លីលាវតី_ភាគ​ទី​_២
កងទ័ពអធម្មិក
"បពិត្រលោកម្ចាស់ទាំងឡាយ ! មេទ័ពដែលឈ្លាសវៃ នៅពេលវាយប្រហារអរិរាជសត្រូវ គេត្រូវវាយប្រហារទៅ​ម្តងមួយដំណាក់កាល ចាប់តាំងពីភូមិ ឃុំ ស្រុក ខេត្រ ព្រំប្រទល់ចូលទៅកាន់ទីរួមខេត្រខាងក្នុង​រហូតដល់ទី បំផុតចូលវាយសន្ធាប់កាន់កាប់រាជធានី បុកសម្រុកចូលព្រះរាជវាំង ចាប់ខ្លួនព្រះរាជាមកជាឈ្លើយសង្គ្រាម ឬ កម្ចាត់ចោល ការវាយប្រហារកងទ័ពកិលេសក៏ប្រតិបត្តិការស្រដៀងគ្នានេះដែរ មុនដំបូង លោកម្ចាស់ទាំងឡាយ ត្រូវចាប់ពលទាហាន គឺ កាយទ្វារនិងវចីទ្វារឲ្យបានជាមុនសិន លុះចាប់បានហើយក៏យកទៅចងត្របែងទុក​យ៉ាងមាំ កុំឲ្យវាធ្វើតាមពាក្យបញ្ជារបស់ចៅហ្វាយនាយបាន តើយើងនឹងចាប់ពលទាហានទាំង ២ នេះ​ដោយ​វិធីណា? យើងត្រូវចាប់ចងពលទាហានទាំង ២ ដោយសីល សីលនោះ បានដល់ ការវៀរបង់ចាកកាយទុច្ចរិត និង វចីទុច្ចរិតហ្នឹងឯង ការរក្សាស្មើនឹងការចងត្របែងកាយវាចាមិនឲ្យធ្វើអំពើអាក្រក់តាមពាក្យបញ្ជារបស់​កិលេស​ថ្នាក់ខ្ពស់បាន កាលបើចាប់កាយវាចាចង់ក្រព័ទ្ធបានហើយ សេចក្តីទុក្ខដែលជាផលនៃអំពើអាក្រក់តាមផ្លូវកាយ និងវាចាក៏មិនមាន ឈ្មោះថា យើងបានរំលត់ទុក្ខមួយដំណាក់ហើយ ។ បពិត្រទានម្ចាស់ទាំងឡាយ ! ដំណាក់តទៅ យើងត្រូវចាត់ការនឹងនាយទាហានទាំង ៣ គឺ លោភៈ ទោសៈ មោហៈ និងគូលីរបស់គេទាំង ៣ គឺ អភិជ្ឈា ព្យាបាទ និង មិច្ឆាទិដ្ឋិ ទាហានទាំង ៦ នេះមានកម្លាំងខ្លាំងក្លាវាង​វៃឆ្លាតឆ្លៀវ ពិបាកនឹងកម្ចាត់ខ្លាំងណាស់ ព្រោះហេតុនោះ យើងប្រើអាវុធតែម្យ៉ាងមិនគ្រប់គ្រាន់ទេ ត្រូវតែប្រើអាវុធ ច្រើនៗយ៉ាងព្រមៗគ្នា អាវុធសម្រាប់បង្រ្កាបកិលេសទាំង ៦ មានដូចតទៅនេះ គឺ យើងត្រូវធ្វើអំពើល្អគ្រប់ៗយ៉ាងតាម​ដែលអាចធ្វើបាន ការធ្វើអំពើល្អស្មើនឹងការលើកស្ទួយកម្លាំងចិត្តរបស់ខ្លួន​ឯង ព្រោះអំពើល្អជាបណីតាហារ​របស់​ចិត្ត ប្រការទី ២ យើងត្រូវសម្រួមឥន្រ្ទីយ៍ទាំង ៦ គឺ ភ្នែក ត្រចៀក ច្រមុះ អណ្តាត កាយ ចិត្ត ផ្ចង់សតិជាឆ្មាំយាមការពារនៅត្រង់ទ្វារទាំង ៦ នេះ នៅពេលភ្នែកឃើញរូប ក៏ឲ្យកំណត់​ដឹង​​ត្រឹមតែរូបប៉ុណ្ណោះ ហើយក៏លះបង់រូបចោលទៅ កុំឲ្យទាហានទាំង ៦ ចូលទៅពិចារណា ស៊ើប​សួរបាន​ទាន់​ហេតុការណ៍ កុំប្រកាន់ដោយនិមិត្តថាជារូបអ្វី កុំប្រកាន់ដោយអនុព្យញ្ជនៈ គឺ ផ្ចង់ពិនិត្យមើលយ៉ាងលិ្អតល្អន់​ផ្សេងៗ នៅពេលត្រចៀកបានឮសម្លេង នៅពេលច្រមុះបានហិតក្លិន នៅពេលអណ្តាតបានភ្លក់រស នៅពេល​កាយពាល់ត្រូវសម្ផស្ស និងនៅពេលមនោភាព(ធម្មារម្មណ៍)កើតឡើងនឹងចិត្ត ក៏ឲ្យបដិបត្តិដូចយ៉ាងឃើញរូប បើធ្វើបានយ៉ាងនេះ ក៏ស្មើនឹងមិនបើកឱកាសឲ្យទាហានកិលេសទាំង ៦ ធ្វើអ្វីៗបានតាមចិត្តនុះឯង នៅពេល​សម្រួមឥន្ទ្រីយ៍បានល្អហើយ ត្រូវមានភោជនេមត្តញ្ញុតា គឺ ស្គាល់ប្រមាណក្នុងការបរិភោគអាហារ និងត្រូវមាន ជាគរិយានុយោគ គឺ ប្រកបរឿយៗនូវធម៌ជាគ្រឿងភ្ញាក់រលឹកជានិច្ច កុំអាល័យតែភ្លើតភ្លើនក្នុងការសិងលក់ និយាយឲ្យស្រួលស្តាប់ថា កុំឆាន់ច្រើនសិងច្រើនពេក ព្រោះការឆាន់ច្រើនសិងច្រើនស្មើនឹងការបន្ថែមកម្លាំង​ឲ្យដល់ទាហានទាំង ៦ ការឆាន់តិចសិងតិចស្មើនឹងការកាត់បន្ថយកម្លាំងរបស់ទាហានកិលេសទាំង ៦ បើធ្វើ​បានគ្រប់ទាំង ៤ យ៉ាងនេះ ក៏ស្មើនឹងកម្ចាត់ទាហានកិលេសទាំង ៦ ឲ្យទន់កម្លាំងចុះបានហើយក៏អស់កម្លាំង​ទៅនៅទីបំផុត នៅពេលកម្ចាត់បានហើយ សេចក្តីទុក្ខដែលកើតឡើងពីកិលេសទាំង ៦ ក៏មិនមាន ចាត់ជាការ​រំលត់​ទុក្ខថ្នាក់កណ្តាលបាន ។ បពិត្រលោកម្ចាស់ទាំងឡាយ ! ឥឡូវនេះក៏ចូលមកដល់កិលេសថ្នាក់សំខាន់ ៧ គឺ អគ្គមហាសេនាបតីទាំង ៣ និង សេនាបតីទាំង ៤ កិលេសថ្នាក់ឧត្តមសេនីយ៍ទាំង ៧ នេះ យើងអាចកម្ចាត់ចោលបានដោយការបំពេញ​សមាធិ អប់រំចិត្តឲ្យខ្ជាប់ខ្ជួន អភិវឌ្ឍសតិសម្បជញ្ញៈឲ្យមានកម្លាំងខ្ពស់ មានវីរិយភាពមោះមុត ចម្រើនវិបស្សនា​រហូតដល់បានញាណពិសេស ដឹងពិតឃើញពិតក្នុងគោលអនិច្ចំ ទុក្ខំ អនត្តា នៅពេលកើតញាណយល់ដឹងថា អ្វីៗទាំងពួងជាធម្មជាតមិនទៀងទាត់ មានដំណើរប្រែប្រួលជាទុក្ខ គ្មានតួខ្លួនប្រាណឋិតថេរហើយ តណ្ហានិង ឧបាទានក៏ខ្សោយកម្លាំងហើយក៏អស់ទៅ លុះតណ្ហាឧបាទានអស់ទៅ សេចក្តីទុក្ខទាំងឡាយដែលកើត​ឡើង​ពី​តណ្ហាឧបាទានក៏រលត់ទៅ សរុបសេចក្តីថា យើងរំលត់សេចក្តីទុក្ខថ្នាក់ល្អិតបានហើយ ។ បពិត្រលោកម្ចាស់ទាំងឡាយ ! ឥឡូវនេះក៏នៅសល់តែអង្គអវិជ្ជាធិរាជតែមួយព្រះអង្គក្នុងព្រះរាជវាំង គ្មាន​បក្ស​ពួកដែលថែរក្សាការពារ ធម្មតា ព្រះរាជាធិបតីទាំងឡាយបើខ្វះកងទ័ពស្មើនឹងកំបុតដៃកំបុតជើង គ្មាន​អំណាចអ្វីតទៅទៀតទេ អវិជ្ជាដែលគ្មានបក្សពួកកិលេសផ្សេងៗជ្រោមជ្រែងក៏គ្មានន័យអ្វីដែរ អាវុធសម្រាប់​បង្រ្កាបអង្គអវិជ្ជាធិរាជ គឺ វិបស្សនាញាណ គឺ ញាណយល់ដឹងពិតឃើញពិតក្នុងសភាវធម៌ទាំងពួងដែលជា​ផលនៃការចម្រើនវិបស្សនាហ្នឹងឯង កាលបើអវិជ្ជារលត់ ក៏ឈ្មោះថា រំលត់ដើមហេតុនៃទុក្ខទាំងពួងបាន បន្ទាប់ពីនោះ ព្រះយោគាវចរក៏ចូលដល់ព្រះនិព្វាន ។ បពិត្រលោកម្ចាស់ទាំងឡាយ ! នេះឯង គឺ វិថីឆ្ពោះទៅកាន់ព្រះនិព្វានដែលព្រះបរមសាស្តារបស់យើង​បាន​សម្តែងទុកយ៉ាងច្បាស់លាស់និងបើកចំហ ធ្វើឲ្យអ្នកសង្ស័យទាំងពួងពិសោធបាន បើលោកម្ចាស់ទាំងឡាយ ត្រូវការចូលដល់ព្រះនិព្វាន ក៏ចូរដើរទៅតាមវិថីនោះដោយឧស្សាហភាព វីរិយភាព សូម្បីបើខ្ញុំកូរណា​ក៏កំពុង​តែដើរលើវិថីនោះដែរ នៅទីបំផុត សូមឲ្យលោកម្ចាស់ទាំងឡាយ ចូរចូលទៅដល់គោលដៅនៃព្រហ្មចារ្យសម តាមប្រណិធានរាល់ៗអង្គចុះ" សាសនោវាទរបស់ខ្ញុំព្រះករុណាចប់ទៅនៅវេលាយប់អធ្រាតស្ងាត់ បន្ទាប់​ពី​នោះ យើងក៏បែកខ្ញែកគ្នាទៅបំពេញព្យាយាមនិងសម្រាកតាមកុដិជាលំនៅរបស់ខ្លួនៗ ។