌ಗುನ್ಯಾ ಇತ್ತು ಹಾಗೂ ನಂತರ ಅದನ್ನು ನಿರ್ಮೂಲನೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ೨೦೦೫ ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇದು ಮತ್ತೆ ತಲೆದೊರಿತು ನಂತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಚಿಕೂನ್‌ಗುನ್ಯಾ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿವೆ.
ರೇಬೀಸ್
ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ರೇಬೀಸ್ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿದೆ. ರೇಬೀಸ್ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ನಾಯಿ ಕಚ್ಚುವಿಕೆಯಿಂದ ಬರುತ್ತದೆ.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಬೀದಿನಾಯಿಗಳಿವೆ ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಜನರು ಅವುಗಳಿಂದ ಕಚ್ಚಲ್ಪಡುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗೆ ಕಚ್ಚಿಸಿಕೊಂಡ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ರೇಬೀಸ್‌ಗೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಅಗತ್ಯವಿದೆಯೇ ಎಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಲು, ವೈದ್ಯರು ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿನ ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ರೇಬೀಸ್ ಇರುವ ಬಗ್ಗೆ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರಬೇಕು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕಚ್ಚಿಸಿಕೊಂಡ ಸುಮಾರು ಶೇಕಡ ೨ ರಷ್ಟು ಜನರಿಗೆ ರೇಬೀಸ್ ಲಸಿಕೆ ಸಿಗುತ್ತದೆ.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ರೇಬೀಸ್ ಬಂದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಾವಿನ ಪ್ರಮಾಣ ಸುಮಾರು ಶೇಕಡ ೧೦೦ ರಷ್ಟಿದೆ. . ಅಂದರೆ ರೇಬಿಸ್ ಬಂದ ವ್ಯಕ್ತಿ ಸಾಯುವುದು ಬಹುತೇಕ ಶತಃಸಿದ್ಧ.
ಕುಷ್ಠರೋಗ
೧೯೮೩ ರಿಂದ ೨೦೦೫ ರ ವರೆಗೆ ಭಾರತವು ಕುಷ್ಠರೋಗವನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿ ತೊಡೆದುಹಾಕಲು ಯಶಸ್ವಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಿತು. ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕುಷ್ಠರೋಗ ಪೀಡಿತ ಜನರ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ೧೦,೦೦೦ ದಲ್ಲಿ ೫೮ ರಿಂದ ೧ ಕ್ಕೆ ಇಳಿಸಿದರೂ, ಕುಷ್ಠರೋಗವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೊಡೆದುಹಾಕಲಾಗಲಿಲ್ಲ. ಈ ರೋಗವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೊಡೆದುಹಾಕಲು ಮುಂದಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಧ್ಯವಿದೆ. ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕುಷ್ಠರೋಗ ನಿರ್ಮೂಲನೆ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವು ಈ ಕಾಯಿಲೆಯನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸುವ ಸರ್ಕಾರದ ಯೋಜನೆಯಾಗಿದೆ.
ಹೊಸದಾಗಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಕುಷ್ಠರೋಗವನ್ನು ಪತ್ತೆ ಹಚ್ಚುವುದನ್ನು ಮತ್ತು ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡುವುದನ್ನು ಹೇಗೆ ಸುಲಭಗೊಳಿಸಬಹುದು ಎಂದು ೨೦೧೯ ರ ವರದಿಯೊಂದು ವಿವರಿಸಿದೆ.
ರವೆಗಣ್ಣು (ಟ್ರಾಕೋಮಾ)
ಭಾರತವು ರವೆಗಣ್ಣಿನಿಂದ ಮುಕ್ತವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೦೧೭ ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದ ಆರೋಗ್ಯ ಸಚಿವರು ಘೋಷಿಸಿದರು.
೨೦೧೧ ರ ವರದಿಯೊಂದರ ಪ್ರಕಾರ ಭಾರತವು ೧೦ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಟ್ರಾಕೋಮಾವನ್ನು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ನಿವಾರಿಸಬಹುದೆಂದು ಊಹಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಯಾವ್ಸ್ (ಚರ್ಮದ ಅಂಟುರೋಗ)
ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ೧೯೫೦ ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಯಾವ್ಸ್ ಅನ್ನು ತೊಡೆದುಹಾಕಲು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು. ಭಾರತವು ೧೯೯೬ ರಲ್ಲಿ ಯಾವ್ಸ್ ನಿರ್ಮೂಲನಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿತು ಮತ್ತು ಅದರ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ೭೩೫ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಿತು. ಈ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವು ರೋಗವನ್ನು ತೊಡೆದುಹಾಕಿದೆ ಎಂದು ೨೦೦೪ ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರ ಘೋಷಿಸಿತು. ಯಾವ್ಸ್ ಹೋದಂತೆ ಕಂಡುಬಂದ ನಂತರವೂ, ಸರ್ಕಾರವು ೨೦೦೬ ರ ವರೆಗೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಪ್ರಕರಣಗಳ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ಮತ್ತು ಹುಡುಕಾಟವನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿತು. ಅದನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿ, ೨೦೧೧ ರ ತನಕ ಯಾವ್ಸ್ ಕಂಡುಬಂದ ವದಂತಿಗಳನ್ನು ತನಿಖೆ ಮಾಡುವುದನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿತು.
ಮೇ ೨೦೧೬ ರಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯು ಭಾರತವನ್ನು ಯಾವ್ಸ್ ಮುಕ್ತ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿತು. ಯಾವ್ಸ್ ನಮೂನೆಯ ಚರ್ಮರೋಗವು ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳೀಯವಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಅದನ್ನು ತೊಡೆದುಹಾಕಿದ ಮೊದಲ ದೇಶ ಭಾರತವಾಗಿದೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಈ ಯಶಸ್ಸು ಭಾರತವು ಬಳಸಿದ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ೨೦೨೦ ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಯಾವ್ಸ್ ಅನ್ನು ತೊಡೆದುಹಾಕಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಲು ಇತರ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಉತ್ಸಾಹವನ್ನುಂಟುಮಾಡಿತು.
ಬುರುಲಿ ಹುಣ್ಣು
ಬುರುಲಿ ಹುಣ್ಣು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿಲ್ಲ.
೨೦೧೯ ರಲ್ಲಿ ವೈದ್ಯರು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಬುರುಲಿ ಹುಣ್ಣು ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದರು. ಆದರೆ ರೋಗಿಯು ಆ ಕಾಯಿಲೆಯಿರುವ ನೈಜೀರಿಯಾ ಮೂಲದವರಾಗಿದ್ದರು.
ಮೈಸೆಟೋಮಾ
thumb| ೨೦೧೩ ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮೈಸೆಟೋಮಾ ಮೈಸೆಟೋಮಾ ಒಂದು ಚರ್ಮದ ಅಡಿಭಾಗದ ಸೋಂಕು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಇದಕ್ಕೆ ಶಿಲೀಂಧ್ರ ಅಥವಾ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ಕಾರಣವಾಗಿರಬಹುದು. ರಾಜಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ಶಿಲೀಂಧ್ರ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಆದರೆ ಭಾರತದ ಬೇರೆಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾ ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ ಕಾರಣಾವಾಗಿದೆ.
ಮಧ್ಯ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮೈಸೆಟೋಮಾ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿದೆ ಎಂದು ಕೆಲವು ಆರೋಗ್ಯ ಸಮೀಕ್ಷೆಗಳು ತೋರಿಸಿವೆ.
ಈ ಕಾಯಿಲೆಗೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡುವುದು ಸ್ವಲ್ಪ ಕಷ್ಟ. ಶಿಲೀಂಧ್ರದ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯು ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾದ ಮೇಲೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ ಮತ್ತು ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾದ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯು ಶಿಲೀಂದ್ರದ ಮೇಲೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಕಾಯಿಲೆಗೆ ಬ್ಯಾಕ್ಟೀರಿಯಾವು ಕಾರಣವಾದಾಗ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಅವಧಿ ದೀರ್ಘವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
೧೮೭೪ ರಲ್ಲಿ ಹೆನ್ರಿ ವಾಂಡಿಕೆ ಕಾರ್ಟರ್ ಎಂಬ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸಜ್ಞರು ಆನ್ ಮೈಸೆಟೋಮಾ ಆರ್ ದ ಫಂಗಸ್ ಡಿಸೀಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ಎಂಬ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದರು.
ತುರಿಕೆ
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ತುರಿಕೆಯ ಪ್ರಕರಣಗಳು ಶೇಕಡ ೧೩ ರಿಂದ ೫೯ ರಷ್ಟಿವೆ. ಈ ಸ್ಥಿತಿಯು ಭಾರತೀಯ ಜನರ ಕೆಲಸ, ವಿರಾಮ ಮತ್ತು ನಿದ್ರೆಯ ಮೇಲೆ ಎಷ್ಟು ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದರ ಬಹಳ ಕಟಿಮೆ ಸಂಶೋಧನೆ ಆಗಿದೆ.
ವಿವಿಧ ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ಕಾಯಿಲೆಗಳ ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಸಮಯ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ತುರಿಕೆ ಹೊಂದಿರುವ ಜನರ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ವರದಿ ಮಾಡಿವೆ.
ಚರ್ಮಕ್ಕೆ ಹಚ್ಚುವ ಪರ್ಮೆಥ್ರಿನ್ ಮತ್ತು ಮೌಖಿಕವಾಗಿ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಐವರ್ಮೆಕ್ಟಿನ್ ಎಂಬ ಔಷಧಿಗಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ತುರಿಕೆಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಾಗಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ.
ಹಾವು ಕಡಿತ
೨೦೧೮ ರ ಮೇನಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ ಹಾವು ಕಡಿತಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸುವುದು ಜಾಗತಿಕ ಆರೋಗ್ಯ ಆದ್ಯತೆಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಘೋಷಿಸಿತು.
ಹಾವಿನ ವಿಷಕ್ಕೆ ವಿಷವಿರೋಧಕ ಅಥವಾ ಔಷಧಿ ತಯಾರಿಸುವುದು ಒಂದು ಸವಾಲಾಗಿದೆ. ಏಕೆಂದರೆ ವಿಭಿನ್ನ ಹಾವುಗಳಿಗೆ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಲು ವಿಭಿನ್ನ ವಿಷವಿರೋಧಕದ ಅಗತ್ಯವಿರುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ರೀತಿಯ ಹಾವುಗಳಿವೆ.
೨೦೧೦ ರ ಸಮೀಕ್ಷೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಹಾವಿನ ಕಡಿತದ ಬಗ್ಗೆ ಕಡಿಮೆ ಮಾಹಿತಿ ಇದೆ ಮತ್ತು ಸಾಕಷ್ಟು ಚಿಕಿತ್ಸೆಯು ಲಭ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ.
೧೯೫೪ ರ ಒಂದು ಅಧ್ಯಯನವು ೧೯೪೦ ರಿಂದ ಹಾವು ಕಡಿತವನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಿದೆ. ಈ ಅಧ್ಯಯನದ ಪ್ರಕಾರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ೩ ರಿಂದ ೪ ಲಕ್ಷ ಹಾವುಕಡಿತ ಆಗುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಅದರಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ಶೇಕಡ 10 ರಷ್ಟು ಮಾರಣಾಂತಿಕವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ರಕ್ತ ಹೆಪ್ಪುಗಟ್ಟುವಿಕೆಯ ಪರೀಕ್ಷೆ ಮತ್ತು ವಿಷ ಪತ್ತೆಯ ಕಿಟ್ ದೊರೆಯುವುದಿಲ್ಲ.
ಸಾಂಕ್ರಾಮಿಕ ರೋಗಶಾಸ್ತ್ರ
ಭಾರತ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಏಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವದ ಅರ್ಧದಷ್ಟು ಕಾಲಾ ಅಜ಼ರ್, ದುಗ್ಧರಸ ಆನೆಕಾಲು ಮತ್ತು ಕುಷ್ಠರೋಗ ಪ್ರಕರಣಗಳಿವೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಪ್ರಪಂಚದ ಮೂರನೇ ಒಂದರಷ್ಟು ರೇಬೀಸ್ ಸಾವುಗಳು ಕಂಡು ಬಂದಿವೆ. ಪ್ರಪಂಚದ ಕಾಲು ಭಾಗದಷ್ಟು ಕರುಳಿನ ಹೆಲ್ಮಿಂತ್ ಸೋಂಕು ಇಲ್ಲಿದೆ. ೨೦೧೪ ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಡೆಂಗ್ಯೂ ಮತ್ತು ಜಪಾನೀ ಎನ್ಸೆಫಾಲಿಟಿಸ್ ಬಗ್ಗೆ ಪೂರ್ತಿ ಮಾಹಿತಿ ಇರಲಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಈ ರೋಗಗಳು ಭಾರತದಲ್ಲಿಯೂ ಸಹ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಸಮಸ್ಯೆಯಾಗಿವೆ.
೨೦೧೭ ರಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವ ಆರೋಗ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆ ಗುರುತಿಸಿದ ೧೭ ಉಪೇಕ್ಷಿತ ಉಷ್ಣವಲಯದ ಕಾಯಿಲೆಗಳಲ್ಲಿ ೬ ಕಾಯಿಲೆಗಳು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿವೆ. ಆ 6 ರೋಗಗಳು ಯಾವುವೆಂದರೆ ದುಗ್ಧರಸ ಆನೆಕಾಲು, ಕಾಲಾ-ಅಜ಼ರ್ (ವಿಸ್ಕರಲ್ ಲೀಶ್ಮೇನಿಯಾಸಿಸ್ ), ಲೆಪ್ಟೊಸ್ಪೈರೋಸಿಸ್, ರೇಬೀಸ್, ಮಣ್ಣಿನ ಮೂಲಕ ಹರಡುವ ಹೆಲ್ಮಿಂಥಿಯಾಸಿಸ್ ಮತ್ತು ಡೆಂಗ್ಯೂ ಜ್ವರ.
ಗ್ಲೋಬಲ್ ಬರ್ಡನ್ ಆಫ್ ಡಿಸೀಸ್ ಸ್ಟಡಿ ಎಂಬುದು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ನವೀಕರಿಸಿದ ವರದಿಯಾಗಿದ್ದು, ಇದು ವಿಶ್ವದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ರೋಗವು ಆ ಕಾಯಿಲೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಮೇಲೆ ಎಷ್ಟು ಪರಿಣಾಮ ಬೀರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ವಿವರಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ವರದಿಯು ಆಶ್ಚರ್ಯಕರ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ. ೨೦೧೬ ರ ಗ್ಲೋಬಲ್ ಬರ್ಡನ್ ಆಫ್ ಡಿಸೀಸ್ ಅಧ್ಯಯನದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದ ಒಂದು ಆಶ್ಚರ್ಯಕರ ಸಂಗತಿಯೆಂದರೆ, ಭಾರತವು ೧೬ ಉಪೇಕ್ಷಿತ ಉಷ್ಣವಲಯದ ಕಾಯಿಲೆಗಳಲ್ಲಿ ೧೧ ಕಾಯಿಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಮತ್ತು ಅತಿ ಕೆಟ್ಟ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ತಡೆಗಟ್ಟುವಿಕೆ
ಸಾಧ್ಯವಾದಷ್ಟು ಈ ಕಾಯಿಲೆಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮೂಲನೆ ಮಾಡುವುದು ಒಂದು ಗುರಿಯಾಗಿದೆ.