cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಟಾರ್ಬರ್ನೈಟ್
ಪದರುಪದರಗಳಿರುವುದರಿಂದ ಇದನ್ನು ಯುರೇನಿಯಮ್ ಅಭ್ರಕವೆಂದು ಕರೆಯುವುದುಂಟು. ಇದರ ಕಾಠಿನ್ಯಾಂಕ 2.5, ಸಾಪೇಕ್ಷ ಸಾಂದ್ರತೆ 3.2 ರಿಂದ 3.7. ಯುರೇನಿಯಮ್ ಮತ್ತು ತಾಮ್ರದ ಮೂಲ ಅದುರುಗಳ ಜಲಸಂಪರ್ಕದಿಂದ ರೂಪಾಂತರಗೊಂಡಾಗ ಟಾರ್ಬರ್ನೈಟ್ ಇತರ ಸಹವರ್ತಿ ಖನಿಜಗಳಾದ ಆಟುನೈಟ್, ಮೆಟಟಾರ್ಬರ್ನೈಟ್(  Cu(UO2)2(PO4)2 • 8H2O    ) ಮತ್ತು ಜೂನರೈಟುಗಳ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಪಂಚದ ನಾನಾಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ಪತ್ತಿಯಾಗಿದೆ.
ವರ್ಗ:ಖನಿಜಗಳು ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಟಾರ್ಮಿಗನ್
thumb ಟಾರ್ಮಿಗನ್ - ಗ್ಯಾಲಿಫಾರ್ಮೀಸ್ ಗಣದ ಟೆಟ್ರವೋನಿಡೀ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಪಕ್ಷಿ. ಗ್ರೌಸ್ ಪರ್ಯಾಯನಾಮ. ಇದರ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಹೆಸರು ಲ್ಯಾಗೋಪಸ್.
ಇದರಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಪ್ರಭೇದಗಳುಂಟು:
ಇವು ಸುಮಾರು 2000-4000 ಎತ್ತರದ ಕಲ್ಲುಬಂಡೆಗಳ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ಬಂಜರು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವುದರಿಂದ ಇವುಗಳ ವಿಷಯ ಹೆಚ್ಚು ತಿಳಿದುಬಂದಿಲ್ಲ. ಇವುಗಳ ಸರಾಸರಿ ಉದ್ದ ಸು. 35 ಸೆಂ.ಮೀ. ಮೈಬಣ್ಣ ಕೆಂಪು. ಮೇಲೆಲ್ಲ ಕಪ್ಪು ಮಿಶ್ರಿತ ಕಂದುಬಣ್ಣದ ಅಡ್ಡಪಟ್ಟೆಗಳಿವೆ. ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಮೈಬಣ್ಣ ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬಿಳಿಯ ಬಣ್ಣಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿ (ರೆಡ್‍ಗ್ರೌಸ್ ಮಾತ್ರ ವರ್ಷವಿಡೀ ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದ್ದಾಗಿಯೇ ಉಳಿಯುತ್ತದೆ) ಮಂಜಿನ ಪರಿಸರಕ್ಕೆ ಹೊಂದಿಕೊಳ್ಳುವುದರಿಂದ ಇವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು ಕಷ್ಟವಾಗುತ್ತದೆ. ಕಾಲುಗಳ ಮೇಲೂ ಕಾಲ್ಬೆರಳುಗಳ ಮೇಲೂ ಪುಕ್ಕಗಳ ಹೊದಿಕೆಯುಂಟು. ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಗಂಡು ಹೆಣ್ಣು ಹಕ್ಕಿಗಳು ಜೊತೆಜೊತೆಯಾಗಿ ಗುಂಪಿನಿಂದ ಹೊರಟು ಗೂಡುಕಟ್ಟಲು ಯೋಗ್ಯವಾದ ಸ್ಥಳ ಹುಡುಕುತ್ತವೆ. ಪೊದೆಯ ಸಂದಿಯಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಬಂಡೆಯ ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿ ನೆಲದ ಮೇಲೆ ಅಷ್ಟು ಆಳವಿಲ್ಲದ ಗುಳಿಯನ್ನು ಮಾಡಿ ಅದರ ಸುತ್ತ ಎಲೆ ಅಥವಾ ಗಿಡಗಳಿಂದ ಅಲಂಕರಿಸುತ್ತವೆ. ಒಂದಾವರ್ತಿಗೆ 6-10 ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನಿಟ್ಟು 2 ವಾರದವರೆಗೆ ಕಾವು ಕೊಡುತ್ತವೆ. ಮೊಟ್ಟೆಯ ಬಣ್ಣ ಕೆಂಪು ಮಿಶ್ರಿತ ಹಳದಿ ಅಥವಾ ಬಿಳಿಮಿಶ್ರಿತ ಹಳದಿ. ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಕಂದುಬಣ್ಣದ ಚುಕ್ಕೆಗಳೂ ಇವೆ.
ವರ್ಗ:ಹಕ್ಕಿಗಳು ವರ್ಗ:ಪ್ರಾಣಿಶಾಸ್ತ್ರ ವರ್ಗ:ಪ್ರಾಣಿಗಳು ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಕರಿಹುಂಜ
ಕರಿಹುಂಜ : ಗ್ಯಾಲಿಫಾರ್ಮಿಸ್ ಗಣದ ಟೆಟ್ರವೋನಿಡೀ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಲೈರೂರಸ್ ಟೆಟ್ರಿಕ್ಸ್‌ ಎಂಬ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಹೆಸರಿನ ಹಕ್ಕಿಯ ಗಂಡಿಗಿರುವ ಸಾಮಾನ್ಯ ಹೆಸರು. ಹೆಣ್ಣುಹಕ್ಕಿಯನ್ನು ಬೂದುಕೋಳಿ (ಗ್ರೇ ಹೆನ್) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಗಂಡು ಹೆಣ್ಣುಗಳೆರಡಕ್ಕೂ ಬ್ಲ್ಯಾಕ್ ಗ್ರಾಸ್ ಎಂಬ ಸಾಮಾನ್ಯ ಹೆಸರಿದೆ. ಈ ಜಾತಿಯ ಹಕ್ಕಿ ಯುರೋಪು ಮತ್ತು ಏಷ್ಯದ ಉತ್ತರ ಭಾಗಗಳ ನಿವಾಸಿ. ಗಂಡುಹಕ್ಕಿ ಸು. 2' ಉದ್ದವಿದ್ದು 1 ಕಿಗ್ರಾಂ ಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ತೂಗುತ್ತದೆ. ಗಂಡು ಬಹಳ ಚೆಲುವಾದ ಹಾಗೂ ವರ್ಣರಂಜಿತ ಹಕ್ಕಿ. ಮೈ ಹೊಳೆಯುವ ನೀಲಿಮಿಕ್ರ್ರಿತ ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣದ್ದು. ಬಾಲದ ಕೆಳಗೂ ರೆಕ್ಕೆಗಳ ಮೇಲೂ ಬಿಳಿಯ ಪಟ್ಟೆಯಿದೆ. ಬಾಲ ಬೀಸಣಿಗೆಯಂತಿದೆ. ಹಣೆಯ ಮೇಲೆ ಕಡುಗೆಂಪು ಬಣ್ಣದ ಮಾಂಸಲಭಾಗವಿದೆ. ಹೆಣ್ಣು ಹಕ್ಕಿ ಗಂಡಿಗಿಂತ ಚಿಕ್ಕದು. ಇದರ ಮೈಬಣ್ಣ ಕೆಂಗಂದು; ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಕಪ್ಪು ಪಟ್ಟೆಗಳಿವೆ. ಕುರುಚಲು ಪ್ರದೇಶಗಳು, ಬಂಡೆಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಗುಡ್ಡಗಾಡುಗಳು ಮುಂತಾದೆಡೆ ಈ ಹಕ್ಕಿಗಳು ಸಾಮಾನ್ಯ. ಹಣ್ಣುಹಂಪಲು, ಕಾಳುಕಡ್ಡಿ ಇವುಗಳ ಪ್ರಧಾನ ಅಹಾರ. ಕರಿಹುಂಜ ಬಹುಪತ್ನೀಕ. ವಸಂತ ಋತುವಿನಲ್ಲಿ ಒಂದೊಂದು ಗಂಡೂ ಹಲವಾರು ಹೆಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಿಕೊಂಡು ವಿಶಿಷ್ಟ ಸ್ಥಳಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಣಯಸೂಚಕ ನೃತ್ಯಮಾಡುತ್ತದೆ. ಈ ನರ್ತನ ಸ್ಥಳಗಳನ್ನು ಲೆಕ್ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ವಿವಿಧ ರೀತಿಯ ಭಾವ ಭಂಗಿಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ಈ ಕುಣಿತದ ಮೂಲಕ ಗಂಡು ಹೆಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಒಲಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಬೆಳಗಿನ ಜಾವ ಆರಂಭ ವಾಗಿ ದಿನವೆಲ್ಲ ನಡೆಯು ತ್ತಲೇ ಇರುತ್ತದೆ. ಈ ಕುಣಿತ. ಕೆಲವು ಸಲ ಇತರ ಗಂಡುಗಳು ಈ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ ಬರುವುದುಂಟು. ಆಗ ಗಂಡುಹಕ್ಕಿಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಣ್ಣುಗಳಿಗಾಗಿ ಕಾಳಗ ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಇದು ತೋರಿಕೆಯ ಜಗಳವಾದರೂ ಕೆಲವೊಮ್ಮೆ ಇದು ಉಗ್ರವಾಗಿಯೇ ನಡೆದು ಕೆಲವು ಗಂಡುಗಳ ಸಾವಿನಲ್ಲಿ ಪರಿಣಮಿಸಬಹುದು. ಹೆಣ್ಣು ಹಕ್ಕಿ ಒಂದು ಸಲಕ್ಕೆ 6-10 ಮೊಟೆಗಳನ್ನಿಡುತ್ತದೆ. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ನೆಲದಲ್ಲಿ ಗುಂಡಿಮಾಡಿ ಕಡ್ಡಿಗಳನ್ನು ಹರಡಿ ಗೂಡನ್ನು ಕಟ್ಟುತ್ತದೆ. ಮೊಟ್ಟೆಗಳಿಗೆ ಕಾವು ಕೊಟ್ಟು ಮರಿಮಾಡುವುದೂ ಮರಿಗಳ ಪೋಷಣೆಯೂ ಹೆಣ್ಣಿಗೇ ಸೇರಿದ್ದು.
ವರ್ಗ:ಪ್ರಾಣಿಗಳು ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಕರಿಜೇಡ
ಕರಿಜೇಡ ತೆರಿಡೈಯಿಡೇ ಕುಟುಂಬದ ಲ್ಯಾಟ್ರೊಡೆಕ್ಟಸ್ ಜಾತಿಯ ಜೇಡ. ಇದನ್ನು ಇಂಗ್ಲೀಶ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿಧವೆ ಜೇಡ (ವಿಡೊ ಸ್ಪೈಡರ್) ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಆ ಕುಲದ ಹೆಣ್ಣು ಜೀವಿಗಳು ಲೈಂಗಿಕ ಮಿಲನದ ನಂತರ ತಮ್ಮ ಗಂಡು ಸಂಗಾತಿಯನ್ನು ತಿನ್ನುವ ಕಾರಣಕ್ಕೆ ಈ ಹೆಸರು ಬಂದಿದೆ. ಇವು ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ವ್ಯಾಪಿಸಿವೆ ಮತ್ತು ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬಟನ್ ಜೇಡ ಮತ್ತು ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯದಲ್ಲಿ ಕೆಂಪುಬೆನ್ನಿನ ಜೇಡ ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಇದರ ಕುಲದ ಹೆಸರು ಲ್ಯಾಟ್ರೊಡೆಕ್ಟಸ್ ಈ ಜೇಡಗಳು ಹೊಂದಿರುವ ನರವಿಷ ಲ್ಯಾಟ್ರೊಟಾಕ್ಸಿನ್‌ನಿಂದ ಬಂದಿದೆ. ಇದರ ಹೆಣ್ಣಿನಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ವಿಷದ ಗ್ರಂಥಿಯಿದ್ದು ಮಾನವರಿಗೆ ಅಪಾಯಕಾರಿ ಯಾಗಬಲ್ಲದು. ಈ ಕುಲದ 31 ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ಗುರುತಿಸಲಾಗಿದೆ.
ವಿವರಣೆ
ಪ್ರೌಢ ಹೆಣ್ಣು ಜೇಡ ಸುಳಿ ಉದ್ದವಾಗಿದೆ. ಉದರ ದುಂಡಾಗಿ ದೇಹ ಮಿರುಗುವ ಕಪ್ಪು ಬಣ್ಣದಿಂದ ಕೂಡಿದೆ. ತಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಕಡು ಗೆಂಪು ಬಣ್ಣದ ಬುಡುಬುಡುಕೆ ಆಕಾರದ ಗುರುತಿದೆ. ಕೆಲವು ಅಪ್ರಬುದ್ಧ ಹೆಣ್ಣು ಜೇಡಗಳ ಬೆನ್ನಿನ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಸಾಲು ಕೆಂಪು ಬಣ್ಣದ ಚುಕ್ಕೆಗಳಿವೆ ಕೆಲವಕ್ಕೆ ಈ ತರಹ ಚುಕ್ಕೆಗಳು ಇರುವುದಿಲ್ಲ. ಗಂಡು ಜೇಡ ಹೆಣ್ಣಿಗಿಂತ ಚಿಕ್ಕದು. ಇದರಲ್ಲೂ ಉದರದ ತಳ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ಬುಡುಬುಡಕ್ಕೆ ಆಕಾರದ ಗುರುತಿದೆ. ಬೆನ್ನಿನ ಮೇಲೆ ವಿವಿಧ ಮಾದರಿಯ ಕೆಂಪು ಚುಕ್ಕೆಗಳೂ ಇವುಗಳ ಪಾಶರ್ವ್‌ದಲ್ಲಿ ಬಿಳಿಯ ಗೆರೆಗಳೂ ಇವೆ.
ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ
ಸಂಯುಕ್ತ ಸಂಸ್ಥಾನಗಳ ಸಮಶೀತೋಷ್ಣ ವಲಯದ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಇದರ ಮರಿಗಳು ಕೋಶಾವಸ್ಥೆ ಘಟ್ಟವನ್ನು ಚಳಿಗಾಲದಲ್ಲಿ ಕಳೆದು, ವಸಂತ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಹೊರಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಪ್ರೌಢ ಜೇಡಗಳು ಏಪ್ರಿಲ್ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಅದರೆ ಗಂಡು ಜೇಡಗಳು ಕಣ್ಣಿಗೆ ಬೀಳುವುದು ಅಪರೂಪ. ಗಂಡುಜೇಡ ಏಕಾಂಗಿಯಾಗಿ ಬಲೆಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ರೇತಸ್ಸನ್ನು ಸುರಿಸಿ ಎರಡನೆಯ ಉಪಾಂಗವಾದ ಪ್ಯಾಲ್ಟುಗಳಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಚೀಲದಲ್ಲಿ ಶೇಖರಿಸಿ ಸಂಭೋಗ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಒಂದು ಪ್ಯಾಲ್ಟಿನ ಮೂಲಕ ಹೆಣ್ಣು ಜೇಡದ ಜನನೇಂದ್ರಿಯದ ದ್ವಾರದ ಒಳಗೆ ತಳ್ಳುವುದು. ಸಂಭೋಗವಾದ ಅನಂತರ ಹೆಣ್ಣು ಜೇಡ ಗಂಡುಜೇಡವನ್ನು ತಿಂದುಬಿಡುತ್ತದೆ! ಹೆಣ್ಣು ಗರ್ಭಧರಿಸಿದ ಮೇಲೆ 250-750 ಮೊಟ್ಟೆಗಳನ್ನು 0-5" ಅಗಲವುಳ್ಳ ರೇಷ್ಮೆಯಂಥ ಮೃದುವಾದ ಕೋಶದಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಭ್ರೂಣಕೋಶಗಳನ್ನು ಜುಲೈ-ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಮರಿಗಳು 14-30 ದಿನಗಳ ವರೆಗೆ ಈ ಕೋಶಗಳೊಳಗೇ ಬೆಳೆದು ಒಂದು ಬಾರಿ ಪೊರೆಬಿಟ್ಟು ಅನಂತರ ಹೊರಬರುತ್ತವೆ. ಪ್ರೌಢಾವಸ್ಥೆ ಹೊಂದ ಬೇಕಾದರೆ ಗಂಡುಮರಿ 4-7 ಬಾರಿಯೂ ಹೆಣ್ಣು ಮರಿ 2-9 ಸಲವೂ ಪೊರೆ ಕಳಚುತ್ತದೆ.
ವರ್ತನೆ
ಇವು ಪ್ರೌಢಾವಸ್ಥೆಗೆ ಬಂದ ಅನಂತರ ಕೆಲವು ತಿಂಗಳುಗಳಿಂದ ಒಂದೂವರೆ ವರ್ಷಗಳವರೆಗೆ ಜೀವಿಸಿರಬಲ್ಲವು. ಕರಿಜೇಡಗಳು ಮರದ ತೊಗಟೆಯ ಒಳಭಾಗ, ಸಂದುಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಪೊಟರೆಗಳಲ್ಲಿ ರೇಷ್ಮೆಯಂಥ ಸೂಕ್ಷ್ಮವಾದ ದಾರದಿಂದ ದೃಢವಾದ ಬಲೆಯನ್ನು ನೇಯುತ್ತವೆ. ಇತರ ಕೀಟಗಳು ಬಲೆಯೊಳಗೆ ಸಿಕ್ಕಿಕೊಂಡಾಗ ಅವುಗಳನ್ನು ಹಿಡಿದು ರಂಧ್ರಗಳನ್ನು ಮಾಡಿ, ಮೈ ಒಳಗಿರುವ ರಸವನ್ನು ಹೀರುತ್ತವೆ. ಆದರೆ ಕಣಜಗಳೂ ಇತರ ಕೀಟಭಕ್ಷಕಗಳೂ ಜೇಡಗಳ ಮರಿಗಳನ್ನು ತಿಂದು ಹಾಕುತ್ತವೆ. ಇತರ ಜೇಡಗಳಿಗೆ ಇರುವಂತೆ ಕರೀಜೇಡಕ್ಕೂ ವಿಷಗ್ರಂಥಿಗಳೂ ಅದನ್ನು ದೇಹ ದೊಳಕ್ಕೆ ಹೊಗಿಸುವ ಅಂಗಗಳೂ ಇವೆ. ಇದು ಆತ್ಮರಕ್ಷಣೆಯ ಸಾಧನ. ಕರಿಜೇಡ ಒಮ್ಮೊಮ್ಮೆ ಮನುಷ್ಯನನ್ನು ಕಡಿಯುವುದು ಉಂಟು. ಆಗ ವಿಷದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಮೈನೋವು, ವಾಂತಿ, ವಪೆಯ ಅಸ್ವಸ್ಥತೆ ಇವೆಲ್ಲ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಮೂರು ನಾಲ್ಕು ದಿನಗಳವರಗೂ ಈ ನೋವು ಇರುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ಸಾವು ಬಹಳ ಅಪರೂಪ.
ಮೂರು ರೀತಿಯ ಈ ಜೇಡಗಳ ಹೆಣೆಯುವ ಬಲದ ದಾರಗಳನ್ನು ಅಳೆದ ಬ್ಲಾಕ್‌ಲೆಡ್ಜ್‌ ಅಧ್ಯಯನವು ಅದರ ಕರ್ಷಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು (ಟನ್‌ಶೈಲ್ ಸ್ಟ್ರೆಂತ್- ಯಾವುದೇ ದಾರ, ತಂತಿ, ಹಗ್ಗವನ್ನು ಹರಿಯ ಬಲ್ಲ ಶಕ್ತಿ) ಸುಮಾರು 1000 MPa ಎಂದು ಅಂದಾಜಿಸಿದೆ. ಇನ್ನೊಂದು ಜೇಡದ (ನೆಫಿಲ ಎಡುಲಿಸ್) ಕರ್ಷಕ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಅಧ್ಯಯನಗಳು 1290 ± 160 MPa ಎನ್ನುತ್ತವೆ. ಲ್ಯಾಕ್ಟೊಡೆಕ್ಟಸ್ ಹೆಸ್ಪೆರಸ್‌ನ (ಪಶ್ಚಿಮದ ಕರಿಜೇಡ) ಬಲೆಯ ದಾರದ ಕರ್ಷಕ ಶಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಭೌತಿಕ ಗುಣಗಳು ಇತರ ಬಲೆ ನೇಯುವ ಜೇಡಗಳ ದಾರವನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ ಎಂದು ಅಧ್ಯಯನಗಳು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ಜೇಡದ ದಾರದ ಕರ್ಷಕ ಬಲವನ್ನು ಅದೇ ದಪ್ಪದ ಉಕ್ಕಿನ ತಂತಿಯ ಕರ್ಷಕ ಶಕ್ತಿಗೆ ಹೋಲಿಸ ಬಹುದು. ಆದರೆ ಸ್ಟೀಲ್ ತಂತಿಯ ಸಾಂದ್ರತೆ ದಾರಕ್ಕೆ ಹೋಲಿಸಿದಲ್ಲಿ ಆರು ಪಟ್ಟು ಹೆಚ್ಚು. ಹೀಗಾಗಿ ಜೇಡದ ದಾರವು ಅದೇ ತೂಕದ ಸ್ಟೀಲ್‌ ತಂತಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಶಕ್ತಿಯುತವಾದುದು.
ಪ್ರಭೇದಗಳು
ಎಚ್. ಲೆವಿ ಎಂಬ ವಿಜ್ಞಾನಿ ಲ್ಯಾಟ್ರೊಡೆಕ್ಟಸ್, ಕುಲದಲ್ಲಿ ಆಫ್ರಿಕದ ಲ್ಯಾ ಜಿಯೊಮೆಟ್ರಿಕಸ್, ಅಮೆರಿಕದ ''ಲ್ಯಾ. ಕುರಸವಿಯೆನ್ನಸ್, ಯೆಮನಿನ ಲ್ಯಾ. ಹಿಸ್ಟ್ರಿಕ್ಸ್‌, ಇರಾನಿನ ಲ್ಯಾ. ದಹ್ಲಿ, ಉತ್ತರ ಆಫ್ರಿಕದ ಲ್ಯಾ ಪ್ಯಾಲಿಡಸ್ ಮತ್ತು ಪ್ರಪಂಚದ ಇತರ ಉಷ್ಣವಲಯದಲ್ಲಿ ಜೀವಿಸುವ ಲ್ಯಾ. ಮ್ಯಾಕ್ಟನ್ಸ್‌'' ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ವಿವರಿಸಿದ್ದಾನೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಲೆವಿ 1959ರಲ್ಲಿ ಲ್ಯಾಟ್ರೊಡೆಕ್ಟಸ್ ಕುಲದ ಅಧ್ಯನಯನದಲ್ಲಿ ವಿವರಿಸಿದ ಹಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳ ಹೆಣ್ಣಿನ ಜನನಾಂಗಗಳ ಹೋಲಿಕೆಯನ್ನು ಪರಿಗಣಿಸಿ ಬಣ್ಣದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಹಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳ ಬದಲು ಅವುಗಳನ್ನು ಉಪಪ್ರಭೇದಗಳಾಗಿ ಈ ಜೇಡಗಳ ಟ್ಯಾಕ್ಸಾನಮಿಯನ್ನು ಮರುರಚಿಸಿದ.
ಉತ್ತರ ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ 4 ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು, ದಕ್ಷಿಣ ಮತ್ತು ಕೇಂದ್ರ ಅಮೆರಿಕದಲ್ಲಿ 9, ಯುರೋಪ್, ಉತ್ತರ ಆಫ್ರಿಕಾ, ಮಧ್ಯ ಪ್ರಾಚ್ಯ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಏಶ್ಯಾದಲ್ಲಿ 7, ಕೆಳ ಸಹಾರ ಆಫ್ರಿಕಾ ಮತ್ತು ಮಡಗಾಸ್ಕರಿನಲ್ಲಿ 7, ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಮತ್ತು ಓಶನಿಯಾದಲ್ಲಿ 2 ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನು ಗುರಿಸಿಲಾಗಿದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಜಗತ್ತಿನಾದ್ಯಂತ ಹಲವು ಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಇರುವ ''ಲ್ಯಾ. ಜಿಯೊಮೆಟ್ರಿಕಸ್'' ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಮತ್ತು ಪಶ್ಚಿಮ ಏಶ್ಯಾದ 3 ಪ್ರಭೇದಳನ್ನು ಇದಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸ ಬಹುದು. ಭಾರತ ಮತ್ತು ಶ್ರೀ ಲಂಕಾದಲ್ಲಿ ಈ ಕುಲದ ''ಲ್ಯಾ. ಎರಿಥ್ರೊಮೆಲಾಸ್'' ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ.
ಆಧಾರ ಮತ್ತು ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಪ್ರಾಣಿಗಳು ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಲುಧಿಯಾನ
ಸಟ್ಲೆಜ್ ನದಿ ತಟದಲ್ಲಿರುವ ಲುಧಿಯಾನ ಪಂಜಾಬ್ ರಾಜ್ಯದ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ನಗರ. ರಾಜ್ಯದ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಯಾಗಿರುವ ನಗರವು ಹೊಸ ನಗರ ಮತ್ತು ಹಳೆ ನಗರವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುತ್ತದೆ. ೧೪೮೦ ರಲ್ಲಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಈ ನಗರಕ್ಕೆ ಲೋಧಿ ಆಡಳಿತದ ಹೆಸರನ್ನಿಡಲಾಯಿತು. ಕೆನಡಾ, ಬ್ರಿಟನ್, ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕಾದಲ್ಲಿರುವ ಅನಿವಾಸಿ ಭಾರತೀಯರು ಈ ನಗರದವರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಆತಿಥ್ಯಕ್ಕೆ ಹೆಸರಾಗಿರುವ ಇಲ್ಲಿನ ಜನರನ್ನು ಲುಧಿನವಿಸ್ ಎನ್ನುವ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಲುಧಿಯಾನಾದಲ್ಲಿ ಅನಿವಾಸಿಗಳದ್ದೇ ಕಾರುಬಾರು
ಲುಧಿಯಾನಾ ಪಂಜಾಬ್ ರಾಜ್ಯದ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ನಗರ. ರಾಜ್ಯದ ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಯಾಗಿರುವ ನಗರ ಹೊಸ ನಗರ ಮತ್ತು ಹಳೆ ನಗರವನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸುತ್ತದೆ. ಕೆನಡಾ, ಬ್ರಿಟನ್, ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾ ಮತ್ತು ಅಮೆರಿಕಾದಲ್ಲಿರುವ ಅನಿವಾಸಿ ಭಾರತೀಯರು ಈ ನಗರದಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ. ಆತಿಥ್ಯಕ್ಕೆ ಹೆಸರಾಗಿರುವ ಇಲ್ಲಿನ ಜನರನ್ನು ಲುಧಿನವಿಸ್ ಎನ್ನುವ ಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಲುಧಿಯಾನ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮದ ಕೆಲವು ಪ್ರಮುಖ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳೆಂದರೆ ಗುರುದ್ವಾರ ಮನ್ಜಿ ಸಾಹಿಬ್, ಗುರುನಾನಕ್ ಭವನ್, ಫಿಲ್ಲೌರ್ ಕೋಟೆ, ಮಹಾರಾಜ ರಂಜಿತ್ ಸಿಂಗ್ ಯುದ್ಧ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ, ಗುರುನಾನಕ್ ಸ್ಟೇಡಿಯಂ ಮತ್ತು ರಾಖ್ ಬಾಗ್ ಪಾರ್ಕ್. ಇವುಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ಮತ್ತು ಸಂಜೆ ವೇಳೆ ವಾಕಿಂಗ್ ಗೆ ಹೋಗುವಂತಹ ಹಲವಾರು ಗಾರ್ಡನ್ ಮತ್ತು ಪಾರ್ಕ್ ಗಳಿವೆ. ವಿರಾಮದ ವೇಳೆ ಲುಧಿಯಾನ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮದ ಭಾಗವಾಗಿರುವ ಅಮ್ಯೂಸ್ ಮೆಂಟ್ ಪಾರ್ಕ್‌ಗಳು ಮತ್ತು ಮೃಗಾಲಯಗಳಿಗೆ ಭೇಟಿಕೊಟ್ಟು ನೋಡಬಹುದು. ಅಂದಹಾಗೆ ಒಂದೇ ಮಾತಿನಲ್ಲಿ ಲುಧಿಯಾನ ಶಾಪಿಂಗ್‌ಗೆ ಹೇಳಿ ಮಾಡಿಸಿದ ನಗರ.
ಈ ಒಂದೇ ನಗರದಲ್ಲಿ ೨೦ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಮಾಲ್‌ಗಳಿವೆ. ಇದರಲ್ಲಿ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮತ್ತು ದೇಶೀಯ ಬ್ರಾಂಡ್ ಗಳ ಮಳಿಗೆಗೆ ಮಣೆ ಹಾಕಲಾಗಿದೆ. ಇದರ ಜತೆಗೆ ದೇಶಿಯ ಫುಡ್ ಹಾಗೂ ವಿದೇಶಿ ಫುಡ್‌ಗಳಿಗೆ ಹೇಳಿಮಾಡಿಸಿದ ರೆಸ್ಟೋರೆಂಟ್‌ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆನೂ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತಿದೆ. ಲಸ್ಸಿ ಪಂಜಾಬಿ ಪಾನೀಯದಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯ. ಇದನ್ನು ಸಿಹಿ ಹಾಗೂ ಉಪ್ಪು ಎರಡು ವಿಧದಲ್ಲಿ ಕುಡಿಯಬಹುದು. ಇಲ್ಲಿಂದ ರಸ್ತೆ ಮೂಲಕ ಕೇವಲ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆಗಿಂತಲೂ ಕಡಿಮೆ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ತಲುಪಬಹುದಾದ ನಗರಗಳೆಂದರೆ ಚಂದೀಗಢ್, ಕಸೌಲಿ, ಮಕ್ಲೊಡಗಂಜ್, ಧರ್ಮಸಾಲಾ, ಶಿಮ್ಲಾ ಮತ್ತು ಕುಫ್ರಿ.
ಲುಧಿಯಾನಾದ ಜಿಂಕೆ ಪಾರ್ಕ್
ನೀಲನ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಜಿಂಕೆ ಪಾರ್ಕ್‌ನ ಹಸಿರು ಹೊದ್ದುಕೊಂಡಿರುವ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲ ಪರಿಸರದಿಂದಾಗಿ ಒಳ್ಳೆಯ ಪಿಕ್ನಿಕ್ ತಾಣ. ಇಲ್ಲಿ ಬೃಹತ್ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಜಿಂಕೆಗಳಿರುವ ಕಾರಣ ಇದನ್ನು ಜಿಂಕೆ ಪಾರ್ಕ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಲುಧಿಯಾನದಿಂದ ೨೦ ಕಿ.ಮೀ. ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಪಾರ್ಕ್ ಗೆ ದಿನಾಲೂ ವಾಕಿಂಗ್, ಜಾಗಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಕೌಟುಂಬಿಕ ಪಿಕ್ನಿಕ್ ಮಾಡಲು ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಬರುತ್ತಾರೆ. ಈ ಉದ್ಯಾನಕ್ಕೆ ಭೇಟಿ ನೀಡುವ ಪ್ರವಾಸಿಗಳು ಜಿಂಕೆ, ಸಾಂಬಾರ್, ಮುಳ್ಳುಹಂದಿ, ಬ್ಲ್ಯಾಕ್ ಬಕ್ ಮತ್ತು ಮೊಲಗಳನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸಬಹುದು. ಕೆಂಪುಗಿಣಿ, ಬೂದು ಕೌಜಗ ಮುಂತಾದ ವಿವಿಧ ಜಾತಿಯ ಪಕ್ಷಿಗಳು ಪ್ರವಾಸಿಗಳ ಕಣ್ಣೆದುರಿಗೆ ಹಾರುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. .
ಗುರು ನಾನಕ್ ಸ್ಟೇಡಿಯಂ
ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಗುಣಮಟ್ಟವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಈ ಸ್ಟೇಡಿಯಂನಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮತ್ತು ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟಗಳು ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ೨೦೦೧ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದ ಉದ್ಘಾಟನಾ ಮತ್ತು ಸಮಾರೋಪ ಸಮಾರಂಭವನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಿತ್ತು. ಕಬಡ್ಡಿ ವಿಶ್ವಕಪ್ ಇದೇ ಸ್ಟೇಡಿಯಂನಲ್ಲಿ ನಡೆದಿತ್ತು. ಲುಧಿಯನ್ವಿಸ್ ನ ಪ್ರತಿಷ್ಠೆ ಯಾಗಿ ಉತ್ತಮವಾಗಿ ನಿರ್ವಹಣೆ ಮಾಡಿರುವ ಫುಟ್ಬಾಲ್ ಮೈದಾನವಿದೆ ಮತ್ತು ಇದರಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಫುಟ್ಬಾಲ್ ಲೀಗ್(ಎನ್ ಎಫ್ ಎಲ್) ಪಂದ್ಯಗಳು ನಡೆಯುತ್ತದೆ. ಅತ್ಯಾಧುನಿಕ ಸೌಕರ್ಯಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ಕಾಂಪ್ಲೆಕ್ಸ್ ನಲ್ಲಿ ಹಲವಾರು ಅಥ್ಲೆಟಿಕ್ಸ್, ಬಾಸ್ಕೆಟ್ ಬಾಲ್, ಫುಟ್ಬಾಲ್, ಹ್ಯಾಂಡ್ ಬಾಲ್, ವಾಲಿಬಾಲ್, ಬ್ಯಾಡ್ಮಿಂಟನ್, ಜಿಮ್ನಾಸ್ಟಿಕ್ ಮತ್ತು ಟೇಬಲ್ ಟೆನ್ನಿಸ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟಗಳು ನಡೆಯುತ್ತದೆ.
ಹಾರ್ಡಿಸ್ ವರ್ಲ್ಡ್
ಪಂಜಾಬ್ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ಬೃಹತ್ ವಾಟರ್ ಪಾರ್ಕ್ ಹಾರ್ಡಿಸ್ ವರ್ಲ್ಡ್ ಆಗಿದೆ. ಇದು ನಗರದಿಂದ ೧೩.೧ ಕಿ.ಮೀ. ದೂರದಲ್ಲಿ ಲುಧಿಯಾನ-ಜಲಂಧರ್ ಹೈವೇಯಲ್ಲಿದೆ. ಇದರ ಆವರಣದಲ್ಲಿ ಶಾಪಿಂಗ್ ಕಾಂಪ್ಲೆಕ್ಸ್, ಪಾರ್ಟಿ ಏರಿಯಾ ಮತ್ತು ಆಹಾರ ಮಳಿಗೆಗಳಿವೆ. ಪಾರ್ಕ್ ನ ಒಳಗಡೆಯಿರುವ ವಾಟರ್ ಸಿಟಿ ಐಸ್ ಸ್ಕೇಟಿಂಗ್‌ನಂತಹ ಹಲವಾರು ರೀತಿಯ ಮನೋರಂಜನಾ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ಪ್ರವಾಸಿಗಳಿಗೆ ಒದಗಿಸಿಕೊಡುತ್ತಿದೆ. ಪ್ರವಾಸಿಗಳು ನದಿಯ ಬಳಿ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯಬಹುದು ಮತ್ತು ವಿಶ್ವದ ದೊಡ್ಡ ವಾಟರ್ ಕೋಸ್ಟರ್ ನಲ್ಲಿ ರೈಡ್ ಮಾಡಬಹುದು. ಇಲ್ಲಿರುವ ತಂಪಾದ ಮತ್ತು ಪುಟಿದೇಳುವ ಅಲೆಗಳ ಕೊಳ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಈ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಿದೆ.
ನೆಹರೂ ಗುಲಾಬಿ ಉದ್ಯಾನ
೨೭ ಎಕರೆ ಜಾಗದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಿಸಿರುವ ಈ ಉದ್ಯಾನ ಏಶ್ಯಾದ ಅತೀ ದೊಡ್ಡ ಗುಲಾಬಿ ಉದ್ಯಾನ. ಸುಮಾರು ೧೬೦೦ ಬಗೆಯ ಗುಲಾಬಿಗಳ ಸುಮಾರು ೧೭೦೦೦ ಗಿಡಗಳು ಈ ಉದ್ಯಾನದಲ್ಲಿದೆ. ಪ್ರತೀ ವರ್ಷ ಇಲ್ಲಿ ಗುಲಾಬಿ ಉತ್ಸವ ನಡೆಯುತ್ತಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸಲು ಸ್ಥಳೀಯರು ಹಾಗೂ ಹೊರಗಿನವರು ಭಾರೀ ಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಆಗಮಿಸುತ್ತಾರೆ. ಭವ್ಯ ಕಾರಂಜಿಗಳಿಂದ ಉದ್ಯಾನದ ಸೌಂದರ್ಯ ಹೆಚ್ಚಿಸಿರುವುದಲ್ಲದೆ ನಗರಕ್ಕೆ ವಿಶ್ವಮಾನ್ಯತೆಯನ್ನು ತಂದುಕೊಟ್ಟಿದೆ. ಇದು ವಾಕಿಂಗ್ ಮಾಡುವವರಿಗೆ ಪ್ರಶಾಂತವಾದ ಮತ್ತು ಕುಟುಂಬದೊಂದಿಗೆ ಸಮಯ ಕಳೆಯಲು ಒಳ್ಳೆಯ ಸ್ಥಳ.
ಪಂಜಾಬ್ ಕೃಷಿ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ
ಸುಮಾರು ೧೦೦೦ ಚದರ ಅಡಿ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿದ್ದು, ಇದು ಪಂಜಾಬ್ ನ ಗ್ರಾಮೀಣ ಜೀವನಶೈಲಿಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸುತ್ತದೆ. ಹಿಂದಿನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಗ್ರಾಮೀಣ ಭಾಗದ ಜನರು ದೈನಂದಿನ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದ ಕಂಚಿನ ಮಡಕೆಗಳಲ್ಲಿ ನೀರನ್ನು ಸಾಗಿಸುವುದನ್ನು(ಈಗ ವಿದ್ಯುತ್ ಮೋಟರ್ ಗಳು ಮತ್ತು ಪಂಪ್ ಗಳು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿವೆ) ಪ್ರವಾಸಿಗಳು ನೋಡಬಹುದು. ಪಂಜಾಬ್ ನ ನೈಜ ಅಥವಾ ಗ್ರಾಮೀಣ ಜೀವನವನ್ನು ನೋಡಬಯಸುವ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಈ ಮ್ಯೂಸಿಯಂಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಲೇಬೇಕು. ಈ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ಹೋಮ್ ಸೈನ್ಸ್ ಕಾಲೇಜಿನ ಹಿಂದುಗಡೆಯಿದೆ ಮತ್ತು ರಜಾ ದಿನಗಳನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಉಳಿದೆಲ್ಲಾ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳಿಗ್ಗೆ ೯ ಗಂಟೆಯಿಂದ ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ೧ ಗಂಟೆ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ೨ರಿಂದ ೫ ಗಂಟೆ ತನಕ ಈ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ ತೆರೆದಿರುತ್ತದೆ.
ಮಹಾರಾಜ ರಂಜಿತ್ ಸಿಂಗ್ ಯುದ್ಧ ಮ್ಯೂಸಿಯಂ
ಧೀರ ಯೋಧರಿಗೆ ಗೌರವ ಸೂಚಕವಾಗಿ ಪಂಜಾಬ್ ಸರ್ಕಾರ ೧೯೯೯ರಲ್ಲಿ ಮಹಾರಾಜ ರಂಜಿತ್ ಸಿಂಗ್ ಯುದ್ಧ ಮ್ಯೂಸಿಯಂನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿತು. ಇದು ಲುಧಿಯಾನ ರೈಲ್ವೆ ನಿಲ್ದಾಣದಿಂದ ೬.೭ ಕಿ.ಮೀ. ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಜಿಟಿ ರಸ್ತೆ(ಲುಧಿಯಾನ-ಅಮೃತಸರ ಹೈವೇ)ಯಲ್ಲಿದೆ. ಮ್ಯೂಸಿಯಂನ ಪ್ರವೇಶ ದ್ವಾರದಲ್ಲಿ ಮಹಾರಾಜ ರಂಜಿತ್ ಸಿಂಗ್ ರ ದೊಡ್ಡ ಮೂರ್ತಿಯಿದೆ. ಮೂರ್ತಿಯ ಬದಿಯಲ್ಲಿ ಐಎನ್ ಎಸ್ ವಿಕ್ರಾಂತ್ ನ ಮಾದರಿ ಸೇರಿದಂತೆ ಹಳೆಯ ಶಸ್ತ್ರಾಸ್ತ್ರಗಳಿವೆ. ಮ್ಯೂಸಿಯಂನಲ್ಲಿ ಬೆಳಕು ಮತ್ತು ಶಬ್ದದ ಪ್ರದರ್ಶನವನ್ನು ಆಯೋಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಪರಮವೀರ ಚಕ್ರ, ಮಹಾವೀರ ಚಕ್ರ ಮತ್ತು ವೀರ ಚಕ್ರಗಳಂತಹ ಪ್ರತಿಷ್ಠಿತ ಶೌರ್ಯ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳನ್ನು ಪಡೆದಿರುವಂತಹ ಪಂಜಾಬಿಗಳ ಭಾವಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಬ್ರಿಟಿಷರ ಕಾಲದಿಂದ ಹಿಡಿದು ಇಂದಿನವರೆಗಿನ ಭಾರತದ ಸೇನೆಯ ಯೂನಿಫಾರಂನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಗುರುದ್ವಾರ ಚರಣ ಕವಲ್ ಸಾಹಿಬ್ ಮಚ್ಛಿವಾರ
ಲುಧಿಯಾನದಿಂದ ೩೯ ಕಿ.ಮೀ. ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಮಚ್ಛಿವಾರ ನಗರದಲ್ಲಿನ ಚರಣ್ ಕಮಲ್ ರಸ್ತೆಯಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಗುರುದ್ವಾರದಲ್ಲಿರುವ ಉದ್ಯಾನದಲ್ಲಿ ಗುರು ಗೋಬಿಂದ್ ಸಿಂಗ್ ಜೀ ಅವರು ನೀರು ಕುಡಿದು ಕಿರು ನಿದ್ದೆ ಮಾಡಿದರೆಂಬ ನಂಬಿಕೆಯಿದೆ. ಇದೇ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ಅವರ ಮೂವರು ಅನುಯಾಯಿಗಳಾದ ಧರಂ ಸಿಂಗ್, ದಾಗಾ ಸಿಂಗ್ ಮತ್ತು ಮನು ಸಿಂಗ್ ಜತೆ ಸೇರಿದರು. ಈ ಮಹತ್ವದ ಘಟನೆ ನಡೆದ ಸ್ಮರಣಾರ್ಥಕವಾಗಿ ಡಿಸೆಂಬರ್ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಬೃಹತ್ ಮೇಳವನ್ನು ನಡೆಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರ ಸಮೀಪದಲ್ಲೇ ಇರುವ ಮತ್ತೊಂದು ಪೂಜಾ ಕೇಂದ್ರವೆಂದರೆ ಗುರುದ್ವಾರ ಚುಬಾರ ಸಾಹಿಬ್. ಇದನ್ನು ಗುಲಾಬದ ಬುಬಾರ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗುಲಾಬ್ ಮಸಂದ್ ಮನೆಯಲ್ಲಿ ಗುರುಜೀ ಒಂದು ರಾತ್ರಿ ಕಳೆದಿದ್ದರೆಂಬ ಪ್ರತೀತಿಯಿದೆ.
ಗುರುದ್ವಾರ ಅಲಮ್ಗಿರ್ ಸಾಹಿಬ್
ಗುರುದ್ವಾರ ಮನ್ಜಿ ಸಾಹಿಬ್‌ನ್ನು ಗುರುದ್ವಾರ ಅಲಮ್ಗಿರ್ ಸಾಹಿಬ್ ಎಂದೂ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆದಿದೆ. ಇದು ಲುಧಿಯಾನದ ಆಗ್ನೇಯ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ೧೧ ಕಿ.ಮೀ. ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ಗುರು ಗೋಬಿಂದ್ ಸಿಂಗ್ ಜಿ ಅವರು ಮಚ್ಛಿವಾರ್ ಗೆ ತೆರಳುವ ಮೊದಲು ಕೆಲ ಸಮಯ ಇಲ್ಲಿ ತಂಗಿದ್ದರೆಂದು ಹೇಳಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ನೀರಿಲ್ಲವೆಂದು ಅರಿತ ಗುರು ಜೀ ಅವರು ನೆಲಕ್ಕೊಂದು ಬಾಣ ಬಿಟ್ಟರು. ಆ ಬಾಣ ನಾಟಿದ ಸ್ಥಳದಲ್ಲಿ ನೀರಿನ ಕಾರಂಜಿಯೇ ಚಿಮ್ಮಿತ್ತು. ಇದನ್ನು ಬಳಿಕ ಕೊಳವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿಸಲಾಗಿದ್ದು, ಈಗ ಇದನ್ನು ಬಾಣದ ಕೊಳ- ತಿರ್ಸಾರ್ ಎನ್ನಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ಗುರು ತೇಗ್ ಬಹದೂರ್ ಜೀ ಅವರ ಶಾಹಿದಿ ದಿವಸ್ ಭಾರೀ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ಸೆಳೆಯುತ್ತದೆ.
ಹುಲಿ ಸಫಾರಿ
ಮುಖ್ಯ ನಗರದಿಂದ ೬ ಕಿ.ಮೀ. ದೂರದಲ್ಲಿ ಜಿಟಿ ರಸ್ತೆ(ಲುಧಿಯಾನ-ಜಲಂಧರ್ ಹೈವೇ)ಯಲ್ಲಿದ್ದು, ಸುಮಾರು ೨೫ ಎಕ್ರೆಯಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಿಸಿದೆ. ಪ್ರವಾಸಿಗಳು ಹುಲಿ ಬ್ಲ್ಯಾಕ್ ಬಕ್ಸ್, ಮೊಲಗಳು, ಜಿಂಕೆ ಮತ್ತು ನವಿಲುಗಳನ್ನು ಈ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದಾಗಿದೆ. ಮೃಗಾಲಯದಲ್ಲಿ ಹೋಗಿ ಹುಲಿಯನ್ನು ನೋಡುವುದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಅದು ಮುಕ್ತ ವಾತಾವರಣದಲ್ಲಿ ತಿರುಗಾಡುವುದನ್ನು ನೋಡುವುದು ಒಳ್ಳೆಯ ಅನುಭವ. ನಗರದ ವನ್ಯಜೀವಿ ಇಲಾಖೆ ಸಫಾರಿ ನಡೆಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಖಾಸಗಿ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ಒಪ್ಪಿಸಿದೆ. ಸೋಮವಾರ ನಿರ್ವಹಣೆಗೆ ರಜೆಯಿದೆ. ಈ ಸಫಾರಿ ವಾರದ ಉಳಿದೆಲ್ಲಾ ದಿನ ತೆರೆದಿರುತ್ತದೆ. ಪ್ರವಾಸಿಗಳು ಹುಲಿ ಸಫಾರಿ, ಹಾರ್ಡಿಸ್ ವರ್ಲ್ಡ್ ಮತ್ತು ಮಹಾರಾಜ ರಂಜಿತ್ ಸಿಂಗ್ ಯುದ್ಧ ಮ್ಯೂಸಿಯಂನ್ನು ಒಂದೇ ಭೇಟಿಯಲ್ಲಿ ನೋಡಬಹುದು. ತನ್ನ ಸಂಸ್ಕೃತಿ ಮತ್ತು ಪರಂಪರೆಗೆ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಹೆಸರುವಾಸಿಯಾಗಿರುವ ಲುಧಿಯಾನದ ಪಂಜಾಬಿ ಭವನ, ಗುರುನಾನಕ್ ಭವನ ಮತ್ತು ನೆಹರೂ ಸಿದ್ಧಾಂತ ಕೇಂದ್ರ ಅಡಿಟೋರಿಯಂನಲ್ಲಿ ಆಯೋಜಿಸಲಾಗುವ ಧಾರ್ಮಿಕ ಉತ್ಸವಗಳನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸಲು ಪ್ರವಾಸಿಗಳು ಆಗಮಿಸುತ್ತಾರೆ. ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಉತ್ಸವವನ್ನು ಹೊರತುಪಡಿಸಿ ಪ್ರವಾಸಿಗಳಿಗೆ ಜಾನಪದ ಸಂಗೀತ, ನೃತ್ಯ, ಆಟ, ರೋಪ್ ಡ್ಯಾನ್ಸ್ ಮತ್ತು ಇತರ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳನ್ನು ನೋಡಬಹುದು. ಪಂಜಾಬ್ ನಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯವಾಗಿರುವ ಲೊಹ್ರಿಯನ್ನು ಪೊಹ್ ನ ಕೊನೆಯ ದಿನದಂದು ಆಚರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇತರ ಹಬ್ಬಗಳಾದ ಬಸಂತ ಪಂಚಮಿ, ಹೋಳಿ, ಬೈಸಾಕಿ ಮತ್ತು ಗುರುಪುರಬ್ ಲುಧಿಯಾನ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ನಿಜವಾಗಿಯೂ ಆಸಕ್ತಿ ಮತ್ತು ಉತ್ಸಾಹವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ.
ಲುಧಿಯಾನ ತಲುಪುವುದು ಹೇಗೆ
ಲುಧಿಯಾನ ದೆಹಲಿಯಿಂದ ಸುಮಾರು ೩೨೦ ಕಿ.ಮೀ. ದೂರದಲ್ಲಿದೆ. ರಸ್ತೆ ಮೂಲಕ ಪ್ರಯಾಣಿಸಿದರೆ ೫ ಗಂಟೆಯಲ್ಲಿ ತಲುಪಬಹುದು. ದೇಶದ ವಿವಿಧ ಭಾಗಗಳಿಂದ ಈ ನಗರಕ್ಕೆ ಹಲವಾರು ರೈಲುಗಳು ಸಂಪರ್ಕ ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತದೆ. ರಿಕ್ಷಾ ಮತ್ತು ಬಸ್ ಮೂಲಕ ನಗರದಲ್ಲಿ ಪ್ರಯಾಣಿಸುವುದು ತುಂಬಾ ಅನುಕೂಲಕರ.
ತ್ವರಿತ ಪರಿವರ್ತಕ
ತ್ವರಿತ ಶಿಫ್ಟರ್ (ಅಥವಾ ತ್ವರಿತ ಪರಿವರ್ತಕ) ಒಂದು ಕೈಪಿಡಿಯ ಪ್ರಸರಣದಲ್ಲಿ ಕ್ಲಚ್ಲೆಸ್ ಗೇರ್ ಶಿಫ್ಟ್ ಅನ್ನು ಅನುಮತಿಸುವ ಒಂದು ಸಾಧನವಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ಮೋಟರ್ಸೈಕಲ್ಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಗೇರ್ ಷಿಫ್ಟ್ಗೆ ಮುಂಚೆ ಮತ್ತು ನಂತರ ಕ್ಲಚ್ ಅಥವಾ ಥ್ರೊಟಲ್ ಅನ್ನು ಸರಿಹೊಂದಿಸುವ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ನಿವಾರಿಸುತ್ತದೆ ಏಕೆಂದರೆ ಇದು ವಾಹನದ ಸುರಕ್ಷತೆ ಮತ್ತು ಸೌಕರ್ಯವನ್ನು ಹೆಚ್ಚಿಸುತ್ತದೆ. ಗೇರ್ ಶಿಫ್ಟ್ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕ್ಲಚ್ ಮತ್ತು ಥ್ರೊಟಲ್ ಅನ್ನು ಸರಿಹೊಂದಿಸುವ ಅಗತ್ಯವನ್ನು ಅವರು ತೊಡೆದುಹಾಕುವ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ಅವುಗಳು ತ್ವರಿತವಾಗಿರುತ್ತವೆ (ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ೫೦ ಕ್ಕಿಂತ ಕಡಿಮೆ ಮಿಲಿಸೆಕೆಂಡ್) ಮತ್ತು ಮೋಟರ್ಸೈಕಲ್ಗಳಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಯಕ್ಷಮತೆ ವರ್ಧನೆಯೂ ಸಹ ಬಳಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ
ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಣಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆ
ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲಾ ತ್ವರಿತಶೈಲಿಗಳು ಒಂದೇ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತವೆ, ಒಂದು ಸಂವೇದಕ ಇಂದ್ರಿಯಗಳಾದ ಗೇರ್ ಶಿಫ್ಟ್ ಆಕ್ಷನ್, ಮೈಕ್ರೊಕಂಟ್ರೋಲರ್ (ಸಿಪಿಯು) ಡೇಟಾವನ್ನು ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ (ಮತ್ತು ಸಮಯವನ್ನು ಲೆಕ್ಕಾಚಾರ ಮಾಡುತ್ತದೆ) ಮತ್ತು ದಹನವನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಕಡಿತಗೊಳಿಸುತ್ತದೆ, ಇದರಿಂದಾಗಿ ಹೊಸ ಗೇರ್ ಸ್ಲಿಪ್ ಮಾಡಲು ಸಂವಹನದಲ್ಲಿ ಲೋಡ್ ಅನ್ನು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುತ್ತದೆ (ಮತ್ತು ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಿ) ಅದರ ಸ್ಥಳಕ್ಕೆ. ಆದಾಗ್ಯೂ ಲೋಡ್ ಅನ್ನು ಸಂವೇದನೆ ಮತ್ತು ಕಡಿಮೆ ಮಾಡುವ ವಿಧಾನವು ಬದಲಾಗಬಹುದು.
ವರ್ಗ:ಯಂತ್ರಗಳು
ಟಾರ್ಪೀಡೊ
thumb ಟಾರ್ಪೀಡೊ - ನೌಕಾಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸುವ ಪ್ರಬಲ ಆಯುಧ. ಶತ್ರುವಿನ ಹಡಗಿಗೆ ಗುರಿಯಿಟ್ಟು ನೀರಿನೊಳಗಡೆಯಿಂದ ಪ್ರಯೋಗಿಸುವ, ಅದಕ್ಕೆ ತಗುಲಿದೊಡನೆ ಸಿಡಿಯುವ, ಚುಟ್ಟದ ಆಕಾರದ, ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತ ಅಸ್ತ್ರ, ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಆಳದಲ್ಲಿ ತಂತಾನೇ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತ ಯುದ್ಧದ ಹಡಗುಗಳನ್ನೂ ಸರಕು ಹಡುಗುಗಳನ್ನೂ ಜಲಾಂತರ್ಗಾಮಿಗಳನ್ನೂ ನಾಶಮಾಡುತ್ತದೆ.
ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಟಾರ್ಪೀಡೊಗಳು 20,000 ಗಜಗಳವರೆಗೂ ವೇಗವಾಗಿ ಹೋಗಿ ಶತ್ರುನೌಕೆಗಳನ್ನು ಧ್ವಂಸಮಾಡಿದವು. ಟಾರ್ಪೀಡೊಗಳನ್ನು ಕರಾವಳಿಯಿಂದಲೂ ಸಮುದ್ರದ ಮೇಲಿನ ಹಡಗುಗಳಿಂದಲೂ ವಿಮಾನಗಳಿಂದಲೂ ಜಲಾಂತರ್ಗಾಮಿಗಳಿಂದಲೂ ಉಡಾಯಿಸಬಹುದು. ಟಾರ್ಪೀಡೊವು ನೀರಿನೊಳಗೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಆಳದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ದಿಶೆಯಲ್ಲಿ ಸಂಚರಿಸುವುದನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲು ಸಂಕೀರ್ಣ ಯಾಂತ್ರಿಕ ರಚನೆಗಳಿವೆ. ದಾರಿತಪ್ಪಿ ಹೋದರೆ ಭ್ರಮಣದರ್ಶಕ (ಜೈರೋಸ್ಕೋಪ್) ಎಂಬ ಸಾಧನ ಅದನ್ನು ಸರಿಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಹಡಗಿನಿಂದ ತಂತಿಯ ಮೂಲಕ ಕಳುಹಿಸುವ ವಿದ್ಯುತ್ ಪ್ರೇರಣೆಯೂ ಅದನ್ನು ಕ್ರಮಪಡಿಸುತ್ತದೆ. ಅದು ನಿಶ್ಚಿತ ಆಳದಲ್ಲಿ ಚಲಿಸುವುದನ್ನು ಲಂಬಕ ಮತ್ತು ತನುಪಟಗಳ (ಡಯಾಫ್ರಮ್) ಕೂಡಿಕೆ ಹತೋಟಿಯಲ್ಲಿಡುವುದು. ಇಂಧನದ ಪರಿಮಾಣದ ವ್ಯವಸ್ಥೆ ಅದರ ವೇಗವನ್ನು ಅಂಕೆಯಲ್ಲಿಡುತ್ತದೆ. ಧ್ವನಿಗತಿಶಾಸ್ತ್ರ ನಿಯಮದಿಂದ ಕೆಲಸ ಮಾಡುವ ಕಿವಿಗಳ (ಹೈಡ್ರೊಫೋನುಗಳು) ಮತ್ತು ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಸಾಧನಗಳ ನೆರವಿನಿಂದ ಟಾರ್ಪೀಡೊ ದೂರದ ಶತ್ರುನೌಕೆಗಳ ಚಾಲಕದಂಡಗಳು ಮತ್ತು ಯಂತ್ರಗಳು ಮಾಡುವ ಶಬ್ದಗಳನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಿ ಅವನ್ನು ಹಿಂಬಾಲಿಸುತ್ತ ಹಡಗನ್ನು ಸಮೀಪಿಸಿ ಸ್ಫೋಟನದಿಂದ ಅವನ್ನು ನಾಶಮಾಡುತ್ತದೆ. ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಸ್ಕಾಟಿಷ್ ಎಂಜಿನಿಯರ್ ರಾಬರ್ಟ್ ವ್ಹೈಟ್‍ಹೆಡ್ 1866ರಲ್ಲಿ ಟಾರ್ಪೀಡೊವನ್ನು ಉಪಜ್ಞಿಸಿದ. ಅದಕ್ಕೆ ಮೊದಲು ಹಲವರು ತಳಮದ್ದು (ಮೈನ್) ಮುಂತಾದವನ್ನು ಟಾರ್ಪೀಡೊ ಎಂದು ಉಪಯೋಗಿಸಿದರು. ಸ್ವಂತ ಚಾಲನ ಸಾಮಥ್ರ್ಯವಿಲ್ಲದ ಅವು ಯಾವುವೂ ಟಾರ್ಪೀಡೊಗಳಾಗಿರಲಿಲ್ಲ. ವಾಸ್ತವಿಕ ಟಾರ್ಪೀಡೊವನ್ನು ಮೊತ್ತಮೊದಲು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದವನು ವ್ಹೈಟ್‍ಹೆಡ್. ಇದಾದ ಬಳಿಕ ಅನೇಕ ಸುಧಾರಣೆಗಳಾಗಿ ಹಲವಾರು ನಮೂನೆ ಟಾರ್ಪೀಡೊಗಳು ರಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟವು. ಆದರೆ ಅವುಗಳಿಗೆಲ್ಲ ವ್ಹೈಟ್‍ಹೆಡ್‍ನ ಕಲ್ಪನೆಯೇ ಆಧಾರ.
ಟಾರ್ಪೀಡೊಗಳ ಗಾತ್ರ, ಭಾರ, ಯಾಂತ್ರಿಕರಚನೆ ಮತ್ತು ಸಲಕರಣೆಗಳು ಭಿನ್ನಭಿನ್ನವಾಗಿ ಅವನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುವ ಉದ್ದೇಶಕ್ಕೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಕೆಲವು ಟಾರ್ಪೀಡೊಗಳು ಸರಕು ಹಡಗುಗಳ ದೊಡ್ಡ ಸಮುದಾಯವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಿರುವ ಯುದ್ಧನೌಕೆಗಳನ್ನು ಆಕ್ರಮಣಮಾಡಲು ತಕ್ಕಂತೆ ರಚಿತವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಇನ್ನು ಕೆಲವು ಸಮುದ್ರದ ಆಳದಲ್ಲಿರುವ ಜಲಾಂತರ್ಗಾಮಿಗಳನ್ನು ಬೇಟೆಗಾರನಂತೆ ಹುಡುಕಿಕೊಂಡು ಹೋಗಿ, ಬೆನ್ನಟ್ಟಿ, ಆಕ್ರಮಣ ಮಾಡಲು ತಕ್ಕಂತೆ ನಿರ್ಮಿತವಾಗಿವೆ. ಟಾರ್ಪೀಡೊದ ಸರಾಸರಿ ಉದ್ದ 21' ; ವ್ಯಾಸ 21" ; ತೂಕ ಸುಮಾರು 3000 ಪೌಂಡ್. ಹೆಚ್ಚು ವೇಗದ ಇಂಥ ಟಾರ್ಪೀಡೊ 11,000 ಗಜಗಳು ಧಾವಿಸಿ ಅತ್ಯಂತ ದೊಡ್ಡ ಹಡಗಿನಲ್ಲೂ ತೂತು ಕೊರೆದು ಮುಳುಗಿಸಬಲ್ಲುದು. ಕೆಲವು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಯುದ್ಧನೌಕೆಗಳು 23" ವ್ಯಾಸದ ಟಾರ್ಪೀಡೊವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು. ಅವು ಹೆಚ್ಚು ಸ್ಫೋಟನ ಮಾಡಿದವು. ಜಪಾನಿಯರು 27' ಟಾರ್ಪಿಡೊವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದರು. ಜರ್ಮನಿ, ಇಟಲಿ ಮತ್ತು ಜಪಾನ್ ಟಾರ್ಪೀಡೊ ಕದನದಲ್ಲಿ ಬಹು ಉತ್ಸಾಹಿಗಳಾಗಿದ್ದುವು. ಟಾರ್ಪಿಡೊ ತನ್ನ ಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ವಿಫಲವಾದರೆ ಅದನ್ನು ಮುಳುಗಿಸಿ ಮುಂದುವರಿಯದಂತೆ ಸಜ್ಜುಗೊಳಿಸಬೇಕೆಂದು ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಯಿದೆ ಇದೆ. ಆಧುನಿಕ ಟಾರ್ಪೀಡೊಗಳು ಹಬೆಯಿಂದ ಅಥವಾ ಬ್ಯಾಟರಿಯ ವಿದ್ಯುತ್ ಮೋಟರಿನಿಂದ ಓಡುತ್ತವೆ. ಹಬೆ ಟಾರ್ಪೀಡೊಗಳು 27ರಿಂದ 45 ನಾಟ್ ವೇಗದಲ್ಲಿ 4000ದಿಂದ 10.000 ಗಜಗಳ ದೂರ ಹೋಗುತ್ತವೆ. ವಿದ್ಯುತ್ ಟಾರ್ಪೀಡೊದ ವೇಗ ಸ್ವಲ್ಪ ಕಡಿಮೆ. ಹಬೆ ಟಾರ್ಪೀಡೊಗಳು ನೀರಿನಲ್ಲಿ ವಾಯುಗುಳ್ಳೆಗಳನ್ನು ಎಬ್ಬಿಸಿ ಶತ್ರುಗಳಿಗೆ ಸುಳುವನ್ನು ಕೊಡುತ್ತವೆ. ವಿದ್ಯುತ್ ಟಾರ್ಪೀಡೊದಲ್ಲಿ ಈ ಸಂಭವವಿಲ್ಲ. ಎರಡು ಅನಿಲಗಳು ರಾಸಾಯನಿಕವಾಗಿ ಸಂಯೋಗಿಸಿ ದ್ರವವಾಗಿ ನೀರಿನೊಳಕ್ಕೆ ಹೊರಟುಹೋಗಿ ವಾಯುಗುಳ್ಳೆಗಳಾಗದಂತೆ ಒಂದು ತಂತ್ರವನ್ನು ಶೋಧಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಹಬೆ ಟಾರ್ಪೀಡೊದಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಮುಖ್ಯ ವಿಭಾಗಗಳಿವೆ. ಮೂಗಿನಲ್ಲಿ ಧ್ವನಿಗತಿ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಸಾಧನಗಳು, ಎಲೆಕ್ಟ್ರಾನಿಕ್ ಪರಿಸರಗಳೂ ಇವೆ; ಇವು ಜಲಾಂತರ್ಗಾಮಿಗಳನ್ನು ಬೇಟೆಯಾಡಿ ಹಿಡಿಯುತ್ತವೆ. ವಾರ್‍ಹೆಡ್ (ನೌಕಾಸ್ಫೋಟಕದ ಸಿಡಿತಲೆ) ಎಂಬುದು ಬಹು ಉಗ್ರ ಸ್ಫೋಟಕಗಳಿಂದ ತುಂಬಲ್ಪಟ್ಟ ಪಾತ್ರೆ. ಈ ಸ್ಫೋಟಕದ ತೂಕ 400 ರಿಂದ 800 ಪೌಂಡುಗಳಷ್ಟು. ಇದನ್ನು ಸ್ಫೋಟಿಸಲು ತಕ್ಕ ಯಂತ್ರರಚನೆ ಇದೆ. ಸಿಡಿತಲೆಯ ಪಕ್ಕದಲ್ಲಿ ಸಂಮರ್ದಿತ ವಾಯುವಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ ಊದುಕೊಳವೆಯ ಆಕಾರದ ಒಂದು ಕುಪ್ಪೆ ಉಂಟು. ಇದು ಸಿಡಿತಲೆ ಕೀಲಿಗೆ ತಿರುಪುಮೊಳೆಗಳಿಂದ ಭದ್ರವಾಗಿ ಜಂಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ಕುಪ್ಪೆಯ ಉದ್ದ ಟಾರ್ಪೀಡೊದ 1/3ರಷ್ಟು. ಸಂಮರ್ದಿತ ವಾಯುವಿನ ಅಮುಕಾಟವನ್ನು ತಡೆದುಕೊಳ್ಳುವಷ್ಟು ಬಲವಾಗಿರುವಂತೆ ಅದನ್ನು ಉಕ್ಕಿನಿಂದ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ಕುಪ್ಪೆಯ ಆಚೆ ಇಂಧನ ಮತ್ತು ನೀರಿನ ತೊಟ್ಟಿಗಳು, ವಾಯುಕವಾಟಗಳು, ಚುಕ್ಕಾಣಿಗಳು, ಕೆಟ್ಟ ಅನಿಲಗಳನ್ನು ಹೊರದೂಡಲು ಕವಾಟಗಳು, ಚಾಲಕ ದಂಡಗಳನ್ನು (ಪ್ರೊಪೆಲ್ಲರ್ಸ್) ಮುಂದೂಡುವ ಸಲಕರಣೆಗಳು, ಟಾರ್ಪೀಡೋವನ್ನು ಮುಂದೂಡುವ ಮತ್ತು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳು, ಬ್ಯಾಟರಿ ಮತ್ತು ವಿದ್ಯುತ್ ಮೋಟರ್ ಅಥವಾ ಎಂಜಿನ್ನುಗಳಿವೆ.
ವಿಶೇಷ ಟಾರ್ಪೀಡೊಗಳು
ಕೆಲವು ವಿಶೇಷ ಬಗೆಯ ಟಾರ್ಪೀಡೊಗಳಿವೆ. ಒಂದು ಬಗೆಯ ಟಾರ್ಪೀಡೊ ತನ್ನ ಗುರಿಯನ್ನು ತಂತಿಯ ಮೂಲಕ ಮುಟ್ಟುತ್ತದೆ. ತಂತಿಯಿಂದ ಸುತ್ತಿದ ಒಂದು ರಾಟೆಯನ್ನು ಅದಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಿದೆ. ಟಾರ್ಪೀಡೊ ಆ ತಂತಿಯನ್ನು ಸಡಿಲ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತ ಮುಂದೆ ಮುಂದೆ ಹೋಗುವುದು. ಅದರ ಮಾಲಿಕರು ತಂತಿಯ ಮೂಲಕ ಅದಕ್ಕೆ ಸಂಜ್ಞೆಗಳನ್ನು ಕಳುಹಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕೊನೆಗೆ ಅದು ನಿಶ್ಚಿತ ಗುರಿಯನ್ನು ಮುಟ್ಟತ್ತದೆ. ಇನ್ನೊಂದು ವಿಶಿಷ್ಟ ಬಗೆಯ ಟಾರ್ಪೀಡೊವನ್ನು ಚೌಕಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಕೂಡಿಸಿ ಅದನ್ನು ರಾಕೆಟ್ ಎಂಜಿನ್ನಿನಿಂದ ವಾಯುವಿನಲ್ಲಿ ಹಾರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಚೌಕಟ್ಟು ಮತ್ತು ಟಾರ್ಪೀಡೊ ಎರಡೂ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸ್ಥಾನದ ಕಡೆ ಹಾರಿಹೋಗುತ್ತವೆ. ಅಲ್ಲಿ ಒಂದು ಯಂತ್ರರಚನೆ ಅವೆರಡನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸುತ್ತವೆ. ಟಾರ್ಪೀಡೊ ನೀರಿನೊಳಗೆ ಬಿದ್ದು ವೇಗದಿಂದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಗುರಿಯನ್ನು ಹಿಡಿಯುತ್ತದೆ. ನೀರಿನ ಮೇಲಿರುವ ಹಡಗಿನಿಂದ ಇಂಥ ರಾಕೆಟ್-ಟಾರ್ಪೀಡೊವನ್ನು ಹಾರಿಸಿ ಅದು ಅನೇಕ ಮೈಲುಗಳ ದೂರದಲ್ಲಿರುವ ಜಲಾಂತರ್ಗಾಮಿಯನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸುವಂತೆ ಮಾಡಬಹುದು. ಕೆಲವು ಟಾರ್ಪೀಡೊಗಳು ಬಿರಟೆಯನ್ನು ತೆಗೆಯುವ ತಿರುಪುಮೊಳೆಯ ಆಕಾರದಲ್ಲಿ ಸುತ್ತುತ್ತ ಹೋಗುತ್ತವೆ. ಅವುಗಳ ಸಿಡಿತದಿಂದ ಹಡಗುಗಳಿಗೆ ಆಗುವ ಹಾನಿ ಹೆಚ್ಚು ಇನ್ನು ಕೆಲವು ಟಾರ್ಪೀಡೊಗಳು ಹೇಗೆ ರಚಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿವೆಯೆಂದರೆ ಅವು ಹಡಗಿನ ಸಮೀಪ ಹೋದಾಗ ಹಡಗಿನ ಶಬ್ದ ಅಥವಾ ಹಡಗಿನ ಕಾಂತಗುಣದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಸ್ಫೋಟಿಸುತ್ತವೆ. ಜಪಾನಿಯರ ಒಂದು ಬಗೆ ಟಾರ್ಪೀಡೊದಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬ ಚಾಲಕ (ಪೈಲಟ್) ಅದನ್ನು ಶತ್ರುನೌಕೆಯ ಬಳಿಗೆ ಒಯ್ಯುತ್ತಾನೆ. ಅದರ ಸ್ಫೋಟನ ಹಡಗನ್ನು ಸಿಡಿಸುವುದಲ್ಲದೆ ಅವನನ್ನೂ ಕೊಲ್ಲುತ್ತದೆ.
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ ವರ್ಗ:ಯುದ್ಧೋಪಕರಣ
ಸಿ. ವಿ. ವಿಶ್ವೇಶ್ವರ
'''ಪ್ರೊ. ಸಿ. ವಿ. ವಿಶ್ವೇಶ್ವರ''' ಅವರು ಹಿರಿಯ ಖಭೌತ (ಆಸ್ಟ್ರೋಫಿಸಿಕ್ಸ್‌) ವಿಜ್ಞಾನಿ. ಇವರು ತಮ್ಮ ಬಳಗದಲ್ಲಿ ವಿಶು ಎಂದೇ ಪರಿಚಿತ .ಕಪ್ಪು ರಂಧ್ರಗಳ ಕುರಿತ ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆಸುವ ಮೂಲಕ ಗುರುತ್ವದ ಅಲೆಗಳ ಪತ್ತೆಗೆ ಬೀಜಾಂಕುರ ಮಾಡಿದವರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದರು. ಇವರನ್ನು ಭಾರತದ ಕಪ್ಪುಕುಳಿಯ ಮನುಷ್ಯನೆಂದೇ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಬಾಲ್ಯ ಮತ್ತು ಶಿಕ್ಷಣ
ವಿಶ್ವೇಶ್ವರರವರು ಮಾರ್ಚ್ ೬, ೧೯೩೮ರಲ್ಲಿ ಬೆಂಗಳೂರಿನಲ್ಲಿ ಸಿ.ಕೆ.ವೆಂಕಟರಾಮಯ್ಯ ಮತ್ತು ಕೆ.ವೆಂಕಟಸುಬ್ಬಮ್ಮ ದಂಪತಿಗಳಿಗೆ ಹುಟ್ಟಿದರು. ತಮ್ಮ ಆರಂಭಿಕ ಶಿಕ್ಷಣವನ್ನು ಅಲ್ಲೇ ಮುಗಿಸಿ ಪದವಿ ಶಿಕ್ಷಣಕ್ಕಾಗಿ ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಹೋದರು. ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಬಿ.ಎಸ್ಸಿ. (ಹಾನರ್ಸ್) ಮತ್ತು ಎಂ.ಎಸ್ಸಿ. ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು. ನಂತರ ಉನ್ನತ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ಅಮೆರಿಕೆಗೆ ಹೋದರು. ಮೇರಿಲ್ಯಾಂಡ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ೧೯೬೮ರಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಪಿ.ಎಚ್.ಡಿ. ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು. ಇಲ್ಲಿ ಚಾರ್ಲ್ಸ್ ಮಿಸ್ನರ್‌ರವರ ಮಾರ್ಗದರ್ಶನದಲ್ಲಿ ಶ್ವಾರ್ಸ್‌ಚೈಲ್ಡ್ ಅಳತೆಯ (metric) ಸ್ಥಿರತೆ ಎಂಬ ವಿಷಯದ ಬಗ್ಗೆ ಪ್ರಬಂಧವನ್ನು ಮಂಡಿಸಿದರು.
ವೃತ್ತಿ, ಪ್ರವೃತ್ತಿ
ತಮ್ಮ ಅಮೆರಿಕೆಯ ವಾಸದ ಬಳಿಕ ೧೯೭೬ರಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವೇಶರರವರು ಬೆಂಗಳೂರಿಗೆ ಬಂದು ರಾಮನ್ ಸಂಶೋಧನಾ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸೇರಿದರು. ನಂತರ ೧೯೯೨ರಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯ ಖಭೌತವಿಜ್ಞಾನ ಸಂಸ್ಥೆಯನ್ನು ಸೇರಿ ೨೦೦೫ರಲ್ಲಿ ನಿವೃತ್ತರಾದರು. ಜವಾಹರಲಾಲ್‌ ನೆಹರೂ ತಾರಾಲಯದ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿ ೧೯೮೭ರಿಂದ ೧೯೯೦ರವರೆಗೆ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು. ನಂತರವೂ, ತಮ್ಮ ನಿಧನದವರೆಗೂ ತಾರಾಲಯದಲ್ಲಿ ವಿವಿಧ ಕಾರ್ಯಭಾರಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದರು. ಇದಲ್ಲದೆ ಹಲವು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯಗಳಿಗೆ ಸಂದರ್ಶಕ ಪ್ರಾಧ್ಯಾಪಕರಾಗಿ ತಮ್ಮ ಅನುಭವವನ್ನು ಧಾರೆ ಎರೆದಿದ್ದರು. ಜವಹರಲಾಲ್‌ ನೆಹರೂ ತಾರಾಲಯದ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ನಿರ್ದೇಶಕರಾಗಿಯೂ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದರು. ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತದ ಬಗೆಗೂ ಅವರಿಗೆ ಆಳವಾದ ಜ್ಞಾನವಿತ್ತು.
ಸಂಶೋಧನೆ
ಪಿಎಚ್‌.ಡಿ ಸಂಶೋಧನೆ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಮಾರ್ಗದರ್ಶಕರಾಗಿದ್ದ ಪ್ರೊ. ಚಾರ್ಲ್ಸ್‌ ಮಿಸ್ನರ್‌ ಅವರ ಸೂಚನೆಯಂತೆ ಕಪ್ಪು ರಂಧ್ರಗಳ ಕುರಿತು ಸಂಶೋಧನೆ ನಡೆಸಿದ್ದರು. ನಮಗೆ ದೊರಕುವ, ಕಪ್ಪು ರಂಧ್ರದ ಕಡೆಯಿಂದ ಬರುತ್ತಿರುವ ಅಲೆಗಳು ಸ್ಥಿರ ಕಂಪನಾಂಕವನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ಅವುಗಳ ಪಾರ (ಆ್ಯಂಪ್ಲಿಟ್ಯೂಡ್‌) ಮಾತ್ರ ಕಡಿಮೆ ಆಗುತ್ತಾ ಹೋಗುತ್ತದೆ (ಕ್ವಾಸಿ ನಾರ್ಮಲ್‌ ಮೋಡ್ಸ್‌) ಎಂಬುದನ್ನು ನಿರೂಪಿಸಿದ್ದರು. ೨೦೧೬ರಲ್ಲಿ ಲೀಗೋ ವೀಕ್ಷಣಾಲಯ ಪ್ರಕಟಿಸಿದ ಗುರುತ್ವಾಕರ್ಷಕ ಅಲೆಗಳ ವೀಕ್ಷಣೆಯು ೪೬ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ವಿಶ್ವೇಶ್ವರರು ತಮ್ಮ ಗಣಿತದ ಲೆಕ್ಕಾಚಾರದ ಮೂಲಕ ಮುನ್ನುಡಿದಿದ್ದನ್ನು ಸಾಬೀತುಪಡಿಸಿತು.
ಕೃತಿ, ಸಾಹಿತ್ಯ, ವಿಜ್ಞಾನ ಪ್ರಚಾರ
ಸಂಶೋಧನಾ ಗ್ರಂಥಗಳಲ್ಲದೆ ಜನಸಾಮಾನ್ಯರಿಗೂ ಹಲವು ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಕನ್ನಡದಲ್ಲೂ ಅವರು ವಿಜ್ಞಾನ ಸಾಹಿತ್ಯವನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ.
===ಜನಪ್ರಿಯ ಕೃತಿಗಳು ===
ವಿಜ್ಞಾನ ಪ್ರಚಾರ
ವಿಜ್ಞಾನದ ಪ್ರಚಾರಕ್ಕಾಗಿ ಅವರು ನೆಹರೂ ತಾರಾಲಯದಲ್ಲಿ ಹಲವು ವಿಶಿಷ್ಟ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಆರಂಭಿಸಿದರು. ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಮುಖವಾದವು: ಈ ಎಲ್ಲಾ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಯೋಗಗಳಿಗೆ ಅವರು ಬಹಳ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಕೊಟ್ಟರು.
ಅವರು ಹಲವು ಪ್ರದರ್ಶನಗಳನ್ನೂ ಬರೆದು, ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವುಗಳು :
ನಿಧನ
ಸಿ.ವಿ.ವಿಶ್ವೇಶ್ವರ (78) ಅವರು ೧೬ ಜನವರಿ ೨೦೧೭ ಸೋಮವಾರ ರಾತ್ರಿ ನಿಧನರಾದರು.
ಉಲ್ಲೇಖಾರ್ಹ ಸಂಗತಿಗಳು
ವಿಶ್ವೇಶ್ವರ ಅವರ ತಂದೆ ಸಿ.ಕೆ. ವೆಂಕಟರಾಮಯ್ಯನವರು ಕನ್ನಡದ ಶ್ರೇಷ್ಠ ಸಾಹಿತಿಗಳಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರಾಗಿದ್ದರು. ಸರ್‌ ಮಿರ್ಜಾ ಇಸ್ಮಾಯಿಲ್‌ ಅವರ ಭಾಷಣವನ್ನು ಅನುವಾದಿಸಿ ಓದುತ್ತಿದ್ದರಿಂದ ಜನ ಅವರನ್ನು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ‘ಕನ್ನಡದ ದಿವಾನ’ರು ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತಿದ್ದರು.
ಹೊರಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕದ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ವರ್ಗ:೨೦೧೭ ನಿಧನ ವರ್ಗ:೧೯೩೮ ಜನನ
ರಾಜೇಶ್ ಖನ್ನಾ
ರಾಜೇಶ್ ಖನ್ನಾ' (ಪೂರ್ವದ ಹೆಸರು : ಜತಿನ್ ಖನ್ನಾ) (ಜನನ ೨೯ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೧೯೪೨ - ಮರಣ ೧೮ ಜುಲೈ ೨೦೧೨) ಹಿಂದಿ ಚಿತ್ರರಂಗದ ಖ್ಯಾತ ನಟ. ಇವರನ್ನು ಬಾಲಿವುಡ್ನ ಪ್ರಥಮ ಸೂಪರ್ ಸ್ಟಾರ್ ಎಂದು ಕರಯುತ್ತಾರೆ. ೧೯೭೦ ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಸತತವಾಗಿ ಇವರ ೧೫ ಚಿತ್ರಗಳು ಅತ್ಯಂತ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ, ಸೂಪರ್ ಹಿಟ್ ಎನಿಸಿಕೊಂಡವು. ಅಂದಿನಿಂದ ಇವರನ್ನು ಸೂಪರ್ ಸ್ಟಾರ್ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾರಂಬಿಸಿದರು. ಇವರ ಈ ದಾಖಲೆಯನ್ನು ಇಂದಿಗೂ ಯಾರಿಂದಲೂ ಮುರಿಯಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಿಲ್ಲ. ಇವರು ಖ್ಯಾತ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟಿ ಡಿಂಪಲ್ ಕಪಾಡಿಯಾ ಇವರ ಪತ್ನಿ. ಇವರ ಪುತ್ರಿಯರಾದ ಟ್ವಿಂಕಲ್ ಖನ್ನಾ ಹಾಗು ರಿಂಕಿ ಖನ್ನಾ ಸಹ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅಭಿನಯಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಟ್ವಿಂಕಲ್ ಖನ್ನಾ ಹಿಂದಿಯ ಖ್ಯಾತ ನಟ ಅಕ್ಷಯ್ ಕುಮಾರ್ ರವರನ್ನು ಮದುವೆಯಾಗಿದ್ದಾರೆ.
ಲಕ್ಷ್ಮೀತರು
ಲಕ್ಷ್ಮೀತರು ಅಥವಾ ಸಿಮರೂಬಾ, ಇದರ ಸಸ್ಯನಾಮ ಸಿಮರೂಬ ಗ್ಲಾಕಾ (Simarouba glauca). ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಭೇದಿ-ತೊಗಟೆ, ಕಹಿಮರ ಮತ್ತು ಅಸಿಟುನೋ ಎಂದು ಕರೆಯುವರು. ಇದು ಒಂದು ಹೂ ಬಿಡುವ ಬಹು ಉಪಯೋಗಿ ಮರವಾಗಿದೆ. ಇದರ ಮೂಲ ಸ್ಥಾನ ಯುನೈಟೆಡ್ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್, ದಕ್ಷಿಣ ಫ್ಲೋರಿಡಾ, ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೆರಿಕಾ, ಬಹಾಮಾಸ್, ಕೋಸ್ಟ ರಿಕಾ, ಕ್ಯೂಬಾ, ಮೆಕ್ಸಿಕೊ, ಪ್ಯುರೆಟೋರಿಕೊ ಮತ್ತು ಜಮೈಕಾ. ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರದ ಅಮರಾವತಿಯಲ್ಲಿ ಇರುವ ನ್ಯಾಷನಲ್ ಬ್ಯೂರೋ ಆಫ್ ಪ್ಲಾಂಟ್ಸ್ ಜೆನೆಟಿಕ್ ರಿಸೋರ್ಸಸ್ ಇದನ್ನು 1960 ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಪರಿಚಯಿಸಿತು. 1986 ರಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಬೆಂಗಳೂರುನಲ್ಲಿರುವ ಕೃಷಿ ವಿಜ್ಞಾನ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯಕ್ಕೆ ತರಲಾಯಿತು. 1992 ರಿಂದ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಈ ಸಸ್ಯದ ಮೆಲೆ ವ್ಯವಸ್ಥಿತ ಸಂಶೋಧನೆ ಮತ್ತು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಪ್ರಾರಂಭವಾದವು. ಈಗ ಗುಜರಾತ್, ತಮಿಳುನಾಡು, ಮಹಾರಾಷ್ಟ್ರ,ಕರ್ನಾಟಕ ಮತ್ತು ಆಂಧ್ರ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಬೆಳೆಯಲಾಗುತ್ತಿದೆ
ಸಸ್ಯವರ್ಣನೆ
ಲಕ್ಶ್ಮೀತರು ಮಧ್ಯಮ ಗಾತ್ರದ ನಿತ್ಯಹರಿದ್ವರ್ಣ ಮರವಾಗಿದೆ (ಎತ್ತರ ೭-೧೫ ಮೀಟರ್) ಟ್ಯಾಪ್ ರೂಟ್ ಸಿಸ್ಟಮ್ ಮತ್ತು ಸಿಲಿಂಡರಾಕಾರದ ಕಾಂಡವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಮರಗಳು ೪-೬ ವರ್ಷವಾಗಿದ್ದಾಗ ಹೂಬಿಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುತ್ತವೆ. ಹೂಬಿಡುವಿಕೆಯು ವಾರ್ಷಿಕವಾಗಿದ್ದು, ಡಿಸೆಂಬರ್ನಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಗಿ ಫೆಬ್ರವರಿವರೆಗೆ ಮುಂದುವರಿಯುತ್ತದೆ. ಶೇ ೪೦-೫೦ ಗಂಡು, ಹೆಣ್ಣು ಹೂವುಗಳನ್ನು ಮತ್ತು ಕೆಲವೊಂದು ಉಭಯಲಿಂಗಿ ಹೂವುಗಳನ್ನು ಬಿಡುತ್ತದೆ. ಕಾಯಿಗಳು ಹಸಿರು ಬಣ್ಣದಿಂದ ಹಳದಿಯಾಗಿ ನಂತರ ಕಪ್ಪು ಕೆನ್ನೇರಳೆ ಬಣ್ಣದ ಹಣ್ಣಾಗಿ ಏಪ್ರಿಲ್ / ಮೇ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಕೊಯ್ಲಿಗೆ ಸಿದ್ಧವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಇದರ ಹಣ್ಣುಗಳು ಆಲಿವ್ ಹಣ್ಣುನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ, ಆದ್ದರಿಂದ ಸ್ಥಳೀಯರು 'ಅಸಿಟುನೊ' ಅಂತ ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ. ಚೆನ್ನಾಗಿ ಬೆಳೆದ ಮರಯೊಂದು ೧೫ ರಿಂದ ೩೦ ಕೆಜಿ ಹಣ್ಣುನ್ನು ಬಿಡುತ್ತದೆ, ಇದರಿಂದ ೨.೫ ಕೆಜಿ ಎಣ್ಣೆಯನ್ನು ತೆಗೆಯಬಹುದು.
ಮಣ್ಣು ಮತ್ತು ಹವಾಗುಣ
ಈ ಮರದ ಬೇಸಾಕ್ಕೆ ಬೆಚ್ಚಗಿನ, ಆರ್ದ್ರ, ಉಷ್ಣವಲಯದ ಪ್ರದೇಶವು ಸೂಕ್ತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಇದರ ಕೃಷಿ ಮಳೆಯ ವಿತರಣೆ, ಮಣ್ಣಿನ ನೀರಿನ ಹಿಡುವಳಿ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಮತ್ತು ಮಣ್ಣಿನ ತೇವಾಂಶವನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ 10 ರಿಂದ 40 ° C ತಾಪಮಾನವು ಸೂಕ್ತವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಸಮುದ್ರ ಮಟ್ಟದಿಂದ 1,000 m (3,300 ಅಡಿ) ಎತ್ತರದವರೆಗು ಬೆಳೆಯಬಹುದು.
ಸಸ್ಯಾಭಿವೃದ್ಧಿ
ಬೀಜಗಳಿಂದ, ಕಸಿ ಮತ್ತು ಅಂಗಾಂಶ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದಿಂದ ಇದು ಬೆಳೆಯಬಹುದು. ಏಪ್ರಿಲ್ / ಮೇ ತಿಂಗಳಲ್ಲಿ ಹಣ್ಣುಗಳು ಪಕ್ವವಾದಾಗ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿ, ಸುಮಾರು ಒಂದು ವಾರದವರೆಗೆ ಸೂರ್ಯನಲ್ಲಿ ಒಣಗಿದ ನಂತರ ಹಣ್ಣುಗಳ ಸಿಪ್ಪೆಯನ್ನು ಬೇರ್ಪಡಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಬೀಜಗಳನ್ನು ಪ್ಲ್ಯಾಸ್ಟಿಕ್ ಚೀಲಗಳಲ್ಲಿ ಬಿತ್ತಿ ಸಸಿಗಳನ್ನು ಬೆಳೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. 2 ರಿಂದ 3 ತಿಂಗಳ ವಯಸ್ಸಿನ ಸಸಿಗಳನ್ನು ತೋಟಕ್ಕೆ ಸ್ಥಳಾಂತರಿಸಬಹುದು.
ಲಕ್ಷ್ಮೀತರುವಿನಲ್ಲಿರುವ ಮುಖ್ಯ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳು
ಇದರಲ್ಲಿ ಕ್ವಜೀನ್ಯೋಡ್ಸ್ ಎಂಬ ರಾಸಯನಿಕಗಳಿವೆ, ಇವು ಟ್ರೈ-ಟರ್ಪಿನ್ಯೋಡ್ಸ್ ಗುಂಪಿಗೆ ಸೇರಿವೆ ಹಾಗೂ ಔಷಧಿಯ ಗುಣ್ಣಗಳನ್ನು ಹೋಂದಿದ ರಾಸಯನಿಕಗಳಾಗಿವೆ.
ವಾಣಿಜ್ಯ ಉಪಯೋಗಗಳು
ಲಕ್ಶ್ಮೀತರು ಬೀಜಗಳಿಂದ ಸಂಸ್ಕರಿಸಿದ ತೈಲವನ್ನು ಅಡುಗೆಗೆ, ಜೈವಿಕ ಡೀಸೆಲ್ ಆಗಿ  ಸಾಬೂನುಗಳು, ಮಾರ್ಜಕಗಳು, ಲೂಬ್ರಿಕಂಟ್‌ಗಳು, ವಾರ್ನಿಷ್‌ಗಳು, ಸೌಂದರ್ಯವರ್ಧಕಗಳು,  ಷಧೀಯ ವಸ್ತುಗಳು ಇತ್ಯಾದಿಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸುತ್ತಾರೆ. ಹಣ್ಣಿನ ತಿರುಳು ಸುಮಾರು 11% ಸಕ್ಕರೆಯ ಅಂಶವನ್ನು ಹೊಂದಿದು, ಇದನ್ನು ಪಾನೀಯ ಮತ್ತು ಜ್ಯಾಮ್ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರ ಕಾಂಡವನ್ನು ಕೀಟಗಳು ತಿನ್ನುವುದಿಲ್ಲ, ಆದರಿಂದ ಕಾಂಡವನ್ನು ಪೀಠೋಪಕರಣ, ಆಟಿಕೆಗಳು, ಪ್ಯಾಕಿಂಗ್ ವಸ್ತುಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮರದ ತಿರುಳನ್ನು ಕಾಗದ ಉದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಔಷಧೀಯ ಉಪಯೋಗಗಳು
ಈ ಮರವು ಔಷಧೀಯ ಬಳಕೆಯ ದೀರ್ಘ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಎಲೆಗಳು ಮತ್ತು ತೊಗಟೆಯನ್ನು ಉಷ್ಣವಲಯದಲ್ಲಿ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ ಮಲೇರಿಯಾ, ಜ್ವರ ಮತ್ತು ಭೇದಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ರಕ್ತಸ್ರಾವವನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಲು ಉಪಗೊಹಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಎಲೆ, ಹಣ್ಣಿನ ತಿರುಳು ಮತ್ತು ಬೀಜಗಳನ್ನು ಅಮೈಬಿಡೈಸ್, ನೋವು ನಿವಾರಕ, ಆಂಟಿಹೆಲ್ಮಿಂಟಿಕ್, ಜೀವಿವಿರೋಧಿ, ಪ್ರತಿಜನಕ, ಆಂಟಿಲೆಕೆಮಿಕ್, ಆಂಟಿಮಾಲೆರಿಯಲ್, ಆಂಟಿಟ್ಯುಮರಸ್ , ಆಂಟಿವೈರಲ್, ಸಂಕೋಚಕ, ಸೈಟೊಟಾಕ್ಸಿಕ್, ಎಮೆನಾಗೋಗ್ಯೂ, ಫೀಬಿಫ್ಯೂಜ್, ಚರ್ಮದ ಹೈಡ್ರೇಟರ್, ಸ್ಟೊಮ್ಯಾಚಿಕ್, ಸುಡೋರಿಫಿಕ್, ಟಾನಿಕ್,ವರ್ಮಿಫ್ಯೂಜ್ ಗುಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ಅಮೈಬಿಯಾಸಿಸ್, ಜಠರದುರಿತ, ಹುಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಗುಣಪಡಿಸುವಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
<References />
ವರ್ಗ: ಸಸ್ಯಗಳು ವರ್ಗ: ಔಷಧೀಯ ಸಸ್ಯಗಳು
ಪಠಾನ್‍ಕೋಟ್
ಪಠಾನ್‍ಕೋಟ್ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಪ್ರಧಾನ ಜಿಲ್ಲಾ ಕಾರ್ಯಾಲಯವಾಗಿರುವ ಪಠಾನ್‍ಕೋಟ್ ನಗರವು ಪಂಜಾಬ್ ರಾಜ್ಯದ ಮಹಾನಗರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಕಂಗ್ರಾ ಹಾಗು ಡಾಲ್‍ಹೌಸಿಯ ಪರ್ವತಗಳ ಕೆಳ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಈ ನಗರವು ಹಿಮಾಲಯ ಪರ್ವತ ಶ್ರೇಣಿಗಳಿಗೆ ಹೆಬ್ಬಾಗಿಲಾಗಿ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತದೆ. ಹಿಮಾಲಯಕ್ಕೆ ಹೊರಡುವ ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಮೊದಲು ಇಲ್ಲಿಯೆ ತಂಗುತ್ತಾರೆ. 1849 ರ ಮುಂಚೆ ಪಠಾನ್‍ಕೋಟ್ ಪಠಾನಿಯಾ ಆಡಳಿತಗಾರರ ರಾಜಧಾನಿಯಾಗಿದ್ದ ನುರ್ಪುರ್ ನ ಭಾಗವಾಗಿತ್ತು.
ಪಠಾನ್‍ಕೋಟ್ ಸುತ್ತಮುತ್ತಲಿರುವ ಪ್ರವಾಸಿ ಸ್ಥಳಗಳು
ಪಠಾನ್‍ಕೋಟ್ ಸುತ್ತ ಮುತ್ತ ಹಲವು ಆಕರ್ಷಣೀಯ ಸ್ಥಳಗಳಿದ್ದು ಇಲ್ಲಿನ ಪ್ರವಾಸೋದ್ಯಮಕ್ಕೆ ತಮ್ಮದೆ ಆದ ಕೊಡುಗೆಯನ್ನು ನೀಡಿವೆ. 900 ಕ್ಕೂ ಅಧಿಕ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಪಠಾನಿಯಾ ರಜಪೂತರಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ನುರ್ಪುರ್ ಕೋಟೆ, ಶಹಾಪುರ್‍ಕಂಡಿ ಕೋಟೆ, ಶಿವನ ದೇವಾಲಯ ಹಾಗು ಕಥಗಡ್ ಮತ್ತು ಜುಗಿಯಲ್ ಟಾವ್ನ್ ಶಿಪ್ ಇಲ್ಲಿನ ಕೆಲವು ಹೆಸರಿಸಬಹುದಾದ ಆಕರ್ಷಣೆಗಳು. ಜ್ವಾಲಾಜಿ ಮತ್ತು ಚಿಂತಪೂರ್ಣಿ, ಪ್ರವಾಸಿಗರು ಪಠಾನ್‍ಕೋಟ್ ನಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಹೋಗಬಹುದಾದ ಇತರೆ ರಜಾ ತಾಣಗಳು.
ಪಠಾನ್‍ಕೋಟ್‍ನಲ್ಲಿದ್ದಾಗ ಮಾಡಬಹುದಾದ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು
ವರ್ಷಪೂರ್ತಿ ಪ್ರವಾಸಿಗರನ್ನು ಕಾಣುವ ಈ ನಗರವು ತನ್ನಲ್ಲಿ ಹಲವು ಆರಾಮದಾಯಕ ಹೋಟೆಲುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು, ರುಚಿಕರವಾದ ಆಹಾರ್ ಖಾದ್ಯಗಳನ್ನು ಒದಗಿಸುತ್ತದೆ. ನಗರದ ಒಳಗೆ ಹಾಗು ಹೊರವಲಯದಲ್ಲಿರುವ ಧಾಬಾಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ತರಭಾರತ ಹಾಗು ಪಂಜಾಬಿ ಶೈಲಿಯ ಖಾದ್ಯಗಳನ್ನು ಸವಿಯಬಹುದು. ಇನ್ನುಳಿದಂತೆ ಖರೀದಿ ಪ್ರಿಯರಿಗೂ ಪಠಾನ್‍ಕೋಟ್ ಒಂದು ಉತ್ತಮ ಸ್ಥಳವಾಗಿದೆ. ಮಿಶನ್ ರೋಡ್, ಸುಜನ್ಪುರ್ ಮಾರ್ಕೇಟ್ ಮತ್ತು ಗಾಂಧಿ ಚೌಕ್ ಇಲ್ಲಿರುವ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಮಾರುಕಟ್ಟೆ ಪ್ರದೇಶಗಳು. ಇಲ್ಲಿನ ನೆನಪನ್ನು ಸದಾ ಹಸಿರಾಗಿಡಲು ಕೊಂಡುಕೊಳ್ಳಲೇಬೇಕಾದ ಒಂದು ವಸ್ತುವೆಂದರೆ ಪಶ್ಮಿನಾ ಶಾಲು. ಈ ಶಾಲುಗಳಿಗೆ ಈ ತಾಣ ತುಂಬಾ ಪ್ರಸಿದ್ಧ.
ಭೇಟಿ ನೀಡಲು ಸೂಕ್ತ ಸಮಯ
ದೇಶದ ಉತ್ತರ ಭಾಗದಲ್ಲಿ ನೆಲೆಸಿರುವ ಈ ನಗರವು ವಿಪರೀತ ಹವಾಗುಣವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಅತಿ ಶಾಖಮಯ ಬೇಸಿಗೆ, ತೇವಭರಿತ ಮಳೆಗಾಲ ಹಾಗು ಹೆಪ್ಪುಗಟ್ಟಿಸುವಂತಹ ಚಳಿಗಾಲವನ್ನು ಇಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು. ಅಕ್ಟೋಬರ್ ಹಾಗು ನವೆಂಬರ್ ಸಮಯವು ಇಲ್ಲಿಗೆ ಭೇಟಿ ನೀಡಲು ಸೂಕ್ತವಾದ ಸಮಯವಾಗಿದೆ.
ಟಾನ್ಸಿಲ್
ಟಾನ್ಸಿಲ್	ಲೋಳೆಪೊರೆಯೇ ಹೊದ್ದಿಕೆಯಾಗಿರುವ ದುಗ್ಧರಸಗ್ರಂಥಿಗಳ ಸಾಮಾನ್ಯ ಹೆಸರು. thumb|ಟಾನ್ಸಿಲ್ ಗಳ ನೋಟ - ಮುಂದಿನಿಂದthumb
ಜೀರ್ಣನಾಳ ಹಾಗೂ ಶ್ವಾಸಮಾರ್ಗದ ಮೊದಲ ಅರ್ಧದಲ್ಲಿ ಇಂಥ ಗ್ರಂಥಿಗಳು ಹೇರಳವಾಗಿ ಇವೆ. ಸಣ್ಣಕರುಳಿನ ಅಂತ್ಯಾರ್ಧದಲ್ಲಿರುವ ಇಂಥ ಗ್ರಂಥಿಗಳಿಗೆ ಪೇಯರನ ಕ್ಷೇತ್ರಾಂಶಗಳು (ಪೇಯರ್ಸ್ ಪ್ಯಾಚಸ್) ಎಂದು ಹೆಸರು. ಮೂಗು, ಬಾಯಿ, ಗಂಟಲು-ಈ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿರುವ ಗ್ರಂಥಿಗಳನ್ನು ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲುಗಳೆಂದು ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ. ಇಲ್ಲಿ ಈ ಗ್ರಂಥಿಗಳು ವರ್ತುಲಕಾರವಾಗಿ ನೆಲೆಗೊಂಡಿವೆ. ಈ ವರ್ತುಲಕ್ಕೆ ವಾಲ್ಡೈಯರನ ವರ್ತುಲವೆಂದು (ರಿಂಗ್ ಆಫ್ ವಾಲ್ಡೈಯರ್) ಹೆಸರು. ವತುಲದ ಹಿಂಭಾಗ ಮೂಗು ಗಂಟಲಿನ (ಫ್ಯಾರಿಂಜಿಯಲ್) ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಿನಿಂದ, ಮುಂಭಾಗ ನಾಲಿಗೆಯ (ಲಿಂಗ್ವಲ್) ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಿನಿಂದ ಮತ್ತು ಪಕ್ಕಗಳು ಅಟ್ಟದ (ಪ್ಯಾಲಟೈನ್) ಎರಡೂ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲುಗಳಿಂದ ಆಗಿವೆ. ಎಲ್ಲ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲುಗಳಿಗೂ ರಕ್ತಪೂರೈಕೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿಯೇ ಇದೆ. ನಾಲಿಗೆಯ ಟಾನ್ಸಿಲ್ ನಾಲಿಗೆ ಬುಡದಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟಗಲಕ್ಕೂ ಪಸರಿಸಿರುವ ಒಂದೇ ಅಂಗ. ಇದಕ್ಕೆ ತೊಟ್ಟು (ಪಿಡನ್‍ಕಲ್) ಇಲ್ಲ; ಇದು ನಾಲಿಗೆಯ ಅಂಗಾಂಶಗಳಲ್ಲಿ ಹುದುಗಿ ಹೋಗಿದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಅಗತ್ಯವೆನ್ನಿಸಿದಾಗ ಶಸ್ತ್ರಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಇದನ್ನು ಬಿಡಿಸಿ ತೆಗೆಯುವುದು ಕಷ್ಟ. ಅಲ್ಲದೆ ಅಂಥ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯಿಂದ ಸುತ್ತಲೂ ಗಾಯಕಲೆ ಉಂಟಾಗಿ ಮುಂದಕ್ಕೆ ತೊಂದರೆ ಆಗುತ್ತದೆ. ಮೂಗು ಗಂಟಲು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿರುವ ಟಾನ್ಸಿಲ್ ಗ್ರಂಥಿಗಳು ಬಹಳ. ಗಂಟಲಿನ ಹಿಂದಿನ ಭತ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಹುದುಗಿರುವುದು ಗಂಟಲಿನ ಟಾನ್ಸಿಲ್. ಅದರ ಇಕ್ಕೆಲಗಳಲ್ಲೂ ಪಸರಿಸಿ ಬಾಯಿಯ ಅಟ್ಟವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿರುವ ಅನೇಕ ಸಣ್ಣ ಗ್ರಂಥಿಗಳಿಗೆ ಒಟ್ಟಾಗಿ ಅಡಿನಾಯ್ಡುಗಳೆಂದು ಹೆಸರು. ಇವು ಕ್ಷೇತ್ರಮಟ್ಟದಿಂದ ಬಹುವಾಗಿ ಉಬ್ಬಿರುವುದರಿಂದ ಇವನ್ನು ಸುಲಭವಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಬಹುದು. ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಟಾನ್ಸಿಲ್ ಅಂದರೆ ಅಟ್ಟದ ಟಾನ್ಸಿಲ್ (ಪೆಲೇಟಲ್ ಟಾನ್ಸಿಲ್) ಎಂದು ಗಣಿಸುವುದು ವಾಡಿಕೆ. ಇವು ಬಾಯಿ-ಗಂಟಲು ಸಂಧಿಸುವಲ್ಲಿ ಎಡಬಲ ಎರಡು ಪಕ್ಕಗಳಲ್ಲೂ ಇರುವ ಬಾದಾಮಿ ಆಕಾರದ ಅಂಗಗಳು. ಈ ಭಾಗಗಳಲ್ಲಿ ಬಾಯಿಯ ಅಟ್ಟವನ್ನೂ ತಳವನ್ನೂ ಸೇರಿಸುವ ಕಂಬಗಳಂತಿರುವ (ಕಮಾನುಗಳಂತಿರುವ ಎಂದೂ ವಿವರಿಸಲಾಗಿದೆ) ಪೆಲಾಟೋ ಗ್ಲಾಸಸ್ ಸ್ನಾಯು (ಇದು ಮುಂಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ) ಮತ್ತು ಪೆಲಾಟೋಫೆರಿಂಜಿಯಸ್ ಸ್ನಾಯು (ಇದು ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿದೆ) ಇವುಗಳ ನಡುವೆ ನೆಲೆಗೊಂಡಿದೆ. ಟಾನ್ಸಿಲ್ ಕ್ಷೇತ್ರಮಟ್ಟದಿಂದ ಉಬ್ಬಿಕೊಂಡಿರುವುದರಿಂದ ಸ್ಥಳೀಯ ಲೋಳೆಪೊರೆ ಅರ್ಧಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚಾಗಿಯೇ ಅದನ್ನು ಹೊದ್ದಿಕೊಂಡಿದೆ. ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಿನ ಮೇಲ್ಮೈಯಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಸೀಳುಗಳುಂಟು. ಇವು ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಿನ ಒಳಗೂ ಪೊಟರೆಯಂತೆ ಪಸರಿಸಿ ಅದನ್ನು ಅಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಭಿನ್ನ ಭಾಗಗಳಾಗಿರುವಂತೆ ಮಾಡಿವೆ. ಈ ಸೀಳುಗಳ ನೆರೆಯಲ್ಲಿ ಸೋಂಕು ಉಂಟಾದರೆ ಅದು ಬಹುಕಾಲಿಕವಾಗಿ ನೆಲೆಗೊಳ್ಳುವುದೇ ಅಲ್ಲದೆ ತತ್ಫಲವಾದ ಜೀವಿವಿಷ (ಟಾಕ್ಸಿನ್) ಸುಲಭವಾಗಿ ರಕ್ತಗತವಾಗಿ ವಿಷಮತೆಯನ್ನು (ಸೆಪ್ಟಿಸೀಮಿಯ) ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಸ್ಥಳೀಯ ದುಗ್ಧರಸಗ್ರಂಥಿಗಳು ಊದಿಕೊಂಡುಗಳಲೆ ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಪಾಶ್ಚರೀಕರಿಸದ ಹಸಿಹಾಲನ್ನು ಕುಡಿಯುವವರಲ್ಲಿ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲುಗಳಿಗೆ ಕ್ಷಯರೋಗಾಣುಗಳ ಸೋಂಕು ಉಂಟಾಗಿ ಕುತ್ತಿಗೆಯ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಗಳಲೆ ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುವುದು ಇದಕ್ಕೆ ಉತ್ತಮ ನಿದರ್ಶನ. ರಕ್ತಗತವಾದ ಜೀವಿವಿಷ ದೇಹದಲ್ಲಿ ಇತರ ಭಾಗಗಳಲ್ಲೂ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಬಲ್ಲದು. ಮಜ್ಜೆಯ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಮಿಸುವುದರ ಫಲ ರಕ್ತಹೀನತೆ. ಮೂತ್ರಪಿಂಡಗಳ ಮೇಲೆ ಪರಿಣಮಿಸುವುದರ ಫಲ ಅವುಗಳ ಉರಿಊತ. ಗುಂಡಿಗೆಯ ಮೇಲಿನ ಪರಿಣಾಮ ಗುಂಡಿಗೆಯ ಸ್ನಾಯುವಿನ ಊತ (ಮೈಯೊ ಕಾರ್ಡೈಟಿಸ್) ಇತ್ಯಾದಿ. ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಿನ ಸೀಳುಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಬಹುಕಾಲಿಕ ಸೋಂಕು ಔಷಧೋಪಚಾರಗಳಿಗೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಸಗ್ಗದು. ಅಂಥ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಶಸ್ತ್ರಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ತೆಗೆದು ಹಾಕಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಮೇಲೆ ಹೇಳಿರುವ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲುಗಳಲ್ಲದೆ ನಾಳಗಳ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲುಗಳೆಂಬುವೂ (ಟ್ಯೂಬಲ್ ಟಾನ್ಸಿಲ್) ಉಂಟು. ಗಂಟಲು ಕಿವಿಗಳ ನಡುವೆ ಸಂಪರ್ಕ ಏರ್ಪಡಿಸುವ ಯೂಸ್ಟೇಕಿಯನ್ ನಾಳಗಳ ಗಂಟಲಿನ ಕಡೆ ದ್ವಾರಗಳ ಸುತ್ತಲೂ ಇವು ಪಸರಿಸಿರುತ್ತವೆ. ಸೋಂಕು ಉಂಟಾದಾಗ ಊತದಿಂದ ದ್ವಾರ ಕಿರಿದಾಗಿ ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕೆ ಧಕ್ಕೆ ಆಗುವುದರಿಂದ ಶ್ರವಣಮಾಂದ್ಯ ಕಂಡುಬರಬಹುದು. ಇದರ ನಿವಾರಣೆಗಾಗಿ ರೋಗಗ್ರಸ್ತ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲನ್ನು ಚಿಕಿತ್ಸಿಸಬೇಕು. ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಶಸ್ತ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬಹುದು. ಇಲ್ಲವೇ ಆಳವಾಗಿ ಹೊಕ್ಕು ಪರಿಣಮಿಸುವ ಎಕ್ಸ್‍ಕಿರಣವನ್ನು (ಡೀಪ್ ಎಕ್ಸ್‍ರೇ) ಉಪಯೋಗಿಸಬಹುದು.
ಕತ್ತರಿ
thumb|ಕತ್ತರಿ ಕತ್ತರಿಯು ಕೈ-ಚಾಲಿತ ಕತ್ತರಿಸುವ ಉಪಕರಣ. ಇದು ತಿರುಗುಗೂಟದ ಮೇಲೆ ಭದ್ರಪಡಿಸಲಾದ ಒಂದು ಜೋಡಿ ಲೋಹದ ಅಲಗುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ತಿರುಗುಗೂಟಕ್ಕೆ ಎದುರಿರುವ ಕೈಹಿಡಿಗಳನ್ನು ಮುಚ್ಚಿದಾಗ ಹರಿತವಾದ ಅಂಚುಗಳು ಒಂದರ ವಿರುದ್ಧ ಒಂದು ಜಾರುತ್ತವೆ. ಕತ್ತರಿಯನ್ನು ಕಾಗದ, ರಟ್ಟು, ಲೋಹದ ಹಾಳೆ, ಬಟ್ಟೆ, ಹಗ್ಗ, ಮತ್ತು ತಂತಿಯಂತಹ ವಿವಿಧ ತೆಳುವಾದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಲು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ವಿಶೇಷ ಉದ್ದೇಶಗಳಿಗಾಗಿ ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಕತ್ತರಿಗಳು ಇವೆ. ಕೂದಲು ಕತ್ತರಿಸುವ ಕತ್ತರಿಗಳು ಸೂಕ್ತವಾದ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಅಲಗು ಕೋನಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಕೂದಲು ಕತ್ತರಿಸಲು ತಪ್ಪು ಕತ್ತರಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿದರೆ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಾನಿ ಅಥವಾ ಒಡಕು ತುದಿಗಳು, ಅಥವಾ ಎರಡೂ, ಉಂಟಾಗುತ್ತವೆ. ಅಡಿಗೆ ಕತ್ತರಿಯು ಮಾಂಸದಂತಹ ಆಹಾರಗಳನ್ನು ಕತ್ತರಿಸಲು ಮತ್ತು ಅನವಶ್ಯಕ ಭಾಗಗಳನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕಲು ಉದ್ದೇಶಿತವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಅತ್ಯಂತ ಮುಂಚಿನ ಕತ್ತರಿಗಳು ಮೆಸೊಪೊಟೇಮಿಯಾದಲ್ಲಿ ೩೦೦೦ ರಿಂದ ೪೦೦೦ ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಕಾಣಿಸಿಕೊಂಡವು.
ಆದರೆ, ಆಧುನಿಕ ಕತ್ತರಿಯ ನೇರ ಪೂರ್ವಜವಾದ ಕಂಚು ಅಥವಾ ಕಬ್ಬಿಣದ ತಿರುಗುಗೂಟವುಳ್ಳ ಕತ್ತರಿಗಳನ್ನು ರೋಮನ್ನರು ಸುಮಾರು ಕ್ರಿ.ಶ. ೧೦೦ರಲ್ಲಿ ಆವಿಷ್ಕರಿಸಿದರು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಕತ್ತರಿಸುವ ಸಾಧನಗಳು
ಟಾನ್ಸಿಲ್
ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಿನ ರೋಗಗಳು
ಅಟ್ಟದ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲುಗಳು ಸೋಂಕಿನಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿ ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಉರಿಊತ ಕಂಡುಬರುವ ರೋಗಸ್ಥಿತಿಗೆ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲೈಟಿಸ್ ಎಂದು ಹೆಸರು. ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಿನ ಗಾತ್ರವೃದ್ಧಿ ಆಗಿರುವುದು ಇದರ ಮುಖ್ಯ ಲಕ್ಷಣ. ಇದರಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಹಂತಗಳನ್ನು ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ಮೊದಲ ಹಂತ ಕಫಯುಕ್ತ (ಕೆಟ್ಹಾರಲ್) ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲೈಟಿಸ್. ಸೋಂಕು ಲೋಳೆಪೊರೆಗೆ ಸೀಮಿತ. ಇದು ತೀವ್ರವಾಗಿ ಮುಂದುವರಿದರೆ ಎರಡನೆಯ ಹಂತ ಫಲಿಸುವುದು. ಇದಕ್ಕೆ ಫಾಲಿಕ್ಯುಲರ್ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲೈಟಿಸ್ ಎಂದು ಹೆಸರು. ಇಲ್ಲಿ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಿನಲ್ಲಿರುವ ಶ್ವೆತಕಣಗಂಟುಗಳು (ಲಿಂಫಾಯ್ಡ್ ಫಾಲಿಕಲ್ಸ್) ಸೋಂಕಿನಿಂದ ಆವೃತವಾಗಿ ಕೀವು ಉಂಟಾಗಿ, ಕೀವು ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಿನ ಮೇಲ್ಮೈಯಲ್ಲಿ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಜಿನುಗುತ್ತಿರುತ್ತದೆ. ಕೀವು ಅಧಿಕವಾಗಿದ್ದರೆ ಟಾನ್ಸಲ್ಲಿನ ಮೇಲೆ ಪೂರ ಕೀವು ಹರಡಿ ಬೆಳ್ಳಗಾಗಿ ಗಂಟಲಮಾರಿ (ಡಿಫ್ತಿರಿಯ) ರೋಗವೇನೋ ಎಂದು ಅಪಾರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವಂತಿರುತ್ತದೆ. ಸೋಂಕು ಇನ್ನೂ ತೀವ್ರವಾಗಿ ಇಲ್ಲವೇ ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕವಾಗಿದ್ದರೆ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಿನ ಒಳಭಾಗದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಉರಿಊತ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಇದು ಮೂರನೆಯ ಹಂತ. ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ಯಾರೆಂಕೈಮ್ಯಾಟನ್ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲೈಟಿಸ್ ಎಂದು ಹೆಸರು. ಹೀಗಾದಾಗ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಿನ ಗಾತ್ರ ವೃದ್ಧಿಯಾಗಿರುವುದು ವ್ಯಕ್ತ. ಅಲ್ಲದೆ ಸುತ್ತಲಿನ ಲೋಳೆಪೊರೆ ಕೂಡ ಊತದಿಂದ ಕೆಂಪಾಗಿರುತ್ತದೆ. ನಾಲ್ಕನೆಯ ಹಂತ ಅತ್ಯಂತ ತೀವ್ರ ಸೋಂಕಿನಿಂದಾದುದು. ಇದಕ್ಕೆ ಸಪ್ಪುರೇಟಿವ್ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲೈಟಿಸ್ ಎಂದು ಹೆಸರು. ಇಡೀ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲೇ ನಾಶವಾಗಿ ಕೀವಾಗಿ ಮಾರ್ಪಟ್ಟು ಕೀವು ತುಂಬಿದ ಕೋಶದಂತೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಇದು ಒಂದೇ ಕಡೆ ಇಲ್ಲವೇ ಎರಡು ಕಡೆಯೂ ಕಂಡುಬರುವುದು. ಕೀವು ಟಾನಿಸಲ್ ಪ್ರದೇಶಕ್ಕೆ ಸೀಮಿತವಾಗಿ ಇರುತ್ತದೆ. ಆದ್ದರಿಂದ ಕ್ವಿನ್ಸಿ ಮುಂತಾದ ಕೀವುತುಂಬಿದ ನೆರೆ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳ ಬಾವುಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕವಾಗಿ ಇದನ್ನು ಗುರುತಿಸಬಹುದು. ಟಾನ್ಸಲ್ಲೈಟಿಸ್ 5-6 ವರ್ಷದ ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ-ತತ್ರಾಪಿ ಬಡತನ, ಕೊಳಕು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ವಾಸ, ಮಳೆ ಚಳಿಗಾಳಿಗಳಿಗೆ ಒಡ್ಡಲ್ಪಡುವುದು ಇಂಥ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ. ಕೈಶೋರ್ಯದಲ್ಲೂ ವಯಸ್ಸಾದ ಮೇಲೂ ಟಾನ್ಸಿಲ್ ಟಿಸ್ ಉಂಟಾಗಬಹುದು. ಗಂಟಲುನೋವು, ನುಂಗುವಾಗ ನೋವು. 40◦ಅ-41◦ಅ ಅಷ್ಟು ಕೂಡ ಜ್ವರ, ಇರಸುಮುರಸು, ಮೈಕೈನೋವು, ಕಣ್ಣುರಿ, ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ನೀರುಸುರಿಯುವಿಕೆ, ಕಿವಿನೋವು (ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷವಾಗಿ), ಮಲಬದ್ಧತೆ ಇವು ಸಾಮಾನ್ಯ ಲಕ್ಷಣಗಳು. ಗಂಟಲುನೋವು ಸತತವಾಗಿ ಕಾಡಿಸುತ್ತದೆ. ಅಂದರೆ ಇದು ವಯಸ್ಕರಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ. ನುಂಗಿದಾಗ ನೋವೂ ಅಷ್ಟೇ. ಮಕ್ಕಳು ಗಂಟಲುನೋವಿನಿಂದ ಅಷ್ಟು ಬಾಧಿತರಾಗರೆಂದು ತೋರುವುದು. ಅದರೆ ಅವರ ಮೂಗಿನಲ್ಲಿ ಸುರಿಯುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಕಿವಿನೋವು ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆಂದೇ ಬಂದಾಗ ಅವರಿಗೆ ವಾಸ್ತವವಾಗಿ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲೈಟಿಸ್ ಆಗಿರುವುದು ವ್ಯಕ್ತಪಡುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ವೇಳೆ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲೈಟಿಸ್ ಅದ ಮಕ್ಕಳಿಗೆ ಜ್ವರ, ಮೈಕೈನೋವು ಮಾತ್ರ ಮೊದಲು ಮೊದಲು ಕಂಡುಬಂದು ನ್ಯೂಮೋನಿಯವೋ ಅಪೆಂಡಿಸೈಟಿಸ್ಸೋ ಎಂದು ಶಂಕಿಸುವಂತಿರುತ್ತದೆ. ಉಸಿರಾಡಿದಾಗ ಬಾಯಿಯಿಂದ ಕೆಟ್ಟ ವಾಸನೆ, ಅಜೀರ್ಣ, ಬಾಯರಿಕೆ, ಅಲ್ಪಮೂತ್ರ, ಅಸ್ಪಷ್ಟ ಮಾತು (ನೋವಿನಿಂದಾಗಿ) ಇವು (ವಿಶೇಷವಾಗಿ ವಯಸ್ಕರಲ್ಲಿ) ಕಂಡುಬರುವ ಇತರ ಲಕ್ಷಣಗಳು. ಸ್ಥಳೀಯ ದುಗ್ಧರಸಗ್ರಂಥಿಗಳು ಗಳಲೆ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡಿರುವುದೂ ನೋಯುವುದೂ ಸಾಮಾನ್ಯ. ಇಂಥ ಕೆಲವು ಲಕ್ಷ್ಷಣಗಳಿರುವ ಕೆಂಡಾಮಂಡಲಜ್ವರ (ಸ್ಕಾರ್ಲೆಟ್ ಫೀವರ್), ಗಂಟಲ ಮಾರಿ, ವಿನ್ಸೆಂಟನ ಊತರೋಗ (ವಿನ್‍ಸೆಂಟ್ಸ್ ಆಂಜೈನ), ಶ್ವೇತಕಣ ವಿರಳತೆ (ಎಗ್ರಾನ್ಯುಲೋಸ್ಟೆಟೋಸಿಸ್) ಇವುಗಳಿಂದ ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಿ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲೈಟಿಸ್ಸನ್ನು ಗುರುತಿಸಬೇಕಾದ್ದು ಅಗತ್ಯ. ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲೈಟಿಸ್ ಅದಾಗ ನೆರೆಕ್ಷೇತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಕೀವುಯುಕ್ತ ಹುಣ್ಣು (ಆಬ್ಸೆಸ್), ಧ್ವನಿಪೆಟ್ಟಿಗೆಯ ಊತ, ಕಿವಿನೋವು, ಕೂರಾದ ಸಂಧಿವಾತ, ಜ್ವರ ಕೂರಾದ ಮೂತ್ರಪಿಂಡ ಊತ, ವಿಷಮತೆ ಇಂಥ ಜಟಿಲತೆಗಳು ಉಂಟಾಗಬಹುದಾದರೂ ಇವು ಈಚಿನ ರಾಸಾಯನಿಕ ಔಷಧಗಳ ಉಪಯೋಗ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ವಿರಳವಾಗಿವೆ.
ಚಿಕಿತ್ಸೆ
ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಿನ ಗಾತ್ರವೃದ್ಧಿ ಆಗುವುದು ಬಾಲ್ಯದ 3ನೆಯ ವರ್ಷ ಹಾಗೂ 5-6ನೆಯ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯ ಎಂದು ಮೇಲೆ ಹೇಳಿದೆ. ಈ ವೇಳೆಯಲ್ಲಿ ಗಾತ್ರವೃದ್ಧಿ ಸೋಂಕಿನಿಂದಲ್ಲದೆ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿಯೇ ಉಂಟಾಗಬಹುದು. ಅತಿಯಾಗಿದ್ದರೆ ಉಸಿರಾಡಲೂ ಆಹಾರಪದಾರ್ಥವನ್ನು ನುಂಗಲೂ ಕಷ್ಟವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಮಕ್ಕಳು ಕೃಶರಾಗುವರಲ್ಲದೆ ಪುಪ್ಫುಸ ರೋಗಗಳಿಗೂ ಕಿವಿನೋವಿಗೂ ಆಗಾಗ ತುತ್ತಾಗುತ್ತಾರೆ. ಸತತವಾಗಿ ಇಲ್ಲವೇ ಆಗಿಂದಾಗೆ ಗಂಟಲುನೋವು ಉಂಟಾಗುವುದು. ಕತ್ತಿನ ಹಿಂಭಾಗದಲ್ಲಿ ಗಳಲೆ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡಿರುವುದು. ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲುಗಳು ಬಲುದಪ್ಪವಾಗಿರುವುದು. ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲುಗಳ ಮುಂದಿರುವ ಸ್ನಾಯು ಕೆಂಪೇರಿರುವುದು, ಕೆಮ್ಮಿನಿಂದ ತೊಂದರೆಯಾಗುವುದು ಇವು ಸಣ್ಣ ವಯಸ್ಕರಲ್ಲಿ ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಕಂಡುಬರುವ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲೈಟಿಸ್ಸಿನ ಲಕ್ಷಣಗಳು. ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಸಮಕಾಲಿಕವಾಗಿಯೇ ಮೂಗುಗಂಟಲಿನ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲೂ ಅಡಿನಾಯ್ಡ್ ಗ್ರಂಥಿಗಳೂ ಊತಗೊಂಡಿರುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದಾಗಿ ಮೂಗಿನಿಂದ ಉಸಿರಾಡಲು, ಕಷ್ಟವಾಗಿ ಬಾಯಿಯಿಂದಲೇ ಉಸಿರಾಡಬೇಕಾಗಿ ಬಂದು ಆಹಾರ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವಾಗ ಆಗಾಗ ಆಹಾರಸೇವನೆಯನ್ನು ನಿಲ್ಲಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಶೈಶವದಲ್ಲಿ ಇದರಿಂದ ಆಹಾರಸೇವನೆ ಮಿತಗೊಂಡು ಮಗುವಿನ ಬೆಳೆವಣಿಗೆ ಸ್ಥಗಿತವಾಗುತ್ತದೆ. ಬಾಯಿಯಿಂದಲೇ ಉಸಿರಾಡಬೇಕಾಗಿದ್ದು ಇದೇ ಅಭ್ಯಾಸವಾಗಿ ಮುಂದೂ ಉಸಿರಾಟಕ್ಕಾಗಿ ಯಾವಾಗಲೂ ಬಾಯಿ ತೆರೆದೇ ಇರುವ ರೂಢಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ. ಮೂಗು ಗಂಟಲಿನಲ್ಲಿ ಅಡಚಣೆ ಉಂಟಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಮೂಗಿನಲ್ಲಿ ಅಧಿಕವಾಗಿ ಸಿಂಬಳ ಸಂಗ್ರಹವಾಗಿ ಹೊರಸುರಿಯುವುದೂ ಸಾಮಾನ್ಯ. ಧ್ವನಿಬದಲಾವಣೆ ಆಗಿ ಮೂಗಿನಿಂದ ಮಾತಾಡುವಂತೆ ಆಗುತ್ತದೆ. ಮೂಗಿನ ಹೊಳ್ಳೆಗಳನ್ನು ಹಿಗ್ಗಿಸಲಾಗದೆ ಹೊಳ್ಳೆಗಳು ಕಿರಿದಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಮೂಗಿನಿಂದ ಬಾಯಿಯ ಕೊನೆಗೆ ಬಂದು ಸೇರಿಕೊಳ್ಳುವ ಮಡಿಕೆ (ನೇಸೋಲೇಬಿಯಲ್ ಫೋಲ್ಡ್ಸ್) ಕಾಣದಾಗವುದೂ ತುಟಿ ದಪ್ಪವಾಗಿ, ಒಣಗಿ, ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಒಡೆದಿರುವುದೂ ಹಲ್ಲುಗಳು ವಕ್ರವಾಗಿ ವಸಡಿನಿಂದ ಸುಲಭವಾಗಿ ರಕ್ತಸ್ರಾವವಾಗುವುದೂ ನಾಲಿಗೆ ದಪ್ಪವಾಗಿ ಮತ್ತು ಶುಷ್ಕವಾಗಿರುವುದೂ ಬಾಯಿಯ ಅಟ್ಟ ಎತ್ತಿಕೊಂಡಿರುವುದೂ ಕಣ್ಣಲ್ಲಿ ನೀರು ಸುರಿಯುವುದೂ ಇವು ಈ ರೋಗಸ್ಥಿತಿಯಿಂದ ನರಳುತ್ತಿರುವ ಮಗುವಿನಲ್ಲಿ ಕಂಡು ಬರುವ ಇತರ ಲಕ್ಷಣಗಳು. ಕಳೆಗುಂದಿದ ಹಾಗೂ ನಿರಾಸಕ್ತತೆಯನ್ನು ಹೊರಸೂಸುವ ಇಂಥ ಮುಖವಿರುವುದು ಈ ಮಕ್ಕಳ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯ. ಇದಕ್ಕೆ ಅಡಿನಾಯ್ಡ್ ಮುಖ (ಫೇಸಿಸ್) ಎಂದೇ ಕರೆಯಲಾಗಿದೆ. ಇದಲ್ಲದೆ ಬೆಳೆವಣಿಗೆ ಸ್ಥಗಿತವಾಗಿರುವುದು, ಕಿವಿಯಲ್ಲಿ ಸೋರುತ್ತಿರುವುದು, ಶ್ರವಣಮಾಂದ್ಯ, ಬುದ್ಧಿಮಾಂದ್ಯ, ಕತ್ತಲಿನಲ್ಲಿ ಹೆದರಿಕೊಳ್ಳುವುದು, ಹಾಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಮೂತ್ರವಿಸರ್ಜನೆ, ರಾತ್ರಿ ಮೂಗಿನಿಂದ ರಕ್ತ ಸುರಿಯುವುದು, ನಿದ್ರೆಮಾಡುವಾಗ ಗೊರಕೆಹೊಡೆಯುವುದು-ಇವೂ ಅನೇಕ ವೇಳೆ ಕಂಡುಬರುತ್ತವೆ. ತೊಂದರೆ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದರೆ ಗಾತ್ರಗೊಂಡ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲನ್ನು ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಯಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕಬೇಕು. ಅಷ್ಟು ಹೆಚ್ಚಾಗಿಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ಎಲ್ಲ ವೈಟಮಿನ್ನುಗಳು ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಇರುವ ಒಳ್ಳೆ ಆಹಾರವನ್ನು ಕೊಟ್ಟು ಪೋಷಿಸಿದರೆ ಸಾಕು.
ಪದೇ ಪದೇ ಗಂಟಲುನೋವು ಜ್ವರ ಇವು ಬಂದು ತೊಂದರೆಗೊಳಿಸುತ್ತಿರುವುದು, ಔಷಧೋಪಚಾರಗಳಿಂದ ಗುಣವಾಗದಿರುವುದು, ನೆರೆಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಕೀವಿತುಂಬಿದ ಹುಣ್ಣಾಗಿರುವುದು, ಡಿಫ್ತೀರಿಯ ರೋಗಾಣು, ಸ್ಟ್ರೆಪ್ಟೋಕಾಕಸ್ ಇವು ಇಂಥ ಟಾನ್ಸಿಲಿನಲ್ಲಿ ನೆಲೆನಿಂತು ವ್ಯಕ್ತಿ ಸ್ವತಃ ಆಯಾ ರೋಗಗಳಿಂದ ನರಳದೇ ಇದ್ದರೂ ನೆರೆಯವರಿಗೆ ಸೋಂಕನ್ನು ಹರಡುತ್ತಿರುವ ಸನ್ನಿವೇಶ, ಉಸಿರಾಟಕ್ಕೆ ನುಂಗುವುದಕ್ಕೆ ತೊಂದರೆ, ಶೀತ ನೆಗಡಿ ಇವುಗಳಿಂದ ಆಗಾಗ ಕಿವಿಯ, ಹಿಂದೆ ಗಳಲೆ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡಿರುವ ಸ್ಥಿತಿ ಸಂಧಿವಾತ, ಮೂತ್ರಪಿಂಡದ ಊತ, ಕಣ್ಣುನೋವು ಚರ್ಮದಲ್ಲಿ ಕಜ್ಜಿಕುರುಗಳು, ನೆಗಡಿ, ಕೆಮ್ಮು, ತಲೆನೋವು ಮುಂತಾದವು ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲೈಟಿಸ್ಸಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿವೆ ಎನ್ನಿಸಿದಾಗ ಶಸ್ತ್ರಕಾರ್ಯದಿಂದ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲನ್ನೂ ಅಡ್ಡಿನಾಯ್ಡನ್ನೂ ತೆಗೆದುಹಾಕಬೇಕು. ಮಕ್ಕಳ ಬೆಳೆವಣಿಗೆ ಹಾಗೂ ಆರೋಗ್ಯ ತೃಪ್ತಿಕರವಾಗಿಲ್ಲದಿದ್ದಾಗ ಮತ್ತು ಸ್ನಾಯುಗಳು ತಕ್ಕಷ್ಟು ಬಿಗಿಯಾಗಿ ಇಲ್ಲದಿದ್ದಾಗ ಈ ಸ್ಥಿತಿಗಳಲ್ಲೂ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಶಸ್ತ್ರಕಾರ್ಯದಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕುವ ಯೋಚನೆ ಮಾಡಬಹುದು. ಆದರೆ ಕೂರಾದ ಅನ್ಯಸೋಂಕು ಉಂಟಾದಾಗ, ಮಧುಮೇಹ ತೀವ್ರವಾಗಿರುವವರಲ್ಲಿ, ರಕ್ತದ ಒತ್ತಡ ಅಧಿಕಾವಾಗಿರುವವರಲ್ಲಿ, ಪೋಲಿಯೋ ರೋಗ ಸಂಕ್ರಾಮಿಕವಾಗಿರುವಾಗ, ಲ್ಯುಕೀಮಿಯ, ಹೀಮೋಫೀಲಿಯ ಮುಂತಾದ ರೋಗಗಳಿಂದ ನರಳುತ್ತಿರುವವರಲ್ಲಿ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆ ಕೂಡದು. ಈಚೆಗೆ ಹೀಮೋಫೀಲಿಯದಿಂದ ನರಳುವವರಲ್ಲಿ ವಿಶೇಷ ಸೂಜಿಮದ್ದನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿದ ಅನಂತರ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆ ಸಾಧ್ಯವೆನಿಸಿದೆ. ಗಾಯಕರಲ್ಲಿ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಿನ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆ ವಿಶೇಷ ಸಂದರ್ಭ. ಇವರಲ್ಲಿ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ರೋಗಗ್ರಸ್ತ ಅಂಗಾಂಶವನ್ನು ಮಾತ್ರ ತೆಗೆದುಹಾಕಬೇಕು. ಅನಾವಶ್ಯಕವಾಗಿ ನೆರೆಯ ಅಂಗಾಂಶಗಳನ್ನು ತೆಗೆದು ಹಾಕಲಾಗದು. ಏಕೆಂದರೆ ಹಾಗೆ ಮಾಡಿದರೆ ಅವರ ಧ್ವನಿ ಕೆಟ್ಟುಹೋಗಬುದು. ವಯಸ್ಕರಲ್ಲಿಯೂ ದೀರ್ಘಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಿನ ಗಾತ್ರವೃದ್ಧಿ ಆಗುವುದು ಉಂಟು. ಯಾವಾಗಲೂ ಗಂಟಲು ಕಸರುತ್ತಿರುವುದು ಆಗಾಗ ಗಂಟಲುನೋವು, ರಕ್ತಪೂರೈಕೆ ಅಧಿಕಗೊಂಡಿರುವುದರಿಂದ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲುಗಳು ಕೆಂಪೇರಿರುವುದು, ದುರ್ಗಂಧ ಉಸಿರು, ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲನ್ನು ಅವುಕಿದರೆ ಕೆನೆಯಂಥ ದ್ರವ ಒಸರುವುದು-ಇವು ಈ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುವ ಲಕ್ಷ್ಷಣಗಳು. ಅಲ್ಲದೆ ಇರಸಮುರಸು, ತಲೆ ನೋವು, ಬಳಿಕೆ, ಉಸಿರಾಟ ಕಷ್ಟವಾಗಿರುವಿಕೆ, ಸಂಧಿವಾತ ಇತ್ಯಾದಿಗಳೂ ಕಂಡು ಬರಬಹುದು, ಔಷಧೋಪಚಾರಗಳಿಂದ ಆಗುವ ಗುಣ ಅಷ್ಟಕ್ಕಷ್ಟೆ. ಕೆನೆಯಂತೆ ಒಸರುವ ದ್ರವವನ್ನು ಯಾಂತ್ರಿಕವಾಗಿ ಹೀರಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಿ ಗಂಟಲಿಗೆ ಔಷಧ ಲೇಪನ ಮಾಡಬಹುದು ನಿಜವಾಗಿ ಉಪಯುಕ್ತ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಶಸ್ತ್ರಕ್ರಿಯೆಯೇ ಸರಿ.
ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲನ್ನು ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸಬೇಕಾದರೆ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಎರಡು ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬಹುದು. ಗಿಲ್ಲೋಟನ್ ಎಂಬ ಶಸ್ತ್ರವನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲನ್ನು ಆದಷ್ಟು ಬುಡಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ಕೊಯ್ದುಹಾಕುವುದು ಒಂದು. ಇದು ಈಚೆಗೆ ಬಲು ಅಪರೂಪವಾಗಿ ಎಲ್ಲೋ ಕೆಲವು ಕಡೆ ಮಾತ್ರ ಅನುಸರಿಸುವ ಕ್ರಮ. ಈ ಶಸ್ತ್ರಕಾರ್ಯಕ್ಕೆ ಜ್ಞಾನ ತಪ್ಪಿಸಬೇಕಾದದ್ದು ಅಗತ್ಯ. ಮೊದಲು ಅಟ್ರೊಪೀನ್ ಸಲ್ಫೇಟನ್ನು ಸೂಜಿಮದ್ಧಾಗಿ ಕೊಟ್ಟು ನೈಟ್ರಸ್ ಆಕ್ಸೈಡ್ ಮತ್ತು ಆಕ್ಸಿಜನ್ನಿನಿಂದ ಸಂವೇದನಾನಾಶವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಬಿಸಿ 3%-4% ಹಾಲೋಥೇನಿನ ಉಪಯೋಗದಿಂದ ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಜಾÐನತಪ್ಪಿಸುವುದು ಒಳ್ಳೆಯ ಕ್ರಮವೆನ್ನಿಸಿದೆ. ಕೈಗಳನ್ನು ಒಳಸೇರಿಸಿ ಮಗುವನ್ನು ಬೆಚ್ಚನೆಯ ವಸ್ತ್ರದಿಂದ ಸುತ್ತಿಮಲಗಿಸಿ ಸಂವೇದನಾನಾಶಕ್ರಮವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಬೇಕು. ಶ್ವಾಸನಾಳಕ್ಕೆ ರಕ್ತ ಹರಿದು ಹೋಗುವಂತೆ ಕತ್ತನ್ನು ಆದಷ್ಟು ಹಿಂಭಾಗಕ್ಕೆ ಬಾಗಿಸಬೇಕು. ಜ್ಞಾನತಪ್ಪಿದ ಮೇಲೆ ಡಾಯನ್ನಿನ ಕಡಿವಾಣವನ್ನು (ಮೌತ್‍ಗ್ಯಾಗ್) ಮೇಲಿನ ಮತ್ತು ಕೆಳಗಿನ ಕೋರೆಹಲ್ಲುಗಳ ನಡುವೆ ಇಟ್ಟು ಹಿಗ್ಗಲಿಸಿ ಸಾಕಾದಷ್ಟು ದೊಡ್ಡದಾಗಿ ಬಾಯಿ ತೆರೆದಿರುವಂತೆ ಮಾಡಬೇಕು. ಅನಂತರ ಗಿಲ್ಲೋಟಿನ್ನನ್ನು ನಾಲಿಗೆಯ ಮೇಲೆ ನೂಕುತ್ತ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಿಗೆ ಸಿಕ್ಕಿಸಿ ಅದನ್ನು ಬುಡಹತ್ತ ಕತ್ತರಿಸಬೇಕು. ಇನ್ನೊಂದು ಕಡೆಯ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲನ್ನೂ ಇದೇ ರೀತಿ ಕತ್ತರಿಸಿ ವ್ಯಕ್ತಿಯನ್ನು ಮುಖದ ಮೇಲೆ ಮಲಗಿಸಿ ತಲೆಯನ್ನು ಪಕ್ಕಕ್ಕೆ ತಿರುಗಿಸಬೇಕು. ಶಸ್ತ್ರಕಾರ್ಯ ಮುಗಿದ 6 ಗಂಟೆಗಳ ತರುವಾಯ ಬರ್ಫಯುಕ್ತ ಜೆಲ್ಲಿ ಮುಂತಾದ ತಂಪಾಗಿ ಇರುವ ಮತ್ತು ಸುಲಭವಾಗಿ ನುಂಗಬಹುದಾಂಥ ಆಹಾರವನ್ನು ಕೊಡಲು ತೊಡಗಬೇಕು. ಎರಡು ದಿವಸಗಳಷ್ಟಾದರೂ ಮಲಗಿ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯುವುದು ಅಗತ್ಯ. ಒಂದು ವಾರದ ತನಕ ದ್ರವಾಹರವನ್ನೇ ಸೇವಿಸುತ್ತಿರಬೇಕು. ಆಗಾಗ ವಿಷಾಣುನಾಶಕದ್ರಾವಣವನ್ನು ಬಾಯೊಳೆಗೆ ಹಾಕಿ ಗುಳಗುಳಮಾಡಿ ಉಗಿಯಬೇಕು. ಈ ಶಸ್ತ್ರಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮಾಡಲು ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ಬೇಕಿಲ್ಲ. ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಿನ ಬುಡ ಕ್ಷೇತ್ರಮಟ್ಟದಿಂದ ಮೇಲೆ ಇರುವ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಸೂಕ್ತ. ಹಾಗಿಲ್ಲದೆ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಿನ ಬುಡ ಹುದುಗಿದ್ದರೆ ಈ ಕ್ರಮವನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವುದು ಅಷ್ಟು ಉಪಯುಕ್ತವಲ್ಲ. ಏಕೆಂದರೆ ಹುದುಗಿರುವ ಭಾಗವನ್ನು ಈ ಶಸ್ತ್ರದಿಂದ ತೆಗೆಯಲಾಗದೆ ರೋಗಗ್ರಸ್ತ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲು ಉಳಿದುಕೊಳ್ಳುತ್ತದೆ. ಅಲ್ಲದೆ ಅನೇಕ ವೇಳೆ ನೆರೆಪ್ರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿರುವ ಅಂಗಾಂಶಗಳು ಗಿಲ್ಲೊಟನ್ನಿಗೆ ಸಿಕ್ಕಿಕೊಂಡು ಆಕಸ್ಮಾತ್ತಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಲ್ಪಟ್ಟು ಗಾಯದ ಕಲೆ ಆಗಿ ಸುಕ್ಕುಕಟ್ಟಿ ಧ್ವನಿ ಬದಲಾವಣೆ ಆಗಬಹುದು.
ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲನ್ನು ನೆರೆ ಹಾಗೂ ಬುಡಕ್ಷೇತ್ರದಿಂದ ಬಿಡಿಸಿ ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದು ಇನ್ನೊಂದು ಕ್ರಮ, ಇದು ಎಲ್ಲ ರೋಗಿಗಳಲ್ಲೂ ಯಾವಾಗಲೂ ಆಚರಿಸಬಹುದಾದ ವಿಧಾನ. ಅದರೆ ಈ ಕಾರ್ಯಚರಣೆಗೆ ಹೆಚ್ಚುಕಾಲ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ರೋಗಗ್ರಸ್ತ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲನ್ನು ಈ ವಿಧಾನದಿಂದ ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಬೇರ್ಪಡಿಸಿ ತೆಗೆದು ಹಾಕಬಹುದು, ನೇರನೋಟ ಸಾಧ್ಯವಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಈ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ರಕ್ತಸ್ರಾವ ವಾಗುತ್ತಿರುವ ರಕ್ತನಾಳಗಳನ್ನು ದಾರದಿಂದ ಕಟ್ಟಿ ರಕ್ತನಷ್ಟವನ್ನು ಪರಿಣಾಮಕಾರಿಯಾಗಿ ತಡೆಗಟ್ಟಬಹುದು. ಹುಟ್ಟಿದಾಗಿನಿಂದ ಗುಂಡಿಗೆ ರೋಗಗ್ರಸ್ತವಾಗಿರುವವರಲ್ಲಿ ಈ ವಿಧಾನ ವಿಧೇಯಕ. ಬಾಯಿಯ ಅಟ್ಟದಲ್ಲಿ ತೂತು ಇರುವ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಹಾಗೆಯೇ. ಕ್ವಿನ್ಸಿ ಎಂಬ ರೋಗಾವಸ್ಥೆಯ ಬಳಿಕ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲನ್ನು ತೆಗೆಯ ಬೇಕಾದಾಗಲೂ ಇದೇ ವಿಧಾನವನ್ನು ಅನುಸರಿಸಬೇಕು. ಜ್ಞಾನತಪ್ಪಿಸಿಯಾಗಲಿ ಇಲ್ಲವೆ ಜ್ಞಾನತಪ್ಪಿಸದೆ ಲಿಗ್ನೊಕೆಯ್ನನ್ನು ಸ್ಥಳೀಯ ಸಂವೇದನಾನಾಶಕವಸ್ತುವನ್ನಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸಿಯಾಗಲಿ ಈ ಶಸ್ತ್ರಕಾರ್ಯವನ್ನು ಜರಗಿಸಬಹುದು. ಸುತ್ತಲೂ ಕತ್ತರಿಯಿಂದ ಬಿಡಿಸಿಕೊಂಡು ಅನಂತರ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲನ್ನು ಉರುಳಿನಲ್ಲಿ ಸಿಕ್ಕಿಸಿಕೊಂಡು ಅದನ್ನು ತೆಗೆದು ಹಾಕಬೇಕು. ರಕ್ತನಾಳಗಳನ್ನು ಸೂಕ್ತರೀತಿಯ ದಾರದಿಂದ ಕಟ್ಟಿ ರಕ್ತಸ್ರಾವವನ್ನು ತಡೆಗಟ್ಟಬೇಕು. ಎರಡು ರೀತಿಯ ಶಸ್ತ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲೂ ಅತಿಯಾಗಿ ರಕ್ತಸ್ರಾವವಾಗುವ ಹೆದರಿಕೆ ಇದ್ದೇ ಇದೆ. ಹಲ್ಲು ಕಿತ್ತುಬರುವ ಸಂಭವವೂ ಉಂಟು. ರೋಗಿ ಕತ್ತಲಿನಲ್ಲಿ ಅತಿಯಾಗಿ ಹೆದರುವ ಪ್ರಮೇಯ, ಗಂಟಲಿನಲ್ಲಿ ಕೀವುಯುಕ್ತ ಹುಣ್ಣಾಗುವುದು, ಕತ್ತು ಸ್ವಲ್ಪ ತಿರುಚಿದಂತಾಗುವುದು (ಟಾರ್ಟಿಕಾ ಲಿಸ್) ಇವು ಶಸ್ತ್ರಕಾರ್ಯದ ತರುವಾಯ ಕಂಡುಬರಬಹುದಾದ ಜಟಿಲತೆಗಳು. ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಿನ ನೆರೆಪ್ರಾಂತ್ಯದಲ್ಲಿ ಗಂಟಲಿನಲ್ಲೋ ಬಾಯಿಯ ಅಟ್ಟದಲ್ಲೋ ಕಂಡು ಬರುವ ಕೀವು ತುಂಬಿನ ಹುಣ್ಣಿಗೆ ಕ್ವಿನ್ಸಿ ಎಂದು ಹೆಸರು. ಇದು ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ವಯಸ್ಕರಲ್ಲಿ ಎಡಗಡೆ ಅಥವಾ ಬಲಗಡೆ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಿನ ನೆರೆಯಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲು ಬಹುಕಾಲಿಕ ಸೋಂಕಿನ ನೆಲೆಯಾಗಿ ಉರುಟುಗೊಂಡಿರುವುದು ಇಲ್ಲವೆ ಮುಂದಿನ ಅಥವಾ ಹಿಂದಿನ ಸ್ತಂಭಗಳಿಗೆ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿರುವುದು ಇಂಥ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ವಿನ್ಸಿ ತಲೆದೋರುವುದು ಸಾಮಾನ್ಯ. ಗಿಲ್ಲೋಟಿನ್ ವಿಧಾನದಿಂದ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲನ್ನು ಅಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೆಗೆದುಹಾಕಿರುವ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲೂ ಕ್ವಿನ್ಸಿ ಉಂಟಾಗಬಹುದು. ಗಂಟಲು ಅತಿಯಾಗಿ ನೋಯುವುದು, ಇರಸುಮುರಸು, ತಲೆ ನೋವು, ಮಲಬದ್ಧತೆ, ಜ್ವರ ಕಿವಿನೋವು, ಅತಿಯಾಗಿ ಜೊಲ್ಲುಸುರಿಯುವುದು, ಉಸಿರಾಡಿದಾಗ ಕೆಟ್ಟವಾಸನೆ, ಬಾಯಿ ತೆರೆಯುವುದಕ್ಕಾಗದಿರುವುದು, ಸರಿಯಾಗಿ ಮಾತನ್ನಾಡಲು ಕಷ್ಟವಾಗುವುದು, ಕತ್ತಿನಲ್ಲಿ ನೋಯುವ ಗಳಲೆ ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುವುದು, ಗಂಟಲಿನಲ್ಲಿ ಕೀವುತುಂಬಿದ ಸ್ಥಳದ ಸುತ್ತ ಊದಿಕೊಂಡು ಕೆಂಪಾಗಿರುವುದು, ಕಿರುನಾಲಿಗೆ ಇನ್ನೊಂದು ಕಡೆಗೆ ತಳ್ಳಲ್ಪಟ್ಟಿರುವುದು-ಇವು ಕ್ವಿನ್ಸಿಯ ಲಕ್ಷಣಗಳು. ಒಡನೆ ಚಿಕಿತ್ಸಿಸದಿದ್ದರೆ ಹುಣ್ಣು ಒಡೆಯ ಕೀವು ಸುರಿಯುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಉಸಿರುಕಟ್ಟುವ ಸಂಭವ ಉಂಟು. ಅದಲ್ಲದಿದ್ದರೆ ನೆರೆಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಊತದಿಂದಾದರೂ ಶ್ವಾಸಕ್ರಮಕ್ಕೆ ತೊಂದರೆ ಆಗಬಹುದು. ಹೀಗಾದಾಗ ತತ್‍ಕ್ಷಣವೇ ಶ್ವಾಸನಾಳವನ್ನು ಛೇದಿಸಿ ಉಸಿರಾಟವನ್ನು ಸುಲಭಗೊಳಿಸಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಕ್ವಿನ್ಸಿ ಆದ ತರುಣದಲ್ಲೆ ಪತ್ತೆ ಆದರೆ ಪೆನಿಸಿಲ್ಲಿನ್ನನ್ನು ಸೂಜಿಮದ್ದಾಗಿ ಕೊಡಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಹಾಸಿಗೆ ಮೇಲೆ ಮಲಗಿ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯುವುದು, ಹೊಟ್ಟೆತುಂಬ ಆಹಾರ ಮತ್ತು ಸಾಕಷ್ಟು ನೀರನ್ನು ಸೇವಿಸುವುದು ಇವು ಅಗತ್ಯ. ಕೀವುತುಂಬಿ ಒಡೆಯಬಹುದು ಎನ್ನುವ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಕೊಯ್ದು ಕೀವನ್ನು ಹೊರಡಿಸಿ ಜೀವಿರೋಧಕಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟು ಚಿಕಿತ್ಸಿಸಬೇಕು. ಮಕ್ಕಳಲ್ಲಿ ಇದನ್ನು ಜ್ಞಾನತಪ್ಪಿಸಿ ಮಾಡುವುದು ಒಳ್ಳೆಯದು. ದೊಡ್ಡವರಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆ ಆದ ತತ್‍ಕ್ಷಣವೇ ಯಾವ ಸಂವೇದನಾನಾಶಕ ಕ್ರಮವನ್ನೂ ಅನುಸರಿಸದೆ ಜರೂರು ಶಸ್ತ್ರಕಾರ್ಯ ಜರಗಿಸುವುದು ಸರಿಯಾದ ಮಾರ್ಗ. ನೋವುಶಮನಕ್ಕೆ ಆಸ್ಪಿರಿನ್ನಾಗಲಿ, ಪ್ಯಾರೆಸಿಟಿಮಾಲನ್ನಾಗಲಿ ಕೊಡಬೇಕು. ನಾಲಿಗೆ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಿನಲ್ಲೂ ಕೀವುಗೊಂಬಿದ ಹುಣ್ಣು ಉಂಟಾಗಬಹುದು ಗಂಟಲಿನಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಕಿವಿಯಲ್ಲಿ ಅತಿನೋವು, ನುಂಗುವುದಕ್ಕೆ ತೀರ ಆಗದೇ ಇರುವುದು, ಮಾಡಲು ಕಷ್ಟವಾಗುವುದು, ಶ್ವಾಸನಾಳ ಊದಿಕೊಂಡು ಉಸಿರಾಡಲು ಕಷ್ಟವಾಗುವುದು:-ಇವು ಇತರ ಲಕ್ಷಣಗಳು. ವಯಸ್ಕರಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಇದು ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆ ಕಷ್ಟ. ಆದ್ದರಿಂದ ನಿರರ್ಥಕ. ಜೀವಿರೋಧಕಗಳನ್ನು ಕೊಟ್ಟು ಚಿಕಿತ್ಸಿಸುವುದು ಸೂಕ್ತ.
ಟಾನ್ಸಿಲುಗಳು ಮೇಲಿನ ಹೊದಿಕೆ ಒರಟಾಗಿ ಒಣಗಿಸಿಕೊಂಡು ಬಿರುಕು ಬಿಟ್ಟರುವ ಬಿಳಿ ಬೆನ್ನುಸಿಪ್ಪೆಯಂತೆ ಕಾಣಬರುವುದು ಇನ್ನೊಂದು ರೋಗಸ್ಥಿತಿ. ಇದಕ್ಕೆ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಿನ ಕಿರಾಟೋಸಿಸ್ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಇದರ ಕಾರಣವೇನು ಎನ್ನುವುದು ಸರಿಯಾಗಿ ತಿಳಿಯದು. ಬಹುಶಃ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಪೌಷ್ಠಿಕಾಂಶ ಸಾಲದೆ ಈ ಸ್ಥಿತಿ ಉಂಟಾಗುತ್ತದೆ ಎಂದು ತೋರುತ್ತದೆ. ಸುಮಾರು 15ರಿಂದ 30 ವರ್ಷ ವಯಸ್ಸಿನ ಗಂಡಸರು ಹೆಂಗಸರು ಇಬ್ಬರಲ್ಲೂ ಕಂಡುಬರುವುದು. ಗಂಟಲಿನಲ್ಲಿ ಏನೋ ಸಿಕ್ಕಿಹಾಕಿ ಕೊಂಡಿದೆಯೇ ಎಂಬ ಭಾವನೆ. ಕನ್ನಡಿಯಲ್ಲಿ ನೋಡಿಕೊಂಡರೆ ಡಿಫ್ತೀರಿಯದಲ್ಲಿನಂತೆ ಗಂಟಲಿನಲ್ಲಿ ಬೆಳ್ಳಗೆ ಕಟ್ಟಿಕೊಂಡರಿರುವುದು-ಇವು ಈ ಸ್ಥಿತಿಯ ಲಕ್ಪ್ಷಣಗಳು. ರೋಗಗ್ರಸ್ತ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲನ್ನು ಶಸ್ತ್ರಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕಿ ಅನಂತರ ವೈಟಮಿನ್ ಂ ಯುಕ್ತ ಒಳ್ಳೆಯ ಆಹಾರವನ್ನು ಕೊಡುವುದು ಇದಕ್ಕೆ ತಕ್ಕ ಚಿಕಿತ್ಸೆ. ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಕಲ್ಲಿನಂಥ ಹರಳು (ಕ್ಯಾಲ್ಕ್ಯುಲಸ್) ಹುದುಗಿರುವುದು ಇನ್ನೊಂದು ರೋಗ ಸ್ಥಿತಿ. ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಿನೊಳಗೆ ಮೃದ್ವಸ್ತಿ ಮೂಳೆಗಳು ಉದ್ಭವಿಸಿರಬಹುದು. ಈ ಸ್ಥಿತಿಗಳಿಗೆ ಶಸ್ತ್ರಕಾರ್ಯದಿಂದ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲನ್ನು ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದು ತಕ್ಕ ಚಿಕಿತ್ಸೆ. ಕ್ಷಯರೋಗಾಣುಗಳ ಸೋಂಕಿನಿಂದ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲೈಟಿಸ್ ಆಗಿರಬಹುದು. ಪಾಶ್ಜಲೀಕರಿಸಿದ ಹಾಲನ್ನು ಸೇವಿಸುವುದರಿಂದ ಈ ಸ್ಥಿತಿ ಉದ್ಭವಿಸಬಹುದು. ಕ್ಷಯರೋಗ ಚಿಕಿತ್ಸಯಿಂದ ಹಾಗೂ ಶಸ್ತ್ರಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಇದನ್ನು ಗುಣಪಡಿಸುವುದು ಸಾಧ್ಯ. ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಏಡಿಗಂತಿ ತಲೆದೋರಬಹುದು. ಜೀವುಂಡಿಗೆ ವಿಧಾನದಿಂದ (ಬೈಯಾಪ್ಸಿ) ಊತಕವನ್ನು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ದರ್ಶಕ ಪರೀಕ್ಷೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸಿ ಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಅರಿಯಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಶಸ್ತ್ರಚಿಕಿತ್ಸೆ ಮತ್ತು ಆದಾದ ಮೇಲೆ ಕೋಬಾಲ್ಟ್-60ರಿಂದ ವಿಕಿರಣ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ಇವು ಈ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಅನುಸರಿಸಬೇಕಾದ ಕ್ರಮಗಳು. ಲಿಂಫೊ ಎಪಿಥೀಲಿಯೋಮ ಎಂಬುದು ಇನ್ನೊಂದು ಅರ್ಬುದ. ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಪೊಳ್ಳಾಗಿರುವ ಗಂಟುಗಳು ತಲೆದೋರಬಹುದು. ಈ ಎರಡು ಸ್ಥಿತಿಗಳಿಗೂ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲನ್ನು ಶಸ್ತ್ರಕಾರ್ಯದಿಂದ ತೆಗೆದುಹಾಕುವುದು. ತಕ್ಕ ಚಿಕಿತ್ಸೆ. ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಿನ ರೋಗ ಚಿಕಿತ್ಸೆಗೆ ಶಸ್ತ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಅನುಸರಿಸುವಾಗ ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಎರಡು ಕಡೆಯ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲುಗಳನ್ನೂ ತೆಗೆದು ಹಾಕುವುದು ರೂಢಿ. ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಿನ ನೈಜಕ್ರಿಯೆ ಏನೆಂಬುದು ಸರಿಯಾಗಿ ತಿಳಿಯದು ಬಹುಶಃ ಮುಖ್ಯವಾದದ್ದು ಏನೂ ಇರಲಾರದು; ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲನ್ನು ತೆಗೆದು ಹಾಕುವುದರಿಂದ ಶರೀರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಗಮನಾರ್ಹ ಧಕ್ಕೆ ಆಗಲಾರದು ಎಂಬ ಗಣನೆ ಕಾರಣವಿಲ್ಲದೆ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಶಸ್ತ್ರಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ತೆಗೆದು ಹಾಕುವುದಕ್ಕೆ ಬಹುವೇಳೆ ಮೂಲವಾಗಿದೆ. ಮೂಲಭೂತವಾಗಿ ಇಂಥ ಗಣನೆ ತಪ್ಪು. ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲನ್ನು ತೆಗೆದು ಹಾಕಿದ ವ್ಯಕ್ತಿ ಶಸ್ತ್ರ ಕ್ರಿಯೆಯಿಂದ ಚೇತರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿರುವಾಗಲೇ ಇಲ್ಲವೇ ಚೇತರಿಸಿಕೊಂಡ ಕೂಡಲೇ ಯಾವುದಾದರೂ ವಿಷಾಣು ಸೋಂಕಿನಿಂದ ಪೀಡಿತನಾಗುವುದು ಬಹುವೇಳೆ ಕಂಡು ಬಂದಿದೆ. ಬಹುಶಃ ಸೋಂಕಿನ ವಿರುದ್ಧ ಪ್ರಥಮ ಈಡೆಂದು ಮೇಲೆ ಹೇಳಿರುವ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲನ್ನು ಕಳೆದುಕೊಂಡ ಫಲ ಇದು. ಆದ್ದರಿಂದ ವಿನಾ ಕಾರಣ ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲಾಗಳನ್ನು ತೆಗೆದು ಹಾಕಬಾರದು. ಟಾನ್ಸಿಲ್ಲುಗಳಲ್ಲಿ ಮಾಮೂಲಾಗಿ ಶ್ವೇತಕಣಗಳ ಸಂಖ್ಯಾವೃದ್ಧಿಯೂ ತಕ್ಕಮಟ್ಟಿಗೆ ಆಗುತ್ತಿರುವುದರಿಂದ ಈ ಲಾಭವನ್ನು ಸಕಾರಣವಿಲ್ಲದೆ ಕಳೆದುಕೊಳ್ಳಬಾರದು.
ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ ವರ್ಗ:ರೋಗಗಳು ವರ್ಗ:ಮಾನವ ಶರೀರ ವರ್ಗ:ಮಾನವಶರೀರ ವಿಜ್ಞಾನ
ಕರಿಬಂಟ
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಸಂಗತಿಗಳು ವರ್ಗ:ಜಾನಪದ ಸಾಹಿತ್ಯ ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಬ್ಯಾಕೋಡ
ಬ್ಯಾಕೋಡ ಗ್ರಾಮವು ಕರ್ನಾಟಕ ರಾಜ್ಯದ ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಬಸವನ ಬಾಗೇವಾಡಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನಲ್ಲಿದೆ.
ಭೌಗೋಳಿಕ
ಗ್ರಾಮವು ಭೌಗೋಳಿಕವಾಗಿ ೧೬* ೩೨' ೧೦"x ಉತ್ತರ ಅಕ್ಷಾಂಶ ಮತ್ತು ೭೫* ೩೧' ೧೯" ಪೂರ್ವ ರೇಖಾಂಶದಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.
ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ
ಮುಖ್ಯ ಭಾಷೆ ಕನ್ನಡ. ಆದರೆ ವಿವಿಧ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳ ಪ್ರಭಾವದಿಂದಾಗಿ ಉರ್ದು, ಮರಾಠಿ ಮತ್ತು ಹಿಂದಿ ಮಿಶ್ರಿತ ವಿಶಿಷ್ಠವಾದ ಕನ್ನಡ. ಪ್ರಮುಖ ಆಹಾರ ಧಾನ್ಯ ಜೋಳ. ಜೊತೆಗೆ ಗೋಧಿ, ಅಕ್ಕಿ,ಮೆಕ್ಕೆ ಜೋಳ ಬೇಳೆಕಾಳುಗಳು. ಜವಾರಿ ಎಂದು ಗುರುತಿಸಲ್ಪಡುವ ವಿಶೇಷ ರುಚಿಯ ಕಾಯಿಪಲ್ಯ, ಸೊಪ್ಪುಗಳು ಹೆಸರುವಾಸಿ ಮತ್ತು ಸದಾಕಾಲವೂ ಲಭ್ಯ. ಜೋಳದ ರೊಟ್ಟಿ ,, ಸೇಂಗಾ ಚಟ್ನಿ,, ಎಣ್ಣಿ ಬದನೆಯಕಾಯಿ ಪಲ್ಯ,, ಕೆನೆಮೊಸರು ಕರ್ನಾಟಕದ ಮೂಲೆಮೂಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಪಡೆದಿವೆ.
ಕಲೆ ಮತ್ತು ಸಂಸ್ಕೃತಿ
ಅಪ್ಪಟ ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕ ಶೈಲಿಯ ಕಲೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿದೆ. ಪುರುಷರು ದೋತ್ರ, ನೆಹರು ಅಂಗಿ ಮತ್ತು ರೇಷ್ಮೆ  ರುಮಾಲು(ಪಟಕ) ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.ಮಹಿಳೆಯರು ಇಲಕಲ್ಲ ಸೀರೆ ಮತ್ತು ಖಾದಿ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಧರಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಭಾಷೆ
ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ಭಾಷೆ ಕನ್ನಡ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಹಿಂದಿ, ಮರಾಠಿ ಹಾಗೂ ಇಂಗ್ಲೀಷ್ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು  ಮಾತನಾಡುತ್ತಾರೆ.
ಕಾಲುವೆ
ಕೃಷ್ಣಾ ನದಿಯ ಆಲಮಟ್ಟಿ ಆಣೆಕಟ್ಟುಯಿಂದ ಮುಳವಾಡ ಏತ ನೀರಾವರಿ ಕಾಲುವೆ ಕಾಲುವೆಯಿದ್ದು  ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ  ಸಂಪೂರ್ಣ ಕೃಷಿಗೆ ಸಹಕಾರಿಯಾಗಿದೆ.
ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ತೋಟಗಾರಿಕೆ
ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ಯೋಗವೇ ಕೃಷಿ ಮತ್ತು ತೋಟಗಾರಿಕೆಯಾಗಿದೆ. ಈ ಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೭೫% ಜನರು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಕೇವಲ ೧೫% ಭೂಮಿ ಮಾತ್ರ ನೀರಾವರಿ ಹೊಂದಿದೆ. ಉಳಿದ ೮೫% ಭೂಮಿ ಮಳೆಯನ್ನೇ ಅವಲಂಭಿಸಿದೆ.
ಆರ್ಥಿಕತೆ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಆರ್ಥಿಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆ  ಮಧ್ಯಮ  ತರಗತಿಯಲ್ಲಿದೆ.
ಉದ್ಯೋಗ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ ಫಲವತ್ತಾದ ಭೂಮಿ ಇದುವುದರಿಂದ ೭೦% ಜನಸಂಖ್ಯೆ  ಕೃಷಿಯಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಕೃಷಿಯು ಗ್ರಾಮದ ಪ್ರಮುಖ ಉದ್ಯೋಗವಾಗಿದೆ. ಇದರೊಂದಿಗೆ ಹೈನುಗಾರಿಕೆ, ಕೋಳಿ ಸಾಕಾಣಿಕೆ, ದನಗಳ ಸಾಕಾಣಿಕೆ ಉಪ ಕಸುಬುಗಳಾಗಿವೆ.
ಬೆಳೆ
ಆಹಾರ ಬೆಳೆಗಳು
ವಾಣಿಜ್ಯ ಬೆಳೆಗಳು
ದ್ರಾಕ್ಷಿ, ಕಬ್ಬು, ದಾಳಿಂಬೆ, ನಿಂಬೆ, ಮಾವು, ಬಾಳೆ, ಸೂರ್ಯಕಾಂತಿ, ಅರಿಸಿಣ, ಪಪ್ಪಾಯಿ, ಕಲ್ಲಂಗಡಿ, ಉಳ್ಳಾಗಡ್ಡಿ (ಈರುಳ್ಳಿ) ಮತ್ತು ಶೇಂಗಾ(ಕಡಲೆಕಾಯಿ) ಇತ್ಯಾದಿ.
ಬದನೆಕಾಯಿ, ಟೊಮ್ಯಾಟೊ, ಹೀರೇಕಾಯಿ, ನುಗ್ಗೆಕಾಯಿ, ಗೆಣಸು, ಗಜ್ಜರಿ, ಮೆಣಸಿನಕಾಯಿ, ಸೌತೆಕಾಯಿ, ಮೊಲಂಗಿ, ಅವರೆಕಾಯಿ, ಪಡವಲಕಾಯಿ, ಕುಂಬಳಕಾಯಿ, ಮೆಂತೆ ಪಲ್ಲೆ ಮತ್ತು ಕೊತಂಬರಿ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಸಸ್ಯ
ಆಲದ ಮರ, ಬೇವಿನ ಮರ, ಜಾಲಿ ಮರ, ಹೈಬ್ರೀಡ್ ಜಾಲಿ ಮರ, ಮಾವಿನ ಮರ ಮತ್ತು ಅರಳಿ ಮರ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಪ್ರಾಣಿ
ತೋಳ, ನರಿ, ಹಾವು, ಮೊಲ, ನವಿಲು, ಬೆಳ್ಳಕ್ಕಿ, ಗುಬ್ಬಿ, ಕಾಗೆ, ಕೋಗಿಲೆ ಇತ್ಯಾದಿ.
ಶಿಕ್ಷಣ
ಗ್ರಾಮದಲ್ಲಿ  ಸರಕಾರಿ ಹಿರಿಯ ಪ್ರಾಥಮಿಕ ಶಾಲೆ ಇದೆ.
ಸಾಕ್ಷರತೆ
ಗ್ರಾಮದ ಸಾಕ್ಷರತೆಯ ಪ್ರಮಾಣ  ಸುಮಾರು ೬೭%. ಅದರಲ್ಲಿ ೭೫% ಪುರುಷರು ಹಾಗೂ ೫೫% ಮಹಿಳೆಯರು ಸಾಕ್ಷರತೆ ಹೊಂದಿದೆ.
ರಾಜಕೀಯ
ಗ್ರಾಮವು ವಿಜಯಪುರ ಲೋಕಸಭಾ ಕ್ಷೇತ್ರದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯಲ್ಲಿ ಬರುತ್ತದೆ.
ವಿಜಯಪುರ
ಕರ್ನಾಟಕ
ವರ್ಗ:ಸಿಂದಗಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಹಳ್ಳಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಬಸವನ ಬಾಗೇವಾಡಿ ತಾಲ್ಲೂಕಿನ ಹಳ್ಳಿಗಳು ವರ್ಗ:ವಿಜಯಪುರ ಜಿಲ್ಲೆ ವರ್ಗ:ಬಸವನ ಬಾಗೇವಾಡಿ ತಾಲ್ಲೂಕು