cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ហេនរីច ហឺត
Contact mechanics
To develop his theory Hertz used his observation of elliptical Newton's rings formed upon placing a glass sphere upon a lens as the basis of assuming that the pressure exerted by the sphere follows an elliptical distribution. He used the formation of Newton's rings again while validating his theory with experiments in calculating the displacement which the sphere has into the lens. K. L. Johnson, K. Kendall and A. D. Roberts (JKR) used this theory as a basis while calculating the theoretical displacement or indentation depth in the presence of adhesion in their landmark article "Surface energy and contact of elastic solids" published in 1971 in the Proceedings of the Royal Society (A324, 1558, 301–313). Hertz's theory is recovered from their formulation if the adhesion of the materials is assumed to be zero. Similar to this theory, however using different assumptions, B. V. Derjaguin, V. M. Muller and Y. P. Toporov published another theory in 1975, which came to be known as the DMT theory in the research community, which also recovered Hertz's formulations under the assumption of zero adhesion. This DMT theory proved to be rather premature and needed several revisions before it came to be accepted as another material contact theory in addition to the JKR theory. Both the DMT and the JKR theories form the basis of contact mechanics upon which all transition contact models are based and used in material parameter prediction in nanoindentation and atomic force microscopy. So Hertz's research from his days as a lecturer, preceding his great work on electromagnetism, which he himself considered with his characteristic soberness to be trivial, has come down to the age of nanotechnology.
Electromagnetic research
In 1886, Hertz developed the Hertz antenna receiver. This is a set of terminals which is not electrically grounded for its operation. He also developed a transmitting type of dipole antenna, which was a center-fed driven element for transmitting UHF radio waves. These antennas are the simplest practical antennas from a theoretical point of view.
In 1887, Hertz experimented with radio waves in his laboratory. These actions followed Michelson's 1881 experiment (precursor to the 1887 Michelson–Morley experiment), which did not detect the existence of aether drift. Hertz altered Maxwell's equations to take this view into account for electromagnetism. Hertz used a Ruhmkorff coil-driven spark gap and one meter wire pair as a radiator. Capacity spheres were present at the ends for circuit resonance adjustments. His receiver, a precursor to the dipole antenna, was a simple half-wave dipole antenna for shortwaves. Hertz published his work in a book titled: Electric waves: being researches on the propagation of electric action with finite velocity through space.
កីឡាអាស៊ីខាងកើតឆ្នាំ១៩៩៣
កីឡាអាស៊ីខាងកើតលើកទី១ ត្រូវបានធ្វើឡើងនៅទីក្រុង សៀងហៃ ប្រទេសចិន ពីថ្ងៃទី៩ ដល់ទី១៨ ឧសភា ១៩៩៣។
ចំនួនមេដាយ
(ប្រទេសម្ចាស់ផ្ទះត្រូវបានដាក់ពណ៌)
ហេនរីច ហឺត
Electromagnetic research
Through experimentation, he proved that transverse free space electromagnetic waves can travel over some distance. This had been predicted by James Clerk Maxwell and Michael Faraday. With his apparatus configuration, the electric and magnetic fields would radiate away from the wires as transverse waves. Hertz had positioned the oscillator about 12 meters from a zinc reflecting plate to produce standing waves. Each wave was about 4 meters. Using the ring detector, he recorded how the magnitude and wave's component direction vary. Hertz measured Maxwell's waves and demonstrated that the velocity of radio waves was equal to the velocity of light. The electric field intensity and polarity was also measured by Hertz. (Hertz, 1887, 1888).
The Hertzian cone was first described by Hertz as a type of wave-front propagation through various media. His experiments expanded the field of electromagnetic transmission and his apparatus was developed further by others in the radio. Hertz also found that radio waves could be transmitted through different types of materials, and were reflected by others, leading in the distant future to radar.
Hertz helped establish the photoelectric effect (which was later explained by Albert Einstein) when he noticed that a charged object loses its charge more readily when illuminated by ultraviolet light. In 1887, he made observations of the photoelectric effect and of the production and reception of electromagnetic (EM) waves, published in the journal Annalen der Physik. His receiver consisted of a coil with a spark gap, whereby a spark would be seen upon detection of EM waves. He placed the apparatus in a darkened box to see the spark better. He observed that the maximum spark length was reduced when in the box. A glass panel placed between the source of EM waves and the receiver absorbed ultraviolet radiation that assisted the electrons in jumping across the gap. When removed, the spark length would increase. He observed no decrease in spark length when he substituted quartz for glass, as quartz does not absorb UV radiation. Hertz concluded his months of investigation and reported the results obtained. He did not further pursue investigation of this effect, nor did he make any attempt at explaining how the observed phenomenon was brought about.
Hertz did not realize the practical importance of his experiments. He stated that, Asked about the ramifications of his discoveries, Hertz replied, His discoveries would later be more fully understood by others and be part of the new "wireless age". In bulk, Hertz' experiments explain reflection, refraction, polarization, interference, and velocity of electric waves.
Death at age 36
In 1892, an infection was diagnosed (after a bout of severe migraines) and Hertz underwent some operations to correct the illness. He died of Wegener's granulomatosis at the age of 36 in Bonn, Germany in 1894, and was buried in Ohlsdorf, Hamburg at the Jewish cemetery.
Hertz's wife, Elizabeth Hertz (maiden name: Elizabeth Doll), did not remarry. Heinrich Hertz left two daughters, Joanna and Mathilde. Subsequently, all three women left Germany in the 1930s and went to England, after the rise of Adolf Hitler. Charles Susskind interviewed Mathilde Hertz in the 1960s and he later published a book on Heinrich Hertz. Heinrich Hertz's daughters never married and he does not have any descendants, according to the book by Susskind.
Legacy and honors
His nephew Gustav Ludwig Hertz was a Nobel Prize winner, and Gustav's son Carl Hellmuth Hertz invented medical ultrasonography.
The SI unit hertz (Hz) was established in his honor by the IEC in 1930 for frequency, an expression of the number of times that a repeated event occurs per second. It was adopted by the CGPM (Conférence générale des poids et mesures) in 1960, officially replacing the previous name, the "cycle per second" (cps).
In 1969 (East Germany), a Heinrich Hertz memorial medal was cast. The IEEE Heinrich Hertz Medal, established in 1987, is "for outstanding achievements in Hertzian waves [...] presented annually to an individual for achievements which are theoretical or experimental in nature".
A crater that lies on the far side of the Moon, just behind the eastern limb, is named in his honor. The Hertz market for radio electronics products in Nizhny Novgorod, Russia, is named after him. The Heinrich-Hertz-Turm radio telecommunication tower in Hamburg is named after the city's famous son.
Hertz is honored by Japan with a membership in the Order of the Sacred Treasure, which has multiple layers of honor for prominent people, including scientists.
Heinrich Hertz has been honored by a number of countries around the world in their postage issues, and in post-World War II times has appeared on various German stamp issues as well.
On his birthday in 2012, Google honored Hertz with a Google doodle inspired by his life's work on its home page.
Nazi revisionism
Although Hertz would not have considered himself Jewish, his "Jewish" portrait was removed by the Nazis from its prominent position of honor in Hamburg's City Hall (Rathaus) because of his partly "Jewish ancestry." Hertz was a Lutheran; and although his father’s family had been Jewish, his father had converted to Catholicism before marrying. The painting has since been returned to public display.
ខែចន្ទគតិ និង សូរិយគតិ
១១11uyq A y mg h ៛1111
- ==
ចន្ទគតិ
រៀបរៀងដោយ សុខគឹមហេង ឯកសារយោង
ជាតិខេមរា
​​អារក្សអ្នកតាម្ចាស់ទឹកដី ​ ជនជាតិខ្មែរតែងតែហៅមាតុភូមិរបស់ខ្លួនថា “ទឹកដី “ នៅមុនពេលដែលគេហៅប្រទេសយើងថា ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។ ជារៀងរាល់ឆ្នាំ ទឹកជនន់ដែលមានប្រភពមកពីទីបេ នាំដីល្បាប់មកចាក់វាលទំនាបដីធំធេង ដែលស្ថិតនៅចំកណ្ដាលឥណ្ឌូចិនភាគអាគ្នេយ៍។ នៅភាគខាងកើតភាគវាលទំនាបនេះ មានជួនភ្នំទាបៗនៃជួនភ្នំអណ្ណាម បណ្តាលអោយខ្យល់ព្យុះ អាចបក់បោកមកលើប្រទេសកម្ពុជាក្នុងរដូវវស្សាបាន។ នៅភាគខាងលិចមាន ជួរភ្នំក្រវាញ ដែលជារនាំងមិនអោយមនុស្សឆ្លងចេញចូលទៅរកសមុទ្របានដោយទេ។ ហើយនៅភាគខាងជើង មានជួរភ្នំដងរែងជាកំផែងខ្ពស់ ដើរឆ្លងកាត់ពុំបានទេ។ រីឯភាគខាងវិញ ជាតំបន់ដែរបើកចំហរទៅសមុទ្រ។ មានតែច្រកនៅចន្លោះជួរភ្នំក្រវាញ និងជួរភ្នំដងរែងខ្លះប៉ុណ្ណោះ ដែរអាចអោយធ្វើដំណើរទៅកាន់ពាយព្យបាន ។ នៅចំកណ្ដាលប្រទេសកម្ពុជាយើង មានបឹងទន្លេសាបដែលជាសំណលពីឈូងសមុទ្រកាលពីដើម។ បឹងទន្លេសាបមានត្រីច្រើនក្រៃលេងនឹង ច្រើនប្រភេទទៀត។ ត្រីជាច្រើនប្រភេទបានបាត់បង់ពីតំបន់នានានៅលើពិភពលោក គឺមានលស់តែនៅលើប្រទេសកម្ពុជាមួយតែប៉ុណ្ណោះ។ប្រហែលឆ្នាំ ៣៥០០ មុនគ្រឹស្តសករាជ មានមនុស្សនៅភាពខាងត្បូងនៃជ្រោយឥណ្ឌូចិនរួចទៅហើយ អ្នកទំាងនោះមានសម្បុរខ្មៅស្រអែម មានជាប់ពួកអំបូរ នឹងអ្នកស្រុកដើម ដែលរស់នៅលើកោះទាំងឡាយនៃសមុទ្រក្ដៅ នៃប្រទេសឥណ្ឌូនេស៊ី នឹងម៉ាលេស៊ី។ ជនទំាងនោះច្រើនតាំងទីលំនៅតំបន់ភ្នំខ្ពស់ដែលស្ថិតនៅជុំវិញ វាលទំនាបកណ្តាលដូចជា នៅបាត់ដំបង ម្លូរព្រៃ នៅមេមត់ នៅជប់ ចំការលើ ឬក៏នៅសរោងសែន ខាងត្បូងទន្លេសាប។ អ្នកខ្លះទៀតរស់នៅក្បែរកំពតនិងនៅតាមឆ្នេរឈូរសមុទ្រសៀម។ អ្នកឯកទេសខាងស្រាវជ្រាវបានរកឃើញសម្ភារៈ ប្រើប្រាស់ខ្លះរបស់ពួកអ្នកស្រុកដើមនៅកន្លែងទំាងនោះ។ អ្នកទាំងនោះ។ អ្នកឯកទេសបានសន្មតថា មានមនុស្សរស់នៅតាំងតែពីសម័យថ្មរលីង គឺប្រហែល ៣៥០០ឆ្នាំ មុនគ្រឹសស្តរាជកមម្លេះ។ មនុស្សទាំងនោះរស់នៅក្នុងព្រៃ ហើយសង់ខ្ទមនៅលើដើមឈើ។ទំលាប់បែបនេះបានឆ្លងមកទល់ និងសព្វថ្ងៃ។ដូច្នោះហើយទើបជនជាតិកម្ពុជាដែលជាកូនចៅរបស់បុព្វបុរស់ទាំងនោះ។ និយមសង់ផ្ទះនៅផុតពីដី។ អ្នកទាំងតែបោះចោលផ្លែឈើ ស្លឹកឈើ បរបាញ់សត្វ នេសាទត្រី និងដាំស្រូវសំរាប់ចិញ្ចឹមជីវិត។ គេចិញ្ចឹមគោក្របីដើម្បី ភ្ជួរស្រែ។ ពួរគេអាចរស់នៅបានក្នុងព្រៃបានល្អបង្គួរដែរ ព្រោះក្នុងឈាមរបស់ពួរគេមានកោសិការឈាម ក្រហមម្យ៉ាងហៅថា “Hemoglobine”ដែរមានការពារសរីរាង្គគេអោយឈ្នះជំងឺគ្រុនចាញ់បានមួយភាគធំ។ តាមអ្នកបច្ចេកទេសស្រាវជ្រាវ បុព្វបុរស់ទំាងគោរពបូជាវិញ្ញាណក្ខន្ធ អ្នកដែលបានចែកឋានទៅហើយ។ ពួកគេថ្វាយសការៈបូជាចំពោះទេវតារក្សាទឹកដី ព្រៃភ្នំមាន “អ្នកតា” ជាដើម។ គេគោរពអារក្ស និងទេតាទំាងនោះទុកជាអ្នកបង្កបង្កើត ភូមិរបស់ពួកគេ ដូចជាម្ចាស់ស្រុកពិតៗ។ ពួកគេជឿថា អារក្សហ្នឹងហើយដែលតែងការពារភូមិផ្ដល់ផ្តល់សុខភាពអោយមេឃបង្អុរភ្លៀងទៀតទាត់ល្អ ធ្វើអោយបានភោគផលបានបបូរហូរហៀរ។ ដូច្នោះពួកគេ តែងតែសែនផ្លែឈើ នំ ចំនី ស្រា ជូនដល់ពួកគេអារក្សទាំងអស់នោះ ពួកគេនិងឈឺ ហើយនិងជួបគ្រោះថ្នាក់ដល់ជីវិតថែមទៀតផង។ ពស់នាគ ក្បាលបី ឬក្បាលប្រាំពីរជានិមិត្តរូប តំណាងឥទ្ធិពលរបស់ទេវតាទាំងអស់។ ទេវតាទំាងអាចផ្តល់ផលប្រយោជន៏ដល់ មនុស្ស និងធ្វើបាបមនុស្សដល់មនុស្សដែរ។ ដូច្នោះ គេត្រូវតែគោរពអារក្សអ្នកតាទំាងនោះជាចាំបាច់។
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ប្រវត្តិសាស្រ្តខ្មែរ
កប៉ាល់ជួង
right|thumb|150px
កប៉ាល់ជួង ឬ កណ្តឹងកប៉ាល់ គឺជាកណ្តឹងនៅលើកប៉ាល់ដែលប្រើសម្រាប់ចង្អុលបង្ហាញពេលវេលាក៏ដូចជាមុខងារប្រពៃណីផ្សេងទៀត កណ្តឹងខ្លួនឯងជាធម្មតាត្រូវបានធ្វើពីលង្ហិនឬសំរិទ្ធ ហើយជាធម្មតាមានចារឹកឈ្មោះកប៉ាល់ ឬដាក់នៅលើវា ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:កណ្តឹង ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:វាក្យ​សព្ទ​សមុទ្រ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:កងទ័ពជើងទឹក ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:សញ្ញាពេលវេលា ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ប្រព័ន្ធវាស់វែងពេលវេលា
ថ្ងៃណាក៏នឹកអូន
ថ្ងៃណាក៏នឹកអូន
បទភ្លេងនិងទំនុកច្រៀង ដោយអ្នកស្រី កែវ ចន្ទ័បូរណ៍ សម្រួលបទភ្លេង ដោយ​លោក នភ ហង្សផលា
បន្ទរ. ឧិព្រលឹង! អូនដឹងទេ? ដឹងទេថាបងនឹក ព្រលប់! យប់ព្រឹក! បងរលឹក បងនឹក នឹកជីវ៉ា នឹកណាស់! នឹកណាស់! នឹកស្នេហា! នឹកធិតា ម្ចាស់ចិន្តាគ្មានល្ហើយល្ហែ។
1/ រាល់ថ្ងៃបងនឹកតែអូន នឹមនួននាងដឹងឬទេ? រៀមនឹកតែម្ចាស់ចិត្តស្នេហ៍ ពុំល្ហែល្ហើយស្រាកស្រាន្ត។ 2/ ដឹងទេ ឧិពៅបងអើយ ត្រាណត្រើយមុំមាសកល្យាណ រលឹកតែកែវភុំផាន គ្មានស្រាន្តវេលាណា។
ហូ ណូន
{| style="clear:both; background:none; color:black;"
ជីវប្រវត្តិ
លោកជំទាវ ហូ ណូន កើតនៅថ្ងៃទី០៥ ខែមករា ឆ្នាំ១៩៤៧នៅភូមិរតនៈ សង្កាត់ស្វាយប៉ោ ស្រុកសង្កែ ខេត្តបាត់ដំបង។ លោកជំទាវ បច្ចុប្បន្នកាន់តំណែងជាប្រធាន គណៈកម្មការសុខាភិបាល សង្គមកិច្ច អតីតយុទ្ធជន យុវនីតិសម្បទា ការងារ បណ្តុះបណ្តាលវិជ្ជាជីវៈ និងកិច្ចការនារី នៃរដ្ឋសភា។ លោកជំទាវ មានគ្រួសារ និងមានកូនចំនួន១នាក់។
គ្រឿងឥស្សារិយស
ចំនាត់ថ្នាក់ក្រុម:ស្រ្តីខ្មែរ ចំនាត់ថ្នាក់ក្រុម:អ្នកល្បីឈ្មោះរបស់ខ្មែរ
កីឡាអាស៊ីខាងកើតឆ្នាំ១៩៩៧
កីឡាអាស៊ីខាងកើតលើកទី២ ត្រូវបានធ្វើឡើងនៅទីក្រុង ពូសាន់ ប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូង ពីថ្ងៃទី១០ ដល់ទី១៩ ឧសភា ១៩៩៣។
ចំនួនមេដាយ
(ប្រទេសម្ចាស់ផ្ទះត្រូវបានដាក់ពណ៌)
ក (អសង្ស័យកម្ម)
សំដៅលើ៖
តារាងអាំងតេក្រាលនៃអនុគមន៍ច្រាស់ត្រីកោណមាត្រ
ខាងក្រោមនេះជាតារាងអាំងតេក្រាល (ព្រីមីទីវ) នៃអនុគមន៍ច្រាស់ត្រីកោណមាត្រ។ សំរាប់តារាងពេញលេញ សូមមើលតារាងអាំងតេក្រាល។ ចំនាំ៖ អក្សរកាត់របស់អនុគមន៍ច្រាស់ត្រីកោណមាត្រអាចសរសេរ​តាមរបៀបបីយ៉ាង។ ឧទាហរណ៍ អនុគមន៍អាកស៊ីនុសអាចសរសេរជា sin−1, asin, ឬ arcsin។ នៅក្នុងអត្ថបទនេះ យើងជ្រើសរើសយកការសរសេរ arcsin ដែលគេនិយមសរសេរ។
អាកកូតង់សង់
អនុគមន៍ច្រាស់ត្រីកោណមាត្រ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:គណិតវិទ្យា
ចិត្តស្នេហ៍មួយនិងមួយ
ចិត្តស្នេហ៍មួយនិងមួយ ទំនុកច្រៀងនិងបទភ្លេង ដោយអ្នកស្រី កែវ ចន្ទ័បូរណ៍ សម្រួលបទភ្លេង ដោយលោក នភ ហង្សផលា
1/ ទឹកហូរ ហូរទៅ ទៅសែនឆ្ងាយ នាំចិត្តស្តាយ ស្តាយស្នេហ៍ ស្នេហ៍វរនាថ ទឹកហូរ ហូរនាំ ចិត្តចង្អៀត ថាបងឃ្លាត ឃ្លាតអូន ត្រឹមតែកាយ។
2/ ទឹកភ្នែក ហូរជ្រែក រង្វង់ភក្រ្ត បញ្ជាក់ ចិត្តស្មគ្រ័ លើឆោមឆាយ ឃ្លាតតែខ្លួន តែចិត្ត មិនឃ្លាតឡើយ ឧិត្រាណត្រើយ បងស្នេហ៍ពិត ឥតថ្ងៃប្រែ។
បន្ទរ. ពៅបងអើយ! កុំឡើយសោកា ជឿបងណា ណាមាសមេ បងនឹងវិល វិលវិញ ជួបមាសស្នេហ៍ ថ្នមថែ ស្នេហ៍យើង ដូចសន្យា។
3/ ទឹកចិត្ត ចិត្តស្មគ្រ័ ស្មគ្រ័និមល ប្រគល់ ជូនអូន ស្ងួនចិន្តា សូមប្រណម្យ បែបន់ ឥន្ទទេវតា សច្ចា ស្នេហា មួយនិងមួយ (ស្ទួនបញ្ចប់)។
សិទ្ទិអ្នកនិពន្ទ
បុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ បុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ គឺជាបុណ្យដ៏ធំមួយរបស់ខេមរជន អ្នកកាន់ពុទ្ធសាសនា។ ពុទ្ធសាសនិកតែង ប្រារព្ធធ្វើ តាំងពីយូរណាស់មកហើយ ។ បុណ្យនេះគេធ្វើមាន ២ ថ្នាក់គឺ ដំបូងពីថ្ងៃ ១-២ រោច ទៅរហូតដល់ថ្ងៃ ១៤រោច ជាវារកភត្ត (ភត្តធ្វើតាមថ្ងៃ) ជាបន្តបន្ទាប់ ។ មួយថ្នាក់ទៀត តែមួយ ថ្ងៃនៅថ្ងៃ១៥រោច ហៅថាបុណ្យភ្ជុំ។ បុណ្យនេះក្នុងសម័យពុទ្ធកាល គេមិនហៅថាបុណ្យបិណ្ឌភ្ជុំ តែក៏មានលំនាំដូចគ្នា គឺធ្វើសង្ឃភត្តវារកភត្ត ដែលគេធ្វើរាល់ថ្ងៃ ឧបត្ថម្ភទំនុកបំរុងព្រះសង្ឃក្នុង វស្សា៣ខែនោះឯង ។បុណ្យកាន់បិណ្ឌ ជាពិធីដែលគេត្រូវចាប់ធ្វើឡើងតាំងពីថ្ងៃ ១ រោច ខែភទ្របទ ដើម្បីឧទ្ទិសផល្លានិសង្ឃដល់ជនដែលធ្វើមរណកាលទៅកាន់បរលោក ។ ពិធីនោះត្រូវធ្វើអស់កាលកន្លះខែគត់ ។នៅខែភទ្របទ មេឃមានអាកាសអួរអាប់ដោយពពកទឹក ចំនែកខាងរនោច ព្រះចន្ទដែលបញ្ចេញរស្មីនៅវេលាយប់ ក៏កាន់តែហោចទៅ ៗ ធ្វើឲ្យវេលាយប់កាន់តែងងឹតghkfhvvjggjfg
.
ម្ដង ៗ ។ នៅពេលនោះហើយ ដែលយមរាជ (ស្ដេចមច្ចុរាជ) ដោះលែងពួកសត្វនរកទាំងឡាយ ក្នុង ១ ឆ្នាំម្ដង ដើម្បីឲ្យឡើងទៅរកបងប្អូន កូនចៅ ដើម្បីនឹងទទួលកុសលផលបុណ្យ ដែលគេធ្វើឧទ្ទិសឲ្យ ។ ដោយសត្វនរក ជាអ្នកខ្លាចពន្លឺ ទើបអ្នកស្រុកនិយមធ្វើបុណ្យឲ្យអ្នកទាំងនោះនៅខែងងឹត ។ អ្នកខ្លះនិយាយថា តែដល់រដូវហើយ សត្វនរកដែលគេដោះលែងមក ខំដើររកបងប្អូនកូនចៅគ្រប់ ៧ វត្ត បើមិនឃើញអ្នកណាធ្វើបុណ្យឧទ្ទិសបញ្ជូនឲ្យទេ នោះនឹងកើតក្ដីស្រេកឃ្លាន ហើយនឹងប្រទេចផ្ដាសាដល់ញាតិមិត្តមិនលែងឡើយ ។ការដែលគេធ្វើបុណ្យក្នុងកន្លះខែក្នុងខែភទ្របទនោះ គេហៅថា “ កាន់បិណ្ឌ” ។ ពាក្យថាបិណ្ឌ មកពីពាក្យបាលីថា “ បិណ្ឌៈ” មានន័យថា “ ដុំបាយ” •	រឿងទាក់ទងនឹងបុណ្យភ្ជុំបិណ្ឌ អ្នកប្រាជ្ញ[នរណា?]បានបង្កើតឲ្យមានគម្ពីរ ៣ ដែលទាក់ទងទៅនឹងពិធីបុណ្យកាន់បិណ្ឌគឺ :គម្ពីរ បេតវត្ថុ : បកស្រាយពីរឿងប្រេត គម្ពីរអានិសង្ឃបិណ្ឌនិយាយអំពីផលនៃការធ្វើបុណ្យគម្ពីរពិទ្យាធរ ឬគម្ពីរវិជ្ជាធរៈ និយាយតំណាលអំពីប្រពៃណីរបស់ជាតិខែ្មរ ដែល ជាប់ទាក់ទងមកដល់សព្វថៃ្ងគម្ពីរវិមានវត្ថុ គម្ពីរធម្មបទ ជា ដើម...។បើតាមគម្ពីរ "ពិទ្យាធរ ឬវិជ្ជាធរ" មានតំណាលថា កាលនោះមាន ព្រះថេរមួយ អង្គឈ្មោះ ព្រះឧបគុត្តសេ្ថរ លោក មានអំណាចមានឥទ្ធិពលច្រើនណាស់ លោកក៏បាននិមន្តទៅធ្វើទស្សនកិច្ចនៅស្ថាននរក ដែលពោរពេញដោយ ភ្លើងឆេះ សន្ធោរសន្ធៅក្តៅខ្លាំង ប៉ុនែ្តដោយឥទ្ធិពល របស់លោក ក៏មានលេចចេញឲ្យមាននូវ ផ្កាឈូករត័្នមួយធំប៉ុនកងរាជរថ រួច លោកក៏គង់នៅលើផ្កាឈូកនោះ ហើយផ្កាឈូកនោះ ក៏ហោះកាត់ស្ថាននរក ដែលធើ្វឲ្យ ព្រះអង្គត្រជាក់ស្រួល មិនបណ្តាលឲ្យប៉ះពាល់ដល់ភ្លើងកម្តៅស្ថាននរកឡើយ។ រីឯពួកសត្វនរកវិញគ្រាន់តែដឹងថា ព្រះឧបគុត្តសេ្ថរលោក និមន្តទៅភ្លាមក៏ធ្វើឲ្យ ពួកសត្វនរកទាំងនោះមានការភ្ញាក់ផ្អើលយ៉ាងខ្លាំង ។ ពួកសត្វនរកទាំង នោះមានការកោតខ្លាចនូវ ភាពអស្ចារ្យនេះយ៉ាងខ្លាំង ក៏នាំគ្នាចុះមក អបអរសាទរ ហើយសួរអំពី ឬទិ្ធបារមីរបស់ព្រះអង្គ លោកក៏បាន ពន្យល់ សមែ្តងធម៌‌ទេសនាអោយពួកសត្វនរកទាំងនោះស្តាប់ ក្រោយមកលោក ក៏បានលាត្រឡប់ មកស្ថានមនុស្សវិញ ហើយពួកសត្វនរកទាំងនោះបានផ្តាំផ្ញើថា : "ទូលព្រះបង្គំទាំងអស់គ្នាសព្វថៃ្ងនេះលំបាកវេទនាណាស់ ណាកម្តៅភ្លើងនរក ណាអត់អាហារ មិនដែលមានសាច់សាលោហិតណាលើកយក អាហារភោជន ឬ បច្ច័យបួនមកឧបត្ថម្ភខ្ញុំម្តងណាទេ គឺខ្ញុំអត់ឃ្លាននោះខ្លាំងណាស់ រោគាព្យាធិ ជំងឺតម្កាត់ក៏មានច្រើនដែរ អ៊ីចឹងបើតេជគុណនិមន្តទៅស្ថានមនុស្សលោកវិញ សូមព្រះតេជគុណមេត្តាផ្សព្វផ្សាយឲ្យ បងប្អូនញាតិមិត្ត ម៉ែ ឪ ជីដូន ជីតា របស់ខ្ញុំធ្វើបុណ្យ និមន្តព្រះសង្ឃមក ដាក់បិណ្ឌ ឬកាន់បិណ្ឌផង រួចហើយ ផ្សព្វផ្សាយពរសព្វសាធុការផល្លានិសង្ឃ បុណ្យដាក់បិណ្ឌដល់ទូល ព្រះបង្គំទាំងអស់គ្នាផង ដើម្បីអោយបានផលជួបឧបត្ថម្ភឲ្យ បានឆែ្អតស្កប់ស្កល់បាត់ទុក្ខវេទនាតទៅ"។ព្រះឧបគុត្តតេ្ថរ ក៏នាំយកបណ្តាំទាំងនោះទៅក្រាបបង្គំទូលសេ្តចនាពេលនោះទៅ។ គ្រាន់តែថ្វាយព្រះពរប៉ុណ្ណឹងសេ្តចក៏ធ្វើជា ចុតហ្មាយ ផ្សព្វផ្សាយដល់ប្រជារាស្រ្តគ្រប់ៗគ្នា ក្នុងព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ដើម្បីឲ្យប្រជារាស្រ្តទាំងអស់ធ្វើបុណ្យដាក់បិណ្ឌ ឬកាន់បិណ្ឌនៅក្នុង រដូវវស្សាដោយផ្តាំផ្ញើទៀតថា ឲ្យធ្វើចំនៅថៃ្ង ១រោច ខែភទ្របទរហូតដល់ ថៃ្ង១៥រោច ខែភទ្របទ ឬដាច់ខែដោយហេតុនេះហើយដែល នាំឲ្យមានពិធីកាន់បិណ្ឌជាប្រពៃណី តាំងពីពេលនោះរហូតមកដល់សព្វថៃ្ងនេះ។ ក្នុងសិលាចរឹករបស់ព្រះបាទយសោវរ្ម័ន ដែលទ្រង់សោយរាជសម្បត្តិក្នុងរវាង គ.ស. ៨៨៩ ដល់ ៩១០ យើងដឹងថា នៅក្នុងអាវាសជាច្រើនដែលព្រះអង្គទ្រង់បានកសាងគេតែងធ្វើពិធីបូជាបាយបិណ្ឌចំពោះវិញ្ញាណក្ខ័ន្ធអ្នកស្លាប់ក្នុងចំបាំងរាំងជល់ និង ចំពោះខ្មោចដែលគ្មានបងប្អូនជាទីពឹងទាំងឡាយជារៀងរាល់ខែ ។
ការបោះបាយបិណ្ឌរូបថត •	ប្រេត បើតាមគម្ពីព្រះពុទ្ធសាសនាបានចែងថា មនុស្សដែលស្លាប់ទៅតែងទៅកើតទីផ្សេងៗតាមកម្មរបស់ខ្លួន។ មនុស្សចិត្ដអាក្រក់ ដែលបានធ្វើបាបកម្មផ្សេងៗ លុះស្លាប់ទៅតែងតែកើតជាប្រេត៤ប្រភេទ គឺប្រេតដែលចិញ្ចឹមជីវិតដោយខ្ទុះឈាម ប្រេតស្រេកឃ្លានអាហារជានិច្ច ប្រេតដែលភ្លើងឆេះជានិច្ច និងប្រេតដែលចិញ្ចឹមជីវិតដោយផលដែលបុគ្គលដទៃឧទ្ទិសទៅឱ្យ។ គេតែងនិយមជ្រើសរើសចំថ្ងៃរនោចខែភទ្របទ ព្រោះពេលវេលានោះព្រះចន្ទពុំសូវមានពន្លឺ ហើយចេះតែងងឹតទៅៗ ព្រោះឱកាសនោះហើយ ដែលយមរាជដោះលែងពួកប្រេតទាំងនោះឱ្យមករស់នៅលាយឡំជាមួយមនុស្សចាំទទួលភោគផលដែលបងប្អូនញាតិសន្ដាន ដែលញាតិឧទ្ទិសឱ្យ ព្រោះពួកប្រេតខ្លាចពន្លឺណាស់។ ប្រសិនបើរយៈពេល១៥ថ្ងៃ ពួកប្រេតដើររកគ្រប់វត្ដពុំមានឃើញបងប្អូនញាតិសន្ដានណាធ្វើបុណ្យបញ្ជូនកុសលទៅឱ្យទេ ពួកគេនឹងអត់បាយអត់ទឹកស្រេកឃ្លានរងទុក្ខវេទនាយ៉ាងក្រៃលែង ហើយនឹងជេរប្រទេចផ្ដាសាដល់បងប្អូនញាតិកាទាំងឡាយឱ្យហិនហោចទ្រព្យសម្បត្ដិ ព្រាត់ប្រាស់ឪពុកម្ដាយ ប្ដីប្រពន្ធ កូនចៅ ញាតិផៅទាំងប្រាំពីរសន្ដាន។ •	ការបោះបាយបិណ្ឌ នៅព្រលឹមម៉ោង៤ព្រឹក ប្រជាពលរដ្ឋតែងតែនាំគ្នាដើរទៅវត្ដអារ៉ាមនានានៅក្នុងភូមិ ឬនៅក្បែរផ្ទះរបស់ខ្លួន ជាមួយនឹងនំចំណីដែលធ្វើរួចជាស្រេចដាក់ក្នុងចាន ឬស្បោងដើម្បីទៅវត្ដ។ ការបោះបាយបិណ្ឌជាជំនឿអរូបិយមួយផងដែរ ដែលប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរយើងនិយមធ្វើជារៀងរាល់ព្រឹក ដើម្បីបញ្ជូនឬឧទ្ទិសកុសលឱ្យទៅញាតិសន្ដានសាច់សាលោហិតដែល បានចែកឋានទៅបរលោក។
សូមអរព្រះគុណ និង អរគុណ
ញញឹមអប្សរា
ញញឹមអប្សរា
ទំនុកច្រៀងនិងបទភ្លេង ដោយអ្នកស្រី កែវ ចន្ទ័បូរណ៍ សម្រួលបទភ្លេង ដោយលោក នភ ហង្សផលា
1/ ស្នាមញញឹម ប៉ប្រឹមស្រស់ សម្រស់ថ្លា ជាចំណារ ចារដួងចិត្ត ផ្តិតហឬទ័យ ស្នាមញញឹម ផ្តល់សង្ឃឹម គាប់ចិត្តក្រៃ បងបេតី កល្យាណី ស្រីខេមរា។ 2/ ស្នាមញញឹម ព្រឹកព្រលឹម សែនរាក់ទាក់ សោភ័ណភក្រ្ត ពិតមានលក្ខណ៍ គួរចេតនា ស្នាមញញឹម ល្អប៉ប្រឹម ពេញនេត្រា ថ្នមចិន្តា អោយរៀមរ៉ា លង់ក្តីស្នេហ៍។
បន្ទរ. ញញឹមអើយ ត្រាណត្រើយ នាំភាពបំព្រង ញញឹមចង ចំណងចិត្ត ឥតប្រួលប្រែ ឧិ អប្សរា ញញឹម ស្រស់ស្រាយម៉្លេះទេ ផ្តិតមន្តស្នេហ៍ ធិតាខ្មែរ យ៉ាងវរនាថ។
3/ ញញឹមទៅ ឧិ ឆោមឆ្លៅ ពៅអប្សរា ញញឹមចារ កម្លាំងចិត្ត ជូនផៅញាតិ បងសង្ឃឹម ស្នាមញញឹម មិនឃ្លាឃ្លាត ឧិ វរនាថ នាងញញឹម ត្រកាលអើយ។
ទឹកកកឈូស
រូបភាពតូច|កាលពីដើមរៀងមក ទឹកកកឈូសត្រូវបានគេយកទឹកកកដុំមកឈូសអោយក្លាយជាកំទិចទឹកកក ដែលអាចសូន្យជារាងផ្សេងៗបាន។ ទឹកកកឈូស គឺជាបង្អែម ឬជាភេជ្ជៈមួយប្រភេទដែលពលរដ្ឋសឹងតែគ្រប់គ្នាស្គាល់ និងចូលចិត្តទទួលទាន ។  ទឹកកកឈូសផ្សំឡើងអំពី ទឹកកកដែលគេឈូសឱ្យហ្មត់ ដាក់ក្នុងកែវ លាយគ្រាប់ជី សណ្តែកស្ងោរ ចាហួយខ្មៅ ទឹកស្ករក្រហម អាចមានខ្ទិះដូង និងគ្រឿងផ្សំផ្សេងទៀត ។ រដូវក្តៅទឹកកកឈូសកាន់តែឆ្ងាញ់ ។ នៅហាងធំៗទឹកកកឈូសអាចមានគ្រឿងផ្សំច្រើនជាង ។
ដើម្បីចង់លក់ដាច់បានច្រើន អ្នកលក់ទឹកកកដោយប្រើឈើឈូស តាមបែបបុរាណ ធ្វើទឹកស្ករដោយខ្លួនឯង ។
ទឹកកកឈូស ធានាថាឃើញហើយចង់ញ៉ាំហ្មង បើឃើញដោយសារទឹកកកឈូស មាន គ្រឿងបន្ថែមច្រើនមុខសំរាប់អោយអតិថិជនជ្រើសរើស ពិសេសនោះគឺ ទឹកស្ករដ៏ផ្អែមមុត មិនមែនតាលាន់ហើយមានសាច់ដូង ។
ពេលញ៉ាំទឹកកកឈូសកាលនៅក្មេងៗ ពិតជាអនុស្សាវរីយ៍ ដ៏មានន័យមួយ សម្រាប់យុវជនខ្មែរជាច្រើន ។
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ភេសជ្ជៈ
ឧិសថប្រោសចិន្តា
ឧិសថប្រោសចិន្តា
១/ ផ្កាឈូករីកស្រស់នៅលើផ្ទៃបឹង ភ្នែកគន់សម្លឹងឥតមានជិនណាយ សោភ័ណបុប្ផាល្អស្រស់ឆើតឆាយ នាំចិត្តសប្បាយស្បើយអស់ទុក្ខា។
២/ ផ្កាអើយអើយផ្កាដុះចេញពីភក់ គួរធំអាក្រក់ដិតជាប់នាសា ប្រែជាឧិសថប្រោសដួងចិន្តា អោយអារម្មណ៍ថ្លារីករាយក្សេមក្សាន្ត។
បន្ទរ. ផ្កាឈូករហង់រីកលើគង្គា រេរាំកាយាបង្អួតរូបប្រាណ បានយល់បុប្ផាចិត្តព្រួយស្រាកស្រាន្ត ក្លែបក្លិនកល្យាណសណ្តំទ័យា។
៣/ ផ្កាឈូកល្អដូចភក្រ្តញញឹមស្រស់ ថ្នមប្រណីប្រោស បេះដូងកំព្រា បានឈូកកំដរនែបនិត្យជាគ្នា ហឬទ័យកំព្រាស្បើយវិយោគស្នេហ៍។
រដ្ឋធម្មនុញ្ញនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា
<b> យើង ជាប្រជារាស្ត្រខែ្មរ ដែលធ្លាប់មានអារ្យធម៌ឧត្តុងឧត្តម ប្រទេសជាតិស្តុកស្តម្ភ ធំទូលាយថ្កុំថ្កើងរុងរឿង កិត្យានុភាពខ្ពង់ខ្ពស់ ភ្លឺចែងចាំងដូចពេជ្រ ពណ្ណរាយ បានធ្លាក់ខ្លួនដ៏សែនរន្ធត់ ក្នុងអំទ្បុងពីរទសវត្សចុងក្រោយនេះ ឆ្លងកាត់ទុក្ខសោក វិនាសអន្តរាយទ្រុឌទ្រោមឱនថយមហាសោក ស្តាយ បានភ្ញាក់រលឹកក្រោកឈរទ្បើង ចងបាច់ឆន្ទៈមោះមុត ប្តូរផ្តាច់ រួបរួមគ្នាពង្រឹង ឯកភាពជាតិ រក្សាការពារទឹកដីកម្ពុជា អធិបតេយ្យ ថ្លៃថ្លា និងអារ្យធម៌អង្គរដ៏បវរ កសាងប្រទេសជាតិឱ្យទៅជា ”កោះសន្តិភាព” ទ្បើងវិញផ្អែកលើប្រព័ន្ធប្រជា ធិបតេយ្យសេរីពហុបក្ស ធានាសិទ្ធិមនុស្សគោរពច្បាប់ទទួលខុសត្រូវខ្ពស់ ចំពោះវាសនាអនាគតជាតិឱ្យបានឈានទ្បើងរីកចំរើន លូតលាស់ សម្បូររុងរឿង ជានិច្ចនិរន្តរ៍។ ក្នុងឆន្ទៈមោះមុតនេះ យើងសរសេរចារឹកក្នុងរដ្ឋធម្មនុញ្ញ នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ដូចតទៅ៖</b>
មាត្រា​ ១​.-
ប្រទេស​កម្ពុជា​​ ជា​ព្រះរាជាណាចក្រ​ ដែល​ព្រះមហាក្សត្រ​ទ្រង់​ប្រតិបត្តិ​តាម​រដ្ឋធម្មនុញ្ញ​ និង​តាម​លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ​សេរី​ពហុបក្ស។
ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​ ជា​រដ្ឋ​ឯករាជ្យ​ អធិបតេយ្យ​ សន្តិភាព​ អព្យាក្រឹត​ អចិន្ត្រៃយ៍​ មិន​ចូល​បក្ស​សម្ព័ន្ធ។
មាត្រា​ ២​.-
បូរណភាព​ទឹកដី​របស់​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​​​ មិន​អាច​រំលោភ​បាន​ដាច់​ខាត​ក្នុង​ព្រំដែន​របស់​ខ្លួន​ដែល​មាន​កំណត់​​ ក្នុង​ផែនទី​ខ្នាត​ ១/១០០.០០០​ធ្វើ​នៅ​ចន្លោះ​ឆ្នាំ​១៩៣៣​-១៩៥៣ ហើយ​ដែល​ត្រូវ​បាន​ទទួល​ស្គាល់​ជា​អន្តរជាតិ​នៅ​ចន្លោះ​ ឆ្នាំ ១៩៦៣-១៩៦៩។
មាត្រា​ ៣​.-
ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​ ជា​រដ្ឋ​ដែល​មិន​អាច​បំបែក​បាន។
មាត្រា​ ៤​.-
បាវចនា​នៃ​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​គឺ​:ប្រទេស ជាតិ​ សាសនា​ ព្រះមហាក្សត្រ។
មាត្រា​ ៦​.-
ភ្នំពេញ​ ជា​រាជធានី​ នៃ​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា។
ទង់ជាតិ​ ភ្លេង​ជាតិ​ និង​ សញ្ញា​ជាតិ​ មាន​កំណត់​នៅ​ក្នុង​ឧបសម្ព័ន្ធ​ ១, ២​ និង​ ៣។
មាត្រា​ ៧​.-
ព្រះមហាក្សត្រ​កម្ពុជា​ ទ្រង់​គ្រងរាជ្យ​សម្បត្តិ​ ប៉ុន្តែ​ទ្រង់​មិន​កាន់​អំណាច​ឡើយ។
ព្រះមហាក្សត្រ​ ទ្រង់​ជា​ព្រះ​ប្រមុខ​រដ្ឋ​មួយ​ជីវិត។
អង្គ​ព្រះមហាក្សត្រ​ មិន​អាច​នរណា​រំលោភ​បំពាន​បាន​ឡើយ។
មាត្រា​ ៨​.-
ព្រះមហាក្សត្រ​ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ជា​និមិត្ត​រូប​នៃ​ឯកភាព​ជាតិ​ និង​ និរន្តរ៍ភាព​ជាតិ។
ព្រះមហាក្សត្រ​ ទ្រង់​ជា​អ្នក​ធានា​ឯករាជ្យ​ជាតិ​ អធិបតេយ្យ​ និង​បូរាណ​ភាព​ទឹកដី​ នៃ​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​ ទ្រង់​ជា​​អ្នក​ធានា​ការ​គោរព​សិទ្ធិ​ និង​សេរីភាព​​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ និង ​ការ​គោរព​សន្ធិសញ្ញា​អន្តរជាតិ។
មាត្រា​ ៩​.-
ព្រះមហាក្សត្រ​ ទ្រង់​មាន​តួនាទី​ខ្ពង់ខ្ពស់​​ជា​អាជ្ញា​កណ្ដាល​ ដើម្បី​ធានា​ការ​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​នៃ​អំណាច​សាធារណៈ​ឲ្យ​មាន​ភាព​ទៀងទាត់។
មាត្រា​ ១០.-
របប​រាជានិយម​កម្ពុជា​ ជា​របប​ជ្រើស​តាំង។ ព្រះមហាក្សត្រ​ទ្រង់​ឥត​មាន​ព្រះរាជ​អំណាច​ចាត់​តាំង​ព្រះ​រជ្ជទាយាទ​ សម្រាប់​គ្រងរាជ្យ​សម្បត្តិ​ឡើយ។
មាត្រា​ ១១​ ថ្មី.- ​
ក្នុង​ករណី​ដែល​ព្រះមហាក្សត្រ​ ពុំ​អាច​បំពេញ​ព្រះរាជ​ភារៈ​ជា​ព្រះ​ប្រមុខ​រដ្ឋ​បាន​ដូច​ធម្មតា​ ដោយ​ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ប្រឈួន​ជា​ទម្ងន់​ មាន​ការ​បញ្ជាក់​ដោយ​ក្រុម​គ្រូពេទ្យ​ជំនាញ​ ជ្រើស​រើស​ដោយ​​ប្រធាន​ព្រឹទ្ធសភា​ ប្រធាន​រដ្ឋសភា និង​ នាយករដ្ឋមន្ត្រី នោះ​ប្រធាន​ព្រឹទ្ធសភា បំពេញ​ភារកិច្ច​ប្រមុខ​រដ្ឋ​ជំនួស​ព្រះ​អង្គ​ក្នុង​ឋានៈ​ជា​ ព្រះរាជានុសិទ្ធិ។
ក្នុង​ករណី​ដែល​ប្រធាន​​ព្រឹទ្ធសភា​ ពុំ​មាន​លទ្ធភាព​បំពេញ​ភារកិច្ច​ជា​ប្រមុខ​រដ្ឋ​ជំនួស​ ព្រះមហាក្សត្រ​ក្នុង​ឋានៈ​ជា​ព្រះរាជានុសិទ្ធិ​ ពេល​ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ប្រឈួន​ជា​ទម្ងន់​ ដូច​មាន​ចែង​ក្នុង​វាក្យខ័ណ្ឌ​ខាង​លើ​ ប្រធាន​រដ្ឋសភា​ជា​អ្នក​បំពេញ​ភារកិច្ច​នេះ។
តំណែង​ជា​ប្រមុខរដ្ឋ​ ជំនួស​ព្រះមហាក្សត្រ​ក្នុង​ឋានៈ​ជា​ព្រះរាជានុសិទ្ធិ​នេះ​ អាច​នឹង​ដូរ​ឥស្សរជន​ផ្សេង​ទៀត​ ក្នុង​ករណី​ដូច​ដែល​បាន​ចែង​ក្នុង​វាក្យខ័ណ្ឌ​ខាង​លើ​ តាម​ឋានានុក្រម​ដូច​ត​ទៅ​:
មាត្រា​ ១២​ ថ្មី.-​
នៅ​ពេល​ព្រះមហាក្សត្រ​ទ្រង់​ចូល​ទីវង្គត​ ប្រធាន​ព្រឹទ្ធសភា​ទទួល​ភារកិច្ច​ជា​ប្រមុខរដ្ឋ​ស្ដី​ទី​ ក្នុង​ឋានៈ​ជា​ព្រះរាជានុសិទ្ធិ​នៃ​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា។
ក្នុង​ករណី​ដែល​ប្រធាន​ព្រឹទ្ធសភា​ ពុំ​មាន​លទ្ធភាព​បំពេញ​ភារកិច្ច​ជា​ប្រមុខ​រដ្ឋ​ស្ដី​ទី​ជំនួស​ ព្រះមហាក្សត្រ​ ក្នុង​ពេល​ព្រះអង្គ​ចូល​ទិវង្គត​ ការ​ទទួល​ភារកិច្ច​ជា​ប្រមុខ​រដ្ឋ​ស្ដី​ទី​ក្នុង​ឋានៈ​ជា​ព្រះរាជានុសិទ្ធិ​ ត្រូវ​អនុវត្ត​តាម​វាក្យខ័ណ្ឌ​ទី​ ២​ និង​ ទី​ ៣​ នៃ​មាត្រា​ ១១​ ថ្មី។
មាត្រា​ ១៣​ ថ្មី.- ​
សមាសភាព​នៃ​ក្រុមប្រឹក្សា​រាជ្យ​សម្បត្តិ​មាន​:
ការ​រៀបចំ​ និង​ ការ​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​នៃ​ក្រុមប្រឹក្សា​រាជ្យសម្បត្តិ​ នឹង​មាន​កំណត់​ក្នុង​ច្បាប់​មួយ។
មាត្រា​ ១៤.- ​
ត្រូវ​បាន​ជ្រើសរើស​ជា​ព្រះមហាក្សត្រ​ នៃ​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​សមាជិក​នៃ​ព្រះរាជវង្សានុវង្ស​ខ្មែរ​ ដែល​មាន​ព្រះ​ជន្មាយុ​យ៉ាង​តិច​ ៣០​ ព្រះវស្សា​ហើយ​ដែល​ជា​ព្រះរាជ​បច្ឆាញាតិ​ នៃ​ព្រះមហាក្សត្រ​ អង្គឌួង​ ឬ​ ព្រះមហាក្សត្រ​ នរោត្តម​ ឬ​ ក៏​ព្រះមហាក្សត្រ​ ស៊ីសុវត្ថិ។
មុន​ចូល​គ្រង​រាជ្យសម្បត្តិ​ ព្រះមហាក្សត្រ​ទ្រង់​ថ្លែង​សច្ចា​ប្រណិធាន​ ដូច​មាន​ចែង​ក្នុង​ឧបសម្ព័ន្ធ​ទី​ ៤។
មាត្រា​ ១៥.- ​
ព្រះជាយា​នៃ​ព្រះមហាក្សត្រ​ មាន​ព្រះរាជ​ឋានៈ​ជា​ព្រះមហេសី​ នៃ​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា។
មាត្រា​ ១៦.-
ព្រះមហេសី​ នៃ​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​ ពុំ​មាន​​ព្រះរាជ​សិទ្ធិ​ធ្វើ​នយោបាយ​ទទួល​តួនាទី​ជា​អ្នក​ដឹក​នាំ​រដ្ឋ​ ឬ​ជា​អ្នក​ដឹក​នាំ​រាជរដ្ឋាភិបាល​ ឬ​ទទួល​តួ​នាទី​រដ្ឋបាល​ ឬ​នយោបាយ​ឡើយ។
ព្រះមហេសី​ នៃ​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​ ទុក​ព្រះរាជ​កាយពល​បំពេញ​ព្រះរាជ​ភារៈ​បំរើ​ប្រយោជន៍​សង្គម​ មនុស្ស​ធម៌​ សាសនា​ និង​ ជួយ​ព្រះមហាក្សត្រ​ក្នុង​ព្រះរាជ​កាតព្វកិច្ច​ផ្នែក​ពិធីការ​ និង​ ការ​ទូត។
មាត្រា​ ១៧.-
ប្រការ​​ដែល​ព្រះមហាក្សត្រ​ ទ្រង់​គ្រង​រាជ្យ​សម្បត្តិ​ ប៉ុន្តែ​ទ្រង់​មិន​កាន់​អំណាច​ឡើយ​ ហើយ​ដែល​មាន​ចែង​ក្នុង​​វាក្យខ័ណ្ឌ​ទី​ ១​ នៃ​មាត្រា​ ៧​ នៃ​រដ្ឋធម្មនុញ្ញ​នេះ​ មិន​អាច​សុំ​កែ​ប្រែ​បាន​ជា​ដាច់ខាត។
មាត្រា​ ១៨​ ថ្មី.-
ព្រះមហាក្សត្រ​ព្រះអង្គ​ទ្រង់​ទាក់ទង​ជាមួយ​ព្រឹទ្ធសភា​ និង​រដ្ឋសភា​ដោយ​ព្រះរាជសារ។
មាត្រា​ ១៩​ ថ្មី.-
ព្រះមហាក្សត្រ​ទ្រង់​តែងតាំង​​នាយករដ្ឋមន្ត្រី​ និង​ ទ្រង់​តែងតាំង​គណៈរដ្ឋមន្ត្រី​ តាម​បែប​បទ​ដែល​មាន​ចែង​ក្នុង​មាត្រា​ ១១៩​ ថ្មី។
មាត្រា​ ២០.-
ព្រះមហាក្សត្រ​ទ្រង់​ទទួល​សវនាការ​ជា​ផ្លូវ​ការ​ពីរ​ដង​ក្នុង​មួយ​ខែ​ ឱ្យ​នាយករដ្ឋមន្ត្រី​ និង​ គណៈរដ្ឋមន្ត្រី​ចូល​​គាល់​រាយការណ៍​ទូល​ថ្វាយ​ទ្រង់​ជ្រាប​អំពី​សភាពការណ៍​ នៃ​ប្រទេស​ជាតិ។
មាត្រា​ ២១.-
តាម​សេចក្ដី​ស្នើ​របស់​គណៈរដ្ឋមន្ត្រី​ ព្រះមហាក្សត្រ​ទ្រង់​ឡាយ​ព្រះហស្ថលេខា​លើ​ព្រះរាជក្រឹត្យ​តែងតាំង​ ផ្លាស់ប្ដូរ​ ឬ​ បញ្ចប់​ភារកិច្ច​មន្ត្រី​ជាន់​ខ្ពស់​ស៊ីវិល​ និង​ យោធា​ ឯក​អគ្គរាជ​ទូត​ និង​ ប្រេសិត​វិសាមញ្ញ​ និង​ពេញ​សមត្ថភាព។
តាម​សេចក្ដី​ស្នើ​របស់​ឧត្ដម​ក្រុមប្រឹក្សា​នៃ​អង្គចៅក្រម​ ព្រះមហាក្សត្រ​ទ្រង់​ឡាយ​ព្រះហស្ថលេខា​លើ​ព្រះរាជក្រឹត្យ​តែងតាំង​ ផ្លាស់ប្ដូរ​ ឬ​ ដក​ចៅក្រម​ផ្នែក​យុត្តាធិការ។
មាត្រា​ ២២​ ថ្មី.-
នៅ​ពេល​ប្រជាជាតិ​ប្រឈម​មុខ​នឹង​គ្រោះ​ថ្នាក់​ ព្រះមហាក្សត្រ​ទ្រង់​ប្រកាស​ប្រទាន​ដំណឹង​ជា​សាធារណៈ​ ដាក់​ប្រទេស​ជាតិ​ស្ថិត​នៅ​ក្នុង​​ភាព​អាសន្ន​ក្រោយ​ពី​បាន​មតិ​ឯកភាព​ពី​ នាយករដ្ឋមន្ត្រី​ ប្រធាន​រដ្ឋសភា​ និង​ ប្រធាន​ព្រឹទ្ធសភា។
មាត្រា​ ២៣.- ​
ព្រះមហាក្សត្រ​ទ្រង់​ជា​មេ​បញ្ជា​ការ​កំពូល​ នៃ​កង​យោធពល​ខេមរភូមិន្ទ។ អគ្គ​មេ​បញ្ជា​ការ​រង​​កងយោធពលខេមរភូមិន្ទ​ ត្រូវ​បាន​តែងតាំង​ឡើង​ដើម្បី​បញ្ជា​កងយោធពលខេមរភូមិន្ទ​នេះ។
មាត្រា​ ២៤​ ថ្មី.-
ព្រះមហាក្សត្រ​ទ្រង់​គង់​ជា​ព្រះអធិបតី​ នៃ​ឧត្ដម​ក្រុមប្រឹក្សា​ការពារ​ជាតិ​ដែល​នឹង​ត្រូវ​បង្កើត​ឡើង​ដោយ​ច្បាប់​មួយ។
ព្រះ​មហាក្សត្រ​ទ្រង់​ប្រកាស​សង្គ្រាម​ ក្រោយ​ការ​អនុម័ត​របស់​រដ្ឋ​សភា និង​ព្រឹទ្ធសភា។
មាត្រា​ ២៥​.-
ព្រះមហាក្សត្រ​ទ្រង់​ទទួល​សារតាំង​ឯកអគ្គរដ្ឋទូត​ ឬ​ ប្រេសិត​វិសាមញ្ញ​ និង​ពេញ​សមត្ថភាព​នៃ​ប្រទេស​ក្រៅ​មក​ប្រចាំ​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា។
មាត្រា​ ២៦​ ថ្មី​.-
ព្រះ​មហាក្សត្រ​ទ្រង់​ឡាយ​ព្រះហស្តលេខា​លើ​សន្ធិសញ្ញា​ និង​ អនុសញ្ញា​អន្តរជាតិ​ ហើយ​ទ្រង់​ប្រទាន​សច្ចាប័ន​លើ​សន្ធិសញ្ញា​ និង​ អនុសញ្ញា​ទាំង​នេះ​ក្រោយ​បាន​ទទួល​ការ​អនុម័ត​យល់​ព្រម​ពី​រដ្ឋសភា​ និង​ ព្រឹទ្ធសភា។
មាត្រា​ ២៧​.-
ព្រះមហាក្សត្រ​ទ្រង់​មាន​ព្រះរាជ​សិទ្ធិ​បន្ធូរបន្ថយ​ទោស​ និង ​លើក​លែង​ទោស។
មាត្រា​ ២៨​ ថ្មី​.-
ព្រះមហាក្សត្រ​ ទ្រង់​ឡាយ​ព្រះហស្តលេខា​លើ​ព្រះរាជក្រម​ប្រកាស​ឲ្យ​ប្រើ​រដ្ឋធម្មនុញ្ញ​ ច្បាប់​ ដែល​រដ្ឋសភា​បាន​អនុម័ត​ និង​ ព្រឹទ្ធសភា​បាន​ពិនិត្យ​ចប់​សព្វគ្រប់​រួច​ហើយ​ និង​ ទ្រង់​ឡាយ​ព្រះហស្តលេខា​លើ​ព្រះ​រាជក្រឹត្យ​តាម​សេចក្ដី​ស្នើ​សុំ​ពី​ គណៈរដ្ឋមន្ត្រី។
មាត្រា​ ២៩​ ថ្មី​.-
ព្រះ​មហាក្សត្រ​ ទ្រង់​បង្កើត និង ប្រទាន​គ្រឿង​ឥស្សរិយយស​ជាតិ។
ព្រះ​មហាក្សត្រ​ ទ្រង់​សម្រេច​ប្រទាន​ឋានន្តរសក្ដិ​ ឋានៈ​យោធា និង​ ស៊ីវិល​តាម​ច្បាប់​កំណត់។
មាត្រា​ ៣០ ថ្មី​.-
ក្នុង​រយៈពេល​​ព្រះមហាក្សត្រ​ទ្រង់​អវត្ដមាន​ ប្រធាន​ព្រឹទ្ធសភា​ទទួល​ភារកិច្ច​ជា​ប្រមុខ​រដ្ឋ​ស្ដី​ទី។
ក្នុង​ករណី​ដែល​ប្រធាន​ព្រឹទ្ធសភា​ ពុំ​មាន​លទ្ធភាព​បំពេញ​ភារកិច្ច​ជា​ប្រមុខ​រដ្ឋ​ស្ដី​ទី​ជំនួស​ព្រះ​ មហាក្សត្រ​ ពេល​ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​អវត្ដមាន​ ការ​ទទួល​ភារកិច្ច​ជា​ប្រមុខ​រដ្ឋ​ស្ដី​ទី​ ត្រូវ​អនុវត្ត​តាម​វាក្យខ័ណ្ឌ​ទី ​២​ និង​ទី​ ៣​ នៃ​មាត្រា​ ១១ ​ថ្មី។
ជំពូក​ទី​ ៣​ អំពី​​សិទ្ធិ​ និង​ករណីយ​កិច្ច​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ ​
មាត្រា​ ៣១​.- ​
ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​មាន​ភាព​​ស្មើគ្នា​ចំពោះ​មុខ​ច្បាប់​ មាន​សិទ្ធិ​សេរីភាព​ និង​ ករណីយកិច្ច​ដូច​គ្នា​ទាំងអស់​​ ដោយ​ឥត​ប្រកាន់​ពូជសាសន៍​ ពណ៌​សម្បុរ​ ភេទ ​ភាសា​ ជំនឿ​សាសនា​ និន្នាការ​នយោបាយ​ ដើម​កំណើត​ជាតិ​ ឋានៈ​សង្គម​ ធនធាន​ ឬ​ ស្ថានភាព​ឯ​ទៀត​ឡើយ។ ការ​ប្រើ​សិទ្ធិ​សេរីភាព​ផ្ទាល់​ខ្លួន​របស់​បុគ្គល​ម្នាក់ៗ​ មិន​ត្រូវ​ឲ្យ​ប៉ះពាល់​ដល់​សិទ្ធិ​សេរីភាព​អ្នក​ដទៃ​ឡើយ។ ការ​ប្រើ​សិទ្ធិ​សេរីភាព​នេះ​ ត្រូវ​ប្រព្រឹត្ត​តាម​ល័ក្ខខ័ណ្ឌ​កំណត់​ក្នុង​ច្បាប់។
មាត្រា​ ៣២​.- ​
ជន​គ្រប់​រូប​មាន​សិទ្ធិ​រស់រាន​មាន​ជីវិត​ មាន​សេរីភាព​ និង​មាន​សន្តិសុខ​ផ្ទាល់​ខ្លួន។
ទោស​ប្រហារ​ជីវិត​ មិន​ត្រូវ​ឱ្យ​មាន​ឡើយ។
មាត្រា​ ៣៣​.- ​
ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​មិន​អាច​ត្រូវ​បាន​ដក​សញ្ជាតិ​ និរទេស​ ឬ​​ ចាប់​បញ្ជូន​ខ្លួន​ទៅ​ឱ្យ​ប្រទេស​ក្រៅ​ណា​មួយ​ឡើយ​ លើក​លែង​តែ​មាន​កិច្ច​ព្រមព្រៀង​ជាមួយ​គ្នា​ទៅ​វិញ​ទៅ​មក។
ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ ដែល​កំពុង​រស់នៅ​ឯ​បរទេស​ ត្រូវ​បាន​រដ្ឋ​គាំពារ។
ការ​ទទួល​សញ្ជាតិ​ខ្មែរ​ ត្រូវ​កំណត់​ក្នុង​ច្បាប់។
មាត្រា​ ៣៤​ ថ្មី​.- ​
ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ទាំងពីរ​​ភេទ​មាន​សិទ្ធិ​បោះឆ្នោត​ និង​អាច​ឈរ​ឈ្មោះ​ឱ្យ​គេ​បោះឆ្នោត។
ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ទាំងពីរ​ភេទ​ ដែល​មាន​អាយុ​យ៉ាង​តិច​ ១៨​ឆ្នាំ​ មាន​សិទ្ធិ​បោះឆ្នោត។
ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ទាំងពីរ​ភេទ​ ដែល​មាន​អាយុ​យ៉ាង​តិច​ ២៥​ឆ្នាំ​ អាច​ឈរ​ឈ្មោះ​ឱ្យ​គេ​​បោះ​ឆ្នោត​ជ្រើស​តាំង​ជា​តំណាងរាស្ត្រ។
កីឡាអាស៊ីខាងកើតឆ្នាំ២០០១
កីឡាអាស៊ីខាងកើតលើកទី៣ ធ្វើឡើងនៅទីក្រុង​អូសាកា ប្រទេសជប៉ុន ចាប់ពីថ្ងៃទី១៩ ដល់ ២៧ ឧសភា ២០០១។
រដ្ឋធម្មនុញ្ញនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា
ជំពូក​ទី​ ៣​ អំពី​​សិទ្ធិ​ និង​ករណីយ​កិច្ច​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ ​
ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ទាំងពីរ​ភេទ​ ដែល​មាន​អាយុ​យ៉ាង​តិច​ ៤០​ឆ្នាំ​អាច​ឈរ​ឈ្មោះ​ឱ្យ​គេ​បោះឆ្នោត​ជ្រើស​តាំង​ជា​សមាជិក​ព្រឹទ្ធសភា។
បទប្បញ្ញត្តិ​បន្ថយ​សិទ្ធិ​បោះឆ្នោត​ និង​ សិទ្ធិ​ឈរ​ឈ្មោះ​ឱ្យ​គេ​​បោះឆ្នោត​ត្រូវ​ចែង​ក្នុង​ច្បាប់​បោះឆ្នោត។
មាត្រា​ ៣៥​.-​ ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ទាំងពីរ​ភេទ​ មាន​សិទ្ធិ​ចូល​រួម​យ៉ាង​សកម្ម​ក្នុង​ជីវភាព​នយោបាយ​ សេដ្ឋកិច្ច​ សង្គមកិច្ច​ និង​ វប្បធម៌​របស់​ប្រទេស​ជាតិ។
កីឡាអាស៊ីខាងកើតឆ្នាំ២០០១
ចំនួនមេដាយ
(ប្រទេសម្ចាស់ផ្ទះត្រូវបានដាក់ពណ៌)
រដ្ឋធម្មនុញ្ញនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា
ជំពូក​ទី​ ៣​ អំពី​​សិទ្ធិ​ និង​ករណីយ​កិច្ច​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ ​
មាត្រា​ ៣៦​.- ​
ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ទាំងពីរ​ភេទ​​ មាន​សិទ្ធិ​ជ្រើសរើស​មុខ​របរ​សមស្រប​តាម​សមត្ថភាព​របស់​ខ្លួន​ តាម​សេចក្ដី​ត្រូវ​ការ​របស់​សង្គម។
ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ទាំងពីរ​ភេទ​ មាន​សិទ្ធិ​ទទួល​ប្រាក់​បំណាច់​ស្មើ​គ្នា​ ចំពោះ​ការងារ​ដូចគ្នា។
ការងារ​មេផ្ទះ​មាន​តម្លៃ​ស្មើ​គ្នា​នឹង​កម្រៃ​ ដែល​បាន​មក​ពី​ការងារ​ធ្វើ​នៅ​​ក្រៅ​ផ្ទះ។
ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ទាំងពីរ​ភេទ​ មាន​សិទ្ធិ​ទទួល​ការ​ធានា​រ៉ាប់រង​សង្គម​ និង​អត្ថប្រយោជន៍​ខាង​សង្គម​កិច្ច​ ដែល​មាន​ចែង​ក្នុង​ច្បាប់។
ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ទាំងពីរ​ភេទ​ មាន​សិទ្ធិ​បង្កើត​សហជីព​ និង​ ចូល​ជា​សមាជិក​សហជីព​នេះ។
ការ​រៀបចំ​ និង​ ការ​ ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​នៃ​សហជីព​ នឹង​មាន​កំណត់​ក្នុង​ច្បាប់។
មាត្រា​ ៣៧​.-​
សិទ្ធិ​ធ្វើ​កូដកម្ម​ និង​ ធ្វើ​បាតុកម្ម​ដោយ​សន្តិវិធី​ ត្រូវ​យក​មក​​អនុវត្ត​នៅ​ក្នុង​ក្របខ័ណ្ឌ​នៃ​ច្បាប់។
មាត្រា​ ៣៨​.- ​
ច្បាប់​រ៉ាប់រង​មិន​ឱ្យ​មាន​ការ​រំលោភ​បំពាន​លើ​រូប​រាងកាយ​បុគ្គល​ណា​មួយ​ឡើយ។
ច្បាប់​ការពារ​ ជីវិត​ កិត្តិយស​ និង​​ សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ។
ការ​ចោទប្រកាន់​ ការ​ចាប់​ខ្លួន​ ការ​ឃាត់​ខ្លួន​ ឬ​ការ​ឃុំ​ខ្លួន​ជន​ណា​មួយ​នឹង​អាច​ធ្វើ​ទៅ​កើត​ លុះ​ត្រា​តែ​អនុវត្ត​ត្រឹមត្រូវ​តាម​បញ្ញត្តិ​ច្បាប់។
ការ​បង្ខិតបង្ខំ​ ការ​ធ្វើ​បាប​លើ​រូបរាង​កាយ​​ ឬ​ប្រព្រឹត្តិកម្ម​ណា​មួយ​ដែល​បន្ថែម​ទម្ងន់​ ទណ្ឌកម្ម​ អនុវត្ត​ចំពោះ​ជន​ជាប់​ឃុំ​ឃាំង​ ឬ​ជាប់​ពន្ធនាគារ​ត្រូវ​ហាមឃាត់​មិន​ឱ្យ​ធ្វើ​ឡើយ។ អ្នក​ដៃ​ដល់​ អ្នក​រួម​ប្រព្រឹត្ត​ និង​អ្នក​សម​គំនិត​ត្រូវ​ទទួល​ទោស​តាម​ច្បាប់។
ការ​ទទួល​សារភាព​ ដែល​កើត​ឡើង​ពី​ការ​បង្ខិតបង្ខំ​តាម​ផ្លូវ​កាយ​ក្ដី​ តាម​ផ្លូវ​ចិត្ត​ក្ដី​ មិន​ត្រូវ​ទុក​ជា​ភស្តុតាង​នៃ​ពិរុទ្ធភាព​ទេ។
វិមតិសង្ស័យ​ ត្រូវ​បាន​ជា​ប្រយោជន៍​ដល់​ជន​ជាប់​ចោទ។
ជន​ជាប់​ចោទ​ណា​ក៏​ដោយ​ ត្រូវ​ទុក​ជា​មនុស្ស​ឥត​ទោស​ ដរាប​ណា​តុលាការ​មិន​ទាន់​កាត់​ទោស​ជា​ស្ថាពរ។
ជន​គ្រប់​រូប​ មាន​សិទ្ធិ​ការពារ​ខ្លួន​តាម​ផ្លូវ​តុលាការ។
មាត្រា​ ៣៩​.- ​
ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ មាន​សិទ្ធិ​ប្ដឹង​បរិហារ​ ប្ដឹង​តវ៉ា​ ឬ​ប្ដឹង​ទារ​សំណង​ជួសជុល​ការ​ខូចខាត​ ដែល​បណ្ដាល​មក​ពី​អំពើ​ខុស​ច្បាប់​របស់​អង្គការ​រដ្ឋ​ របស់​អង្គការ​សង្គម​ និង​ របស់​បុគ្គលិក​នៃ​អង្គការ​​ទាំង​នោះ។ ការ​ដោះស្រាយ​បណ្ដឹង​តវ៉ា​ និង​ សំណង​ជួសជុល​ការ​ខូចខាត​ ជា​សមត្ថកិច្ច​របស់​តុលាការ។
មាត្រា​ ៤០​.- ​
សេរីភាព​ក្នុង​ការ​ដើរ​ឆ្ងាយ​ ជិត​ និង​ តាំង​ទី​លំនៅ​ក្នុង​ស្ថានភាព​ស្រប​ច្បាប់​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ត្រូវ​បាន​គោរព។ ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ អាច​ចេញ​ទៅ​តាំង​ទី​លំនៅ​នៅ​ប្រទេស​ក្រៅ​ ឬ​ វិល​ត្រឡប់​មក​វិញ​បាន។
ការ​រក្សាសិទ្ធិ​មិន​ឲ្យ​រំលោភ​លើ​លំនៅឋាន​ និង​អាថ៌កំបាំង​នៃ​ការ​ឆ្លើយ​ឆ្លង​តាម​លិខិត​ តាម​សារ​ទូរលេខ​ ទូរពុម្ព​ ទូរគមន៍​ និង​តាម​ទូរស័ព្ទ​ ត្រូវ​បាន​ធានា។
ការ​ឆែកឆេរ​លំនៅឋាន​ សម្ភារៈ​ វត្ថុ​ និង​​ លើ​រូប​បុគ្គល​ ត្រូវ​ធ្វើ​ឱ្យ​ស្រប​នឹង​បញ្ញត្តិ​ច្បាប់។
ទួលតាមោក
ទួលតាមោ is the capital city of Bình Dương Province, Vietnam, located at around 10.96667°N, 106.65°W. The city has an area of 118.66 km², population is 244,277 (2012), and is located 20 km north of downtown Hồ Chí Minh City, on the left bank of the Saigon River, upstream from the city. Although this is an administratively separate city, it is considered as a satellite city of the Ho Chi Minh City Metropolitan Area.
រដ្ឋធម្មនុញ្ញនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា
ជំពូក​ទី​ ៣​ អំពី​​សិទ្ធិ​ និង​ករណីយ​កិច្ច​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ ​
មាត្រា​ ៤១​.-​
ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ មាន​សេរីភាព​ខាង​ការ​បញ្ចេញ​មតិ​របស់​ខ្លួន​ សេរីភាព​ខាង​សារព័ត៌មាន​​ សេរីភាព​ខាង​ការ​បោះពុម្ព​ផ្សាយ​ សេរីភាព​ខាង​ការ​ប្រជុំ។ ជន​ណា​ក៏​ដោយ​មិន​អាច​ឆ្លៀត​ប្រើ​សិទ្ធិ​នេះ​ដោយ​រំលោភ​ នាំ​ឱ្យ​ប៉ះពាល់​ដល់​កិត្តិយស​របស់​អ្នក​ដទៃ​ ដល់​ទំនៀមទម្លាប់​ល្អ​របស់​សង្គម​ ដល់​សណ្ដាប់ធ្នាប់​សាធារណៈ​ និង​ ដល់​សន្តិសុខ​ជាតិ​​បាន​ឡើយ។ របប​សារព័ត៌មាន​ ត្រូវ​រៀបចំ​ឡើង​ដោយ​ច្បាប់។
មាត្រា​ ៤២​.- ​
ទួលតាមោក
Administrative divisions
Thủ Dầu Một has 11 wards:
រដ្ឋធម្មនុញ្ញនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា
ជំពូក​ទី​ ៣​ អំពី​​សិទ្ធិ​ និង​ករណីយ​កិច្ច​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ ​
ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ មាន​សិទ្ធិ​បង្កើត​សមាគម​ និង​ គណបក្ស​នយោបាយ។ សិទ្ធិ​នេះ​ត្រូវ​កំណត់​ក្នុង​ច្បាប់។
ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ទាំងឡាយ​ អាច​ចូល​រួម​ក្នុង​អង្គការ​មហាជន​ ជួយ​គ្នា​ទៅ​វិញ​ទៅ​មក​ ការពារ​​សមិទ្ធផល​ជាតិ​ និង​ សណ្ដាប់​ធ្នាប់​សង្គម។
មាត្រា​ ៤៣​.- ​
ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ទាំងពីរ​ភេទ​ មាន​សិទ្ធិ​ពេញ​ទី​ខាង​ជំនឿ។
ទួលតាមោក
Administrative divisions
3 communes:
Economy
Thủ Dầu Một has been seen a rapid expansion and economic development since 1997, as the province has become an important industrial hub of the region. In January 2007, this city was officially recognized as a third-class town, It became a city in July 2012. There is a 4200-ha urban-tech park under development here. Thủ Dầu Một will be a modern city within the Hồ Chí Minh City Metropolitan Area (including Thủ Dầu Một City, Nhơn Trạch City, Tân An City, Biên Hòa City and parts of Đồng Nai and Bình Dương provinces).
រដ្ឋធម្មនុញ្ញនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា
ជំពូក​ទី​ ៣​ អំពី​​សិទ្ធិ​ និង​ករណីយ​កិច្ច​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ ​
សេរីភាព​ខាង​ជំនឿ​ និង​ ការ​ប្រតិបត្តិ​ខាង​ផ្លូវ​សាសនា​ ត្រូវ​បាន​រដ្ឋ​ធានា​ក្នុង​ល័ក្ខខ័ណ្ឌ​ដែល​មិន​ប៉ះពាល់​ដល់​ជំនឿ​ ឬ​សាសនា​ដទៃ​ទៀត​ ដល់​សណ្ដាប់ធ្នាប់​ និង​ សន្តិសុខ​សាធារណៈ។
ព្រះពុទ្ធសាសនា​ ជា​សាសនា​របស់​រដ្ឋ។
មាត្រា​ ៤៤​.- ​
កម្ម​សិទ្ធិ​ឯកជន​ស្រប​ច្បាប់​ ស្ថិត​នៅ​ក្រោម​ការ​គាំពារ​នៃ​ច្បាប់។
ដែល​នឹង​ដក​ហូត​កម្មសិទ្ធិ​ អំពី​ជន​ណា​មួយ​បាន​នោះ​ លុះ​ត្រា​តែ​ប្រយោជន៍​សាធារណៈ​តម្រូវ​ឱ្យ​ធ្វើ​ ក្នុង​ករណី​ដែល​ច្បាប់​បាន​បញ្ញត្តិ​ទុក​ ហើយ​ត្រូវ​​ផ្ដល់​សំណង​ជា​មុន​ ដោយ​សមរម្យ​ និង​ យុត្តិធម៌។
មាត្រា​ ៤៥​.-​
ការ​រើសអើង​គ្រប់​ប្រភេទ​ ប្រឆាំង​នឹង​ស្ត្រី​ភេទ​​ ត្រូវ​បំបាត់​ចោល។
ការ​ធ្វើ​អាជីវកម្ម​លើ​ការងារ​របស់​ស្ត្រី​ ត្រូវ​ហាមឃាត់។
បុរស​ និង​ ស្ត្រី​មាន​សិទ្ធិ​ស្មើ​គ្នា​ក្នុង​គ្រប់​វិស័យ​ទាំងអស់​ ជា​ពិសេស​ក្នុង​អាពាហ៍ពិពាហ៍​ និង​ គ្រួសារ។
អាពាហ៍ពិពាហ៍​ ត្រូវ​ធ្វើ​តាម​ល័ក្ខខ័ណ្ឌ​ដែល​មាន​ចែង​ក្នុង​ច្បាប់​ និង​តាម​គោលការណ៍​ស្ម័គ្រ​ចិត្ត​ ប្ដី​មួយ​ ប្រពន្ធ​មួយ។
មាត្រា​ ៤៦​.-​
អំពើ​លក់​ដូរ​មនុស្ស​ អំពើ​ធ្វើ​អាជីវកម្ម​ផ្នែក​ពេស្យាកម្ម​ និង​ អំពើ​អាសអាភាស​ ដែល​ប៉ះពាល់​ដល់​សេចក្ដី​ថ្លៃថ្នូរ​របស់​នារី​ ត្រូវ​ហាមឃាត់។
ត្រូវ​ហាមឃាត់​មិន​ឱ្យ​មាន​ការ​បញ្ឈប់​នារី​ពី​ការងារ​​ ដោយ​មូល​ហេតុ​មាន​គភ៌។ នារី​មាន​សិទ្ធិ​ឈប់​សំរាក​នៅ​ពេល​សំរាល​កូន​ដោយ​ទទួល​ប្រាក់​បៀវត្ស​ និង​ ដោយ​មាន​កា​ធានា​រក្សា​សិទ្ធិ​អតីតភាព​ក្នុង​ការងារ​ និង​អត្ថប្រយោជន៍​សង្គម​ផ្សេងៗ​ទៀត។
រដ្ឋ​ និង​សង្គម​យក​ចិត្ត​ទុក​ដាក់​បង្ក​លក្ខណៈ​ឱ្យ​នារី​ ជា​ពិសេស​នារី​នៅ​ជនបទ​ ដែល​គ្មាន​ទី​ពឹង​បាន​ទទួល​ការ​ឧបត្ថម្ភ​ ដើម្បី​មាន​មុខរបរ​ មាន​លទ្ធភាព​ព្យាបាល​ជំងឺ​ ឱ្យ​កូន​ទៅ​រៀន​ និង​ មាន​ជីវភាព​រស់នៅ​សមរម្យ។
មាត្រា​ ៤៧​.-​
មាតាបិតា​ មាន​កាតព្វកិច្ច​ចិញ្ចឹម​ថែរក្សា​ និង​ អប់រំ​កូន​ឱ្យ​ទៅ​ជា​ពលរដ្ឋ​ល្អ។ កូន​មាន​ករណីយកិច្ច​ចិញ្ចឹម​ និង​ បី​បាច់​ថែរក្សា​មាតាបិតា​ ដែល​ចាស់​ជរា​តាម​ទំនៀមទម្លាប់​ខ្មែរ។
មាត្រា​ ៤៨​.-​
រដ្ឋ​ធានា​រក្សា​ការពារ​សិទ្ធិ​របស់​កុមារ​ ដែល​មាន​ចែង​ក្នុង​អនុសញ្ញា​ស្ដី​ពី​កុមារ​ ជា​ពិសេស​សិទ្ធិ​មាន​ជីវិត​រស់​នៅ​ សិទ្ធិ​ទទួល​ការ​អប់រំ​រៀន​សូត្រ ​សិទ្ធិ​ត្រូវ​​បាន​ទទួល​ការ​គាំពារ​ ក្នុង​ស្ថានការណ៍​មាន​សង្គ្រាម​ និង​ ការ​ការពារ​​ប្រឆាំង​នឹង​អាជីវកម្ម​ សេដ្ឋកិច្ច​ ឬ​កាម​គុណ​លើ​កុមារ។
រដ្ឋ​គាំពារ​ប្រឆាំង​នឹង​ការងារ​ទាំងឡាយ​​ ដែល​អាច​ធ្វើ​ឱ្យ​ខូច​ដល់​ការ​អប់រំ​ និង​ការ​រៀន​សូត្រ​របស់​កុមារ​ ឬ​ដែល​នាំ​ឱ្យ​អន្តរាយ​ដល់​សុខភាព​​ ឬ​សុខុមាលភាព​របស់​កុមារ។
មាត្រា​ ៤៩​.-​
ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​គ្រប់​រូប​​ ត្រូវ​គោរព​រដ្ឋធម្មនុញ្ញ​ និង​ គោរព​ច្បាប់។
ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​គ្រប់​រូប​ មាន​កាតព្វកិច្ច​រួម​ចំណែក​កសាង​ប្រទេស​ជាតិ​ និង​ ការពារ​មាតុភូមិ។
កាតព្វកិច្ច​ការពារ​មាតុភូមិ​ ត្រូវ​អនុវត្ត​តាម​បញ្ញត្តិ​ច្បាប់។
មាត្រា​ ៥០​.-​
ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ទាំងពីរ​ភេទ​ ត្រូវ​គោរព​គោលការណ៍​អធិបតេយ្យ​ជាតិ​ និង​ លទ្ធិ​ប្រជាធិបតេយ្យ​សេរី​ពហុបក្ស។
ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ទាំងពីរ​ភេទ​ ត្រូវ​គោរព​ទ្រព្យ​សម្បត្តិ​សាធារណៈ​ និង​ កម្មសិទ្ធិ​ស្រប​ច្បាប់​របស់​ឯកជន។
ជំពូក​ទី​ ៤​ អំពី​របប​នយោបាយ ​
ប្រជាពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ជា​ម្ចាស់​វាសនា​ នៃ​ប្រទេស​ជាតិ​របស់​ខ្លួន។
អំណាច​បែង​ចែក​ដាច់​ពី​គ្នា​ រវាង​អំណាច​នីតិប្បញ្ញត្តិ​ អំណាច​នីតិ​ប្រតិបត្តិ​ និង​ អំណាច​តុលាការ។
រាជរដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​ ប្ដេជ្ញា​រក្សា​ការពារ​ឯករាជ្យ​ អធិបតេយ្យ​បូរាណ​ភាព​ទឹកដី​នៃ​ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​ អនុវត្ត​នយោបាយ​បង្រួបបង្រួម​ជាតិ​ ដើម្បី​ការពារ​ឯកភាព​ជាតិ​ រក្សា​ការពារ​ទំនៀមទម្លាប់​ និង​ ប្រពៃណី​ល្អ​របស់​ជាតិ។ រាជរដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​ត្រូវ​ការពារ​នីត្យានុកូលភាព​ ធានា​សណ្ដាប់ធ្នាប់​ និង​សន្តិសុខ​សាធារណៈ។ រដ្ឋ​យក​ចិត្ត​ទុកដាក់​ជា​អាទិភាព​ចំពោះ​ជីវភាព​រស់នៅ​ និង​ សុខុមាលភាព​របស់​ប្រជាពលរដ្ឋ។
មាត្រា​ ៥៣​.-​
ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​ប្រកាន់​ខ្ជាប់​ជានិច្ច​នូវ​នយោបាយ​អព្យាក្រឹត​ អចិន្ត្រៃយ៍​ និង​ មិន​ចូល​បក្ស​សម្ព័ន្ធ។ ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​ រួមរស់​ដោយ​សន្តិ​សហ​វិជ្ជមាន​ជា​មួយ​ប្រទេស​ជិត​ខាង​ និង​ ប្រទេស​ដទៃ​ទៀត​ទាំងអស់​នៅ​លើ​សកលលោក។
ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​ មិន​ឈ្លាន​ពាន​ប្រទេស​ណា​ដាច់​ខាត​ មិន​ជ្រៀតជ្រែក​កិច្ចការ​ផ្ទៃ​ក្នុង​នៃ​ប្រទេស​ដទៃ​ដោយ​ផ្ទាល់​ ឬ​ដោយ​ប្រយោល​ ទោះ​បី​ក្រោម​រូបភាព​ណា​ក៏​ដោយ​ ដោះស្រាយ​រាល់​បញ្ហា​ដោយ​សន្តិវិធី​ និង​គោរព​ផលប្រយោជន៍​ផង​គ្នា​ទៅ​វិញ​មក។
ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​មិន​ចង​សម្ព័ន្ធ​យោធា​ ឬ​ ចូល​ក្នុង​កិច្ច​ព្រមព្រៀង​យោធា​ណា​មួយ​ ដែល​មិន​ស្រប​នឹង​អព្យាក្រឹត​ភាព​របស់​ខ្លួន​ឡើយ។
ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​​ មិន​អនុញ្ញាត​ឱ្យ​មាន​មូលដ្ឋាន​យោធា​បរទេស​នៅ​លើ​ទឹកដី​របស់​ខ្លួន​ ហើយ​ក៏​មិន​អនុញ្ញាត​ឱ្យ​មាន​មូលដ្ឋាន​យោធា​របស់​ខ្លួន​នៅ​បរទេស​ដែរ​ លើកលែង​តែ​ក្នុង​ក្របខ័ណ្ឌ​នៃ​សំណូមពរ​របស់​អង្គការ​សហប្រជាជាតិ។