cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
អាដេម៉ាដ៍​​​ ឡឺក្លែរ
កេរដំណែល
លោក អាដេម៉ាដ៍​​​ ឡឺក្លែរ បានបន្សល់ទុកនូវរូបភាពឯកសារមួយចំនួន ស្តីពីទិដ្ឋភាពទូទៅ នៃសង្គមវប្បធម៌ខ្មែរនាចុងស.វទី១៩ ដើមស.វទី២០។ ឯកសារទាំងនោះរួមមាន រូបភាព និង របស់ប្រើ ប្រាស់ប្រចាំថ្ងៃរបស់ជនជាតិខ្មែរ និងខ្មែរដើមភាគតិច នៅខេត្តក្រចេះ ស្ទឹងត្រែង និងសំណេរដៃដែលជា ឯកសាររដ្ឋបាលជាភាសាខ្មែរ ព្រមទាំងអត្ថបទស្រាវជ្រាវ ឬក៏ជាការបកប្រែ ដែល ភាគច្រើនមិនទាន់ បោះពុម្ពនៅឡើយ។  ក្នុងនាម​ជា​ស្ថាបនិក និង​ជា​អនុប្រធាន​នៃ​សមាគម Société ethnologique de Paris លោក ឡឺក្លែរ សរសេរសៀវភៅ ឬអត្ថបទស្រាវជ្រាវជាច្រើនពាក់ព័ន្ធទៅនិង ប្រវត្តិសាស្ត្រ ​ភាសា ទំនៀមទម្លាប់ ​(ខ្មែរ និងខ្មែរលើ) ក្បួនខ្នាត ច្បាប់ក្រម សាសនា និង ​វប្បធម៌​របស់​កម្ពុជា ។ ឯកសារដ៏សម្បូរបែបខាងលើនេះ សព្វថ្ងៃនេះ ដែលបានក្លាយទៅជាមូលនិធិ អាដឺម៉ារ ឡឺក្លែរ ត្រូវបានតម្កល់ទុកនៅបណ្ណាល័យក្រុងអាឡាំងសុង ប្រទេសបារាំងដែលជាស្រុកកំណើតរបស់ លោក។ រីឯវត្ថុវប្បធម៌វិញ ចំនួនជាច្រើនរយមុខ ត្រូវបានតម្កល់ទុកនៅសារមន្ទីរខេត្តខាងលើនេះដោយ មានរូបជនជាតិខ្មែរជាអ្នករៀបចំពិពណ៌សម្រាប់មហា ជន កាលពីឆ្នាំ ១៩៧៦ តាមសំណើររបស់សាលាក្រុង។ ដោយសព្វថ្ងៃនេះ នៅប្រទេសកម្ពុជាក្រោយពីសង្គ្រាមមក មិនសូវមានឯកសារជារូបភាព ឬក៏ជាសំណេរដៃទាក់ទិនទៅនឹងស្ថានភាពនៃប្រទេសខ្មែរនាចុងស.វទី១៩ និងដើមទី២០ទេ ដូច្នេះហើយ បានជាឯកសាររូបភាពទាំងនោះមកផ្សព្វផ្សាយ ជូនជាព័ត៌មាន។ ម្យ៉ាងវិញទៀត សម្បត្តិវប្បធម៌ទាំងនោះ ភាគច្រើនមិនទាន់ត្រូវបានផ្សព្វផ្សាយនៅឡើយ។
សម័យ​អាណានិគមនិយម​បារាំង
ខ្ញុំគ្មានសម័ត្តិភាព នោទេ
ឃុំមេបុណ្យ
( Me Bon Commune) ជាដែនរដ្ឋបាលស្ថិតនៅក្នុង ស្រុកស្វាយអន្ទរ ខេត្តព្រៃវែង មាន  ៧ភូមិ៖
ព្រំប្រទល់នៃ
=អប់រំ=
អនុវិទ្យាល័យ
=សាសនា=
វត្ត
=ផ្សារ= =រមណីដ្ឋាន=
ឯកសារពិគ្រោះ
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ខេត្តព្រៃវែង
ផាំ មិញជិញ
រូបភាពតូច ផាំ មិញជិញ (កើតនៅថ្ងៃទី១០ ខែធ្នូ ឆ្នាំ១៩៥៨) គឺជាអ្នកនយោបាយវៀតណាមដែលកាន់តំណែងជានាយករដ្ឋមន្រ្តីវៀតណាមបច្ចុប្បន្ន ។ លោកជាមន្ត្រីជាន់ខ្ពស់មួយរូបក្នុងប្រទេសវៀតណាម រួមជាមួយលោកង្វៀន ហ៊្វូចុង ជាអគ្គលេខាបក្សកុម្មុយនិស្តវៀតណាម និង ង្វៀន ស៊ួកហ្វុក ដែលជាប្រធានាធិបតីវៀតណាម។ បច្ចុប្បន្នលោកជាសមាជិកការិយាល័យនយោបាយនៃបក្សកុម្មុយនិស្តវៀតណាមអាណត្តិទី១៣ ជាប្រធានគណៈកម្មាធិការការពារនយោបាយផ្ទៃក្នុងនៃបក្សកុម្មុយនិស្តមជ្ឈិមវៀតណាម សមាជិករដ្ឋសភាវៀតណាមសម័យប្រជុំ១៤ ។ គាត់គឺជាឧត្តមសេនីយនៃកងកម្លាំងសន្តិសុខសាធារណៈរបស់ប្រជាជននិងជាសមាជិកនៃការិយាល័យនយោបាយអាណត្តិទី១២ អតីតលេខាធិការដ្ឋានបក្សកុម្មុយនិស្តវៀតណាមសម័យទី១២ ប្រធានគណៈកម្មការរៀបចំនាយករងនៃគណៈកម្មការរៀបចំ។ លេខាគណៈកម្មាធិការបក្សខេត្តក្វាងនីញ ; អនុរដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងសន្តិសុខសាធារណៈ អគ្គនាយកនៃអគ្គនាយកដ្ឋានភស្តុភារ និងបច្ចេកវិទ្យា ក្រសួងសន្តិសុខសាធារណៈ និងអគ្គនាយករងនៃអគ្គនាយកដ្ឋានស៊ើបការណ៍។
លោកកើតនៅថ្ងៃទី១០ ខែធ្នូ ឆ្នាំ១៩៥៨ នៅខេត្តថាញហ្វា ប្រទេសវៀតណាមខាងជើង ក្នុងគ្រួសារដែលមានបងប្អូនប្រាំបីនាក់។  ឪពុក​របស់​គាត់​ជា​កម្មាភិបាលនិង​មន្ត្រី​រាជការ​ក្នុង​មូលដ្ឋាន ហើយ​ម្ដាយ​គាត់​ជា​កសិករ។
គោលការណ៍សៀគ្វីចរន្តឆ្លាស់
១- សេចក្តីផ្ដើម
នៅក្នុងផ្នែកមុនដែលបង្ហាញអំពីការឆ្លងកាត់នូវភ្លុចម៉ាញ៉េទចរបស់អង្គធាតុចម្លង គឺការកើតមាននូវអាំងឌុចស្យុង។
២- អាល់ទែណាទ័រ
អាល់ទែណាទ័រ គឺជាម៉ាស៊ីនចរន្តឆ្លាស់ដែលមានអានុភាពធំៗ អាល់ទែណាទ័រមានចំនួនជុំវិលផ្សេងៗគ្នា ប៉ុន្តែមានប្រេកង់ចាប់ពី 50 Hz => 60 Hz។
២-១- ខ្សែកោងសុីនុសសូអុីត
តាមទម្រង់សាច់កោងស៊ីនុសសូអ៊ីតនោះគឺមានប្រភពពិតតាមខ្សែកោង នៃអនុគមន៍គណិតវិទ្យាច្បាស់លាស់។ លទ្ធផលនៃលក្ខណៈបន្ទាត់កោងហៅថារលកនៃស៊ីនុសសូអីត Sinusoidal។ គុណសម្បត្តិនៃខ្សែកោងសុីនុសសូអុីតគឺ÷
- វាមានរូបរាងងាយស្រួលធ្វើឱ្យកើតមានជាថ្មីព្រោះវាគឺជាធម្មជាតិនៃការកើតមានខ្សែកោង
- វានឹងកើតមានឡើងម្ដងទៀតយ៉ាងងាយស្រួលជាមួយនឹងប្រភពដទៃនៅទីកន្លែងផ្សេងទៀត
- វាគឺជាខ្សែកោងតែមួយនៃការបង្កើតចរន្តជាមួយនឹងខ្សែកោងដូចគ្នាជាតង់ស្យុង
- បើហេតុនេះវាជាកំលាំងឆ្លាស់ ចរន្ត និងភ្លុចម៉ាញេទិចវាអាចប្រើប្រាស់ជាឧបករណ៍ ដោយសំអាងលើអាំងឌុចស្យុងទៅវិញទៅមកសម្រាប់ដំណើរការរបស់វា។
២-២- ទំរង់ខ្សែកោងដទៃទៀត
នៅក្នុងថាមពលអគ្គិសនីឧស្សាហកម្មខ្សែកោងដទៃទៀតក្រៅពីស៊ីនុសសូអ៊ីត គឺជាហេតុផលចំពោះការធ្វើឲ្យខុសពីធម្មតា ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយក៏គេនៅតែប្រើប្រាស់វាដែរ។
គេអាចប្រៀបធៀបនៃទម្រង់ខ្សែកោងទាំងនេះតាមការបង្ហាញទៅតាមរូបខាងក្រោម÷
(រូបភាព)
ការបង្ហាញដ្យាក្រាមនៃទម្រង់ខ្សែរលក ដែលស្របទៅតាមខ្សែដាច់ៗ គឺជាការបង្ហាញនូវចំណុចកណ្ដាលក្នុងលក្ខខណ្ឌនីមួយៗ។
- តាមការបង្ហាញនៃរូប (a) គឺជាការបង្ហាញនូវរូបភាពតង់ស្យុងចរន្តជាប់ កំណត់សម្គាល់របស់វាគឺទទួលនូវតម្លៃថែរហូតមួយ ហើយមានទិសដៅចរន្តតែមួយ។
- តាមការបង្ហាញរូប (b) គឺជាខ្សែកោងស៊ីនុសសូអ៊ីត។ ចំពោះរកស៊ីនុស សុទ្ធតែមានការផ្លាស់ប្ដូរនូវតំលៃល្បឿននីមួយៗ។ លក្ខណៈសំគាល់នូវទ្រង់ទ្រាយនោះគឺត្រួតស៊ីគ្នា នឹងខ្សែតូចឆ្មារ ហើយវាមិនប្រាកដថាជាការបង្ហាញនូវរូបភាពពាក់កណ្ដាលរង្វង់នោះទេ។
- ខ្សែរលកបន្ទាប់មកទៀតគឺរលកទម្រង់ធ្មេញរណា រូប(c) និងរលកជាត្រីកោណ រូប(d) ។ ខ្សែកោងទាំងពីរនេះគឺស៊ីមេទ្រីគ្នា ប៉ុន្តែនៅពេលដែលវាធ្លាក់ចុះនូវល្បឿមួយវានឹងកើនឡើងវិញ ប៉ុន្តែវាជាការប្ដូរផ្សេងៗទៀតយ៉ាងរហ័សទៅតាមតម្លៃអវិជ្ជមានវិញ។ ទាំងពីរនេះគឺអាចប្រើប្រាស់ក្នុងសៀគ្វីរយៈពេល ពីព្រោះនៅពេលមានតង់ស្យុងកើនឡើងដល់អតិបរមានោះនឹងកើតមានជាខួប។
- ក្នុង រូប(e) គឺជារលកទម្រង់ដែលមានរាងជាការេឬចតុកោណ។ ទោះវាមានរាងជាការេ រាងចតុកោណក៏ដោយគឺវាអាស្រ័យលើរយៈពេលខួបនៃទម្រង់នោះ។ ការកើតមានពីការប្រែប្រួលតង់ស្យុងពីវិជ្ជមានទៅអវិជ្ជមាននៅល្បឿនមួយថេរ ឬតម្លៃថេរ ដោយតង់ស្យុងនៃខួបនោះជាតម្លៃអវិជ្ជមានសម្រាប់បង្កើនខួប។ ការផ្លាស់ប្ដូរពីវិជ្ជមានទៅអវិជ្ជមានគឺចោទត្រង់ខ្លាំង ហើយខួបមាននៃតង់ស្យុងអាចស្មើ ឬមិនស្មើទៅនឹងខួបអវិជ្ជមាន។ គ្រឿងelectronic ជួនកាលក៏ប្រើប្រាស់ទម្រង់នេះដែរដើម្បីប្រៀបធៀបប្រភេទសៀគ្វី ដូចជាការបង្ហាញនូវព្រឹត្តិការណ៍៍ខ្លះដែលកើតមានឡើង។
២-៣- អានុភាពលើកម្លាំងអគ្គិសនីចលករដោយបង្វិលនៃស៊ុម
សថ
ម៉ាដាហ្គាស្ការ ២
ម៉ាដាហ្គាស្ការ ២ (Madagascar: Escape 2 Africa) គឺជាខ្សែភាពយន្តបែបកំប្លែងបែបផ្សងព្រេងបែបផ្សងព្រេងបែបកំព្យូទ័រអាមេរិចឆ្នាំ ២០០៨ ដែលផលិតដោយ DreamWorks Animation និងចែកចាយដោយ Paramount Pictures។ វា​គឺ​ជា​ការ​ដំឡើង​លើក​ទី​ពីរ​នៅ​ក្នុង​ការ​លក់​សិទ្ធិ​ផ្តាច់​មុខ​បន្ទាប់​ពី ម៉ាដាហ្គាស្ការ (២០០៥)។
សាច់រឿង
នៅទ្វីបអាហ្រ្វិក សត្វតោមួយក្បាលឈ្មោះ Zuba ព្យាយាមបង្រៀនកូនប្រុសរបស់គាត់ឈ្មោះ Alakay ពីរបៀបប្រយុទ្ធ ប៉ុន្តែកូនគោនោះចាប់អារម្មណ៍នឹងការរាំច្រើនជាង។ បុរសគូប្រជែង Makunga ប្រជែងនឹង Zuba សម្រាប់ចំណងជើងនៃសត្វតោអាល់ហ្វា ហើយក្នុងអំឡុងពេលប្រយុទ្ធរបស់ពួកគេ Alakay ត្រូវបានចាប់ខ្លួនដោយអ្នកប្រមាញ់។ ទ្រុងផ្ទុក Alakay ធ្លាក់ចូលទៅក្នុងមហាសមុទ្រ ហើយរសាត់ទៅទីក្រុងញូវយ៉ក ជាកន្លែងដែលគាត់ត្រូវបានប្តូរឈ្មោះជា Alex ហើយធំឡើងនៅសួនសត្វ Central Park ជាកន្លែងដែលគាត់បានជួបមិត្តល្អបំផុតពេញមួយជីវិតរបស់គាត់គឺ Marty, Melman និង Gloria ។
ជាច្រើនឆ្នាំក្រោយមក បន្ទាប់ពីដំណើរផ្សងព្រេងរបស់ពួកគេនៅម៉ាដាហ្គាស្កា សត្វសួនសត្វដូចជា Alex, Marty, Melman, Gloria, សត្វភេនឃ្វីន និងសត្វស្វា - ត្រៀមខ្លួនត្រឡប់ទៅទីក្រុងញូវយ៉កវិញដោយជិះយន្តហោះដែលជិះដោយសត្វភេនឃ្វីន អមដោយស្តេច Julien, Maurice, និង Mort ។ យន្តហោះអស់សាំង ហើយធ្លាក់នៅទ្វីបអាហ្វ្រិក។ សត្វទាំងនោះរកឃើញខ្លួនឯងនៅរណ្តៅស្រោចទឹកនៅលើតំបន់អភិរក្សធម្មជាតិ ហើយមានក្តីរំភើបរីករាយដែលបានជួបជាមួយប្រភេទសត្វដទៃទៀត។ Alex ត្រូវបានជួបជុំជាមួយឪពុកម្តាយរបស់គាត់ហើយធ្វើឱ្យពួកគេចាប់អារម្មណ៍ជាមួយនឹងរឿងនិទានអំពីឋានៈរបស់គាត់ជា "ស្តេចនៃញូវយ៉ក" ។ Marty ចូល​រួម​ជាមួយ​សត្វ​សេះ​បង្កង់​មួយ​ហ្វូង​ទៀត​ដែល​មើល​ទៅ​ដូច​គាត់។ Melman ដែលជាមនុស្សស្លូតបូត មានទុក្ខព្រួយដែលបម្រុងមិនមានគ្រូពេទ្យ ដូច្នេះសត្វហ្សីរ៉ាហ្វផ្សេងទៀតតែងតាំងគាត់ជាគ្រូធ្មប់របស់ពួកគេ។ ស្វែងរកស្នេហា Gloria ទាក់ទាញការចាប់អារម្មណ៍ពីបុរសដែលនិយាយដោយរលូន ហ៊ីបប៉ូ ម៉ូតូឌុប។
ទន្ទឹមនឹងនេះដែរ សត្វភេនឃ្វីនបានរៀបចំការជួសជុលយន្តហោះ ដែលត្រូវបានជួយដោយសត្វស្វាជាច្រើនដែលជ្រើសរើសដោយ Mason និង Phil ។ ពួកគេ​លួច​រថយន្ត​ពី​ក្រុម​មួយ​ចំនួន​នៃ​អ្នក​រស់នៅ​ទីក្រុង​ញូវយ៉ក​ដែល​កំពុង​បើក​កម្មវិធី Safari ហើយ​ដោះ​វា​សម្រាប់​ផ្នែក។ Nana ជាស្ត្រីចំណាស់ដ៏តឹងតែងម្នាក់ដែលបានទះកំផ្លៀង Alex អំឡុងពេលព្រឹត្តិការណ៍នៅ ម៉ាដាហ្គាស្ការ ទទួលបន្ទុកអ្នកទេសចរដែលជាប់គាំង ហើយជួយពួកគេឱ្យរស់រានមានជីវិតនៅក្នុងទីរហោស្ថាន។
ភាពរំជើបរំជួលរបស់សត្វក្នុងសួនសត្វឆាប់ៗនេះប្រែទៅជាការខកចិត្ត។ នៅក្នុងគ្រោងការណ៍មួយដើម្បីបណ្តេញ Zuba ជាសត្វតោអាល់ហ្វា Makunga ទទូចថា Alex បញ្ចប់ពិធីដែល Alex ធ្វើខុសសម្រាប់ការប្រលងទេពកោសល្យ។ វាពិតជាការប្រកួតប្រយុទ្ធមួយ ហើយ Makunga បោកបញ្ឆោតគាត់ឱ្យជ្រើសរើសសត្វតោខ្លាំងបំផុតធ្វើជាគូប្រកួតរបស់គាត់ ដែលបណ្តាលឱ្យ Alex ចាញ់យ៉ាងអាម៉ាស់។ ប្រឈមមុខនឹងកាតព្វកិច្ចបណ្តេញកូនប្រុសរបស់គាត់ Zuba បោះបង់ចោលតំណែងរបស់គាត់ខណៈដែលអាល់ហ្វាហើយ Makunga ចូលកាន់កាប់។ ទន្ទឹមនឹងនេះ Marty មានការខកចិត្តចំពោះការដឹងថាសេះបង្កង់ផ្សេងទៀតអាចធ្វើអ្វីគ្រប់យ៉ាងដែលគាត់អាចធ្វើបានដោយជឿថាខ្លួនឯងលែងមានតែមួយគត់។ Melman ជឿថាគាត់ឈឺរហូតដល់ស្លាប់ ហើយការចាប់អារម្មណ៍របស់ Gloria លើម៉ូតូ Moto ធ្វើឱ្យគាត់សោកសៅ ចាប់តាំងពីគាត់បានលួចលាក់ស្រលាញ់នាងយូរមកហើយ។ មិត្ត​ភក្តិ​ទាំង​បួន​នាក់​ប្រកែក​គ្នា​យ៉ាង​ក្តៅក្រហាយ។ Gloria មានណាត់ជាមួយម៉ូតូ Moto ប៉ុន្តែបាត់បង់ការចាប់អារម្មណ៍នៅពេលដែលនាងដឹងថាគាត់ទាក់ទាញនាងដោយសារតែទំហំរបស់នាង។ បន្ទាប់ពីសុន្ទរកថាដ៏ប៉ិនប្រសប់ពីស្តេច Julien ទីបំផុត Melman បានបង្ហាញពីអារម្មណ៍របស់គាត់ចំពោះ Gloria ។
នៅ​ថ្ងៃ​បន្ទាប់ សត្វ​ទាំង​នោះ​ភ័យ​ស្លន់​ស្លោ​ពេល​រន្ធ​ទឹក​រីង​អស់។ ដោយបានកំណត់ដើម្បីលោះខ្លួនលោក Alex ជួសជុលមិត្តភាពរបស់គាត់ជាមួយ Marty ហើយពួកគេបានចាកចេញពីទុនបម្រុងដើម្បីស៊ើបអង្កេតតំបន់ខាងលើ។ ស្តេច Julien ផ្តល់យោបល់ថា ការថ្វាយយញ្ញបូជាដល់ភ្នំភ្លើងក្បែរនោះ នឹងធ្វើឱ្យទឹកឡើងវិញ។ Melman អស់សង្ឃឹម ហើយជឿថាគាត់នឹងស្លាប់ អ្នកស្ម័គ្រចិត្តត្រូវបូជា។ Gloria រារាំងគាត់មិនឱ្យលោតចូលទៅក្នុងភ្នំភ្លើង ហើយដឹងថាគាត់ស្រឡាញ់នាងច្រើនជាងរូបរាងរបស់នាង។ Alex និង Marty បានរកឃើញថាអ្នកនៅញូវយ៉កដែលជាប់គាំងបានសាងសង់ជំរុំមួយហើយបានបំផ្លាញទន្លេហើយ Alex ត្រូវបានចាប់ខ្លួនដោយពួកគេ។ Zuba ប្រញាប់ប្រញាល់ទៅរកជំនួយរបស់គាត់ ប៉ុន្តែ Alex បានជួយសង្គ្រោះពួកគេទាំងពីរដោយការរាំសម្រាប់អ្នកទេសចរ ដែលចងចាំគាត់ដោយក្តីស្រលាញ់ពីសួនសត្វ។ Marty, Melman, Gloria, សត្វភេនឃ្វីន និងសត្វស្វា (បន្ទាប់ពីធ្វើកូដកម្មដោយសត្វស្វា) មកដល់យន្តហោះដែលបានជួសជុល ហើយជួយ Alex បំផ្លាញទំនប់ទឹក ស្តារទឹក។ Makunga បញ្ចេញកំហឹងដើម្បីគ្រប់គ្រង ប៉ុន្តែ Alex បានបញ្ឆោតគាត់ឱ្យត្រូវបាន Nana បង្ក្រាប។ Zuba ផ្តល់ឱ្យ Alex នូវចំណងជើងនៃសត្វតោអាល់ហ្វា ប៉ុន្តែគាត់បដិសេធ ដោយជឿថា ចំណងជើងនេះជាកម្មសិទ្ធិរបស់ឪពុកគាត់។ Zuba អះអាង​ថា​តំណែង​ជា​កម្មសិទ្ធិ​របស់​ពួកគេ​ទាំង​ពីរ ហើយ​ឪពុក​និង​កូន​ក្លាយ​ជា​សហ​មេដឹកនាំ។
Skipper រៀបការជាមួយតុក្កតា bobblehead ពីយន្តហោះ ហើយគាត់ សត្វភេនឃ្វីន ផ្សេងទៀត និងសត្វស្វា ធ្វើដំណើរទៅក្រេបទឹកឃ្មុំនៅ Monte Carlo ។ Alex, Marty, Melman, Gloria និង lemurs រីករាយសម្រេចចិត្តស្នាក់នៅលើការបម្រុងមួយរយៈ។
ប្រាសាទសិង្ហ
ប្រាសាទសិង្ហមានទីតាំងស្ថិតក្នុងខេត្តកញ្ចនបូរី នៃប្រទេសថៃ។ នៅតាមដងផ្លូវ ដែលគេលើកក្នុងបុរាណកាល ផ្លូវពាយ័ព្យ ដែលតភ្ជាប់រាជធានីអង្គរទៅពិមាយដោយឆ្លងកាត់ច្រកភ្នំជងសមេត និងប្រាសាទភ្នំរុងបច្ចុប្បន្ន គេឃើញព្រះរាជដំណាក់ចំនួន៨ ក្នុងចំណោមព្រអរាជដំណាក់ទាំង១៧ ដែលបានរៀបរាប់នៅក្នុងសិលាចារឹកក្នុងប្រាសាទព្រះខ័ន។ តាមការសិក្សាស្រាវជ្រាវបានបញ្ជាក់ឱ្យដឹងថា ផ្លូវពាយ័ព្យនេះពិតជាឆ្លងកាត់ធម៌សាលានៃប្រាសាទថ្មបាយក្រៀម និងប្រាសាទតាមាន់ ដែលជាបន្ទីរពេទ្យ ដែលស្ថិតនៅក្បែរខេត្តសុរិន្រ្ទប្រទេសថៃបច្ចុប្បន្ន។ ក្រៅពីប្រាសាទថ្មបាយក្រៀម ដែលជាធម្មសាលា មានប្រាសាទមួយចំនួនដូចជា ប្រាសាទភ្ទឺ ប្រាសាទសំពៅ ប្រាសាទស្មានដឹង ប្រាសាទអូរជ្រឹង ប្រាសាទគោកមន ប្រាសាទស្រេបូ ប្រាសាទព្រហ្មកិលក្បែរស្ពានទ័ពនៅក្នុងស្រុកសំរោងចុងកាលជាដើម ។
ឯកសារយោង
សិង្ហ
Koompi
ការបង្កើត
មុននឹងគម្ពីរក្លាយជាក្រុមហ៊ុនបច្ចុប្បន្ន គម្ពីរបានចាប់ផ្តើមឡើងជាគម្រោងកែច្នៃកុំព្យួទ័រ ក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ SmallWorld Venture ដឹកនាំដោយលោក ធុល រិទ្ធី និង លោក ធុល សិលា និង ការប្រឹក្សាពីលោក ឆាលស៍ ឌីបេឡា ក្នុងឆ្នាំ ២០១៤ ។ ដោយមើលឃើញថា សិស្សានុសិស្សគ្រប់វ័យត្រូវការកុំព្យូទ័រដែលមានតំលៃសមរម្យ ប៉ុន្តែខ្វះខាតធនធានដើម្បីទទួលបានកុំព្យូទ័រទាំងនោះ ក្រុមការងារក៏បានចាប់ផ្តើមប្រមូលកុំព្យូទ័រយួរដៃចាស់ៗ    ហើយបញ្ចូលប្រព័ន្ធដំណើរការ Linux។ កុំព្យូទ័រទាំងនោះត្រូវបានផ្តល់ជូនសិស្សានុសិស្ស  និងនិស្សិតដែលមានតម្រូវការដោយឥតគិតថ្លៃ។
ដោយសារតែភាពមិនស៊ីគ្នានៃម៉ូឌែលកុំព្យូទ័រមួយចំនួន ជាមួយនឹងប្រព័ន្ធប្រតិបត្តិការបើកចំហ  (open-source) ក្រុមការងារបានមើលឃើញពីភាពចាំបាច់នៃការផលិត ទាំងផ្នែកហ៊ាដវែ (hardware) និង សូហ្វវែរ (software) ដែលអាចដំណើរការប្រព័ន្ធបើកចំហរបាន។
ក្រុមអភិវឌ្ឍប្រព័ន្ធប្រតិបត្តិការរបស់គម្ពីរបច្ចុប្បន្ន ដឹកនាំដោយ ផល ប្រីលាន។
អត្ថន័យ
គម្ពីរ ត្រូវបានគេដាក់ឈ្មោះតាមពាក្យខ្មែរថា គម្ពីរ ដែលមានន័យថាសៀវភៅ ឬប្រភពនៃចំណេះដឹង។ ថ្វីបើមានការបញ្ចេញសំឡេងខុសគ្នាក៏ដោយ ព្យាង្គទី ២ គឺជាការលេងពាក្យ “ផាយ” (Pi) ដែលជាបន្ទាត់ពាក្យបញ្ជាទូទៅដែលត្រូវបានប្រើនៅក្នុងកុងសូលនៃប្រព័ន្ធប្រតិបត្តិការកុំព្យូទ័ររបស់គម្ពីរ។
ក្រុមព្រឹក្សាភិបាល
គម្ពីរ មិនមានក្រុមប្រឹក្សាភិបាលផ្លូវការទេ ប៉ុន្តែត្រូវបានប្រឹក្សានិងសម្របសម្រួលដោយក្រុមប្រឹក្សាភិបាលនៃក្រុមហ៊ុន SmallWorld Venture។
វត្តស៊ូឡេ
វត្តស៊ូឡេ ( ဆူးလေဘုရား ) គឺជា ចេតិយភូមា ដែលមានទីតាំងនៅកណ្តាលទីក្រុង យ៉ាំងហ្គោន ដោយកាន់កាប់កណ្តាលទីក្រុង និងជាកន្លែងដ៏សំខាន់នៅក្នុងនយោបាយ មនោគមវិជ្ជា និងភូមិសាស្ត្រភូមាសហសម័យ។ យោងទៅតាមរឿងព្រេង វាត្រូវបានសាងសង់ឡើងមុន វត្ត ស្វេដាហ្គន ក្នុងសម័យ ព្រះពុទ្ធ ដែលធ្វើឱ្យវាមានអាយុកាលជាង 2,600 ឆ្នាំ។ រឿងព្រេងភូមាបានរៀបរាប់ថា ទីតាំងសម្រាប់វត្ត ស្វេដាហ្គន ត្រូវបានស្នើសុំឱ្យបង្ហាញពី ណាតចាស់មួយអង្គដែលគង់នៅទីកន្លែងដែលវត្ត ស៊ូល បច្ចុប្បន្នឈរ។
Koompi
មន្រ្តីនាយកប្រតិបត្តិ
ធុល សិលា៖ ២០១៨ ដល់ ខែ វិចិ្ឆកា ២០១៩
វត្តស៊ូឡេ
វត្ត ស៊ូល គឺជាចំណុចស្នូលនៃនយោបាយទីក្រុង យុាំងហ្គោ និងភូមា។ វាបានបម្រើការជាចំណុចប្រមូលផ្តុំនៅក្នុង ការបះបោរឆ្នាំ 1988 បដិវត្ត សាហ្វាន ឆ្នាំ 2007 និង បដិវត្តនិទាឃរដូវឆ្នាំ 2021 ។
Koompi
មន្រ្តីនាយកប្រតិបត្តិ
ធុល រិទ្ធី៖ ខែ វិចិ្ឆកា ២០១៩ រហូតដល់ បច្ចុប្បន្ន
វត្តស៊ូឡេ
វត្ត​នេះ​ត្រូវ​បាន​ចុះ​ក្នុង ​បញ្ជី​បេតិកភណ្ឌ​ទីក្រុង​យ៉ាំងហ្គោន ។ ធ្វេង|រូបភាពតូច|ចេតិយវត្តស៊ូល ធ្វេង|រូបភាពតូច|វត្តស៊ូល នៅក្នងឆ្នាំ ១៨៩០
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:វត្តនៅមីយ៉ាន់ម៉ា
Koompi
ទីផ្សារ
គម្ពីរ ផ្សព្សផ្សាយកុំព្យូទ័រយួរដៃរបស់ពួកគេជាផលិតផល “ តម្លៃទាប” “ ថាមពលខ្លាំង” “ ក្រៅប្រព័ន្ធ” និង“ ប្រភពបើកចំហ” ។ អ្នកប្រើប្រាស់ដែលគម្ពីរមានបំនងទាក់ទាញ គឺជាអ្នកដែលបើកចិត្ត ក្នុងការប្រើប្រាស់ប្រព័ន្ធប្រតិបត្តិការក្រៅពី Microsoft Windows ដែលត្រូវបានគេប្រើយ៉ាងច្រើន នៅប្រទេសកម្ពុជា តាំងពីមុនការដាក់ឱ្យដំណើរការជាផ្លូវការនូវ Windows Server 2008 ក្នុងខែកក្កដាឆ្នាំ ២០០៨ ។ KOOMPI មានគោលបំនងទាញយកអ្នកប្រើប្រាស់ដែលថ្មីថ្មោង ជាពិសេសនិស្សិតវ័យក្មេង។
គម្ពីរបានចូលរួមក្នុងការតាំងពិពណ៌ផ្នែកបច្ចេកវិទ្យា យុវជន និង ការអប់រំ។
កុំព្យូទ័រយួរដៃគម្ពីរ ត្រូវបានដាក់លក់ដោយផ្ទាល់ពីក្រុមហ៊ុនក្នុងតម្លៃលក់រាយ។
វប្ប​ធ​ម៍​របស់​ក្រុមហ៊ុន
ក្នុងនាមជាធុរកិច្ច គម្ពីរសង្កត់ធ្ងន់លើសារសំខាន់នៃការប្រកាន់ខ្ជាប់នូវបេសកកម្ម និងចក្ខុវិស័យរបស់ខ្លួន។ បុគ្គលិកថ្មីទាំងអស់នឹងត្រូវបានប្រាប់ជាមុនអំពីបញ្ហាប្រឈមដូចជា ប្រាក់ប្រចាំខែទាប និងម៉ោងបន្ថែមឥតព្រាងទុកជាដើម។
ការថែទាំបរិស្ថាន
គម្ពីរ អនុវត្តវិធានការគិតគូរពីបរិស្ថាន ដែលមានលក្ខណៈកម្រនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា។ បុគ្គលិកគម្ពីរ ត្រូវបានណែនាំមិនឱ្យយកប្លាស្ទិចចូលក្នុងការិយាល័យឡើយ។ ឧបករណ៍ប្រើប្រាស់ផ្ទាល់ខ្លួនរបស់ពួកគេត្រូវបានទុកនៅក្នុងផ្ទះបាយរួមក្នុងការិយាល័យ។ មេចុងភៅរបស់គម្ពីរ ប្រើថង់បរិស្ថាន ដែលអាចប្រើឡើងវិញបានសម្រាប់ការដើរទិញឥវ៉ាន់ប្រចាំថ្ងៃ។ បុគ្គលិកភាគច្រើននៅគម្ពីរ រួមទាំងលោក ធុល រិទ្ធី ប្រើប្រាស់កង់ដើម្បីជាមធ្យោបាយធ្វើដំណើរប្រចាំថ្ងៃ។ សម្រាប់ការឈប់សំរាកការងារ ឬការជួបជុំគ្នា ពួកយើងលើកទឹកចិត្តក្នុងការកាត់បន្ថយកាកសំណល់។ បុគ្គលិកគម្ពីរ ធានាថាគ្មានសម្រាម ឬ កាកសំណល់នៅកន្លែងណាមួយបន្ទាប់ពីដំណើរកំសាន្ត ជាពិសេសនៅពេលវាជារមណីយដ្ឋានធម្មជាតិ។
ការិយាល័យកណ្តាល
ការផ្លាស់ប្តូរទីតាំងទៅកំពង់សិលាគឺស្របពេលជាមួយការលក់លាងឃ្លាំងរបស់កុំព្យូទ័រទាំងពីរម៉ូឌែលរបស់គម្ពីរ ហើយក៏ជាទីតាំងគោលដៅរបស់ក្រុមហ៊ុនតាំងពីដំបូងមកម៉្លេះ។
និមិត្តសញ្ញា
និមិត្តសញ្ញារបស់គម្ពីរ ត្រូវបានបង្កើតឡើងពីរូបរាងសៀវភៅពីរក្បាលដែលមានទំហំដូចគ្នាបើកទល់មុខគ្នា។ រូបភាពសៀវភៅបើកនេះអាចមើលឃើញបានពីមុំទាំងបួន។ រូបរាងផ្កាយដែលកើតចេញពីការរួមបញ្ចូលគ្នានេះតំណាងឱ្យការត្រាស់ដឹង និងពន្លឺដែលទាក់ទងនឹងឈ្មោះ និងបេសកកម្មរបស់គម្ពីរ។ និមិត្តសញ្ញានេះត្រូវបានរចនាដោយ លោក សុខ បញ្ញា និង វីរៈ ច័ន្ទដារ៉ា។
ការឧបត្ថម្ភនិងសប្បុរសធម៌
គម្ពីរបានឧបត្ថម្ភប្រាក់ចំនួន ៥០០០ ដុល្លារអាមេរិកសម្រាប់កម្មវិធីបារខែមនៅឆ្នាំ ២០១៨ ដែលជាឆ្នាំនៃការសម្ភោធ គម្ពីរ E13 ។ នៅឆ្នាំ ២០១៩ គម្ពីរបានឧបត្ថម្ភប្រាក់ចំនួន ៨០០០ ដុល្លារអាមេរិករួមជាមួយនឹងគម្ពីរ E13 ចំនួន ១០គ្រឿង ដល់កម្មវិធី បារខែម និងទឹកប្រាក់ ៧០០ ដុល្លារអាមេរិក ដល់កម្មវីធី ឌីជីថលកម្ពុជា ២ និង គម្ពីរ E13 ចំនួន ២គ្រឿង ទៅវិទ្យាស្ថានបច្ចេកវិទ្យាកម្ពុជានិង គម្ពីរ E13 ចំនួន ២គ្រឿង ដល់សហភាពសហព័ន្ធយុវជនកម្ពុជា។ គម្ពីរ បានបរិច្ចាគកុំព្យូទ័រ គម្ពីរ E13 ចំនួន ១០គ្រឿង និង ទឹកប្រាក់ ២០០០ ដុល្លារអាមេរិកដល់មន្ទីរពេទ្យកុមារអង្គរនៅឆ្នាំ ២០២០ ហើយក្រុមហ៊ុនក៏បានឧបត្ថម្ភ គម្ពីរ E11 ដល់ JCI ផងដែរ។
ស្ថាប័នដៃគូ
គម្ពីរសហការជាមួយសាលារៀន សាកលវិទ្យាល័យ និងអង្គការក្រៅរដ្ឋាភិបាល ដើម្បីបើកបន្ទប់រៀនកុំព្យូទ័រ និងថ្នាក់កុំព្យូទ័រដែលដំណើរការលើប្រភពបើកចំហ។ ដៃគូភាគច្រើនទទួលបានកម្ចីកុំព្យូទ័រយួរដៃ គម្ពីរ E13 ដោយមានល័ក្ខខ័ណ្ឌ។ ខាងក្រោមនេះ គឺជាស្ថាប័នដៃគូរបស់គម្ពីរ (អតីតកាលនិងបច្ចុប្បន្ន) ។
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:Laptop
អានន្ទមហិតល
អានន្ទមហិតល (อานันทมหิดล ២០ ខែកញ្ញា ១៩២៥ - ៩ ខែមិថុនា ១៩៤៦) គឺជា ក្សត្រទី៨ របស់សៀមនៅក្រោមផ្ទះរបស់ចក្រី​ពីគ.ស. ១៩៣៥ ដល់ គ.ស. ១៩៤៦
តំណ​ភ្ជាប់​ខាងក្រៅ
ចំនាត់ថ្នាក់ក្រុម:ព្រះមហាក្សត្រថៃ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រាជវង្សចក្រី
ខេត្តកនទុម
ខេត្តកនទុម ស្ថិតនៅតំបន់ខ្ពង់រាបកណ្តាលនៃ ប្រទេសវៀតណាម និងមានព្រំប្រទល់ជាប់ ប្រទេសឡាវនិងប្រទេសកម្ពុជា ។ វាមានផ្ទៃដី៩ ៩៣៤គីឡូម៉ែត្រការ៉េ និងមានប្រជាជនប្រមាណ៥៣០ ០០០នាក់។ សេដ្ឋកិច្ចគឺកសិកម្មជាចម្បង។
ឈ្មោះកនទុម មកពីឈ្មោះភូមិមួយរបស់ជនជាតិបាណា ។ នៅក្នុងភាសាបាណា ពាក្យកន មានន័យថា "ភូមិ" និង ពាក្យទុម មានន័យថា "អាង" ។ មុន​ការ​អនុម័តអក្ខរក្រម​វៀតណាម ​ក្នុង​ទសវត្សរ៍​ឆ្នាំ១៩២០ ឈ្មោះ​នេះ​ត្រូវ​បាន​បកប្រែ​ជា崑嵩។
ខេត្តកនទុមត្រូវបានបែងចែកបន្ថែមទៅជាទីប្រជុំជនថ្នាក់ឃុំចំនួនប្រាំមួយ (ឬទីប្រជុំជន) ឃុំចំនួន ៨៣ និងសង្កាត់ចំនួន១០។
ខេត្តជិតខាងគឺ ខេត្តក្វាងណាម នៅខាងជើងក្វាងង៉ា នៅខាងកើត និង ចារ៉ាយ នៅភាគខាងត្បូង។ រាជធានីគឺ កនទុម ស្ថិតនៅលើដងទន្លេដាក់ប្លា ។
ឌីលី
រូបភាពតូច| ទេសភាពនៃទីក្រុងឌីលី រូបភាពតូច|ផែនទីនៃទីក្រុងឌីលី ឌីលី ជារដ្ឋធានីរបស់ប្រទេសទីម័រខាងកើត រដ្ឋធានីមួយនេះត្រូវបានគេបង្កើតឡើងនៅឆ្នាំ ១៥២០ដោយពួកព័រទុយកាល់ ឌីលីគឺជាកំពង់ផែនិងមជ្ឈមណ្ឌលពាណិជ្ជកម្មធំបំផុតរបស់ប្រទេសទីម័រខាងកើត ឌីលីមានប្រជាជនប្រមាណ ១៩៣ ៥៦៣នាក់ ឌីលីជារដ្ឋធានី និងជាទីក្រុងធំជាងគេបំផុតនៃ ប្រទេសទីម័រខាងកើត ។ វាស្ថិតនៅលើឆ្នេរសមុទ្រភាគខាងជើងនៃកោះទីម័រ ក្នុងតំបន់តូចមួយនៃដីរាបស្មើដែលព័ទ្ធជុំវិញដោយភ្នំ។ អាកាសធាតុគឺត្រូពិចដោយមានរដូវសើមនិងស្ងួតខុសៗគ្នា។ ទីក្រុងនេះបានបម្រើការជាមជ្ឈមណ្ឌលសេដ្ឋកិច្ចនិងជាកំពង់ផែ ប្រទេសទីម័ររបស់ខ្លួនជាចាប់តាំងពីការរចនារាជធានីមួយនៃ ព័រទុយហ្គាល់ទីម័រ នៅឆ្នាំ ១៧៦៩ នេះផងដែរបានបម្រើការជារដ្ឋធានីនៃ ក្រុងឌីលីដែលរួមបញ្ចូលទាំងផ្នែកជនបទមួយចំនួនបន្ថែមលើតំបន់ទីក្រុងដែលបង្កើតទីក្រុងខ្លួនឯង។ ចំនួនប្រជាជនដែលកំពុងលូតលាស់របស់ឌីលីមានភាពក្មេងជាងវ័យដែលភាគច្រើនជាវ័យធ្វើការ។ ភាសាក្នុងស្រុកគឺ តាទុម ទោះយ៉ាងណាអ្នកស្រុករួមបញ្ចូលជនចំណាកស្រុកជាច្រើនមកពីតំបន់ផ្សេងទៀតនៃប្រទេស។
សន្និសីទទីក្រុងហ្សឺណែវឆ្នាំ១៩៥៤
ស្តាំ|រូបភាពតូច|457x457ភីកសែល| ការបែងចែក[[សហភាពឥណ្ឌូចិន|ឥណ្ឌូចិនរបស់បារាំងដែលកើតចេញពីសន្និសីទ។ រដ្ឋ​ស្នង​តំណែង​បី​ត្រូវ​បាន​បង្កើត​ឡើង​គឺ ព្រះរាជាណាចក្រ​កម្ពុជា ព្រះរាជាណាចក្រ​ឡាវ និង ​សាធារណរដ្ឋ​ប្រជាធិបតេយ្យ​វៀតណាម រដ្ឋ​ដឹកនាំ​ដោយ ​ហូជីមិញនិងវៀតមិញ ។ រដ្ឋវៀតណាម ត្រូវបានកាត់បន្ថយមកនៅភាគខាងត្បូងនៃប្រទេសវៀតណាម។ ការបែងចែកប្រទេសវៀតណាមមានបំណងជាបណ្តោះអាសន្នដោយមានការបោះឆ្នោតគ្រោងនឹងធ្វើឡើងនៅឆ្នាំ១៩៥៦ ដើម្បីបង្រួបបង្រួមប្រទេសឡើងវិញ។]] សន្និសិទទីក្រុងហ្សឺណែវ ដែលមានបំណងដោះស្រាយបញ្ហាលេចធ្លោដែលកើតចេញពីសង្គ្រាមកូរ៉េ និងសង្រ្គាមឥណ្ឌូចិនលើកទីមួយ គឺជាសន្និសីទមួយដែលមានការចូលរួមពីប្រជាជាតិជាច្រើនដែលបានធ្វើឡើងនៅ ទីក្រុងហ្សឺណែវ ប្រទេសស្វីស ចាប់ពីថ្ងៃទី២៦ ខែមេសា ដល់ថ្ងៃទី២០ ខែកក្កដា ឆ្នាំ១៩៥៤។ ផ្នែកនៃសន្និសីទស្តីពីសំណួរកូរ៉េបានបញ្ចប់ដោយមិនបានអនុម័តសេចក្តីប្រកាស ឬសំណើណាមួយឡើយ ដូច្នេះជាទូទៅត្រូវបានចាត់ទុកថាមិនសូវពាក់ព័ន្ធ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ កិច្ចព្រមព្រៀងទីក្រុងហ្សឺណែវ ដែលដោះស្រាយជាមួយនឹងការរុះរើឥណ្ឌូចិនរបស់បារាំងបានបង្ហាញឱ្យឃើញនូវផលប៉ះពាល់យូរអង្វែង។ ការដួលរលំនៃ អាណាចក្រអាណានិគមបារាំងនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ បាននាំទៅដល់ការបង្កើតរដ្ឋនៃសាធារណៈរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យវៀតណាម (វៀតណាមខាងជើង) រដ្ឋវៀតណាម (អនាគតសាធារណៈរដ្ឋវៀតណាម វៀតណាមខាងត្បូង) ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា និង ព្រះរាជាណាចក្រឡាវ។
អ្នកការទូតមកពី កូរ៉េខាងត្បូង កូរ៉េខាងជើង សាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន (PRC) សហភាពសាធារណរដ្ឋសង្គមនិយមសូវៀត (ស.ស.យ.ក) និង សហរដ្ឋអាមេរិក (សហរដ្ឋអាមេរិក) បានដោះស្រាយជាមួយភាគីកូរ៉េនៃសន្និសីទនេះ។ សម្រាប់​ភាគី​ឥណ្ឌូចិន កិច្ចព្រមព្រៀង​គឺ​រវាង ​បារាំង វៀតមិញ ស.ស.យ.ក ស.ប.ក. អង់គ្លេស និង​អនាគត​រដ្ឋ​ដែល​ត្រូវ​បាន​បង្កើត​ឡើង​ពី​ឥណ្ឌូចិន​បារាំង។ កិច្ចព្រមព្រៀងនេះបានបំបែកវៀតណាមជាបណ្តោះអាសន្នជាពីរតំបន់ គឺតំបន់ភាគខាងជើងគ្រប់គ្រងដោយវៀតមិញ និងតំបន់ភាគខាងត្បូងគ្រប់គ្រងដោយរដ្ឋវៀតណាម បន្ទាប់មកដឹកនាំដោយអតីតអធិរាជបាវដាយ ។ សេចក្តីថ្លែងការណ៍ចុងក្រោយនៃសន្និសីទ ដែលចេញដោយប្រធានសន្និសីទអង់គ្លេស បានផ្តល់ថាការបោះឆ្នោតសកលមួយត្រូវធ្វើឡើងនៅខែកក្កដា ឆ្នាំ១៩៥៦ ដើម្បីបង្កើតរដ្ឋវៀតណាមឯកភាពមួយ។ ទោះបីជាបានជួយបង្កើតកិច្ចព្រមព្រៀងមួយចំនួនក៏ដោយ ក៏ពួកគេមិនត្រូវបានចុះហត្ថលេខាដោយផ្ទាល់ ឬទទួលយកដោយប្រតិភូនៃរដ្ឋវៀតណាម និងសហរដ្ឋអាមេរិកនោះទេ។ រដ្ឋវៀតណាមក្រោមការដឹកនាំរបស់ង៉ូ ឌិញឌៀម ក្រោយមកបានបដិសេធមិនអនុញ្ញាតឱ្យមានការបោះឆ្នោត ដែលនាំឱ្យមាន សង្គ្រាមវៀតណាម ។ កិច្ច​ព្រមព្រៀង​ឈប់​បាញ់​គ្នា​ចំនួន​បី​ដែល​គ្រប​ដណ្តប់​លើ​ប្រទេស​កម្ពុជា ឡាវ និង​វៀតណាម ត្រូវ​បាន​ចុះ​ហត្ថលេខា​ក្នុង​សន្និសីទ។
ផ្ទៃខាងក្នុង
នៅថ្ងៃទី១៨ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ១៩៥៤ នៅឯសន្និសីទទីក្រុងប៊ែកឡាំង អ្នកចូលរួមបានព្រមព្រៀងគ្នាថា "បញ្ហានៃការស្តារសន្តិភាពនៅឥណ្ឌូចិនក៏នឹងត្រូវបានពិភាក្សាផងដែរនៅក្នុងសន្និសីទ [លើសំណួរកូរ៉េ] ដែលតំណាងនៃសហរដ្ឋអាមេរិក បារាំង ចក្រភពអង់គ្លេស សហភាពសាធារណរដ្ឋសង្គមនិយមសូវៀត និងសាធារណៈរដ្ឋប្រជាមានិតចិន និងរដ្ឋដែលចាប់អារម្មណ៍ផ្សេងទៀតនឹងត្រូវបានអញ្ជើញ”។
សន្និសីទនេះត្រូវបានប្រារព្ធឡើងនៅវិមានប្រជាជាតិ នៅទីក្រុងហ្សឺណែវដែលចាប់ផ្តើមនៅថ្ងៃទី២៦ ខែមេសា ឆ្នាំ១៩៥៤ ។ របៀបវារៈទី១ គឺសំណួរកូរ៉េដែលត្រូវតាមដានដោយឥណ្ឌូចិន។
បញ្ហាកូរ៉េ
បទឈប់បាញ់ដែលបានចុះហត្ថលេខានៅចុងបញ្ចប់នៃសង្គ្រាមកូរ៉េ ទាមទារឱ្យមានសន្និសីទនយោបាយមួយក្នុងរយៈពេល៣ខែ ដែលជាពេលវេលាដែលមិនត្រូវបានឆ្លើយតប "ដើម្បីដោះស្រាយតាមរយៈការចរចាលើសំណួរនៃការដកកងកម្លាំងបរទេសទាំងអស់ពីប្រទេសកូរ៉េ ដំណោះស្រាយដោយសន្តិវិធីនៃសំណួរកូរ៉េ។ល។ "
បញ្ហាឥណ្ឌូចិន
រូបភាពតូច|250x250ភីកសែល| សន្និសីទទីក្រុងហ្សឺណែវ នៅពេលដែល​អាណានិគម​កើតឡើង​នៅ​អាស៊ី បារាំង​ត្រូវ​លះបង់​អំណាច​លើ​ឥណ្ឌូចិន (ឡាវ កម្ពុជា និង​វៀតណាម)។ ខណៈ​ឡាវ និង​កម្ពុជា​ទទួល​បាន​ឯករាជ្យ​ទាំង​ពីរ បារាំង​បាន​ជ្រើសរើស​ស្នាក់​នៅ​វៀតណាម។ នេះ​បាន​បញ្ចប់​ដោយ​សង្គ្រាម​រវាង​កងទ័ព​បារាំង​និង​អ្នក​ជាតិនិយម​វៀតណាម​ដែល​ដឹកនាំ​ដោយ ហូជីមិញ ។ កងទ័ពចុងក្រោយគឺ វៀតមិញបានប្រយុទ្ធនឹងសង្រ្គាមទ័ពព្រៃ ខណៈដែលបារាំងប្រើបច្ចេកវិទ្យាប្រពៃណីរបស់បស្ចិមប្រទេស។ កត្តា​សម្រេច​គឺ ​សមរភូមិ​ឌៀនបៀនភូ​ឆ្នាំ​១៩៥៤ ដែល​បារាំង​ត្រូវ​ចាញ់​យ៉ាង​ដាច់​ខាត។ នេះ​ជា​លទ្ធផល​នៅ​ក្នុង​ការ​ដក​បារាំង​ចេញ ហើយ​សន្និសីទ​ក្រុង​ហ្សឺណែវ។
វាត្រូវបានសម្រេចថា វៀតណាមនឹងត្រូវបែងចែកនៅប៉ារ៉ាឡែលទី១៧ រហូតដល់ឆ្នាំ១៩៥៦ នៅពេលដែលការបោះឆ្នោតតាមបែបប្រជាធិបតេយ្យនឹងត្រូវធ្វើឡើងក្រោមការត្រួតពិនិត្យរបស់អន្តរជាតិ។ ភាគីពាក់ព័ន្ធទាំងអស់បានយល់ស្របនឹងរឿងនេះ(ហូជីមិញមានការគាំទ្រខ្លាំងនៅភាគខាងជើង ដែលមានប្រជាជនច្រើនជាងភាគខាងត្បូង ហើយមានទំនុកចិត្តថាគាត់នឹងឈ្នះការបោះឆ្នោត) លើកលែងតែសហរដ្ឋអាមេរិក ដែលនៅក្នុងស្មារតី សង្គ្រាមត្រជាក់ ។ ដោយខ្លាចឃើញលទ្ធិកុម្មុយនិស្តរីករាលដាលនៅក្នុងឥទ្ធិពលដូមីណូទូទាំងអាស៊ី។
ភ្នំស្រង់
ភ្នំស្រង់មានទីតាំងស្ថិតនៅក្នុងស្រុកគងពិសី ខេត្តកំពង់ស្ពឺ។ នៅមិនឆ្ងាយពីភ្នំស្រង់មានសិលាចារឹកលេខKa.១១ ដែលផ្នែកខាងចុងនៃសិលាចារឹកនេះបាននិយាយពីការដាក់បណ្តាសារដែរ។ សិលាចារឹកនេះបានចារថា (បើ)អ្នកណាហ៊ានរារាំងនៅទីនេះ អ្នកណាដែលប្រវ័ញ្ចយករបស់របរនៅទីនេះ អ្នកណាដែលយកសម្បត្តិនៅទីនេះទៅប្រើប្រាស់ អ្នកណាធ្វើឱ្យមានវិបត្តិនៅទីនេះសូមឱ្យពួកគេធ្លាក់ទៅក្នុងសប្ថាវិសនរក(នរក៧ជាន់ហ៊ុំព័ទ្ធដោយសមុទ្រ)កុំបីខាន ។
អគារតុលាការកំពូល (យ៉ាំងហ្គោន)
អតីត អគារតុលាការកំពូល ( တရားရုံးချုပ်ဟောင်း  ) គឺជាអគារសម័យអាណានិគម ដែលមានទីតាំងនៅផ្ទះលេខ 89/133 ផ្លូវផាន់សុដាន់ ចន្លោះផ្លូវ សួនមហាបានប៊ូឡា និងផ្លូវផាន់សុដាន់ ក្នុង សង្កាត់ក្យូតាដា កណ្តាលទីក្រុង យ៉ាំងហ្គោន ។
រហូតមកដល់ឆ្នាំ 2006 តុលាការកំពូលនៃប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ា មានទីតាំងនៅអគារនេះ។
អគារតុលាការកំពូលត្រូវបានរចនាឡើងដោយស្ថាបត្យករ ជេមន៍ រ៉ាន់សាន់(James Ransome) ការសាងសង់តុលាការកំពូលបានចាប់ផ្តើមនៅឆ្នាំ 1905 ហើយត្រូវបានបញ្ចប់នៅឆ្នាំ 1911 ហើយត្រូវបានកត់សម្គាល់សម្រាប់ ស្ថាបត្យកម្មឥណ្ឌូ-សារ៉ាសេនិច សម័យអាណានិគម រួមទាំង ប៉មនាឡិកា និងអគាររបស់វាផងដែរ។ ឥដ្ឋក្រហមខាងក្រៅ។
Administrative divisions of Cambodia
ខេត្តពោធិសាត់
តៃប៉ិ ១០១
តៃប៉ិ ១០១ ( រចនាម៉ូដជា តៃបុិ ១០១ ) ពីមុនត្រូវបានគេស្គាល់ថាជា មជ្ឈមណ្ឌលហិរញ្ញវត្ថុពិភពលោកតៃប៉ិ គឺជា អគារខ្ពស់មួយ នៅ ទីក្រុងតៃប៉ិ កោះតៃវ៉ាន់ ។ អគារនេះត្រូវ បានចាត់ថ្នាក់ជាផ្លូវការថា ថាជា អគារខ្ពស់ជាងគេលើពិភពលោក ចាប់តាំងពីការបើកដំណើរការក្នុងឆ្នាំ ២០០៤ រហូតដល់ការបញ្ចប់ការសាងសង់ អគារ ប៊ឺជខាលីហ្វា  ក្នុង ទីក្រុងឌូបៃ ប្រទេសអារ៉ាប់រួម ឆ្នាំ ២០០៩ ។ នៅពេលសាងសង់រួចរាល់ វាបានក្លាយជាអគារខ្ពស់ទីមួយរបស់ពិភពលោកដែលមានកម្ពស់លើសពីកន្លះគីឡូម៉ែត្រ។
ជណ្តើរយន្តដែលដឹកអ្នកដំណើរពីជាន់ទី ៥ ដល់ជាន់ទី ៨៩ ក្នុងរយៈពេល ៣៧ វិនាទី (ទទួល 60.6 km/h ) កំណត់កំណត់ត្រាល្បឿន។ ក្នុងឆ្នាំ ២០១១ តៃបុិ ១០១ បានទទួលចំណាត់ថ្នាក់ផ្លាទីន ក្រោមប្រព័ន្ធបញ្ជាក់ LEED ដែលបានក្លាយជា អគារបៃតង ខ្ពស់ជាងគេ និងធំជាងគេបំផុតក្នុងពិភពលោក។  រចនាសម្ព័ន្ធលេចឡើងជាទៀងទាត់ជារូបតំណាងរបស់តៃប៉ិនៅក្នុងប្រព័ន្ធផ្សព្វផ្សាយអន្តរជាតិ ហើយការបង្ហាញកាំជ្រួច តៃបុិ ១០១ គឺជាលក្ខណៈធម្មតានៃការផ្សាយនៅ ថ្ងៃចូលឆ្នាំសកល ។
រចនាប័ទ្មស្ថាបត្យកម្ម ក្រោយសម័យទំនើប របស់ តៃបុិ ១០១ បង្ហាញពីសោភ័ណភាពបែបអាស៊ីបែបប្រពៃណីនៅក្នុងរចនាសម្ព័ន្ធទំនើបដែលប្រើប្រាស់សម្ភារៈឧស្សាហកម្ម។ ការរចនារបស់វារួមបញ្ចូលនូវលក្ខណៈពិសេសមួយចំនួនដែលអាចឱ្យរចនាសម្ព័ន្ធទប់ទល់នឹងការរញ្ជួយដីរបស់ ចិញ្ចៀនភ្លើងប៉ាស៊ីហ្វិក និង ព្យុះត្រូពិច ក្នុងតំបន់។ ប៉មនេះមានការិយាល័យ ភោជនីយដ្ឋាន និងកន្លែងសង្កេតក្នុងនិងក្រៅ។ ប៉មនេះនៅជាប់នឹងផ្សារទំនើបពហុកម្រិតដែលមាននិមិត្តសញ្ញា រូយី ដ៏ធំបំផុតរបស់ពិភពលោកជាលក្ខណៈខាងក្រៅ។
តៃបុិ ១០១ ជាកម្មសិទ្ធិរបស់ សាជីវកម្មមជ្ឈមណ្ឌលហិរញ្ញវត្ថុតៃបុិ ។ អគារ​កប់​ពពក​នេះ​បាន​បើក​នៅ​ថ្ងៃ​ទី ៣១ ខែ​ធ្នូ ឆ្នាំ ២០០៤ ដើម្បី​អបអរ​ថ្ងៃ​ចូល​ឆ្នាំ​សកល។      រូបភាពនៃអគារតៃបុិ១០១ នាពេលរាត្រី ទិដ្ឋភាពនៃអគារតៃបុិ១០១     អ្វីដែលប៉មមើលទៅដូចនៅ ថ្ងៃចូលឆ្នាំសកល 2008 ។ ចំណាំរូបភាពនិមិត្តសញ្ញា "2008 ♥ តៃវ៉ាន់ "
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អត្ថបទដែលមានពាក្យជាភាសាចិន
នារាយណ៍
នារាយណ៍ (สมเด็จพระนารายณ์มหาราช ១៦ ខែកុម្ភៈ ១៦៣៣ - ១១ ខែកក្កដា ១៦៨៨) ជាព្រះមហាក្សត្រនៃអាណាចក្រអយុធ្យាចាប់ពីឆ្នាំ១៦៥៦ ដល់ ១៦៨៨។
តំណ​ភ្ជាប់​ខាងក្រៅ
ចំនាត់ថ្នាក់ក្រុម:ព្រះមហាក្សត្រថៃ
សង្កាត់អូរបែកក្អម
= Commune =
ទាយស្រះ
ទាយស្រះ (ท้ายสระ បាត់​បង់​ជីវិត​នៅ​ឆ្នាំ១៧៣៣) ជាព្រះមហាក្សត្រនៃអាណាចក្រអយុធ្យាចាប់ពីឆ្នាំ១៧០៩ ដល់ ១៧៣៣។
តំណ​ភ្ជាប់​ខាងក្រៅ
ចំនាត់ថ្នាក់ក្រុម:ព្រះមហាក្សត្រថៃ
ឃុំពពឹស(ស្រុកស្វាយអន្ទរ)
=រដ្ឋបាល= ឃុំ មាន ភូមិគឺ÷
ព្រំប្រទល់
=អប់រំ=
អនុវិទ្យាល័យ
=សាសនា=
វត្ត
=ផ្សារ= =រមណីដ្ឋាន=
ខេត្តឡឹមដុង
ខេត្តឡឹមដុង គឺជាខេត្តមួយដែលមានទីតាំងនៅ តំបន់ខ្ពង់រាបកណ្តាល ( Tây Nguyên)តំបន់នៃ ប្រទេសវៀតណាម ។ ទីរួមខេត្តរបស់វាគឺ ដាឡាត់ ។ខេត្តឡឹមដុង មានព្រំប្រទល់ជាប់ខេត្តខាញ់ហ្វា និង ខេត្តនិញថ្វឹននៅខាងកើត ខេត្តដូនណៃ ភាគនិរតី ខេត្តប៊ិញថ្វឹន ភាគអាគ្នេយ៍ ខេត្តដាក់ឡាក់ នៅខាងជើង និង ខេត្តដាក់ណុង ភាគពាយ័ព្យ។ វា​គឺ​ជា​ខេត្ត​ខ្ពង់រាប​កណ្តាល​តែ​មួយ​គត់​ដែល​មិន​មាន​ព្រំដែន​ភាគ​ខាង​លិច​របស់​ខ្លួន​ជាមួយ​នឹង ​ប្រទេស​ឡាវ ឬ ​ប្រទេសកម្ពុជា ​ទេ។
Wikigenius
Wikigenius គឺជាវេទិកាអនឡាញដែលមានភាពស្វាហាប់ និងប្រកបដោយភាពច្នៃប្រឌិត ដែលឈរជាគេហទំព័រកញ្ចក់ទៅកាន់ Wikipedia ដ៏ល្បីល្បាញ។ ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ វាផ្តល់ច្រើនជាងការផ្សព្វផ្សាយព័ត៌មានតែប៉ុណ្ណោះ។ វាដើរតួជាកាតាលីករដ៏មានឥទ្ធិពលសម្រាប់អត្ថប្រយោជន៍ដែលមិនអាចប្រៀបផ្ទឹមបាននៅក្នុងអាណាចក្រឌីជីថល។ សូមស្វាគមន៍មកកាន់ Wikigenius.org ជាកន្លែងដែលអាជីវកម្ម សហគ្រិន សិល្បករ និងទស្សនៈវិស័យរួមគ្នាដើម្បីដោះសោពិភពនៃ SEO ដែលត្រូវបានកែលម្អ ការមើលឃើញឌីជីថលកាន់តែទូលំទូលាយ និងការគ្រប់គ្រងកេរ្តិ៍ឈ្មោះដ៏ស្ទាត់ជំនាញ។
បេសកកម្ម
បេសកកម្ម WikiGenius គឺដើម្បីផ្តល់នូវមាតិកាដែលបានផ្ទៀងផ្ទាត់សព្វវចនាធិប្បាយ និងគុណភាពដល់អ្នកប្រើប្រាស់ក្រោមអាជ្ញាប័ណ្ណឥតគិតថ្លៃសម្រាប់ប្រជាជន ក្រុមហ៊ុន និងអង្គភាពណាមួយ
ស្រីសូទិព្វវាំងនូរ
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ឧកញ៉ាសម័យលង្វែក ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ឧកញ៉ានៃក្រុងមានជ័យចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ចៅពញានៃក្រុងមានជ័យចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:សេនាសមសក្ដិនៃក្រុងមានជ័យចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ស្រីសូទិព្វវាំងសម័យលង្វែកចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ស្រីសូទិព្វវាំងនៃក្រុងមានជ័យ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:មេទ័ពនៃក្រុងមានជ័យចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:មេទ័ពសម័យលង្វែក
សតិសម្បជញ្ញសូត្រ
សតិសម្បជញ្ញសូត្រ
[៩៧] ម្នាលភិក្ខុទាំងឡាយ កាលបើ​សតិ និងសម្បជញ្ញៈ មិនមាន ហិរិ និងឱត្តប្បៈ របស់​បុគ្គល​វិបត្តិ​ចាក​សតិ និងសម្បជញ្ញៈ ឈ្មោះថា មាន​ឧបនិស្ស័យ​សាបសូន្យ កាលបើ​ហិរិ និងឱត្តប្បៈ មិនមាន ឥន្រ្ទិយសំវរៈ របស់បុគ្គល​វិបត្តិចាក​ហិរិ និងឱត្តប្បៈ ឈ្មោះថា មាន​ឧបនិស្ស័យ​សាបសូន្យ កាលបើ​ឥន្រ្ទិយសំវរៈ មិនមាន សីលរបស់​បុគ្គល​វិបត្តិចាក​ឥន្រ្ទិយ​សំវរៈ ឈ្មោះថា មាន​ឧបនិស្ស័យ សាបសូន្យ កាលបើ​សីល មិនមាន សម្មាសមាធិ របស់​បុគ្គល​វិបត្តិ​ចាកសីល ឈ្មោះថា មាន​ឧបនិស្ស័យ​សាបសូន្យ កាលបើ សម្មាសមាធិ មិនមាន យថាភូតញ្ញាណទស្សនៈ របស់​បុគ្គល​វិបត្តិចាក​សម្មាសមាធិ ឈ្មោះថា មាន​ឧបនិស្ស័យ​សាបសូន្យ កាលបើ​យថាភូតញ្ញាណទស្សនៈ មិនមាន និព្វិទាវិរាគៈ របស់​បុគ្គល​វិបត្តិ​ចាក​យថាភូតញ្ញាណទស្សនៈ ឈ្មោះថា មាន​ឧបនិស្ស័យ​សាបសូន្យ កាលបើ​និព្វិទាវិរាគៈ មិនមាន វិមុត្តិញ្ញាណទស្សនៈ របស់​បុគ្គល​វិបត្តិចាក​និព្វិទាវិរាគៈ ឈ្មោះថា មាន​ឧបនិស្ស័យ​សាបសូន្យ។ ម្នាលភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ដើមឈើ ដែល​មិនមាន​មែក និង​ស្លឹកហើយ ក្រមរ​ឈើនោះ​ក្ដី មិនដល់នូវ​ការពេញ​លេញទេ សម្បក ស្រាយ​ក្ដី ខ្លឹមក្ដី ក៏មិន​ដល់នូវ​ការ​ពេញលេញ មានឧបមា​យ៉ាងណាមិញ ម្នាលភិក្ខុ​ទាំងឡាយ កាលបើ​សតិ និង​សម្បជញ្ញៈ មិនមាន ហិរិ និងឱត្តប្បៈ របស់បុគ្គល​វិបត្តិចាក​សតិ និងសម្បជញ្ញៈ ឈ្មោះថា មាន​ឧបនិស្ស័យ សាបសូន្យ កាលបើហិរិ និងឱត្តប្បៈ មិនមាន (ឥន្រ្ទិយសំវរៈ) របស់​បុគ្គល​វិបត្តិ​ចាកហិរិ និងឱត្តប្បៈ ឈ្មោះថា មាន​ឧបនិស្ស័យ​សាបសូន្យ។បេ។ វិមុត្តិញ្ញាណ​ទស្សនៈ មាន​ឧបមេយ្យ​យ៉ាង​នោះដែរ។ ម្នាលភិក្ខុ​ទាំងឡាយ កាលបើ​សតិ និងសម្បជញ្ញៈ មាន ហិរិ និងឱត្តប្បៈ របស់បុគ្គល​បរិបូណ៌​ដោយសតិ និង​សម្បជញ្ញៈ ឈ្មោះថា មាន​ឧបនិស្ស័យ​បរិបូណ៌ កាលបើ​ហិរិ និងឱត្តប្បៈ មាន ឥន្រ្ទិយសំវរៈ របស់បុគ្គល​បរិបូណ៌​ដោយ​ហិរិ និង​ឱត្តប្បៈ ឈ្មោះថា មាន​ឧបនិស្ស័យបរិបូណ៌ កាលបើ​ឥន្រ្ទិយសំវរៈ​មាន សីលរបស់​បុគ្គល​បរិបូណ៌​ដោយ​ឥន្រ្ទិយសំវរៈ ឈ្មោះថា មាន​ឧបនិស្ស័យ​បរិបូណ៌ កាលបើ​សីលមាន សម្មាសមាធិ​របស់បុគ្គល​បរិបូណ៌​ដោយសីល ឈ្មោះថា មាន​ឧបនិស្ស័យ​បរិបូណ៌ កាលបើ​សម្មាសមាធិ មាន យថាភូតញ្ញាណទស្សនៈ របស់​បុគ្គល​បរិបូណ៌​ដោយ​សម្មាសមាធិ ឈ្មោះថា មាន​ឧបនិស្ស័យ​បរិបូណ៌ កាលបើ​យថាភូតញ្ញាណទស្សនៈ​មាន និព្វិទាវិរាគៈ របស់បុគ្គល​បរិបូណ៌​ដោយ​យថាភូតញ្ញាណទស្សនៈ ឈ្មោះថា មាន​ឧបនិស្ស័យ​បរិបូណ៌ កាលបើ​និព្វិទាវិរាគៈ មាន វិមុត្តិញ្ញាណទស្សនៈ របស់បុគ្គល​បរិបូណ៌​ដោយ​និព្វិទាវិរាគៈ ឈ្មោះថា មាន​ឧបនិស្ស័យ​បរិបូណ៌។ ម្នាលភិក្ខុ​ទាំងឡាយ ដើមឈើ ដែល​បរិបូណ៌​ដោយមែក និង​ស្លឹកហើយ ក្រមរ​ឈើនោះ ក៏ដល់​នូវ​ការ​ពេញលេញ សម្បកក្ដី ស្រាយក្ដី ខ្លឹមក្ដី (របស់ឈើនោះ) ក៏ដល់​នូវការ​ពេញលេញ មានឧបមា​យ៉ាងណាមិញ ម្នាលភិក្ខុ​ទាំងឡាយ កាល​បើសតិ និង​សម្បជញ្ញៈ មាន ហិរិ និងឱត្តប្បៈ របស់បុគ្គល​បរិបូណ៌ដោយសតិ និងសម្បជញ្ញៈ ឈ្មោះថា មាន​ឧបនិស្ស័យ​បរិបូណ៌ កាលបើ​ហិរិ និងឱត្តប្បៈ មាន (ឥន្រ្ទិយសំវរៈ) របស់​បុគ្គល​បរិបូណ៌​ដោយហិរិ និងឱត្តប្បៈ ឈ្មោះថា មាន​ឧបនិស្ស័យ​បរិបូណ៌។បេ។ វិមុត្តិញ្ញាណទស្សនៈ មាន​ឧបមេយ្យ​យ៉ាងនោះដែរ។
(សៀវភៅភាគ ៤៨ ទំព័រ​ទី ៣៤៨)
ឃុំពានរោង
( $ Commune) ជាដែនរដ្ឋបាលស្ថិតនៅក្នុង ស្រុកស្វាយអន្ទរ ខេត្តព្រៃវែង មាន  ២១ភូមិ៖
1	14130601	ព្រៃជ្រាំង	Prey Chreang	០៩ អនក្រ.បក 2	14130602	ត្រពាំងតាមោក	Trapeang Ta Mouk	០៩ អនក្រ.បក 3	14130603	ត្រពាំងស្មៅ	Trapeang Smau	០៩ អនក្រ.បក 4	14130604	ក្រាំងចំបក់	Krang Chambak	០៩ អនក្រ.បក 5	14130605	អណ្ដូងថ្ម	Andoung Thma	០៩ អនក្រ.បក 6	14130606	ជ្រៃរលើង	Chrey Roleung	០៩ អនក្រ.បក 7	14130607	ព្រៃរំពាក់	Prey Rumpeak	០៩ អនក្រ.បក 8	14130608	ត្រពាំងធំ	Trapeang Thum	០៩ អនក្រ.បក 9	14130609	ព្រៃរូង	Prey Rung	០៩ អនក្រ.បក 10	14130610	ពានរោង	Pean Roung	០៩ អនក្រ.បក 11	14130611	ថ្នល់កែង	Thnal Kaeng	០៩ អនក្រ.បក 12	14130612	ឆ្អឹងពស់	Chh'oeng Pos	០៩ អនក្រ.បក 13	14130613	ព្រៃនគរក្នុង	Prey Nokor Knong	០៩ អនក្រ.បក 14	14130614	កណ្ដាល	Kandal	០៩ អនក្រ.បក 15	14130615	ត្របែក	Trabaek	០៩ អនក្រ.បក 16	14130616	កូនពោធិ៍	Koun Pou	០៩ អនក្រ.បក 17	14130617	ព្រៃវល្លិ	Prey Voa	០៩ អនក្រ.បក 18	14130618	ព្រៃឆ្លុង	Prey Chhlong	០៩ អនក្រ.បក 19	14130619	ចេក	Chek	០៩ អនក្រ.បក 20	14130620	ដុំ	Dom	០៩ អនក្រ.បក 21	14130621	ធ្លក	Thlok
ព្រំប្រទល់នៃ Boundary East	ទល់នឹងឃុំស្មោងខាងជើង ស្រុកកំចាយមារ និងឃុំព្រៃទទឹង ស្រុកមេសាង West	ទល់នឹងឃុំសំរោង ឃុំដំរីពួន ស្រុកព្រៃវែង South	ទល់នឹងឃុំទឹកថ្លា ស្រុកព្រៃវែង និងឃុំស្វាយជ្រំ ស្រុកមេសាង North	ទល់នឹងឃុំជ្រៃ ឃុំអង្គរទ្រេត ស្រុកព្រៃវែង
=អប់រំ=
អនុវិទ្យាល័យ
=សាសនា=
វតពានរោង
=ផ្សារ= =រមណីដ្ឋាន=
ទីក្រុងចំនួនប្រាំនៃប្រទេសវៀតណាម
នៅ​ថ្នាក់​ទី​មួយនៃវៀតណាម​ត្រូវ​បាន​បែង​ចែក​ជា៥៨ខេត្ត(tỉnh ) និងទីក្រុងចំនួន៥( thành phố trực thuộc trung ương  ) ក្រុង​ជា​ទីក្រុង​លំដាប់​ខ្ពស់​បំផុត​ក្នុង​ប្រទេស​វៀតណាម។ ក្រុង​គឺ​ជា​ទីក្រុង​ដែល​គ្រប់​គ្រង​ដោយ​កណ្តាល​ ហើយ​មាន​ឋានៈ​ពិសេស​ស្មើ​នឹង​ខេត្ត ។
ក្រុង​ត្រូវ​បាន​បែង​ចែក​ចេញ​ជា​ស្រុក​ក្រុង (quận) ទីក្រុងក្រោមការគ្រប់គ្រងកណ្តាល(thành phố thuộc thành phố trực thuộc trung ương) ទីប្រជុំជន (thị xã) និង ស្រុកជនបទ (huyện) គឺជាអង្គភាពលំដាប់ថ្នាក់ទីពីរ។ នៅថ្នាក់ទី៣ ក្រុងត្រូវបានបែងចែកទៅជាវួដ ទីប្រជុំជនត្រូវបានបែងចែកទៅជាវួដ និង ឃុំ ចំណែកស្រុកជនបទចែកចេញជាក្រុង និង ឃុំ ។
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:បំណែងចែករដ្ឋបាលអាស៊ី
ចេស្ដាបតិន្ទ្រ
ព្រះបាទសម្ដេចព្រះណាង់ក្លៅចៅយូហួ (ភាសាសៀម៖ พระบาทสมเด็จพระนั่งเกล้าเจ้าอยู่หัว, ៣១ មីនា ១៧៨៨ - ២ មេសា ១៨៥១) នាមពីកំណើតថា ថាប់ (ភាសាសៀម៖ ทับ) ឬ រាមាទី៣ ឬ ចេស្ដាបតិន្ទ្រ គឺជាព្រះមហាក្សត្រទីបីនៃសៀមក្រោមរាជវង្សចក្រី​ដោយគ្រងរាជ្យពីថ្ងៃទី២១ ខែកក្កដា ឆ្នាំ១៨២៤ ដល់ថ្ងៃទី២ ខែមេសា ឆ្នាំ១៨៥១។
តំណ​ភ្ជាប់​ក្រៅ
ចំនាត់ថ្នាក់ក្រុម:ព្រះមហាក្សត្រថៃ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រាជវង្សចក្រី
សង្កាត់គោកឃ្លាង
= Commune =
សង្កាត់ដំរីជាន់ខ្លា
($ Sangkeat) ដែនរដ្ឋបាលស្ថិតនៅក្នុង ក្រុងស្ទឹងសែន ខេត្តកំពង់ធំ មាន ៤ភូមិ÷
East	សង្កាត់កំពង់ក្របៅ ក្រុងស្ទឹងសែន ឃុំព្រៃគុយ ស្រុកស្ទឹងសែន West	សង្កាត់កំពង់រទេះ សង្កាត់អូរកន្ធរ ក្រុងស្ទឹងសែន South	សង្កាត់ស្រយ៉ូវ ក្រុងស្ទឹងសែន North	សង្កាត់កំពង់ធំ ក្រុងស្ទឹងសែន
គណបក្សឆ្ពោះទៅមុខ
រូបភាពតូច|រូបសញ្ញាគណបក្សចលនាឆ្ពោះទៅមុខ ដែលជាគណបក្សនយោបាយនៅប្រទេសថៃ គណបក្សឆ្ពោះទៅមុខ (ភាសាថៃ: พรรคก้าวไกล) ឬក៏អាចមានមានឈ្មោះទៀតថា គណបក្សរួមអភិវឌ្ឍន៍ជាតិថៃ (ភាសាថៃ: พรรคร่วมพัฒนาชาติไทย) ឬម្យ៉ាងទៀត គណបក្សផឹងហ្លួង ឬ គណបក្សហ្វឹងហ្លួង (ភាសាថៃ:พรรคผึ้งหลวง) គឺជាគណបក្សប្រជាធិបតេយ្យសង្គមនិយមឆ្វេងនិយម និងជា គណបក្សនយោបាយរីកចម្រើនក្នុងប្រទេសថៃ។ គណបក្សនេះគឺជាបក្សប្រឆាំងនឹងមានឥទ្ធិពលដែលនៅសល់របស់របបយោធាដែលគ្រប់គ្រងប្រទេសពីឆ្នាំ២០១៤ ដល់ឆ្នាំ២០១៩។ ប៉ុន្តែបន្ទាប់ពីការបោះឆ្នោតសកលឆ្នាំ២០១៩ របស់ប្រទេសថៃ បានត្រឡប់មកប្រើឈ្មោះដើមវិញ។ ហើយបានទទួលឈ្មោះបច្ចុប្បន្នរបស់ខ្លួននៅឆ្នាំ២០២០ បន្ទាប់ពីក្លាយជាអ្នកបន្តវេនតំណែងពិតប្រាកដនៃគណបក្សអនាគតទៅមុខដែលត្រូវបានរំលាយ។ គណបក្សនេះត្រូវបានបង្កើតឡើងជាផ្លូវការនៅថ្ងៃទី១ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០១៤ ជាគណបក្សរួមអភិវឌ្ឍន៍ជាតិថៃ។ រូបភាពតូច|[[ពិធា លិមចម្រើនរ័ត្ន ប្រធានគណបក្សឆ្ពោះទៅមុខកំំពុងថ្លែងសុន្ទរកថានៅទីលានសាមយ៉ានមិត្រថាវ]]
ខេត្តស្តូល
ខេត្តស្តូល ឬ សៈទូល គឺជាខេត្តមួយនៅភាគខាងត្បូង ( ចង្វាត ) នៃ ប្រទេសថៃ ។ ខេត្តជិតខាងគឺ (ពីខាងជើងតាមទ្រនិចនាឡិកា) ខេត្តត្រាំង ខេត្តព័ទ្ទលុង និង ខេត្តសង្ខលា ។ នៅភាគខាងត្បូងវាមានព្រំប្រទល់ជាប់ Perlis នៃ ប្រទេសម៉ាឡេស៊ី ។ ខេត្តនេះនៅផ្នែកខាងលើនៃ ឧបទ្វីបម៉ាឡេ និងខាងលិចជាប់នឹង សមុទ្រអង់ដាម៉ង់ ខេត្តមួយនេះមានប្រជាជនរស់នៅចំនួន ៣ សែននាក់
ខេត្តសុរាស្ត្រធានី
ខេត្ត សុរាស្ត្រធានី ( ថៃ : สุราษฎร์ธานี) ជាញឹកញាប់ខ្លីទៅ សុរាស្ត្រ គឺជាខេត្តធំបំផុតនៃខេត្តភាគខាងត្បូង ( ចង្វាត ) នៃ ប្រទេសថៃ ។ វាស្ថិតនៅលើច្រាំងខាងលិចនៃ ឈូងសមុទ្រថៃ ។ ពាក្យ សុរាស្រ្ត មានន័យថា "ទីក្រុងរបស់មនុស្សល្អ" ដែលជាឋានន្តរសក្តិដែលប្រគល់ឱ្យទីក្រុងដោយស្តេចរាមាទី ៦ ; ដូច្នេះខេត្ត សុរាស្ត្រ គឺជាខេត្តតែមួយគត់នៅភាគខាងត្បូងប្រទេសថៃ ដែលឈ្មោះដើមជា ភាសាថៃកណ្តាល ។
ធនាធរ ចឹងរុងរឿងកិច្ច
ធនាធរ ចឹងរុងរឿងកិច្ច (ភាសាថៃ: ธนาธร จึงรุ่งเรืองกิจ ,អានថា: ថាណាថន ជឹងរុងរឿងកិច, ភាសាចិន: 庄海文 កើតថ្ងៃទី២៥ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ១៩៧៨) អ្នកនយោបាយថៃ ដែលបានធ្វើជាប្រធានគណបក្សអនាគតឆ្ពោះទៅមុខ ឬ គណបក្សអនាគតថ្មី រហូតដល់គណបក្សនេះត្រូវបានរំលាយនៅឆ្នាំ២០២០។ ពីឆ្នាំ២០០២ ដល់ដើមឆ្នាំំំំ២០១៨ លោកគឺជាអនុប្រធានក្រុមហ៊ុនស័មមីតថៃ (Thai Summit Group) ដែលជាក្រុមហ៊ុនផលិតគ្រឿងបន្លាស់រថយន្តដ៏ធំបំផុតរបស់ប្រទេសថៃ។ រូបភាពតូច|ធនាធរ ចឹងរុងរឿងកិច្ចគឺជាមេដឹកនាំគណបក្សអនាគតថ្មី លោកបានបង្កើតគណបក្សអនាគតឆ្ពោះទៅមុខក្នុងខែមីនា ឆ្នាំ២០១៨។ លោកត្រូវបានជ្រើសរើសជាឯកច្ឆ័ន្ទជាមេដឹកនាំគណបក្សក្នុងអំឡុងពេលកិច្ចប្រជុំជាសាធារណៈលើកដំបូងនៅក្នុងខែឧសភា ឆ្នាំ២០១៨។ លោកកើតនិងធំធាត់នៅទីក្រុងបាងកកក្នុងគ្រួសារចិន-ថៃ ម្តាយរបស់លោកគឺជាប្រធាន និងជានាយកប្រតិបត្តិនៃក្រុមហ៊ុនស័មមីត។ លោកពូរបស់លោកគឺ សុរិយា ចឹងរុងរឿងកិច្ច គឺជាអ្នកនយោបាយដែលបានបម្រើការជារដ្ឋមន្ត្រីក្រសួងដឹកជញ្ជូននៃប្រទេសថៃចន្លោះឆ្នាំ២០០២ និង ២០០៥។ លោកពូរបស់លោកគឺជាមេដឹកនាំម្នាក់នៃគណបក្សខ្លាំងប្រជារាស្ដ្រ ឬ ផ្លាំងប្រាឆារ៉ាត់ ដែលជាគណបក្សគាំទ្ររបបយោធាដ៏លេចធ្លោបំផុត និងជាគណបក្សសំខាន់នៅក្នុងសម្ព័ន្ធរដ្ឋាភិបាលបច្ចុប្បន្ន។
ឃុំព្រៃខ្លា(ស្រុកស្វាយអន្ទរ)
( Prey Khla Commune) ជាដែនរដ្ឋបាលស្ថិតនៅក្នុង ស្រុកស្វាយអន្ទរ ខេត្តព្រៃវែង មាន  ១៣ភូមិ៖
=អប់រំ=
អនុវិទ្យាល័យ
=សាសនា=
វត្ត
=ផ្សារ= =រមណីដ្ឋាន=
ឯកសារពិគ្រោះ
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ខេត្តព្រៃវែង
បញ្ជីឈ្មោះប្រធានាធិបតីវៀតណាម
ខាងក្រោមនេះគឺជា បញ្ជីឈ្មោះប្រធានាធិបតីសាធារណរដ្ឋសង្គមនិយមវៀតណាម (Chủ tịch nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam) ស្គាល់​ថា​ជា ប្រធានក្រុមប្រឹក្សារដ្ឋ (Chủ tịch Hội đồng Nhà nước)
សាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យវៀតណាម (1945–76)
{{legend|#E6E6AA|សំដៅលើប្រធានស្តីទី}}
សាធារណរដ្ឋសង្គមនិយមវៀតណាម (1976–បច្ចុប្បន្ន)
{{legend|#E6E6AA|សំដៅលើប្រធានស្តីទី}}
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ប្រធានាធិបតីវៀតណាម
ព្រះរាជាណាចក្រឡាវ
ព្រះរាជាណាចក្រឡាវ គឺជារដ្ឋរាជានិយមមួយនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ដែលចាប់មានអត្ថិភាពនៅថ្ងៃទី៩ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ១៩៥៣។ រាជាធិបតេយ្យនៅឡាវបានបញ្ចប់នៅអំឡុងខែធ្នូ ឆ្នាំ១៩៧៥ បន្ទាប់ពីព្រះចៅស្រីស្វាងវឌ្ឍនាបានដាក់រាជ្យទៅតាមសំណើរបស់ពួកប៉ៈថេតឡាវ ក្រោយមករបបរាជាធិបតេយ្យនៅឡាវក៏ត្រូវបានលុបបំបាត់ចោល ហើយមិនយូរប៉ុន្មាន ឡាវក៏ក្លាយជារដ្ឋនិយមម៉ាក្ស–លេនីនដែលមានឈ្មោះថាសាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យប្រជាមានិតឡាវរហូតមកដល់សព្វថ្ងៃ។
ឡាវបានទទួលនូវរដ្ឋធម្មនុញ្ញថ្មីនៅក្នុងឆ្នាំ១៩៤៧ ដែលអនុញ្ញាតឱ្យឡាវក្លាយជារដ្ឋស្វ័យភាពមួយនៅក្នុងសហភាពបារាំងនៃឥណ្ឌូចិន។ ទីបំផុតនៅឆ្នាំ១៩៥៣ សន្ធិសញ្ញាបារាំង–ឡាវក៏បានចុះដែលបណ្តាលឱ្យឡាវក្លាយជារដ្ឋអធិបតេយ្យនិងឯករាជ្យមួយប៉ុន្តែវាមិនបានចែងថានរណានឹងឡើងដឹកនាំប្រទេសនោះឡើយ។ បីឆ្នាំក្រោយមក បក្សពួកក្រុមនយោបាយចំនួនបីដែលតែងហៅថា"អង្គក្សត្រទាំងបី"ក៏បានលិចឡើងប្រជែងគ្នាដើម្បីឡើងកាន់អំណាច ហើយនៅក្នុងនោះមាន៖ អ្នកអព្យាក្រឹតនិយមដែលស្ថិតក្រោមការដឹកនាំរបស់ព្រះអង្គម្ចាស់សុវណ្ណាភូមា ក្រុមស្តាំនិយមដែលដឹកនាំដោយព្រះអង្គម្ចាស់បួន អូមនៃចំប៉ាសក្តិ និងក្រុមឆ្វេងនិយមដែលដឹកនាំដោយព្រះអង្គម្ចាស់សុផានុវង្ស (ប៉ៈថេតឡាវ)។
នៅឆ្នាំ១៩៧៥ ប៉ៈថេតឡាវក៏បានទទួលជ័យជម្នះនៅក្នុងសង្គ្រាមស៊ីវិល រួចក៏បង្កើតចេញជាសាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យប្រជាមានិតឡាវ។
ប្រវត្តិសាស្ត្រ
ព្រះរាជាណាចក្រឡាវត្រូវបានប្រកាសជាផ្លូវការនៅពេលដែលរដ្ឋធម្មនុញ្ញថ្មីត្រូវបានប្រកាសឱ្យប្រើនៅឆ្នាំ១៩៤៧ ដែលត្រូវជាផ្នែកមួយនៃសហភាពអាណានិគមបារាំង ហើយទទួលបានឯករាជ្យពេញលេញនៅឆ្នាំ១៩៥៣។
រដ្ឋាភិបាល
យោងទៅតាមសន្ធិសញ្ញាបារាំង–ឡាវឆ្នាំ១៩៥៣ ដែលបានផ្តល់ឯករាជ្យឱ្យប្រទេសឡាវបានចែងថា រាជរដ្ឋាភិបាលឡាវគឺជារដ្ឋាភិបាលដឹកនាំរបស់ប្រទេសជាតិ។ សន្ធិសញ្ញាមួយនេះផងដែរបានបង្កើតឱ្យមានរបបរាជាធិបតេយ្យអាស្រ័យរដ្ឋធម្មនុញ្ញនៅឡាវដោយមានព្រះចៅស្រីស្វាងវង្សជាព្រះមហាក្សត្រនិងព្រះអង្គម្ចាស់ស៊ូវណ្ណា ភូម៉ាជានាយករដ្ឋមន្រ្តី។
កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងដើម្បីបង្កើតរដ្ឋាភិបាលចម្រុះត្រូវបានធ្វើឡើងជាច្រើនលើកដោយអង្គក្សត្រទាំងបីជាមួយនឹងព្រះមហាក្សត្រ។ ជាលទ្ធផល រដ្ឋាភិបាលរួបរួមជាតិមួយក៏បានបង្កើតឡើងនៅអំឡុងឆ្នាំ១៩៥៨ ក្រោមការដឹកនាំរបស់ព្រះអង្គស៊ូវណ្ណា ភូម៉ា ប៉ុន្តែវាត្រូវបានដួលរលំទៅវិញត្រឹមរយៈពេលតែពីរខែប៉ុណ្ណោះក្រោយការបង្កើត។ តាមរដ្ឋធម្មនុញ្ញ នាយករដ្ឋមន្រ្តីក៏បានចាត់តែងតាំងរដ្ឋមន្រ្តីរបស់ព្រះអង្គ ហើយបានទទួលអនុសិដ្ឋពីព្រះមហាក្សត្រឱ្យចូលបង្កើតកិច្ចព្រមព្រៀងជាមួយបងប្អូនរបស់ទ្រង់ទាំងពីរគឺព្រះអង្គម្ចាស់សុផានុវង្ស។
ស៊ូវណ្ណា ភូម៉ាបានផ្តល់អាសនៈចំនួនពីរទៅឱ្យក្រុមកុម្មុយនិស្តហើយជាថ្នូរមកវិញ សុផានុវង្សត្រូវចាត់កងកម្លាំងកុម្មុយនិស្តរបស់ខ្លួនចំនួន ១,៥០០ នាក់បញ្ចូលទៅក្នុងជួរកងទាហានខេមរភូមិន្ទ។ សុផានុវង្សត្រូវបានតែងតាំងជារដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងផែនការ សំណង់ និងនគរូបនីយកម្ម ខណៈដែលសមាជិកម្នាក់ទៀតនៃបក្សកុម្មុយនិស្តត្រូវបានតែងតាំងជារដ្ឋមន្រ្តីក្រសួងសាសនា និងវិចិត្រសិល្បៈ។
យោធា
ក្នុងអំឡុងសង្គ្រាមស៊ីវិល សហរដ្ឋអាមេរិកបានផ្តល់នាវាល្បាតដងទន្លេចំនួន ២០ គ្រឿង និងនាវាដឹករថក្រោះចំនួន ១៦ គ្រឿងមកឡាវ។ នៅចន្លោះរវាងឆ្នាំ១៩៦២ និងឆ្នាំ១៩៧១ អាមេរិកបានផ្តល់ជំនួយយោធាជាថវិកាមកឡាវប្រមាណ ៥០០ លានដុល្លារអាមេរិក។
ទំនាក់ទំនងបរទេស
រាជរដ្ឋាភិបាលឡាវគឺមានទំនាក់ទំនងយ៉ាងជិតស្និទ្ធជាមួយនឹងសហរដ្ឋអាមេរិក ព្រោះថាអាមេរិកតែងតែផ្តល់ជំនួយដល់រាជរដ្ឋាភិបាលឡាវដើម្បីប្រឆាំងនឹងចលនាប៉ៈថេតឡាវនិងវៀតណាមខាងជើង។ នៅក្នុងឆ្នាំ១៩៥៧ សហរដ្ឋអាមេរិកបានចំណាយថវិកាសម្រាប់ប្រជាជនលាវម្នាក់ៗច្រើនជាងប្រជាជននៅឯប្រទេសផ្សេងៗឯទៀតដោយប្រជាជនឡាវមួយនាក់បានទទួលប្រាក់ ១៥០ ដុល្លារដែលស្មើនឹងចំណូលប្រចាំឆ្នាំទ្វេដងរបស់ពួកគេ។ ថវិកាមួយចំនួនបានទៅដល់បេក្ខជនឈរឈ្មោះបោះឆ្នោតដែលគាំទ្រអាមេរិក ហើយសម្រាប់ថវិកាមួយចំនួនទៀតគឺបានទៅដល់កម្មវិធីគាំទ្ររូបិយវត្ថុក្នុងស្រុក។
ព្រះចៅស្រីស្វាងវឌ្ឍនាបានយាងទៅសហរដ្ឋអាមេរិកនៅឆ្នាំ១៩៦៣ ដើម្បីជួបពិភាក្សាគ្នាជាមួយប្រធានាធិបតីអាមេរិកលោកចន ឃេណ្ណីឌី។
ព្រះរាជាណាចក្រឡាវត្រូវបានទទួលការគាំទ្រពីបណ្តាប្រទេសដូចជា៖ បារាំង អូស្ត្រាលី ភូមា ថៃ និងជប៉ុន។
ការចូលឈ្លានពានដោយវៀតណាមខាងជើង និងសង្គ្រាមស៊ីវិល
នៅឆ្នាំ១៩៦៨ កងទ័ពវៀតណាមខាងជើងបានបើកការវាយប្រហារទៅជាច្រើនទិសនិងផ្នែកដើម្បីជួយឱ្យប៉ៈថេតឡាវបន្តប្រយុទ្ធនឹងកងខេមរភូមិន្ទឡាវ។ ការវាយប្រហារដ៏ធំនេះបានបណ្តើរឱ្យកងទាហានខេមរភូមិន្ទជាច្រើនរត់ចោលជួរដែលបន្សល់ទុកតែទាហានអាមេរិកនិងថៃតិចតួចប៉ុណ្ណោះ។
អាមេរិកក៏ចាត់បើកការទម្លាក់គ្រាប់បែកយ៉ាងសន្ធឹកសន្ធាប់មកលើកងទ័ពប៉ៈថេតឡាវនិងវៀតណាមខាងជើង។ មានគេបានរាយការណ៍ថា ប្រទេសឡាវត្រូវទទួលរងនូវគ្រាប់បែកទម្លាក់ដោយយន្តហោះបេ–៥២ ជាមធ្យមមួយដងរៀងរាល់ពេល ៨ នាទីក្នុងមួយថ្ងៃនៅចន្លោះឆ្នាំ១៩៦៤ ដល់ឆ្នាំ១៩៧៣។ គ្រាប់បែកដែលបានទម្លាក់មកលើប្រទេសឡាវដោយសហរដ្ឋអាមេរិកគឺមានចំនួនច្រើនជាងគ្រាប់បែកដែលបាមទម្លាក់សរុបនៅក្នុងសង្គ្រាមលោកលើកទី២។ ជាពិសេសគឺនៅខេត្តស៊ៀងខ្វាងដែលគេប៉ាន់ស្មានថាគ្រាប់បែកប្រមាណ ២៥០ លានគ្រាប់ត្រូវបានទម្លាក់មកលើខេត្តនេះហើយក្នុងនោះមាន ៨០ លានគ្រាប់ដែលមិនទាន់បានផ្ទុះរហូតមកដល់សព្វថ្ងៃ។
ជាលទ្ធផល ឡាវត្រូវក្លាយជាប្រទេសដែលទទួលរងនូវការទម្លាក់គ្រាប់បែកច្រើនជាងគេនៅលើពិភពលោក។ ដោយសារតែត្រូវទទួលរងយ៉ាងធ្ងន់ធ្ងរពីការទម្លាក់គ្រាប់បែកនៅក្នុងសង្គ្រាមនេះហើយបានជាឡាវតែងតែចូលគាំទ្រនូវអនុសញ្ញាស្តីពីចង្កោមគ្រាប់រំសេវដើម្បីហាមឃាត់នូវអាវុធជាតិផ្ទុះនិងជួយជនរងគ្រោះនៅក្នុងប្រទេសខ្លួន។ លើសពីនេះទៅទៀត ឡាវបានក្លាយជាម្ចាស់ផ្ទះនៃកិច្ចប្រជុំរដ្ឋភាគីលើកទី១ នៃអនុសញ្ញាខាងលើនេះកាលពីខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០១០។
ដល់ឆ្នាំ១៩៧៥ ប៉ៈថេតឡាវនិងរួមទាំងកងទ័ពប្រជាជនវៀតណាមក៏បានទទួលជោគជ័យក្នុងការផ្តួលរលំរាជរដ្ឋាភិបាលឡាវ ហើយបានបង្ខំឱ្យព្រះចៅស្រីស្វាងវឌ្ឍនាដាក់រាជ្យនៅថ្ងៃទី២ ខែធ្នូ ឆ្នាំ១៩៧៥។ នៅកំឡុងឆ្នាំ១៩៨៤ ព្រះអង្គក៏បានចូលទិវង្គតក្នុងព្រះជន្មាយុ ៧៧ នៅក្នុងជំរុំឃុំឃាំង។
ការដួលរលំនៃរដ្ឋាភិបាល
នៅទីបំផុត បទឈប់បាញ់ក៏ត្រូវបានសម្រេចនៅក្នុងខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ១៩៧៣ ហើយបន្តិចក្រោយមក កិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាពទីក្រុងប៉ារីសក៏ត្រូវបានចុះរវាងសហរដ្ឋអាមេរិកនិងវៀតណាមខាងជើង។ នៅខែមេសា ឆ្នាំ១៩៧៤ រដ្ឋាភិបាលបណ្តោះអាសន្ននៃការរួបរួមជាតិក៏បានបង្កើតឡើងដោយមានព្រះអង្គស៊ូវណ្ណា ភូម៉ាជានាយករដ្ឋមន្ត្រី។ នៅអំឡុងពេលបង្កើតរដ្ឋាភិបាលចម្រុះនោះ កងកម្លាំងប៉ៈថេតឡាវបានកំពុងកាន់កាប់ទឹកដីមួយភាគធំនៃប្រទេសឡាវ ហើយក្រោយពីទីក្រុងសៃហ្គន និងភ្នំពេញត្រូវបានធ្លាក់ទៅក្នុងដៃពួកកុម្មុយនិស្តនៅឆ្នាំ១៩៧៥ នុះ ឱកាសក្នុងការបង្កើតរដ្ឋាភិបាលចម្រុះថ្មីនៅឡាវក៏ត្រូវបានរលាយ។ ក្រោយពីដឹងថាបក្សពួកកុម្មុយនិស្តនៃប្រទេសទាំងពីរបានទទួលជ័យជម្នះ (កម្ពុជា និងវៀតណាម) ពួកប៉ៈថេតឡាវក៏ចាប់ប្រមូលទ័ពជាលើកចុងក្រោយរួចវាយសម្រុកទៅក្រុងវៀងច័ន្ទន៍។
នៅថ្ងៃទី២ ខែធ្នូ ឆ្នាំ១៩៧៥ នៅឯទីក្រុងវៀងច័ន្ទន៍ ព្រះអង្គម្ចាស់វង្សស្វាងក៏បានបញ្ជូនព្រះរាជសារដាក់រាជ្យពីស្រីស្វាងវឌ្ឍនាទៅប៉ៈថេតឡាវ។ សាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យប្រជាមានិតឡាវក៏ត្រូវបង្កើតឡើងនៅថ្ងៃដដែលនោះដោយមានព្រះអង្គសុផានុវង្សជាប្រធានាធិបតី ហើយលោកកៃសុន​ ផុមវិហ៉ានជានាយករដ្ឋមន្ត្រីនិងជាអង្គលេខាធិការបក្សបដិវត្តន៍ប្រជាជនឡាវ។
លទ្ធផល
ប្រជាពលរដ្ឋនិងមន្ត្រីនៃរាជរដ្ឋាភិបាលឡាវប្រមាណពី ៣០,០០០ ទៅ ៤០,០០០ នាក់និងរួមទាំងសមាជិកគ្រួសារាជវង្សត្រូវបានគេចាត់នាំទៅជំរុំអប់រំនៅឯតំបន់ដាច់ស្រយាលមួយនៃប្រទេសឡាវ។ អ្នកទោសជាច្រើននិងព្រមទាំងគ្រួសាររាជវង្សឡាវផងដែរត្រូវទទួលអនិច្ចកម្មនៅទីនោះ។
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អតីតប្រទេសនៅអាស៊ីអាគ្នេយ៍ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អតីតរដ្ឋសមាជិកនៃអង្គការសហប្រជាជាតិ
ខេត្តអាអូម៉ូរី
ខេត្តអាអូម៉ូរី (青森県) គឺជាខេត្តរបស់ប្រទេសជប៉ុននៅតំបន់ថូហុគឹ រាជធានីរបស់ខេត្ត ទីក្រុងធំជាងគេនិងឈ្មោះជាទីក្រុងគឺទីក្រុងអាអូម៉ូរី អាអូម៉ូរីគឺជាខេត្តភាគខាងជើងបំផុតនៅលើកោះសំខាន់របស់ប្រទេសជប៉ុន កោះហុងស្ស៊ូ និងមានព្រំប្រទល់ជាប់មហាសមុទ្រប៉ាស៊ីហ្វិកខាងកើត ខេត្តអ៊ិវ៉ាតិទៅភាគអាគ្នេយ៍ ខេត្តអាគីតាទៅភាគនិរតី សមុទ្រជប៉ុននៅភាគខាងលិច និងហុកកៃដូឆ្លងកាត់ច្រកត្ស៊ឹហ្គារុទៅភាគខាងជើង ខេត្តអាអូម៉ូរីគឺជាខេត្តធំជាងគេទី 8 ជាមួយនឹងផ្ទៃដី 9,645.64 គីឡូម៉ែត្រ​ការ៉េ (3,724.20 ម៉ាយការ៉េ) និងខេត្តទី 31 ដែលមានប្រជាជនច្រើនជាងគេ ជាមួយនឹងមនុស្សជាង 1.2 លាននាក់ ប្រហែល 45 ភាគរយរបស់អ្នកស្រុករបស់ខេត្តអាអូម៉ូរីរស់នៅក្នុងទីក្រុងស្នូលពីររបស់ខ្លួន អាអូម៉ូរីនិងហាឈិណុហិ ដែលស្ថិតនៅលើវាលទំនាបឆ្នេរសមុទ្រ ភាគ​ច្រើន​នៃ​ខេត្ត​ត្រូវ​បាន​គ្រប​ដណ្តប់​ដោយ​ជួរ​ភ្នំ​ព្រៃ​ឈើ ជាមួយនឹងមជ្ឈមណ្ឌលប្រជាជនកាន់កាប់ជ្រលងភ្នំ និងវាលទំនាប អាអូម៉ូរីគឺជាខេត្តដែលមានប្រជាជនច្រើនជាងគេទីបីនៅក្នុងតំបន់ថូហុគឹ បន្ទាប់ពីខេត្តមីយ៉ាហ្គិ និងខេត្តហ្វូគូស៊ីម៉ា ភ្នំអ៊ិវ៉ាគិ ជាភ្នំភ្លើងផ្សំ (Stratovolcano) ដែលសកម្ម គឺជាចំណុចខ្ពស់បំផុតរបស់ខេត្ត ដែលមានកម្ពស់ជិត 1,624.7 ម៉ែត្រ (5,330 ហ្វីត)
មនុស្សបានរស់នៅក្នុងខេត្តនេះយ៉ាងហោចណាស់ 15,000 ឆ្នាំមកហើយ ហើយភស្តុតាងចំណាស់បំផុតនៃគ្រឿងស្មូននៅក្នុងប្រទេសជប៉ុនត្រូវបានរកឃើញនៅយុគសម័យចូម៉ុង ទីតាំងបុរាណវត្ថុអូដៃយ៉ាម៉ាម៉ុតុទី​១​ បន្ទាប់ពីការគ្រប់គ្រងជាច្រើនសតវត្សដោយត្រកូលណាន់ប៊ឹនិងត្ស៊ឹហ្គារឹ ខេត្តនេះត្រូវបានបង្កើតឡើងពីភាគខាងជើងរបស់ខេត្តមុត្ស៊ឹកំឡុងពេលការស្តារឡើងវិញមេជី ទោះបីជាខេត្តនេះនៅតែគ្រប់គ្រងដោយឧស្សាហកម្មវិស័យបឋមក៏ដោយ​ បម្រើជាមជ្ឈមណ្ឌលដឹកជញ្ជូនផងដែរ ដោយសារទីតាំងរបស់វានៅភាគខាងជើងរបស់កោះហុងស្ស៊ូ
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ខេត្តរបស់ប្រទេសជប៉ុន
ដែនជម្រកសត្វព្រៃព្រះរកា
ដែនជម្រកសត្វព្រៃព្រះរកា 90.361 km2 គឺជាតំបន់ការពារ មួយក្នុង ខេត្តព្រះវិហារ នៃ ប្រទេសកម្ពុជា ។ មានសហគមន៍ចំនួន ៤១ នៅក្នុងតំបន់ការពារក្នុងខេត្តព្រះវិហារ។ គោលបំណងនៃការបង្កើតនៅឆ្នាំ ២០១៦ គឺ៖
តំបន់​នេះ​រង​ការ​គំរាម​កំហែង​ដោយ ​ការ​កាប់​ឈើ​ខុស​ច្បាប់ ។ តំបន់នេះត្រូវបានជនជាតិដើមភាគតិច កួយ ប្រើប្រាស់សម្រាប់ការប្រមូលជ័រ និង អនុផលព្រៃឈើផ្សេងទៀត ហើយសមាជិកនៃបណ្តាញសហគមន៍ព្រៃឈើព្រៃព្រះរកា ធ្វើការរួមគ្នាជាមួយមន្ត្រីអនុរក្សរដ្ឋាភិបាលមកពី ក្រសួងបរិស្ថាន គាំទ្រដោយ សមាគមអភិរក្សសត្វព្រៃ ដើម្បីការពារសត្វព្រៃគេហទំព័រ។
ដែនជម្រកសត្វព្រៃឡង់
រូបភាពតូច|ទិដ្ឋភាពនៃព្រៃឡង់ពីលើអាកាស ដែនជម្រកសត្វព្រៃឡង់ ឬ ព្រៃឡង់  គឺជាព្រៃដ៏ធមួយសិ្ថតនៅក្នុង ខេត្តកំពង់ធំ ខេត្តព្រះវិហារ ខេត្តក្រចេះ និង ខេត្តស្ទឹងត្រែង នៅភាគខាងជើងនៃ ប្រទេសកម្ពុជា ។ ព្រៃ​នេះ​គ្រប​ដណ្តប់​លើ​ផ្ទៃដី​ប្រមាណ ៣៦០០ គីឡូម៉ែត្រ​ការ៉េ (១.៣៩០ ម៉ាយ​ការ៉េ)។ វា​គឺ​ជា​តំបន់​ព្រៃ​បៃតង​ទំនាប​ចុង​ក្រោយ​បង្អស់​របស់​អាស៊ីអាគ្នេយ៍។ វាជាព្រៃបៃតងទាបបំផុតដែលនៅសេសសល់នៅលើ ឧបទ្វីបឥណ្ឌូចិន និងមានសមាជិកជនជាតិភាគតិចប្រមាណ ២០០,០០០ នាក់រស់នៅក្នុង ឬជុំវិញព្រៃឡង់។
តំបន់ការពារ
ផ្នែកមួយនៃព្រៃឡង់ត្រូវបានគ្របដណ្ដប់ដោយដែនជម្រកសត្វព្រៃព្រៃឡង់ ដែលបង្កើតឡើងដំបូងក្នុងឆ្នាំ ២០១៦។
សហគមន៍ជនជាតិដើមភាគតិច
ព្រៃឡង់ដើរតួនាទីយ៉ាងសំខាន់ក្នុងជីវភាពរស់នៅរបស់ប្រជាជនកម្ពុជារាប់សែននាក់។ ប្រជាជនប្រហែល ២០០,០០០ នាក់ ដែលភាគច្រើនជា ជនជាតិដើមភាគតិចកួយ រស់នៅក្នុងស្រុកជុំវិញព្រៃឡង់ ដែលជាឈ្មោះដែលមានន័យថា "ព្រៃរបស់យើង" ជា ភាសាកួយ ។ ព្រៃឡង់គឺជាផ្នែកមួយដ៏ស្មុគស្មាញនៃវប្បធម៌ និងជីវិតខាងវិញ្ញាណរបស់ពួកគេ ហើយពួកគេបានពឹងផ្អែកលើវាអស់ជាច្រើនជំនាន់ ដោយប្រមូលជ័រ សម្ភារៈសំណង់ ថ្នាំពេទ្យ និងអាហារពីព្រៃ។ ប្រជាជន ៧០០,០០០ នាក់ផ្សេងទៀតរស់នៅក្នុងចម្ងាយ ១០ គីឡូម៉ែត្រពីព្រៃឡង់ ដែលព្រៃឈើមានសារៈសំខាន់ផងដែរ។
ការកាប់បំផ្លាញព្រៃឈើ
តំនភ្ជាប់=//upload.wikimedia.org/wikipedia/commons/thumb/b/b3/%E1%9E%8A%E1%9E%BE%E1%9E%98%E1%9E%88%E1%9E%BE%E1%9E%8A%E1%9F%82%E1%9E%9B%E1%9E%87%E1%9E%93%E1%9E%9B%E1%9F%92%E1%9E%98%E1%9E%BE%E1%9E%9F%E1%9E%9B%E1%9E%BD%E1%9E%85%E1%9E%80%E1%9E%B6%E1%9E%94%E1%9F%8B.JPG/220px-%E1%9E%8A%E1%9E%BE%E1%9E%98%E1%9E%88%E1%9E%BE%E1%9E%8A%E1%9F%82%E1%9E%9B%E1%9E%87%E1%9E%93%E1%9E%9B%E1%9F%92%E1%9E%98%E1%9E%BE%E1%9E%9F%E1%9E%9B%E1%9E%BD%E1%9E%85%E1%9E%80%E1%9E%B6%E1%9E%94%E1%9F%8B.JPG|រូបភាពតូច| ភស្តុតាងនៃការកាប់បំផ្លាញព្រៃឈើរកឃើញដោយបណ្តាញសហគមន៍ព្រៃឡង់។ ព្រៃឡង់កំពុងស្ថិតក្រោមការគំរាមកំហែងពីប្រភពផ្សេងៗគ្នា ដែលបានដាក់ផលប្រយោជន៍សេដ្ឋកិច្ចដែលគិតខ្លីមុនពេលសុខុមាលភាពរយៈពេលវែងរបស់ប្រទេសមួយ។ ចម្ការ​កសិពាណិជ្ជកម្ម និង​ប្រតិបត្តិការ​រុករក​រ៉ែ​កំពុង​កាប់​បំផ្លាញ​ព្រៃឈើ រួម​ទាំង​តំបន់​ស្នូល​ដែល​ងាយ​រងគ្រោះ។ ការ​កាប់​ឈើ​ខុស​ច្បាប់ ​រួម​ទាំង​ឈើ​ប្រណីត​កំពុង​កើត​មាន​យ៉ាង​ខ្លាំង ធ្វើ​ឲ្យ​សហគមន៍​ដក​ហូត​ឈើ​ជ័រ​ដែល​ពួក​គេ​អាស្រ័យ​ផល។ តាម​ការ​ប៉ាន់​ស្មាន​ថា ឈើ​ជ័រ​ដល់​ទៅ ២៥ ម៉ឺន​ដើម​ត្រូវ​បាន​បាត់បង់​ទៅ​នឹង​ម៉ាស៊ីន​ច្រវាក់។ ការជីកយករ៉ែខុសច្បាប់ សម្រាប់លោហធាតុមានតម្លៃ និងរ៉ែដែកក៏កំពុងកើនឡើងផងដែរ ដែលធ្វើឲ្យប្រតិបត្តិការរបស់សិប្បករ ផ្លាស់ប្តូរទីលំនៅ និងដែលមិនប៉ះពាល់ដល់បរិស្ថាន។ សារធាតុគីមីពុលកំពុងត្រូវបានគេបោះចោលទៅក្នុងផ្លូវទឹកព្រៃឡង់ ដែលធ្វើឲ្យប៉ះពាល់ដល់តុល្យភាពអេកូឡូស៊ីដ៏ល្អរបស់តំបន់ និងបង្កគ្រោះថ្នាក់ដល់សហគមន៍ខាងក្រោម។ លើសពីនេះ ផ្លូវថ្មីកំពុងកាត់ចូលទៅក្នុងតំបន់សំខាន់ៗ និងរសើបនៃព្រៃឈើ ហើយធ្វើឱ្យវាកាន់តែងាយស្រួលសម្រាប់អ្នកប្រព្រឹត្តិដែលគ្មានសីលធម៌ក្នុងការកាប់រានព្រៃឈើដោយខុសច្បាប់ ដឹកជញ្ជូនឈើ និងចូលរួមក្នុងការបរបាញ់។
ជនជាតិឥណ្ឌាភូមា
រូបភាពតូច| ប្រាសាទស្រីកាលី ប្រទេសភូមា គឺជា [[ទេវស្ថាន|ប្រាសាទបែបសាសនាព្រាហ្មណ៍ ដែលមាន ស្ថាបត្យកម្មតាមីល នៅ ទីក្រុងយ៉ាំងហ្គោន]] ជនជាតិឥណ្ឌាភូមា គឺជាក្រុមជនជាតិដើម ឥណ្ឌា ដែលរស់នៅក្នុង ប្រទេសភូមា (ភូមា)។ ពាក្យ 'ឥណ្ឌាភូមា' សំដៅលើមនុស្សយ៉ាងទូលំទូលាយមកពី អាស៊ីខាងត្បូង ជាពិសេសគឺមកពីប្រទេសបច្ចុប្បន្ន ដូចជា ឥណ្ឌា បង់ក្លាដែស និង ប៉ាគីស្ថាន ។ ខណៈពេលដែលជនជាតិឥណ្ឌាបានរស់នៅក្នុងប្រទេសភូមាជាច្រើនសតវត្សមកហើយ បុព្វបុរសភាគច្រើននៃសហគមន៍ឥណ្ឌាភូមាបច្ចុប្បន្នបានធ្វើអន្តោប្រវេសន៍ទៅភូមាតាំងពីការចាប់ផ្តើមនៃការគ្រប់គ្រងរបស់អង់គ្លេសនៅពាក់កណ្តាលសតវត្សទី 19 រហូតដល់ការបំបែកចក្រភពអង់គ្លេសភូមាពី ចក្រភពអង់គ្លេសឥណ្ឌា នៅឆ្នាំ 1937 ។ ក្នុងសម័យអាណានិគម ជនជាតិភាគតិចឥណ្ឌាបានបង្កើតជាខ្នងបង្អែករបស់រដ្ឋាភិបាល និងសេដ្ឋកិច្ចបម្រើជាទាហាន មន្ត្រីរាជការ ឈ្មួញ អ្នកខ្ចីប្រាក់ កម្មករចល័ត និងកម្មករចត។ កុប្បកម្មប្រឆាំងឥណ្ឌាជាបន្តបន្ទាប់នៅក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ 1930 និងការធ្វើចំណាកស្រុកទ្រង់ទ្រាយធំនៅពេលចាប់ផ្តើមនៃការឈ្លានពានរបស់ជប៉ុនលើភូមាក្នុងឆ្នាំ 1942 ត្រូវបានបន្តនៅក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ 1960 ដោយការបង្ខំឱ្យធ្វើចំណាកស្រុករបស់ជនជាតិឥណ្ឌារាប់រយពាន់នាក់ ដែលកាន់តែធ្ងន់ធ្ងរឡើងដោយ ជម្លោះផ្ទៃក្នុងនៅក្នុងប្រទេសមីយ៉ាន់ម៉ា ។
ប្រជាជនឥណ្ឌាភូមាសព្វថ្ងៃនេះត្រូវបានប៉ាន់ប្រមាណថាមានចំនួនប្រហែល 2% (ប្រហែល 950,000) នៃចំនួនប្រជាជនភូមា ហើយត្រូវបានប្រមូលផ្តុំយ៉ាងទូលំទូលាយនៅក្នុងទីក្រុងធំៗពីរ ( យុាំងហ្គូន និង ម៉ាន់ដាឡាយ ) និងអតីតទីក្រុងអាណានិគម ( ពៃនអ៊ូលវីន និង កាឡា )។ ពួកគេមានឥទ្ធិពល និងការគ្រប់គ្រងសន្ធឹកសន្ធាប់លើ សេដ្ឋកិច្ចភូមា និងមានវត្តមានសង្គម-វប្បធម៌ដ៏សំខាន់នៅក្នុងប្រទេស។  ក្នុង​ចំណោម​ជនជាតិ​ភូមា​ដែល​ល្បី​ឈ្មោះ​គឺ សន ហ្គោអ៊ីនកា ជា​គ្រូ​ប្រតិបត្តិ​ឈានមុខ​គេ និង​ជា​គ្រូ​បង្រៀន ​វិបស្សនា ​សមាធិ និង ​លោកស្រី ហេឡេន ជា​តារា​សម្ដែង​ភាពយន្តហូលីវូដ ​ល្បី​ឈ្មោះ​ម្នាក់​ដែល​មាន​ដើម​កំណើត ​អង់គ្លេស​ភូមា ​ផង​ដែរ។ រូបភាពតូច| ក្បួនដង្ហែប្រាសាទព្រាហ្មណ៍នៅទីក្រុងយ៉ាំងហ្គោន