cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಘಟ್ಟಮನೇನಿ ಮಹೇಶ್ ಬಾಬು
ಪುನರುತ್ಥಾನ ಮತ್ತು ಇತ್ತೀಚಿನ ಕೆಲಸ (೨೦೧೫–ಇಂದಿನವರೆಗೆ)
ಅವರ ೨೦೨೦ ರ ಚಲನಚಿತ್ರ ಸರಿಲೇರು ನೀಕೆವ್ವರು ವಿಶ್ವಾದ್ಯಂತ ಬಾಕ್ಸ್ ಆಫೀಸ್‌ನಲ್ಲಿ ೨೬೦ ಕೋಟಿ ಸಂಗ್ರಹಿಸಿತು, ಇದು ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಗಳಿಕೆ ಮಾಡಿದ ತೆಲುಗು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ. ಫಸ್ಟ್‌ಪೋಸ್ಟ್‌ನ ಹೇಮಂತ್ ಕುಮಾರ್ ಅವರು ಸರಿಲೇರು ನೀಕೆವ್ವರು ಬಾಬು ಪಾರ್ಕ್‌ನಿಂದ ಚೆಂಡನ್ನು ಹೊಡೆಯಲು ಸರಿಯಾದ ಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಸ್ಯ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಯೆಯ ಪ್ಯಾಕೇಜುಗಳನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಉಳಿದಂತೆ ಕೇವಲ ಬೋನಸ್ ಅಥವಾ ವ್ಯಾಕುಲತೆ. ಅವರು ನಂತರ ಸರ್ಕಾರ ವಾರಿ ಪಟ ಚಿತ್ರದ ಚಿತ್ರೀಕರಣವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು, ಜನವರಿ 2021 ನಿರ್ದೇಶಕ ಪರಶುರಾಮ್ ಅವರ ಮೊದಲ ಸಹಯೋಗವನ್ನು ಗುರುತಿಸಿದರು. ಚಲನಚಿತ್ರವು ವಿಮರ್ಶಕರಿಂದ ಮಿಶ್ರ ವಿಮರ್ಶೆಗಳಿಗೆ ಮೇ ೨೦೨೨ ರಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಯಿತು. ಚಿತ್ರಕಥೆ ಮತ್ತು ಕಥೆಯು ಟೀಕೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದರೂ, ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ಬಾಬು ಅವರ ಅಭಿನಯವು ದಿ ಹಿಂದೂ,   ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ಟೈಮ್ಸ್,  ಇಂಡಿಯಾ ಟುಡೇ  ಮತ್ತು ''ಪಿಂಕ್ವಿಲ್ಲಾ ಸೇರಿದಂತೆ ವಿವಿಧ ವಿಮರ್ಶಕರಿಂದ ಪ್ರಶಂಸೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಿತು. ''
ಬಾಬು ಅವರು ವಿವಿಧ ಹಂತದ ನಿರ್ಮಾಣದಲ್ಲಿ ಮುಂಬರುವ ಎರಡು ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ. ಬಾಬು ಅವರು ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೨೨ ರಿಂದ ತ್ರಿವಿಕ್ರಮ್ ಶ್ರೀನಿವಾಸ್ ಅವರ ಮೂರನೇ ಸಹಯೋಗಕ್ಕಾಗಿ ಮತ್ತೆ ಒಂದಾಗಲು ಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದಾರೆ ೨೦೨೨ ರಲ್ಲಿ ಅದರ ನಿರ್ಮಾಣವನ್ನು ಪ್ರಾರಂಭಿಸುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿರುವ ಎಸ್‌ಎಸ್ ರಾಜಮೌಳಿ ಅವರ ಹೆಸರಿಡದ ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿ ನಟಿಸಲು ಅವರು ಬದ್ಧರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಈ ಚಿತ್ರವು ಆಫ್ರಿಕಾದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಕಾಡಿನ ಸಾಹಸಮಯ ಎಂದು ಹೇಳಲಾಗಿದೆ.
ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ
thumb| ಸೆಲ್ವಂಧನ್ ಆಡಿಯೋ ಲಾಂಚ್ ನಲ್ಲಿ ಬಾಬು ಬಾಬು ತೆಲುಗು ಚಿತ್ರರಂಗದ ಅತ್ಯಂತ ಜನಪ್ರಿಯ ನಟರಲ್ಲಿ ಒಬ್ಬರೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ. ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಅವರನ್ನು "ಟಾಲಿವುಡ್‌ನ ಸೂಪರ್‌ಸ್ಟಾರ್" ಮತ್ತು "ಪ್ರಿನ್ಸ್ ಮಹೇಶ್ ಬಾಬು" ಎಂದು ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮುರಾರಿ (೨೦೦೧), ಒಕ್ಕಡು (೨೦೦೩), ಅತ್ತಾಡು (೨೦೦೫), ಪೋಕಿರಿ (೨೦೦೬), ಖಲೇಜಾ (೨೦೧೦), ದೂಕುಡು (೨೦೧೧), 1: ನೆನೊಕ್ಕಡಿನ್ ( ೨೦೧೪), ಶ್ರೀಮಂತುಡು ( ೨೦೧೫)ಮತ್ತು ಭಾರ ತ್ಅನೆ ನೇನು ಎಂದು ವೋಗ್‌ನ ಹೇಮಂತ್ ಕುಮಾರ್ ಸಿಆರ್ ಅಭಿಪ್ರಾಯಪಟ್ಟಿದ್ದಾರೆ. (೨೦೧೮) ಮಹೇಶ್ ಬಾಬು ಅವರನ್ನು ಚಿತ್ರರಂಗದಲ್ಲಿ ಸೂಪರ್ ಸ್ಟಾರ್ ಮಾಡಿದ ಚಿತ್ರಗಳು.
ಅಷ್ಟ ಚಮ್ಮ (೨೦೦೮), ಕಿರಾಕ್ (೨೦೧೪), ಮತ್ತು ಸೂಪರ್‌ಸ್ಟಾರ್ ಕಿಡ್ನಾಪ್ (೨೦೧೫) ನಂತಹ ಹಲವಾರು ತೆಲುಗು ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ಅವರ ಜನಪ್ರಿಯತೆಯನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲಾಗಿದೆ. ಅವರು ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೧೨ ರಲ್ಲಿ Twitter ಗೆ ಸೇರಿದರು ಮತ್ತು ೧೨ ಅನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ ಜುಲೈ ೨೦೨೧ ರ ಹೊತ್ತಿಗೆ ಮಿಲಿಯನ್ ಅನುಯಾಯಿಗಳು.
ಅವರು ಟೈಮ್ಸ್‌ನ ೨೦೧೦ ರಲ್ಲಿ ಭಾರತದಲ್ಲಿನ ೫೦ ಅತ್ಯಂತ ಅಪೇಕ್ಷಣೀಯ ಪುರುಷರಲ್ಲಿ ಹನ್ನೆರಡನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದರು, ೨೦೧೧ ರಲ್ಲಿ ಐದನೇ, ಮತ್ತು ೨೦೧೨ ರಲ್ಲಿ ಎರಡನೆಯದು. ಹೃತಿಕ್ ರೋಷನ್, ಸಲ್ಮಾನ್ ಖಾನ್ ಮತ್ತು ಶಾರುಖ್ ಖಾನ್ ಅವರಂತಹವರನ್ನು ಹಿಂದಿಕ್ಕಿ ಅವರು ೨೦೧೩ ರ ಅದೇ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಮೊದಲ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಏರಿದರು. ಅವರು ೨೦೧೪ ರಲ್ಲಿ ಅದೇ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಆರನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದರು, ೨೦೧೫ ರಲ್ಲಿ ಆರನೇ, ೨೦೧೬ ರಲ್ಲಿ ಏಳನೇ, ಮತ್ತು ೨೦೧೭ ರಲ್ಲಿ ಆರನೇ ನಂತರ ಅವರನ್ನು ಸಲ್ಮಾನ್ ಖಾನ್, ಶಾರುಖ್ ಖಾನ್, ಅಮೀರ್ ಖಾನ್, ಅಕ್ಷಯ್ ಕುಮಾರ್, ಮತ್ತು ಹೃತಿಕ್ ರೋಷನ್ ಜೊತೆಗೆ ಫಾರೆವರ್ ಡಿಸೈರಬಲ್ ಪಟ್ಟಿಗೆ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು.
ಬಾಬು ಸುಮಾರು ಮೂರು ಡಜನ್ ಭಾರತೀಯ ಬ್ರಾಂಡ್‌ಗಳಿಗೆ ರಾಯಭಾರಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ೨೦೦೭ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಚಿರಂಜೀವಿ ಅವರನ್ನು ಅದರ ಬ್ರಾಂಡ್ ಅಂಬಾಸಿಡರ್ ಆಗಿ ಬದಲಾಯಿಸಲು ಕೋಲಾ ಕಂಪನಿ ಥಮ್ಸ್ ಅಪ್‌ನೊಂದಿಗೆ ಐದು ವರ್ಷಗಳ ಅನುಮೋದನೆ ಒಪ್ಪಂದಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು. ಅವರು ಯುನಿವರ್ಸೆಲ್ ಮೊಬೈಲ್ ಸ್ಟೋರ್, ನವರತ್ನ ತೈಲ, ಅಮೃತಾಂಜನ್, ಪ್ರೊವೋಗ್, ITC ವಿವೆಲ್, ಜೋಸ್ ಅಲುಕ್ಕಾಸ್, ಐಡಿಯಾ ಸೆಲ್ಯುಲರ್, ಸಂತೂರ್ ಸೋಪ್, 10] ಬ್ರಾಂಡ್‌ಗಳನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿದರು. ಸೌತ್ ಇಂಡಿಯಾ ಶಾಪಿಂಗ್ ಮಾಲ್, ರಾಯಲ್ ಸ್ಟಾಗ್, ರೇನ್ಬೋ ಹಾಸ್ಪಿಟಲ್ಸ್, TVS ಮೋಟಾರ್ ಕಂಪನಿ, ಮಹೀಂದ್ರಾ ಟ್ರಾಕ್ಟರ್ಸ್, ಪ್ಯಾರಾಗಾನ್ ಪಾದರಕ್ಷೆಗಳು, ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಟಾಟಾ ಸ್ಕೈ. ಅವರು ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೧೫ ರಲ್ಲಿ ಇಂಟೆಕ್ಸ್ ಮೊಬೈಲ್‌ಗಳ ಬ್ರಾಂಡ್ ಅಂಬಾಸಿಡರ್ ಆಗಿ ಒಂದು ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು. ೨೦೧೨ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ಅಕ್ಷಯ್ ಕುಮಾರ್ ಅವರನ್ನು ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ ಥಮ್ಸ್ ಅಪ್‌ಗೆ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬ್ರಾಂಡ್ ಅಂಬಾಸಿಡರ್ ಆಗಿ ಬದಲಾಯಿಸಿದರು. ಅವರು ರಿಯಲ್ ಎಸ್ಟೇಟ್ ಸಂಸ್ಥೆ ರಾಮಕೃಷ್ಣ ವೆನುಜಿಯಾವನ್ನು ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡುತ್ತಾರೆ. ಬಾಬು ಅವರು ಪ್ರತಿ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ೨.೫ – ೩ ಕೋಟಿಗಳ ಅಂಕಿ-ಅಂಶಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದಾರೆ, ಹೀಗಾಗಿ ಬ್ರ್ಯಾಂಡ್ ಅಂಬಾಸಿಡರ್ ಆಗಿ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ಸುಮಾರು  ೩೦ ಕೋಟಿ ಗಳಿಸುತ್ತಾರೆ. ೨೦೧೬ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು YuppTV ಮತ್ತು ಅಭಿಬಸ್‌ನ ಬ್ರಾಂಡ್ ಅಂಬಾಸಿಡರ್ ಆಗಿ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು. ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೧೮ ರಲ್ಲಿ ಅವರು ಪ್ರೋಟಿನೆಕ್ಸ್‌ನ ಬ್ರಾಂಡ್ ಅಂಬಾಸಿಡರ್ ಆಗಿ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು. ಅವರು ಅನುಮೋದಿಸುವ ಅಥವಾ ಹಿಂದೆ ಅನುಮೋದಿಸಿದ ಕೆಲವು ಇತರ ಬ್ರಾಂಡ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ಚೆನ್ನೈ ಸಿಲ್ಕ್ಸ್, ಸಾಯಿ ಸೂರ್ಯ ಡೆವಲಪರ್ಸ್,  ಕ್ಲೋಸ್-ಅಪ್,  ಗೋಲ್ಡ್ ವಿನ್ನರ್,  ಡೆನ್ವರ್ ಡಿಯೋಡರೆಂಟ್,  ಲಾಯ್ಡ್ ಎಸಿ, ಫ್ಲಿಪ್‌ಕಾರ್ಟ್,  ಹೆಲೋ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್,  ಬೈಜುಸ್,  ಕಾರ್ದೇಖೋ,  ಜೀಪ್ ಇಂಡಿಯಾ,  ವೈಟ್‌ಹ್ಯಾಟ್ ಜೂನಿಯರ್,  ಲಾಯ್ಡ್ ರೆಫ್ರಿಜರೇಟರ್‌ಗಳು,  ಜೀವನ್ ಸಾಥಿ,  ಹೆಲ್ತ್ ಓಕೆ ಟ್ಯಾಬ್ಲೆಟ್‌ಗಳು,  ಬಿಗ್ ಸಿ ಮೊಬೈಲ್‌ಗಳು,  ಪ್ಯಾನ್ ಬಹರ್ ಎಲೈಚಿ,  ಮತ್ತು ಮೌಂಟೇನ್ ಡ್ಯೂ. ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ, ಅವರು ಇಲ್ಲಿಯವರೆಗೆ 39 ಬ್ರಾಂಡ್‌ಗಳನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅವರು ತಮ್ಮ ಮುಂಬರುವ ಟಿವಿ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಪ್ರಚಾರ ಮಾಡಲು ಜೀ ತೆಲುಗುಗಾಗಿ ವಿಶಿಷ್ಟ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯ ವೀಡಿಯೊವನ್ನು ಸಹ ಚಿತ್ರೀಕರಿಸಿದ್ದಾರೆ. ೨೦೨೨ ರಲ್ಲಿ, ಮಹೇಶ್ ಬಾಬು ಥಮ್ಸ್ ಅಪ್ ಜೊತೆಗಿನ ಒಡನಾಟವನ್ನು ಕೊನೆಗೊಳಿಸಿದರು. ಅದೇ ವರ್ಷ, ಮೇಜರ್ ನ ಪ್ರಚಾರ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಅವರು ಮಾಡಿದ "ಬಾಲಿವುಡ್ ನನ್ನನ್ನು ನಿಭಾಯಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲ" ಎಂಬ ಹೇಳಿಕೆಯ ನಂತರ, ಪ್ಯಾನ್ ಬಹರ್ ಎಲೈಚಿ ಬ್ರಾಂಡ್ ಅನ್ನು ಅನುಮೋದಿಸಿದ್ದಕ್ಕಾಗಿ ಅವರು ಟೀಕೆಗಳನ್ನು ಎದುರಿಸಿದರು.
ಕೋವಿಡ್-19 ಲಸಿಕೆ ಕುರಿತು ಜಾಗೃತಿ ಮೂಡಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಎಐಜಿ ಹಾಸ್ಪಿಟಲ್ಸ್‌ನ "ಎಂಡ್ ಕರೋನಾ ಅಭಿಯಾನ"ವನ್ನು ಬಾಬು ಬೆಂಬಲಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಇದು COVID-19 ಲಸಿಕೆ ಕುರಿತು ವಿಶ್ವದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ವರ್ಚುವಲ್ ಜಾಗೃತಿ ಅಭಿಯಾನಗಳಲ್ಲಿ ಒಂದಾಗಿದೆ.
೨೦೧೨ ರ ' ಇಂಡಿಯಾದ ಸೆಲೆಬ್ರಿಟಿ ೧೦೦ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಬಾಬು ೩೧ ನೇ ಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿದ್ದಾರೆ, ವಾರ್ಷಿಕ ಆದಾಯ ೪೨.೨೫ ಕೋಟಿ. ೨೦೧೩ ರಲ್ಲಿ ಇದೇ ಪಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ೫೪ ನೇ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಕುಸಿದಿದ್ದು, ಅವರ ವಾರ್ಷಿಕ ಆದಾಯ ೨೮.೯೬ ಕೋಟಿಗೆ ಕುಸಿದಿದೆ. ಮುಂದಿನ ವರ್ಷದಲ್ಲಿ, ಅವರು ವಾರ್ಷಿಕ ೫೧ ಕೋಟಿ ಆದಾಯದೊಂದಿಗೆ ೩೦ ನೇ ಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಏರಿದರು. ೨೦೧೫ ರಲ್ಲಿ, ಅವರು ೫೧ ಕೋಟಿ ಆದಾಯದೊಂದಿಗೆ ಅತ್ಯುನ್ನತ ಶ್ರೇಣಿಯ ತೆಲುಗು ಸೆಲೆಬ್ರಿಟಿಗಳಲ್ಲಿ ೩೬ ನೇ ಸ್ಥಾನ ಪಡೆದರು. ಅವರು ೨೦೧೯ ರವರೆಗಿನ ವರ್ಷಗಳಲ್ಲಿ ೩೫ ಕೋಟಿ ವಾರ್ಷಿಕ ಆದಾಯದೊಂದಿಗೆ ಸತತವಾಗಿ ೩೭ ನೇ, ೩೩ ನೇ ಮತ್ತು ೫೪ ನೇ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದರು. ಈವೆಂಟ್‌ಗಳಿಗೆ ಹಾಜರಾಗುವಾಗ ಬಾಬು ಅವರ ಸೀಮಿತ ಮತ್ತು ಊಹಿಸಬಹುದಾದ ವಾರ್ಡ್‌ರೋಬ್‌ಗಾಗಿ ಒಮ್ಮೆ ಟೀಕಿಸಲ್ಪಟ್ಟರು.
೨೦೧೯ ರಲ್ಲಿ, ಅವರ ಮೇಣದ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಮೇಡಮ್ ಟುಸ್ಸಾಡ್ಸ್ ಸಿಂಗಾಪುರದಲ್ಲಿ ಅನಾವರಣಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು. ಮೇಡಮ್ ಟುಸ್ಸಾಡ್ಸ್‌ನಲ್ಲಿ ಮೇಣದ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಪಡೆದ ಮೊದಲ ತೆಲುಗು ನಟ ಬಾಬು ಎಂದು ಹಿಂದೂಸ್ತಾನ್ ಟೈಮ್ಸ್ ವರದಿ ಮಾಡಿದೆ, ಆದರೆ ಬಾಹುಬಲಿ ( ಪ್ರಭಾಸ್ ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿದೆ) ಮೊದಲ ತೆಲುಗು ಚಲನಚಿತ್ರ ಪಾತ್ರವಾಗಿದೆ. ಅವರ ಮೇಣದ ಪ್ರತಿಮೆಯನ್ನು ಅವರ ತವರೂರಿನಲ್ಲಿ ಅನಾವರಣಗೊಳಿಸಲು ಒಂದು ದಿನದ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿಸಿದ ಮೊದಲ ಭಾರತೀಯ ನಟ.
ಕುಟುಂಬ
ಆಸ್ಟ್ರೇಲಿಯಾದಲ್ಲಿ ಬಿ. ಗೋಪಾಲ್ ' ವಂಶಿ ಚಿತ್ರೀಕರಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ, ಬಾಬು ಅವರು ತಮ್ಮ ಸಹ-ನಟಿ ನಮ್ರತಾ ಶಿರೋಡ್ಕರ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಡೇಟಿಂಗ್ ಮಾಡಲು ಪ್ರಾರಂಭಿಸಿದರು. ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷಗಳ ಸಂಬಂಧದಲ್ಲಿದ್ದ ನಂತರ, ಅವರು ಮದುವೆಯಾಗಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದರು, ಮತ್ತು ಮಂಜುಳಾ ತಮ್ಮ ನಿರ್ಧಾರದ ಪರವಾಗಿ ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಒಪ್ಪಿಸಿದರು. ಅವರು ೧೦ ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೦೫ ರಂದು ಅಥಾಡು ಚಿತ್ರೀಕರಣದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಮುಂಬೈನ ಮ್ಯಾರಿಯಟ್ ಹೋಟೆಲ್‌ನಲ್ಲಿ ವಿವಾಹವಾದರು. ದಂಪತಿಯ ಮೊದಲ ಮಗು ೩೧ ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೦೬ ರಂದು ಹೈದರಾಬಾದ್‌ನ ಗ್ಲೋಬಲ್ ಆಸ್ಪತ್ರೆಯಲ್ಲಿ ಜನಿಸಿತು. ಗೌತಮ್ ಕೃಷ್ಣ ಎಂದು ಹೆಸರಿಸಲಾದ ಹುಡುಗ ಅಕಾಲಿಕ ಶಿಶುವಾಗಿದ್ದು, ಅವನ ಜನನದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಗಂಭೀರ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿದ್ದನು. ವೈದ್ಯರು ಸಕಾಲದಲ್ಲಿ ಚಿಕಿತ್ಸೆ ನೀಡಿದ ನಂತರ ಅವರ ಸ್ಥಿತಿ ಸ್ಥಿರವಾಗಿದೆ. ೨೦ ಜುಲೈ ೨೦೧೨ ರಂದು, ಶಿರೋಡ್ಕರ್ ಅವರು ಸಿತಾರಾ ಎಂಬ ಹೆಣ್ಣು ಮಗುವಿಗೆ ಜನ್ಮ ನೀಡಿದರು. ಅವಳ ಹೆರಿಗೆಯ ಮೊದಲು, ಅವರು ಉತ್ತಮ ರೋಗನಿರೋಧಕ ಮಟ್ಟವನ್ನು ಖಚಿತಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಕಾಂಡಕೋಶ ಬ್ಯಾಂಕಿಂಗ್ ಅನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಅವಳ ಕಾಂಡಕೋಶಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಿದರು.
ಐದು ಮಕ್ಕಳಿರುವ ಕುಟುಂಬದಲ್ಲಿ ಬಾಬು ನಾಲ್ಕನೇ ಮಗು. ಅವರ ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರ ರಮೇಶ್ ಬಾಬು ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕರಾಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ನಟರೂ ಆಗಿದ್ದರು. ಮಹೇಶ್ ಬಾಬು ಅವರ ಹಿರಿಯ ಸಹೋದರಿ ಪದ್ಮಾವತಿ ಅವರು ಕೈಗಾರಿಕೋದ್ಯಮಿ ಮತ್ತು ತೆಲುಗು ದೇಶಂ ಪಕ್ಷದ ಭಾರತೀಯ ಸಂಸತ್ತಿನ ಸದಸ್ಯರಾದ ಗಲ್ಲಾ ಜಯದೇವ್ ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅವರ ಅಕ್ಕ ಮಂಜುಳಾ ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕಿ, ನಿರ್ದೇಶಕಿ ಮತ್ತು ನಟಿ. ಅವರ ತಂಗಿ ಪ್ರಿಯದರ್ಶಿನಿ ಅವರು ಸುಧೀರ್ ಬಾಬು ಅವರನ್ನು ವಿವಾಹವಾದರು, ಅವರು ನಂತರ ತೆಲುಗು ಚಿತ್ರರಂಗದಲ್ಲಿ ನಟರಾಗಿ ಪಾದಾರ್ಪಣೆ ಮಾಡಿದರು.
ತೆಲುಗು ನಟಿ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರ ನಿರ್ಮಾಪಕಿ ವಿಜಯ ನಿರ್ಮಲಾ ಬಾಬು ಅವರ ಮಲ ತಾಯಿ ಮತ್ತು ನಟ ನರೇಶ್ ಅವರ ಮಲ ಸಹೋದರ.
ಪರೋಪಕಾರ
ಬಾಬು ಅವರು ತಮ್ಮ ವಾರ್ಷಿಕ ಆದಾಯದ ೩೦% ಅನ್ನು ದತ್ತಿಗಳಿಗೆ ನೀಡುತ್ತಾರೆ ಮತ್ತು ಅವರ ಹೆಚ್ಚಿನ ಲೋಕೋಪಕಾರಿ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳು ಪ್ರಚಾರಗೊಳ್ಳುವುದಿಲ್ಲ ಏಕೆಂದರೆ ಅವರು ಹಾಗೆ ಮಾಡಲು ಆದ್ಯತೆ ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಅವರು ಆಗಸ್ಟ್ ೨೦೧೩ ರಲ್ಲಿ ಫರ್ಹಾನ್ ಅಖ್ತರ್ ' ಮೆನ್ ಅಗೇನ್ಸ್ಟ್ ರೇಪ್ ಅಂಡ್ ಡಿಸ್ಕ್ರಿಮಿನೇಷನ್ (MARD) ಅಭಿಯಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದರು ಮತ್ತು ಜಾವೇದ್ ಅಖ್ತರ್ ಬರೆದ ಕವಿತೆಯ ತೆಲುಗು ಆವೃತ್ತಿಗೆ ತಮ್ಮ ಧ್ವನಿಯನ್ನು ನೀಡಿದರು. ಅವರು ೨೦೧೩ ರಲ್ಲಿ ಹೀಲ್-ಎ-ಚೈಲ್ಡ್ ಫೌಂಡೇಶನ್‌ನ ಸದ್ಭಾವನಾ ರಾಯಭಾರಿಯಾಗಿ ಸಹಿ ಹಾಕಿದರು, ಇದು ಲಾಭೋದ್ದೇಶವಿಲ್ಲದ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದ್ದು, ಮಾರಣಾಂತಿಕ ಅನಾರೋಗ್ಯದ ಮಕ್ಕಳ ಪೋಷಕರಿಗೆ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಚಿಕಿತ್ಸೆಯ ವೆಚ್ಚದಲ್ಲಿ ಸಹಾಯ ಮಾಡಲು ಹಣಕಾಸಿನ ನೆರವು ನೀಡುತ್ತದೆ. ಅಕ್ಟೋಬರ್ ೨೦೧೪ ರಲ್ಲಿ, ಹುದುದ್ ಚಂಡಮಾರುತದ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ನಾಶವಾದ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಪುನರ್ನಿರ್ಮಾಣಕ್ಕಾಗಿ ಆಂಧ್ರಪ್ರದೇಶದ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದ ಪರಿಹಾರ ನಿಧಿಗೆ ಅವರು ೨೫ ಲಕ್ಷ ದೇಣಿಗೆ ನೀಡಿದರು. ಬಳಿಕ ಕೃಷ್ಣ ಮತ್ತು ವಿಜಯ ನಿರ್ಮಲಾ ನಿಧಿಗೆ ೨೫ ಲಕ್ಷ ದೇಣಿಗೆ ನೀಡಿದರು.
ಫೆಬ್ರವರಿ ೨೦೧೫ ರಲ್ಲಿ ಬಾಬು ಅವರು ಕೃಷ್ಣನ ಸ್ಥಳೀಯ ಗ್ರಾಮವಾದ ಬುರ್ರಿಪಾಲೆಂ ಅನ್ನು ತೆನಾಲಿಯಲ್ಲಿನ ಚಿಕ್ಕ ಪಂಚಾಯತ್ ಅನ್ನು ದತ್ತು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳುವುದಾಗಿ ಘೋಷಿಸಿದರು ಮತ್ತು ಸಮುದಾಯದ ಮೂಲಭೂತ ಅಗತ್ಯಗಳಾದ ಕುಡಿಯುವ ನೀರು ಮತ್ತು ಉತ್ತಮ ರಸ್ತೆಗಳು ಮತ್ತು ಒಳಚರಂಡಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಪರಿಹರಿಸುತ್ತಾರೆ. ತೆಲಂಗಾಣದ ಗ್ರಾಮೀಣಾಭಿವೃದ್ಧಿ ಸಚಿವ ಕೆಟಿ ರಾಮರಾವ್ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಮಹಬೂಬ್‌ನಗರ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಮತ್ತೊಂದು ಗ್ರಾಮವನ್ನು ದತ್ತು ಪಡೆಯಲು ಕೆಲಸ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದೇನೆ ಎಂದು ಬಾಬು ಘೋಷಿಸಿದರು.
ಕಾನೂನು ಸಮಸ್ಯೆಗಳು
ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೦೪ ರಲ್ಲಿ, ಬಾಬು ಮತ್ತು ನಿರ್ದೇಶಕ ಗುಣಶೇಖರ್ ಅವರು ಅರ್ಜುನ್ ಅವರ ಪ್ರಚಾರ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಿಗಾಗಿ ವಾರಂಗಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಅವರ ಅಭಿಮಾನಿಗಳು ಆಯೋಜಿಸಿದ್ದ ರ್ಯಾಲಿಯಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು. ಅವರು ಮತ್ತು ಅವರ ಅಭಿಮಾನಿಗಳು ಎರಡು ವಿಡಿಯೋ ಲೈಬ್ರರಿಗಳ ಮೇಲೆ ದಾಳಿ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ ಮತ್ತು ಚಿತ್ರದ ಅನಧಿಕೃತ ಸಿಡಿಗಳನ್ನು ಪ್ರಸಾರ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದ ಮಾಲೀಕರ ಮೇಲೆ ಹಲ್ಲೆ ನಡೆಸಿದ್ದಾರೆ ಎಂದು ಆರೋಪಿಸಲಾಗಿದೆ. ಐಪಿಸಿ ಸೆಕ್ಷನ್ ೪೪೮ (ಕ್ರಿಮಿನಲ್ ಅತಿಕ್ರಮಣ), ಸೆಕ್ಷನ್ ೪೨೭ (ಕಿಡಿಗೇಡಿತನ) ಮತ್ತು ಸೆಕ್ಷನ್ ೩೬೬ (ಅಪಹರಣ) ಅಡಿಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲಾಗಿದೆ, ಅವರು ಪ್ರಮುಖ ಆರೋಪಿ ಮತ್ತು ಇತರ ಐವರು. ನಂತರ, ಅವರ ತಂದೆ ಕೃಷ್ಣ, ಚಿರಂಜೀವಿ, ನಾಗಾರ್ಜುನ, ಅಲ್ಲು ಅರವಿಂದ್ ಮತ್ತು ಡಿ. ಸುರೇಶ್ ಬಾಬು ಸೇರಿದಂತೆ ತೆಲುಗು ಚಿತ್ರರಂಗದ ನಿಯೋಗವು ಈ ಪ್ರಕರಣದಲ್ಲಿ ಮಧ್ಯಪ್ರವೇಶಿಸುವಂತೆ ಅಂದಿನ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ವೈಎಸ್ ರಾಜಶೇಖರ ರೆಡ್ಡಿ ಅವರನ್ನು ಸಂಪರ್ಕಿಸಿತು. ವಿಷಯಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ, ಬಾಬು ಅವರು "ತಪ್ಪು ಮಾಹಿತಿಯ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ" ಅವರ ವಿರುದ್ಧ ಪ್ರಕರಣಗಳನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲಾಗಿದೆ, ಆದರೆ ಕಾಳಧನಿಕರ ಸಿಡಿಗಳಲ್ಲಿ ವ್ಯವಹರಿಸುವ ವ್ಯಕ್ತಿಯ ವಿರುದ್ಧ ಒಂದೇ ಒಂದು ಪ್ರಕರಣವನ್ನು ದಾಖಲಿಸಲಾಗಿಲ್ಲ, ಇದು "ತಮಾಷೆಯ" ಸಂಗತಿಯಾಗಿದೆ ಎಂದು ಹೇಳಿದರು. ನಟ ಪವನ್ ಕಲ್ಯಾಣ್ ಬಹಿರಂಗವಾಗಿ ಬಾಬುವನ್ನು ಬೆಂಬಲಿಸಿದರು. ಬಾಬು ಅವರು ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೨೦೦೪ ರಲ್ಲಿ ಜಿಲ್ಲಾ ನ್ಯಾಯಾಲಯಕ್ಕೆ ಶರಣಾದರು ಮತ್ತು ಏಪ್ರಿಲ್ ೨೦೦೬ ರಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ನ್ಯಾಯಾಲಯದ ಮುಂದೆ ಹಾಜರಾಗಿದ್ದರು. ಜುಲೈ ೨೦೦೬ ನಡೆದ ಅಂತಿಮ ವಿಚಾರಣೆಯ ನಂತರ ಬಾಬು ಮತ್ತು ಇತರರನ್ನು ದೋಷಮುಕ್ತಗೊಳಿಸಲಾಯಿತು.
ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ನಾಮನಿರ್ದೇಶನಗಳು
ಮಹೇಶ್ ಬಾಬು ಎಂಟು ನಂದಿ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು, ಐದು ಫಿಲ್ಮ್‌ಫೇರ್ ಸೌತ್ ಅವಾರ್ಡ್‌ಗಳು, ಮೂರು ಸಿನಿಮಾ ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು, ಮೂರು ಸಂತೋಷಂ ಫಿಲ್ಮ್ ಅವಾರ್ಡ್‌ಗಳು, ನಾಲ್ಕು SIIMA ಪ್ರಶಸ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಒಂದು IIFA ಉತ್ಸವಮ್ ಪ್ರಶಸ್ತಿಯನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದಾರೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಜೀವಂತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು ವರ್ಗ:೧೯೭೪ ಜನನ ವರ್ಗ:ತೆಲುಗು ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟರು ವರ್ಗ:ನಟರು ವರ್ಗ:ಚಲನಚಿತ್ರ ನಟ ವರ್ಗ:Pages with unreviewed translations ವರ್ಗ:ವಿಕಿ ಇ-ಲರ್ನಿಂಗ್‍ನಲ್ಲಿ ತಯಾರಿಸಿದ ಲೇಖನ
ಜಿ.ಎನ್.ಬಾಲಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯಂ
ಜಿ.ಎನ್.ಬಾಲಸುಬ್ರಹ್ಮಣ್ಯಂ (೬ ಜನವರಿ ೧೯೧೦-೧ ಮೇ ೧೯೬೫), ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತ ಪದ್ಧತಿಯ ಜನಪ್ರಿಯ ಗಾಯಕರಾಗಿದ್ದರು. ಇವರು "ಜಿ ಎನ್ ಬಿ" ಎಂದೇ ಖ್ಯಾತರಾಗಿದ್ದರು.ಇವರು ದೊಡ್ಡ ವಿದ್ವಾಂಸರಾಗಿದ್ದರಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೆ ಪ್ರಯೋಗಶೀಲರಾಗಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತವನ್ನು ಜನಪ್ರಿಯಗೊಳಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದರು. ಕರ್ನಾಟಕ ಪದ್ಧತಿಯ ಗಾಯಿಕೆಯಲ್ಲಿ "ಲಯ"ಕ್ಕೆ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ನೀಡಿ "ಗಮಕ"ವನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಿದ ಹೊಸ ಶೈಲಿಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದರು. ಇವರ ಶಿಷ್ಯರಲ್ಲಿ ಎಂ.ಎಲ್.ವಸಂತಕುಮಾರಿ,ಎಸ್.ಕಲ್ಯಾಣರಾಮನ್ ಮುಂತಾದವರು ಪ್ರಮುಖರು.ಇವರು ವಾಗ್ಗೇಯಕಾರರಾಗಿಯೂ ಹಲವಾರು ಕೃತಿಗಳನ್ನು ರಚಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
<References/>
ಡಿ. ಸುಬ್ಬಾರಾವ್
ಡುವ್ವುರಿ ಸುಬ್ಬಾರಾವ್ ಇವರು ಭಾರತೀಯ ರಿಜರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ ೨೨ನೇಯ ಗವರ್ನರರು. ಇದಕ್ಕೂ ಮೊದಲು ಇವರು ಭಾರತ ಸರಕಾರದ ಹಣಕಾಸು ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಗಳಾಗಿ ಕಾರ್ಯನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದರು. ಯಾಗ ವೇಣುಗೋಪಾಲ ರೆಡ್ಡಿಯವರು ಸುಬ್ಬಾರಾವ್ ಇವರಿಗಿಂತ ಮೊದಲು ಭಾರತೀಯ ರಿಜರ್ವ್ ಬ್ಯಾಂಕ್ನ ಗವರ್ನರರಾಗಿದ್ದರು.
ಹುದ್ದೆಯಲ್ಲಿ ಸಾಗಿ ಬಂದ ಹಾದಿ
೧೯೭೨ರ ಐ.ಎ.ಎಸ್ ಪರೀಕ್ಷೆಯಲ್ಲಿ ಇವರು ಅಗ್ರ ಶ್ರೇಯಂಕವನ್ನು ಪಡೆದಿದ್ದರು. ೨೦೦೭ರಲ್ಲಿ ಹಣಕಾಸು ಕಾರ್ಯದರ್ಶಿಯಾಗಿ ನೇಮಕವಾಗುವ ಮೊದಲು ಡಾ. ಸಿ. ರಂಗರಾಜನ್ ನೇತೃತ್ವದ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಗಳ ವಿತ್ತೀಯ ಕಾರ್ಯ ನಿರ್ವಹಣಾ ಮಂಡಳಿಯ ಸದಸ್ಯರಾಗಿ ಕಾಯನಿರ್ವಹಿಸಿದ್ದರು.
ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ
ಇವರು ಐ.ಐ.ಟಿ. ಕಾನಪುರದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು. ಅಲ್ಲಿ ಇವರು ಭೌತಶಾಸ್ತ್ರವನ್ನು ಅಭ್ಯಸಿಸಿದರು. ಐ.ಎ.ಎಸ್. ಅಧಿಕಾರಿಯಾದ ನಂತರ ಇವರು ೧೯೭೮ರಲ್ಲಿ ಒಹೀಯೋ ಸ್ಟೇಟ್ ಯುನಿವರ್ಸಿಟಿಯಿಂದ ಎಕನಾಮಿಕ್ಸನಲ್ಲಿ ಎಮ್.ಎಸ್. ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು. ೧೯೮೨-೮೩ರ ಸಮಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರತಿಷ್ಟಿತ ಎಮ್.ಐ.ಟಿಯಲ್ಲಿ ಹಂಫ್ರಿ ಫೆಲ್ಲೋ ಆಗಿದ್ದರು ಮತ್ತು ತಮ್ಮ ಪಿಎಚ್ ಡಿ ಪದವಿಯನ್ನು ಪಡೆದರು. ೧೯೯೯-೨೦೦೪ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಇವರು ವಿಶ್ವ ಬ್ಯಾಂಕಿನಲ್ಲಿ ಎಕಾನಾಮಿಸ್ಟ್ ಆಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.
ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಅರ್ಥಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರು
ಉಚ್ಚೆ
ಉಚ್ಚೆಯು (ಮೂತ್ರ) ಮಾನವರಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಪ್ರಾಣಿಗಳಲ್ಲಿ ಚಯಾಪಚಯ ಕ್ರಿಯೆಯ ದ್ರವ ಉಪ-ಉತ್ಪನ್ನವಾಗಿದೆ. ಉಚ್ಚೆಯು ಮೂತ್ರನಾಳದ ಮೂಲಕ ಮೂತ್ರಕೋಶಕ್ಕೆ ಮೂತ್ರಪಿಂಡಗಳಿಂದ ಹರಿಯುತ್ತದೆ. ಮೂತ್ರ ವಿಸರ್ಜನೆಯ ಮೂಲಕ ದೇಹದಿಂದ ಮೂತ್ರವನ್ನು ನಾಳದ ಮೂಲಕ ವಿಸರ್ಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಜೀವಕೋಶೀಯ ಚಯಾಪಚಯವು ಸಾರಜನಕದಿಂದ ಸಮೃದ್ಧವಾದ ಅನೇಕ ಉಪ-ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತದೆ. ಯೂರಿಯಾ, ಯೂರಿಕ್ ಆಮ್ಲ, ಮತ್ತು ಕ್ರೀಯಾಟ್ನಿನ್‍ನಂತಹ ಈ ಉಪ-ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ರಕ್ತದಿಂದ ತೆಗೆದು ಹಾಕಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ಈ ಉಪ-ಉತ್ಪನ್ನಗಳನ್ನು ಮೂತ್ರ ವಿಸರ್ಜನೆಯ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ದೇಹದಿಂದ ಹೊರಹಾಕಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮೂತ್ರ ವಿಸರ್ಜನೆಯು ದೇಹದಿಂದ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಕರಗುವ ರಾಸಾಯನಿಕಗಳನ್ನು ವಿಸರ್ಜಿಸುವ ಪ್ರಧಾನ ವಿಧಾನವಾಗಿದೆ. ಮೂತ್ರ ಪರೀಕ್ಷೆಯು ಸಸ್ತನಿ ದೇಹದ ಸಾರಜನಕಯುಕ್ತ ತ್ಯಾಜ್ಯಗಳನ್ನು ಪತ್ತೆ ಹಚ್ಚಬಲ್ಲದು.
ಮೂತ್ರವು ಭೂಮಿಯ ಸಾರಜನಕ ಚಕ್ರದಲ್ಲಿ ಪಾತ್ರ ಹೊಂದಿದೆ. ಸಂತುಲಿತ ಪರಿಸರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳಲ್ಲಿ ಮೂತ್ರವು ಮಣ್ಣನ್ನು ಫಲವತ್ತಾಗಿಸುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಹಾಗಾಗಿ ಸಸ್ಯಗಳು ಬೆಳೆಯುವುದಕ್ಕೆ ನೆರವಾಗುತ್ತದೆ. ಹಾಗಾಗಿ, ಮೂತ್ರವನ್ನು ರಸಗೊಬ್ಬರವಾಗಿ ಬಳಸಬಹುದು. ಕೆಲವು ಪ್ರಾಣಿಗಳು ತಮ್ಮ ಪ್ರದೇಶವನ್ನು ಗುರುತು ಮಾಡಲು ತಮ್ಮ ಮೂತ್ರವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತವೆ. ಐತಿಹಾಸಿಕವಾಗಿ, ಮೂತ್ರವನ್ನು ಸಿಡಿಮದ್ದು ಉತ್ಪಾದನೆ, ಸ್ವಚ್ಛಗೊಳಿಸುವಿಕೆ, ಚಕ್ಕಳ ಸಂಸ್ಕರಣ ಮತ್ತು ಬಟ್ಟೆಗಳಿಗೆ ಬಣ್ಣಹಾಕುವಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಕೂಡ ಬಳಸಲಾಗಿತ್ತು.
ಮಾನವ ಮೂತ್ರ ಮತ್ತು ಮಲವನ್ನು ಒಟ್ಟಾರೆಯಾಗಿ ಮಾನವ ತ್ಯಾಜ್ಯ ಎಂದು ಸೂಚಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ಇವನ್ನು ನಿರ್ಮಲೀಕರಣ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಿಂದ ನಿರ್ವಹಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಜಾನುವಾರುಗಳ ಜನಸಂಖ್ಯಾ ಸಾಂದ್ರತೆ ಹೆಚ್ಚಿದ್ದರೆ ಜಾನುವಾರುಗಳ ಮೂತ್ರ ಮತ್ತು ಮಲಕ್ಕೂ ಸರಿಯಾದ ನಿರ್ವಹಣೆ ಅಗತ್ಯವಿದೆ.
ಬಹುತೇಕ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಕರಗಬಲ್ಲ ವಿಷಪೂರಿತ ತ್ಯಾಜ್ಯಗಳ ನಿರ್ಮೂಲನೆಗೆ ವಿಸರ್ಜನಾ ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತವೆ. ಮಾನವರಲ್ಲಿ, ಕರಗಬಲ್ಲ ತ್ಯಾಜ್ಯಗಳನ್ನು ಪ್ರಧಾನವಾಗಿ ಮೂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯ ಮೂಲಕ ವಿಸರ್ಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಸ್ವಲ್ಪ ಮಟ್ಟಿಗೆ ಯೂರಿಯಾದ ರೂಪದಲ್ಲಿ, ಬೆವರುವಿಕೆ ಮೂಲಕವೂ ವಿಸರ್ಜಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮೂತ್ರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಮೂತ್ರಪಿಂಡಗಳು, ಮೂತ್ರನಾಳ, ಮೂತ್ರಕೋಶ, ಮತ್ತು ಮೂತ್ರ ವಿಸರ್ಜನಾ ನಾಳವನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ. ಈ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಸೋಸುವಿಕೆ, ಮರುಹೀರಿಕೆ, ಮತ್ತು ನಾಳೀಯ ಸ್ರವಿಸುವಿಕೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯ ಮೂಲಕ ಮೂತ್ರವನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತದೆ. ಮೂತ್ರಪಿಂಡಗಳು ರಕ್ತದಿಂದ ಕರಗಬಲ್ಲ ತ್ಯಾಜ್ಯಗಳು, ಜೊತೆಗೆ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ನೀರು, ಸಕ್ಕರೆಗಳು, ಮತ್ತು ಅನೇಕ ಇತರ ಸಂಯುಕ್ತಗಳನ್ನು ತೆಗೆಯುತ್ತವೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ದೈಹಿಕ ದ್ರವಗಳು
ಕೊಡವ ಮುಸ್ಲಿಮರು
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮ್ಲೇಂಛರೊಡನೆ ನಡೆದ ಯುದ್ಧಗಳ ದುಷ್ಪರಿಣಾಮಗಳಲ್ಲಿ ಮತಾಂತರವೂ ಒಂದು. ಮತಾಂತರಗೊಂಡ ಹಿಂದೂಗಳಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿ ತಮ್ಮ ಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಪುನರ್‌ಪ್ರವೇಶವಿಲ್ಲದಿರುವದು ಭಾರತದ ಇತಿಹಾಸದ ದುರಂತಗಳಲ್ಲೊಂದು. ಮರಾಠರು ಮತ್ತು ಆಂಗ್ಲರೊಡನೆ ಸದಾ ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ನಿರತರಾಗಿದ್ದ ಹೈದರಲಿ ಮತ್ತು ಟಿಪ್ಪು ಫ್ರಾನ್ಸಿನ ನೆಪೋಲಿಯನ್ ಮತ್ತು ಟರ್ಕಿಯ ಸುಲ್ತಾನನ ಸಹಾಯವನ್ನು ಆಶಿಸಿದ್ದು, ಆ ಕಾರಣ ಅವರಿಗೆ ಪಶ್ಚಿಮ ಕರಾವಳಿಯಲ್ಲೊಂದು ನೆಲೆ ಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ಅವರ ರಾಜಧಾನಿ ಶ್ರೀರಂಗಪಟ್ಟಣದಿಂದ ಕೊಡಗಿನ ಮೂಲಕ ಹತ್ತಿರದ ದಾರಿಯನ್ನು ಗುರುತಿಸಿ, ಕೊಡಗನ್ನು ಅಂದಿನ ಲಿಂಗಾಯತ ರಾಜರಿಂದ ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಯೋಚಿಸಿದ್ದರು. ಇದರಲ್ಲಿ ವಿಫಲನಾಗಿಯೇ ಹೈದರ್ ಸತ್ತ ಬಳಿಕ ಅವನ ಮಗ ಟಿಪ್ಪು ಪ್ರಯತ್ನವನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದ್ದ.
ಕೊಡವರ ಬಂಧನ ಮತ್ತು ಸ್ಥಳಾಂತರ
ಕೊಡಗನ್ನು ಕೈವಶ ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವ ಸಲುವಾಗಿ ತನ್ನ ಸೈನ್ಯಗಳನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿ ವಿಫಲನಾದ ಬಳಿಕ ಟಿಪ್ಪುವು ತಾನೇ ೧೭೮೫ನೇ ಇಸವಿಯ ಕೊನೆಯ ತಿಂಗಳುಗಳಲ್ಲಿ ಕೊಡಗಿಗೆ ಬಂದು ಭಾಗಮಂಡಲದ ಹತ್ತಿರ ದೇವಡಪರಂಬು ಎಂಬಲ್ಲಿ ಶಿಬಿರವನ್ನು ಹೂಡಿದನು. ಎತ್ತರದ ಮಲೆಗಳಲ್ಲಿನ ದಟ್ಟ ಕಾಡುಗಳಲ್ಲಿ ವರ್ಷವಿಡೀ ಸುರಿಯುವ ಮಳೆಯಲ್ಲಿ ಕೊಡಗಿನವರೊಡನೆ ಕಾದಾಡಿ ಗೆಲ್ಲಲಾಗದ ಅವನು, ಮೋಸದಿಂದಾದರೂ ಅವರನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಸುತ್ತುಮುತ್ತಲಿನ ಕೊಡವರನ್ನು ಕರೆಸಿ, ತಾನು ಅವರ ಸುಲ್ತಾನನೆಂದೂ, ಅವರನ್ನೆಲ್ಲಾ ಚೆನ್ನಾಗಿ ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುವೆನೆಂದೂ ಮನವೊಲಿಸಲೆತ್ನಿಸಿದನು. ಹೆಚ್ಚಿನವರು ಅವನ ಮಾತುಗಳನ್ನು ನಂಬಲಿಲ್ಲ. ಕೊನೆಯ ಪ್ರಯತ್ನವಾಗಿ ಅವನು, ಇನ್ನು ಹತ್ತು-ಹದಿನೈದು ದಿನಗಳೊಳಗೆ ಆ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿರುವ ಹೆಂಗಸರು, ಮಕ್ಕಳು ಸೇರಿ ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಹಿಡಿದು ತರಲು ತನ್ನ ಸೈನ್ಯಾಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ಅಪ್ಪಣೆಯಿತ್ತನು.
ಹೀಗೆ ಆ ವರ್ಷದ ಡಿಸೆಂಬರ್ ಹತ್ತು-ಹದಿನೈದರೊಳಗೆ ಸುಮಾರು ೮೦ ಸಾವಿರ ಜನರನ್ನು ಹಿಡಿದು ತರಲಾಯಿತು, ಎಂದು ಟಿಪ್ಪುವಿನ ಚರಿತ್ರಕಾರ ಮಿರ್ ಹುಸೈನ್ ಅಲಿ ಕಿರ್ಮಾನಿ ಬರೆದಿದ್ದಾನೆ. ಲೆಫ್ಟಿನಂಟ್ ಕರ್ನಲ್ ಮಾಕ್ಸ್ ವಿಲ್ಕ್ಸ್ ಬರೆದಿರುವ ಮೈಸೂರಿನ ಇತಿಹಾಸದಲ್ಲಿ ಹೀಗೆ ಹಿಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟವರ ಸಂಖ್ಯೆ ೭೦ ಸಾವಿರವೆಂದಿದೆ. ನಡಿಕೇರಿಯಂಡ ಚಿಣ್ಣಪ್ಪನವರ ಪಟ್ಟೋಲೆ ಪಳಮೆ ಗ್ರಂಥದಲ್ಲಿ ಈ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಒಂದು ಲಕ್ಷದ ಹನ್ನೆರಡು ಸಾವಿರವೆಂದು ಬರೆಯಲಾಗಿದೆ. ಜಿ ರಿಕ್ಟರ್ Gazetteer of Coorg ಕೃತಿಯಲ್ಲಿ ಈ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಸುಮಾರು ೮೫,೦೦ ಎಂದಿದ್ದಾನೆ. ಏನಿಲ್ಲವೆಂದರೂ ೫೦-೬೦ ಸಾವಿರ ಜನರನ್ನು ಟಿಪ್ಪುವು ಮೋಸದಿಂದಲೂ, ಬಲವಂತದಿಂದಲೂ ಸೆರೆಹಿಡಿದು ಶ್ರೀರಂಗಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ ಸಾಗಿಸಿದ.
ಮತಾಂತರ
ಹೀಗೆ ಸೆರೆಹಿಡಿದು ಶ್ರೀರಂಗಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುವಾಗ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಹಲವರು ಬಂಧನದಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡು ತಮ್ಮ ಊರುಗಳಿಗೆ ಮರಳಿದರು. ಶ್ರೀರಂಗಪಟ್ಟಣ ಸೇರಿದವರನ್ನೆಲ್ಲ ಚಿತ್ರಹಿಂಸೆಯಿಂದ ಬಲವಂತವಾಗಿ ಇಸ್ಲಾಮಿಗೆ ಮತಾಂತರಿಸಿದರು. ಕೆಲವರು ಟಿಪ್ಪುವಿನ ಪತನದ ನಂತರ ಸೆರೆಯಿಂದ ಆಂಗ್ಲರಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆ ಹೊಂದಿ ಕೊಡಗಿಗೆ ಮರಳಿದರು.
ಕೊಡಗಿಗೆ ಮರುಪಯಣ
ಆಂಗ್ಲರು ಮತ್ತು ಟಿಪ್ಪುವಿನ ನಡುವೆ ನಡೆದ ಮೂರನೇ ಮೈಸೂರು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಟಿಪ್ಪು ೧೭೯೯ರಲ್ಲಿ ಸತ್ತನು. ಆಗ ಅವನ ಅಧೀನದಲ್ಲಿ ಮತಾಂತರ ಹೊಂದಿದ್ದ ಸುಮಾರು ೧೨೦೦೦ ಜನರಿದ್ದ ಅಂದಾಜು ೫೦೦೦ ಕೊಡವ ಕುಟುಂಬಗಳು ಕೊಡಗಿಗೆ ಹಿಂತಿರುಗಿ ಬಂದರೆಂದು ಗಜೆಟಿಯರಿಂದ ಉಲ್ಲೇಖಿಸುತ್ತಾ ಡಾ ಪಿ ಎಸ್ ರಾಮಾನುಜಂ ತಮ್ಮ ‘ಕೊಡವರು’ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಶ್ರೀ ಡಿ ಎನ್ ಕೃಷ್ಣಯ್ಯನವರ ಕೊಡಗಿನ ಇತಿಹಾಸ ಗ್ರಂಥದಲ್ಲೂ ಇದೇ ಉಲ್ಲೇಖವಿದೆ.
ಜಮ್ಮ ಮಾಪಿಳ್ಳೆಯರು
ಹೀಗೆ ಬಂಧಿಸಿ ಕರೆದೊಯ್ಯಲ್ಪಟ್ಟಿದ್ದ ಕೊಡವರ ಜಮೀನುಗಳು ಸುಮಾರು ೧೬ ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಪಾಳುಬಿದ್ದಿದ್ದು, ಅಲ್ಲಿ ಅವರು ಬಂದು ನೆಲೆಸಿದರು. ಮತಾಂತರಿಸಲ್ಪಟ್ಟವರನ್ನು ತಿರುಗಿ ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಸ್ವೀಕರಿಸುವ ಪದ್ಧತಿ ಇರದ ಕಾರಣ ಇವರು ಮುಸಲ್ಮಾನರಾಗಿಯೇ ಉಳಿಯಬೇಕಾಯಿತು. ಪಾಳುಬಿದ್ದಿದ್ದ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಕೊಡಗಿನ ಪಾಳ್ಳೇಗಾರ ರಾಜ ವೀರರಾಜನು ಇವರಿಗೆ ನೆಲೆಸಲು ಅನುಕೂಲ ಮಾಡಿಕೊಟ್ಟನು. ಈ ಕೊಡವ ಮುಸಲ್ಮಾನರು ಜಮ್ಮ ಮಾಪಿಳ್ಳೆಯರಾದರು.
ತಮ್ಮ ಜಾತಿಗೆ ಈ ಕೊಡವ ಮುಸ್ಲಿಮರನ್ನು ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳದಿದ್ದರೂ ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಜೀವನದಲ್ಲಿ ಕೊಡವರು ಮುಕ್ತವಾಗಿ ಸೇರಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಕೊಡವ ಮುಸ್ಲಿಮರು ಮದುವೆ, ಮರಣ ಮೊದಲಾದ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಹಿಂದಿನ ಕೊಡವ ಪದ್ಧತಿಗಳನ್ನೇ ಮುಂದುವರಿಸುತ್ತಾ ಕೊಡವ ಭಾಷೆ(ಕೊಡವ ತಕ್ಕ್)ಯನ್ನೇ ಮಾತಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಕೊಡವರು ಅವರ ಮಸೀದಿಗಳನ್ನು ಕಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುವದಕ್ಕೆ ನೆರವು ನೀಡಿದರು. ಹಲವು ಗ್ರಾಮಗಳಲ್ಲಿ ಕೊಡವರು ಈ ಮಸೀದಿಗಳಲ್ಲಿ ತಕ್ಕಾಮೆ (ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ) ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಕಾಲಾಂತರ ಈ ತಕ್ಕಾಮೆಗಳು ನಿಂತುಹೋದವು. ಆದರೂ ನಾಪೋಕ್ಲುವಿನ ಸಮೀಪದ ಎಮ್ಮೆಮಾಡು ಗ್ರಾಮದ ಮಸೀದಿಯ ನೇರ್ಚೆ(ವಾರ್ಷಿಕ ಹಬ್ಬ)ಯಲ್ಲಿ ಕೊಡವರಾದ ಮಣವಟ್ಟಿರ ಮನೆತನದವರಿಗೆ ಇಂದಿಗೂ ಆದ್ಯ ಗೌರವವಿದೆ.
ಸಾಂಸ್ಕೃತಿಕ ಸಮಾರಂಭಗಳು
ಮದುವೆಯನ್ನೂ ಕೊಡವ ಪದ್ಧತಿಯಂತೆ ವಧೂ-ವರರು ತಮ್ಮ-ತಮ್ಮ ಮನೆಗಳಲ್ಲಿ ಮಂಟಪದಲ್ಲಿ ಕುಳಿತು ನಂಟರಿಷ್ಟರಿಂದ ಆಶೀರ್ವಾದ, ಉಡುಗೊರೆಗಳನ್ನು ಪಡೆದು, ಮಧ್ಯಾಹ್ನ ಔತಣದೂಟವನ್ನು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಬಳಿಕ ವರನ ದಿಬ್ಬಣ ವಧುವಿನ ಮನೆಗೆ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿ ಇಸ್ಲಾಮ್ ಪದ್ಧತಿಯಂತೆ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮವನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಹತ್ತು-ಹನ್ನೆರಡು ಗ್ರಾಮಗಳಲ್ಲಿ ಮರುವಸತಿಯನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿಕೊಂಡ ಸುಮಾರು ಇಪ್ಪತ್ತು-ಇಪ್ಪತ್ತೆರಡು ಕೊಡವ ಮುಸ್ಲಿಮ್ ಕುಟುಂಬಗಳು ತಮ್ಮ-ತಮ್ಮಲ್ಲೇ ವಿವಾಹ ಸಂಬಂಧಿತ ಕೊಡು-ಕೊಳ್ಳುವಿಕೆಯನ್ನು ನಡೆಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಕಾಲಕ್ರಮೇಣ ಪಕ್ಕದ ಕೇರಳದ ಮಾಪಿಳ್ಳೆಯರು ಮತ್ತು ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದ ಬ್ಯಾರಿಗಳೊಡನೆ ಸಂಬಂಧವನ್ನು ಬೆಳೆಸಲಾರಂಭಿಸಿದರು.
ಆಧಾರಗಳು
೧. ಕೊಡಗಿನ ಇತಿಹಾಸ, ಡಿ ಎನ್ ಕೃಷ್ಣಯ್ಯ, ಪ್ರಸಾರಾಂಗ, ಮೈ ವಿ ವಿ, ೧೯೭೪
೨. ಕೊಡವರು, ಡಾ ಪಿ ಎಸ್ ರಾಮಾನುಜಂ,
೩. ಪಟ್ಟೋಲೆ ಪಳಮೆ, ನಡಿಕೇರಿಯಂಡ ಚಿಣ್ಣಪ್ಪ,
೪. India's History, K C Ponnappa Lt Col (Retd), Rawat Publications, 2003
ಉಲ್ಲೇಖ
ಕೊಡಗು ವರ್ಗ:ಕೊಡವರು ವರ್ಗ:ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮ
ಉಚ್ಛಿಷ್ಟ
thumb|ಡಬ್ಬಿಕಟ್ಟಲಾದ ಉಚ್ಛಿಷ್ಟ
ಉಚ್ಛಿಷ್ಟ ಎಂದರೆ ಊಟವಾದ ನಂತರ ಮತ್ತು ಎಲ್ಲರೂ ತಿನ್ನುವುದು ಮುಗಿಸಿದ ಮೇಲೆ ಉಳಿದುಕೊಂಡ ಊಟದ ತಿನ್ನದಿರದ ಬಿಸಿ ಅಥವಾ ತಣ್ಣಗಿನ ಶೇಷ. (ಮೂಳೆಗಳು ಅಥವಾ ಕೆಲವು ತರಕಾರಿಗಳು ಹಾಗೂ ಹಣ್ಣುಗಳ ಸಿಪ್ಪೆಗಳಂತಹ) ತಿನ್ನಲರ್ಹವಲ್ಲವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾದ ಆಹಾರ ತುಣುಕುಗಳನ್ನು ಉಚ್ಛಿಷ್ಟವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲ, ಬದಲಾಗಿ ತ್ಯಾಜ್ಯ ವಸ್ತುವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಯಾವುದನ್ನಾದರೂ "ಉಚ್ಛಿಷ್ಟ"ವೆಂದು ಸೂಕ್ತವಾಗಿ ವರ್ಗೀಕರಿಸಬೇಕಾದರೆ, ಅದು ಸ್ವಂತವಾಗಿ ಊಟವೆಂದನಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು, ಮತ್ತು ಹಾಗಾಗಿ ಕೇವಲ ಮೂಲದ ಭಾಗಗಳಿಗೆ (ಪಕ್ಕಖಾದ್ಯಗಳು, ಅಲಂಕಾರಕಗಳು, ಇತ್ಯಾದಿ) ಸೀಮಿತವಾಗಿರಬಾರದು.
ಉಚ್ಛಿಷ್ಟದ ಅಂತಿಮ ಗತಿಯು ಊಟವನ್ನು ಎಲ್ಲಿ ಮಾಡಲಾಯಿತು, ಊಟ ಮಾಡುವವನ ಇಷ್ಟಗಳು, ಮತ್ತು ಚಾಲ್ತಿಯಲ್ಲಿರುವ ಸಾಮಾಜಿಕ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಅವಲಂಬಿಸಿರುತ್ತದೆ. ಮನೆ ಅಡಿಗೆಯ ಉಚ್ಛಿಷ್ಟವನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಆಮೇಲೆ ತಿನ್ನಲು ಉಳಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಖಾಸಗಿ ಪರಿಸರದಲ್ಲಿರುವುದರಿಂದ, ಗಾಳಿತೂರದ ಧಾರಕಗಳು ಮತ್ತು ಶೈತ್ಯೀಕರಣದಂತಹ ಆಹಾರ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಸೌಲಭ್ಯಗಳು ಹತ್ತಿರ ಇರುವುದರಿಂದ ಇದು ಸುಗಮವಾಗುತ್ತದೆ. ಸ್ವಲ್ಪ ಉಚ್ಛಿಷ್ಟ ಆಹಾರವನ್ನು ಶೀತಕದಿಂದ ತಣ್ಣಗೆಯೇ ತಿನ್ನಬಹುದು, ಇತರ ಉಚ್ಛಿಷ್ಟವನ್ನು ಮೈಕ್ರೊವೇವ್ ಅಥವಾ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಅವನ್‍ನಲ್ಲಿ ಮತ್ತೆ ಬಿಸಿಮಾಡಬಹುದು, ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಘಟಕಾಂಶಗಳೊಂದಿಗೆ ಮಿಶ್ರಣ ಮಾಡಿ ಪುನಃ ಬೇಯಿಸಿ ಹೊಸ ಭಕ್ಷ್ಯವನ್ನು ತಯಾರಿಸಬಹುದು.
ಉಚ್ಛಿಷ್ಟವನ್ನು ಹಿಂದೂ ದೇವತೆಗೆ ಎಂದೂ ಅರ್ಪಿಸಲಾಗುವುದಿಲ್ಲವಾದರೂ, ಮಾತಂಗಿ ದೇವತೆಗೆ ಈ ನಿಷೇಧಿತ ನೈವೇದ್ಯವನ್ನು ಅರ್ಪಿಸಬೇಕೆಂದು ವಿಧಿಸಲಾಗಿದೆ. ಇದು ಪರಮ ಜ್ಞಾನ ಮತ್ತು ಅಲೌಕಿಕ ಶಕ್ತಿಗಳನ್ನು ಸಾಧಿಸುವ ಸಲುವಾಗಿ ತನ್ನ ಘನತೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಮಾತಂಗಿಯು ಇಚ್ಛಿಸುತ್ತಾಳೆ.
ಉಚ್ಛಿಷ್ಟದಿಂದ ತಯಾರಿಸಲಾದ ಹೊಸ ಖಾದ್ಯಗಳು ವಿಶ್ವ ಪಾಕಪದ್ಧತಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಕಷ್ಟು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ, ಮತ್ತು ಇಂತಹ ಅನೇಕ ಖಾದ್ಯಗಳನ್ನು ಶೈತ್ಯೀಕರಣ ಹಾಗೂ ವಿಶ್ವಸನೀಯ ಗಾಳಿತೂರದ ಧಾರಕಗಳು ಅಸ್ತಿತ್ವದಲ್ಲಿರುವುದಕ್ಕೆ ಮುಂಚಿನ ದಿನಗಳಲ್ಲಿ ಸೃಷ್ಟಿಸಲಾಯಿತು. ಅನ್ಯಥಾ ತಿನ್ನಲರ್ಹವಲ್ಲದ ಮೂಳೆಗಳಿಂದ ಪೌಷ್ಟಿಕತೆಯನ್ನು ಗ್ರಹಿಸುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, ಸ್ವತಃ ಒಂದು ಊಟವೆಂದೆನಿಸೊಳ್ಳಲು ಬಹಳ ಸಣ್ಣದಾದ ಉಚ್ಛಿಷ್ಟ ತುಣುಕುಗಳನ್ನು ಸೇರಿಸಲು ಸ್ಟಾಕ್‍ಗಳು ಮತ್ತು ಬ್ರಾತ್‍ಗಳು ಅತ್ಯುತ್ತಮ ಅಡಿಪಾಯವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಕ್ಯಾಸರೋಲ್‍ಗಳು, ಪಾಯೇಯಾ, ಫ಼್ರೈಡ್ ರೈಸ್, ಶೆಪರ್ಡ್ ಪೈಸ್, ಮತ್ತು ಪೀಟ್ಸಾವನ್ನು ಕೂಡ ಈ ಉದ್ದೇಶಕಾಗಿ ಬಳಸಬಹುದು, ಮತ್ತು ಇವನ್ನು ಉಚ್ಛಿಷ್ಟವನ್ನು ಮರುಬಳಸುವ ಸಾಧನವಾಗಿ ಆವಿಷ್ಕರಿಸಲಾಗಿರಬಹುದು. ಅಮೇರಿಕನ್ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳಲ್ಲಿ, ಉಚ್ಛಿಷ್ಟ ಪೀಟ್ಸಾ ಸ್ವತಃ ವಿಶಿಷ್ಟ ಗುಂಪಿನೊಳಗಿನ ಮಹತ್ವವನ್ನು ಪಡೆದುಕೊಂಡಿದೆ.
ವರ್ಗ:ಮರುಬಳಕೆ
ಟಿ.ಎಮ್.ಸೌಂದರ್‍ರಾಜನ್
ಟಿ.ಎಮ್.ಸೌಂದರ್‍ರಾಜನ್ (೨೪ ಮಾರ್ಚ್ ೧೯೨೨ -೨೫ ಮೇ ೨೦೧೩),ತಮಿಳು ಚಿತ್ರರಂಗದ ಜನಪ್ರಿಯ ಹಿನ್ನೆಲೆಗಾಯಕ.ತಮಿಳು ಚಿತ್ರರಂಗದಲ್ಲಿ ಸುಮಾರು ೬ ದಶಕಗಳ ಕಾಲ ಹಿನ್ನೆಲೆಗಾಯಕರಾಗಿದ್ದು, ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದ ಬಹುತೇಕ ಎಲ್ಲಾ ಜನಪ್ರಿಯ ನಾಯಕ ನಟರಿಗೂ ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯನ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ.ಸುಮಾರು ೫೦೦೦ ಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ ೨೦,೦೦೦ ಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಹಾಡುಗಳನ್ನು ಹಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಇದಲ್ಲದೆ ಸುಮಾರು ೩೦೦೦ ಭಕ್ತಿಗೀತೆಗಳನ್ನೂ ಹಾಡಿದ್ದಾರೆ. ೧೯೪೫ರಿಂದಲೂ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯ ಸಂಗೀತ ಕಛೇರಿಗಳನ್ನು ನೀಡುತ್ತಿದ್ದ ಇವರು ಸುಮಾರು ೧೧ ಭಾಷೆಗಳನ್ನು ಹಾಡಿದ್ದಾರೆ.೧೯೫೫ ರಿಂದ ೧೯೮೫ರ ವರೇಗೆ ಚಿತ್ರರಂಗದಲ್ಲಿ ಸಕ್ತ್ರಿಯರಾಗಿದ್ದ ಇವರು,೨೫ ಮೇ,೨೦೧೩ ರಂದು ತಮ್ಮ ೯೧ನೆಯ ವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲಿ ನಿಧನಹೊಂದಿದರು.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಕರ್ನಾಟಕ ಸಂಗೀತಕಾರರು ವರ್ಗ:ಹಿನ್ನೆಲೆ ಗಾಯಕರು
ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿ
ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿ ಎಂದರೆ ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕ ಅಥವಾ ಅನುಗತವಾದ ರಾಸಾಯನಿಕ ಚಟುವಟಿಕೆ, ವಿಪರೀತ ಶೀತ, ವಿಪರೀತ ಕಡಿಮೆ ಆರ್ದ್ರತೆ, ಅಥವಾ ಹೂಳುಭೂಮಿಗಳಲ್ಲಿ ದೇಹಗಳನ್ನು ಹೂಳಿದಾಗ ಗಾಳಿಯ ಅಲಭ್ಯತೆಗಳಿಂದಾಗಿ ಚರ್ಮ ಹಾಗೂ ಅಂಗಗಳು ಸಂರಕ್ಷಿತಗೊಂಡ ಶವ. ಪ್ರಸ್ತುತ, ಪತ್ತೆಯಾದ ಪ್ರಾಚೀನ (ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ) ಸಂರಕ್ಷಿತ ಮಾನವ ಶವವೆಂದರೆ 6,000 ವರ್ಷಗಳಷ್ಟು ಹಳೆಯದು ಎನ್ನಲಾದ 1936ರಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಯಾದ ಛೇದಗೊಂಡ ತಲೆ. ಪತ್ತೆಯಾದುದರಲ್ಲಿ ಹಳೆಯ "ಸಂರಕ್ಷಿತ ಶವ"ವೆಂದರೆ ಸರಿಸುಮಾರು 3300 BCನಷ್ಟು ಹಿಂದಿನ ಈಜಿಪ್ಟ್‌ನ ವ್ಯಕ್ತಿಯದ್ದು. ತನ್ನ ಕೂದಲಿನ ಬಣ್ಣದಿಂದಾಗಿ 'ಜಿಂಜರ್‌' ಎಂಬ ಅಡ್ಡಹೆಸರಿನಿಂದ ಕರೆಯಲ್ಪಟ್ಟ ಈ ವ್ಯಕ್ತಿ ಇತರೆ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳಾದ ರಾಮೆಸೆಸ್‌ II ಅಥವಾ ಸೆಟಿ Iಗಳಿಗಿಂತ ಹಳೆಯದಾದರೂ ಅವುಗಳಂತೆ ಅಂತರರಾಷ್ಟ್ರೀಯವಾಗಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧಿ ಹೊಂದಿಲ್ಲ. ಪ್ರಸ್ತುತ ಬ್ರಿಟಿಷ್‌ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿತವಾಗುತ್ತಿರುವ, ಜಿಂಜರ್‌ಅನ್ನು ಕಾವಿನಿಂದ ಕೂಡಿದ್ದ ಮರುಭೂಮಿಯ ಮರಳಿನಲ್ಲಿ ಹೂತಿಡಲಾಗಿತ್ತು. ಮರುಭೂಮಿಯ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳು ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿಯೇ ದೇಹಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿತಗೊಳಿಸಬಹುದಾದ ಕಾರಣ ಇದು ಉದ್ದೇಶಪೂರ್ವಕ ಸಂರಕ್ಷಿತವಾದದ್ದೇ ಅಥವಾ ಅಲ್ಲವೇ ಎಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿಲ್ಲ. ಆದಾಗ್ಯೂ, ಜಿಂಜರ್‌ನನ್ನು ಮಡಕೆಯ ಪಾತ್ರೆಗಳ ಸಮೇತ ಹೂತಿದ್ದ ಕಾರಣ ಆತನನ್ನು ಹೂತಿದ್ದವರು ಕೈಗೊಂಡ ಸಂರಕ್ಷಣಾ ಕ್ರಮಗಳಿಂದಾಗಿ ಅದು ಸಂರಕ್ಷಿತ ಶವವಾಗಿರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ. ನರಿಗಳು ಹಾಗೂ ಇನ್ನಿತರ ಕೊಳೆತ ಶವಗಳನ್ನು ತಿನ್ನುವಂತ ಪ್ರಾಣಿಗಳಿಂದ ರಕ್ಷಿಸಲು ಕಲ್ಲುಗಳನ್ನು ಪೇರಿಸಿಟ್ಟಿರಬಹುದು ಹಾಗೂ ಅವರ ನಂಬಿಕೆಯ ಪ್ರಕಾರ ಸತ್ತವರು ಬೇರೊಂದು ಲೋಕಕ್ಕೆ ಹೋಗುವವರೆಗೆ ಬೇಕಾಗಬಹುದಾದ ಆಹಾರ ಹಾಗೂ ಪೇಯಗಳನ್ನು ತುಂಬಿ ಮಡಕೆಪಾತ್ರೆಗಳನ್ನು ಇಟ್ಟಿರಬಹುದಾದ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ.
ಅಸಾಧಾರಣ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಗಳ ಮೂಲಕ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ ಹಾಗೂ ಸತ್ತವರನ್ನು ಕಾಪಿಡುವ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಮನುಷ್ಯರು ಹಾಗೂ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳು ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ ಕಂಡುಬಂದಿವೆ. 1 ದಶಲಕ್ಷಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಖ್ಯೆಯ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳು ಈಜಿಪ್ಟ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದಿದ್ದು ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಅನೇಕವು ಬೆಕ್ಕುಗಳಾಗಿವೆ. ಅವುಗಳನ್ನು ಹೂತಿಡಲು ಹಾಗೂ ಇನ್ನಿತರ ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನು ಪೂರೈಸಲು 70 ದಿನಗಳು ಬೇಕಾಗುತ್ತವೆ.
ಶವಸಂರಕ್ಷಣಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ
ಮಧ್ಯಕಾಲೀನ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದವರೆಗೆ ಶವಸಂರಕ್ಷಕರು ದೇಹದ ತೇವಾಂಶ ನಿವಾರಿಸಲು ಉಪ್ಪನ್ನು ಬಳಸುತ್ತಿರಲಿಲ್ಲ. ನೇಟ್ರನ್‌ ಎಂಬ ಉಪ್ಪಿನ ತರಹದ ವಸ್ತು ದೇಹವನ್ನು ಒಣಗಿಸಿ ಮೂಳೆಗಳಿಗಿಂತ ಮಾಂಸವನ್ನೂ ರಕ್ಷಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಒಮ್ಮೆ ಒಣಗಿದ ನಂತರ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳಿಗೆ ಶಾಸ್ತ್ರೀಯವಾಗಿ ತೈಲ ಹಾಗೂ ಸುಗಂಧಗಳನ್ನು ಲೇಪಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. 21ನೇ ರಾಜವಂಶವು ಶವಸಂರಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಅತ್ಯಂತ ಮುಂದುವರಿದ ಪರಿಣತಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದು ಆ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಶವಸಂರಕ್ಷಣಾ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ತನ್ನ ಉತ್ತುಂಗವನ್ನು ಮುಟ್ಟಿತ್ತು. ದೇಹದ ಹೊಟ್ಟೆಯನ್ನು ತೆರೆದು ಹೃದಯವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಇನ್ನೆಲ್ಲಾ ಅಂಗಗಳನ್ನು ಹೊರತೆಗೆದು ಅಂತ್ರಪಾತ್ರೆಗಳಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಿಸಿಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಪಾತ್ರೆಗಳ ಮೇಲೆ ನಾಲ್ಕು ದೇವರುಗಳ ಶಿರಗಳಿದ್ದು ಅವರು ಒಳಗಿರುವ ಅಂಗಗಳನ್ನು ನೋಡಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಪ್ರಯೋಜಕವೆಂದು ಭಾವಿಸಿದ್ದ ಮೆದುಳನ್ನು ಪುಡಿಪುಡಿ ಮಾಡಿ ಮೂಗಿನ ಮೂಲಕ ಕೊಕ್ಕೆಗಳ ಸಹಾಯದಿಂದ ಹೊರತೆಗೆದು ಎಸೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಅದೇ ಕೊಕ್ಕೆಗಳ ಮೂಲಕವೇ ದ್ರವೀಕೃತಗೊಳಿಸಿ ಮೂಗಿನ ಮೂಲಕ ಹರಿಯುವ ಹಾಗೆ ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
ಕೊಳೆತುಹೋಗದಂತೆ ಹಾಗೂ ನಿರ್ಜಲೀಕರಣ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಚುರುಕಾಗಿಸಲು ಹೀಗೆ ಬರಿದು ಮಾಡಿದ ದೇಹವನ್ನು ನೇಟ್ರನ್‌ನಿಂದ ಆವೃತಗೊಳಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ನೇಟ್ರನ್‌ ದೇಹವನ್ನು ಮರಳುಗಾಡಿನ ಮರಳಿಗಿಂತಲೂ ವೇಗವಾಗಿ ಒಣಗಿಸಿ ದೇಹವನ್ನು ಉತ್ತಮ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸುತ್ತದೆ. ಅನೇಕವೇಳೆ ಬೆರಳು ಹಾಗೂ ಕಾಲ್ಬೆರಳು ರಕ್ಷಕಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿ'ಯ ಬೆರಳುಗಳು ಹಾಗೂ ಕಾಲ್ವೆರಳುಗಳು ಮುರಿದುಹೋಗದಂತೆ ಅಳವಡಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ದೇಹಕ್ಕೆ ಧಕ್ಕೆಯಾಗದಂತೆ ಕಾಪಿಡುವ ಶ್ವೇತವರ್ಣದ ನಾರುಬಟ್ಟೆಯ ಪಟ್ಟಿಗಳಲ್ಲಿ ಅವುಗಳನ್ನು ಸುತ್ತಿಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ನಂತರ ಮತ್ತೂ ರಕ್ಷಣೆ ನೀಡುವಂತೆ ಅವುಗಳನ್ನು ಅಸ್ತರಿಬಟ್ಟೆಯ ಹಾಳೆಯಲ್ಲಿ ಸುತ್ತಿಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಅನೇಕ ಪವಿತ್ರ ಯಂತ್ರ ಹಾಗೂ ತಾಯತಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿ ಹಾಗೂ ಸುತ್ತುವರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ ಸುತ್ತಮುತ್ತಾ ಇಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಇವುಗಳನ್ನು ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗೆ ತೊಂದರೆಯಾಗದಂತಿರಲು ಹಾಗೂ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಯ ಕಾ/Kaರವರಿಗೆ ಅದೃಷ್ಟ ತರಲು ಮಾಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಸಂರಕ್ಷಿತಗೊಂಡ ನಂತರ, ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳನ್ನು ಸಮಾಧಿಯೊಳಗಿನ  ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಯು ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ವಿಶ್ರಾಂತಿ ಪಡೆಯುವ ಸ್ಥಳವೆಂಬ ನಂಬಿಕೆಯ ಶಿಲಾಶವಸಂಪುಟದಲ್ಲಿಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಪುನರುಜ್ಜೀವಿತ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳ ದಂತಕಥೆಗಳಿಗೆ ಇಂಬು ನೀಡಿದ ಕೆಲ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಉಸಿರಾಟವನ್ನು ಪ್ರತಿನಿಧಿಸುವ ಶಾಸ್ತ್ರದ ಅಂಗವಾಗಿ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿ'ಯ ಬಾಯಿಯನ್ನು ತೆರೆದಿಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು.
ಈಜಿಪ್ಟ್‌ನ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಅಧ್ಯಯನ
19ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ 20ನೇ ಶತಮಾನದ ಆದಿಯಲ್ಲಿ ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತದ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳಿಗೆ ಬಹಳಷ್ಟು ಬೇಡಿಕೆ ಇತ್ತು, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಕೆಲವು ಪ್ರಸ್ತುತ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶಿಸುತ್ತಿವೆ. ಗಮನಾರ್ಹ ಉದಾಹರಣೆಗಳನ್ನು ಕೈರೋದಲ್ಲಿನ ಈಜಿಪ್ಟ್‌ನ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ, ಬರ್ಲಿನ್‌ನ ಅಜಿಪ್ಟಿಷಸ್‌ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯ ಹಾಗೂ ಲಂಡನ್‌ನ ಬ್ರಿಟಿಷ್‌ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕಿಡಲಾಗಿದೆ. ಈಜಿಪ್ಟ್‌ನ ಲಕ್ಸಾರ್‌ ನಗರವು ಶವಸಂರಕ್ಷಣಾ ವಿಶೇಷ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯದ ಕೇಂದ್ರ ಕೂಡಾ ಆಗಿದೆ. ರಾಮೆಸೆಸ್‌ Iರದ್ದು ಎನ್ನಲಾದ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಶವದ ಅವಶೇಷಗಳು ಯುನೈಟೆಡ್‌ ಸ್ಟೇಟ್ಸ್‌ –ಕೆನಡಾ ಗಡಿಯಲ್ಲಿನ  ನಯಾಗರ ಜಲಪಾತದ ಬಳಿಯ ಡೇರ್‌ಡೆವಿಲ್  ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯದಲ್ಲಿದ್ದವು ; ದಾಖಲೆಗಳ ಪ್ರಕಾರ ಅದನ್ನು 1860ರಲ್ಲಿ ಕೆನಡಾದ ವ್ಯಕ್ತಿಗೆ ಮಾರಲಾಗಿತ್ತು ಹಾಗೂ ಇತರ ಕಲಾವಸ್ತುಗಳೊಂದಿಗೆ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಯನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಂಡ ಜಾರ್ಜಿಯಾದ ಅಟ್ಲಾಂಟಾದಲ್ಲಿನ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯವು, ಇದು ರಾಜವಂಶದ್ದೆಂದು ನಿರ್ಧರಿಸಿ, ಈಜಿಪ್ಟ್‌'ನ ಪ್ರಾಚೀನ ವಸ್ತುಗಳ ಪ್ರಧಾನ ಸಮಿತಿಗೆ ಮರಳಿಸುವವರೆಗೆ ಬಹುಮಟ್ಟಿಗೆ 140 ವರ್ಷಗಳ ಕಾಲ ಎರಡು-ತಲೆಗಳ ಆಕಳಿನಂತಹಾ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು ಎಂಬುದನ್ನು ಸೂಚಿಸುತ್ತವೆ. ಇದು ಪ್ರಸ್ತುತ ಲಕ್ಸಾರ್‌ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿತವಾಗುತ್ತಿದೆ.
ತೀರ ಇತ್ತೀಚೆಗೆ ವಿಜ್ಞಾನವು ಕೂಡಾ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತಿಯನ್ನು ತೋರಿಸಿದೆ. ಈಜಿಪ್ಟ್‌ ಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರಾದ Dr. ಬಾಬ್‌ ಬ್ರೀಯರ್‌ರು, ಪ್ರಾಚೀನ ಈಜಿಪ್ಟ್‌ ವಿಧಾನದಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಯನ್ನು ಮರುನಿರ್ಮಿಸಲು ಪ್ರಯತ್ನಿಸಿದ ಪ್ರಥಮ ಆಧುನಿಕ ವಿಜ್ಞಾನಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ವೈದ್ಯಕೀಯವಾಗಿ CAT ಶೋಧಕ ಯಂತ್ರಗಳ ಜೀವಿತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳಿಗೆ ವಿಪರೀತ ಅಪಾಯಕಾರಿಯಾಗಬಹುದಾದ ವಿಕಿರಣ ಮಟ್ಟದ ಮಾಪನಾಂಕ ನಿರ್ಣಯದಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ. ವಸ್ತುತಃ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳ ಆಚ್ಛಾದನೆಯನ್ನು ಹೊರತೆಗೆಯದೇ CAT ಶೋಧಕ ಹಾಗೂ X-ರೇ ಯಂತ್ರಗಳ ಮೂಲಕ ಅವುಗಳ ಒಳಗಿರುವುದರ ಸಾಂಖ್ಯಿಕ ಬಿಂಬವನ್ನು ಮೂಡಿಸಿ  ಅವುಗಳ ಅಧ್ಯಯನವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳಬಹುದಾಗಿದೆ. ಪ್ರಾಚೀನ ಜನರ ಆರೋಗ್ಯ ಹಾಗೂ ಅವರ ಜೀವಿತ ಅವಧಿಯ ಬಗ್ಗೆ ಸಮೃದ್ಧ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ನೀಡಿದ್ದರಿಂದ ಜೀವವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಹಾಗೂ ಮಾನವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರಿಗೆ  ಅವು ಬಹಳಷ್ಟು ಉಪಯುಕ್ತವಾಗಿವೆ. 2008ರಲ್ಲಿ, CT ಶೋಧಕಗಳ ಇತ್ತೀಚಿನ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ (ಷಿಕಾಗೋ ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾಲಯದ 64- ಹಾಗೂ 256-ಸ್ಲೈಸ್‌ ಫಿಲಿಪ್ಸ್‌ ಶೋಧಕ) ಪ್ರಸ್ತುತ  ಷಿಕಾಗೋದ ಓರಿಯೆಂಟಲ್‌ ಇನ್‌ಸ್ಟಿಟ್ಯೂಟ್‌ನಲ್ಲಿರುವ ಅಮುನ್‌ ದೇವಾಲಯದ ಓರ್ವ ದೇವಾಲಯ ಗಾಯಕಿ ಹಾಗೂ ಅರ್ಚಕಿ ಮೆರೆಸಾಮುನ್‌ಳ, ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಯನ್ನು ಅಧ್ಯಯನ ಮಾಡಲು ಬಳಸಿದರು. ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳ DNAಯ ಅಣುವಾರು ತದ್ರೂಪಿನ ಬಗ್ಗೆ ಆಸಕ್ತ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಸುಮಾರು 400 BC ಕಾಲದ ಈಜಿಪ್ಟ್‌ನ  ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಯಲ್ಲಿ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಗೊಳಿಸಬಹುದಾದ DNAಯು ಪತ್ತೆಯಾಗಿರುವುದಾಗಿ ವರದಿ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ. ಮಧ್ಯಯುಗೀಯ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಅಂತಿಮ ಅವಧಿಯ ಪ್ರಾಚೀನ ಈಜಿಪ್ಟ್‌ನ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳ ಕೂದಲಿನ ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯು ನಿಯತ ಆಹಾರಪದ್ಧತಿಯ ಸುಳಿವನ್ನು ನೀಡಿದರೂ, ಸುಮಾರು 3200 BC ಅವಧಿಯ ಪ್ರಾಚೀನ ಈಜಿಪ್ಟ್‌ನ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳು ತೀವ್ರ ರಕ್ತಹೀನತೆಯ ಹಾಗೂ ರಕ್ತವ್ಯಾಧಿಗಳ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ವ್ಯಕ್ತಗೊಳಿಸಿದ್ದವು.
ನೈಸರ್ಗಿಕ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳು
ಶೀತದ ವೈಪರೀತ್ಯ (ನೀರ್ಗಲ್ಲ ಮನುಷ್ಯ ಓಟ್ಜಿ ‌, ನೀರ್ಗಲ್ಲ ಕನ್ಯೆ), ಆಮ್ಲತೆ (ಟಾಲ್ಲಂಡ್‌ ಮನುಷ್ಯ), ಉಪ್ಪಿನಂಶ (ಉಪ್ಪು ಮನುಷ್ಯ), ಅಥವಾ ಇಂಗಿಸುವ ಶುಷ್ಕತೆ (ಟಾರಿಮ್‌ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳು)ಯಂತಹಾ ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿ-ಸಂಭವಿಸುವ ಪರಿಸರಗಳ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ನಿರ್ಮಿತವಾದ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳನ್ನು ವಿಶ್ವದ ಎಲ್ಲೆಡೆ ಪತ್ತೆಯಾಗಿವೆ. ವೈಡೆ ಬಾಲಕಿ ಹಾಗೂ ಲಿಂಡೋ ಮನುಷ್ಯನಂತಹಾ ಹೂತ ದೇಹಗಳೆಂದು ಕರೆಯಲಾದ ಸಾವಿರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಕಬ್ಬಿಣ ಯುಗದ ಶವಗಳನ್ನು ಉತ್ತರ ಯೂರೋಪ್‌ನ ಹೂಳು ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲಾಗಿದೆ. ಇತರೆ ಪ್ರಾಣಿ ಸಂಕುಲಗಳ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಶವಸಂರಕ್ಷಣೆಯು ಕೂಡಾ ಆಗುತ್ತದೆ; ಆಳವಿಲ್ಲದ ಉಪ್ಪುನೀರಿನ ಪರಿಸರದ ತಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಅದರಲ್ಲೂ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾಗಿ ಈ ರೀತಿಯ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಪೂರಕವಾಗಿರುವ ದೇಹರಚನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಸಮುದ್ರಕುದುರೆ ಹಾಗೂ ನಕ್ಷತ್ರಮೀನುಗಳಂತಹಾ ತಳಿಗಳಲ್ಲಿ ಇದು ಹೆಚ್ಚು ಸಂಭವನೀಯವಾಗಿರುತ್ತವೆ. ಅಮೇರಿಕಾದಲ್ಲಿನ ಲಿಯೊನಾರ್ಡೋ, ಡಕೋಟಾ, ಹಾಗೂ ಟ್ರಾಕೋಡಾನ್‌ ಡೈನೋಸಾರ್‌ಗಳ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಯಂತಹಾ ಹಳೆಯ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳು ಬಹುಮೌಲ್ಯದ ಶೋಧನೆಗಳು.
ಇಟಲಿ
ನೈಸರ್ಗಿಕ ಶವಸಂರಕ್ಷಣೆಯು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪರಿಸರದ ಬೇಡಿಕೆ ಹೊಂದಿದ್ದು ಅಪರೂಪವಾದರೂ, ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ತಿಳಿದುಬಂದಿರುವ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳಲ್ಲೇ ಪುರಾತನವಾದ ಕೆಲವನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿದೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ವಿಖ್ಯಾತವಾದ ಪ್ರಾಚೀನ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿ ಎಂದರೆ ಸುಮಾರು 3300 BCಯ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಓಟ್ಜ್‌ಟಲ್‌ ಆಲ್ಪ್ಸ್‌ಪ್ರದೇಶದ ಹಿಮನದಿಯಲ್ಲಿ ಘನೀಭವಿಸಿದ ಹಾಗೂ 1991ರಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಯಾದ ನೀರ್ಗಲ್ಲ ಮನುಷ್ಯ ಓಟ್ಜಿ. 1805ರಲ್ಲಿ ಉಂಬ್ರಿಯಾ ಪ್ರದೇಶದ ಫೆರೆಂಟಿಲ್ಲೋನಲ್ಲಿ ಕೂಡಾ  ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳು ಪತ್ತೆಯಾದವು. ಅತಿ ಹೆಚ್ಚು ಪ್ರಾಚೀನವೆಂದರೆ ನಾಲ್ಕು ಶತಮಾನಗಳಷ್ಟು ಹಿಂದಿನದ್ದು ಹಾಗೂ ಇತ್ತೀಚಿನದ್ದು 19ನೇ ಶತಮಾನದವೂ ಸೇರಿದಂತೆ ಇಪ್ಪತ್ತು ನೈಸರ್ಗಿಕ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳಿವೆ.
ಹೂಳುಪ್ರದೇಶದ ದೇಹಗಳು
ಯುನೈಟೆಡ್‌ ಕಿಂಗ್‌ಡಂ, ಐರ್‌ಲೆಂಡ್‌ ಗಣರಾಜ್ಯ, ಜರ್ಮನಿ, ನೆದರ್‌ಲೆಂಡ್ಸ್, ಸ್ವೀಡನ್‌, ಹಾಗೂ ಡೆನ್‌ಮಾರ್ಕ್‌ಗಳು ಸ್ಫಾಗ್ನಂ ಹೂಳು ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸಂಚಯಿಸಿದ್ದ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಕೊಲೆಗಳ ಅಥವಾ ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಯ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಮರಣಿಸಿದ ಜನರ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳ ಅನೇಕ ಹೂಳುಪ್ರದೇಶದ ದೇಹಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದವು. ಅಂತಹಾ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ, ನೀರಿನ ಆಮ್ಲತೆ, ಶೈತ್ಯ ಹಾಗೂ ಆಮ್ಲಜನಕದ ಕೊರತೆಗಳು ಸೇರಿ ದೇಹದ ಚರ್ಮ ಹಾಗೂ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಜೀವಕೋಶಗಳನ್ನು ಹದಗೊಳಿಸಿವೆ. ಅಸ್ಥಿಪಂಜರವು ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಕಾಲಾನುಕ್ರಮದಲ್ಲಿ ವಿಭಜಿತವಾಗುತ್ತದೆ. ಅಂತಹಾ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳು ಚರ್ಮ ಹಾಗೂ ಇತರ ಅಂಗಗಳು ಯಥಾಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿದ್ದು ಹೂತೆಡೆಯಿಂದ ಹೊರತೆಗೆದಾಗ ಅಪೂರ್ವವಾಗಿ ಸಂರಕ್ಷಿತವಾಗಿದ್ದವು; ಮರಣಿಸಿದವರ ಕೊನೆಯ ಆಹಾರವನ್ನೂ ಸಹಾ ಜಠರ/ಹೊಟ್ಟೆಯನ್ನು ಪರೀಕ್ಷಿಸಿ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ಈ ರೀತಿಯ ಪ್ರಸಿದ್ಧ ಸಂಗತಿಯೆಂದರೆ ಹರಾಲ್ಡ್‌ಸ್ಕೆರ್‌ ಮಹಿಳೆಯದು, ಆಕೆಯ ದೇಹವನ್ನು ಜಟ್‌ಲೆಂಡ್‌ನ ಹೂಳುಪ್ರದೇಶವೊಂದರಲ್ಲಿ ಕೆಲಸಗಾರರು 1835ರಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಿದ್ದರು. ಆಕೆಯನ್ನು ಆದಿ ಮಧ್ಯಯುಗದ ಡ್ಯಾನಿಷ್‌ ರಾಣಿಯೆಂದು ತಪ್ಪಾಗಿ ಗುರುತಿಸಲಾಗಿತ್ತು, ಅದೇ ಕಾರಣಕ್ಕಾಗಿ ಆಕೆ ಪ್ರಸಕ್ತ ಇಡಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ವೆಜ್ಲೆಯ ಸಂತ ನಿಕೋಲಾಯ್‌ ಚರ್ಚ್‌ನ, ರಾಜವಂಶೀಯ ಶಿಲಾಶವಸಂಪುಟದಲ್ಲಿ ಇಡಲಾಗಿತ್ತು.
ಗುವಾಂಚಸ್ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳು
ಕ್ಯಾನರಿ ದ್ವೀಪಗಳ ಆದಿವಾಸಿ ಗುವಾಂಚಸ್‌ಗಳು ಸತ್ತ ತಮ್ಮವರನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಿಡುತ್ತಿದ್ದರು; 6 ಅಥವಾ 7 ಪೌಂಡ್‌ಗಳಿಗಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ತೂಕವಿರದ ಅನೇಕ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳನ್ನು ವಿಪರೀತ ಶುಷ್ಕಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಲಾಯಿತು. ಅವರ ಪದ್ಧತಿಯು ಪ್ರಾಚೀನ ಈಜಿಪ್ಟ್‌ ಜನರ ವಿಧಾನದ ರೀತಿಯೇ ಇತ್ತು. ಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ ವ್ಯತ್ಯಾಸ ಹೊಂದಿರಬಹುದಾಗಿತ್ತು. ಟೆನೆರೈಫ್‌ನಲ್ಲಿ, ಶವವನ್ನು ಮೇಕೆ ಹಾಗೂ ಕುರಿಗಳ ಚರ್ಮದಲ್ಲಿ ಸುತ್ತಿಡಲಾಗುತ್ತಿದ್ದರೆ , ಇತರೆ ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ ಅಂಟಿನಂತಹಾ ವಸ್ತುವನ್ನು ದೇಹವನ್ನು ರಕ್ಷಿಸಲು ಬಳಸುತ್ತಿದ್ದರಲ್ಲದೇ ನಂತರ ಪ್ರವೇಶಿಸಲು ಕಷ್ಟಸಾಧ್ಯವಾದ ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಅಥವಾ ಸಮಾಧಿದಿಣ್ಣೆಗಳಡಿ ಇಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಟೆನೆರೈಫ್‌ನ ಅನೇಕ ಪ್ರದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಸಸ್ಯಾಂಶಗಳಿಂದ ಕೂಡ ದೇಹಕ್ಕೆ ಉಪಚಾರ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಸಂರಕ್ಷಿಸುವ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಕೂಡ ವಿಶೇಷ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಮೀಸಲಿಡಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು, ಸ್ತ್ರೀ ಶವಗಳಿಗೆ ಮಹಿಳೆಯರನ್ನು, ಪುರುಷಶವಗಳಿಗೆ ಪುರುಷರನ್ನು ನೇಮಿಸಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಸಂರಕ್ಷಣೆಯು ಸಾರ್ವತ್ರಿಕವಾದಂತೆ ಇರಲಿಲ್ಲ, ಅನೇಕವೇಳೆ ದೇಹಗಳನ್ನು ಗುಹೆಗಳಲ್ಲಿ ಮುಚ್ಚಿಡುವಿಕೆ ಅಥವಾ ಹೂಳುವಿಕೆಯು ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತು. ಟೆನೆರೈಫ್‌ ದ್ವೀಪದ ಆದಿವಾಸಿಗಳ ವಿಧಾನವು ಪರಿಪೂರ್ಣವಾಗಿತ್ತು ಏಕೆಂದರೆ ಅವರ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳು ಸ್ಪೇನ್‌ ಹಾಗೂ ದ್ವೀಪಗಳಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿತಗೊಂಡಿದ್ದವಲ್ಲದೇ ಜನಪ್ರಿಯವೂ ಆಗಿದ್ದವು. ಮುಸೆಯೋ ಡೆ ಲಾ ನೇಚರಾಲೆಜಾ ವೈ ಎಲ್‌ ಹೊಂಬ್ರೆ (ಟೆನೆರೈಫ್‌ )ನಲ್ಲಿ ಸ್ಯಾನ್‌ ಆಂಡ್ರೆಸ್‌ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿ ಇದ್ದಂತೆ  ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳಲ್ಲಿಯೇ ಗುವಾಂಚಸ್‌  ಪ್ರಮುಖವಾಗಿವೆ.
ದಕ್ಷಿಣ ಅಮೇರಿಕಾದಲ್ಲಿ
ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಚರಣೆಯ ಅಂಗವಾಗಿ ಬಲಿಕೊಟ್ಟು ಆಂಡಿಸ್‌ ಪರ್ವತದ ಶಿಖರಗಳಲ್ಲಿ ಇಡುತ್ತಿದ್ದ ಪೆರು ಹಾಗೂ ಚಿಲಿಗಳಲ್ಲಿನ ಉತ್ತಮವಾದ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳು ಸುಮಾರು 500 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದಿನ  ಇಂಕಾ ಅವಧಿಯವಾಗಿವೆ. ಇದೇ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಇದುವರೆಗೆ ಪತ್ತೆ ಹಚ್ಚಲಾದವುಗಳಲ್ಲೇ ಹಳೆಯ ಸಂರಕ್ಷಿತ ದೇಹಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಚಿಂಚೊರ್ರೋ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳು ಇವೆ. ಇಲ್ಲಿನ ಶೀತ, ಹಾಗೂ ಒಣ ಹವಾಗುಣವು ಶವಗಳನ್ನು ಒಣಗಿಸುವ ಹಾಗೂ ಯಥಾಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸಂರಕ್ಷಿಸುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯ ಹೊಂದಿದೆ. 1995ರಲ್ಲಿ 1440ರಿಂದ 1450ರ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಮರಣಿಸಿದ 11-ರಿಂದ 14-ವರ್ಷ-ವಯಸ್ಸಿನ ಇಂಕಾ ಬಾಲಕಿಯ ಘನೀಭವಿಸಿದ ದೇಹವು ದಕ್ಷಿಣ ಪೆರುವಿನ ಅಂಪಾಟೊ ಪರ್ವತದಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಯಾಯಿತು. "ಜುವಾನಿಟಾ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿ " (ಸ್ಪ್ಯಾನಿಷ್‌ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ "ಮಾಮಿಯಾ ಜುವಾನಿಟಾ ") ಅಥವಾ "ನೀರ್ಗಲ್ಲ ಕನ್ಯೆ" ಎಂದು ಹೆಸರಾಗಿರುವ ಆಕೆ ಕೆಲ ಪುರಾತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರ ಪ್ರಕಾರ ಇಂಕಾಗಳ ಪರ್ವತ ದೈವ ಆಪಸ್‌ಗೆ ನೀಡಿದ ಮಾನವ ಬಲಿಯಾಗಿದ್ದಳು. ಚಿಲಿಯಲ್ಲಿ, ಟಿವಾನಕು ಯುಗದ ಉತ್ತಮ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿರುವ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಯಾದ 'ಮಿಸ್‌ ಚಿಲಿ' ಇದೆ. ಆಕೆಯನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತ ಸ್ಯಾನ್‌ ಪೆಡ್ರೋ ಡೆ ಅಟಕಾಮಾದಲ್ಲಿನ ಗುಸ್ಟಾವೋ ಪೇಜ್‌ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಗುತ್ತಿದೆ.
ರಷ್ಯಾದಲ್ಲಿ
1989ರ ಬೇಸಿಗೆಯಲ್ಲಿ, Dr. ನಟಾಲಿಯಾ ಪೊಲೊಸ್ಮಕ್‌ ನೇತೃತ್ವದ ರಷ್ಯಾದ ಪುರಾತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞರ ತಂಡ ಮಂಗೋಲಿಯಾದ ಗಡಿಪ್ರದೇಶದ ಸನಿಹವಿರುವ ಆಲ್ಟೆ ಪರ್ವತಗಳಲ್ಲಿನ ಪಾಂಟಿಕ್‌-ಕ್ಯಾಸ್ಪಿಯನ್‌ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲು ಪ್ರದೇಶದ ಸ್ವರ್ಗದ ಹುಲ್ಲುಗಾವಲು/ಪೇಸ್ಚರ್ಸ್‌ ಆಫ್‌ ಹೆವನ್‌ ಎಂದು ಹೆಸರಾದ ಪವಿತ್ರ ಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಸೈಬೀರಿಯಾದ ನೀರ್ಗಲ್ಲ ಕನ್ಯೆಯನ್ನು ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಿದರು. ಆಕೆಯ ಕೊನೆಯ ಪ್ರಯಾಣಕ್ಕೆ ಸಾಂಕೇತಿಕ ಆಹಾರ ಹಾಗೂ ಆರು ಅಲಂಕೃತ ಕುದುರೆಗಳೊಂದಿಗೆ ಸಂರಕ್ಷಿತಗೊಂಡು ನಂತರ ಅಸಾಧಾರಣ ವಾತಾವರಣದ ಕಾರಣ ಐದನೇ ಶತಮಾನ B.C.ಯಲ್ಲಿ ಘನೀಭವಿಸಿದ ಆಕೆಯು, ನಾಶಗೊಂಡ ಪೇಜಿರಿಕ್‌ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯ ಷಮನ್‌ ಆಗಿದ್ದಿರಬಹುದೆಂದು ನಂಬಲಾಗಿದೆ. ಆಕೆಯ ದೇಹವನ್ನು ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಪ್ರಾಣಿಗಳ ಚಿತ್ರದ ಎದ್ದುಕಾಣುವ ನೀಲಿ ಹಚ್ಚೆಗಳಿಂದ ಆವರಿಸಲಾಗಿತ್ತು. ಉತ್ತಮ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಹಚ್ಚೆಗಳೆಂದರೆ ಕತ್ತೆ, ಪರ್ವತದ ಟಗರು, ವಿಪರೀತ ಶೈಲೀಕೃತಗೊಂಡ ಉದ್ದನೆಯ ಕವಲ್ಗೊಂಬುಗಳ ಎರಡು ಜಿಂಕೆಗಳು ಹಾಗೂ ಬಲ ತೋಳಿನ ಮೇಲಿದ್ದ ಕಾಲ್ಪನಿಕ ಮಾಂಸಾಹಾರಿ ಸಸ್ತನಿಗಳವು. ಎದೆಯ ಮೇಲಿನ ಗೃಧ್ರಸಿಂಹವನ್ನು ಹೋಲುವ ಇಬ್ಬರು ರಾಕ್ಷಸರ ಹಚ್ಚೆಗಳು ಹಾಗೂ ಎಡತೋಳಿನ ಮೇಲೆ  ಎರಡು ಜಿಂಕೆ ಹಾಗೂ ಪರ್ವತಮೇಕೆಗಳನ್ನು ಸೂಚಿಸುವಂತಿರುವ ಭಾಗಶಃ ಅಳಿಸಿಹೋದ ಮೂರು ಚಿತ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ  ("ಕೊನನ್‌" ಎಂಬ ಅಡ್ಡಹೆಸರಿಡಲಾದ) ಓರ್ವ ಪುರುಷನನ್ನೂ ಆಕೆಯೊಂದಿಗೆ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಿದ್ದರು. ನೀರ್ಗಲ್ಲಿನಿಂದ ಹೊರತೆಗೆದ ನಂತರ ಸರಿಯಾದ ಉಪಚಾರ ಮಾಡದ ಕಾರಣ ಆದ ದೇಹದ ತ್ವರಿತ ಕೊಳೆತ ಹಾಗೂ ಸೋವಿಯತ್‌ ಒಕ್ಕೂಟದ ಒಡೆಯುವಿಕೆಯ ನಂತರ ಅಲ್ಟಾಯ್‌ ಗಣರಾಜ್ಯವು ನೀರ್ಗಲ್ಲ ಕನ್ಯೆಯೂ ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕ "ಕಳುವಾದ" ಪ್ರಾಕ್ತನ ಕೃತಿಗಳ ಮರಳಿಕೆಗೆ ಆಗ್ರಹಿಸಿದ ಕಾರಣ ಪ್ರಸ್ತುತ ಸೈಬೀರಿಯಾದ ನೋವೋಸಿಬಿರ್ಸ್ಕ್‌ನಲ್ಲಿ ಕಾಪಿಡಲಾಗಿರುವ ನೀರ್ಗಲ್ಲ ಕನ್ಯೆಯು ವಿವಾದಗಳ ಮೂಲವಾಗಿದ್ದಳು.
ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕಾದಲ್ಲಿ
1972ರಲ್ಲಿ, ಗ್ರೀನ್‌ಲೆಂಡ್‌ನ ಕ್ವಿಲಾಕಿಟ್ಸೊಕ್‌ ಎಂಬಲ್ಲಿನ ಎಸ್ಕಿಮೋಗಳ ತ್ಯಜಿಸಿದ ವಸತಿಪ್ರದೇಶದಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಎಂಟು ಸಂರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳು ಪತ್ತೆಯಾದವು. "ಗ್ರೀನ್‌ಲೆಂಡ್‌ನ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳು" ಸುಮಾರು 500 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಮರಣಿಸಿದ ಆರು ತಿಂಗಳ ಶಿಶು, ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷದ ಹುಡುಗ, ಹಾಗೂ ವಿವಿಧ ವಯೋಮಾನದ ಆರು ಮಹಿಳೆಯರದಾಗಿದ್ದವು. ಅವುಗಳು ಪತ್ತೆಯಾದ ಗುಹೆಯಲ್ಲಿನ ಸೊನ್ನೆಗಿಂತ ಕೆಳಗಿನ ತಾಪಮಾನ ಹಾಗೂ ಒಣ ಗಾಳಿಯ ಕಾರಣ ಅವರ ದೇಹಗಳು ನೈಸರ್ಗಿಕವಾಗಿಯೇ ಸಂರಕ್ಷಿತವಾಗಿದ್ದವು. ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕಾದ ಪ್ರಾಚೀನ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿ ಎಂದರೆ ಕ್ವಾಡೆ ಡನ್‌ ಟ್ಸಿಂಚಿ (ಷಾಂಪೇನ್‌ ಹಾಗೂ ಐಷಿಹಿಕ್‌ ಫಸ್ಟ್‌ ನೇಷನ್ಸ್‌ ಜನರ ದಕ್ಷಿಣದ ಟಟ್ಚೋನ್‌ ಭಾಷೆಯಲ್ಲಿ "ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದ ವ್ಯಕ್ತಿ ಪತ್ತೆಯಾದ"), ಎಂಬ ಆಗಸ್ಟ್‌ 1999ರಲ್ಲಿ ಮೂವರು ಫಸ್ಟ್‌ ನೇಷನ್ಸ್‌ ಬೇಟೆಗಾರರು ಟಾಟ್ಷೆನ್‌ಷಿನಿ-ಅಲ್‌ಸೆಕ್‌ ಉದ್ಯಾನವಲಯದ ಹಿಮನದಿಯ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆ ಮಾಡಿದ್ದು. ನಂತರ ಸುಮಾರು 550 ವರ್ಷಗಳ ಹಿಂದೆ ಆತ ಮರಣಿಸಿದ್ದು ಹಾಗೂ ಆತನ ಸಂರಕ್ಷಿತ ಉಳಿಕೆಗಳು ಉತ್ತರ ಅಮೇರಿಕಾದಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಯಾದವುಗಳಲ್ಲೇ ಪ್ರಾಚೀನವಾದುದು ಎಂಬುದನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸಲಾಯಿತು.
ಸ್ವಯಂ-ಶವಸಂರಕ್ಷಣೆ
ಅನೇಕ ಮಹಾಯಾನ ಬೌದ್ಧ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ತಮ್ಮ ಸಾವಿನ ಕಾಲವನ್ನು ತಿಳಿದಿದ್ದುದರಿಂದ ತಮ್ಮ ಮರಣಶಾಸನವನ್ನು ಬರೆದ ಹಾಗೆಯೇ ಅವರ ವಿದ್ಯಾರ್ಥಿಗಳು ಅವರನ್ನು ಕಮಲದ ಭಂಗಿಯಲ್ಲಿ ಕುಳಿತ ಹಾಗೆಯೇ (ಮರ, ಕಾಗದ, ಅಥವಾ ಸುಣ್ಣದಂತಹಾ) ನಿರ್ಜಲಕಾರಕಗಳ ಜೊತೆಗೆ ಧಾರಕದಲ್ಲಿಟ್ಟು ಇಟ್ಟಿಗೆಗಳಿಂದ ಮುಚ್ಚುತ್ತಿದ್ದರು, ನಂತರ ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಮೂರು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರ ಹೊರತೆಗೆಯಲಾಗುತ್ತಿತ್ತು. ಹಾಗೆ ರಕ್ಷಿತಗೊಂಡ ದೇಹಗಳಿಗೆ ನಂತರ ವರ್ಣಲೇಪನ ಮಾಡಿ ಚಿನ್ನದಿಂದ ಅಲಂಕೃತಗೊಳಿಸುತ್ತಿದ್ದರು.
ವಿಕ್ಟರ್‌ H. ಮೇಯರ್‌ರ ವಾದದ ಪ್ರಕಾರ 1990ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ ಸಾಪೇಕ್ಷವಾಗಿ ಕೊಳೆಯದ ಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಮರುಪಡೆದ, ca. 1475ರಲ್ಲಿ ಮರಣಿಸಿದ ಟಿಬೆಟಿಯನ್‌ ಸನ್ಯಾಸಿಯ ಸ್ವಯಂ-ಶವಸಂರಕ್ಷಣೆಯು ದೀರ್ಘಕಾಲೀನ ಉಪವಾಸ ಹಾಗೂ ಕಮಲದ ಭಂಗಿಯಲ್ಲಿ ಕುತ್ತಿಗೆಯನ್ನು ಮೊಣಕಾಲಿನೊಂದಿಗೆ ಸಂಪರ್ಕಿಸುವ ವಿಶೇಷ ಪಟ್ಟಿಯಿಂದ ಸಾವಕಾಶ ಶ್ವಾಸಬಂಧನಗಳೊಂದಿಗೆ ಧ್ಯಾನದ ಸಂಕೀರ್ಣ ಅನುಷ್ಠಾನದ ಮೂಲಕ ಸಾಧಿಸಲಾಯಿತು.
ಸ್ವಯಂ-ಶವಸಂರಕ್ಷಿತ ಸನ್ಯಾಸಿಗಳದ್ದೆಂದು ಹೇಳಲಾದ ದೇಹಗಳನ್ನು ಅನೇಕ  ಜಪಾನೀ ದೇವಾಲಯಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಗಿದೆಯಲ್ಲದೇ, ಸನ್ಯಾಸಿಗಳು ತಮ್ಮ ಸಾವಿಗೆ ಮುನ್ನ, ಉಪ್ಪು, ಕಾಯಿ, ಬೀಜಗಳು, ಬೇರುಗಳು, ಪೀತದಾರುವಿನ ತೊಗಟೆ ಹಾಗೂ ಉರುಷಿ  ಟೀ/ಕಷಾಯಗಳಿಂದ ಕೂಡಿದ ವಿರಳ ಆಹಾರ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನೇ ಅಂಟಿಕೊಂಡಿದ್ದರು/ಕಟುವಾಗಿ ಪಾಲಿಸುತ್ತಿದ್ದರು ಎನ್ನಲಾಗಿದೆ. ಅವರಲ್ಲಿ ಕೆಲವರನ್ನು ಉಪ್ಪಿನಿಂದ ತುಂಬಿದ ಪೀತದಾರು ಮರದ ಪೆಟ್ಟಿಗೆಯಲ್ಲಿ ಜೀವಂತ ಸಮಾಧಿ ಮಾಡಲಾಗಿತ್ತು.
ಆಧುನಿಕ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳು
1830ರ ದಶಕದಲ್ಲಿ, ಪ್ರಯೋಜಕತಾವಾದದ ಸ್ಥಾಪಕ ಜೆರೆಮಿ ಬೆಂಥಮ್‌, ತನ್ನ ಸಾವಿನ ನಂತರ ಕೈಗೊಳ್ಳಬೇಕಾದ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ನೀಡಿದ್ದು ಆಧುನಿಕ ಕಾಲದ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಯ ಮಾದರಿ ರಚನೆಗೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಹೇಗೆ "ಅಜ್ಞಾನದಿಂದಾಗಿ ಅಂಗಚ್ಛೇದನವು ಭಯಹುಟ್ಟಿಸಬಹುದು" ಎಂಬುದನ್ನು ತೋರಿಸುವಂತೆ ತನ್ನ ದೇಹವನ್ನು ತೋರಿಸಬೇಕೆಂದು; ಹಾಗೆ ತೋರಿಸಿ ಉಪನ್ಯಾಸ ಕೊಟ್ಟ ನಂತರ ತನ್ನ ದೇಹದ ಅಂಗಗಳನ್ನು ಅಸ್ಥಿಪಂಜರದೊಂದಿಗೆ (ತಲೆಬುರುಡೆಯ ಹೊರತು, ಕಳವಿನ ಪ್ರಯತ್ನದ ಕಾರಣವಾಗಿ ಬೇರೆಡೆ ಇಡಬೇಕಾಗಿಬರುವವರೆಗೆ ಸಂರಕ್ಷಿಸಿರದ ಹೊರತಾಗಿಯೂ ಆತನ ಕಾಲ ಕೆಳಗೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಗಿದ್ದ) ಸಂರಕ್ಷಿಸಿ, ತಾನು ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಧರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ವಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಉಡಿಸಿ ತಾನು ಆಲೋಚನಾಮಗ್ನನಾಗಿ ಕುಳಿತುಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ ಕುರ್ಚಿಯಲ್ಲಿ ಅದೇ ನಿಲುವಿನಲ್ಲಿರುವಂತೆ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಬೇಕೆಂದು ಕೋರಿದ್ದರು."  ಆತನ ದೇಹವನ್ನು, ಬೆಂಥಮ್‌ ಕೋರಿಕೊಂಡಂತೆ ತಯಾರಿಸಲು ತೊಂದರೆಯಾದ ಕಾರಣ ಮೇಣದಿಂದ ಮಾಡಿದ ತಲೆಯೊಂದಿಗೆ, ಲಂಡನ್‌ನ ಯೂನಿವರ್ಸಿಟಿ ಮಹಾವಿದ್ಯಾಲಯದಲ್ಲಿ ಮುಕ್ತ ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಇಡಲಾಗಿದೆ.
20ನೇ ಶತಮಾನದ ಆದಿಭಾಗದ ವಿಶ್ವಸ್ವತಂತ್ರತಾವಾದದ ರಷ್ಯಾದ ಚಳುವಳಿಯು, ನಿಕೋಲಾಜ್‌ ಫೆಡೊರೊವ್‌ ಪ್ರತಿನಿಧಿಸಿದ ಪ್ರಕಾರ, ಮರಣಿಸಿದ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳ ವೈಜ್ಞಾನಿಕ ಪುನರುಜ್ಜೀವನ ಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು. ಈ ಕಲ್ಪನೆಯು ಎಷ್ಟು ಜನಪ್ರಿಯವಾಯಿತೆಂದರೆ, ಲೆನಿನ್‌'ರ ಮರಣದ ನಂತರ, ಲಿಯೊನಿಡ್‌ ಕ್ರಾಸಿನ್‌ ಹಾಗೂ ಅಲೆಕ್ಸಾಂಡರ್‌ ಬೊಗ್ಡಾನೊವ್‌ ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಆತನನ್ನು ಪುನರುಜ್ಜೀವಿತಗೊಳಿಸಲು ಆತನ ದೇಹ ಹಾಗೂ ಮಿದುಳನ್ನು ಕ್ರಯೋನಿಕ್ಸ್‌ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಮೂಲಕ ಸಂರಕ್ಷಿಸಿಡಬೇಕೆಂದು ಸಲಹೆ ನೀಡಿದರು. ಅಗತ್ಯ ಉಪಕರಣಗಳನ್ನು ವಿದೇಶದಿಂದ ಖರೀದಿಸಲಾಯಿತು, ಆದರೆ ಅನೇಕ ಕಾರಣಗಳಿಂದಾಗಿ ಯೋಜನೆಯು ಕೈಗೂಡಲಿಲ್ಲ. ಬದಲಿಗೆ ಆತನ ದೇಹವನ್ನು ಶವಸಂರಕ್ಷಿಸಿ ಮಾಸ್ಕೋದಲ್ಲಿನ ಲೆನಿನ್‌ ಸಮಾಧಿಯಲ್ಲಿ ಶಾಶ್ವತ ಪ್ರದರ್ಶನದಲ್ಲಿಡಲಾಗಿದ್ದು, ಈಗಲೂ ಪ್ರದರ್ಶಿತವಾಗುತ್ತಿದೆ. ಡ್ಜೋಸರ್‌ ಪಿರಮಿಡ್ ಹಾಗೂ ಸೈರಸ್‌ನ ಸಮಾಧಿಗಳನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ಅವರ ಸಮಾಧಿಯ ಮಾದರಿಯನ್ನು ಅಲೆಕ್ಸೆ ಷ್ಚುಸೆವ್‌ ತಯಾರಿಸಿದ್ದರು.
ಮೆಕ್ಸಿಕೋದ ಗುವಾನಾಜುವಾಟೊ ರಾಜ್ಯದಲ್ಲಿ, ಮೆಕ್ಸಿಕೋ ನಗರದ ವಾಯುವ್ಯ ದಿಕ್ಕಿನಲ್ಲಿರುವ (ಲಿಯಾನ್‌ ಸಮೀಪದ) ಗುವಾನಾಜುವಾಟೊ ನಗರದ ರುದ್ರಭೂಮಿಯಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳು ಪತ್ತೆಯಾದವು. ಅವು ಆನುಷಂಗಿಕ ಆಧುನಿಕ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳಾಗಿದ್ದು ಸತ್ತವರ ಸಂಬಂಧಿಕರು ಒಂದು ವಿಧದ ಸಮಾಧಿ ತೆರಿಗೆಯನ್ನು ಕಟ್ಟಬೇಕೆಂದು ಸ್ಥಳೀಯ ಕಾನೂನು ನಿರ್ದೇಶಿಸಿದುದರಿಂದ ಅವುಗಳನ್ನು 1896ರಿಂದ 1958ರ ನಡುವಿನ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಅಕ್ಷರಶಃ "ಅಗೆದು ಹೊರತೆಗೆಯಲಾಯಿತು". ನಗರವನ್ನು ಎತ್ತರದಿಂದ ನೋಡಲಾಗುವಂತಿರುವ ಬೆಟ್ಟದ ಮೇಲೆ ಮ್ಯುಸಿಯೋ ಡೆ ಲಾಸ್‌ ಮೊಮಿಯಾಸ್‌ನಲ್ಲಿ, ಗುವಾನಾಜುವಾಟೊ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳನ್ನು ಪ್ರದರ್ಶನಕ್ಕಿಡಲಾಗಿದೆ. ಮತ್ತೊಂದು ಗಮನಾರ್ಹ ಆಧುನಿಕ ಕಾಲದ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಶವಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಉದಾಹರಣೆಯೆಂದರೆ ಕ್ರಿಶ್ಚಿಯನ್‌ ಫ್ರೆಡ್‌ರಿಕ್‌/ಚ್‌ ವಾನ್‌ ಕಹ್ಲ್‌ಬುಟ್ಜ್‌ನದು (1651-1702), ಆತನ ದೇಹವನ್ನು ಆತನ ತವರಾದ ಕ್ಯಾಂಪೆಹ್ಲ್‌ನಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಲಾಗಿದೆ.
1994ರಲ್ಲಿ, 1729-1838ರ ಅವಧಿಯ 265 ಸಂರಕ್ಷಿತ ದೇಹಗಳು ಹಂಗೆರಿಯ ವಾಕ್‌ನಲ್ಲಿನ ಡೊಮಿನಿಕನ್‌ ಚರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಯಾದವು. ಈ ಶೋಧನೆಯು ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ಪ್ರಾಮುಖ್ಯತೆಯನ್ನು ಗಳಿಸಿತಲ್ಲದೇ, 2006ರ ವೇಳೆಗೆ ಬುಡಾಪೆಸ್ಟ್‌ನ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಇತಿಹಾಸದ ವಸ್ತುಸಂಗ್ರಹಾಲಯದಲ್ಲಿ ಪ್ರದರ್ಶನವನ್ನು ಏರ್ಪಡಿಸಲಾಗಿತ್ತು. 2006ರ ಮಾರ್ಚ್‌ನಲ್ಲಿ, ಗ್ರೀಕ್‌ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸನ್ಯಾಸಿ ವಿಸ್ಸಾರಿಯನ್‌ ಕೊರ್ಕೊಲಿಯಾಕೊಸ್‌ರ ದೇಹವು ಹದಿನೈದು ವರ್ಷಗಳ ನಂತರವೂ ಆತನ ಸಮಾಧಿಯಲ್ಲಿ ಯಥಾಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಯಾಯಿತು. ಈ ಘಟನೆಯಿಂದಾಗಿ ಶವಸಂರಕ್ಷಣೆಯು ಪವಾಡ ಎನ್ನುವವರ ಹಾಗೂ ನೈಸರ್ಗಿಕ ಶವಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ ಎನ್ನುವವರ ನಡುವೆ ವಿವಾದವನ್ನು ತಂದೊಡ್ಡಿತು.
ಸಮ್ಮಮ್‌
1975ರಲ್ಲಿ, ಸಮ್ಮಮ್‌ ಎಂಬ ಹೆಸರಿನ ಗೋಪ್ಯ ಸಂಸ್ಥೆಯು "ಆಧುನಿಕ ಶವಸಂರಕ್ಷಣೆ"ಯನ್ನು ಪರಿಚಯಿಸಿತು, ಇದು ಪ್ರಾಚೀನ ವಿಧಾನಗಳೊಂದಿಗೆ ಆಧುನಿಕ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುವ ಶವಸಂರಕ್ಷಣೆಯ ಒಂದು ರೂಪ ಎನ್ನುವುದು ಸಮ್ಮಮ್‌ನ ಸಮರ್ಥನೆ. ಈ ಸೇವೆಯು ಧಾರ್ಮಿಕ/ಪಾರಮಾರ್ಥಿಕ ಕಾರಣಗಳಿಗಾಗಿ ಲಭ್ಯವಿದೆ. ಸಮ್ಮಮ್‌ ಪ್ರಾಣಿಗಳು ಹಾಗೂ ಮಾನವರು ದೇಹದ ಸಾವಿನ ನಂತರವೂ ಇರುವ ಮೂಲತತ್ವವನ್ನು ಹೊಂದಿರುತ್ತಾರೆ, ಅವರ ಶವಸಂರಕ್ಷಣೆ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಆ ಮೂಲತತ್ವವು ಮತ್ತೊಂದು ಗಮ್ಯದೆಡೆಗೆ ಸ್ಥಿತ್ಯಂತರಗೊಳ್ಳುವಾಗ ಸಹಾಯಕವಾಗಿರುವುದು ಎಂದು ಭಾವಿಸಿದೆ. ಸಮ್ಮಮ್‌ ಇದನ್ನು "ಸ್ಥಾನಾಂತರ," ಎಂದು ಕರೆಯುತ್ತದೆ ಹಾಗೂ ಈ ಕಲ್ಪನೆಯು ಶವಸಂರಕ್ಷಣೆಯಲ್ಲಿ ಪ್ರಾಚೀನ ಈಜಿಪ್ಟ್‌ನ ಉದ್ದೇಶಗಳನ್ನು ಹೋಲುತ್ತದೆ.
ಪ್ರಾಚೀನ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಧಾರಣವಾದ ನಿರ್ಜಲೀಕರಣದ ಬದಲಿಗೆ, ಸಮ್ಮಮ್‌ ದೇಹದ ನೈಸರ್ಗಿಕ ನೋಟವನ್ನು ಉಳಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ರಾಸಾಯನಿಕ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಬಳಸುತ್ತದೆ. ಅನೇಕ ತಿಂಗಳುಗಳ ಕಾಲ ದೇಹವನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಣಾ ದ್ರವವಿರುವ ತೊಟ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಮುಳುಗಿಸಿಟ್ಟಿರುವುದೂ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಸೇರಿದೆ. ಸಮ್ಮಮ್‌ ತನ್ನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಎಷ್ಟರಮಟ್ಟಿಗೆ ಸಂರಕ್ಷಿಸಿಡುವುದೆಂದರೆ ಮಾನವರ ತದ್ರೂಪಿ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ವೈಜ್ಞಾನಿಕವಾಗಿ ಪರಿಪೂರ್ಣಗೊಂಡರೆ ಭವಿಷ್ಯತ್ತಿನಲ್ಲಿಯೂ DNA ತನ್ನ ಮೂಲರೂಪದಲ್ಲಿಯೇ ಉಳಿದುಕೊಂಡಿದ್ದು, ಪ್ರಯೋಜನಕ್ಕೆ ಬರುವ ಸಾಧ್ಯತೆ ಇದೆ ಎಂದು ಪ್ರತಿಪಾದಿಸಿದೆ.
ಸುದ್ದಿಸಾರಗಳ ಪ್ರಕಾರ, ಸಮ್ಮಮ್‌ ಪಕ್ಷಿ, ಬೆಕ್ಕು, ಹಾಗೂ ನಾಯಿಗಳು ಸೇರಿದಂತೆ ಅನೇಕ ಮುದ್ದಿನ ಪ್ರಾಣಿಗಳನ್ನು ಶವಸಂರಕ್ಷಿತಗೊಳಿಸಿದೆ. ಸಮ್ಮಮ್‌ ತನ್ನ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿದ ಸಮಯದಷ್ಟು ಹಿಂದೆಯೇ ಜನರು ಶವಸಂರಕ್ಷಿತಗೊಂಡಿದ್ದಾರಲ್ಲದೇ ಅನೇಕರು ತಮ್ಮ ಖಾಸಗಿ, "ಪೂರ್ವಭಾವಿ" ವ್ಯವಸ್ಥೆಗಳನ್ನು ಕೂಡಾ ಮಾಡಿಕೊಂಡಿದ್ದಾರೆ. ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಜಿಯೋಗ್ರಾಫಿಕ್‌ ಹಾಗೂ ಬ್ರಿಟಿಷ್‌ ಬ್ರಾಡ್‌ಕ್ಯಾಸ್ಟಿಂಗ್‌ ಕಾರ್ಪೊರೇಷನ್‌ನಂತಹಾ ಕಿರುತೆರೆ ವಾಹಿನಿಗಳೂ ಸಮ್ಮಮ್‌ಅನ್ನು ತಮ್ಮ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದವಲ್ಲದೇ, ಆರ್ಥರ್‌ C. ಆಫ್ಡರ್‌ಹೇಡ್‌ರ ದ ಸೈಂಟಿಫಿಕ್‌ ಸ್ಟಡಿ ಆಫ್‌ ಮಮ್ಮೀಸ್‌ ಎಂಬ ಪುಸ್ತಕದಲ್ಲಿಯೂ ಇದರ ಬಗ್ಗೆ ಚರ್ಚಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಪ್ಲಾಸ್ಟಿನೇಷನ್‌
ಪ್ಲಾಸ್ಟಿನೇಷನ್‌ ಎಂಬುದು ಅಂಗರಚನಾ ಶಾಸ್ತ್ರದಲ್ಲಿ ದೇಹಗಳನ್ನು ಅಥವಾ ದೇಹಭಾಗಗಳನ್ನು ಸಂರಕ್ಷಿಸಲು ಬಳಸುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆ. ನೀರು ಹಾಗೂ ಕೊಬ್ಬಿನಂಶಗಳ ಬದಲಿಗೆ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿಕ್‌ಗಳನ್ನು ಅಳವಡಿಸಿ ಮುಟ್ಟಬಹುದಾದ, ದುರ್ವಾಸನೆ ಬೀರದ ಅಥವಾ ಕೊಳೆಯದ ಹಾಗೂ ಮೂಲ ಮಾದರಿಯ ಅನೇಕ ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಈ ಮೂಲಕ ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ.
ವಿಶ್ವದಾದ್ಯಂತ 40ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಸಂಸ್ಥೆಗಳು ಪ್ಲಾಸ್ಟಿನೇಷನ್‌ನ ಸೌಲಭ್ಯಗಳನ್ನು ಪ್ರಮುಖವಾಗಿ ವೈದ್ಯಕೀಯ ಸಂಶೋಧನೆ ಹಾಗೂ ಅಧ್ಯಯನಕ್ಕಾಗಿ ಹೊಂದಿವೆಯಲ್ಲದೇ, ಅವುಗಳಲ್ಲಿ ಬಹಳಷ್ಟು ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಸೊಸೈಟಿ ಫಾರ್‌ ಪ್ಲಾಸ್ಟಿನೇಷನ್‌ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಅಂಗೀಕಾರ ಪಡೆದಿವೆ.
ಕಥೆ/ಕಾದಂಬರಿಗಳಲ್ಲಿ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳು
ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳನ್ನು ಭಯಾನಕ ಪ್ರಭೇದಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಧಾರಣವಾಗಿ ಪ್ರೇತಾತ್ಮಗಳಾಗಿ ಪ್ರಸ್ತಾಪಿಸಲಾಗಿರುತ್ತದೆ. 20ನೇ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಭಯಾನಕ ಚಿತ್ರಗಳು ಹಾಗೂ ಇನ್ನಿತರ ಸಮೂಹ ಮಾಧ್ಯಮಗಳು ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಶಾಪವೆಂಬ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಜನಪ್ರಿಯಗೊಳಿಸಿದವು. ಬ್ರಾಮ್‌ ಸ್ಟೋಕರ್‌ರ 1903ರಲ್ಲಿ ಮೊದಲು ಪ್ರಕಟವಾದ ಪ್ರಾಚೀನ ಈಜಿಪ್ಟ್‌ನ ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಯನ್ನು ಪುನರುಜ್ಜೀವಿತಗೊಳಿಸುವ ಓರ್ವ ಪುರಾತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ'ರ ಯೋಜನೆಯನ್ನು ಕುರಿತ ಭಯಾನಕ ಕಾದಂಬರಿ ದ ಜ್ಯೂಯೆಲ್ ಆಫ್‌ ಸೆವೆನ್‌ ಸ್ಟಾರ್ಸ್‌  ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಮೊದಲನೆಯದು. ಈ ಪುಸ್ತಕವನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ನಂತರ 1971ರ ಚಿತ್ರ ದ ಬ್ಲಡ್‌ ಫ್ರಂ ದ ಮಮ್ಮೀಸ್‌ ಟೂಂಬ್‌ ಅನ್ನು ಚಿತ್ರಿಸಲಾಯಿತು.
ಟುಟಾನ್‌ಖಾಮುನ್‌'ನ ಸಮಾಧಿಯನ್ನು ಪುರಾತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರಜ್ಞ ಹೋವರ್ಡ್‌ ಕಾರ್ಟರ್‌ರು 1922ರಲ್ಲಿ ಶೋಧಿಸಿದ್ದು ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳನ್ನು ಮುಖ್ಯವಾಹಿನಿಗೆ ಕರೆತಂದಿತು. ಹಿಂಸಾತಮಾಷೆಯ ನಾಟಕ ಥ್ರೀ ಸ್ಟೂಗಸ್‌ ಹಾಸ್ಯಮಯವಾಗಿ ವೀ ವಾಂಟ್‌ ಅವರ್‌ ಮಮ್ಮಿ ಎಂಬ ಕಿರುಚಿತ್ರದಲ್ಲಿನ ಶೋಧನೆಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂವರು, ಕುಬ್ಜ ಮಹಾರಾಜ ರುಟೆನ್‌ಟುಟೆನ್‌ (ಹಾಗೂ ಆತನ ರಾಣಿ, ಹಾಟ್ಸಿ ಟಾಟ್ಸಿ)ರ ಸಮಾಧಿಯನ್ನು ಶೋಧಿಸುತ್ತಾರೆ. ಒಂದು ದಶಕದ ನಂತರ, ಮಮ್ಮಿ'ಸ್‌ ಡಮ್ಮೀಸ್ ‌, ಚಿತ್ರದಲ್ಲಿನ ಕುಟಿಲ ಬುದ್ಧಿಯ ಬಳಸಿದ ರಥಗಳ ಮಾರಾಟಗಾರನ ಪಾತ್ರವನ್ನು ಮಾಡಿದ ಅವರು ಅದರಲ್ಲಿ ಅಂತಿಮವಾಗಿ ಹಲ್ಲುನೋವಿರುವ ಪ್ರತ್ಯೇಕ/ಬೇರೆ ಮಹಾರಾಜ  ರೂಟೆನ್‌ಟೂಟಿನ್‌ (ವರ್ನಾನ್‌ ಡೆಂಟ್‌)ಗೆ ಸಹಾಯಕರಾಗಿರುತ್ತಾರೆ.
ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು
[www.mummies.net]
ವರ್ಗ:ಪ್ರಾಚೀನ ಈಜಿಪ್ಟ್‌ನ ಶವಸಂಸ್ಕಾರ ಪದ್ಧತಿಗಳು ವರ್ಗ:ಅರೇಬಿಕ್‌ ಪದಗಳು ಹಾಗೂ ಪದಸಮುಚ್ಚಯಗಳು ವರ್ಗ:ಸಾವಿನ ಪುರಾತತ್ವಶಾಸ್ತ್ರ ವರ್ಗ:ಭೌತಿಕ ಪ್ರೇತ ವರ್ಗ:ಈಜಿಪ್ಟ್‌ನ ಪ್ರಾಚೀನಕೃತಿಗಳ ವಿಧಗಳು ವರ್ಗ:ರಕ್ಷಿತ ಶವ/ಮಮ್ಮಿಗಳು
ಕಂಚಿನ ಪದಕ
thumb| right | 200px| ೧೯೮೦ರ ಒಲಂಪಿಕ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟದಲ್ಲಿ ನೀಡಲಾದ ಒಂದು ಕಂಚಿನ ಪದಕ ಕಂಚಿನ ಪದಕ ಇದು ಸಾಂಘಿಕ ಕ್ರೀಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಮೂರನೇಯ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆಯುವವರಿಗೆ ನೀಡುವ ಪದಕವಾಗಿದೆ. ಒಲಿಂಪಿಕ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟಗಳು, ಏಷಿಯನ್ ಕ್ರೀಡಾಕೂಟಗಳು, ಕಾಮನ್ ವೆಲ್ತ್ ಕ್ರೀಡೆಗಳು ಇಂಥವೆ ಸ್ಪರ್ಧೆಯಲ್ಲಿ ಮೂರನೇಯ ಸ್ಥಾನವನ್ನು ಪಡೆದವರಿಗೆ ಕಂಚಿನ ಪದಕವನ್ನು ನೀಡುತ್ತಾರೆ. ಈ ಪದ್ಧತಿಯನ್ನು ೧೯೦೪ರ ಸೇಂಟ್ ಲೂಯಿಸ್ ಒಲಿಂಪಿಕ್ ಪಂದ್ಯಾವಳಿಯಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭಿಸಲಾಯಿತು.
ವರ್ಗ:ಕ್ರೀಡೆ
ದ ಥ್ರೀ ಸ್ಟೂಜಸ್
ದ ಥ್ರೀ ಸ್ಟೂಜಸ್ ಅದರ ಅನೇಕ ಲಘು ವಿಷಯ ಚಿತ್ರಗಳಿಗಾಗಿ ಅತ್ಯಂತ ಪರಿಚಿತವಾಗಿದ್ದ ೨೦ನೇ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭ ಮತ್ತು ಮಧ್ಯದಲ್ಲಿನ ಒಂದು ಅಮೇರಿಕಾದ ವೋಡ್‌ವಿಲ್ ಮತ್ತು ಹಾಸ್ಯ ಪ್ರದರ್ಶನವಾಗಿತ್ತು. ದೈಹಿಕ ಪ್ರಹಸನ ಮತ್ತು ಅತಿಯಾದ ಒರಟು ಹಾಸ್ಯ ಆ ಪ್ರದರ್ಶನದ ಮುಖ್ಯ ನಟರ ವಿಶಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿತ್ತು. ಚಲನಚಿತ್ರಗಳಲ್ಲಿ, ಆ ನಟರು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ತಮ್ಮ ಮೊದಲ ಹೆಸರುಗಳಿಂದ ಪರಿಚಿತವಾಗಿದ್ದರು: "ಮೋ, ಲ್ಯಾರಿ, ಮತ್ತು ಕರ್ಲಿ" ಹಾಗೂ "ಮೋ, ಲ್ಯಾರಿ, ಮತ್ತು ಶೆಂಪ್".
ವರ್ಗ:ದೂರದರ್ಶನ ಸರಣಿಗಳು ವರ್ಗ:ಕಿರುತೆರೆ ಕಾರ್ಯಕ್ರಮಗಳು
ರೇವು
thumb|right|300px|[[ನ್ಯೂ ಯಾರ್ಕ್ ಮತ್ತು ನ್ಯೂ ಜರ್ಸಿ ರೇವು]] ರೇವು ಹಡಗುಗಳು ಬಂದುಹೋಗಬಹುದಾದಂಥ ಮತ್ತು ಜನ ಅಥವಾ ಸರಕನ್ನು ನೆಲಕ್ಕೆ ಅಥವಾ ನೆಲದಿಂದ ವರ್ಗಾಯಿಸಬಹುದಾದಂಥ ಒಂದು ಅಥವಾ ಹೆಚ್ಚು ಬಂದರುಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ತೀರ ಅಥವಾ ಕಿನಾರೆಯ ಮೇಲಿನ ಸ್ಥಳ. ರೇವು ನೆಲೆಗಳನ್ನು ಭೂಮಿ ಮತ್ತು ನೌಕಾಸಂಚಾರ ಯೋಗ್ಯ ನೀರಿಗೆ ಪ್ರವೇಶವನ್ನು ಉತ್ತಮಗೊಳಿಸುವಂತೆ, ವಾಣಿಜ್ಯ ಬೇಡಿಕೆಗಾಗಿ, ಮತ್ತು ಗಾಳಿ ಹಾಗು ಅಲೆಗಳಿಂದ ಆಶ್ರಯಕ್ಕಾಗಿ ಆಯ್ಕೆಮಾಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಹೆಚ್ಚು ಆಳವಾದ ನೀರಿರುವ ರೇವುಗಳು ವಿರಳ, ಆದರೆ ಅಂಥವು ಹೆಚ್ಚು ದೊಡ್ಡ, ಹೆಚ್ಚು ಮಿತವ್ಯಯಕರ ಹಡಗುಗಳನ್ನು ನಿರ್ವಹಿಸಬಹುದು.
ವರ್ಗ:ಸಮುದ್ರಯಾನ ಪದಗಳು
ಕನಿಕೆ ನದಿ
ಕನಿಕೆ ನದಿಯು ಕೊಡಗಿನ ಬ್ರಹ್ಮಗಿರಿ ಘಟ್ಟಸಾಲಿನಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟುವ ನದಿ. ಇದು ಹರಿದು ಬರುವಾಗ ಭಾಗಮಂಡಲದಲ್ಲಿ ಕಾವೇರಿ ನದಿಯನ್ನು ಕೂಡುತ್ತದೆ. ಕಾವೇರಿಯು ತಲಕಾವೇರಿಯಲ್ಲಿ ಉಗಮವಾಗಿ, ಬೆಟ್ಟವಿಳಿಯುವಾಗ ನೆಲದಡಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಗಿ ತಪ್ಪಲಲ್ಲಿರುವ ಭಾಗಮಂಡಲದಲ್ಲಿ ಹೊರಬಂದಾಗ ಕನಿಕೆಯು ಬಂದು ಸೇರುತ್ತದೆ. ಇವೆರಡು ನದಿಗಳಲ್ಲದೆ ಭಾಗಮಂಡಲದಲ್ಲಿ ಸುಜ್ಯೋತಿ ಎಂಬ ಅದೃಶ್ಯ ರೂಪದ ನದಿಯೂ ಸಂಗಮಿಸುತ್ತದೆಯೆಂದು ಪ್ರತೀತಿ. ಹಾಗಾಗಿ ಈ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ತ್ರಿವೇಣೀ ಸಂಗಮವೆಂದು ಕರೆಯುತ್ತಾರೆ.
ಆಧಾರ
ಕೊಡವರ ಜಾನಪದ ಹಾಡುಗಬ್ಬ - 'ಕಾವೇರಮ್ಮೆರ ಪಾಟ್ಟ್'.
ವರ್ಗ: ಕೊಡಗು ಜಿಲ್ಲೆ ವರ್ಗ: ನದಿಗಳು
ಆಪ್ತ ರಕ್ಷಕ
ಆಪ್ತ ರಕ್ಷಕ ವಿಷ್ಣುವರ್ಧನ್ ಅಭಿನಯದ ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರ ಮತ್ತು ಇವರ ಕೊನೆಯ ಚಿತ್ರ ಈ ಚಿತ್ರವು ವಿಷ್ಣುವರ್ಧನರವರು ನಿದನದ ನಂತರ ತೆರೆಕಂಡಿತು ಹಾಗು ಭರ್ಜರಿ ಯಶಸ್ಸು ಕಂಡಿತು. ಇದರ ನಿರ್ದೇಶಕರು ಪಿ.ವಾಸು.
ವರ್ಗ:ಕನ್ನಡ ಚಲನಚಿತ್ರಗಳು
ಲಂಚಾವತಾರ
ಲಂಚಾವತಾರ ನಾಟಕವು ೧೯೫೯ರ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೩೦ ರಂದು ಶಿವಮೊಗ್ಗದಲ್ಲಿ ಪ್ರಪ್ರಥಮ ಪ್ರದರ್ಶನ ಕಂಡಿತು.ಮಾಸ್ಟರ್ ಹಿರಣ್ಣಯ್ಯನವರ ಈ ನಾಟಕದ ಮೂಲ ಹೆಸರು " ಗುಮಾಸ್ತ". ಈ ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಗುಮಾಸ್ತನಾದ ಸತ್ಯ ಮೂರ್ತಿ ಮತ್ತು ವಿಶ್ವ ಗೆಳೆಯರು.ಒಂದು ಸಲ ಈ ಗುಮಾಸ್ತ ಯಾವುದೊ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿ ಕೊಡಲು ತನ್ನ ಗೆಳೆಯನ ಹತ್ತಿರವೇ ಲಂಚ ತಗೋತಾನೆ.ಅಲ್ಲಿವರೆಗೂ ಸತ್ಯ ಮೂರ್ತಿಯನ್ನು ಸರ್ ಎನ್ನುತಿದ್ದ ಸ್ನೇಹಿತ ವಿಶ್ವ ಕೂಡಲೇ ಏಕವಚನದಿಂದ ಕರೆಯಲು ಶುರುವಿಡುತ್ತಾನೆ.ಆತ್ಮ  ಗೌರವವನ್ನು ಕಳೆದು ಕೊಂಡರೆ ಏನಾಗುತ್ತದೆ ಎಂಬುದನ್ನು ತಿಳಿಸಿಕೊಡುವ ಈ ನಾಟಕ ಇಲ್ಲಿವರೆಗೆ ಹನ್ನೊಂದು ಸಾವಿರಕ್ಕೂ ಮಿಕ್ಕಿ ಪ್ರದರ್ಶನ ಕಂಡಿದೆ.ಅಮೇರಿಕ,ಇಂಗ್ಲೆಂಡ್,ನ್ಯೂಜಿಲಂಡ್,ಬಹರೇನ್,ದುಬೈ,ಕುವೈತ್ ಮುಂತಾದ ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ ಜನ ಒತ್ತಾಯಿಸಿ ಈ ನಾಟಕ ಪ್ರದರ್ಶನ ಮಾಡಿಸಿದ್ದಾರೆ.
ವರ್ಗ:ನಾಟಕ ಸಾಹಿತ್ಯ
ಶ್ರೀ ಗುಬ್ಬಿ ಚನ್ನಬಸವೇಶ್ವರ ಕೃಪಾಪೋಷಿತ ನಾಟಕ ಸಂಘ
ಮೈಸೂರು ಭಾಗದಲ್ಲಿರುವ ಹೆಸರಾಂತ ರಂಗ ಸಂಸ್ಥೆ ಗುಬ್ಬಿ"ಶ್ರೀ ಚನ್ನ ಬಸವೇಶ್ವರ ಕೃಪಾಪೋಷಿತ ನಾಟಕ ಮಂಡಳಿ"೧೮೮೪ರಲ್ಲಿ ಗುಬ್ಬಿ ಚಂದಣ್ಣನವರ ನೇತ್ರತ್ವದಲ್ಲಿ ಹುಟ್ಟಿಕೊಂಡಿತು.ಯಕ್ಷಗಾನ ನಾಟಕವಾದ "ಕುಮಾರ ರಾಮನ ಕಥೆ "ಯಿಂದ ಪ್ರಾರಂಭವಾದ ಇವರ ರಂಗ ಚಟುವಟಿಕೆ ಇಡೀ ಕರ್ನಾಟಕ ಅಲ್ಲದೆ ಹೊರ ರಾಜ್ಯಗಳಲ್ಲಿಯೂ  ಕೂಡ ತನ್ನ ವೈಭವವನ್ನು,ರಂಗ ಭೂಮಿಯ ಚಟುವಟಿಕೆಯನ್ನು ಬೆಳಗಿದ ಕೀರ್ತಿ ಇದರದ್ದು. ಕನ್ನಡ ನಾಟಕಗಳ ಕಂಪನ್ನು ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಾದ್ಯಂತ  ಮತ್ತು ದೂರದ ಮುಂಬೈವರೆಗೆ ಹರಡಿದ ಕೀರ್ತಿ ಗುಬ್ಬಿ ಕಂಪನಿಗೆ ಸಲ್ಲಬೇಕು.ಕನ್ನಡದ ಮನರಂಜನಾ ಕ್ಷೇತ್ರವನ್ನು ಶ್ರೀಮಂತ ಗೊಳಿಸಿದ ಸಂಸ್ತೆಗಳಲ್ಲಿ ಗುಬ್ಬಿ ಕಂಪನಿಗೆ ಆಗ್ರಸ್ತಾನ ಸಲ್ಲುತ್ತದೆ. ೧೮೮೪ರಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾದ 'ಶ್ರೀ ಗುಬ್ಬಿ ಚನ್ನಬಸವೇಶ್ವರ ಕೃಪಾಪೋಷಿತ ನಾಟಕ ಸಂಘ" ನೂರು ವರ್ಷಗಳನ್ನು ಆಚರಿಸಿಕೊಂಡ ಜಗತ್ತಿನ ಏಕೈಕ ವ್ರತ್ತಿ ನಿರತ ರಂಗ ಸಂಸ್ಥೆ. ಜನ ಮಾನಸದಲ್ಲಿ "ಗುಬ್ಬಿ ನಾಟಕ ಕಂಪನಿ" ಅಥವಾ ಗುಬ್ಬಿ ಕಂಪನಿ ಎಂದೇ ಚಿರಸ್ತಾಯಿಯಾಗಿದೆ. ಇದನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸಿದವರು ಚಂದಣ್ಣ,ನೀಲಕಂಠಪ್ಪ ಮತ್ತು ಅಬ್ದುಲ್ ಅಜೀಜ್ ಎಂಬ ರಂಗಾಸಕ್ತರು.ಕಂಪನಿ ನಾಟಕಗಳನ್ನು ಹೆಚ್ಹು ಸೋಪಜ್ಞತೆಯಿಂದ ಪ್ರದರ್ಶಿಸಬೇಕೆಂಬ ಬಯಕೆ ಅವರಲ್ಲಿತ್ತು. ಕ್ರಮೇಣ ಜನಪ್ರೀಯತೆ ಕಂಡುಕೊಂಡ ಈ ಸಂಸ್ಥೆಗೆ ೧೯೮೬ರಲ್ಲಿ ಆರು ವರ್ಷದ ಬಾಲಕ ಜಿ.ಎಚ್.ವೀರಣ್ಣ ಕೂಲಿಮಠ   ವಿದ್ಯಾಬ್ಯಾಸ  ಬಿಟ್ಟು  ಕಲಾವಿದರಾಗಿ ಸೇರಿದರು.ಮುಂದಿನದು ಇತಿಹಾಸ!!! "ನಮನ"
ವರ್ಗ:ರಂಗಭೂಮಿ
ವೃತ್ತಪತ್ರಿಕೆ
thumb thumb ವೃತ್ತಪತ್ರಿಕೆಯು ಪ್ರಚಲಿತ ಘಟನೆಗಳು, ಮಾಹಿತಿಯುಳ್ಳ ಲೇಖನಗಳು, ಬಗೆಬಗೆಯ ವಿಶೇಷ ಲೇಖನಗಳು ಮತ್ತು ಜಾಹೀರಾತುಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡ ನಿಯತವಾಗಿ ನಿಗದಿತವಾದ ಒಂದು ಪ್ರಕಟಣೆ. ಅದನ್ನು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ವೃತ್ತಪತ್ರಿಕೆ ಕಾಗದದಂತಹ ತುಲನಾತ್ಮಕವಾಗಿ ಅಗ್ಗವಾದ, ಕಡಿಮೆ ಗುಣಮಟ್ಟದ ಕಾಗದದ ಮೇಲೆ ಮುದ್ರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ೨೦೦೭ರ ವೇಳೆಗೆ, ವಿಶ್ವದಲ್ಲಿ ದಿನಂಪ್ರತಿ ೩೯೫ ಮಿಲಿಯ ಪ್ರತಿಗಳಷ್ಟು ಮಾರಾಟವಾಗುತ್ತಿದ್ದ ೬೫೮೦ ದೈನಿಕ ವೃತ್ತಪತ್ರಿಕೆಗಳಿದ್ದವು.
ಗೋಲೋಕ
thumb| [[ರಾಧಾ ಕೃಷ್ಣ, ರಾಣಿ ಮತ್ತು ಗೋಲೋಕದ ರಾಜ]] ಗೋಲೋಕ ಅಥವಾ ಗೋಲೋಕ ವೃಂದಾವನ ಹಿಂದೂ ದೇವರು ಕೃಷ್ಣ ಮತ್ತು ಅವನ ದೈವಿಕ ಪತ್ನಿ ರಾಧೆಯ ಸ್ವರ್ಗೀಯ ವಾಸಸ್ಥಾನವಾಗಿದೆ. ಭಾಗವತ ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ, ಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಗೋಲೋಕದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುವ ಅತ್ಯುನ್ನತ ವ್ಯಕ್ತಿ ಎಂದು ಚಿತ್ರಿಸಲಾಗಿದೆ.
ಗೌಡಿಯ ವೈಷ್ಣವ ತತ್ವಜ್ಞಾನಿ ಜೀವ ಗೋಸ್ವಾಮಿಯವರ ಪ್ರಕಾರ, ವೃಂದಾವನ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲ್ಪಡುವ ಗೋಲೋಕವು ಅತ್ಯುನ್ನತ ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಗ್ರಹವಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಕೃಷ್ಣನ ಕಾಲಕ್ಷೇಪ ಮತ್ತು ಸಹವರ್ತಿಗಳ ವ್ಯತ್ಯಾಸದ ಪ್ರಕಾರ ಮಥುರಾ, ದ್ವಾರಕಾ ಮತ್ತು ಗೋಕುಲ ಎಂಬ ಮೂರು ವಾಸಸ್ಥಾನಗಳಾಗಿ ಮತ್ತಷ್ಟು ಪ್ರಕಟವಾಗಬಹುದು.
ಗೌಡೀಯ ವೈಷ್ಣವ ಧರ್ಮ, ಸ್ವಾಮಿನಾರಾಯಣ ಸಂಪ್ರದಾಯ, ಪ್ರಣಾಮಿ ಸಂಪ್ರದಾಯ, ಪುಷ್ಟಿಮಾರ್ಗ ಮತ್ತು ನಿಂಬರ್ಕ ಸಂಪ್ರದಾಯ ಮತ್ತು ಪಂಚರಾತ್ರ ಗ್ರಂಥಗಳು, ಗರ್ಗ ಸಂಹಿತೆ, ಬ್ರಹ್ಮ ಸಂಹಿತೆ, ಬ್ರಹ್ಮ ವೈವರ್ತ ಪುರಾಣ ಮತ್ತು ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಗೋಲೋಕವನ್ನು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪುರಾಣ.
ವ್ಯುತ್ಪತ್ತಿ
ಗೋಲೋಕ ಅಕ್ಷರಶಃ "ಹಸುಗಳ ಜಗತ್ತು" ಎಂದರ್ಥ. ಗೋ ಎಂಬ ಸಂಸ್ಕೃತ ಪದವು "ಹಸು" ಮತ್ತು ಲೋಕವನ್ನು "ರಾಜ್ಯ" ಎಂದು ಅನುವಾದಿಸುತ್ತದೆ.
ಶ್ರೀಕೃಷ್ಣನನ್ನು ಗೌಲೋಕ್ವಿಹಾರಿ ಎಂದೂ ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ ( ವಿಹಾರಿ ಎಂದರೆ "ನಿವಾಸಿ") ಏಕೆಂದರೆ ಅವನು ಗೋಲೋಕದ ನಿವಾಸಿ ಮತ್ತು ಅವನ ಪತ್ನಿ ರಾಧೆಯನ್ನು ರಾಧಿಕಾ ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ. ಮುಂಬೈನಲ್ಲಿರುವ ಶ್ರೀ ಸ್ವಾಮಿನಾರಾಯಣ ಮಂದಿರವು ಈ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ರೂಪದ ದೇವರುಗಳಿಗೆ ಸಮರ್ಪಿತವಾದ ಎರಡು ಮೂರ್ತಿಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ.
ವಿವರಣೆ
thumb| ರಾಧಾ ಕೃಷ್ಣನ ಚಿತ್ರಕಲೆ ಗೋಲೋಕದ ವಿವರಣೆಯನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮ ಸಂಹಿತಾ, ಶ್ಲೋಕ ೫.೨೯ ರಲ್ಲಿ ಕಾಣಬಹುದು:
"ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ರತ್ನಗಳಿಂದ ನಿರ್ಮಿಸಲಾದ ಮತ್ತು ಲಕ್ಷಾಂತರ ಉದ್ದೇಶಿತ ವೃಕ್ಷಗಳಿಂದ ಸುತ್ತುವರಿದ ನಿವಾಸಗಳಲ್ಲಿ, ಗೋವುಗಳನ್ನು ಪೋಷಿಸುವ, ಎಲ್ಲಾ ಆಸೆಗಳನ್ನು ನೀಡುವ, ಮೊದಲ ಮೂಲಪುರುಷನಾದ ಗೋವಿಂದನನ್ನು ನಾನು ಪೂಜಿಸುತ್ತೇನೆ. ಅದೃಷ್ಟದ ದೇವತೆಗಳನ್ನು ಹೋಲುವ ನೂರಾರು ಮತ್ತು ಸಾವಿರಾರು ಭಕ್ತರು ಅವರನ್ನು ಯಾವಾಗಲೂ ಬಹಳ ಗೌರವ ಮತ್ತು ಪ್ರೀತಿಯಿಂದ ಪೂಜಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಗೌಡೀಯ ವೈಷ್ಣವರ ಭಕ್ತಿ ಸಂಪ್ರದಾಯದ ಹಲವಾರು ಪ್ರಮುಖ ಕೃತಿಗಳ ಲೇಖಕರಾದ ಸನಾತನ ಗೋಸ್ವಾಮಿ, "ಶ್ರೀ ಗೋಲೋಕವನ್ನು ಆಧ್ಯಾತ್ಮಿಕ ಪ್ರಯತ್ನದ ಅಂತಿಮ ತಾಣವೆಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗಿದೆ" ಎಂದು ಹೇಳುತ್ತಾರೆ.
ಗೌಡೀಯ ವೈಷ್ಣವ ಧರ್ಮದ ಆಚಾರ್ಯರು ಇದನ್ನು ಅಪರಿಮಿತ ಎಂದು ವಿವರಿಸುತ್ತಾರೆ. ವೈಕುಂಠ ಮತ್ತು ಗೋಲೋಕ ಎರಡನ್ನೂ ನಿತ್ಯ ಧಾಮ (ಅಸ್ತಿತ್ವದ ಶಾಶ್ವತ ಕ್ಷೇತ್ರ) ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ, ಇದು ಸಂಪೂರ್ಣ ವಿಶ್ವ ವಿಸರ್ಜನೆಯ ನಂತರವೂ ವಿನಾಶಕ್ಕೆ ಒಳಗಾಗುವುದಿಲ್ಲ. ಕೃಷ್ಣನು ತನ್ನ ಎರಡು ತೋಳುಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ಗೋಲೋಕದಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ನಾಲ್ಕು ತೋಳುಗಳ ರೂಪದಲ್ಲಿ ವಾಸಿಸುತ್ತಾನೆ, ವಿಷ್ಣುವಿನಂತೆ ಅವನು ವೈಕುಂಠ ಲೋಕದಲ್ಲಿ ಶಾಶ್ವತವಾಗಿ ನೆಲೆಸುತ್ತಾನೆ.
ಸಾಹಿತ್ಯ ಮೂಲಗಳು
ಗೋಲೋಕದ ಉಲ್ಲೇಖವು ಇತರ ಪುರಾಣಗಳಾದ ಸ್ಕಂದ ಪುರಾಣ ಮತ್ತು ಮಾರ್ಕಂಡೇಯ ಪುರಾಣಗಳಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬರುತ್ತದೆ. ಬೃಹತ್-ಭಾಗವತಾಮೃತದಲ್ಲಿ, ಸನಾತನ ಗೋಸ್ವಾಮಿ ಈ ಶ್ಲೋಕವನ್ನು ಸ್ಕಂದ ಪುರಾಣದಿಂದ ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲಾಗಿದೆ ಮತ್ತು ಇದನ್ನು ಕೃಷ್ಣನು ಅರ್ಜುನನಿಗೆ ಹೇಳಿದನು.
ಮಾರ್ಕಂಡೇಯ ಪುರಾಣದಲ್ಲಿ ಕೃಷ್ಣ ಹೇಳುತ್ತಾನೆ
ಅಣು ಮಧ್ವ ವಿಜಯ
ಅಣು ಮಧ್ವ ವಿಜಯವು ದ್ವೈತ ಮತದ ಸ್ಥಾಪಕರಾದ ಶ್ರೀ ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯರ ಜೀವನಚರಿತ್ರೆಯ ಸಂಕ್ಷಿಪ್ತ ರೂಪ ಅಥವಾ ಸಾರಾಂಶ ರೂಪ. ಅವರ ವಿವರವಾದ ಜೀವನಚರಿತ್ರೆಯು ಶ್ರೀ ಸುಮಧ್ವ ವಿಜಯದಲ್ಲಿ ನೋಡಬಹುದಾಗಿದೆ. ಶ್ರೀ ನಾರಾಯಣ ಪಂಡಿತಾಚಾರ್ಯರು ಶ್ರೀ ಸುಮಧ್ವ ವಿಜಯವನ್ನು ರಚಿಸಿದರು. ಇದರಲ್ಲಿ ೧೦೦೮ ಶ್ಲೋಕಗಳಿದ್ದು ಅವನ್ನು ೧೬ ಸರ್ಗಗಳಾಗಿ ವಿಭಜಿಸಲಾಗಿದೆ. ಪಂಡಿತಾಚಾರ್ಯರು ಇದೇ ಗ್ರಂಥಕ್ಕೆ ಸಾರಾಂಶವನ್ನೂ ಕೂಡ ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ಮೂಲ ಗ್ರಂಥದ ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಅಧ್ಯಾಯವನ್ನು ಎರಡೇ ಶ್ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಬರೆದು ಒಟ್ಟು ಕೇವಲ ೩೨ ಶ್ಲೋಕಗಳಲ್ಲಿ ಬರೆದಿರುವ ಈ ಸಾರಾಂಶಕ್ಕೆ ಅಣು ಮಧ್ವ ವಿಜಯ ಎಂದು ಹೆಸರು. ಇದಕ್ಕೆ ಪ್ರಮೇಯನವಮಾಲಿಕಾ ಎಂದೂ ಹೆಸರು. ಈ ಗ್ರಂಥವೂ ಪವಿತ್ರವಾದದ್ದು ಎಂದು ಪರಿಗಣಿಸಲಾಗುತ್ತಿದ್ದು, ಯಾರಿಗಾದರೂ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸುಮಧ್ವ ವಿಜಯವನ್ನು ಪಠಿಸಲು ಆಗದಿದ್ದ ಪಕ್ಷದಲ್ಲಿ, ಅಣು ಮಧ್ವ ವಿಜಯದ ಶ್ಲೋಕಗಳನ್ನು ಪಠಿಸಿದಲ್ಲಿ ಶ್ರೀ ಮಧ್ವಾಚಾರ್ಯರ ಮತ್ತು ಅವರ ಅಂತರ್ಯಾಮಿ ಶ್ರೀ ವೇದವ್ಯಾಸರ ಅನುಗ್ರಹಕ್ಕೆ ಪಾತ್ರರಾಗುತ್ತಾರೆ ಎಂದು ನಂಬುತ್ತಾರೆ. ಶ್ರೀ ರಾಘವೇಂದ್ರ ಸ್ವಾಮಿಗಳು ಅಣು ಮಧ್ವ ವಿಜಯಕ್ಕೆ ತಮ್ಮ ಪೂರ್ವಾಶ್ರಮದಲ್ಲಿ (ಸನ್ಯಾಸಿ ಆಗುವದಕ್ಕಿಂತ ಮೊದಲು) ವ್ಯಾಖ್ಯಾನವನ್ನು ಬರೆದಿದ್ದಾರೆ. ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮಗ್ರಂಥಗಳು
ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮೊಬೈಲ್ ಪಾವತಿಗಳು
ಮೊಬೈಲ್ ಪಾವತಿಗಳು ಮೊಬೈಲ್ ಫೋನ್‌ಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ಪಾವತಿ ವಿಧಾನವಾಗಿದೆ. ನಗದು, ಚೆಕ್ ಮತ್ತು ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್‌ನಂತಹ ವಿಧಾನಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ಬದಲು, ಗ್ರಾಹಕರು ಹಣವನ್ನು ವರ್ಗಾಯಿಸಲು ಅಥವಾ ಸರಕು ಮತ್ತು ಸೇವೆಗಳಿಗೆ ಪಾವತಿಸಲು ಮೊಬೈಲ್ ಫೋನ್ ಅನ್ನು ಬಳಸಬಹುದು. ಗ್ರಾಹಕರು ಎಸ್‌ಎಮ್‌ಎಸ್ ಕಳುಹಿಸುವ ಮೂಲಕ ಹಣವನ್ನು ವರ್ಗಾಯಿಸಬಹುದು ಅಥವಾ ಸರಕುಗಳು ಮತ್ತು ಸೇವೆಗಳಿಗೆ ಪಾವತಿಸಬಹುದು. ಜಿಪಿಆರ್‌ಎಸ್ ಮೂಲಕ ಜಾವಾ ಅಪ್ಲಿಕೇಶನ್, ಡಬ್ಯ್ಲುಎಪಿ ಸೇವೆ, ಐವಿಆರ್ ಅಥವಾ ಇತರ ಮೊಬೈಲ್ ಸಂವಹನ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಗಳ ಮೂಲಕ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಈ ಸೇವೆಯು ಬ್ಯಾಂಕ್ ನೇತೃತ್ವದಲ್ಲಿದೆ. ಈ ಸೇವೆಯನ್ನು ಪಡೆಯಲು ಬಯಸುವ ಗ್ರಾಹಕರು ಈ ಸೇವೆಯನ್ನು ಒದಗಿಸುವ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ಗಳಲ್ಲಿ ನೋಂದಾಯಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಪ್ರಸ್ತುತ ಈ ಸೇವೆಯನ್ನು ಹಲವಾರು ಪ್ರಮುಖ ಬ್ಯಾಂಕ್‌ಗಳು ನೀಡುತ್ತಿವೆ ಮತ್ತು ಮತ್ತಷ್ಟು ಬೆಳೆಯುವ ನಿರೀಕ್ಷೆಯಿದೆ. ಮೊಬೈಲ್ ಪಾವತಿ ಫೋರಮ್ ಆಫ್ ಇಂಡಿಯಾ (ಎಮ್‌ಪಿಎಫ್‌ಐ) ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮೊಬೈಲ್ ಪಾವತಿಗಳನ್ನು ನಿಯೋಜಿಸುವ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಛತ್ರಿ ಸಂಸ್ಥೆಯಾಗಿದೆ.
ಭಾರತವು ವಿಶ್ವದ ಅತಿದೊಡ್ಡ ಮೊಬೈಲ್ ಪಾವತಿ ಮಾರುಕಟ್ಟೆಯಾಗಿದೆ. ಮೊಬೈಲ್ ಪಾವತಿಯು ೨೦೨೧ ರಲ್ಲಿ ಕ್ರೆಡಿಟ್ ಕಾರ್ಡ್ ವಹಿವಾಟನ್ನು ಮೀರಿಸಿದೆ, ವಾರ್ಷಿಕ ಮೌಲ್ಯವು $1 ಟ್ರಿಲಿಯನ್‌ಗಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚಿದೆ.