cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
នៅ​ជិត​វាល​គមនាគមន៍
Standards
NFC incorporates a variety of existing standards including ISO/IEC 14443 both Type A and Type B, and FeliCa. NFC enabled phones work basically, at least, with existing readers. Especially in "card emulation mode" a NFC device should transmit, at a minimum, a unique ID number to an existing reader.
In addition, the NFC Forum has defined a common data format called NFC Data Exchange Format (NDEF), which can store and transport various kinds of items, ranging from any MIME-typed object to ultra-short RTD-documents, such as URLs.
The NFC Forum added the Simple NDEF Exchange Protocol to the spec that allows sending and receiving messages between two NFC-enabled devices.
GSMA
The GSM Association (GSMA) is the global trade association representing nearly 800 mobile phone operators and more than 200 product and service companies across 219 countries. Many of its members have led NFC trials around the World and are now preparing services for commercial launch.
GSM is involved with several initiatives:
StoLPaN
StoLPaN ('Store Logistics and Payment with NFC') is a pan-European consortium supported by the European Commission's Information Society Technologies program. StoLPaN will examine the as yet untapped potential for the new kind of local wireless interface, NFC and mobile communication.
Alternative form factors
To realize the benefits of NFC in cellphones not yet equipped with built in NFC chips a new line of complementary devices were created. MicroSD and UICC SIM cards were developed to incorporate industry standard contactless smartcard chips with ISO14443 interface, with or without built-in antenna. The microSD and SIM form factors with built-in antenna have the great potential as bridge devices to shorten the time to market of contactless payment and couponing applications, while the built in NFC controllers gain enough market share.
Other standardization bodies
Other standardization bodies that are involved in NFC include:
Eavesdropping
The RF signal for the wireless data transfer can be picked up with antennas. The distance from which an attacker is able to eavesdrop the RF signal depends on numerous parameters, but is typically a small number of metres. Also, eavesdropping is highly affected by the communication mode. A passive device that doesn't generate its own RF field is much harder to eavesdrop on than an active device. An attacker can typically eavesdrop within 10m and 1m for active devices and passive devices, respectively.
Data modification
It is much more difficult to modify data in such a way that it appears to be valid to users. To modify transmitted data, an intruder has to deal with the single bits of the RF signal. The feasibility of this attack, (i.e., if it is possible to change the value of a bit from 0 to 1 or the other way around), is amongst others subject to the strength of the amplitude modulation. If data is transferred with the modified Miller coding and a modulation of 100%, only certain bits can be modified. A modulation ratio of 100% makes it possible to eliminate a pause of the RF signal, but not to generate a pause where no pause has been. Thus, only a  that is followed by another   might be changed. Transmitting Manchester-encoded data with a modulation ratio of 10% permits a modification attack on all bits.
Relay attack
Because NFC devices usually include ISO/IEC 14443 protocols, the relay attacks described are also feasible on NFC. For this attack the adversary has to forward the request of the reader to the victim and relay back its answer to the reader in real time, in order to carry out a task pretending to be the owner of the victim's smart card. This is similar to a man-in-the-middle attack. For more information see a survey of practical relay attack concepts. One of libnfc code examples demonstrates a relay attack using only two stock commercial NFC devices. It has also been shown that this attack can be practically implemented using only two NFC-enabled mobile phones.
Lost property
Losing the NFC RFID card or the mobile phone will open access to any finder and act as a single-factor authenticating entity. Mobile phones protected by a PIN code acts as a single authenticating factor. A way to defeat the lost-property threat requires an extended security concept that includes more than one physically independent authentication factor.
Walk-off
Lawfully opened access to a secure NFC function or data is protected by time-out closing after a period of inactivity. Attacks may happen despite provisions to shut down access to NFC after the bearer has become inactive. The known concepts described primarily do not address the geometric distance of a fraudulent attacker using a lost communication entity against lawful access from the actual location of the registered bearer. Additional features to cover such an attack scenario dynamically shall make use of a second wireless authentication factor that remains with the bearer in case of the lost NFC communicator. Relevant approaches are described as an electronic leash or its equivalent, a wireless key.
NFC-enabled handsets
In 2011, handset vendors released more than 40 NFC-enabled handsets. Notably absent among them was Apple with its iPhone; version 6 of its iOS mobile operating system does not support NFC. According to a Wall Street Journal article, today's Apple prefers not to be in a first mover position. Google, on the other hand, includes NFC functionality in their Android mobile operating system and provides a NFC payment service, Google Wallet. BlackBerry devices have also supported NFC using BlackBerry Tag on a number of devices running BlackBerry OS 7.0 and greater. Mastercard has added further NFC support for PayPass for the Android and BlackBerry platforms, enabling PayPass users to make payments using their Android or BlackBerry smartphones. Microsoft added native NFC functionality in their mobile OS with Windows Phone 8, as well as the Windows 8 operating system. Microsoft provides the "Wallet hub" in Windows Phone 8 for NFC payment, and can integrate multiple NFC payment services within a single application.
Deployment
, several hundred NFC trials have been conducted. Some firms have moved to full-scale service deployments, spanning either a single country or multiple countries. Multi-country deployments include Orange's rollout of NFC technology to banks, retailers, transport, and service providers in multiple European countries, and Airtel Africa and Oberthur Technologies deploying to 15 countries throughout Africa.
អាស៊ីហ្គេមឆ្នាំ១៩៧៤
អាស៊ីហ្គេមលើកទី៧ ត្រូវបានប្រារព្ធឡើងនៅទីក្រុងតេអេរ៉ង់ ប្រទេសអ៊ីរ៉ង់ ពីថ្ងៃទី១ ដល់ទី១៦ កញ្ញា ១៩៧៤។ បវិវេណកីឡាអាហ្សាឌី ត្រូវបានសាងសង់ឡើងសំរាប់ព្រឹត្តិការណ៍នេះ។ នេះជាលើកទី១ហើយ ដែលអាស៊ីហ្គេមធ្វើឡើងនៅមជ្ឍិមបូព៌ា។ សហព័ន្ធកីឡាអាស៊ីបានសំរេច​ដកសមាជិកភាពពីសាធារណរដ្ឋចិន(តៃវ៉ាន់) ដោយទទួលយកសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិត្យចិនវិញ។
កំនត់ត្រាមេដាយ
(ប្រទេសម្ចាស់ផ្ទះត្រូវបានដាក់ពណ៌)
តំនភ្ជាប់ក្រៅ
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អាស៊ីហ្គេម
រឿង​គោ តោ និង ឆ្កែ​ព្រៃ
វគ្គទី ១ ការបាត់មិត្ត
នេះជាភាគដំបូងនៃតន្រ្តទី១ ហៅថា “ការបាត់មិត្ត”។
“មហាមិត្តបានកើតឡើងនៅក្នុងព្រៃរវាងតោ និង គោ តែវាត្រូវបំផ្លាញទៅវិញដោយសារតែឆ្កែព្រៃកំនាចនិងលោភលន់”។ ដើមហេតុនៃរឿងនេះមានដូចតទៅ៖
នៅឥណ្ឌាភាគខាងត្បូងមានក្រុងមួយឈ្មោះ មហិលរោព្យាម។ កូនប្រុសរបស់មហាសេដ្ឋីម្នាក់រស់នៅទីនោះ។ គាត់មានឈ្មោះថា វធ៌ម។ យប់មួយ ពេលគាត់កំពុងតែសំរាកលើគ្រែ គាត់មានគំនិតច្របូកច្របល់មួយ។ នេះជាអ្វីដែលមាននៅក្នុងចិត្តគាត់។ “សូម្បីតែមនុស្សម្នាក់ដែលមានលុយច្រើនរាប់មិនអស់ទៅហើយ ក៏មនុស្សម្នាក់នោះនៅតែប្រឹងរកលុយថែមទៀត។ ដូចពាក្យគេនិយាយថា៖
វធ៌ម ក៏ធ្វើការសំរេចចិត្តមួយ។ នៅថ្ងៃល្អណាមួយ គាត់់នឹងចាកចោលបងៗរបស់គាត់ ហើយរៀបចំចេញដំណើរទៅធ្វើមធុរ តាមបំនងរបស់គាត់។ គាត់មានគោ២ មួយឈ្មោះសន្ជិវក និង មួយទៀតឈ្មោះ នន្តក។ គោទាំងពីរក្បាលសុទ្ធតែកើតនៅផ្ទះរបស់គាត់ ហើយអាចដឹកបានវត្ថុធ្ងន់ៗ។ គាត់ទឹមគោពីរនេះនឹងរទេះមួយ រួចចេញដំណើរ ដោយមានអ្នកបំរើពីរបីនាក់ទៅតាមផង។
ច្រើនថ្ងៃបន្ទាប់មក នៅពេលដែលពួកគេទៅដល់មាត់ទន្លេយមុន គោមួយឈ្មោះសន្ជិវក បាក់ជើងរួចដួលនឹងដី។ វធ៌មអាណិតគោរបស់គាត់ជាខ្លាំង គាត់ក៏ឈប់សំរាកនៅទីនោះបីយប់។
នៅពេលដែលពួកអ្នកបររទេះឃើញវ៌ធមខូចចិត្តបែបនេះ ក៏និយាយនឹងគាត់ថា “លោកម្ចាស់ តើចាំបាច់អ្វីនឹងឈប់សំរាកនៅក្នុងព្រៃដែលសំបូរទៅដោយខ្លានិងតោបែបនេះ ព្រោះតែគោមួយក្បាលនោះ បើគោនេះសំរាប់តែបូជាអ្វីៗទាំងអស់ដើម្បីយើងទៅហើយ។ ដូចពាក្យគេនិយាយថា
ពេលគាត់លឺពួកគេនិយាយដូចនេះ វធ៌ម ក៏ទុកមនុស្សពីរនាក់ឲ្យនៅមើលគោរបួសនោះ ហើយចេញដំណើរទៅមុខទៀត។ ប៉ុន្មានថ្ងៃបន្ទាប់មកបុរសពីរនាក់ដែលវធ៌មទុកឲ្យមើលគោនោះ ក៏តាមមកទាន់។ ពួកគេគិតថាពួកគេអាចមានគ្រោះថ្នាក់បើបន្តនៅក្នុងព្រៃជ្រៅបែបនេះទៀត ដូច្នេះគេក៏កុហកវធ៌មថា “លោកម្ចាស់ សន្ជិវកស្លាប់បាត់ហើយ។ យើងបានបូជាសពវារួចហើយ”។ ពេលគាត់លឺបែបនេះ វធ៌មក៏សង្រួមកាយវិចារចិត្តដើម្បីសំដែងក្តីដឹងគុណរបស់គាត់ចំពោះបំរើល្អរបស់គាត់ ដែលបានស្លាប់ទៅ។
ប៉ុន្តែតាមពិតទៅសន្ជិវកមិនទាន់ស្លាប់ទេ។ វាស៊ីស្មៅខ្ចីៗដែលដុះនៅមាត់ទន្លេយមុន ហើយក៏ចាប់ផ្តើមមានកំលាំង រួចក៏អាចក្រោកឈរវិញបាន។ វាក្លាយជាគោធាត់ និងមានកំលាំង។ វាដូចពាក្យគេនិយាយថា
នៅក្នុងព្រៃនោះមានតោមួយឈ្មោះ ពិន្គល ដែលមានសត្វជាច្រើននៅក្រោមអំនាចរបស់វា។ ថ្ងៃមួយវាស្រេកទឹក ហើយក៏ដើរទៅទន្លេយមុនដើម្បីផឹកទឹក។ នៅទីនោះវាលឺសំលេងរោទិ៍យ៉ាងខ្លាំងពីចំងាយរបស់សន្ជិវក។ ពិន្គលមានសេចក្តីភ័យខ្លាចយ៉ាងខ្លាំង តែលាក់បាំងសេចក្តីភ័យខ្លាចនេះ ហើយទៅអង្គុយនៅក្រោមដើមពោធិ៍មួយ។ វាហៅសត្វឯទៀតមកជួបជុំគ្នា។ នៅពេលដែលពួកសត្វទាំងអស់នោះឃើញតោត្រលប់មក វិញដោយមិនទាន់បានផឹកទឹកផងនោះ ពួកក៏ចាប់ផ្តើមសួរគ្នាទៅវិញទៅមក។
ទម្នក”នែសំលាញ់ កត៌ក លោកម្ចាស់របស់យើងទៅផឹកទឹក តែត្រលប់មកវិញដោយមិនទាន់ទាំងបានផឹកទឹកផង ហើយឥលូវអង្គុយក្រោមដើមពោធិ៍ ហើយមានអ្នកហែរហមអង្គុយជុំវិញ។”
កត៌ក ក៏តបថា “តើរឿងនេះមានអីទាក់ទងនឹងយើង? ព្រោះថា
ដូចស្វាដែលយកស្នៀតចេញពីគល់ឈើអញ្ចឹង“
ទម្នក សួរថា “រឿងនោះវាយ៉ាងម៉េច?”
កត៌ក ក៏និយាយរឿង ស្វានិងគល់ឈើ
ឆេ្នរអូរឈើទាល
ឆ្នេរអូឈើទាលគឺជាឆ្នេរមូយដែលមានខ្សាច់ស្រស់ស្អាតជាងគេលើពិភពលោក វាមានទីតាំងស្ថិតក្នុងសង្កាត់លេខ៣ ក្រុងព្រះសីហនុ ឆេ្នរអូឈើទាលគឺមានឆេ្នរខ្សាច់ដ៏ស្រស់ស្អាត និងធំទូលាយ មានជំរៅទឹករាក់ និងរលក ស្ងប់ ឆេ្នរ​អូរ​ឈើ​ទាល​មាន លក្ខណៈពិសេសទាំងភូមិសាស្រ្ត និង ការរៀបចំ ដែលទាំងអស់នេះបង្កនូវលក្ខណៈ ប្រសើរដល់ ភ្ញៀវទេសចរជាតិ និងអន្តរជាតិ ឲ្យ​មក​កំសាន្ត​នៅទីនេះ។
ខណ្ឌទួលគោក
ខណ្ឌទួលគោកមានលាយឡំដោយភូមិគ្រឹះ ផ្ទះឈើតូចៗ ឃ្លាំងពាណិជ្ជកម្ម និង ការិយាល័យអង្គការក្រៅរដ្ឋាភិបាល (រួមមានការអប់រំខាងបរិស្ថានរស់នៅ និងរៀនសូត្រ)។ ចំណុចប្រសព្វគ្នាទួលគោកនៅផ្លូវ២៩៨ និង សហព័ន្ធរុស្ស៊ីគឺជាច្រកទីមួយទៅកាន់ខណ្ឌទួលគោក និង កត់សំគាល់ឃើញនូវបរិវេណធំសកលវិទ្យាល័យភូមិន្ទភ្នំពេញយ៉ាងសម្បើមនៅភាគខាងកើត។ ក្រសួងការពារជាតិ អភិវឌ្ឍន៍ជនបទ និង កិច្ចការនារី និង សហគ្រាសពាណិជ្ជកម្មផ្សេងៗទៀតស្ថិតនៅតាមបណ្ដោយផ្លូវសំខាន់ជាច្រើននៅទួលគោក។
រដ្ឋបាល
ខណ្ឌទួលគោកមាន ១០សង្កាត់ ៖
ឯកសារយោង
ទួលគោក
នាវាចរណ៍
នាវាចរណ៍ គឺជាវិធីមួយសម្រាប់សិក្សាទៅលើចំណុចប្រសព្វងអំពីឧបករណ៍សម្រាប់ពិនិត្យ និងការត្រូតពិនិត្យចលនានៃការបិនប្រសព្វ​​ ឬជាយានដែលដើរពីកន្លែងមួយទៅកន្លែងមួយផ្សេងទៀត។
ការសិក្សាអំពីនាវាចរណ៍បានរាប់បញ្ជូនជាបួនលក្ខណះទូទៅគឺ៖ នាវាចរណ៍ផ្លូវដីគោក​​​ នាវាចរណ៍ផ្លូវទឹក​ នាវាចរណ៍ផ្លូវអាកាស និង​ យានអវកាស។ វាផងដែរជាក្រុមនៃសិល្បៈដែលប្រើសម្រាប់ចំណេះដឹងធ្វើ៝ឯកទេសកម្មដែលប្រើដោយនាវាចរណ៍ និងការធ្វើការងារនៅក្នុងនាវាចរណ៍នោះ។ នាវាចរណ៍ទំាងអស់ គឺជាវិធីដែលធ្វើអោយមានទំនាក់ទំនងទៅនឹងការតាំងនៅរបស់នាវាចរណ៍ ដោយបានធ្វើការប្រៀបធៀបនៃការស្គាល់កន្លែងជាគំរូ។
នៅលើពិភពលោក នាវាចរណ៍ដែលទំនើបគឺជាធម្មតាបាននាំយកមកជាមួយប្រព័ន្ធអាវុធសម្រាប់បម្រើបម្រាស់ការងារ ព្រមទាំង ប្រភេទការងាររបស់អ្នកបើកបរ​​ដោយមានការពឹងផ្អែកទៅលើប្រភេទគំរូនិងក្រុមអាកាសយាន។ នៅសហរដ្ឋអាមេរិក កម្លាំងខ្យល់,កម្រិតគុណភាពនៃអាកាសនាវាវិជ្ជារបស់នាវាចរណ៍ដែលបានបង្កើនដោយការបន្ថែមប្រព័ន្ធភ្នាក់ងារ ពេលដែលកងនាវាសហរដ្ឋអាមេរិក ហើយ កងម៉ារីនសហរដ្ឋអាមេរិក ភ្នាក់ងារពីមុនទាំងនោះបានប្រាប់ទៅនាវិក និង កងអាកាសយានចរណ៍ជាអ្នកសង្កេតបានស្គាល់ ភ្នាក់ងារកងហោះហើរ 'តាំងពីឆ្នាំ ១៩៦០។ ក្រុមនាវិកយួអេសអេហ្វរ/ប្រព័ន្ធភ្នាក់ងារតស៊ូ និង ក្រុមភ្នាក់ងារកងហោះហើរ យូអេសអិន/យូអេសអឹមស៊ី'ត្រូវតែមានមូលដ្ឋានគ្រិះគ្រប់គ្រាន់ក្នុងការធ្វើបេសកកម្មនៅក្នុងអាកាសយានរបស់ពួកគេ ឬការហោះហើរជាមួយអ្នកបង្រៀននាវិក ឬ ការបង្រៀន​ អិនអេហ្វអូដើម្បីឧបត្ថមជាចាំបាច់ក្នុងការវឹកហាត់សំរាប់ការងាររបស់ពួកគេ។ ​​
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:កាប៉ាល់
អវកាស
អវកាស (also written space flight) គឺការបង្ហោះទៅក្នុងតាមអវកាសខាងក្រៅដែលអាចកើតឡើងជាមូយកប៉ាលហោះឬជាមួយមនុស្សនៅក្នុងផងដែរ។ ឧទាហរណ៏មនុស្សនៃប្រទេសរស្ស៊ីបានដាក់បញ្ចូកកម្មវិធី Soyun ហើយអាមេរិកបានការពារអវកាសបានល្អដែលកំពុងកើតមាននៅស្ថានីអន្តរជាតិ។ ឧទាហណ៏មិនអាចដាក់បញ្ចូលអ្នកដែលមិនបានហ្វឹកហាត់ចូលទៅធ្វើការអវកាសសំរាប់យកព័ត៏មានពីផែនដីឬត្រឡប់មកវិញពីតារាវិថី បានល្អចក្ររណបទៅក្នុងតារាវិថីនៅជុំវិញ ផែនដីដូចជាការទំនាក់ទំនងជាមួយតារាតូចៗដេលនៅជុំវិញធំៗមានលក្ខណៈត្រួតពិនិត្យដោយតេឡូប៊ូតិកពេញស្វ័យរាជ។អវកាសគឺប្រើ​​សំរាប់រុសរកអ្វីដែលប្លែកនៅក្នុងលំហរ ហើយនៅក្នុងនេះផងដែរមានការទាញយកសកម្មភាពនៅក្នុងលំហរដើម្បីបង្ហាញដល់មនុស្សឬអ្នកស្រាវជ្រាវហើយនិងតារាពនបានផ្តលដល់ទូរគមនាគមន៏។ដែលបន្ថែមអយុទ្ធជន អោយប្រើអវកាសចូលទៅក្នុងលំហរសំរាប់ការសង្កេតរឺការឈ្លបយកការណ៏នៅក្នុងតារាពនហើយនិងការសង្កេតតារាពននៃផែនដីដ៏ទៃទៀត។អវកាសយ៉ាងច្រើនប្រភេទចាប់ផ្តើម ជាមួយរ៉ុកកែតដាក់ចុះទឹកមួយណាដែលផ្តលឲ្យ
Spaceflight (also written space flight) is ballistic flight into or through outer space. Spaceflight can occur with spacecraft with or without humans on board. Examples of human spaceflight include the Russian Soyuz program, the U.S. Space shuttle program, as well as the ongoing International Space Station. Examples of unmanned spaceflight include space probes which leave Earth's orbit, as well as satellites in orbit around Earth, such as communication satellites. These operate either by telerobotic control or are fully autonomous. Spaceflight is used in space exploration, and also in commercial activities like space tourism and satellite telecommunications. (Additional non-commercial) uses of spaceflight include space observatories, reconnaissance satellites and other earth observation satellites. A spaceflight typically begins with a rocket launch, which provides) the initial thrust to overcome the force of gravity and propels the spacecraft from the surface of the Earth. Once in space, the motion of a spacecraft—both when unpropelled and when under propulsion—is covered by the area of study called astrodynamics. Some spacecraft remain in space indefinitely, some disintegrate during atmospheric reentry, and others reach a planetary or lunar surface for landing or impact.
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ចន្លោះខាងក្រៅ
កម្មវិធីអភិវឌ្ឍន៍សហប្រជាជាតិ
កម្មវិធី​អភិវឌ្ឍន៍​សហប្រជាជាតិ​(ភាសាអង់គ្លេស: United Nations Development Programme) ​មាន​ឈ្មោះហៅ​កាត់​ថា យូអឹនឌីភី(UNDP) គឺ​ជា​ទីភ្នាក់​ងារ​បណ្តាញ​អភិវឌ្ឍន៍​សកល​លោក​របស់​អង្គការសហប្រជាជាតិ ។ អង្គការ​នេះ​មាន​បុគ្គលិក ៧.០០០នាក់​ធ្វើ​ការ​​នៅ​ក្នុង​​ប្រ​ទេស​​ចំនួន ១៨៥ ហើយ​មាន​ការិយាល័យ​ធំ​នៅ​ក្នុង​ទីក្រុង​ញូវយ៉ក ។ យូអឹនឌីភី ជួយ​ជំរុញ​ការ​អភិវឌ្ឍ​ដោយ​ភ្ជាប់​ទំនាក់​ទំនង​រវាង​ប្រទេស​និង​ប្រ​ទេស ដើម្បី​ចែក​រំលែក​ចំណេះ​ដឹង បទ​ពិសោធ និង​ធនធាន​ដែល​ជា​សេចក្តី​ត្រូវ​ការ​សម្រាប់​ជួយ​ដល់​ប្រជាពលរដ្ឋ​ក្នុង​ការ​កសាង​ជីវិត​ឱ្យ​ប្រសើរឡើង ។ អង្គការយូអឹនឌីភី ផ្តោត​ការ​យក​ចិត្ត​ទុក​ដាក់ ជាពិសេស​លើ​ការ​វិវត្ត​ជា​សកល​ឆ្ពោះ​ទៅ​រក​គោលដៅ​អភិវឌ្ឍន៍​សហស្សវត្សរ៍ ដែល​ត្រូវ​បាន​កំណត់​ដោយ​អង្គការសហប្រជាជាតិក្នុង​ឆ្នាំ ២០០០។
អង្គការ​យូអឹនឌីភី នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា​មាន​វត្តមាន​តំណាង​ឱ្យ​យូអឹនឌីភី ទូ​ទាំង ពិភពលោក ។ អង្គការ​យូអឹនឌីភី នៅ​ក្នុង​ប្រ​ទេស​កម្ពុជា​មាន​​គោល​​បំណង​ជួយ​ប្រជាជន​កម្ពុជា ស្វែង​រក​ដំណោះស្រាយ​បញ្ហា​នៃ​ការ​អភិវឌ្ឍ​នានា​ដោយ​ខ្លួន​គេ​ផ្ទាល់ ។ អង្គការ​​យូអឹនឌីភី នៅ​កម្ពុជា​ផ្តោត​ការ​យក​ចិត្ត​ទុក​ដាក់​ជា​សំខាន់​លើ​ការ​សម្រេច​បាន​ជា​ទូទៅ​នៃ​គោលដៅ​អភិវឌ្ឍន៍​សហស្សវត្សរ៍​កម្ពុជា គាំទ្រ​កម្មវិធី​ជាតិ​ផ្សេងៗ​ដែល​មាន​គោល​បំណង​កាត់​បន្ថយ​​ភាព​​ក្រីក្រ លើក​ស្ទួយ​អភិបាល​កិច្ច​បែប​ប្រជាធិបតេយ្យ ធានា​និរន្តរភាព​បរិស្ថាន គាំ​ទ្រ​ការ​សម្អាត​មីន ជម្រុញ​សមភាព​យេនឌ័រ និង​ប្រយុទ្ធ​ប្រឆាំង​មេរោគ​អេដស៍​និង​​ជម្ងឺ​អេដស៍ ។
ដើម្បី​ធ្វើ​ឱ្យ​ទស្សនៈ​វិស័យ​នេះ​ក្លាយ​ជា​ការ​ពិត អង្គការ​​យូអឹនឌីភី​នៅ​កម្ពុជា សហការ​ជាមួយ​ទីភ្នាក់ងារ​​អង្គការ​សហប្រជាជាតិ​ដទៃ​ទៀត ជួយ​គាំ​ទ្រ​ការ​អភិវឌ្ឍ​ជា​អាទិភាព​ប្រទេស​កម្ពុជា ។ ការ​គាំទ្រ​នេះ​មាន​ថវិការ​សរុប ៤០០លាន​ដុល្លារពី​ឆ្នាំ ២០០៦ ដល់​ឆ្នាំ ២០១០ ។ ​ជា​ទីភ្នាក់​ងារ​មួយ​ដែល​ធ្វើ​ការ​នៅ​​ក្នុង​ក្របខ័ណ្ឌ​នេះ អង្គការ ​​យូអឹនឌីភី ខ្លួន​ឯង​​បាន​ចូល​រួម​ក្នុង​កម្មវិធី​ផ្សេងៗ​ដែល​មាន​ទឹក​ប្រាក់​ជាង ២៤លាន​​ដុល្លារ​កាល​ពី​ឆ្នាំ ២០០៥ ។ ភាគ​ច្រើន​នៃ​ថវិការ​ទាំងនេះ​ត្រូវ​បាន​ផ្តល់​ឱ្យ​តាម​រយៈ​អង្គការ​​ យូអឹនឌីភី នៅ​កម្ពុជា ដោយ​អ្នក​ផ្តល់​ជំនួយ​នានា​ពី​ប្រ​ទេស​អភិវឌ្ឍន៍ និង​ពី​ជំនួយ​ទុក​ចិត្ត​សកល ។ អង្គការ​យូអឹនឌីភី នៅកម្ពុជា ធ្វើ​ការ​ជា​ចម្បង​ជាមួយ​រដ្ឋាភិបា​ល​​កម្ពុជា ។ ទោះជា​យ៉ាង​នេះ​ក្តី ក៏​អង្គការ​យូអឹនឌីភី នៅ​កម្ពុជា ​ចូល​រួម​​ផង​​ដែរ​ជាមួយ​អង្គការ​​មិន​មែន​រដ្ឋាភិបាល​ក្នុង​ស្រុក និង​អន្តរជាតិ​នានា អង្គការ​សង្គម​ស៊ីវិល និង​ផ្នែក​ឯកជន ។
ប្រវត្តិUNDP
អង្គការ​​យូអឹនឌីភី ត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅឆ្នាំ១៩៦៥ ដោយបញ្ចូលកម្មវិធីជំនួយខាងផ្នែកបច្ចេកទេសនិងជំនួយថវិកាពិសេសរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ។ អង្គការទាំងពីរនេះ ត្រូវបានបញ្ចូលអោយទៅជាអង្គការ​​យូអឹនឌីភីតែមួយនៅឆ្នាំ ១៩៧១។
ឯក​អគ្គរដ្ឋទូត​សុច្ឆន្ទៈ
UNDP, along with other UN agencies, has long enlisted the voluntary services and support of prominent individuals as Goodwill Ambassadors or Youth Emissaries to highlight and promote key policies. According to UNDP’s website: “Their fame helps amplify the urgent and universal message of human development and international cooperation, helping to accelerate achievement of the Millennium Development Goals.” Goodwill Embassy has a complete list of UNDP Goodwill Ambassadors as well as Goodwill Ambassadors of other UN Organisations.
រឿងដើមកំណើតសត្វកូនលោក
ដំនើររឿង
មានបក្សីម្យ៉ាងហៅថា សត្វកូនលោក រូបរាងស្រដៀងនិងសត្វគ្រលីងគ្រលោង តែមានមាឌធំជាងគ្រលីងគ្រលោងបន្តិច សម្បុរវាក្រហមរទុះៗ ច្រើនអាស្រ័យនៅក្នុងព្រៃភ្នំ ឬព្រៃស្រោងស្រឹង សត្វនេះចាស់ៗខែ្មរយើងបាននិយាយតៗមកថា មានដើមកំណើតមកពីមនុស្ស ដូចមានរឿងដំណាលតទៅនេះ ៖
កាលពីព្រេងនាយ មានកសិករពីរនាក់ប្តីប្រពន្ធ ជាមនុស្សក្រលំបាក មានកូនស្រីតូចៗ៣នាក់។ កូនទី១ចេះដងទឹកដាំបាយ កូនទី២ចេះនាំប្អូនដើរលេង កូនទី៣ ចេះរត់លេង។ក្រោយពីពេលដែល​ប្តី​ស្លាប់ចោលទៅ នាងប្រពន្ធនៅមេម៉ាយជាមួយនិងកូនស្រី៣នាក់ តែងទៅកាប់អុស បេះបនែ្លទូលទៅលក់ឯផ្សាររាល់ថៃ្ង។ ថៃ្ងមួយនាងបានទៅជួបនិងអ្នកលេងស៊ីផឹកម្នាក់​ដែលតែងតែដើរលួចឆក់​អ្នកដំណើរឆ្ងាយជិត បានលុយកាក់ យកមកស៊ីផឹកហ៊ឺហា។ អ្នកលេងនោះកាលបើក្រឡេកឃើញនាងមេម៉ាយ ក៏សំដែងអាកប្បកិរិយាជាអ្នកគួរសមសួរនាងថា ចុះនាងនៅភូមិណា? ឆ្ងាយឬអត់? ហេតុអ្វីក៏មិនឲ្យប្តីជួយរែកប្រឹងផ្ទុកទូលម្នាក់ឯងច្រើនម៉េ្លះ? នាងក៏ប្រាប់ដោយត្រង់ថា "ខ្ញុំជាស្រីមេម៉ាយ ប្តីស្លាប់ចោលទៅ សព្វថៃ្ងក្រលំបាកណាស់ ប្រឹងកាប់អុស បេះបនែ្លលក់ គ្រាន់បាន​ប្រាក់កាសបន្តិចបន្តួចយកទៅទិញអាហារចំណីឲ្យកូនស្រី៣នាក់បរិភោគ"។ លឺដូច្នោះ អ្នកលេងនឹកអរព្រួចក្នុងចិត្តគិតថា នាងនេះមេម៉ាយមែន ប៉ុនែ្តមានរូបស្អាតគ្រាន់បើ គួរអញតាមទៅសួរដល់​ផ្ទះយកជាប្រពន្ធឲ្យបាន ហើយក៏និយាយថា "នាង! ខ្ញុំមានចិត្តអាណិតនាងណាស់ ខ្ញុំសូមជូន១០កហាបណៈ សម្រាប់ទិញឥវ៉ាន់ផ្ញើរកូន"។ នាងមេម៉ាយក៏ទទួលយកភ្លាម ដោយសេចក្តីត្រេកអរ។ លុះលក់អុស និងបនែ្លអស់ហើយ នាងត្រឡប់មកផ្ទះវិញ ឯអ្នកលេងក៏លបដើរមកតាមក្រោយ ដើម្បីគន់មើលផ្ទះ។ លុះពេលព្រលប់ក៏ទៅជួបឯផ្ទះនាងនិយាយគ្នាត្រូវមាត់ហើយក៏យកគ្នា​ជាប្តីប្រពន្ធតទៅ។ ចាប់តាំងពីថៃ្ងនោះមក អ្នកលេងតែងចេញទៅប្លន់អ្នកស្រុក ពីរបីថៃ្ងមកផ្ទះម្តងក៏មាន កន្លះខែមកម្តង ក៏មាន។ នាងនោះមានមាស់ប្រាក់ចាយបរិបូរណ៍ ស្លៀកពាក់សុទ្ធតែរបស់ល្អៗ ក៏ទៅជាធំ​ចិត្តក្តៅក្រហាយ ស្អប់កូនស្រីរបស់ខ្លួន ឃើញមុខកូនពេលណាចង់តែយកកាំបិតមកកាប់ឲ្យដាច់កទាំង៣នាក់។ ពេលដាំស្លឆ្អិនហើយ នាំប្តីបរិភោគតែពីរនាក់ សល់បាយក្នុងឆ្នាំបន្តិចបន្តួច កូនទាំង៣នាំបងប្អូនកេះកាយស៊ី ខ្លះដេកលក់កែ្បរជើងក្រាន ខ្លះដេកលក់នៅលែ្វងផ្ទះខាងក្រៅ មូសខាំសុះពេលខ្លួន។ ពេលព្រឹកៗនាងនោះតាក់តែងខ្លួនប្រាណទៅស៊ីផឹកនៅឯផ្សារ​ជាមួយប្តីរាល់ថៃ្ង។ ថៃ្ងមួយប្តីបាននិយាយរំលឹកថា "បងមានសេចក្តីអៀនខ្មាសមិត្តភ័ក្តខ្លាំងណាស់ ព្រោះអូនចេះតែតាមបងទៅស៊ីផឹកឯផ្សារ ដូចេ្នះបងសូមអង្វរចិត្តអូន​សូមនៅផ្ទះថែទាំ​កូនស្រីទាំង៣នាក់ចុះ។
លឺប្តីនិយាយយ៉ាងនេះ នាងនោះគិតថា "ប្តីអញគាត់ហ៊ឺហាណាស់ ពួកស្រីខូចក្នុងផ្សារស្គាល់គាត់ទាំងអស់។ បើអញបណ្តោយតទៅថៃ្ងមុខ គាត់នឹងបោះបង់អញពុំខាន។ គួរអញរកឧបាយ​សំលាប់កូនស្រីទាំង៣នាក់ចោល កុំឲ្យគាត់មានពាក្យចាក់ដោតថា ឲ្យអញនៅចាំផ្ទះព្រោះតែកូនឡើយ"។ លុះដល់ខែពិសាខមានភ្លៀងធ្លាក់ជោគជាំ នាងនោះនិយាយបញ្ឆោតកូនថា "កូនអើយ ! កាលឪពុកឯងរស់នៅ តែដល់រដូវនេះហើយ គាត់តែងនាំម្តាយទៅសាបព្រោះស្រូវនៅត្រពាំងទឹកក្នុងព្រៃជិតជើងភ្នំមាន ខ្ទមលំហដេកចាំស្រូវ​ សែ្អកនេះម្តាយនឹង​យកស្រូវពូជទៅសាបព្រោះ ចូរកូនទៅដេកចាំចាបព្រាបលលក កុំឲ្យស៊ីស្រូវ"។ លុះព្រឹកឡើងនាងនោះនាំកូនចូលទៅក្នុងព្រៃរហោឋានជិតជើងភ្នំ យកស្រូវទៅបាចសាច ក្នុងត្រពាំង រួចផ្តាំកូនថា "នែហងរាល់គ្នា ត្រូវនៅចាំស្រូវ កុំទៅណាឆ្ងាយ កុំទៅផ្ទះ បើទៅអញវាយសំលាប់"។ ផ្តាំហើយនាងនោះទុកបាយឲ្យ១ចំអែតម្នាក់ អង្ករ៣ចាន ពោតបួនដប់គ្រាប់ កូនឆ្នាំងដីមួយ​និងអំបិលប្រហុក​បន្តិចបន្តួចដោយគិតថា "យប់នេះខ្លាវានឹងមកខាំស៊ី បើមិនស្លាប់ដោយខ្លាស៊ី ក៏គង់ស្លាប់ ដោយអត់បាយពុំខាន"។ លុះផ្តាំកូនស្រេចហើយ ក៏ត្រឡប់មកផ្ទះវិញដេកចាំមើលប្តីមកពីរកស៊ី លុះប្តីមកដល់ក៏សួរថា "កូនស្រី៣នាក់ទៅដើរលេងឯណាពុំឃើញមកផ្ទះ?" ប្រពន្ធប្រាប់ថា "ខ្ញុំប្រើឲ្យទៅចាំ ស្រូវជាមួយចាស់ទុំជាច្រើន លុះស្រូវទុំទើបវាត្រលប់មកវិញ"។
វរុណទេវរាជរំពឹងឃើញថា "ការនេះមិនចាំបាច់ទៅក្រាបទូលព្រះឥន្រ្ទាធិរាជទេ ព្រោះកុមារីទាំង៣នេះ ត្រូវក្លាយខ្លួនទៅជាសត្វបក្សី " ហើយបង្គាប់ថា​" ត្រូវអ្នកឯងជួយការពារកុមារីទាំង៣​ឲ្យមធ្យ័ត កុំឲ្យសត្វសាហាវបៀតបៀនបាន ទម្រាំវាក្លាយខ្លួនទៅជាសត្វ។ បើវាឃ្លានអាហារត្រូវនិមិ្មតជាត្រីក្រឹមទន្សាយ ខ្យងខ្ចៅ ដាក់ក្នុងត្រពាំងមួយឲ្យវាស៊ីទៅ"។ អារក្ខទេវតាត្រលប់មកវិញ​ក៏ធ្វើតាមបង្គាប់វរុណទេវរាជ។ ឯកុមារីទាំងបីនាក់នោះនៅចាំស្រូវបានបីយប់បីថៃ្ង ក៏អស់អង្ករបីចានដែលម្តាយទុកឲ្យស៊ី ប្អូនយំរកបាយស៊ី។ បងបានដើរទៅបេះស្លឹកថ្នឹង ចូលទៅក្នុងថ្លុក​ក្តិចត្រួយត្រកួន និងដើមអំពៅដៀប យកមកចែកគ្នាស៊ី ។ ប្អូនបង្អស់ចេះតែស្រែកយំ។ បងក៏នាំគ្នាចុះទៅចាប់ត្រីក្រឹម ទន្សាយធំមួយ បានមកប្រុងដុតស៊ី តែភ្លើងដែលម្តាយបង្កាត់ទុកឲ្យរលត់​អស់ទៅ ក៏នាំបងប្អូនហែកស៊ីឆៅបន្តិចម្នាក់។ ប្អូនចេះតែយំកន្ទក់កនេ្ទញចង់ទៅផ្ទះ បងថាមិនហ៊ានទៅទេខ្លាចម៉ែវាយ តែប្អូនទាំង2ស្រែកយំខ្លាំងពេកបងទ្រាំពុំបានក៏នាំទៅផ្ទះ។
ឯម្តាយកាលបើឃើញ​កូនស្រី​បណ្តើរគ្នាមកដូចេ្នះ ក៏មួរម៉ៅស្រែកជេរពីលើផ្ទះថា "មេកូនចង្រៃ ! អញថា យកវាទៅប្រោសចោលឲ្យស្លាប់ព្រាត់ប្រាស់អស់ទៅ។ ឥឡូវមិនស្លាប់បែរ​ជានាំគ្នាត្រលប់​មកវិញ អញវាយសម្លាប់ឥឡូវហើយ អញមិនឲ្យហងឡើងផ្ទះសំបែងទេ"។ នាងបងអង្វរថា "សូមអ្នកម្តាយ អាណិតកូនផងចុះ ព្រោះប្អូនចេះតែយំឃ្លានបាយអត់ពីរបីថៃ្ងមកហើយ ស៊ីតែ​ស្លឹកឈើជំនួយបាយ ភ្លើងក៏រលត់អស់ បើម៉ែមិនឲ្យកូននៅ កូនសូមតែអង្ករ និងភើ្លងត្រឡប់ទៅវិញ សូមម្តាយកុំធ្វើបាបកូន កូនសូមទោស"។ ឯកូនប្អូននិយាយប្រាប់ម្តាយថា "ម៉ែ ! បងចាប់​បានសាយស៊ីអែត"។ ម្តាយលឺកូនប្រាប់ថា "ចាប់បាន ទន្សាយស៊ីឆែ្អត" ក៏រឹតតែមួរម៉ៅខ្លាំងណាស់ទៅទៀត ជេរបញ្ចោរថា "មេកូនចង្រៃ ! វាបានទន្សាយ ចែកគ្នាស៊ី មេ្តចមិនយកឲ្យអញស៊ីផង"។ និយាយតែប៉ុណេ្ណះ ក៏ស្ទុះទៅវាយកូនទាំងបីនាក់ ធាក់ច្រំបណេ្តញឲ្យទៅព្រៃវិញ របស់អ្វីបន្តិចបន្តួចក៏មិនឲ្យសោះ ប៉ងឲ្យតែស្លាប់បាត់បង់ទៅ។  គួរឲ្យអាសូរកុមារីទាំង3នាក់នោះពន់ពេក ម្តាយវាយបែកឈាមហូរ សស្រាក់ក៏នៅតែមិនបាត់វាចាថា "ម៉ែៗ !" ឥតដឹងថាម្តាយប្រុងសម្លាប់ខ្លួនចោលសោះ ឯកុមារីប្អូនចេះតែអួតប្រាប់ម្តាយថា "បានសាយស៊ីអែតៗ " ។ ម្តាយលឺដូចេ្នះ​រឹតតែវាយ​ខ្លាំងថែមទៀត នាងបងប្រឹងអូសទាញប្អូនទាំងពីរនាក់ទៅដោយគិតឃើញថា បើទ្រាំនៅមុខតែម្តាយសម្លាប់មិនខាន ហើយនាំគ្នាទៅនៅក្នុងខ្ទមដដែល ដោយគ្រាំគ្រាដោយម្តាយវាយសំពងក៏សន្លប់បាត់ស្មារតីទាំងបីនាក់។ អារក្ខទេវតា កាលបើឃើញដូច្នោះ ក៏យកទឹកមកប្រោះព្រំកុមារីទាំង៣នាក់ឲ្យមានស្មារតីឡើងវិញ ។ កុមារីទាំងបីនាក់ លុះដឹងស្មារតីឡើងវិញ ស្រែកទ្រហ៊ោរយំទាំងអស់គ្នា ឯនាងបងក៏ចុះ​ទៅចាប់​ត្រីក្រឹមទន្សាយ និងរាវរកខ្ចងមកហែកចែកបងប្អូនស៊ីជំនួសបាយជានិច្ចរាល់ថៃ្ង។ ត្រីនិងខ្ចងខ្ចៅចេះតែមានមិនអស់ ព្រោះទេវតានិម្មិតអោយ កាលណាថៃ្ងក្តៅល្អ ស្រង់មកហាលថៃ្ងឲ្យតែកៀ្រមៗ វាយបំបែកហែកចែកគ្នា ស៊ីទៅ។ នាងបងនិយាយកៀកកប្អូនលួងលោមថា : "អូនអើយ ! យើងទាំង៣នាក់នេះពុំបានជួបមុខម៉ែទៀតទេ ព្រោះគាត់មានប្តីថ្មីទៀតបានជាគាត់ស្អប់យើង ហើយរករឿងសម្លាប់យើងចោល យើងកុំសង្ឃឹមថា មានជីវិតរស់នៅតទៅមុខទៀត ណាមួយសំពត់អាវមានតែមួយម្នាក់សំរាប់ស្លៀកដណ្តប់ ឥឡូវនេះដាច់អស់ហើយ។ តទៅមុខយើងនឹងរងាអោបក្បាលជង្គង់ ហើយនឹងអាក្រាតកាយនៅតែខ្លួនទទេ ដូចសត្វតិរច្ឆាន"។ អំពីពោតដែលនាងបានដាំជុំវិញភ្លឺត្រពាំងនោះ បាន៣ខែមានផែ្លចាស់ខ្ចី សត្វជ្រូក ក្តាន់ ស្វា កំប្រុក ពុំហ៊ានទៅស៊ីឡើយ ព្រោះអារក្ខទេវតាតែងថែរក្សា នាងបងតែងទៅបេះយកមកបរិភោគជាមួយនិងត្រីក្រឹមទន្សាយ ហើយនិងខ្យងខ្ចៅ។ លុះបាន៦ខែ កុមារីទាំង៣នាក់​ស្រាប់តែដុះរោម​ចេញពេញខ្លួន ដៃសងខាងដុះ ចេញទៅជាស្លាបទទះហើរទៅដល់ចុងឈើចាប់ប្រតោងបេះផែ្លឈើបានទាំងអស់គ្នា។ តែហើរទៅឆ្ងាយពុំរួច បបូរមាត់ដុះចេញទៅជាចំពុះ។ រីឯមាត់និយាយភាសា​មនុស្សពុំកើត គ្រាន់តែដឹងខ្លួនថា ខ្លួននៅជាមនុស្ស តែដល់និយាយទៅជាសំលេងសត្វតិរច្ឆានយូរៗទៅ កាន់តែហើរបានឆ្ងាយបន្តិចម្តងៗ ព្រោះតាំងពីបបូរមាត់ ដុះចេញទៅជាចំពុះ មិនដែល​និយាយ​ភាសាមនុស្សសោះ តែបើមនុស្សនិយាយទៅរកអាចស្តាប់បាន។
ឯប្តីចុងរបស់នាងជាម្តាយ នៃកុមារីទាំងនោះ តែងប្រព្រឹត្តិអំពើចោរកម្មជានិច្ច ថៃ្ងមួយអ្នកជិតខាង គេប្តឹងដល់រាជការៗក៏ចាប់យកទៅដាក់គុកអស់មួយជីវិតទៅ​។ ពេលនោះនាងជាម្តាយដេក​ព្រួយចិត្ត នឹកអាណិតដល់កូនកំសត់ទាំងបីនាក់ ដែលខ្លួនបានធ្វើទុក្ខបុកមេ្នញ ហើយដើរទៅក្នុងព្រៃឃើញកូននៅរញង់ក្នុងខ្ទម ស្គាល់ច្បាស់ជាកូន ព្រោះមានទម្រង់ជាមនុស្សនៅឡើយ តែដុះស្លាប មានចំពុះ ដូចសត្វតិរច្ឆាន ក៏ស្រែកហៅថា "កូនអើយ ! ឥឡូវម្តាយមកទទួលកូនទៅវិញ ម្តាយលែងឲ្យកូននៅក្នុងព្រៃទៀតហើយ"។ កូនទាំង3នាក់លឺមាត់ម្តាយហៅ ស្គាល់ជាក់ជាម្តាយក៏គិតថា "ម៉ែយើងមករកសម្លាប់យើងទៀតហើយ ត្រូវយើងកុំទុកចិត្តគាត់ យើងនាំគ្នាហើរទៅល្អជាង" ។ គិតដូច្នោះ ក៏នាំគ្នាហើរត្រសងទៅទំលើចុងឈើខ្ពស់មួយដើម ស្រែកប្រាប់មកម្តាយ ដោយបំណងនិយាយថា "យើងផុតនិស្ស័យជាកូនលោកហើយ យើងទៅជាសត្វតិរិច្ឆានល្អជាង អ្នកកុំមកជិតយើង" ។​ ប៉ុនែ្តសំដីដែលស្រែកប្រាប់មកម្តាយនោះ មិន​ច្បាស់លាស់​ជាសំដីមនុស្សទេ ទៅជាស្រែកថា "កូនលោកៗ"  ម្តាយចេះតែដើរស្រែកហៅកូនទាំង៣ ត្រាតែអស់កំលាំងដើរពុំរួច ណាមួយអស់អាហារបរិភោគផង ក៏ដួលស្លាប់ទៅ។ នៅប្រទេសកម្ពុជា សត្វនេះវាតែងតែហើរមករើសខ្ចងខ្ចៅស៊ីតាមវាលស្រែ កែ្បរជើងភ្នំ ឬព្រៃស្រោង កាលណាវាផ្អើលនឹងមនុស្ស ឬសត្វដូចគ្នា វាស្ទុះហើរស្រែកយំលឺថា កូនលោក កូនលោក ! លុះរាត្រីស្ងាត់វាថ្ងួចថ្ងូរមុខគួរឲ្យស្រណោះពន់ពេក។ ថោកអីនិង ថៃអីនិងមាត់ ដោយ ខ្ញុំ អាត មេងហាក់
សូមមើលផងដែរ
ប្រជុំរឿងព្រេងខ្មែរ
ឯកសារយោង
កាសែតកោះសន្តិភាព
ទ្រឹស្តីបទកាសី
ក្នុងគណិតវិទ្យា ទ្រឹស្តីបទកាសី (Casey's theorem) ត្រូវបានគេស្គាល់ផងដែរថាជាទ្រឹស្តីបទទូទៅនៃទ្រឹស្តីបទតូលេមី។ ទ្រឹស្តីបទនេះ​ជាទ្រឹស្តីបទ​ក្នុងធរណីមាត្រអឺគ្លីដ​ដែលត្រូវបានដាក់ឈ្មោះ​ដោយយក​ឈ្មោះតាម​អ្នកគណិតវិទ្យាជនជាតិអៀរឡង់ ចន កាសី (John Casey)
រូបមន្តនៃទ្រឹស្តីបទ
តាង O ជារង្វង់ដែលមានកាំ R ។ តាង (តាមលំដាប់រៀងគ្នា) ជាបួនរង្វង់មិនប្រសព្វគ្នាដែលស្ថិតនៅក្នុងរង្វង់ O និងប៉ះនឹងរង្វង់ O ។ កំនត់  ជារង្វាស់ប្រវែងនៃអង្កត់ប៉ះផ្នែកខាងក្រៅនៃរង្វង់ \,O_i, O_j នោះគេបាន
សំគាល់៖ ប្រសិនបើរង្វង់ទាំងបួនជាចំនុចវិញ នោះគេបានទ្រឹស្តីបទតូលេមី។ ហេតុនេះបានគេថាទ្រឹស្តីបទនេះជាទ្រឹស្តីបទទូទៅនៃទ្រឹស្តីបទតូលេមី។
សំរាយបញ្ជាក់
តាង \,R_i ជាកាំនៃរង្វង់ \,O_i by \,R_i និងតាង \,K_i ចំនុចប៉ះរបស់វាទៅនឹងរង្វង់ \,O ។ យើងនឹងប្រើកំនត់សំគាល់ \,O, O_i ចំពោះផ្ចិតនៃរង្វង់។
កំនត់សំគាល់ចំពោះទ្រឹស្តីបទពីតាករ
យើងនឹងសំដែងកន្សោមប្រវែង នេះជាអនុគមន៍នៃចំនុច \,K_i,K_j ។ តាមទ្រឹស្តីបទកូស៊ីនុសចំពោះត្រីកោណ \,O_iOO_j យើងបាន
ដោយរង្វង់ \,O,O_i ប៉ះគ្នាទៅវិញទៅមក យើងបាន:
តាង \,C ជាចំនុចមួយនៅលើរង្វង់ \,O ។ ដោយយោងតាមទ្រឹស្តីបទស៊ីនុសចំពោះត្រីកោណ \,K_iCK_j យើងបាន
ហេតុនេះ
ដោយជំនួសវាចូលក្នុងរូបមន្តខាងលើ យើងបាន
ហេតុនេះរង្វាស់ប្រវែងដែលយើងចង់រកគឺ
យើងអាចគណនា​នៅអង្គខាងធ្វេង​ដោយប្រើជំនួយនៃទ្រឹស្តីបទតូលេមីដើមដែលអនុវត្តចំពោះចតុកោណចារឹកក្នុងរង្វង់ :
អាស៊ីហ្គេមឆ្នាំ១៩៧៨
អ៊ីស្រាអែលត្រូវបានគេច្រានចេញ​ដោយសារបញ្ហានយោបាយ។ កីឡាករចំនួន៣ ៨៤២នាក់ មកពីប្រទេស២៥​បានចូលរួមប្រកួតលើកនេះ។ ព្រឹត្តិការណ៍កីឡាបើកឆាកគឺបាញ់ព្រួញនិងប៊ូលីង។
កំនត់ត្រាមេដាយ
(ប្រទេសម្ចាស់ផ្ទះត្រូវបានដាក់ពណ៌)
តំនភ្ជាប់ក្រៅ
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អាស៊ីហ្គេម
សង្គ្រាមឥណ្ឌូចិនលើកទី១
សង្គ្រាមឥណ្ឌូចិនលើកទី១ (ភាសាបារាំង៖ Guerre d’Indochine)  (ក៏ត្រូវបានគេស្គាល់ដែរថាជា សង្គ្រាមបារំាងឥណ្ឌូចិន សង្គ្រាមតស៊ូប្រឆាំងបារាំង) គឺជាសង្គ្រាមដែលចាប់ផ្ទុះឡើងនៅក្នុងសហភាពឥណ្ឌូចិនចាប់ពីថ្ងៃទី១៩ ខែធ្នូ ឆ្នាំ១៩៤៦ រហូតដល់ថ្ងៃទី១ ខែសីហា ឆ្នាំ១៩៥៤។ ការប្រយុទ្ធចម្បាំងគ្នារវាងកងកម្លាំងបារាំងនិងចលនាតស៊ូវៀតមិញបានចាប់ផ្តើមឡើងតាំងពីឆ្នាំ១៩៤៥ មកម្លេះ។ ជម្លោះនេះមានភាគីសង្គ្រាមជាច្រើនដូចជា អង្គភាពបេសនកម្មចុងបូព៌ារបស់សហភាពឥណ្ឌូចិន, ដឹកនាំដោយបារាំង និងគាំទ្រដោយកងទ័ពជាតិវៀតណាមដែលដឹកនាំដោយព្រះចៅអធិរាជបាវ-ដាយ ប្រឆាំងនឹងចលនាវៀតមិញ ដែលដឹកនាំដោយហូ ជីមិញ និងកងទ័ពប្រជាជនវៀតណាមដែលដឹកនាំដោយវ៉ូ ង្វៀនវ៉ាប។ ការប្រយុទ្ធចម្បាំងភាគច្រើនមានទីតាំងស្ថិតនៅតំបន់តុងកឹងនៃវៀតណាមភាគខាងជើង ប៉ុន្តែក៏រីករាលដាលដល់ប្រទេសទាំងមូលហើយមិនយូរប៉ុន្មានក៏បន្តរាលដាលដល់រដ្ឋជិតខាងដែលកំពុងស្ថិតនៅក្រោមអាណាព្យាបាលភាពរបស់បារាំងដូចជា ឡាវ និងកម្ពុជា។
នៅឯសន្និសីទផតស៍ដាមក្នុងខែកក្កដា ឆ្នាំ១៩៤៥ នាយសេនាធិការចម្រុះបានសម្រេចថាតំបន់ឥណ្ឌូចិនភាគខាងត្បូងនៃខ្សែបន្ទាត់ទី១៦ ខាងជើងនឹងត្រូវដាក់បញ្ចូលទៅក្នុងបញ្ជាការតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ក្រោមការដឹកនាំរបស់ឧត្តមនារីឯកម៉ោនបាតង់។ កងទ័ពជប៉ុននៅភាគខាងត្បូងនៃខ្សែបន្ទាត់នោះក៏បានសុំចុះចាញ់ទៅលោកហើយទ័ពជប៉ុនដែលនៅភាគខាងជើងក៏សុំចុះចាញ់ទៅមេបញ្ជាការចិនឈ្មោះចាង ខាយចៀក។ នៅខែកញ្ញា ឆ្នាំ១៩៤៥ កងកម្លាំងចិនក៏វាយចូលតំបន់តុងកឹងចំណែកឯកងកម្លាំងអង់គ្លេសតូចមួយក៏បានចុះមកដល់ទីក្រុងសៃហ្គន។ ពួកចិនបានទទួលស្គាល់រដ្ឋាភិបាលវៀតណាមដែលនៅក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ហូ ជីមិញ ដែលពេលនោះគឺកំពុងកាន់អំណាចនៅទីក្រុងហាណូយ។ ប៉ុន្តែអង់គ្លេសនិងបារាំងបានបដិសេដនឹងការគាំទ្រវៀតមិញដោយចិននិងអ្នកតំណាំងអាមេរិកអូអេសអេស។ នៅថ្ងៃដែលជប៉ុនបានចុះចាញ់ គឺថ្ងៃទី២ ខែកញ្ញាក្នុងទីក្រុងហាណូយ លោកហូ ជីមិញបានប្រកាសពីការបង្កើតនៃសាធារណរដ្ឋប្រជាធិបតេយ្យវៀតណាម (សបវ)។ សបវ បានគ្រប់គ្រងជារដ្ឋាភិបាលស៊ីវិលតែមួយគត់នៅក្នុងប្រទេសវៀតណាមបានរយៈពេលប្រហែល ២០ ថ្ងៃបន្ទាប់ពីការដាក់រាជ្យរបស់អធិរាជបាវ ដាយ។ នៅថ្ងៃទី២៣ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ១៩៤៥ ដោយបានដំណឹងពីមេបញ្ជាការអង់គ្លេសនៅសៃហ្គន កងកម្លាំងបារាំងបានផ្តួលរលំរដ្ឋាភិបាល សបវ ក្នុងតំបន់នោះហើយបានប្រកាស ការស្តារឡើងវិញនូវអាជ្ញាធរបារាំងក្នុងតំបន់កូសាំងស៊ីន។ សង្គ្រាមទ័ពព្រៃបានចាប់ផ្តើមផ្ទុះនៅជុំវិញទីក្រុងសៃហ្គនភ្លាមៗ ប៉ុន្តែបារាំងបានដណ្តើមកាន់កាប់ភាគខាងត្បូងនិងខាងជើងនៃឥណ្ឌូចិនវិញបានបន្តិមម្តងៗ។ ហូ ជីមិញក៏យល់ព្រមចរចាអំពីស្ថានភាពអនាគតរបស់វៀតណាមប៉ុន្តែកិច្ចពិភាក្សាដែលធ្វើឡើងនៅប្រទេសបារាំងមិនបានបង្កើតឱ្យមានដំណោះស្រាយអ្វីនោះឡើយ។ បន្ទាប់ពីមានជម្លោះដ៏តូចមួយរយៈពេលជាងមួយឆ្នាំ សង្គ្រាមក៏បានផ្ទុះឡើងនៅខែធ្នូ ឆ្នាំ១៩៤៦ រវាងកងទ័ពបារាំងនិងវៀតមិញ ហើយបន្ទាប់មកហូ ជីមិញនិងរដ្ឋាភិបាលរបស់គាត់ក៏រត់ដំណើរការជាសម្ងាត់។ បារាំងបានព្យាយាមធ្វើឱ្យមានស្ថេរភាពនៅឥណ្ឌូចិនវិញដោយរៀបចំវាជាសហព័ន្ធនៃរដ្ឋសមាគម។ នៅឆ្នាំ១៩៤៩ បារាំងបានដាក់អតីតព្រះចៅអធិរាជបាវ ដាយអោយកាន់អំណាចជាមេដឹកនាំនៃរដ្ឋដែលទើបនឹងបង្កើតថ្មីគឺរដ្ឋវៀតណាម។
ពីរបីឆ្នាំដំបូងនៃសង្គ្រាមគឺច្រើនតែជាកុបកម្មប្រឆាំងនឹងអាណានិគមបារាំងនៅតាមតំបន់ជនបទ។ ក្នុងឆ្នាំ១៩៤៩ ជម្លោះបានប្រែទៅជាសង្គ្រាមពេញលេញរវាងកងយោធាពីរដែលបំពាក់ដោយអាវុធទំនើបដែលផ្គត់ផ្គង់ផ្តល់ដោយសហរដ្ឋអាមេរិក ចិន និងសហភាពសូវៀត។ ក្នុងជួរកងកម្លាំងសហភាពបារាំងមានទាហានដែលមកពីរដ្ឋអាណានិគមនៃអតីតចក្រភពទាំងមូល (មានដូចជា៖ ម៉ារ៉ុក អាល់ហ្សេរី ទុយនីស៊ី ឡាវ ខ្មែរ និងជនជាតិភាគតិចវៀតណាមមួយចំនួន) ហើយនិងទាហានអាជីពនិងអង្គភាពនៃកងកម្លាំងបរទេសបារាំង។ ការកេណ្ឌមនុស្សពីទីប្រជុំជនមកធ្វើជាទាហានត្រូវបានរដ្ឋាភិបាលហាមឃាត់ដោយសារតែខ្លាចអ្នកស្រុកកំណើត (បារាំង) របស់ខ្លួនមិនពេញចិត្ត។ សង្គ្រាមនេះត្រូវបានអ្នកឆ្វេងនិយមបារាំងហៅថា"សង្គ្រាមដ៏ថោកទាប" (la sale guerre)។
យុទ្ធសាស្ត្រនៃការរុញច្រានពួកវៀតមិញចូលទៅក្នុងមូលដ្ឋានទ័ពការពារនៅតាមតំបន់ជនបទ (ខាងជើងប្រទេសវៀតណាម) នៅក្នុងសមរភូមិណាសានគឺមានប្រសឹទ្ធភាពយ៉ាងខ្លាំងសម្រាប់បារាំង។ ទោះជាយ៉ាងណា មូលដ្ឋាននោះមានសភាពខ្សោយដោយសារខ្វះបេតុងនិងដែកការពារ។ ការខិតខំប្រឹងប្រែងរបស់បារាំងក៏កាន់តែមានភាពលំបាកដែរដោយសារតែរថក្រោះរបស់ពួកគេមិនអាចដំណើរការរត់កាត់ព្រៃដ៏ក្រាស់បាន ការខ្វះកងកម្លាំងជើងអាកាស និងទ័ពខ្លួនភាគច្រើនជាជនបរទេសដែលបានកេណ្ឌពីរដ្ឋអាណានិគមខ្លួន។ វ៉ូ ង្វៀនវ៉ាបក៏បានបញ្ចេញយុទ្ធសាស្រ្តប្រកបដោយប្រសឹទ្ធភាពជាច្រើនដូចជា៖ បាញ់កាំភ្លើងធំឱ្យចំតំបន់ទាហានរបស់បារាំង ប្រើកាំភ្លើងធំបាញ់ទម្លាក់យន្តហោះបារាំងដើម្បីបង្អាក់ការផ្គត់ផ្គង់គ្រឿងសព្វាវុធនិងស្បៀងទៅដល់ទាហានជើងគោកបារាំង និងកេណ្ឌបានទាហានទៀងទាត់ជាច្រើននាក់បន្ថែមទៀតព្រោះដោយសារតែវៀតមិញត្រូវបានប្រជាជនវៀតណាមជាច្រើនគាំទ្រ ទោះបីត្រូវតែលះបង់ជីវិតរបស់ពួកគេក៏ដោយ។ ការបង្ហាត់បង្រៀនយុទ្ធសាស្រ្តទ័ពព្រៃដោយចិន ជាមួយនឹងការផ្គត់ផ្គង់អាវុធនិងសម្ភារៈធ្វើសឹកសង្គ្រាមដោយសហភាពសូវៀត បានធ្វើឱ្យវៀតមិញក្លាយជាចលនាតស៊ូមួយដែលបារាំងមិនអាចនឹងងាយយកឈ្នះបាន។ ទីបំផុត វៀតមិញក៏បានយកឈ្នះលើបារាំងវិញនៅក្នុងសមរភូមិឌៀនបៀនភូ។
នៅឯសន្និសីទអន្តរជាតិក្រុងហ្សឺណែវ ថ្ងៃទី២១ ខែកក្កដា ឆ្នាំ១៩៥៤ រដ្ឋាភិបាលសង្គមនិយមរបស់បារាំងថ្មីនិងវៀតមិញបានធ្វើកិច្ចព្រមព្រៀងមួយដែលធ្វើឱ្យវៀតមិញមានសឹទ្ធិគ្រប់គ្រងវៀតណាមភាគខាងជើងនៅលើខ្សែស្របទី១៧។ ចំណែកឯខាងត្បូងវិញគឺស្ថិតនៅក្រោមការដឹកនាំរបស់បាវ-ដាយ ដោយកិច្ចព្រមព្រៀងខាងលើនេះមិនត្រូវបានទទួលស្គាល់ដោយរដ្ឋវៀតណាមនិងសហរដ្ឋអាមេរិកឡើយ។ មួយឆ្នាំក្រោយមក បាវ-ដាយក៏ត្រូវបានទម្លាក់ពីអំណាចដោយនាយករដ្ឋមន្រ្តីរបស់ព្រះអង្គគឺលោកង៉ូ ឌិនយៀមហើយក៏បង្កើតរដ្ឋថ្មីមួយទៀតមានឈ្មោះថាសាធារណរដ្ឋវៀតណាម។ ក្រោយមក ក៏មានកុបកម្មដឹកនាំដោយយួនខាងជើងប្រឆាំងនឹងរដ្ឋាភិបាលរបស់ឌិនយៀម។ ជម្លោះកុបកម្មរវាងប្រទេសទាំងពីរក៏បានប្រែក្លាយទៅជាសង្គ្រាមបង្ហូរឈាមគ្នាដែលគេស្គាល់ថា"សង្គ្រាមវៀតណាម" (១៩៥៥–១៩៧៥)។
មូលហេតុ និងផ្ទៃរឿង
ប្រទេសវៀតណាមត្រូវបានដាក់បញ្ចូលទៅក្នុងសហភាពឥណ្ឌូចិនក្នុងដំណាក់កាលរវាងឆ្នាំ១៨៥៨ និងឆ្នាំ១៨៨៧។ ជាតិនិយមបានកើនឡើងតាំងពីពេលដំបូងៗមកម្លេះរហូតទាន់តែសង្គ្រាមលោកលើកទី២ បានកើតឡើងទើបបារាំងបានរបូតឥណ្ឌូចិនពីការការគ្រប់គ្រងរបស់ខ្លួន។ ជនតស៊ូដើម្បីឯករាជ្យវៀតណាមដំបូងគឺជាបញ្ញវន្តម្នាក់ឈ្មោះផាន់ ប៊ុនឆាវ។ ឆាវបានយកប្រទេសជប៉ុនជាគំរូ, ជប៉ុនគឺជាប្រទេសដែលធ្វើទំនើបកម្មបានយ៉ាងរហ័សនៅចុងសតវត្សទី១៩ និងដើមសតវត្សទី២០ ហើយជាប្រទេសមួយក្នុងចំណោមប្រជាជាតិអាស៊ីមួយចំនួនតូចដែលអាចទប់ទល់នឹងមហាអំណាចអាណានិគមអឺរ៉ុបបាន។ ជាមួយនឹងព្រះអង្គម្ចាស់គួង ឌេ លោកបានទៅបង្កើតអង្គការរំដោះជាតិចំនួនពីរនៅឯប្រទេសជប៉ុន។
ដោយសារតែមានការដាក់សម្ពាធពីបារាំង ជប៉ុនក៏ត្រូវនិរទេសលោកផាន់ ប៊ុនឆាវទៅប្រទេសចិន។ នៅឯប្រទេសចិន ឆាវបានទទួលបទពិសោធន៍ពីបដិវត្តិន៍ចិនរបស់លោកស៊ុន យ៉ាតសេន។ បដិវត្តន៍របស់ចិនមួយនេះក៏បានញ៉ាំងឆាវឱ្យរៀបចំបង្កើតចលនាបដិវត្តន៍នៅទីក្រុងក្វាងចូវ។ ពីឆ្នាំ១៩១៤ ដល់ឆ្នាំ១៩១៧ ឆាវក៏ត្រូវបានរដ្ឋាភិបាលប្រឆាំងបដិវត្តន៍របស់លោកយ័ន ស៊ីខាយចាប់ដាក់គុក។ នៅឆ្នាំ១៩២៥ គាត់ត្រូវបានចាប់ខ្លួនដោយភ្នាក់ងារបារាំងនៅទីក្រុងស៊ាងហៃហើយក៏ត្រូវបានជំរុញឱ្យត្រឡប់មកវៀតណាមវិញ។ ដោយសារប្រជាប្រិយភាពរបស់គាត់នៅវៀតណាម ឆាវមិនបានទទួលទោសប្រហារជីវិតឡើយដោយបារាំងបានដាក់លោកឃុំជាប់នៅក្នុងគេហដ្ឋានគាត់រហូតទាន់តែបានឆាវបានស្លាប់នៅក្នុងឆ្នាំ១៩៤០។
នៅខែកញ្ញា ឆ្នាំ១៩៤០ ភ្លាមៗបន្ទាប់ពីមរណភាពរបស់លោកផាន់ ប៊ុនឆាវ ជប៉ុនក៏បានចូលមកឈ្លានពានតំបន់ឥណ្ឌូចិនរបស់បារាំងក្រោយពីសម្ព័ន្ធមិត្តរបស់ខ្លួនគឺប្រទេសអាឡឺម៉ង់បានសម្រេចដណ្តើមកាន់កាប់បារាំងនៅអឺរ៉ុប។ ដោយរក្សានូវរដ្ឋបាលអាណានិគមបារាំង ជប៉ុនបានគ្រប់គ្រងតំបន់ឥណ្ឌូចិននៅពីក្រោយខ្នង។ រឿងក៏គួរឱ្យព្រួយបារម្ភបំផុតរបស់អ្នកជាតិនិយមវៀតណាមក៏បានក្លាយជាការពិត នៅពេលដែលដឹងថាវៀតណាមបានក្លាយជារដ្ឋអាយ៉ងដែលគ្រប់គ្រងដោយប្រទេសពីរ។ ក៏ដូចជាមួយបារាំងដែរ អធិរាជបាវ ដាយបានសហការជាមួយជប៉ុនដើម្បីបន្តរក្សានូវតំណែងរបស់ព្រះអង្គ។
ចាប់ពីខែតុលា ឆ្នាំ១៩៤០ រហូតដល់ខែឧសភា ឆ្នាំ១៩៤១ នៅក្នុងសង្គ្រាមបារាំង–ថៃ ទ័ពបារាំងវិឈីនៅតំបន់ឥណ្ឌូចិនបានការពារទឹកដីអាណានិគមរបស់ខ្លួននៅក្នុងជម្លោះព្រំដែនដែលកងកម្លាំងថៃបានកំពុងលុកលុយឈ្លានពាន។ ទោះជាយ៉ាងណា ជ័យជម្នះរបស់ថៃនៅក្នុងសង្គ្រាមនេះត្រូវមានកំណត់ហើយនៅខែមករា ឆ្នាំ១៩៤១ កងកម្លាំងទ័ពជើងទឹកបារាំងវិឈីបាញ់កម្ទេចកងកម្លាំងទ័ពជើងទឹកថៃនៅឯសមរភូមិកោះឆាង។ សង្រ្គាមក៏បានបញ្ចប់នៅខែឧសភា ដោយបារាំងបានយល់ព្រមកាត់ទឹកដីបន្តិចបន្តួចដែលពីមុនៗធ្លាប់ជារបស់ថៃទៅឱ្យប្រទេសថៃវិញ។
ក្នុងពេលនៃភាពអត់ឃ្លាននៅវៀតណាមក្នុងឆ្នាំ១៩៤៥ ហូ ជីមិញបានចោទប្រកាន់ជប៉ុនពីការកេងប្រវ័ញ្ចដោយគ្មានមេត្តាភាព ហើយនិងមកពីអាកាសធាតុមិនល្អ ដែលជាហេតុធ្វើឱ្យជនជាតិវៀតណាមរហូតដល់ទៅ ២ លាននាក់បានបាត់បង់ជីវិត។ ជាលទ្ធផល វៀតមិញបានរៀបចំកិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងជួយសង្គ្រោះនៅភាគខាងជើងនៃប្រទេស ហើយក៏ទទួលបានការគាំទ្រយ៉ាងសន្ធឹកសន្ធាប់នៅតំបន់នោះ។
នៅខែមីនា ឆ្នាំ១៩៤៥ ជប៉ុនបានចាប់ផ្តើមនូវយុទ្ធនាការបារាំងឥណ្ឌូចិនលើកទី២ ដើម្បីទម្លាក់វិឈីបារាំងចេញពីអំណាចហើយតម្លើងអធិរាជបាវ ដាយជាប្រមុខដឹកនាំនៃចក្រភពវៀតណាមថ្មី។ ពួកជប៉ុនបានចាប់ខ្លួនរាល់មន្រ្តីនិងមន្រ្តីយោធាបារាំងទាំងប៉ុន្មានដែលនៅសេសសល់ក្នុងប្រទេស។
ប្រធានាធិបតីអាមេរិកកាលនោះគឺលោកហ្រ្វែងគ្លីន រ៉ូសឺវេលត៍ និងឧត្តមសេនីយ៍ចូសែហ្វ ស្ទីលវែល បានបញ្ជាក់យ៉ាងច្បាស់ថាបារាំងនឹងមិនបន្តគ្រប់គ្រងសហភាពឥណ្ឌូចិនតទៅទៀតទេនៅពេលចប់សង្គ្រាម។ រូសឺវេលត៍បានលើកឡើងថា ចាង កាយចៀកគួរតែដាក់ឥណ្ឌូចិនឱ្យនៅក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ចិន, លោកចាង កាយចៀកបានតបមកវិញថា "នៅក្នុងកាលៈទេសៈណាក៏ដោយ!" (មានន័យថា ឥណ្ឌូចិនអាចនឹងក្លាយជារបស់ចិនឫមិនមែនគឺអាស្រ័យទៅតាមកាលៈទេសៈនៃប្រទេសចិន)។ បន្ទាប់ពីមរណភាពរបស់លោករ៉ូសឺវេលត៍នៅខែមេសា ឆ្នាំ១៩៤៥ ការប្រឆាំងរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកទៅនឹងការគ្រប់គ្រងរបស់បារាំងនៅឥណ្ឌូចិនក៏បានចុះខ្សោយ។
ក្រោយការចុះចាញ់របស់ជប៉ុន
បទឈប់បាញ់ត្រូវបានចុះរវាងប្រទេសជប៉ុននិងសហរដ្ឋអាមេរិកនៅថ្ងៃទី២០ ខែសីហា ឆ្នាំ១៩៤៥។ រដ្ឋាភិបាលបណ្តោះអាសន្ននៃសាធារណរដ្ឋបារាំងចង់ស្តារការគ្រប់គ្រងអាណានិគមរបស់ខ្លួនវិញនៅឥណ្ឌូចិនសម្រាប់ជំហានចុងក្រោយនៃការរំដោះបារាំង។
កងកម្លាំងជប៉ុនបានអនុញ្ញាតឱ្យវៀតមិញនិងក្រុមជាតិនិយមផ្សេងទៀតកាន់កាប់អាគារសាធារណៈនិងអាវុធយ៉ាងស្រួល នេះគឺជាការចាប់ផ្តើមនៃបដិវត្តន៍ខែសីហា។ នៅថ្ងៃទី២៥ ខែសីហា ហូ ជីមិញក៏បានបង្ខំឱ្យអធិរាជបាវ-ដាយដាក់រាជ្យ។ រួចហើយ បាវ-ដាយក៏ត្រូវបានតែងតាំងជាទីប្រឹក្សាជាន់ខ្ពស់នៃរដ្ឋាភិបាលថ្មីដែលដឹកនាំដោយវៀតមិញនៅហាណូយ។
បន្ទាប់ពីការសុំទទួលចុះចាញ់របស់ពួកគេទៅនឹងក្រុមសម្ព័ន្ធមិត្ត កងទ័ពជប៉ុនបានប្រគល់គ្រឿងសព្វាវុធទាំងប៉ុន្មានមកឱ្យពួកវៀតមិញទាំងអស់។ ដើម្បីជួយដល់ក្រុមជាតិនិយមបន្ថែមទៀត ជប៉ុនបានឃុំឃាំងមន្ដ្រីបារាំងនិងមន្រ្តីយោធាឱ្យជាប់ពន្ធនាគារអស់រយៈពេលជាងមួយខែបន្ទាប់ពីការចុះចាញ់របស់គេ។ ភ្នាក់ងារអូអេសអេស បានសូមជួបគ្នាម្តងហើយម្តងទៀតជាមួយហូ ជីមិញនិងមន្រ្តីវៀតមិញផ្សេងទៀតក្នុងអំឡុងពេលនេះ។ ពួកវៀតមិញបានកេណ្ឌទាហានជប៉ុនប្រមាណជាង ៦០០ នាក់ហើយប្រគល់តួនាទីឱ្យពួកគេហ្វឹកហាត់និងបញ្ជាទាហានវៀតណាម។
នៅថ្ងៃទី១៣ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ១៩៤៥ កងប៉ូលីសនិងក្រុមការងារបារាំង–អង់គ្លេសក៏បានមកដល់កោះជ្វា, ដែលកាលនោះជាកោះសំខាន់បំផុតរបស់ឥណ្ឌាខាងលិចហូឡង់ (ដើម្បីដោះស្រាយរឿងកិច្ចការឯករាជ្យដែលស្នើដោយលោកស៊ូការណូ) ហើយក្រោយមកក៏បានមកដល់ទីក្រុងសៃហ្គន (នៅក្រោមកាន់កាប់ដោយជប៉ុននៅឡើយ)។ សៃហ្គនក៏ត្រូវបានឡោមព័ទ្ធដោយកងកម្លាំងជើងអាកាស កងវរសេនាធំអង់គ្លេស–ឥណ្ឌាចំនួនពីរ និងកងរវសេនាធំអាណានិគមបារាំងទី៥ ដែលមានលោកឧត្តមសេនីយ៍អង់គ្លេសម្នាក់ឈ្មោះឌូក្លាស ក្រាស៊ី ជាមេបញ្ជាការកំពូល។ ក្រោយមកទៀតក៏បានប្រកាសច្បាប់អាជ្ញាសឹកនៅថ្ងៃទី២១ ខែកញ្ញា។ នៅយប់បន្ទាប់កងទ័ពបារាំង–អង់គ្លេសក៏បានសម្រេចកាន់កាប់ទីក្រុងសៃហ្គន។
ការបញ្ជូនទ័ពចិនប្រមាណ ២០០,០០០ នាក់ចូលទៅក្នុងឥណ្ឌូចិនទៅតាមសន្ធិសិទផតស៍ដាមក៏បានប្រព្រឹត្តិទៅដើម្បីបណ្តេញទ័ពជប៉ុនចេញពីតំបន់។ សកម្មភាពនេះក៏បានបញ្ចប់នូវអធិបតេយ្យភាពនៃរដ្ឋាភិបាលហូ ជីមិញនៅហាណូយ។ ដំបូងឡើយចិនបានរក្សាទាហានអាណានិគមបារាំងឱ្យធ្វើអន្តរាគមន៍បន្ទាប់ពីមានការយល់ស្របពីអាមេរិក។ ចិនក៏បានប្រើប្រាស់ គជវ ជាឈ្នាន់ដើម្បីបង្កើនឥទ្ធិពលរបស់ខ្លួននៅឥណ្ឌូចិននិងដើម្បីដាក់សម្ពាធទៅលើគូប្រជែងរបស់ខ្លួន។
នៅថ្ងៃទី៩ ខែតុលា ឆ្នាំ១៩៤៥ ឧត្តមសេនីយ៍លេក្លែរបានទៅដល់សៃហ្គន ដោយមានការអមដោយក្រុមទាហានរបស់លោកវរសេនីយ៍ឯកម៉ាស៊ូ។ គោលបំណងចំបងរបស់លេក្លែរគឺ ស្តារសណ្តាប់ធ្នាប់សាធារណៈឡើងវិញនៅវៀតណាមខាងត្បូងនិងបង្កើនចំនួនទ័ពនៅតុងកឹង (វៀតណាមខាងជើង)។ គោលបំណងបន្ទាប់គឺរងចាំទ័ពបម្រុងរបស់បារាំងមកដល់រួចនាំគ្នាសម្រុកយកទីក្រុងហាណូយពីចិនមកវិញ ហើយបន្ទាប់មកចូលធ្វើការចរចាជាមួយពួកមន្រ្តីវៀតមិញ។
ចាង កាយចៀកបានគំរាមបារាំងថានឹងមានសង្គ្រាមប្រសិនបើបារាំងនិងហូ ជីមិញធ្វើសមយុទ្ធប្រឆាំងគ្នា នេះគឺជាហេតុដែលបង្ខំឱ្យពួកគេធ្វើកិច្ចព្រមព្រៀងសន្តិភាព។ នៅខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ១៩៤៦ ចិនបានបង្ខំបារាំងឱ្យបោះបង់និងប្រគល់ដីសម្បទាននិងកំពង់ផែទាំងប៉ុន្មានដែលធ្លាប់ជាកម្មសឹទ្ធរបស់ចិនដូចជាទីក្រុងស៊ាងហៃជាដើម។ ជាការស្នងវិញ ចិនក៏បានដកទ័ពរបស់ខ្លួនចេញពីភាគខាងជើងឥណ្ឌូចិននិងអនុញ្ញាតឱ្យកងទ័ពបារាំងធ្វើសមាហរណកម្មតំបន់នេះឡើងវិញ ចាប់ផ្តើមពីខែមីនា ឆ្នាំ១៩៤៦។   បន្ទាប់ពីបញ្ចប់កិច្ចព្រមព្រៀងនេះ កងកម្លាំងជាតិនិយមវៀតណាមអាចនឹងងាយរងគ្រោះយ៉ាងធ្ងន់បន្ទាប់ពីចិនបានដកទ័ពចេញ ហើយក៏ត្រូវបានវាយប្រហារដោយកងទ័ពវៀតមិញ ហើយនិងកងទ័ពបារាំង។ វៀតមិញបានសម្លាប់សមាជិក គជវ រាប់ពាន់នាក់និងព្រមទាំងអ្នកជាតិនិយមផ្សេងទៀតផងដែរនៅក្នុងយុទ្ធនាការធ្វើវិសុទ្ធកម្មរបស់ពួកគេ។
ការវាយប្រហារដោយបារាំង និងការបង្កើតរដ្ឋវៀតណាម (១៩៤៧–១៩៤៩)
នៅក្នុងឆ្នាំ១៩៤៧ ឧត្តមសេនីយវ៉ូ ង្វៀនវ៉ាបនិងទាហានរបស់គាត់បានដកថយទៅតំបន់ភ្នំក្នុងខេត្តទិញក្វាង។ បារាំងបានបញ្ជូនបេសកកម្មយោធាទៅវាយប្រហារមូលដ្ឋានទ័ពរបស់គាត់ប៉ុន្តែលោកវ៉ាបបានបដិសេធមិនឱ្យទាហានខ្លួនចូលប្រយុទ្ធទរទល់នឹងបារាំងឡើយ។ គ្រប់ទីកន្លែងដែលកងទ័ពបារាំងបានទៅដល់ វៀតមិញក៏បានបាត់ខ្លួនចេញពីទីនោះ។ នៅចុងឆ្នាំ១៩៤៧ បារាំងបានបើកធ្វើប្រតិបត្តិការលែរដើម្បីដណ្តើមយកមជ្ឈមណ្ឌលទំនាក់ទំនងវៀតមិញនៅក្រុងបាក់កាន។ ពួកគេបានបរាជ័យក្នុងការចាប់ខ្លួនហូ ជីមិញនិងអនុសេនីយ៍ទោសំខាន់ៗរបស់វៀតមិញតាមការដែលចង់បាន។ បារាំងក៏បានអះអាងថាដែរថាទាហានវៀតមិញប្រមាណ ៩,០០០ នាក់ត្រូវបានស្លាប់នៅក្នុងប្រតិបត្តិការនេះ បើមតិរបស់បារាំងនេះពិតជាត្រឹមត្រូវមែន នុះវាគឺជាការបាត់បង់ខូចខាតដ៏ធ្ងន់ធ្ងរសម្រាប់ខាងក្រុមវៀតមិញ។
នៅឆ្នាំ១៩៤៨ បារាំងបានចាប់ផ្តើមស្វែងរកមធ្យោបាយដើម្បីប្រឆាំងនឹងវៀតមិញតាមរយៈកិច្ចការនយោបាយ ដោយបានបង្កើតរដ្ឋាភិបាលផ្សេងមួយទៀតនៅសៃហ្គន។ ពួកបារាំងបានចាប់ផ្តើមការចរចាជាមួយអតីតព្រះចៅអធិរាជបាវ-ដាយដើម្បីឱ្យទ្រង់ចូលដឹកនាំរដ្ឋាភិបាល"ស្វយ័ត"មួយនៅក្នុងសហភាពប្រជាជាតិបារាំងគឺរដ្ឋវៀតណាម។
ពួកបារាំងមានឆន្ទៈក្នុងការប្រគល់តំណែងមួយនោះទៅឱ្យបាវ-ដាយ ព្រោះទ្រង់ធ្លាប់បានសហការជាមួយការគ្រប់គ្រងរបស់បារាំងនៅវៀតណាមដោយសេរីកាលពីអតីតកាលហើយគ្មានគោលជំហរក្នុងការចរចាឬដាក់ការទាមទារយ៉ាងម៉ឺងម៉ាត់អ្វីនោះទេ។
នៅឆ្នាំ១៩៤៩ បារាំងបានទទួលស្គាល់ជាផ្លូវការនូវ"ឯករាជ្យភាព"នៃរដ្ឋវៀតណាមថាជារដ្ឋសមាគមន៍នៅក្នុងសហភាពបារាំងក្រោមការដឹកនាំរបស់បាវ-ដាយ។ តែទោះមានឈ្មោះជារដ្ឋឯករាជ្យក្តី បារាំងគឺនូវតែគ្រប់គ្រងរាល់ទំនាក់ទំនងបរទេសនិងរាល់បញ្ហាកិច្ចការពារជាតិ។ ភ្លាមៗនោះ វៀតមិញក៏ប្រកាសមិនទទួលស្គាល់រដ្ឋាភិបាលដែលបង្កើតថ្មីនោះហើយបានថ្លែងថា ពួកគេចង់បាន"ឯករាជ្យភាពពិតប្រាកដ មិនមែនឯករាជ្យបែបបាវ-ដាយ"នោះទេ។ នៅក្នុងក្របខ័ណ្ឌនៃសហភាពបារាំងនេះ បារាំងក៏បានផ្តល់ឯករាជ្យភាពទៅឱ្យប្រជាជាតិដទៃទៀតនៅឥណ្ឌូចិនផងដែររួមមាន ព្រះរាជាណាចក្រឡាវ និងកម្ពុជា។
បន្ទាប់ពីបានសម្រេចបង្កើតរដ្ឋាភិបាលថ្មីនេះហើយ និងជាមធ្យោបាយដើម្បីបង្កើនចំនួនរបស់ពួកគេ បារាំងក៏បានយល់ព្រមក្នុងការបង្កើតកងទ័ពជាតិវៀតណាមដែលបង្គាប់បញ្ជាដោយពួកនាយទាហានវៀតណាម។ កងទ័ពទាំងនេះត្រូវបានប្រើប្រាស់ភាគច្រើនក្នុងផ្នែកយោធភូមិភាគដូច្នេះកងកម្លាំងបារាំងនឹងមានពេលត្រៀមខ្លួនសម្រាប់ការប្រយុទ្ធជាមួយនឹងវៀតមិញ។
ការរៀបចំឡើងវិញរបស់ក្រុមវៀតមិញ (១៩៤៩–១៩៥០)
ជាមួយនឹងជ័យជម្នះរបស់ពួកកុម្មុយនិស្តចិននៅក្នុងសង្គ្រាមស៊ីវិល ទំនាក់ទំនងនយោបាយរវាងកុម្មុយនិស្តវៀតណាមនិងចិនក៏កានតែមានភាពជិតស្និទ្ធ។ ចិនបានគាំទ្រកុម្មុយនិស្តវៀតណាមប្រឆាំងនឹងបារាំងដោយផ្តល់នូវគ្រឿងសព្វាវុធនិងគ្រឿងផ្គត់ផ្គង់ផ្សេងៗទៀត។ វ៉ាបបានរៀបចំកងកម្លាំងគាត់ឡើងវិញហើយចែកកងកម្លាំងនោះទៅជាកងពលចំនួន ៥ គឺ កងពលទី៣០៤ ៣០៨ ៣១២ ៣១៦ និង ៣២០។ សង្គ្រាមក៏បានឆាបឆេះកាន់តែខ្លាំងឡើងនៅពេលដែលវ៉ាបបានលើកទ័ពវាយលុកមកលើមូលដ្ឋានទ័ពបារាំងមួយនៅតាមបណ្តោយព្រំដែនចិន។
ចូលដល់ជំហាននេះ សហរដ្ឋអាមេរិកក៏ចាប់ផ្តើមប្រលូកដៃផ្តល់ជំនួយយោធាដល់បារាំងក្នុងទម្រង់ជាគ្រឿងសព្វាវុធនិងអ្នកសង្កេតការណ៍យោធា។
នៅខែមករា ឆ្នាំ១៩៥០ រដ្ឋាភិបាលរបស់ហូ-ជីមិញក៏ត្រូវបានប្រទេសចិននិងសហភាពសូវៀតទទួលស្គាល់។ ហើយក្នុងឆ្នាំដដែលនោះ រដ្ឋាភិបាលបាវ-ដាយក៏ត្រូវមានការទទួលស្គាល់ពីសំណាក់រដ្ឋមហាអំណាចដូចជាសហរដ្ឋអាមេរិកនិងចក្រភពអង់គ្លេសផងដែរ។
នៅខែកុម្ភៈ វ៉ាបបានរឹបអូសយកបន្ទាយទាហានបារាំងដែលមានកងកម្លាំងចំនួន ១៥០ នាក់នៅឡៃខៃក្នុងតំបន់តុងកឹង ភាគខាងត្បូងជាប់ព្រំដែនជាមួយប្រទេសចិន។ នៅក្នុងខែមិថុនា សង្គ្រាមកូរ៉េក៏បានផ្ទុះឡើងរវាងពួកកុម្មុយនិស្តកូរ៉េខាងជើងដែលគាំទ្រដោយប្រទេសចិននិងសហភាពសូវៀត នឹងកូរ៉េខាងត្បូងដែលគាំទ្រដោយសហរដ្ឋអាមេរិកនិងប្រទេសសមាជិកមួយចំនួននៃអង្គការសហប្រជាជាតិ។ សង្គ្រាមត្រជាក់ក៏ចាប់ក្តៅឡើងៗនៅអាស៊ីបូព៌ា ហើយរដ្ឋាភិបាលអាមេរិកក៏មានការព្រួយបារម្ភខ្លាចពួកកុម្មុយនិស្តចូលត្រួតត្រាតំបន់ទាំងមូលដែលអាចមានផលប៉ះពាល់យ៉ាងជ្រាលជ្រៅដល់ផលប្រយោជន៍អាមេរិក។ ដូចនេះហើយ សហរដ្ឋអាមេរិកក៏បានប្រឆាំងដាច់ខាតទៅនឹងរដ្ឋាភិបាលហូ-ជីមិញដោយសារតែវាត្រូវបានគាំទ្រដោយចិន។
ឧត្តមសេនីយ៍ទោវៀតមិញគឺលោកតៃបានវាយលុកមកលើតំបន់ដុងឃេ ហើយតំបន់នោះក៏ត្រូវធ្លាក់ក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់វៀតមិញនៅថ្ងៃទី១៨ ខែកញ្ញា។
កងកម្លាំងវៀតមិញបានវាយស្ទាក់កងយោធភូមិកាវបាំងនិងកងកម្លាំងជំនួយមកពីថាត់ខេដែលជាហេតុបង្ខំឱ្យកម្លាំងទាំងពីររត់គេចទៅភាគខាងត្បូង។ ចម្បាំងនេះត្រូវបានគេស្គាល់ជាទូទៅថាសមរភូមិផ្លូវអាណានិគមលេខ៤។ កងទ័ពអាកាសបារាំងបានទម្លាក់កងវរសេនាធំឆត្រយោងនៅភាគខាងត្បូងកាវបាំងដើម្បីដើរតួរជាទ័ពបង្វែរ ប៉ុន្តែគួរឱ្យភ្ញាក់ផ្អើលទ័ពឆត្រយោងទាំងអស់នោះក៏បាននាំគ្នារត់គេចពីវៀតមិញដូចកងកម្លាំងដទៃទៀតដែរ។ បន្តិចក្រោយមក កងកម្លាំងបារាំងនៅឡាកសុនក៏បានដកថយព្រោះខ្លាចកងកម្លាំងវៀតមិញមកសម្លាប់ពួកគេ។
នៅពេលដែលកងកម្លាំងបារាំងដែលនៅសល់បានមកដល់ទីសុវត្ថិភាពនៅតំបន់សណ្តរទន្លេហុង គេក៏បានធ្វើការវិភាគ។ ក្នុងការវិភាគនោះ គេឃើញថា កងទ័ពបារាំងចំនួន ៤,៨០០ នាក់បានស្លាប់ ឫត្រូវវៀតមិញចាប់បាន ឫក៏បាត់ខ្លួន, ទ័ពចំនួន ២,០០០ នាក់បានរងរបួសនៅក្នុងចំណោមកម្លាំងទាហានសរុបជាង ១០,០០០ នាក់។ គួរបញ្ជាក់ដែរថា បារាំងមិនមែនបាត់បង់តែជីវិតទាហានខ្លួនតែប៉ុណ្ណោះទេ តែក៏ត្រូវបាត់បង់អាវុធនិងគ្រឿងសង្គ្រាមជាច្រើនទៀតដែរដូចជា កាំភ្លើងធំចំនួន ១៣ កាំភ្លើងត្បាលចំនួន ១២៥ ឡានធំឫឡានដឹកជញ្ជូនចំនួន ៤៥០ គ្រឿង កាំភ្លើងយន្តចំនួន ៩៤០ កាំភ្លើងយន្តស្រាលចំនួន ១,២០០ និងកាំភ្លើងវែងធម្មតាចំនួន ៨,០០០ គ្រឿង។ ប្រទេសចិននិងសហភាពសូវៀតបានទទួលស្គាល់ហូ-ជីមិញជាមេដឹកនាំស្របច្បាប់របស់ប្រទេសវៀតណាមហើយបានបញ្ជូនរដ្ឋាភិបាលលោកនូវអាវុធនិងជំនួយសម្ភារៈកាន់តែច្រើនឡើងៗ។ ឆ្នាំ១៩៥០ ត្រូវបានគេសម្គាល់ថាជាពេលដំបូងបង្អស់ដែលគ្រាប់ណាប៉ាល់ត្រូវបានប្រើនៅក្នុងប្រទេសវៀតណាម (អាវុធប្រភេទនេះត្រូវបានផ្តល់ឱ្យដោយសហរដ្ឋអាមេរិកសម្រាប់ឱ្យកងជើងអាកាសបារាំងប្រើប្រាស់)។
ជ័យជម្នះជាថ្មីរបស់បារាំង (មករា–មិថុនា ១៩៥០)
ស្ថានភាណយោធារបស់បារាំងក៏មានភាពធូរស្រាលបន្ទាប់ពីមេបញ្ជាការថ្មីគឺលោកហ្សង់ ដេ ឡាដ្រេ ដេ តាស៊ីងីបានកសាងខ្សែការពារពីក្រុងហាណូយរហូតទៅដល់ឈូងសមុទ្រតុងកឹងដោយឆ្លងកាត់តាមដែនដីសណ្តទន្លេក្រហម។ ការសាងខ្សែការពារនេះគឺដើម្បីទប់ការពារក្រុមវៀតមិញ និងដើម្បីឱ្យងាយបំបែកទ័ពរបស់ពួកគេ។
នៅថ្ងៃទី១៣ ខែមករា ឆ្នាំ១៩៥១ វ៉ាបបានបញ្ជូនកងពលទី៣០៨ និង៣១២ ដែលមានកម្លាំងជាង ២ ម៉ឺននាក់ទៅវាយប្រហារក្រុងវិនយានដែលមានចម្ងាយ ២០ ម៉ាយ (៣២ គីឡូម៉ែត្រ) ពីភាគពាយ័ព្យនៃទីក្រុងហាណូយ។ អ្វីដែលវៀតមិញមិនដឹងនោះគឺពួកគេកំពុងដើរចូលអន្ទាក់របស់បារាំង ដោយគ្មានជម្រើសពួកគេក៏បង្ខំវាយប្រយុទ្ធទរទល់ជាមួយនឹងកងកម្លាំងបារាំងដែលបំពាក់ដោយកាំភ្លើងយន្តនិងកាំភ្លើងធំនៅកណ្តាលវាល។ ត្រឹមថ្ងៃទី១៦ ខែមករា កងកម្លាំងរបស់វ៉ាបក៏ត្រូវបង្ខំខ្លួនរត់ដកថយ ហើយជាលទ្ធផល វៀតមិញបានបាត់បង់ទាហានចំនួន ៦,០០០ នាក់ រងរបួសចំនួន ៨,០០០ នាក់ ហើយប្រមាណ ៥០០ នាក់ត្រូវបានចាប់ខ្លួនដោយពួកបារាំង។
នៅថ្ងៃទី២៣ ខែមីនា វ៉ាបបានព្យាយាមម្តងទៀតដោយលើកនេះបានបើកការវាយប្រហារមកលើក្រុងម៉ៅឃេ ដែលមានចម្ងាយ ២០ ម៉ាយ (៣២ គម) ពីភាគខាងជើងទីក្រុងហៃហ្វុង។ ទាហានវៀតមិញប្រមាណ ១១,០០០ នាក់បានសម្រុកចូលវាយប្រហារក្រុងនោះ។ លទ្ធផលគឺដូចមុនដដែរ ដោយវៀតមិញបានដកថយ និងត្រូវបាត់បង់មនុស្សចំនួនពី ៥០០ នាក់ (ការប៉ានស្មានដោយវៀតមិញ) ទៅដល់ ៣,០០០ នាក់ (ការប៉ានស្មានរបស់បារាំង)។
មិនអស់ចិត្ត វ៉ាបក៏បានបើកការវាយប្រហារមួយទៀត ដោយលើកនេះនៅតំបន់ដីសណ្តទន្លេក្រហម, នៅថ្ងៃទី២៩ ខែឧសភា ការវាយប្រហារដំបូងគឺប្រព្រឹត្តិធ្វើឡើងនៅក្រុងភូលី និងទីបីនៅនិញប៊ិញ ហើយកងពលធំរបស់ខ្លួនបានធ្វើការវាយលុកនៅផាត់ឌៀម ភាគខាងត្បូងនៃក្រុងហាណូយ។ ការវាយប្រហារទាំងបីកន្លែងគឺសុទ្ធតែទទួលបរាជ័យទាំងអស់ ជាពិសេសគឺការវាយប្រហារទីបី។ ដោយមានឱកាលល្អ លោកឡាដ្រេ ដេ តាស៊ីងីបានធ្វើការវាយបកមកវិញដោយបានរុញច្រានកងកម្លាំងវៀតមិញដែលនៅសេសសល់ឱ្យចូលទៅក្នុងព្រៃជ្រៅ និងចេញពីតំបន់សណ្តទន្លេក្រហមត្រឹមថ្ងៃទី១៨ ខែមិថុនា ដោយធ្វើឱ្យវៀតមិញបាត់បង់ជីវិតមនុស្សប្រមាណ ១០,០០០ នាក់សរុប។
ភាពជាប់គាំង (កក្កដា ១៩៥០–១៩៥៣)
នៅថ្ងៃទី៣១ ខែកក្កដា ឧត្តមសេនីយ៍បារាំងម្នាក់ឈ្មោះសាល ឆានសុនត្រូវបានធ្វើឃាតនៅឯក្រុងសាដេកនៅវៀតណាមខាងត្បូងខណៈពេលកំពុងធ្វើការឃោសនា។ បារាំងបានចោទប្រកាន់វៀតមិញថានៅពីក្រោយរឿងនេះ ក៏ប៉ុន្តែខ្លះវិញបានចោទទៅលើអ្នកជាតិនិយមកាវដាយមួយរូបគឺលោកត្រិញ មិញថេថាអាចមានទំនាក់ទំនងជាមួយរឿងឃាតុកម្មនោះ។
នៅថ្ងៃទី១៤ ខែវិឆ្ឆិកា ឆ្នាំ១៩៥១ កងឆ័ត្រយោងបារាំងបានចុះកាន់កាប់ខេត្តហាវប៊ិញ ដែលមានចម្ងាយ ៤០ គីឡូម៉ែត្រពីភាគខាងលិចនៃខ្សែការពារដេឡាដ្រេ។
នៅខែមករា លោកឧត្តមសេនីយ៍ដេ ឡាដ្រេបានធ្លាក់ខ្លួនឈឺដោយសារជំងឺមហារីកហើយក៏ត្រូវវិលត្រឡប់ទៅប្រទេសបារាំងវិញដើម្បីទទួលការព្យាបាល។ លោកឡាដ្រេក៏បានស្លាប់នៅបារាំង ហើយត្រូវបានជំនួសដោយលោកឧត្តមសេនីយ៍រ៉ាអ៊ូ សាឡង់ជាមេបញ្ជាការទូទៅនៃកងទ័ពបារាំងនៅឥណ្ឌូចិន។ ក្រុមវៀតមិញបានបើកការវាយប្រហារចូលក្នុងខេត្តហាវប៊ិញ ដែលបង្ខំឱ្យកងកម្លាំងបារាំងរត់ដកថយទៅខ្សែដេឡាដ្រេរបស់គេវិញនៅថ្ងៃទី២២ ខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ១៩៥២។ ភាគីទាំងពីរបានបាត់បង់ទាហានជិត ៥,០០០ នាក់រៀងៗខ្លួននៅក្នុងយុទ្ធនាការនេះ ហើយវាគឺជាសញ្ញាបង្ហាញថាសង្គ្រាមនេះគឺមិនងាយនឹងបញ្ចប់ស្រួលៗនោះទេ។
ស្ទើរជិតពេញមួយឆ្នាំ ពួកវៀតមិញបានដើរផ្តាច់បណ្តាញផ្គត់ផ្គង់បារាំង និងដេញវាយបំបែកកងកម្លាំងបារាំងដែលពួកគេប្រទះឃើញ។ ឆ្នាំនោះគឺរាងស្ងាត់ជាងឆ្នាំមុនៗ តែការវាយឆ្មក់ និងការវាយប្រហារដោយក្រុមឧទ្ទាមភាគីទាំងពីរគឺនូវតែបន្ត ដោយសារភាគីនីមួយៗបានត្រៀមរៀបចំធ្វើប្រតិបត្តិការធំទុកពេលអនាគត។ នៅក្នុងសមរភូមិណាសាន ដែលចាប់ផ្តើមនៅថ្ងៃទី២ ខែតុលា, មេបញ្ជាការបារាំងបានចាប់ផ្តើមប្រើយុទ្ធសាស្ត្រ"កាំប្រមា"ដែលក្នុងនោះ បារាំងបានរៀបចំប៉ុស្តិ៍/បន្ទាយការពារដើម្បីបណ្តេញវៀតមិញចេញពីព្រៃហើយបង្ខំពួកគេឱ្យប្រយុទ្ធទរទល់ជំនួសការប្រើយុទ្ធសាស្ត្រទ័ពព្រៃ។
នៅថ្ងៃទី១៧ ខែតុលា ឆ្នាំ១៩៥២ វ៉ាបបានផ្តើមការវាយប្រហារប្រឆាំងនឹងកងទ័ពបារាំងនៅតាមបណ្តោយក្រុងងាឡូ នៅភាគពាយព្យនៃទីក្រុងហាណូយ និងជ្រលងដងទន្លេខ្មៅ ប៉ុន្តែលើកលែងតែអាកាសយានដ្ឋានណាសានដែលជាកន្លែងដែលសម្បូរកងកម្លាំងបារាំងច្រើនជាងកន្លែងដទៃ។ វ៉ាបឥឡូវត្រូវគ្រប់គ្រងបានទឹកដីភាគច្រើននៃតំបន់តុងកឹង ហួសពីខ្សែដេឡាដ្រេទៅទៀត។ សាឡង់ដោយដឹងថាខ្លួនកំពុងតែចាញ់ ក៏បានផ្តើមប្រតិបត្តិការឡររែននៅតាមដងទន្លេឃ្លាដើម្បីបង្ខំឱ្យកងកម្លាំងវ៉ាបបន្ថយការវាយប្រហាររបស់ពួកគេមកលើបន្ទាយងាឡូ។