cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ម៉ៅ វ៉ាន់ឆៃ
ជីវប្រវត្តិ ❤ ខ្ញុំបាទឈ្មោះ ម៉ៅ វ៉ាន់ឆៃ ភេទប្រុស សញ្ជាតិខ្មែរ ប្រជាជន កម្ពុជា ❤ កើតនៅ ថ្ងៃច័ន្ទ ទី២៨ ខែកក្កដា ឆ្នាំ​២០០០ ❤ ទីកន្លែងកំណើតភូមិកោះចាស់ ឃុំព្រែកស្ដី ស្រុកកោះធំ ខេត្តកណ្ដាល ការសិក្សា
ទូរស័ព្ទទំនាក់ទំនង
ប្រាក់ ពិសិដ្ឋ
ស្នាដៃ ស្ថានភាពគ្រួសារ ស្ថិតក្នុងត្រកូលស្រែចំការដែលមានជីវភាពមធ្យម
រឿង​កន្លង់​និង​គីង្គក់
មួយទៀតអ្នកមានបញ្ញាវៃ តតបសេចក្ដីយកឈ្នះវិញក៏មាន ដូចនិទានសត្វកន្លង់តបនឹងពាក្យគីង្គក់នោះឯង។ មាន​កន្លង់​១​ហើរ​ក្រេប​​កេ​សរ​ ផ្កា​នា​កណ្ដាល​ផ្លូវ បាន​យល់​គីង្គក់​ ១​លោត​ទៅ​ខាង​គុម្ព​ផ្កា​ទើបសួរ ថា «បងគីង្គក់បងឯងទៅណា »។ គីង្គក់ជាសត្វ​អួត​រិទ្ធិ​គិត​ថា អញ​នឹងប្រាប់​ ​គតិនេះ​អោយ​កន្លង់​ខ្លាច​អញ គិត​ហើយ​ទើប​បា្រប់ថា «យើងទៅកាន់មហាស្រះ ឯព្រៃហេមពាន្ដ ដើម្បីនឹងទៅចង់ស្រី អើ​កន្លង់​ឯង​កោត​យើង​ឬ​ទេ​ហះ​?​។
កៅ គឹមហួន
អាជីពវិជ្ជាជីវៈ
នៅឆ្នាំ២០០៧ ទូរទស្សន៍អាស៊ីអាគ្នេយ៍ និងវិទ្យុអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ដែលគេស្គាល់ថាជាស្ថានីយទូរទស្សន៍ និងវិទ្យុអាស៊ីអាគ្នេយ៍ (SEATV)ត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយ កៅ គឹមហួន។ ទីស្នាក់ការធំរបស់ SEATV គឺស្ថិតនៅបរិវេណអគារសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា នៅរាជធានីភ្នំពេញ ហើយត្រូវបានប្រើប្រាស់រួមគ្នាជាមួយមហាវិទ្យាល័យ ព័ត៌មាន និងគមនាគមន៍ របស់សាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា សំរាប់ជាផ្នែកសញ្ញាបត្រជាក់ស្តែង។
ជីវិតផ្ទាល់ខ្លួន
កៅ គឹមហួន កើតនៅឆ្នាំ ១៩៦៦ នៅស្រុកកោះសូទិន ខេត្តកំពង់ចាម ក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ ឪពុករបស់គាត់ ជាគ្រូបង្រៀន ពេញមួយជីវិត លើកលែងតែក្នុងអំឡុងពេលរបបខ្មែក្រហម ដែលការអប់រំគឺខុសច្បាប់ ហើយគ្រូបង្រៀនត្រូវបានវាយប្រហារ និងសម្លាប់។ ដោយសារស្ថានការណ៍អំពើហឹង្សាខ្លាំងនៅក្នុងប្រទេស គាត់ និងគ្រួសារបានចំណាយពេលរស់នៅក្នុងជំរុំជនភៀសខ្លួន នៅព្រំដែនកម្ពុជា-ថៃ ក្រោយពីខ្មែរក្រហម ត្រូវបានដកចេញពីអំណាចនៅឆ្នាំ១៩៧៩ ហើយបានផ្លាស់ទីលំនៅទៅរស់នៅសហរដ្ឋអាមេរិកជាជនភៀសខ្លួន។ ក្រោយពីបានឈប់សំរាករយៈពេលយូរ ពីការអប់រំក្នុងប្រព័ន្ធ កៅ គឹមហួន បានបញ្ចប់ការសិក្សាយ៉ាងទូលំទូលាយ នៅសហរដ្ឋអាមេរិក។ កៅ គឹមហួន រស់នៅរាជធានីភ្នំពេញ ជាមួយប្រពន្ធ និងកូនពីរនាក់ របស់គាត់។ ប្រពន្ធគាត់ ឃឹម រ៉ានី ជាសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាភិបាល និងជាអនុប្រធានទទួលបន្ទុកកិច្ចការទូទៅ នៃសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា អគ្គនាយកស្ថានីយទូរទស្សន៍ និងវិទ្យុអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ហើយជាស្ថាបនិក និងជាអគ្គនាយកផលិតកម្មអាស៊ីអាគ្នេយ៍។
ឡូគី (រឿងភាគធីវី)
ឡូគី គឺជាស៊េរីទូរទស្សន៍អាមេរិចដែលបង្កើតឡើងដោយ លោក Michael Waldron សម្រាប់សេវាកម្មផ្សាយតាម Disney + ដោយផ្អែកលើ រឿង Marvel Comics ដែលបង្ហាញពី លក្ខណៈនៃឈ្មោះដូចគ្នា កំណត់នៅក្នុងភាពយន្តម៉ាវ៉ែល (MCU) និងកើតឡើងបន្ទាប់ពីព្រឹត្តិការណ៍នៃខ្សែភាពយន្ត Avengers: Endgame (2019) ដែលឡូគីបានបង្កើតពេលវេលាថ្មី។ ឡូគី ត្រូវបានផលិតដោយ ស្ទូឌីយោ Marvel ដោយមាន Waldron ធ្វើជា ប្រធានអ្នកនិពន្ធ និង Kate Herron ដឹកនាំសម្រាប់រដូវកាលដំបូង។
រឿងសង្ខេប៖ បន្ទាប់ពីបានលួចត្បូង Tesseract ក្នុងអំឡុងពេលព្រឹត្តិការណ៍នៃ Avengers: Endgame (2019) ឡូគីត្រូវបាននាំយកទៅឱ្យអង្គការអាថ៌កំបាំង Time Variance Authority (TVA) ដែលជាអង្គការការិយាធិបតេយ្យដែលនៅក្រៅពេលវេលា, ចន្លោះនិងជាក្រុមតាមដានពេលវេលា។ ពួកគេផ្តល់ជម្រើសដល់ឡូគី៖ គេប្រឈមនឹងការលុបចោលអត្ថិភាពដោយសារធ្វើជា “អ្នករុករានពេលវេលា” ហើយគេត្រូវសង្គ្រោះពេលវេលានិងបញ្ឈប់ការគំរាមកំហែងដ៏ខ្លាំង។ ឡូគីបានជាប់អន្ទាក់ក្នុងរឿងឧក្រិដ្ឋកម្មផ្ទាល់ខ្លួនរបស់គាត់ដោយឆ្លងកាត់ពេលវេលានិងផ្លាស់ប្តូរប្រវត្តិសាស្រ្តរបស់មនុស្ស។
គុយ ឡូត
ជីវប្រវត្តិ
ដោយសារ​លោក គុយ ឡុត ពិតជា​អ្នកស្នេហាជាតិ​ គាត់​បាន​សរសេរ​ជីវប្រវត្តិដំបូង​របស់​លោកអាចារ្ស ហែម ចៀវ ដែល​ត្រូវ​បាន​ប្រែក្លាយទៅជា​កំណាព្យមួយ​ដែលមានឈ្មោះថា ប្រវត្តិអាចារ្យ ហែម ចៀវ (កំណាព្យ) និពន្ធ​ដោយ វ៉ា ប៊ុណ្ណនី ។
ន័រវែស
ប្រជាសាស្ត្រ
ប្រជាជនន័រវេសមានចំនួន 5,096,300 នាក់នៅខែតុលាឆ្នាំ 2013 ។ ចាប់តាំងពីចុងសតវត្សរ៍ទី 20 ន័រវែសបានទាក់ទាញជនអន្តោប្រវេសន៍មកពីភាគខាងត្បូងនិងកណ្តាលអឺរ៉ុប មជ្ឈឹមបូពា៌ អាហ្វ្រិក អាស៊ីនិងតំបន់ឆ្ងាយជាងនេះទៀតក៏មាន។
ការអប់រំ
ឧត្តមសិក្សានៅន័រវែសត្រូវបានផ្តល់ដោយសាកលវិទ្យាល័យចំនួន៧ មហាវិទ្យាល័យឯកទេសចំនួន៥ មហាវិទ្យាល័យចំនួន២៥ និងមហាវិទ្យាល័យឯកជនជាច្រើនទៀត។
សង្កាត់ទឹកវិល
( Sangkat) ដែនរដ្ឋបាលស្ថិតនៅក្នុង ក្រុងសៀមរាប ខេត្តសៀមរាប មាន ១០ភូមិ÷
ប្រាសាទគោគពោធិ
ឯកសារយោង
គោគពោធិ
អៃ សំណាង
ការសិក្សា
ចន ចងគុក
ប្រវត្តិនិងការអប់រំ
ក្នុងឆ្នាំ 2011 គាត់បានសម្តែងសម្រាប់ការបង្ហាញទេពកោសល្យរបស់កូរ៉េខាងត្បូងគឺ Superstar K ក្នុងអំឡុងពេលសវនកម្មរបស់ខ្លួននៅដែគូ ទោះបីជាគាត់មិនត្រូវបានជ្រើសរើសក៏ដោយ គាត់បានទទួលការដេញថ្លៃពីក្រុមហ៊ុនកំសាន្តចំនួន 7 ទីបំផុតគាត់បានសំរេចចិត្តក្លាយជាអ្នកបណ្តុះបណ្តាលនៅក្រោម Big hit entertainment បន្ទាប់ពីបានឃើញ RM ឥឡូវនេះសមាជិកក្រុមតន្រ្តីរបស់គាត់និងជាមេដឹកនាំនៅក្នុង BTS ដើម្បីធ្វើការលើជំនាញរបាំរបស់គាត់ក្នុងការរៀបចំសម្រាប់ការបង្ហាញខ្លួនដំបូង គាត់បានទៅឡូស​អាន់​ជ័រ​លេសក្នុងរដូវក្តៅឆ្នាំ 2012 ដើម្បីទទួលការបណ្តុះបណ្តាលរបាំពីចលនាជីវិត នៅខែមិថុនាឆ្នាំ 2012 គាត់បានបង្ហាញខ្លួននៅក្នុងវីដេអូចម្រៀងរបស់ចូក្វុន "I'm da one" ហើយក៏បានធ្វើការជាអ្នករាំបម្រុងសម្រាប់ក្រុម Glam មុនពេលការបង្ហាញខ្លួនលើកដំបូងរបស់គាត់ គាត់បានបញ្ចប់ការសិក្សាពីសាលាសិល្បៈសំដែងសេអ៊ូល វិទ្យាល័យសិល្បៈក្នុងឆ្នាំ 2017 នៅខែវិច្ឆិកាឆ្នាំ ២០១៦ គាត់បានសំរេចចិត្តបោះបង់ចោល CSAT ការប្រឡងចូលសកលវិទ្យាល័យទូទាំងប្រទេសរបស់ប្រទេសកូរ៉េ គិតត្រឹមឆ្នាំ 2020 គាត់ត្រូវបានចុះឈ្មោះនៅសាកល Global Cyber University ជំនាញក្នុងការចាក់ផ្សាយនិងការកម្សាន្ត
Cambo Bright School
=ទីតាំង= ​* មានទីតាំងស្ថិតនៅ ភូមិកំពង់ព្រីង ឃុំសិត្បូ ស្រុកស្អាង ខេត្តកណ្ដាល
ឃុំចាន់ស
សូមមើលផងដែរ
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ខេត្តសៀមរាប
រឿង​អាមាត្យ​ព្រះ​បាទ​ពិម្ពិសាររាជ​និង​​អជាសត្រូវ
ឯអាមាត្យទាំងបីពួក ក៏ក្រាបទូលតាមដំនើរដែលខ្លួនគិតយល់ផ្សេងៗគ្នានោះឯងទើបព្រះបាទពិម្ពិសាររាជស្ដេច​ទ្រង់​ត្រាស់​ថា «​អើ​ពួក​នាយ​ តំរួត​ទី១​ ពិភាក្សា​ថា ត្រូវ​សំលាប់ ទាំង​ទេវ​ទត្ដ​ត្ថេរនិងសង្ឃទាំងពួងព្រមទាំងព្រះរាជកុមារផងនោះ ពាក្យវិនិច្ឆ័យនោះ​យល់​កើន​ហួស​ណាស់​ ត្រូវ​អោយ​ដក​ងារ​បន្ថយ​យស​សក្ដិ ក៏ឯអាមាត្យទី២ ពិភាក្សាថាត្រូវអោយសំលាប់ព្រះរាជកុមារ ព្រមទាំងទេវទត្ដ​ត្ថេរ​នោះ ពាក្យ​វិនិច្ឆ័យ​នោះ​ ត្រូវ​បន្ថយ​ប្រាក់​ខែ​បៀ​វត្ស ឯ​អាមាត្យ​ទី៣ ពិភាក្សាថាត្រូវឡើងក្រាបទូលសិននោះ ពាក្យវិនិច្ឆ័យនោះត្រូវឡើង​យស​សក្ដិ​ប្រាក់​ខែ​បៀ​វត្ស​ថែម​ ព្រោះ​ជា​អ្នក​មាន​សតិ​សម្ប​ជញ្ញៈ​ចេះ​ពិចារ​ណា​ត្រូវតាមវត្ថុ តាមសម័យកាល»។
ទំនាក់ទំនងកម្ពុជា-ថៃ
ទំនាក់ទំនងរវាងប្រទេសទាំងពីរនៅតែមានភាពស្មុគស្មាញ។ ការបោះបង្គោលព្រំដែនមិនពេញលេញបាននាំឱ្យមានជម្លោះព្រំដែនដែលអូសបន្លាយ ជាពិសេសប្រាសាទព្រះវិហារ ដែលត្រូវបានបញ្ជូនទៅ តុលាការយុត្តិធម៌អន្តរជាតិ នៅឆ្នាំ១៩៦២ ប៉ុន្តែនៅតែឃើញការប៉ះទង្គិចគ្នាខាងយោធាកើតឡើងនៅឆ្នាំ២០០៨ និង ២០១១ ។ ជម្លោះផ្ទៃក្នុងរបស់កម្ពុជាក្នុងអំឡុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ១៩៧០ ដល់ឆ្នាំ១៩៨០ ជារឿយៗបានហៀរចូលទៅក្នុងប្រទេសថៃ ដែលបានទទួលជនភៀសខ្លួន ប៉ុន្តែក៏បានផ្តល់ការគាំទ្រដោយប្រយោលដល់ខ្មែរក្រហមផងដែរ។ ឥឡូវនេះប្រទេសថៃបានគ្របដណ្តប់លើប្រទេសជិតខាងដែលក្រីក្រជាងផ្នែកសេដ្ឋកិច្ចរបស់ខ្លួន ហើយជាអ្នកវិនិយោគធំជាងគេទីប្រាំមួយនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ ទោះបីជាទំនាក់ទំនងមានសន្តិភាពភាគច្រើនក៏ដោយ ក៏ប្រជាជនរបស់ប្រទេសនេះនៅតែប្រកាន់ខ្ជាប់នូវកម្រិតនៃសេចក្តីប្រច័ណ្ឌ ដែលបានផ្ទុះឡើងជាអំពើហិង្សា នៅពេលដែលមានការជាប់គាំងដោយមនោសញ្ចេតនាជាតិនិយម។ វគ្គទាំងនោះរួមមានការវាយប្រហារដោយហ្វូងមនុស្សមកលើស្ថានទូតថៃនៅ ភ្នំពេញ ក្នុងឆ្នាំ២០០៣ ដែលបានជំរុញឱ្យមានការទម្លាក់ទំនាក់ទំនងដោយប្រទេសថៃ។ ប្រទេសថៃក៏បានបន្ទាប់ទំនាក់ទំនងក្នុងឆ្នាំ២០០៩ ដើម្បីឆ្លើយតបទៅនឹងការគាំទ្ររបស់រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាពីអតីតនាយករដ្ឋមន្ត្រីថៃ លោកថាក់ស៊ីន ស៊ីណាវ៉ាត្រា ខណៈដែលកម្ពុជាបានបញ្ឈប់ទំនាក់ទំនង (តំណាងដោយស្ថានទូតរបស់ខ្លួននៅទីក្រុងបាងកក) ពីរដងក្នុងឆ្នាំ១៩៥៨ និង១៩៦១ ក្នុងអំឡុងពេលជម្លោះប្រាសាទព្រះវិហារ។
ជម្លោះព្រំដែនឆ្នាំ២០០៨
ភាគី​ទាំង​ពីរ​បាន​បាញ់​ផ្លោង​ទៅ​លើ​ភាគី​ម្ខាង​ទៀត ហើយ​ទាំង​ពីរ​នាក់​បាន​បន្ទោស​ម្ខាង​ទៀត​ថា​បាន​ចាប់​ផ្តើម​អំពើ​ហិង្សា។ នៅថ្ងៃទី៥ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០១១ កម្ពុជាបានត្អូញត្អែរជាផ្លូវការនៅក្នុងលិខិតមួយទៅកាន់អង្គការសហប្រជាជាតិ "សកម្មភាពយោធាថៃនាពេលថ្មីៗនេះបានរំលោភលើកិច្ចព្រមព្រៀងទីក្រុងប៉ារីសឆ្នាំ ១៩៩១ ធម្មនុញ្ញអង្គការសហប្រជាជាតិ និងការកាត់ក្តីឆ្នាំ ១៩៦២ ពីតុលាការយុត្តិធម៌អន្តរជាតិ"។ កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​៦ ខែ​កុម្ភៈ រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​បាន​អះអាង​ថា ប្រាសាទ​នេះ​បាន​ខូច​ខាត។ មេបញ្ជាការ​យោធា​កម្ពុជា​បាន​ថ្លែង​ថា​៖ «​ស្លាប​ប្រាសាទ​ព្រះវិហារ​របស់​យើង​បាន​ដួលរលំ​ដោយសារ​តែ​ការ​ទម្លាក់​គ្រាប់បែក​ដោយ​កាំភ្លើង​ធំ​របស់​ថៃ​»​។ ទោះ​យ៉ាង​ណា​ប្រភព​ថៃ​និយាយ​តែ​ពី​ការ​ខូច​ខាត​តិចតួច​ប៉ុណ្ណោះ ដោយ​អះអាង​ថា​ទាហាន​ខ្មែរ​បាន​បាញ់​ចេញ​ពី​ក្នុង​ប្រាសាទ។
ចិន្តរា ពូនឡាប
ប្រវត្តិ
នាងបានបញ្ចប់បរិញ្ញាបត្រ សាខារដ្ឋទេវវិទ្យា មហាវិទ្យាល័យមនុស្សសាស្រ្តនិងវិទ្យាសាស្ត្រសង្គម សាកលវិទ្យាល័យរាជភ័ត្តសួនសុណាន់ថា និងបានទទួលសញ្ញាប័ត្រសិល្បៈសេរីបញ្ចប់ការសិក្សាកិត្តិយស សិល្បៈល្ខោននិងរឿងល្ខោន សាកលវិទ្យាល័យរាជភ័ត្តរយឯក នៅឆ្នាំ ២០០៤
រាជេន្ទ្រទេវីទី២
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ទំព័រត្រូវលុបចោល
ឯកសារជំនួយស្មារតី
អ្នកដឹងនាំដែលទទួលខុសត្រូវ
សន្លឹកឆ្នោតមួយសន្លឹកសម្រាប់សម្ព័ន្ធគឺ ជាការទទួលខុសត្រូវមួយ ជាតំលៃមួយជាភាពថ្លៃថ្នូរមួយ ក្នុងនាមជាម្ចាស់ប្រទេសម្នាក់។ ពួលយើងជាទូទៅគឺយល់ពីសិទ្ធិក្នុងនាមជាម្ចាស់ យល់ពីអំណាចក្នុងភាពជាម្ចាស់ និងស្គាល់បីកាតព្វកិច្ចក្នុងការចូលរួមទាមទា​រអំណាច​ជាម្ចាស់នោះ។ សម្ព័នកើតមក្នុងថ្ងៃនេះគឺដើម្បីផ្ដួចផ្ដើមធ្វើការងាទាំងអស់នេះ ក្រោមបាវចនារបស់យើងគឺ រួមធ្វើ រួមគិត រួមទទួលខុសត្រូវ។ គោលដៅដែលយើងចង់នាំប្រពលរដ្ឋទៅគឺ មាតុភូមិមួយដែលពួកយើងរស់នៅដោយស្មើភាពគ្នាក្នុងភាពជាម្ចាស់ ដែលត្រូស្ដែងចេញនៅ​ពេល​ដែលយើងអាចប្រែក្លាយយន្ដការ ៨ ចំណុចឲ្យទៅជាច្បាប់បាន។ យើងនឹងប្រើយន្ដការនេះជាយន្ដការក្នុងការទៅ​កាត់បន្ថយ​អំណាច​រដ្ឋ ក្នុងន័យមួយទៀតគឺ ប្រជាពលរដ្ឋមានអំណាចជាម្ចាស់។ ពួកយើងផ្ដើមចេញពីការពន្យល់លើគោលធំៗបីគឺ ប្រជាធិបតេយ្យ និងនយោបាយ ការទាញយកប្រយោជន៍ពីកិច្ចបដិបត្តិព្រះធម៌ និងសីលធម៌សង្គម។ ពួកយើងគោរពគោការណ៍មួយគឺ ខ្ញុំមិនដឹកអ្នក អ្នកក៏មិនដឹកខ្ញុំ ​ពួកយើងពន្យល់គ្នាឲ្យយល់ពីគោលដៅ ពីចំណុចចាប់ផ្ដើម ពីឥរិយាបថនយោបាយ និងពីលក្ខណៈសម្បត្តិធនធានមនុស្ស​ដែលយើងត្រូវការ ហើយពួកយើងដើរទៅមុខទាំងអស់គ្នា សំដៅទៅគោលដៅនេះ។
សន្និដ្ឋាន
គេហទំព័រ www.camldp.org
រឿង​ធនញ្ជ័យបណ្ឌិត​និង​អ្នក​ប្រាជ្ញ​កោះ​លង្កា
មានអ្នកប្រាជ្ញមួយទៀតបញ្ញាយ៉ាងល្អិត និមិត្ដតែឃើញអាការខាងក្រៅចេញមក ក៏អាចដឹង អាថិបញ្ហាមនុស្ស​គ​នោះ​បាន ដូច​និទាន​ចៅ​ ធន​ញ្ជ័យ​បណ្ឌិត​កាល​អ្នក​ប្រាជ្ញ​កោះ​លង្កា​ទ្វីប គេចូលមកក្នុងព្រះនគរចោទរកអ្នកប្រាជ្ញនោះសេចក្ដីថា កាលណោះ​ព្រះ​ចៅ​ក្រុង​កោះ​លង្កា​ មាន​ព្រះ​រាជ​សារ​ដល់​មក​ព្រះ​ចៅ​ក្រុងស្រីអយុធ្យាថា អោយរើសរកអ្នកប្រាជ្ញ អាចមានបញ្ញាដឹងលោកិយលោកា​ប្រែ​​បាលី​ភាសា​ឬ​ឆ្លើយ​​អាថិ​ បញ្ហា​ក្នុង​ក្រៅ​បាន នឹង​ត​តាំង​នឹង​អ្នកប្រាជ្ញកោះលង្កា។ ឯព្រះចៅក្រុងអយុធ្យា ក៏ដាក់ភ្នាក់ងារនោះអោយធ​នញ្ជ័យ​ទទួល​ចោទ​ឆ្លើយ​ត​នឹង​​អ្នក​ ប្រាជ្ញ​ក្រុង​លង្កា ទើប​ចៅ​ធនញ្ជ័យទទួលភ្នាក់ងារចេញមកចាត់ចែងអោយចៅភ្នាក់ងារ កាត់ក្ដារតូចធំ យក​សំពត់​រុំ​បន្លំ​ជា​គម្គីរ​បាន​ច្រើន​​ហើយ​ ដាក់​ក្នុង​ទូ ចារឹក​ចំណង​ជើង​ប្រាប់​ឈ្មោះ​ព្រះ​គម្ពីរ​នោះ ប្លែកៗទីទៃៗ។
ត្រាហ្សាន
ត្រាហ្សាន (18 ខែកញ្ញា 53 - 8 ខែសីហាឆ្នាំ 117 គ) ជាព្រះចៅអធិរាជទី 13 នៃការ ចក្រភព រ៉ូម នៅក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់អាណាចក្ររបស់លោកទទួលបានទឹកដីអតិបរមារបស់ខ្លួន
រឿង​ធនញ្ជ័យបណ្ឌិត​និង​អ្នក​ប្រាជ្ញ​កោះ​លង្កា
មួយទៀតអ្នកមានបញ្ញានោះប្រៀបដូចប្រទីបបំភ្លឺ ឆ្លុះមើលនូវទីងងឹតទីកំបាំងបាន។ មួយទៀត អ្នកមានចំនេះវិជ្ជា​សព្វ​សារ​ពើ​ហើយ តែ​បើ​ពុំ​មាន​បញ្ញា​នឹង​ពិចារ​ណា​ត្រិះ​រិះ តាម​សម័យ​ផង សព្វវិជ្ជានោះក៏ពុំអាចរុងរឿងថ្លាទៅបាន លុះតែ មានបញ្ញាសតិ​សម្ប​ជញ្ញៈ​ផង ទើប​ធ្វើ​វិជ្ជា​នោះ​អោយ​រុង​រឿង​បាន​មាន​និទាន​ប្រៀប​ដូច​យ៉ាង​រាជ​អាមាត្យព្រះបាទពិម្ពិ សារទាំង៣ពួកនោះឯង។
រឿង​ព្រះ​ធនិយថេរ​និង​នាយ​សមុហបញ្ជី
រឿង​នោះ​មាន​សេច​ក្ដី​ថា កាល​ណោះ​មាន​ព្រះ​មហា​ថេរ​១​អង្គ​ឈ្មោះ​ព្រះ​ធនិយ​ថេរ ជា​កូន​អ្នក​ស្មូន​ឆ្នាំង​ថ្ងៃ​មួយ​ព្រះ​ថេរ​​នោះ ទៅ​ឆ​យក​ឈើ​ រាជ​ការ​អំពី​នាយ​​សមុហ​​បញ្ជី​​ថា​ បណ្ដា​ឈើ​ព្រៃ​ព្រឹក្សា​លតា​វល្លិ​ទាំង​ឡាយ​នោះ ព្រះ​បាទ​ពិម្ពិ​សារ​រាជ ស្ដេច​ទ្រង់​ព្រះ​សទ្ធា​​បាន​វេរ​ថ្វាយ​ដល់​ព្រះ​ ភិក្ខុ​សង្ឃ មាន​ព្រះ​សម្មា​សម្ពុទ្ធ​ជា​ប្រ​ធាន​ហើយ​ឥឡូវ​អាត្មា​ភាព​ត្រូវ ការ​ឈើ​ធ្វើ​កុដិ ចូរ​អ្នក​ឯង​ចាត់​ចែង​ឈើ​​គ្រឿង​ទព្វ​សម្ភារៈ​អស់​នេះ​ដល់​អាត្មា​ភាព​ចុះ​។
លុះ​នៅ​មក នាយ​ជាង​ចៅ​ភ្នាក់​ងារ​ធ្វើ​រាជ​ការ​ជួស​ជុល​ព្រះ​រាជ​តំណាក់ អស់​ឈើ​នឹង​ធ្វើ​ត​ទៅ​ទៀត​ទើប​ជំរាប​ដល់​​មហា​​មាត្យ មហា​​មាត្យ​​ក៏​​អោយ​ចៅ​ភ្នាក់​ងារ​ទៅ​នាំ​យក​ឈើ​នោះ​។ ឯ​នាយ​សមុ​ហបញ្ជី​ក៏​តប​មក​ថា​ឈើ​អស់​នោះ​ពុំ​មាន​ទេ ត្បិត​ព្រះ​ធនិយ​ថេរ​លោក​​មក​យក​ទៅ​ធ្វើ​កុដិ​ផុត​អស់​ហើយ​។
បងអើយបណ្ឌិត	.....លោកត្រិះរិះគិត	.....អាការរាក់ជ្រៅ ផ្លូវណាចំរើន	.....ក្រវើនត្រាច់ទៅ	.....ផ្លូវណាមិនត្រូវ មិនត្រាចទៅត្រាច់។
កូនសិស្សសួរគ្រូថា សូមទានរឿងគតិពាលគតិប្រាជ្ញ «ពាលនាំអោយកាច ប្រាជ្ញនាំអោយស្លូត»នោះខ្ញុំចូលចិត្ដ​ហើយ តែ​គតិ​មនុស្ស​ឆោត​ ល្ងង់​នោះ ក្ដី​ឃ្លាន​បាយ ឃ្លាន​មាន ឃ្លាន​ស្រលាញ់ ៣ប្រការនោះលោកគ្រូអធិប្បាយពុំទាន់ពិស្ដារ។ ក៏ឯកិរិយាឆោត​នោះ​អ្នកខ្លះ ពុំ​មាន​ក្ដី​ឃ្លាន ៣​ប្រការ​នោះ​ទេ តែ​នៅ​ឆោត​ក៏មានសូមទានអធិប្បាយតទៅទៀត។
បេឡារុស
ឯករាជ្យភាព
នៅខែមីនា ឆ្នាំ១៩៩០ ការបោះឆ្នោតដើម្បីអាសនៈនៅក្នុងសភាកំពូលសូវៀតនៃ សសស បេឡារុសត្រូវបានប្រព្រឹត្តិធ្វើឡើង។ ទោះបីជារណសិរ្សប្រជាជនបេឡារុសបានដណ្តើមអាសនៈបានតែ ១០% ក៏ដោយតែប្រជាជនភាគច្រើនបានចូលរួមគាំទ្រដល់ចលនាមួយនេះ ជាពិសេសគឺសមាជិកដែលបានជ្រើសតាំងនៅក្នុងសភា។ រដ្ឋបេឡារុសបានប្រកាសពីអធិបតេយ្យភាពរបស់ខ្លួននៅថ្ងៃទី២៧ ខែកក្កដា ឆ្នាំ១៩៩៣ តាមរយៈការចេញប្រកាសនូវសេចក្តីប្រកាសស្តីពីអធិបតេយ្យភាពរដ្ឋនៃសាធារណរដ្ឋសង្គមនិយមសូវៀតបេឡារុស។
បាតុកម្មដ៏ធំមួយបានផ្ទុះឡើងនៅពាសពេញផ្ទៃប្រទេសបន្ទាប់ពីការចេញនូវលទ្ធផលនៃការបោះឆ្នោតប្រធានាធិបតីបេឡារុសឆ្នាំ២០២០ ដោយគេឃើញថាលោកលូកាសិនកូនឹងកាន់អំណាចមួយអាណត្តិបន្តទៀត។ មេដឹកនាំរុស្ស៊ីនិងសហភាពអឺរ៉ុបបានព្រមានថាអាចនឹងមានការចូលធ្វើអន្តរាគមន៍ពីសំណាក់អន្តរជាតិនៅក្នុងកិច្ចការផ្ទៃក្នុងរបស់បេឡារុស។  រដ្ឋាភិបាលលីទុយអានីបានយល់ព្រមផ្តល់នូវទីកន្លែងជ្រកកោនដល់បេក្ខជនបក្សប្រឆាំងបេឡារុសសំខាន់ៗដូចលោកស្រីស្វីតឡាណា ទីកាណូវស្កាយ៉ា និងសមាជិកក្រុមប្រឆាំងដទៃទៀត។   ប្រទេសប៉ូឡូញក៏បានគាំទ្រក្រុមបក្សប្រឆាំងទាំងនោះផងដែរ។  ក្រោយពីការបោះឆ្នោត លូកាសិនកូមិនត្រូវបានសហភាពអឺរ៉ុបនិងសហរដ្ឋអាមេរិកទទួលស្គាល់ថាជាប្រធានាធិបតីស្របច្បាប់របស់បេឡារុសតទៅទៀតឡើយ។  មិនតែប៉ុណ្ណោះ សហភាពអឺរ៉ុបនិងអាមេរិកបានរួមគ្នាដាក់ទណ្ឌកម្មនយោបាយលើមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់បេឡារុសមួយចំនួនដោយចោតប្រកាន់មន្ត្រីទាំងនោះថាបានលួចបន្លំសន្លឹកឆ្នោតនិងគាបសង្កត់មកលើបាតុករ។
ភូមិសាស្ត្រ
ប្រទេសបេឡារុសគឺស្ថិតនៅរយៈទទឹង ជ ៥១° និង ៥៧° និងរយៈបណ្តោយ ក ២៣° និង ៣៣°។ ទឹកដីបេឡារុសពីជើងទៅត្បូងគឺមានចម្ងាយ ៥៦០ គម រីឯពីលិចទៅកើតគឺមានចម្ងាយ ៦៥០ គម។ ប្រទេសនេះមិនមានព្រំដែនជាប់នឹងសមុទ្រអ្វីនោះទេហើយសណ្ឋានដីគឺមានលក្ខណៈជាខ្ពង់រាបដែលសម្បូរទៅដោយដីភក់ច្រើន។ ផ្ទៃដីបេឡារុសប្រមាណ ៤០% គឺគ្របដណ្តប់ទៅដោយព្រៃឈើ។ ប្រទេសបេឡារុសគឺស្ថិតនៅក្នុងតំបន់អេកូឡូស៊ីចំនួន ២ គឺ៖ ព្រៃចម្រុះសាម៉ាទិចនិងព្រៃចម្រុះអឺរ៉ុបកណ្តាល។
សេដ្ឋកិច្ច
កម្លាំងពលកម្មរបស់ប្រទេសមានចំនួនជាង ៤ លាននាក់ដែលក្នុងនោះស្ត្រីមានការងារធ្វើច្រើនជាងបុរសបន្តិច។ នៅឆ្នាំ២០០៥ ប្រជាជនជិតមួយភាគបួនត្រូវបានជួលឱ្យធ្វើការនៅក្នុងរោងចក្រឧស្សាហកម្ម។ អត្រាចំនួនអ្នកធ្វើការនៅក្នុងវិស័យកសិកម្ម ផលិតកម្ម ជំនួញទំនិញ និងការអប់រំគឺមានកម្រិតខ្ពស់នៅក្នុងប្រទេសនេះ។ យោងតាមស្ថិតិរបស់រដ្ឋាភិបាលបានឱ្យដឹងថា អត្រាអ្នកឥតការងារធ្វើមានប្រមាណ ១,៥% ត្រឹមក្នុងឆ្នាំ២០០៥។ អ្នកគ្មានការងារធ្វើចំនួន ៦៧៩,០០០ នាក់ដែលពីរភាគបីជាស្ត្រី។ អត្រាគ្មានការងារធ្វើបានធ្លាក់ចុះចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០០៣ មកហើយអត្រាការងារសរុបគឺមានកម្រិតខ្ពស់បំផុតចាប់តាំងពីស្ថិតិត្រូវបានចងក្រងដំបូងនៅក្នុងឆ្នាំ១៩៩៥។
ពុតសាត សូត្រ
ជីវប្រវត្តិ ❤ ខ្ញុំបាទឈ្មោះ ពុតសាត សូត្រ ភេទប្រុស សញ្ជាតិខ្មែរ ប្រជាជន កម្ពុជា ❤ កើតនៅ ថ្ងៃច័ន្ទ ទី២៨ ខែកក្កដា ឆ្នាំ​១៩៩៧ ❤ ទីកន្លែងកំណើត ភូមិព្រែកតាព្រីង ឃុំសិត្បូ  ស្រុកស្អាង  ខេត្តកណ្តាល
ការសិក្សា
ប្រាសាទធំ
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ខេត្តព្រះវិហារ ធំ
ប្រាសាទព្រះឥន្ទ្រកោសិយ
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ខេត្តសៀមរាប ព្រះឥន្ទ្រកោសិយ
ខាង ស៊ឹលគី
ខាង ស៊ឹលគី (강슬기) ជាតារាចម្រៀងស្រីជនជាតិកូរ៉េខាងត្បូងដែលជាសមាជិកក្រុមចម្រៀងនារីគ្រុប Red Velvet កើតនៅថ្ងៃទី ២០ ខែកុម្ភៈឆ្នាំ ១៩៩៤ ។
មុនពេលបើកដំណើរការនិង SM Rookie
នៅខែកក្កដាឆ្នាំ 2014 នាងច្រៀងជាមួយហេនលី ហ្លីវ នៅក្នុងបទ "Butterfly" ពី EP របស់គាត់ "Fantastic"លើសពីនេះទៀតនាងបានបង្ហាញខ្លួននៅក្នុង Music video បទ "Fantastic" ម្តង
2014 - បច្ចុប្បន្ន : Red velvet និងសកម្មភាពតែមួយ
នៅខែកក្កដាឆ្នាំ 2016 នាងបានចេញបទចម្រៀង "Don't putch me" និងវែនឌី ប្រមូលផ្តុំល្ខោនរឿង Uncontrollably Fond ឆានែល KBS2 ក្នុងមួយខែតុលា 2016 ស៊ឹលគីគីជាចូលប្រកួតប្រជែងនៅក្នុងបញ្ជី King of mask singer ក្នុងនាមឈ្មោះរបាំង Cinema Heaven
ឃុំពង្រក្រោម
($) ដែនរដ្ឋបាលស្ថិតនៅក្នុង ស្រុកជីក្រែង ខេត្តសៀមរាប មានរដ្ឋបាលចំណុះ ភូមិ÷
រដ្ឋដើមនៃថៃ
ទ្រឹស្ដីរដ្ឋអន្តោគ្រាម (ជនជាតិដើម)
ការរីកចម្រើននៃសុវណ៌ភូមិ (សៀម: អ៊ូថង, ចិន:ឈិនលិន ) និងភ្វូណាន ពីសហគមន៍ទាំងនោះទៅដល់មជ្ឈមណ្ឌលតាមឆ្នេរសមុទ្រព្រោះតែមានអន្តរកម្មសេដ្ឋកិច្ច និង វប្បធម៌ជាមួយពួកអ្នកដើរសមុទ្រមកពីសមុទ្រចិនខាងត្បូង និង មហាសមុទ្រឥណ្ឌា។ ពួកគេបាននាំមកនូវទាំងបច្ចេកទេសថ្មីៗ និង បុរាណវត្ថុដល់កន្លែងតាំងទីលំនៅផ្សេងៗក្នុងអាស៊ីអាគ្នេយ៍។ ពួកគេជាកំលាំងចំបងដែលមានឥទ្ធិពលដល់ការរីកចំរើនលូតលាស់ក្រោយៗមកទៀតនៃបណ្ដាមណ្ឌលទីប្រជុំជនក្លាយទៅជារដ្ឋនានា។ ពួករដ្ឋទាំងនោះបានទាក់ទងជាមួយពួកអ្នកដើរសមុទ្រនៃអាស៊ីអាគ្នេយ៍ដែនសមុទ្រ និងបានប្រែក្លាយជាមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្ម និង សកម្មភាពវប្បធម៌តាមឆ្នេរកំឡុងសតវត្សទី២ដល់ទី៦។ រួមគ្នាជាមួយនិងសុវណ៌ភូមិ និង ភ្វូណាន កំណត់ត្រាចិនបានវែកញែកនូវរដ្ឋមួយចំនួន ធុនស៊ុន ថានថាន ផានផាន ហើយនិងរដ្ឋក្រោយមកទៀតដូចជា ឈីទូ (រក្តម្ឫត្តិក), ឡាងជៀឝ៊ូ (លង្ខសុក្ខ), ថូឡូប៉ូធី (ទ្វារវតី?) និង ឡូហ៊ូ។ កំណត់ត្រាទាំងនេះទាក់ទងគ្នាជាមួយវត្ថុរកឃើញខាងបុរាណវិទ្យាមួយចំនួន។ ចង្កៀងរ៉ូម កាក់ស្ពាន់នៃវិចទ័រៀស ផ្គាំអង្កាំក្បាច់ អង្កាំកាចាត្រូវបានរកឃើញនៅក្នុងតំបន់នេះ។ វត្ថុបុរាណទាំងនេះច្បាស់ជាជាប់ពាក់ព័ន្ធទៅនឹងការជួញដូរដែលភ្ជាប់គ្នារវាងលោកខាងកើតនិងខាងលិច។
សង្គម
ខាងក្រោមស្រទាប់ទាំងនេះគឺជាប្រជាករ ភាគច្រើនមួយភាគធំនៃពួកគេអាចជាពួកអ្នកជា រឺ ពួកទាស (ខ្ញុំ រឺ អ្នកងារ)។ ខាងក្នុងប្រព័ន្ធឋានានុក្រមនេះ ម្នាក់ៗមានឋានៈស្រេចស្រាប់ដែលមានទំនួលខុសត្រូវនិងសិទ្ធិដាច់ស្រឡះគ្នាពីពួកជនថ្នាក់ខាងលើនិងថ្នាក់ខាងក្រោមគេម្នាក់ៗ។ ប្រជារាស្ត្រសាមញ្ញមានច្រើនក្រុម។ រាល់ពួកអ្នកជាគឺជាអតិថិជន រឺ អ្នកបំរើនៃបុគ្គលណាម្នាក់នៅក្នុងស្រទាប់វណ្ណៈលើៗ គ្រាដែលពួកទាសទាំងឡាយគឺជាទ្រព្យនៃជនរឺក៏គ្រួសារឥស្សរជនណាមួយ។ ភាគច្រើនណាស់នៃពួកអ្នកជាគឺជាពួកអ្នកស្រែចំការ ពួកអ្នកនៅទីប្រជុំជន និង ពួកឈ្មួញផុលផុសជាលទ្ធផលនៃរដ្ឋតាំងនៅទាំងលើផ្លូវពាណិជ្ជកម្មក្នុងដីទ្វីបនិងតាមការដើរសមុទ្រ។ ការពិត នោះជាមណ្ឌលមួយក្នុងចំណោមមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្មសំខាន់បំផុតនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ដែលអាចមើលឃើញយ៉ាងច្បាស់ពីភស្តុតាងបុរាណវត្ថុជាច្រើនដែលបានរកឃើញ។
យុគល
យុគល (ក៏ មឿនជ័យ ) គឺជាព្រះមហាក្សត្រទី៥នៃប្រទេសលាវ ព្រះរាជាណាចក្រឡានឆាង ។ ព្រះអង្គជាប្អូនបង្កើតរបស់ព្រហ្មទត្ត ហើយ​ប្រហែល​ជា​អនីតិជន។ ទ្រង់សោយរាជ្យបាន ៨ខែ ប៉ុន្តែនាង កែវភិម្ផា (ជាអ្នកគ្រប់គ្រងនគរ) ភ្លាមៗនោះមិនពេញចិត្តនឹងការបំពេញមុខងារជាស្តេច ហើយគ្រោងនឹងប្រហារជីវិតព្រះអង្គ។ ទ្រង់បានរត់គេចខ្លួន ប៉ុន្តែប៉ុន្តែត្រូវបានគេធ្វើឃាតនៅឯផាដៅតាមបញ្ជាពីនាងកែវ ភិម្ផា ។
ព្រហ្មទត្ត
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:Articles containing Lao-language text
ឃុំសត្វពង
​​​​​​​​​ព្រំប្រទល់[កែប្រែ]
ឃុំរ និង ឃុំ	  ឃុំ និង ឃុំ	  ឃុំ និង ឃុំ​​   ឃុំ
ឃុំខ្ចាស់
សូមមើលផងដែរ
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ខេត្តសៀមរាប
ស៊ុរ៉ាភល់ សំបាត់ច្រើន
ជីវប្រវត្តិ
បទចំរៀងមួយទៀតរបស់គាត់គឺ“ ម៉ៃលឹម” (“ កុំភ្លេច”) ដែលត្រូវបានបង្ហាញជាការទប់កំហឹងនៅក្នុងខ្សែភាពយន្ត ២០០១ របស់លោកប៉ែន - ឯករតនរ៉ារុងដែលមានចំណងជើងថា Monrak Transistor ។ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អត្ថបទមានកាតអេក
សាកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទតាកែវ
ដោយ៖Ty Sareun
ឃុំបានៀវ
រមណីដ្ឋាន[កែប្រែ]:
= ឯកសារពិគ្រោះ =
ភរសក្ដិ សងសែង
ភរសក្ដិ សងសែង (พรศักดิ์ ส่องแสง) គឺជាតារាចម្រៀងប្រុសថៃ។ កើតនៅថ្ងៃទី ២ ខែវិច្ឆិកាឆ្នាំ ១៩៦០ ចូលក្នុងឧស្សាហកម្មនេះតាំងពីឆ្នាំ ១៩៨១ ។
ប្រវត្តិ
ឈ្មោះពោសសុងសេងសៀងត្រូវបានផ្តល់ដោយគ្រូភ្លេងរ៉ាក់វឌ្ឍនាយ៉ាឬ Kam Kham Hom ឪពុកណូយណូដែលឧបត្ថម្ភដល់ការបង្កើតក្រុមតន្ត្រីប៉ោសាក់សុងសាង។ មានប្រហែល ៤០ បទដែលត្រូវបានផលិតជាបន្តបន្ទាប់ដែលមានកេរ្តិ៍ឈ្មោះខ្ពស់បំផុតក្នុងមួយឆ្នាំ។ ១៩៨៦-១៩៨៧ ពីបទចំរៀង“ តូយសៅចាន់ណាងហ្គោ” បន្តដំណើរកំសាន្តនៅប្រទេស និងដាក់តាំងបង្ហាញនៅបរទេស។ ដោយបានរៀបចំការប្រគុំតន្រ្តីរវាងប៉ោសាក់និងសាំងស៊ាងជាមួយបក្សីថុងឆៃម៉ាកអាយធីដោយមានតន្រ្តីពីរផ្សេងគ្នា។ ដោយប្រើការប្រគុំតន្ត្រីដែលគេហៅថា។ ការប្រគុំតន្រ្តី“ បុរសពីរ - ខុម” បានសំដែងនៅថ្ងៃទី ១ ខែឧសភាឆ្នាំ ១៩៨៧ នៅពហុកីឡដ្ឋាន Velodom Hua Mak ។
ឃុំបឹងនិមល
ឃុំបឹងនិមល មាន៤ភូមិ:
"ភូមិស្រងែ""ភូមិបឹងនិមល""ភូមិព្រិច""ភូមិពោធិ៍ដុះ" ឃុំ  ទិស​ជើង(N)	    កើត(E)	លិច(W)	   ត្បូង(S)
ផូជ៉ុនបូ (ក្រុមតន្រ្តី)
ក្រុមតន្រ្តីអេឡិចត្រូនិកផូជ៉ុនបូ (보천보전자악단) គឺជាក្រុមវង់តន្រ្តី របស់កូរ៉េខាងជើង
សមាជិក
លី ប៉ុន ហ៊ី (리분희 Ri Bun Hui) សំលេង
គីម ចុង ញ៉ូ (김정녀 Kim Jong-nyo) សំលេង
ឃុំក្រាំងស្នាយ
( $ Commune) ជាដែនរដ្ឋបាលស្ថិតនៅក្នុង ស្រុកឈូក ខេត្តកំពត មាន  ភូមិ៖
ព្រំប្រទល់នៃ
ព្រះគម្ពីរ
ដើមកំណើតពាក្យ
ភាសាឡាតាំងមជ្ឈឹមសម័យ biblia គឺជាទំរង់កាត់របស់ពាក្យ biblia sacra មានន័យថា "សៀវភៅដ៏វិសុទ្ធ"។
បំណែងចែកនៃព្រះគម្ពីរ
១ គម្ពីរដំណឹងល្អ: ម៉ាថាយ ម៉កុស លូកា និង យ៉ូហាន។
៣ សំបុត្រទូទៅ: យ៉ាកុប ពេត្រុសទី១ ពេត្រុសទី២ យ៉ូហានទី១ យ៉ូហានទី២ យ៉ូហានទី៣ និង យូដាស។
លេអូណាដូ ដា វីនស៊ី
លេអូណាដូ ឌី ស័រ ភីអេរ៉ូ ដា វីនស៊ី (Leonardo di ser Piero da Vinci; ; ១៥ មេសា ១៤៥២ – ២ ឧសភា ១៥១៩) ឬហៅជាទូទៅថា លេអូណាដូ ដា វីនស៊ី' (Leonardo da Vinci) គឺជាទេពកោសល្យដែលមានសមត្ថភាពច្រើន គាត់​គឺជាទាំងស្ថាបត្យកររើណេសសង់ តន្ត្រីករ កាយវិភាគវិទូ អ្នកប្រឌិត វិស្វករ ជាងចម្លាក់ អ្នកធរណីមាត្រ វិចិត្រករ តារាវិទូ និងអ្នកវិទ្យាសាស្ត្រ ។ គាត់មានការងារសិល្បៈដ៏ល្បីល្បាញជាច្រើន ឧទាហរណ៍ជា អាហារពេលល្ងាចពេលចុងក្រោយ និង ម៉ូណា លីសា ។ ការងាររបស់ដា វីនស៊ី ក៏បានបង្កើតគុណប្រយោជន៍ជាមួយនឹងមុខវិជ្ជាកាយវិភាគសាស្ត្រ តារាសាស្ត្រ និងជាមនុស្សដំបូងដែលដាក់មូលដ្ឋានគ្រឹះសម្រាប់ការហោះហើរ រួមទាំងវិស្វកម្ម​សំណង់​ស៊ីវិល ។ ក្នុងនាមជាបុរសម្នាក់ដែលមានស្មារតីនៃក្តីស្រឡាញ់នៅក្នុងមុខវិជ្ជាជាច្រើន លីអូណាដូបានបង្កើតស្មារតីចម្រុះមួយនៅក្នុងសម័យបុនវុឌ្ឍិសិល្បៈ ហើយបានក្លាយជាមនុស្សសំខាន់នៃសម័យនោះ ។
ង៉ូ ឌិញឌៀម
លោក​បាន​កើត​ក្នុង​គ្រួសារកាតូលិក ដោយមានឪពុកជា​មន្ត្រី​រាជការ​ជាន់ខ្ពស់​ម្នាក់​ឈ្មោះង៉ូ ឌិញខា។ លោកបានទទួលការអប់រំនៅសាលាបារាំង ហើយបានពិចារណារកដើរតាមបងប្រុសរបស់គាត់ចូលសមណភាព ប៉ុន្តែជាចុងក្រោយលោកក៏បានសម្រេចចិត្តជ្រើសយកអាជីពជាមន្ត្រីរាជការវិញ។ ក្រោមរជ្ជកាលព្រះចៅបាវ ដាយ តំណែងរបស់ឌៀមបានហក់ស្ទុះឡើងយ៉ាងលឿនដោយបានក្លាយជាអភិបាលខេត្តប៊ិញថ្វឹននៅក្នុងឆ្នាំ១៩២៩ និងជារដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងមហាផ្ទៃនៅឆ្នាំ១៩៣៣។ បានកាន់ត្រឹមរយៈពេលបីខែ លោក​ក៏បាន​លាលែង​ពី​តំណែងជារដ្ឋមន្ត្រី​ ហើយ​បាន​ចេញបរិហារ​ព្រះចៅអធិរាជជា​សាធារណៈ​​​ថា​ជា ​ឧបករណ៍​នយោបាយរបស់បារាំង។ ឌៀមបានសម្តែងការគាំទ្រមនោគមវិជ្ជាជាតិនិយមវៀតណាម ដោយបានផ្សព្វផ្សាយពីជំហរប្រឆាំងលទ្ធិកុម្មុយនីស្ត និងអាណានិគមនិយមពោលគឺប្រឆាំងនឹងអធិរាជបាវដាយ និងមេដឹកនាំកុម្មុយនីស្តហូជីមិញ។ លោក​បាន​បង្កើតគណបក្សនយោបាយមួយឡើងដោយមានឈ្មោះថា កិនលាវ នៅឆ្នាំ១៩៥៤។
អំឡុងពេលកាន់អំណាច ឌៀមមាននិន្នាការទៅរកកាតូលិកនិយមទាំងដែលប្រទេសខ្លួនមានប្រជាជនភាគច្រើនជាអ្នកកាន់សាសនាព្រះពុទ្ធ ហើយជាលទ្ធផល វិបត្តិព្រះពុទ្ធសាសនាឆ្នាំ១៩៦៣ ក៏កើតឡើង។ អំពើហឹង្សាក្រោមរបបឌៀមបានប៉ះពាល់ទៅដល់ទំនាក់ទំនងជាមួយសហរដ្ឋអាមេរិក និងបណ្ដាប្រទេសមួយចំនួនទៀតយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរ ហើយប្រជាប្រិយភាពរបស់គាត់ក្នុងជួរកងទ័ពក៏ធ្លាក់ចុះផងដែរ។ នៅថ្ងៃទី១ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ១៩៦៣ ឧត្តមសេនីយ៍កំពូលៗក្នុងប្រទេសបានចេញធ្វើរដ្ឋប្រហារទម្លាក់លោកឌៀមដោយមានជំនួយពី សេអ៊ីអា។ ជាដំបូង ឌៀម និងបងប្រុសលោកឈ្មោះញូបានព្យាយាមរត់គេចខ្លួន ប៉ុន្តែត្រូវបានចាប់ខ្លួនវិញនៅថ្ងៃបន្ទាប់ ហើយត្រូវធ្វើឃាតតាមបញ្ជាពីឧត្តមសេនីយ៍សឿង វ៉ាន់មិញ។ លោកឌៀមគឺជាបុគ្គលប្រវត្តិសាស្ត្រដ៏ចម្រូងចម្រាសមួយរូបនៅក្នុងប្រវត្តិសាស្ត្រនៃសង្គ្រាមវៀតណាម។ ប្រវត្តិវិទូខ្លះបានចាត់ទុកគាត់ថាជាឧបករណ៍នយោបាយរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក ខណៈពេលដែលអ្នកផ្សេងទៀតបានមើលឃើញគាត់ជារូបតំណាងនៃប្រពៃណីជាតិវៀតណាម។ នៅ​ពេល​ត្រូវគេធ្វើឃាត មនុស្សជាច្រើនបាន​ចាត់​ទុក​រូបលោក​ថា​ជាជនផ្តាច់ការពុករលួយ។
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ង៉ូ ឌិញឌៀម ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ប្រធានាធិបតីវៀតណាម ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ប្រមុខរដ្ឋវៀតណាមខាងត្បូង ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:វិបត្តិព្រះពុទ្ធសាសនា ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ព្រះសហគមន៍កាតូលិកនៅវៀតណាម ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:មន្ត្រីរាជវង្សង្វៀន ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:វៀតណាមខាងត្បូង
គម្ពី គួរអាន
តើគម្ពីអាល់គួរអានគឺជាអ្វី?
ក្រុមហ៊ុនអាកាសចរណ៍អេអេសអេស 302
សេចក្តីយោង
<references group="" responsive=""> ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:Pages with unreviewed translations
ឃុំតាកែន
ព្រំប្រទល់នៃ
រមណីយដ្ឋាន កំពូលពេជ្រស្ថិតិក្នុង ឃុំតាកែន ស្រុកឈូក ខេត្ដកំពត ដែលជាទីកន្លែងកំសាន្ដអារម្មណ៍ល្អមួយប៉ែករបស់មនុស្ស
= ឃុំតាកែន មាន១០ភូមិ: = "ភូមិភ្នំព្រាល ត្រពាំងបី""ភូមិដំណាក់ត្រយឹង""ភូមិចំការមន""ភូមិជ័យតាស្វាយ""ភូមិវាលក្រសាំង""ភូមិមនោសុខ""ភូមិស្រកានាគ""ភូមិខ្ពប""ភូមិត្រពាំងរុន""ភូមិជ័យសេនាត្រពាំងក្តី"
សាលារៀនអឹលីហ្សាបាតឡឺខឺខប្រាយដ៍
វាត្រូវបានគេបញ្ចូលទៅក្នុងបញ្ជីទីកន្លែងប្រវត្តិសាស្ត្រជាតិនៅឆ្នាំ១៩៨៨។
ភាសាសាស្ត្រ
Standard Language
When a dialect is documented sufficiently through the linguistic description of its grammar, which has emerged through the consensual laws from within its community, it gains political and national recognition through a country or region's policies. That is the stage when a language is considered a standard variety, one whose grammatical laws have now stabilised from within the consent of speech community participants, after sufficient evolution, improvisation, correction, and growth. The English language, besides perhaps the French language, may be examples of languages that have arrived at a stage where they are said to have become standard varieties.
Structures
Linguistic structures are pairings of meaning and form. Any particular pairing of meaning and form is a Saussurean sign. For instance, the meaning "cat" is represented worldwide with a wide variety of different sound patterns (in oral languages), movements of the hands and face (in sign languages), and written symbols (in written languages).
Language documentation
The emphasis on linguistic description and documentation has also gained prominence outside North America, with the documentation of rapidly dying indigenous languages becoming a primary focus in many university programmes in linguistics. Language description is a work-intensive endeavour, usually requiring years of field work in the language concerned, so as to equip the linguist to write a sufficiently accurate reference grammar. Further, the task of documentation requires the linguist to collect a substantial corpus in the language in question, consisting of texts and recordings, both sound and video, which can be stored in an accessible format within open repositories, and used for further research.
Translation
The sub-field of translation includes the translation of written and spoken texts across mediums, from digital to print and spoken. To translate literally means to transmute the meaning from one language into another. Translators are often employed by organizations, such as travel agencies as well as governmental embassies to facilitate communication between two speakers who do not know each other's language. Translators are also employed to work within computational linguistics setups like Google Translate for example, which is an automated, programmed facility to translate words and phrases between any two or more given languages. Translation is also conducted by publishing houses, which convert works of writing from one language to another in order to reach varied audiences. Academic Translators, specialize and semi specialize on various other disciplines such as; Technology, Science, Law, Economics etc.
ទំនាក់ទំនងកម្ពុជា-វៀតណាម
ទំនាក់ទំនងកម្ពុជា-វៀតណាម ប្រព្រឹត្តទៅក្នុងទម្រង់នៃទំនាក់ទំនងទ្វេភាគី រវាង ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា និង សាធារណៈរដ្ឋសង្គមនិយមវៀតណាម ។ ប្រទេសទាំងនេះបានចែករំលែកព្រំដែនដីសម្រាប់រយៈពេល១០០០ឆ្នាំចុងក្រោយនេះ និងចែករំលែកតំណភ្ជាប់ប្រវត្តិសាស្ត្រថ្មីៗបន្ថែមទៀតតាមរយៈការជាផ្នែកមួយនៃអាណានិគមបារាំង ។ ប្រទេសទាំងពីរជាសមាជិកនៃសមាគមប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍ (អាស៊ាន)។
ការលុកលុយរបស់យួនមកកម្ពុជា ១៨១១-១៨៤៥
បន្ទាប់ពីសង្គ្រាមសៀម-យួន លើកទីមួយក្នុងទស្សវត្សរ៍ឆ្នាំ1830 ហើយបន្ទាប់មកមួយទស្សវត្សរ៍ក្រោយមក ប្រទេសកម្ពុជាបានក្លាយទៅជារដ្ឋអាណា ធិបតេយ្យនៅក្រោមប្រទេសវៀតណាម និងសៀម ដោយប្រទេសនេះបានក្លាយទៅជាប្រទេសវប្បធម៍ និងរដ្ឋបាល។ នៅឆ្នាំ1863 ព្រះបាទ នរោត្តមនៃកម្ពុជា ដែលបានលើកពីប្រទេសថៃ (សោយរាជ្យ 1860-1904) បានចុះហត្ថលេខាលើសន្ធិសញ្ញាជាមួយចក្រភពបារាំង ដោយផ្តល់សិទ្ធិរុករករ៉ែចុងក្រោយប្រសិនបើប្រទេសនេះនឹងធានាប្រទេសប្រឆាំងនឹងការវាយប្រហាររបស់ថៃនិងវៀតណាម។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ក្នុងសម័យអាណានិគម បារាំងឥណ្ឌូចិន ដែលក្រោយមកនឹងរួមបញ្ចូលវៀតណាម អាជ្ញាធរបារាំងបាននាំចូលពលករវៀតណាមមកកម្ពុជា ជាកន្លែងដែល ជនជាតិភាគតិចដែលកំពុងកើនឡើង ចូលមកគ្រប់គ្រងអាជីវកម្ម និងធនធានទឹកនៅក្នុងប្រទេស។ ក្នុង សង្រ្គាមឥណ្ឌូចិនលើកទី១ ដើម្បីឯករាជ្យ ប្រជាជនកម្ពុជាមួយចំនួន រួមទាំងព្រះបាទ នរោត្តមសីហនុ បានប្រយុទ្ធនឹង កងកម្លាំងវៀតមិញ ពីព្រោះពួកគេខ្លាចអាណានិគមត្រួតត្រារបស់វៀតណាម។
សង្រ្គាមកម្ពុជា-វៀតណាម
មាន​សង្គ្រាម​ជាច្រើន​រវាង​កម្ពុជា​និង​វៀតណាម។ នៅឆ្នាំ១៩៧៩ ជាលទ្ធផលនៃ សង្រ្គាមកម្ពុជា-វៀតណាម វៀតណាមបានផ្តួលរំលំខ្មែរក្រហម និងកាន់កាប់ប្រទេសកម្ពុជា។ ទាហាន និង​អ្នក​កាសែត​វៀតណាម​ដែល​កាន់កាប់​បាន​រក​ឃើញ​ភស្តុតាង​នៃ​ការ​រំលោភ​បំពាន​របស់​របប​ខ្មែរ​ក្រហម​ដូច​ជា​កន្លែង​ដាក់​គុក ​ទួលស្លែង ហើយ​បាន​ផ្សព្វផ្សាយ​ជា​សាធារណៈ​យ៉ាង​ទូលំទូលាយ។ ដំបូងឡើយ សហរដ្ឋអាមេរិកបានសង្ស័យជនជាតិវៀតណាមថាបានក្លែងបន្លំភស្តុតាងនេះ ហើយបានព្រមានពួកគេកុំឱ្យបន្តការហែក្បួនរបស់កងទ័ពខ្លួនទៅកាន់ប្រទេសថៃ ដើម្បីតាមរកការតស៊ូរបស់ខ្មែរក្រហម ដែលជនជាតិវៀតណាមមិនបានធ្វើ។
បេសកកម្មការទូត
ស្តាំ|រូបភាពតូច| ស្ថានទូតវៀតណាមប្រចាំនៅទីក្រុងភ្នំពេញ
សាស្ត្រា​ស្លឹក​រឹត
មុនដំបូងស្វែងរកដើមស្លឹករឹត
ចំពោះស្លឹករឹត ដែលគេយកមកចារជាអក្សរ ចារឹកជាគម្ពីរ ឬក្បួនច្បាប់ផ្សេងៗ មុន ដំបូង គេត្រូវយកស្លឹករឹតទៅសក សកឱ្យអស់ទ្រនុង ចៀរឱ្យស្មើ យកទៅហាលថ្ងៃឱ្យស្ងួត រួចហើយយកទៅហាលសន្សើមពេលយប់ ដើម្បីឱ្យវាលាកត្រង់មកវិញ ។ រួចគេធ្វើប្រដាប់សម្រាប់ចោះប្រហោង ២ លែជា ៣ ភាគ ចម្ងាយពីគ្នា ២០ សង់ទីម៉ែត្រ ចោះប្រហោង ២ ចម្ងាយពីគ្នាដូចស្លឹករឹតដែរ យកឆ្អឹងឆត្រ ១ គូ សម្រួចឱ្យត្រង់ ដោតនៅប្រហោងក្របខាងក្រោម រួចយកស្លឹករឹតដែលចោះប្រហោង ២ ហើយ ទៅចុះស៊កចំដែកស្រួចទាំង ២ ។ លុះស៊កបាន ចំនួន ២០០ សន្លឹកហើយ ត្រូវយកក្របមួយទៀត ទៅដាក់ពីលើ ស៊កឱ្យចំប្រហោងទាំងពីរ រួចបញ្ចូលទៅក្នុងផ្នោះ – ឃ្នាប ។ ផ្នោះនោះ គេធ្វើដោយឈើមានខ្លឹម រឹង មានប្រហោងទាំងពីរខាង ទំហំល្មមដាក់ស្លឹករឹតចូល បណ្ដោយក៏ប្រវែងស្លឹករឹតដែរ ។ លុះបញ្ចូលទាំងស្លឹករឹត ទាំងក្របហើយ គេរឹតដោយដែកអង្គំ ឬ ស្នៀតឱ្យណែនរឹងដូចឈើ រួចហើយផ្ដេកផ្នោះច្រឹបស្លឹករឹតដែលលើសចោលទុកត្រឹមតែប្រវែង ៥៥ សង់ទីម៉ែត្រ រួចយកដែលឈួសដ៏មុត ឈូសឱ្យស្មើបណ្ដោះអាសន្នទើបដោះចេញពីផ្នោះ យកខ្សែទ្រនុងរឹតមកចងបណ្ដោះអាសន្នរួចយកទៅ ឆ្អើរភ្លើង ឆ្អើរល្មមហើយទើបបកពង្រាយយកទៅវាយបន្ទាត់ ជា ៥ ឬតាមតែលៃលក ។
របៀបវាយបន្ទាត់
មុននឹងចារ គេត្រូវវាយបន្ទាត់លើស្លឹករឹតជាមុនសិន ទើបចារទៅវាត្រង់ ។ ឯរបៀបវាយបន្ទាត់ ដូចខាងក្រោមនេះ ៖
ស័ក (ភូគព្ភវិទ្យា)
- ស័កមេសូសូអុិច (Mesozoic Era ២៤៥ ដល់ ៦៦លានឆ្នាំមុន)
- សកសេណូសូអុិច (Cenozoic Era ៦៦លានឆ្នាំមុនដល់បច្ចុប្បន្ន)
រាំក្បាច់
របៀបសម្ដែងរបាំរាំក្បាច់
របាំរាំក្បាច់វិញ ក៏មានលំនាំប្រហាក់ប្រហែលគ្នា គឺដៃត្រូវ «ជីប» ពីក្រោមហើយវាស លើកឡើងខ្ពស់រួច «លា» នៅខាងលើ ខាងឆ្វេងម្ដង ខាងស្ដាំម្ដងប្ដូរវេណគ្នា ដោយលៃឲ្យបញ្រ្ចាសគ្នានឹងជើង និង ជើងដែលបោះខ្វែងគ្នាឈានទៅមុខនោះផង ពោលគឺ បើបោះជើងស្ដាំឈានទៅមុខខ្វែងជើងឆ្វេង ដែលទ្រទម្ងន់ ដងខ្លួន ដៃឆ្វេងដែល «ជីប» ពីក្រោមត្រូវវាសលើកខ្ពស់ឡើងលើ ត្រឹមចុងចិញ្ចើម ហើយ «លា» ទៅខាងឆ្វេងវិញ។ លុះដល់ឈានជើងឆ្វេងទៅមុខខ្វែងនឹងជើងស្ដាំ ដែលទ្រទម្ងន់ដងខ្លួនវិញនោះ ដៃស្ដាំដែល «ជីប» នៅខាងក្រោម ត្រូវលើកឡើងខ្ពស់រួច «លា» នៅខាងស្ដាំវិញម្ដង ធ្វើចលនានេះក្នុងដំណើររាំឈានទៅមុខជារង្វង់មូល ដូចរាំវង់ដែរ ខុសតែចង្វាក់នោះយឺតជាង គឺបើស្ដាប់ស្គរឃើញ «តាក់-តាក់ ទីង-ទីង (ៗ)» ឬ «ប៉ាក់ ប៉ាក់ ពើង ពើង (ៗ)» យ៉ាងនេះ ។ ឯការតុបតែងលំអទីសម្រាប់រាំវិញមានលក្ខណៈសាមញ្ញបំផុត គឺមានតែទីលានស្អាត និងតុដាក់ផ្កាមួយ ដែលគេ ចាត់ទុកជាចំណុចកណ្ដាលប៉ុណ្ណោះ។ ប៉ុន្តែសម័យថ្មីនេះ ឃើញគេមានតុបតែងលំអភ្លើង ឬអ្វីផ្សេងៗទៀត ទៅតាម ភាពសម្បូរបែបរបស់កន្លែងនីមួយៗផងដែរ។ សូមបញ្ជាក់ថា របាំរាំក្បាច់ ទោះបីចង្វាក់យឺតជាងរាំវង់ក៏ដោយ ប៉ុន្តែ ចលនាទៅមុខ ជារង្វង់មូលមិនខុសពីរបាំរាំវង់ឡើយ។ សូមជម្រាបថា នៅក្នុងប្រភេទសិល្បៈរបាំប្រជាប្រិយ នៅប្រទេសកម្ពុជាក្រៅពីរាំវង់ និងរាំក្បាច់ ដែលជារបាំមូលដ្ឋាន របស់ជនជាតិខ្មែរនោះនៅមានរបាំ «ឡាំលាវ» និង «សារ៉ាវ៉ាន់» ថែមទៀត ដែលមានប្រជាប្រិយភាពធំធេង ហើយ មានការនិយមរាំជាមួយរាំវង់ និងរាំក្បាច់ជានិច្ចនោះផង។ ចំពោះរបាំឡាំលាវ ដែលមានចង្វាក់ញាប់រន្ថើន និងរបាំ សារ៉ាវ៉ាន់នេះ ជាឥទ្ធិពលរបស់ សិល្បៈលាវ ដែលបានហូរចូលមកប្រទេសកម្ពុជាក្នុងឋានៈជាមិត្តភ័ក្តិ និងជាបងប្អូន និងជាអ្នកភូមិផងរបងជាមួយ ហើយត្រូវបានជនជាតិខ្មែរនិយមរាប់អានយ៉ាងក្រៃលែង។ ឯសារ៉ាវ៉ាន់វិញ គឺជាឈ្មោះ ខេត្តមួយរបស់ប្រទេសលាវជាប់គ្នានិងខេត្តអាត់តៈពើ ហើយស្ថិតនៅមិនឆ្ងាយប៉ុន្មាន ពីខេត្តស្ទឹងត្រែងនៃប្រទេស កម្ពុជា។
រាជេន្ទ្រវរ្ម័នទី២
រចនាបថនៃស្ថាប័ត្យកម្ម
រចនាបថនៃស្ថាប័ត្យកម្ម ក្នុងរាជព្រះបាទ ​"រាជេន្ទ្រវរ្ម័នទី២" ត្រូវបានគេជឿថាជា ស្ថាបត្យកម្ម​ខ្ពង់ខ្ពស់មួយ ដែលត្រូវបានប្រើប្រាសនូវប្រភេទថ្មភក់ពណ៌ផ្កាឈូក (អង់គ្លេស:Pink sandstone) ដ៏កម្រ ក្នុងសំណង់ស្ថាប័ត្យកម្មរបស់ព្រះអង្គ ដែលត្រូវបានតុបតែងយ៉ាងល្អិតល្អន់បំផុត ។ ស្ថាបត្យកម្ម​ប្រាសាទដ៏មនោរម្យដែលមានភាពទាក់ទាញដោយថ្មភក់ពណ៌ផ្កាឈូ រកឃើញដោយព្រាហ្មណ៍​បាគូប្រចាំរាជវាំងនាម "យជ្នៈវរ៉ាហៈ" (អង់គ្លេស: Yajnavaraha) ដែលត្រូវជាចៅព្រះបាទ "ហស៌វរ្ម័នទី១" ដែលនាំយកប្រភេទថ្មពណ៌ផ្កាឈូកមកសាងសង់សំណង់ប្រាសាទបន្ទាយស្រី ដែលជាប្រាសាទមានរចនាបថដ៏ល្អឯក ។
ចំណារពន្យល់
សិក្សាពាក្យ (វម្ម៌) ដែលជាពាក្យដើមនៃសិលាចរឹកសំស្ក្រឹត ដែលត្រូវបានប្រែសម្រួលជាពាក្យ (វរ្ម័ន) ដោយក្រុមសិក្សាជាន់ខ្ពស់ភាសាសំស្ក្រឹត នៃក្រុមបុរាណាចារ្យ ក្នុងរាជព្រះបាទនរោត្ដម ហើយក្រុមប្រវត្តិវិទូបារាំងបានយកទៅប្រែជាភាសាបារាំងនៃពាក្យ Varman ។ ហេតុអ្វីត្រូវហៅពាក្យ វម្ម៌ នេះថា (វ-ម័ន) ពីព្រោះពាក្យនេះត្រូវបានក្រុមបេសកជនចិន ហៅស្ដេចខ្មែរ ជំនាន់នគរភ្នំ នៃកន្ទុយពាក្យ ម្ម៌ នេះហៅថា "ម័ន" តាំងពីស.វទី៣ ឬ ស.វទី៥ មកម៉្លេះ ចំណែកឯជើងព្យញ្ជនៈ ម "្ម" គ្រាន់តែរបៀបដែលគេសរសេរដើម្បីសង្កត់ពាក្យទាញសូរសម្លេងប៉ុនណោះ ដោយពាក្យថ្មីៗ កាន់តែកើតឡើងច្រើនឡើងៗ តាមរយៈការមកដល់របស់ពួកអុឺរ៉ុប ដូចនេះកម្ពុជាចាំបាច់ត្រូវធ្វើបដិវឌ្ឍន៍អក្សរខ្មែរ ដើម្បីឱ្យមានភាពងាយស្រួលក្នុងការប្រកប និង ការអាន ។ ហេតុអ្វីពាក្យ (វរ្ម័ន) ត្រូវបន្ថែម ព្យញ្ជនៈ "រ" នៅចន្លោះកណ្ដាល ពីព្រោះ ព្យញ្ជនៈ វ និងចាប់ទាញយក ព្យញ្ជនៈ ន យកមកប្រកបចូលគ្នា ហៅថា (វ៉ន) ម័ ដូចនេះហើយ ក្រុមសិក្សាអក្សរសាស្ត្រខ្មែរ ត្រូវបន្ថែម ព្យញ្ជនៈ "រ" ដើម្បីបំបែកការទាញប្រកប ។ រហូតដល់ពាក្យ (វរ្ម័ន) ត្រូវបានប្រើប្រាសជាងមួយរយឆ្នាំ រហូតមកដល់បច្ចុប្បន្ននេះ ។
ប្រអប់បំពេ
ប្រអប់បំពេ (អង់គ្លេស: Lullabox) ជាខ្សែ​ភាពយន្ត កម្ពុជា​ បែប ភ័យរន្ធត់ ផលិត​ក្នុង​ឆ្នាំ​ ២០២២ និង​ ដឹកនាំ​រឿង​ដោយ លោក វឿន សុខប៉ូលី ដែល​រឿង​នេះនិយាយ​អំពី​នារីម្នាក់ឈ្មោះ វីតា សំដែងដោយ កញ្ញា វឿន ពុទ្ធារី រួមទាំងមិត្តគាត់ម្នាក់ឈ្មោះ ដេវីត សំដែងដោយ លោក ហៀង ហេង បានចូលទៅរុករក និង សិក្សា នៅក្នុងផ្ទះមួយកន្លែងដែលគេបោះបង់ចោលអស់រយះពេលជាង ១០០ ឆ្នាំ។ រឿង​នេះ​ត្រូវ​បាន​គេ​ចាក់​បញ្ចាំង​ក្នុង មហោស្រពភាពយន្តអន្តរជាតិកម្ពុជា និង មហោស្រពភាពយន្តអន្តរជាតិជាច្រើនទៀត
ផ្កាអង្គារបុស្ស
អង្គាបុស្ប ជា​ឈើ​មួយ​ប្រភេទ​ស្លឹក​ឆែក​ៗ ស្រួច​ៗ រង្វើល​ៗ ចេញ​ពី​ធាង ផ្កា​ព័ណ៌​ស​សណ្ឋាន​ស្រដៀង​នឹង​ផ្កា​ច្រនៀង មាន​ក្លិន​ក្រអូប​ឈ្ងប់​ខ្លាំង, កាល​ណា​ស្ងួត​ក្រៀម បើ​ដុត​ឬ​លាយ​នឹង​ថ្នាំ​ជក់ មាន​ក្លិន​ធុំ​ដូច​ក្លិន​អាភៀន ច្រើន​ដុះ​លើ​ដំបូក; គេ​ច្រើន​ដាំ​ក្នុង​វត្ត​ឬ​ក្នុង​ភូមិ​ប្រើ​ជា​លំអ​ដោយ​ម្លប់​និង​ផ្កា ។ នាងគោរាគទេវី ធីតាកបិលមហាព្រហ្ម ទ្រង់សៀត​ផ្កា​អង្គាបុស្ប ។
សាស្ត្រា​ជុច
ប្រភព
សេចក្ដីផ្ដើមក្ដី សេចក្ដីបញ្ចប់ក្ដី នៃសាស្ត្រានេះ ឥតមានបញ្ជាក់ប្រាប់ថា រឿងនេះ មានប្រភពដើមដកស្រង់ ឬ ប្រតិស្ឋយកពីក្នុងទីណា គម្ពីរណាឡើយ ។ ហេតុនេះ នាំឲ្យអ្នកសិក្សាសម្គាល់ទុកជាសេចក្ដីសន្មតិមួយទៅតាមប្រភេទអត្ថបទ តាមលក្ខណៈអក្សរសាស្ត្រទៅវិញ ។ អត្ថបទនេះ ជាប្រភេទរឿងល្បើក (Fable) ដែលមានលក្ខណៈសម្គាល់ត្រង់ : - សរសេរជាពាក្យកាព្យ សម្ដូខ្លី ៗ តែច្បាស់មិនអណ្ដែតអណ្ដូង - ដំណើររឿងខ្លី ៗ គ្រាន់តែឲ្យជាគតិដំបូន្មាន - យកតួអង្គជាសត្វ ជាធម្មជាតិ (ជុច និង ត្រី) ដូច្នេះ រួមសេចក្ដីទៅ គឺសាស្ត្រាជុច មានប្រភពជារឿងល្បើកដែលកវីនឹងឃើញ ប្រដូចប្រចមគំនិតទៅនឹងដំណើររឿងយ៉ាងខ្លី ។
ស្មូត
ការ ស្មូត កំណាព្យ គឺជាទម្រង់សិល្បៈមួយបែបដែលចាក់ឬសយ៉ាងជ្រៅក្នុងសង្គមខ្មែរ។ រាប់រយឆ្នាំកន្លងមកនេះ ការស្មូតកំណាព្យគឺជាផ្នែកសំខាន់មួយក្នុងជីវភាពប្រចាំថ្ងៃរបស់ប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរ ដែលរួមមានដូចជាម្តាយស្មូតបំពេរកូនអោយគេង និង តារាកំប្លែងស្មូត្រកំណាព្យជាពាក្យកំប្លែងជាដើម។
ប្រភពដើមនៃពាក្យ «ស្មូត»
ពាក្ស «​ ស្មូត » គឺជាការផ្លាស់ប្តូរលក្ខណៈនៃសូរិយារឹស « សូត្រា » សំដៅទៅលើការបួងសួងឬខដោយមានអាត្ម័នបុព្វហេតុដែលបង្កើតអោយមានកិរិយាស័ព្ទសកម្ម «សូត្រ» ពោលគឺដើម្បីបួងសួងអោយក្លាយជាអង្គធាតុពិត « ស្មូត​​ » មានន័យថាធ្វើឱ្យមនុស្សម្នាក់អធិស្ឋាន។ ស្រដៀងគ្នានេះដែរថា « ថ្លង » ក្លាយជា «​ តម្លង់ » ពោលគឺធ្វើឱ្យមនុស្សក្លាយទៅថ្លង់។
ខេត្តសុរិន្ទ
=បុណ្យប្រពៃណីជាតិ=
=អ្នកសិល្បៈ=
អារក្ស
ហើយពួនសម្ងំនៅក្នុងរូបបដិមាកររបស់ពួកអ្នកមិនជឿព្រះ។ វាជាប្រភពនៃសេចក្ដីអាក្រក់គ្រប់បែបយ៉ាងដល់មនុស្សជាតិ ហើយកាលណាវាចូលមនុស្សណាហើយ វានឹងធ្វើទុក្ខមនុស្សនោះដោយ
ផ្លែ​ទទឹម
ផ្លែ​ទទឹម (Punica granatum) ជា​ប្រភេទ​ឈើ​ជ្រុះ​ផ្លែ​ក្នុង​គ្រួសារ Lythraceae គ្រួសាររង Punicoideae ដែលលូតលាស់ពី 5 ទៅ 10 ម៉ែត្រ (16 និង 33 ហ្វីត) កម្ពស់
ជាទូទៅ ផ្លែឈើនេះ មានរដូវនៅអឌ្ឍគោលខាងជើង ចាប់ពីខែតុលា ដល់ខែកុម្ភៈ ងនៅអឌ្ឍគោលខាងត្បូងចាប់ពីខែមីនាដល់ខែឧសភា ដូចជាសាកូតេស្តាឬទឹកផ្លែឈើនៅដដែល លែទទឹមត្រូវបានប្រើក្នុងការដុតនំ, ចម្អិនអាហារ, លាយទឹកផ្លែឈើ គ្រឿងតុបតែងអាហារ ទឹកក្រឡុក និងភេសជ្ជៈ​មាន​ជាតិ​អាល់កុល ដូចជាស្រាក្រឡុក និងស្រាទំពាំងបាយជូរ
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ផ្លែឈើ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ឱសថ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រុក្ខជាតិប្រឆាំងអុកស៊ីតកម្ម
ឧកញ៉ា
អត្ថន័យ
ឧកញ៉ា ជាងារនៃបណ្ដាសក្ត័មន្ត្រីថ្នាក់ខ្ពស់ក្នុងជួររាជការ និង ភាគច្រើនជានាហ្មឺនមន្ត្រីដែលនៅបំរើការប្រចាំព្រះរាជវាំង ធ្វើកិច្ចការថ្វាយព្រះមហាក្សត្រស្ដេចផែនដី និងជាអ្នកដែលចេះដឹងជ្រៅជ្រៈ ដឹកនាំកម្មវិធីផ្សេងៗក្នុងព្រះរាជវាំងមានស្នាដៃល្អជោគជ័យក្នុងកិច្ចការងារជូនរាជការ ហើយទទួលបានគោរពស្រលាញ់ពីនាហ្មីនមន្ត្រីខ្ញុំរាជការនៅជុំវិញខ្លួន។
មហោស្រពភាពយន្តអន្តរជាតិកម្ពុជា
ភ្ជាប់ សហការ និងផ្សព្វផ្សាយភាពយន្តរបស់អ្នក។
មហោស្រពភាពយន្ដគឺជាពេលវេលាដ៏ល្អមួយដើម្បីចូលរួមយ៉ាងជិតស្និទ្ធ និងផ្ទាល់ខ្លួនជាមួយឧស្សាហកម្មភាពយន្តកម្ពុជា។ អ្នកមានឱកាសស្វែងរកតារាសម្តែងកម្ពុជាថ្មីៗ ក៏ដូចជាផ្សព្វផ្សាយភាពយន្ត ឬគម្រោងរបស់អ្នកទៅកាន់អ្នកជំនាញក្នុងវិស័យភាពយន្ត។ មហោស្រព CIFF គឺជាមជ្ឈមណ្ឌលដ៏គួរឱ្យគោរពនៃការតភ្ជាប់ ព័ត៌មាន និងធនធានសម្រាប់អ្នកពាក់ព័ន្ធទាំងអស់នៅក្នុងពិភពភាពយន្ត។ វេទិកាមួយដែលបម្រើជាស្ពានរវាងអាស៊ី និង អឺរ៉ុប និង ជាកន្លែងដែលអាចឱ្យអ្នកផលិតភាពយន្តមកពីជុំវិញពិភពលោកបង្ហាញស្នាដៃចុងក្រោយរបស់ពួកគេ។
អ្នកសង្កេតការណ៍បោះឆ្នោត
អក្សរកាត់
ច.ប.ព.ស       ច្បាប់ស្ដីពីការបោះឆ្នោតជ្រើសតាំងសមាជិកព្រឹទ្ធសភា
ឃុំព្រៃឃ្នេស
អត្ថបទជាអក្សរដិតព្រៃឃ្នេស គឺជាឃុំមួយក្នុងស្រុកមេសាងដែលស្ថិតនៅចំងាយ៣០គីឡូម៉ែតពីទីរួម ខេត្តព្រៃវែង និង ចំងាយ១០គីឡូម៉ែតពីទីរួម ស្រុកមេសាង ហើយមានព្រុំប្រទល់
ឃុំព្រៃឃ្នេសគឺឈ្មោះរបស់ភូមិព្រៃឃ្នេស ធ្លាប់ឮព្រឹទ្ធាចារ្យចាស់ៗនិយាយថាពាក្យថា "ឃ្នេស" គឺក្លាយមកពីពាក្យថា "ឃ្នៀស" ហើយពាក្យព្រៃឃ្នៀស មានន័យថា ព្រៃដុះជាជួរហើយចុងឈើទាំងអស់គឺស្មើរដូចគេគៀស ក្រោយមកពាក្យឃ្នៀសត្រូវបានសសេរចូលការគ្រប់គ្រងរដ្ឋបាលរបស់បារាំងថា knieh ហើយយកមកប្រើជាភាសារខ្មែរវិញវា ឃ្នេស ក្រោយមកវាក៏ក្លាយជាព្រៃឃ្នេសរហូតដល់សព្វថ្ងៃ។
ចំនួនប្រជាជន
រាល់​ឆ្នាំ​ឃុំព្រៃឃ្នេសទទួល​បានភ្លៀងជាច្រើន​​នៅ​ក្នុង​រដូវ​វស្សា ដូច្នោះ​ហើយ​ទើប​ធ្វើ​ឲ្យ​​​តំបន់​នេះ​មាន​ជីជាតិ​ល្អ​ងាយ​ស្រួល​​ដាំដុះ​​ស្រូវ​និង​ដំណាំ​ផ្សេងៗ​​នៅ​ក្នុង​វិស័យ​កសិកម្ម និង ប្រមូល​ជលផល​​ផ្សេងៗ ។ ធញ្ញជាតិ​សំខាន់​ជាង​គេ​របស់​ឃុំព្រៃឃ្នេស​គឺ​ស្រូវ ទោះបី​ឃុំនេះ​ពឹង​ផ្អែក​​យ៉ាង​ខ្លាំង​លើ​វិស័យ​កសិកម្មក៏​ដោយ ក៏​ឃុំនេះ​នៅ​តែជាឃុំដែលមិនទាន់បានអភិវឌ្ឍន៍ ។ លើស​ពី​នោះ​ទៀត តួលេខ​នៃ​ប្រជាជន​​ចូល​មក​រស់​នៅ​ក្នុង​ឃុំ​គឺ​ធ្លាក់​ចុះ​​យ៉ាង​ច្រើន បាន​ន័យ​ថា​​ចំនួន​ប្រជាជន​ចាក​ចេញ​ពី​ស្រុកកំណើត​​កាន់​តែ​កើន​ឡើង​រាល់​ឆ្នាំ ព្រោះ​ពួក​គេ​ធ្វើ​ចំណាក​ស្រុក​​​ទៅ​រស់​នៅ​ទីក្រុងភ្នំពេញ និងតំបន់សេដ្ឋកិច្ចផ្សេងទៀត​​ដើម្បី​ប្រកប​របរ​ចិញ្ចឹម​ជីវិត ។
6.    សាលាបឋមសិក្សាសន្លុង
ទេពពិទូរ ឈឹម ក្រសេម
ទេពពិទូរ ឈឹមក្រសេម (អង់គ្លេស: Tep Pitur Chhim Krasem) ឈ្មោះផ្សេងទៀតដែលជា រាជប្រទានពីព្រះមហាក្សត្រកម្ពុជា ក្រសេម គន្ធៈបណ្ឌិត (Krasem Kuntha Bondit) ឆ្នាំកំណើត ប្រហែល ១៨៨០ លោក គឺជាមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់កម្ពុជាមួយរួបដែលទទួលបន្ទុក ស្រាវជ្រាវ និង ចងក្រងទៅលើ វប្បធម៌ ប្រវត្តិសាស្ត្រជាតិកម្ពុជា ដែលលោកធ្វើការបកប្រែពីភាសាថៃ ភាសាបាលី និង ភាសាបារាំង ។ ការចងក្រង​ដំបូង​បង្អស់​ស្តី​ពី​អក្សរសាស្ត្រ វប្បធម៌ ប្រវត្តិសាស្ត្រខ្មែរ នៅលើទស្សនាវដ្តី កម្ពុជាសុរិយា វាជាមគ្គុទ្ទេសដ៏ទូលំទូលាយមួយដែលបានរៀបចំតាមអក្ខរក្រមរបស់អ្នកនិពន្ធ ជាមួយនឹងពត៌មានលម្អិតទាំងអស់ដែលលោកបានស្រាវជ្រាវ និង ចងក្រងទុកជាឯកសារជាតិកម្ពុជា ។
វឿន សុខប៉ូលី
ជីវិតឯកជន
នៅឆ្នាំ ២០២១ លោក វឿន សុខប៉ូលី បានជួបជាមួយ អ្នកនាង ទក់ ឌីន ដែលជាបុគ្កលិក បដិសណ្ឋារកិច្ច នៅថ្ងៃធ្វើការដំបូងក្នុងក្រុមហ៊ុន The Penthouse Residence Condo។ អ្នកនាង ទក់ ឌីន មានប្រុសម្នាក់ឈ្មោះ សុខ ណារ៉ាក់ ដែលបានប្តូឈ្មោះជា វឿន សុខ ណារ៉ាក់រាជ វិញ។ សព្វថ្ងៃពួកគាត់ទាំងពីរ ពុំទាន់បានរៀបអាពាហ៍ពិពាហ៍នៅឡើទេ។
រៀនដោះលែងជីវិតអ្នកចេញពីទុក្ខ
៤.​ភ្លាត់ជើងនៅល្អជាងភ្លាត់មាត់
១១. ត្រូវឲ្យភាពយុត្តិធម៌ដល់មនុស្សគ្រប់គ្នា តែកុំទុកចិត្តមនុស្សទាំងអស់គ្នា
ខេត្តបរិបូរណ៍
ខេត្តអម្រិន្ទបូរ ជាខេត្តនៅក្នុងរាជ្យ ព្រះបាទសម្ដេច ព្រះចន្ទរាជា ទ្រង់ព្រះតម្រិះថា "តាំងពីយើងបានមកនៅក្នុងខែត្រអម្រិន្ទបូរនេះ យើងគិតការណ៍អ្វីៗ ក៏បានសម្រេចដោយធូរទូលាយ អស់អាណាប្រជានុរាស្ត្រ ក៏មិត្តមូលចូលមកយកយើងជាទីពុំនាក់ សម្បូរទាំងមនុស្សទាំងសម្បត្តិជាស្ថាននាំឱ្យបានរបស់ចម្លែកអស្ចារ្យ ទាំងសេនាទាហាន ក៏មានបរិបូណ៍"។ លុះទ្រង់ព្រះតម្រិះឃើញយ៉ាងនេះហើយ ទើបទ្រង់ប្រែឈ្មោះ អមរគីរិន្ទបូរ អម្រិន្ទបូរនោះ ឱ្យឈ្មោះជា "ខែត្របរិបូណ៍" វិញ តាំងពីថ្ងៃនោះរៀងមក។
ឌឿង វ៉ាន់មីញ
ឌឿង វ៉ាន់មីញ (ថ្ងៃទី១៦ ខែកុម្ភៈឆ្នាំំំំំ១៩១៦ – ថ្ងៃទី៦ ខែសីហា ឆ្នាំ២០០១) ដែលគេស្គាល់ជាទូទៅថា មីងធំ គឺជាអ្នកនយោបាយវៀតណាមខាងត្បូង និងជាឧត្តមសេនីយឯកក្នុងជួរកងទ័ពនៃសាធារណៈរដ្ឋវៀតណាម (ARVN) និងជាអ្នកនយោបាយក្នុងសម័យលោក ង៉ូ ឌិញឌៀម ជាប្រធានាធិបតី។ នៅនៅឆ្នាំ១៩៦៣ លោក​បាន​ក្លាយ​ជា​ប្រធាន​របប​យោធា​បន្ទាប់​ពី​បានដឹកនាំរដ្ឋប្រហារ ​ដែដែលលោកឌៀមត្រូវបានគេធ្វើឃាត ។ លោកមីញ មានរយៈពេលត្រឹមតែបីខែប៉ុណ្ណោះ មុនពេលត្រូវបានផ្តួលរំលំ ដោយលោកង្វៀនខាញ់ ប៉ុន្តែបានឡើងកាន់អំណាចម្តងទៀតជាប្រធានាធិបតីទីបួន និងចុងក្រោយរបស់វៀតណាមខាងត្បូងក្នុងខែមេសា ឆ្នាំ១៩៧៥ ពីរថ្ងៃមុនពេលចុះចាញ់កងកម្លាំងវៀតណាមខាងជើង ។ លោកទទួលបានរហស្សនាមរបស់គាត់ថា "មីងធំ" ដោយសារតែនៅប្រហែល 1.83 ម (៦ ft) កម្ពស់ និងទម្ងន់ ៩០ គីឡូក្រាម (198 lb) លោកមានទំហំធំជាងជនជាតិវៀតណាមមធ្យម។
ខេត្តស្អាង
ខេត្តស្អាង បច្ចុប្បន្នត្រូវបានប្តូរជា ស្រុកស្អាង ខេត្តកណ្ដាល ។
ត្រៃភូមិ
កាមភូមិ ១១ បានដល់អបាយភូមិ៤ មនុស្សភូមិ១ ទេវភូមិ៦
ខេមរៈ សិរីមន្ត
ខេមរៈ សិរីមន្ត (អង់គ្លេស : Khemarak Sereymun) ឈ្មោះកំណើត ខេមប៊ុនថៃ កើតថ្ងៃទី (៣ វិច្ឆិកា ១៩៨៥) លោកគឺជា អ្នកចម្រៀងពាក់ព័ន្ធនិង ការបំផ្លិចបំផ្លាញព្រៃឈើ តំបន់អភិរក្ស ភ្នំតាម៉ៅ Article តារាចម្រៀង លោក ខេមរៈ សិរីមន្ត ដែលស្ថិតក្នុង ផលិតកម្ម ហ្គាឡាក់សុីណាវ៉ាត្រា សូមស្នើសុំឱ្យមានការលុប ចោលទាំងស្រុង សូមអរគុណ ។
ពាក់ព័ន្ធនិង ការបំផ្លិចបំផ្លាញព្រៃឈើ តំបន់អភិរក្ស ភ្នំតាម៉ៅ Article តារាចម្រៀង លោក ខេមរៈ សិរីមន្ត ដែលស្ថិតក្នុង ផលិតកម្ម ហ្គាឡាក់សុីណាវ៉ាត្រា សូមស្នើសុំឱ្យមានការលុប ចោលទាំងស្រុង សូមអរគុណ ។
រ៉ាសុន
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:Articles containing Korean-language text
បញ្ជីគណបក្សនយោបាយនៅកម្ពុជា
កំពុងបង្កើត បពីា្ជគណបក្សនយោបាយនៅកម្ពុជា =រដ្ឋសភាជាតិកម្ពុជាឆ្នាំ២០១៨-២០២២=
ក្រោយពីរំលាយគណបក្សសង្គោះជាតិ
=រដ្ឋសភាជាតិកម្ពុជាឆ្នាំ២០០៨-២០១៣=
=រដ្ឋសភាជាតិកម្ពុជាឆ្នាំ១៩៩៨-២០០៣=
=រដ្ឋសភាជាតិកម្ពុជាឆ្នាំ១៩៨១-១៩៩៣=
=រដ្ឋសភាជាតិកម្ពុជាឆ្នាំ១៩៧៦=
ខេត្តព្រៃនគរ
បច្ចុប្បន្នត្រូវបានវៀតណាម(យួន)ប្តូរជា ទីក្រុងហូជីមិញ ។ នៅកម្ពុជានៅសល់តែវិថីដែលមានឈ្មោះថា   វិថីព្រៃនគរ គឺគិតចាប់ពី មហាវិថីព្រះនរោត្តម ទៅដល់ មហាវិថីព្រះមុនីវង្ស ខាងជើង ផ្សារធំថ្មី។
ក្លារ៉ា នៃអាស៊ីស៊ី
កេរ្តិ៍ដំណែល
មនុស្សជាច្រើនបានកោតសរសើរពីជីវិតនិងស្នាដៃរបស់ក្លារ៉ា។ ក្លារ៉ាត្រូវបានគេប្រគល់ឱ្យទៅជាសន្តបុគ្គល នៅថ្ងៃទី ២៦ ខែកញ្ញាឆ្នាំ ១២៥៥ ដោយ សម្តេច ប៉ាប Alexander IV ។ មូលដ្ឋានគ្រឹះដ៏ស្រស់ស្អាត នៃព្រះវិហារសន្តីក្លារ៉ាត្រូវបានកសាងឡើងនៅក្នុងកិត្តិយសរបស់នាងនៅទីក្រុងអាសស៊ីស៊ីដែលជាកន្លែងរក្សាទុក វត្ថុបុរាណរបស់នាងផងដែរ។ ទំនៀមទម្លាប់នៃការ នាំយកតង្វាយជាស៊ុតទៅក្រុមដូនជីសន្តីក្លារ៉ាក្នុងការអង្វររបស់ពួកគេសម្រាប់អាកាសធាតុល្អជាពិសេស សម្រាប់ពិធីមង្គលការ។
ប្រិញ សុភារ័តន៍
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:បុគ្គលនៅរស់ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:បុគ្គលដែលកើតនៅឆ្នាំ ​១៩៩០
ត្រឹង​ ងា
អំពី​ប្រវត្តិ​ផ្ទាល់ខ្លួន
ដោយសារតែមានការធ្វើទុក្ខបុកម្នេញរបស់រដ្ឋាភិបាលវៀតណាមខាងត្បូងមកលើប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរនៅទីនោះ លោកត្រឹង ងាក៏បានសម្រេចចិត្តភៀសខ្លួនចូលមកនៅទីក្រុងភ្នំពេញនៅក្នុងឆ្នាំ១៩៥៦ លុះដល់ឆ្នាំ១៩៦៥ទើបឪពុកម្តាយរបស់លោកមករស់នៅទីក្រុងភ្នំពេញតាមលោកដែរ ។ លោកត្រឹង ងាបានបន្តការសិក្សារបស់លោកនៅទីក្រុងភ្នំពេញរហូតដល់ទទួលបានសញ្ញាប័ត្រមធ្យមសិក្សាភាគទី១ (សញ្ញាប័ត្រ Bac I)​ ក្នុងឆ្នាំ១៩៥៦ ។ ក្រោយពីប្រឡងជាប់សញ្ញាប័ត្រមធ្យមសិក្សាភាគទី២ (សញ្ញាប័ត្រ Bac II​)​​ នៅក្នុងឆ្នាំ១៩៥៧ លោកក៏បានចាប់យកអាជីពជាគ្រូបង្រៀន ហើយបានផ្លាស់ទៅធ្វើការនៅទីរួមខេត្តបាត់ដំបង ។ ​
លុះដល់ថ្ងៃទី១៧ មេសា ១៩៧៥ ពេលដែលពួកខ្មែរក្រហមចូលកាន់កាប់ភ្នំពេញ លោកត្រឹង ងានិងក្រុមគ្រួសារត្រូវបានជម្លៀសចេញពីផ្ទះទៅកាន់ភូមិក្បាលដំរីក្រោម ស្រុកកោះធំ ខេត្តកណ្តាល ដូចប្រជាជនដទៃទៀតដែរ ។ នៅក្នុងរបបខ្មែរក្រហម មានការតាមដាន ស៊ើបរកមន្ត្រីទាហាន ប៉ូលីស និងរដ្ឋការដែលបម្រើការងារក្នុងរបបសាធារណរដ្ឋខ្មែរ ។ ដោយសារតែខ្វះបទពិសោធន៍ជាមួយពួកកុម្មុយនីស្តនិងខ្វះការប្រុងប្រយ័ត្ន​លោកត្រឹង ងានិងអ្នកស្រីឡាយ ហ៊ុនគីមិនបានកែឈ្មោះឫុលាក់ប្រវត្តិពិតដែលជាសាស្ត្រាចារ្យនៅក្នុងរបបសាធារណរដ្ឋខ្មែរឡើយ ។ លុះដល់ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ១៩៧៥ មានកម្មាភិបាលខ្មែរក្រហមម្នាក់បានមកជួបលោកត្រឹង ងា ហើយបាន«ស្នើ»ឲ្យលោកត្រឹង ងាទៅជួយរៀបរៀងទស្សនាវត្តីរបស់កម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ ដោយស្អែកឡើងឲ្យទៅជាមួយវា ។ ពេលនោះលោកត្រឹង ងាហាក់ដូចជាបានដឹងខ្លួនជាមុនដែរថាពួកខ្មែរក្រហមគ្មានបំណងល្អជាមួយលោកទេ តែបើលោកសម្រេចចិត្តថារត់គេច តើក្រុមក្រួសារលោកនឹងទៅជាយ៉ាងណា? ដូច្នេះហើយទើបលោកត្រឹង ងាសម្រេចចិត្តថាត្រូវទៅតាមកម្មាភិបាលខ្មែរក្រហមរូបនោះ ។​
ឃុំកន្ទ្រាំង
ឃុំ ស្ថិតនៅ ស្រុកប្រាសាទបាគង ខេត្តសៀមរាប។
ឃុំត្រពាំងធំ
សំដៅទៅដល់៖
ឃុំកំពង់ភ្លុក(ស្រុកប្រាសាទបាគង)
ឃុំ ស្ថិតនៅ ស្រុកប្រាសាទបាគង ខេត្តសៀមរាប។
ពញាហ្វារ្យូ
ពញាហ្វារ្យូ (ဗညားဗရူး, អានថា:ប្ញាប៊្យូ; មន: MY ဗညားဗရောဝ်; រ. ១៤១៨–១៤៥១) គឺជាព្រះមហាក្សត្រទី១២នៃនគរហង្សាវត្តីនៅភូមាចាប់ពីឆ្នាំ១៤៤៦ ដល់ ១៤៥១។ ព្រះអង្គត្រូវជាព្រះភាគិនេយ្យ និងត្រូវជាព្រះរាជបុត្រចិញ្ចឹមនៃព្រះបាទពញារាមទី១ ដែលក្រោយមក ទ្រង់ក៏បានឡើងសោយរាជ្យនៅហង្សាវត្តីជំនួសព្រះអង្គ។ ក្សត្រអង្គនេះត្រូវបានគេស្គាល់ដោយការគ្រប់គ្រងប្រកាន់ក្បួនច្បាប់យ៉ាងតឹងរឹង។ ព្រះអង្គតាមដឹងមកថា ទ្រង់ចូលចិត្តធ្វើដំណើរជុំវិញព្រះនគរដោយតែងព្រះកាយជារាស្ត្រសាមញ្ញដើម្បីសង្កេតរាជកិច្ចផ្ទាល់ព្រះហស្ថ ហើយទ្រង់កាត់ក្ដីប្រកបដោយយុត្តិធម៌ ទោះបីថាជនល្មើសទាំងនោះបានប្រព្រឹត្តិកំហុសតូចតាចប៉ុនណាក៏ដោយ។ ពញាហ្វារ្យូត្រូវបានធ្វើគតដោយព្រះភាតាអយ្យកោមួយរបស់ព្រះអង្គ គឺពញាចាន់ ព្រះបុត្រានៃព្រះបាទពញាធម្មរាជា នៅឆ្នាំ១៤៥១។
ចន្ទរាជា
ជីវិតចាប់ផ្ដើម
Early Life
ចន្ទរាជា និង ស្រីជេដ្ឋា នៃសង្គ្រាមចុងក្រោយ
ក្រោយពេល ​ព្រះចន្ទរាជា និង ព្រះស្រីជេដ្ឋា ធ្វើសង្គ្រាមយ៉ាងធំនៅសមរភូមិ ស្រុកកំពង់សៀម កងទ័ព​ទាំងសងខាង បានខូចខាតសំភារៈសឹកអស់ជាច្រើន ដូចនេះ​ក្នុងឆ្នាំ ១៥២៣ នៃគ.សករាជ ស្ដេចទាំង២ បានចាត់បេសកជន ទាំងសងខាង​ឱ្យទៅបញ្ជារទិញ កាំភ្លើងធំ (Cannons) ពីពួក "ប៉តទុយហ្គេស" (Portuguese) នៅជ្រោយម៉ាឡាកា (Malacca) នាឧបទ្វីប​ម៉ាឡេ (Malay Peninsula) ដែលត្រូវ បាន (Record ទុកដោយប្រវត្តិវិទូ នៅស.វទី១៦​) ។ ខាងព្រះចន្ទរាជា បញ្ជារទិញបាន កាំភ្លើងធំ ១០០ (១រយដើម) និងកាំភ្លើងវែងខ្លី ចំនួន ១០០០ (១ពាន់ដើម​) ទុករក្សាក្នុងបន្ទាយ ចំណែកឯ ព្រះស្រីជេដ្ឋា បញ្ជារទិញបាន កាំភ្លើងធំ ១៥០ (១រយហាសិបដើម) និងកាំភ្លើងវែងខ្លី ចំនួន ២០០០ (២ពាន់ដើម​) ទូកសំពៅខាងព្រះស្រីជេដ្ឋា ដែលដឹកកាំភ្លើងធំ ១៥០ដើម និង កាំភ្លើងវែងខ្លី ចំនួន ២០០០ (២ពាន់ដើម​) ត្រូវបានស្ទាក់ចាប់បាន នៅ ស្រុកពាម (ពួកដាយវៀតហៅ៖ ម៉ាងខម) (Đại Việt call: Mán Khảm) មានន័យថា "ពាមខ្មែរ" នា កម្ពុជា​ក្រោម ហើយក្រមការខេត្តបានបញ្ជូនថ្វាយ ព្រះចន្ទរាជា ដូចនេះខាង ព្រះស្រីជេដ្ឋា មិនមានសញ្ញវុធសម្រាប់ផ្គត់ផ្គង់កងទ័ពនោះទេ ។
ការកសាងរាជវាំងលង្វែក
ក្រោយពេល ព្រះចន្ទរាជា ទទួលបានជ័យជំនះលើ ស្រីជេដ្ឋា ទ្រង់បានយាងត្រឡប់មកបន្ទាយមុឺនជ័យ នា ខេត្តពោធិសាត់ វិញ និងបានបង្គាប់ឱ្យសព្វមុខមន្ត្រី សាងសង់បន្ទាយរាជវាំងថ្មី នៅលង្វែក នា ខេត្តកំពង់ឆ្នាំង ក្នុងឆ្នាំច គ.សករាជ ១៥២៦ ដើម្បីគេចចេញពីការគំរាមកំហែងរបស់កងទ័ពសៀម ក្រុមមេការ បានទទួលការសាងសង់រាជវាំង ដោយជីកបុកគ្រឹះ រៀបថ្ម ៦ហត្ថ ស្មើជម្រៅ ៣ម៉ែត្រ ជុំវិញបន្ទាយជា ៣ជ្រុង ហើយលើកដីច្រោះក្ដារ ធ្វើជាបន្ទាយខាងលើនោះតម្កល់ ១៧ហត្ថ ស្មើនិងកម្ពស់ ៨.៥ ម៉ែត្រ កម្រាស់ខាងលិច ១០ហត្ថ ស្មើនិងកម្រាស ៥ម៉ែត្រ ជើងទេរក្រោម ២២ហត្ថ ស្មើនិងកម្រាសជើងទេរ ១១ម៉ែត្រ ជុំវិញទាំង ៣ជ្រុង "ព្រោះជ្រុងទី៤ នោះគឺទន្លេ កំពែងបន្ទាយមាន ៥ជាន់ និងមានទ្វារធំ៨ ទ្វារនីមួយៗ មានសើនមួយ កំពស់ ២២ ហត្ថ ស្មើនិងកម្ពស់១១ម៉ែត្រ សម្រាប់ដាក់កាំភ្លើងធំ ទាំង៨សើន រីឯជ្រុងទាំង៤ មានប៉មកម្ពស់ ២៥ហត្ថ ស្មើនិងកម្ពស់ ១២.៥ម៉ែត្រ សម្រាប់ឆ្មាំយាម និងដាក់កាំភ្លើងធំដូចគ្នា រីឯលើកំពែងបន្ទាយជុំវិញនោះទ្រង់ឱ្យដាក់សុទ្ធតែកាំភ្លើងវែងបាញ់ច្រូងជុំវិញទាំង ៥ជាន់ ។ ខាងមុខកំពែង ជាន់ទី១ ស្ដេចឱ្យធ្វើរោងសម្រាប់ដាក់ទ័ព ដំរី និងទ័ពសេះ ក្នុងកំពែងជាន់ទី១ ដដែរនេះ ដាក់សុទ្ធតែទាហ៊ានកងកាំភ្លើងធំ ។ ខាងកំពែងជាន់ទី២ តាំងថែវ ដាក់សុទ្ធតែទាហ៊ានកងកាំភ្លើងតូច និងធ្វើសាលាជំនុំក្ដី ដាក់សាលាដំបូងខាងឆ្វេង សាលាឧទ្ធរណ៍ខាងស្ដាំ ។ ខាងក្នុងកំពែងទី៣ តាំងថែវដាក់សុទ្ធតែទាហ៊ានកងដាវ កងផ្គាក់ ជាសេនាអាវុធខ្លី ។ ខាងកំពែងជាន់ទី៤ សាងដំណាក់រោងល្ខោន និង ព្រះពន្លាទតល្ខោន ។ នៅខាងក្នុងកំពែងទី៥ សាងដំណាក់ដាក់ព្រះបញ្ចក្សេត្រ គ្រឿងសោយរាជ្យទាំង៥ និង ដំណាក់សំរិទ្ធ សម្រាប់ដាក់ព្រះរាជទ្រព្យ មានវិមានសម្រាន្តភិរម្យ សម្រាប់ក្រុមបារគូ ក្រុមបុរោហិត និងក្រុមមហាត្លិក នៅក្នុងកំពែងជាន់ទី៥ ដដែរ នៅទ្វារយាម តាំងថែវឱ្យកំពូល ៥ មានជហ៊្វាដងក្ដារ សុទ្ធតែលាបម្រ័ក្សណ៍ ជាតិហិង្គុល បិទមាស មានសោភោណភ្លឺផ្លេកពន់ប្រមាណ ហើយធ្វើប្រាង្គមហាប្រាសាទមួយកំពូល៥ ជាប្រាសាទសម្រាប់ព្រះមហាក្សត្រ ទ្រង់ផ្ទំសម្រាក មានសាងព្រះរាជមន្ទីរធំមួយ សម្រាប់ព្រះស្នំក្រមការប្រចាំយាម រាជមន្ទីរមួយទៀតមានកំពូល៣ជាន់ សម្រាប់ព្រះរាជបុត្រី មានសាងព្រះដំណាក់៥ខ្នង សម្រាប់ព្រះស្នំ និង ព្រះដំណាក់៥ខ្នងទៀត សម្រាប់ពួកអ្នកម្នាង រីឯព្រះដំណាក់២ខ្នងទៀត សម្រាប់អ្នកអង្គម្ចាស់ ហើយខាងក្រោយកំពែងនោះ ឱ្យតាំងឃ្លាំងស្រូវអង្ករ និងឃ្លាំងអំបិល ត្រីសាច់ ១៥ខ្នង ខាងត្បូងនិងខាងជើងកំពែងនោះ តាំងឃ្លាំងគ្រាប់រំសេវ១០ខ្នង ខាកើតព្រះរាជវាំង ឱ្យតាំង ឃ្លាំងសម្រាប់ដាក់ ព្រួញស្នារ ទុកការពារផ្នែកខាងក្រោយ ។ នៅគ្រប់ដំណាក់មានជីកស្រះស្រង់រងថ្លា សួនច្បារផ្កា ដំណាំ ក្រអូប ល្វឹងល្វើយ ល្អជាអនេក ប្លែកត្រកាលក្នុងព្រះរាជវាំង ដែលបានសាងសង់រួចក្នុងរយៈពេល ២ឆ្នាំ ត្រូវបញ្ចប់ក្នុង គ.ស ១៥២៨ ។ បន្ទាយព្រះរាជវាំងថ្មីសាងបញ្ចប់រួចរាល់ហើយ ព្រះចន្ទរាជា ត្រាសបង្គាប់ឱ្យរើបន្ទាយចេញពី ពោធិ៍សាត់ មកតាំងនៅរាជធានីលង្វែក និងបង្គាប់ឱ្យដាំដើមឬស្សីព័ទ្ធជុំវិញបន្ទាយកម្រាស ២សិន ដោយស្មើនិងកម្រាស ៨០ម៉ែត្រ ដើម្បីការពារបន្ទាយ ហើយព្រះអង្គឡើងប្រកាសជាស្ដេចផែនដីលើកទី២ រាជសម័យលង្វែក នៃអាណាចក្រលង្វែក ក្នុងឆ្នាំ ១៥៣៩ នៃគ.សករាជ ដែលទ្រង់មានព្រះនាមក្នុងរាជថា "ព្រះរាជឱង្ការ ព្រះបរមរាជា ចន្ទរាជា" ។
សមរភូមិ ពោធិ៍សាត់
Pursat Battlefield
ចំណារពន្យល់
នេះជាអត្ថបទប្រវត្តិសាស្ត្រពិតកម្ពុជា ដែលបានរកឃើញសំណៅឯកសារ ដែលសរសេរដោយប្រវត្តិវិទូរជនជាតិហូឡង់ក្នុងឆ្នាំ (1871) អត្ថបទទាំងមូលសរសេរជាភាសាហូឡង់ផងដែរ ក្រុមបុរាណាចារ្យ បានធ្វើការផ្ទៀងផ្ទាត់និង ឯកសារ មហាបុរសខ្មែរ ឆ្នាំ (1969) ដែលផ្ដិតយកតែឆ្នាំ ដែលមានភាពពាក់ព័ន្ធទៅនិង ព្រឹត្តិការណ៍ពិតប៉ុនណោះ រាល់ខ្លឹមសារដែលទាក់ទងនិងរឿងភាគនិទាន ដែលគេសរសេរច្របល់ក្នុង ឯកសារ មហាបុរសខ្មែរ មិនត្រូវបានយកមកសរសេរនោះទេ ។
ខេត្តកោះស្លាកែត
ខេត្តកោះស្លាកែត បច្ចុប្បន្នត្រូវបានប្ដូរទៅជា វត្តស្លាកែត ឃុំគគីរ ស្រុកកៀនស្វាយ ខេត្តកណ្ដាល។
មហាទេវី (លង្វែក)
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ព្រះនាងសម័យលង្វែកចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រីសម័យលង្វែកចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រាជវង្សអង្គជ័យចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ខ្មែរកាត់សៀម
ឱក សុគន្ធកញ្ញា
អគ្គរដ្ឋទូតសុច្ឆន្ទៈម៉ាកល្បី
Brand Ambassador
សទ្ទានុក្រម​វាក្យស័ព្ទ​សារព័ត៌មាន
ភាពត្រឹមត្រូវ (Accuracy): ជាភាពត្រឹមត្រូវនៃព័ត៌មាន បរិបទ និងការបកស្រាយ ព័ត៌មាន ។ ដើម្បី ធានានូវភាពត្រឹមត្រូវ អ្នកយកព័ត៌មានចាំបាច់ត្រូវផ្ទៀងផ្ទាត់ព័ត៌មានសំខាន់ៗ ទាំងអស់ជាមួយប្រភពដែលគួរឱ្យទុកចិត្តបាន។
សាវតា ឬ ប្រវត្តិ (Background): ជាព័ត៌មានដែលបញ្ចូលក្នុងរឿង ដើម្បីពន្យល់ បន្ថែមពីបរិការណ៍រឿង ទាំងប្រវត្តិហេតុការណ៍បច្ចុប្បន្ន និងអតីតកាល។ សូមអានពាក្យ បរិការណ៍។ សាវតារឿង ក៏សំដៅចំពោះ ព័ត៌មានផ្តល់ដោយប្រភពមួយ ដែលគេអាចយកទៅ ចុះផ្សាយដោយមិនបញ្ជាក់ប្រភពព័ត៌មាននោះ។
តុល្យភាព (Balance): ជាការផ្តល់ឱកាសឱ្យភាគីដែលពាក់ព័ទ្ធទាំងអស់ក្នុងរឿង ចម្រូងចម្រាស់មួយ និយាយអំពីបញ្ហារបស់គេ ហើយចុះផ្សាយព័ត៌មានពីគ្រប់ភាគីទាំងអស់ ដោយអព្យាក្រិត និងមិនលម្អៀងទៅរកភាគីណាមួយ ។
ការសម្ងាត់ (Confidentiality): ជាការការពារភាពអនាមិករបស់ប្រភពដែលអ្នក កាសែតបានសន្យា ជាថ្នូរនឹងការផ្តល់ព័ត៌មានឱ្យ ។
កាសែតខ្នាតមធ្យម (Tabloid): ជាលក្ខណៈបច្ចេកទេស វាជាកាសែតដែលមានទំហំតូច ជាងកាសែតខ្នាតធំ ។ ប៉ុន្តែ ជាទូទៅ វាជាកាសែតទាំងឡាយណាដែលសរសេរខ្ជះខ្ជាយ ហើយមានរូបភាពច្រើនលើសលប់ ផ្តោត លើរឿងឧក្រិដ្ឋកម្ម មនុស្ស​ល្បីល្បាញ កីឡា និងដំណឹងដទៃទៀតដែលមានចំណាប់អារម្មណ៍មនុស្សខ្លាំង។
ផែនការការងារ (Work plan): ជាផែនការធ្វើព័ត៌មានដែលស្មុគស្មាញ ដូចជាព័ត៌មាន បែបស៊ើបអង្កេត សម្រាប់បង្ហាញផ្លូវដល់អ្នកកាសែតក្នុងការប្រមូលព័ត៌មាន កំណត់មនុស្ស ដែលត្រូវសម្ភាសន៍ ព័ត៌មាន និងឯកសារ ដែលត្រូវការ កន្លែងដែលត្រូវទៅ ពេលវេលា និង ថវិកាដែលត្រូវចំណាយ។
ច្បាប់​ស្តីពី​ការ​គ្រប់គ្រង​ឱសថ
ជំពូក​ទី ១
៤- ផលិតផល​ដែល​ផ្សំ​ឡើង​ដោយ​មាន​ជាតិ​ពុល ដែល​មាន​ក្នុង​បញ្ជី​កំណត់​ដោយ​អនុក្រឹត្យ។
ប្រាសាទពិមាឃ
មើលផងដែរ
=មើលផងដែរ=