cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಸರೀಸೃಪ
ಕ್ರಾ ಕಡಿಲಿಯ ಗಣ
ಮೊಸಳೆಯ ಜಠರದ ಒಳಭಾಗ ಬಲವಾದ ಮಾಂಸಖಂಡಗಳಿಂದ ರಚನೆಗೊಂಡಿವೆ. ಇದಲ್ಲದೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಈ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅಂಗುಲದಷ್ಟು ದಪ್ಪದ ಹಲವಾರು ಕಲ್ಲುಗಳೂ ಇವೆ. ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಹೃತ್ಕುಕ್ಷಿ ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಎಡ ಮತ್ತು ಬಲಭಾಗಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗವಾಗಿದೆ. ಇದು ಶುದ್ಧ ಮತ್ತು ಅಶುದ್ಧ ರಕ್ತಗಳನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಲು ಸಹಕಾರಿ. ಆದರೂ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಹೃತ್ಕುಕ್ಷಿಯಿಂದ ಹೊರಡುವ ಒಂದೊಂದು ಆಯೋರ್ಟ ರಕ್ತನಾಳ (ಮಹಾ ಅಪಧಮನಿಗಳು-ಆರ್ಟರೀಸ್) ಹೃದಯದ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಒಂದುಗೂಡಿ ಊಧರ್ವ್‌ ಆಯೋರ್ಟ ರಕ್ತನಾಳಗಳಾಗುವುದರಿಂದ ಶುದ್ಧ ಮತ್ತು ಅಶುದ್ಧರಕ್ತಗಳು ಬೆರೆತು ದೇಹದ ಮುಂಡಭಾಗಕ್ಕೆ ಮಿಶ್ರರಕ್ತ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಬಲ ಅಯೋರ್ಟದಲ್ಲಿ ಶುದ್ಧ ರಕ್ತವೂ ಎಡ ಅಯೋರ್ಟದಲ್ಲಿ ಅಶುದ್ಧ ರಕ್ತವೂ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಬಲ ಅಯೋರ್ಟ ನಾಳದಿಂದ ಅದರ ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ತಲೆಯ ಭಾಗಕ್ಕೆ ಕವಲುಗಳು ಹೊರಡುವುದರಿಂದ ಶುದ್ಧರಕ್ತ ತಲೆಯಭಾಗಕ್ಕೆ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಶುದ್ಧರಕ್ತ ದೇಹದ ವಿವಿಧಭಾಗಗಳಿಗೂ ಅಶುದ್ಧ ರಕ್ತ ಶುದ್ಧಿಯಾಗಲು ಶ್ವಾಸಕೋಶಗಳಿಗೂ ಹರಿಯುವಂತೆ ಪ್ರಕೃತಿ ಏರ್ಪಡಿಸುವ ಒಂದು ಪ್ರಯೋಗದಲ್ಲಿ ಇದು ಒಂದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಹೆಜ್ಜೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಮುಂದೆ ವಿಕಸಿಸಿದ ಪಕ್ಷಿಗಳು ಮತ್ತು ಸಸ್ತನಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರಯತ್ನ ಸಫಲವಾಯಿತು. ಮೊಸಳೆಯ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಶ್ವಾಸಕೋಶವೂ ಸಸ್ತನಿ ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿರುವಂತೆ ಎರಡು ಪ್ಲೋರಾ ಪರೆಗಳಿಂದ ಆವರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಕೆಳದವಡೆಯ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಕ್ಲೋಯಕ ರಂಧ್ರದ ಅಕ್ಕಪಕ್ಕಗಳಲ್ಲಿ ಚರ್ಮದ ಗ್ರಂಥಿಗಳಿವೆ. ಇವು ಹೊರ ಚೆಲ್ಲುವ ದ್ರವದ ವಾಸನೆ ಕಸ್ತೂರಿಯಂತೆ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇದರ ಉತ್ಪತ್ತಿ ಹೆಚ್ಚು. ಬಹುಶಃ ಗಂಡುಹೆಣ್ಣು ಪರಸ್ಪರ ಹತ್ತಿರ ಬರಲು ಈ ವಾಸನೆ ಕಾರಣವಾಗಿರ ಬಹುದು. ಇತರ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಬೇಟೆಯಾಡುವಾಗಲೂ ಈ ದ್ರವ ಹೆಚ್ಚು ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗುವುದು ಕಂಡುಬಂದಿದೆ.
ರ್ಹಿಂಕೋಕಿಫೇಲಿಯ ಗಣ
ಇದು ಡೈಆಪ್ಸಿಡದ ಇನ್ನೊಂದು ಗಣ. ಬಲು ಪುರಾತನ ವಾದದ್ದು. ಇದರಲ್ಲಿ ಉಳಿದಿರುವ ಒಂದೆ ಪ್ರಭೇದ ಸ್ಪಿಸೋಡಾನ್ ಪಂಕ್ಟೇಟಿಸ್ ಟಾಟರಾ. ಬಾಲಾವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಮೇಲ್ದವಡೆ, ಕೆಳದವಡೆಗಳಲ್ಲಲ್ಲದೆ ಮೇಲಿನ ವಸಡಿನಲ್ಲಿಯೂ ಹಲ್ಲುಗಳಿರುತ್ತವೆ. ಪ್ರಾಣಿ ಬೆಳೆದಂತೆ ಕ್ರಮೇಣ ಹಲ್ಲುಗಳು ಸವೆದು ಪ್ರೌಢಾವಾಗುವುದರಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ಹಲ್ಲುಗಳನ್ನೂ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದಲೇ ಕೊಕ್ಕಿನ ಗೌಳಿ (ಹಲ್ಲಿ) ಎಂದು ಇದನ್ನು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ತಲೆಯ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಮೂರನೆಯ ಕಣ್ಣಿದೆ. ಅದು ಈಗ ಕೆಲಸಮಾಡದಿದ್ದರೂ ಹಿಂದಿನ ಅಳಿದ ಉರಗಗಳ ಬುರುಡೆಯಲ್ಲಿ ಈ ರೀತಿಯ ಕಣ್ಣಿದ್ದು, ಮಿಕ್ಕೆರಡು ಕಣ್ಣುಗಳೊಡನೆ ಸಹಕರಿಸುತ್ತಿದ್ದಿರಬಹುದೆಂಬ ಊಹೆಗೆ ಬೆಂಬಲ ನೀಡುವಂತಿದೆ. ಈ ಪ್ರಾಣಿ ಕೋಟ್ಯಂತರ ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಬಾಳಿದೆ. ಆದರೆ ಇದರಲ್ಲಿ ಅಂದಿನಿಂದ ಇಂದಿನವರೆಗೂ ಯಾವ ಬದಲಾವಣೆಯೂ ಆಗಿಲ್ಲ. ಉರಗಗಳಲ್ಲಿ ಒಂಟಿಯಾಗಿ ನಿಂತಿದ್ದರೂ ಈಗ ಬಾಳುತ್ತಿರುವ ಹಲ್ಲಿವರ್ಗದ ಅನೇಕ ಉರಗಗಳು ಬಹುಃ ಟಾಟರ ಪ್ರಾಣಿಯ ಜಾತಿಯಿಂದ ಪ್ರಭೇದಗೊಂಡಿರಬೆಕೆಂದು ಉಹಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಸ್ಕ್ವಮಾಟ ಗಣ
ಡೈಆಪ್ಸಿಡ ಉರಗಗಳ ಲೆಪಿಡೋಸಾರಿಯ ಉಪವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದೆ. ಸ್ಕ್ವಮಾಟವನ್ನು ಎರಡು ಉಪಗಣಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಿದೆ. ಲ್ಯಾಸರ್ ಟೇಲಿಯ ಮತ್ತು ಒಫಿಡಿಯ. ಲ್ಯಾಸರ್ಟೇಲಿಯ ಉಪಗಣದಲ್ಲಿ ಹಲ್ಲಿಗಳು, ನೆಗಳೆಗಳು, ಊಸರವಳ್ಳಿ, ಗೆಕೊ (ಮನೆಯ ಹಲ್ಲಿ), ಓತಿ ಮುಂತಾದವು ಇವೆ. ಇವನ್ನು ಈ ಕೆಳಗಿನ ವಂಶಗಳಾಗಿ ವಿಭಾಗಿಸಿದೆ; 1 ಗೆಕೊನಿಡೆ, 2 ಅಗಾಮಿಡೆ, 3. ಕೆಮೆಲಿಯೊಂಟಿಂಡೆ, 4. ಸಿನ್ಸಿಡೆ, 5. ಲ್ಯಾಸರಟಿಡೆ, 6. ಆಂಗ್ವಿಡೆ 7. ವರಾನಿಡೆ.
ಈ ಉಪಗಣಗಳ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಹೀಗಿವೆ. ದೇಹ ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಹುರುಪೆಗಳಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿದೆ. ಕೆಲವು ಜಾತಿಗಳ ವಿನಾ ಮಿಕ್ಕವಲ್ಲಿ ಹಿಂಗಾಲು ಮತ್ತು ಮುಂಗಾಲುಗಳು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬೆಳೆದಿವೆ. ಎದೆಯಲ್ಲಿ ಎದೆಯ ಮೂಳೆ ಇದೆ. ಬೆನ್ನೆಲುಬಿನ ಕಶೇರುಮಣಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಕಡಿಮೆ ಇದೆ. ಕಶೇರುಮಣಿಗಳನ್ನು ಬೆನ್ನೆಲುಬಿನ ಕತ್ತಿನಭಾಗ (ಸೆರ್ವೈಕಲ್), ಎದೆಯಭಾಗ (ತೊರಾಸಿಕ್), ಉದರಭಾಗ (ಲಂಬಾರ್) ಕಟಿಭಾಗ (ಸೇಕ್ರಲ್) ಮತ್ತು ಬಾಲದ ಭಾಗಗಳಾಗಿ (ಕಾಡಲ್) ವಿಂಗಡಿಸಬಹುದು. ಎದೆಯ ಮೂಳೆಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚು. ಕತ್ತಿನ ಭಾಗದ ಕಶೇರುಮಣಿಗಳು ಕತ್ತಿನ ಪಕ್ಕೆಲುಬುಗಳನ್ನೂ ಎದೆಯಭಾಗದ ಕಶೇರುಮಣಿಗಳು ಎದೆಯ ಪಕ್ಕೆಲುಬುಗಳನ್ನೂ ಹೊಂದಿವೆ. ಇದರ ಬಾಯಿಯನ್ನು ಹಾವಿನ ಬಾಯಿಯಂತೆ ಅಗಲಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ. ಹೊರಕಿವಿಯ ರಂಧ್ರಗಳೂ ಚಲಿಸಬಲ್ಲ ಕಣ್ಣಿನ ಗುಡ್ಡೆಗಳೂ ಇವೆ. ಕೆಲವು ಬಾಲದ ಭಾಗವನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ಬೇರ್ಪಡಿಸಬಲ್ಲವು. ಕತ್ತಿರಿಸಿದ ಬಾಲ ಮತ್ತು ಕಾಲುಗಳ ಭಾಗಗಳನ್ನು ಪುನಃ ಸೃಷ್ಟಿಸಿಕೊಳ್ಳಬಲ್ಲವು. ಲಾಲಾಗ್ರಂಥಿಗಳು ಬಾಯಿಯ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿವೆ. ಶ್ವಾಸಕೋಶಗಳು ಉದ್ದ ಮತ್ತು ಅಂಡಾಕಾರವಾಗಿವೆ. ಶ್ವಾಸೋಚ್ಛ್ವಾಸಕ್ರಿಯೆ ಪಕ್ಕೆಲುಬುಗಳ ನೆರವಿನಿಂದ ನಡೆಯುವುದು. ಊಸರವಳ್ಳಿ ಮತ್ತು ಗೆಕೊಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ವಾಸಕೋಶಗಳು ಗಾಳಿಯ ಚೀಲಗಳಾಗಿ ವಿಸ್ತರಿಸಿವೆ. ಇವು ಪಕ್ಷಿಗಳ ಶ್ವಾಸಕೋಶಗ ಳೊಳಗಿನ ಗಾಳಿಯ ಗೂಡುಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ (ನೋಡಿ-ಇಗ್ವಾನ್; ಇಗ್ವಾನೊಡಾನ್; ಉಡ; ಊಸರವಳ್ಳಿ; ಓತಿ; ).
ಹಾವುಗಳನ್ನು ಒಫಿಡಿಯ ಉಪಗಣಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಅವಯವಗಳಿಲ್ಲದ (ವಿದೌಟ್ ಲಿಂಬ್ಸ್‌) ಸ್ಕ್ವಮಾಟ ಎಂದು ಕರೆಯುವುದುಂಟು. ಒಫಿಡಿಯವನ್ನು ಒಂದು ಗಣವೆಂದೇ ಕರೆಯುವುದೂ ಇದೆ. ಒಫಿಡಿಯ ಗಣದ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಹೀಗಿವೆ. ಇವು ಕಶೇರುಕಗಳು, ಚರ್ಮ ಹುರುಪೆಗಳಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿವೆ. ಹೊರಚರ್ಮದ ಭಾಗ ಪದೇ ಪದೇ ಕಳಚಲ್ಪಡುವುದು. ಪೊರೆ ಬಿಡುವುದು ಎಂದು ಇದರ ಹೆಸರು. ವರ್ಷಕ್ಕೆ 5-6 ಸಲ ಪೊರೆಬಿಡಬಲ್ಲ ಹಾವುಗಳೂ ಉಂಟು. ಆದ್ದರಿಂದ ಪೊರೆ ಸತತವಾಗಿ ಬೆಳೆಯಬಲ್ಲುದು; ಬಾಯಿ ವಿಶಾಲವಾಗಿ ಹಿಗ್ಗುವಂತಿದೆ. ಕಣ್ಣಿಗೆ ರೆಪ್ಪೆಯಲ್ಲ. ಬದಲು ಪಾರದರ್ಶಕ ಹುರುಪೆಯುಂಟು. ಇದೂ ಪೊರೆ ಬಿಡುವಾಗ ಬಿದ್ದುಹೋಗಿ ಹೊಸ ಹುರಪೆ ಬೆಳೆಯುತ್ತದೆ. ಹೊರಕಿವಿಯಾಗಲೀ ಕಿವಿಯ ತಮಟೆಯಾಗಲೀ ಇಲ್ಲದಿದ್ದರೂ ಸಹ ಒಳಕಿವಿಯುಂಟು. ಗ್ರಹಿಸಿದ ಶಬ್ಧಕಂಪನಗಳು ಒಳಕಿವಿಯನ್ನು ಸೇರುತ್ತವೆ. ಮುಂದೂಡಬಲ್ಲ ಮತ್ತು ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಎಳೆದುಕೊಳ್ಳಬಹುದಾದ ತುದಿಸೀಳಿದ ನಾಲಗೆ ಹಾವಿನ ವಿಶೇಷವಾದ ಸ್ಪರ್ಶೇಂದ್ರಿಯ. ಸ್ವತಃ ಮೂಸಿನೋಡದಿದ್ದರೂ ವಾಸನೆಯಿರುವ ಕಣಗಳನ್ನು ಬಾಯೊಳಕ್ಕೆ ಎಳೆದುಕೊಂಡು ಅವು ಘ್ರಾಣೇಂದ್ರಿಯಗಳ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಯಾವ ಅನುಬಂಧಗಳೂ (ಅಪೆಂಡೇಜಸ್) ಇಲ್ಲದ ಇದರ ದೇಹ ಹಗ್ಗದಂತಿದ್ದು ಉದ್ದವಾಗಿದೆ. ರುಂಡ. ಮುಂಡ, ಬಾಲಗಳಿಗೆ ಪರಸ್ಪರ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದ ಎಲ್ಲೆಗಳು ಇಲ್ಲ. ಇದು ಕೊರಕಲು ಹಳ್ಳಗಳಲ್ಲಿ, ಕಲ್ಲುಗಳ ಸಂಧಿಯಲ್ಲಿ ಚಲಿಸಲು ಸಹಾಯಕವಾದ ದೆಹದ ಒಂದು ಹೊದಿಕೆ. ಕಿರಿದಾದ ಉದ್ದವಾದ ದೇಹಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಒಳಭಾಗದ ಅಂಗಗಳೂ ಕೂಡ ಬದಲಾವಣೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಒಂದು ಶ್ವಾಸಕೋಶ, ಅದರಲ್ಲೂ ಎಡಶ್ವಾಸಕೋಶ ಮತ್ತೊಂದಕ್ಕಿಂತ ಬಹಳ ಕಿರಿದು. ಕೆಲವುವೇಳೆ ಒಂದೇ ಒಂದುಶ್ವಾಸಕೋಶ ಇರುವುದೂ ಉಂಟು. ಪಿತ್ತಕೋಶ ಬಲು ಉದ್ದ. ಮೂತ್ರಪಿಂಡಗಳು ಎದುರುಬದಿರಾಗಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಬೆನ್ನೆಲುಬಿನ ಕಶೇರುಮಣಿಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಬಲು ಹೆಚ್ಚು. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಕಶೇರುಮಣಿಗೂ ಒಂದು ಜತೆ ಪಕ್ಕೆಲುಬು ಜೋಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವುದರಿಂದ, ಪಕ್ಕೆಲುಬುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯೂ ಹೆಚ್ಚು. ಉದರಭಾಗದಲ್ಲಿ ಅಗಲವಾದ ಉದರ ಫಲಕಗಳಿವೆ. ಈ ಫಲಕಗಳು ಚಾವಣಿಯ ಹೆಂಚುಗಳಂತೆ ಜೋಡಿಸಲ್ಪ ಟ್ಟಿವೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಫಲಕಕ್ಕೂ ಅದರ ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಒಂದೊಂದು ಜೊತೆ ಪಕ್ಕೆಲುಬು ಸ್ನಾಯುಗಳ ಸಹಾಯದಿಂದ ಚಲಿಸುವ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಇದರಿಂದ ಎದೆಯ ಗೂಡು ಮಾಯವಾಗಿದೆ. ಒಂದೇ ಪಾಶರ್ವ್‌ದ ಅನುಕ್ರಮವಾದ ಪಕ್ಕೆಲುಬುಗಳ ನಡುವೆಇರುವ ಸ್ನಾಯುಗಳ (ಇಂಟರ್ ಕೋಸ್ಟಲ್ ಮಸಲ್ಸ್‌) ಸಂಕುಚನೆ, ವಿಕಸನೆಗಳಿಂದ ಪಕ್ಕೆಲುಬುಗಳು ಚಲಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತವೆ. ಪಕ್ಕೆಲುಬುಗಳು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಸರಿದಾಗ ಫಲಕದ ಮುಂದಿನ ಅಂಚು ಮೇಲಕ್ಕೆ ಬರುವುದು; ಹಿಂದಕ್ಕೆ ಚಲಿಸಿದಾಗ ಫಲಕದ ಹಿಂದಿನ ಅಂಚು ನೆಲದ ಏರುತಗ್ಗುಗಳನ್ನು ಬಿಗಿಯಾಗಿ ಅಪ್ಪಿಕೊಳ್ಳುವುದು. ಅನಂತರ ಸ್ನಾಯುಗಳ ಸಂಕುಚನೆ ಮತ್ತು ವಿಕಸನೆಗಳಿಂದ ದೇಹದ ಹಿಂಭಾಗ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಎಳೆಯಲ್ಪಡುವುದು. ಈ ಚಲನೆಗೆ ಬಾಲವೂ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಉದರ ಫಲಕಗಳ ಚಲನೆಯ ವೈಚಿತ್ರ್ಯವೇ ಅದು ಡೊಂಕುಡೊಂಕಾಗಿ ಹರಿಯಲು ಕಾರಣ. ಮರಹತ್ತುವ ಹಾವುಗಳಲ್ಲಿ ಉದರ ಫಲಕಗಳು ದೋಣಿಯ ತಳಭಾಗದಂತೆ ಜೋಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದಲೇ ಅವು ನೇರವಾಗಿ ಮರವನ್ನು ಹತ್ತಬಲ್ಲವು. ನೀರಿನಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಹಾವುಗಳಿಗೆ ಉದರಫಲಕಗಳ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲ.
ತನ್ನ ದೇಹದ ಗಾತ್ರಕ್ಕಿಂತಲೂ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಹಾವು ನುಂಗಬಲ್ಲು ದೆಂಬುದು ನಿಜಕ್ಕೂ ಒಂದು ಆಶ್ಚರ್ಯವಾದ ಸಂಗತಿ. ಇದರ ಗುಟ್ಟು ಅದರ ದೇಹದ ಅಸ್ಥಿಪಂಜರದ ಜೋಡಣೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಆಹಾರವನ್ನು ನುಂಗಲು ದೇಹರಚನೆಯಲ್ಲಿರುವ ಹೊಂದಿಕೆಗಳು ಹೀಗಿವೆ; 1 ದವಡೆಯ ಮೂಳೆಗಳ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ಮೂರು ಪಂಕ್ತಿಯನೇಕ ಚೂಪಾದ ಮತ್ತು ಹಿಮ್ಮುಖವಾಗಿ ಬಗ್ಗಿರುವ ಹಲ್ಲುಗಳಿವೆ. 2. ಈ ಹಲ್ಲುಗಳು ಮುರಿದರೆ ಹೊಸ ಹಲ್ಲುಗಳು ಹುಟ್ಟುತ್ತವೆ. 3. ಕೆಳದವಡೆ ನೇರವಾಗಿ ಮೇಲ್ದವಡೆಗೆ ಜೊಡಿಕೊಂಡಿಲ್ಲ. ಬದಲು ತಲೆಯೆ ಬರುಡೆಗೆ ಅಂಟಿರುವ ಕ್ವಾಡ್ರೇಟ್ ಮೂಳೆಗೆ ಜೋಡಿಕೊಂಡಿದೆ. ಈ ಜೋಡಣೆಯಿಂದ ದವಡೆ ಕೆಳಕ್ಕೂ ಮುಂದಕ್ಕೂ ಚಲಿಸಿ ಬಾಯಿಯ ಮುಂಭಾಗದಷ್ಟೇ ಅಗಲವಾಗಿ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿಯೂ ತೆರೆಯಬಲ್ಲುದು. 4. ಕೆಳದವಡೆಯ ಎರಡು ಭಾಗಗಳು ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಸೇರಿಲ್ಲ; ಆದರೆ ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕಶಕ್ತಿಯುಳ್ಳ ಅಸ್ಥಿಬಂಧದ ತಂತುವಿನಿಂದ (ಲಿಗಮೆಂಟ್) ಜೋಡಣೆಗೊಂಡಿವೆ. ಇದರಿಂದ ಕೆಳದವಡೆಯ ಎರಡು ಭಾಗಗಳೂ ಪರ್ಯಾಯವಾಗಿ ಹಿಂದಕ್ಕೂ ಮುಂದಕ್ಕೂ ಚಲಿಸಬಲ್ಲವು. 5. ಆಹಾರವನ್ನು ನುಂಗುವಾಗ ಕೆಳದವಡೆಯ ಒಂದು ಭಾಗವನ್ನು ಮೊದಲು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಚಾಚಿ ಬೇಟೆಯ ಪ್ರಾಣಿಯ ದೇಹವನ್ನು ಬಲವಾಗಿ ಹಿಡಿದು ಬಾಯಿಯೊಳಕ್ಕೆ ಎಳೆಯುತ್ತದೆ. ಅಷ್ಟರಲ್ಲಿ ದವಡೆಯ ಮತ್ತೊಂದು ಭಾಗವನ್ನು ಮುಂದಕ್ಕೆ ಎಸೆದು ಪ್ರಾಣಿಯ ಮತ್ತೊಂದು ಭಾಗವನ್ನು ಹಿಡಿಯುತ್ತದೆ. ದವಡೆಯ ಭಾಗಗಳ ಈ ಪರ್ಯಾಯ ಚಲನೆಯನ್ನು ಬಾವಿಯಿಂದ ನೀರು ಸೇದುವಾಗ ರಾಟೆಯಿಂದ ಹಗ್ಗವನ್ನೆಲೆಯುವ ಕೈಗಳ ಚಲನೆಗೆ ಹೋಲಿಸಬಹುದು. 6. ಉಸಿರಾಟದ ಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಪಾಡುಗಳು ಏರ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ದೊಡ್ಡಪ್ರಾಣಿಯನ್ನು ನುಂಗಲು ಸ್ವಲ್ಪ ಸಮಯ ಹಿಡಿಯುವುದರಿಂದ ಆ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ನಾಸಿಕ ರಂಧ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ಗಾಳಿ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗದೇ ಉಸಿರಾಟಕ್ಕೆ ತೊಂದರೆಯಾಗಬಹುದು. ಆದ್ದರಿಂದ ಇಂಥ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಶ್ವಾಸನಾಳದ ರಂಧ್ರವನ್ನು ಕೆಳದವಡೆಯ ಎರಡು ಭಾಗಗಳ ಮಧ್ಯೆ ನೂಕಿ ಗಾಳಿಯನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ಶ್ವಾಸಕೋಶಗಳೊಳಕ್ಕೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. 7. ಗಂಟಲು, ಅನ್ನನಾಳ ಮತ್ತು ಜಠರಗಳು ಮಿತಿ ಮೀರಿ ಹಿಗ್ಗಬಲ್ಲವು. ಅವುಗಳಿಗೆ ವಿಶೇಷ ಸ್ಥಿತಿಸ್ಥಾಪಕಶಕ್ತಿ ಇದೆ. ಅಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚು ಪರಿಮಾಣದ ಆಹಾರವನ್ನು ಅರಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಹಾಯಕವಾಗುವಂತೆ ಜೀರ್ಣರಸಗಳು ಅತಿ ತೀಕ್ಷ್ಣವಾಗಿವೆ. 8. ಎದೆಯ ಮೂಳೆ, ಭುಜ ಮತ್ತು ಸೊಂಟಪಟ್ಟಿಗಳು ಇಲ್ಲ. ಅಲ್ಲದೆ ಸುಲಭವಾಗಿ ಬಾಗುವಂಥ ಪಕ್ಕೆಲುಬುಗಳು ಇವೆ. ಈ ಅಸ್ಥಿಪಂಜರದ ರಚನೆಯಿಂದ ದೇಹ ಒಂದು ಕೊನೆಯಿಂದ ಮತ್ತೊಂದು ಕೊನೆಯವರೆಗೂ ಹಿಗ್ಗಬಲ್ಲದು. 9. ಆಹಾರವನ್ನು ನುಂಗುವಾಗ ತನ್ನ ಮೃದುವಾದ ತೆಳುವಾದ ಸೀಳಿರುವ ನಾಲಗೆಯ ಹಿಂದಿರುವ ರಕ್ಷಾಕವಚದೊಳಕ್ಕೆ ಎಳೆದುಕೊಳ್ಳುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವಿದೆ.
ಹಾವುಗಳು ದೀರ್ಘಕಾಲ ಆಹಾರವಿಲ್ಲದೇ ಜೀವಿಸಬಲ್ಲವು. ಅದರಲ್ಲೂ ಸೆರೆಯಲ್ಲಿಟ್ಟ ಹಾವುಗಳಿಗೆ ಹಸಿವೆಯ ತೀಕ್ಷ್ಣತೆ ಬಲು ಕಡಿಮೆ. ನ್ಯೂಯಾರ್ಕಿನ ಪ್ರಾಣಿ ರಕ್ಷಣಾ ಉದ್ಯಾನಕ್ಕೆ ತಂದಿದ್ದ ದೈತ್ಯ ಹೆಬ್ಬಾವೊಂದು ಎರಡು ವರ್ಷಗಳ ದೀರ್ಘ ಕಾಲ ನಿರಶನದಲ್ಲಿದ್ದುದರ ನಿದರ್ಶನವಿದೆ. ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಹಾವುಗಳು ಆಹಾರವಿಲ್ಲದೇ ದೀರ್ಘನಿದ್ರೆಯಲ್ಲಿರಬಲ್ಲುವು.
ವಿಷದ ಹಾವುಗಳಲ್ಲಿ ಲಾಲಾಗ್ರಂಥಿಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಮಾರಕವಾದ ವಿಷವನ್ನು ಉತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡಬಲ್ಲ ಗ್ರಂಥಿಗಳು. ಮೇಲ್ದವಡೆಯ ಎರಡು ಪಕ್ಕಗಳಲ್ಲೂ ಚೀಲಗಳಂತೆ ಕಾಣುವ ಎರಡು ವಿಷದ ಗ್ರಂಥಿಗಳಿವೆ. ಇವುಗಳಿಗೆ ಸೇರಿರುವಂತೆ ಬಾಗಿರುವ ವಿಷದ ಹಲ್ಲುಗಳಿವೆ. ಇವುಗಳ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಾಗಲೀ ಒಳಗಾಗಲೀ ಕಾಲುವೆ ಇದೆ. ಸಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಗ್ಗಿ ನಿಂತಿರುವ ಈ ಹಲ್ಲುಗಳು ಬೇಟೆಯ ಪ್ರಾಣಿ ಸಿಕ್ಕಾಗ ನೇರವಾಗಿ ನಿಂತು ಅದಕ್ಕೆ ಹೊಡೆಯುವುದು. ಇದರಿಂದ ಮೇಲ್ದವಡೆಯ ಎಲುಬುಗಳು ಚಲಿಸಿ ವಿಷದ ಚೀಲವನ್ನು ಒತ್ತುತ್ತವೆ. ಕೂಡಲೆ ವೈದ್ಯರ ಪಿಚಕಾರಿಯಂತೆ ಕಾಲುವೆಯ ಮೂಲಕ ವಿಷ ಪ್ರಾಣಿಯ ಮಾಂಸಖಂಡದೊಳಗೆ ನುಗ್ಗುತ್ತದೆ. ರೆಪ್ಪೆ ಬಡಿಯುವುದರೊಳಗೆ ಇಷ್ಟು ಚಲನೆಗಳೂ ನಡೆದುಹೋಗಿರುತ್ತವೆ. ವಿಷ ರಕ್ತಪ್ರವಾಹವನ್ನು ಸೇರಿ ನರವ್ಯೂಹ, ಹೃದಯ ಮತ್ತು ಶ್ವಾಸಾಂಗಗಳನ್ನು ದುರ್ಬಲಗೊಳಿಸಿ ಕ್ರಮೇಣ ಪ್ರಾಣಿಯ ಸಾವಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ.
ಕಿಲೋನಿಯ ಗಣ
ಅನಾಪ್ಸಿಡ ಉರಗಗಳ ಒಂದು ಗಣ. ಭೂಮಿಯ ಮತ್ತು ಸಿಹಿನೀರಿನ ಆಮೆಗಳನ್ನೂ ಸಮುದ್ರದ ಕಡಲಾಮೆಗಳನ್ನೂ ಇದಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಿವೆ. ಈಗ ಉಳಿದಿರುವ ಉರಗಗಳ ಪೈಕಿ ಬಹಳ ಪ್ರಾಚೀನವಾದ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಈ ಆಮೆಗಳು. ಇವು ಅನಾಪ್ಸಿಡದ ಯಾವ ಶಾಖೆಯಿಂದ ವಿಕಸಿಸಿದವು; ಮತ್ತು ಇವುಗಳ ಪೂರ್ವಜರು ಯಾರು ಎಂಬುದು ಇನ್ನೂ ನಿರ್ಧಾರವಾಗಿಲ್ಲ. ಕಪಾಲದ ಎಲುಬುಗಳಲ್ಲಿ ರಂಧ್ರವಿಲ್ಲದೆ ಒತ್ತಾಗಿ ಜೋಡಿಸಿರುವುದು ಆದಿ ಉರಗಗಳ ಒಂದು ಲಕ್ಷಣ. ಈ ಕಾರಣದಿಂದಲೇ ಇದರ ಪೂರ್ವಜರು 20 ಕೋಟಿ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಅಂದರೆ ದೈತ್ಯೋರಗಗಳು ಕಾಣಿಸುವ ಮೊದಲೇ ಭೂಮಿಯ ಮೆಲೆ ಜನಿಸಿರಬಹುದು ಎಂದು ಅನೇಕರ ಅಬಿಪ್ರಾಯ. ಬಲಿಷ್ಠವಾದ ದೈತ್ಯೋರಗಗಳು ಬಾಳಲಾರದೇ ಲಯವಾದರೂ ಕೊನೆಯಪಕ್ಷ 15 ಕೋಟಿ ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಆಮೆಯ ಕುಲ ಹೆಚ್ಚು ಬದಲಾವಣೆ ಇಲ್ಲದೆ ಬದುಕಿರುವುದು ಒಂದು ಆಶ್ಚರ್ಯ. ಈ ದೀರ್ಘಕಾಲದ ಉಳಿವಿಗೆ ಬಹುಶಃ ಆಮೆಯ ವಿಶಿಷ್ಟವಾದ ಅಸ್ಥಿಪಂಜರವೇ ಒಂದು ಕಾರಣವಿರಬಹುದು. (ನೋಡಿ-ಆಮೆ; ಕಡಲಾಮೆ).
ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಭೂಮಿಯ ಆಮೆಗಳನ್ನು ಟಾರ್ಟಸ್ಎಂದೂ ಗಟ್ಟಿಚಿಪ್ಪಿನ ಸಿಹಿ ನೀರಿನ ಆಮೆಗಳನ್ನು ಟೆರ್ರಾಪಿನ್ ಎಂದೂ ಸಮುದ್ರದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಸಮುದ್ರದ ತೀರದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಆಮೆಗಳನ್ನು ಟರ್ಟಲ್ಸ್‌ ಅಥವಾ ಕಡಲಾಮೆಗಳೆಂದೂ ಉರಗ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞನೆನಿಸಿದ ರೇಮಾಂಡ್ ಡಿಟ್ಮಾರ್ಸ್‌ ವರ್ಗೀಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಸಾರಾಂಶ
ಕಶೇರುಕಗಳನ್ನೆಲ್ಲ ಒಟ್ಟಾಗಿ ನೋಡಿದರೆ ಉರಗಗಳು ಅವುಗಳ ಮಧ್ಯದ ಸಮೂಹದಲ್ಲಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಕಣ್ಮರೆಯಾದ ಕೆಲವು ಆದಿ ಉರಗಗಳು ಹಲವು ಆದಿ ದ್ವಿಚರಿಗಳಿಗೆ ನಿಕಟ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ. ಮತ್ತೆ ಕೆಲವು ಉರಗಗಳಲ್ಲಿರುವ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು ಪುನಃ ಪಕ್ಷಿಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿರುವುದರಿಂದ ಪಕ್ಷಿಗಳು ಆದಿ ಥೀಕೋಡಾಂಟ್ಸ್‌ ಉರಗಗಳ ಕಾಂಡದಿಂದ ವಿಕಸಿಸಿದುವು ಎಂಬ ವಾದವನ್ನು ಸಮರ್ಥಿಸುತ್ತವೆ. ಸಸ್ತನಿಗಳು ಕೂಡ ಬಹುಶಃ ಉರಗದ ಕಾಂಡದ ಹೆಚ್ಚು ಮುಂದುವರಿದ ಆದಿಭಾಗದ ಥೀರಾಪ್ಸಿಡ್ ಕ್ರಮದಿಂದ ವಿಕಸಿಸಿದವು ಎಂಬುದಕ್ಕೆ ಸಾಕಷ್ಟು ಆಧಾರಗಳಿವೆ. ಈ ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದ ಕಾರಣಗಳಿಂದಲೇ ಉರಗಗಳು ಜೀವವಿಜ್ಞಾನಿಯ ಕುತೂಹಲವನ್ನು ಹೆಚ್ಚು ಕೆರಳಿಸಿವೆ ಎಂದು ಹೇಳಬಹುದು. ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯ ಬಿಂದುವಿನಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಪ್ರಾಣಿವರ್ಗ ವಿವಿಧ ವಾತಾವರಣಗಳ ಅಗತ್ಯಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ತನ್ನ ದೇಹವನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತ ಹೋಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ನಾನಾ ಬಗೆಯ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಉಂಟಾಗುವುದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಈ ಒಂದು ನಿಯಮವನ್ನು ಆಸ್ಬಾರ್ನ್‌ ಎಂಬ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಮೊದಲಬಾರಿಗೆ ಹೊಂದಾಣಿಕೆಯ ವಿಕಿರಣ (ಅಡಾಪ್ಟ್ಯೋ ರೇಡಿಯೇಷನ್) ಎಂಬುದಾಗಿ ಕರೆದ. ಆತ ಉರಗವರ್ಗದ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ವಿಕಸನದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆಯೇ ಈ ವಾದವನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದ್ದು. ಆದಿ ಉರಗಗಳು ಜೀವನ ಸಂಗ್ರಮದಲ್ಲಿ ಗೆದ್ದು ಬದುಕಲು ಅನೇಕ ಮಾರ್ಗಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದವು. ಟಿರೋಸಾರುಗಳಂಥವು ವಾಯುಮಂಡಲದ ಜೀವನಕ್ಕೂ ಇಕ್ತಿಯೋಸಾರಿನಂಥವು ಜಲಜೀವನಕ್ಕೂ ಸೌರಾಪೊಡ ದೈತ್ಯೋರಗಗಳಂಥವು ದ್ವಿಚರಿ ಜೀವನಕ್ಕೂ ಹಾವಿನಂಥ ಕೆಲವು ಬಿಲ ಮತ್ತು ಕೊರಕಲುಗಳ ಜೀವನಕ್ಕೂ ಮತ್ತೆ ಕೆಲವು ವೃಕ್ಷ ಜೀವನಕ್ಕೂ ತಕ್ಕಂತೆ ದೇಹವನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡುವು. ಇವೆಲ್ಲ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲೂ ಉಂಟಾಗಿರುವ ಮಾರ್ಪಾಡು ಗಳು ಆ ಪ್ರಾಣಿಯ ಚಲನೆಗೆ ಸಂಬಂಧವಾದುದು ಎಂಬುದು ಒಂದು ಗಮನಾರ್ಹವಾದ ವಿಷಯ. (ಎಚ್.ವಿ.ಕೆ.)
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
ವರ್ಗ:ಜೀವಶಾಸ್ತ್ರ ವರ್ಗ:ಪ್ರಾಣಿಗಳು
ಮಿಥು ಆಲೂರ್
ಆರಂಭಿಕ ಜೀವನ
ಮಾಲಿನಿಗೆ ಸೆರೆಬ್ರಲ್ ಪಾಲ್ಸಿ ಇರುವುದು ಪತ್ತೆಯಾಯಿತು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ವಿಕಲಾಂಗ ಮಕ್ಕಳಿಗಾಗಿ ಸರಿಯಾದ ಶಾಲೆಯು ನಿರ್ಗಮಿಸಲಿಲ್ಲ ಎಂದು ಕಂಡುಹಿಡಿದ ಅವರು ೧೯೬೮ ರಲ್ಲಿ ಲಂಡನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಶಿಕ್ಷಣ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ (ಐ‍ಒ‍ಇ) ವಿಶೇಷ ಶಿಕ್ಷಣ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಶಿಕ್ಷಕರಾಗಿ ತರಬೇತಿ ಪಡೆದರು.
ಸ್ಪಾಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಸೊಸೈಟಿ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮನೆಗೆ ಹಿಂದಿರುಗಿದ ಅವರು ಮುಂಬೈನಲ್ಲಿ ಶಾಲೆಯನ್ನು ತೆರೆಯಲು ಬಯಸಿದ್ದರು ಮತ್ತು ಆಗಿನ ಭಾರತದ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿ ಶ್ರೀಮತಿ ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿ ಅವರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿದರು. ಶ್ರೀಮತಿ ಇಂದಿರಾ ಗಾಂಧಿಯವರು ಅವರನ್ನುನಟಿ ನರ್ಗೀಸ್ ದತ್ ಅವರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಲು ಹೇಳಿದರು. ನರ್ಗಿಸ್ ದತ್ ಅವರು 2 ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೧೯೭೨ ಔಪಚಾರಿಕವಾಗಿ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ದಿ ಸ್ಪಾಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಸೊಸೈಟಿ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾದ (ಎಸ್‍ಎಸ್‍ಐ) ಮೊದಲ ಪೋಷಕರಾದರು.
ನಂತರ ಅವರು ೨ ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೧೯೭೩ ರಂದು ಕೊಲಾಬಾದಲ್ಲಿ ಸೆರೆಬ್ರಲ್ ಪಾಲ್ಸಿ ಹೊಂದಿರುವ ಮಕ್ಕಳಿಗಾಗಿ "ಸೆಂಟರ್ ಫಾರ್ ಸ್ಪೆಷಲ್ ಎಜುಕೇಶನ್" ಅನ್ನು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ವಿಶೇಷ ಶಾಲೆಯನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಒಂದೇ ಸೂರಿನಡಿ ಶಿಕ್ಷಣ ಮತ್ತು ಚಿಕಿತ್ಸಾ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಿದರು. ಇದು ಕೇವಲ ಮೂರು ಮಕ್ಕಳೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು - ಮಾಲಿನಿ ಚಿಬ್, ಫರ್ಹಾನ್ ಗುತ್ತಿಗೆದಾರ ಮತ್ತು ಇಮ್ತಿಯಾಜ್. ನರ್ಗೀಸ್ ದತ್ ಅದರ ಆಜೀವ ಪೋಷಕರಾಗಿದ್ದರು. ೧೯೮೧ ರಲ್ಲಿ ಅವರ ಮರಣದ ನಂತರ, ಅವರ ನಿಲುವಂಗಿಯನ್ನು ಅವರ ಪತಿ ಸುನಿಲ್ ದತ್ ವಹಿಸಿಕೊಂಡರು.
ಶಿಕ್ಷಕರ ತರಬೇತಿ, ಸೆರೆಬ್ರಲ್ ಪಾಲ್ಸಿ, ಸ್ವಲೀನತೆ, ಮಾನಸಿಕ ಕುಂಠಿತ, ಬಹುವಿಕಲತೆ ಮತ್ತು ಕಲಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅಸಮರ್ಥತೆ ಹೊಂದಿರುವ ಯುವ ವಯಸ್ಕರ ವೃತ್ತಿಪರ ತರಬೇತಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಸ್ಪಾಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಸೊಸೈಟಿ ತನ್ನ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯನ್ನು ವಿಸ್ತರಿಸಿದೆ. ಇದು ವಕಾಲತ್ತು ಮತ್ತು ಜಾಗೃತಿ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಪೋಷಕರು ಮತ್ತು ಇತರ ವೃತ್ತಿಪರರಿಗೆ ಬೆಂಬಲವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ.
೧೯೯೯ ರಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷ ಶಾಲೆಗಳಿಂದ ಅಂಗವಿಕಲ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯ ಶಾಲೆಗಳಿಗೆ ಸೇರಿಸಲು ಮುಂಬೈನಲ್ಲಿ ಆಲೂರ್ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಸಂಪನ್ಮೂಲ ಕೇಂದ್ರವನ್ನು (ಎನ್‍ಆರ್‍‍ಸಿಐ) ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ಸ್ಪಾಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಸೊಸೈಟಿ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ ಅಂದಿನಿಂದ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿದೆ ಮತ್ತು ಪ್ರಸ್ತುತ ಎ‍ಡಿ‍ಎ‍ಪಿ‍ಟಿ(ಏಬಲ್ ಡಿಸೇಬಲ್ ಆಲ್ ಪೀಪಲ್ ಟುಗೆದರ್) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ದಿ ಸ್ಪಾಸ್ಟಿಕ್ಸ್ ಸೊಸೈಟಿ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾದ ಅಧೀನದಲ್ಲಿರುವ ಅನೇಕ ರಾಜ್ಯ ಮಟ್ಟದ ಸ್ಪಾಸ್ಟಿಕ್ ಸೊಸೈಟಿಗಳು ಅಂದಿನಿಂದ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿವೆ.
ಬಿದ್ಕಲ್ಕಟ್ಟೆ
ಶೀರ್ಷಿಕೆ
ವರ್ಗ:ಉಡುಪಿ ಜಿಲ್ಲೆ
ಮಿಥು ಆಲೂರ್
ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ವೃತ್ತಿ
ಆಲೂರ್ ಅವರ ಸಂಶೋಧನಾ ಕಾರ್ಯವು ಅಂಗವಿಕಲರಿಗೆ ಸರ್ಕಾರದ ನೀತಿಯನ್ನು ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ಮಾಡುವಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿದೆ. ಅವರ ೧೯೯೮ ರ ಪಿಎಚ್‌ಡಿ ಪ್ರಬಂಧ "ಇನ್‌ವಿಸಿಬಲ್ ಚಿಲ್ಡ್ರನ್ - ಎ ಸ್ಟಡಿ ಆಫ್ ಪಾಲಿಸಿ ಎಕ್ಸ್‌ಕ್ಲೂಷನ್", ೨೦೦೩ ರಲ್ಲಿ ಪುಸ್ತಕವಾಗಿ ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು. ಅಂಗವಿಕಲರಿಗಾಗಿ ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ನೀತಿಯನ್ನು ಪರಿಶೀಲಿಸಿತು. ಇದು ವಿಕಲಾಂಗ ಮಕ್ಕಳಿಗಾಗಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ನೀತಿಯ ವಿಕಸನವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಿದ್ದು, ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರದ ಪೂರ್ವ ಶಾಲಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಇಂಟಿಗ್ರೇಟೆಡ್ ಚೈಲ್ಡ್ ಡೆವಲಪ್‌ಮೆಂಟ್ ಸರ್ವಿಸಸ್ (ಐ‍ಸಿ‍ಡಿ‍ಎಸ್) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಅವರ ಸಂಶೋಧನೆಯು ಮಕ್ಕಳು ಮತ್ತು ವಿಕಲಚೇತನರನ್ನು ಸೇವೆಗಳಿಂದ ಮತ್ತು ಸಮಾಜದ ದುರ್ಬಲ ಮತ್ತು ದುರ್ಬಲ ವರ್ಗಗಳನ್ನು ಗುರಿಯಾಗಿಸಿಕೊಂಡ ಸರ್ಕಾರಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಿಂದ ವಿಕಲಾಂಗ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಪೌಷ್ಟಿಕಾಂಶವನ್ನು ನಿರಾಕರಿಸುವ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಹೊರಗಿಡುವುದನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿದಿದೆ. ೯೦% ಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ವಿಕಲಚೇತನರು, ಅಂದರೆ ಸುಮಾರು ೭೦ ಮಿಲಿಯನ್ ಜನರು, ಯಾವುದೇ ರೀತಿಯ ಸೇವೆಗಳಿಂದ ಹೊರಗಿಡಲಾಗಿದೆ ಎಂದು ಅವರು ಕಂಡುಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ವಿಕಲಾಂಗ ವಲಯದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವವರಿಗೆ ವಿಕಲಾಂಗ ಜನರ ಉತ್ತಮ ಆರೈಕೆಗಾಗಿ ಮೂಲ ಅಂಕಿಅಂಶಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಮಾಧ್ಯಮ
ಆಲೂರ್ ಅವರ ಬರಹಗಳು, ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ ಲೇಖನಗಳು, ಅಭಿಪ್ರಾಯ ತುಣುಕುಗಳು, ಅಂಕಣಗಳು ಮತ್ತು ಪುಸ್ತಕಗಳಿಗಾಗಿ ಸಂಶೋಧನಾ ಪ್ರಬಂಧಗಳು, ಟೈಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ, ದಿ ಇಂಡಿಯನ್ ಎಕ್ಸ್‌ಪ್ರೆಸ್, ದಿ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌ಮನ್ ಇತ್ಯಾದಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮತ್ತು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪತ್ರಿಕೆಗಳು, ನಿಯತಕಾಲಿಕೆಗಳು, ಪೋರ್ಟಲ್‌ಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡಿವೆ. ಅವರು ನಿಯಮಿತವಾಗಿ ವಿವಿಧ ಸುದ್ದಿ ವಾಹಿನಿಗಳಲ್ಲಿ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಎನ್‍ಡಿ‍ಟಿವಿ ನಲ್ಲಿ ವಿಕಲಚೇತನರ ಹಕ್ಕನ್ನು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಅಯೋಧ್ಯೆ
ಅಯೋಧ್ಯೆ ಭಾರತದ ಪ್ರಾಚೀನ ನಗರಗಳಲ್ಲೊಂದು. ಇದು ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಫೈಜಾಬಾದ್ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಅಯೋಧ್ಯೆಯು ಸರಯೂ ನದಿಯ ತೀರದಲ್ಲಿದ್ದು, ಭಾರತದ ರಾಜಧಾನಿ ದೆಹಲಿಯಿಂದ ೫೫೫ ಕಿಲೋಮೀಟರ್ ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಅಯೋಧ್ಯೆಯು ಭಾರತೀಯರ ಆರು ಪವಿತ್ರ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದೆಂದು ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ. ರಾಮಾಯಣದ ನಾಯಕನಾದ ಶ್ರೀರಾಮ ಅಯೋಧ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಜನ್ಮ ತಾಳಿದ್ದರಿಂದ ಈ ಸ್ಥಳವನ್ನು ರಾಮ ಜನ್ಮಭೂಮಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಮಿಥು ಆಲೂರ್
ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೆಲಸ
ಕಳೆದ ಹತ್ತು ವರ್ಷಗಳಿಂದ, ಆಲೂರ್ ಅವರು ಅಂತರ್ಗತ ಶಿಕ್ಷಣದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಮುಖ್ಯವಾಹಿನಿಯ ಶಿಕ್ಷಣದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿಲ್ಲದ ಎಲ್ಲ ಮಕ್ಕಳಿಗಾಗಿ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಶಿಕ್ಷಣ (ಇಎಫ್‌ಎ) ಅನುಷ್ಠಾನಗೊಳಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ಮುಂಬೈನ ಸ್ಲಮ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ಯು‍ಎನ್‍ಐ‍ಸಿ‍ಇ‍ಎಫ್ ನೊಂದಿಗೆ ರೇಖಾಂಶದ ಸಂಶೋಧನೆಯನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಹೆಣ್ಣು ಮಗು, ಅಂಗವಿಕಲ ಮಗು ಮತ್ತು ಬಡತನದಲ್ಲಿರುವ ಮಕ್ಕಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಹಿಂದುಳಿದ 'ಎಲ್ಲ' ಮಕ್ಕಳಿಗಾಗಿ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಒದಗಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಂತರ್ಗತ ಶಿಕ್ಷಣವು ಬಡ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಎಲ್ಲಿ ಬೇಕಾದರೂ ನಡೆಯಬಹುದು. ಇದು ೩೦,೦೦೦ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಮುಂಬೈನ ಧಾರಾವಿ ಕೊಳೆಗೇರಿಗಳಲ್ಲಿನ ಕೆಲಸವನ್ನು ಆಧರಿಸಿದೆ, ೬,೦೦೦ ಕುಟುಂಬಗಳೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತು 'ಎಲ್ಲಾ' ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಕಲಿಸಲು ತರಬೇತಿ ಪಡೆದ ಸಮುದಾಯ ಶಿಕ್ಷಕರೊಂದಿಗೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದೆ. ಇಂದು ೩,೦೦೦ ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಪುರಸಭೆಯ ಶಾಲೆಗಳಿಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಈ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯೊಳಗಿನ ಎಲ್ಲಾ ಮಕ್ಕಳಿಗಾಗಿ ಅಂದರೆ ವಿಕಲಾಂಗತೆ ಮತ್ತು ರಹಿತ ಮಕ್ಕಳಿಗಾಗಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಹದಿನಾಲ್ಕು ನರ್ಸರಿಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಕುಟುಂಬ ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯಸ್ಥಿಕೆ ತಂತ್ರಗಳಿಗೆ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಆಲೂರ್ ಅವರು ಪತಿ ಸತಿ ಆಲೂರ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಪ್ರಸ್ತುತ ಶಿಕ್ಷಾ ಸಂಕಲ್ಪ್ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ, ಇದು ಎ‍ಡಿ‍ಎ‍ಪಿ‍ಟಿ ನ ಆಶ್ರಯದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಬಿ‍ಎಮ್‍ಝಡ್ ( ಆರ್ಥಿಕ ಸಹಕಾರ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗಾಗಿ ಫೆಡರಲ್ ಸಚಿವಾಲಯ ), ಜರ್ಮನಿ ಮತ್ತು ಸಿ‍ಬಿ‍ಎಮ್ ( ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್ ಬ್ಲೈಂಡ್ ) ಸಹ-ಧನಸಹಾಯದ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಯಾ ಆಧಾರಿತ ಸಂಶೋಧನಾ ಯೋಜನೆಯಾಗಿದೆ. ಮಿಷನ್ ) ಇದು "ಶಾಲೆಯಿಂದ ಹೊರಗಿರುವ ಮಕ್ಕಳನ್ನು-ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಅಂಗವಿಕಲರನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಲು ಪ್ರೋಟೋಕಾಲ್ ಅಥವಾ ನೀಲನಕ್ಷೆಯನ್ನು ರೂಪಿಸಲು ಮತ್ತು ವಿಶೇಷ ಅಗತ್ಯಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಪಠ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ರೂಪಿಸಲು (ಭಾರತೀಯ) ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡುವ ಡೇಟಾಬೇಸ್ ಅನ್ನು ರಚಿಸುವ" ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಅಯೋಧ್ಯೆ
ಚರಿತ್ರೆ
ಇದು ರಾಮಾಯಣ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೋಸಲ ದೇಶದ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿತ್ತು ಎಂದು ಪ್ರತೀತಿ. ಆಗ ಇದರ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ ಸುಮಾರು ೧೨ ಯೋಜನ ಎಂದರೆ ಸುಮಾರು ೮೦ ರಿಂದ ೧೦೦ ಮೈಲಿಗಳ ಸುತ್ತಳತೆ ಇತ್ತು ಎಂದು ರಾಮಾಯಣದಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖವಿದೆ.ಈಗ ಇದರ ಯಾವುದೇ ಕುರುಹುಗಳಿಲ್ಲವಾದರೂ ಈಗಿನ ಪಟ್ಟಣದ ಸುತ್ತಲೂ ಇರುವ ಎತ್ತರದ ದಿಬ್ಬ ಪ್ರದೇಶದ ಅಂದಾಜಿನಲ್ಲಿ ಈ ನಗರವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದ್ದಾರೆ.ಈ ನಗರವನ್ನು ಸೂರ್ಯವಂಶದ ರಾಜರು ಹಲವಾರು ಶತಮಾನ ಆಳಿದರು. ಅವರ ಸಂತತಿ ಮುಂದೆ ಚೆಲ್ಲಾಪಿಲ್ಲಿಯಾಗಿ ಹಲವಾರು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹರಡಿಕೊಂಡ ನಂತರೆ ಈ ನಗರದ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆ ಮಸುಕಾಯಿತು.ಮುಂದೆ ಬೌದ್ಧರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕೋಸಲ ದೇಶದ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿ ಸಾಕೇತ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿಯಾಯಿತು. ಇದು ಅಯೋಧ್ಯೆಯ ಒಂದು ಭಾಗವಾಗಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ ಎಂದು ಇತಿಹಾಸ ತಜ್ಜ಼ರ ಅಭಿಪ್ರಾಯ.ಮುಂದೆ ದೆಹಲಿಯ ಸುಲ್ತಾನ ರ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇದು ಅವಧ್ ಪ್ರದೇಶದ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವಾಗಿದ್ದು, ೧೮ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಅವಧ್ ನ ನವಾಬರ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿತ್ತು.೧೭೬೫ರಲ್ಲಿ ಶುಜಾ-ಉದ್-ದೌಲನು ಫೈಜಾಬಾದನ್ನು ತನ್ನ ಆಡಳಿತ ಕೇಂದ್ರವನ್ನ್ನಾಗಿಸಿಕೊಂಡ ನಂತರ ಅಯೋಧ್ಯೆಯು ತನ್ನ ಎಲ್ಲಾ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಕಳಕೊಂಡು ಕೇವಲ ಧಾರ್ಮಿಕ ಕ್ಷೇತ್ರವಾಗಿ ಉಳಿಯಿತು.
ಮಿಥು ಆಲೂರ್
ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೆಲಸ
ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದಲ್ಲಿ ಅಂತರ್ಗತ ಗ್ರಾಮ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಆಲೂರ್ ಮಿಥು ಆಲೂರ್ ಫೌಂಡೇಶನ್ ಅನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ಪ್ರತಿಷ್ಠಾನವು ಶಾಲೆಗಳು, ಆಸ್ಪತ್ರೆಗಳು, ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸೇವೆಗಳು ಮತ್ತು ಕೌಶಲ್ಯ ತರಬೇತಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು, ಮಹಿಳಾ ಸಬಲೀಕರಣ, ಇತ್ಯಾದಿಗಳ ಮೂಲಕ ಜೀವನೋಪಾಯವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸುವ ಗುರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಅಯೋಧ್ಯೆ
ಚರಿತ್ರೆ
ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ಪುಣ್ಯ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶ ವರ್ಗ:ಫೈಜಾಬಾದ್ ಜಿಲ್ಲೆ
ಮಿಥು ಆಲೂರ್
ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೆಲಸ
ಅವರು ವಿಕಲಾಂಗರನ್ನು ಹೊರಗಿಡುವುದರ ವಿರುದ್ಧ ದನಿಯೆತ್ತಿದ ಕಾರ್ಯಕರ್ತರಾಗಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಸಮಾಜದಲ್ಲಿ ಒಳಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನು ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡುವ ಲೇಖನಗಳು, ಪುಸ್ತಕಗಳು ಮತ್ತು ಪತ್ರಿಕೆಗಳನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಉಚಿತ ಮತ್ತು ಕಡ್ಡಾಯ ಶಿಕ್ಷಣದ ಮಕ್ಕಳ ಹಕ್ಕು ಕಾಯ್ದೆ ಆರ್‌ಟಿಇ ಕಾಯ್ದೆಯಡಿ ಅಂಗವಿಕಲ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಶಾಲೆಗಳಿಂದ ಹೊರಗಿಡುವ ಕುರಿತು ಮಾತನಾಡಿದ ಅವರು, ಇದು ದೋಷಪೂರಿತ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯಾಗಿದೆ. ಅರ್ಥವಿಲ್ಲದೆ, ವಿಶೇಷ ಶಾಲೆಗಳು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಸಮಾಜದಿಂದ ಹೊರಗಿಡುತ್ತವೆ. ಪೆನ್ನು ಬದಲು ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್ ಸಹಾಯದಿಂದ ಬರೆಯಬೇಕು ಎಂಬ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಮಗುವನ್ನು ಏಕೆ ವಿಭಿನ್ನವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಬೇಕು? — ಡಾ.ಆಲೂರ್ ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ಟೈಮ್ಸ್ ಲೇಖನದಲ್ಲಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದಂತೆ
ಉಚಿತ ಮತ್ತು ಕಡ್ಡಾಯ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕಾಗಿ ಮಕ್ಕಳ ಹಕ್ಕು ಕಾಯಿದೆ ಆರ್‌ಟಿಇ ಕಾಯಿದೆಯಲ್ಲಿನ ಸುದ್ದಿ ನಿಬಂಧನೆಗಳ ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಅಂತರ್ಗತ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಆಲೂರ್ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ಯಾವುದೇ ಅಂಗವೈಕಲ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರದ ಮಕ್ಕಳಿಗೂ ಸಹ ಸಹಾಯ ಮಾಡುತ್ತದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದ್ದಾರೆ. ಅಂತರ್ಗತ ಶಿಕ್ಷಣ ವಿಶೇಷ ಶಿಕ್ಷಣವಲ್ಲ. ಇದು ವಿಶೇಷ ಅಗತ್ಯವುಳ್ಳ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಮಾತ್ರ ಉಲ್ಲೇಖಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಇದು ತರಗತಿಯಲ್ಲಿ ಕಲಿಕೆ ಮತ್ತು ಭಾಗವಹಿಸುವಿಕೆಗೆ ಕೆಲವು ರೀತಿಯ ಅಡಚಣೆಯನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಎಲ್ಲಾ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಸೇರ್ಪಡೆಯು ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕೆ ಸುಧಾರಿತ ಪ್ರವೇಶವಾಗಿದೆ. ಅಂತರ್ಗತ ಶಿಕ್ಷಣವು ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಎಲ್ಲರಿಗೂ ಶಿಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ - ಬಡ ಸಾಮಾಜಿಕ-ಆರ್ಥಿಕ ಹಿನ್ನೆಲೆಯ ಮಕ್ಕಳು (ಆರ್‌ಟಿಇ ಉದ್ದೇಶಿಸುತ್ತಿದೆ), ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಅಡೆತಡೆಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ಹೆಣ್ಣು ಮಗು ಮತ್ತು ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಸಾಂಸ್ಥಿಕ ಅಡೆತಡೆಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸುತ್ತಿರುವ ವಿಶೇಷ ಅಗತ್ಯವುಳ್ಳ ಮಕ್ಕಳು. ಇದು ಪ್ರತಿ ಮಗುವಿನ ಅಗತ್ಯಗಳಿಗೆ ವೈಯಕ್ತಿಕಗೊಳಿಸಿದ ಉತ್ತಮ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಶಿಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ. ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಒಂದು ಏಕರೂಪದ ದ್ರವ್ಯರಾಶಿಯಾಗಿ ನೋಡಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಕಾರ್ಯದ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು, ತಮ್ಮದೇ ಆದ ವೇಗದಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಒಂದು ರೋಮಾಂಚಕಾರಿ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯಾಗಿದೆ. ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಕಲಿಸಲು ಹೊಸ ವಿಧಾನವಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಮಗು ವಿಫಲವಾಗಿದೆ ಎಂಬ ನಂಬಿಕೆಯು ವಿಫಲವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಕಲಿಯುವವರ ಸವಾಲು ವಿಶೇಷವಾಗಿದೆ."   — ಡಾ.ಆಲೂರ್ ಬರೆದ ದಿ ಇಂಡಿಯನ್ ಎಕ್ಸ್ ಪ್ರೆಸ್ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಅಂಕಣದಲ್ಲಿ.
ಆಲೂರ್ ಅವರನ್ನು ಪುಸ್ತಕಗಳು, ಲೇಖನಗಳು ಮತ್ತು ಟಿವಿಯ ಸುದ್ದಿ ವರದಿಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅವರು ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತದ ಅನೇಕ ಸಂಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಉಪನ್ಯಾಸಗಳನ್ನು ಸಹ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.
ಧಾರವಾಡ
ಧಾರವಾಡ ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ಒಂದು ನಗರ; ಧಾರವಾಡ ನಗರ ಧಾರವಾಡ  ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕೇಂದ್ರಸ್ಥಳ. ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನ ನಂತರ ಎರಡನೇ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ನಗರ ಎಂದರೆ ಧಾರವಾಡ ನಗರ, ಹುಬ್ಬಳ್ಳಿ ವಾಣಿಜ್ಯ ನಗರವಾದರೆ ಧಾರವಾಡ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಜಿಲ್ಲೆ, ಧಾರವಾಡ ಅತಿ ತಂಪು ವಾತಾವರಣ ಹೊಂದಿರುವ ನಗರ, ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ, ಕೃಷಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ, ಆಕಾಶವಾಣಿ, ಕಾನೂನು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ, ಹೈಕೋರ್ಟ್, ನೈರುತ್ಯ ರೈಲ್ವೆ ಘಟಕ, ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತ ಹಿಂದಿ ಪ್ರಚಾರ ಸಭಾ, ಐ ಐ ಟಿ ,ಮುಂತಾದವುಗಳ ಆಗರ ಧಾರವಾಡ, ಧಾರವಾಡ’ದ ಮೂಲ ರೂಪ ‘ದಾರವಾಡ’. ಬಹಳಷ್ಟು ಚರ್ಚಿತವಾಗಿರುವ ಧಾರವಾಡ ಗ್ರಾಮದ ನಿಪ್ಪತ್ತಿಯು ಸಹ ವ್ಯಕ್ತಿನಾಮದ್ದಾಗಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಹೆಚ್ಚಿದೆ. ಧಾರವಾಡ ಜಿಲ್ಲಾ ಗೆಝೆಟಿಯರ್‍ದಲ್ಲಿ ವಿಜಯನಗರದ ರಾಮರಾಜನ ಕಾಲದ ಧಾರರಾವ್ ಎಂಬುವನು ೧೪೦೩ರಲ್ಲಿ ಕೋಟೆ ಕಟ್ಟಿಸಿದ್ದರ ನಿಮಿತ್ತ ಈ ಊರಿಗೆ ಧಾರವಾಡ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಂದಿತೆಂದು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಕ್ರಿ.ಶ.೧೧೧೭ ಧಾರವಾಡ ಶಾಸನದಲ್ಲಿಯೇ ‘ದಾರವಾಡ’ ಎಂಬ ಹೆಸರು ಬಳಕೆಗೊಂಡಿದೆ
ಇತಿವೃತ್ತ
ಡಾ. ಪಿ.ಬಿ. ದೇಸಾಯಿ ಧಾರವಾಡ ಪದವು ಸಂಸ್ಕೃತದ ‘ದ್ವಾರ’ದಿಂದ ‘ದಾರ’ ಮತ್ತು ‘ವಾಟ’ ದಿಂದ ‘ವಾಡ’ ಬಂದಿದೆ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಡಾ. ಎಂ.ಎಂ. ಕಲಬುರ್ಗಿ ಅವರು ವಾದವನ್ನು ಒಪ್ಪುವುದಿಲ್ಲ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಊರ ಹೆಸರನ್ನು ಇಷ್ಟರಮಟ್ಟಿಗೆ ಸಂಸ್ಕೃತ ಭೂಯಿಷ್ಠವಾಗಿ ಇಡುವುದು ಅಸಂಭವ.
ತಾಲೂಕುಗಳು
ಧಾರವಾಡ ಜಿಲ್ಲೆಯು 8 ಕಂದಾಯ ತಾಲೂಕುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ
ಪ್ರಮುಖ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು
ಕರ್ನಾಟಕಕ್ಕೆ ಧಾರವಾಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪ್ರಮುಖ ಕೊಡುಗೆ ಇಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿ ಬೆಳೆದಿರುವ ಅನೇಕ ಸಂಗೀತಗಾರರು ಮತ್ತು ಸಾಹಿತಿಗಳು. ಧಾರವಾಡದ ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ಗಣ್ಯ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಕೆಳಗೆ ಕಾಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಧಾರವಾಡದ ಮುರುಘಾ ಮಠ ಮತ್ತು ಲಿಂ.ಮೃತ್ಯುಂಜಯ ಸ್ವಾಮಿಗಳು ಹಾಗೂ ದಿ. ಮಹಾಂತಪ್ಪಗಳು ವಿಶ್ವ ಪ್ರಸಿದ್ಧ. ಇಲ್ಲಿದ್ದು ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದವರಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಜನರು ಗಣ್ಯವ್ಯಕ್ತಿಗಳು, ಸಾಹಿತಿಗಳು, ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಆಗಿದ್ದಾರೆ. ಸಂಗೀತ-ಕಲೆ-ಶಿಕ್ಷಣ-ಭಕ್ತಿಯ ನಿರಂತರ ದಾಸೋಹ ಈ ಮಠದಲ್ಲಿ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಪೂರ್ವದಿಂದಲೂ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವುದು ಇಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿದೆ.
ಸಂಗೀತಗಾರರು
ಹಿಂದುಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತ ಪದ್ಧತಿ ಧಾರವಾಡದಲ್ಲಿ ಆಳವಾಗಿ ಬೇರೂರಿದೆ. ಧಾರವಾಡದಿಂದ ಅನೇಕ ಗಣ್ಯ ಹಿಂದುಸ್ತಾನಿ ಸಂಗೀತಗಾರರು ಬೆಳಕಿಗೆ ಬಂದಿದ್ದಾರೆ.
ಸಾಹಿತಿಗಳು
ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕೆ ಧಾರವಾಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕೊಡುಗೆ ಅಪಾರ. ಕನ್ನಡ ಸಾಹಿತ್ಯದ ಅನೇಕ ದಿಗ್ಗಜರ ಕರ್ಮಭೂಮಿ ಧಾರವಾಡ. ಧಾರವಾಡ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿದ ಅಥವಾ ನೆಲೆಸಿದ ಮಹತ್ವದ ಸಾಹಿತಿಗಳ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕೊಡಲಾಗುತ್ತಿದೆ:
ಶಿಕ್ಷಣ ತಜ್ಞರು
ಮೂಲತಃ ಬೆಳಗಾವಿ ಜಿಲ್ಲೆಯವರಾದ ಶ್ರೀ ಡಿ.ಸಿ. ಪಾವಟೆಯವರು ಗಣಿತ ಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ಕೇಂಬ್ರಿಜ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಿಂದ Rangler ಪದವಿ ಪಡೆದರು. ಕರ್ನಾಟಕ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ ಉಪಕುಲಪತಿಗಳಾಗಿ ಇವರು ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಸೇವೆ ಅವಿಸ್ಮರಣೀಯವಾದದ್ದು.
ಕಲಾಕಾರರು
ಧಾರವಾಡದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆದ ಸಿನೆಮಾ ತಾರೆಯರು ದಾಮಿನಿ, ಸುರೇಶ ಹೆಬ್ಳೀಕರ್ ಲೀನಾ ಚಂದಾವರ್ಕರ ಮತ್ತು ಮಮತಾ ಕುಲಕರ್ಣಿ. 'ಕುಂಚ ಬ್ರಹ್ಮ' ಹಾಲಭಾವಿಯವರು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಕಲಾವಿದರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
'ರಂಗಭೂಮಿ ಕಲಾವಿದರು'
ಚಿತ್ರ ಕಲಾವಿದರಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖರು-
ಜನಸಂಖ್ಯೆ
೨೦೧೧ರ ಜನಗಣತಿಯಂತೆ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ೧೮,೪೭,೦೨೩ ಆಗಿದ್ದು, ಇದರಲ್ಲಿ ಪುರುಷರು ೯,೩೭,೨೦೬ ಮತ್ತು ಮಹಿಳೆಯರು ೯,೦೯,೮೧೭ ಆಗಿದೆ. ಜಿಲ್ಲೆಯ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ ೪೨೬೦ ಕಿ.ಮೀ ವಿಸ್ತೀರ್ಣ ಹೊಂದಿದ್ದು ಜನಸಾಂದ್ರತೆ ೪೩೪ ಪ್ರತೀ ಕಿ.ಮೀ,ಗೆ ಇರುತ್ತದೆ.
ರಾಜಕೀಯ
ಧಾರವಾಡ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟು ೭ ವಿಧಾನಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರಗಳಿವೆ. ವಿಧಾನ ಪರಿಷತ್ತ ಸದಸ್ಯರು.
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
ವರ್ಗ:ಭಾರತ ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕದ ಜಿಲ್ಲೆಗಳು ವರ್ಗ:ಭೂಗೋಳ ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಪಟ್ಟಣಗಳು ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕದ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಳಗಳು ವರ್ಗ:ಧಾರವಾಡ ಜಿಲ್ಲೆ
ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನ
ವಾಲ್ಮೀಕಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವು ಭಾರತದ ಬಿಹಾರ ರಾಜ್ಯದ ಪಶ್ಚಿಮ ಚಂಪಾರಣ ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿದೆ.ಇದು ವಾಲ್ಮೀಕಿ ವ್ಯಾಘ್ರ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಮೀಸಲಿನೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡಿದೆ.ಇದರಲ್ಲಿ ಈಗ ೨೦೦ ಹುಲಿಗಳಿವೆ ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಸುಮಾರು ೨೦೦ ಚದರ ಕಿ.ಮೀ.ವಿಸ್ತೀರ್ಣವಿದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
{ವರ್ಗ:ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಗಳು}
ಎಒಎಲ್
AOL (ಎಒಎಲ್) ಇಂಕ್. (nyse: AOL) ಅಮೆರಿಕಾದ ಜಾಗತಿಕ ಇಂಟರ್ನೆಟ್‌ ಸೇವೆ ಮತ್ತು ಮಾಧ್ಯಮ ಕಂಪೆನಿಯಾಗಿದೆ. ಇದು ಹಿಂದೆ ಅಮೆರಿಕ ಆನ್‌ಲೈನ್‌ ಎಂದು ಹೆಸರಾಗಿತ್ತು ಮತ್ತು ಇದು 'Aol.' ಎಂಬ ಲೋಗೊವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ಕಂಪೆನಿಯು ಅದರ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ದಿನದಿಂದ 2007ರವರೆಗೆ ಉತ್ತರ ವರ್ಜಿನಿಯಾದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಯಾಗಿತ್ತು. ಪ್ರಸ್ತುತ ಇದರ ಪ್ರಧಾನ ಕಛೇರಿಯು ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನ 770 ಬ್ರಾಡ್‌ವೇಯಲ್ಲಿದೆ. 1983ರಲ್ಲಿ ಕ್ವಾಂಟಮ್ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಸರ್ವಿಸಸ್‌ ಆಗಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ ಇದು ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಅನೇಕ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಕಂಪೆನಿಗಳಿಗೆ ಅದರ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಮಾರುವ ಅಥವಾ ಅದರ ಸೇವೆಗಳ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆವೃತ್ತಿಗಳನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ನೀಡಿತು. AOL (ಎಒಎಲ್) ಅದರ ಆನ್‌ಲೈನ್‌ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ ಸೂಟ್‌ಗೆ ಹೆಚ್ಚು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು AOL ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಇದು ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಪ್ರಪಂಚದ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ "ವಾಲ್ಡ್ ಗಾರ್ಡನ್" ಆನ್‌ಲೈನ್‌ ಸಮುದಾಯವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಅನುವು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಒಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಇಂಟರ್ನೆಟ್‌‌ನ ಮೂಲಕ ಹೆಚ್ಚಿನವರನ್ನು ತಲುಪುತ್ತದೆ. ಏಳಿಗೆಯ ಉನ್ನತ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದಾಗ AOL (ಎಒಎಲ್)ನ ಸದಸ್ಯತ್ವವು ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಸುಮಾರು 30 ದಶಲಕ್ಷ ಮಂದಿಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿತ್ತು. ಅವರಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವರು AOL ಸೇವೆಯನ್ನು ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ ಸೂಟ್ ಮೂಲಕ ಪಡೆದಿದ್ದರು. 2009ರ ಮೇ 28ರಂದು ಟೈಮ್ ವಾರ್ನರ್, AOLನ್ನು ಒಂದು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಕಂಪೆನಿಯಾಗಿ ಸ್ಪಿನ್‌ಆಫ್ ಮಾಡುವುದಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿತು. ಎರಡು ಕಂಪೆನಿಗಳೊಂದಿಗಿನ 8 ವರ್ಷದ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಿ 2009ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್ 9ರಂದು ಒಂದು ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಕಂಪೆನಿಯಾಯಿತು.
ವಿವರಣೆ
ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಹಲವಾರು ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಶಾಖೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದುವುದರೊಂದಿಗೆ ಹಿಂದಿನ ಅಮೆರಿಕಾದ "ದೈತ್ಯ ಇಂಟರ್ನೆಟ್‌ ಸೇವೆ ಪೂರೈಕೆದಾರರು" ಅನೇಕ ಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ 30 ದಶಲಕ್ಷಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಚಂದಾದಾರರನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು.. 2000ರ ಜನವರಿಯಲ್ಲಿ AOL ಮತ್ತು ಟೈಮ್ ವಾರ್ನರ್‌ ವಿಲೀನಗೊಳ್ಳುವ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಘೋಷಿಸಿದವು. ಮಾತುಕತೆಯ ಒಪ್ಪಂದದ ಷರತ್ತುಗಳಲ್ಲಿ,AOL ಷೇರುದಾರರಿಗೆ ಹೊಸ,ವಿಲೀನಗೊಂಡ ಕಂಪೆನಿಯ 55%ನಷ್ಟು ಸ್ವಾಮ್ಯತೆಯನ್ನು ಪಡೆಯುವಂತೆ ಕರೆ ನೀಡಲಾಯಿತು. ಈ ಹೊಸ ಒಪ್ಪಂದ FTC, FCC ಮತ್ತು ಯುರೋಪಿಯನ್ ಯೂನಿಯನ್ ಮೊದಲಾದವುಗಳಿಂದ ನಿಯಂತ್ರಕ ಅಂಗೀಕಾರವನ್ನು ಪಡೆದ ನಂತರ 2001ರ ಜನವರಿ 11ರಂದು ಕೊನೆಗೊಂಡಿತು. ಈ ಕಂಪೆನಿಯನ್ನು ನಂತರ ಅಮೆರಿಕ ಆನ್‌ಲೈನ್‌, ಇಂಕ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಯಿತು. ಇದನ್ನು AOL, SBI ಮತ್ತು ಟೈಮ್ ವಾರ್ನರ್‌‌ನ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಾಹಕರು ಮುಂದಾಳತ್ವವಹಿಸಿದರು. ಟೈಮ್ ವಾರ್ನರ್‌ನ CEO ಆಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಗೆರಾಲ್ಡ್ ಲೆವಿನ್‌ ಹೊಸ ಕಂಪೆನಿಯ CEO ಆದರು. ಸ್ಟೀವ್ ಕೇಸ್ ಕಾಯಂ ಅಧ್ಯಕ್ಷರಾಗಿ ನೇಮಕಗೊಂಡರು, J. ಮೈಕೆಲ್ ಕೆಲ್ಲಿಯು (AOL ನಿಂದ) ಮುಖ್ಯ ಹಣಕಾಸಿನ ಅಧಿಕಾರಿಯಾದರು, ರಾಬರ್ಟ್‌ W. ಪಿಟ್‌ಮ್ಯಾನ್ (AOL ನಿಂದ) ಮತ್ತು ಡಿಕ್ ಪಾರ್ಸನ್ಸ್ (ಟೈಮ್ ವಾರ್ನರ್‌ನಿಂದ‌) ಸಹ-ಮುಖ್ಯ ಕಾರ್ಯಕಾರಿ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಾದರು. ನಂತರ AOL ಸ್ಟಾಕಿನ ಒಟ್ಟು ಮೌಲ್ಯವು $226 ಶತಕೋಟಿಯಿಂದ ಸುಮಾರು $20 ಶತಕೋಟಿಗೆ ಇಳಿಯಿತು. ಅದೇ ರೀತಿ ಅದರ ಗ್ರಾಹಕರ ನೆಲೆಯು 2007ರ ನವೆಂಬರ್‌ನ ದಾಖಲೆಯ ಪ್ರಕಾರ 10.1 ದಶಲಕ್ಷ ಚಂದಾದಾರರಿಗೆ ಕುಸಿಯಿತು, ಈ ಪ್ರಮಾಣವು ಕಾಮ್‌ಕಾಸ್ಟ್‌ ಮತ್ತು AT&T ಯಾಹೂ! ಗಿಂತ ಸ್ವಲ್ಪ ಹೆಚ್ಚಾಗಿತ್ತು. AOL ಬದಲಾವಣೆಯಾಗುತ್ತಿರುವ ಒಂದು ಕಂಪೆನಿಯಾಗಿದೆ.AOLನ ಚಂದಾದಾರರ ನೆಲೆಯಲ್ಲಿ ಪರಿಣಾಮಕಾರಿ ಕುಸಿತದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಖರೀದಿಗಳು ಮತ್ತು ಜಂಟಿ-ಉದ್ಯಮಗಳ ಮಾತುಕತೆಗಳ ಮೂಲಕ ಇದನ್ನು ಸ್ಪಷ್ಟಪಡಿಸಿದೆ. 2005ರ ಉತ್ತರಾರ್ಧದ ವರದಿಗಳು, ಯಾಹೂ!, ಮೈಕ್ರೊಸಾಫ್ಟ್ ಮತ್ತು ಗೂಗಲ್ ಮೊದಲಾದ ಕಂಪೆನಿಗಳು AOL ಅನ್ನು ಜಂಟಿ ಉದ್ಯಮವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲು ಸದಸ್ಯರೆಂದು ಗುರುತಿಸಿದವು; 2005ರ ಡಿಸೆಂಬರ್ 20ರಂದು ಗೂಗಲ್ AOLನ 5% ಷೇರನ್ನು $1 ಶತಕೋಟಿಗೆ ಖರೀದಿಮಾಡುವುದಾಗಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದಾಗ ಅಂತಹ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಕೈಬಿಡಲಾಯಿತು. BBC ವಾಚ್‌ಡಾಗ್‌ನ ಸಮೀಕ್ಷೆ ಪ್ರಕಾರ, AOL UKಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಮತ್ತು ಅತ್ಯಂತ ಕೆಟ್ಟ ಇಂಟರ್ನೆಟ್‌ ಪೂರೈಕೆದಾರವೆಂಬ ಸ್ಥಾನಗಳಿಸಿತು. 1997ರ ಮಾರ್ಚ್ 31ರಂದು, ಅಲ್ಪ-ಕಾಲದ ಇವರ್ಲ್ಡ್ಅನ್ನು AOL ಖರೀದಿಸಿತು. AOL UKಯ ISP ಭಾಗವನ್ನು ಅದರ 100,000 LLU ಗ್ರಾಹಕರ ಪ್ರಯೋಜನವನ್ನು ಪಡೆಯುವುದಕ್ಕಾಗಿ ದಿ ಕಾರ್ಫೋನ್ ವೇರ್‌ಹೌಸ್ 2006ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಖರೀದಿಸಿತು. ಇದರಿಂದ ದಿ ಕಾರ್ಫೋನ್ ವೇರ್‌ಹೌಸ್ UKಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ LLU ಪೂರೈಕೆದಾರ ಎನಿಸಿತು. 2009ರ ಮೇ 28ರಂದು ಹಣಕಾಸಿನ ವರ್ಷದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಗೂಗಲ್‌‌ನ ಷೇರುಗಳು ಕೊನೆಗೊಂಡಾಗ ಟೈಮ್ ವಾರ್ನರ್‌ AOLಅನ್ನು ಸ್ವತಂತ್ರ ಕಂಪೆನಿಯಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸುವುದಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿತು. ಆನಂತರ AOLನ ಪುಟ ಮತ್ತು ಲೋಗೊ ಬದಲಾಯಿತು. AOL ಟೈಮ್ ವಾರ್ನರ್‌ ಒಂದಿಗಿನ ಪಾಲುದಾರಿಕೆಯನ್ನು 2009ರ ಡಿಸೆಂಬರ್ 9ರಂದು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಿತು. ಅದನ್ನು ಷೇರು ಚಿಹ್ನೆ NYSE:AOL ಅಡಿಯಲ್ಲಿ 9ರಂದು IPOಎಂದು ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು.
ಅಭಿವೃದ್ಧಿ
ಸ್ಟೀವ್ ಕೇಸ್‌ AOLಅನ್ನು ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಪರಿಚಯವಿರದ ಜನರಿಗೆ ಆನ್‌ಲೈನ್‌ ಸೇವೆಯಾಗಿ, ತಾಂತ್ರಿಕ ಸಮುದಾಯಕ್ಕೆ ಸುದೀರ್ಘ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ ಕಾಂಪ್ಯುಸರ್ವ್‌ಗೆ ತದ್ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಸ್ಥಾನ ಕಲ್ಪಿಸಿದರು. AOL ಪರವಾನಗಿ ಪಡೆದ ಪ್ಲೇನೆಟ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಪ್ರಮಾಣಿತ ಟರ್ಮಿನಲ್ ಪ್ರೋಗ್ರಾಂನ ಬದಲಿಗೆ ಪ್ರೊಪ್ರೈಟರಿ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌‌ನ ಬಳಕೆಯ ಅತ್ಯಗತ್ಯದ ಮೊದಲ ಆನ್‌ಲೈನ್‌ ಸೇವೆಯಾಗಿದೆ; ಆದ್ದರಿಂದ ಇದು ಕಮಾಂಡ್ ಲೈನ್‌ಗಳ ಬದಲಿಗೆ ಗ್ರಾಫಿಕಲ್ ಯೂಸರ್ ಇಂಟರ್ಫೇಸ್ (GUI)ಅನ್ನು ಒದಗಿಸಲು ಸಮರ್ಥವಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಇದು ವಿಶೇಷ ಆಕರ್ಷಣೆಯಾಗಿ ಬಳಕೆದಾರರ ಮಧ್ಯೆ ಸಂವಹನಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚು ಒತ್ತುಕೊಡುವುದರಲ್ಲಿ ಅಗ್ರ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದೆ. CB-ಶೈಲಿಯ ಚಾನೆಲ್‌ಗಳ ಹಿಂದಿನ ಮಾದರಿಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪ್ಲೇನೆಟ್‌ನ ಚಾಟ್ ರೂಮ್ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸಿತು. ಚಾಟ್ ರೂಮ್‌ಗಳು ಒಂದೇ ರೀತಿಯ ಆಸಕ್ತಿಯ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನರನ್ನು ನೈಜ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸೇರಲು ಮತ್ತು ಸಂಭಾಷಣೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸಲು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು, ಅವುಗಳೆಂದರೆ: 1993ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ AOL ಅದರ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳಿಗೆ USENET ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಸೇರಿಸಿತು. ಇದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ "ಎಟರ್ನಲ್ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್" ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. AOL ಜಿಎನೈಗಿಂತ ಅತಿ ಶೀಘ್ರದಲ್ಲಿ ಮೇಲುಗೈ ಸಾಧಿಸಿತು. 1990ರ ದಶಕದ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ, ಇದು ಪ್ರಾಡಿಗಿ (ಇದು ಅನೇಕ ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ AOL ಜಾಹೀರಾತಿಗೆ ಅವಕಾಶ ನೀಡಿತ್ತು) ಮತ್ತು ಕಂಪ್ಯೂಸರ್ವ್‌ಅನ್ನೂ ಮೀರಿಸಿತು. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ AOL ಅದರ ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಗಂಟೆಯ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ ಶುಲ್ಕವಿಧಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೆ 1996ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು $19.19 ನಿವ್ವಳ ತಿಂಗಳ ದರಕ್ಕೆ ಬದಲಾಯಿಸಿತು. ಮೂರು ವರ್ಷಗಳೊಳಗಾಗಿ AOLನ ಬಳಕೆದಾರರ ಸಂಖ್ಯೆಯು 10 ದಶಲಕ್ಷಕ್ಕೆ ಏರಿತು. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ AOL ಸಂಪರ್ಕಗಳು ಅಧಿಕ ಬಳಕೆದಾರರನ್ನು ಪಡೆಯುವುದಕ್ಕಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದವು ಹಾಗೂ ಯಾವಾಗಲೂಹೆಚ್ಚು ದಟ್ಟಣೆಯ ಸಂಕೇತ(ಬ್ಯುಸಿ)ಗಳಿಂದಾಗಿ ಹೆಚ್ಚಿನವರು ಅವರ ಖಾತೆಗಳನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿದರು (ಇದನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ "AOL" "ಸದಾ ಆಫ್-ಲೈನ್"ನಲ್ಲಿರುತ್ತದೆಂದು ಪರಿಹಾಸ್ಯ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು). 1995ರಲ್ಲಿ AOL, ವಿಯೆನ್ನಾ ನಗರದ ಹತ್ತಿರ ವರ್ಜಿನಿಯಾದ ಸಂಘಟಿತವಾಗಿರದ ಫೇರ್‍‌ಫಾಕ್ಸ್ ಕೌಂಟಿ‌ಯ ಟೈಸನ್ಸ್ ಕಾರ್ನರ್ CDPಯ 8619 ವೆಸ್ಟ್‌ವುಡ್ ಸೆಂಟರ್ ಡ್ರೈವ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಧಾನ ಕಛೇರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. AOL 1996ರಲ್ಲಿ ಫೇರ್‌ಫಾಕ್ಸ್ ಕೌಂಟಿ ಕ್ಯಾಂಪಸ್‌ನಲ್ಲಿನ ಅದರ ಜಾಲಕ್ಕಾಗಿ ಶೀಘ್ರದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಳಾವಕಾಶದ ಕೊರತೆ ಎದುರಿಸಿತು. 1996ರಲ್ಲಿ AOL, ವರ್ಜಿನಿಯಾದ ಸಂಘಟಿತವಾಗದಲೌಡೌನ್ ಕೌಂಟಿಯ ಡಲ್ಲೆಸ್‌ನ 22000 AOL ವೇಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡಿತು. ಡಲ್ಲೆಸ್‌ಗೆ ಅದರ ಸ್ಥಳಾಂತರವು 1996ರ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದಿತು ಹಾಗೂ ಇದು ಭವಿಷ್ಯದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೆ ಆಧಾರವನ್ನು ಒದಗಿಸಿತು. ಇಂದು ಮುಂಚೂಣಿಯಲ್ಲಿರುವ ಆಪರೇಟಿಂಗ್ ಸಿಸ್ಟಮ್‌ನ ಜೊತೆಗಿನ ಐದು ವರ್ಷದ ಮಹತ್ವದ ಒಪ್ಪಂದದಲ್ಲಿ ವಿಂಡೋಸ್‌ ಜತೆಗೂಡಿದ AOL ಜಯಶಾಲಿಯಾಯಿತು.
ಗಮನ, ಕುಸಿತ ಮತ್ತು ಮರುಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ ನೀಡುವ ಬದಲಾವಣೆಗಳು
2001ರಲ್ಲಿ ಟೈಮ್ ವಾರ್ನರ್‌ (ಸೂಚಿತ ವಾರ್ನರ್ ಬ್ರದರ್ಸ್ ಮಾಲಿಕ ಸಂಸ್ಥೆ) ಒಂದಿಗೆ ಜತೆಗೂಡಿದಾಗಿನಿಂದ AOLನ ಮೌಲ್ಯವು $240 ಶತಕೋಟಿಯ ಉನ್ನತಸ್ಥಾನದಿಂದ ಗಮನಾರ್ಹವಾಗಿ ಕೆಳಕ್ಕಿಳಿಯಿತು. ಅದರ ಚಂದಾದಾರರ ಸಂಖ್ಯೆಯು 2002ರಿಂದ ಕಾಲುಭಾಗದಷ್ಟೂ ಸಹ ಬೆಳೆಯಲಿಲ್ಲ. ಆನಂತರ AOL ಇಂಟರ್ನೆಟ್‌ ಸೇವೆ ಪೂರೈಕೆದಾರ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ವಿರುದ್ಧವಾಗಿ ಯಾಹೂ! ಮೊದಲಾದ ಕಂಪೆನಿಗಳಂತೆ ಕಂಟೆಂಟ್ ಪೂರೈಕೆದಾರನಾಗಿ ಸ್ಥಾನಬದಲಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿತು.
ಸಮುದಾಯ ಮುಖಂಡರು
2005ರ ಮಧ್ಯಾವಧಿಗಿಂತ ಮೊದಲು AOL ಚಾಟ್‌ರೂಮ್‌ಗಳು, ಸಂದೇಶ ಬೋರ್ಡ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಲೈಬ್ರರಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಲು ಸಮುದಾಯ ಮುಖಂಡರು(ಕಮ್ಯೂನಿಟಿ ಲೀಡರ್) ಅಥವಾ CLಗಳೆಂಬ ಆನ್‌ಲೈನ್‌ ಸ್ವಯಂಸೇವಕರನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡಿತು. AOLನ ರಿಮೋಟ್ ಸ್ವಯಂ-ಸೇವಕರ ಬಳಕೆಯು 1985ರಲ್ಲಿ ಅದರ ಕ್ವಾಂಟಮ್ ಲಿಂಕ್ ಸೇವೆಯ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದಾಗ ಆರಂಭವಾಯಿತು. ಕೆಲವು ಸಮುದಾಯ ಮುಖಂಡರನ್ನು ಪ್ರೊಪ್ರೈಟರಿ ಭಾಷೆ ಮತ್ತು RAINMAN ಎನ್ನುವ ಇಂಟರ್ಫೇಸ್ಅನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಪರಿವಿಡಿ ವಿನ್ಯಾಸ ಮತ್ತು ನಿರ್ವಹಣೆಗಾಗಿ ನೇಮಕ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಆದರೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಿವಿಡಿ ನಿರ್ವಹಣೆಯನ್ನು ಪಾರ್ಟ್ನರ್ ಮತ್ತು ಆಂತರಿಕ ನೌಕರರು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. 1999ರಲ್ಲಿ CLಗಳ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ U.S.ನ ಕಾರ್ಮಿಕರ ಕಾನೂನನ್ನು ಉಲ್ಲಂಘಿಸಿದೆ ಎಂದು ಸೂಚಿಸಿ AOLನ ವಿರುದ್ಧ ಕ್ಲಾಸ್ ಆಕ್ಷನ್ ಮೊಕದ್ದಮೆಯೊಂದನ್ನು ಹೂಡಲಾಯಿತು. ಡಿಪಾರ್ಟ್ಮೆಂಟ್ ಆಫ್ ಲೇಬರ್ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿತು. ಆದರೆ ಯಾವುದೇ ನಿರ್ಧಾರಕ್ಕೆ ಬರದೆ ವಿಚಾರಣೆಯನ್ನು 2001ರಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೊಳಿಸಿತು. AOL 2000ರಲ್ಲಿ ಅದರ ಸ್ವಯಂ-ಸೇವಕರ ಜವಾಬ್ದಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ಸವಲತ್ತುಗಳನ್ನು ಕ್ರಮೇಣ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಆರಂಭಿಸಿತು. ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವು ಅಂತಿಮವಾಗಿ 2005ರ ಜೂನ್ 8ರಂದು ಕೊನೆಗೊಂಡಿತು. ಆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿದ್ದ ಸಮುದಾಯ ಮುಖಂಡರಿಗೆ ಅವರ ಸೇವೆಗೆ ಪ್ರತಿಯಾಗಿ ಅವರ ಖಾತೆಗಳಿಗೆ 12 ತಿಂಗಳ ಹಣವನ್ನು ಜಮಾ ಮಾಡಲಾಯಿತು. 2010ರ ಫೆಬ್ರವರಿಯಲ್ಲಿ ಕ್ಲಾಸ್ ಆಕ್ಷನ್ ಮೊಕದ್ದಮೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಇತ್ಯರ್ಥಕ್ಕೆ ಬರಲಾಯಿತು. ಈ ಇತ್ಯರ್ಥದ ಪ್ರಕಾರ $15 ದಶಲಕ್ಷದಷ್ಟು USD ಹಣವನ್ನು ಹಿಂದಿನ 7,000ಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಸಮುದಾಯ ಮುಖಂಡರಿಗೆ ಹಂಚುವಂತೆ ಸೂಚಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
ಬಿಲ್ಲಿಂಗ್ ವಿವಾದಗಳು
ಖಾತೆಗಳು ಕಂಪೆನಿ ಅಥವಾ ಬಳಕೆದಾರರಿಂದ ರದ್ದುಗೊಂಡ ನಂತರವೂ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಬಿಲ್-ಕಳುಹಿಸುವುದನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸುವಲ್ಲಿ ತುಂಬಾ ನಿಧಾನವಾಗಿದೆಯೆಂದು ಸೂಚಿಸುವ ಅನೇಕ ಮೊಕದ್ದಮೆಗಳನ್ನು AOL ಎದುರಿಸಿತು. ಇದಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ, AOL ಕ್ಲಾಸ್ ಆಕ್ಷನ್ ಮೊಕದ್ದಮೆಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ ಬಳಕೆಯಾದ ನಿಮಿಷಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಂಡು ಲೆಕ್ಕಮಾಡುವ ವಿಧಾನವನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿತು. ಹಿಂದೆ AOL ಬಳಕೆದಾರನೊಬ್ಬನು ಸೇವೆಗೆ ಸಂಪರ್ಕವಾದ ಸಮಯಕ್ಕೆ ಹದಿನೈದು ಸೆಕೆಂಡುಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿ, ಮುಂದಿನ ನಿಮಿಷಕ್ಕೆ ಪೂರ್ಣಾಂಕಗೊಳಿಸುತ್ತಿತ್ತು (ಆದ್ದರಿಂದ 11 ನಿಮಿಷಗಳು ಮತ್ತು 46 ಸೆಕೆಂಡುಗಳಷ್ಟು ಕಾಲ ಸೇವೆಯನ್ನು ಬಳಸಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ 13 ನಿಮಿಷಗಳ ಶುಲ್ಕವನ್ನು ವಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು). AOL ಇದು ಸೈನ್ ಇನ್/ಸೈನ್ ಆಫ್ ಸಮಯವನ್ನೂ ಲೆಕ್ಕಮಾಡುತ್ತದೆಂದು ವಾದಿಸಿತು. ಆದರೆ ಈ ಅಭ್ಯಾಸವು ಅದರ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ತಿಳಿದಿರಲಿಲ್ಲವಾದ್ದರಿಂದ, ಫಿರ್ಯಾದಿಗಳು ಜಯಗಳಿಸಿದರು (ಕೆಲವರು ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮತ್ತೊಂದು ISP ನ ಮೂಲಕ ಸಂಪರ್ಕಿಸುವಾಗ ಸೈನ್ ಇನ್ ಮತ್ತು ಸೈನ್ ಆಫ್ 15 ಸೆಕೆಂಡುಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲವೆಂದೂ ಸೂಚಿಸಿದರು). AOL ಅದರ ಎಲ್ಲಾ ಗ್ರಾಹಕರಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕ-ಸಮಯ ಲೆಕ್ಕಮಾಡುವ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಬಹಿರಂಗಗೊಳಿಸಿತು ಹಾಗೂ ಅವರಿಗೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಉಚಿತ ಸಮಯವನ್ನು ನೀಡಿತು. ಇದಕ್ಕೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿಯಾಗಿ AOL ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌, ಬಳಕೆದಾರರು ಎಷ್ಟು ಹೊತ್ತು ಸಂಪರ್ಕದಲ್ಲಿರುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಎಷ್ಟು ನಿಮಿಷಗಳ ಶುಲ್ಕವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ವಿಧಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಯಪಡಿಸುತ್ತದೆ. AOL ಸರಿಯಾಗಿ ಬಿಲ್-ಕಳುಹಿಸುವ ರೂಢಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿಲ್ಲವೆಂದು ಅದರ ವಿರುದ್ಧ 2003ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ಓಹಿಯೊ ಅಟ್ಟರ್ನಿ ಜನರಲ್‌ ದಾವೆ-ಹೂಡಿದರು. ಆ ಮೊಕದ್ದಮೆಯು 2005ರ ಜೂನ್ 8ರಂದು ತೀರ್ಮಾನಗೊಂಡಿತು. AOL ಓಹಿಯೊ AG ಕಚೇರಿಯಲ್ಲಿ ದಾವೆ ಹೂಡಿದ ಯಾವುದೇ ಗ್ರಾಹಕ-ದೂರುಗಳನ್ನು ಇತ್ಯರ್ಥ ಮಾಡಲು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡಿತು. 2006ರ ಡಿಸೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, ಫ್ಲೋರಿಡಾ ಗ್ರಾಹಕರ ವಿರುದ್ಧ ಫ್ಲೋರಿಡಾ ಅಟರ್ನಿ ಜನರಲ್ ಹೂಡಿದ ಮೊಕದ್ದಮೆಯನ್ನು ತೀರ್ಮಾನಿಸಿ, ಅವರಿಗೆ ಪರಿಹಾರ ನೀಡಲು AOL ಒಪ್ಪಿತು.
ಡಿಸ್ಕ್‌ಗಳ ನೇರ ಮಾರಾಟ
2006 ರಿಂದ ಹಿಂದೆ, AOL ಅದರ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ಅನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ CD-ROMಗಳ (ಮತ್ತು ಹಿಂದಿನ 31⁄2ರ ಫ್ಲಾಪಿ ಡಿಸ್ಕ್‌ಗಳು) ಬಗೆಗಿನ ಕೋರದ ಭಾರೀ ನೇರ ಮೇಲ್‌ಗಾಗಿ ಅತಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧವಾಗಿತ್ತು. ಇಂತಹ ಮಾರಾಟ ಮಾಡುವ ತಂತ್ರದಲ್ಲಿ ಅವೆಲ್ಲಾ ಹೆಚ್ಚು ರೂಢಿಯಲ್ಲಿರುವ ಬಳಕೆಯಾಗಿವೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಅದು ಅಭಿಯಾನದ ಪರಿಸರ ವೆಚ್ಚದಿಂದಾಗಿ ಟೀಕೆಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಿತು.
ಯೂಸ್‌ನೆಟ್ ಸುದ್ದಿಗುಂಪುಗಳು
AOL 1993ರಲ್ಲಿ ಯೂಸ್‌ನೆಟ್‌ಗೆ ಗ್ರಾಹಕ-ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ನೀಡಿದಾಗ, ಅದು ಪ್ರಮಾಣಿತ ಪಟ್ಟಿ ವೀಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಕನಿಷ್ಠ ಒಂದು ಸುದ್ದಿಗುಂಪನ್ನು ಮರೆಯಾಗಿರಿಸಿತು: alt.aol-sucks. AOL ಸುದ್ದಿಗುಂಪನ್ನು ಪರ್ಯಾಯ ವಿವರಣಾ ವೀಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟಿಮಾಡಿತು. ಆದರೆ ವಿವರಣೆಯನ್ನು "ಅಮೆರಿಕ ಆನ್‌ಲೈನ್‌ ಬಗೆಗಿನ ಟೀಕೆ ಮತ್ತು ದೂರು"ಗಳಾಗಿ ಬದಲಾಯಿಸಿತು. ಯೂಸ್‌ನೆಟ್ ಸುದ್ದಿಗುಂಪುಗಳನ್ನು ಕೂಡಿಕೊಂಡಿರುವ AOL ಗ್ರಾಹಕರೊಂದಿಗೆ, ಪ್ರಸ್ತುತವಿದ್ದ ಬಳಕೆದಾರರ ನೆಲೆಯು AOL ಮತ್ತು ಅದರ ಗ್ರಾಹಕರ ಬಗ್ಗೆ ಬಲವಾದ ಅನಾಸಕ್ತಿ ತೋರಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿತು. ಈ ಹೊಸ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಎಟರ್ನಲ್ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ಎಂದು ಸೂಚಿಸಿದರು. ನಂತರ AOL 2005ರ ಜೂನ್ 25ರಂದು ಯೂಸ್‌ನೆಟ್‌ಗೆ ಪ್ರವೇಶ ಒದಗಿಸುವುದನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸಿತು. ಯೂಸ್‌ನೆಟ್ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ರದ್ದುಗೊಳಿಸುವ ಬಗ್ಗೆ ಯಾವುದೇ ಅಧಿಕೃತ ವಿವರಗಳನ್ನು ನೀಡಲಿಲ್ಲ. ಬಳಕೆದಾರರರಿಗೆ ಯೂಸ್‌ನೆಟ್ ಸೇವೆಗಳಿಗೆ ಥರ್ಡ್-ಪಾರ್ಟಿ ಗೂಗಲ್‌ ಗ್ರೂಪ್ಸ್‌ನಿಂದ ಪ್ರವೇಶ ಪಡೆಯುವಂತೆ ಸೂಚನೆಯನ್ನು ಮಾತ್ರ ಒದಗಿಸಿತು. ಪ್ರಸ್ತುತ AOL ಯೂಸ್‌ನೆಟ್‌ನ ಬದಲಿಗೆ ಸಮುದಾಯ-ಆಧಾರಿತ ಮೆಸೇಜ್ ಬೋರ್ಡ್ಸ್ಅನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತಿದೆ.
ಸೇವೆಯ ನಿಬಂಧನೆಗಳು (ಟರ್ಮ್ಸ್ ಆಫ್ ಸರ್ವಿಸ್) (TOS)
AOL ಬಳಕೆದಾರರಿಗಾಗಿ ಅವರ ಸೇವೆಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ವಿವರವಾದ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನಗಳು ಮತ್ತು ನಿರೀಕ್ಷೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಅವನ್ನು ಸೇವೆಯ ನಿಬಂಧನೆಗಳು (TOS, UKಯಲ್ಲಿ ಕಂಡೀಷನ್ಸ್ ಆಫ್ ಸರ್ವಿಸ್ (ಸೇವೆಯ ನಿಮಯಗಳು) ಅಥವಾ COS ಎಂದೂ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದನ್ನು ಮೂರು ವಿವಿಧ ವಿಭಾಗಗಳಾಗಿ ಬೇರ್ಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ: ಸದಸ್ಯರ ಒಪ್ಪಂದ, ಸಮುದಾಯ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನಗಳು ಮತ್ತು ಗೋಪ್ಯತೆಯ ನಿಯಮಗಳು. ಈ ಎಲ್ಲಾ ಮೂರು ಒಪ್ಪಂದಗಳನ್ನು ಬಳಕೆದಾರರೊಂದಿಗೆ ನೋಂದಣಿಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಅಂಕಿಯ ಒಪ್ಪಿಗೆಯನ್ನು ಅವರು AOL ಸೇವೆಯನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುವಾಗ ಪಡೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. AOL ಬಳಕೆದಾರರ ವರ್ತನೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ನಿಯಮಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಅನೇಕ ದೂರುಗಳಿವೆ. ಕೆಲವು ಬಳಕೆದಾರರು TOS ಅನ್ನು ಒಪ್ಪುವುದಿಲ್ಲ. ಈ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನಗಳು ಅನುಸರಿಸಲು ತುಂಬಾ ಕಟ್ಟುನಿಟ್ಟಾಗಿವೆ ಹಾಗೂ ಬಳಕೆದಾರರ ಗಮನಕ್ಕೆ ಬರದೆ TOS ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಬಹುದೆಂದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಒಂದು ಗಮನಾರ್ಹ ಕಾರಣವೆಂದರೆ AOLನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಆರಂಭಿಕ ವರ್ಷಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆದಾರರು-ರಚಿಸಿದ ಪರಿವಿಡಿಗೆ ವಿಧಿಸಿದ ಸೆನ್ಸರ್‌ಶಿಪ್ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಪ್ರಮಾಣೀಕೃತ ಈ-ಮೇಲ್
2005ರ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ, AOL ಗುಡ್‌ಮೇಲ್ ಎನ್ನುವ ಒಂದು ಪ್ರಮಾಣೀಕೃತ ಇ-ಮೇಲ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಕಾರ್ಯಗತಗೊಳಿಸುವ ಉದ್ದೇಶವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದಾಗಿ ಸೂಚಿಸಿತು. ಇದು ಕಂಪೆನಿಗಳಿಗೆ ಮೊದಲಿನಿಂದಲೂ ವ್ಯವಹಾರ ಸಂಬಂಧಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಇಮೇಲ್ ಕಳುಹಿಸಲು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ಇಮೇಲ್ ನಂಬಿಕಸ್ಥ ಮೂಲದಿಂದ ಬರುತ್ತಿದೆ ಎಂಬ ಸ್ಪಷ್ಟ ಸೂಚನೆಯೊಂದಿಗೆ ಮತ್ತು ಇಮೇಲ್ ಸಂದೇಶಗಳು ತಡೆಯಾಗಬಹುದೆಂಬ ಅಥವಾ ಸ್ಪಾನ್ ಫಿಲ್ಟರ್‌ಗಳಿಂದ ಕಳೆದುಹೋಗಬಹುದೆಂಬ ಅಪಾಯವಿಲ್ಲದೆ ಇಮೇಲ್ ಕಳುಹಿಸಲು ಇದು ಅನುವು ಮಾಡುತ್ತದೆ. ಈ ನಿರ್ಧಾರವು ಮೂವ್ಆನ್‌ ಮತ್ತು EFFನಿಂದ ಟೀಕೆಗೊಳಗಾಯಿತು. ಮೂವ್ಆನ್ ಅದನ್ನು "ಇ-ಮೇಲ್ ಟ್ಯಾಕ್ಸ್" ಎಂದು ಹಾಗೂ EFF ಇದನ್ನು ಲಾಭವಿಲ್ಲದ ಸುಲಿಗೆಯೆಂದು ನಿರೂಪಿಸಿದೆ. Dearaol.com ಎಂಬ ಒಂದು ವೆಬ್‌ಸೈಟ್ ಒಂದು ಆನ್‌ಲೈನ್‌ ಕೋರಿಕೆ ಮತ್ತು ಬ್ಲಾಗ್ ಒಂದಿಗೆ ಬಿಡುಗಡೆಗೊಂಡಿತು. ಆ ಬ್ಲಾಗ್ AOL ನ ಗುಡ್‌ಮೇಲ್ ಬಳಕೆಯನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವ ಹಲವಾರು ಮಂದಿಯಿಂದ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಥೆಗಳಿಂದ ನೂರಾರು ಸಹಿಗಳನ್ನು ಪಡೆಯಿತು. ಎಸ್ತರ್ ಡೈಸನ್ ಈ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ಟೈಮ್ಸ್ ‌ನ ಸಂಪಾದಕ ಬರಹದಲ್ಲಿ ಹೀಗೆಂದು ಸಮರ್ಥಿಸಿದ್ದಾನೆ - "ಗುಡ್‌ಮೇಲ್ ಯಶಸ್ಸಾಗುತ್ತದೆಂದು ನಾನು ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ. ಅದು ಹಲವಾರು ಪೈಪೋಟಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಅದು ಮತ್ತು ಅದರ ಪ್ರತಿಸ್ಪರ್ಧಿಗಳು ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಮೇಲ್ ಸ್ವೀಕೃತರ ಆಸಕ್ತಿಗಳನ್ನು ನೇರವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಸೇವೆಗಳಾಗಿ ಬದಲಾಗುತ್ತವೆಯೆಂದು ನಾನು ಭಾವಿಸುತ್ತೇನೆ. ಶುಲ್ಕಗಳು ಗುಡ್‌ಮೇಲ್ ಮತ್ತು EON ಗೆ ಹೋಗುವುದರ ಬದಲಿಗೆ, ಅವು ವೈಯಕ್ತಿಕ ಸ್ವೀಕೃತಗಾರರೊಂದಿಗೂ ಹಂಚಿಕೆಯಾಗುತ್ತದೆ." ಆಂಟಿಸ್ಪ್ಯಾಮ್ ಮತ್ತು ಬ್ಲಾಗಿಂಗ್ ಸಮುದಾಯದ ಇತರ ಸದಸ್ಯರು moveon.orgಮತ್ತು EFFಇದಕ್ಕೆ ಸುಲಿಗೆಯ ಲಕ್ಷಣ ನೀಡಿದ ಪ್ರಯತ್ನಗಳನ್ನು ಟೀಕಿಸಿದರು. ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ ಲಿಬರೇಶನ್ ಫ್ರಂಟ್ ‌ನ ಟಿಮ್ ಲೀ ಒಂದು ಲೇಖನವನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದನು. ಅದು ಖಾಸಗಿ ಕಂಪೆನಿಗಳೊಂದಿಗೆ ವ್ಯವಹರಿಸುವಾಗ EFFನ ಘರ್ಷಣೆಯ ಮನೋಭಾವವನ್ನು ಪ್ರಶ್ನಿಸಿತು. ಲೀಯ ಬರಹವು ಡೆಕ್ಲಾನ್ ಮ್ಯಾಕ್‌ಕುಲ್ಲಾಘ್‌ನ ಪಾಲಿಟೆಕ್‌ಬಾಟ್ ಮೇಲ್-ಮಾಡುವ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ EFFಯ ಡ್ಯಾನಿ ಒಬ್ರೀನ್ ಮತ್ತು ಆಂಟಿಸ್ಪ್ಯಾಮರ್ ಸುರೇಶ್ ರಾಮಸುಬ್ರಮಣ್ಯನ್ ಮಧ್ಯೆ ಈ ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ಅನೇಕ ಚರ್ಚೆ  ಗಳನ್ನು ಉದಾಹರಿಸಿತು. ರಾಮಸುಬ್ರಮಣ್ಯನ್ ಗುಡ್‌ಮೇಲ್ ಅನ್ನು ವಿರೋಧಿಸುವ EFF ನ ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವ ರಾಜಕೀಯ ಚತುರ ಕಾರ್ಲ್ ರೋವ್‌ ಬಳಸಿದ ತಂತ್ರೋಪಾಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಸ್ಪ್ಯಾಮೇಸ್ಸೇಸ್ಸಿನ್ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಕಾರ ಜಸ್ಟಿನ್ ಮ್ಯಾಸನ್, ಈ ಯೋಜನೆಯ ಬಗ್ಗೆ ವಿರೋಧದಲ್ಲಿ EFF ನ ಮತ್ತು ಮೂವ್‌ಆನ್‌ ಮಿತಿಮೀರಿ ಹೋಗುತ್ತಿರುವುದನ್ನು ಟೀಕಿಸಿದ್ದಾರೆ. dearaol.com ಚಳವಳಿಯು ಆವೇಗ ಕಳೆದುಕೊಂಡು ಕಣ್ಮರೆಯಾಯಿತು. ಇದು ಈಗಿಲ್ಲದ dearaol.com ಬ್ಲಾಗ್‌‌ನಲ್ಲಿ 2006ರ ಮೇ 9ರಂದು ಕೊನೆಯ ಪೋಸ್ಟ್—"AOL ಸ್ಟಾರ್ಟ್ಸ್ ದಿ ಶೇಕ್‌ಡೌನ್"ಅನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿತು.
ಶೋಧಕ ದತ್ತಾಂಶ
2006ರ ಆಗಸ್ಟ್ 4ರಂದು AOL, ಸುಮಾರು 650,000 ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಇಪ್ಪತ್ತು ದಶಲಕ್ಷ ಹುಡುಕಾಟದ ಮುಖ್ಯ-ಪದಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಅದರ ಒಂದು ವೆಬ್‌ಸೈಟ್‌ನಲ್ಲಿ 2006ರ ಮಾರ್ಚ್ 1ರಿಂದ ಮೇ 31ರವರೆಗೆ ಸುಮಾರು 3-ತಿಂಗಳ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧನಾ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ ಸಂಕುಚಿತ ಟೆಕ್ಸ್ಟ್ ಫೈಲ್ಅನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆಗೊಳಿಸಿತು. AOL ಆ ಫೈಲ್ ಅನ್ನು ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಪ್ರವೇಶದಿಂದ ಆಗಸ್ಟ್ 7ರಂದು ಹಿಂತೆಗೆದುಕೊಂಡಿತು. ಆದರೆ ಅಷ್ಟರೊಳಗೆ ಇತರರು ಅದನ್ನು ಇಂಟರ್ನೆಟ್‌‌ನಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಹಂಚಿಕೆ ಮಾಡಿದರು. ಎ ಪಿಕ್ಚರ್ ಆಫ್ ಸರ್ಚ್ ಎಂಬ ಶೀರ್ಷಿಕೆಯ ಉತ್ಪನ್ನ-ಸಂಶೋಧನೆಯನ್ನು ಪಾಸ್, ಚೌಧರಿ ಮತ್ತು ಟಾರ್ಗೆಸನ್ ಲೇಖಕರು ದಿ ಫರ್ಸ್ಟ್ ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಷನಲ್ ಕಾನ್ಫರೆನ್ಸ್ ಆನ್ ಸ್ಕೇಲೇಬಲ್ ಇನ್ಫರ್ಮೇಶನ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ಸ್‌ ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಕಟಿಸಿದರು. ದತ್ತಾಂಶವು AOLstalker ಮೊದಲಾದ ವೆಬ್‌ಸೈಟ್‌ಗಳಿಂದ ಮನರಂಜನಾ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಅಲ್ಲಿ AOLstalker ನ ಬಳಕೆದಾರರು ಹುಡುಕಾಟದಿಂದ ಬಹಿರಂಗಗೊಂಡ ವೈಯಕ್ತಿಕ ವಿವರಗಳ ಹಾಸ್ಯಮಯತೆಯ ಆಧಾರದಲ್ಲಿ AOL ಗ್ರಾಹಕರ ಬಗ್ಗೆ ನಿರ್ಣಯಿಸಲು ಪ್ರೋತ್ಸಾಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಬಳಕೆದಾರರ ಪಟ್ಟಿ ಪ್ರಕಟಿಸುವಿಕೆ
AOL ನೌಕರ ಜ್ಯಾಸನ್ ಸ್ಮಾಥರ್ಸ್ ಅಮೆರಿಕ ಆನ್‌ಲೈನ್‌ನ 92 ದಶಲಕ್ಷ ಸ್ಕ್ರೀನ್ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಕದ್ದು, ಅದನ್ನು ಅಜ್ಞಾತ ಸ್ಪ್ಯಾಮರ್‌ಗಳಿಗೆ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿದ್ದಕ್ಕೆ ತಪ್ಪಿತಸ್ಥನೆನಿಸಿದ.
ಕಂಪೆನಿ ಮಾರಾಟಗಳು
AOL (ಟೈಮ್ ವಾರ್ನರ್‌) ಅದರ ಅನೇಕ ಉಪ-ಕಂಪೆನಿಗಳನ್ನು ಯುರೋಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಮಾರಾಟ ಮಾಡಿತು. AOL ಯುರೋಪ್ ಆರು ದಶಲಕ್ಷ ಬಳಕೆದಾರರನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಆದರೆ ಅದರ ಚಂದಾದಾರರ ಸಂಖ್ಯೆಯು ಒಂದೇ ಸಮನಾಗಿ ಕ್ಷೀಣಿಸುತ್ತಿದೆ. 2005ರಲ್ಲಿ 287,000 ಯುರೋಪಿಯನ್ AOL ಆನ್‌ಲೈನ್‌ ಬಳಕೆದಾರರು ಇತರ ಸೇವಾ ಪೂರೈಕೆದಾರರ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಬಳಕೆಗೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಗೊಂಡರು. 2006ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, AOL ಜರ್ಮನಿಯ ISP ವ್ಯವಹಾರವು(AOL ಡ್ಯೂಟ್ಸ್‌ಸ್ಕ್ಲಾಂಡ್ GmbH & Co. KG ) $863m (€675m) ಮೌಲ್ಯಕ್ಕೆ ಟೆಲಿಕಾಮ್ ಇಟಾಲಿಯಕ್ಕೆ ಮಾರಾಟವಾಯಿತು. AOL ಯ ಜರ್ಮನ್ ವೆಬ್ ಪೋರ್ಟಲ್ (AOL ಡ್ಯೂಟ್ಸ್‌ಸ್ಕ್ಲಾಂಡ್)ಅನ್ನು ಈಗ ಹೊಸದಾಗಿ ಸ್ಥಾಪಿತವಾದ AOL ಡ್ಯೂಚೆಲ್ಯಾಂಡ್ ಮೀಡಿಯನ್ GmbH ಕಾರ್ಯನಡೆಸುತ್ತಿದೆ, ಇದು ಈಗಲೂ ಟೈಮ್ ವಾರ್ನರ್‌‌ನ ಉಪಾಂಗವಾಗಿದೆ. ಇಂದು, AOL ಡ್ಯೂಚೆಲ್ಯಾಂಡ್ ವಾಸ್ತವಿಕವಾಗಿ AOL.com (ಕೆಳಗೆ ಗಮನಿಸಿ)ನ ಎಲ್ಲಾ ಉಚಿತ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಜರ್ಮನ್ ಆವೃತ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒದಗಿಸುತ್ತಿದೆ. ಮಾತ್ರವಲ್ಲದೆ ಇದು AOL VISA ಕಾರ್ಡ್‌ನಂತಹ ಕೆಲವು ಅದರ ಸ್ವಂತ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನೂ ಒದಗಿಸುತ್ತಿದೆ. 2006ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ AOL UKಯ ISP ವ್ಯವಹಾರವು $688m (£370m)ನಷ್ಟು ಮೌಲ್ಯಕ್ಕೆ ಕಾರ್ಫೋನ್ ವೇರ್‌ಹೌಸ್‌ಗೆ ಮಾರಾಟವಾಯಿತು.
ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಆವೃತ್ತಿಗಳು
AOL ವಿವಿಧ ರಾಷ್ಟ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಆವೃತ್ತಿಗಳ ಅದರ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ಆನ್‌ಲೈನ್‌ ಭದ್ರತಾ ಸೇವೆಗಳು
AOL ನ ಇತ್ತೀಚಿನ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ ರೂಪಗಳು ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಭದ್ರತಾ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತವೆ, ಅವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮ್ಯಾಕ್ಅಫೀಯ ವೈರಸ್‌ಸ್ಕ್ಯಾನ್ ಮತ್ತು ಫೈರ್‌ವಾಲ್ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್‌ ಮೊದಲಾದವನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
ಉಚಿತ ಸೇವೆಗಳು
2006ರ ಆಗಸ್ಟ್ 2ರಂದು, ಇಂಟರ್ನೆಟ್‌ ಸಂಪರ್ಕವಿದ್ದು ಅಥವಾ ಇಲ್ಲದೆ ಅದರ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸೇವೆಗಳನ್ನು ಉಚಿತವಾಗಿ ಒದಗಿಸುವ ಯೋಜನೆಯೊಂದನ್ನು AOL ಪ್ರಕಟಿಸಿತು.
ಚಲನಚಿತ್ರ ಸ್ಟುಡಿಯೊಗಳ ಪಾಲುದಾರಿಕೆ
2006ರ ಆಗಸ್ಟ್ 25ರ ಶುಕ್ರವಾರದಂದು, AOL ಅನೇಕ ಪ್ರಮುಖ ಚಲನಚಿತ್ರ ಸ್ಟುಡಿಯೊಗಳೊಂದಿಗೆ ಆನ್‌ಲೈನ್‌ ವೀಡಿಯೊ ಸ್ಟೋರ್ ತೆರೆಯುವ ಒಂದು ವ್ಯವಹಾರ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿಹಾಕಿದೆಯೆಂದು ಪ್ರಕಟಿಸಿತು. ಅದು ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ದೂರದರ್ಶನ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳನ್ನು ಸ್ವಂತಕ್ಕೆ ಡೌನ್‌ಲೋಡ್ ಮಾಡಲು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ಆ ವ್ಯವಹಾರ ಒಪ್ಪಂದದ ಬಗ್ಗೆ ನ್ಯೂಸ್ ಕಾರ್ಪೊರೇಶನ್‌ನ 20ಯತ್ ಸೆಂಚುರಿ ಫಾಕ್ಸ್, ಸೋನಿ ಕಾರ್ಪ್‌.ನ ಸೋನಿ ಪಿಕ್ಚರ್ಸ್ ಹೋಮ್ ಎಂಟರ್ಟೈನ್ಮೆಂಟ್, NBC ಯೂನಿವರ್ಸಲ್‌ನ ಯೂನಿವರ್ಸಲ್‌ ಪಿಕ್ಚರ್ಸ್ ಹಾಗೂ ಹಿಂದಿನ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಸಹೋದರ ಸಂಸ್ಥೆ ವಾರ್ನರ್ ಹೋಮ್ ಎಂಟರ್ಟೈನ್ಮೆಂಟ್ ಗ್ರೂಪ್ ಮೊದಲಾದವುಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಹಿಹಾಕಿತು.
ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಪೋರ್ಟಲ್‌ಗಳು
ವರ್ಗ:AOL ವರ್ಗ:ವರ್ಜಿನಿಯಾದ ಡಲ್ಲೆಸ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಕಂಪೆನಿಗಳು ವರ್ಗ:ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್ ನಗರದಲ್ಲಿರುವ ಕಂಪೆನಿಗಳು ವರ್ಗ:2009ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಕಂಪೆನಿಗಳು ವರ್ಗ:1983ರಲ್ಲಿ ಸ್ಥಾಪನೆಯಾದ ಕಂಪೆನಿಗಳು ವರ್ಗ:ಆನ್‌ಲೈನ್‌ ಸೇವಾ ಪೂರೈಕೆದಾರರು ವರ್ಗ:ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನದ ಇಂಟರ್ನೆಟ್‌ ಸೇವಾ ಪೂರೈಕೆದಾರರು ವರ್ಗ:OpenID ಅನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸುವ ಇಂಟರ್ನೆಟ್‌ ಸೇವೆಗಳು ವರ್ಗ:ಮಾಜಿ ಟೈಮ್ ವಾರ್ನರ್‌ ಉಪಾಂಗಗಳು ವರ್ಗ:ಜಾಗತಿಕ ಇಂಟರ್ನೆಟ್ ಸಮುದಾಯ ವರ್ಗ:ವೆಬ್ ಸರ್ವಿಸ್ ಪೂರೈಕೆದಾರರು ವರ್ಗ:ಆರ್ಫನ್ ಅಧ್ಯಕ್ಷರ-ಗುಚ್ಛಗಳು ವರ್ಗ:ಹಿಂದಿನ ವರ್ಲ್ಡ್ ವೈಡ್ ವೆಬ್ ಆನ್‌ಲೈನ್‌ ಸೇವೆಗಳು ವರ್ಗ:ಗೂಗಲ್ ಸಂಪಾದನೆಗಳು ವರ್ಗ:ಉದ್ಯಮ
ಅಶೋಕ ಚಕ್ರ (ದ್ವಂದ್ವ ನಿವಾರಣೆ)
ಅಶೋಕ ಚಕ್ರವು ಸಾಮ್ರಾಟ್ ಅಶೋಕನ ಚಿಹ್ನೆಯಾಗಿದ್ದು, ಭಾರತ ಸರ್ಕಾರವು ಇದನ್ನು ತನ್ನ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಚಿಹ್ನೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಿಕೊಂಡಿದೆ ಈ ಪದದ ಬೇರೆ ಉಪಯೋಗಗಳು:
ಕಿವಿ
thumb ಕಿವಿಯು ಶಬ್ದವನ್ನು ಕಂಡುಹಿಡಿಯುವ ಅಂಗ. ಅದು ಕೇವಲ ಶಬ್ದವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸುವುದಿಲ್ಲ, ಜೊತೆಗೆ ಸಮತೋಲನ ಮತ್ತು ಶಾರೀರಿಕ ನಿಲುವಿನಲ್ಲೂ ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ. ಕಿವಿಯು ಶ್ರವಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಭಾಗವಾಗಿದೆ.
ನವೆಂಬರ್ ೧೮
ನವೆಂಬರ್ - ಗ್ರೆಗೋರಿಯನ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ವರ್ಷದಲ್ಲಿನ ಹನ್ನೊಂದನೆಯ ತಿಂಗಳು. ಈ ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲಿ ಮೂವತ್ತು ದಿನಗಳು ಇರುತ್ತವೆ. ನವೆಂಬರ್ ೧೮ - ನವೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳ ಹದಿನೆಂಟನೇ ದಿನ. ಗ್ರೆಗೋರಿಯನ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ವರ್ಷದಲ್ಲಿನ ೩೨೨ನೇ (ಅಧಿಕ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ೩೨೩ನೇ) ದಿನ.
ಹೊರಗಿನ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
೧ ೧
ವೈಶಾಲಿ ಕಾಸರವಳ್ಳಿ
ವೈಶಾಲಿ (ಏಪ್ರಿಲ್ ೧೨, ೧೯೫೨-ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೭, ೨೦೧೦) ಕನ್ನಡ ಅಭಿನಯ ಕಲಾ ಲೋಕ ಕಂಡ ಮಹಾನ್ ಪ್ರತಿಭೆ. ರಂಗಭೂಮಿ, ಸಿನಿಮಾ, ಟಿ ವಿ ಕ್ಷೇತ್ರ ಮೂರರಲ್ಲೂ ಅಭಿನಯಿಸಿ ಪ್ರಶಂಸೆ ಪಡೆದು ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗೆದ್ದ ಪ್ರಥಮ ಕನ್ನಡ ನಟಿ ವೈಶಾಲಿ. ಹಯವದನ ಅಭಿನಯಕ್ಕಾಗಿ ಅಖಿಲ ಭಾರತ ವಿಮರ್ಶಕ ಒಕ್ಕೂಟದಿಂದ ರಾಷ್ಟ್ರ ಮಟ್ಟದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ರಂಗನಟಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಆಕ್ರಮಣದ ಚಿತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ನಟಿ ರಾಜ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ತಾಯಿ ಸಾಹೇಬದ ವಸ್ತ್ರವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಕ್ಷಮಯಾ ಧರಿತ್ರಿ ಟಿ ವಿ ಧಾರಾವಾಹಿಗಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟದ ಪ್ರಶಂಸಾ ಪತ್ರ ಮುಂತಾದವು ವೈಶಾಲಿ ಅವರಿಗೆ ಸಂದ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾದವು.
ಜನನ ಹಾಗೂ ಬಾಲ್ಯ
ವೈಶಾಲಿಯವರು ೧೯೫೨. ಏಪ್ರಿಲ್ ೧೨ರಂದು ಜನಿಸಿದರು. ವೃತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಡಾಕ್ಟರ್ ಆಗಿದ್ದ ತಂದೆ 'ವೆಂಕಟರಾವ್ ಚಿಟ್ಟಿಗೋಪಿಕರ್' ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದವರು.'ಉರ್ದು ಶಾಯಿರಿಪ್ರಿಯರು'. ಹುಟ್ಟಿದ್ದು 'ಕೊಲ್ಲಾಪುರ'ದಲ್ಲಿ. ತಾಯಿ 'ನಿರ್ಮಲ', ಕರ್ನಾಟಕದವರು. 'ಹಿಂದೂಸ್ತಾನಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ' ಕಲಿತಿದ್ದರು. ಹೀಗಾಗಿ ಬೆಳೆದದ್ದು ಓದಿದ್ದೆಲ್ಲಾ ಗುಲ್ಬರ್ಗಾದಲ್ಲಿನ 'ಬ್ರಹ್ಮ ಪುರ'ದ 'ತವರು ಮನೆ'ಯಲ್ಲಿ. ಬಡತನದಲ್ಲಿಯೇ ಅವರ ಜೀವನ ಸಾಗಿತ್ತು. ಕೆಲ ಕಾಲ 'ಗುಬ್ಬಿ ಕಂಪನಿ'ಯಲ್ಲಿ ತಂದೆಯವರು 'ಮ್ಯಾನೇಜರ್' ಆಗಿದ್ದರು. ಬಾಲ್ಯದಲ್ಲಿ 'ಗುಬ್ಬಿ ಕಂಪನಿ'ಯಿಂದ ಅವರಿಗೆ ನಾಟಕದ ಪರಿಚಯವಾಗಿದ್ದು. 'ದಶಾವತಾರ' ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಬರುವ ನಾಲ್ಕು 'ವೇದ ಶಿಶು'ಗಳ ಪೈಕಿ ಅವರೂ ಒಂದು ಶಿಶುವಾಗಿ ಪಾತ್ರ ಮಾಡಿದ್ದು ಉಂಟು. 'ಸಂತ ತುಕಾರಾಂ' ನಂತ ಭಕ್ತಿ ಪ್ರಧಾನ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನೇ ಆಗಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ನೋಡಬೇಕಿತ್ತು. "ನಿಜ ಹೇಳಬೇಕೆಂದರೆ, ಶಾಲಾ ಕಾಲೇಜು ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ನಾಟಕ ಮಾಡಿದ್ದು ಬಿಟ್ಟರೆ ಅಭಿನಯದ ಬಗ್ಗೆ ನನಗೆ ಗೊತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ" ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ, ವೈಶಾಲಿಯವರು. 'ಬಿಎಸ್ಸಿ ಪದವಿ' ಮುಗಿಸಿದ್ದ ಅವರು, "ನಟಿಯಾಗುವ ವಿಷಯ ಕನಸಿನಂತಿತ್ತೆಂದು" ಅವರು ನೆನೆಯುತ್ತಾರೆ. thumb|right|250px|'ಸುಖೀ ಪರಿವಾರ'
ಕಾರಂತರ ಶಿಷ್ಯೆ
೧೯೭೨ ರಲ್ಲಿ 'ವೈಶಾಲಿಯವರ ಇಡೀ ಕುಟುಂಬ ಗುಲ್ಬರ್ಗಾ ದಿಂದ ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ವರ್ಗವಾಯಿತು. 'ಬಿ.ವಿ.ಕಾರಂತ'ರು ಸ್ನೇಹಿತರಾಗಿದ್ದರು. ಹಾಗಾಗಿ ಅವರು 'ಹವ್ಯಾಸಿ ರಂಗಭೂಮಿ'ಗೆ ಸೇರ್ಪಡೆಯಾದರು. ಆಗ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಕಾರಂತರ ನಾಟಕದ ಅಲೆ ಶುರುವಾಗಿತ್ತು. 'ಟಿ.ಎಸ್.ನಾಗಾಭರಣ', 'ಕೋಕಿಲ ಮೋಹನ್', 'ಸುಂದರರಾಜ್', 'ರತ್ನಮಾಲಾ', 'ಟಿ.ಎಸ್.ರಂಗಾ' ಸೇರಿದಂತೆ 'ಬೆನಕ' (ಬೆಂಗಳೂರು ನಗರ ಕಲಾವಿದರ) ನಾಟಕ ತಂಡ'ವನ್ನು ಬಿ.ವಿ.ಕಾರಂತರು ಕಟ್ಟಿದರು. 'ಜೋಕುಮಾರಸ್ವಾಮಿ', 'ಹಯವದನ', 'ಸಂಕ್ರಾಂತಿ' ಮುಂತಾದ ನಾಟಕಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. "ನನಗೆ ಅಭಿನಯ ಕಲೆ ಅಂದ್ರೆ ಏನು ಎಂಬುದನ್ನು ಹೇಳಿಕೊಟ್ಟವರು ಕಾರಂತರು". "ಶಿಸ್ತು, ಶ್ರದ್ಧೆ, ಏಕಾಗ್ರತೆ, ಕ್ರಿಯಾಶೀಲತೆ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಬದ್ಧತೆ ಗುಣಗಳನ್ನು ನಾನು ಕಲಿತದ್ದೇ ಇವರಿಂದ", ಇದು ವೈಶಾಲಿ ಕಾಸರವಳ್ಳಿಯವರ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆ.
ಅಂದಿನ ದಿನದ ನಾಟಕ ಪ್ರಿಯ ರಸಿಕರು
"ಆಗಿನ ಹೊಸ ಅಲೆಯ ನಾಟಕಗಳನ್ನು ನೋಡಲು ಮೈಸೂರಿನಿಂದ ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಸೈಕಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಬಂದು ಹೋಗುವಂಥ ಪ್ರೇಕ್ಷಕರು ಇದ್ರು. ನಾಟಕ ಪ್ರೇಮಿಯಾಗಿದ್ದ ರಜನಿಕಾಂತ್ ಕೂಡ ನಿಮ್ಮ ಸಾಕಷ್ಟು ನಾಟಕಗಳನ್ನು ನೋಡಿದ್ದೇನೆ, ಉತ್ತಮ ಅಭಿನಯ ನಿಮ್ಮದು ಎಂದದ್ದು ಉಂಟು. ವಿಷ್ಣುವರ್ಧನ್ ಸಹ 'ಹಯವದನ' ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಜೊತೆ ಅಭಿನಯಿಸಲು ನಿಗದಿಯಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಅವರಿಗೆ ನಾಗರಹಾವು ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಪುಟ್ಟಣ್ಣ ಕಣಗಾಲ್ ನಾಯಕನಾಗಿ ಅಭಿನಯಿಸಲು ಅವಕಾಶ ನೀಡಿದ್ದರಿಂದ ವಿಷ್ಣು ಆ ಕಡೆ ಹೋದರು" ಎಂದು ನೆನೆಯುತ್ತಿದ್ದರು ವೈಶಾಲಿ.
ಪತಿಯ ಚಿತ್ರನಿರ್ಮಾಣ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ನೆರವು
ಬಣ್ಣದ ಬದುಕಿನ ಅನುಭವಗಳನ್ನು ಮೆಲುಕು ಹಾಕಿದ 'ವೈಶಾಲಿ ಕಾಸರವಳ್ಳಿ' ಯವರು 'ಗೂಡಿನಿಂದ ಗಗನಕ್ಕೆ' ಎಂಬ ಧಾರಾವಾಹಿಯನ್ನು 'ದೂರದರ್ಶನ'ಕ್ಕಾಗಿ ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದವರು. 'ಶಂಕರ್‌ನಾಗ್' ನಿರ್ದೇಶನದ 'ಮಾಲ್ಗುಡಿ ಡೇಸ್' 'ಹಿಂದಿ ಧಾರಾವಾಹಿ'ಯಲ್ಲೂ ವಿಭಿನ್ನ ಪಾತ್ರ ಮಾಡಿದವರು. ಎಪ್ಪತ್ತರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಬಿ.ವಿ.ಕಾರಂತರ ಗರಡಿಯಲ್ಲಿ ಪಳಗಿದ ಪ್ರತಿಭೆಯೇ 'ವೈಶಾಲಿ ಕಾಸರವಳ್ಳಿ'. 'ಹವ್ಯಾಸಿ ರಂಗಭೂಮಿ' ಮತ್ತು 'ಸಿನಿಮಾ ನಟಿ'ಯಾಗಿ, 'ವಸ್ತ್ರವಿನ್ಯಾಸಕಿ'ಯಾಗಿ, 'ಕಂಠದಾನ ಕಲಾವಿದೆ'ಯಾಗಿ, 'ನಿರ್ದೇಶಕಿ'ಯಾಗಿ ತಮ್ಮ ಬಹುಮುಖ ಪ್ರತಿಭೆ ಮೆರೆದವರು. ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಪುರಸ್ಕಾರಗಳನ್ನು ತಂದುಕೊಟ್ಟಿರುವ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ನಿರ್ದೇಶಕ 'ಗಿರೀಶ್ ಕಾಸರವ'ಳ್ಳಿಯವರ ಬಾಳಸಂಗಾತಿಯಾಗಿದ್ದರೂ 'ತಮ್ಮದೆ ಸ್ವಂತಿಕೆ'ಯನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡು ಬಂದವರು. 'ಸತತ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ' ಗಿರೀಶ್ ಒಂದು ಚಿತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಚಿತ್ರಕಥೆ ಸಿದ್ಧಗೊಳಿಸಿದ ಬಳಿಕ ಸರಿತಪ್ಪುಗಳನ್ನು ಹೇಳುವ ಮೊದಲ 'ವಿಮರ್ಶಕಿ' ವೈಶಾಲಿಯವರೇ. ಗಿರೀಶ್ ಕಾಸರವಳ್ಳಿಯವರು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು. ಮುಂತಾದ ಚಿತ್ರಗಳ ಯಶಸ್ಸಿನ ಹಿಂದೆ ವೈಶಾಲಿ ಕಾಸರವಳ್ಳಿ ಇದ್ದಾರೆ ಎಂಬುದು ನಿಜಸ್ಥಿತಿ.
ವಸ್ತ್ರವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕೆ ರಾಷ್ಟ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ
'ಪ್ರೇಮಾ ಕಾರಂತ್' ಅವರಿಂದ ವಸ್ತ್ರ ವಿನ್ಯಾಸ ಕಲೆಯನ್ನು ಪಾತ್ರದ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಅರ್ಥೈಸಿಕೊಂಡು ಅದಕ್ಕೆ ಎಂಥ 'ವೇಷಭೂಷಣ ಬೇಕು' ಎಂದು ಊಹಿಸಿ ನಿರ್ಧರಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ವಸ್ತ್ರವಿನ್ಯಾಸಕರಿಗೆ ಇರಬೇಕು. ಇದೊಂದು ರೀತಿ ಪಾತ್ರಗಳ ಮರುಸೃಷ್ಟಿಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ತಾಯಿ ಸಾಹೇಬ ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ವಸ್ತ್ರವಿನ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದಾಗ ನಾನು ಅನುಸರಿಸಿದ ಮಾರ್ಗ ಇದೆಯಾಗಿತ್ತು. ಸ್ವತಂತ್ರಪೂರ್ವ ಕಥೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ಈ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ನಾನು ಆಗಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ರವಿಕೆ ಹೇಗೆ ತೊಡುತ್ತಿದ್ದರು, ಬೆಂಡೋಲೆ ಹೇಗಿರುತ್ತಿತ್ತು, ಮೂಗುತಿ ಯಾವ ಆಕಾರದ್ದು, ತಲೆ ಯಾವ ರೀತಿ ಬಾಚುತ್ತಿದ್ದರು ಎಂಬುದನ್ನೆಲ್ಲ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದವರ ಹಳೆಯ ಫೋಟೋಗಳನ್ನು ನೋಡಿ, ನನ್ನದೆ ಕಲ್ಪನೆಯ ಮೂಸೆಯಲ್ಲಿ ಪಕ್ವಗೊಳಿಸಿ ಜಯಮಾಲಾಗೆ ವಸ್ತ್ರವಿನ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದೆ. ನಾಯಕಿ ಪಾತ್ರಕ್ಕಷ್ಟೆ ಅಲ್ಲ ಆಗ ಜಟಕ ಹೊಡೆಯುವವ ಹೇಗಿದ್ದ, ಆಗಿನ ಪರಿಸರಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವಂತ, ಅದೇ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಮರುಕಳಿಸುವಂತೆ ನನ್ನದೆ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯಲ್ಲಿ ಇಡೀ ಚಿತ್ರದ ಕಲಾವಿದರಿಗೆ ವಸ್ತ್ರವಿನ್ಯಾಸ ಮಾಡಿದೆ. 'ಗಿರೀಶ್ ಕಾಸರವಳ್ಳಿ' ನಿರ್ದೇಶನದ 'ತಾಯಿ ಸಾಹೇಬ' ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿನ 'ವಸ್ತ್ರ ವಿನ್ಯಾಸ'ಕ್ಕಾಗಿ ಅವರು ರಾಷ್ಟ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಪಾತ್ರರಾಗಿದ್ದರು.
ಸಿನಿಮಾದ ನಂಟು
ನರಸಿಂಹರಾಜು ನಿರ್ಮಾಣದ, ಅಭಿನಯದ ಮೊದಲ ಚಿತ್ರ ಪ್ರೊ.ಹುಚ್ಚುರಾಯ. ವಿಷ್ಣು-ಮಂಜುಳ ಜೋಡಿಯ, ನರಸಿಂಹರಾಜು ತಂಗಿಯಾಗಿ ಭಾರ್ಗವಿ ನಾರಾಯಣ್ ಅಭಿನಯಿಸಿದ ಈ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ನನ್ನದು ಕತ್ರಿ ಕಮಲೆ ಎಂಬ ಕಾಮಿಡಿ ಪಾತ್ರ. ಕೇವಲ ನಾಯಕಿಯಾಗಿ ಅಭಿನಯಿಸೋದು ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲ, ಅಭಿನೇತ್ರಿಯಾದವಳಿಗೆ ಎಲ್ಲ ಪಾತ್ರವೂ ಮುಖ್ಯ ಎಂಬ ಕಾರಂತರ ಮಾತಿನಂತೆ ಸಿಕ್ಕ ಕಾಮಿಡಿ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಕೂಡ ಬಂತು.
ಪ್ರೇಕ್ಷಕರು ಇವತ್ತಿಗೂ ನನ್ನ ಗುರುತಿಸೋದು ನನ್ನ ವಾಯ್ಸ್‌ನಿಂದ. ರಂಗಭೂಮಿಯಿಂದ ಸಿನಿಮಾಕ್ಕೆ ಬಂದ ಮೇಲೆ, ಫಲಿತಾಂಶ, ಗೀಜಗನಗೂಡು, ಆಸೆಗೊಬ್ಬ ಮೀಸೆಗೊಬ್ಬ, ಬಂಗಾರದ ಪಂಜರ, ದಾರಿ ತಪ್ಪಿದ ಮಗ, ಚಿರಂಜೀವಿ ಸುಧಾರಕ, ಹೊಂಬಿಸಿಲು, ಮಮತೆಯ ಮಡಿಲು, ಕಿಟ್ಟು ಪುಟ್ಟು ಸೇರಿದಂತೆ ನೂರಾರು ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯಿಸಿರುವೆ. 'ಅನ್ವೇಷಣೆ' ಯಲ್ಲಿ 'ಸ್ಮಿತಾ ಪಾಟೀಲ್‌' ಗೆ, 'ಬರಗೂರರ, 'ಸೂರ್ಯ'ದಲ್ಲಿ 'ರೋಹಿಣಿ ಹಟ್ಟಂಗಡಿ' ಗೆ, 'ಗಿರೀಶ್ ರ 'ಮನೆ' ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ 'ದೀಪ್ತಿ ನಾವಲ್‌ಗೆ 'ಕಂಠದಾನ' ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.
ಚಲನಚಿತ್ರವೊಂದನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸುವ ಆಸೆಯಿತ್ತು
ಮೂಲತಃ ರಂಗಭೂಮಿ ಕಲಾವಿದೆಯಾದ ವೈಶಾಲಿ ಅವರು ಸಿನಿಮಾವೊಂದನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಬೇಕೆಂದು ಎಂದು ಕನಸು ಕಂಡಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಚಿತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಬೇಕು ಎಂಬ ಅವರ ಆಸೆ ಕಡೆಗೂ ನೆರವೇರದ್ದು ವಿಧಿ ವೈಚಿತ್ರ್ಯ. ಹಿಂದಿ ಮತ್ತು ಮರಾಠಿಯ ಕೆಲವು ನಾಟಕಗಳನ್ನು ವೈಶಾಲಿ ಅವರು ಕನ್ನಡಕ್ಕೆ ಭಾಷಾಂತರ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.
ವೈಶಾಲಿ, ಗಿರೀಶ್ ಮದುವೆಯಾದ ಬಗೆ
" ಗಿರೀಶ್ ಮೊದಲು ಪರಿಚಯವಾಗಿದ್ದು ರವೀಂದ್ರ ಕಲಾಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿಯೇ. ಬಿ.ವಿ. ಕಾರಂತರ ನಾಟಕಗಳ ಮೂಲಕ. ಕಾರಂತರ 'ಚೋಮನದುಡಿ' ಚಿತ್ರಕ್ಕೆ ಸಹಾಯಕ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿದ್ದರು 'ಗಿರೀಶ್'. ನನಗಾಗ ಇವರು ಕಂಡಿದ್ದು ನಾಚಿಕೆ ಸಂಕೋಚದ ಮುದ್ದೆಯ ಚಿಕ್ಕ ಹುಡುಗನ ತರಹ". "ಬಹುಶಃ ನಮ್ಮಿಬರ ತದ್ವರುದ್ಧದ ಸ್ವಭಾವಗಳೇ ಪರಸ್ಪರ ಆಕರ್ಷಣೆಗೆ ಕಾರಣ ಅಂತ ತೋರುತ್ತದೆ. ಅವರೊಬ್ಬ ಬುದ್ಧಿವಂತ, ಡೀಸೆಂಟ್‌ಬಾಯ್". "ನಾಟಕ, ಸಿನಿಮಾ ಅಂತ ಗೀಳಿರುವ ಈ ಹುಡುಗನಿಗೆ ನನ್ನ ಮಗಳು ಕೊಟ್ಟರೆ, ಜೀವನ ನಿರ್ವಹಣೆ ಹೇಗೆ ಎಂಬ ಭಯ, ಆತಂಕ ತಂದೆಗೆ ಇತ್ತು". "ಕಾರಂತರು ಗಿರೀಶ್ ಪ್ರತಿಭೆ ಬಗ್ಗೆ ಹೇಳಿದಾಗ ತಂದೆಗೆ ಧೈರ್ಯ ಬಂತು". "ಹಾಗಾಗಿ ೧೯೭೮ ರಲ್ಲಿ ನಮ್ಮ ಮದುವೆಯಾಯಿತು". "ಮಗ 'ಅಪೂರ್ವ', ಮಗಳು 'ಅನನ್ಯ' ಹುಟ್ಟಿದರು. ಮಗನಿಗೆ ನಿರ್ದೇಶನದ ಕಡೆ ಒಲವಿದ್ದರೆ, ಮಗಳಿಗೆ ನಟನೆಯಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿ".
ವೈಶಾಲಿ ಅವರ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ
“ದರ್ಶನಗಳು ವೈಶಾಲಿಗೆ ಸಿಕ್ಕಿದ್ದೇ ಕಾರಂತರ ಮುಖೇನ. ಮುಂದೆ ರಂಗಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಸಿನಿಮಾ, ಟಿ ವಿ ರಂಗದಲ್ಲಿ ವೈಶಾಲಿಯ ಪಾತ್ರ ನಿರ್ವಹಣೆ, ಪುಟಗಳ ಮೇಲಿದ್ದ ಸಂಭಾಷಣೆಯನ್ನು ಮಾತುಗಳಾಗಿಸುವ ಪರಿ, ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ಜೀವ ತುಂಬುವ ವಿಧಾನ, ಅದಕ್ಕೊಂದು ವ್ಯಕ್ತಿ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ ಮೆರೆಸುವ ಕ್ರಮ ಇವು ಪ್ರಶಂಸೆಗೆ ಪಾತ್ರವಾಗಿದ್ದರೆ, ಅದಕ್ಕೆಲ್ಲಾ ರಂಗಭೂಮಿ ಒದಗಿಸಿದ ಈ ಭದ್ರ ಬುನಾದಿಯೇ ಕಾರಣ. ರಂಗಭೂಮಿ, ಸಿನಿಮಾ, ಟಿ ವಿ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಕನ್ನಡ ಭಾಷೆಯ ಸೊಗಸು ಹೊರಹೊಮ್ಮುವಂತೆ ಸಂಭಾಷಣೆ ಹೇಳಬಲ್ಲವರು ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಬೆರಳೆಣಿಕೆಯ ನಟ–ನಟಿಯರು ಮಾತ್ರ. ವೈಶಾಲಿ ಅವರಲ್ಲೊಬ್ಬಳು ಎನ್ನುವುದು ನನ್ನ ಅಭಿಪ್ರಾಯ” ಎಂದು ಗಿರೀಶ್ ಕಾಸರವಳ್ಳಿ ತಮ್ಮ ಪತ್ನಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಗೌರವಯುತವಾಗಿ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಇದು ವೈಶಾಲಿ ಅವರ ಬಗೆಗಿನ ಕನ್ನಡ ಕಲಾಭಿಮಾನಿಗಳ ಹೃದ್ಭಾವವೂ ಹೌದು.
“ಧಾರವಾಡದ ಕನ್ನಡವಾಗಲಿ, ಕುಂದಾಪುರ ಮಂಗಳೂರಿನ ಕನ್ನಡವೇ ಆಗಲಿ, ಒಳನಾಡ ಕನ್ನಡವಾಗಲಿ, ಗ್ರಾಂಥಿಕ ಕನ್ನಡವಾಗಲಿ, ಆ ಪ್ರಾದೇಶಿಕ ಸೊಗಸನ್ನು ಸವಿದು, ಎಲ್ಲ ಸೂಕ್ಷ್ಮತೆಗಳನ್ನು ವೈಶಾಲಿ ತೆರೆದಿಡುತ್ತಿದ್ದರು. ನಾಯಿ ನೆರಳು ಚಿತ್ರದ ನಾಗಲಕ್ಷ್ಮಿ ಪಾತ್ರಕ್ಕೆ ವೈಶಾಲಿಯವರು ಕಂಠದಾನ ಮಾಡುವಾಗ, ಅವರು  ಹವ್ಯಕ ಕನ್ನಡವನ್ನು ಕೇಳಿದ್ದೇ ಅಪರೂಪವಾದರೂ  ಇವರು ಹವ್ಯಕರೇ ಇರಬೇಕು ಎನ್ನುವಷ್ಟು ಲೀಲಾಜಾಲವಾಗಿ ಮಾತನಾಡಿ ಡಬ್ಬಿಂಗ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬಾಷೆಯ ಉಚ್ಚಾರಣೆಯ ಉಸ್ತುವಾರಿ ಮಾಡಲು ಬಂದಿದ್ದ ಭಾಷಾ ತಜ್ಞರನ್ನು  ಬೆರಗು ಮಾಡಿದ್ದರು” ಎಂದು ಗುರುತಿಸುತ್ತಾರೆ ವೈಶಾಲಿ ಅವರ ಆಪ್ತ ಗೆಳತಿಯಾಗಿದ್ದ  ಬರಹಗಾರ್ತಿ ವೈದೇಹಿ.
ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರರಂಗದಲ್ಲಿ ಗಿರೀಶ್ ಕಾಸರವಳ್ಳಿ ಅವರ ಅನನ್ಯ ಸಾಧನೆಗಳನ್ನು ತಿಳಿಯದಿರುವವರೇ ಇಲ್ಲ. ವೈಶಾಲಿ ಅವರು ಗಿರೀಶರ ಕಾರ್ಯಕ್ಷೇತ್ರಕ್ಕಿಂತ ವಿಭಿನ್ನವಾದ ರಂಗಭೂಮಿ ಮತ್ತು ಕಮರ್ಷಿಯಲ್ ಸಿನಿಮಾ ರಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವರು. ಅಂದರೆ ಇವರಿಬ್ಬರೂ ವಿಭಿನ್ನ ರೇಖೆಗಳಿಂದ ತಮ್ಮನ್ನು ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವರೆ? ಎಂಬ ಪ್ರಶ್ನೆ ಸಾಮಾನ್ಯ ನೋಟಕ್ಕೆ ಕಾಣಬರುತ್ತದೆ. ಈಗಾಗಲೇ ಹೇಳಿದಂತೆ ವೈಶಾಲಿ ಗಿರೀಶರ ಆಕ್ರಮಣದಲ್ಲಿ ನಟಿಯಾಗಿ, ಅವರ ಹಲವಾರು ಚಿತ್ರ ಪಾತ್ರಗಳ ಧ್ವನಿಯಾಗಿ, ಅವರ ಬಹುತೇಕ ಚಿತ್ರಗಳ ವಿನ್ಯಾಸಕಾರರಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನೂ  ಗಳಿಸಿದವರು. ಬಣ್ಣದ ವೇಷ, ಮನೆ, ಕ್ರೌರ್ಯ, ತಾಯಿ ಸಾಹೇಬ ಮುಂತಾದ ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಹೆಸರಿಸುವ ಗಿರೀಶ್ ಹೇಳುತ್ತಾರೆ “ಈ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ನನ್ನ ಕೊಡುಗೆ ಏನು, ವೈಶಾಲಿ ಕೊಡುಗೆ ಏನು? ಎಂದು ಬಿಡಿಸಿ ಹೇಳಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ ಎಂದೇ ನನಗನ್ನಿಸುತ್ತದೆ. ಕೆಲವೊಂದು ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಆಕೆಯ ಕೊಡುಗೆಯೇ ಹೆಚ್ಚು”. ಇದು ಒಂದು ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಗಿರೀಶ್ ಮತ್ತು ವೈಶಾಲಿ ಜೋಡಿಯಲ್ಲಿದ್ದ ಅನ್ಯೋನ್ಯತೆ, ಪೂರಕತೆ, ಪಾರಸ್ಪರಿಕತೆಗಳ ಜೊತೆಗೆ ವೈಶಾಲಿ ಅವರಿಗಿದ್ದ ವಿಶಾಲವಾದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಸಹಾ ಮನದಟ್ಟು ಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ.
ಬಹುಮುಖ ಪ್ರತಿಭಾಶಾಲಿ
ರಂಗಭೂಮಿ, ಸಿನಿಮಾ, ಟಿ ವಿ ಕ್ಷೇತ್ರ ಮೂರರಲ್ಲೂ ಅಭಿನಯಿಸಿ ಪ್ರಶಂಸೆ ಪಡೆದು ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಗೆದ್ದ ಪ್ರಥಮ ಕನ್ನಡ ನಟಿ ವೈಶಾಲಿ. ಹಯವದನ ಅಭಿನಯಕ್ಕಾಗಿ ಅಖಿಲ ಭಾರತ ವಿಮರ್ಶಕ ಒಕ್ಕೂಟದಿಂದ ರಾಷ್ಟ್ರ ಮಟ್ಟದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ರಂಗನಟಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಆಕ್ರಮಣದ ಚಿತ್ರಕ್ಕಾಗಿ ಶ್ರೇಷ್ಠ ನಟಿ ರಾಜ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಆಕ್ರಮಣದ ವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರ ಪ್ರಶಸ್ತಿ, ತಾಯಿ ಸಾಹೇಬದ ವಸ್ತ್ರವಿನ್ಯಾಸಕ್ಕಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರಪ್ರಶಸ್ತಿ, ಕ್ಷಮಯಾ ಧರಿತ್ರಿ ಟಿ ವಿ ಧಾರಾವಾಹಿಗಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರಮಟ್ಟದ ಪ್ರಶಂಸಾ ಪತ್ರ ಮುಂತಾದವು ವೈಶಾಲಿ ಅವರಿಗೆ ಸಂದ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾದವು.
ನಿಧನ
ಮೂರೂವರೆ ದಶಕಗಳಿಂದ ಕಲೆಯ ನಂಟನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಂಡೆ ಬಂದಿರುವ ಇವರಿಗೆ ಕಳೆದ ಐದು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ತೀವ್ರ ಅನಾರೋಗ್ಯ ಕಾಡಿದ್ದು ಉಂಟು. ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆಯೇ ಶ್ರೀಮತಿ, ಕಾಸರವಳ್ಳಿಯವರ ಅವರ 'ಕಿಡ್ನಿ' ವೈಫಲ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಮೂರುಬಾರಿ ಪುನರ್‌ಜನ್ಮ ಸಿಕ್ಕಿದೆ. ನಾಲ್ಕನೆ ಬಾರಿಗೆ ಅನಾರೋಗ್ಯದಿಂದ ಆಸ್ಪತ್ರೆಗೆ ದಾಖಲಾದ ಅವರನ್ನು ಚಿಕಿತ್ಸೆಗಾಗಿ ಒಂದು ವಾರದ ಹಿಂದಷ್ಟೆ  ಜಯನಗರದ "ಮಣಿಪಾಲ್ ಆಸ್ಪತ್ರೆ" ಗೆ ದಾಖಲಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಈಬಾರಿ ಅವರು ಗುಣಮುಖರಾಗಿ ಮನೆಗೆ ಬರಲೇಯಿಲ್ಲ. ಸೋಮವಾರ (ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್, ೨೭) ೨೦೧೦ ಸಂಜೆ ಸುಮಾರು ೫-೩೦ ರ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸಂಜೆ ವಿಧಿವಶರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಮೃತರು, ಇಬ್ಬರು ಮಕ್ಕಳಾದ ಅನನ್ಯ ಕಾಸರವಳ್ಳಿ, ಅಪೂರ್ವ ಕಾಸರವಳ್ಳಿ ಹಾಗೂ ಪತಿ, ಗಿರೀಶ್ ಕಾಸರವಳ್ಳಿ ಯವರನ್ನು ಅಗಲಿದ್ದಾರೆ.
ವರ್ಗ:ಹವ್ಯಾಸಿ ರಂಗಭೂಮಿ ಕಲಾವಿದೆ ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿಯರು
ನವೆಂಬರ್ ೧೯
ನವೆಂಬರ್ ೧೯ - ನವೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳ ಹತ್ತೊಂಬತ್ತನೇ ದಿನ. ಗ್ರೆಗೋರಿಯನ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ವರ್ಷದಲ್ಲಿನ ೩೨೩ನೇ (ಅಧಿಕ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ೩೨೪ನೇ) ದಿನ.
ಹೊರಗಿನ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
೧ ೧
ನವೆಂಬರ್ ೨೧
ನವೆಂಬರ್ ೨೧ - ನವೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳ ಇಪ್ಪತ್ತ ಒಂದನೇ ದಿನ. ಗ್ರೆಗೋರಿಯನ್ ಕ್ಯಾಲೆಂಡರ್ ವರ್ಷದಲ್ಲಿನ ೩೨೪ನೇ (ಅಧಿಕ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ ೩೨೬ನೇ) ದಿನ.
ಹೊರಗಿನ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
೨ ೨
ಕಂಗೇರ್ ಘಾಟಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನ
ಕಂಗೇರ್ ಘಾಟಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವು ಭಾರತದ ಚತ್ತೀಸ್ಗಡ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿದೆ.ಇದನ್ನು ೧೯೯೨ರಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನವನ್ನಾಗಿ ಘೋಷಿಸಲಾಯಿತು.ಇದರ ಮೂಲಕ ಕಂಗೇರ್ ನದಿ ಹರಿಯುವ ಕಾರಣ ಇದಕ್ಕಿ ಈ ಹೆಸರು. ದೇಶದ ವಿವಿಧ ಅಭಯಾರಣ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ಬಸ್ತಾರ್ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಜಗದೀಶಪುರದ ಬಳಿ ಇರುವ ಇದು ದಟ್ಟಾರಣ್ಯಗಳು,ಜಲಪಾತಗಳು,ಜೀವವೈವಿಧ್ಯಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದು,ಸುಣ್ಣ ಕಲ್ಲಿನ ಗುಹೆಗಳು ಇಲ್ಲಿಯ ವಿಶೇಷ.ಇದು ಚತ್ತಿಸ್ಗಡ ರಾಜ್ಯದ ರಾಷ್ಟ್ರ ಪಕ್ಷಿಯಾದ ಬಸ್ತಾರ್ ಮೈನಾ ಹಕ್ಕಿಯ ತವರು ಕೂಡಾ ಆಗಿದೆ.ಸುಮಾರು ೨೦೦ ಚದರ ಕಿ.ಮೀ ವಿಸ್ತೀರ್ಣವಿದೆ.ಒಟ್ಟು ಉದ್ಯಾನವು ವೈವಿದ್ಯಪೂರ್ಣ ಮೇಲ್ಮೈ ಲಕ್ಷಣ ಹೊಂದಿದ್ದು, ಬಯಲು ಪ್ರದೇಶ,ಅರಣ್ಯ, ಕಡಿದಾದ ಪರ್ವತ ಪ್ರದೇಶಗಳಿವೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಇಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಜಾತಿಯ ಸಸ್ಯಗಳೂ,ಪ್ರಾಣಿಗಳೂ ಇದ್ದು ಜೀವವೈವಿದ್ಯದ ಪ್ರಮುಖ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ.ಇದರೊಳಗೆ ಗುಡ್ಡಗಾಡು ಜನಾಂಗದವರೂ ವಾಸವಾಗಿದ್ದು ಪ್ರಕೃತಿ ಪ್ರೇಮಿಗಳಿಗೆ ಆಕರ್ಷಣೀಯ ತಾಣವಾಗಿದೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಸಂಪರ್ಕಗಳು
ವರ್ಗ:ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಗಳು