cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
មហោស្រពជាតិព្រះសុរាម្រិត
រចនាដោយប្រធានស្ថាបត្យករជាតិ លោក វណ្ណ ម៉ូលីវណ្ណ ក្នុងឆ្នាំ ១៩៦៦ វាត្រូវបានបើកនៅឆ្នាំ ១៩៦៨ ជាមហាល្ខោនព្រះបាទនរោត្តម សុរាម្រឹត (ហៅកាត់ថាមហោស្រព)។ អគារ​មហោស្រព​បាន​ក្លាយ​ជា​សំណង់​ដ៏​សំខាន់​ក្នុង​ទីក្រុង​ភ្នំពេញ​ទំនើប។ វាត្រូវបានបំផ្លាញនៅឆ្នាំ ២០០៨។
កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងជួសជុល និងឆេះ
ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ នៅក្នុងខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ 1994 ក្នុងអំឡុងពេលនៃកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងជួសជុល មានគ្រោះមហន្តរាយអគ្គីភ័យដែលបានឆាបឆេះសាលប្រជុំទាំងមូល ហើយកន្លែងនោះនៅតែជាសំបកដែលឆេះអស់តាំងពីពេលនោះមក។
និមិត្តសញ្ញានៃសមាគមប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍
ប្រវត្តិសាស្ត្រ
បន្ទាប់ពីការពង្រីកសមាជិកអាស៊ានជាមួយនឹងការចូលប្រទេសវៀតណាមនៅថ្ងៃទី២៨ ខែកក្កដា ឆ្នាំ១៩៩៥ ដែលត្រូវបានជំរុញដោយចក្ខុវិស័យរបស់អាស៊ានដែលរួមមានប្រទេសអាស៊ីអាគ្នេយ៍ទាំងដប់នោះ មានការស្នើឱ្យធ្វើបច្ចុប្បន្នភាពនិមិត្តសញ្ញា និងទង់អាស៊ានជាមួយនឹងការបន្ថែមដើមអង្ករចំនួនបួនបន្ថែមទៀតដើម្បី តំណាងឱ្យប្រជាជាតិអាស៊ានទាំងដប់។ ប្រទេសចំនួនបីដែលនៅសេសសល់គឺឡាវ ភូមា និងកម្ពុជា គ្រោងនឹងចូលជាសមាជិកអាស៊ាននៅខែកក្កដា ឆ្នាំ១៩៩៧។ ដើម្បី​រំលឹក​ដល់​ព្រឹត្តិការណ៍​ដ៏​អស្ចារ្យ​នេះ និមិត្តសញ្ញា​ថ្មី​របស់​អាស៊ាន​ត្រូវ​បាន​ដាក់​បង្ហាញ។ ប្រទេសឡាវ និងភូមា(មីយ៉ាន់ម៉ា) បានចូលរួមនៅថ្ងៃទី២៣ ខែកក្កដា ឆ្នាំ១៩៩៧ ប៉ុន្តែការចូលប្រទេសកម្ពុជាត្រូវបានពន្យារពេលដល់ថ្ងៃទី៣០ ខែមេសា ឆ្នាំ១៩៩៩ ដោយសារតែបញ្ហានយោបាយផ្ទៃក្នុងរបស់ពួកគេ។ ទោះបីជាកម្ពុជាត្រូវបានពន្យារពេលសមាជិកភាពក៏ដោយ ក៏និមិត្តសញ្ញាថ្មីរបស់អាស៊ាននៅតែមានដើមស្រូវចំនួនដប់ ហើយត្រូវបានដាក់បង្ហាញនៅក្នុងខែកក្កដា ឆ្នាំ១៩៩៧ ។
មហោស្រពជាតិព្រះសុរាម្រិត
កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងជួសជុល និងឆេះ
ចាប់តាំងពីចុងទស្សវត្សរ៍ឆ្នាំ 1990 មានការខិតខំប្រឹងប្រែងមិនជោគជ័យជាច្រើនក្នុងការស្វែងរកមូលនិធិសម្រាប់ការស្ដារឡើងវិញនូវរោងមហោស្រព និងដើម្បីអភិវឌ្ឍវាឡើងវិញជាមូលដ្ឋាននៃស្ថាប័ន និងកន្លែងជាតិ។ ខណៈ​គម្រោង​តម្លៃ ២ ម៉ឺន​ដុល្លារ​ដោយ​ស្ថាបត្យករ​ខ្មែរ​លោក ព្រុំ ដារ៉ាវុឌ្ឍ ផ្តល់​កន្លែង​ហាត់​សម​ជា​ច្រើន​កន្លែង ប្រធាន​មហោស្រព​ជាតិ លោក ម៉ៅ ខេង អតីត​អ្នក​រាំ​មាន​គោល​បំណង​សាងសង់​អគារ​ទំនើប​ទាន់សម័យ។ ដែលត្រូវបានច្រានចោលដោយទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រីកម្ពុជា។ គម្រោងសម្រាប់រោងមហោស្រពថ្មីទាំងស្រុង ដែលរួមមានបន្ទប់ស្លៀកពាក់ អាហារដ្ឋាន និងអាងហែលទឹក ត្រូវបានស្នើឡើងក្នុងឆ្នាំ 1999 ប៉ុន្តែមិនបានទទួលភ្លើងខៀវទេ។
ប៉ុន្មានឆ្នាំបន្តបន្ទាប់ទៀត ទាំងក្រសួងវប្បធម៌ ឬស្ថាប័នវប្បធម៌ ឬស្ថាប័ននយោបាយកម្ពុជា មិនអាចប្រមូលថវិកាដើម្បីស្តារល្ខោនខោលឡើងវិញ និងសម្រេចបានតាមសំណើដែលនាំឱ្យមានភាពជាប់គាំងនោះទេ។
នៅដើមឆ្នាំ 2005 ការបោះចោលទីតាំងរោងមហោស្រពត្រូវបានផ្តល់ឱ្យអ្នកអភិវឌ្ឍន៍និងអ្នកជំនួញក្នុងស្រុកម្នាក់ឈ្មោះ គិត ម៉េង ដែលក្រោយមកបានបំផ្លាញចោលទាំងស្រុង។
ភាពយន្តឯកសារឆ្នាំ 2005 របស់ផលិតករ ប៉ាន់ រិទ្ធី រឿង មហោស្រពដែលឆេះ ត្រូវបានដាក់ក្នុងអដ្ឋិធាតុនៃរោងមហោស្រព ហើយពណ៌នាអំពីក្រុមល្ខោនដែលតស៊ូក្នុងការអនុវត្តសិល្បៈរបស់ពួកគេ និងរក្សាសិល្បៈដ៏ល្អនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។
លីលីត
លីលីត (ភាសាហេព្រើរ៖ לילית) គឺជាឈ្មោះភាសាហេព្រើរសម្រាប់តួអក្សរមួយនៅក្នុងទេវកថារបស់ជនជាតិយូដា ដែលដើមឡើយត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅក្នុង Talmud ។ រូបភាពរបស់ Lilith បានបង្ហាញខ្លួនជាលើកដំបូងនៅក្នុងប្រភេទព្រះព្យុះមួយដែលមានឈ្មោះថា Lilitu នៅ មេសូប៉ូតាមី ប្រហែលឆ្នាំ 3000 មុនគ។ អ្នកប្រាជ្ញជាច្រើនជឿថាប្រភពដើមនៃឈ្មោះសញ្ញាអវិជ្ជមាន "លីលីត" មានតាំងពីប្រហែល 700 មុនគ។ លីលីត បង្ហាញខ្លួនជាខ្មោចពេលយប់នៅក្នុងរឿងព្រេងរបស់ជនជាតិយូដា និងជាសត្វទីទុយនៅក្នុង កំណែ King James នៃព្រះគម្ពីរអង់គ្លេស។
អេសាយ ៣៤:១៤ (គ.ស. សម្រាក។
អេសាយ 34:14 (1934 ភាសាអង់គ្លេស)៖ សត្វព្រៃ និងខ្នុរនឹងជួបគ្នានៅទីនោះ។ ពពែឈ្មោលយំដាក់គ្នាទៅវិញទៅមក; អ្នក​កៃ​ពេល​យប់​ធ្វើ​កន្លែង​រស់​នៅ ហើយ​ធ្វើ​ទី​ជម្រក​សុវត្ថិភាព។
យោងទៅតាមគម្ពីរ apocryphal នាងក៏ជាភរិយាទីមួយរបស់អ័ដាមផងដែរ។
សម្បត្តិ មេថៈនី
សម្បត្តិ មេថៈនី (สมบัติ เมทะนี, ២៦ កក្កដា ១៩៣៧ – ១៨ សីហា ២០២២) ជាតារាសម្ដែងនិងអ្នកដឹកនាំភាពយន្តថៃ លោកដែលបានកិត្តិយសជាសិល្បករជាតិនៅក្នុងសាខាសិល្បៈសម្តែង (ភាពយន្តនិងល្ខោនទូរទស្សន៍) ក្នុងឆ្នាំ ២០១៦
ជីវប្រវត្តិ
លោកសម្បត្តិកើតនៅខេត្តឧប្បលរាជធានី ប្រទេសថៃ ស្រុកកំណើតរបស់ម្តាយរបស់លោក ៧ ថ្ងៃបន្ទាប់ពីកើត គ្រួសាររបស់គាត់បានផ្លាស់ទៅបាងកក តាំងលំនៅក្នុងសៈផានអន់ បទុមវ៉ាន់ សង្កាត់នៅជិតស្ថានីយ៍រថភ្លើងហួឡាំផូង ចាប់តាំងពីឪពុករបស់គាត់ធ្វើការនៅផ្លូវដែកនៃសៀម (ឥឡូវនេះគឺផ្លូវរថភ្លើងនៃប្រទេសថៃ) ដូច្នេះលោក​ត្រូវ​បាន​គេ​ចាត់​ទុក​ថា​ជា​អ្នកជនបាងកក​ដោយ​ផ្ទាល់
បន្ទាប់ពីបញ្ចប់ការសិក្សា និងបម្រើក្នុងជួរកងទ័ព គាត់ត្រូវបានបញ្ចុះបញ្ចូលឱ្យចូលក្នុងអាជីវកម្មបង្ហាញ ខណៈពេលដែលគាត់កំពុងស្វែងរកការងារនៅក្នុងសង្កាត់វាំងបូព៌ា
លោកសម្បត្តិបានស្លាប់នៅថ្ងៃទី ១៨ សីហា ២០២២ នៅអាយុ ៨៥ ឆ្នាំ តារា​ប្រុស​ស្រី​ជា​ច្រើន​រូប​បាន​ចូល​រួម​រំលែក​ទុក្ខ​ដល់​ក្រុម​គ្រួសារ​តាម​រយៈ​បណ្ដាញ​សង្គម​​ ការ​ស្លាប់​របស់​លោក​ត្រូវ​បាន​គេ​ចាត់​ទុក​ថា​ជា​ការ​បាត់​បង់​ដ៏​ធំ​មួយ​សម្រាប់​វិស័យ​កម្សាន្ត​ថៃ
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:តារាភាពយន្តថៃ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អ្នកដឹកនាំភាពយន្តថៃ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:សិល្បករជាតិ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:តារាសម្ដែងថៃ
VTV2
VTV2 គឺជាប៉ុស្តិ៍ទូរទស្សន៍វៀតណាមដែលគ្រប់គ្រង និងដំណើរការដោយបណ្តាញ VTV ដែលគ្រប់គ្រងដោយរដ្ឋ។
បើកដំណើរការនៅថ្ងៃទី 1 ខែមករា ឆ្នាំ 1990 VTV2 ត្រូវបានឧទ្ទិសដល់ការផ្សាយនៃកម្មវិធីអប់រំ និងវប្បធម៌។  ចាប់តាំងពីថ្ងៃទី 1 ខែឧសភា ឆ្នាំ 2020 មក ប៉ុស្តិ៍បានផ្សាយ 24/7 ។  ក្នុងឆ្នាំ 1993 ទូរទស្សន៍វៀតណាមបានចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចព្រមព្រៀងជាមួយទូរទស្សន៍ Canal France នៃទូរទស្សន៍ France Télévisions ដើម្បីចាក់ផ្សាយកម្មវិធីដែលបានជ្រើសរើសនៃប៉ុស្តិ៍ចុងក្រោយ។  ប៉ុស្តិ៍នេះមានចាក់ផ្សាយលើកញ្ចក់ទូរទស្សន៍ HDTV ចាប់ពីថ្ងៃទី 19 ឧសភា 2015។
បន្ទាប់ពី VTV6 ឈប់ចាក់ផ្សាយ VTV2 បានផ្សាយបន្តផ្ទាល់ការប្រកួត V-League មួយចំនួន។  ចាប់ផ្តើមពីរដូវកាលឆ្នាំ 2023 VTV2 ចាក់ផ្សាយការប្រកួតលីក V (រួមជាមួយនឹង VTV3)។
វេលស៍
វ៉ែល (ភាសាអង់គ្លេស​៖ Wales) គឺជា​ប្រទេស​មួយ​នៃ "សហរាជាណាចក្រ"​។ វ៉ែល​មាន​ព្រំប្រទល់​ខាងកើត​ជាប់នឹង​ប្រទេស​អង់គ្លេស, ខាងលិច​ជាប់នឹង​មហាសមុទ្រអាត្លង់ទិក និង​សមុទ្រ​អៀរឡង់​។ វា​ក៏​ត្រូវ​បាន​គេ​ជ្រើស​ជា​តំបន់​នៃ "សហភាពអឺរ៉ុប" ផង​ដែរ​។ តាមរយៈ​ការព្យាករ វ៉ែល​ត្រូវ​បាន​គេ​ជឿ​ថា​មាន​ប្រជាជន​ប្រហែល បី​លាន​នាក់ និង​ជា​ប្រទេស​ទ្វេភាសា ដែល​មាន​ភាសាអង់គ្លេស និង ភាសាវ៉ែល មាន​តម្លៃ​ប៉ុនគ្នា​។
វត្តព្រះកែវ, ឈៀងរ៉ាយ
រូបភាពតូច| ព្រះឧបោសថនៃវត្តព្រះកែវ ឈៀងរ៉ាយ វត្តព្រះកែវ ( วัดพระแก้ว   ) ជា​ប្រាសាទ​រាជវង្ស​លំដាប់​ទី​បី​ដែល​ស្ថិត​នៅ​ក្នុង​ផ្ទៃ​ក្រឡា 10,640 ម៉ែត្រការ៉េ នៅ​តាម​ផ្លូវ​ត្រេរ៉ាត់ ស្រុកវា៉យ ស្រុក មឿងឈៀងរ៉ាយ ក្នុង​ក្រុង​ឈៀងរ៉ាយ ប្រទេស​ថៃ។ ព្រះមហាក្សត្រ​ថៃ​បាន​ដំឡើង​ប្រាសាទ​ទៅ​ជា​ប្រាសាទ​រាជវង្ស​នៅ​ថ្ងៃ​ទី៣១ ខែ​ឧសភា ឆ្នាំ​១៩៧៨។ ប្រាសាទ​នេះ​ទទួល​បាន​សារៈសំខាន់​ផ្នែក​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​ជា​កន្លែង​ដែល​រក​ឃើញ ​ព្រះពុទ្ធកែវមរកត ។ វាក៏ជាមជ្ឈមណ្ឌលសំខាន់មួយនៃការអប់រំព្រះពុទ្ធសាសនា និងការគ្រប់គ្រងរបស់ព្រះសង្ឃនៅភាគខាងជើងប្រទេសថៃផងដែរ។
វត្តព្រះកែវ មានភាពល្បីល្បាញពាសពេញប្រទេសថៃថាជាលំនៅឋានដើមរបស់ព្រះពុទ្ធពណ៌បៃតងដ៏ភ្លឺចែងចាំង ដែលសក្ការៈបូជាដល់ប្រាសាទព្រះពុទ្ធកែវមរកត ក្នុង ព្រះបរមមហារាជវាំង ទីក្រុងបាងកក។ វាត្រូវបានគេរកឃើញនៅឆ្នាំ 1434 នៅពេលដែលផ្លេកបន្ទោរបានវាយប្រហារលើចេតិយចាស់។ ក្នុងឱកាសនៃការយាងចូលព្រះទិវង្គតរបស់ព្រះអង្គម្ចាស់ក្សត្រីយ៍ ព្រះជន្ម ៩០ ព្រះវស្សា ក្នុងឆ្នាំ ១៩៩០ ព្រះយោក ឈៀងរ៉ៃ ធ្វើពីត្បូងកណ្ដៀង ដែលនាំមកពីប្រទេសកាណាដា រូបចម្លងនៃរូបនោះត្រូវបានបង្កើតឡើង ដើម្បីជាអធិបតីភាពនៅហោរាយ៉ក ដែលត្រូវបានសម្ពោធដោយព្រះអង្គម្ចាស់ កល្យាណីវឌ្ឍនា នៅថ្ងៃទី ២៦ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ ១៩៩៨។.
វត្ត Phra Kaew ក៏ល្បីថាជាប្រាសាទមួយក្នុងចំណោមប្រាសាទដែលគ្រងរាជ្យក្នុងខេត្តនេះ។ ព្រះចៅអធិការ Phra Dhammarachanuwat គឺជាព្រះចៅអធិការនៃប្រទេសថៃខាងជើងទាំងអស់។
ដូចប្រាសាទជាច្រើននៅទូទាំងប្រទេសថៃដែរ វត្ត Phra Kaew គឺជាអ្នកទទួលផលពីការបរិច្ចាគស្នាដៃសិល្បៈសំខាន់ៗជាច្រើនពីសមាជិកនៃព្រះសហគមន៍កាតូលិកដែលបានធ្វើបុណ្យ។ ដោយសន្មតថាជាប្រាសាទដ៏សំខាន់បំផុតនៅក្នុងខេត្តនេះ វត្ត Phra Kaew នេះបានទទួលច្រើនជាងចំណែករបស់ខ្លួនក្នុងរយៈពេលជាច្រើនសតវត្ស។
នេវីន
នេវីន ( နေဝင်း IPA: [nè wɪ́ɰ̃] ; ថ្ងៃទី ១០ ខែកក្កដា ឆ្នាំ ១៩១០ ឬ ១៤ ឬ ២៤ ឧសភា ឆ្នាំ ១៩១១ ដល់ថ្ងៃទី ៥ ខែធ្នូ ឆ្នាំ ២០០២) គឺជាអ្នកនយោបាយ និង ជាមេបញ្ជាការយោធាភូមា ដែលបានបម្រើការជា នាយករដ្ឋមន្ត្រីភូមា ពីឆ្នាំ ១៩៥៨ ដល់ឆ្នាំ ១៩៦០ និងឆ្នាំ ១៩៦២ ដល់ឆ្នាំ ១៩៧៤ និងជា ប្រធានាធិបតីភូមា ពីឆ្នាំ ១៩៦២ ដល់ឆ្នាំ ១៩៨១។ នេវីន គឺជា មេដឹកនាំផ្តាច់ការយោធា របស់ភូមាក្នុងកំឡុងសម័យ សង្គមនិយមភូមា ពីឆ្នាំ ១៩៦២ ដល់ឆ្នាំ ១៩៨៨។
នេវីន បានបង្កើត គណបក្សកម្មវិធីសង្គមនិយមភូមា (BSPP) ហើយបានផ្តួលរំលំ សភាសហភាព ប្រជាធិបតេយ្យរបស់ អ៊ូ នូ នៅក្នុង រដ្ឋប្រហារភូមាឆ្នាំ១៩៦២ ដោយបានបង្កើតប្រទេសភូមាជា រដ្ឋសង្គមនិយមឯកបក្ស ក្រោម មាគ៌ាភូមាឆ្ពោះទៅសង្គមនិយម ។ លោក នេវីន គឺជាមេដឹកនាំ ពិតប្រាកដ របស់ប្រទេសភូមា ជាប្រធានគណបក្សកម្មវិធីសង្គមនិយមភូមា ដែលបម្រើការក្នុងឋានៈផ្លូវការផ្សេងៗជាផ្នែកនៃ រដ្ឋាភិបាលយោធា របស់គាត់ ហើយត្រូវបានគេស្គាល់ដោយអ្នកគាំទ្ររបស់គាត់ថា អ៊ូ នេវីន ។  ការគ្រប់គ្រងរបស់គាត់ត្រូវបានកំណត់លក្ខណៈដោយ គោលនយោបាយការបរទេសមិនចូលបក្សសម្ព័ន្ធ ភាពឯកោនិយម ការគ្រប់គ្រងដោយបក្សតែមួយ ភាពជាប់គាំងសេដ្ឋកិច្ច និង អបិយជំនឿ ។  លោក នេវីន បានលាលែងពីតំណែងនៅខែកក្កដា ឆ្នាំ ១៩៨៨ ក្នុងការឆ្លើយតបទៅនឹង ការបះបោរឆ្នាំ៨៨៨៨ ដែលបានផ្តួលរំលំ គណបក្សកម្មវិធីសង្គមនិយមភូមា ហើយត្រូវបានជំនួសដោយ របបយោធា នៃ ក្រុមប្រឹក្សាស្តារនីតិបញ្ញត្តិរដ្ឋ ។ គាត់បានទទួលឥទ្ធិពលតិចតួចនៅក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ ១៩៩៩០ ប៉ុន្តែនៅទីបំផុតត្រូវបានគេដាក់ឱ្យស្ថិតនៅក្រោម ការឃុំខ្លួនក្នុងផ្ទះ ដែលគាត់បានស្លាប់នៅឆ្នាំ ២០០២។
ក្នុងកិច្ចការបរទេស លោក នេវីន បានអនុវត្តតាមគោលនយោបាយ អព្យាក្រឹតនិយម យ៉ាងតឹងរ៉ឹងក្នុងអំឡុង សង្គ្រាមត្រជាក់ ដោយចូលរួមក្នុង ចលនាមិនចូលបក្សសម្ព័ន្ធ និងរក្សាចម្ងាយរបស់គាត់ទាំងពី សហរដ្ឋអាមេរិក និង សហភាពសូវៀត ។ ម៉្យាងវិញទៀត ទំនាក់ទំនងរបស់គាត់ជាមួយនិង សាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន ពីដំបូងគឺល្អឥតខ្ចោះ ប៉ុន្តែត្រូវបានបែកបាក់ជាបណ្តោះអាសន្ននៅចន្លោះឆ្នាំ ១៩៦៧ និង ១៩៧១ ដោយសារតែការគាំទ្រសម្ងាត់របស់លោកម៉ៅចំពោះ ការបះបោរកុម្មុយនិស្តនៅក្នុងប្រទេសភូមា និងការផ្ទុះនៃកុបកម្មប្រឆាំងចិនដោយ អ្នកគាំទ្ររបប; ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ នៅក្នុងខែមីនា ឆ្នាំ ១៩៧១ ទំនាក់ទំនងត្រូវបានស្តារឡើងវិញយ៉ាងពេញលេញ ហើយជំនួយសេដ្ឋកិច្ចរបស់ចិននៅតែបន្ត។
Paramphistomatoses
សេចក្ដីផ្ដើមៈ
Paramphistomatoses ជា Parasites លើគោ-ក្របី ម្ដងម្កាលលើចៀម ពពែ និង សត្វព្រៃ ទំពាអៀង ដទៃទៀត វារស់នៅបញ្ញើរក្នុងពោះធំ ពោះចក។ ពេលពេញវ័យ រស់នៅក្នុងពោះវៀនតូច របស់សត្វ ទំពាអៀង។ ជំងឺនេះប្រព្រឹត្ដទៅមានពីរយ៉ាងគឺ ៖
- ស្រួចស្រាវ (សាហាវ)
គោលបំណងៈ
- រៀបរាប់ វដ្ដជីវិត ប្រវត្ដិជំងឺ ការបង្ករោគ រោគសញ្ញា ការវះកាត់សត្វស្លាប់ រោគវិនិច្ឆ័យ ការព្យាបាល និង ការការពារ។
វដ្ដជីវិតៈ
ការវិវត្ដរបស់ អំបូរ Paramphistomatata មានលក្ខណៈដូចគ្នានិង អំបូរ Paramphistomatidae and Gastrothylacidae, Paramphistomatatos Liochisscotiae ជាមួយលាមកសត្វ ធ្លាក់ទៅមជ្ឈដ្ឋានខាងក្រៅ រួចញាស់ចេញជា Meracidium រយៈពេលលូតលាស់ ១២-១៣ថ្ងៃនិង ត្រូវការសីតុណ្ហភាព ១៩-២៧អង្សាសេ ហើយវាចាប់ផ្តើមហែលក្នុងទឹក បន្ទាបើមកជ្រៀតចូលក្នុងខ្យងពេលនោះវាបំលែងជា Sporocyst ពេញវ័យហើយលូតលាស់ជា Radia  រហូតដល់ ៨ (តាមការស្រាវជ្រាវខ្លះអះអាងថា មួយបង្កើតបាន Radia រហូតទៅ ១២)។ Radia បន្តលូតលាស់ទៀតរួចក្លាយជា Cercaria ដែលបន្តិចក្រោយមកវាចាកចេញពីខ្យងរួចរស់នៅក្នុងទឹក និងករជាគីស្ត​តោងលើស្មៅ ឬរុក្ខជាតិ ហើយប្រែរូបរាងដែលហៅថា Metacercaria or Abdolescaria។ ការចំលងជំងឺចំពោះសត្វ គឺប្រព្រឹត្ដទៅ ដោយការលេបចូលនូវ Metacercaria ដែលជាគីស្ដនៅជាប់នឹងស្មៅ ឬ រុក្ខជាតិ។ ធ្លាក់ដល់ពោះវៀន ហើយ Metacercaria ក៏ត្រូវរំលាយភ្នាសខាងក្រៅ របស់វា ដោយសាររស់ក្រពះ និង រស់ពោះវៀន ពេលនោះកូនព្រូន ក៏ចាប់ផ្ដើម លូតលាស់ក្នុងសារពាង្គកាយសត្វ (ម្ចាស់បញ្ចប់)។ កូនព្រូនតោងជាប់ និងភ្នាសពោះវៀន(ផ្នែកខាង ដើមរបស់ពោះវៀនតូច) ហើយរយៈពេលពី ៦-៨ អាទិត្យ វាធ្វើដំណើរទៅ ពោះវៀនធំ ដោយឆ្លងកាត់ពោះចក នៅទីនោះវាត្រូវការរយៈពេលប្រមាណ ២ អាទិត្យ បន្ថែមទៀត ដើម្បីលូតលាស់ពេញវ័យ។
ប្រវត្ដិជំងឺៈ
សត្វឆ្លង Parasites ច្រើនពពួកសត្វចិញ្ចឹមលែងស៊ីនៅគ្រប់វាល និងគ្រប់រដូវ។ ខ្យងជាអ្នកចំនងកណ្ដាល ដ៏សំខាន់បំផុត ដែលរស់នៅក្នុងផ្លុកត្រញំង ចំណែកឯ Metacercaria អាចស្លាប់នៅពេលស្ងួតហែង។ ជាទូទៅការាត្បាតក្នុងរយៈពេល ១ខែក្រោយពីលែងសត្វតូចៗអោយស៊ីនៅទីវាល។ វាពេញវ័យនៅក្នុងខ្លួនម្ចាស់បញ្ចប់ជាច្រើនឆ្នាំ ហើយវានៅក្នុងក្រពះ (Rumen)។
ការបង្ករោគៈ
Paramphistomatatos ជ្រៀតចូលទៅក្នុងពោះវៀនតូចធ្វើអោយខូចមុខងាររបស់ពោះវៀន​រូច ស្រក ទំងន់យ៉ាងលឿន ក្លាយជាស្គមរីងនៃ ស្លេងស្លាំង ។
រោគសញ្ញាៈ
- សត្វមានសភាពធ្ងន់ធ្ងរ ចំពោះគោអាចបណ្ដាលអោយស្លាប់។ រោគសញ្ញាបង្ហាញអោយឃើញក្នុងរយៈ ពេល ៣-៤ អាទិត្យ ក្រោយលែងសត្វអោយស៊ីស្មៅទៅទីវាល។ ហើយអាការៈនេះបង្ហាញអោយឃើញក្នុងរយៈ ពេល ១៧-៣៥ ថ្ងៃ។ សត្វមានរាងស្ងោរ មិនរហ័សរហួន ឈរសំកុក, បាត់បង់នូវការស្រេកឃ្លាន សត្វស្លេក ស្លាំង និង ស្រគាតធ្មេញ។ ជួនកាលហើមពោះ ក្រពះពុំធ្វើចលនាបណ្ដាលអោយរាគ , ជួនកាលហើម ក្រោមចង្កា តាមបួរ និង ទ្រូងប៉ោងជាថ្នក់ទឹកមានសភាពទន់ជ្រាយ។ ទឹកនោមសត្វមានសណ្ឋានខុសធម្មតានៅក្នុង ឈាម ថយចុះចំនួនក្រហម (Eritrosit)ថយចុះ Emoglobin, កោសិកាឈាមស ជួនលើសជួនខ្វះ។
- សត្វមានសភាពរាំរៃ គោ-ក្របីគេសំគាល់ឃើញ គោ-ក្របីរាគក្នុងរយៈពេលយូរ ពុំឈប់ឈរ។ សត្វ ស្គមយ៉ាងខ្លាំង ស្លេងស្លាំង ខ្វះឈាម។ ចំពោះចៀមមានកល្ខណៈដូចគ្នា និងគោ។
ប៉ុន្ដែពេល Paramphistomatatos ចូលក្នុងពោះធំ រោគសញ្ញា ពុំបានបង្ហាញឡើយ។
ការវះកាត់សត្វស្លាប់ៈ
កន្លៃងដែលបង្ហាញអោយឃើញច្បាស់ និង កត់សំគាល់នៅក្នុងពោះវៀនតូច និង ពោះកន្សែង ។ ហើយ លក្ខណៈអាចប្រែប្រួលទៅតាមចំនួន Parasites ដែលតាំងនៅលើភ្នាសស្ដើង ពោះវៀនពណ៌ក្រហម រលាក ដំបៅ ។ កូនកណ្ដុរ (ក្រពេញ) តាមកន្សោមពោះវៀនប៉ោងធំ ។
នៅក្នុងពោះវៀនតូចអាចឃើញរាប់ពាន់ Paramphistomatatos ជាងនេះទៀត អាចបង្ហាញអោយ ឃើញក្នុងពោះធំមានសភាពជ្រីវជ្រួញរឺរបកស្បែក (ផ្នែកស្ដើង ) ។
រោគវិនិច្ឆ័យ ៖
លើសត្វរស់ ផ្អែកលើមូលដ្ឋានដូចខាងក្រោម ៖
រោគសញ្ញា, ប្រវត្ដិ និងលទ្ធផលពិសោធន៏លើលាមកសត្វ ដោយប្រើវិធី ច្រោះលាមកជាបន្ដបន្ទាប់ ។ ពិនិត្យសត្វស្លាប់ ឃើញ Parasites នៅក្នុងពោះវៀនតូច និង ពោះចក ។
ការព្យាបាល ៖
តាមការពិសោធន៏របស់ Boray (1969) Niclofolan ប្រើក្នុងកំរិត 6mg/kg ចំពោះព្រូននៅក្នុង ដំណាក់កាលពេញវ័យ និង កូនព្រូនផ្ដល់ប្រសិទ្ធិភាព ៩៦ %និង ៤៥ %។
- Biothionol Sulphoxide ប្រើក្នុងកំរិត 40mg/kg មានប្រសិទ្ធិភាព១០០% ចំពោះព្រូនពេញវ័យ
ការការពារ ៖
វិធានការការពារប្រឆាំង និង ជំងឺនេះ អនុវត្ដដូចគ្នា និង វិធានការដែលប្រើចំពោះជំងឺ Fasciola ដែល។ ត្រូវធ្វើផែនការដើម្បីធ្វើរោគ វិនិច្ឆ័យរកសត្វដែលមានជំងឺ ក្រោយពីបានលទ្ធផលក្នុងការធ្វើវិនិច្ឆ័យ ហើយសត្វ ឈឺត្រូវធ្វើការព្យាបាល ។ ការព្យាបាលលើកទី ២ត្រូវប្រព្រឹត្ដទៅរយៈពេល ២-៣អាទិត្យ ក្រោយពីការព្យាបាល ដំបូង ។ នៅដើមរដូវវស្សា ដើម្បីការពារនូវការកើតឡើង នូវជំងឺ ដ៏ស្រួចស្រាវសត្វ ត្រូវផ្ដល់នូវថ្នាំ ដើម្បីការពារ ចំពោះសត្វដែលមានអាយុក្រោម ២ ឆ្នាំ ។
លាមករបស់សត្វត្រូវរក្សាទុកក្នុងរណ្ដៅបានត្រឹមត្រូវ ។ ប្រការដែលមានសារៈសំខាន់ និង ត្រូវយកចិត្ដ ទុក្ខដាក់ គឺ ការការពារសត្វកុំអោយឆ្លងជំងឺ ។ ក្នុងករណីនេះសត្វត្រូវយកទៅចង ឬ លែងអោយស៊ីស្មៅលើដីទួល កន្លែង ដែលមិនមានទឹកលិច ហើយអោយសត្វផឹកទឹកនៅកន្លែងគ្មានខ្យងរស់នៅ ។
សត្វដែលនាំចូលក្នុងស្នានីយ ឬ កសិដ្ឋានចិញ្ចឹម ត្រូវពិនិត្យមើលដើម្បីចៀសវាងការសាយភាយនៃជំងឺ ។ ប្រសិនបើពិនិត្យទៅឃើញសត្វមានជំងឺនេះ ត្រូវយកទៅព្យាបាល ដើម្បីកំចាត់ព្រូនដែលមាននៅក្នុង សារពាង្ក កាយ របស់សត្វ រួចទើបអនុញ្ញាតអោយលែងចូលក្នុងហ្វូងជាមួយសត្វដទៃទៀត ។
ទង់ជាតិនៃសមាគមប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍
ទង់ជាតិនៃសមាគមប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍ គឺជានិមិត្តសញ្ញាផ្លូវការមួយនៃសមាគមប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍(អាស៊ាន)។ វាមាននិមិត្តសញ្ញាផ្លូវការរបស់អាស៊ាននៅលើផ្ទៃខាងក្រោយពណ៌ខៀវ។ រូបភាពតូច|ទង់ជាតិអាស៊ាន
រចនា
រូបភាពតូច| ទង់​អាស៊ាន​នៅ​ខាង​មុខ​អគារ​ការិយាល័យ​ប្រៃសណីយ៍​កណ្តាល​ក្នុង[[ម៉ានីល|​ក្រុង​ម៉ានីល ។]]
សំណង់
កំណត់នៅលើផ្ទៃខាងក្រោយពណ៌ខៀវ ស្រូវពណ៌លឿងដប់ឬដើមស្រូវ ត្រូវបានគូរនៅកណ្តាលរង្វង់ពណ៌ក្រហមដែលមានរង្វង់ពណ៌ស។
ពណ៌ទង់ជាតិត្រូវបានបញ្ជាក់ដូចខាងក្រោម៖ សមាមាត្រនៃទទឹងទៅប្រវែងនៃទង់គឺ ២:៣ ។ ធម្មនុញ្ញអាស៊ានរួមបញ្ចូលការកំណត់ទំហំសម្រាប់ការប្រើប្រាស់ទង់ជាតិ៖
និមិត្តសញ្ញា
និមិត្តសញ្ញាផ្លូវការនៃទង់ជាតិត្រូវបានរៀបរាប់លម្អិតនៅក្នុងធម្មនុញ្ញអាស៊ាន ។ ពណ៌ខៀវតំណាងឱ្យសន្តិភាព និងស្ថិរភាព ពណ៌ក្រហមតំណាងឱ្យភាពក្លាហាន និងថាមវន្ត ពណ៌សតំណាងឱ្យភាពបរិសុទ្ធ ហើយពណ៌លឿងតំណាងឱ្យភាពរុងរឿង។
ដើមតំណាងឱ្យសមាជិកទាំងដប់របស់អាស៊ាន ។
ពណ៌នៃទង់ជាតិ - ខៀវ ក្រហម ស និងលឿង - តំណាងឱ្យពណ៌ចម្បងនៃទង់ជាតិនៃរដ្ឋសមាជិកអាស៊ានទាំងដប់។
ស្រុកកំពុងបាយ
thumb|righ200px| ភូមិអរតូច គឺជាភូមិមួយដែលស្ថិតនៅក្នុង ឃុំអណ្ដូងខ្មែរ ក្រុងកំពត ខេត្តកំពត ដែលមានផ្ទៃ ខាងជើងចាប់ពីគល់ស្ពានឥន្ធធនូខាងលិចព្រែករហូតដល់ស្ពានBCI ខាងត្បូងជាប់ជាមួយឃុំត្រើយកោះ ខាងលិចនិងខាងកើតជាប់ព្រែក។ប្រជាជននៅក្នុងភូមិទ្វីខាងត្បូងភាគច្រើនប្រកបមុខរបរជា អាជីវករ មន្រ្ដីរាជការ លក់ដូរ និងមុខរបរផ្សេងៗទៀត។ ហើយមាន រោងម៉ាស៊ីនទឹកកកដែលបានផ្គត់ផ្គងនៅក្នុងតំបនផង និង​ អាចផ្គត់ផ្គងទៅកាន់តំបន់ដ៏ទៃទៀតបានផងដែរ។
ស្រុកកំពង់បាយ
ស្រុកកំពង់បាយ រួមមាន ៥ ឃុំ
ភូមិអូរតូច
ភូមិអូរតូច គឺជាភូមិមួយដែលមានចំងាយ២គីឡូម៉ែត​ ពីទីរួមខេត្តកំពត​ )ស្រុកកំពុងបាយខេត្តកំពត ដែលស្ថិតនៅក្នុងស្រុកកំពុងបាយ ហើយបច្ចុប្បន្ននេះឃើញថា ភូមិនេះកំពុងមានការអភិវឌ្ឍន៍ផ្នែកហេត្ថារចនាសម្ព័ន ដូចជា៖​ ផ្លូវលំ ស្ពាន​ សាលារៀន មន្ទីពេទ្យ មណ្ឌលសុខភាព ជាពិសេសសំណង់ផ្ទះប្រជាជន គឺមានការកែប្រែពីផ្ទះចាស់មកផ្ទះថ្មីដែលមានទីធ្លារយ៉ាងស្រស់ស្អាត ហើយឃើញថាប្រជាជនមានជីវភាពធូរធាជាងមុន គឺដោយសារតែវិស័យកសិកម្ម ដែលពួកគេខិតខំប្រឹងប្រែង ទាំងគំនិតច្នៃប្រឌិតនិងការកែប្រែ ពីការធ្វើស្រែប្រវាសមេឃ មកធ្វើស្រែបែបប្រពលវប្បកម្មវិញ ដូចនេះពួកគេលែងខ្វាយខ្វល់ពីបញ្ហាទឹកភ្លៀង គឺគេមានប្រព័ន្ធប្រលឡាយទឹកគ្រប់គ្រាន់ ហើយផលស្រូវដែលទទួលបាន ពីមួយឆ្នាំទៅមួយឆ្នាំ គឺកាន់តែប្រសើរឡើងៗ ដូចនេះដំណាំស្រូវគឺមានសារៈសំខាន់ណាស់ ចំពោះប្រជាជនទាំងអស់។
ប្រវត្តិសាស្រ្ត[កែប្រែ]
បច្ចុប្បន្ននេះប្រជាជនភូមិអូរតូចមានការបង្កើនមុខរបរបន្ថែមដូចជាកញ្ចេ ធ្វើនំតាមរដូវដូចជាកូរ នំចាំង​និងមានការលក់ដូរជាច្រើន។បើប្រៀបធៀបប្រជាជនតាំងពីមុនមកបច្ចុប្បន្ននេះមានជីវភាពធូរធារច្រើនណាស់​ ឯការចិញ្ចឹមសត្វប្រព្រឹត្តិទៅតាមលក្ខណះគ្រួសារានយ៉ាងល្អ។
វប្បធម៌[កែប្រែ]
ប្រជាជនភូមិអូរតូចភាគច្រើនកាន់សាសនាព្រះពុទ្ធសាសនា ។ប្រជាជនភាគច្រើនដែលកាន់ព្រះពុទ្ធសាសនា តែងតែប្រាស្រ័យទាក់ទង់ ជួយទុក្ខទុរះគ្នាទៅវិញទៅមកដូចជាក្នុងពិធីរៀបអាពាពិពាហ៌ ក្នុងពិធីបុណ្យទាននឹងពិធីបុណ្យដទៃទៀតដែលមាននៅក្នុងភូមិ(បុណ្យភូមិ បុណ្យឡើងលាន បុណ្យឆ្លងផ្លូវ បុណ្យអ្នកតា )
thumb|right|200px|ទេសភាពស្រុកស្រែរដូវច្រូតកាត់
គសប ឃុំស្វាយរលំ
អំពីគណបក្ស គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យ (អង់គ្លេស៖ League for Democracy Party, ហៅកាត់ថា​LDP, ប្រមុខ៖ លោក ខឹម វាសនា) គឺជាចលនានយោបាយមួយ​ដែលកើតពីការចូលរួមរបស់ប្រជាពលរដ្ឋដែលជាម្ចាស់សិទ្ធ ហើយមានលក្ខណៈភ្លឺស្វាង ក្នុងការធ្វើអោយបានសម្រេចនូវសុបិនរួមរបស់ពួកគេគឺ មាតុភូមិមួយដែលពួកយើងរស់នៅដោយស្មើភាពគ្នាក្នុងភាពជាម្ចាស់ ដោយកណ្តាប់ដៃរបស់ពួកគេ ដែលត្រូវធ្វើអោយបានសម្រេចឡើងដោយយន្តការ៨ចំណុច។ ដើម្បីឈានទៅដាក់អោយបាននូវយន្តការ៨ចំណុច គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យ ផ្តើមចេញពីការផ្លាស់ប្តូរផ្នត់គំនិតរបស់ប្រជាពលរដ្ឋទៅលើគោលធំៗបីគឺ ៖ ១. ការយល់ដឹងអំពីប្រជាធិបតេយ្យ
២. កិច្ចបដិបត្តិព្រះធម៌
៣. សីលធម៌សង្គម។
ប្រវត្តិបក្ស
ប្រវត្តិ​សង្ខេប
គណ​បក្ស​សម្ព័ន្ធ​ដើម្បី​ប្រ​ជាធិប​តេយ្យ​ ត្រូវ​បាន​​ផ្តួច​ផ្តើម​បង្កើត​ទ្បើង​នៅ​ថ្ងៃ​​១៥ ខែ​កក្កដា​ ឆ្នាំ​ ២០០៥​ ដោយ​ពលរដ្ឋ​មួយ​ក្រុម​តូច​ ដែល​មាន​ចិត្ត​គំនិត​ និង​ទស្សនៈ​ប្រ​ហាក់​ប្រហែល​ គ្នា​ក្នុង​ការ​ដោះ​ស្រាយ​បញ្ហា​សង្គម​ខ្មែរ​។
គណ​បក្ស​សម្ព័ន្ធ​ដើម្បី​ប្រ​ជាធិប​តេយ្យ​​ យើង​បាន​បង្កើត​ទ្បើង​ ក្នុង​ស្ថាន​ភាព​មួយ ​ដ៏​លំបាក​ បំផុត​ដោយ​សារ​ខ្វះ​ខាត​ទាំង​ធនធាន​មនុស្ស​ដែល​ហ៊ាន​ប្រ​ឈម​រាល់​គំនិត​ ត្រួត​ត្រា អាត្មា និយម តែ​មាន​ឥទ្ធិពល​ នៅ​ក្នុង​សង្គម​ខ្មែរ​ និង​ ខ្សត់​ខ្សោយ​ប្រ​ភព​ថវិកា​ ព្រម​ជា​មួយ​នេះ ​នៅ​មាន​ការ​ឃោស​នា​មួល​បង្កាច់​ ពី​អ្នក​នយោ​បាយ​មួយ​ក្រុម​ដ៏​ល្បី​ ដែល​គេ​ប្រ​សិទ្ធ​នាម ខ្លួន​គេ​ថា​ ជា​អ្នក​ប្រ​ជា​ធិបតេយ្យ ដោយ​ចោទ​យើង​ថា ជា​ក្រុម​លក់​ខ្លួន​ជា​គណបក្ស​ អាយ៉ង​។ ក៏​ប៉ុន្តែ​ឧបសគ្គ​ទាំង​នេះ ពុំ​អាច​វាយ​បំបាក់ ឬ​ក៏​រា​រាំង​នូវ​ការ​ប្តេជ្ញា​ចិត្ត​ដ៏​មុះ​មុត របស់​ពួក​យើង​បាន​ទ្បើយ​ ព្រោះ​យើង​មាន​លក្ខណៈ​សម្បត្តិ​ពិសេស ដែល​អ្នក​ទាំង​នោះ គ្មាន​គឺ ភាព​សុចរិត​​បេះ​ដូង​បរិសុទ្ធ​ ចង់​ជួយ​ពលរដ្ឋ​របស់​យើង​ពិត​ប្រាកដ និង​មាន​ ទស្សនៈ​ច្បាស់​លាស់​ក្នុងការ​ដោះ​ស្រាយ​បញ្ហា​សង្គម​​ជាតិ​ ដែល​អ្នក​នយោ​បាយ​ទាំង​នោះ ពុំ​បាន​យក​ចិត្ត​ទុក​ដាក់ ឬ​ក៏​យល់​មិន​ដល់​។ យើង​បាន​កំណត់​យ៉ាង​ច្បាស់ នូវ​ប្រ​ភព​បញ្ហា ទាំង​អស់​ក្នុង​សង្គម​ជាតិ​ខ្មែរ តាំង​ពី​ដើម រៀង​ៗ​មក​គឺ​ អំ​ណាច​​ប្រ​មូល​ផ្តុំ​ ជា ​មូល​​ហេតុ​ ធ្វើ​ឲ្យ​បាត់​តុល្យ​ភាព​អំណាច​រវាង​អ្នក​កាន់​អំណាច​ និង​ប្រ​ជា​ពល​រដ្ឋ​ ដែល​ជា​ម្ចាស់​ប្រទេស​ ម្ចាស់​អំណាច​ នាំ​​ឲ្យ​អ្នក​កាន់​អំណាច​គ្រប់​ ជំនាន់​ប្រើ​អំណាច​ដោយ​រំលោភ​គ្មាន​កោត​ក្រែង​ គ្មាន​ការ​ទទួល​ខុស​ត្រូវ​ ហើយ​ក៏​ជា​ហេតុ​មួយ​ធ្វើ​អោយ​ពលរដ្ឋ​យើង​អស​កម្ម​ផង​ដែរ​។
ចំណែក ​ពលរដ្ឋ​ជា​ម្ចាស់​អំណាច​ ពុំ​មាន​លទ្ធ​ភាព​ប្រើ​សិទ្ធិ​របស់​ខ្លួន​ ឲ្យ​បាន​ទាន់​ពេល​វេលា​ ដើម្បី​ទប់​ស្កាត់​មិន​អោយ​ អ្នក​កាន់​អំណាច​ នាំ​ប្រ​ទេស​ជាតិ​ធ្លាក់​ក្នុង​ភាព​មហន្ត​រាយ​ ដូច​ ដែល​ប្រ​វត្តិ​សាស្ត្រ​ បាន​បង្ហាញ​យើង​គ្រប់ៗ​គ្នា រួច​មក​ហើយ។​ ពលរដ្ឋ​យើង​ត្រូវ​បាន​ អ្នក​នយោ​បាយ​បំពុល​ដោយ​ប្រើ​គ្រប់​​មធ្យោ​បាយ​លែង ឲ្យ​ខ្វល់​ខ្វាយ​ពី​រឿង​នយោ​បាយ ប្រ​ទេស​ជាតិ​ ឬ​ក៏​ត្រូវ​បាន​អ្នក​នយោ​បាយ​បោក​បញ្ឆោត​ ឲ្យ​ធ្លាក់​ខ្លួន​​ចូល​បំរើ​នយោ​បាយ​ ទាំង​ងងឹត​ងងល់​។
ដើម្បី ​លុប​បំបាត់​នូវ​ប្រ​ព័ន្ធ​ដឹក​នាំ​ប្រើ​អំណាច​ប្រ​មូល​ផ្តុំ ​ដែល​ធ្វើ​ឲ្យ​មនុស្ស​ខ្លះ​នៅ​ក្នុង​សង្គម​អាច​រួច​ផុត​ពី​ប្រ​ព័ន្ធ​ច្បាប់​ ឬ​នៅ​លើ​ច្បាប់​ ដើម្បី​ឲ្យ​អ្នក​នយោ​បាយ​ងាក​មក​រក​ផ្លូវ​សុចរិត​ មិន​ប្រើ​នយោ​បាយ​ប្រ​ជា​ភិថុត​ និង​ ទទួល​ខុស​ត្រូវ​រាល់​សកម្ម​ភាព​របស់​ខ្លួន​ចំពោះ​មុខ ប្រ​ជាពល​រដ្ឋ​ដោយ​ផ្ទាល់​គណ​បក្ស​សម្ព័ន្ធ​ដើម្បី​ប្រ​ជា​ធិប​តេយ្យ​បាន​ដាក់​ចេញ​នូវ​យន្ត​ការ​៨​ចំណុច​ និង​ធ្វើ​ការ​ ពន្យល់​បក​ស្រាយ​ ឲ្យ​ពលរដ្ឋ​យល់​ដឹង​អត្ថ​ប្រ​យោជន៏​នៃ​ចំណុច​នីមួយៗ​នៃ​យន្ត​ការ​នេះ​ដើម្បី​ សំរេច​ចិត្ត​ចូល​រួម​ក្នុង​ចលនា​មួយ​នេះ​ ដោយ​យល់​ដឹង ​និង​ស្គាល់​ពី​ គោល​ដៅ​ច្បាស់​លាស់​។ ​គោល​ដៅ​យើង​នៅ​ឆ្ងាយ ​តែ​ជា​គោល​ដៅ​ដែល​យើង​អាច​ទៅ​ដល់​។ ទស្សនៈនយោបាយ
ទស្សនៈនយោបាយ
អត្តសញ្ញាណ គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យមានអត្តសញ្ញណចំនួន ៤ គឺ៖ ១. គោលដៅ ៖ សុបិនរួមរបស់ពួកយើងគឺ មាតុភូមិមួយដែលពួកយើងរស់នៅដោយស្មើភាពគ្នាក្នុងភាពជាម្ចាស់
ដែលត្រូវធ្វើអោយស្តែងឡើង ដោយយន្តការ៨ចំណុច។
២. ចំណុចចាប់ផ្តើម ៖ អ្វីៗទាំងអស់ត្រូវផ្តើមចេញពីការចូលរួមរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ។
៣. ឥរិយាបទនយាបាយ ៖ សុទ្ធចរិតភាពជាបាតគ្រឹះដែលជាអត្តចរិកផង ដែលជាខ្លឹមសារពិតប្រាកដរបស់គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យ។
៤. ធនធានមនុស្ស ៖ គុណសម្បត្តិរបស់បេះដូង និងគុណសម្បត្តិខួរក្បាល ជាលក្ខណមិនអាចខ្វះបានរបស់ចលនាស្នូល។[២]
គោលនយោបាយ គណបក្សសម្ព័ន្ធដើម្បីប្រជាធិបតេយ្យមានគោលបំណងចង់ឲ្យរាស្ត្រមានអំណាចតាមរូបមន្ត: (បន្ថយអំណាចរដ្ឋ = រាស្ត្រមានអំណាច) ។ ក្នុងនោះរួមមានយន្តទាំង៨ជាគោលនយោបាយស្នូល ។
យន្ដការ៨ចំណុច
យន្តការ៨ចំណុច
យន្តការ៨ចំណុច និងការបកស្រាយខ្លឹមសារខ្លីៗពីសារប្រយោជន៍របស់ចំណុចនីមួយៗ ដើម្បីរៀបចំសង្គមប្រជាធិបតេយ្យដែលសិទ្ធិនិងអំណាចស្ថិតក្នុង កណ្តាប់ដៃរបស់ប្រជាពលរដ្ឋ ហើយសិទ្ធិនិងអំណាចត្រូវធានាដោយ ប្រព័ន្ធមួយជាអចិន្ត្រៃយ៍ ៖
១. ត្រូវកំណត់អាណត្ដិសម្រាប់នាយករដ្ឋមន្ដ្រី (២ អាណត្ដិ)
ការ បង្កើតក្រុមអង្គរក្សដោយខ្លួនឯង ស្មើនឹងការបង្កើតក្រុមប្រដាប់អាវុធមួយអាចជាលទ្ធភាពយកទៅ បំរើមហិច្ឆិតាអ្នកគ្រប់គ្រង ធ្វើការគៀបសង្កត់ ឬគំរាមកំហែងដល់ប្រជាពលរដ្ឋ ដើម្បីរក្សា និងបន្តក្រាញក្នុងអំណាចរបស់ខ្លួន។
៣. ត្រូវរៀបចំគេហដ្ឋានឱ្យនាយករដ្ឋមន្ដ្រីរស់នៅដែលផ្ដល់ដោយរដ្ឋ
គឺជាវិធានការ ជួយដល់ការការពារសន្តិសុខ និងទំនុកបំរុងជីវភាពគ្រួសារនាយករដ្ឋមន្រ្តី ប្រកបដោយ សុខុមាលភាព និងសេចក្តីថ្លៃថ្នូរ បង្កលក្ខណៈងាយស្រួលក្នុងការបំពេញការងារ ទទួលខុសត្រូវខ្ពស់ បំរើ ប្រទេសជាតិ ហើយក៏ជាការផ្តល់ មុខមាត់ដល់ប្រទេសជាតិផងដែរ។
៤. ត្រូវបង្កើតតុលាការរដ្ឋបាល
ដើម្បីបង្កលក្ខណៈងាយស្រួលដល់ពលរដ្ឋ ប្តឹងចំពោះទង្វើមិនសមស្រប ឬរំលោភរបស់មន្រ្តីរាជការ ក្នុងការបំពេញការងារ ឬពលរដ្ឋអាចប្តឹងឲ្យស្ថាប័ននេះពិនិត្យលើភាពមិនស្របច្បាប់ នៃលិខិតស្នាម ឬសេចក្តីសម្រេច ផ្សេងៗចេញដោយអង្គភាពរដ្ឋបាលសាធារណៈគ្រប់ជាន់ថ្នាក់ ។
៥. ត្រូវសុំការទុកចិត្ដពីសភាសម្រាប់តួនាទីភារកិច្ច និងឋានន្ដរសក្ដិចាប់ពីថ្នាក់ឧត្ដមសេនីយ៍ យោធា និងនគរបាល
វិធានការនេះ គឺដើម្បីឲ្យសភាជាតំណាងរបស់ពលរដ្ឋ អាចមានឥទ្ធិពលខ្លះទៅលើនាយទាហាន និង នាយនគរបាលជាន់ខ្ពស់ ដែលជាអ្នកបញ្ជាលើកងកំលាំងប្រដាប់អាវុធ រក្សាបូរណភាពទឹកដី និងសន្តិសុខ ស្ថេរភាពសង្គម ហើយក៏អាចជួយទប់ស្កាត់ ការប្រើប្រាស់កងកំលាំងប្រដាប់ អាវុធជាឧបករណ៍ផ្តាច់ការរបស់មេគណបក្សកាន់អំណាចផងដែរ។
៦. អព្យាក្រឹត្យមន្ដ្រីរាជការ
ការដាក់ឲ្យអនុវត្តចំណុចនេះ គឺដើម្បីធានាការចាត់តាំងបែងចែកការងារដល់មន្រ្តីរាជការចំជំ នាញ ស្របតាមសមត្ថភាព បទពិសោធន៍ការងារ និងផ្តល់នូវសេចក្តីថ្លៃថ្នូរដល់មន្ត្រីរាជការដែលជាភ្នាក់ងារ របស់រដ្ឋ ។ ដូច្នេះ មន្ត្រីរាជការត្រូវមានភាពស្មោះត្រង់មិនលំអៀង។ ចៀសវាងការប្រើប្រាស់មន្ត្រីរាជការជាឧបករណ៍ឃោសនបំរើប្រយោជន៍ គណបក្ស។
៧. បោះឆ្នោតដោយផ្ទាល់ជ្រើសរើស និងទំលាក់តំណាងគ្រប់លំដាប់ថ្នាក់ដោយប្រជាពលរដ្ឋ(ថ្នាក់ឃុំ/សង្កាត់ ស្រុក/ខណ្ឌ និងខេត្ដ/ក្រុង)
គឺជាវិធានការ ធ្វើឲ្យតំណាងពលរដ្ឋគ្រប់លំដាប់ថ្នាក់ ទទួលខុសត្រូវផ្ទាល់ ចំពោះមុខប្រជាពលរដ្ឋ ដែលជាម្ចាស់ អំណាច ហើយក៏ជួយកាត់ផ្តាច់ខ្សែរយៈបក្សពួក ពីថ្នាក់ជាតិ ដល់មូលដ្ឋានដែលជាចំណុចផ្តើម នៃការកកើត នូវអំណាចផ្តាច់ការ ។
៨. ប្រើប្រព័ន្ធឯកត្ដនាមជ្រើសរើសតំណាងរាស្ដ្រ ប្រព័ន្ធឯកត្តនាមនេះ បានកាត់បន្ថយយ៉ាងខ្លាំងនូវឥទ្ធិពលរបស់មេបក្សទៅលើអ្នកតំណាង រាស្រ្ត។ ឥទ្ធិពលមេបក្សអាចធ្វើឲ្យតំណាងរាស្រ្ត បាត់ឯករាជ្យភាព ខ្វល់ខ្វាយតែផលប្រយោជន៍បក្សខ្លួន ជាជាងគិតគូរដល់ផលប្រយោជន៍ប្រជាពលរដ្ឋដែលជាម្ចាស់ប្រទេស។ តំណាងរាស្រ្តមានឯករាជ្យ និងសេរីភាពគ្រប់គ្រាន់ ដោយគ្មានរងសម្ពាធពីជនមានឥទ្ធិពលណាម្នាក់នោះ តំណាងរាស្រ្តនោះអាចបំពេញការងារជួយកែតម្រង់រដ្ឋាភិបាល យ៉ាងមានប្រសិទ្ធភាព និងរៀបចំធ្វើច្បាប់ណាដែលបំរើដល់ផលប្រយោជន៍ជាតិ និងផលប្រយោជន៍ប្រជាជនពិតៗ។ =បញ្ជីបេក្ខជន និងអ្នកអង្កេតការណ៍=
អ្នកអង្កេតការ
=ប្លង់= =មើលផងដែរ=
ការបោះឆ្នោតសកល អាណត្តិទី១ ឆ្នាំ១៩៩៣
ការ​បោះឆ្នោត​សកល អាណត្តិទី១​ត្រូវ​បាន​ធ្វើ​ឡើង​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​ចន្លោះ​ពី​ថ្ងៃ​ទី​២៣ ដល់​ថ្ងៃ​ទី​២៨ ខែ​ឧសភា ឆ្នាំ​១៩៩៣។ លទ្ធផល​គឺ​សភាព្យួរ​ជា​មួយ​នឹង​គណបក្សហ្វ៊ុនស៊ិនប៉ិច​ជា​គណបក្ស​ដែល​ទទួល​បាន​សន្លឹក​ឆ្នោត​ច្រើន​ជាង​គេ​ និង​ទទួល​បាន​៥៨​អាសនៈ​ក្នុង​រដ្ឋសភា។ ភាគ​រយ​អ្នក​ទៅ​បោះឆ្នោត​គឺ​ ៨៩.៥៦%។ ការ​បោះ​ឆ្នោត​​នេះ​​ត្រូវ​បាន​រៀប​ចំ​ឡើង​ដោយ​អាជ្ញាធរ​អន្តរកាលសហប្រជាជាតិនៅកម្ពុជា (អ៊ុនតាក់) ដែលក៏​បាន​រក្សា​សមាស​ភាគ​យោធា​​នៅ​កម្ពុជា​ក្នុងរយៈពេល​ការ​បោះ​ឆ្នោត​ និង​រយៈ​ពេល​ក្រោយពី​ការ​បោះឆ្នោត​។ ការបោះឆ្នោតនេះគឺជាការបោះឆ្នោះចុងក្រោយដែលឈ្នះដោយគណបក្សផ្សេងក្រៅពីគណបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ដែលបានចាប់ផ្តើមគ្រប់គ្រងនយោបាយកម្ពុជាចាប់ពីឆ្នាំ១៩៩៨។
ផ្ទៃរឿង
រដ្ឋ​កម្ពុជា​ និង​បក្ស​ពួក​ប្រឆាំង​ចំនួន​បី​ រួម​មាន​គណបក្ស​ហ្វ៊ុនស៊ិនប៉ិច​ ខ្មែរក្រហម​ និង​រណសិរ្ស​រំដោះ​ជាតិ​ប្រជាជន​ខ្មែរ​ បាន​ចុះ​ហត្ថ​លេខា​លើ​កិច្ច​ព្រម​ព្រៀង​ទី​ក្រុង​ប៉ារីស​ នៅ​ខែ​តុលា​ ឆ្នាំ​១៩៩១។ កិច្ច​ព្រម​ព្រៀង​នេះ​ផ្តល់​នៅ​ការ​បង្កើត​អ៊ុនតាក់​ ដែល​ជា​រដ្ឋ​បាល​បណ្តោះ​អាសន្ន​ដឹក​នាំ​ដោយ​អង្គការ​សហ​ប្រជាជាតិ​ ដែល​នឹង​ដកហូតអាវុធ​ពី​រដ្ឋ​កម្ពុជា​ និង​បក្ស​ពួក​ប្រឆាំង​ទាំង​បី​ ហើយ​ក៏​រៀប​ចំ​ការ​បោះ​ឆ្នោត​តាម​បែប​ប្រជា​ធិបតេយ្យ​នៅ​ឆ្នាំ​១៩៩៣​ ផង​ដែរ​។ អ៊ុនតាក់​ ត្រូវ​បាន​បង្កើត​ឡើង​នៅ​ចុង​ខែ​កុម្ភៈ​ ឆ្នាំ​១៩៩២​ ដោយ​លោក យ៉ាស៊ូស៊ី អាកាស៊ី ​តែង​តាំង​ជា​ប្រធាន​អ៊ុនតាក់​។
នៅ​ខែ​សីហា ឆ្នាំ១៩៩២ រដ្ឋ​បាល​អ៊ុនតាក់​បាន​ប្រកាស​ឱ្យ​ប្រើ​ច្បាប់​បោះ​ឆ្នោត​ និង​​បាន​​ចុះ​​បញ្ជី​​បណ្ដោះ​អាសន្ន​​នៃ​​គណបក្ស​​នយោបាយ។ គណបក្ស​នយោបាយ​ដែល​បាន​ចុះ​បញ្ជី​ត្រូវ​បាន​អនុញ្ញាត​ឱ្យ​បើក​ការិ​យា​ល័យ​គណបក្ស​នៅ​ខែ​បន្ទាប់​។ នៅ​ឆ្នាំ​បន្ទាប់​ក្នុង​ខែ​មករា ឆ្នាំ​១៩៩៣ ការ​ចុះ​ឈ្មោះ​អ្នក​បោះ​ឆ្នោត​ត្រូវ​បាន​អនុវត្ត ហើយ​អត្ត​សញ្ញាណ​ប័ណ្ណ​អ៊ុនតាក់​ត្រូវ​បាន​ចេញ​។ អ៊ុនតាក់បាន​ធ្វើ​យុទ្ធនា​ការ​អប់រំ​នៅ​ខែ​កុម្ភៈ ឆ្នាំ​១៩៩៣ ហើយ​ពីរ​ខែ​ក្រោយ​មក​ អ៊ុន​តាក់​បាន​អនុញ្ញាត​ឱ្យ​គណបក្ស​នយោបាយ​បើក​កិច្ច​ប្រជុំ​សាធារណៈ​ និង​ប្រមូល​ផ្តុំ​គ្នា ដើម្បី​ឃោសនា​ប្រមូល​សំឡេង​ឆ្នោតបោះ​ឆ្នោត​។
ការដកហូតអាវុធ​
នៅ​ពេល​ដែល​សមាស​ភាគ​យោធា​អ៊ុន​តាក់​ត្រូវ​បាន​បញ្ជូន​ទៅ​ឱ្យ​ចាប់​ផ្តើម​ការ​ដក​ហូត​អាវុធ​​នៅ​ខែ​មិថុ​នា​ឆ្នាំ​១៩៩២ ខ្មែរ​ក្រហម​បាន​បិទ​ផ្លូវ​នៅ​ក្នុង​ទឹក​ដី​ដែល​ស្ថិត​នៅ​ក្រោម​ការ​គ្រប់​គ្រង​របស់​ពួក​គេ​ដើម្បី​រា​រាំង​កង​រក្សា​សន្តិ​ភាព​មិន​​ឱ្យ​ចូល​​។ នៅ​ពេល​ដែល​ឧប្បត្តិ​ហេតុ​ត្រូវ​បាន​រាយ​ការណ៍​ទៅ​អគ្គលេខា​ធិ​ការ​ដ្ឋាន​អង្គ​ការ​សហ​ប្រជា​ជាតិ​ ប៊ូត្រូស ប៊ូត្រូសកាលី គាត់​បាន​ផ្ញើ​ការ​អំពាវ​នាវ​ផ្ទាល់​ខ្លួន​ទៅ​កាន់​ខៀវ សំផន ឱ្យ​អនុ​ញ្ញាត​ឱ្យ​​សមាស​ភាគ​យោធា​អ៊ុន​តាក់​​ធ្វើ​​ការ​​ដក​ហូត​អាវុធ​​។ ពួក​ដឹក​នាំ​ខ្មែរ​ក្រហម​បាន​ឆ្លើយ​តប​ដោយ​ទាម​ទារ​ឱ្យ​រដ្ឋ​បាល​គ្រប់​គ្រង​គួរ​តែ​ប្រគល់​ទៅ​ស្ថាប័ន​រដ្ឋបាល​ដែល​ដឹក​នាំ​ដោយ​ព្រះ​បាទ​នរោត្តម​សីហនុ​ ហើយ​ថែម​ទាំង​បាន​ចោទ​ប្រកាន់​ថា​ការ​បន្ត​វត្ត​មាន​របស់​កង​ទ័ព​វៀតណាម​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​មិន​ផ្តល់​សិទ្ធិឱ្យអ៊ុន​តាក់​ដក​ហូត​អាវុធ​របស់​ពួក​ខ្មែរ​ក្រហម។ ដោយ​សារ​ខ្មែរ​ក្រហម​បាន​ទទូច​ថា​នឹង​មិន​ចូល​រួម​ក្នុង​ការ​​ដក​ហូត​អាវុធ​ទេ ព្រះ​បាទ​នរោត្តម​សីហនុ​បាន​អំពាវ​នាវ​ឱ្យ​អ៊ុន​តាក់​មិន​អនុញ្ញាត​ឱ្យ​ខ្មែរ​ក្រហម​ចូល​រួម​ក្នុង​គោល​ការណ៍​បង្កើត​សន្តិភាព​នាពេល​អនាគត។
កង​ទ័ព​បដិ​វត្តន៍​ប្រជាជន​កម្ពុជា អេ​អ៊ែន​អ៊ែស​ (ANS) (ត្រូវ​បាន​គេ​ស្គាល់​ក្រៅ​ផ្លូវ​ការ​ថា​ជា​កង​ទ័ព​ហ្វ៊ុន​ស៊ិន​ប៉ិច​) និង​រណសិរ្ស​រំដោះ​ជាតិ​ប្រជាជន​ខ្មែរ​បាន​ចូល​រួម​ក្នុង​សម​យុទ្ធ​ចល័ត​នេះ ឯ​ទាហាន​ក្មេងៗ និង​ពួក​មិន​ទាន់​បាន​ទទួល​ការ​បណ្តុះ​បណ្តាល​យោធា​ត្រូវ​បាន​បញ្ជូន​ទៅ​ចូល​រួម​ផង​ដែរ និង​អាវុធ​ដែល​មិន​ប្រើ​ប្រាស់​ក៏​ត្រូវ​បាន​បង្ហាញ​ដល់​កង​ទ័ព​រក្សា​សន្តិ​ភាព​ក៏​ដោយ​។ នៅ​ពេល​ដែល​ខ្មែរ​ក្រហម​បាន​បន្ត​ប្រឆាំង​នឹង​កម្ម​វិធី​ការ​ដក​ហូត​អាវុធ អ៊ុនតាក់​បាន​សម្រេច​ចិត្ត​ផ្អាក​សមយុទ្ធ​ចល័ត​ទាំង​មូល​នៅ​ខែ​កញ្ញា ឆ្នាំ​១៩៩២ ក្នុង​អំឡុង​ពេល​នោះ​ទាហាន​ប្រហែល​៥០,០០០​នាក់​មក​ពីកង​ទ័ព​បដិវត្តន៍​ប្រជាជន​កម្ពុជា អេ​អ៊ែន​អ៊ែស​ (ANS) និង​រណសិរ្ស​រំដោះ​ជាតិ​ប្រជាជន​ខ្មែរ​ត្រូវ​បាន​ដក​ហូត​អាវុធ។
ការវាយប្រហាររបស់ពួកខ្មែរក្រហម
ពួក​ខ្មែរ​ក្រហម​ចាប់​ផ្តើម​ធ្វើ​ការ​វាយ​ប្រហារ​ជា​បន្ត​បន្ទាប់​លើ​ជន​ស៊ីវិល​វៀត​ណាម​ចាប់​ពី​ខែ​មេសា ឆ្នាំ​១៩៩២ ដែល​​ពួក​​គេ​​បាន​​រាប់​​ជា​​សុច​រិត ដោយ​​អះ​អាង​​ថា មាន​​ពួក​គេ​ជា​ទា​ហាន​​វៀត​ណាម​​ក្លែង​​ខ្លួន​​ជា​​ជន​​ស៊ីវិល​។ នៅ​ខែ​កុម្ភៈ ឆ្នាំ​១៩៩៣ ខ្មែរ​ក្រហម​បាន​ធ្វើ​ការ​វាយ​ប្រហារ​នៅ​មជ្ឈ​មណ្ឌល​ទេសចរណ៍​មួយ​ក្នុង​ខេត្ត​សៀមរាប ដែល​បាន​សម្លាប់​ប្រជា​ជន​កម្ពុជា​ពីរ​នាក់ និង​របួស​អ្នក​ទេសចរ​ជន​ជាតិ​ព័រ​ទុយ​ហ្គាល់ សេសារ ដេប៉ាកូ។ នៅ​ខែ​មីនា ឆ្នាំ​១៩៩៣ ខ្មែរ​ក្រហម​បាន​ធ្វើ​ការ​វាយ​ប្រហារ​ដ៏​ធំ​បំផុត​លើ​ជន​ស៊ីវិល​វៀត​ណាមនៅ​ក្នុង​ភូមិ​បណ្តែត​ទឹក​សង្កាត់​ចុង​ខ្នៀស​ក្នុង​ខេត្ត​សៀម​រាប ដែល​បាន​សម្លាប់​ជន​ស៊ីវិល​វៀត​ណាម​ចំនួន​១២៤​នាក់​។ ​មុន​​ការ​​វាយ​​ប្រហារ​នេះ​ពួក​ខ្មែរ​ក្រហម​​បាន​​ផ្តល់​​ការ​​ប្រុង​​ប្រយ័ត្ន ប៉ុន្តែ​​ទាំង​ទាហាន​រដ្ឋ​កម្ពុជា និង​​សមាស​ភាគ​​យោធា​​អ៊ុន​តាក់ មិន​​ត្រូវ​​បាន​​គេ​​ដាក់​​ពង្រាយ​​ឡើយ។ នៅ​ពេល​ដែល​ការ​វាយ​ប្រហារ​ត្រូវ​បាន​ផ្សព្វ​ផ្សាយ​នៅ​ក្នុង​សារ​ព័ត៌​មាន ជន​ស៊ីវិល​វៀតណាម​ប្រហែល​២០,០០០​នាក់​បាន​ភៀស​ខ្លួន​ទៅ​កាន់​ប្រទេស​វៀតណាម​នៅ​ខែ​បន្ទាប់​ក្នុង​ខែ​មេសា ឆ្នាំ​១៩៩៣។
កង​ទ័ព​បដិ​វត្តន៍​ប្រជាជន​កម្ពុជា​ក៏​បាន​ធ្វើ​ការ​វាយ​ប្រហារ​ដោយ​សម្ងាត់​ទៅ​លើ​ការិ​យា​ល័យ​គណបក្ស​ដែល​ជា​កម្ម​សិទ្ធិ​របស់​គណបក្ស​ហ្វ៊ុន​ស៊ិន​ប៉ិច​ និង​គណបក្ស​ប្រជាធិបតេយ្យ​សេរីនិយម​ព្រះ​ពុទ្ធ​សាសនា​ដែល​ចាប់​ផ្តើម​នៅ​ក្នុង​ខែ​វិច្ឆិកា ឆ្នាំ​១៩៩២។ ការ​វាយ​ប្រហារ​ត្រូវ​បាន​ធ្វើ​ឡើង​នៅ​ពេល​យប់ ហើយ​ទាហាន​នឹង​បាញ់​គ្រាប់​បែក​ដៃ ឬ​គ្រាប់​រ៉ុក្កែត។ ចំនួន​ឧប្បត្តិ​ហេតុ​ត្រូវ​បាន​កាត់​បន្ថយ​ក្នុង​ខែ​មករា​ឆ្នាំ​១៩៩៣ ប៉ុន្តែ​បាន​កើត​ឡើង​ម្តង​ទៀត​នៅ​ខែ​មីនា​ឆ្នាំ​១៩៩៣ រហូត​ដល់​មុន​ការ​បោះ​ឆ្នោត​នៅ​ខែ​ឧសភា​ឆ្នាំ​១៩៩៣។ ការ​​វាយ​​ប្រហារ​​នេះ​​បាន​​ធ្វើ​​ឱ្យ​​សមាជិក​បក្ស​​ប្រហែល​២០០​នាក់​​ត្រូវ​​បាន​​សម្លាប់ ឬ​​រង​​របួស​​នៅ​​ខែ​​ឧសភា ឆ្នាំ​១៩៩៣។
លទ្ធផល
ដំណើរ​​ការ​​បោះ​​ឆ្នោត​​ត្រូវ​​បាន​​ធ្វើ​​ឡើង​​នៅ​​ចន្លោះ​​ថ្ងៃ​​ទី​​២៣ ដល់​​ថ្ងៃ​​ទី​​២៨ ខែ​​ឧស​ភា ឆ្នាំ​​១៩៩៣។ ការិ​យា​ល័យ​បោះ​​ឆ្នោត​ភាគ​ច្រើន​គឺ​ផ្អែក​នៅ​តាម​អគារ​សា​លា​រៀន និង​នៅ​តាម​វត្ត​ដើម្បី​កាត់​បន្ថយ​ការ​ចំណាយ​ថវិកា​។ ការ​បោះ​ឆ្នោត​នេះ​មាន​បុគ្គ​លិក​ខ្មែរ​ប្រមាណ​៥០,០០០​នាក់ និង​អ្នក​ស្ម័គ្រចិត្ត​អន្តរ​ជាតិចំនួន​៩០០​នាក់ ព្រម​ទាំង​មន្ត្រី​អង្គ​ការ​សហ​ប្រជា​ជាតិ​បន្ថែម​ចំនួន​១,៤០០​នាក់ ដែល​បម្រើ​ជា​អ្នក​សង្កេត​ការណ៍​ការិ​យា​ល័យ​បោះ​ឆ្នោត​។ ការ​​រាប់​​សន្លឹក​​ឆ្នោត​​បាន​​ចាប់​​ផ្តើម​​នៅ​​ថ្ងៃ​​ទី​២៩ ខែ​​ឧសភា រហូត​​ដល់​​ថ្ងៃ​​ទី​១០ ខែ​​មិថុនា។ លទ្ធផល​នៃ​ការ​បោះ​ឆ្នោត​ត្រូវ​បាន​ប្រកាស​ដោយ​លោក អាកាស៊ី ហើយ​ប្រាំ​ថ្ងៃ​ក្រោយ​មក​ក្រុម​ប្រឹក្សា​សន្តិ​សុខ​នៃ​អង្គការ​សហ​ប្រជា​ជាតិ​បាន​អនុម័ត​លទ្ធផល​បោះ​ឆ្នោត​ជា​មួយ​នឹង​ដំណោះ​ស្រាយ​ក្រុម​ប្រឹក្សា​សន្តិ​សុខ​សហ​ប្រជា​ជាតិ​៨៤០។
បញ្ហា​បន្ទាប់​ពី​ការ​បោះ​ឆ្នោត
នៅ​ថ្ងៃ​ទី​៣១ ខែ​ឧសភា ឆ្នាំ​១៩៩៣ គណបក្ស​ប្រជា​ជន​បាន​ដាក់​ពាក្យ​បណ្តឹង​ទៅ​លោក​ អាកាស៊ី លើ​ការ​អះ​អាង​ពី​ភាព​មិន​ប្រ​ក្រតី​នៅ​ក្នុង​ការ​បោះ​ឆ្នោត។ នៅ​ពេល​ដែល​លោក អាកា​ស៊ី​ច្រាន​ចោល​ពាក្យ​បណ្តឹង​របស់​គណ​បក្ស​ប្រជា​ជន​កម្ពុជា លោក ហ៊ុន សែន និង​លោក ជា ស៊ីម បាន​ស្នើ​ទៅ​ព្រះសីហនុ ដើម្បី​កាន់​អំណាច​ប្រតិបត្តិ​ពេញ​លេញ​ជា​ប្រ​មុខ​រដ្ឋ។ ព្រះ​សី​ហ​នុ​បាន​​ទទួល​​យក​គំនិត​​ផ្តួច​ផ្តើម​​នេះ ហើយ​​បាន​​ចេញ​​សេចក្តី​​ប្រ​កាស​​នៅ​​ថ្ងៃ​​ទី​​៣ ខែ​មិថុនា ថា​ព្រះ​អង្គ​​នឹង​​ឡើង​​កាន់​​តំណែង​​ជា​​ប្រមុខ​រដ្ឋ​​នៃ​​ប្រទេស​​កម្ពុជា។ ក្រសួង​ទាំង​ឡាយ​ក៏​ត្រូវ​បាន​បែង​ចែក​រវាង​គណបក្ស​ហ្វ៊ុន​ស៊ិន​ប៉ិច​ និង​គណ​បក្ស​ប្រជា​ជន ដោយ​ផ្អែក​លើ​មូល​ដ្ឋាន​ហា​សិប​ហា​សិប​។
ប្រធាន​​គណ​បក្ស​​ហ្វ៊ុន​ស៊ិន​ប៉ិច ស​ម្តេច នរោត្តម រណឫទ្ធិ ព្រម​​ទាំង​​ប្រទេស​​មួយ​​ចំនួន​​រួម​​មាន​​សហ​រដ្ឋ​​អាមេ​រិក ចក្រ​ភព​​អង់​គ្លេស អូ​ស្ត្រា​លី និង​​ចិន បាន​​ប្រ​ឆាំង​​នឹង​​គំ​និត​​ផ្តួច​​ផ្តើម​​នេះ។ សហ​រដ្ឋ​អា​មេ​រិក​បាន​ចោទ​ប្រកាន់​ថា គំនិត​ផ្តួច​ផ្តើម​របស់​ព្រះ​សីហនុ​នឹង​រំលោភ​លើ​ស្មារ​តី​នៃ​ការ​បោះ​ឆ្នោត ក៏​ដូច​ជា​លក្ខ​ខណ្ឌ​ដែល​បែង​ចែង​ក្នុង​កិច្ច​ព្រម​ព្រៀង​ទី​ក្រុង​ប៉ារីស។ នៅ​ថ្ងៃ​បន្ទាប់ ព្រះ​សីហនុ​បាន​បោះ​បង់​ចោល​គំនិត​ផ្តួច​ផ្តើម​ដើម្បី​កាន់​អំណាច​ប្រតិ​បត្តិ​ពេញ​លេញ។
មួយ​សប្តា​ហ៍​ក្រោយ​មក នៅ​ថ្ងៃ​ទី​១០ ខែ​មិថុនា លោក ហ៊ុន សែន បាន​ប្រកា​ស​ថា ខេត្ត​ភាគ​ខាង​កើត​ចំនួន​ប្រាំ​ពីរ ដែល​មាន​ព្រំ​ប្រទល់​ជាប់​ប្រទេស​វៀត​ណាម បាន​បំបែក​ចេញ​ពី​ប្រទេស​កម្ពុជា ក្រោម​ការ​ដឹក​នាំ​របស់​ឧប​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រី នរោត្តម ចក្រពង្ស និង​នៅពេលនោះជារដ្ឋ​មន្ត្រី​ក្រសួង​មហា​ផ្ទៃ ស៊ិន សុង។ លោក ហ៊ុន សែន ជៀស​​វាង​​​គាំ​ទ្រ​​ការ​​ប៉ុន​ប៉ង​ធ្វើ​​អប​គមន៍​​ជា​​សាធា​រណៈ ប៉ុន្តែ​​បាន​ចោទ​​អង្គ​ការ​​សហ​​ប្រជា​ជាតិ​​ថា​​បាន​​បង្កើត​​ការ​​បន្លំ​​សន្លឹក​​ឆ្នោត​​ដើម្បី​​ជំរុញ​​ឱ្យ​គណ​បក្ស​​ប្រជា​ជន​​កម្ពុជា​​បរា​ជ័យ​​ក្នុង​​ការ​​បោះ​ឆ្នោត។ ចក្រ​ពង្ស និង​ស៊ិន​សុង បាន​វាយ​ប្រហារ​ការិ​យាល័យ​នយោបាយ​ដែល​ជា​កម្ម​សិទ្ធិ​របស់​គណបក្ស​ហ្វ៊ុន​ស៊ិន​ប៉ិច និង​គណបក្ស​ប្រជា​ធិប​តេយ្យ​សេរី​និយម​ព្រះ​ពុទ្ធ​សាស​នា​នៅ​តាម​បណ្តា​ខេត្ត​នា​នា ហើយ​ក៏​បាន​ចេញ​បញ្ជា​ឱ្យ​មន្ត្រី​អ៊ុន​តាក់​ចាក​ចេញ​ពី​ខេត្ត​ក្រោម​ការ​គ្រប់​គ្រង​របស់​គណ​បក្ស​ប្រជា​ជន​។
កិច្ច​ប្រ​ជុំ​រដ្ឋ​ស​ភា​ជា​បន្ទាន់​មួយ​ត្រូវ​បាន​ផ្តួច​ផ្តើម​ឡើង​នៅ​ថ្ងៃ​ទី​១៤ ខែ​មិថុ​នា ដែល​ព្រះ​សី​ហ​នុ​ត្រូវ​បាន​តែង​តាំង​ជា​ប្រមុខ​រដ្ឋ​ឡើង​វិញ ដោយ សម្តេច រណឫទ្ធិ និង លោក ហ៊ុន សែន ត្រូវ​បាន​តែង​តាំង​ជា​ស​ហ​នាយក​រដ្ឋ​មន្ត្រី​ដែល​មាន​អំណាច​ប្រតិ​បត្តិ​ស្មើ​គ្នា។ នៅ​ពេល​ដែល​លោក ហ៊ុន សែន ចេញ​លិ​ខិ​ត​មួយ​ច្បាប់​ទៅ​លោក អាកាស៊ី ដើម្បី​ប្រកាស​គាំទ្រ​ដល់​ការ​បន្ត​រដ្ឋ​បាល​បណ្តោះអាសន្ន​របស់​អ៊ុន​តាក់ លោក ចក់ ពង្ស និង​លោក ស៊ិន សុង បាន​​ទម្លាក់​ការ​គំ​រាម​កំ​ហែង​របស់​អបគមន៍។ សម្រាប់​រយៈ​ពេល​បី​ខែ​បន្ទាប់ ព្រះ​សី​ហ​នុ​បាន​ធ្វើ​ជា​អធិ​បតី​ក្នុង​រដ្ឋ​បាល​បណ្តោះ​អាសន្​ន។ ព្រះ​អង្គ​​បាន​​លា​លែង​​ពី​​តំណែង​​នៅ​​ថ្ងៃ​​ទី​២១ ខែ​​កញ្ញា ហើយ​​បាន​​ឡើង​​កាន់​​តំណែង​​ជា​​ព្រះ​មហា​ក្ស​ត្រ​​កម្ពុ​ជា​​ឡើង​​វិញ​​ពីរ​​ថ្ងៃ​​បន្ទាប់​​មក​​នៅ​​ថ្ងៃ​​ទី​២៣ ខែ​​កញ្ញា ឆ្នាំ​១៩៩៣។
កំណត់សម្គាល់
<references group="lower-alpha" /> ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ការបោះឆ្នោតនៅអាស៊ីឆ្នាំ១៩៩៣ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ការបោះឆ្នោតនៅកម្ពុជា ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ឆ្នាំ១៩៩៣ នៅកម្ពុជា
មីសត័រប៊ីន
មីសត័រប៊ីន (Mr. Bean) គឺជាភាពយន្តកំប្លែងរបស់អង់គ្លេសមួយ ដែលបង្កើតឡើងដោយ រ៉ូវ៉ាន អាត់ខ៊ីនសុន និងរិឆាត គ័រត៊ិស មានតួឯកជា អាត់ខ៊ីនសុន។ វាត្រូវបានគេចាក់ផ្សាយពីថ្ងៃទី ១ មករា ឆ្នាំ ១៩៩០ ដល់ថ្ងៃទី ១៥ ធ្នូ ឆ្នាំ ១៩៩៥។
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ស៊េរីទូរទស្សន៍កំប្លែងអង់គ្លេសនៅក្នុងឆ្នាំ ១៩៩០
ត្រីកោណនិងភាពឆ្លុះ
(vankhea) តាង P, Q, R ជាបីចំនុចស្ថិតនៅលើជ្រុង BC, CA, AB នៃត្រីកោណ \Delta ABC។ តាង X, Y, Z ជាចំនុចឆ្លុះនៃ P, Q, R ធៀបនឹងចំនុច A, B, C ។ ស្រាយបញ្ជាក់ថា ដែល [ABC] តាងអោយក្រឡាផ្ទៃនៃត្រីកោណ \Delta ABC ។
សំរាយបញ្ជាក់
ពានសម្ដេច ហ៊ុនសែន
ពានសម្ដេច ហ៊ុនសែន (អង់គ្លេស: Hun Sen Cup) ដែលហៅកាត់ថា (HSC) ដែលត្រូវបានគេស្គាល់ថា Cambodian Cup គឺ ជាការប្រកួតបាល់ទាត់ប្រចាំឆ្នាំ នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ដែលត្រូវបានដំណើរការប្រកួតជាលើកដំបូងក្នុងរដូវកាលឆ្នាំ 2007 ហើយវាជាការប្រកួតថ្នាក់ជាតិដ៏សំខានផងដែរ ដែលរៀបចំឡើងដោយ សហព័ន្ធកីឡាបាល់ទាត់កម្ពុជា ហៅកាត់ថា (FFC) ។ ការប្រកួតនេះត្រូវបានរៀចំឡើងដោយដាក់ឈ្មោះ តាមលោកនាយរដ្ឋមន្ត្រីនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា គឺលោក សម្ដេចនាយករដ្ឋមន្ត្រី ហ៊ុន សែន ដែលមានគំនិតផ្ដួចផ្ដើមក្នុងការបង្កើតពាននេះឡើងដើម្បីជួយជម្រុញដល់វិស័យកីឡាជាតិកម្ពុជា ។
ទម្រង់ពាន
Cup Format
ពានសម្ដេច ហ៊ុនសែន គឺជាការប្រកួតដ៏សំខាន់មួយដើម្បីកំណត់យកជើងឯក នៃពានលំដាប់ទី២ នៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ដើម្បីអាចតំណាងឱ្យកម្ពុជាទៅចូលរួមប្រកួតពានកម្រិតអន្តរជាតិ AFC Cup ទៅតាមលក្ខណៈវិនិច្ឆ័យ របស់សហព័ន្ធ AFC ថាតើ Cambodian Cup គួរទទួលបាន ១កៅអី កន្លះកៅអី ឬ មិនមានការផ្ដល់កៅអី សម្រាប់ការចូលរួមប្រកួតប្រជែងក្នុងពាន កម្រិតអន្តរជាតិនេះ ។ ជាទូទៅ កម្មវិធីប្រកួតប្រជែង ពានសម្ដេច ហ៊ុនសែន បានបើកទទួលសម្រាប់ក្លឹបទាំងអស់ដែលមកពី ៣ តំបន់ មុនពេលដែលបញ្ជីចូលរួមរបស់ក្លឹបនីមួយៗ និង កាលវិភាគ នៃការប្រកួតត្រូវបានប្រកាស ។ ចំពោះក្លឹបទាំងអស់ដែលមកពីលីគកម្រិតខ្ពស់ នៃ ក្របខ័ណ្ឌលីគកំពូលកម្ពុជា ខេមបូឌានព្រីមៀរលីគ (CPL) និង ក្របខ័ណ្ឌលីគកម្រិតទី២កម្ពុជា នៃ កម្ពុជាលីគ២ (CL2) មានសិទ្ធិទទួលបានកៅអីក្នុងវគ្គចែកពូល ដោយស្វ័យប្រវត្តិ នៃពានសម្ដេច ហ៊ុនសែន ។ ចំពោះក្រុមបាល់ទាត់ដែលមកពីតំបន់ទី៣ នៃលីគលំដាប់ទី៣ និង ក្រុមបាល់ទាត់ដែលមិនមែនជាក្លឹបអជីប ពួកគេត្រូវលេងវគ្គជម្រុះថ្នាក់ខេត្ត និង ឆ្លងកាត់ការលេងបិទវគ្គ (Play off) ជាមុនសិន ទើបពួកគេអាចឡើងមកវគ្គចែកពូលបាន ។
កំណត់ត្រា នៃការប្រកួត
Match Record
កំណត់ត្រាលើកពាន សម្ដេច ហ៊ុនសែន
Hun Sen Cup Champion Record
កំណត់ត្រា ក្រុមឈ្នះពាន
Record Team Winning
កំពូលអ្នកស៊ុតបញ្ចូលទី
Top scorer
មើលផងដែរ
See also
អនុវិទ្យាល័យព្រែកលីវ
អនុវិទ្យាល័យព្រែកលីវស្ថិតនៅក្នុងភូមិព្រែកលីវ ឃុំរកាអារ ស្រុកកងមាស ខេត្តកំពង់ចាម
២០រៀល(ឆ្នាំ១៩៥៦)
20រៀល
=មើលផងដែរ=
ភូមិចំណកត្រាច
ស្វាយរៀងជាខេត្តនៅព្រុំដែន ខ្មែរ-យួន។
ភូមិព្រៃផ្អាវ(ឃុំសំឡី)
ភូមិព្រៃផ្អាវគឺជាភូមិមួយដែលមានប្រវត្តិជាប់ឈ្មោះជាយូរលង់ណាស់មកហើយ។ ភូមិនេះហៅឈ្មោះទៅតាមឈ្មោះព្រៃមួយកន្លែងនៅតំបន់នោះដែលសំបូរទៅដោយដើមផ្អាវ។ តំបន់នៃទីតាំងព្រៃមានពីរទីតាំងគឺព្រៃខាងត្បូង និងព្រៃខាងជើង ស្ថិតនៅភូមិព្រៃផ្អាវ ឃុំសំឡី ស្រុកកំពង់រោទិ៍ ខេត្តស្វាយរៀង។
ជេក ម៉ា
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:បុគ្គលនៅរស់ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អត្ថបទដែលមានពាក្យជាភាសាចិន
ព្រះធាតុភូសុី
ព្រះធាតុភូស៊ី ឬ ភ្នំភូសុី គឺជាភ្នំខ្ពស់ ១០០ ម៉ែត្រ (៣២៨ ហ្វីត) ដែលស្ថិតនៅកណ្តាលទីក្រុងចាស់ ហ្លួងព្រះបាង  ក្នុង ប្រទេសឡាវ ។ វា​ស្ថិត​នៅ​ចំ​កណ្តាល​នៃ​ឧបទ្វីប​ទីក្រុង​ចាស់ ហើយ​មាន​ព្រំប្រទល់​ម្ខាង​ជាប់​នឹង ​ទន្លេមេគង្គ និង​ម្ខាង​ទៀត​ជាប់​នឹង ​ទន្លេ ណាមខាន ។ ភ្នំ​នេះ​ជា​កន្លែង​សាសនា​ក្នុង​តំបន់ ហើយ​មាន​ទីសក្ការៈ​បូជា​ព្រះពុទ្ធ​សាសនា​មួយ​ចំនួន។
នៅ​ពាក់​កណ្ដាល​ផ្លូវ​ឡើង​ភ្នំ បើមើលពីទន្លេណាមខាន គេ​អាច​មើល​ឃើញ វត្តធម្មភូស៊ី ដែលជាព្រះវិហារ​ព្រះពុទ្ធសាសនា​មួយស្ថិត​នៅ​ទីនោះ។ ហើយ​បើ​គេ​មើលទីប្រជុំជន​និង​តំបន់​ក្បែរៗ​នោះ​វិញ គេ​អាច​មើល​ឃើញ​ វត្ត​ចោមស៊ី ដែល​ស្ថិត​លើ​កំពូលភ្នំ​នោះ ដែល​នោះ​ជា​ព្រះវិហារ​ព្រះពុទ្ធសាសនា និងជា​ចំណុច​ទាក់ទាញទេសចរណ៍នៅ ហ្លួងព្រះបាង ផងដែរ។
ហ៊ូ នឹម
ហ៊ូ នឹម ( កើតថ្ងៃទី ២៥ ខែ កក្កដា ឆ្នាំ ១៩៣០ ឬ ១៩៣២ ស្លាប់ថ្ងៃទី ៦ ខែ កក្កដា ឆ្នាំ ១៩៧៧) ហៅក្រៅថា ភាស់ គឺជាបញ្ញវន្ត និងជាអ្នកនយោបាយខ្មែរ កុម្មុយនិស្ត ដែលបានកាន់តំណែងជារដ្ឋមន្ត្រីមួយចំនួន។ អាជីពនយោបាយដ៏យូរអង្វែងរបស់ព្រះអង្គរួមមាន របប សង្គមរាស្ត្រនិយម របស់ព្រះអង្គម្ចាស់ នរោត្តម សីហនុ ការតស៊ូទ័ពព្រៃកុម្មុយនិស្ត រដ្ឋាភិបាលចម្រុះ រាជរដ្ឋាភិបាលរួបរួមជាតិកម្ពុជា ដែលកំពុងនិរទេសខ្លួន និងការគ្រប់គ្រង របបកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ នៅពេលដែលប្រទេសនេះត្រូវបានគ្រប់គ្រងដោយ បក្សកុម្មុយនិស្តកម្ពុជា (ខ្មែរក្រហម) ។
លោក មានកេរ្តិ៍ឈ្មោះជាសមាជិកម្នាក់ក្នុងចំណោមសមាជិកដែលមានគំនិតឯករាជ្យ និងនិយាយក្រៅអំពីខ្មែរក្រហម ហើយទីបំផុតត្រូវបានចាប់ខ្លួន ធ្វើទារុណកម្ម និងប្រហារជីវិតនៅគុកសន្តិសុខ ទួលស្លែង ក្នុងឆ្នាំ ១៩៧៧ កំឡុងពេលបោសសម្អាតបក្ស។
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:បុគ្គលដែលកើតនៅឆ្នាំ ១៩៣២ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:បុគ្គលដែលស្លាប់នៅឆ្នាំ ១៩៧៧ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:បុគ្គលមកពីខេត្តកំពង់ចាម ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អ្នកកុម្មុយនិស្តជនជាតិខ្មែរ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:សមាជិក​គណបក្ស​ខ្មែរ​ក្រហម ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ជនជាតិខ្មែរដើមកំណើតចិន ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ជនជាតិខ្មែរដែលត្រូវបានប្រហារជីវិត ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:បុគ្គលដែលត្រូវបានខ្មែរក្រហម​ប្រហារ​ជីវិត ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អ្នកនយោបាយសង្គមរាស្ត្រនិយម ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អ្នកនយោបាយបក្សកុម្មុយនីស្តកម្ពុជា ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រដ្ឋមន្ត្រី​រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អ្នក​នយោបាយក្រុមប្រជាធិបតេយ្យ
របាំងរូប
និយមន័យ
របាំងរូបគឺជាឧបសគ្គធម្មជាតិមានដូចជាជួរភ្នំធំៗ លំហដ៏ធំល្វឹងល្វើយនៃផ្ទាំងទ្វិបមហាសមុទ្រ រួមទាំងលំហផងដែរ។ ប៉ុន្តែបច្ចុប្បន្ន ដោយសារមនុស្សមានបច្ចេកវិទ្យាជឿនលឿនមនុស្សអាចជំនះរបាំងរូបបានជាបណ្តើរៗដូចជា របាំងភ្នំ របាំងដៅគោក របាំងទឹក និងរបាំងលំហថែមទៀតផង ។
ឧស្សាហកម្ម
ឧស្សាហកម្មជាសំណុំសកម្មភាពសេដ្ឋកិច្ចដែលប្រើប្រាស់ឬប្លែងរូបធាតុដើម ដើម្បីផលិតគ្រឿងសម្ភារៈ។ ជារួមឧស្សាហកម្មមានឧ
នី ព្រមទាំងឧស្សាហកម្មប្លែងភាពផងដែរ ។
ប្រភេទសំណង់
ជាទូទៅគេអាចធ្វើចំណែកថ្នាក់ឧស្សាហកម្មជាសាខា និងអនុសាខាទៅតាមផលិតផលបង្កើតបាននិងទៅតាមបច្ចេកទេសអនុវត្តន៍។ ប៉ុន្តែគេអាចធ្វើចំណែកថ្នាក់ផ្សេងៗទៀតដែរតាម៖
Cestodes
សេចក្ដីផ្ដើមៈ
Cestodes គឺជា Parasites សំប៉ែតស្ដើង មានប្រវែងវែង ដែលស្ថិតនៅក្នុងប្រដាប់រំលាយអាហារ គេ អោយឈ្មោះថា តេញ៉ា (Taenia )។ តាមគំនិតអ្នកនិពន្ធ Wardle et al (1974)បានចែក Cestodes ជាពីរ ថ្នាក់ គឺថ្នាក់ Cotyloda ang Eucestoda ។ ព្រូនសំប៉ែត Cestodes គឺជាព្រូនដែលរីកចំរើនក្នុងមួយវដ្ដនៃ របស់វា ត្រូវការចូលរួមពីម្ចាស់កណ្ដាលហើយ វាជាសត្វរួមភេទ ។
ទំរង់ និងរូបរាងៈ
Cestodes ជំទង់រស់នៅក្នុងប្រដាប់រំលាយអាហាររបស់ ធ្មួល ។ ដងខ្លួន Cestodes ខ្នង និង ពោះ របស់វាមានរាងសំប៉ែតហើយចែកចេញជា ក្បាល (Scolex)បន្ទាប់មកមានកង់ដងខ្លួន(សមាជិក)។ Cestodes  មានប្រវែង ប្រហែល ២-៣ម៉ែត្រ ឬ ដល់ ១០ ម៉ែត្រ ឬវែងជាងនេះ ។ លក្ខណៈនេះវាអាស្រ័យទៅតាមប្រភេទ និមួយៗ នៃ Cestodes។ ដងខ្លួនកង់ របស់ Cestodes អាចមានពីរ ១-២ ដកង់ ឬ អាចមានរហូតដល់រាប់ ពាន់កង់ និង មានប្រវែងរាប់ម៉ែត្រ ។
ក្បាលៈ
ជាផ្នែកលើនៃដងខ្លួនរបស់ Cestodes មានលក្ខណៈជាកូនរបស់ Cestodes ដែលស្ថិតនៅក្នុងគីស្ដ ហើយរស់នៅជាជីវិតក្រាំង ក្នុងប្រព័ន្ធសាច់ដុំផ្សេងៗ នៃ ធ្មួល ។ ទំហំ និង ទ្រង់ទ្រាយរូបរាងរបស់ ក្បាល ពុំមាន លក្ខណៈដូចគ្នាទាំងអស់ទេ ។ ចំពោះប្រភេទ Cestodes និមួយៗ ខ្លះមានរូបរាងមូល ខ្លះទៀតមានរាងទ្រវែង ។ នៅលើក្បាល (Scolex) មានឈ្នប់ ៤ ដែលមានសាច់ដុំតូចៗសំរាប់ជប់(តោង) នៅពេលវា ពេលវ័យ និង ទំពួក បីគូរ ដែលមានសណ្ឋានខុសគ្នា ចំពោះប្រភេទ Cestodes និមួយៗ ។ ដោយសារសណ្ឋានខុសគ្នានេះហើយ ទើប គេអាចធ្វើការសន្និដ្ឋាន បានចំពោះប្ររភទ Cestodes និមួួយៗ ក្នុងការធ្វើរោគវិនិច្ឆ័យទៅលើជំងឺ ។
Scolex គឺជាក្បាលរបស់ Cestodes បន្ទាប់មកតភ្ជាប់ទោ និង ដងខ្លួន ។ កង់ដែលនៅជាប់ក ជាកង់ វ័យក្មេងជាងគេទាំងអស់។ កង់ដែលនៅចុងក្រោយគេបង្អស់ជាកង់ពេញវ័យ បន្ទាប់មកធ្វើការបន្ដពូជ (រួមភេទ) ហើយបង្កជាស៊ុតយ៉ាងច្រើននៅក្នុងនោះ ។ នៅទីបំផុតកង់នេះក៏ទុំ រួចហើយក៏ដាច់ធ្លាក់មកក្រៅជាមួយលាមក (ធ្មួល) ។
ប្រព័ន្ធសរសៃប្រសាទ
ប្រព័ន្ធសរសៃប្រសាទ របស់ Cestodes មានមជ្ឈមណ្ឌ្ធលសរសៃប្រសាទនៅផ្នែកក្បាល ។ ចេញពី សរសៃប្រសាទ មានខ្សែសេសៃប្រសាទតូចៗវែងតាមបណ្ដាយដងខ្លួន Cestodes បន្ទាប់មកបែកចេញជាខ្សែ ខ្នែងតូចៗជាច្រើនទៀតតភ្ជាប់ទៅសរីរាង្គផ្សេងៗ ។
ប្រដាប់បញ្ចេញចោល និង ប្រដាប់រំលាយអាហារៈ
ប្រដាប់បញ្ចេញចោល Cestodes មានលក្ខណៈស្រដៀងគ្នា និង ប្រដាប់បញ្ចេញចោលរបស់ Trematodes ។ នៅផ្នែកក្បាល គឺ មាត់, បំពង់ ក , បំពង់អាហារ បន្ទាប់មក គឺ ពោះវៀនទ័ល(ខ្វាក់) មួយគូ ដែល សន្ធឹងតាមបណ្ដាយខ្លួន។ វាគ្មានរន្ធបញ្ចេញចោលទេកាតសំណល់ត្រូវបញ្ចេញមកក្រៅតាមមាត់។ ប្រដាប់រំលាយ អាហារ របស់ Cestodes ពុំមានលក្ខណៈលូតលាស់គ្រប់គ្រាន់នៅឡើយ។ បំពង់អាហារស្រដៀង និង ពោះវៀន ហើយមានតួនាទីយ៉ាងច្រើនដូចជា ៖ រំលាយអាហារ , បញ្ចេញទឹករំលាយអាហារ និង បឺតចំណីអាហារ គ្រប់ ប្រភេទ ។
ការបន្ដពូជៈ
ជាសត្វរួមភេទ កង់តេញ៉ាពេញវ័យនិមួយៗ មានប្រដាប់បន្ដពូជឈ្មោល (ពងស្វាស, បំពង់ទឹកកាម , រន្ធបញ្ចេញទឹកកាម )និង ប្រដាប់បន្ទពូជញី ។ (អូវែ , បំពង់អូវុល ) ក្រពេញមេលីស (Mehlis glands) ផ្លូវ យោនី និង ស្បូន ។ កង់ដំបូងគេនៅជាប់ នឹង ក គឺ ជាកង់ដែលមិនទាន់មានភេទនៅល៉ើយ (អភេទ) កង់បន្ទាប់ ជាកង់ដែលមានតែប្រព័ន្ធបន្ដពូជឈ្មោលបន្ទាប់មកទើបលូតលាស់ប្រព័ន្ធបន្ដពូជញី។ កង់នៃខ្លូនរបស់ Cestodes  ដែលមានទាំងប្រព័ន្ធ បន្ដពូជ ឈ្មោល និង ញី កង់នេះហៅថាកង់រួមភេទ ។ ក្រោយពេលដែលបង្កកំណើតរួច ហើយ ប្រព័ន្ធបន្ដពូជ ឈ្មោលក៏រលាយបាត់ នៅសល់តែប្រព័ន្ធបន្ដពូជញី ដែលលូតលាស់ពេញទំហឹង នៅពេល នោះ កង់នេះ គឺជាកង់ភេទ ញី ។ បន្ទាប់មកប្រព័ន្ធបន្ដពូជញី ក៏រលាយបាតទៀត ហើយកង់ដែលនៅចុងក្រោយ គឺ ជាកង់ដែលមានតែស្បូនមួយប៉ុណ្ដោះ ដែលផ្ទុកស៊ុត (មានអំប្រ៊ីយ៉ុង )យ៉ាងច្រើន ។ ស៊ុតរបស់វាមានរាងមូល , ស្វែរ និង ទ្រវែង រួចហើយស៊ុតទាំងនេះមានពណ៌ភ្លឺថ្លាទុនបំផុត ។ នៅក្នុងស៊ុតមានពន្លកជីវិតអំប្រ៊ីយ៉ុង ។
កូនរបស់ Cestodes (Scolex) រស់នៅក្នុង Capsul ឬ ហៅថា Cyste ជាលក្ខណៈជីវិតក្រាំងរស់នៅ ក្នុងប្រព័ន្ធសាច់ដុំផ្សេងៗ ។ នៅក្នុង Cyste របស់ Cestodes មាន Scolex មួយទៅ ពីរ ឬ ច្រើនទៅតាម ប្រភេទរបស់ Cestodes និមួយៗ ពិសេស Cestodes ដែលមានដងខ្លួនជាកង់ ។
ដូច្នេះហើយទើបគេអាចបែងចែកប្រភេទនៃ Cyste ដូចតទៅ ៖
ជា Cyste ដុំពកដែលនៅខាងក្នុងមានទឹកខាប់អន្ធិល ។ ផ្នែកខាងក្រៅរបស់គីស្ដ រុំព័ទ្ធដោយភ្នាស ស្រទាប់ស្ដើង យ៉ាងមាំ (Capsul )។ នៅខាងក្នុងគីស្ដមាន ក្បាលមួយដែលមានឈ្នប់ ឬ ទំពក់ ៤ ទំហំ និង ទ្រង់ ទ្រាយ Cysticercus អាស្រ័យដោយប្រភេទ Cestodes អាយុ និង ការតាំងនៅរបស់ Cysticercus Cestodes ក្នុងប្រព័ន្ធផ្សេងៗនៃម្ចាស់កណ្ដាល (អ្នកចំលងបន្ដ )។
2. Coenurus:
3. Echinococcus:
គឺជា Cyste រូបរាងស៊ាំញ៉ាំ ហើយបំពេញទៅដោយទឹកអន្ធិល ។ ស្រទាប់ខាងក្នុងនៃគីស្ដ អាចផលិត ដោយខ្លូនឯង នូវស្រទាប់ ជួបជាមួួយ Capsul និងបង្កើតអំប្រ៊ីយ៉ុង Scolex និង កូនគីស្ដ តូចទីពីរទៀត ។
4. Alveococcus:
គឺជាបណ្ដុំនូវ Cyste តូចៗដែលមានរាងមិនពិតប្រាកដ ហើយជួនកាលអាចមើលឃើញកូន អំប្រ៊ីយ៉ុង ក្បាល និង ជួនកាលមើលឃើញជាចំណុចតូចមួយ ។
5. Strobilocercus:
គឺជា Cyste មានលក្ខណៈសំគាល់ដោយប្រមោយរបស់ ក្បាល លូតលាស់មានរាងធំ​ច្បាស់។ ចេញពី ក្បាល គឺ ដងខ្លូន (កង់ក ឬកង់ខ្លី )។ នៅផ្នែកខាងចុងនៃដងខ្លូន ផ្នែកខាងក្រោយនៃផ្លោក ពេញទៅដោយទឹក ខាប់។ Strobilocercus រស់នៅក្នុងពពួកកណ្ដុរ។
6. Tetratiridium:
គឺជាកូនតូចរបស់ Cestodes ដែលមាន Scolex បត់មកក្រោយភ្ជាប់ និងដងខ្លូន ទំនងដូចមេដៃ ។ នៅ លើ Scolex មានឈ្នប់ ៤។ ប៉ុន្ដែនៅលើចុងកន្ទុយ ពុំមានពកផ្លោកទឹកទេ។ ច្រើនរស់នៅក្នុងប្រដាប់រំលាយ អាហារ របស់ពពួកកណ្ដុរ (Intermediaire Organism)។
7. Procercoid:
8. Pleroccercoid:
ជាវគ្គកូនរបស់ Cestodes ដែលមានប្រវែងរហូតដល់ទៅ ១ ម៉ែត្រ ហើយនៅផ្នែកខាងមុខនៃក្បាល មាន ចង្អូរ ចូលក្នុងមើលទៅទំនងដូចចង្អូរមាត់។ រស់នៅក្នុង Intermediaire Organism ដូចជាប្រភេទត្រី ផ្សេងៗ និង ពពួករស់នៅក្នុងទឹកផ្សេងទៀត ។
9. Cysticercoid:
- ម្ចាស់កណ្ដាល ៖
ពួកសត្វទាំងឡាយណាដែល Parasites រស់នៅហើយសត្វទាំងនោះអាចស្លាប់ដោយសារ ការស្នាក់នៅ បណ្ដោះអាសន្នរបស់ Parasites។
វដ្ដជីវិតៈ
ប្រព័ន្ធនៃការរីកចំរើនរបស់ Cestodes ត្រូវមានការចូលរួមពី ធ្មួល និងម្ចាស់កណ្ដាល។ ស៊ុតជ្រៀតចូល ទៅក្នុងប្រដាប់រំលាយអាហារ ម្ចាស់កណ្ដាល ។ តាមរយៈការស៊ីអាហារ ឬ ផឹកទឹក ហើយប្រែខ្លួនវាទៅតាម លក្ខណៈវដ្ដជីវិតរបស់វានិមួយៗ ដែលមានទំរងខុសៗគ្នាដូចជា Echinococcus, Alveococcus។
ចំណែកពួក Cestodes មានរាងសរសៃតួចៗដូចអំបោះ ខួបជីវិតរបស់ពួកវា ចែកចេញជា ៥ វគ្គ ៖
១ . ស៊ុតធ្លាក់ចេញមកក្រៅជាមួយលាមក (ស៊ុតដែលមានអំប្រ៊ីយ៉ុង )។ ស៊ីកូត ប្រព្រឹត្ដទៅក្នុងនៅទឹក តាមលក្ខខណ្ឌអំណោយផល។
២ . Coracidium ញាស់ចេញពីស៊ុត ហែលដោយសេរីក្នុងទឹក។
៣ . Procercoid ត្រូវបានលូតលាស់ចេញពី Coracidium ដែលរស់នៅលើពពួក កំពិសបង្កង ក្ដាម
៤ . Plerocercoid ត្រូវបានលូតលាស់ ពី Procercoid ដែល Procercoid រស់នៅលើប្រភេទត្រី ផ្សេងៗ ឬ កំពិស ... ។
៥ . Cestodes ពេញវ័យរស់នៅក្នុងសារពាង្កកាយសត្វ និងមនុស្ស ។ ធ្មួល ឆ្លង Cestodes ទៅក្នុងខ្លួន ដោយសារការស៊ីចំណី ដែលមានកូន Parasites ចូលទៅក្នុងប្រដាប់រំលាយអាហារ រូចបន្ដការលូតលាស់របស់វា។
កោះអូគីណាវ៉ា
កោះអូគីណាវ៉ា (沖縄本島) គឺជាកោះធំរបស់ប្រជុំកោះអូគីណាវ៉ានិងប្រជុំកោះរ្យូគ្យូ (ណាន់សេ) របស់ប្រទេសជប៉ុននៅតំបន់ឃ្យូស្ស៊ូ ជាកោះតូចបំផុត និងមានប្រជាជនតិចបំផុតក្នុងចំណោមកោះសំខាន់ៗទាំងប្រាំរបស់ប្រទេសជប៉ុន​ កោះនេះមានប្រវែងប្រហែល 106 គីឡូម៉ែត្រ (66 ម៉ាយ) ទទឹងជាមធ្យម 11 គីឡូម៉ែត្រ (7 ម៉ាយ) និងមានផ្ទៃដី 1,206.98 គីឡូម៉ែត្រការ៉េ (466.02 ម៉ាយការ៉េ) មានចម្ងាយប្រហែល 640 គីឡូម៉ែត្រ (400 ម៉ាយ) ភាគខាងត្បូងនៃកោះធំរបស់ឃ្យូស្ស៊ូនិងជប៉ុនដែលនៅសល់ មានចម្ងាយ 500 គីឡូម៉ែត្រ (300 ម៉ាយ) ភាគខាងជើងនៃតៃវ៉ាន់ ចំនួនប្រជាជនសរុបនៃកោះអូគីណាវ៉ាមាន 1,384,762 នាក់ មហាតំបន់ណាហាមាន​អ្នក​ស្រុក​ប្រហែល 800,000 នាក់ ខណៈពេលដែលទីក្រុងខ្លួនឯងមានប្រហែល 320,000 នាក់ ណាហាគឺជាទីតាំងនៃខេត្តអូគីណាវ៉ានៅភាគនិរតីរបស់កោះអូគីណាវ៉ា អូគីណាវ៉ាមានអាកាសធាតុត្រូពិចសើម
មឿងជ័យ
មឿង ជ័យ ( ເມືອງໄຊ  ) ក៏​ត្រូវ​បាន​គេ​ហៅ​ម្យ៉ាង​ទៀត​ថា ឧត្តម​ជ័យ ជា​ទទីរួមខេត្តនៃ ​ខេត្ត​ឧត្តម​ជ័យ ​ប្រទេសឡាវ ។
៥០០រៀល(ឆ្នាំ១៩៥៦)
500រៀល
=មើលផងដែរ=
មឿងជ័យ
ប្រវត្តិសាស្ត្រ
នៅ​ឆ្នាំ​១៩៨៧ មឿង​ជ័យ​បាន​ក្លាយ​ជា​រាជធានី​នៃ​ខេត្ត​ឧត្តរ​មាន​ជ័យ​ជំនួស​ឱ្យ ​បាន​ណា​ហ៊ីន ។ alt=One of the town's landmarks|រូបភាពតូច| ចេតិយ មឿងជ័យ នៅលើភ្នំភូថា
ទីម័រខាងកើត
ទីម័រខាងកើតជាកោះមួយដែលមានប្រវត្តិជាទឹកដីអាណានិគមរបស់ ព័រទុយហ្គាល់នៅក្នុងសតវត្សទី១៦ ដោយបានមកធ្វើជំំនួញ ទៅលើកោះនេះ ហើយកោះនេះត្រូវបានចែកជាពីរនៅឆ្នាំ១៨៥៩ ដោយ ប៉ះទង្គិចជាមួយហុល្លង់ ក្រោយមកត្រូវជប៉ុនកាន់កាប់ពីឆ្នាំ១៩៤២–១៩៤៥។ នៅថ្ងៃទី២៨ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ១៩៧៥ ទីម័រខាងកើតបានប្រកាសឯករាជ្យពីព័រទុយហ្គាល់ប៉ុន្តែមិនយូរប៉ុន្មានក៏ត្រូវឥណ្ឌូណេស៊ីចូលលុកលុយនិងកាន់កាប់នៅខែកក្កដា ឆ្នាំ១៩៧៦។ នៅថ្ងៃទី២០ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០០២ ទីម័រខាងកើតបានប្រកាសឯករាជ្យម្តងទៀតនិងក៏បានចូលឈ្មោះជាសមាជិកអង្គការសហប្រជាជាតិផងដែរ។
នៅក្នុងឆ្នាំ២០១១ ទីម័រខាងកើតបានប្រកាសពីគោលបំណងចង់ក្លាយជាសមាជិកទី ១១ របស់សមាគមប្រជាជាតិអាស៊ីអាគ្នេយ៍ (អាស៊ាន)។ វាគឺជាប្រទេសមួយក្នុងចំណោមប្រទេសចំនួនពីរនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ដែលមានប្រជាជនភាគច្រើនកាន់សាសនាគ្រិស្តដោយប្រទេសមួយទៀតគឺប្រទេសហ្វីលីពីន ហើយវាក៏ជាប្រទេសតែមួយគត់នៅទ្វីបអាស៊ីផងដែរដែលមានទីតាំងភូមិសាស្ត្រស្ថិតនៅក្នុងអឌ្ឍគោលខាងត្បូងទាំងស្រុង។
ប្រវត្តិសាស្ត្រ
នៅដើមសតវត្សរ៍ទី១៦ ជនជាតិ ព័រទុយកាល់ បានចូលមកធ្វើជំនួញនៅលើកោះ ទីម័រខាងកើត រួចបានយកធ្វើជាទឹកដីអាណានិគមរបស់ខ្លួននៅប្រហែលពាក់ កណ្ដាលសតវត្សទី ១៦ក្រោយមក ដោយមានការប៉ះទង្គិចដោយអាវុធពួក ហូឡង់ និងកិច្ចព្រមព្រៀងឆ្នាំ ១៨៥៩ ទឹកដីនៃកោះទីម័រខាងកើត ត្រូវបានបែងចែកជាពីរ កំណាត់ខាងលិច ត្រួតត្រាដោយ ហូឡង់ និងមួយកំណាត់ខាងកើត ត្រួតត្រាដោយ ព័រទុយកាល់ ឆ្នាំ១៩៤២ ដល់ ១៩៤៥ ទីម័រខាងកើត ត្រូវបាន ជប៉ុន ចូលកាន់កាប់ នៅពេលដែល ជប៉ុន ចាញ់សង្គ្រាមលោកលើកទីពីរ មក ព័រទុយកាល់ត្រឡប់មក ត្រួតត្រាទីម័រខាងកើតវិញ ។
ថ្ងៃទី២៨ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ ១៩៧៥ ទីម័រខាងកើត បានប្រកាសឯករាជ្យពីការត្រួតត្រា ព័រទុយកាល់ បានតែ៩ ថ្ងៃប៉ុណ្ណោះ កងទ័ពឥណ្ឌូណេស៊ី បានចូលលុកលុយនិងកាន់កាប់ ព្រមទាំងដាក់ជាខេត្តមួយ ឈ្មោះថា ទីម័រទីមួ នៅខែកក្កដា ឆ្នាំ១៩៧៦
ការប្រយុទ្ធដើម្បីសន្តិភាពមិនបានសម្រេចជោគជ័យ បានប្រព្រឹត្តទៅអស់រយៈពេល ២ សតវត្ស បណ្តាលអោយបាត់បង់ មនុស្សអស់១សែន ទៅ២សែន៥មុឺននាក់ ការធ្វើប្រជាមតិមួយដែលរៀបចំដោយអង្គការសហប្រជាជាតិ ៣០ សីហា ១៩៩៩ បានបង្ហាញថាប្រជាជាតិនៅទីម័រខាងកើត យ៉ាងច្រើនចង់បានឯករាជ្យចេញពី ប្រទេស ឥណ្ឌូនេស៊ី
នៅខែ កញ្ញា ឆ្នាំ១៩៩៩ កងជីវពលប្រឆាំងឯករាជ្យដែលបង្កើតឡើងដោយកងទ័ពឥណ្ឌូនេស៊ី បើកការប្រយុទ្ធសងសឹកធំនិងព្រៃផ្សៃបំផុត សម្លាប់ប្រជាជនទីម័រខាងកើតអស់ជាង ១ពាន់ ៤រយនាក់ និងជម្លៀសប្រជាជនដោយបង្ខំ ទៅរស់នៅ ទីម័រខាងលិចចំនួន ៣សែននាក់ នៅថ្ងៃទី២០ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ១៩៩៩ កងកម្លាំងរក្សាសន្តិភាព អូស្ត្រាលីក្នុងនាមកងកម្លាំង អន្តរជាតិដើម្បី ទីម័រខាងកើតហៅថា INTERFET បានចូលមកអន្តរាគមន៍៍បញ្ចប់ អំពី ហិង្សា ។