cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಜಲೋದರ
ಲಕ್ಷಣಗಳು
ಕ್ಷಯದಿಂದ ಬರುವ ಜಲೋದರ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತಾರುಣ್ಯದಲ್ಲೆ ಕಂಡುಬರುವುದು. ಏಕೆಂದರೆ ಚಿಕ್ಕವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ಉದರಕ್ಷಯ ಸಾಮಾನ್ಯ. ಸಂಜೆಯಜ್ವರ, ಅಗ್ನಿಮಾಂದ್ಯ, ತೂಕ ಕಡಿಮೆಯಾಗುವುದು, ದೇಹದ ಇತರ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ಷಯದ ಚಿಹ್ನೆಗಳಿರುವುದು ಇತ್ಯಾದಿಗಳಿಂದ ಉದರಕ್ಷಯವನ್ನು ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ಏಡಿಗಂತಿಯಿಂದ ಬರುವ ಜಲೋದರದಲ್ಲಿ ಜನನೇಂದ್ರಿಯಗಳು, ಕರುಳು ಮೊದಲಾದ ದೇಹದ ಇತರ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಆ ವ್ಯಾಧಿಯ ಚಿಹ್ನೆಗಳು ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಸಿರ್ಹೋಸಿಸ್ ಎಂಬ ಯಕೃತ್ತಿನ ರೋಗದಲ್ಲಿ ಜಲೋದರ ಮುಂಚೆಯೇ ಪ್ರಕಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಕಾಮಾಲೆ ಕೂಡ ಇರಬಹುದು. ಇದೇ ರೀತಿ ಯಕೃತ್ತಿನಲ್ಲಿ ಏಡಿಗಂತಿ, ಜಠರ ಮುಂಗುರುಳು ಮೇದೋಜಿರಕಾಂಗಗಳ ಏಡಿಗಂತಿ ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಪೆÇೀರ್ಟಲ್ ಅಭಿಧಮನಿಯಲ್ಲಿ ರಕ್ತಪರಿಚಲನೆಗೆ ಅಡಚಣೆ ಉಂಟಾಗಿ ಪ್ರಥಮವಾಗಿ ಜಲೋದರ ತೋರ್ಪಡುವುದು. ಕೆಲಕಾಲ ಕಳೆದ ಬಳಿಕ ಕಾಲಿನಿಂದ ಬರುವ ಅಭಿಧಮನಿಗಳ ಮೇಲೆ ಒತ್ತಡ ಉಂಟಾಗಿ ಕಾಲುಬಾವು ತಲೆದೋರುತ್ತದೆ. ಮೂತ್ರಜನಕಾಂಗಗಳ ರೋಗದಲ್ಲಿ ಮೂತ್ರದಲ್ಲಿ ಕಾಯಿಲೆಯ ವಿಶಿಷ್ಟ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ದೇಹದ ಎಲ್ಲ ಭಾಗಗಳೂ ಊತಗೊಳ್ಳುವುದರ ಜೊತೆಗೆ ಜಲೋದರವೂ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರಾರಂಭದಲ್ಲಿ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಎದ್ದಾಗ ಮುಖಕಣ್ಣುಗಳು ದದ್ದರಿಸಿಕೊಂಡಿರುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ. ರಕ್ತಬಲಹೀನತೆಯಿಂದ ಮತ್ತು ಆಹಾರದಲ್ಲಿ ಸಸಾರಜನಕದ ಕೊರತೆಯಿಂದ ತಲೆದೋರುವ ಜಲೋದರ ದೇಹದ ಎಲ್ಲ ಭಾಗಗಳ ಊತದ ಜೊತೆಗೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು. ಗುಂಡಿಗೆಯ ಶಕ್ತಿಗುಂದಿಕೆಯಿಂದ ಉಂಟಾಗುವ ಜಲೋದರವಾದರೋ ಕಾಲುಗಳು ಊದಿಕೊಂಡ ಬಳಿಕವೇ ವೇದ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ಅದಕ್ಕೆ ಮೊದಲು ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಅಲ್ಲದೆ ಈ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಗುಂಡಿಗೆ ಹೊಡೆದುಕೊಳ್ಳುವುದು, ಉಸಿರುಹತ್ತಿ ಬರುವುದು, ಕೆಮ್ಮು ಇತ್ಯಾದಿ ಇರುತ್ತವೆ.
ಚಿಕಿತ್ಸೆ
ಸಸಾರಜನಕ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಚಾಗಿಯೂ ಉಪ್ಪನ್ನು ಕಡಿಮೆಯಾಗಿಯೂ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ಜಲೋದರವನ್ನು ಕಡಿಮೆಮಾಡಬಹುದು. ಇದಲ್ಲದೆ ಮೂತ್ರಸ್ರಾವೋತ್ತೇಜಕ ಔಷಧಿಗಳನ್ನು (ಡೈಯೂರಿಟಿಕ್) ಜಲೋದರ ಕಡಿಮೆ ಮಾಡಲು ಉಪಯೋಗಿಸಬಹುದು. ಊಟ ಮತ್ತು ಔಷಧಿ ಇವೆರಡರಿಂದ ಕಡಿಮೆ ಆಗದ ಮತ್ತು ರೋಗಿಗೆ ಹೆಚ್ಚು ತೊಂದರೆ ಕೊಡುವ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಉದರದಲ್ಲಿ ಕೂಡಿರುವ ದ್ರವವನ್ನು ಕಂಡಿಮಾಡಿ ಹೊರಬಿಡುವ (ಪ್ಯಾರಾಸೆಂಟಿಸಿಸ್ ಅಥವಾ ಟ್ಯಾಪಿಂಗ್) ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮಾಡಬಹುದು. ಇವುಗಳ ಜೊತೆಗೆ ರೋಗಕ್ಕೆ ಮೂಲ ಕಾರಣಗಳಾದ ಯಕೃತ್ತಿನ ರೋಗ, ಕ್ಷಯ ಇತ್ಯಾದಿಗಳ ನಿವಾರಣೆಗಳನ್ನೂ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ.
ವರ್ಗ:ಜಠರ ಕರುಳು ವಿಜ್ಞಾನ ವರ್ಗ:ರೋಗಗಳು ವರ್ಗ:ವೈದ್ಯಕೀಯ ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಪುಣ್ಯ ಪುರುಷ
"
ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೬೯ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು
ಬರೊಕ್‌
thumb|right|upright|ಪೀಟರ್ ಪೌಲ್ ರುಬೆನ್ಸ್‌ರ ಆರಾಧನೆ.
ಬರೊಕ್‌ (, bə-)  ಎನ್ನುವುದು ೧೬ನೇ ಶತಮಾನದ ಉತ್ತರಾರ್ಧದಿಂದ ೧೮ನೇ ಶತಮಾನದ ಪೂರ್ವಾರ್ಧದವರೆಗೆ ಯೂರೋಪ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಚಲಿತದಲ್ಲಿದ್ದ ಒಂದು ಕಲಾಶೈಲಿ. ಅದು ಅನೇಕ ವೇಳೆ "ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿ ಮ್ಯಾನರಿಸ್ಟ್ ಮತ್ತು ರೊಕೋಕೋ ಕಾಲಮಾನಗಳ ನಡುವೆ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಬಲವಾಗಿ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿದ್ದ ಕಲೆಯ ಶೈಲಿ, ಇದು ಸಕ್ರೀಯ ಚಳುವಳಿ, ಗೋಚರ ಭಾವನೆಗಳು ಮತ್ತು ಸ್ವಯಂ-ಆತ್ಮವಿಶ್ವಾಸ ವಾಗ್ಮಿತಾ ಕಲೆಗಳ ಮೂಲಕ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ವರ್ಣಿಸಲ್ಪಡುವ ಒಂದು ಶೈಲಿ" ಎಂಬುದಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲ್ಪಡುತ್ತಿತ್ತು.
‌ ಬರೊಕ್‌ ಶೈಲಿಯ ಜನಪ್ರಿಯತೆ ಮತ್ತು ಯಶಸ್ಸು, ಆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಟ್ರೆಂಟ್‌ನ ಮಂಡಳಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತಿದ್ದ ರೋಮನ್ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಚರ್ಚ್‌ನಿಂದ ಪ್ರೊಟೆಸ್ಟೆಂಟರ ಪುನರುತ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿ ಕಲೆಗಳು ಧಾರ್ಮಿಕ ನೀತಿಗಳನ್ನು ನೇರವಾದ ಮತ್ತು ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಒಳಗೊಳ್ಳುವಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಸಂವಹಿಸಲ್ಪಡಬೇಕು ಎಂಬುದಾಗಿ ಪ್ರಚೋದಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ಶ್ರೀಮಂತ ಪ್ರಭುತ್ವವೂ ಕೂಡ ‌ ಬರೊಕ್‌ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ನಾಟಕೀಯ ಶೈಲಿ ಮತ್ತು ಸಂದರ್ಶಕರನ್ನು ಪ್ರಭಾವಿತಗೊಳಿಸುವ ಮತ್ತು ವಿಜಯೋತ್ಸಾಹದ ಬಲ ಮತ್ತು ಪ್ರಭುತ್ವವನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವ ಒಂದು ಸಾಧನವಾಗಿ ಕಲೆಯ ಪ್ರಭಾವವನ್ನೂ ಕೂಡ ಗಮನಿಸಿದರು. ‌ ಬರೊಕ್‌ ಶೈಲಿಯ ಅರಮನೆಗಳು ಕೋರ್ಟ್‌ಗಳ ಪ್ರವೇಶದ್ವಾರಗಳಲ್ಲಿ, ಪ್ರಧಾನ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಕ್ರಮಾನುಗತವಾಗಿ, ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಶ್ರೀಮಂತಿಕೆಯ ಸ್ವಾಗತ ಕೋಣೆಗಳ ಸುತ್ತಮುತ್ತ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು.
‌ ಬರೊಕ್‌ ಶೈಲಿಯ ಬೆಳವಣಿಗೆ
೧೬೦೦ ವರ್ಷದ ಪ್ರಾರಂಭದ ಸುಮಾರಿಗೆ, ಹೊಸ ಕಲೆಯ ಬಗೆಗಿನ ಬೇಡಿಕೆಗಳು ಈಗ ‌ ಬರೊಕ್‌ ಶೈಲಿ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಕಲೆಯ ಶೈಲಿಗೆ ಕಾರಣವಾದವು. ಟ್ರೆಂಟ್‌ನ ಮಂಡಳಿಯಲ್ಲಿ (೧೫೪೫–೬೩) ಘೋಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಶಾಸನದ ಜೊತೆ ರೋಮನ್ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಚರ್ಚ್ ಪ್ರೊಟೆಸ್ಟೆಂಟ್ ಪುನರುತ್ಥಾನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಹೊಂದಿದ ಸಾಂಕೇತಿಕ ಕಲೆಯನ್ನು, ಚರ್ಚ್‌ನ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ವರ್ಣಚಿತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಗಳು ಉತ್ತಮವಾಗಿ-ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟ ಜನರುಗಳಿಗಿಂತ ಅಶಿಕ್ಷಿತರನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಮಾತನಾಡಲ್ಪಡಬೇಕು ಎಂದು ಹೇಳುವುದರ ಮೂಲಕ ವರ್ಣಿಸಿತು, ಆದಾಗ್ಯೂ ಅದು ಒಂದು ತಲೆಮಾರಿನ ನಂತರ ರೂಢಿಯಂತೆ ‌ ಬರೊಕ್‌ ಶೈಲಿಯ ಒಂದು ಸ್ಪೂರ್ತಿಯಾಗಿ ಕಂಡುಬಂದಿತು.
thumb|ಎನಿಯಸ್ ಫ್ಲೀಸ್ ಬರ್ನಿಂಗ್ ಟ್ರಾಯ್, ಫೆಡರಿಕೊ, ಬರೊಚ್ಚಿ, 1598. ಬರೊಕ್‌‍ ಶೈಲಿಯ ಮನವಿಯು ೧೬ ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಹಾಸ್ಯದ, ಬುದ್ದಿವಂತಿಕೆಯ ಮ್ಯಾನರಿಸ್ಟ್ ಕಲೆಯಿಂದ ಸಂವೇದನೆಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಆಂತರಿಕ ಭಾವಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಂತೆ ಚಿತ್ರಿಸುವುದನ್ನು ರೂಡಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಇದು ನೇರವಾದ, ಸರಳವಾದ, ಕಣ್ಣಿಗೆ ಕಾಣುವ, ಮತ್ತು ನಾಟಕೀಯವಾಗಿದ್ದ ಒಂದು ಪ್ರತಿಮಾಶಿಲ್ಪವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡಿತು. ‌ ಬರೊಕ್‌ ಕಲೆಯು ಅನ್ನಿಬೇಲ್ ಕರಾಚಿ ಮತ್ತು ಅವನಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿಶಾಲ ಮತ್ತು ವೀರೋಚಿತ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳ ಮೇಲೆ ತನ್ನ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರಿತು, ಮತ್ತು ಕಾರ್ವಾಜಿಯೋ, ಮತ್ತು ಫೆಡರಿಕೋ ಬೊರೊಕ್ಕಿಯಂತಹ ಇತರ ಕಲಾಕಾರರಲ್ಲಿ ಸ್ಪೂರ್ತಿಯನ್ನು ಕಂಡಿತು, ಇದು ಇತ್ತೀಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ವೇಳೆ ’ಪ್ರೊಟೋ-‌ ಬರೊಕ್‌ ಶೈಲಿ’ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.
‌ ಬರೊಕ್‌ ಶೈಲಿಯ ಮೂಲಾವಸ್ಥೆಯ ಕಲ್ಪನೆಗಳು ಮಿಕಲ್ಯಾಂಜೆಲೋ ಮತ್ತು ಕೊರೆಜೊಯೋರ ಕೆಲಸಗಳಲ್ಲೂ ಕೂಡ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.
ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿನ ಕೆಲವು ಸಾಮಾನ್ಯವಾದ ಸಮಾನಾಂತರತೆಗಳು "‌ ಬರೊಕ್‌ ಸಂಗೀತ"ದ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಉಪಯೋಗಕರವಾಗಿ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ವಿರೋಧಾಭಾಸವಾದ ಪದಗುಚ್ಛಗಳ ದೀರ್ಘತೆಗಳು, ಸೌಹಾರ್ದತೆ ಮತ್ತು ಬಹುಧ್ವನಿಸಂಕೇತನವನ್ನು ಇಲ್ಲದಂತೆ ಮಾಡುವ ಸಂವಾದಿರಾಗ, ಮತ್ತು ವಾದ್ಯವೃಂದದ ಬಣ್ಣಗಳು ಒಂದು ಬಲವಾದ ಅಸ್ತಿತ್ವಕ್ಕೆ ಬರುವುದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾದವು. (‌ ಬರೊಕ್‌ ಸಂಗೀತವನ್ನು ನೋಡಿ.) ಸರಳವಾದ, ಶಕ್ತಿಯುತವಾದ, ಕವಿತೆಗಳಲ್ಲಿ ನಾಟಕೀಯ ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ಜೊತೆಗಿನ ಅದೇ ರೀತಿಯಾದ ಮೋಡಿಗಳಲ್ಲಿ, ಸರಳವಾದ, ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ತಾಳಲೋಪ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟ ಸ್ವರತರಂಗಗಳು, ಜಾನ್ ಡೊನ್ನ್‌ರಂತಹ ಮ್ಯಾನರಿಸ್ಟ್‌ಗಳಿಂದ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟ ವಿಶದೀಕೃತಗೊಂಡ ತತ್ವಮೀಮಾಂಸೆಯ ಹೋಲಿಗೆಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿದವು, ಮತ್ತು ವರ್ಣಚಿತ್ರದಲ್ಲಿನ ಗೋಚರ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳ ಮೂಲಕ ಬಲವಾಗಿ ಪ್ರಭಾವಿತಗೊಂಡ ಚಿತ್ರಣವನ್ನು ಜಾನ್ ಮಿಲ್ಟನ್‌ನ ಪ್ಯಾರಡೈಸ್ ಲಾಸ್ಟ್ (ಕಳೆದುಹೋದ ಸ್ವರ್ಗ), ಒಂದು ‌ ಬರೊಕ್‌ ಮಹಾಕಾವ್ಯದಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದಾಗಿದೆ.
‌ ಬರೊಕ್‌ ಕೃತಿಯು ರೊಕೋಕೋ ಶೈಲಿಯ ಮೂಲಕ ಹಲವಾರು ಕೇಂದ್ರಗಳಲ್ಲಿ ರದ್ದುಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟರೂ ಕೂಡ, ೧೭೨೦ರ ದಶಕದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ಫ್ರಾನ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ, ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಆಂತರಿಕ ಚಿತ್ರಣ, ವರ್ಣಚಿತ್ರಗಳು ಮತ್ತು ಅಲಂಕಾರಿಕ ಕಲೆಗಳಿಗೆ, ‌ ಬರೊಕ್‌ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪವು ೧೮ ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಕೊನೆಯಲ್ಲಿ ನವವಸಾಹತುಶಾಹಿ ನೀತಿಯ ಉದಯದವರೆಗೆ ಒಂದು ನಿರ್ವಹಿಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗಬಹುದಾದ ಶೈಲಿಯಾಗಿ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿತು.
ವರ್ಣಚಿತ್ರಕಲೆಗಳಲ್ಲಿ, ‌ ಬರೊಕ್‌ ಭಾವಾಭಿನಯಗಳು ಮ್ಯಾನರಿಸ್ಟ್ ಭಾವಾಭಿನಯಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ವಿಶಾಲವಾಗಿವೆ: ಕಡಿಮೆ ದ್ವಂದಾರ್ಥದ, ಕಡಿಮೆ ನಿಗೂಢವಾದ ಮತ್ತು ರಹಸ್ಯಾವೃತವಾಗಿದೆ, ಒಂದು ಪ್ರಮುಖ ಕಲೆಯ ವಿಧವಾದ ಒಪೆರಾದ (ಗೀತನಾಟಕ) ರಂಗಸ್ಥಳದ ಭಾವಾಭಿನಯಗಳಿಗೆ ಸದೃಶವಾಗಿದೆ. ‌ ಬರೊಕ್‌ ಭಂಗಿಗಳು ಕಾಂಟ್ರಾಪೊಸ್ಟೋ ("ಸಮತೋಲನ ಮಾಡು"), ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿನ ಒತ್ತಡವು ಭುಜಗಳ ಸಮಕ್ಷೇತ್ರಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಸೊಂಟವನ್ನು ವಿರುದ್ಧ ದಿಕ್ಕುಗಳಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುವುದರ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಇದು ಶಿಲ್ಪಗಳನ್ನು ಅವು ಚಲಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಅನುವಾಗಿವೆ ಎಂದು ಕಂಡುಬರುವಂತೆ ಮಾಡಿತು.
ಶುಷ್ಕಕಾರಿ, ಮಿತವಾದ, ಕಡಿಮೆ ನಾಟಕೀಯವಾದ ಮತ್ತು ಬಣ್ಣಗಳಿಂದಾವೃತವಾದ ೧೮ ನೆಯ ಶತಮಾನದ ನಂತರದ ಹಂತಗಳ ‌ ಬರೊಕ್‌ ಶೈಲಿಗಳು ಅನೇಕ ವೇಳೆ ‌ ಬರೊಕ್‌ ನಂತರದ ಸ್ಪಷ್ಟೀಕರಣದ ಬೇರ್ಪಡುವಿಕೆ ಎಂಬಂತೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. (ಕ್ಲೌಡ್ ಪೆರೌಲ್ಟ್ ಅನ್ನು ನೋಡಿ.) ವಿಲಿಯಮ್ ಕೆಂಟ್‌ನಿಂದ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ನಿಯೋ-ಪ್ಯಾಲಡಿಯನ್ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಶೈಲಿಯ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು ಬ್ರಿಟನ್ ಮತ್ತು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವಸಾಹತುಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಾನಾಂತರವಾದ ಬೆಳವಣಿಗೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದವು: ಆಂತರಿಕ ಶೈಲಿಗಳ ಜೊತೆ ಕೆಂಟ್‌ನ ಪೀಠೋಪಕರಣ ವಿನ್ಯಾಸಗಳು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ರೋಮ್ ಮತ್ತು ಜೆನೋವಾದ ‌ ಬರೊಕ್‌ ಪೀಠೋಪಕರಣಗಳು, ಶ್ರೇಣಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ರಾಚನಿಕ ಶಿಲ್ಪ ಅಂಶಗಳಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತವಾಗಲ್ಪಟ್ಟವು, ಇವುಗಳು ಯಾವತ್ತಿಗೂ ಕೂಡ ತಮ್ಮ ಸ್ಥಾನದಿಂದ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಲ್ಪಟ್ಟಿಲ್ಲ, ಗೋಡೆಯ ಅಲಂಕಾರವನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದವು ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ‌ ಬರೊಕ್‌ವು ಶ್ರೀಮಂತ, ಹೆಚ್ಚಿನ ವಿವರಣೆಯುಳ್ಳ ಶೈಲಿಗಳ ಮೇಲೆ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಒಂದು ಶೈಲಿಯಾಗಿದೆ.
ಕಲೆಯ ಇತಿಹಾಸಕಾರರು, ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಪ್ರೊಟೆಸ್ಟೆಂಟರು, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ‌ ಬರೊಕ್‌ ಶೈಲಿಯು, ಒಂದು ಹೊಸ ವಿಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಧರ್ಮದ-ಪುನರ್‌ನಿರ್ಮಾಣದ ಹೊಸ ವಿಧಗಳಿಗೆ ಕಾರಣವಾದ ಹಲವಾರು ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಿ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಚಳುವಳಿಗಳ ವಿರುದ್ಧ ರೋಮನ್ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಚರ್ಚ್ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಬೇಕಾದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಹೊಂದಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ಸ್ಮಾರಕವಾಗಿರುವ ‌ ಬರೊಕ್‌ವು ಲೌಕಿಕ ಸಂಪೂರ್ಣ ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವದಂತೆ, ಪೋಪ್ ಪ್ರಭುತ್ವಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುವ ಒಂದು ಶೈಲಿಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ, ಸಂಪೂರ್ಣ ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವವು ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ಪುನರುಜ್ಜೀವನದ ಯಾವುದೋ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಂಕೇತಿಕವಾದ ಒಂದು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾದ, ಇದರ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆಯನ್ನು ಪುನಃಸ್ಥಾಪಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಿಗೊಳಿಸುವುದಕ್ಕೆ ವಿಧಿಸಲ್ಪಡುವ ಒಂದು ಮಾರ್ಗವಾಗಿದೆ. ಇದು ಒಂದು ದೃಷ್ಟಾಂತವಾಗಿ ಅಥವಾ ಅಲ್ಲವಾಗಿ, ರೋಮ್‌ನಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಹೊಂದಲ್ಪಟ್ಟಿತು, ಅಲ್ಲಿ ‌ ಬರೊಕ್‌ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪವು ಕೇಂದ್ರ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಈ ಕಾಲದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಬಹುಶಃ ಅತ್ಯಂತ ಪ್ರಮುಖವಾದ ನಗರೀಕರಣದ ಪುನರವಲೋಕನವಾಗಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ನವೀಕರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು.
‌ ಬರೊಕ್‌ ವರ್ಣಚಿತ್ರಕಲೆ
thumb|right|ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ಚಿತ್ರಗಾರ ಜೋಸೆಫ ದೆ ಒಬಿಡೊಸ್‌ನ ಸ್ಟಿಲ್-ಲೈಫ್, c.1679, ಸಂತರೆಮ್, ಪೋರ್ಚುಗಲ್, ಮುನ್ಸಿಪಲ್ ಗ್ರಂಥಾಲಯ
ವರ್ಣಚಿತ್ರಕಲೆಯಲ್ಲಿ ‌ ಬರೊಕ್‌ ಶೈಲಿಯು ಏನನ್ನು ತಿಳಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುವ ಒಂದು ಹೇಳಿಕೆಯು ಪ್ಯಾರಿಸ್‌ನಲ್ಲಿ (ಈಗ ಲೌರೆಯಲ್ಲಿದೆ) ಲುಕ್ಸೆಂಬೊರ್ಗ್ ಅರಮನೆಯಲ್ಲಿ ಪೀಟರ್ ಪೌಲ್ ರುಬೆನ್ಸ್‌ನಿಂದ ರಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಮಾರಿ ದೆ ಮೆಡಿಸಿ ವರ್ಣಚಿತ್ರಗಳ ಶ್ರೇಣಿಗಳಿಂದ ನೀಡಲ್ಪಟ್ಟಿತು, ಅದರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ್ ವರ್ಣಚಿತ್ರಕಾರನು ಒಂದು ಕ್ಯಾಥೋಲಿಕ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಪೂರ್ಣಗೊಳಿಸಿದನು: ರಾಜಪ್ರಭುತ್ವ, ಪ್ರತಿಮಾಶಿಲ್ಪಕಲೆ, ವರ್ಣಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆ, ಮತ್ತು ಅದರ ಸಂಯೋಜನಗಳು ಹಾಗೆಯೇ ಸ್ಥಳ ಮತ್ತು ಚಲನೆಗಳ ವಿವರಣೆಗಳ ‌ ಬರೊಕ್‌-ಕಾಲಮಾನದ ಗ್ರಹಿಕೆಗಳು.
ಅಲ್ಲಿ ಕಾರಾವಾಜಿಯೋದಿಂದ ಕೊರ್ಟೊನಾದವರೆಗೆ ಇಟಾಲಿಯನ್ ‌ ಬರೊಕ್‌ ವರ್ಣಚಿತ್ರಕಲೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ವಿಭಿನ್ನವಾದ ಅಂಶಗಳಿವೆ; ಅವೆರಡೂ ಕೂಡ ವಿಭಿನ್ನವಾದ ಶೈಲಿಗಳ ಜೊತೆ ಭಾವನಾತ್ಮಕ ಶಕ್ತಿಕ್ರಿಯಾವಾದವನ್ನು ಸಾಧಿಸುತ್ತವೆ. ‌ ಬರೊಕ್‌ದ ಪುನರಾವರ್ತಿತವಾಗಿ ವರ್ಣಿಸಲ್ಪಡುವ ಮತ್ತೊಂದು ಕೆಲಸವೆಂದರೆ ಸೇಂಟ್ ಮಾರಿಯಾ ಡೆಲ್ಲಾ ವಿಕ್ಟೋರಿಯಾದಲ್ಲಿನ ಕೊರ್ನಾರೋ ಚಾಪೆಲ್‌ಗೆ ನಿರ್ಮಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಬರ್ನಿನಿಯ ಭಾವಪರವಶತೆಯಲ್ಲಿ ಸಂತ ಥೆರೆಸಾ ಶಿಲ್ಪವಾಗಿದೆ, ಇದು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ, ಶಿಲ್ಪ, ಮತ್ತು ಚಿತ್ರಮಂದಿರವನ್ನು ಒಂದು ಬೃಹತ್ ‌ ಬರೊಕ್‌ಾಲಂಕಾರದಲ್ಲಿ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಕಂಡುಬರುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ.
ನಂತರದ ‌ ಬರೊಕ್‌ ಶೈಲಿಯು ಹಂತಹಂತವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ಅಲಂಕಾರಾತ್ಮಕವಾದ ರೊಕೋಕೋಕ್ಕೆ ಎಡೆಮಾಡಿಕೊಟ್ಟಿತು, ಅದು, ವ್ಯತಿರಿಕ್ತತೆಯ ಮೂಲಕ, ಇನ್ನೂ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ‌ ಬರೊಕ್‌ ಶೈಲಿಯನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತದೆ.
‌ ಬರೊಕ್‌ ಕಲೆ ಮತ್ತು ಇದರ ವೈಯುಕ್ತಿಕತೆಗಳ ತೀವ್ರತೆ ಮತ್ತು ನೇರತನಗಳು ಮತ್ತು ಅಂತಹ ಘಟನೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿವರವಾಗಿ-ಅವಲೋಕಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಅಂಶಗಳು ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ನೀಡುವುದಕ್ಕೆ ಸಮನಾಗಿರುವಂತಿವೆ ಮತ್ತು ಚರ್ಮದ ರಚನಾ ಚಿತ್ರಣಗಳು-ಇದನ್ನು ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯ ಕಲೆಯ ಹೆಚ್ಚಿನ ನಿರ್ಬಂಧಿತ ಅವಧಿಗಳಲ್ಲಿನ ಶೈಲಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗುವಂತೆ ಮಾಡಿವೆ.
ಉತ್ತರಭಾಗದ ವಾಸ್ತವವಾದಿ ಸಂಪ್ರದಾಯಗಳ ಮೂಲಕ ಹೆಚ್ಚು ವಿಭಿನ್ನವಾದ ಒಂದು ಕಲೆಯು ೧೭ ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಡಚ್ ಸುವರ್ಣ ಯುಗ ವರ್ಣಚಿತ್ರಕಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಹೊಂದಿತು, ಅದು ಈಗಲೂ ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವ, ಪ್ರತಿನಿತ್ಯದ ದೃಶ್ಯಗಳ ವರ್ಣಚಿತ್ರಗಳ ಶೈಲಿ ಮತ್ತು ಭೂದೃಶ್ಯಗಳ ವರ್ಣಚಿತ್ರಗಳಂತಹ ಧಾರ್ಮಿಕ ಶೈಲಿಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಳಿಸುವಲ್ಲಿ ನಿರ್ಧಾರಕ ಪಾತ್ರವನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಬದಲಾಗಿ, ಬಹಳ ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಮಾಣದ ಧಾರ್ಮಿಕ ಕಲೆ ಮತ್ತು ಐತಿಹಾಸಿಕ ವರ್ಣಚಿತ್ರಕಲೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಹಾಗೆಯೇ ರೆಂಬ್ರಂಡ್ಟ್‌ನ ಕಲೆಯ ‌ ಬರೊಕ್‌ ಸ್ವರೂಪವು ಸರಳವಾಗಿದೆ, ಅದರ ಗುರುತು ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಕಡಿಮೆ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ವರ್ಮೀರ್ ಮತ್ತು ಹಲವಾರು ಇತರ ಡಚ್ ಕಲಾಕಾರರಿಂದ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಪ್ಲೆಮಿಷ್ ‌ ಬರೊಕ್‌ ವರ್ಣಚಿತ್ರಕಲೆಯು ಈ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ಭಾಗವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿತು, ಅದೇ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಪ್ರಕಾರಗಳನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸುವುದನ್ನೂ ಕೂಡ ಮುಂದುವರೆಸಿಕೊಂಡು ಬಂದಿತು.
‌ ಬರೊಕ್‌ ಶಿಲ್ಪಕೃತಿ
‌ ಬರೊಕ್‌ ಶಿಲ್ಪಕೃತಿಯಲ್ಲಿ, ಆಕೃತಿಗಳ ಗುಂಪುಗಳಿಗೆ ಹೊಸ ಪ್ರಾಧಾನ್ಯ ಕಲ್ಪಿಸಲಾಗಿದೆ, ಮತ್ತು ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಕ್ರಿಯಾತ್ಮಕ ಚಳುವಳಿ ಹಾಗೂ ಮಾನವ ರೂಪಗಳ ಶಕ್ತಿ ಇತ್ತು - ಅವು ಒಂದು ರಿಕ್ತ ಮಧ್ಯದ ಆವರ್ತದ ಸುತ್ತ ಸುತ್ತುವರಿಸಿಕೊಂಡಿರುತ್ತವೆ, ಅಥವಾ ಅಂತರಿಕ್ಷದ ಸುತ್ತ ಹೊರ ತಲುಪುತ್ತವೆ. ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ, ‌ ಬರೊಕ್‌ ಶಿಲ್ಪಕೃತಿಗೆ ಬಹು ಆದರ್ಶ ನೋಟಗಳ ಆಯಾಮ ಹಲವು ಸಲ ಹೊಂದಿತ್ತು. ‌ ಬರೊಕ್‌ ಶಿಲ್ಪಕೃತಿಯ ವಿಶೇಷ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳು ಅಧಿಕ-ಶಿಲ್ಪಕೃತಿಯ ಅಂಶಗಳನ್ನು ಕೂಡಿಸಿದವು, ಉದಾ, ಅಡಗಿಸಿ ಇಟ್ಟ ಬೆಳಕುಗಳು, ಅಥವಾ ಕಾರಂಜಿಗಳು. ಬ್ರೆಜಿಲ್‌ನಲ್ಲಿನ ಎಲೆಜಾಂಡಿಹೊ ಕೂಡ ‌ ಬರೊಕ್‌ ಶಿಲ್ಪಕೃತಿಯ ವಿಶಿಷ್ಟ ಹೆಸರುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು, ಮತ್ತು ಅವರ ಕುಶಲ ಕೃತಿ ಎಂದರೆ ಕೊಂಗೊಂಹಾಸ್‌ನಲ್ಲಿನ ಸ್ಯಾಂಟುವಾರಿಯೊ ಡಿ ಬೊಮ್ ಜೀಸಸ್ ಡಿ ಮಾಟೊಸಿನ್ಹೊಸ್‍ ‌ನ ಮೂರ್ತಿಗಳ ಶ್ರೇಣಿ. ಹಳೆಯ ಬೈಬಲ್ ಧರ್ಮೋಪದೇಶಕರ ಸಾಲುಮನೆಗಳ ಸುತ್ತಿನ ಸೋಪ್‌ಕಲ್ಲು ಶಿಲ್ಪಕೃತಿಗಳು ಅವರ ಉತ್ತಮ ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಬರ್ನಿನಿಯವರ ಕೊರ್ನಾರೊ ಕ್ರೈಸ್ತರ ಪೂಜಾಸ್ಥಳ: ಕಲೆಯ ಪೂರ್ಣ ಕೃತಿ
ಬರ್ನಿನಿಯವರ ‌ ಬರೊಕ್‌ ಕೃತಿಯ ಒಂದು ಉತ್ತಮ ಉದಾಹರಣೆ ಎಂದರೆ ''ಸಂತ. ಥೆರೆಸಾ ಇನ್ ಎಕ್ಸಟಸಿ'' (೧೬೪೫-೫೨), ಇದನ್ನು ರೋಮ್‌ನ ಸ್ಯಾಂಟ ಮಾರಿಯಾ ಡೆಲ್ಲಾ ವಿಟ್ಟೊರಿಯಾದ ಕೊರ್ನಾರೊ ಕ್ರೈಸ್ತರ ಪೂಜಸ್ಥಳಗಾಗಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಪೂರ್ಣ ಪೂಜಸ್ಥಳವನ್ನು ಬರ್ನಿನಿ ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಿದರು, ಇದು ಕೊರ್ನಾರೊ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಚರ್ಚನ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪೂರಕ ಸ್ಥಳವಾಗಿತ್ತು. thumb|left|160px|ಬೆರ್ನಿನಿ ನಿರ್ಮಿಸಿದ ಸಂತ ಥೆರೆಸಾರ ಎಸ್ಟಸೆ. ಸಂತ ಥೆರೆಸಾ, ಪೂಜಸ್ಥಳದ ಕೇಂದ್ರ ಭಾಗವು ಒಂದು ನಯವಾದ ಬಿಳಿ ಅಮೃತಶಿಲೆಯ ಮೂರ್ತಿ, ಇದು ಬಹುವರ್ಣ ಚಿತ್ರಕಲಾ ಅಮೃತಶಿಲೆಯ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪದ ಚೌಕಟ್ಟಿನಿಂದ ಸುತ್ತುವರೆದಿದೆ. ಈ ನಿರ್ಮಾಣ ಒಂದು ಅಡಗಿಸಿದ ಕಿಟಕಿಯಾಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಇದು ಮೇಲಿನಿಂದ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ಬೆಳಗಿಸುತ್ತದೆ. ಷಾಲೋ ರಿಲೀಫ್‌ನಲ್ಲಿ, ಒಪೆರಾ ಬಾಕ್ಸ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಬೀಡುಬಿಟ್ಟ ಕೊರ್ನಾರೋ ಕುಟುಂಬದ ಚಿತ್ರ-ಸಮೂಹಗಳು ಚಾಪೆಲ್‌ನ ಎರಡು ಬದಿಯ ಗೋಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಕೆತ್ತಲ್ಪಟ್ಟಿವೆ. ಕೊರ್ನಾರೋ ಕುಟುಂಬದ ಜೊತೆಗಿನ ಮೂರ್ತಿಗಳ ಮುಂದೆ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುವ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ನೋಡುಗನು ವೀಕ್ಷಕನಾಗಿ ಅವುಗಳ ಬಾಕ್ಸ್ ಸೀಟ್‌ಗಳಿಂದ ಹೊರಗೆ ಮತ್ತು ಸಂತರ ಚಿತ್ರಗಳ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಭಾವೋತ್ಕರ್ಷತೆಯನ್ನು ನೋಡುವುದಕ್ಕೆ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಬಾಗಿರುವಂತೆ ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿದೆ. ಸಂತ. ಥೆರೆಸಾರನ್ನು ಬಹಳಷ್ಟು ಆದರ್ಶ ಪೂರ್ಣವಾಗಿಸಲಾಗಿದೆ ಹಾಗೂ ಒಂದು ಕಾಲ್ಪನಿಕ ನಿಲುವು ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಸಂತ. ಅವಿಲಾದ ಥೆರೆಸಾ, ಕ್ಯಾಥೊಲಿಕ್ ಪರಿಷ್ಕರಣದ ಒಬ್ಬ ಜನಪ್ರಿಯ ಸನ್ಯಾಸಿನಿ, ತನ್ನ ಒಗಟಾದ ಅನುಭವಗಳನ್ನು ನಯವಾದ ಬೂದು ಉಣ್ಣೆ ಬಟ್ಟೆ ಉಡುವ ಗುಂಪಿನ ಕ್ರೈಸ್ತ ಸನ್ಯಾಸಿನಿಯರತ್ತ ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಬರೆಯುತ್ತಾರೆ; ಈ ಲೇಖನಗಳು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಕತೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವ ಆಸಕ್ತಿಯುಳ್ಳ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿತ್ತು. ಅವರ ಲೇಖನಗಳಲ್ಲಿ, ಭಗವಂತನ ಪ್ರೀತಿಯು ತನ್ನ ಹೃದಯದಲ್ಲಿ ಸುಡುವ ಬಾಣದಂತೆ ಭೇದಿಸಿದೆ ಎಂದು ವರ್ಣಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಬರ್ನಿನಿ ಇದನ್ನು ನಿರ್ದೇಶಿಸುತ್ತಾ ಸಂತ. ಥೆರೆಸಾಳ ಆಕೃತಿಯನ್ನು ಒಂದು ಮೋಡದ ಮೇಲೆ ಇರಿಸಿ, ಒಂದು ಚಿನ್ನದ ಬಾಣ (ಬಾಣವನ್ನು ಧಾತುವಿನಿಂದ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ) ಹಿಡಿದ ಒಬ್ಬ ಪ್ರಣಯ ದೇವತೆಯ ಆಕೃತಿಯು ಅವಳತ್ತ ನೋಡಿ ನಗುವಂತೆ ರಚಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಈ ಆಯಾಮಾತ್ಮಕ ಆಕೃತಿಯು ಅವಳ ಹೃದಯದೊಳಗೆ ಬಾಣವನ್ನು ನೂಕುತಿಲ್ಲ - ಬದಲಾಗಿ ಅದನ್ನು ಅವನು ಹೊರ ತೆಗೆದಂತೆ ಇದೆ. ಭಾವಪರವಶತೆಯ ನಿರೀಕ್ಷೆಯನ್ನು ಸಂತ. ಥೆರೆಸಾರ ಮುಖ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಿಸದೆ ತೀವ್ರೋದ್ರೇಕ ಎಂದು ವರ್ಣಿಸಲಾದ ಅವರ ಪ್ರಸ್ತುತ ತೃಪ್ತತೆಯನ್ನು ತೋರಿಸುತ್ತದೆ.
ಈ ಕ್ರೈಸ್ತರ ಪೂಜಾಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಕೊರ್ನಾರೊ ಕುಟುಂಬ ತಮ್ಮನ್ನು ವಿವೇಕದಿಂದ ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದೆ; ಅವರನ್ನು ವೀಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿ ಬಿಂಬಿಸಲಾಗಿದೆ, ಆದರೆ ಪೂಜಸ್ಥಳದ ಅಂಚಿನಲ್ಲಿ ಇರಿಸಿ, ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಸಜ್ಜೆಯಿಂದ ವಿಕ್ಷಿಸಿದ ಹಾಗೆ. ಗೀತರೂಪಕದ ಮನೆಯಲ್ಲಿದ್ದಂತೆ, ಕೊರ್ನಾರೊರಿಗೆ ವೀಕ್ಷಕನ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಒಂದು ವಿಶೇಷ ಸವಲತ್ತಿನ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಖಾಸಗಿಯಾಗಿ ಮೀಸಲಾಗಿಡಲಾಗುತ್ತದೆ, ಸಂತರ ಸಮೀಪದಲ್ಲಿ; ಹೀಗೆ ಹತ್ತಿರದಿಂದ ವೀಕ್ಷಕನಿಗೆ ಇನ್ನು ಉತ್ತಮ ವೀಕ್ಷಣೆ ದೊರಕುವುದು. ಅವರು ತಮ್ಮ ಹೆಸರನ್ನು ಪೂಜಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ತಗಲಿಸುತ್ತಾರೆ, ಆದರೆ ಸಂತ. ಥೆರೆಸಾ ಮುಖ್ಯ ಆಕರ್ಷಣೆ. ಇದು ಖಾಸಗಿ ಪೂಜಸ್ಥಳ ಎಂದರೆ ಯಾರೂ ಕೂಡ ಕುಟುಂಬದವರ ಆಜ್ಞೆ ಇಲ್ಲದೆ ಧರ್ಮಾಚರಣೆಗಳನ್ನು ವಿಗ್ರಹದ ಕೆಳಗಿನ ಪೂಜವೇದಿಕೆಯ ಮೇಲೆ ಮಾಡಬಾರದೆಂದು (೧೭ನೇಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ೧೯ನೇಯ ಶತಮಾನದ ಉದ್ದಕ್ಕೂ), ಆದರೆ ವೀಕ್ಷಕನನ್ನು ವಿಗ್ರಹದಿಂದ ವಿಭಜಿಸುವ ಒಂದೇ ವಸ್ತು ಎಂದರೆ ಪೂಜವೇದಿಕೆಯ ಅಡ್ಡಕಂಬಿ. ಈ ದೃಶ್ಯವು ಅಧ್ಯಾತ್ಮಜ್ಞಾನದ ನಿದರ್ಶನ ಹಾಗೂ ಕುಟುಂಬದ ಹೆಮ್ಮೆ ಎರಡರಂತೆಯು ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ.
‌ ಬರೊಕ್‌ ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರ
250px|thumb|ಟ್ರಿಯರ್ ಅರಮನೆ(ಜರ್ಮನಿ) thumb|right|ಮೆಲ್ಕ್ ಅಬೆ, ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದ ವಾಚಯ್ ವ್ಯಾಲೀ (ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿ ಜೊಕಬ್ ಪ್ರಾಂಟೌರ್)
ಜಾನ್ ಹೊಗ್‌ರಂತ ಬಹಳಷ್ಟು ತಾತ್ವಿಕರ ಅನುಸಾರ, ‌ ಬರೊಕ್‌ ಶೈಲಿಯನ್ನು ಮೊದಲ ಬಾರಿಗೆ ಸೆಲ್ಜಕ್ ಟರ್ಕ್ಸ್ ಅವರಿಂದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಳಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ‌ ಬರೊಕ್‌ ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ, ಹೊಸ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಗಳನ್ನು ಸ್ಫುಟ ಧರ್ಮಾಚರಣೆಗಳು, ಕಂಬಗಳ ಸಾಲುಗಳು, ಗುಮ್ಮಟಗಳು, ಬೆಳಕು-ಹಾಗೂ-ನೆರಳು (ಕಾಯರೊಸ್ಕೊರೊ ), ’ವರ್ಣಚಿತ್ರದ’ ಬಣ್ಣಗಳ ಪ್ರಭಾವಗಳು, ಮತ್ತು ಧ್ವನಿ ಹಾಗೂ ಶೂನ್ಯತೆಯ ಸ್ಫುಟ ವಾದನೆ. ಆಂತರಿಕ ವಿನ್ಯಾಸಗಳಲ್ಲಿ, ಒಂದು ನಿರರ್ಥಕವಾಗಿ ಸೂಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸ್ಮಾರಕಗಳ ಮೆಟ್ಟಿಲುಗಳ ಸುತ್ತಲಿನ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಮೂಲಕದ ‌ ಬರೊಕ್‌ ಚಳುವಳಿಗಳು ಹಿಂದಿನ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದೇ ಸಮಾನತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರಲಿಲ್ಲ. ವಿಶ್ವದ ಒಳಾಂಗಣ ‌ ಬರೊಕ್‌ತೆಯ ಇನ್ನೊಂದು ಹೊಸ ಕಲ್ಪನೆ ರಾಜ್ಯ ಕೊಠಡಿ ಆಗಿತ್ತು, ಶ್ರೀಮಂತ ಒಳಾಂಗಣದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿರುವ ಮೆರವಣಿಗೆಯ ಸರಣಿ ಇದಾಗಿತ್ತು ಹಾಗೂ ಇದು ಪ್ರಸ್ತುತ ಕೊಣೆ ಅಥವಾ ಸಿಂಹಾಸನದ ಕೊಣೆ ಅಥವಾ ರಾಜ್ಯ ಶಯ್ಯನ ಕೊಣೆಯಲ್ಲಿ ಕೊನೆಗೊಂಡಿತು. ಯಾವುದೇ ಆಡಂಬರದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ನಿವಾಸಗಳಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಪ್ರಮಾಣದ ಸ್ಮಾರಕ ಕೊಠಡಿಯ ಮೆಟ್ಟಲಿನ ಸರಣಿಯನ್ನು ರಾಜ್ಯ ಕೊಠಡಿಯಿಂದ ಪ್ರತಿಯಾಗಿಸಲಾಗುತಿತ್ತು.
‌ ಬರೊಕ್‌ ವಾಸ್ತು ಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಉತ್ಸಾಹದಿಂದ ಮಧ್ಯ ಜರ್ಮನಿ (ನೋಡಿ ಉದಾ. ಲುಡ್ವಿಗ್ಸಬರ್ಗ್ ಅರಮನೆ ಹಾಗೂ ಜ್ವಿಂಗರ್ ಡ್ರೆಸ್ಡೆನ್), ಆಸ್ಟ್ರಿಯ ಹಾಗೂ ರಷ್ಯಾ (ನೋಡಿ ಉದಾ. ಪಿಟರ್‌ಹೊಫ್) ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ca. ೧೬೬೦ರಿಂದ ca. ೧೭೨೫ರ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್‌ನಲ್ಲಿ ‌ ಬರೊಕ್‌ ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರದ ಪರಾಕಾಷ್ಠೆ ಸರ್ ಕ್ರಿಸ್ಟೊಫರ್ ರೆನ್, ಸರ್ ಜಾನ್ ವ್ಯಾನ್‌ಬರ್ಗ್ ಹಾಗೂ ನಿಖೊಲಸ್ ಹಾಕ್ಸ್‌ಮೋರ್ ಅವರುಗಳ ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಅಳವಡಿಕೆಯಾಗಿತ್ತು. ಇತರ ಯುರೊಪಿನ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಅಮೆರಿಕಾದಲ್ಲಿ ‌ ಬರೊಕ್‌ ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರದ ಹಾಗೂ ನಗರ ಯೋಜನೆಗಳ ಹಲವು ಉದಾಹರಣೆಗಳು ಕಂಡು ಬರುತ್ತವೆ. ಈ ಯುಗದ ನಗರ ಯೋಜನೆಯಲ್ಲಿ ಬೆಳಕು ಸೂಸುವ ವಿಶಾಲಬೀದಿಗಳು ಚೌಕಗಳನ್ನು ಛೇದಿಸುತ್ತಿರುವ ಹಾಗೆ ತೋರುತ್ತದೆ, ಇದು ‌ ಬರೊಕ್‌ ಉದ್ಯಾನವನ ಯೋಜನೆಗಳಿಂದ ಸೂಚನೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿದೆ. ಸಿಸಿಲಿಯಲ್ಲಿ, ನೊಟೊ, ರಾಗುಸ ಹಾಗೂ ಅಸಿರೆಲ್ "ಬಾಸಿಲಿಕಾ ಡಿ ಸ್ಯಾನ್ ಸೆಬೆಸ್ಟಿಯಾನೊ"ಯ ಹಾಗೆ ‌ ಬರೊಕ್‌ತೆಯು ಹೊಸ ಆಕಾರಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ವಿಷಯಗಳನ್ನು ರೂಪುಗೊಳಿಸಿತು.
‌ ಬರೊಕ್‌ ವಾಸ್ತುಶಾಸ್ತ್ರದ ಇನ್ನೊಂದು ಉದಾಹರಣೆ ಎಂದರೆ ಮೆಕ್ಸಿಕೊಯಿನ ಮೊರೆಲಿಯ ಮಿಖೊಕನ್ ಚರ್ಚು. ೧೭ನೇಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ವಿನ್ಸೆನ್ಸೊ ಬಾರೊಖಿಯೊರವರಿಂದ ಕಟ್ಟಿಸಲಾದ ಇದು ಮೆಕ್ಸಿಕೊನ ಹಲವು ‌ ಬರೊಕ್‌ ಚರ್ಚುಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದು.
‌ ಬರೊಕ್‌ ವಾಸ್ತು ಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಫ್ರಾಂನ್ಸಿಸ್ ಚಿಂಗ್ "೧೭ನೇಯ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಇಟೆಲಿಯಲ್ಲಿ ಉತ್ಪತ್ತಿಗೊಂಡ ವಾಸ್ತು ಶಾಸ್ತ್ರದ ಒಂದು ಶೈಲಿ ಮತ್ತು ಯುರೋಪ್‌ ಹಾಗೂ ಹೊಸ ವಿಶ್ವದಲ್ಲಿ ಒಂದುವರೆ ಶತಮಾನದವರೆಗೆ ಹಲವಾರು ಬಗೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಬಲವಾಗಿದ್ದ, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಶ್ರೇಣಿಗಳ ಹಾಗೂ ಅಲಂಕಾರಗಳ ಮುಕ್ತ ಹಾಗೂ ಶಿಲ್ಪೀಯ ಬಳಕೆಯ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ, ಸ್ಥಳಗಳ ಕ್ಷಿಪ್ರ ಎದುರಾಳಿಕೆ ಹಾಗೂ ಅಂತರಕುಶಾಗ್ರಮತಿ, ಮತ್ತು ವಾಸ್ತು ಶಾಸ್ತ್ರದ, ಶಿಲ್ಪಕಲೆಯ, ವರ್ಣಚಿತ್ರಿಕೆಯ ಹಾಗೂ ಅಲಂಕಾರಿಕ ಕಲೆಯ ಪ್ರದರ್ಶನಾತ್ಮಕ ಮಿಶ್ರ ಪ್ರಭಾವಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದೆ." ಎಂದು ವರ್ಣಿಸಿದ್ದಾರೆ.
‌ ಬರೊಕ್‌ ರಂಗಮಂದಿರ
ಸಿನೆಮಾ ಮಂದಿರಗಳಲ್ಲಿ, ವಿವರಾತ್ಮಕವಾದ ‌ ಬರೊಕ್‌ಾಲಂಕಾರ, ಪ್ಲಾಟ್ ತಿರುಗುವಿಕೆಗಳ ಬಹುರೂಪತೆ, ಮತ್ತು ‌ ಬರೊಕ್‌ತೆಯ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳ ವಿಭಿನ್ನವಾದ ಸಂದರ್ಭಗಳು (ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಷೇಕ್ಸ್‌ಪಿಯರ್‌ನ ದುಖಾಂತಗಳು) ಒಪೆರಾದಿಂದ ಹಿಂದೆ ಹಾಕಲ್ಪಟ್ಟವು, ಅದು ಎಲ್ಲಾ ಕಲೆಯ ಶೈಲಿಗಳನ್ನು ಒಂದು ಒಗ್ಗಟ್ಟಾದ ಸ್ಥಿತಿಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುವಂತೆ ಮಾಡಿತು.
ವಾಸ್ತವ ವಾಸ್ತು ಶಾಸ್ತ್ರದ ತಾಣವಾಗಿ ಆರಂಭಗೊಂಡು, ‌ ಬರೊಕ್‌ತೆಯ ಯುಗದಲ್ಲಿ ರಂಗಮಂದಿರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಂಡಿತು ಹಾಗೂ ಒಂದು ಬಹುಮಾಧ್ಯಮ ಅನುಭವವಾಗಿತು. ವಾಸ್ತವದಲ್ಲಿ, ಪ್ರಸ್ತುತ ಹೆದ್ದಾರಿ ಅಥವಾ ವ್ಯಾಪಾರದ ನಾರೂಪಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾದ ಹೆಚ್ಚಿನ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳನ್ನು ಈ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧಿಸಲಾಗಿತ್ತು ಹಾಗೂ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಗೊಳಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಕೆಲವೆ ಕ್ಷಣಗಳಲ್ಲಿ ವೇದಿಕೆ ಒಂದು ರೋಮಾಂಚಕ ಉದ್ಯಾನವನದಿಂದ ಅರಮನೆಯ ಒಳಾಂಗಣವಾಗಿ ಮಾರ್ಪಾಡಾಗುತಿತ್ತು. ಇಡಿ ಸ್ಥಳ ಒಂದು ಕಟ್ಟಿನ ಆಯ್ದ ಕ್ಷೇತ್ರವಾಗಿ ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಒಂದು ನಿರ್ಧಿಷ್ಟ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸಲು ಅವಕಾಶ ಮಾಡಿ ಕೊಡುತಿತ್ತು, ಎಲ್ಲ ಯಂತ್ರೋಪಕರಣಗಳು ಹಾಗೂ ತಂತ್ರಜ್ಞನಗಳನ್ನು ಅಡಗಿಸಿ - ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಹಗ್ಗಗಳು ಹಾಗೂ ರಾಟೆಗಳು.
ಈ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ನಿರೂಪಿಸಿದ ಅಥವಾ ಅಭಿನಯಿಸಿದ ತುಣುಕಿನ ಅಂಶದ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರುತಿತ್ತು, ಹೀಗೆ ಡಿಯಸ್ ಎಕ್ಸ್ ಮಾಕಿನ ಪರಿಹಾರವನ್ನು ಉತ್ತಮವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗಿತ್ತು. ಕೊನೆಗೆ ದೇವರು ಕೆಳೆಗೆ ಬರಲು ಸಶಕ್ತರಾದರು - ಅಕ್ಷರಶಃ - ಆಕಾಶದಿಂದ ಬಂದು ನಾಯಕನಿಗೆ ಅತಿ ಕಟ್ಟಕಡೆಯ ಹಾಗೂ ಅಪಾಯಕಾರಿ, ಕೆಲವು ಬಾರಿ ಅಸಂಬದ್ಧ ಪ್ರಸಂಗಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡ ರಕ್ಷಿಸಲು.
ಥಿಯೆಟ್ರಂ ಮಂಡಿ ಪದ - ವಿಶ್ವವು ವೇದಿಕೆ - ಕೂಡ ಸೃಷ್ಟಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ವಾಸ್ತವ ಜಗತ್ತಿನಲ್ಲಿನ ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ರಾಜಕೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರವು, ರಂಗಮಂಚದಲ್ಲಿ ನಟ ಮತ್ತು ಯಂತ್ರಗಳು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುವ/ನಿರ್ಬಂಧಿಸುವ ನಟನೆಯಂತೆಯೇ ಅವುಗಳನ್ನು ಬದಲಾಯಿಸಿತು, ಅದು ಕ್ರಿಯೆಗಳು ಸಂಭವಿಸುವಂತೆ ಮಾಡುವ ಎಲ್ಲಾ ಯಂತ್ರಗಳನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರ ಮೂಲಕ ಗುಪ್ತವಾಗಿರಿಸಿತು.
ವಾಟೆಲ್, ಫರಿನೆಲ್ಲಿ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು, ಹಾಗೂ ಬಾರ್ಸಿಲೋನಾದಲ್ಲಿನ ಗ್ರಾನ್ ಟಿಯೆಟರ್ ಡೆಲ್ ಲಿಸುಯಲ್ಲಿ ಮೊಂಟೆವರ್ಡಿಯವರ ಒರ್ಫೆಸ್‌ ನ ನಾಟಕರೂಪ, ‌ ಬರೊಕ್‌ತೆಯ ಯುಗದ ಶೈಲಿಯ ನಿರ್ಮಾಣಗಳ ಒಂದು ಉತ್ತಮ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಅಮೇರಿಕಾದ ಸಂಗೀತಕಾರ ವಿಲಿಯಮ್ ಕ್ರಿಸ್ಟೀ ಮತ್ತು ಲೆಸ್ ಆರ್ಟ್ಸ್ ಫ್ಲೋರಿಸಂಟ್ಸ್ ಇವರುಗಳು ಫ್ರೆಂಚ್ ಒಪೆರಾದ ಮೇಲೆ ಗಣನೀಯ ಪ್ರಮಾಣದ ಸಂಶೋಧನೆಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿದರು, ಚಾರ್ಪೆಂಟಿಯರ್ ಮತ್ತು ಲಲ್ಲಿಗಳಿಂದ ಕೆಲವು ಭಾಗಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸಿದರು, ಇವರುಗಳು ಉಳಿದವರುಗಳಿಗಿಂತ ಮೂಲ ೧೭ ನೆಯ ಶತಮಾನದ ನಿರ್ಮಾಣಗಳಿಗೆ ಅತಿಯಾಗಿ ನಂಬಿಕೆಗೆ ಯೋಗ್ಯರಾಗಿದ್ದರು.
‌ ಬರೊಕ್‌ ಸಾಹಿತ್ಯ ಮತ್ತು ತತ್ವಜ್ಞಾನ
ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ‌ ಬರೊಕ್‌ವು ಹೊಸ ಮೌಲ್ಯಗಳನ್ನು ಅಭಿವ್ಯಕ್ತಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ, ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ರೂಪಕ ಮತ್ತು ಅನ್ಯೋಕ್ತಿಯ ಬಳಕೆಯು ,‌ ಬರೊಕ್‌ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿರುತ್ತದೆ,ಮತ್ತು "ಮ್ಯಾರವಿಗ್ಲಿಯಾ" ಸಂಶೋಧನೆಗೆ (ಮ್ಯಾರಿನಿಜಂನಲ್ಲಿ-ಬೆರಗು,ಆಶ್ಚರ್ಯವಾಗಿರುತ್ತದೆ), ತಂತ್ರಗಾಗಿಕೆಯ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಫಿಜಿಕಲ್ ಫೇನ್ ಆಫ್ ಮ್ಯಾನ್—ಕೋಪರ್ನಿಕನ್ ಮತ್ತು ಲೂಥರನ್‌ನ ಘನ ಲಂಗುರಿನ ಹುಡುಕಾಟ ಕ್ರಾಂತಿಯ ನಂತರದಲ್ಲಿ ಈ ವಿಷಯವನ್ನು ತ್ಯಜಿಸಲಾಯಿತು, ‌ ಬರೊಕ್‌ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ " ಮಾನವನ ಕೊನೆಯ ಶಕ್ತಿ"-ಯ ಪುರಾವೆಯು ಕಲೆ ಮತ್ತು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪ ಇವೆರಡಲ್ಲೂ ಇದೆ. ಕಲಾವಿದರು ವಾದನಕ್ಕೆ ವಿಶೇಷ ಗಮನ ನೀಡುವಿಕೆಯನ್ನು (ಮತ್ತು ಕಲಾರಸಿಕನು ಯಾವುದೇ ಕಲೆಯಲ್ಲೂ ಸಾಮಾನ್ಯ ಆಕೃತಿ)ವಾಸ್ತವಿಕತೆ ಮತ್ತು ವಿಸ್ತಾರದ ಕಾಳಜಿ ಜೊತೆಗೆ (ಕೆಲವು ವಿಶಿಷ್ಟ ಕ್ಲಿಷ್ಟತೆಯ ಮಾತು) ಸಂಶೋಧಿಸಿದರು.
ಬಾಹ್ಯ ವಿಧಗಳಿಗೆ ನೀಡಿದ ಸೌಕರ್ಯಗಳು ಹಲವಾರು ‌ ಬರೊಕ್‌ ಕಾರ್ಯಗಳಲ್ಲಿ ವೀಕ್ಷಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಅಂಶಗಳ ಕೊರತೆಯನ್ನು ತುಂಬಬೇಕು ಮತ್ತು ಸರಿದೂಗಿಸಬೇಕು: ಮರಿನೋ‌ನ "ಮ್ಯಾರವಿಗ್ಲಿಯಾ", ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಪ್ರಾಯೋಗಿಕವಾಗಿ ಹೆಚ್ಚು ವಿಧಗಳಿಂದ ಮಾಡಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಪ್ರೇಕ್ಷಕರಲ್ಲಿ,ಓದುಗರಲ್ಲಿ,ಕೇಳುಗರಲ್ಲಿ ಕಲ್ಪನಾಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಭಾವನಾ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಪ್ರಚೋದಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲವು ಏಕ ಮಾನವನ ಸುತ್ತಲೂ ಕೇಂದ್ರೀಕೃತವಾಗಿದೆ,ಕಲಾವಿದ ಅಥವಾ ಕಲೆಯ ಮತ್ತು ಇದರ ಬಳಕೆದಾರ,ಇದರ ಗ್ರಾಹಕರ ನಡುವೆ ನೇರವಾಗಿ ಸಂಬಂಧ ಹೊಂದಿದೆ. ಕಲೆ ಮತ್ತು ಬಳಕೆದಾರನ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ದೂರವಿರಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಮ್ಯಾರವಿಗ್ಲಿಯಾದ ಮೂಲಕ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಅಂತರವನ್ನು ಪರಿಹರಿಸುವುದಕ್ಕೆ, ಹೆಚ್ಚು ನೇರವಾಗಿ ಬಳಕೆದಾರನನ್ನು ಸಮೀಪಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಕಲೆಯು ನಂತರದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆದಾರನಿಂದ ಬಹಳ ಅಂತರವನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಂಡಿತ್ತು. ಆದರೆ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಗಮನ ಹೆಚ್ಚಾಗುತ್ತದೆ, ರೋಮಾನ್ಜೋ (ಕಾದಂಬರಿ) ಮತ್ತು ಒಪ್ಪಿಕೊಂಡ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಅಥವಾ ಸ್ಥಳೀಯ ಕಲೆಯ ರೂಪಗಳು,ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಪ್ರಾಂತಭಾಷೆಯ ಸಾಹಿತ್ಯದಂತಹ ಸಾಕ್ಷಿಗೆ ಸೇರಿಸಬೇಕಾದಂತಹ ಕೆಲವೊಂದು ಪ್ರಮುಖ ಪ್ರಕಾರಗಳಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ರಚನೆಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇಟಲಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಚಳುವಳಿಯು ಒಬ್ಬ ವ್ಯಕ್ತಿಯೆಡೆಗೆ (ಕೆಲವರು ವ್ಯಾಖ್ಯಾನಿಸುತ್ತಾರೆ ಒಂದು  "ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಅಧಪತನ",‌ ಬರೊಕ್‌ವು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ವಿರೋಧಕ್ಕೆ ಸಾಧ್ಯತೆಯಿರುವ ಕಾರಣವಾಗಿರಬಹುದೆಂದು ಇತರರು ಸೂಚಿಸುತ್ತಾರೆ) ಲ್ಯಾಟಿನ್ ಇಟಾಲಿಯನ್‌ನಿಂದ ಖಚಿತವಾಗಿ ಬದಲಾಯಿಸಲ್ಪಡುವ ಕಾರಣವಾಗಿದೆ.
ಸ್ಪೇನ್‌ನಲ್ಲಿ, ‌ ಬರೊಕ್‌ ಬರಹಗಾರರು ಸಿಗ್ಲೋ ದೆ ಓರೋ ನಲ್ಲಿ ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಕ್ವೆವೆಡೊನಂತಹ ಕಾನ್ಸೆಪ್ಟಿಸ್ಟಾ ಬರಹಗಾರರಲ್ಲಿ ಸ್ಪಾನೀಶ್ ಸಮಾಜದ ಮೇಲೆ ವಾಸ್ತವಿಕತೆ ಮತ್ತು  ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ ವಿಮರ್ಶಕ ಅಂಶದ ದೃಷ್ಟಿಕೋನ ಸಾಮಾನ್ಯಾವಾಗಿತ್ತು, ಕಲ್ಟರಾನೊ  ಲೇಖಕರು ಕ್ಲಿಷ್ಟಕರ ಆಕಾರಗಳು ಮತ್ತು ವಿಪರ್ಯಯಾಲಂಕಾರದ ಬಳಕೆಯ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಒತ್ತಿಹೇಳಿದರು. ಕೆಟಲೋನಿಯಾದಲ್ಲಿ ‌ ಬರೊಕ್‌ವು ಕೆಟಲನ್ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನಾಗಿ ಹಿಡಿತ ಹೊಂದಿತ್ತು,ಪ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ಫೊಂಟಾನೆಲ್ಲಾ ಮತ್ತು ಪ್ರಾನ್ಸಿಸ್ ವೈಸೆನ್ ಗಾರ್ಸಿಯಾ ರಂತಹ ಕವಿಗಳು ಮತ್ತು ನಾಟಕ ಬರಹಗಾರ ಹಾಗೆಯೇ  ಜೋಸೆಫ್ ರೊಮಾಗ್ವೆರಾರ ಅಪೂರ್ವವಾದ ಸಂಕೇತದ ಪುಸ್ತಕ ಅಥೆನಿಯೋ ದೆ ಗ್ರ್ಯಾಂಡೆಸಾ  ಒಳಗೊಂಡಿರುವುದೆ  ಉದಾಹರಣೆ. ಸ್ಪ್ಯಾನಿಶ್ ಅಮೆರಿಕಾ ವಸಾಹತುವಿನಲ್ಲಿನ ಕೆಲವು ಉತ್ತಮ ‌ ಬರೊಕ್‌ ಬರಹಗಾರರು ಸೊರ್ ಜ್ವಾನಾ ಮತ್ತು ಬೆರ್ನಾರ್ಡೊ ಡೆ ಬಲ್ಬೆನಾ, ಮೆಕ್ಸಿಕೊದಲ್ಲಿ,ಮತ್ತು ಜ್ವಾನ್ ಡೆ ಎಸ್ಪಿನೊಸಾ ಮೆಡ್ರಾನೊ ಮತ್ತು ಜ್ವಾನ್ ಡೆಲ್ ವ್ಯಾಲಿ ವೈ ಕ್ಯಾವಿಯೇಡ್ಸ್,ಪೆರುವಿನಲ್ಲಿ.
ಆಂಗ್ಲ ಸಾಹಿತ್ಯದಲ್ಲಿ, ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ಕವಿಗಳು ಚಳುವಳಿಗೆ ಹತ್ತಿರ ಸಂಬಂಧಿಗಳು; ಅವರ ಕವಿತೆಗಳು ವಾಡಿಕೆಯಿಲ್ಲದ ರೂಪಕಗಳಂತೆ,ನಂತರ ಅವರು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದ ವಿವರಣೆಯಲ್ಲಿ ಪರೀಕ್ಷಿಸಿದರು. ಅವರ ಪದ್ಯಗಳು ಕೂಡ ಅನುಭವಕ್ಕೆ ವಿರೋಧಾಭಾಸವಾಗಿ ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು,ಮತ್ತು ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕವಾಗಿ ಕಲ್ಪಿಸುವ ಮತ್ತು ಪದ್ಯವು ವಿಚಿತ್ರವಾದ ತಿರುವು ಹೊಂದಿತ್ತು.
ಜರ್ನನಿ ‌ ಬರೊಕ್‌ ಸಾಹಿತ್ಯಕ್ಕೆ, ‌ ಬರೊಕ್‌ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಜರ್ನನಿ ಸಾಹಿತ್ಯ ನೋಡಿ.
‌ ಬರೊಕ್‌ ಸಂಗೀತ
thumb|upright|180px|ಜಾರ್ಜ್ ಫಿಡ್ರಿಕ್ ಹಾಂಡೆಲ್, 1733 thumb|right|180px|ಜೋಹಾನ್ ಸೆಬಾಸ್ಟೈನ್ ಬಚ್, 1748 ‌ ಬರೊಕ್‌ ಎಂಬ ಶಬ್ದವು ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಯೋಜಿಸಿದ ಸಂಗೀತದ ಶೈಲಿಯನ್ನು ಹೆಸರಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗಿದ್ದು ‌ ಬರೊಕ್‌ ಕಲೆಯೊಂದಿಗೆ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಹರಡಿದೆ,ಆದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸ್ವಲ್ಪ ನಂತರದ ಅವಧಿಯಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಜೆ.ಎಸ್. ಬ್ಯಾಚ್, ಗಿ.ಎಫ್. ಹ್ಯಾಂಡೆಲ್ ಮತ್ತು ಆ‍ಯ್‌೦ಟಾನಿಯೊ ವಿವಲ್ಡಿ ಇದನ್ನು ಸಮಾಪ್ತಿ ಮಾಡಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು.
"‌ ಬರೊಕ್‌" ಎಂಬ ಶಬ್ದವನ್ನು ಸಂಗೀತಕ್ಕೆ ಅನ್ವಯಿಸುವುದು ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ತೀರಾ ಇತ್ತೀಚಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಾಗಿದೆ ಎಂಬುದು ತಿಳಿದುಕೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ಅಂಶವಾಗಿದೆ. ಕೇವಲ ೧೯೧೯ರಲ್ಲಿ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಕರ್ಟ್ ಸ್ಯಾಚ್ಸ್ರಿಂದ "ಬಾರೊಕ್‌" ಶಬ್ದದ ಮೊದಲ ಬಳಕೆ, ಮತ್ತು ಇದು ೧೯೪೦ರವರೆಗೂ ಇರಲಿಲ್ಲ ಇದನ್ನು ಇಂಗ್ಲೀಶ್‌ನಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ಬಳಸಲಾಗಿದೆ ( ಮ್ಯಾನ್‌ಫ್ರೆಡ್ ಬಕೊಫ್ಜರ್‌ರಿಂದ ಲೇಖನ ಪ್ರಕಟವಾಯಿತು). ೧೯೬೦ರ ದಶಕದ ನಂತರವೂ ಅಲ್ಲಿ ಸಂಗೀತವು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ವಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಜ್ಯಾಕೊಪೋ ಪೆರಿ, ಫ್ರಾಂಕೋಯಿಸ್ ಕೌಪೆರಿನ್ ಮತ್ತು ಜೆ.ಎಸ್. ಬ್ಯಾಕ್ ಇವರುಗಳ ವಿರುದ್ಧವಾದ ಸಂಗೀತದಂತೆ ಇರಬೇಕೆ ಎಂಬ ಅಂಶವು ಈಗಲೂ ಕೂಡ ವಿವಾದಕ್ಕೆ ಆಸ್ಪದವನ್ನು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಏಕೈಕ ಶೈಲಿಯ ಶಬ್ದದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಅರ್ಥಗರ್ಭಿತ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಕಾನ್ಸರ್ಟೊ ಮತ್ತು ಸಿನ್ಫೋನಿಯಾದಂತಹ ಹಲವಾರು ಸಂಗೀತ ಪ್ರಕಾರಗಳು ಆ ಯುಗದಲ್ಲಿ ಉಗಮವಾದವು. ಸೊನಾಟಾ, ಕಂಟಟಾ ಮತ್ತು ಒರಾಟೊರಿಯೋನಂತಹ ಪ್ರಕಾರಗಳು ಪ್ರವರ್ಧಮಾನಕ್ಕೆ ಬಂದವು. ಹಾಗೆಯೇ, ಒಪೆರಾವು ಫ್ಲೋರೆಂಟಿನ್ ಕ್ಯಾಮರೆಟದ ಪ್ರಯೋಗಪರೀಕ್ಷೆ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ಉಗಮವಾಯಿತು, ಮೊನೊಡಿ ಸೃಷ್ಟಿಕರ್ತರು, ಪ್ರಾಚೀನ ಗ್ರೀಕ್‌ನ ನಾಟಕ ಕಲೆಗಳ ಪುನರ್‌ಸೃಷ್ಟಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು. ವಾಸ್ತವವಾಗಿ,೧೬೦೦ರ ಸುಮಾರಿಗೆ ಇದನ್ನು ‌ ಬರೊಕ್‌ ಸಂಗೀತದ ನಿಖರವಾದ ಪ್ರಗತಿಯ ಆರಂಭವನ್ನು ಸೂಚಿಸಲು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಲಾಯಿತು. ‌ ಬರೊಕ್‌ ಸಂಗೀತದಲ್ಲಿ ಮಂದ್ರಭಾಗ ವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ,ಪುನರಾವರ್ತಿತ ಬಾಸ್ ಲೈನ್ ಎಂಬ ಪ್ರಮುಖವಾದ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಕಾರ್ಯವಿಧಾನಕ್ಕೆ ಒಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಉದಾಹರಣೆ ಹೆನ್ರಿ ಪರ್ಸೆಲ್‌ರಿಂದ ಡಿಡೊಸ್ ಲ್ಯಾಮೆಂಟ್.
ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ ಶಾಸ್ತ್ರ
ಆಕ್ಸ್‌ಫರ್ಡ್ ಇಂಗ್ಲೀಶ್ ಡಿಕ್ಷನರಿ ಪ್ರಕಾರ, ಬರೊಕ್ ಎಂಬ ಶಬ್ದವನ್ನು ಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ಶಬ್ದ "ಬರಾಕೊ" ಸ್ಪ್ಯಾನೀಶ್ "ಬರಾಕೊ" ಅಥವಾ ಫ್ರೆಂಚ್ "ಬರಾಕೊ"ಎಂಬುದರಿಂದ ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿಯಾಗಿದೆ, ಇವೆಲ್ಲವು "ನಯವಿಲ್ಲದ ಅಥವಾ ಅಪೂರ್ಣ ಮುತ್ತು" ಎಂದು ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ,  ಹಾಗಿದ್ದಾಗ್ಯೂ ಇದು ಲ್ಯಾಟಿನ್,ಅರೆಬಿಕ್.,ಅಥವಾ ಇತರೆ ಕೆಲವು ಮೂಲಗಳ ಮೂಲಕ ಪ್ರವೇಶಿಸಿ ಸಂದೇಹಾಸ್ಪದವಾಗಿದೆ. ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ, ಬಾರೊಕ್ ಎಂಬ ಶಬ್ದದ ಸರಳವಾದ ಅರ್ಥ "ವಿಸ್ತಾರವಾಗಿ",ಹಲವಾರು ವಿವರಗಳೊಂದಿಗೆ, ಹದಿನೇಳನೆಯ ಮತ್ತು ಹದಿನೆಂಟನೇಯ ಶತಮಾನದ ಬಾರೊಕ್ ಪ್ರಕಾರಗಳ ಉಲ್ಲೇಖದ ಹೊರತಾಗಿ ಏನಾದರು ಇರಬಹುದು.
"ಬರೊಕ್" ಎಂಬ ಶಬ್ದ, ನಿಯತಕಾಲಿಕ ಅಥವಾ ಶೈಲಿಯ ಹೆಸರಿನಂತೆ, ೧೭ನೇಯ ಮತ್ತು ೧೮ನೇಯ ಶತಮಾನದ ಮೊದಲಿನಲ್ಲಿ ಕಲೆಯ ವೃತ್ತಿಗಾರರಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ನಂತರದ ವಿಮರ್ಶೆಗಳಿಂದ ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು. ಇದೊಂದುಪೋರ್ಚುಗೀಸ್ ಪದ್ಯ "ಪೆರೊಲಾ ಬರೊಕಾ"ದ ಫ್ರೆಂಚ್ ಲಿಪ್ಯಂತರಣ, ಇದರರ್ಥ "ಕ್ರಮವಿಲ್ಲದ ಮೌಕ್ತಿಕ", ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಮೌಕ್ತಿಕಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯದಿಂದ ತಿರುಗಿದೆ, ಕ್ರಮವಾದ ರೂಪಗಳು ಪರಿಭ್ರಮಣದ ಅಕ್ಷ ಹೊಂದಿರವನ್ನು "ಬಾರೊಕ್ ಪರ್ಲ್ಸ್"ಎಂದು ತಿಳಿಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇತರರು ಇದನ್ನು ಸ್ಮರಣಶಕ್ತಿಯ ಶಬ್ದ "ಬೊರೊಕೋ" ಅನ್ನು ಸೂಚಿಸುವ ಶಬ್ದದಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತಾರೆ, ತರ್ಕಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸ್ಕೊಲಾಸ್ಟಿಕಾ ದಲ್ಲಿ, ತರ್ಕ ಪದ್ಧತಿಯ ಹೆಚ್ಚು ಶ್ರಮದ ವಿಧದಿಂದ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ.
"ಬಾರೊಕ್" ಶಬ್ದವನ್ನು ಮೊದಲಿಗೆ ಅವಹೇಳನಾತ್ಮಕ ಅರ್ಥದೊಂದಿಗೆ ಇದರ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಪರಿಗಣಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ವಿಶೇಷವಾಗಿ, ಈ ಶಬ್ದವನ್ನು ಇದರ ವಿಸ್ತಾರವಾದ ‌ ಬರೊಕ್‌ದ ಮಿತಿಮೀರುವಿಕೆ ಮತ್ತು ಅಧಿಕ ಆರ್ಭಟ, ನವೋದಯದ ಸ್ಪಷ್ಟ ಮತ್ತು ಗಂಭೀರ ವಿಚಾರಪರತೆಯ ತೀಕ್ಷ್ಣವಾದ ಭಿನ್ನತೆ  ವಿವರಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಸ್ವೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ -ಹುಟ್ಟಿದ ಕಲಾ ಇತಿಹಾಸಕಾರ ,ಹೆನ್ರಿಚ್ ವೋಲ್ಫ್ಲಿನ್ (೧೮೬೪–೧೯೪೫) ತನ್ನ Renaissance und Barock (೧೮೮೮)ನಲ್ಲಿ ಮೊದಲಬಾರಿಗೆ ಪುನಶ್ಚೇತನಗೊಳಿಸಿದ; ವೋಲ್ಫ್ಲಿನ್ " ‌ ಬರೊಕ್‌ವನ್ನು "ಸಮೂಹದೊಳಗೆ ಚಳುವಳಿಯ ಆಮದು"ವಾಗಿ, ನವೋದಯ ಕಲೆಗೆ ವಿರೋಧಭಾಸವಾದ ಕಲೆ ಗುರುತಿಸಿದ. ಆಧುನಿಕ ಬರಹಗಾರರು ಮಾಡಿದಂತೆ ಅವನು ಮ್ಯಾನರಿಜಂ ಮತ್ತು ಬಾರೊಕ್ ನಡುವೆ ಭೇದ ಮಾಡಲಿಲ್ಲ,ಮತ್ತು ಅವನು ನಂತರದ ಕಲೆಯನ್ನು ನಿರ್ಲಕ್ಷಿಸಿದ, ೧೮ನೇಯ ಶತಮಾನದೊಳಗೆ ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕ ಬಾರೊಕ್ ಕೊನೆಗೊಂಡಿತು. ವೋಲ್ಫ್ಲಿನ್‌ನ ಸರ್ವಶ್ರೇಷ್ಠ ಪಾಂಡಿತ್ಯ ಜರ್ಮನಿಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುವವರೆಗೂ ಬಾಕೊಕ್‌ಗೆ ಫ್ರೆಂಚ್ ಮತ್ತು ಇಂಗ್ಲೀಶ್‌ನಲ್ಲಿ ಬರಹಗಾರರು ಗೌರವಯುತವಾಗಿ ಅಧ್ಯಯನ ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಲು ಪ್ರಾರಂಭಿರಲಿಲ್ಲ.
೨೦೧೪ ಸಾಲಿನ ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರ
2014ನೇ ಸಾಲಿನ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಕ್ಷೇತ್ರದ ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಬ್ರಿಟನ್ ಮೂಲದ ಅಮೇರಿಕ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಜಾನ್ ಒ ಕೀಫ್ ಮತ್ತು ನಾರ್ವೆ ದಂಪತಿ ಎಡ್ವರ್ಡ್ ಮೊಸೆರ್ ಹಾಗೂ ಮೇ ಬ್ರಿಟ್ ಮೊಸೆರ್ ಅವರನ್ನು ಆಯ್ಕೆ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಮಿದುಳಿನ ಕರಾರುವಕ್ಕಾದ ಆಂತರಿಕ ಸಂಚಾರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನ ವ್ಯವಸ್ಥೆ      (ಜಿಪಿಎಸ್)ನಿಗೂಡ ಕಾರ್ಯವೈಕರಿ ಕುರಿತ ಸಂಶೋಧನೆಗಾಗಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ನೀಡಲಾಗಿದೆ.
ಸಾಧನೆ
ನಮ್ಮ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿನ ಸಂಕೀರ್ಣ ಪರಿಸದಲ್ಲಿ ಮಿದುಳು ಹೇಗೆ  ಕರಾರುವಕ್ಕಾಗಿ ಪಥವನ್ನು ಗುರುತಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬ ಸಮಸ್ಯೆಯನ್ನು ಮೂವರು ಬಿಡಿಸಿಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಶತಮಾನಗಳಿಂದ ಮಿದುಳಿನ ಮಾರ್ಗಸೂಚಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ವಿಚಾರ ವಿಜಾನಿಗಳಿಗೆ ಮತ್ತು ತತ್ವಜಾನಿಗಳಿಗೆ ಬಿಡಿಸಲಾಗದ ಕಗ್ಗಂಟಾಗಿತ್ತು.ಅದಕ್ಕೀಗ ಈ ಸಂಶೋಧನೆಯಿಂದ ಸಮರ್ಪಕ ಉತ್ತರ ದೊರೆತಿದೆ. ಇಲಿಗಳ ಮಿದುಳಿನ ನರಮಂಡಲದ ಮೇಲೆ ಸಂಶೋಧನೆ ಕೈಗೊಂಡಿದ್ದ ಕೀಫ್ ಮೆದುಳಿನ ಸ್ಥಾನಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಭಾಗವಾದ ಅಂಗವನ್ನು 1971ರಲ್ಲಿಯೇ ಪತ್ತೆ ಹಚ್ಚಿದ್ದರು. ಅದಾದ ಮೂರು ದಶಕಗಳ ನಂತರ ಮೊಸೆರ್ ದಂಪತಿ 2005ರಲ್ಲಿ ಮಿದುಳಿನ ಜಿಪಿಎಸ್ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ನಿರ್ವಹಿಸುವ ಮತ್ತೊಂದು ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಪತ್ತೆ ಹಚ್ಚಿದ್ದರು. ಮಿದುಳಿನಲ್ಲಿ ಎರಡು ವಿಭಿನ್ನ ನರಕೋಶಗಳಿಂದ ಒಂದು ಸ್ಥಾನಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ನಿರ್ಮಾಣವಾಗುವುದನ್ನು ಕಂಡು ಹಿಡಿದಿದ್ದರು. ಮರೆಗುಳಿ ಕಾಯಿಲೆ ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕ ನರ ಸಂಬಧ ಕಾಯಿಲೆಗಳ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮತ್ತು ಔ‌‍‍‍‍ಷಧ ಸಂಶೋಧನೆಗೆ ಇದು ನೆರವಾಗಲಿದೆ. ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಒಂದು ಮಿಲಿಯನ್ ಡಾಲರ್ (ಅಂದಾಜು 6ಕೋಟಿ) ನಗದು ಪುರಸ್ಕಾರವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದ್ದು, ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಮೊತ್ತವನ್ನು ಮೊರೆಸ್ ದಂಪತಿ ಹಾಗೂ ಕೀಫ್ ಸಮನಾಗಿ ಹಂಚ್ಚಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ,
ಬರೊಕ್‌
ಆಧುನಿಕ ಬಳಕೆ
ಆಧುನಿಕ ಬಳಕೆಯಲ್ಲಿ, "ಬಾರೊಕ್" ಶಬ್ದವು ಈಗಲೂ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ, ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಹದಗೆಟ್ಟ, ಕಲೆಯ ಕೆಸಲದ ವಿವರಣೆ ನೀಡಲು, ನೈಪುಣ್ಯತೆ, ಅಥವಾ ಮಿತಿಮೀರಿದ ಅಲಂಕಾರ ವಿಚಾರದ ವಿನ್ಯಾಸ,ಅಥವಾ ಕ್ಲಿಷ್ಟಕರ ಸಾಲುಗಳು,ಅಥವಾ,"ಬೈಜಾಂಟಿನ್"ಗೆ ಪರ್ಯಾಯ ಪದವಾಗಿ,ಸಾಹಿತ್ಯ ವಿವರಿಸಲು,ಕಂಪ್ಯೂಟರ್ ಸಾಫ್ಟ್‌ವೇರ್, ಭಿನ್ನತೆಗಳಿ,ಅಥವಾ ಮಿತಿಮೀರಿದ ಸಂಕೀರ್ಣವಾದ ಕಾನೂನು ವಿಚಾರ, ಪರೋಕ್ಷ, ಅಥವಾ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ ಸಂದಿಗ್ಧ, ಮರೆಮಾಚಿದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಗೆ ಅಥವಾ ಅದರ ಅರ್ಥವನ್ನು ಗೊಂದಲಗೊಳಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತದೆ. "‌ ಬರೊಕ್‌ ಭಯ" ಆಳವಾಗಿ ಅನುಭವಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ, ಆದರೆ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ದಿನದ ವಾಸ್ತವಕ್ಕೆ ಒಳಪಟ್ಟಿಲ್ಲ.
೨೦೧೪ ಸಾಲಿನ ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
ಯಾರಿವರು?
ಕೀಫ್ ಅವರು ಈಗ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿ ಕಾಲೇಜ್ ಲಂಡನ್ ನಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧನೆಯಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದಾರೆ.ಮತ್ತು ಮೊಸೆರ್ ದಂಪತಿ ನಾರ್ವೆಯ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನ ವಿವಿಯಲ್ಲಿ ನರವಿಜಾನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಕೇಂದ್ರವೊಂದನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿ ಅಧಯನದಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
ಬರೊಕ್‌
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಬರೋಕ್‌
೨೦೧೪ ಸಾಲಿನ ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರ
ಪರಿಸರ ಸ್ನೇಹಿ ಬ್ಲ್ಯೂ ಎಲ್ ಇಡಿ ಬಲ್ಬ್ ಗಳನ್ನು ಶೋಧಿಸಿದ ಜಪಾನಿನ ಇಸಾಮು ಅಕಾಸಾಕಿ ಮತ್ತು ಹಿರೋಶಿ ಅಮಾನೊ ಮತ್ತು ಅಮೇರಿಕದ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಶುಜಿ ನಕಾಮುರಾ ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರದ ನೊಬೆಲ್ ಗೌರವಕ್ಕೆ ಪಾತ್ರರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಸಾಧನೆ
ನೀಲಿ ಬೆಳಕು ಸೂಸುವ ಡಯೋಡುಗಳ ಸಂಶೋಧನೆ. ಸಾಮಾನ್ಯ ಹಳದಿ ಬೆಳಕೀಯುವ ಬಲ್ಬ್ ಗಳು ಒಂದು ವ್ಯಾಟ್ ವಿದ್ಯುತ್ ಬಳಸಿಕೊಂಡು  16 ಲುಮೆನ್ ಪ್ರಕಾಶ ನೀಡುತ್ತವೆ. ಫ್ಲೊರೊಸೆಂಟ್ ದೀಪಗಳು 70 ಲುಮೆನ್ ಪ್ರಕಾಶ ಕೊಡುತ್ತದೆ.ಆದರೆ ಈ ಮೂವರು ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಅಭಿವೃದ್ದಿಪಡಿಸಿರುವ ಡಯೋಡುಗಳು ಅಳವಡಿಕೆಯಾಗಿತುವ ಎಲ್ ಇಡಿ ಬಲ್ಬ್ ಗಳು ಒಂದು ವ್ಯಾಟ್ ವಿದ್ಯುತ್ ಉರಿಸಿ ಭರ್ತಿ 300 ಲುಮೆನ್ ಬೆಳಕು ಕೊಡುತ್ತದೆ. ಪ್ಲೊರೊಸೆಂಟ್ ಬಲ್ಬ್ ಗಳು 10 ಸಾವಿರ ಗಂಟೆ ಉರಿದು ಕೆಟ್ಟು ಹೋಗುತ್ತವೆ. ಇನ್ ಕ್ಯಾಂಡಿಸೆಂಟ್ ಬಲ್ಬ್ ಗಳ ಬಾಳಿಕೆಯಂತೂ ಬರೀ ಒಂದು ಸಾವಿರ ಗಂಟೆಗಳು ಮಾತ್ರ. ಆದರೆ ಎಲ್ ಇಡಿ ಬಲ್ಬ್ ಗಳು ಬರೋಬ್ಬರಿ ಒಂದು ಲಕ್ಷ ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ಉರಿಯಲು ಶಕ್ತವಾಗಿರುತ್ತವೆ. 1990ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಈ ಮೂವರು ಸೆಮಿಕಂಡಕ್ಟರ್ ಗಳ ಮೂಲಕ ನೀಲಿ ಲೈಟ್ ಉತ್ಪಾದಿಸಿ ಬೆಳಕಿನ ತಂತ್ರಜಾನಕ್ಕೆ ಹೊಸ ಭಾಶ್ಯ ಬರೆದರು. ಈ ನೀಲಿ ಲೈಟ್ ಗಳ ಮೂಲಕ ಬಿಳಿ ಬೆಳಕನ್ನು ಹೊರಸೂಸುವ ಎಲ್ ಇಡಿ ಲ್ಯಾಂಪ್ ಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಯಾರಿವರು?
85 ವರ್ಷದ ಇಸಾಮು ಅಕಾಸಾಕಿ ಅವರು ಮೆಜಿಯೊ ವಿವಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ. 54 ವರ್ಷದ ಹಿರೋಶಿ ಅಮಾನೊ ಅವರು ನಗೋಯಾ ವಿವಿಯ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರು. ಇನ್ನು 60 ವರ್ಷದ ಶುಜಿ ನಕಾಮುರಾ ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯ ವಿವಿಯ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರು.
ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ
ಅಮೇರಿಕ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳಾದ ಎರಿಕ್ ಬೆಟ್ಜಿಗ್ ಮತ್ತು ವಿಲಿಯಂ ಮೋರ್ನರ್ ಹಾಗೂ ಜರ್ಮನಿಯ ಸ್ಟಿಫನ್ ಹೆಲ್ ಅವರಿಗೆ ರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ ನೊಬೆಲ್ ಲಭಿಸಿದೆ.
ಸಾಧನೆ
ಹೈ ರೆಸಲ್ಯೂಶನ್ ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪ್ ಅಥವಾ ನ್ಯಾನೋಸ್ಕೋಪಿಗಳ ಮೂಲಕ ಜೀವಕೋಶದ ಸೂಕ್ಸ್ಮಾಣುಗಳನ್ನು ಮತ್ತಷ್ಟು ನಿಖರವಾಗಿ ವೀಕ್ಷಿಸಲು ನೆರವಾಗುವ ಸುಧಾರಿತ ತಂತ್ರಜಾನ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ್ದಕ್ಕೆ ಇವರಿಗೆ ಈ ಗೌರವ ಪ್ರಾಪ್ತಿಯಾಗಿದೆ. ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪ್ಗಳಿಗೆ ಹೋಲಿಸಿದರೆ ಈ ಸುಧಾರಿತ ಮೈಕ್ರೋಸ್ಕೋಪ್ಗಳು ಹೆಚ್ಚು ರೆಸಲ್ಯೂಶನ್ ಹೊಂದಿವೆ.
ಯಾರಿವರು?
54 ವರ್ಷದ ಬೆಟ್ಜಿಗ್ ಅವರು ಅಮೇರಿಕದ ವರ್ಜಿನಿಯಾದಲ್ಲಿರುವ ಹೋವರ್ಡ್ ಹ್ಯೂಸ್ ವೈದ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದಾರೆ. 51ರ ಹರೆಯದ ಹೆಲ್ ಅವರು ಜರ್ಮನಿಯ ಮ್ಯಾಕ್ಸ್ ಪ್ಲ್ಯಾಂಕ್ ಜೀವ ಭೌತರಸಾಯನಶಾಸ್ತ್ರ ಸಂಸ್ಥೆಯ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಇನ್ನು ಮೋರ್ನರ್ ಅವರು ಅಮೆರಿಕದ ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯಾದ ಸ್ಟ್ಯಾನ್ ಫರ್ಡ್ ವಿವಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಶಾಂತಿ
ವಿಶ್ವದ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಶಾಂತಿ ಗೌರವ ಎಂದೇ ಪ್ರಸಿದ್ದಿಯಾಗಿರುವ ನೊಬೆಲ್ ಶಾಂತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ಸರಿಯಾಗಿ 35 ವರ್ಷಗಳ ಬಳಿಕ ಭಾರತಿಯರೊಬ್ಬರಿಗೆ ಜಂಟಿಯಾಗಿ ಲಭಿಸಿದೆ. ಮಕ್ಕಳ ಹಕ್ಕುಗಳ ರಕ್ಷಣೆ ಪರ ಅವಿರತ ಹೋರಾಟ ನಡೆಸುತ್ತಿರುವ ಭಾರತದ  ಕೈಲಾಸ್ ಸತ್ಯಾರ್ಥಿ 2014ನೇ ಸಾಲಿನ ನೊಬೆಲ್ ಶಾಂತಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗೆ ಭಾಜನರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಪಾಕಿಸ್ತಾನದಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳ ಶಿಕ್ಷಣದ ಪರ ದನಿ ಎತ್ತಿ ತಾಲಿಬಾನಿಂದ ಶಿಕ್ಷೆಗೂ ಒಳಗಾಗಿದ್ದ ಪಾಕ್ ನ 17 ವರುರ್ಷದ ಬಾಲಕಿ ಮಲಾಲ ಯೂಸಫ್ ಝಾಯಿ ಜತೆ ಸತ್ಯಾರ್ಥಿ ಅವರು ಈ ಗೌರವವನ್ನು ಹಂಚ್ಚಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ.
ಸಾಧನೆ
ಮಕ್ಕಳ ಹಾಗೂ ಯುವ ಜನರ ಶೋಷಣೆಯ ವಿರುದ್ದ ಹಾಗೂ ಮಕ್ಕಳ ಶಿಕ್ಷಣ ಹಕ್ಕುಗಳ ಪರ ಹೋರಾಡುವಲ್ಲಿ ವೈಯಕ್ತಿಕ ದಿಟ್ಟತನ ತೋರಿದ್ದು. ಗಾಂಧೀವಾದಿಯಾಗಿರುವ ಸತ್ಯಾರ್ಥಿ ಅವರು ಏಕಾಂಗಿ ವೀರನಂತೆ ಬಚಪನ್ ಬಚಾವೋ ಸರಕಾರೇತರ ಸ್ವಯಂ ಸೇವಾ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಮೂಲಕ ಮಕ್ಕಳ ಹಕ್ಕುಗಳ ರಕ್ಷಣೆ ಹಾಗೂ ಮಕ್ಕಳ ಕಳ್ಳಸಾಗಣೆ ನಿಯಂತ್ರಣದ ಕುರಿತು ನಿರಂತರವಾಗಿ ಶಾಂತಿಯುತ ಹೋರಾಟ ನಡೆಸಿಕೊಂಡು ಬರುತ್ತಿದ್ದಾರೆ. ಶೋಷಿತರ ಧ್ವನಿಯಾಗಿ ನಿಂತಿದ್ದಾರೆ. ಪ್ರತಿಭಟನೆ ಹಾಗೂ ಜಾಗೃತಿ ಶಿಬಿರಗಳ ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ. ಮಕ್ಕಳ ಹಕ್ಕುಗಳ ಪ್ರಮುಖ ಅಂತರಾಷ್ಟ್ರಿಯ ಸಮ್ಮೇಳನದಲ್ಲಿ ಪಾಲ್ಗೊಂಡು ತಮ್ಮ ವಿಚಾರಧಾರೆ ಹಂಚಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ಮಲಾಲಾ ಸಹ ಉಗ್ರರ ಬೆದರಿಕೆಗೆ ಮಣಿಯದೇ ಕಿರಿಯ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿಯೇ ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳ ಶಿಕ್ಷಣ ಹಕ್ಕುಗಳ ಹೋರಟಗಾರ್ತಿಯಾಗಿ ರೂಪುಗೊಂಡು, ಅವರ ಚಳವಳಿಯಿಂದ ಹಲವು ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಹಕ್ಕು ದೊರೆಯುವಂತಾಗಿದೆ.
ಯಾರಿವರು?
ಅತಿ ಕಿರಿಯ ವ್ಯಕ್ತಿ ತಾಲಿಬಾನ್ ಉಗ್ರರ ದಾಳಿಗೆ ಸಿಲುಕಿ ಕೂದಳಲತೆಯಲ್ಲಿ ಪಾರಾಗಿ ಬಂದ ಮಲಾಲ ನೊಬೆಲ್ ಪಡೆದ ಅತಿ ಕಿರಿಯ ವ್ಯಕ್ತಿ ಎಂಬ ಕೀರ್ತಿಗೆ ಪಾತ್ರರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಇದುವರೆಗೂ ಈ ದಾಖಲೆ ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿನ ಸಾಧನೆಗಾಗಿ ೧೯೧೫ರಲ್ಲಿ ತಂದೆಯ ಜೊತೆಗೆ ನೊಬೆಲ್ ಪಡೆದ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಲಾರೆನ್ಸ್ ಬ್ರ್ಯಾಗ್(೨೫) ಅವರ ಹೆಸರಿನಲ್ಲಿತ್ತು. ಪಾಕಿಸ್ತಾನದ ತಾಲಿಬಾನ್ ಉಗ್ರ ಸಂಘಟನೆಯು ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳು ಶಾಲೆಗೆ ಹೋಗುವುದನ್ನು ನಿಶೇಧಿಸಿತ್ತು
ಗುರುತು ಪಟ್ಟಿ
thumb|Right|ಗುರುತು ಪಟ್ಟಿಗಳಿರುವ [[ಅಂಗಿ]] ಗುರುತು ಪಟ್ಟಿಯು ಒಂದು ಧಾರಕ ಅಥವಾ ವಸ್ತುವಿಗೆ ಅಂಟಿಸಲಾದ, ಮತ್ತು ಬರಹ, ಉತ್ಪನ್ನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮಾಹಿತಿ, ವಿಳಾಸಗಳು ಮುದ್ರಿತವಾದ, ಕಾಗದ, ಪಾಲಮರ್, ಬಟ್ಟೆ, ಲೋಹ, ಅಥವಾ ಬೇರೆ ಮೂಲವಸ್ತುವಿನ ಒಂದು ತುಂಡು. ಗುರುತು ಪಟ್ಟಿಯನ್ನು ಧಾರಕ ಅಥವಾ ವಸ್ತುವಿನ ಮೇಲೆ ಪ್ರತ್ಯಕ್ಷವಾಗಿ ಮುದ್ರಿಸಲಾಗಿರಬಹುದು. ಗುರುತು ಪಟ್ಟಿಗಳು ಹಲವು ಉಪಯೋಗಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ: ಉತ್ಪನ್ನದ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ, ಹೆಸರಿನ ಟ್ಯಾಗ್‍ಗಳು, ಜಾಹೀರಾತು, ಎಚ್ಚರಿಕೆಗಳು, ಮತ್ತು ಇತರ ಸಂವಹನ.
೨೦೧೪ ಸಾಲಿನ ನೊಬೆಲ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
ಯಾರಿವರು?
ವರ್ಗ:ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು
ಗುರುತು ಪಟ್ಟಿ
ವರ್ಗ:ಪ್ಯಾಕೇಜಿಂಗ್ ವಸ್ತುಗಳು
ನಗರೀಕರಣ
ನಗರೀಕರಣ ರಾಷ್ಟ್ರವೊಂದರಲ್ಲಿ ವಿಫುಲ ಅವಕಾಶಗಳು ಉಳ್ಳ ನಗರಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಅನ್ನು ನಗರೀಕರಣ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ವ್ಯಾಪಕ ನಗರೀಕರಣ ೨೦ನೆ ಶತಮಾನದ ಪ್ರಮುಖ ಬೆಳವಣಿಗೆ.
ವ್ಯಾಖ್ಯಾನ
ಒಂದು ದೇಶದ ಜನರನ್ನು ಗ್ರಾಮೀಣ, ನಗರೀಯ ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸಬಹುದು. ಒಂದು ದೇಶದಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಮೀಣ ಜನಸಂಖ್ಯೆಗೂ ನಗರೀಯ ಜನಸಂಖ್ಯೆಗೂ ಇರುವ ಅನುಪಾತ ಅಲ್ಲಿಯ ಆರ್ಥಿಕ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಹಾಗೂ ಜನವಲಸೆಯ ಸ್ವರೂಪಗಳಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ನಗರ ಪ್ರದೇಶದ ಸಾಪೇಕ್ಷ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯೇ ನಗರೀಕರಣ. ನಗರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯಿಂದ ನಗರೀಕರಣದ ಪ್ರಮಾಣವನ್ನು ಅರಿಯಬಹುದು. ನಗರೀಯ ಕೇಂದ್ರಗಳು ಆರ್ಥಿಕ ಪ್ರಗತಿಯ ವೇಗವರ್ಧನೆಯ ಸಾಧನಗಳಾಗಿರುವುದುಂಟು. ಆದ್ದರಿಂದ ಅವುಗಳಿಂದ ಕೆಲವು ಅನುಕೂಲಗಳುಂಟು. ಆದರೆ ಅವುಗಳಿಂದ ಸಾಮಾಜಿಕವಾಗಿ, ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ, ಸಾಂಸ್ಕøತಿಕವಾಗಿ ಕೆಲವು ಸಮಸ್ಯೆಗಳೂ ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತವೆ. ಅನುಕೂಲಗಳನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮತ್ತು ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಪರಿಹಾರದ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಒಂದು ದೇಶದ ನಗರೀಕರಣದ ಅಧ್ಯಯನ ಅಗತ್ಯವೆನಿಸುತ್ತದೆ. ಜನಗಣತಿಯಲ್ಲಿ ನಗರೀಕರಣಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ವಿವರಗಳನ್ನೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ದೇಶದ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನಗರೀಯ ಹಾಗೂ ಗ್ರಾಮೀಣ ಎಂದು ವರ್ಗೀಕರಿಸುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾದರೂ ಈ ವಿಚಾರದಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲ ದೇಶಗಳೂ ಒಂದೇ ಮಾನದಂಡವನ್ನು ಇಟ್ಟುಕೊಂಡಿರುವುದಿಲ್ಲ. ಆಯಾ ದೇಶದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಇದು ವ್ಯತ್ಯಾಸವಾಗುತ್ತದೆ.
ದೇಶಾವಾರು ತುಲನೆ
ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಸ್ವೀಡನ್ನಿನಲ್ಲಿ ೨೦೦ ಜನರಿರುವ ವಸತಿ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ನಗರೀಯವೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿ ೫೦೦, ಕೆನಡದಲ್ಲಿ ೧೦೦೦, ಪೂರ್ವ ಜರ್ಮನಿಯಲ್ಲಿ ೨೦೦೦, ಅಮೆರಿಕ ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳಲ್ಲಿ ೨೫೦೦, ಜಾರ್ಡನಿನಲ್ಲಿ ೧೦೦೦೦ ಜನರಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ನಗರೀಯ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ನಗರ ಪ್ರದೇಶ ಎಂದು ಎನ್ನಬೇಕಾದರೆ
ಕಾರಣಗಳು
ನಗರೀಕರಣ ಪ್ರಪಂಚಾದ್ಯಂತ ವೇಗವಾಗಿ ಆಗುತ್ತಿರುವುದು, ೨೦ನೆ ಶತಮಾನದ ಪ್ರಮುಖ ಬೆಳವಣಿಗೆ. ಏಷ್ಯ ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕಗಳಂಥ ಹಿಂದುಳಿದ ಪ್ರದೇಶಗಳಿಗಿಂತ ಅಮೆರಿಕ, ಯೂರೋಪ್, ಓಷಿಯಾನಿಯ ಈ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ನಗರೀಕರಣ ಹೆಚ್ಚಿನ ವೇಗದಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದೆ. ಮುಂದುವರಿದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ತೀವ್ರಗತಿಯಲ್ಲಿ ನಗರೀಕರಣವಾಗುತ್ತಿರಲು ಕಾರಣ ಅಲ್ಲಿಯ ಕೈಗಾರಿಕಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಮತ್ತು ಅದರಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿದ ವಾಣಿಜ್ಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗೆ ಅಲ್ಲಿ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಏರುತ್ತಿರುವ ಬೇಡಿಕೆ, ಕಾರಣವಾಗಿತ್ತು.
ನಗರೀಕರಣಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾದ ಅಂಶಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎರಡು: ಪಟ್ಟಣಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಆರೋಗ್ಯ, ನೈರ್ಮಲ್ಯ ಹಾಗೂ ಆಹಾರ ಗುಣಮಟ್ಟ ಉತ್ತಮವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಗ್ರಾಮಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿರುವುದಕ್ಕಿಂತ ನಗರಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮರಣದರ ಕಡಿಮೆಯಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾನದಲ್ಲಿ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಏರಿಕೆ ಆಗುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಎರಡನೆಯದಾಗಿ, ಗ್ರಾಮ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಉದ್ಯೋಗಾವಕಾಶಗಳು ಕಡಿಮೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಅಲ್ಲಿಯ ಜನರು ಉದ್ಯೋಗಾಕಾಂಕ್ಷೆಯಿಂದ ಪಟ್ಟಣಗಳಿಗೆ ಹೋಗುತ್ತಾರೆ. ಪಟ್ಟಣಗಳಲ್ಲಿಯ ಹೆಚ್ಚಿನ ಉದ್ಯೋಗಾವಕಾಶಗಳು, ಮನೋರಂಜನೆ, ಆರೋಗ್ಯ, ನೈರ್ಮಲ್ಯ, ಶಿಕ್ಷಣಸೌಲಭ್ಯ ಮೊದಲಾದ ಅನುಕೂಲಗಳು ಗ್ರಾಮವಾಸಿಗಳನ್ನು ಅವುಗಳತ್ತ ಸೆಳೆಯುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದ ನಗರೀಕರಣದ ವೇಗ ಹೆಚ್ಚುತ್ತದೆ. ೧೯೮೦ರಿಂದ ಭಾರತದ ಗ್ರಾಮಗಳಲ್ಲಿ ಉದ್ಯೋಗದ ಅವಕಾಶಗಳು ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತಾ, ಕೂಲಿಯನ್ನು ಅರಸಿ, ಗ್ರಾಮಸ್ಥರು ನಗರಗಳಿಗೆ ವಲಸೆಯಾಗುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ಹೆಚ್ಚಾಯಿತು.Urbanisation_in_India ೧೯೦೧ರಲ್ಲಿ ೧೧.೪% ಭಾರತೀಯರು ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸ ಮಾಡುತ್ತ್ತ ಇದ್ದರು ಎಂಬುದು ಜನಗಣತಿಯ ಲೆಕ್ಕ ಆಗಿತ್ತು. ೨೦೦೧ರ ಜನಗಣತಿಯಂತೆ ಇದು ಶೇಕಡ ೨೮.೫೩% ಇದೆ.
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನಗರೀಕರಣ
ಪ್ರಪಂಚದ ಉಳಿದ ಪ್ರದೇಶಗಳಂತೆಯೇ ಭಾರತದಲ್ಲೂ ದೊಡ್ಡ ನಗರಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಾಗುತ್ತಿದೆ. ೧೯೦೧ರಲ್ಲಿ ಒಂದು ಲಕ್ಷಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಜನಸಂಖ್ಯೆಯುಳ್ಳ ನಗರಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ೨೫ ಮಾತ್ರವಿತ್ತು; ೧೯೭೧ರ್ ವೇಳೆಗೆ ಅಂಥ ನಗರಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ೧೫೧. ನಗರ ಪ್ರದೇಶದ ಒಟ್ಟು ಜನಸಂಖ್ಯೆಯ ಮೂರನೆಯ ಎರಡು ಪಾಲು ಜನ ಇಂಥ ನಗರಗಳಲ್ಲಿಯೇ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹತ್ತು ಲಕ್ಷಕ್ಕಿಂತ ಅಧಿಕ ಜನಸಂಖ್ಯೆ ಉಳ್ಳ ನಗರಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ೧೯೧೧ರಲ್ಲಿ ೨ ಮಾತ್ರವಿತ್ತು; ೧೯೭೧ರಲ್ಲಿ ಅಂತಹ ೮ ನಗರಗಳು ಇದ್ದವು. ಅದಾಗ ಅವುಗಳನ್ನು ಮೆಟ್ರೋ ನಗರಗಳು ಎಂದು ಪರಿಗಣಗೆ ಮಾಡಲಾಯಿತು. ಅವುಗಳ ಪೈಕಿ ಮುಂಬಯಿ, ದೆಹಲಿ, ಬೆಂಗಳೂರು ಮತ್ತು ಅಹಮದಾಬಾದ್ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚಿನ ದರದಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿತ್ತು. (ಉಳಿದ ನಾಲ್ಕು ದೊಡ್ಡ ನಗರಗಳು ಕಲ್ಕತ್ತ, ಮದ್ರಾಸ್, ಹೈದರಾಬಾದ್ ಮತ್ತು ಕಾನ್ಪುರ). ೨೦೦೧ರ ಜನಗಣತಿಯಲ್ಲಿ ಇಂತಹ ೫೦೦ ನಗರಗಳು ಇದ್ದವು.೨೦೫೦ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ, ೮೦ ಕೋಟೀಗೂ ಮಿಗಿಲಾಗಿ ಭಾರತೀಯರು ನಗರಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ಅಂದಾಜು ಮಾಡಲಾಗಿದೆ.
ಸಮಸ್ಯೆಗಳು
ಆರ್ಥಿಕ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಮತ್ತು ಔದ್ಯೋಗಿಕ ರಚನೆಯ ಬದಲಾವಣೆಯನ್ನು ನಗರೀಕರಣ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ನಗರಗಳ ಅತಿಯಾದ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಿಂದ ಕೆಲವು ಸಮಸ್ಯೆಗಳು ಉದ್ಭವಿಸುತ್ತದೆ. ತೀವ್ರಗತಿಯ ನಗರ ಬೆಳವಣಿಗೆಯಿಂದ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ, ಆರೋಗ್ಯ, ನೈರ್ಮಲ್ಯ, ಕುಡಿಯುವ ನೀರು, ವಿದ್ಯುತ್ತು, ಸಾರಿಗೆ-ಸಂಪರ್ಕ ಮುಂತಾದ ಅವಶ್ಯಕ ಸೇವೆಗಳ ಮೇಲೆ ಒತ್ತಡ ಉಂಟಾಗಿ ಸರ್ಕಾರ ಮತ್ತು ಪೌರಸಭೆಗಳಿಗೆ ಸಮಸ್ಯೆಗಳನ್ನು ತಂದೊಡ್ಡುತ್ತಿದೆ. ಯೋಜಿತವಲ್ಲದ ನಗರಗಳ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಕೊಳೆಗೇರಿಗಳ ಅವಕಾಶ ಉಂಟು ಮಾಡುವುದಲ್ಲದೆ ಕಳ್ಳತನ, ದರೋಡೆ, ವೇಶ್ಯಾಗಾರಿಕೆ ಮುಂತಾದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಬೇನೆಗಳಿಗೆ ಎಡೆಮಾಡಿಕೊಡುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ನಗರ ಬೆಳವಣಿಗೆಯನ್ನು ಯೋಜಿತ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುವ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದಲೂ ಮೇಲಿನ ಸಮಸ್ಯೆಗಳ ಪ್ರಖರತೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆಮಾಡುವ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದಲೂ ನಗರಾಡಳಿತ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ನಗರ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಿ ಅನುಷ್ಠಾನಕ್ಕೆ ತರುವುದುಂಟು. ಕೊಳಚೆ ಪ್ರದೇಶಗಳು, ಪರಿಸರ ಮಾಲಿನ್ಯ (ನೀರು, ಗಾಳಿ ಮತ್ತು ಭೂಮಿ) ಮತ್ತು ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತಲೂ ಜನಸಾಂದ್ರತೆಯಿಂದ ಸಂಚಾರ ಮತ್ತು ಇತರೇ ನಾಗರೀಕ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ಬಲು ದುಬಾರಿ ಮತ್ತು ಕಷ್ಟಕರವಾಗುತ್ತವೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಪ್ರೋಜೆಕ್ಟ್ ಟೈಗರ್-೨ ಸ್ಪರ್ಧೆಗೆ ಬರೆದ ಲೇಖನ
ಕೆರಿಬ್ಬಿಯನ್ ಸಮುದ್ರ
thumb|250px|right|ಮಧ್ಯ ಅಮೆರಿಕ ಮತ್ತು ಕೆರಿಬಿಯನ್ ಪ್ರದೇಶದ ಭೂಪಟ
ಕೆರಿಬ್ಬಿಯನ್ ಸಮುದ್ರ ಪಶ್ಚಿಮ ಭೂಗೋಳದ ಉಷ್ಣ ವಲಯದ ಸಮುದ್ರವಾಗಿದೆ. ಅಟ್ಲಾಂಟಿಕ್ ಮಹಾಸಾಗರದ ಭಾಗವಾಗಿರುವ ಇದು ಮೆಕ್ಸಿಕೊ ಕೊಲ್ಲಿಯ ಆಗ್ನೇಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ. ಬಹುತೇಕ ಕೆರಿಬಿಯನ್ ತಟ್ಟೆಯನ್ನು ವ್ಯಾಪಿಸಿರುವ ಈ ಸಮುದ್ರದ ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೇರಿಕ, ಪಶ್ಚಿಮ ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣದಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯ ಅಮೇರಿಕ, ಹಾಗೂ ಉತ್ತರ ಮತ್ತು ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಆಂಟಿಲ್ಲಿಸ್ ದ್ವೀಪಗಳು ಸ್ಥಿತವಾಗಿವೆ. ಕೆರಿಬಿಯನ್ ಸಮುದ್ರದ ಪೂರ್ಣ ಪ್ರದೇಶ, ವೆಸ್ಟ್ ಇಂಡೀಸ್ ದ್ವೀಪಗಳು ಮತ್ತು ಸುತ್ತಲಿನ ಕರಾವಳಿ ಜೊತೆಗೊಂಡು ಕೆರಿಬಿಯನ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುತ್ತವೆ.
ಕೆರಿಬಿಯನ್ ಸಮುದ್ರ ಅತಿ ದೊಡ್ಡ ಉಪ್ಪಿನ ನೀರಿನ ಸಮುದ್ರಗಳಲ್ಲೊಂದಾಗಿದ್ದು ೨೭,೫೪,೦೦೦ ಚದರ ಕಿ.ಮಿ. ವಿಸ್ತೀರ್ಣ ಹೊಂದಿದೆ. ಕ್ಯೂಬಾ ಮತ್ತು ಜಮೈಕಾಗಳ ನಡುವೆಯಿರುವ ಸಮುದ್ರದ ಅತಿ ಆಳ ಪ್ರದೇಶವಾದ "ಕೇಮನ್ ತೊಟ್ಟಿ" ೭,೬೮೬ ಮಿ. (೨೫,೨೨೦ ಅಡಿ) ಸಮುದ್ರದಾಳದಲ್ಲಿದೆ.
ವರ್ಗ:ಸಮುದ್ರಗಳು
ಜಬ್ಬಾರ್ ಸಮೊ ಸಂಪಾಜೆ
ಜಬ್ಬಾರ್ ಸಮೊ ಅವರು ಓರ್ವ ಯಕ್ಷಗಾನ ಕಲಾವಿದ. ಇವರು ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಮತ್ತು ಕೊಡಗು ಜಿಲ್ಲೆಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುವ ಸಂಪಾಜೆ ಎಂಬಲ್ಲಿ ೧೯೬೩ರ ಜೂನ್ ೧ರಂದು ಜನಿಸಿದರು.
ಬಾಲ್ಯ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ
ಜಬ್ಬಾರ್ ಸಮೊ ಅವರ ತಂದೆ ಮೊಯ್ದಿನ್ ಕುಂಞ ಮತ್ತು ತಾಯಿ ಬೀಫಾತಿಮ. ಜಬ್ಬಾರ್ ಸಮೊ ಅವರು ೫ನೇ ಗಂಡುಮಗು. ೧ರಿಂದ ೫ನೇ ತರಗತಿ ವರೆಗಿನ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಸಂಪಾಜೆಯಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ೬ರಿಂದ ೭ಣೇ ತರಗತಿವರೆಗಿನ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಕಲ್ಲುಗುಂಡಿಯಲ್ಲಿ ಪಡೆದರು. ಪದವಿ ಪೂರ್ವ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸವನ್ನು ಪುತ್ತೂರಿನ ಸಂತ ಫಿಲೋಮಿನ ಕಾಲೇಜಿನಲ್ಲಿ ಪಡೆದರು. ಬಾಲ್ಯದಿಂದಲೇ ಯಕ್ಷಗಾನದಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಆಸಕ್ತಿ ಹೊಂದಿದ್ದರು. ತಮ್ಮ ತಂದೆಗೆ ಅಂಗಡಿ ವ್ಯಾಪಾರದಲ್ಲಿ ಸಹಾಯದ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಯಕ್ಷಗಾನವನ್ನು ಕಲಿತರು.
ಯಕ್ಷಗಾನ ರಂಗ
ಜಬ್ಬಾರ್ ಸಮೊ ಅವರ ಯಕ್ಷಗಾನದ ಮೊದಲ ಗುರು ವಳಕುಂಜ ಕುಮಾರ ಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯ ಭಟ್. ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ದ್ರೋಣ, ಜಾಬಾಲಿ, ಈಶ್ವರ, ಸಂಜಯ, ಅಕ್ರೂರ, ಬ್ರಹ್ಮ, ಕಂಸ ಮಂತಾದ ವೇಷಗಳಿಗೆ ಗೆಜ್ಜೆ ಕಟ್ಟಿ ಕುಣಿಯುತ್ತಿದ್ದರು. ೧೯೯೦ರಲ್ಲಿ ತಾಳಮದ್ದಳೆಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಲು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ವಾಲಿ, ಮಾಗಧ, ಕರಣ, ಅರ್ಜುನ, ಶಲ್ಯ, ಸುಗ್ರೀವ, ಭೀಷ್ಮ, ಕೌರವ, ಶುಂಭ, ರಕ್ತಬೀಜ, ಧರ್ಮಾಂಗದ, ಭರತ, ಶತ್ರುಘ್ನ, ಹನುಮಂತ, ವೀರಮಣಿ, ಈಶ್ವರ, ಬಲರಾಮ, ರುಕ್ಮ, ಭೀಷ್ಮಕ, ಜಾಂಬವಂತ, ಸಂಜಯ, ಭೀಮ, ದೇವೇಂದ್ರ, ಭೃಗು, ತಮಾಸುರ, ಶತ್ರುಪ್ರಸೂದನ, ಬಲಿ, ಶುಕ್ರಾಚಾರ್ಯ ಮುಂತಾದ ಪಾತ್ರಗಳನ್ನು ತಾಳಮದ್ದಳೆಯಲ್ಲಿ ನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಯಕ್ಷಗಾನ ಕಲಾವಿದರು
ಕರ್ನಾಟಕ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಸೇವೆಗಳ ಖಾತರಿ ಅಧಿನಿಯಮ - ೨೦೧೧
ಸಕಾಲ ಎಂದು ಹೆಸರು ಹೊಂದಿರುವ ಕರ್ನಾಟಕ ನಾಗರಿಕರಿಗೆ ಸೇವೆಗಳ ಖಾತರಿ ಅಧಿನಿಯಮ - ೨೦೧೧ ಭ್ರಷ್ಟಾಚಾರ ನಿಯಂತ್ರಣ ಮತ್ತು ಸರ್ಕಾರಿ ಸೇವೆಗಳಿಗೆ ಕಾಲಮಿತಿ ನಿಗದಿಪಡಿಸುವ ವಿಧೇಯಕವಾಗಿದೆ. ಇದು ರಾಜ್ಯಾದ್ಯಂತ ಏಪ್ರಿಲ್ ೨, ೨೦೧೨ರಂದು ಜಾರಿಗೆ ಬಂದಿತು.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಆಡಳಿತ ವಿಭಾಗಗಳು
ಉಯ್ಯಾಲೆ (ಚಲನಚಿತ್ರ)
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಕಾದಂಬರಿಗಳು ವರ್ಗ:ವರ್ಷ-೧೯೬೯ ಕನ್ನಡಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ಕಾದಂಬರಿ ಆಧಾರಿತ ಕನ್ನಡ ಚಿತ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ರಾಜಕುಮಾರ್ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ನಳಿನ್ ಕುಮಾರ್ ಕಟೀಲ್
ನಳೀನ್ ಕುಮಾರ್ ನಿರಂಜನ ಶೆಟ್ಟಿ ಕಟೀಲ್ (ಫೆಬ್ರವರಿ ೭ ೧೯೬೬) ಭಾರತ ದೇಶದ ಲೋಕಸಭಾ ಸದಸ್ಯ. ಕರ್ನಾಟಕದ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಲೋಕಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರದಿಂದ ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಾರ್ಟಿಯ ೧೬ನೇಯ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುತ್ತಿದ್ದಾರೆ.
ರಾಜಕೀಯ ಜೀವನ
ನಳೀನ್ ಕುಮಾರ್ ಕಟೀಲ್ ಅವರು ಕಟ್ಟಡಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿಸಿಕೋಡುವ ಕಾಂಟ್ರಕ್ಟರ್ ಆಗಿದ್ದರು. ನಂತರ ಅವರು ರಾಷ್ಟೀಯ ಸ್ವಯಂ ಸೇವಕ ಸಂಘದ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ಸಾಮಾಜಿಕ, ರಾಜಾಕೀಯಕ್ಕೆ ಬಂದರು. ಮೊದಲಿಗೆ ರಾಜಾಕೀಯವಾಗಿ ಅಲ್ಲದೆ ಸಸ್ವಯಂ ಸೇವಕರಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದರು. ನಂತರ ಭಾರತೀಯ ಜನಾತ ಪಾರ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿದರು. ೨೦೦೪ರಲ್ಲಿ ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದರು. ೨೦೦೯ರಲ್ಲಿ ಇವರು ಲೋಕಸಭೆಯ ಕೆಳಗಿನ ಮನೆಗೆ ಆಯ್ಕೆ ಆದರು. ನಂತರ ಪುನ: ೨೦೧೪ರಲ್ಲಿ ಲೋಕಸಭೆಯ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ಆಯ್ಕೆ ಆದರು.
ವೈಯುಕ್ತಿಕ ಜೀವನ
ನಳೀನ್ ಕುಮಾರ್ ಕಟೀಲ್ ಅವರು ಶ್ರೀದೆವಿ ಶೆಟ್ಟಿಯವರನ್ನು ೦೨ ಮೇ ೨೦೦೧ರಂದು ಮದುವೆಯಾದರು. ಇವರಿಗೆ ಇಬ್ಬರು ಹೆಣ್ಣು ಮಕ್ಕಳಿದ್ದಾರೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ರಾಜಕಾರಣಿಗಳು ವರ್ಗ:ಭಾರತೀಯ ಜನತಾ ಪಕ್ಷ
ವನ್ಯಜೀವನ
thumbnail|right|300px| ಅಮೆರಿಕಾಗಳು ಮತ್ತು ಯುರೇಶಿಯಾಗಳಲ್ಲಿ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಕಾಣಸಿಗುವ ವನ್ಯಜೀವಿಗಳಾದ ಜಿಂಕೆಗಳ ಹಲವಾರು ಪ್ರಭೇದಗಳು. thumb|right|300px| ವನ್ಯಜೀವಿಗಳಿಗೆ ಇನ್ನೊಂದು ಉದಾಹರಣೆಯಾದ ಒಂದು ಬಾಟಲ್‌ನೋಸ್ ಡಾಲ್‌ಫಿನ್ (Tursiops truncatus) ಕೆನಡಿ ಸ್ಪೇಸ್ ಸೆಂಟರ್ ಬಳಿಯ ಬನಾನಾ ನದಿಯಲ್ಲಿ ಸಂಶೋಧನಾ ದೋಣಿಯೊಂದು ಎಬ್ಬಿಸಿದ ಅಲೆಯ ಮೇಲೆ ಸರ್ಫ್ ಮಾಡುತ್ತಿರುವುದು. ವನ್ಯಜೀವನ ವು ಎಲ್ಲಾ ಸಾಕಲು-ಆಗದ ಸಸ್ಯಗಳು, ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಜೀವಿಗಳನ್ನೊಳಗೊಂಡಿದೆ. ಕಾಡುಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ಉಪಯೋಗಕ್ಕಾಗಿ ಸಾಕುವ, ಬೆಳೆಸುವ ಅಥವಾ ಪಳಗಿಸುವ ಹಲವಾರು ಬಾರಿ ಭೂಮಿಯ ಎಲ್ಲಾ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆದಿದೆ, ಮತ್ತು ಇದರಿಂದ ನಿಸರ್ಗದ ಮೇಲೆ ಗಣನೀಯವಾದ ಧನಾತ್ಮಕ ಮತ್ತು ಋಣಾತ್ಮಕ ಪರಿಣಾಮಗಳುಂಟಾಗಿವೆ.
ವನ್ಯಜೀವಿಗಳು ಎಲ್ಲಾ ರೀತಿಯ ಪರಿಸರದಲ್ಲೂ ಕಂಡು ಬರುತ್ತವೆ. ಮರುಭೂಮಿ, ಮಳೆಕಾಡು, ಬಯಲು ಪ್ರದೇಶ ಹಾಗೂ ಸಂಪೂರ್ಣ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದಿದ ನಗರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲೂ ವನ್ಯಜೀವಿ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಕಾಣಬಹುದು. ಜನಪ್ರಿಯ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಸಾಮಾನ್ಯ ಉಲ್ಲೇಖದಂತೆ ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂಕುಲ ಮಾನವ ಸಂಗದಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಇರಬಯಸುತ್ತವೆ. ಅದರೆ, ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂಕುಲದ ಮೇಲೆ ಮಾನವನ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಿವೆ ಎಂಬುದನ್ನು ಬಹಳಷ್ಟು ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳೇ  ಒಪ್ಪುತ್ತಾರೆ.
ಮಾನವನು ಇತಿಹಾಸ ಕಾಲದಿಂದಲೂ ವನ್ಯಜೀವಿಗಳಿಗಿಂತ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ನಾಗರೀಕತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾನೆ, ಅದು ಕಾನೂನು, ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ನೈತಿಕ ಪ್ರಜ್ಞೆಯಂತಹ  ಹಲವು ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ. ಈ ವಿಷಯಗಳು ದಾಖಲೆಯಾದ ಇತಿಹಾಸದ ಉದ್ದಕ್ಕೂ  ಚರ್ಚೆಗೆ  ಕಾರಣಗಳಾಗಿವೆ. ಕೆಲವು ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಪವಿತ್ರವೆಂದು ಧರ್ಮಗಳು ಆಗಾಗ ಘೋಷಣೆ ಮಾಡಿವೆ, ಆಧುನಿದ ಕಾಲಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಪ್ರಕೃತಿದತ್ತ ಪರಿಸರವು ವನ್ಯಜೀವಿ ಪರಿಸರವನ್ನು ಶೋಷಣೆ ಮಾಡುವ ಹೋರಾಟದಿಂದ ಪ್ರಭಾವಿತಗೂಂಡಿದ್ದು, ಅದು ಮಾನವನ ಉಪಯೋಗಕ್ಕೆ ಅಥವಾ ಮನರಂಜನೆಯಾಗಿದೆ. ಸಾಹಿತ್ಯವು ಕೂಡಾ ಮಾನವನು ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕವಾಗಿ ವನ್ಯಜೀವಿಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕ ಎಂಬುದರ ಉಪಯೋಗ ಪಡೆದಿಕೊಂಡಿದೆ.
ಆಹಾರ, ಮುದ್ದು ಪ್ರಾಣಿಗಳು, ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಔಷಧಗಳು.
2008ರ ನವೆಂಬರ್‌ನಲ್ಲಿ, TRAFFICನ ವರದಿಯ ಪ್ರಕಾರ ಮಲೇಶಿಯಾದ ವನ್ಯಜೀವಿ ಮತ್ತು ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಉದ್ಯಾನಗಳ ಇಲಾಖೆ ಸುಮಾರು 900ರಷ್ಟು ಪುಕ್ಕಕಿತ್ತು "ಓವನ್‌ಗೆ ಹಾಕಲು ಸಿದ್ಧ"ವಾಗಿದ್ದ ಗೂಬೆಗಳು ಮತ್ತು ಇತರ ಸಂರಕ್ಷಿತ ವನ್ಯಜೀವಿ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಮುಟ್ಟುಗೋಲು ಹಾಕಿಕೊಂಡಿತು. ಈ ಪ್ರಾಣಿಪಕ್ಷಿಗಳನ್ನು ಚೀನಾದ ಕಾಡುಪ್ರಾಣಿಗಳ ಮಾಂಸವನ್ನು ಮಾರುವ ರೆಸ್ಟುರಾಗಳಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ. CITES(the Convention on International Trade in Endangered Species of Wild Fauna and Flora)ನಲ್ಲಿ ಪಟ್ಟಿ ಮಾಡಿದ ಅನೇಕ ನಗರಗಳಲ್ಲಿ  ಇಂತಹ ವ್ಯಾಪಾರವನ್ನು ನಿರ್ಬಂಧಿಸಲಾಗಿದೆ.
ವನ್ಯಜೀವಿ ವ್ಯಾಪಾರ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣ ಜಾಲವಾದ TRAFFICನ ವರದಿಯ ಸಹ ಲೇಖಕ ಕ್ರಿಸ್ ಎಸ್. ಶೆಪರ್ಡ್ ಹೇಳುವಂತೆ, "ಮಲೇಶಿಯಾ ದೇಶವು ಅತ್ಯದ್ಭುತ ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಂಪತ್ತಿನ ತವರಾಗಿದೆ". "ಆದಾಗ್ಯೂ, ಮಲೇಶಿಯಾದ ಪ್ರಕೃತಿದತ್ತ ಜೀವವೈವಿದ್ಧ್ಯತೆಗೆ ಕಾನೂನುಬಾಹಿರ ಬೇಟೆಗಾರಿಕೆ ಮತ್ತು ವ್ಯಾಪಾರದಿಂದ ಬೆದರಿಕೆಯಿದೆ."
ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞೆ ಮತ್ತು ಲೇಖಕಿ ಸ್ಯಾಲೀ ನೀಡೆಲ್ 2008ರ ನವೆಂಬರ್ ವರದಿಯಲ್ಲಿ ದಾಖಲಿಸಿರುವಂತೆ  ಅಮೆಝಾನ್ ನದಿಯ ಉದ್ದಕ್ಕೂ ಅಸಂಖ್ಯಾತ ಜೀವಿಗಳು ಮತ್ತು ಕಾಡಿನಿಂದ ಹಿಡಿದ ಮರ್ಮೋಸೆಟ್‌ಗಳೂ ಸೇರಿ ಸುತ್ತಲಿನ ವನ್ಯಜೀವಿಗಳು ಅನಧಿಕೃತ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗೆ ಕಡಿಮೆ ಬೆಲೆ  $1.60 (5 ಪೆರೂವಿಯನ್ ಸೋಲ್ಸ್)ಗೆ ಮಾರಲ್ಪಡುತ್ತವೆ. Veggie Revolution: Monkeys and parrots pouring out from the jungle ಅಮ್ಹೆಝಾನ್‌ನ ಅಸಂಖ್ಯ ಜೀವಪ್ರಭೇದಗಳಾದ ಮತ್ತು ಪೆಕ್ಕಾರೀಗಳು, ಅಗೋಟೀಗಳು, ಆಮೆಗಳು, ಆಮೆಮೊಟ್ಟೆಗಳು, ಅನಕೊಂಡಾಗಳು, ಆರ್ಮಡಿಲ್ಲೋಗಳು ಮುಂತಾದ ಜೀವಿಗಳೂ ಕೂಡ ಪ್ರಾಥಮಿಕವಾಗಿ ಆಹಾರವಾಗಿ ಮಾರಾಟಗೂಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಈ ಅನಧಿಕೃತ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಿಗೆ ಬರುವ ಇತರ ಜೀವಿಗಳಾದ ಮಂಗಗಳು ಮತ್ತು ಗಿಳಿಗಳನ್ನು ಸಾಕುಪ್ರಾಣಿಗಳ ಧಂಧೆಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇವನ್ನು ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಆಗಾಗ ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌ಗೆ ಕಳ್ಳಸಾಗಾಣಿಕೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮತ್ತೂ ಕೆಲವು ಅಮೆಜಾನ ಜೀವಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಾರಲಾಗುವ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಔಷಧಿಗಳ ಜನಪ್ರಿಯ ಪದಾರ್ಥಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಬಳಕೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಅಂಗಾಂಗಗಳ ಔಷಧೀಯ ಮೌಲ್ಯವು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಮೂಢನಂಬಿಕೆಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ್ದಾಗಿದೆ.
ರಿಲಿಜನ್
ಹಲವಾರು ವನ್ಯಜೀವಿ ಪ್ರಭೇದಗಳು ಪ್ರಪಂಚದೆಲ್ಲೆಡೆ ಹರಡಿರುವ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳಲ್ಲಿ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ, ಮತ್ತು ಅವುಗಳನ್ನು ಹಾಗೂ ಅವುಗಳ ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಧಾರ್ಮಿಕ ಕ್ರಿಯಾವಿಧಿಗಳಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರ ವಸ್ತುಗಳನ್ನಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಗರುಡಗಳು, ಗಿಡುಗಗಳು ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ಗರಿಗಳು ಮೂಲ ಅಮೆರಿಕನ್ರಲ್ಲಿ ಧಾರ್ಮಿಕ ವಸ್ತುಗಳಾಗಿ ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಮಹತ್ವದ ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಮತ್ತು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಮೌಲ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ.
ಬೇರೆಬೇರೆ ಸ್ಥಳಗಳು ಭಿನ್ನವಾದ್ದ ದೇವರುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದ್ದರಿಂದ ಎಲ್ಲೆಡೆಯಲ್ಲೂ ಭಿನ್ನಭಿನ್ನವಾದ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಪವಿತ್ರಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿವೆ. ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಪೂಜ್ಯವೆನಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಅಥವಾ ಪವಿತ್ರವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ದೇವರುಗಳು ಕಾರಣವಾಗಿರುತ್ತಾರೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ: ಗ್ರೀಕ್ ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ನವಿಲುಗಳು ಮತ್ತು ಆಕಳುಗಳು ಹೆರಾ ದೇವತೆಗಳಿಗೆ ಪ್ರಿಯವಾಗಿದ್ದುವೆಂದು ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಪವಿತ್ರವಾಗಿವೆ. ಇದರಜತೆಗೇ ಗ್ರೀಕ್ ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ಪವಿತ್ರವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗೀರುವ ಜೀವಿಗಳೆಂದರೆ ನಾಯಿಗಳು ಮತ್ತು ಗೂಬೆಗಳು; ಏಕೆಂದರೆ ನಾಯಿಯು ಏರ್‌ಳ ಪ್ರೀತಿಯ ಪ್ರಾಣಿಯಾಗಿದ್ದಿತು ಮತ್ತು ಗೂಬೆಯು ಅಥೀನಾಳ ಮೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಾಣಿಯಾಗಿದ್ದಿತು. ಇನ್ನು ಕೆಲವು ಪ್ರಾಣಿಗಳು ದೇವರುಗಳಿಗೆ ಬಲಿಯ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಅರ್ಪಿಸಲಾಗುವವೆಂಬ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಅವುಗಳಿಗೆ ಪವಿತ್ರಸ್ಥಾನವನ್ನು ನೀಡಲಾಗಿದೆ. ಆಕಳನ್ನು ಈ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿಯೂ ಕೂಡ ಪವಿತ್ರವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಕೊನೆಯದಾಗಿ, ಒಬ್ಬ ದೇವತೆಯು ಯಾವುದೇ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಒಂದು ಪ್ರಾಣಿಯ ರೂಪವನ್ನು ಧರಿಸಿದಲ್ಲಿ ಆ ಪ್ರಾಣಿಯು ಪವಿತ್ರವೆನಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಜಿಯೂಸ್ ದೇವರು ತನ್ನ ಹೆಂಡತಿ ಹೆರಾಳ ಹದ್ದಿನ ಕಣ್ಣಿನಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಲುವಾಗಿ ಹಲವಾರು ಪ್ರಾಣಿಗಳ ರೂಪ ತಾಳುತ್ತಿದ್ದನು.
ದೂರದರ್ಶನ
thumb|right|200px|ಡಗ್ಲಸ್ ಅಳಿಲು (Tamiasciurus douglasii) ವನ್ಯಜೀವನಕ್ಕೆ ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆಯಾಗಿದೆ. ವನ್ಯಜೀವನವು ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಟೆಲಿವಿಶನ್ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳ ಪ್ರಧಾನ ವಿಷಯವಾಗಿದೆ. National Geographicನ ವಿಶೇಷ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು CBSನಲ್ಲಿ 1965ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲಿಗೆ ತೋರಿಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ನಂತರ ಇದು ABCಗೆ ಬದಲಾವಣೆಯಾಗಿ ಆಮೇಲೆ PBS ಬಳಿ ಹೋಯಿತು. 1963ರಲ್ಲ್ಲಿNBCಯು ಹೊಸತಾಗಿ ವೈಲ್ಡ್ ಕಿಂಗ್‌ಡಮ್  ಎಂಬ ಜನಪ್ರಿಯ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿತು ಹಾಗೂ ಇದನ್ನು ಪ್ರಾಣಿಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರಾದ ಮಾರ್ಲಿನ್ ಪರ್ಕಿನ್ಸ್ ನಡೆಸಿಕೊಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಯು.ಕೆಯ BBC ನ್ಯಾಚುರಲ್ ಹಿಸ್ಟರಿ ಯುನಿಟ್ ಕೂಡ ಇದೇ ತರಹದ ಕೆಲಸಲ್ಲಿ ಅಗ್ರಗಾಮಿಯಾಗಿದ್ದು, ಇದರ ಪ್ರಥಮ ವನ್ಯಜೀವನ ಸರಣಿಯಾದ ಸರ್ ಪೀಟರ್ ಸ್ಕಾಟ್ ನಡೆಸಿಕೊಡುತ್ತಿದ್ದ LOOK ಎಂಬುದು ಚಿತ್ರೀಕರಣಗೊಂಡ ಘಟಕಗಳನ್ನು ನಡುನಡುವೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತಿದ್ದ ಸ್ಟುಡಿಯೋ ಆಧರಿತ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವಾಗಿತ್ತು. ಇಡೇ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಡೇವಿಡ್ ಅಟೆನ್‌ಬರೋರವರು ಮೊದಲ ಬಾರಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು ಹಾಗೂ ಇದು Zoo Quest ಎಂಬ ಅನ್ನೊಂದು ಸರಣಿಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಈ ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಅವರು ಕ್ಯಾಮೆರಾಮನ್ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಲಾಗಸ್‌ಜತೆಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಕಾಣಸಿಗದ ವಿಶೇಷ ವನ್ಯಜೀವಿಗಳನ್ನು ಹುಡುಕಾಡುತ್ತಾ ಹಲವಾರು ವಿದೇಶೀ ಸ್ಥಳಗಳಿಗೂ ಭೇಟಿನೀಡಿದರು - ಇದರಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಬಹುದಾದುವೆಂದರೆ, ಇಂಡೋನೇಶಿಯಾದಲ್ಲಿ ಕೊಮೋಡೋ ಡ್ರ್ಯಾಗನ್ಗಳು ಹಾಗೂ ಮಡಗಾಸ್ಕರ್‌ನಲ್ಲಿ ಲೆಮ್ಯೂರ್‌ಗಳು. 1984ರಿಂದೀಚೆಗೆ, Discovery Channel ಮತ್ತು ಅದರ ಸಹೋದರ ಚ್ಯಾನೆಲ್ ಆದ Animal Planet ಕೇಬಲ್ ಟೆಲಿವಿಶನ್ ಜಾಲದ ತಮ್ಮ ವನ್ಯಜೀವನ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಿಂದಾಗಿ ಯು.ಎಸ್.ಎ.ನಲ್ಲಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಪ್ರಾಬಲ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿವೆ, ಹಾಗೂ ಇದೇ ವೇಳೆಗೆ PBS ನಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಾರವಾಗುವ ನ್ಯೂಯಾರ್ಕ್‌ನ WNET-13 ನಿರ್ಮಿಸಿರುವ NATURE ಸರಣಿ ಹಾಗೂ ಬಾಸ್ಟನ್‌ನ WGBH ನಿರ್ಮಿಸಿರುವ NOVA ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳೂ ಗಮನಸೆಳೆಯುವಂತಿವೆ. ನೇಚರ್ ಡಾಕ್ಯುಮೆಂಟರಿಯನ್ನು ಕೂಡಾ ನೋಡಿರಿ. ವನ್ಯಜೀವನ ದೂರದರ್ಶನವು ಈಗ ಒಂದು ಕೋಟಿಗಟ್ಟಲೆ ಡಾಲರ್ ಬೆಲೆಬಾಳುವ ಉದ್ಯಮವಾಗಿದ್ದು, ಯು,ಕೆ, ಯು.ಎಸ್.ಎ, ನ್ಯೂಜಿಲ್ಯಾಂಡ್ ,ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ, ಆಸ್ಟ್ರಿಯಾ, ಜರ್ಮನಿ, ಜಪಾನ್, ಮತ್ತು ಕೆನಡಾ ಒಳಗೊಂಡ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿನ ಹಲವಾರು ಪರಿಣತ ಸಾಕ್ಷ್ಯಚಿತ್ರ ನಿರ್ದೇಶಕರನ್ನೊಳಗೊಂಡಿದೆ.
ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ
ಮಾಧ್ಯಮದ ಮೂಲಕ ಪ್ರಚಾರ ಮತ್ತು ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಿಕ್ಷಣ ಪಠ್ಯಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷನಾ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳಲಾಗಿರುವುದರಿಂದಾಗಿ ವನ್ಯಜೀವನ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮ ಜೀವಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮಗಳು ತೀವ್ರಗತಿಯಲ್ಲಿ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿರುವುದೇ ಅಲ್ಲದೆ ಸಮೃದ್ಧ ವನ್ಯಜೀವನ ವೈವಿಧ್ಯಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಶೀಲ ದೇಶಗಳು, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಆಫ್ರಿಕಾ and ಭಾರತಗಳು ಗಣನೀಯ ಪ್ರಮಾಣದ ಆದಾಯ ದೊರಕಲು ಕಾರಣವಾಗಿದೆ. ಈ ಬೆಳೆಯುತ್ತಿರುವ ಜನಪ್ರಿಯ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮದ ಪ್ರಕಾರವು ಬಡರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ತಮ್ಮ ಸಮೃದ್ಧ ವನ್ಯಜೀವನ ಪರಂಪರೆ ಮತ್ತು ಅವುಗಳ ನೆಲೆಗಳನ್ನು ಕಾಪಾಡಲು ಬಹಳ ಅವಶ್ಯಕವಿರುವ ನೆಲೆಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸಿದೆ.
ವಿನಾಶ/ಅಳಿವು
thumb|350px|ಮೈಟೋಕಾಂಡ್ರಿಯಲ್ ಪಾಪ್ಯುಲೇಶನ್ ಜೆನೆಟಿಕ್ಸ್ ಪ್ರಕಾರ ಮೊತ್ತಮೊದಲ ಮಾನವ ವಲಸೆಗಳು. ಸಂಖ್ಯೆಗಳು ಈಗಿನದ್ದಕ್ಕಿಂತ ಹಿಂದಿನ ಸಹಸ್ರಮಾನಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ಈ ವಿಭಾಗವು ವನ್ಯಜೀವನ ವಿನಾಶದ ಮಾನವಜನ್ಯ ರೂಪಗಳ ಬಗ್ಗೆ ಗಮನ ಹರಿಸಿದೆ.
130,000 – 70,000 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಆಫ್ರಿಕಾದಿಂದ ನಮ್ಮ ವಲಸೆಹೋಗುವಿಕೆಯ ಸಮಯದಿಂದಲೂ ವನ್ಯಜೀವಸಮೂಹಗಳ ಶೋಷಣೆಯು ಆಧುನಿಕ ಮಾನವನ ಗುಣಲಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ. ಕೆಲವು ಶತಮಾನಗಳಿಂದಲೂ ಕೆಲವು ಸಸ್ಯಗಳು ಹಾಗೂ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಸಂಕುಲಗಳ ಅಳಿವುಗಳ ಮಟ್ಟವು ಎಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿದೆಯೆಂದರೆ, ನಾವು ಈ ಗ್ರಹದ ಆರನೇ ಬೃಹತ್ ಅಳಿವಿನ ವಿದ್ಯಮಾನವಾದ Holocene Mass Extinctionನ ಘಟ್ಟದಲ್ಲಿದ್ದೇವೆ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ವನ್ಯಜೀವನದ ವಿನಾಶವು ಯಾವಾಗಲೂ ಒಂದು ಪ್ರಭೇದದ ಅಳಿವಿಗೆ ಕಾರಣವಾಗಲಾರದು, ಆದರೆ, ಪ್ರಪಂಚದಾದ್ಯಂತ ಗಣನೀಯ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತ್ತಿರುವ ಇಡೀ ಪ್ರಭೇದಗಳ ಅಳಿವುಗಳು ವನ್ಯಜೀವನ ವಿನಾಶದ ಯಾವುದೇ ಪರಾಮರ್ಶೆಗಿಂತ ವ್ಯತಿರಿಕ್ತವಾಗಿದೆ, ಏಕೆಂದರೆ ಯಾವುದೇ ವನ್ಯಜೀವಿಯು ಅಳಿವಿನ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಮುಟ್ಟಿದರೆ ಮತ್ತೆ ತಿರುಗಿ ಬರಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗುವುದಿಲ್ಲ.
ವನ್ಯಜೀವನದ ವಿನಾಶಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುವ ನಾಲ್ಕು ಅತಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಕಾರಣಗಳೆಂದರೆ: ಅತಿಕೊಲ್ಲುವಿಕೆ, ನೆಲೆಯ ವಿನಾಶ ಮತ್ತು ವಿಚ್ಛೇದ, ಹೊಸದಾಗಿ ಪರಿಚಯಿಸಲಾದ ಪ್ರಭೇದಗಳ ಪರಿಣಾಮ ಹಾಗೂ ಅಳಿವಿನ ಸರಣಿಗಳು.
ಅತಿಕೊಲ್ಲುವಿಕೆ
ಒಂದು ಪ್ರದೇಶದ ವನ್ಯಜೀವಿಗಳ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿಯ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಿನ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಬೇಟೆಯಾಡುವುದು ನಡೆದಲ್ಲಿ ಅದನ್ನು ಅತಿಕೊಲ್ಲುವಿಕೆ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರ ಪರಿಣಾಮಗಳು ಮಂದಗತಿಯ ಬೆಳವಣಿಗೆಯ ಪ್ರಭೇದಗಳ ಮೇಲೆ ಗಣನೀಯವಾಗಿ ಆಗುವುದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ, ಉದಾಹರಣೆಗೆ ದೊಡ್ಡ ಗಾತ್ರದ ಮೀನುಗಳ ಪ್ರಭೇದಗಳು. ಮೊದಲಿಗೆ ವನ್ಯಜೀವಿ ಸಮೂಹದ ಒಂದು ಭಾಗವನ್ನು ಬೇಟೆಯಾಡಿದಾಗ, ಸಾಂದ್ರತೆಯನ್ನವಲಂಬಿಸಿದ ಅವರೋಧವು ಕಡಿಮೆಯಾಗುವ ಕಾರಣ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಪನ್ಮೂಲಗಳ (ಆಹಾರ, ಮತ್ತಿತರ) ಲಭ್ಯತೆಯ ಕಾರಣದಿಂದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಬೆಳವಣಿಗೆ ಹಾಗೂ ಪುನರುತ್ಪತ್ತಿಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಬೇಟೆ, ಮೀನುಗಾರಿಕೆ ಮುಂತಾದವುಗಳು ಒಂದು ಸಮೂಹದ ಸದಸ್ಯರ ನಡುವಿನ ಸ್ಪರ್ಧೆಯನ್ನು ಕಡಿಮೆಮಾಡಿವೆ. ಆದರೆ ಈ ಬೇಟೆಯ ಪ್ರಮಾಣವು ಪ್ರಾಣಿಸಮೂಹದ ಹೊಸ ಸದಸ್ಯರು ಬೆಳೆದು, ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿಯ ವಯಸ್ಸಿಗೆ ಬಂದು, ಮತ್ತೆ ಹೊಸ ಸದಸ್ಯರನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ಪ್ರಮಾಣಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾದಲ್ಲಿ, ಪ್ರಾಣಿಸಮೂಹದ ಸಂಖ್ಯೆ ಕ್ಷೀಣಿಸಲು ಆರಂಭವಾಗುವುದು.
ವನ್ಯಪ್ರಾಣಿಸಮೂಹಗಳು ತಮ್ಮ ದ್ವೀಪಗಳ ಮಿತಿಯಲ್ಲಿರುತ್ತವೆ - ಇವು ನಿಜವಾದ ದ್ವೀಪಗಳಾಗಿರಬಹುದು ಅಥವಾ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಪ್ರಭೇದದ ನೆಲೆಪ್ರದೇಶಳೇ ಆ ಪ್ರಭೇದಕ್ಕೆ ’ದ್ವೀಪ’ಗಳಂತಿರಬಹುದು - ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೂಡಾ ಅಸಂರಕ್ಷಿತ ಬೇಟೆಯಿಂದಾಗಿ ಪ್ರಾಣಿಸಮೂಹವು ವಿನಾಶದ ಅಪಾಯವನ್ನೆದುರಿಸುತ್ತಿರುವುದು ಕಂಡುಬರುತ್ತಿದೆ.
ನೆಲೆಯ ವಿನಾಶ ಮತ್ತು ವಿಚ್ಛೇದ
ಯಾವುದೇ ಪ್ರಭೇದದ ನೆಲೆಯನ್ನು ಅದರ ಆಯ್ಕೆಯ ಪ್ರದೇಶ ಅಥವಾ ಪ್ರಾಂತ್ಯ ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮಾನವ ನೆಲೆಗಳನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಹಲವಾರು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗಳು ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ನಷ್ಟವನ್ನುಂಟುಮಾಡಿ ಭೂಮಿಯು ಆ ಪ್ರಭೇದವನ್ನು ಪೋಷಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳುವಂತೆ ಆಗಬಹುದು. ಹಲವಾರು ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಭೂಮಿಯ ಮೇಲಿನ ಈ ಬದಲಾವಣೆಗಳು ವನ್ಯ ಒಳಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ತೇಪೆಯಂತಹ ವಿಚ್ಛೇದಗಳುಂಟಾಗಲು ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ. ಕೃಷಿಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ಈ ರೀತಿಯ ಬಹಳ ವಿಚ್ಛೇದಗೊಂಡ ಅಥವಾ ಅವಶೇಷಗಳಂತಹ ನೆಲೆಗಳು ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ಭೂಪ್ರದೇಶಗಳುದ್ದಕ್ಕೂ ಹರಡಿದ ಹೊಲಗದ್ದೆಗಳ ನಡುನಡುವೆ ಆಗಾಗ ಹಾಗೇ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿರುವ ಮರಗಳ ಪ್ರದೇಶಗಳು ಇಲ್ಲವೇ ಕಾಡುಗಳು ಮತ್ತು ಒಮ್ಮೊಮ್ಮೆ ಕಾಡುಗಳ ನಡುವೆ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣಸಣ್ಣ ಹೊಲಗಳು ಕಂಡುಬರುವುದಿದೆ.
ಪರಿಚಯಿಸಲಾದ ಪ್ರಭೇದಗಳ ಪರಿಣಾಮ
ಇಲಿಗಳು, ಬೆಕ್ಕುಗಳು, ಮೊಲಗಳು, ಡ್ಯಾಂಡೆಲಿಯನ್ಗಳು ಮತ್ತು ಪಾಯ್ಸನ್ ಐವಿಗಳು ಪ್ರಪಂಚದೆಲ್ಲೆಡೆ ವನ್ಯಜೀವ ಪ್ರಭೇದಗಳಿಗೆ ಆಕ್ರಮಣಕಾರೀ ಅಪಾಯವನ್ನೊಡ್ಡಿವೆ.. ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಮೂಲ ನೆಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಡಿಮೆಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಭೇದಗಳು ದೂರದ, ಆದರೆ ಮೂಲನೆಲೆಯಂತಹುದೇ ಹವಾಗುಣವಿರುವ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಮಿತಿಯಿಲ್ಲದಂತೆ ಬೆಳೆದು ಆ ನೆಲೆಗಳನ್ನಾಕ್ರಮಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣಗಳು ಯಾವಾಗಲೂ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ, ಆದರೆ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಡಾರ್ವಿನ್ ಅತಿವಿಶೇಷವಾದ ಜೀವಪ್ರಭೇದಗಳು ಈ ಮೊದಲು ವಿಕಾಸವಾಗದೆ ಇದ್ದ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚುಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಹೊಂದುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ ಎಂದು ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. ಸತ್ಯವೇನೆಂದರೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಜೀವಪ್ರಭೇದಗಳು ಹೊಸ ನೆಲೆಗೆ ಬಂದು ನೆಲೆಸಿದಾಗ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಆದರೆ, ಒಮ್ಮೊಮ್ಮೆ ಕೆಲವು ಸಮೂಹಗಳು ಚೆನ್ನಾಗಿ ನೆಲೆಯೂರುವುದುಂಟು ಮತ್ತು ಅವು ಹವಾಗುಣಗೆ ಒಗ್ಗಿದ ನಂತರ ಕ್ರಮೇಣ ಗಣನೀಯ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿಕೊಳ್ಳಬಹುದು, ಹಾಗೂ ಇದರಿಂದ ಅವುಗಳ ಹೊಸ ನೆಲೆಗಳ ಹಲವಾರು ಮೂಲತತ್ವಗಳ ಮೇಲೆ ವಿನಾಶಕಾರೀ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಬೀರಬಹುದು.
ಅಳಿವಿನ ಸರಣಿಗಳು
ಈ ಕೊನೆಯ ವಿಧವು ಅನುಷಂಗಿಕ ಪರಿಣಾಮಗಳಲ್ಲೊಂದಾಗಿದೆ. ಜೀವಿಗಳ ಎಲ್ಲಾ ವನ್ಯ ಸಮೂಹಗಳು ತಮ್ಮ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲೂ ಇರುವ ಇತರ ಜೀವಿಗಳ ಜತೆ ಬಹಳ ಸಂಕೀರ್ಣವಾದ, ಒಳಗೊಳಗೇ ಹಬ್ಬಿಕೊಂಡ ಸಂಬಂಧಗಳಿವೆ. ಹಿಪ್ಪೋಪೊಟಮಸ್ನಂತಹ ದೊಡ್ಡ್ಶ ಸಸ್ಯಾಹಾರೀ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ದೇಹದ ಮೇಲೆ ಬೆಳೆಯುವ ಪರಾವಲಂಬೀ ಕೀಟಗಳನ್ನು ಹಲವಾರು ರೀತಿಯ ಕೀಟಾಹಾರೀ ಪಕ್ಷಿಗಳು ತಿನ್ನುತ್ತವೆ. ಹಿಪ್ಪೋ ಏನಾದರೂ ಸತ್ತುಹೋದಲ್ಲಿ ಈ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಗುಂಪುಗಳೂ ಸತ್ತುಹೋಗುತ್ತವೆ, ಹಾಗೂ ಮುಂದಕ್ಕೆ ಇದರಿಂದಾಗಿ ಈ ಪಕ್ಷಿಗಳ ಮೇಲೆ ಅವಲಂಬಿತವಾಗಿರುವ ಇತರ ಪ್ರಭೇದಗಳ ನಾಶವೂ ಉಂಟಾಗುವುದು. ಡೊಮಿನೋ ಎಫೆಕ್ಟ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಈ ಸರಣಿ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯೆಯ ಸರಪಳಿಯು ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ ಯಾವುದೇ ಸಮುದಾಯ ಜೀವವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿ ಉಂಟಾಗಬಹುದಾದ ಅತ್ಯಂತ ವಿನಾಶಕಾರೀ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿದೆ. ಇನ್ನೊಂದು ಉದಾಹರಣೆಯ ಪ್ರಕಾರ, ಬ್ಲ್ಯಾಕ್ ಡ್ರೋಂಗೋಗಳು ಮತ್ತು ಕ್ಯಾಟಲ್ ಎಗ್ರೆಟ್‌ಗಳು ಜಾನುವಾರುಗಳ ಬೆನ್ನಮೇಲಿರುವ ಹುಳಹುಪ್ಪಡಿಗಳನ್ನು ತಿನ್ನುವುದರ ಮೂಲಕ ಅವುಗಳನ್ನು ಶುಚಿಯಾಗಿಡುತ್ತವೆ. ನಾವು ಈ ಪಕ್ಷಿಗಳ ನೆಲೆಗಳನ್ನೇನಾದರೂ ಹಾಳುಗೆಡವಿದಲ್ಲಿ, ಜಾನುವಾರುಗಳಿಗೆ ಕಾಯಿಲೆಗಳು ಬಂದು, ಹರಡಿ, ಅವುಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಕ್ಷೀಣಿಸುವುದು.
ಹೊರಗಿನ್ನ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ವನ್ಯಜೀವಿಗಳು
ವೆನೆಜುವೆಲಾ
ವೆನೆಜುವೆಲಾ (ಮೂಲ ಉಚ್ಚರಣೆ: ವೆನೆಜ್ವೆಲಾ) ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೇರಿಕ ಖಂಡದ ಉತ್ತರ ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಕೆರಿಬ್ಬಿಯನ್ ಸಮುದ್ರದ ಕರಾವಳಿ ದೇಶ. ಇದರ ದಕ್ಷಿಣಕ್ಕೆ ಬ್ರೆಜಿಲ್, ಪೂರ್ವಕ್ಕೆ ಗಯಾನ, ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮಕ್ಕೆ ಕೊಲಂಬಿಯಾ ದೇಶಗಳಿವೆ.
ಪೂರ್ವದಲ್ಲಿ ಸ್ಪೇನ್ ವಸಾಹತಾದ ವೆನೆಜುವೆಲಾ ಒಂದು ಸಂಯುಕ್ತ ಗಣರಾಜ್ಯ. ಗಯಾನ ಮತ್ತು ಕೊಲಂಬಿಯಾಗಳೊಂದಿಗೆ ಗಡಿವಿವಾದವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಇದು ಪೆಟ್ರೋಲಿಯಂ ಉದ್ಯಮ, ಜೀವ ವೈವಿಧ್ಯ, ಮತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ಸೌಂದರ್ಯಗಳಿಗೆ ಹೆಸರಾಗಿದೆ.
ಹೆಸರಿನ ಮೂಲ
left|thumb|190px|ಅಮೇರಿಗೊ ವೆಸ್ಪುಚಿ ಕಂಡಿರಬಹುದಾದಂತಹ ಪಲಾಫಿಟೊ