cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ಕಾಯಸ್ಥ
ಆಧುನಿಕ ಭಾರತ
ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯಾನಂತರದ ಭಾರತಕ್ಕೆ ತಮ್ಮನ್ನು ಹೊಂದಿಸಿಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ ಅನೇಕ ಕಾಯಸ್ಥರು ಯಶಸ್ಸನ್ನು ಕಂಡರು. ನಾಗರಿಕ ನೌಕರರು, ಅಧಿಕಾರಿಶಾಹಿ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಲ್ಲಿನ ಅಧಿಕಾರಿಗಳು ಮತ್ತು ವಕೀಲರಾಗಿ ಮಾರ್ಪಡುವಲ್ಲಿನ ಅವರ ಸಾಧನೆಯು ಇದಕ್ಕೆ ಸಾಕ್ಷಿಯಾಗಿತ್ತು. ಉನ್ನತ ಶಿಕ್ಷಣದ ವಲಯದೊಂದಿಗೆ ಈ ಸಮುದಾಯವು ಹೊಂದಿದ್ದ ಸಾಂಪ್ರದಾಯಿಕ ಸಂಬಂಧವೂ ಸಹ ೧೯೭೦ರ ಮತ್ತು ೧೯೮೦ರ ದಶಕಗಳಲ್ಲಿ ಪಾಶ್ಚಿಮಾತ್ಯ ದೇಶಗಳಿಗೆ ಸಮುದಾಯವು ದೊಡ್ಡ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ವಲಸೆಹೋಗಲು ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಸಮುದಾಯದ ಸದಸ್ಯರು ಹೆಚ್ಚಿನ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಶೈಕ್ಷಣಿಕ ಮತ್ತು ಸಂಶೋಧನಾ ಅವಕಾಶಗಳನ್ನು ಅರಸಿಹೊರಟಿದ್ದು ಇದಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಯಿತು. ಗಮನಾರ್ಹವಾದ ಉದಾಹರಣೆಗಳಲ್ಲಿ ಇವರು ಸೇರಿದ್ದಾರೆ: ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಭಾರತದ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿಯಾದ Dr. ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್‌, ಮೂರನೇ ಪ್ರಧಾನ ಮಂತ್ರಿಯಾದ ಲಾಲ್‌ ಬಹದ್ದೂರ್‌ ಶಾಸ್ತ್ರಿ, ಸಾಮಾಜಿಕ ಮತ್ತು ಧಾರ್ಮಿಕ ಸುಧಾರಕರಾದ ಸ್ವಾಮಿ ವಿವೇಕಾನಂದ, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರರಾದ ಸುಭಾಷ್‌ ಚಂದ್ರ ಬೋಸ್‌ ಮತ್ತು ಚಲನಚಿತ್ರ-ತಾರೆ ಅಮಿತಾಬ್‌ ಬಚ್ಚನ್‌.
ಪ್ರಖ್ಯಾತ ವ್ಯಕ್ತಿಗಳು
ಡಾ. ರಾಜೇಂದ್ರ ಪ್ರಸಾದ್‌ ಭಾರತ ಗಣರಾಜ್ಯದ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ರಾಷ್ಟ್ರಪತಿ ಎನಿಸಿಕೊಂಡರು.ಡಾ. ಗಣೇಶ್‌ ಪ್ರಸಾದ್‌ (U.P.ಯ ಬಲ್ಲಿಯಾ ಎಂಬಲ್ಲಿ ೧೮೭೬ರ ನವೆಂಬರ್‌ ೧೫ರಂದು ಜನನ) ಒಂದು ಅನುಕೂಲಸ್ಥ ಕಾಯಸ್ಥ್‌‌ ಕುಟುಂಬಕ್ಕೆ ಸೇರಿದವರಾಗಿದ್ದರು. ಡಾ. ಸಂಪೂರ್ಣಾನಂದ ಎಂಬುವವರು ಒಂದು ಸಾಹಿತ್ಯಿಕ ವ್ಯಕ್ತಿಯಾಗಿರುವುದರ ಜೊತೆಗೆ, U.P.ಯ ಮೊದಲ ಮುಖ್ಯಮಂತ್ರಿ ಮತ್ತು ರಾಜಾಸ್ತಾನದ ರಾಜ್ಯಪಾಲರಾಗಿದ್ದರು. ಜಯಪ್ರಕಾಶ್‌ ನಾರಾಯಣ್‌‌ರವರು ಇಂದಿರಾಗಾಂಧಿಯವರನ್ನು ಕೆಳಗಿಳಿಸಿದರು, ಸುಭಾಸ್‌ ಚಂದ್ರ ಬೋಸ್‌‌ರವರು ಸೈನ್ಯಯೋಗ್ಯ ರೀತಿಯಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್‌ ಆಳ್ವಿಕೆಯ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಡಿದರು. ಶಾಂತಿ ಸ್ವರೂಪ್‌ ಭಟ್ನಾಗರ್, ಸತ್ಯೇಂದ್ರ ನಾಥ್‌ ಬೋಸ್‌ ಮತ್ತು ಜಗದೀಶ್‌ ಚಂದ್ರ ಬೋಸ್‌ ಮೊದಲಾದವರು ಪ್ರಸಿದ್ಧ ವಿಜ್ಞಾನಿಗಳಾಗಿದ್ದರು. ಮುನ್ಷಿ ಪ್ರೇಮ್‌ ಚಂದ್‌, ಹರಿವಂಶ್‌ ರಾಯ್‌ ಬಚ್ಚನ್‌, ಓರ್ವ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಹೋರಾಟಗಾರರಾದ ಸತ್ಯೇಂದ್ರ ಚಂದ್ರ ಮಿತ್ರ, ರಘುಪತಿ ಸಹಾಯ್‌ "ಫಿರಾಕಿ" ಗೋರಖ್‌ಪುರಿ, ಡಾ. ವೃಂದಾವನ್‌ ಲಾಲ್‌ ವರ್ಮಾ, ಡಾ. ರಾಮ್‌ ಕುಮಾರ್‌‌ ವರ್ಮಾ, ಮಹಾದೇವಿ‌ ವರ್ಮಾ, ಕಮಲಾ ಚೌಧರಿ, ಡಾ. ಧರಮ್‌ ವೀರ್‌ ಭಾರತಿ ಮತ್ತು ಭಗವತಿ ಚರಣ್‌ ವರ್ಮಾ ಇವರೇ ಮೊದಲಾದವರು ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಸಾಹಿತಿಗಳಾಗಿದ್ದರು. ಸ್ವಾಮಿ ವಿವೇಕಾನಂದ ಮತ್ತು ಮಹರ್ಷಿ ಮಹೇಶ್‌ ಯೋಗಿಯವರು ದಾರ್ಶನಿಕರಾಗಿದ್ದರು. ಅಲಕ್‌ ಕುಮಾರ್‌ ಸಿನ್ಹಾ ಭಾರತದ ಮೊಟ್ಟಮೊದಲ ಆರಕ್ಷಕ ಪ್ರಧಾನ-ಇನ್ಸ್‌ಪೆಕ್ಟರ್‌ ಆಗಿದ್ದರು. S.K. ಸಿನ್ಹಾ, PVSM, ನೇಪಾಳಕ್ಕೆ ಭಾರತದ ರಾಯಭಾರಿಯಾಗಿ, ಅಸ್ಸಾಂನ ರಾಜ್ಯಪಾಲರಾಗಿ ಹಾಗೂ ಜಮ್ಮು & ಕಾಶ್ಮೀರದ ರಾಜ್ಯಪಾಲರಾಗಿ ಸೇವೆ ಸಲ್ಲಿಸಿದ್ದಾರೆ. ಅಮಿತಾಬ್‌ ಬಚ್ಚನ್ ಹಾಗೂ ಶತ್ರುಘನ್‌ ಸಿನ್ಹಾರಂಥ ಕಲಾವಿದರು ಚಲನಚಿತ್ರ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ಉತ್ಕೃಷ್ಟತೆಯನ್ನು ಮೆರೆದಿದ್ದಾರೆ; ರಾಜು ಶ್ರೀವಾಸ್ತವ ಹಾಸ್ಯಕ್ಷೇತ್ರದಲ್ಲಿ ಉತ್ತಮ ಸಾಧನೆ ಮಾಡಿದ್ದಾರೆ; ಮುಕೇಶ್‌, ಸೋನು ನಿಗಮ್‌ ಸಂಗೀತ ಪ್ರಪಂಚದಲ್ಲಿ ಪ್ರಸಿದ್ಧರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ನಿರ್ಮಲ ಶ್ರೀವಾಸ್ತವ (ಈಕೆ ಶ್ರೀ ಮಾತಾಜಿ ನಿರ್ಮಲಾ ದೇವಿ ಎಂದು ಪ್ರಸಿದ್ಧರು) ಒಂದು ಹೊಸ ಧಾರ್ಮಿಕ ಆಂದೋಲನವಾದ ಸಹಜ ಯೋಗದ ಸಂಸ್ಥಾಪಕಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ. ಅಂಬರೀಶ್‌ ಶ್ರೀವಾಸ್ತವ ಓರ್ವ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪೀಯ ಎಂಜಿನಿಯರ್‌‌ ಅಷ್ಟೇ ಅಲ್ಲದೇ ಓರ್ವ ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಕವಿಯಾಗಿದ್ದಾರೆ ; Q&A (ಈ ಕೃತಿಯನ್ನು ಆಸ್ಕರ್‌‌ ಪ್ರಶಸ್ತಿ ವಿಜೇತ ಚಲನಚಿತ್ರವಾದ "ಸ್ಲಂಡಾಗ್‌ ಮಿಲಿಯನೇರ್‌‌" ಆಗಿ ರೂಪಾಂತರಿಸಲಾಯಿತು) ಹಾಗೂ ಸಿಕ್ಸ್‌ ಸಸ್ಪೆಕ್ಟ್ಸ್‌‌ನ ಲೇಖಕರಾದ ವಿಕಾಸ್‌ ಸ್ವರೂಪ್‌ ವೃತ್ತಿಪರ ಭಾರತೀಯ ರಾಜತಾಂತ್ರಿಕರಾಗಿದ್ದು, ಅಲಹಾಬಾದ್‌ನ ಒಂದು ಪ್ರಖ್ಯಾತ ಕಾಯಸ್ಥ ಕುಟುಂಬದಿಂದ ಬಂದವರಾಗಿದ್ದಾರೆ. ೨೦ನೇ ಶತಮಾನದ ಕೆಲವೊಂದು ಪ್ರಭಾವೀ ಹಾಗೂ ಉದಾರವಾದಿ ಕಾಯಸ್ಥ ದೇವ-ಮಾನವರಲ್ಲಿ, ಸ್ವಾಮಿ ಪ್ರಭುಪಾದ(ಹರೇ ಕೃಷ್ಣ ಆಂದೋಲನ-ISKCON), ಮಹರ್ಷಿ ಮಹೇಶ್‌ ಯೋಗಿ(ಅತೀಂದ್ರಿಯ ಧ್ಯಾನ), ಶ್ರೀ ಅರಬಿಂದೋ(ಸಮಗ್ರ ಯೋಗ), ಪರಮಹಂಸ ಯೋಗಾನಂದ('ಆಟೋಬಯಾಗ್ರಫಿ ಆಫ್‌ ಎ ಯೋಗಿ' ಖ್ಯಾತಿ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಯಾ ಯೋಗ) ಮತ್ತು ಸ್ವಾಮಿ ವಿವೇಕಾನಂದ(ವೇದಾಂತ) ಮೊದಲಾದವರು ಸೇರಿದ್ದಾರೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಭಾರತದ ಜಾತಿಗಳು ವರ್ಗ:ಉತ್ತರ ಪ್ರದೇಶದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಗುಂಪುಗಳು ವರ್ಗ:ಬಿಹಾರದ ಸಾಮಾಜಿಕ ಗುಂಪುಗಳು
ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌ ಸರ್ಫೇಸ್‌‌
ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌ ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ (ಸಂಕೇತನಾಮ ಮಿಲನ್‌‌ ) ಎಂಬುದು ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌‌ ಕಂಪನಿಯು ಹೊರತಂದಿರುವ ಒಂದು ಬಹು-ಸ್ಪರ್ಶದ ಉತ್ಪನ್ನವಾಗಿದ್ದು, ಇದನ್ನು ತಂತ್ರಾಂಶ ಮತ್ತು ಯಂತ್ರಾಂಶದ ಒಂದು ಸಂಯೋಜನಾ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವಾಗಿ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಲಾಗಿದೆ; ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ನ ಓರ್ವ ಬಳಕೆದಾರ, ಅಥವಾ ಅನೇಕ ಬಳಕೆದಾರರು ಸೂಚ್ಯವರ್ತನೆಯ ಗುರುತಿಸುವಿಕೆಯನ್ನು (ಗೆಶ್ಚರ್‌‌ ರೆಕಗ್ನಿಷನ್‌) ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಮೂಲಕ ಅಂಕೀಯ ವಿಷಯವನ್ನು (ಡಿಜಿಟಲ್‌ ಕಂಟೆಂಟ್‌) ವ್ಯತ್ಯಾಸಮಾಡಲು ಈ ಸಂಯೋಜನಾ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು ಕೈಗಳು ಅಥವಾ ಭೌತಿಕ ವಸ್ತುಗಳ ಚಲನೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ. 2007ರ ಮೇ 29ರಂದು ನಡೆದ D5 ಸಮಾವೇಶದಲ್ಲಿ ಇದರ ಕುರಿತು ಪ್ರಕಟಿಸಲಾಯಿತು. ಭೋಜನಮಂದಿರಗಳು, ಹೊಟೇಲುಗಳು, ಚಿಲ್ಲರೆ ವ್ಯಾಪಾರದ ಮಳಿಗೆ, ಸಾರ್ವಜನಿಕ ಮನರಂಜನಾ ತಾಣಗಳಂಥ ಅತಿಥಿ ಸತ್ಕಾರದ ವ್ಯವಹಾರಗಳು, ಹಾಗೂ ತಂತ್ರೋಪಾಯದ ಸ್ಥೂಲ-ಸಮೀಕ್ಷೆಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಸೇನಾ ವಿಭಾಗದಲ್ಲಿ ಇದರ ಉದ್ದೇಶಿತ ಗ್ರಾಹಕರಿದ್ದಾರೆ. 2008ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌‌‌ 17ರಂದು ಪೂರ್ವಭಾವಿ ಬಿಡುಗಡೆಯನ್ನು ಕಂಡ ಸರ್ಫೇಸ್‌, ಗ್ರಾಹಕ ಬಳಕೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ AT&T ಮಳಿಗೆಗಳಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಾಯಿತು. 2008ರ US ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಚುನಾವಣೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, MSNBCಯು ತನ್ನ ಪ್ರಸಾರಕಾರ್ಯದ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ ಸರ್ಫೇಸ್‌ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡಿತು; ಡಿಸ್ನಿಲ್ಯಾಂಡ್‌‌ನ ಭವಿಷ್ಯದ ಮನೆಯ ಪ್ರದರ್ಶನಗಳ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರವೇ ಅಲ್ಲದೇ ಹಲವಾರು ಹೊಟೇಲುಗಳು ಮತ್ತು ಮೋಜುಮಂದಿರಗಳಲ್ಲೂ ಸಹ ಇದು ಬಳಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. CSI ಮಿಯಾಮಿCSI: Miami ಎಂಬ CBS ಸರಣಿಯಲ್ಲಿ ಹಾಗೂ EXTRA! ಎಂಟರ್‌ಟೈನ್‌ಮೆಂಟ್‌ ಸುದ್ದಿಪ್ರಸಾರದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿಯೂ ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ಬಳಕೆಯಾಗಿತ್ತು. 2009ರ ಮಾರ್ಚ್‌ ವೇಳೆಗೆ ಇದ್ದಂತೆ, 11 ದೇಶಗಳಲ್ಲಿ 120 ಪಾಲುದಾರರನ್ನು ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌‌ ಹೊಂದಿತ್ತು; ಇವು ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ನ ಇಂಟರ್‌‌ಫೇಸ್‌ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಅನ್ವಯಗಳನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸುತ್ತಿವೆ.
ಸ್ಥೂಲ ಸಮೀಕ್ಷೆ
ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌ ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ ಎಂಬುದು ಮೇಲ್ಮೈ‌ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌‌ ಬಳಕೆಯ ಒಂದು ವೇದಿಕೆಯಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಸ್ವಾಭಾವಿಕವಾಗಿರುವ ಕೈನ ಸೂಚ್ಯವರ್ತನೆಗಳು ಮತ್ತು ವಾಸ್ತವಿಕ ಪ್ರಪಂಚದ ವಸ್ತುಗಳಿಗೆ ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸುತ್ತದೆ. ಇದು 360-ಡಿಗ್ರಿ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯ ಒಂದು ಬಳಕೆದಾರ ಇಂಟರ್‌‌ಫೇಸ್‌‌ನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ; ಇದು 30-ಇಂಚಿನಷ್ಟಿರುವ ಒಂದು ಪ್ರತಿಫಲಿಸುವ ಮೇಲ್ಮೈ‌ ಆಗಿದ್ದು, ಮೇಲ್ಮೈನ ಕೆಳಭಾಗದಲ್ಲಿ ಒಂದು XGA DLP ಪ್ರಕ್ಷೇಪಕವನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಈ ಪ್ರಕ್ಷೇಪಕವು ಅದರ ಕೆಳತಲದ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಬಿಂಬವನ್ನು ಪ್ರಕ್ಷೇಪಿಸುತ್ತದೆ. ಯಂತ್ರದ ಗಡಸು ಹೊದಿಕೆಯಲ್ಲಿರುವ ಐದು ಕ್ಯಾಮರಾಗಳು, ವಸ್ತುಗಳು ಮತ್ತು ಮಾನವ ಬೆರಳ ತುದಿಗಳಿಂದ ಬರುವ ಅವರೋಹಿತ ಬೆಳಕಿನ ಪ್ರತಿಬಿಂಬಗಳನ್ನು ಮೇಲ್ಮೈ ಮೇಲೆ ದಾಖಲಿಸುತ್ತವೆ. ವಸ್ತುವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವುದು, ವಸ್ತು/ಬೆರಳಿನ ನೆಲೆ ಗುರುತಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಜಾಡುಹಿಡಿಯುವುದು ಇವೇ ಮೊದಲಾದ ಕಾರ್ಯವನ್ನು ಮೇಲ್ಮೈ ನಿರ್ವಹಿಸಬಲ್ಲದು ಮತ್ತು ಇದು ಬಹು-ಸ್ಪರ್ಶ ಹಾಗೂ ಬಹು-ಬಳಕೆದಾರ ವಿಶಿಷ್ಟತೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ. ಯಂತ್ರದೊಂದಿಗೆ ಬಳಕೆದಾರರು ಪಾರಸ್ಪರಿಕ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಲು ಇಲ್ಲಿ ಅವಕಾಶವಿದ್ದು, ತೆರೆಯ ಉದ್ದಗಲಕ್ಕೂ ತಮ್ಮ ಬೆರಳ ತುದಿಗಳನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸುವ ಅಥವಾ ಎಳೆಯುವ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಬಣ್ಣದ ಕುಂಚಗಳಂಥ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಬಳಸುವ ಮೂಲಕ, ಅಥವಾ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಇರಿಸುವ ಮೂಲಕ ಮತ್ತು ಇರಿಸಲಾದ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಚಾಲಿಸುವ ಮೂಲಕ ಬಳಕೆದಾರರಲು ಇಲ್ಲಿ ಯಂತ್ರದೊಂದಿಗೆ ಪಾರಸ್ಪರಿಕ ಪ್ರಭಾವವನ್ನು ಬೀರಬಹುದು. ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌‌‌ಗಳೊಂದಿಗಿನ ಪಾರಸ್ಪರಿಕ ಕ್ರಿಯೆಯ ಈ ನಿದರ್ಶನಕ್ಕೆ ಒಂದು ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಬಳಕೆದಾರ ಇಂಟರ್‌‌ಫೇಸ್‌‌ (NUI) ನ್ಯಾಚುರಲ್‌ ಯೂಸರ್‌ ಇಂಟರ್‌‌ಫೇಸ್‌) ಎಂದು ಕರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ವಸ್ತುಗಳ ಮೇಲಿನ, ವಿಶೇಷವಾಗಿ-ವಿನ್ಯಾಸಗೊಳಿಸಲಾದ ಬಾರ್‌‌ಕೋಡ್‌-ಶೈಲಿಯ "ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ ಗುರುತುಪಟ್ಟಿಗಳನ್ನು" ಬಳಸಿಕೊಂಡು ವೈವಿಧ್ಯಮಯ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌ ಸರ್ಫೇಸ್‌ ನೀಡಬಲ್ಲದು; ಉದಾಹರಣೆಗೆ, ಸರ್ಫೇಸ್ ಮೇಲೆ ನಿಗದಿಪಡಿಸಲಾಗಿರುವ ಮದ್ಯದ ಬಗೆಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿ ತಿನ್ನಲ್ಪಡುತ್ತಿರುವ ಊಟಕ್ಕೆ ಅನುಸಾರವಾಗಿ ರೂಪಿಸಲಾದ ಹೆಚ್ಚುವರಿ ಮದ್ಯದ ಆಯ್ಕೆಗಳನ್ನು ಸ್ವಯಂಚಾಲಿತವಾಗಿ ನೀಡುವಿಕೆ, ಅಥವಾ ಒಂದು ಸಂಕೇತಪದದ ಸಂಯೋಜನೆಯೊಂದಿಗೆ ಬಳಕೆದಾರನ ನಂಬಿಸುವಿಕೆ ಅಥವಾ ಪ್ರಮಾಣೀಕರಣ ಇದರಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ.
ಒಂದು ವಾಣಿಜ್ಯೋದ್ದೇಶದ ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌ ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ ಘಟಕಕ್ಕೆ 12,500$ನಷ್ಟು (ಘಟಕ ಮಾತ್ರ) ವೆಚ್ಚವಾದರೆ, ಒಂದು ಅಭಿವರ್ಧಕ ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌ ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ ಘಟಕಕ್ಕೆ 15,000$ನಷ್ಟು ವೆಚ್ಚವಾಗುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ಇದು ಒಂದು ಅಭಿವರ್ಧಕ ಘಟಕ, ಐದು ಆಸನಗಳು ಮತ್ತು ಪೂರಕ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುತ್ತದೆ.
ಪಾಲುದಾರ ಕಂಪನಿಗಳು ತಮ್ಮ ಹೊಟೇಲುಗಳು, ಭೋಜನಮಂದಿರಗಳು, ಮತ್ತು ಚಿಲ್ಲರೆ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಳಿಗೆ ಮಳಿಗೆಗಳಲ್ಲಿ ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಬಳಸುತ್ತವೆ. ಹೊಟೇಲು ಕೋಣೆಯಲ್ಲೇ ಕುಳಿತುಕೊಂಡು ಭೋಜನಮಂದಿರಗಳಲ್ಲಿನ ಊಟಗಳನ್ನು ಆರಿಸಲು, ರಜಾಕಾಲದ ವಿಹಾರಗಳ ಕುರಿತು ಮತ್ತು ಭೇಟಿನೀಡಬೇಕಿರುವ ತಾಣಗಳ ಕುರಿತು ಯೋಜಿಸಲು ಸರ್ಫೇಸ್‌ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ಬಳಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಸ್ಟಾರ್‌ವುಡ್‌‌ ಹೊಟೇಲುಗಳು ಬಳಕೆದಾರರಿಗೆ ಮತ್ತಷ್ಟು ರೀತಿಯ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯನ್ನು ಕಲ್ಪಿಸಿಕೊಡಲು ಯೋಜಿಸಿವೆ; ಸದರಿ ವಿಹಾರಧಾಮದಲ್ಲಿ ಲಭ್ಯವಿರುವ ಸಂಗೀತ, ಪುಸ್ತಕಗಳು, ಮತ್ತು ಇತರ ಸವಲತ್ತುಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಹಣಪಾವತಿಸಲು ಬಳಕೆದಾರರು ಮೇಜಿನ ಮೇಲೆ ಒಂದು ಕ್ರೆಡಿಟ್‌ ಕಾರ್ಡ್‌ನ್ನು ಹಾಕುವುದಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶಮಾಡಿಕೊಡುವುದು ಇದರ ವಿಶಿಷ್ಟತೆಯಾಗಿದೆ. AT&T ಮಳಿಗೆಗಳಲ್ಲಿನ ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಬಳಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಹಲವು ಮಗ್ಗುಲುಗಳು ಸೇರಿಕೊಂಡಿವೆ; ಯೋಜನೆಗಳ ಪಾರಸ್ಪರಿಕ ಪ್ರಭಾವದ ಪ್ರಸ್ತುತಿಗಳು, ಪ್ರಸಾರಕಾರ್ಯ, ಮತ್ತು ಫೋನ್‌‌‌ ಲಕ್ಷಣಗಳು ಮಾತ್ರವೇ ಅಲ್ಲದೇ, ಮೇಜಿನ ಮೇಲೆ ಎರಡು ವಿಭಿನ್ನ ಫೋನ್‌‌‌ಗಳನ್ನು ಬಿಡುವುದು ಮತ್ತು ಬೆಲೆಗಳು, ಲಕ್ಷಣಗಳು ಹಾಗೂ ಯೋಜನೆಗಳನ್ನು ಗ್ರಾಹಕರು ನೋಡಲು ಮತ್ತು ಹೋಲಿಸಲು ಅನುವುಮಾಡಿಕೊಡುವುದು ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಬಳಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಸೇರಿವೆ. 2008ರ US ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಚುನಾವಣೆಯ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ, ಚುನಾವಣೆಯವರೆಗೂ ಸಾಗುತ್ತಲೇ ಇದ್ದ ಸ್ಪರ್ಧೆಯ ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ವಿಶ್ಲೇಷಣೆಯನ್ನು ವೀಕ್ಷಕರೊಂದಿಗೆ ಹಂಚಿಕೊಳ್ಳಲು, MSNBCನ ಪ್ರಸಾರಕಾರ್ಯವು ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡಿತು. ಮತದಾನದ ಮಾಹಿತಿ ಮತ್ತು ಚುನಾವಣೆಯ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುವುದು, ಮತದಾರರ ಪ್ರವೃತ್ತಿಗಳು ಮತ್ತು ಜನಸಂಖ್ಯೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸುವುದು, ಮತದಾನದ ಮಾದರಿಗಳನ್ನು ನಿರ್ಣಯಿಸಲು ಹಾಗೂ ಫಲಿತಾಂಶಗಳನ್ನು ಊಹಿಸಲು ಜಿಲ್ಲಾ ನಕಾಶೆಗಳನ್ನು ಪರಿಶೋಧಿಸುವುದು ಇವೇ ಮೊದಲಾದ ಸಂಕೀರ್ಣ ಕೆಲಸಗಳನ್ನು ಕಾರ್ಯಕ್ರಮದ ನಿರ್ವಾಹಕನು ಕೇವಲ ತನ್ನ ಕೈಬೆರಳುಗಳ ಕ್ಷಿಪ್ರ ತಿರುವಿನೊಂದಿಗೆ ನಿರ್ವಹಿಸುತ್ತಿದ್ದುದು ಇಲ್ಲಿ ಕಂಡುಬಂದಿದ್ದ ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯವಾಗಿತ್ತು. ಕೆಲವೊಂದು ಹೊಟೇಲುಗಳಲ್ಲಿ ಮತ್ತು ಮೋಜುಮಂದಿರಗಳಲ್ಲಿ, ಬಳಕೆದಾರರು ಒಂದು ವ್ಯಾಪಕ ಶ್ರೇಣಿಯ ವಿಷಯಗಳಲ್ಲಿ ತೊಡಗಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ; ವಿಡಿಯೋಗಳನ್ನು ವೀಕ್ಷಿಸುವುದು, ನಕಾಶೆಗಳನ್ನು ನೋಡುವುದು, ಪಾನೀಯಗಳಿಗಾಗಿ ಅಪ್ಪಣೆ ಮಾಡುವುದು, ಆಟಗಳನ್ನಾಡುವುದು, ಮತ್ತು ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ಅಳವಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿರುವ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ ಮೇಜುಗಳ ನಡುವಿನ ಜನರೊಂದಿಗೆ ಹರಟೆಕೊಚ್ಚುವುದು ಮತ್ತು ಚೆಲ್ಲಾಟವಾಡುವುದು ಇವು ಅದರಲ್ಲಿ ಸೇರಿದೆ.
ಇತಿಹಾಸ
ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಉತ್ಪನ್ನ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯು ಆರಂಭದಲ್ಲಿ ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌‌ ಹಾರ್ಡ್‌ವೇರ್‌‌‌‌ನ ಸ್ಟೀವನ್‌ ಬಥಿಚೆ ಹಾಗೂ ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌‌ ರಿಸರ್ಚ್‌‌‌‌ನ ಆಂಡಿ ವಿಲ್ಸನ್‌‌ ಎಂಬಿಬ್ಬರಿಂದ 2001ರಲ್ಲಿ ರೂಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು.
ಸದರಿ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ಮುಂದಿನ ಹಂತಕ್ಕೆ ತರುವ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ, 2001ರ ಅಕ್ಟೋಬರ್‌ನಲ್ಲಿ ವಾಸ್ತವಾಭಾಸದ ಸೃಷ್ಟಿಯ ತಂಡವೊಂದು ರೂಪಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು, ಮತ್ತು ಬಥಿಚೆ ಹಾಗೂ ವಿಲ್ಸನ್‌ ಈ ತಂಡದ ಪ್ರಮುಖ ಸದಸ್ಯರಾಗಿದ್ದರು.
2003ರಲ್ಲಿ, ಒಂದು ಗುಂಪು ಅವಲೋಕನದ ಸಂದರ್ಭದಲ್ಲಿ ಈ ತಂಡವು ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌‌ ಅಧ್ಯಕ್ಷ ಬಿಲ್‌ ಗೇಟ್ಸ್‌‌ ಸಮ್ಮುಖದಲ್ಲಿ ಪರಿಕಲ್ಪನೆಯನ್ನು ಪ್ರಸ್ತುತಪಡಿಸಿತು. ನಂತರ, ಸದರಿ ವಾಸ್ತವಾಭಾಸದ ಸೃಷ್ಟಿಯ ತಂಡವು ವಿಸ್ತರಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿತು ಮತ್ತು T1 ಎಂಬ ಅಡ್ಡಹೆಸರಿಡಲ್ಪಟ್ಟ ಒಂದು ಮೂಲಮಾದರಿಯನ್ನು ಒಂದು ತಿಂಗಳೊಳಗಾಗಿ ನಿರ್ಮಿಸಲಾಯಿತು. ಒಂದು ಚಪ್ಪಟೆಯಾಕಾರದ IKEA ಮೇಲ್ಮೈಯನ್ನು ಆಧರಿಸಿದ್ದ ಈ ಮೂಲಮಾದರಿಯು ತನ್ನ ತುದಿಯಲ್ಲಿ ಒಂದು ರಂಧ್ರವನ್ನು ಹೊಂದಿತ್ತು ಮತ್ತು ವಾಸ್ತುಶಿಲ್ಪಿಗಳು ಬಳಸುವ ಚರ್ಮದ ಕಾಗದದ ಹಾಳೆಯೊಂದನ್ನು ಒಂದು ಪ್ರಸರಣಕಾರಕವಾಗಿ ಇದರಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗಿತ್ತು. ಪಿನ್‌ಬಾಲ್‌, ಒಂದು ಛಾಯಾಚಿತ್ರ ಬ್ರೌಸರ್‌‌ ಮತ್ತು ಒಂದು ವಿಡಿಯೋ ಒಗಟನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ ಕೆಲವೊಂದು ಅನ್ವಯಗಳನ್ನೂ ಸಹ ತಂಡವು ಅಭಿವೃದ್ಧಿಪಡಿಸಿತು.
ಮುಂದಿನ ವರ್ಷದ ವೇಳೆಗೆ, ಸರ್ಫೇಸ್ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ 85ಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ಆರಂಭಿಕ ಮೂಲಮಾದರಿಗಳನ್ನು ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌ ನಿರ್ಮಿಸಿತ್ತು. ಯಂತ್ರಾಂಶದ ಅಂತಿಮ ವಿನ್ಯಾಸವು 2005ರಲ್ಲಿ ಸಂಪೂರ್ಣಗೊಂಡಿತು.
2007ರ ಮೇ ತಿಂಗಳ 30ರಂದು ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌‌ CEO ಸ್ಟೀವ್‌ ಬಾಲ್‌ಮರ್‌‌ ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಅನಾವರಣಗೊಳಿಸಿದ; ಕ್ಯಾಲಿಫೋರ್ನಿಯಾದ ಕಾರ್ಲ್ಸ್‌ಬಾದ್‌‌‌ನಲ್ಲಿ ‌‌ದಿ ವಾಲ್‌ಸ್ಟ್ರೀಟ್‌ ಜರ್ನಲ್‌‌‌ನ' 'D: ಆಲ್‌ ಥಿಂಗ್ಸ್‌ ಡಿಜಿಟಲ್‌' ಸಮಾವೇಶದಲ್ಲಿ ಈ ಕಾರ್ಯವು ನೆರವೇರಿತು. '
'ಸರ್ಫೇಸ್‌ ಕಂಪ್ಯೂಟಿಂಗ್‌‌ ಎಂಬುದು ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌‌ನ ಉತ್ಪಾದಕತೆ ಮತ್ತು ವಿಸ್ತರಿತ ಬಳಕೆದಾರ ಅನುಭವಗಳ ಗುಂಪಿನ ಒಂದು ಭಾಗವಾಗಿದ್ದು, ಇದು ಮನರಂಜನೆ ಹಾಗೂ ಸಾಧನಗಳ ವಿಭಾಗದ ವ್ಯಾಪ್ತಿಯೊಳಗೆ ಬರುತ್ತದೆ. ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ತಮ್ಮ ಕಾರ್ಯಾಚರಣೆಯಲ್ಲಿ ನಿಯೋಜಿಸಿದ ಮೊದಲ ಕೆಲವು ಕಂಪನಿಗಳಲ್ಲಿ ಹಾರ್ರಾಹ್‌'ಸ್‌ ಎಂಟರ್‌ಟೈನ್‌ಮೆಂಟ್‌, ಸ್ಟಾರ್‌ವುಡ್‌‌ ಹೊಟೇಲ್ಸ್‌ & ರೆಸಾರ್ಟ್ಸ್‌ ವರ್ಲ್ಡ್‌ವೈಡ್‌, T-ಮೊಬೈಲ್‌ ಮತ್ತು ಓರ್ವ ವಿತರಕ ಸಂಸ್ಥೆಯಾದ ಇಂಟರ್‌ನ್ಯಾಷನಲ್‌ ಗೇಮ್‌ ಟೆಕ್ನಾಲಜಿ ಸೇರಿವೆ. '
2008ರ ಏಪ್ರಿಲ್‌‌‌ 17ರಂದು, AT&Tಯು ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವಲ್ಲಿನ ಮೊದಲ ಚಿಲ್ಲರೆ ವ್ಯಾಪಾರ ಮಳಿಗೆಯ ತಾಣ ಎಂಬ ಕೀರ್ತಿಗೆ ಪಾತ್ರವಾಯಿತು. 2008ರ ಜೂನ್‌‌ನಲ್ಲಿ, ರಯೋ ಐಬಾರ್‌‌‌‌ ನಲ್ಲಿ ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌ ಸರ್ಫೇಸ್‌ನ್ನು ಹಾರ್ರಾಹ್‌‌'ಸ್‌ ಎಂಟರ್‌‌ಟೈನ್‌ಮೆಂಟ್‌‌ ಬಿಡುಗಡೆಮಾಡಿತು ಹಾಗೂ ಇದನ್ನು ಇನ್ನೊವೆನ್ಷನ್ಸ್‌‌ ಡ್ರೀಮ್‌ ಹೋಮ್‌‌‌ನ‌ ಟುಮಾರೊಲ್ಯಾಂಡ್ ಎಂಬಲ್ಲಿ ಡಿಸ್ನಿಲ್ಯಾಂಡ್‌‌‌‌ ಬಿಡುಗಡೆಮಾಡಿತು. 2008ರ ಆಗಸ್ಟ್‌‌ 13ರಂದು, 5 ತಾಣಗಳಲ್ಲಿರುವ ತನ್ನ ಹೊಟೇಲು ಪಡಸಾಲೆಗಳಲ್ಲಿ ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ನ್ನು ಷೆರಾಟನ್‌ ಹೊಟೇಲ್ಸ್‌ ಪರಿಚಯಿಸಿತು. 2008ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್‌‌‌ 8ರಂದು, 2008ರ US ಅಧ್ಯಕ್ಷೀಯ ಚುನಾವಣೆಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ಚುನಾವಣೆ ನಕಾಶೆಗಳನ್ನು ಪ್ರಸಾರಕಾರ್ಯದಲ್ಲಿ ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳುವುದಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ MSNBCಯು ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಬಳಸಲು ಶುರುಮಾಡಿತು. MSNBCಯ ರಾಜಕೀಯ ನಿರ್ದೇಶಕನಾದ ಚಕ್‌ ಟಾಡ್‌ ಎಂಬಾತನಿಗೆ ಇದರ ಚುಕ್ಕಾಣಿಯನ್ನು ವಹಿಸಲಾಗಿತ್ತು.
ವೈಶಿಷ್ಟ್ಯಗಳು
ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ನ ಇಂಟರ್‌‌ಫೇಸ್‌‌ನಲ್ಲಿ ನಾಲ್ಕು ಮುಖ್ಯ ಅಂಗಭಾಗಗಳು ಮುಖ್ಯವಾಗಿವೆ ಎಂಬುದಾಗಿ ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌ ಸೂಚಿಸುತ್ತದೆ. ಅವುಗಳೆಂದರೆ: ನೇರ ಪಾರಸ್ಪರಿಕ ಕ್ರಿಯೆ, ಬಹು-ಸ್ಪರ್ಶ ಸಂಪರ್ಕ, ಒಂದು ಬಹು-ಬಳಕೆದಾರ ಅನುಭವ, ಮತ್ತು ವಸ್ತುವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ.
ಒಂದು ಮೌಸ್‌ ಅಥವಾ ಕೀಲಿಮಣೆಯ ಅಗತ್ಯವಿಲ್ಲದೆಯೇ, ಅನ್ವಯವೊಂದರ ಇಂಟರ್‌‌ಫೇಸ್‌ನ ಮೇಲೆ ಪರಸ್ಪರ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರುವ ದೃಷ್ಟಿಯಿಂದ, ಸದರಿ ಅನ್ವಯದ ಇಂಟರ್‌‌ಫೇಸ್‌‌ನ್ನು ಸರಳವಾಗಿ ತಲುಪಬಲ್ಲ ಮತ್ತು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಬಲ್ಲ ಬಳಕೆದಾರರ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ನೇರ ಪಾರಸ್ಪರಿಕ ಕ್ರಿಯೆ ಎಂಬುದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಕೇವಲ ಒಂದೇ ಒಂದು ಜಾರುಪಟ್ಟಿಯ (ಕರ್ಸರ್) ವ್ಯವಸ್ಥೆಯಿರುವ ಒಂದು ಮೌಸ್‌ ಜೊತೆಗಿನ ಸಂಪರ್ಕಕ್ಕಿಂತ ಭಿನ್ನವಾಗಿ, ಒಂದು ಇಂಟರ್‌‌ಫೇಸ್‌‌‌ನೊಂದಿಗೆ ಅನೇಕ ಸಂಪರ್ಕ ಬಿಂದುಗಳನ್ನು ಹೊಂದುವಲ್ಲಿನ ಬಳಕೆದಾರರ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ಬಹು-ಸ್ಪರ್ಶ ಸಂಪರ್ಕ ಎಂಬುದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ. ಬಹು-ಬಳಕೆದಾರ ವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಬಹು-ಸ್ಪರ್ಶದ ಕಾರಣದಿಂದ ಒದಗುವ ಒಂದು ಪ್ರಯೋಜನವಾಗಿದೆ; ಒಂದು ಅನ್ವಯದೊಂದಿಗೆ ಏಕಕಾಲಿಕವಾಗಿ ಪರಸ್ಪರ ಪ್ರಭಾವ ಬೀರಲು, ಸರ್ಫೇಸ್‌ನ ವಿಭಿನ್ನ ಪಾರ್ಶ್ವಗಳ ಮೇಲೆ ಹಲವಾರು ಜನರು ಸ್ವತಃ ತಮ್ಮನ್ನು ಅಭಿಮುಖವಾಗಿಸಲು ಇದು ಅವಕಾಶ ಕಲ್ಪಿಸುತ್ತದೆ. ಸಾಧನದ ತುದಿಯ ಮೇಲೆ ಇರಿಸಲಾದ ಹಣೆಪಟ್ಟಿ ಅಂಟಿಸಲಾದ ವಸ್ತುಗಳ ಹಾಜರಿ ಮತ್ತು ನೆಲೆಯನ್ನು ಗುರುತಿಸುವ ಸಾಧನದ ಸಾಮರ್ಥ್ಯಕ್ಕೆ ವಸ್ತುವನ್ನು ಗುರುತಿಸುವಿಕೆ ಎಂಬುದು ಉಲ್ಲೇಖಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.
ಅಂಕೀಯವಲ್ಲದ ವಸ್ತುಗಳು ಮಾಹಿತಿ ಪ್ರದಾನ ಸಾಧನಗಳಾಗಿ ಬಳಸಲ್ಪಡಲು ಈ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ಅವಕಾಶ ನೀಡುತ್ತದೆ. ಒಂದು ಉದಾಹರಣೆಯಲ್ಲಿ, ತಂತ್ರಾಂಶದಲ್ಲಿ ಒಂದು ಅಂಕೀಯ ವರ್ಣಚಿತ್ರವನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಲು ಒಂದು ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿರುವ ಬಣ್ಣದ ಕುಂಚವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗಿತ್ತು. ಪ್ರದಾನಕ್ಕೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದಂತೆ ಕ್ಯಾಮರಾಗಳನ್ನು ಬಳಕೆಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವಲ್ಲಿ, ವಾಡಿಕೆಯ ಸ್ಪರ್ಶತೆರೆಯ ಅಥವಾ ಸ್ಪರ್ಶಪಟ್ಟಿ ಸಾಧನಗಳಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾದ ಸಾಧನದ ಧಾರಣಶಕ್ತಿ, ವಿದ್ಯುತ್ತಿನ ಪ್ರತಿರೋಧ, ಅಥವಾ ತಾಪಮಾನದಂಥ ಅಗತ್ಯಕಂಡುಬರುವ ಪ್ರತಿಬಂಧಕ ಗುಣಲಕ್ಷಣಗಳ ಮೇಲೆ ಯಂತ್ರವ್ಯವಸ್ಥೆಯು ಅವಲಂಬಿಸುವುದಿಲ್ಲ ಎಂಬ ಅಂಶದ ಮೇಲೆ ಇದನ್ನು ಕಾರ್ಯಸಾಧ್ಯವಾಗಿಸಲಾಯಿತು (ನೋಡಿ: ಸ್ಪರ್ಶತೆರೆ).
ಮೇಲ್ಮೈ ಮೇಲೆ ಗುರಿಯಿರಿಸಲಾಗಿರುವ ಒಂದು ಸಮೀಪ-ಅವರೋಹಿತದ, 850-ನ್ಯಾನೋಮೀಟರ್‌‌-ತರಂಗಾಂತರದ LED ಬೆಳಕಿನ ಮೂಲದಿಂದ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌‌‌ನ "ದೃಷ್ಟಿ"ಯು ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟಿದೆ. ವಸ್ತುವೊಂದು ಮೇಲ್ಮೈ ಮೇಲಿನ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌ನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸಿದಾಗ, 1024 x 768ನಷ್ಟಿರುವ ಒಂದು ನಿವ್ವಳ ಪೃಥಕ್ಕರಣದೊಂದಿಗಿನ ಅನೇಕ ಅವರೋಹಿತ ಕ್ಯಾಮರಾಗಳಿಗೆ ಬೆಳಕು ಪ್ರತಿಫಲಿಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ; ಇದರಿಂದಾಗಿ ಮೇಲ್ಮೈ ಮೇಲಿನ ಕಂಪ್ಯೂಟರ್‌‌ನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸುವ ವಸ್ತುಗಳನ್ನು ಗ್ರಹಿಸಲು, ಮತ್ತು ಪ್ರತಿಕ್ರಿಯಿಸಲು ಅದಕ್ಕೆ ಅವಕಾಶ ದೊರೆತಂತಾಗುತ್ತದೆ.
ಗ್ರಾಹಕರ ಅಗತ್ಯಕ್ಕನುಗುಣವಾಗಿ ರೂಪಿಸಲ್ಪಡಬಹುದಾದ ಛಾಯಾಚಿತ್ರಗಳು, ಸಂಗೀತ, ವಾಸ್ತವಾಭಾಸದ ಪ್ರವೇಶಾವಕಾಶ, ಮತ್ತು ಆಟಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಂತೆ, ಮೂಲಭೂತ ಅನ್ವಯಗಳೊಂದಿಗೆ ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ಪೂರೈಸಲ್ಪಡುತ್ತದೆ.
ಕೊಳದ ಪರಿಣಾಮವನ್ನು ಒದಗಿಸುವ "ಅಟ್ರಾಕ್ಟ್‌‌‌" ಅನ್ವಯವು ಸರ್ಫೇಸ್‌ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಜೊತೆಯಲ್ಲಿ ಪೂರ್ವಭಾವಿಯಾಗಿ ಅಳವಡಿಸಲ್ಪಟ್ಟು ಬರುವ ಒಂದು ಅನನ್ಯ ಲಕ್ಷಣವಾಗಿದೆ. ಸರಳವಾಗಿ ಹೇಳುವುದಾದರೆ, ಇದು ತನ್ನೊಳಗೆ ಎಲೆಗಳು ಮತ್ತು ಬಂಡೆಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಂಡಿರುವ ನೀರಿನ ಒಂದು "ಚಿತ್ರ"ವಾಗಿದೆ (ವಿಂಡೋಸ್‌‌ XP ಅಥವಾ ವಿಸ್ಟಾದಲ್ಲಿ ಬಳಸಲಾಗುವ ಒಂದು ಸ್ಕ್ರೀನ್‌‌ಸೇವರ್‌ನ್ನು ಇದು ಬಹುಪಾಲು ಹೋಲುತ್ತದೆ). ಬಳಕೆದಾರರು ತೆರೆಯನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶಿಸುವ ಮೂಲಕ ನೀರಿನಲ್ಲಿ ಸಣ್ಣ ಅಲೆಗಳನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಲು ಸಾಧ್ಯವಿದ್ದು, ಇದು ಬಹುಪಾಲು ಒಂದು ನಿಜವಾದ ತೊರೆಯಂತೆಯೇ ಕಾಣುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲಕ್ಕಿಂತ ಮೇಲಾಗಿ, ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಟ್ಟ ಸಣ್ಣ ಅಲೆಯ ಗಾತ್ರವನ್ನು ಸ್ಪರ್ಶದ ಒತ್ತಡವು ಮಾರ್ಪಡಿಸುತ್ತದೆ, ಮತ್ತು ನೀರಿನೊಳಗೆ ಇರಿಸಲಾದ ವಸ್ತುಗಳು ಒಂದು ತಡೆಗೋಡೆಯನ್ನು ಸೃಷ್ಟಿಸಿ, ಅಲೆಗಳ ಚಿಮ್ಮುವಿಕೆಯ ಪರಿಣಾಮವು ಉಂಟಾಗಲು ಕಾರಣವಾಗುತ್ತವೆ. ಈ ಪರಿಣಾಮಗಳು ನಿಜಜೀವನದಲ್ಲಿ ನಾವು ಕಾಣುವ ಅಲೆಗಳ ಚಿಮ್ಮುವಿಕೆಯಂತೆಯೇ ಇರುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಗಮನಾರ್ಹ.
ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ವಿವರಣೆಗಳು
ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ ಎಂಬುದು ಒಂದು ಮಟ್ಟಸವಾದ ಮೇಲ್ಮೈಯಂಥ ಸ್ವರೂಪದ ಅಂಶದಲ್ಲಿನ ಒಂದು 30-ಇಂಚಿನಷ್ಟಿರುವ (76 ಸೆಂ.ಮೀ.) ಪ್ರದರ್ಶಿಕೆಯಾಗಿದ್ದು, 22 ಇಂಚುಗಳಷ್ಟು (56 ಸೆಂ.ಮೀ.) ಎತ್ತರ, 21 ಇಂಚುಗಳಷ್ಟು (53 ಸೆಂ.ಮೀ.) ಆಳ, ಮತ್ತು 42 ಇಂಚುಗಳಷ್ಟು (107 ಸೆಂ.ಮೀ.) ಅಗಲವನ್ನು ಅದು ಹೊಂದಿರುತ್ತದೆ. . ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ ಮೇಜಿನ ಮೇಲಿನ ಪ್ರದರ್ಶಿಕೆಯು ಆಕ್ರಿಲಿಕ್‌‌ನಿಂದ ರೂಪುಗೊಂಡಿದೆ, ಮತ್ತು ಇದರ ಒಳಾಂಗಣ ಚೌಕಟ್ಟಿಗೆ ಉಕ್ಕಿನ ಪುಡಿ-ಲೇಪನ ಮಾಡಲಾಗಿದೆ. ವಿಂಡೋಸ್‌‌ ವಿಸ್ಟಾದ ಒಂದು ವಾಡಿಕೆಯ ಆವೃತ್ತಿಯ ಮೇಲೆ ತಂತ್ರಾಂಶ ವೇದಿಕೆಯು ಚಾಲನೆಗೊಳ್ಳುತ್ತದೆ ಮತ್ತು ತಂತಿ ಸಂಪರ್ಕ ಹೊಂದಿದ ಎಥರ್‌‌ನೆಟ್‌ 10/100, ನಿಸ್ತಂತು 802.11 b/g, ಮತ್ತು ಬ್ಲೂಟೂತ್‌‌ 2.0 ಸಂಯೋಜಕತೆಯನ್ನು ಇದು ಹೊಂದಿದೆ. ವಿಂಡೋಸ್‌‌ ಪ್ರೆಸೆಂಟೇಷನ್‌ ಫೌಂಡೇಷನ್‌‌ ಅಥವಾ ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌‌ XNA ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಂಡು ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ ಅನ್ವಯಗಳನ್ನು ಬರೆಯಲಾಗುತ್ತದೆ.
ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌‌ನ MSDN ಸಮಾವೇಶದಲ್ಲಿ "ಮ್ಯಾಕ್ಸಿಮಮ್‌‌" ಸಜ್ಜಿಕೆಯ ಅಭಿವರ್ಧಕರನ್ನು ಉದ್ದೇಶಿಸಿ ಬಿಲ್‌ ಗೇಟ್ಸ್‌‌ ಮಾತನಾಡುತ್ತಾ, ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌ ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನವು ಈ ಕೆಳಕಂಡ ವಿಶಿಷ್ಟ ಲಕ್ಷಣಗಳನ್ನು ಒಳಗೊಳ್ಳಲಿದೆ ಎಂದು ತಿಳಿಸಿದ:
ಸದ್ಯಕ್ಕೆ ಲಭ್ಯವಿರುವ ವಾಣಿಜ್ಯ ಸ್ವರೂಪದ ಆವೃತ್ತಿಯು ಈ ಕೆಳಕಂಡ ವಿಶಿಷ್ಟತೆಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದೆ:
ಅನ್ವಯಗಳ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ
ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌ ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ ಅನ್ವಯಗಳನ್ನು ವಿಂಡೋಸ್‌‌ ಪ್ರೆಸೆಂಟೇಷನ್‌ ಫೌಂಡೇಷನ್‌‌‌‌‌ನಲ್ಲಿ ಅಥವಾ XNAನಲ್ಲಿ ಬರೆಯಲು ಸಾಧ್ಯವಿದೆ. ಇದರ ಅಭಿವೃದ್ಧಿ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯು ಬಹುಪಾಲು ಸಾಮಾನ್ಯ ವಿಸ್ಟಾದ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯ ರೀತಿಯಲ್ಲೇ ಇದೆಯಾದರೂ, ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ನ ಅನನ್ಯ ಇಂಟರ್‌‌ಫೇಸ್‌‌ನ ಕಾರಣದಿಂದಾಗಿ ವಾಡಿಕೆಯ WPF ನಿಯಂತ್ರಣಗಳು ಸರ್ಫೇಸ್‌‌ ತಂಡದಿಂದಲೇ ಸೃಷ್ಟಿಸಲ್ಪಡಬೇಕಾಗಿರುವುದು ಅತ್ಯಗತ್ಯವಾಗಿದೆ. ಬೃಹತ್‌‌ ಹೊಟೇಲುಗಳು, ಮೋಜುಮಂದಿರಗಳು, ಮತ್ತು ಭೋಜನಮಂದಿರಗಳಿಗೆ ಸಂಬಂಧಿಸಿದ ನಿಯೋಜಿಸುವಿಕೆಗಳಿಗಾಗಿರುವ ಸರ್ಫೇಸ್‌ ಅನ್ವಯಗಳನ್ನು ಬರೆಯುವುದಕ್ಕೆ, ಈಗಾಗಲೇ WPFನಲ್ಲಿ ಪ್ರವೀಣರಾಗಿರುವ ಅಭಿವರ್ಧಕರು SDKಯನ್ನು ಬಳಸಿಕೊಳ್ಳಬಹುದಾಗಿದೆ.
ಸಂಬಂಧಿತ ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌‌ ಸಂಶೋಧನಾ ಯೋಜನೆಗಳು
ಸೆಕಂಡ್‌ಲೈಟ್‌ ಎಂಬ ಅಡ್ಡಹೆಸರಿಟ್ಟುಕೊಂಡಿರುವ ಒಂದು ಸಂಬಂಧಿತ ತಂತ್ರಜ್ಞಾನದ ಕುರಿತು ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌‌ ರಿಸರ್ಚ್‌ ಮಾಹಿತಿಯನ್ನು ಪ್ರಕಟಿಸಿದೆ. ಇನ್ನೂ ಸಂಶೋಧನಾ ಹಂತದಲ್ಲಿರುವ ಈ ಯೋಜನೆಯು, ಮುಖ್ಯ ಪ್ರದರ್ಶಿಕೆಯಲ್ಲಿನ ಅಥವಾ ಮೇಲ್ಭಾಗದಲ್ಲಿನ ಭೌತಿಕ ವಸ್ತುಗಳ ಮೇಲೆ ದ್ವಿತೀಯಕ ಬಿಂಬಗಳನ್ನು ವರ್ಧಿಸುತ್ತದೆ.
ಬಾಹ್ಯ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಮೈಕ್ರೋಸಾಫ್ಟ್‌‌ ಯಂತ್ರಾಂಶ ವರ್ಗ:ಬಹು-ಸ್ಪರ್ಶ ವರ್ಗ:ಸ್ಪರ್ಶತೆರೆಗಳು
Microsoft Surface fa:مایکروسافت ‫سرفیس Microsoft Surface Microsoft Surface Microsoft Surface
ಆರ್. ನುಲೆನೂರು
'''ಆರ್. ನುಲೆನೂರು''' ( ರಾಮಗಿರಿ ನುಲೆನೂರು), ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಹೊಳಲ್ಕೆರೆ ತಾಲೂಕಿನಲ್ಲಿರುವ ಒಂದು ಗ್ರಾಮ. ವರ್ಗ:ಚಿತ್ರದುರ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆ
ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಶಕ್ತಿ
ಬೈಜಿಕ ಕ್ರಿಯೆಗಳಿಂದ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ಶಕ್ತಿಯೇ ಬೈಜಿಕ ಅಥವಾ ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಶಕ್ತಿಯಾಗಿದೆ. ನಮ್ಮ ಈ ಆಧುನಿಕ ಯುಗದಲ್ಲಿ ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಶಕ್ತಿಯ ಬಳಕೆಯು ಪರ್ಯಾಯ ಶಕ್ತಿಯ ಮೂಲವಾಗಿ ಭರವಸೆ ಹುಟ್ಟಿಸಿದೆ. ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಕ್ರಿಯೆಗಳ ಪ್ರಮುಖ ಅನುಕೂಲವೆಂದರೆ ವಿಕಿರಣಪಟು ಮತ್ತು ವಿಕಿರಣಪಟುವಲ್ಲದ ಐಸೋಟೋಪುಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುವುದು ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಕ್ರಿಯೆ ನಡೆಸಿ, ವಿಕಿರಣಪಟುವಾಗಿರುವ ಐಸೋಟೋಪುಗಳನ್ನು ಪಡೆಯುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಗೆ ಕೃತಕ ವಿಕಿರಣಪಟುಗಳೆಂದು ಹೆಸರು. ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಕ್ರಿಯೆಯು ಆಕಸ್ಮಿಕ ಸಂಭವನೀಯ ಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿರುವುದರಿಂದ, ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುವ ಉತ್ಪನ್ನಗಳು ಅತ್ಯಲ್ಪ. ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಕ್ರಿಯೆಯ ಅತೀ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲು ಎಂದರೆ ಅದರ ನಿರಂತರತೆಯನ್ನು ಕಾಯ್ದುಕೊಳ್ಳುವುದು. ಈ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ಆಕಸ್ಮಿಕವಾಗಿ ನಡೆಯುವುದರಿಂದ ಅವು ನಿರಂತರವಾಗಿ ನಡೆಯವು. ಆದ್ದರಿಂದ ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ಸೈದ್ಧಾಂತಿಕವಾಗಿ ಪ್ರಮುಖವಾಗಿಯೇ ಹೊರತು ವ್ಯಾವಹಾರಿಕವಾಗಿ ಸಾಧುವಲ್ಲ ಎಂದು ಭಾವಿಸಲಾಯಿತು. ಆದರೆ ಈ ಆಲೋಚನೆಗೆ ಇದ್ದಕ್ಕಿದ್ದಂತೆ ಹೊಸದೊಂದು ತಿರುವು ದೊರೆಯಿತು. ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯವಿದಳನ ಕ್ರಿಯೆಯು ಸರಪಳಿ ಕ್ರಿಯೆಯಾಗಿದ್ದು, ಅದನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ನಡೆಸಬಹುದೆಂಬ ಅಂಶ ತಿಳಿಯಿತು. ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ವಿದಳನ ಮತ್ತು ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಸಮ್ಮಿಳನ ಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ನಿರಂತರವಾಗಿ ನಡೆಸುವ ಆಲೋಚನೆ ಮೂಡಿತು. ಹೀಗೆ ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಕ್ರಿಯೆಗಳಿಂದ ಅಪಾರ ಪ್ರಮಾಣದ ಶಕ್ತಿಯು ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುತ್ತದೆಂದು ತಿಳಿದು ಬಂತು.
ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ವಿದಳನ ಸರಪಳಿ ಕ್ರಿಯೆ
ಒಂದು ಭಾರವಾದ ಪರಮಾಣುವಿನ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯಸ್ ಒಡೆದು ಎರಡು ಮಧ್ಯಮ ಪ್ರಮಾಣದ ಬೀಜಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಿ ಅಗಾಧ ಪ್ರಮಾಣದ ಶಕ್ತಿಯನ್ನು ಬಿಡುಗಡೆ ಮಾಡುವ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ವಿದಳನ ಎನ್ನುತ್ತಾರೆ. ಈ ಪ್ರಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ನ್ಯೂಟ್ರೋನ್ಗಳು ಮಧ್ಯಮ ಪ್ರಮಾಣದ ಬೀಜಗಳಲ್ಲಿ ವಿದಳನ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡಿ ಸರಪಳಿ ಕ್ರಿಯೆ ಸಾಧ್ಯವಾಗುತ್ತದೆ. ವಿದಳನ ಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ನ್ಯೂಟ್ರೋನ್ ಗಳು ಪ್ರತೀ ವಿದಳನದ ನಂತರ ಗುಣಕದೋಪಾದಿಯಲ್ಲಿ ಗುಣೋತ್ತರ ಶ್ರೇಢಿಯಂತೆ ಮುಂದುವರೆದು ವಿದಳನ ಹೊಂದುವ ವಸ್ತುವು ಸಂಪೂರ್ಣವಾಗಿ ಕ್ಷಯಿಸುವ ತನಕ ನಡೆಯುವ ವಿದಳನ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ಸರಪಳಿ ಕ್ರಿಯೆ ಎನ್ನುತ್ತೇವೆ. ಒಂದು ಸರಪಳಿ ಕ್ರಿಯೆಯಲ್ಲಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾದ ನ್ಯೂಟ್ರೋನ್ ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಸ್ಥಿರವಾಗಿರುವಂತೆ ಮಾಡಿದಾಗ ಅದು ನಿಯಂತ್ರಿತ ಸರಪಳಿ ಕ್ರಿಯೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಸರಪಳಿ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸದಿದ್ದರೆ ,ಅದು ನ್ಯೂಟೋನ್ ಗಳ ಸಂಖ್ಯೆ ಹೆಚ್ಚಿ ಸ್ಫೋಟಕ್ಕೆ ಕಾರಣವಾಗುತ್ತದೆ. ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಕ್ರಿಯಾಕಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಸರಪಳಿ ಕ್ರಿಯೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆದರೆ ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಬಾಂಬ್ಅಥವಾ ಪರಮಾಣು ಬಾಂಬ್ ನಲ್ಲಿ ಈ ಕ್ರಿಯೆ ಅನಿಯಂತ್ರಿತವಾಗಿದೆ.
ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಸಮ್ಮಿಳನ
ಕೆಲವು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಸಂದರ್ಭಗಳಲ್ಲಿ ಹಗುರವಾದ ಎರಡು ಧಾತುಗಳ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯಸ್ ಗಳು ಸಮ್ಮಿಳನ ಹೊಂದಿ ಒಂದು ಭಾರವಾದ ಹೆಚ್ಚಿನ ಪರಮಾಣು ಸಂಖ್ಯೆಯನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ಧಾತುವಿನ ಬೀಜವಾಗಿ ಪರಿವರ್ತಿತವಾಗಬಲ್ಲವು. ಎರಡು ಹಗುರ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯಸ್‍ಗಳು ಸಮ್ಮಿಳನ ಹೊಂದಿ ಒಂದು ಭಾರವಾದ ಬೀಜವಾಗಿ, ಬೃಹತ್ ಪ್ರಮಾಣದ ಶಕ್ತಿ ಬಿಡುಗಡೆಯಾಗುವ ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಕ್ರಿಯೆಯೇ ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಸಮ್ಮಿಳನ .ಹಗುರವಾದ ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯಸ್‍ಗಳು ಸೇರಿ ಭಾರವಾದ ಬೀಜಗಳಾಗುವುದರಿಂದ ಶಕ್ತಿ ಉತ್ಪಾದನೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಇಂತಹ ಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಉಷ್ಣ ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಸಮ್ಮಿಳನ ಕ್ರಿಯೆಗಳು ಎನ್ನುತ್ತೇವೆ.
ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಆಯುಧಗಳು
ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ವಿದಳನ ಮತ್ತು ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಸಮ್ಮಿಳನ ಕ್ರಿಯೆಗಳ ತತ್ವದ ಆಧಾರದ ಮೇಲೆ ಪರಮಾಣು ಬಾಂಬ್ವಿದಳನ ಬಾಂಬ್ ಮತ್ತು ಹೈಡ್ರೋಜನ್ ಬಾಂಬ್ ಸಮ್ಮಿಳನ ಬಾಂಬ್‍ಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇಡೀ ಜನ ಸಮುದಾಯವನ್ನು ನಾಶ ಮಾಡುವ ಸಾಮರ್ಥ್ಯವಿರುವ ಈ ಬಾಂಬ್‍ಗಳ ತಯಾರಿಕೆಯನ್ನು ನಿಯಂತ್ರಿಸುವುದೇ ಅಂತಾರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಮಟ್ಟದಲ್ಲಿ ದೊಡ್ಡ ಸವಾಲಾಗಿದೆ.
ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ವಸ್ತು ಗಳ ಬಳಕೆ ಮತ್ತು ವಿಲೇವಾರಿ
ನ್ಯೂಕ್ಲೀಯ ಕ್ರಿಯಾಕಾರಿಗಳಲ್ಲಿ ಉಳಿಯುವ ತ್ಯಾಜ್ಯವಸ್ತುಗಳೂ ಸಹ ವಿಕಿರಣಪಟು ವಸ್ತುಗಳಾಗುತ್ತವೆ. ಕಡಿಮೆ ಅರ್ಧಾಯುಷ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ವಿಕಿರಣಪಟು ಧಾತುಗಳು ವಿಲೇವಾರಿಗೆ ತಕ್ಷಣ ಕ್ರಮ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಬೇಕು. ಆದರೆ, ದೀರ್ಘ ಅರ್ಧಾಯುಷ್ಯವನ್ನು ಹೊಂದಿರುವ ವಿಕಿರಣಪಟು ಧಾತುಗಳು ಭವಿಷ್ಯದಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚು ಮಾರಕವಾಗಬಲ್ಲುದು.ಇವುಗಳ ನಿರ್ವಹಣೆಯೇ ಬಹು ಮುಖ್ಯ ಅಂಶವಾಗಿರುತ್ತದೆ.
ಉಲ್ಲೇಖ
ವರ್ಗ:ಅಣು ವಿಜ್ಞಾನ
ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮ ಮತ್ತು ಗರ್ಭಪಾತ
ಗರ್ಭ ಮತ್ತು ಜೀವ
ಏಳನೆಯ ತಿಂಗಳಿನಲ್ಲಿ, ಜೀವವು ಗರ್ಭವನ್ನು ಪ್ರವೇಶಿಸುತ್ತದೆ ಎಂಬುದು ಮಹಾನಾರಾಯಣ ಉಪನಿಷತ್ ನಲ್ಲಿನ ಉಲ್ಲೇಖ. ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮವು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿ ಗರ್ಭಪಾತವು ಪಾಪ ಎಂದು ಬಗೆಯುವುದು. ಜೀವವನ್ನು ಅಂತ್ಯಗೊಳಿಸುವುದು ಎಂದಿಗೂ ಪಾಪವೇ. ಶಿಶುಹತ್ಯಾದೋಷ ಬಲು ದೊಡ್ಡ ಪಾಪ ಎಂಬುದು ಹಿಂದೂ ಸೂಕ್ತಿಗಳ ಉಲ್ಲೇಖ. ಪ್ರತಿಯೊಂದು ಸನ್ನಿವೇಶವನ್ನೂ ಅದರ ಸಂದರ್ಭಕ್ಕೆ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಬಗೆಯುವುದು ಧರ್ಮದ ಬಗೆ. ತಾಯಿಯ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿನ ಶಿಶುವು ತನ್ನ ಕರ್ಮ ಸಂಕೋಲೆಗಳನ್ನು ತನ್ನೊಂದಿಗೆ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡಿರುತ್ತದೆ ಎಂದೂ, ಶಿಶುವನ್ನು ಕೊನೆಗಾಣಿಸುವುದು ಕರ್ಮಸಂಕೋಲೆಯನ್ನು ಅಕಾರಣವಾಗಿ ಕೊನೆಗೊಳಿಸುವುದು ಮತ್ತು ಇನ್ನೊಂದು ಜನ್ಮದಲ್ಲಿ ಕರ್ಮಸಂಕರವು ಮುಂದುವರೆಯುವುದು ಎಂಬುದು ಹಿಂದೂ ಧರ್ಮದ ವಾದ. ಮೃತ್ಯುವಿನ ಇನ್ನೊಂದು ಮುಖ ಜನನವಾದ್ದರಿಂದ, ಗರ್ಭಪಾತವು ಜನ್ಮಸಂಕರವನ್ನು ತಡೆಯದು. ತಾಯಿಯ ಜೀವಕ್ಕೆ ಅಪಾಯವಿದ್ದಲ್ಲಿ ಗರ್ಭಪಾತ ಸಮಂಜಸ ಎಂಬುದು ವಾಡಿಕೆ.
ಬ್ರಹ್ಮಕುಮಾರಿ ಸಮಾಜ
ಪ್ರತಿ ಸನ್ನಿವೇಶವನ್ನೂ ಅದರ ಸಮಂಜಸತೆಯ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ನೋಡಿಕೊಂಡು,ತಾಯಿ ಮತ್ತು ಮಗುವಿನ್ ಆರೋಗ್ಯವನ್ನು ಗಮನದಲ್ಲಿ ಇಟ್ಟು, ಗರ್ಭವನ್ನು ಪಾತಕಗೊಳಿಸುವುದೇ ಅಥವಾ ಗರ್ಭವನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸುವುದೋ, ಆ ನಿರ್ಧಾರವನ್ನು ಕೈಗೊಳ್ಳುವುದನ್ನು ಬ್ರಹ್ಮಕುಮಾರಿ ಸಮಾಜ ಬೆಂಬಲಿಸುತ್ತದೆ.
ಇಸ್ಕಾನ್
ಇಸ್ಕಾನ್ ಸಂಸ್ಥಾಪಕ ಶ್ರೀ ಪ್ರಭುಪಾದರ ಪ್ರಕಾರ ಜೀವವು ಪ್ರಪಂಚಕ್ಕೆ ಬಂದ ಮೇಲಾಗಲಿ, ತಾಯಿಯ ಗರ್ಭದಲ್ಲಿಯೇ ಆಗಲಿ, ಹತ್ಯೆಯು ಹತ್ಯೆಯೇ. ತಾಯಿಯ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ಉಳಿಸಲೋಸುಗ ಮಗುವನ್ನು ಬಲಿಕೊಟ್ಟರೂ ಸಹಿತ ಅದು ಕರ್ಮದ ಅನುಗುಣವಾಗಿ ಹತ್ಯೆಯೇ. ತಾಯಿಯ ಪ್ರಾಣವನ್ನು ಉಳಿಸಿದ ಪುಣ್ಯವು ಶಿಶುಹತ್ಯೆಯ ದೋಷವನ್ನು ಪೂರ್ಣವಾಗಿ ತೊಳೆಯದು.
ವೇದಗಳು
ಚಿತ್ರಕೇತು ಮಹಾರಾಜನು ಭಗವಂತನ ಬಳಿ ತೆರಳಿ ಶಿಶುಹತ್ಯಾ ದೋಷದ ಬಗ್ಗೆ ತಿಳಿವು ಕೇಳುತ್ತಾನೆ. ಜೀವವು ದೇಹದಲ್ಲಿ ಪ್ರವೇಶವಾದ ನಂತರ ಅದನ್ನು ಕೊಲ್ಲುವುದು ಜನ್ಮಸಂಕರವನ್ನು ತಡೆದು ಪಾಪವನ್ನು ಅಂಟಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಬಗೆ. ಇದು ಶಿಶುಹತ್ಯೆ ಮತ್ತು ಸ್ಪಷ್ಟವಾದ ಪಾಪ ಎಂದು ಸಾರುತ್ತದೆ. ಕಂಸ, ಹಿರಣ್ಯಕಶಿಪು ಇವರುಗಳು ಚಿಕ್ಕ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಕೊಂದ ಪಾಪಕ್ಕೆ ಗುರಿಯಾಗುತ್ತಾರೆ.
ಉಲ್ಲೇಖಗಳು
ವರ್ಗ:ಹಿಂದೂ_ಧರ್ಮ ವರ್ಗ:ಮಹಿಳಾ ಸ್ವಾಸ್ಥ್ಯ ಲೇಖನ
ಯೀಸ್ಟ್
thumb|ಸ್ಯಾಕರೋಮೈಸಿಸ್ ಸೆರೆವಿಸಿಯೇ ಪ್ರಭೇದದ ಯೀಸ್ಟ್
ಕಿಣ್ವ ಬಹುತೇಕ ಆಸಕೊಮೈಸಿಟ್ ವರ್ಗಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ ಬೂಷ್ಟುಗಳ ಒಂದು ದೊಡ್ಡ ಸಮೂಹದ ಒಟ್ಟು ಹೆಸರು. ಇವು ಇತರ ಬೂಷ್ಟುಗಳಂತೆ ಮೈಸೀಲಿಯಮ್‍ಗಳನ್ನು (ಅಂದರೆ ಕವಲೊಡೆಯುವ ಕೋಶಗುಚ್ಚಗಳು) ಉತ್ಪಾದಿಸುವುದಿಲ್ಲ. ಬದಲು ಮೊಗ್ಗು ಒಡೆಯುವುದರಿಂದ ಅಥವಾ ಕೋಶ ವಿಭಜನೆಯಿಂದ ಒಂದೇ ಕೋಶಕೇಂದ್ರವುಳ್ಳ ಏಕಕೋಶಜೀವಿಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತದೆ.
ಈಗ ಸಾವಿರಾರು ವರ್ಷಗಳಿಂದಲೂ ಬ್ರೆಡ್ಡು ಮತ್ತು ಹೆಂಡ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಕಿಣ್ವ ಉಪಯೋಗಕ್ಕೆ ಬರುತ್ತಿದ್ದು ಇದಕ್ಕೆ ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ತುಂಬ ಮಹತ್ತ್ವ ಇದೆ. ಲೇವೆನ್‍ಹೂಕ್ ಎಂಬಾತ ಹುದುಗುತ್ತಿರುವ ದ್ರವಗಳ ಕಿಣ್ವಗಳನ್ನು 1680 ರಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಹಚ್ಚಿದ. 19ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ಪಾಸ್ತರ್ ಮತ್ತು ಲೀಬಿಗ್ ಇವರ ನಡುವೆ ನಡೆದ ಜೀವದ ಸ್ವಯಂಉತ್ಪತ್ತಿ ಮತ್ತು ಹುದುಗುವಿಕೆಯ ಸ್ವರೂಪ ಕುರಿತ ಬಿರುಸಾದ ಚರ್ಚೆಯಲ್ಲಿ ಇವು ಮುಖ್ಯ ವಿಷಯಗಳಾಗಿದ್ದುವು. ನಿದ್ರವ್ಯವಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಶರ್ಕರವ್ಯಯ, ಈ ಕ್ರಿಯೆಯ ಮೇಲೆ ಆಕ್ಸಿಜನ್ ಪ್ರಭಾವ, ಜೀವಕ್ರಿಯೆಗಳಲ್ಲಿ ಕಿಣ್ವ ಮತ್ತು ಸಹಕಿಣ್ವಗಳ ಪಾತ್ರ- ಇಂಥ ಜೀವಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಚೆನ್ನಾಗಿ ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳುವುದರಲ್ಲಿಯೂ ಒಟ್ಟಾರೆ ಹೇಳುವುದಾದರೆ ಜೀವ ರಸಾಯನವಿಜ್ಞಾನ, ಶರೀರವಿಜ್ಞಾನ ಹಾಗೂ ತಳಿವಿಜ್ಞಾನಗಳ ಬೆಳೆವಣಿಗೆಯಲ್ಲಿಯೂ ಕಿಣ್ವಗಳಿಂದ ಬಹಳ ಉಪಕಾರವಾಗಿದೆ.
ಜೀವವಿಜ್ಞಾನರೀತ್ಯ ಯೀಸ್ಟುಗಳು
ಸುಮಾರು 350 ಪ್ರಭೇದಗಳು ಮತ್ತು 40 ಜಾತಿಗಳಿಗೆ ಸೇರಿದ 4500 ಅಥವಾ ಅದಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚು ಬಗೆಯ ಯೀಸ್ಟುಗಳ ಪರಿಚಯ ಈಗಾಗಲೇ ಆಗಿದೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಿನವು ಸ್ಯಾಕರೋಮೈಸಿಸಿನಂತೆ ಚೀಲದಂಥ ಕೋಶದಲ್ಲಿ ಸ್ಪೋರುಗಳನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುವ ಆಸ್ಕೊಮೈಸೀಟುಗಳು. ಕ್ಯಾಂಡಿಡಾ ಮತ್ತು ಕ್ರಿಪ್ಟೊಕಾಕಸುಗಳಂತೆ ಅನೇಕ ಯೀಸ್ಟುಗಳು ಸ್ಪೋರುಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡುವುದಿಲ್ಲ. ಕೆಲವು ಬೆಸಿಡಿಯೊ ಮೈಸೀಟುಗಳು ಕೆಲವು ಸ್ಟೋರೊಬೊಲಿಮೈಸಿಸುಗಳು, ಇವುಗಳ ವರ್ಗೀಕರಣವನ್ನು ಕುರಿತೇ ಅನೇಕ ಗ್ರಂಥಗಳಿವೆ. ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಲಾಡರನದೇ ಅತ್ಯಂತ ಈಚಿನದು. ಸಾರಾಯಿ ಯೀಸ್ಟ್, ಬೇಕರಿ ಯೀಸ್ಟ್, ರಮ್ಮೇಲಿನ ಯೀಸ್ಟ್, ವೈನ್ ಯೀಸ್ಟ್, ಆಹಾರದ ಯೀಸ್ಟ್, ಮೇವಿನ ಯೀಸ್ಟ್, ಮೇಲಿನ ಯೀಸ್ಟ್ (ಟಾಪ್ ಯೀಸ್ಟ್) ಕೆಳಗಿನ ಯೀಸ್ಟ್ (ಬಾಟಮ್ ಯೀಸ್ಟ್) ಎಂಬ ಹೆಸರುಗಳನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದರಿಂದ ಅವುಗಳ ಪ್ರಯೋಜನ ಅಥವಾ ಬೆಳೆಯುವ ಮಾಧ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಅವುಗಳಿಗಿರುವ ಸ್ಥಳ ತಿಳಿಯುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳು ಮಾತ್ರ ಉದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಮುಖ್ಯವಾದವು; ಸ್ಯಾಕರೋಮೈಸಿಸ್ ಸೆರೆವಿಸಿಯೇ, ಸ್ಯಾಕರೊ ಮೈಸಿಸ್ ಕಾರ್ಲ್‍ಬೆರ್ಗೆನ್ಸಿಸ್. ಕೆಲವೇ ಕೆಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳು ರೋಗೋತ್ಪಾದಕಗಳು - ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಕ್ಯಾಂಡಿಡಾ ಆಲ್ಬಿಕಾನ್ಸ್.
ಪರಿಸರದ ಸ್ಥಿತಿ ಒಂದೇ ಸಮವಾಗಿದ್ದರೆ ಯೀಸ್ಟ್ ಕೋಶಗಳ ಆಕಾರ ಮತ್ತು ಗಾತ್ರಗಳೂ ಒಂದೇ ಸಮವಾಗಿರುತ್ತದೆ. ಅತ್ಯಂತ ಮುಖ್ಯ ಪ್ರಭೇದವಾದ ಸ್ಯಾಕರೋಮೈಸಿಸ್ ಸೆರೆವಿಸಿಯೇ ಉರುಳೆ ಆಕಾರವಾಗಿದ್ದು ಅದರ ಉದ್ದ 7 ರಿಂದ 21 μm, ವ್ಯಾಸ 4.5 ರಿಂದ 10,5 μm ಇರುತ್ತದೆ. ಎಲ್ಲ ಬೂಷ್ಟುಗಳಂತೆ ಇವು ಕೂಡ ನೈಜಕೋಶ ಕೇಂದ್ರವುಳ್ಳವು. ಸ್ಥೂಲವಾಗಿ ಇವುಗಳ ಕೋಶರಚನೆ ಸಸ್ಯಕೋಶಗಳದಂತೆ ಇರುತ್ತದೆ. ಕೋಶಗೋಡೆಗಳಲ್ಲಿ ಪ್ಲಾಸ್ಮ, ಗಾಲ್ವೀ ಬಾಡಿಗಳು, ರೈಬೊಸೋಮುಗಳು, ಮೈಟೊಕ್ರಾಂಡಿಯ (0.5 ರಿಂದ 2 μm), ಕೋಶ ಕೇಂದ್ರ, ನ್ಯೂಕ್ಲಿಯೋಲಸ್, ಎಂಡೊಪ್ಲಾಸ್ಮಿಕ್ ರೆಟಿಕ್ಯುಲಮ್ ಮುಂತಾದವು ಇರುತ್ತವೆ. ಎಲ್ಲ ಯೀಸ್ಟುಗಳೂ ಸ್ಪೋರುಗಳನ್ನು ಉಂಟುಮಾಡದ ಕ್ಯಾಂಡಿಡಾ ಪ್ರಭೇದದಂತೆಯೇ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮೊಗ್ಗೊಡೆಯುವುದರಿಂದ ಇಲ್ಲವೇ ವಿದಳನದಿಂದ ನಿರ್ಲಿಂಗರೀತಿ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಸ್ಯಾಖರೋಮೈಸಿಸ್ ಪ್ರಭೇದವೂ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಮೊಗ್ಗೊಡೆಯುವುದರಿಂದ ಇಲ್ಲವೇ ವಿದಳನದಿಂದ ನಿರ್ಲಿಂಗರೀತಿ ಸಂತಾನೋತತ್ತಿ ಮಾಡುತ್ತವೆ. ಸ್ಯಾಕರೋಮೈಸಿಸ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಅಸ್ಕೊಮೈಸೀಟುಗಳಲ್ಲಿ ಲಿಂಗರೀತಿ ಸಂತಾನೋತ್ಪತ್ತಿಯೂ ಆಗುವುದುಂಟು. ಹೀಗಾಗುವ ಕೋಶಗಳು ಮೊದಲು ಎಂಟು ಸ್ಪೋರುಗಳಿರುವ ಆಸ್ಕಸ್ ಎಂಬ ಚೀಲವನ್ನು ಉತ್ಪಾದಿಸುತ್ತದೆ. ಈ ಆಸ್ಕೊಸ್ಪೋರುಗಳು ಪ್ರತ್ಯೇಕೀಕರಣದಿಂದ ಆಗುತ್ತವೆ. ಎರಡು ಬೇರೆ ಯೀಸ್ಟುಗಳಿಂದ ಬಂದ ಬಳಿಕ ಬೆಸೆದುಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ. ಇದರಿಂದ ಇವುಗಳ ಪುನಸ್ಸಂಯೋಗವಾಗಿ ಹೊಸತಳಿಗಳು ಅಂದರೆ ಮಿಶ್ರತಳಿಗಳು ಹುಟ್ಟಿಕೊಳ್ಳುತ್ತವೆ.
ಜೀವರಸಾಯನ ವೃತ್ತಾಂತ
ಕೆಲವು ಜೀವರಾಸಾಯನಿಕ ಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಅರ್ಥಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಲು ಯೀಸ್ಟುಗಳಿಂದ ತುಂಬ ಸಹಾಯಕವಾಗಿದೆ. ಹುದುವಿಕೆಯ ಸ್ವರೂಪವನ್ನು ಕುರಿತ ಲೀಬಿಗ್ ಮತ್ತು ಪಾಸ್ತರ್ ಇವರ ನಡುವೆ ಚರ್ಚೆ, ಟ್ರೌಬೆಯ ಊಹೆಗಳು ಮತ್ತು 1896 ರಲ್ಲಿ ಬುಖ್ನರ್ ಮಾಡಿದ ಒಂದು ಪ್ರಯೋಗ ಇವುಗಳ ಫಲವಾಗಿ ಕಿಣ್ವಗಳು ಜೈವಿಕಕ್ರಿಯೆಗಳ ವೇಗವರ್ಧಕಗಳೆಂಬ ಮೂಲ ವಿಷಯ ಅಂಗೀಕೃತವಾಯಿತು. ಇಂಗ್ಲಿಷಿನ ಎಂಜೈಮ್ ಎಂಬ ಪದದ ಅರ್ಥವೇ `ಯೀಸ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಎನ್‍ಜೈಮ್ ಎಂದಿದೆ. ಕೆಲವು ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಕಿಣ್ವಗಳಿರುವ ಯೀಸ್ಟ್‍ಸಾರವನ್ನು ಬೆರೆಸಿದಾಗ ಸಕ್ಕರೆದ್ರಾವಣ ಜೀವಂತಯೀಸ್ಟ ಕೋಶಗಳಿಲ್ಲದಿದ್ದಾಗ್ಯೂ ಹುದುಗಿ ಆಲ್ಕೊಹಾಲ್ ಆಗುತ್ತದೆಂದು ಬುಖ್ನರ್ ತೋರಿಸಿಕೊಟ್ಟ. ಇದೇ ಕಿಣ್ವವಿಜ್ಞಾನ ನಾಂದಿ, ಸುಕ್ರೋಸ್ ಆಲ್ಕೊಹಾಲ್ ಆಗುವಾಗ ಒಂದಾಗುತ್ತಲೊಂದು ನಡೆಯುವ ಕ್ರಿಯೆಗಳನ್ನು ಹಲವು ಜೀವರಸಾಯನವಿಜ್ಞಾನಿಗಳು ಮುಂದಿನ ಮೂವತ್ತು ವರ್ಷಗಳ ಅವಧಿಗಳಲ್ಲಿ ಪತ್ತೆಮಾಡಿದರು. ಮಾಂಸಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ ನಡೆಯುವ ಶರ್ಕರವ್ಯಯ ಸರಣಿಯಿಂದ ಪೈರುವಿಕ್ ಆಮ್ಲ್ ಕಾಣಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಹಂತದವರೆಗೆ ಇದೇ ಕ್ರಿಯಾಸರಣಿಯೇ ಮುಂದುವರಿಯಿತು. ಪೈರುವಿಕ್ ಆಮ್ಲ ಮುಂದೆ ಯೀಸ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಡಿಕಾರ್ಬ ಕ್ಸಿಲೇಟ್ ಆಗಿ ಅಸಿಟಾಲ್ಡಿಹೈಡ್ ಆಗಿ ಬಳಿಕ ಅಪಕರ್ಷಣದಿಂದ ಆಲ್ಕೊಹಾಲ್ ಬರುತ್ತದೆ; ಮಾಂಸಖಂಡಗಳಲ್ಲಿ ಸಾಮಾನ್ಯವಾಗಿ ಲ್ಯಾಕ್ಟಿಕ್ ಆಮ್ಲವಾಗುತ್ತದೆ. ಆಕ್ಸಿಜನ್ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದಾಗ ಡೆಕ್ಸ್ಟ್ರೋಸಿನ ಹುದುವಿಕೆಯ ನಿಮ್ನೀಕರಣಕ್ಕೆ (ಡಿಗ್ರಿಡೇಷನ್) ಅಡಚಣೆಯಾಗಿ ಸಂಗ್ರಹವಾಗುವ ಆಲ್ಕೊಹಾಲಿನ ಪ್ರಮಾಣ ಕಡಿಮೆಯಾಗುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಪಾಸ್ತರ್ ಪರಿಣಾಮ ಎಂದು ಹೆಸರು.
ಎಲ್ಲ ಯೀಸ್ಟುಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಒಂದು ಕಾರ್ಬೊಹೈಡ್ರೇಟ್ ಅಮೋನಿಯ ಲವಣದ ರೂಪದಲ್ಲಿ ಇನಾಗ್ರ್ಯಾನಿಕ್ ನೈಟ್ರೊಜನ್ ಮತ್ತು ಇತರ ಖನಿಜಪದಾರ್ಥಗಳು ಇರಬೇಕು. ಕೆಲವು ಪ್ರಭೇದಗಳಿಗೆ ಒಂದೆರಡು ಜೀವಸತ್ವಗಳು ಬೇಕಾಗುತ್ತವೆ. ಕಾರ್ಬೊಹೈಡ್ರೇಟುಗಳಲ್ಲಿ ಗ್ಲೂಕೋಸ್, ಫ್ರಕ್ಟೋಸ್, ಮ್ಯಾನೋಸ್, ಮಾಲ್ಟೋಸ್ ಇವನ್ನು ಎಲ್ಲ ಯೀಸ್ಟುಗಳೂ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತವೆ. ಸಾಕರೋಮೈಸಿಸ್ ಫ್ರಾಜಿಲಿಸಿನಂಥ (ಈಗಿನ ಹೆಸರು ಕ್ಲಾಯ್‍ವೆರೋಮೈಸಿಸ್ ಫ್ರಾಜಿಲಿಸ್) ಕೆಲವು ಯೀಸ್ಟುಗಳು ಗ್ಯಲಾಕ್ಟೋಸ್ ಅಥವಾ ಲ್ಯಾಕ್ಟೋಸನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಬಲ್ಲವು. ಕೇವಲ ಕೆಲವು-ಉದಾಹರಣೆಗೆ ಸಾ. ಡಯಾಸ್ಟಾಟಿಕಸ್ ಪಿಷ್ಟವನ್ನು ಹುದುಗಿಸುತ್ತವೆ.
ಉಪಯೊಗಗಳು
ಪಾನಿಯಗಳು : ಬೀರ್, ವೈನ್ ಮತ್ತಿತರ ಅಂಥ ಪಾನೀಯಗಳನ್ನು ಸಾವಿರಾರು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ಮಾನವ ತಯಾರಿಸುತ್ತಿದ್ದಾನೆ. ಇಲ್ಲಿ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಸಾಕರೋಮೈಸಿಸ್ ಪ್ರಭೇದವನ್ನು ಬಳಸಲಾಗುತ್ತದೆ. ಇದಕ್ಕೆ ಕಚ್ಚಾ ಪದಾರ್ಥಗಳು ದ್ರಾಕ್ಷಿಹಣ್ಣಿನ ರಸ ತಾಳೆಜಾತಿ ಮರಗಳ ರಸ, ಸಕ್ಕರೆ ದ್ರಾವಣಗಳು, ಅಮೈಲೇಸಿನಿಂದ ಸಂಸ್ಕರಿಸಲಾದ ಧಾನ್ಯಗಳು. ಪ್ರಾಚೀನ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕಚ್ಚಾ ಪದಾರ್ಥಗಳ ಮೇಲ್ಮೈಯಲ್ಲಿಯೇ ಇರುತ್ತಿದ್ದ ಸ್ಥಳೀಯ ಯೀಸ್ಟುಗಳಿಂದಲೇ ಸ್ವಾಭಾವಿಕ ಹುದುವಿಕೆಯಾಗುವಂತೆ ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಆದರೆ ಈಗ ನಿರ್ದಿಷ್ಟವಾದ ಯೀಸ್ಟ್ ಪ್ರಭೇದಗಳನ್ನೂ ಬಗೆಗಗಳನ್ನೂ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಬಿರ್ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಮಾಲ್ಟ್ ಸಾರ (ಮೊಳೆದ ಧಾನ್ಯದ ಸಾರ), ಹಾಪ್‍ಗಳು ಮತ್ತು ಯೀಸ್ಟ್‍ನ್ನು ಬೆರೆಸಿ ಹುದುಗಲು ಬಿಡುತ್ತಾರೆ. 6(-8(ಅ ಗಳಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಯಾಶಿಲವಾಗಿರುವ ಕೆಳಗಿನ ಯೀಸ್ಟುಗಳು ಅಥವಾ 14(-15( ಅ ಯಲ್ಲಿ ಕ್ರಿಯಾಶೀಲವಾಗಿರುವ ಮೇಲಿನ ಯೀಸ್ಟುಗಳು ಇವುಗಳಲ್ಲಿ ಯಾವುದನ್ನಾದರೂ ಉಪಯೋಗಿಸಬಹುದು. 100 ಲೀಟರ್ ಮಾಲ್ಟಿಗೆ ಸುಮಾರು 0.5 ಕೆಜಿ ಒದ್ದೆ ಯೀಸ್ಟ್ ಬೇಕಾಗುತ್ತದೆ. ವೈನ್ ತಯಾರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ದ್ರಾಕ್ಷಿಹಣ್ಣುಗಳನ್ನು ಹಿಂಡಿ ತೆಗೆದ ರಸದೊಡನೆ ವಿಶಿಷ್ಟ ಯೀಸ್ಟುಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಕೆಲವು ದ್ರಾಕ್ಷಿ ಹಣ್ಣುಗಳಲ್ಲಿ ಮೇಲಿಕ್ ಆಮ್ಲದ ಪ್ರಮಾಣ ಬಹಳ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುವುದರಿಂದ ಮೊದಲು ಲ್ಯಾಕ್ಟಿಕ್ ಹುದುವಿಕೆಯಿಂದ ಅದನ್ನು ವಿಶ್ಲೇಷಿಸಿ ಬಳಿಕ ಯೀಸ್ಟ್ ಹುದುವಿಕೆಗೆ ಒಳಪಡಿಸುತ್ತಾರೆ. ಹೀಗೆ ಈ ಪಾನಿಯಗಳನ್ನು ತಯಾರಿಸುವಾಗ ಅಂತಿಮ ಉತ್ಪನ್ನದಲ್ಲಿ ಆಲ್ಕೊಹಾಲ್ ಪ್ರಮಾಣ ಮಾತ್ರ ಹೆಚ್ಚಾಗಿದ್ದು ಉನ್ನತ ಆಲ್ಕೊಹಾಲುಗಳು (ಉದಾಹರಣೆಗೆ : ಏಮೈಲ್ ಆಲ್ಕೋಹಾಲ್) ಮತ್ತು ಆಲ್ಡಿಹೈಡುಗಳು ಕಡಿಮೆ ಇರಬೇಕಾದ್ದು ಬಲು ಮುಖ್ಯ. ಬೀರಿನಲ್ಲಿ ಆಲ್ಕೊಹಾಲ್ ಪ್ರಮಾಣ ಶೇ.4 ರಿಂದ 8, ವೈನುಗಳಲ್ಲಿ ಶೇ. 12 ರಿಂದ 20.
ಬೇಕಿಂಗ್ : ಗಮನಾರ್ಹ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಯೀಸ್ಟ್ ಉಪಯೋಗವಾಗುವ ಆಹಾರ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ಬ್ರೆಡ್ ತಯಾರಿಕೆಯೇ ಅತ್ಯಂತ ಹಳೆಯದು. ಗೋದಿಹಿಟ್ಟು (100 ಭಾಗ), ನೀರು (60 ಭಾಗ), ಉಪ್ಪು (2ಭಾಗ), ಯೀಸ್ಟ್ (2-3 ಭಾಗ) ಇವನ್ನು ಕಲಸಿ ನಾದಿ ಎರಡರಿಂದ ನಾಲ್ಕು ಗಂಟೆಗಳ ಕಾಲ ತಕ್ಕ ಉಷ್ಣತೆಯಲ್ಲಿ ಇಡಲಾಗುತ್ತದೆ. ಆಗ ಅದರಲ್ಲಿರುವ ಬಿಡಿ ಶರ್ಕರಗಳು ಯೀಸ್ಟಿನಿಂದ ಹುದುಗಿ ಅದಿಕ ಪ್ರಮಾಣದಲ್ಲಿ ಕಾರ್ಬನ್ ಡೈಆಕ್ಸೈಡ್ ಉತ್ಪನ್ನವಾಗಿ ಕಲಸಿದ ಹಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಸಂಗ್ರಹವಾಗುತ್ತದೆ. ಕೆಲವು ವೇಳೆ ಈ ಮಿಶ್ರಣಕ್ಕೆ ಸಕ್ಕರೆಯನ್ನೂ ಬೆರೆಸುತ್ತಾರೆ. ಅನಂತರ ಹಿಟ್ಟನ್ನು ತಕ್ಕ ಆಕಾರಕ್ಕೆ ತಂದು 205( ಅ ಯಲ್ಲಿ ಒಣಬೇಯಿಸುತ್ತಾರೆ. (ಬೇಕ್). ಆಗ ಅದು ಉಬ್ಬಿಕೊಂಡು ಬ್ರೆಡ್ಡಿನ ಆಕಾರವನ್ನೂ ರಚನೆಯನ್ನೂ ಪಡೆಯುತ್ತದೆ.
ಯೀಸ್ಟಿಗೆ ಇವಲ್ಲದೆ ಇನ್ನೂ ಅನೇಕ ಉಪಯೋಗಗಳಿವೆ. ಮೊದಲನೆಯ ಮತ್ತು ಎರಡನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧಗಳ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಕಾಕಂಬಿಯನ್ನು ಸೋಡಿಯಮ್ ಸಲ್ಪೈಟ್ ಇರುವಾಗ ಯೀಸ್ಟಿನಿಂದ ಹುದುಗಿಸಿ ಗ್ಲಿಸರಾಲ್ ಪಡೆಯುವುದು ಮತ್ತು ಜನರ ಆಹಾರಕ್ಕಾಗಿ ಜಿಡ್ಡಿನ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಯೀಸ್ಟಿನಿಂದ ತಯಾರಿಸುವುದು ನಡೆಯಿತು. ಇವು ಶಾಂತಿಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅಷ್ಟೇನೂ ಆರ್ಥಿಕವಾಗಿ ತೃಪ್ತಿಕರ ಅಲ್ಲ. ಆದರೆ ಪೆಟ್ರೊಲಿಯಮ್ ಉತ್ಪನ್ನಗಳ ಮತ್ತು ಖಾದ್ಯತೈಲಗಳ ಬೆಲೆ ಏರಿಕೆಯಿಂದ ತಿರುಗಿ ಈ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು ಮುಂದುಬರಬಹುದು. ಆಸ್ಮಾಟಿಕ್ ಒತ್ತಡ ಹೆಚ್ಚಾಗಿರುವಂಥ ಸಾಂದ್ರ ಸಕ್ಕರೆ ಅಥವಾ ದ್ರಾವಣಗಳಲ್ಲಿಯೂ ಬೆಳೆಯುವಂಥ ಆಸ್ಮೊಫಿಲಿಕ್ ಯೀಸ್ಟುಗಳನ್ನು ಉಪಯೋಗಿಸಿ ಗ್ಲಿಸರಾಲನ್ನು ತಯಾರಿಸುವ ಸಾಧ್ಯತೆಯ ಪರೀಕ್ಷೆ ನಡೆದಿದೆ. ಒಣಗಿದ ಯೀಸ್ಟ್ ಮಾತ್ರೆಗಳನ್ನು ಪ್ರೋಟಿನ್ ಮತ್ತು ಜೀವಸತ್ತ್ವಗಳಾಗಿ ವೈದ್ಯಕೀಯದಲ್ಲಿ ಉಪಯೋಗಿಸುತ್ತಾರೆ. ಇದನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಿ ಅತಿ ನೇರಳೆ ಕಿರಣಗಳಿಂದ ಸಂಸ್ಕರಿಸಿ ಜೀವಸತ್ವ ಆ ಯನ್ನು ತಯಾರಿಸಬಹುದು. ರೋಗದಿಂದ ಗುಣ ಹೊಂದುತ್ತಿರುವ ನಿಶಕ್ತರಿಗೆ ಯೀಸ್ಟ್ ಸಾರಗಳನ್ನೋ ಪುಡಿಗಳನ್ನೋ ಪೂರಕ ಆಹಾರಗಳಾಗಿ ಕೊಡುವ ವಾಡಿಕೆಯಿದೆ. ಇವನ್ನು ಸೂಕ್ಷ್ಮ ಜೀವಿವಿಜ್ಞಾನದಲ್ಲಿ ಪೋಷಕ ಮಾಧ್ಯಮಗಳಲ್ಲಿ ಉಪಯೊಗಿಸುತ್ತಾರೆ.
ಹಾನಿಕಾರಕ ಯೀಸ್ಟುಗಳು
ಯೀಸ್ಟುಗಳಲ್ಲಿ ರೋಗಕಾರಕ ಮತ್ತು ಹಾನಿಕಾರಕ ಎಂಬ ಎರಡು ಬಗೆಗಳು ಇವೆ. ಕ್ಯಾಂಡಿಡಾ ಆಲ್ಬಿಕಾನ್ಸಿನಿಂದ ಚರ್ಮವ್ಯಾಧಿಗಳು ಬರುತ್ತವೆ. ಕ್ರಿಪ್ಟೊ ಕಾಕ್ಕಸ್ ನಿಯೋಫಾರ್ಮನ್ಸ್ ಯೀಸ್ಟ್ ಮಧ್ಯ ನರಮಂಡಲದಲ್ಲೇ ಅಭಿವೃದ್ಧಿಯಾಗಿ ದೀರ್ಘವ್ಯಾಧಿ ಉಂಟುಮಾಡಿ ಮೆನಿಂಜೈಟಿಸ್‍ನಿಂದ ಮರಣ ಉಂಟುಮಾಡುತ್ತದೆ. ಇತರ ಕೆಲವು ಯೀಸ್ಟುಗಳು ಆಹಾರ ಪದಾರ್ಥಗಳನ್ನು ಕೇಡಿಸುತ್ತವೆ. ಹೈನು ಉದ್ಯಮದಲ್ಲಿ ಲ್ಯಾಕ್ಟೋಸ್ ವಿಶ್ಲೇಷಿಸುವ ಯೀಸ್ಟುಗಳಿಂದ ಬಲು ತೊಂದರೆ ಆಗುತ್ತದೆ, ಅಮ್ಲಸಹಿಷ್ಣು ಯೀಸ್ಟುಗಳಾದ ತೋರುಲಾ ಹಾಗೂ ಜೈಗೊಸಾಕೆಹಾರೊಮೈಸಿಸಿನಿಂದ ಹುಳಿ ಆಹಾರಗಳೂ ಸ್ಯಾಲಡ್ ಡ್ರೆಸಿಂಗುಗಳೂ ಎಂಡೊಮೈಸಿಸ್ ಫಿಬ್ಯೂಲಿಗರಿನಿಂದ ಧಾನ್ಯ ಉತ್ಪನ್ನಗಳೂ ಅಸ್ಮಾಟಿಕ್ ಒತ್ತಡವನ್ನು ಸಹಿಸಿಕೊಳ್ಳುವ ಯೀಸ್ಟುಗಳಿಂದ ಮಾಂಸಗಳೂ ಉಪ್ಪು ಮತ್ತು ಸಕ್ಕರೆ ದ್ರಾವಣಗಳೂ ಹಾಳಾಗುತ್ತವೆ.
ಹೊರಗಿನ ಕೊಂಡಿಗಳು
ವರ್ಗ:ಶಿಲೀಂಧ್ರಗಳು ವರ್ಗ:ಮೈಸೂರು ವಿಶ್ವವಿದ್ಯಾನಿಲಯ ವಿಶ್ವಕೋಶ
ಕರ್ನಾಟಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳವಳಿ
ಬ್ರಿಟಿಷರ ಆಕ್ರಮಣ ಕಾಲದಿಂದಲೇ ಒಂದು ದೃಷ್ಟಿಯಲ್ಲಿ ಆರಂಭವಾಗಿ, ೧೯ನೆಯ ಶತಮಾನದ ನಡುಗಾಲದಿಂದ ಕ್ರಮೇಣ ತೀವ್ರವಾಗಿ, ೨೦ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಹಬ್ಬಿ, ೧೯೪೭ರಲ್ಲಿ ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಪರ್ಯವಸಾನ ಹೊಂದಿನ ಭಾರತೀಯ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳವಳಿಯ ಅಂಗವಾಗಿದ್ದೂ ವಿಶಿಷ್ಟವಾಗಿ ವಿಕಾಸಗೊಂಡ ಕರ್ನಾಟಕ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳವಳಿಯ ಇತಿಹಾಸವನ್ನು ಸ್ಥೂಲವಾಗಿ ಮೂರು ಕಾಲಗಳಾಗಿ ವಿಂಗಡಿಸಬಹುದಾಗಿದೆ.
ಹೈದರ್ ಅಲಿ, ಟಿಪ್ಪು ಬ್ರಿಟಿಷರ ವಿರುದ್ಧ ನಡೆಸಿದ ಹೋರಾಟಗಳು
೧೮ನೆಯ ಶತಮಾನ ಮುಗಿಯುವ ವೇಳೆಗೆ ಆಗಲೇ ಬ್ರಿಟಿಷರು ಭಾರತದ ಭಾವೀ ಆಡಳಿತಗಾರರು ಎಂಬ ಅಂಶ ಸ್ಪಷ್ಟವಾಗಿತ್ತು. ೧೬-೧೭ನೆಯ ಶತಮಾನಗಳಲ್ಲಿ ಸಮಗ್ರ ಭಾರತವನ್ನಾಳಿ (ದಕ್ಷಿಣದ ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳು ಹೊರತು) ಮೆರೆದ ಮೊಗಲ್ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ೧೮ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಆರಂಭ ಕಾಲಕ್ಕೇ ಕ್ಷೀಣಿಸಿತು. ಮರಾಠರು ಆ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಉತ್ತರಾಧಿಕಾರಿಗಳಾಗಲೆತ್ನಿಸಿ ವಿಫಲರಾದರು; ಮೂರನೆಯ ಪಾಣಿಪಟ್ ಕದನದಲ್ಲಿ (೧೭೬೧) ಅವರ ಪ್ರಯತ್ನಗಳೆಲ್ಲ ಮಣ್ಣುಗೂಡಿದುವು. ವ್ಯಾಪಾರಕ್ಕಾಗಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದ ಇಂಗ್ಲಿಷರು ಭಾರತದ ರಾಜಕೀಯ ನ ಗೊಂದಲವನ್ನು ತಮ್ಮ ಲಾಭಕ್ಕಾಗಿ ಉಪಯೋಗಿಸಿಕೊಂಡರು. ೧೭೫೭ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪ್ಲಾಸಿ ಕದನದ ಅನಂತರ ಬಹು ಬೇಗ ಬಂಗಾಳ ಅವರ ಸ್ವಾಧೀನವಾಯಿತು. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲೂ ಅವರು ದೇಶೀಯರ ಪಕ್ಷ-ಪ್ರತಿಪಕ್ಷ ಹೋರಾಟಗಳಲ್ಲಿ ಭಾಗವಹಿಸಿದರು. ೧೭೬೦ರಲ್ಲಿ ನಡೆದ ವಂಡಿವಾಷ್ ಕದನದಲ್ಲಿ ಅವರು ಗಳಿಸಿದ ವಿಜಯದ ಫಲವಾಗಿ ಅಲ್ಲೂ ಅವರೇ ಆಳರಸರಾಗುವುದು ಖಂಡಿತವೆಂಬುದು ಸ್ಪಷ್ಟವಾಯಿತು. ಕರ್ಣಾಟಕದಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಚಳವಳಿಗೆ ಈ ಘಟನೆಗಳೇ ಹಿನ್ನೆಲೆಯೆನ್ನಬಹುದು.
ಕೊಂಚಕೊಂಚವಾಗಿ ಪ್ರಬಲಿಸಿ ಇಡೀ ಭಾರತವನ್ನೇ ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ ಬ್ರಿಟಿಷರನ್ನು ಹೊಡೆದೋಡಿಸುವ ಪ್ರಯತ್ನದಲ್ಲಿ ೧೮ನೆಯ ಶತಮಾನದ ಉತ್ತರಾರ್ಧ ಕಾಲದಲ್ಲೇ ನಿರತರಾಗಿದ್ದವರೆಂದರೆ ಮೈಸೂರಿನ ಹೈದರ್ ಅಲಿ ಮತ್ತು ಟಿಪ್ಪು ಸುಲ್ತಾನ್.
ಮೊದಮೊದಲು ಹೈದರನಿಗೆ ಇಂಗ್ಲಿಷರ ಬಗ್ಗೆ ದ್ವೇಷವೇನೂ ಇರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಮೊಗಲ್ ಶಕ್ತಿಯ ದಿವಾಳಿತನದಿಂದಾಗಿ ಛಿದ್ರವಾಗಿದ್ದ ಪ್ರದೇಶ ಗಳನ್ನು ಗೆದ್ದುಕೊಳ್ಳು ವುದರಲ್ಲಿ ಆಸಕ್ತರಾಗಿದ್ದ ದೇಶೀಯ ಅಧಿಪತಿಗಳ ಶಕ್ತಿವರ್ಧನವನ್ನು ಇಂಗ್ಲಿಷರು ಸಹಿಸಲಿಲ್ಲ. ಇಂಗ್ಲಿಷರ ಪ್ರಾಬಲ್ಯದಿಂದ ಸಂಭವಿಸಲಿದ್ದ ವಿಪತ್ತನ್ನು ಹೈದರ್ ಕಂಡುಕೊಂಡ. ಇಂಗ್ಲಿಷರನ್ನೆದುರಿಸಿ ಕಾದಾಡಲು ಹೈದರಾಬಾದಿನ ನಿಜಾಮನೊಂದಿಗೂ ಮರಾಠರೊಂದಿಗೂ ಸಹಕರಿಸಲು ಹೈದರ್ ಸಿದ್ದನಾಗಿದ್ದನಾದರೂ ಅವರು ಮೊದಲು ಇವನ ಸ್ನೇಹಹಸ್ತವನ್ನು ಸ್ವೀಕರಿಸಲಿಲ್ಲ. ಆದರೂ ಹೈದರ್ ಉಪಾಯದಿಂದ ಅವರನ್ನು ಇಂಗ್ಲಿಷರಿಂದ ಬೇರ್ಪಡಿಸಿ ತನ್ನತ್ತ ಸೆಳೆದುಕೊಂಡ. ನಿಜಾಮನೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿ ಇಂಗ್ಲಿಷರನ್ನು ಕದನವೊಂದರಲ್ಲಿ ಸೋಲಿಸಿದ. ಆದರೆ ಈ ವಿಜಯ ತಾತ್ಕಾಲಿಕವಾಯಿತು. ನಿಜಾಮ ಜಾರಿಕೊಂಡು ಬ್ರಿಟಿಷರೊಂದಿಗೆ ರಾಜಿ ಮಾಡಿಕೊಂಡ. ಹೈದರನೂ ವಿಧಿಯಿಲ್ಲದೆ ಅವರೊಂದಿಗೆ ಕೌಲು ಮಾಡಿಕೊಳ್ಳಬೇಕಾಯಿತು. ಏತನ್ಮಧ್ಯೆ ಹೈದರನ ಸೇನೆಗಳು ಮರಾಠರೊಂದಿಗೆ ಯುದ್ಧಮಾಡಬೇಕಾಗಿ ಬಂದಾಗ ಇಂಗ್ಲಿಷರು ಅವನಿಗೆ ಸಹಾಯ ಮಾಡಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ಇಂಗ್ಲಿಷರು ದ್ರೋಹ ಬಗೆದರು. ಕೌಲಿನ ಷರತ್ತನ್ನು ಮುರಿದರು. ಮರಾಠರು ದೇಶವನ್ನು ಕೊಳ್ಳೆಹೊಡೆದು ಹಿಂದುರಿಗಿದರು. ಇಂಗ್ಲಿಷರ ಬಗ್ಗೆ ಹೈದರನಿಗೆ ಯಾವ ಪ್ರೀತಿಯೂ ಉಳಿಯುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿರಲಿಲ್ಲ. ಅವನು ಇಂಗ್ಲಿಷರ ಕಡುದ್ವೇಷಿಯಾದ. ಅವರನ್ನು ಇಲ್ಲಿಂದ ಓಡಿಸುವುದೇ ಅವನ ಮುಖ್ಯ ಸಂಕಲ್ಪವಾಯಿತು. ಮುಂದೆ ಹೈದರ್ ಮತ್ತೆ ನಿಜಾಮನನ್ನೂ ಮರಾಠರನ್ನೂ ಸೇರಿಸಿಕೊಂಡು ಇಂಗ್ಲಿಷರನ್ನು ಓಡಿಸಲುದ್ಯುಕ್ತನಾದ. ಆದರೆ ಆ ವೇಳೆಗೆ ಯೂರೋಪಿನಲ್ಲಿ ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿಗೂ ಫ್ರಾನ್ಸಿಗೂ ನಡುವೆ ಆರಂಭವಾದ ಯುದ್ಧದಿಂದಾಗಿ ಭಾರತದಲ್ಲೂ ಈ ಎರಡು ಪಕ್ಷಗಳೂ ಕಾದಾಡಲಾರಂಭಿಸಿದುವು. ಇಂಗ್ಲಿಷರ ಕೈ ಮೇಲಾಯಿತು. ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಫ್ರೆಂಚರು ದುರ್ಬಲರಾದುದರಿಂದ ಹೈದರನಿಗಿದ್ದ ಆಸರೆ ತಪ್ಪುವಂತಾಯಿತು. ಆದರೂ ಹೈದರ್ ಚಾಣಾಕ್ಷತನದಿಂದ ನಿಜಾಮನೊಂದಿಗೂ ಮರಾಠರೊಂದಿಗೂ ಸಖ್ಯ ಬೆಳೆಸಿ ಇಂಗ್ಲಿಷರನ್ನೆದುರಿಸುತ್ತಲೇ ಇದ್ದ. ಇಂಗ್ಲಿಷರೂ ಇವರ ಸಂಘಟನೆಯನ್ನು ಮುರಿಯಲು ನಾನಾ ತಂತ್ರಗಳನ್ನು ಬಳಸಿ ಗೆದ್ದರು. ಇಂಗ್ಲಿಷರನ್ನು ಉಚ್ಚಾಟಿಸಬೇಕೆಂಬ ತನ್ನ ಕನಸು ನನಸಾಗಿಯೇ ಹೈದರ್ ಅಕಾಲ ಮರಣಕ್ಕೀಡಾದ.
ಆದರೆ ಅನಂತರ ಟಿಪ್ಪು ತನ್ನ ತಂದೆಯ ಹೋರಾಟವನ್ನು ಮುಂದುವರಿಸಿದ. ಹಿಂದೂಸ್ತಾನವನ್ನು ಇಂಗ್ಲಿಷರ ಹಿಡಿತದಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಬೇಕೆಂಬುದೇ ಟಿಪ್ಪುವಿಗೆ ಹೈದರನ ಚರಮಸಂದೇಶವಾಗಿತ್ತು. ಆದರೆ ೧೭೮೩ರಲ್ಲಿ ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿ ಸಹಿ ಹಾಕಲಾದ ವರ್ಸೇಲ್ಸ್‌ ಕೌಲಿನಿಂದ ಫ್ರೆಂಚರಿಗೂ ಇಂಗ್ಲಿಷರಿಗೂ ನಡುವಣ ವೈರ ಕೊನೆಗೊಂಡಿತ್ತು. ಟಿಪ್ಪುವೂ ನಿಜಾಮನೂ ಮರಾಠರೂ ಒಂದಾಗಿ ಹೋರಾಡಲಾರದೆ ಹೋದರು. ಪರಸ್ಪರ ದ್ವೇಷಾಸೂಯೆಗಳೂ ಇಂಗ್ಲಿಷರು ಯಶಸ್ವಿಯಾಗಿ ಅನುಸರಿಸಿದ ಒಡೆದು ಆಳುವ ತಂತ್ರವೂ ಇವರ ಸಂಘಟನೆಯ ವೈಫಲ್ಯಕ್ಕೆ ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣ. ಇಂಗ್ಲಿಷರೊಂದಿಗೆ ಆತ ಏಕಾಕಿಯಾಗಿ ಹೋರಾಡಬೇಕಾಗಿ ಬಂತು. ಟಿಪ್ಪು ಮೂರನೆಯ ಮೈಸೂರು ಯುದ್ಧದಲ್ಲಿ ಸೋತು ಅರ್ಧರಾಜ್ಯವನ್ನೇ ಬ್ರಿಟಿಷರಿಗೆ ಕೊಡಬೇಕಾಯಿತು. ಬ್ರಿಟಿಷರ ಬೆಂಬಲಿಗರಾಗಿದ್ದ ನಿಜಾಮನಿಗೂ ಮರಾಠರಿಗೂ ಕೆಲವು ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳನ್ನು ಕೊಡಬೇಕಾಯಿತು. ಅದಕ್ಕಿಂತಲೂ ಹೆಚ್ಚು ಅಪಮಾನಕರ ಪ್ರಸಂಗವೆಂದರೆ, ಮೂರು ಕೋಟಿ ಮೂವತ್ತು ಲಕ್ಷ ರೂಪಾಯಿಗಳ ಪರಿಹಾರದ್ರವ್ಯವನ್ನು ಕೊಡಲೊಪ್ಪಿ, ಅದರರ್ಧವನ್ನು ಆಗಲೇ ಸಲ್ಲಿಸಿ, ಉಳಿದರ್ಧಕ್ಕಾಗಿ ತನ್ನೆರಡು ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಇಂಗ್ಲಿಷರಿಗೆ ಒತ್ತೆಯಾಗಿ ಒಪ್ಪಿಸಬೇಕಾದದ್ದು. ಈ ತೇಜೋವಧೆಯನ್ನು ಟಿಪ್ಪು ಸಹಿಸಲಾರದೆ ಹೋದ. ಹೇಗೊ ಆ ಹಣವನ್ನು ಅವರಿಗೆ ಸಲ್ಲಿಸಿ ಮಕ್ಕಳನ್ನು ಕರೆಸಿಕೊಂಡ. ಆದರೆ ಇಂಗ್ಲಿಷರ ಮೇಲೆ ಸೇಡು ತೀರಿಸಿಕೊಳ್ಳಬೇಕೆಂಬ ಹಠ ಬೆಳೆಯಿತು. ಇದರ ಪರಿಣಾಮವೇ ನಾಲ್ಕನೆಯ ಮೈಸೂರು ಯುದ್ಧ ಮತ್ತು ಟಿಪ್ಪುವಿನ ಮರಣ (೧೭೯೯). ಅವನ ಸಾವಿನಿಂದ ಮೈಸೂರು ಹರಿದು ಹಂಚಿಹೋಯಿತು.
ಸಶಸ್ತ್ರ ಬಂಡಾಯಗಳು
ಬ್ರಿಟಿಷರು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಭದ್ರವಾಗಿ ನೆಲೆಗೊಳ್ಳುತ್ತಿದ್ದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇವರ ಆಡಳಿತವನ್ನು ಪ್ರತಿಭಟಿಸಿ ಅಲ್ಲಲ್ಲಿ ಸಂಭವಿಸಿದ ಸಶಸ್ತ್ರ ಬಂಡಾಯಗಳದು ಎರಡನೆಯ ಘಟ್ಟ.
ಧೋಂಡಿಯ ವಾಘ್
ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರನ್ನು ಮೊದಲು ಪ್ರತಿಭಟಿಸಿದವನು ಧೋಂಡಿಯ ವಾಘ್. ಈತ ಶಿವಮೊಗ್ಗ ಜಿಲ್ಲೆಯ ಚನ್ನಗಿರಿಯವ, ಶೂರ, ಸಾಹಸಿ ; ಚಿಕ್ಕವಯಸ್ಸಿನಲ್ಲೇ ಯುದ್ಧವಿದ್ಯೆ ಕಲಿತು ಎಲ್ಲರ ಮೆಚ್ಚುಗೆ ಗಳಿಸಿದ. ೧೭೮೦ರಲ್ಲಿ ಹೈದರನ ಸೈನ್ಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ. ಕೊಂಚ ಕಾಲ ಅಲ್ಲಿದ್ದು ತರಬೇತಿ ಪಡೆದ. ಅಲ್ಲಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡು ಧಾರವಾಡ ಜಿಲ್ಲೆಗೆ ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಪಾಳೆಯಪಟ್ಟನ್ನು ನಿರ್ಮಿಸಿಕೊಳ್ಳಲೆತ್ನಿಸಿದ. ಅವನ ಧೈರ್ಯಸಾಹಸಗಳ ವಿಷಯ ಟಿಪ್ಪುವಿನ ಕಿವಿಗೆ ಬಿದ್ದು, ಅವನು ಧೋಂಡಿಯನನ್ನು ತನ್ನ ಸೈನ್ಯಕ್ಕೆ ಆಹ್ವಾನಿಸಿದ. ಶ್ರೀರಂಗಪಟ್ಟಣಕ್ಕೆ ಹೋದಾಗ ಅವನನ್ನು ಬಲಾತ್ಕಾರದಿಂದ ಇಸ್ಲಾಂ ಧರ್ಮಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಿಬಿಟ್ಟರು. ೧೭೯೯ರ ಗೊಂದಲದಲ್ಲಿ ಆತ ಅಲ್ಲಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡು ಬಿದನೂರಿಗೆ ಬಂದ. ಅಲ್ಲಿ ಒಂದು ಸಣ್ಣ ಸಂಸ್ಥಾನವನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡು ಎರಡು ಲೋಕಗಳಿಗೊಡೆಯ ಎಂಬ ಬಿರುದು ಧರಿಸಿ ಇಂಗ್ಲಿಷರೊಂದಿಗೆ ಹೋರಾಡಲು ಅವರ ವೈರಿಗಳಿಗೆ ಕರೆ ನೀಡಿದ. ಆಗ ಇಂಗ್ಲಿಷರು ಸುಮ್ಮನಿರಲಾಗಲಿಲ್ಲ. ಆರ್ಥರ್ ವೆಲೆಸ್ಲಿ ಸೈನ್ಯದೊಂದಿಗೆ ಸಿದ್ಧನಾದ. ಕೋಣಗಲ್ಲಿನಲ್ಲಿ ಕದನ ನಡೆದು ಧೋಂಡಿಯ ಹತನಾದ. ೧೮೧೯ರಲ್ಲಿ ರಾಯಚೂರು ಜಿಲ್ಲೆಯಲ್ಲಿರುವ ಕೊಪ್ಪಳದಲ್ಲೂ ಮರುವರ್ಷ ಬಿದರೆಯಲ್ಲೂ ಸಣ್ಣ ಬಂಡಾಯಗಳು ನಡೆದುವು. ಅವುಗಳನ್ನು ಅಡಗಿಸಲಾಯಿತು.
ಕಿತ್ತೂರು
ಕಿತ್ತೂರಿನಲ್ಲಿ ನಡೆದ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ದೊಡ್ಡದು. ಅದರ ದೊರೆ (ದೇಸಾಯಿ) ಶಿವಲಿಂಗರುದ್ರಸರ್ಜನ ೧೮೨೪ರ ಸೆಪ್ಟೆಂಬರ್ ೧೧ರಂದು ಕಾಲವಾದ. ಅವನಿಗೆ ಮಕ್ಕಳಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೆ ಹಿಂದಿನ ದೇಸಾಯಿಯ ಕಾಲದಲ್ಲೇ ಶಿವಲಿಂಗಪ್ಪನನ್ನು ದತ್ತು ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಾಗಿತ್ತು. ಆ ದತ್ತು ಸ್ವೀಕಾರಕ್ಕೆ ಒಪ್ಪಿಗೆ ದೊರಕದಂತೆ ದಖನಿನ ಕಮಿಷನರ್ ಆಗಿದ್ದ ಚಾಪ್ಲಿನನೂ ರಾಜಕೀಯ ನಿಯೋಗಿಯಾಗಿದ್ದ ಥ್ಯಾಕರೆಯೂ ಸನ್ನಾಹ ನಡೆಸಿದರು. ವಾರಸುದಾರರಿಲ್ಲವೆಂಬ ನೆಪದಿಂದ ಕಿತ್ತೂರು ಸಂಸ್ಥಾನವನ್ನು ಸ್ವಾಧೀನಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳುವುದೇ ಅವರ ಉದ್ದೇಶವಾಗಿತ್ತು. ಶಿವಲಿಂಗರುದ್ರಸರ್ಜನ ಮಲತಾಯಿ ರಾಣಿ ಚೆನ್ನಮ್ಮ ಈ ಬಿಕ್ಕಟ್ಟನ್ನು ಶಾಂತಿಯಿಂದ ಪರಿಹರಿಸಲೆತ್ನಿಸಿದಳು ; ಆದರೆ ಅವಳ ಪ್ರಯತ್ನ ಫಲಿಸಲಿಲ್ಲ. ಕೊನೆಗೆ ಕಿತ್ತೂರಿನ ಜನ ಪ್ರತಿಭಟಿಸಿ ನಿಂತರು. ಥ್ಯಾಕರೆಯ ಅವಿಚಾರವರ್ತನೆಯಿಂದ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ ಹದಗೆಟ್ಟಿತು. ಆತ ಹತನಾದ. ಕ್ಯಾಪ್ಟನ್ ಬ್ಲಾಕನನ್ನೂ ಕೊಂದರು. ಮದರಾಸು, ಮುಂಬಯಿ, ಷೋಲಾಪುರ, ಮೈಸೂರುಗಳಿಂದ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಪಡೆಗಳು ಕಿತ್ತೂರಿನ ಕಡೆ ನುಗ್ಗಿದುವು. ೧೮೨೪ರ ಡಿಸೆಂಬರ್ ೨೪ರಂದು ಕಾಳಗ ನಡೆಯಿತು. ಬ್ರಿಟಿಷರು ಗೆದ್ದರು. ಚೆನ್ನಮ್ಮನನ್ನು ಸೆರೆಹಿಡಿದು ಬೈಲಹೊಂಗಲದಲ್ಲಿ ಬಂಧಿಸಿಟ್ಟರು. ಶಾಂತಿಯನ್ನರಿಸಿ, ಅದು ದೊರೆಕದಂತಾದಾಗ ದಿಟ್ಟತನದಿಂದ ಹೋರಾಡಿದ ಚೆನ್ನಮ್ಮನನ್ನು ಕನ್ನಡಿಗರೆಲ್ಲ ಇಂದಿಗೂ ಸ್ಮರಿಸುತ್ತಾರೆ. ಅವಳ ಧೈರ್ಯ ಸ್ಥೈರ್ಯಗಳನ್ನು ಮನ ನಾಟುವಂತೆ ಚಿತ್ರಿಸುವ ಲಾವಣಿಗಳನ್ನು ಹಾಡುತ್ತಾರೆ ; ನಾಟಕಗಳನ್ನಾಡುತ್ತಾರೆ. ಆಕೆಯ ಜೀವನವನ್ನು ಕುರಿತ ಚಲನಚಿತ್ರವೂ ತಯಾರಾಗಿದೆ.
ಸಂಗೊಳ್ಳಿ ರಾಯಣ್ಣ
ರಾಣಿ ಚೆನ್ನಮ್ಮನ ಬಂಧನದಿಂದ ಕಿತ್ತೂರಿನ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ನಿಲ್ಲಲಿಲ್ಲ. ಚೌಕಿದಾರ ಸಂಗೊಳ್ಳಿ ರಾಯಣ್ಣ ಕಿತ್ತೂರಿನ ರಕ್ಷಣೆಗಾಗಿ ಹೋರಾಡಿ ಸೆರೆಸಿಕ್ಕಿ ಕೆಲಕಾಲ ಬಂಧನದಲ್ಲಿದ್ದ. ಯುದ್ಧ ಮುಗಿದ ಮೇಲೆ ಬಿಡುಗಡೆ ಹೊಂದಿ, ಶಿವಲಿಂಗಪ್ಪನ ಪರವಾಗಿ ಬ್ರಿಟಿಷರೊಡನೆ ಹೋರಾಡಲು ಪಣತೊಟ್ಟು ನಿಂತ. ರಾಯಣ್ಣನಿಗೆ ಬೆಂಬಲವಾಗಿ ಅನೇಕ ಯೋಧರು ದೊರಕಿದರು. ಮದ್ದುಗುಂಡುಗಳನ್ನು ಕೂಡಿಟ್ಟುಕೊಂಡು, ಮರಸುಕಾಳಗವನ್ನಾರಂಭಿಸಿದ. ಸರ್ಕಾರಿ ಕಟ್ಟಡಗಳು ಬೂದಿಯಾದುವು. ಖಜಾನೆಗಳ ಲೂಟಿಯಾಯಿತು. ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸೈನ್ಯದ ತುಕಡಿಗಳು ನಾಶವಾದುವು. ಆದರೆ ನುರಿತ ಸುಸಜ್ಜಿತ ಸೈನ್ಯದೆದುರು ರಾಯಣ್ಣನ ಸೈನ್ಯ ಹೆಚ್ಚು ಕಾಲ ನಿಲ್ಲಲಿಲ್ಲ. ೧೮೩೦ರ ಏಪ್ರಿಲ್ ೮ರಂದು ಅವನು ಸೆರೆ ಸಿಕ್ಕಿದ. ನ್ಯಾಯಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆದು ಅವನಿಗೆ ಗಲ್ಲಿನ ಶಿಕ್ಷೆಯಾಯಿತು.
ಬಾದಾಮಿ
೧೮೪೧ರಲ್ಲಿ ಬಾದಾಮಿಯಲ್ಲೂ ಹೀಗೆಯೇ ಒಂದು ಬಂಡಾಯ ಜರುಗಿತು. ಇದರ ನಾಯಕ ನರಸಿಂಗ ದತ್ತಾತ್ರೇಯ ಪೇಟ್ಕರ್ ಅಥವಾ ನರಸಿಂಗರಾವ್. ಈತ ಒಂದು ಸಾವಿರಕ್ಕೂ ಹೆಚ್ಚಿನ ದಳವೊಂದನ್ನು ಕೋಟೆಯ ಮೇಲೇರಿಸಿ ಆ ಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ. ಸಾತಾರದ ದೊರೆಯ ಧ್ವಜವನ್ನು ಕೋಟೆಯ ಮೇಲೇರಿಸಿ ತಾನು ಆ ದೊರೆಗೆ ಅಧೀನನೆಂದು ಸಾರಿಕೊಂಡ. ಧಾರವಾಡ ಮತ್ತು ಬೆಳಗಾಂವಿಗಳಿಂದ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸೈನ್ಯ ಬಂದು ಅದನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡಿತು. ನರಸಿಂಗರಾಯನನ್ನು ಬೆಳಗಾಂವಿಗೆ ಕರೆದುಕೊಂಡು ಹೋಗಿ ಅಲ್ಲಿ ವಿಚಾರಣೆಗೊಳಪಡಿಸಿ ಅವನಿಗೂ ಮರಣದಂಡನೆ ವಿಧಿಸಲಾಯಿತು. ಆದರೆ ಆತ ಕುರುಡನಾಗಿದ್ದುದರಿಂದ ಅದನ್ನು ಜೀವಾವಧಿ ಶಿಕ್ಷೆಗೆ ಬದಲಾಯಿಸಿ ಅಹಮದಾಬಾದ್ ಜೈಲಿಗೆ ಕಳುಹಿಸಲಾಯಿತು.
ಹಲಗಲಿ
ಮುಧೋಳ ಸಂಸ್ಥಾನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದ ಹಲಗಲಿಯ ಬೇಡರು ನೀಡಿದ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ಹೃದಯಸ್ಪರ್ಶಿಯಾದದ್ದು, ಬ್ರಿಟಿಷರು ಸಿಪಾಯಿದಂಗೆ ಎಂದು ಕರೆದ ೧೮೫೭ರ ಬಂಡಾಯದಲ್ಲಿ ಭಾರತೀಯರ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ವಿರೋಧ ರುದ್ರರೂಪ ತಾಳಿತ್ತು. ಭಾರತೀಯರು ಆಯುಧಗಳನ್ನಿಟ್ಟುಕೊಳ್ಳುವುದನ್ನೇ ನಿಷೇಧಿಸಿದರೆ ಬ್ರಿಟಿಷರ ವಿರುದ್ಧ ಹೋರಾಟ ನಿಲ್ಲಬಹುದೆಂಬ ಭಾವನೆಯಿಂದ ೧೮೫೭ರ ಸೆಪ್ಪೆಂಬರ್ ೧೧ರಂದು ಅಸ್ತ್ರಗಳ ಕಾಯಿದೆಯೊಂದನ್ನು ಸರ್ಕಾರ ಜಾರಿಗೆ ತಂದಿತ್ತು. ಅಸ್ತ್ರಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿದ್ದ ಭಾರತೀಯರೆಲ್ಲ ಅವನ್ನು ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ತೋರಿಸಿ ಅವರಿಂದ ಅಪ್ಪಣೆ ಚೀಟಿ (ಲೈಸೆನ್ಸ್‌) ಪಡೆಯಬೇಕಾಗಿತ್ತು. ತಮ್ಮ ಅಸ್ತ್ರಗಳು ಪವಿತ್ರವೆಂದು ಭಾವಿಸಿದ್ದ ಬೇಡರು ಈ ಕಾನೂನನ್ನು ಪ್ರತಿಭಟಿಸಿದರು. ಆಯುಧಗಳನ್ನು ಹೊಂದಿರುವುದು ತಮ್ಮ ಆಜನ್ಮಸಿದ್ಧ ಹಕ್ಕು ಎಂದು ವಾದಿಸಿದರು. ಹಲಗಲಿಯ ನೆರೆಯ ಹಳ್ಳಿಗಳಾದ ಮಂಟೂರು, ಭೋಧಾನಿ, ಅಲಗುಂಡಿಗಳಿಂದಲೂ ಬೇಡರು ತಂಡತಂಡವಾಗಿ ಬಂದು ಹಲಗಲಿಯಲ್ಲಿ ನಿಂತರು. ಬ್ರಿಟಿಷರ ಸೈನ್ಯವೇ ಬಂದರೂ ಎದುರಿಸಿ ಮಡಿಯಲು ಸಿದ್ಧರಾದರು. ಬಿಜಾಪುರದಿಂದ ಕುದುರೆಯ ದಂಡೊಂದು ಬಂತು. ಜೇಡರು ಮನೆಗಳೊಳಗೆ ಅಡಗಿಕೊಂಡು ಗುಂಡು ಹಾರಿಸತೊಡಗಿದರು. ಊರ ಮಧ್ಯದ ಚೌಕವನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಸೈನ್ಯ ಮಾಡಿದ ಪ್ರಯತ್ನ ವಿಫಲವಾಯಿತು. ಪ್ರತಿಮನೆಯೂ ಒಂದು ಬುರುಜಾಯಿತು ; ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಬೇಡನೂ ಆವೇಶದಿಂದ ಹೋರಾಡಿದ. ಈ ಪ್ರತಿಭಟನೆಯೆದುರು ಆ ಸುಸಜ್ಜಿತ ಸೈನ್ಯಕ್ಕೂ ಮುಂದುವರಿಯಲಾಗಲಿಲ್ಲ. ಕೊನೆಗೆ ಸೇನಾಧಿಪತಿ ಸೇಟರ್ ಕೆರ್ ಆ ಮನೆಗಳಿಗೆ ಬೆಂಕಿ ಹೊತ್ತಿಸಲು ಸೈನಿಕರಿಗೆ ಆಜ್ಞೆ ಮಾಡಿದ. ಮನೆಗಳು ಹತ್ತಿ ಉರಿಯತೊಡಗಿದುವು. ಹೊರಗೆ ಬಂದರೆ ಸಾವು ; ಅದಕ್ಕಿಂತ ಹೆಚ್ಚು ಅಸಹನೀಯವಾದ ಅಪಮಾನ ಎಂದು ಭಾವಿಸಿ ಬೇಡರು ಯಾರೂ ಹೊರಗೆ ಬರಲೇ ಇಲ್ಲ. ಅವರೂ ಅವರ ಪರಿವಾರದವರೂ ಸುಟ್ಟು ಬೂದಿಯಾದರು. ಇದರಿಂದ ಒಳ್ಳೆಯದೇ ಆಯಿತು ; ಮುಂದೆ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಅಧಿಕಾರವನ್ನು ಪ್ರತಿಭಟಿಸಿ ನಿಲ್ಲುವೆನೆನ್ನುವ ಭಾರತೀಯನಿಗೆ ಪಾಠ ಕಲಿಸಿದಂತಾಯಿತು - ಎಂದು ಸೇನಾಧಿಪತಿ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ವರದಿ ಮಾಡಿದ.
ಸುರಪುರ (೧೮೫೭-೫೮)
ಅಲ್ಲಿನ ಜನ ಹೆಚ್ಚಾಗಿ ಬೇಡರು. ಅವರು ಶೂರರು, ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯ ಪ್ರಿಯರು. ೧೪ನೆಯ ಶತಮಾನದಲ್ಲಿದ್ದ ನಂಜುಂಡಕವಿ ಬರೆದ ಕಂಪಿಲರಾಮನಾಥಚರಿತದಲ್ಲಿ ಅವರ ಸ್ವಭಾವ ಸಂಪನ್ನತೆಗಳ ವರ್ಣನೆಯಿದೆ. ವಿಜಯನಗರ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಅವರು ಬಹುಸಂಖ್ಯೆಯಲ್ಲಿ ಅದರ ಸೈನ್ಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿ ಉತ್ತರದ ಗಡಿಪ್ರಾಂತವನ್ನು ಮುಸ್ಲಿಮರ ದಾಳಿಯಿಂದ ಕಾಪಾಡಿದ್ದರು. ಮುಂದೆ ಅವರು ಸುರಪುರಕ್ಕೆ ಬಂದು ನೆಲಸಿದರು. ಔರಂಗಜೇಬ್ ಕಾಲವಾದ (೧೭೦೭) ಮೇಲೆ ಮರಾಠರು ಪ್ರಬಲರಾಗಿ ಸುರಪುರದ ನಾಯಕರಿಂದ ಕಪ್ಪ ವಸೂಲು ಮಾಡುತ್ತಿದ್ದರು. ಅನಂತರ ನಿಜಾಮನೂ ಮರಾಠರೊಂದಿಗೆ ಸೇರಿಕೊಂಡು ಅವರಿಂದ ೫೦,೦೦೦ ರೂ. ಕಸಿದುಕೊಂಡ. ಈ ಮಧ್ಯೆ ಬ್ರಿಟಿಷರೂ ಈ ವ್ಯವಹಾರಗಳಲ್ಲಿ ಕೈಹಾಕಿ ಲಾಭ ಗಳಿಸಿದರು. ಈ ವ್ಯವಹಾರಗಳ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಸುರಪುರದ ಖಜಾನೆ ಬರಿದಾಯಿತು.
೧೮೪೧ರಲ್ಲಿ ಸುರಪುರದ ರಾಜ ಕೃಷ್ಣಪ್ಪನಾಯಕ ಕಾಲವಾದಾಗ ಅವನ ಮಗ ವೆಂಕಟಪ್ಪನಾಯಕ ದೊರೆಯಾಗಿದ್ದ. ಮೆಡೋಸ್ ಟೇಲರನನ್ನು ರಾಜಕೀಯ ನಿಯೋಗಿಯಾಗಿ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸರ್ಕಾರ ಸುರಪುರಕ್ಕೆ ಕಳುಹಿಸಿತು. ರಾಜ್ಯದ ಹಣಕಾಸಿನ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯನ್ನು ಉತ್ತಮಗೊಳಿಸುವುದಲ್ಲದೆ ದೊರೆಯ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸದ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸುವುದೂ ಟೇಲರನ ಕೆಲಸವಾಗಿತ್ತು. ಸಮರ್ಥನಾದ ಟೇಲರ್ ಆ ಎರಡು ಕಾರ್ಯಗಳನ್ನೂ ನೆರವೇರಿಸಿ ಎಲ್ಲರ ವಿಶ್ವಾಸವನ್ನೂ ಸಂಪಾದಿಸಿದ. ವೆಂಕಟಪ್ಪನಾಯಕ ಪ್ರಾಪ್ತವಯಸ್ಕನಾದ ಮೇಲೆ ಟೇಲರ್ ಹಿಂತಿರುಗಿದ (೧೮೫೩). ಆಗ ಗವರ್ನರ್-ಜನರಲ್ ಆಗಿದ್ದವನು ಡಾಲ್ಹೌಸಿ; ಇನ್ನೂ ಕೆಲಕಾಲ ರಾಜ್ಯದ ಆಡಳಿತದ ಮೇಲ್ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿ ಸೂಕ್ತ ಸಲಹೆ ಕೊಡುವುದಕ್ಕೆ ಒಬ್ಬ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಅಧಿಕಾರಿಯನ್ನು ಇಟ್ಟುಕೊಂಡಿರಬೇಕೆಂದು ಆತ ದೊರೆಗೆ ತಿಳಿಸಿದ. ಹೊಸ ಅಧಿಕಾರಿಗಾಗಿ ವರ್ಷಕ್ಕೆ ೨೦,೦೦೦ ರೂ. ಖರ್ಚು ಮಾಡುವುದು ಆಗಿನ ಹಣಕಾಸು ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯಲ್ಲಿ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲವೆಂಬುದು ದೊರೆಯ ಉತ್ತರವಾಗಿತ್ತು. ನಿರ್ದಾಕ್ಷಿಣ್ಯವಾಗಿ ಬರೆದಿದ್ದ ಈ ಉತ್ತರವನ್ನೋದಿ ಡಾಲ್ಹೌಸಿಗೆ ಅಸಮಾಧಾನ ವುಂಟಾಯಿತು. ಒಂದು ಕಡೆ ನಿಜಾಮನೂ ಇನ್ನೊಂದು ಕಡೆ ಬ್ರಿಟಿಷರೂ ಸುರಪುರ ರಾಜ್ಯದ ಕೆಲವು ಪ್ರದೇಶಗಳನ್ನು ಆಕ್ರಮಿಸಿಕೊಂಡಿದ್ದುದರಿಂದ ವೆಂಕಟಪ್ಪನಾಯಕನ ಪೂರ್ವಿಕರು ಆಳುತ್ತಿದ್ದ ರಾಜ್ಯ ಆ ವೇಳೆಗಾಗಲೇ ಚಿಕ್ಕದಾಗಿತ್ತು. ಅವರ ಸುಲಿಗೆಯಿಂದಾಗಿ ಸುರಪುರದ ಖಜಾನೆಯೂ ಬರಿದಾಗಿತ್ತು. ಜನರಲ್ಲಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಬಗ್ಗೆ ಅಸಮಾಧಾನ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿ ಬೆಳೆದಿತ್ತು. ಬ್ರಿಟಿಷರನ್ನು ಭಾರತದಿಂದ ಓಡಿಸಿದ್ದಲ್ಲದೆ ಉಳಿಗಾಲವಿಲ್ಲ ಎಂಬುದು ೧೯ ವರ್ಷದ ಉತ್ಸಾಹಿ ಯುವಕ ವೆಂಕಟಪ್ಪನಾಯಕನಿಗೆ ಅರಿವಾಯಿತು. ಆತ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ಬಲಗೊಳಿಸಲೆತ್ನಿಸಿದ. ರೋಹಿಲರು, ಅರಬರು ಮುಂತಾದವರನ್ನು ಸೈನ್ಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಿ ತರಬೇತಿ ಕೊಡಿಸಿದ. ನಾನಾ ಸಾಹೇಬನಿಗೆ ನಿಯೋಗ ಹೋಯಿತು. ಅಲ್ಲಿಂದಲೂ ನಿಯೋಗಿಗಳು ಸುರಪುರಕ್ಕೆ ಬಂದರು. ರಾಯಚೂರು ಮುಂತಾದ ಪ್ರದೇಶಗಳ ಪಾಳೆಯಗಾರರೂ ಜಮೀನ್ದಾರರೂ ಅವನಿಗೆ ನೆರವು ನೀಡುವ ಭರವಸೆಯಿತ್ತರು. ಸುರಪುರ ಪಿತೂರಿಯ ಕೇಂದ್ರವಾಯಿತು.
ಇದೆಲ್ಲವೂ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳಿಗೆ ತಿಳಿಯದಿರಲಿಲ್ಲ. ಲಿಂಗಸುಗೂರು, ಕರ್ನೂಲು, ಕಲಾದಗಿ ಧಾರವಾಡ ಮುಂತಾದ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿದ್ದ ಸೈನ್ಯಗಳಿಗೆ ಕರೆ ಹೋಯಿತು. ಕೆಲವು ದಿನಗಳಲ್ಲೇ ದೊಡ್ಡ ಸೈನ್ಯವೊಂದು ಸುರಪುರದ ಕೋಟೆಯೆದುರು ನಿಂತಿತು. ಆದರೆ ಅದನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಳ್ಳಲು ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸೈನ್ಯ ಮಾಡಿದ ಪ್ರಯತ್ನಗಳೆಲ್ಲ ವಿಫಲವಾದುವು. ಕೊನೆಗೆ ವಾಗನಗೇರಿ ಭೀಮರಾಯನೆಂಬ ದೇಶದ್ರೋಹಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಸಹಾಯಕ್ಕೆ ದೊರಕಿದ. ಆತ ವೆಂಕಟಪ್ಪನಾಯಕನ ಆಪ್ತ ಸಲಹೆಗಾರ. ಕೋಟೆಯೊಳಕ್ಕೆ ಬರುವ ಗುಪ್ತದ್ವಾರವನ್ನು ಬ್ರಿಟಿಷರಿಗೆ ತೋರಿಸಿ, ಆ ಕೂಡಲೆ ವೆಂಕಟಪ್ಪನಾಯಕನ ಹತ್ತಿರ ಹೋಗಿ, ಶತ್ರುಗಳು ಒಳಗೆ ನುಗ್ಗಿದರು ; ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡು ಹೋಗು ಎಂದು ಸಲಹೆಯಿತ್ತ. ವೆಂಕಟಪ್ಪನಾಯಕ ಕೂಡಲೆ ಊರು ಬಿಟ್ಟು ಹೈದರಾಬಾದ್ ಕಡೆ ಹೊರಟ. ಅವನ ಜೊತೆ ಹೊರಟ ಭೀಮರಾಯ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ದೊರೆ ತಂದಿದ್ದ ಹಣ, ಜವಾಹಿರಿಯೆಲ್ಲವನ್ನೂ ಕದ್ದು ಪರಾರಿಯಾದ. ಹೈದರಾಬಾದ್ ತಲಪಿದ ಕೂಡಲೆ ವೆಂಕಟಪ್ಪನಾಯಕನ ಗುರುತು ಸಿಕ್ಕಿ, ಅವನನ್ನು ಸಿಕಂದರಾಬಾದಿನಲ್ಲಿ ಬಂಧನದಲ್ಲಿಟ್ಟರು. ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆದು ಅವನಿಗೆ ನಾಲ್ಕು ವರ್ಷ ಸಜಾ ವಿಧಿಸಲಾಯಿತು. ವೆಂಕಟಪ್ಪನಾಯಕನನ್ನು ಜೈಲಿಗೆ ಕೊಂಡೊಯ್ಯುತ್ತಿದ್ದಾಗ ದಾರಿಯಲ್ಲಿ ಆತ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡ. ೧೮೬೧ರಲ್ಲಿ ಸುರಪುರವನ್ನು ನಿಜಾಮ್ ರಾಜ್ಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿಸಲಾಯಿತು. (ನೋಡಿ- ವೆಂಕಟಪ್ಪನಾಯಕ ೨)
ನರಗುಂದ: ಬಾಬಾ ಸಾಹೇಬ
ರಾಜರಾಗಲಿ ಜಮೀನ್ದಾರರಾಗಲಿ ದತ್ತುಸ್ವೀಕಾರಕ್ಕೆ ಸರ್ಕಾರದ ಅನುಮತಿ ಪಡೆಯಬೇಕು. ಹಾಗೆ ಮಾಡದಿದ್ದರೆ ದತ್ತು ಪುತ್ರ ಆಸ್ತಿಗೆ ಹಕ್ಕುದಾರನಾಗುವುದಿಲ್ಲ-ಎಂದು ಗವರ್ನರ್-ಜನರಲ್ ಡಾಲ್ಹೌಸಿ ಹೊರಡಿಸಿದ ನಿರೂಪಿಸಿದ ಪರಿಣಾಮವಾಗಿ ಜನರಲ್ಲಿ ಅಸಮಧಾನವುಂಟಾಗಿತ್ತು. ಧಾರ್ಮಿಕ ಸಂಪ್ರದಾಯವಾಗಿದ್ದ ದತ್ತುಸ್ವೀಕಾರಕ್ಕೂ ಬ್ರಿಟಿಷರು ಅಡ್ಡಿಯೊಡ್ಡುತ್ತಾರೆ; ಆಸ್ತಿ ಕಬಳಿಸುವುದೇ ಇವರ ಉದ್ದೇಶ-ಎಂದು ಜನ ಭಾವಿಸಿದ್ದರು. ನರಗುಂದದ ಭಾಸ್ಕರರಾವ್ ಅಥವಾ ಬಾಬಾಸಾಹೇಬ ತನಗೇ ಮಕ್ಕಳಿಲ್ಲದ್ದರಿಂದ ದತ್ತು ಸ್ವೀಕಾರಕ್ಕೆ ಅನುಮತಿ ಕೇಳಿದ. ಅದು ಅವನಿಗೆ ದೊರಕಲಿಲ್ಲ. ಅದರಿಂದ ಆತ ಕೆರಳಿ ಬ್ರಿಟಿಷರನ್ನು ದೇಶದಿಂದ ಹೊಡೆದಟ್ಟಲು ನಿರ್ಧರಿಸಿದ. ದೇಶದ ನಾನಾಕಡೆಗೆ ಗುಪ್ತದೂತರನ್ನು ಕಳುಹಿಸಿ, ಬಂಡಾಯಕ್ಕೆ ಕರೆಕೊಟ್ಟ. ಉತ್ತರ ಭಾರತದಲ್ಲಾಗಲೇ ಬ್ರಿಟಿಷರಿಗೆ ವೀರೋಧವಾಗಿ ಬಂಡಾಯ ಪ್ರಾರಂಭವಾಗಿತ್ತು. ದತ್ತುಸ್ವೀಕಾರಕ್ಕೆ ಅನುಮತಿ ದೊರಕದಿರಲು ಮುಖ್ಯ ಕಾರಣನಾದ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಅಧಿಕಾರಿ ಮ್ಯಾನ್ಸನ್ ಕೊಲೆಗೀಡಾದ. ಆದರೆ ಮ್ಯಾನ್ಸನನ ಹತ್ತಿರ ಇದ್ದ ಕಾಗದಪತ್ರಗಳನ್ನು ನೋಡಿದಾಗ, ತನ್ನ ಅನುಯಾಯಿಗಳಲ್ಲೇ ಕೆಲವರು ದ್ರೋಹಿಗಳಿದ್ದುದು ಬಾಬಾಸಾಹೇಬನಿಗೆ ತಿಳಿದುಬಂತು. ಸೇಡು ತೀರಿಸಿಕೊಂಡದ್ದಾಯಿತು. ಇನ್ನು ಅವನಿಗೆ ಉಳಿದಿದ್ದ ಒಂದೇ ಮಾರ್ಗವೆಂದರೆ ನರಗುಂದದಲ್ಲಿ ನಿಂತು ಹೋರಾಡುವುದು. ಬ್ರಿಟೀಷ್ ಸೈನ್ಯ ನರಗುಂದದ ಕೋಟೆಗೆ ಮುತ್ತಿಗೆ ಹಾಕಿದಾಗ ಭೀಕರ ಕದನ ನಡೆಯಿತು. ಕೋಟೆ ಶತ್ರುಗಳ ಕೈವಶವಾಗುತ್ತದೆಂದು ತಿಳಿದಾಗ ಬಾಬಾ ಸಾಹೇಬ ಅಲ್ಲಿಂದ ತಪ್ಪಿಸಿಕೊಂಡ. ಆದರೆ ತೋರಗಲ್ ಕಾಡಿನಲ್ಲಿ ಹೋಗುತ್ತಿದ್ದಾಗ ಸೆರೆಸಿಕ್ಕಿದ. ಬೆಳಗಾಂವಿಯಲ್ಲಿ ವಿಚಾರಣೆ ನಡೆಸಿ ಅವನನ್ನು ಗಲ್ಲಿಗೇರಿಸಲಾಯಿತು.
ಮುಂಡರಗಿ ಭೀಮರಾವ್
ಇನ್ನೊಬ್ಬ ಬಂಡಾಯಗಾರ. ಈತ ಶ್ರೀಮಂತ ಮನೆತನದವನಲ್ಲ; ಸ್ವಶಕ್ತಿಯಿಂದ ಬಾಳುತ್ತಿದ್ದ ಮಧ್ಯಮವರ್ಗದ ಮನೆತನಕ್ಕೆ ಸೇರಿದ್ದವ; ಆದರೆ ಮೇಧಾವಂತ, ಶೂರ, ಸಾಹಸಿ, ಉತ್ತಮ ಬೇಟೆಗಾರನೆಂದು ಹೆಸರು ಪಡೆದಿದ್ದ. ವಿದ್ಯಾವಂತನಾಗಿ ಹರಪನಹಳ್ಳಿ., ಬಳ್ಳಾರಿ ಈ ಎರಡು ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ತಹಸೀಲ್ದಾರನಾಗಿ ಕೆಲಸ ಮಾಡಿದ್ದ. ನಾಡಿನ ಪರಿಸ್ಥಿತಿ, ಉತ್ತರ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ನಡೆಯುತಿದ್ದ ವಿದ್ಯಾಮಾನಗಳು-ಎಲ್ಲರನ್ನೂ ಅರಿತಿದ್ದ ಅವನಿಗೆ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಸರ್ಕಾರದ ನೌಕರನಾಗಿರಲು ಸಾಧ್ಯವಾಗಲಿಲ್ಲ. ಹೆಮ್ಮಿಗಿಯ ಕೆಂಚನಗೌಡ, ಸೊರಟೂರಿನ ದೇಸಾಯಿ ಮುಂತಾದ ನಾಯಕರನ್ನೂ ಅವರ ಅನುಯಾಯಿಗಳನ್ನೂ ಕೂಡಿಕೊಂಡು ಒಂದು ಪಡೆ ನಿರ್ಮಿಸಿ ಡಂಬಳದ ಖಜಾನೆಯನ್ನು ಲೂಟಿ ಮಾಡಿ ಕೂಪ್ಪಳಕ್ಕೆ ಹೋಗಿ ಅದರ ಕೋಟೆಯನ್ನು ವಶಪಡಿಸಿಕೊಂಡ. ಆಗ ಸರ್ಕಾರ ಎಚ್ಚತ್ತು ಹೈದರಾಬಾದ್, ರಾಯಚೂರು, ಧಾರವಾಡ ಮುಂತಾದ ಕಡೆಗಳಿಂದ ಸೈನ್ಯವನ್ನು ತರಿಸಿತು. ಕೊಪ್ಪಳದ ಸುತ್ತ ಭಾರಿ ಕದನ ನಡೆಯಿತು. ಮದ್ದುಗುಂಡು ತೀರಿ ಇನ್ನು ಗೆಲ್ಲುವ ಆಸೆಯಿಲ್ಲವೆಂದು ಕಂಡುಬಂದಾಗ ಭೀಮರಾವ್ ಆತ್ಮಹತ್ಯೆ ಮಾಡಿಕೊಂಡ.
ಅಸಹಕಾರ ಚಳುವಳಿ
ಮುಂದೆ, ಸುಮಾರು ಮುಕ್ಕಾಲು ಶತಮಾನದ ಅನಂತರ, ಸಾರ್ವತ್ರಿಕವಾಗಿ ಪರಿಣಮಿಸಿ ಬ್ರಿಟಿಷರ ಉಚ್ಚಾಟನೆಗೆ ಕಾರಣವಾದ ಅಹಿಂಸಾತ್ಮಕ ಸಮರದ್ದು ಮೂರನೆಯ ಘಟ್ಟ.
ಬಲಪ್ರಯೋಗದಿಂದ ಬ್ರಿಟಿಷನ್ನು ದೇಶದಿಂದೋಡಿಸುವುದು ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲವೆಂಬುದು ಖಚಿತವಾಯಿತು. ಇನ್ನು ಉಳಿದಿದದ್ದ ಮಾರ್ಗವೊಂದೇ: ಅವರು ದೇಶವನ್ನಾಳುವುದೇ ಸಾಧ್ಯವಿಲ್ಲದಂತೆ ಮಾಡಿ, ತಾವಾಗಿಯೇ ದೇಶವನ್ನು ಬಿಟ್ಟು ಹೋಗುವಂತೆ ಮಾಡುವುದು. ಬ್ರಿಟಿಷರ ಆದಳಿತ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಸ್ಥಿರವಾದಂತೆಲ್ಲಾ ಈ ನಿಟ್ಟಿನಲ್ಲಿ ಜನರ ಸಂಘಟನೆ ಬೆಳೆಯಲಾರಂಭಿಸಿತು.
ಬ್ರಿಟಿಷರು ಭಾರತದಲ್ಲಿ ತಮ್ಮ ಭಾಷೆ, ಧರ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳನ್ನು ಹರಡಬೇಕೆಂಬ ಉದ್ದೇಶದಿಂದ ಇಂಗ್ಲಿಷ್ ವಿದ್ಯೆ ಹರಡುವಂತೆ ಪ್ರೋತ್ಸಾಹ ಕೊಟ್ಟರು. ಸಾವಿರಾರು ವರ್ಷಗಳಿಂದ ತಮ್ಮದೇ ಆದ ಸಂಸ್ಕೃತಿಯನ್ನು ಬೆಳೆಸಿಕೊಂಡಿದ್ದ ಭಾರತೀಯರು ಪಾಶ್ಚಾತ್ಯರ ಭಾಷೆ ಸಾಹಿತ್ಯಗಳನ್ನು ಕಲಿತದ್ದೂ ಅಲ್ಲದೆ, ಬ್ರಿಟಿಷರು ತಮ್ಮ ದೇಶದಲ್ಲಿ ಅನುಸರಿಸುತ್ತಿದ್ದ ರಾಜಕೀಯ ನೀತಿ ತತ್ವಗಳಿಗೂ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅವರ ರಾಜ್ಯನೀತಿಗೂ ಇದ್ದ ಭಿನ್ನತೆಯನ್ನು ಅರಿತುಕೊಂಡರು. ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿದ್ದುದು ಉದಾರನೀತಿ; ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಪ್ರಗತಿವಿರೋಧ ನೀತಿ. ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿ ಪ್ರಜಾಭಿಪ್ರಾಯಕ್ಕೆ ಮನ್ನಣೆ ಇತ್ತು; ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಅದು ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯ ನೀತಿಯನ್ನನುಸರಿಸುತ್ತಿತ್ತು. ಇಂಡಿಯ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ಸದಸ್ಯನಾಗಿದ್ದ ಸರ್ ಎರ್ಸ್ಕಿನ್ ಪೆರಿ ಈ ರೀತಿ ಅಭಿಪ್ರಾಯ ವ್ಯಕ್ತಪಡಿಸಿದ್ದ. ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿ ಆಗ ಉದಾರವಾದಿ ಪಕ್ಷ ಜನಮನ್ನಣೆ ಪಡೆದಿತ್ತು. ಇಷ್ಟೂ ಅಲ್ಲದೆ ಸುರೇಂದ್ರನಾಥ ಬ್ಯಾನರ್ಜಿ. ದಾದಾಭಾಯಿ ನವರೋಜಿ ಮುಂತಾದ ಕೆಲವು ಪ್ರತಿಭಾವಂತ ಭಾರತೀಯರು ಬ್ರಿಟಿಷರ ಆಡಳಿತದಿಂದ ದೇಶಕೊದಗಿದ್ದ ಅನರ್ಥ ಪರಂಪರೆಗಳನ್ನು ತಮ್ಮ ಭಾಷಣಗಳಲ್ಲಿ ಹೃದಯಂಗಮವಾಗಿ ಚಿತ್ರಿಸುತ್ತಿದ್ದರು. ಅಷ್ಟೂ ಅಲ್ಲದೆ, ೧೮೬೧ ರಿಂದ ೧೮೯೯ರ ವರೆಗಿನ ಅವಧಿಯಲ್ಲಿ, ಆರು ದೊಡ್ಡ ಕ್ಷಾಮಗಳೂ ಅನಾವೃಷ್ಟಿಯಿಂದ ಪದೇ ಪದೇ ಅಭಾವ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯೂ ಸಂಭವಿಸಿ ಜನ ಕಂಗೆಟ್ಟಿದ್ದರು. ೧೮೭೬-೭೭ರ ಕ್ಷಾಮದಲ್ಲಿ ಬಳ್ಳಾರಿ ಜಿಲ್ಲೆಯ ನಾಲ್ಕರಲ್ಲೊಂದು ಭಾಗ ಜನ ಸತ್ತರು. ದಕ್ಷಿಣ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಈ ಕ್ಷಾಮಕ್ಕೆ ಬಲಿಯಾದವರ ಸಂಖ್ಯೆ ಐವತ್ತು ಲಕ್ಷ. ದೇಶ ಇಂಥ ಆಪತ್ತಿಗೆ ಈಡಾಗಿದ್ದಾಗ, ಸಾಮ್ರಾಜ್ಯವಾದಿ ವೈಸಾರಾಯ್ ಲಾರ್ಡ್ ಲಿಟನ್, ವಿಕ್ಟೋರಿಯ ರಾಣಿ ಭಾರತದ ಸಾಮ್ರಾಜ್ಞಿಯೆಂಬ ಬಿರುದನ್ನು ಧರಿಸಿದುದರ ಗೌರವಾರ್ಥವಾಗಿ ವೈಭವದ ದರ್ಬಾರ್ ನಡೆಸಿದ. ಈ ಆಡಂಬರಕ್ಕಾದ ಖರ್ಚಿನಿಂದ ಹೊಟ್ಟೆಗಿಲ್ಲದೆ ಸಾಯುತ್ತಿದ್ದ ಲಕ್ಷಾಂತರ ಭಾರತೀಯರಿಗೆ ಈ ಹಣದಿಂದ ಅನ್ನ ಒದಗಿಸಬಹುದಾಗಿತ್ತು.
ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸ್ಥಾಪನೆ
ಭಾರತೀಯರಿಗೆ ತಮ್ಮ ಪರಿಸ್ಥಿತಿಯ ಅರಿವು ಹೆಚ್ಚಾದಂತೆ ಬ್ರಿಟಿಷರ ವಿಷಯದಲ್ಲಿ ಅಸಮಾಧಾನ ಬೆಳೆಯಿತು. ಉದಾರವಾದಿಗಳಾದ ಕೆಲವು ಬ್ರಿಟಿಷರೂ ಭಾರತೀಯರಲ್ಲಿ ಸಹಾನುಭೂತಿ ಹೊಂದಿದ್ದರು. ಕೊನೆಗೆ ೧೮೮೫ರಲ್ಲಿ ಭಾರತ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಸ್ಥಾಪಿತವಾಯಿತು. ರಾಷ್ಟ್ರದ ನಾನಾ ಕಡೆಗಳ ಜನ ಇದಕ್ಕೆ ಸದಸ್ಯರಾದರು. ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ತನ್ನ ಆರಂಭದೆಶೆಯಲ್ಲಿ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಸಂಪೂರ್ಣ ಸ್ವಾತಂತ್ರ ದೊರಕಿಸಿಕ್ಕೊಳ್ಳಬೇಕೆಂಬ ಆಶೋತ್ತರವನ್ನೇನೂ ಇಟ್ಟುಕೊಂಡಿರಲಿಲ್ಲ. ಸರ್ಕಾರ ಕೂಡ ಮೊದಮೊದಲು ಈ ಸಂಸ್ಥೆಯ ಬಗ್ಗೆ ಸೌಹಾರ್ದಭಾವನೆಯನ್ನೇ ತಳೆದಿತ್ತು. ಕೇಂದ್ರದಲ್ಲೂ ಪ್ರಾಂತ್ಯಗಳಲ್ಲೂ ಸ್ವಯಮಾಡಳಿತವಿರಬೇಕು. ಪ್ರತಿಯೊಬ್ಬ ಭಾರತೀಯನಿಗೂ ವಿದ್ಯಾಭ್ಯಾಸ ದೊರಕಬೇಕು. ಸರ್ಕಾರದಲ್ಲಿ ಜವಾಬ್ದಾರಿಯ ಉದ್ಯೋಗಗಳು ಭಾರತೀಯರಿಗೆ ದೊರಕಬೇಕು, ಸೈನ್ಯದ ಎಲ್ಲಾ ಹುದ್ದೆಗಳಲ್ಲೂ ಭಾರತೀಯರಿಗೆ ಅವಕಾಶವಿರಬೇಕು. ಇಂಗ್ಲೆಂಡಿನಲ್ಲಿಯ ಇಂಡಿಯ ಕೌನ್ಸಿಲ್ ರದ್ದಾಗ ಬೇಕು. ಸರ್ಕಾರದ ಕಾರ್ಯಾಂಗ ನ್ಯಾಯಾಂಗಗಳನ್ನು ಪ್ರತ್ಯೇಕಿಸಬೇಕು. ಇವೇ ಆಗ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ಸಿನ ಮುಖ್ಯ ಬೇಡಿಕೆಗಳು. ಈ ಬೇಡಿಕೆಗಳನ್ನು ಕೂಡ ಸರ್ಕಾರ ಗಣನೆಗೆ ತೆಗೆದುಕೊಳ್ಳಲಿಲ್ಲ.
ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದ ಬಹುಭಾಗ ಮುಂಬಯಿ ಪ್ರಾಂತ್ಯಕ್ಕೆ ಸೇರಿಹೋಗಿ ಮಹಾರಾಷ್ಷ್ರದ ಮುಖಂಡರ ಪ್ರಭಾವಕ್ಕೊಳಗಾಗಿತ್ತು. ಅಲ್ಲಿ ಲೋಕಮಾನ್ಯ ಬಾಲ ಗಂಗಾಧರ ತಿಲಕರ ಸ್ಪೂರ್ತಿಯುತ ಭಾಷಣಗಳೂ ಅವರ ಕೇಸರಿ ಪತ್ರಿಕೆಯ ಲೇಖನಗಳೂ ಆ ಪ್ರಾಂತ್ಯದ ಕನ್ನಡಿಗರನ್ನು ಹುರಿದುಂಬಿಸಿದವು. ಭಯವನ್ನು ಬಿಡಬೇಕೆಂದೂ ನಿರುತ್ಸಾಹವನ್ನು ನೀಗಬೇಕೆಂದು ಮಾತೃಭೂಮಿಯ ಹಿರಿಮೆ ಘನತೆ ಗೌರವಗಳಿಗೆ ತಕ್ಕಂತೆ ಬಾಳಬೇಕೆಂದೂ ಸ್ವಾಮಿ ವಿವೇಕಾನಂದರು ಎಲ್ಲಾರಿಗೂ ಕರೆಕೊಟ್ಟರು. ರಾಷ್ಟ್ರ ಪ್ರೇಮವನ್ನು ಕೆರಳಿಸಿ ಜನರಿಗೆ ನವೋತ್ಸಾಹವನ್ನು ನೀಡುವ ಭವಾನಿ ತಲಪಾರ್, ರಾಣಾಭೀಮದೇವ್ ಮುಂತಾದ ಅನೇಕ ನಾಟಕಗಳು ರಂಗಭೂಮಿಯ ಮೇಲೆ ಪ್ರಯೋಗವಾದವು. ಕೆಲವು ಕ್ರಾಂತಿಕಾರಕ ಚಟುವಟಿಕೆಗಳಲ್ಲಿ ರ್ಯಾಂಡ್, ಐರ್ಸ್ಟ ಎಂಬ ಬ್ರಿಟಿಷ್ ಅಧಿಕಾರಿಗಳನ್ನು ಕೊಲೆ ಮಾಡಿದವರು ಗಲ್ಲಿಗೆ ಗುರಿಯಾದರು. ಇದರಿಂದ ಜನ ಹೆಚ್ಚು ಕೆರಳಿದರು. ಜನರ ಬಾಯಿ ಮುಚ್ಚಿಸಲೂ ವೃತ್ತಪತ್ರಿಕೆಗಳ ಸ್ವಾತಂತ್ರ್ಯವನ್ನು ಕಸಿದುಕ್ಕೊಳ್ಳಲೂ ಹೊಸ ಕಾನೂನುಗಳು ಜಾರಿಗೆ ಬಂದವು. ಜನತೆ ಹೆಚ್ಚುತ್ತಿದ್ದ ಕಾಲದಲ್ಲಿ ಇಂಥ ದಮನನೀತಿಯ ಪರಿಣಾಮವೆಂದರೆ, ಜವಾಹರಲಾಲ್ ನೆಹರು ಹೇಳಿದಂತೆ ಮೊತ್ತಮೊದಲಿಗೆ ಭಾರತ ರಾಜಕೀಯದಲ್ಲಿ ಬಾಂಬಿನ ಪ್ರವೇಶ. ಬಂಗಾಳದ ವಿಭಜನೆ ಸಾಲದೆಂಬಂತೆ, ವೈಸರಾಯ್ ಕರ್ಜನ್   ಭಾರತೀಯರನ್ನು   ತುಚ್ಛವಾಗಿ  ಪರಿಗಣಿಸಿದ. ನನಗೆ ಇಬ್ಬರು ಹೆಂಡರು: ಒಬ್ಬಳು ಹಿಂದು, ಒಬ್ಬಳು ಮುಸಲ್ಮಾನ್. ಎರಡನೆಯವಳೇ ನನಗೆ ಅಚ್ಚುಮೆಚ್ಚು.-ಎಂದು ವಿಭಜಿತ ಬಂಗಾಲದ ಒಂದು ಭಾಗದ ಗವರ್ನರಾಗಿ ಫುಲ್ಲರ್ ಆಡಿದ ಅಸಭ್ಯ ನುಡಿಯನ್ನು ಜನ ಸಹಿಸದಾದರು. ಲೋಕಮಾನ್ಯರ ನಾಯಕತ್ವದಲ್ಲಿ ಕರ್ನಾಟಕ ಜನತೆಯೂ ಸ್ವದೇಶಿ, ಬಹಿಷ್ಕಾರ (ಬಾಯ್ಕಾಟ್) ಮುಂತಾದ ಚಳವಳಿಗಳನ್ನು ನಡೆಸಿತು. ೧೯೦೫-೬ರಲ್ಲಿ ಲೋಕಮಾನ್ಯರು ಉತ್ತರ ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲಿ ಪ್ರವಾಸ ಮಾಡಿದರು. ನಿಮ್ಮ ಆರ್ಷೇಯ ಧರ್ಮ ಸಂಸ್ಕೃತಿಗಳನ್ನು ನೆನೆಯಿರಿ. ಅವುಗಳ ಪುನರುಜ್ಜೀವನಕ್ಕೆ, ಭಾರತದ ಹಿರಿಮೆಯನ್ನು ಪುನಃ ಮೆರೆಯುವುದಕ್ಕೆ, ಸ್ವದೇಶಿ ಚಳುವಳಿ, ಬಹಿಷ್ಕಾರ, ದೇಶಿಯ ವಿದ್ಯಾಶಿಕ್ಷಣ, ಇವು ಮೂಲಸಾಧನಗಳು-ಎಂದು ಜನಕ್ಕೆ ಭೋಧಿಸಿದರು. ಆಲೂರು ವೆಂಕಟರಾಯರು, ಮುದವೀಡು ಕೃಷರಾಯರು ಸಕ್ಕರಿ ಬಾಳಾಚಾರ್ಯ ಮುಂತಾದ ಕನ್ನಡಿಗ ನಾಯಕರು ಕರ್ಣಾಟಕದಲ್ಲೆಲ್ಲ ಪ್ರವಾಸ ಮಾಡಿ ಸ್ವದೇಶೀ ಸ್ವರಾಜ್ಯಗಳ ಸಂಕೇತವನ್ನು ಹರಡಿದರು. ಸ್ವದೇಶಿ ಕೈಗಾರಿಕೆಗಳು ನಾನಾಕಡೆ ಸ್ದಾಪಿತವಾದವು; ಕಿತ್ತೂರಿನಲ್ಲೂ ಬಾದಾಮಿಯಲ್ಲೂ ನೇಯ್ಗೆ, ಧಾರವಾಡದಲ್ಲಿ ಬೆಂಕಿಕಡ್ಡಿ, ಲಕ್ಷ್ಮೇಶ್ವರದಲ್ಲಿ ಪಿಂಗಾಣಿ ಸಾಮಾನು- ಹೀಗೆ ನಾನಾ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ದಿನಬಳಕೆಯ ಸಾಮಾನು ತಯಾರಿಕೆ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಇದಕ್ಕೆ ಪೋಷಕವಾಗಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ಬ್ಯಾಂಕ್ಗಳನ್ನೂ ಸ್ಥಾಪಿಸಿದರು. ರಾಣಿಬೆನ್ನೂರು ಮುಂತಾದ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ವಿದೇಶಿ ಬಟ್ಟೆಗಳನ್ನು ಸುಟ್ಟರು. ಧಾರವಾಡ, ಬೆಳಗಾಂವಿ, ನವಲಗುಂದ, ಹಾನಗಲ್ ಮುಂತಾದ ಅನೇಕ ಕಡೆಗಳಲ್ಲಿ ರಾಷ್ಟ್ರೀಯ ವಿದ್ಯಾಶಾಲೆಗಳು ಸ್ಥಾಪಿತವಾದವು.
ಲೋಕಮಾನ್ಯ ತಿಲಕರು ಕೇಸರಿ ಪತ್ರಿಕೆಯಲ್ಲಿ ಬರೆದಿದ್ದ ಒಂದು ಲೇಖನ ರಾಜದ್ರೋಹವೆಂದು ಅವರನ್ನು ನ್ಯಾಯಸ್ಥಾನದಲ್ಲಿ ವಿಚಾರಣೆಗೊಳಪಡಿಸಿ ಅವರಿಗೆ ಆರು ವರ್ಷ ಕಾರಾಗೃಹ ಶಿಕ್ಷೆವಿಧಿಸಿಧಾಗ ಇದಕ್ಕೆ ವಿರೋಧವಾಗಿ ಮೆರವಣಿಗೆಗಳೂ ಸಭೆಗಳು ದೇಶದ ನಾನಾಕಡೆ ಜರುಗಿದವು. ಇವುಗಳನ್ನಡಗಿಸುವುದಕ್ಕೆ ಲಾಠಿ ಪ್ರಯೋಗವೇ ಮುಂತಾದ ಕ್ರಮಗಳನ್ನು ಸರ್ಕಾರ ಕೈಗೊಂಡಿತು. ಕರ್ನಾಟಕದಲ್ಲೂ ಸರ್ಕಾರಕ್ಕೆ ಪ್ರತಿಭಟನೆ ವ್ಯಾಪಕವಾಗಿತ್ತು. ದಕ್ಷಿಣ ಕನ್ನಡದಲ್ಲಿ ಅಮ್ಮೆಂಬಳ ಶ್ರೀನಿವಾಸ ಪೈ, ಸುಬ್ಬರಾಯ ಬಾಳಿಗ ಮುಂತಾದವರು. ಬಳ್ಳಾರಿಯ ಕಡೆ ಕೋಲಾಚಲಂ ವೆಂಕಟರಾವ್ ಮತ್ತು ಸಭಾಪತಿ ಮೊದಲಿಯಾರ್ ಮುಂತಾದವರು ಸರ್ಕಾರವನ್ನು ಖಂಡಿಸಿದಲ್ಲದೆ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಚಳುವಳಿಯನ್ನು ಮುಂದುವರೆಸಿದರು. ೧೯೦೯ರಲ್ಲಿ ಮಾರ್ಲೆ-ಮಿಂಟೋ ಸುಧಾರಣೆಗಳು ಬಂದಾಗ ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ ಅದನ್ನು ವಿರೋಧಿಸಿತು.
೧೯೧೪ರಲ್ಲಿ ಯುರೋಪಿನಲ್ಲಿ ಒಂದನೆಯ ಮಹಾಯುದ್ಧ ಪ್ರಾರಂಭವಾಯಿತು. ಪ್ರಜಾಪ್ರಭುತ್ವದ ಉಳಿವಿಗಾಗಿ ಈ ಯುದ್ಧ ನಡೆಯುತ್ತಿತ್ತೆಂಬುದಾಗಿ ಮಿತ್ರರಾಷ್ಟ್ರಗಳು ಘೋಷಿಸಿಕೊಂಡರೂ ಭಾರತದಲ್ಲಿ ಮಾತ್ರ ಅದನ್ನು ಸ್ಥಾಪಿಸುವ ಸೂಚನೆಗಳಿರಲಿಲ್ಲ. ಆದರೂ ಭಾರತ ಬ್ರಿಟನ್ಗೆ ನೀಡಿದ ನೆರವು ಅಪಾರ. ಇದರ ಫಲವಾಗಿ ೧೯೧೯ರ ಸುಧಾರಣೆಗಳು ಬಂದವು. ಆದರೆ ಇವು ಕಾಂಗ್ರೆಸ್ಸಿಗೆ ತೖಪ್ತಿಕೊಡಲಿಲ್ಲ. ಗಾಂಧೀಜಿಯವರಾಗಲೇ ದಕ್ಷಿಣ ಆಫ್ರಿಕದಿಂದ ಭಾರತಕ್ಕೆ ಬಂದಿದ್ದರು. ಮುಂದೆ ಭಾರತದ ಹೋರಾಟ ನಿರ್ದಿಷ್ಟ ಮಾರ್ಗದಲ್ಲಿ ಮುಂದುವರಿಯಿತು.