cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
វេយ្យាករណ៍នៃភាសាខ្មែរ
ពាក្យកម្ចីឡាវ
ទាល → បន្ទាល
ទាប → ​ បន្ទាប
ទាន់ → បន្ទាន់
ទន់ → បន្ទន់
ទច់ → បន្ទច់
​​       ទំ →  បន្ទំ
ថោក → បន្ថោក
ថែម → បន្ថែម
ថុច → បន្ថុច
ថយ → បន្ថយ
តើត → បន្តើត
តូច → បន្តូច
តឹង → បន្តឹង
តក់ → បន្តក់
ត → បន្ត
ទុល → បន្ទុល
ទូល → បន្ទូល
ទើត → បន្ទើត
ទេរ → បន្ទេរ
ទ្រាន់ → បន្ទ្រាន់
ទ្រោម → បន្ទ្រោម
ធំ → បន្ធំ
ធាត់​ → បន្ធាត់
ធូរ → បន្ធូរ
លឺ → បន្លឺ
លៀន → បន្លៀន
សល់ → បន្សល់
សាត់ → បន្សាត់
​​       សាប → បន្សាប
សាល់ → បន្សាល់
ស៊ី → បន្ស៊ី
សើម → បន្សើម
សោះ → បន្សោះ
ឡប់ → បន្លប់
ឡឹម → បន្លឹម
តម → បន្តម
តោង → បន្តោង
ថែ → បន្ថែ
ទាត់(ទៀងទាត់) → បន្ទាត់
ទាល់ → បន្ទាល់
ទុក → បន្ទុក
ស៊ាំ → បន្សាំ
ផ្នត់ដើម​[ប'ម-]
បង់ → បំបង់
បះ → បំបះ
បត់ → បំបត់
បាក់ → បំបាក់
បាំង → បំបាំង
បាត់ → ​ បំបាត់
ប៉ាន់ → បំប៉ន
បាន → បំបាន
ប៉ាន់ → បំប៉ាន់
ប៉ឹម → បំប៉ឹម
បួស → បំបួស
បៀត → បំបៀត
បែក → បំបែក
បែន → បំបែន
បែរ → បំបែរ
ប៉ោង → បំប៉ោង
បោល → បំបោល
ប្រួម → បំប្រួម
ប្លេង → បំប្លេង
ប្លែង → បំប្លែង
ប្លោង → បំប្លោង
ផត → បំផត
ផាយ → បំផាយ
ផឹក → បំផឹក
ផុង → បំផុង
ផុត → បំផុត
ផុយ → បំផុយ
ផុល → បំផុល
ផូរ → បំផូរ
ផើម → បំផើម
ផ្លាង → បំផ្លាង
ពក់ → បំពក់
ពង → ​ បំពង
ពត់ → បំពត់
ពម → បំពម
ពាក់ → បំពាក់
ពាំង → បំពាំង
ពាន → បំពាន
ពារ → បំពារ
ពុល → បំពុល
ពួន → បំពួន
ពើង → បំពើង
ពៀច → បំពៀច
ពេញ → បំពេញ
ពេន → បំពេន
ពោក → បំពោក
ពោប → បំពោប
ពោរ → បំពោរ
ព្រង → បំព្រង
ព្រាច → បំព្រាច
ព្រាត់ → បំព្រាត់
ព្រុល → បំព្រុល
ព្រៃ → បំព្រៃ
ភ្លាំង → បំភ្លាំង
ភ្លូក → បំភ្លូក
ភ្លេច → បំភ្លេច
រាប → បម្រាប
ពើត → បំពើត
ផ្នត់ដើម​[ព'ង-]
រត់ → ពង្រត់
រាប → ពង្រាប
រាយ → ពង្រាយ
រឹល → ពង្រឹល
វក់ → ពង្វក់
វាង → ពង្វាង
ផ្នត់ដើម​[ព'ញ-]
ញាក់ → ពញ្ញាក់
ផ្នត់ដើម​[ព'ន-]
លាត់ → ពន្លាត់
លត់ → ពន្លត់
លង់ → ពន្លង់
យារ → ពន្យារ
យល់ → ពន្យល់
កៀក →  រង្កៀក
កៀស → រង្កៀស
គោះ → រង្គោះ
វះ → រង្វះ
វង់ → រង្វង់
វាល់ → រង្វាល់
វាស់ → រង្វាស់
ផ្នត់ដើម​[រ'ន-]
ដំ → រណ្ដំ
ផ្នត់ដើម​[រ'ម-]
ហោក → រំហោក
ហូរ → រំហូរ
ហូត → រំហូត/ រម្ហូត
យោល → រំយោល
ពុះ → រំពុះ
ភើក → ​ រំភើក
ពឹង → រំពឹង
ប៉ើក → រំប៉ើក
កាច់ → រំកាច់
អុក → រំអុក
ហួត → ​ រំហួត
សោះ → រំសោះ
សុស → រំសុស
សាយ → រំសាយ/រម្សាយ
លេប → រំលេប
លេច → រំលេច
លើង → រំលើង/រម្លើង
លើក → រំលើក
លូត → រំលូត/រម្លូត
លីង → រំលីង/រម្លីង
លាយ → រំលាយ/រម្លាយ
លស់ → រំលស់/រម្លស់
លត់ → រំលត់/រម្លត់
ពត់ → រំពត់
ងាប់ → រំងាប់/រម្ងាប់
ខាន → រំខាន
កិល → រំកិល
​       លង់  →  លន្លង់
លាម → លន្លាម
លឹម →  លន្លឹម
ផ្នត់ដើម​[ល'ម-]
ឱន → លំឱន
ហោក → លំហោក
នៅ → លំនៅ
ផ្នត់ដើម​[វ'ល-]
ផ្នត់ដើម​[ស'ង-]
កាត់ → សង្កាត់
រួម → សង្រួម
​   អន់  →  សង្អន់
រែក​ →  សង្រែក
វែង →  សង្វែង
ផ្នត់ដើម​[ស'ញ-]
ជប់​ →  សញ្ជប
ផ្នត់ដើម​[ស'ន-]
សើម → សន្សើម
លឹម → សន្លឹម
ដាប → សណ្ដាប ​
ដក → សណ្ដក
សឹម → សន្សឹម
ផ្នត់ដើម​[ស'ម-]
អាង → សំអាង
ប៉ាត → សំប៉ាត
បក →  សំបក
ដៅ →  សំដៅ
ចត →  សំចត
កុក →  សំកុក
កាក → សំកាក/សម្កាក
កក →  សំកក/ សម្កក
កក →  សំកក/សម្កក
ទម្រង់(ពពស-)
ទម្រង់[ពពស-]មានតែពីរគត់ គឺ [ប្រ-] និង[ស្រ-]។
[ប្រ-] + ដាល់ → ប្រដាល់
[ប្រ-] + ជល់ → ប្រជល់
[ប្រ-] + កាន់ → ប្រកាន់
[ស្រ-] + អាប់ → ស្រអាប់
[ស្រ-] + ទន់ → ស្រទន់
ពាក្យបន្ថែមដើម
ពាក្យបន្ថែមដើមជាពាក្យប្រើសម្រាប់បន្ថែមពីមុខនៃរបស់ពាក្យឬក៏សំនួនពាក្យមួយចំនួនដូចជាពាក្យ ការ សេក្តី ភាព។ ហើយគេបានបែងចែងជា ៣ទម្រង់គឺ៖
ឧទាហរណ៍ ការសិក្សា សេក្តីសុខ ភាពជាមនុស្ស។
ផ្នត់ជែក
វិធីសាស្ត្រនៃការញែកព្យាង្គ
គឺជាវិធីសាស្ត្រមួយសម្រាប់ធ្វើការញែកព្យាង្គឬក៏ព្យពា្ជនៈនៅក្នុងអក្សរសាស្ត្រខ្មែរដែលចេញមកពីពាក្យឬសជាច្រើន ហើយគេបានបែងចែក ជា៤ទម្ងង់៖
លាយដោយផ្នត់ជែក
ផ្នត់ជែក ឋិតនៅកណ្តាលពាក្យរឹស។ ផ្នត់ជែកមានបីទំរង់គឺ៖
ទំរង់(-ព-)
ទំរង់[-ព-]ផ្នត់ជែកសំខាន់ៗមាន៣គឺ ៖ [-ន-] [-ប-] [-ម-]
[-ន-] + កើយ → ខ្នើយ
[-ន-] + ជាន់ → ឈ្នាន់
[-ន-] + សែង → ស្នែង
[-ប-] + លាយ → ល្បាយ
[-ប-] + លេង → ល្បែង
[-ប-] + លឿន → ល្បឿន
[-ម-] + ជួញ → ឈ្មួញ
[-ម-] + ដើរ → ថ្មើរ
[-ម-] + ចាំ → ឆ្មាំ
[-ម-] + ខូច → ខ្មោច
[-ម-] + គោះ → ឃ្មោះ។
ទម្រង់(-សព-)
ទំរង់[-សព-]មាន [-អ'ង-] [-អ៊'ង-] [-អ'ម-] [-អ៊ម-] [-អ'ន-] [-អ៊'ន-]។
[-អ'ង-] + ខ្វះ → កង្វះ
[-អ'ង-] + ខ្វារ → កង្វារ
[-អ៊'ង-] + ព្រាត់ → ពង្រាត់
[-អ៊'ង-] + ឃ្វាល → គង្វាល
[-អ'ម-] + ស្លាប់ → សំលាប់
[-អ'ម-] + ខ្លាំង → កំលាំង
[-អ៊ម-] + ឈរ → ជំហរ
[-អ'ន-] + ខ្លាស់ → កន្លាស់
[-អ៊'ន-] + ភ្លឺ → ពន្លឺ
ទម្រង់(-ស/ព-)
ទំរង់[-ស/ព-]មានពីរគឺ [-អ៊/ន-] និង[-អ៊/ប-]។ [-អ៊/ន-] + រាប → រនាប
[-អ៊/ន-] + រាស់ → រនាស់
[-អ៊/ប-] + រៀប → របៀប
[-អ៊/ប-] + រាំ → របាំ
ទម្រង់(-សព/ព)
ទំរង់[-សព/ព-]មានពីរដូចគ្នាដែរគឺ [-អ'ម/ន-] និង[-អ៊'ម/ន-]។
[-អ'ម/ន-] + កើត → កំណើត
[-អ'ម/ន-] + ចេញ → ចំនេញ
[-អ៊'ម/ន-] + គិត → គំនិត
ពាក្យបន្ថែមចុង
ពាក្យបន្ថែមដើមជាពាក្យប្រើសម្រាប់បន្ថែមពីខាងចុងនៃពាក្យឬក៏សំនួនពាក្យឱ្យមានន័យកាន់តែច្បាស់លាស់ពាក្យទាំងនោះមានដូចជា កម្ម កិច្ច ធម៌ និយម។
ឧទាហរណ៍ កសិកម្ម កាតព្វកិច្ច សប្បុរសធម៌។
=ស័ក= ក្នុងសៀវភៅ តម្រា – ហោរាស្រាស្ត្រប្រចាំគ្រួសារ របស់លោក អ៊ឹម បុរិន្ទ ដែលចេញផ្សាយ នៅឆ្នាំ ១៩៩៩ ត្រូវនឹងពុទ្ធសករាជ ២៥៤៣ បានបកស្រាយយ៉ាងដូច្នេះថា ៖ ក្នុងឆ្នាំទាំងឡាយរបស់ហោរាសាស្ត្រខ្មែរ តែងតែប្រើជាមួយនឹងស័ក ផង ។ ស័កទី ១ គឺឯកស័ក ត្រូវបានចាប់ប្រើពីឆ្នាំកុររៀងមក គឺកុរ ឯកស័ក, ជូត ទោស័ក, ឆ្លូវ ត្រីស័ក ។ល។ ឧទាហរណ៍ៈ ក្នុងគ្រិស្តសករាជ ១៩៩៦ ចុល្លសករាជ ១៣៥៨នេះ គឺឆ្នាំ ជូត អដ្ឋស័ក ។ ឆ្នាំនេះ គ្រិស្តសករាជ ២០០៧ ត្រូវនឹងឆ្នាំ កុរ នព្វស័ក ព.ស ២៥៥១ ។ រៀបរៀងដោយ សុខគឹមហេង ឯកសារយោង
ស្ពៀរ
ស្ពៀរ ជារង្វង់ជុំ​ ¯\_(ツ)_/¯ edit:រូបវ័ទ្យារ
សតវត្ស
សតវត្សគឺមានរយះពេល ១០០ឆ្នាំ(ម្ដង)។ ការចាប់រាប់សតវត្សគឺ÷
ទីម័រព័រទុយហ្គាល់
ទីម័រព័រទុយហ្គាល់ ( Timor Português  ) គឺជាកម្មសិទ្ធិអាណានិគមរបស់ ប្រទេសព័រទុយហ្គាល់ ដែលមាននៅចន្លោះឆ្នាំ ១៧០២ និង ១៩៧៥ ។ ក្នុងអំឡុងពេលនេះ ព័រទុយហ្គាល់បានផ្តល់ដីកោះទីម័រជាមួយពួកជនជាតិហូឡង់ខាងកើតឥណ្ឌូណេស៊ី ។
ជនជាតិអឺរ៉ុបដំបូងគេដែលមកដល់ក្នុងតំបន់គឺជនជាតិព័រទុយហ្គាល់នៅឆ្នាំ ១៥១៥។ បុព្វបុរសដូមីនិក បានបង្កើតវត្តមាននៅលើកោះនេះក្នុងឆ្នាំ ១៥៥៦ ហើយទឹកដីនេះត្រូវបានប្រកាសថាជាអាណានិគមព័រទុយហ្គាល់នៅឆ្នាំ ១៧០២ ។ បន្ទាប់ពីការចាប់ផ្តើមនៃ បដិវត្តន៍ផ្ការីក (ដំណើរការ decolonizationdecolonization ដែលជំរុញដោយ Lisbon) ក្នុងឆ្នាំ ១៩៧៥ ទីម័រខាងកើតត្រូវបានឈ្លានពានដោយឥណ្ឌូនេស៊ី ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ការឈ្លានពាននេះមិនត្រូវបានទទួលស្គាល់ថាស្របច្បាប់ដោយ អង្គការសហប្រជាជាតិ (UN) ដែលបានបន្តចាត់ទុកព័រទុយហ្គាល់ថាជាអំណាចគ្រប់គ្រងស្របច្បាប់នៃទីម័រខាងកើត។ ឯករាជ្យភាពរបស់ទីម័រខាងកើតត្រូវបានសម្រេចនៅឆ្នាំ 2002 បន្ទាប់ពី រយៈពេលអន្តរកាលដែលគ្រប់គ្រងដោយអង្គការសហប្រជាជាតិ ។
លៀកលីដា
លោក លៀក លីដា (Leak Lyda) គឺជាអ្នកដឹកនាំរឿង អ្នកនិពន្ធ និងជាអ្នកផលិតភាពយន្តនៅប្រទេសកម្ពុជា។ លោកគឺជា CEO នៃផលិតកម្ម LD Picture Production
អំពី
លោក លីដា លក្ខណ៍ កើតនៅថ្ងៃទី០៣ ខែកក្កដា ឆ្នាំ១៩៨៣ នៅខេត្តកំពង់ធំ ប្រទេសកម្ពុជា។ លោក​ជា​អ្នកដឹកនាំ​រឿង ផលិតករ និង​ជា​អ្នកនិពន្ធ​រឿង​ជនជាតិ​ខ្មែរ លី​ដា ជា​កូន​ទី​២ ក្នុង​ចំណោម​កូន​៤​នាក់ ។ ពេលលីដារៀនថ្នាក់ទី១១ (វិទ្យាល័យ) គាត់ផ្លាស់ទៅខេត្តកំពង់ចាម ដើម្បីបន្តថ្នាក់ទី១២ នៅទីនោះ។ គាត់​មាន​ទេព​កោសល្យ​ខ្លាំង​ជាមួយ​វិស័យ​ភាពយន្ត ប៉ុន្តែ​ដោយ​សារ​តែ​មិន​មាន​សាលា​ដែល​ជាក់លាក់​អំពី​ភាពយន្ត​ ទើប​គាត់​សម្រេច​ចិត្ត​រៀន​ផ្នែក IT ជំនួស​វិញ។ នៅឆ្នាំ ២០០៥ គាត់បានបញ្ចប់ការសិក្សានៅសាកលវិទ្យាល័យ Num (MIF) ។ នៅឆ្នាំ ២០០៧ គាត់ធ្វើការនៅក្នុងផលិតកម្ម Sky high (Thailand Company) ។ ក្នុងឆ្នាំ ២០១១ អ្នកគ្រប់គ្រង និងជានាយក MV នៅផលិតកម្ម Rock ។ ក្នុងឆ្នាំ 2012 គាត់ជានាយកប្រតិបត្តិនៃផលិតកម្ម LD Picture ។ គាត់​បាន​ស្គាល់​ទស្សនិកជន​ជា​លើក​ដំបូង ហើយ​បាន​ទទួល​បាន​ការគោរព​តាម​ការ​ដឹកនាំ​ដំបូង​របស់​គាត់ ( Arb wear helmet I, II, 2012)។ ភាពយន្ត​ទាំង​អស់​របស់​លីដា​សុទ្ធ​តែ​ជា​ផលិត​កម្ម​ខ្មែរ។ មានភាពយន្តប្រហែល 20 ដែលផលិតដោយ LD picture ប៉ុន្តែនៅឆ្នាំ 2019 ភាពយន្ត នាឡិកាដាស់វិញ្ញាណ ទទួលបានពានរង្វាន់ពីមហោស្រពភាពយន្តជាតិកម្ពុជា (The best film of the year 2019, the best director of the year 2019, the best film editor of the year 2019,សំឡេងល្អបំផុតប្រចាំឆ្នាំ 2019, តារាសម្តែងនិងជាតារាសម្តែងល្អបំផុតប្រចាំឆ្នាំ 2019) ។ ក៏ទទួលបានពានរង្វាន់ពី Horror Bowl, INDIA (The best film of the year 2019, the best director of the year 2019 Mr. Lyda Leak, The best actor of the year 2019 Mr. Piseth SORN)។ នៅឆ្នាំ ២០២០ គាត់គឺជានាយកនៅក្នុងគម្រោង Red Wall ប៉ុន្តែដោយសារស្ថានភាព Covid-19 អ្វីៗត្រូវបានជាប់គាំង ។
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អ្នកនិពន្ធ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អ្នកនិពន្ធខ្មែរ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អ្នកដឹកនាំ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អ្នកដឹកនាំរឿង
ព្រហ្ម
ព្រហ្ម ( พรหม ,  ) ត្រូវបាន  ស្គាល់ថា ព្រហ្មមហារាជ (ព ) ឬ ព្រហ្មកុមារ ( พรหมกุมาร,  ) ជា​អ្នក​គ្រប់ ​គ្រង ​នៃ​អាណាចក្រ​សិង្ហ​នាវ​តី (​យន់​នុក​) ក្នុង​តំបន់ ​ឡាន​ណា ( ​ភាគ​ខាងជើង​ប្រទេស​ថៃសម័យទំនើប​) ។ ព្រះអង្គគឺជាស្តេចថៃដំបូងគេដែលត្រូវបានគេដាក់ឈ្មោះថា "មហារាជ" (The Great) ប៉ុន្តែប្រវត្តិរបស់ព្រះអង្គកម្រត្រូវបានកត់ត្រាជាផ្លូវការណាស់។ ភាគ​ច្រើន​ជា​ទេវកថា ឬ​រឿងព្រេង​និទាន ជាជាង​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​ពិត។ ដូច្នេះ​ហើយ​ទើប​អាច​ចាត់​ទុក​ថា​ព្រះអង្គ​គ្រាន់​តែ​ជា​ស្តេច​ដែល​មាន ​ព្រេង​និទាន ​ប៉ុណ្ណោះ។ យុគសម័យរបស់គាត់មិនប្រាកដនៅក្នុងឆ្នាំណាទេ ប៉ុន្តែអ្នកបុរាណវត្ថុវិទូភាគច្រើនប៉ាន់ស្មានថាវាមានប្រហែលឆ្នាំ ៨៥៧-៥៨។
ព្រះជាយារបស់ព្រះគណេស
រូបភាពតូច| [[មូរតិ|ទេវរូបព្រះម៉ែសិទ្ធិ - ព្រះគណេស ព្រះម៉ែពុទ្ធិសក្តិរបស់ព្រះអង្គ.]] ​​ ព្រះជាយារបស់ព្រះគណេស (Consorts of Ganesha) នៅព្រហ្មញ្ញ សាសនា ហិណ្ឌូសាសនា ព្រះគណេសមាន ទេពជាយាពីរអង្គគឺ ពុទ្ធិ និងសិទ្ធិ ហើយមានឱរសឈ្មោះ ក្សេម និងលាភ ដែលរាប់ជាមង្គលទាំងព្រម។. និងសក្តិរបស់ព្រះអង្គ គឺ ព្រះវិងគនេសះវារី.។ ៚
១២ង
រឿង ១២ង ឬ 12E គឺជាភាពយន្តរន្ធត់ដែលដឹកនាំដោយលោក លៀកលីដា និពន្ធដោយលោក នួន ម៉ូលីន ផលិតដោយផលិតកម្ម LD Picture Production ជាភាពយន្តរន្ធត់បែបអាថ៌កំបាំង។
សង្ខេបសាច់រឿង
នៅឆ្នាំ 2013 សិស្សស្រីម្នាក់ឈ្មោះ Adele Wilson ជាសិស្សរបស់អង្គការក្រៅរដ្ឋាភិបាលមួយ កន្លែង នាងបានបង្កើតកូនដោយខ្លួនឯងបន្ទាប់មកនាងក៏សម្លាប់ខ្លួននៅក្នុងថ្នាក់ទី១២ងនោះ។ នាងបានបន្សល់ទុកនូវកូនស្រីរបស់នាងដែលគ្មានឪពុក ឱ្យរស់នៅជាមួយជីដូនរបស់នាងគឺយាយគា។ ចំណែកថ្នាក់ទី១២ងក៏ជាប់បណ្តាសារនៃវិញ្ញាណរបស់នាង រហូតបង្កឱ្យអង្គការសម្រេចចិត្តបិទអគារ សិក្សានោះរហូតមកដល់សព្វថ្ងៃ។ នៅឆ្នាំ 2022 អ្នកគ្រូរ៉ាវីជាគ្រូបង្រៀនថ្មីប្រចាំតំបន់នោះបានមកលេងអង្គការរបស់អ៊ំនាង។ ទីនោះគឺជាកន្លែងម្តាយរ៉ាវីធ្លាប់ធ្វើការអំឡុងពេលគាត់នៅមានជីវិត។ រ៉ាវីបានជួបហេតុសិស្សស្លាប់នៅ ក្នុង អគារចាស់របស់អង្គការអ៊ំនាងគឺក្នុងថ្នាក់ទី១២ងដែលគេបានបិទចោលអស់ជាច្រើនឆ្នាំ។ រ៉ាវីបានជួបលោកឌីជាប៉ូលីសថ្មីប្រចាំតំបន់នោះ ក្នុងថ្ងៃដែលសិស្សស្លាប់ក្នុងថ្នាក់ទី១២ង។ រឿងហេតុនៃការស្លាប់របស់សិស្សពាក់ព័ន្ធនឹងថ្នាក់ទី១២ង ធ្វើឱ្យរ៉ាវីចាប់អារម្មណ៏និងចង់សើបមូលហេតុការជាប់ បណ្តាសារនៃថ្នាក់ទី១២ងនោះ។ រ៉ាវីបានជួបយាយគាដែលជាយាយរបស់ Adele Wilson ច្រើនឆ្នាំ លោកយាយតែងតែខិតខំស្វែងរកភាពស្អាតស្អំរបស់ចៅស្រីដែលនាងស្លាប់អស់ច្រើនឆ្នាំជាប់ឈ្មោះជាស្រី មិនល្អមានកូនអត់ប្តីទាំងនៅក្មេងវ័យ។ ក្រោយការឃុំឃាំងវិញ្ញាណនៃថ្នាក់ទី១២ង បានស្រាយធ្វើឱ្យវិញ្ញាណនាង Adele Wilson សណ្ឋិត និងសម្លាប់មនុស្សជាបន្តបន្ទាប់បណ្តាលឱ្យអង្គការបានអញ្ញើយលោកគ្រូជុំដែលធ្លាប់ឃុំវិញ្ញាណនោះតាំងពី 2014 មកឃុំវិញ្ញាណរបស់នាងម្តងទៀត។ លោកគ្រូជុំបានដឹងថាវិញ្ញាណនាង Adele Wilson លែងនៅ ក្នុងថ្នាក់ទី១២ងបណ្តាលឱ្យលោកគ្រូជុំដឹងយ៉ាងច្បាស់ថាចំហាយខ្មោចតៃហោងនៅក្នុងថ្នាក់ទី១២ងកាន់តែមាន ចំនួនច្រើនឡើងជាហេតុធ្វើឱ្យលោកគ្រូជុំ ចាញ់នៅក្រោមហ្វូងខ្មោចតៃហោងទាំងអស់នោះ។ លោកឌីនិងរ៉ាវីបានរកឃើញកំណត់ហេតុម្តាយរបស់រ៉ាវីអំឡុងពេលដែលគាត់ធ្វើការនៅទីនោះ បានសើបពីថ្នាក់ទី១២ងនោះដូចគ្នា។ ពួកគេបានមើលវីដេអូដែលម្តាយរ៉ាវីថតទុកនូវសកម្មភាពនៅឆ្នាំ 2014 ជាពិសេសរ៉ាវីបានដឹងយ៉ាងច្បាស់ថាអ្នកដែលឃុំឃាំង Adele Wilson ក្នុងឆ្នាំនោះគឺជាបងប្អូនជីដូនមួយ របស់នាងចំណែកអ៊ំស្រីនិងអ៊ំប្រុសក៏ជាអ្នកចូលដៃជើងក្នុងការការពារកូនប្រុសពីអំពើខុសច្បាប់ដែលចាប់ ក្មេងស្រីមករំលោភបំពាន់។ ជនបង្កទាំង៣នាក់បានទទួលផលកម្មដែលខ្លួនបានសាង ចំណែករ៉ាវីបានលាត់ ត្រដាងការស្លាប់របស់សិស្សស្រីនាង Adele Wilson គឺនាងស្អាតស្អំនិងរងអយុត្តិធម៌។
ការផលិត
ភាពយន្តរឿង ១២ង ជាភាពយន្តដែលផលិតនៅប្រទេសកម្ពុជា ប៉ុន្តែបញ្ចូលសំឡេងជាភាសាអង់គ្លេសដំបូងគេនៅប្រទេសកម្ពុជា។ ។
ការចាក់បញ្ចាំង
ភាពយន្តរឿង ១២ង ចាប់ផ្តើមចាក់បញ្ចាំងគ្រប់រោងកុនភាពយន្តនៅប្រទេសកម្ពុជានៅថ្ងៃទី ថ្ងៃទី០៤ ខែឧសភា ២០២៣ ។ ភាពយន្តនេះក៏បានយកទៅចាក់បញ្ចាំងក្នុងកម្មវិធី មហោស្រពភាពយន្ត អន្តរជាតិកម្ពុជា លើកទី១២ (CIFF) ។
ដុល្លារូបនីយកម្ម
ការអនុញ្ញាត​ឲ្យ​ចាយលុយដុល្លារ​យ៉ាង​ទូលំទូលាយ​​បែបនេះ​អាច​ផ្តល់​នូវ​គុណប្រយោជន៍​មួយចំនួន ក៏ប៉ុន្តែ ក៏អាច​​បង្ក​នូវ​ផលវិបាក​អវិជ្ជមាន​​ច្រើន​ផងដែរ​​ដល់​សេដ្ឋកិច្ច​ខ្មែរ។
គុណប្រយោជន៍នៃ​ដុល្លារូបនីយកម្ម
គុណប្រយោជន៍ គឺ​នៅត្រង់ថា នៅ​ក្នុងពេល​ដែល​សាធារណជន​មិនមាន​ទំនុកចិត្ត​លើ​លុយរៀល ការ​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​ចាយលុយដុល្លារ​ អាច​បញ្ចៀស​កុំ​ឲ្យ​កម្ពុជា​ត្រូវ​ប្រឈមមុខ​នឹង​​ចលនា​ហូរចេញ​​មូលធន​ទៅក្រៅប្រទេស។
ដោយសារតែ​មិនមាន​​ទំនុកចិត្ត​លើ​លុយរៀល អ្នកមាន​លុយ​មិនចង់​រក្សា​ទុក​លុយរៀលច្រើន​ ហើយ​នាំគ្នា​ស្វះស្វែង​រក​កន្លែង​ទុក​លុយ​ជា​ដុល្លារ ឬ​លុយ​បរទេស​ផ្សេងទៀត​ ដែល​គេ​គិត​ថា​មាន​ហានិភ័យ​តិច​ជាង។ ប្រសិន​បើ​នៅ​កម្ពុជា​ ដុល្លារ​មិនត្រូវ​បាន​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​ធ្វើ​ចរាចរ​យ៉ាង​ទូលំទូលាយ​ដូច​សព្វថ្ងៃ​នេះ​ទេ ដើម្បី​អាច​ទុក​លុយ​ជា​ដុល្លារ គេ​ប្រាកដ​ជា​​ត្រូវ​យក​លុយទៅទុក​នៅ​ក្នុង​ធនាគារ​ឯ​ក្រៅ​ប្រទេស ហើយ​មូលធន​ដែល​​ជា​កត្តា​សំខាន់​សំរាប់​កំណើន​សេដ្ឋកិច្ច​ជាតិ​ នឹង​ត្រូវ​ហូរ​ចេញ​ទៅ​ក្រៅ​ប្រទេស។
ឬ​ក្នុង​ករណី​ខ្លះ​ទៀត អ្នកមាន​លុយ​ ដែល​មិន​ចង់​ទុក​ជា​លុយ​រៀល ហើយ​ក៏​មិន​អាច​ទុក​​ជា​ដុល្លារ​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​បាន អាច​នាំ​គ្នា​យក​លុយ​ទៅទិញ​មាសទុក​ជំនួស​វិញ។ ការទុក​លុយ​ជាមាស​នេះ ក៏​មិនខុស​ពី​ការ​យក​លុយ​ទៅ​ទុក​នៅ​ឯ​ធនាគារ​បរទេស​ដែរ គឺ​វា​នាំ​ឲ្យ​​​កម្ពុជា​ត្រូវ​បាត់បង់​មូលធន សម្រាប់​ជំរុញ​កំណើន​សេដ្ឋកិច្ច។
គុណប្រយោជន៍​មួយ​ទៀត នៃ​ការ​ចាយលុយ​ដុល្លារ គឺ​វា​ជួយ​សម្រួល​ដល់​កម្ពុជា ក្នុងការ​ធ្វើ​សមាហរណកម្ម ក្នុង​ពាណិជ្ជកម្ម​អន្តរជាតិ។ ដុល្លារ​អាមេរិក ដែល​ជា​រូបិយប័ណ្ណ​​​ដ៏​មាន​ស្ថិរភាព​​បាន​ជួយ​កម្ពុជា​ឲ្យ​មាន​ស្ថិរភាព​ម៉ាក្រូសេដ្ឋកិច្ច និងបង្កើត​បរិយាកាស​ដែល​មាន​អំណោយ​ផល សម្រាប់​ការ​ធ្វើ​ជំនួញ។ ការចាយលុយ​ដុល្លារ​​ធ្វើ​ឲ្យ​អ្នក​ជំនួញ​​អាច​កាត់បន្ថយ​ការចំណាយ​ទៅលើ​ការ​ប្តូរ​ប្រាក់ រវាង​លុយរៀល និង​លុយដុល្លារ ហើយ​ហានិភ័យ​នៃ​អត្រា​ប្តូរប្រាក់​ក៏​ត្រូវ​កាត់បន្ថយ​ច្រើន​ផងដែរ។ ទាំងនេះ​គឺ​ជា​កត្តា​សំខាន់​មួយ ដែល​ជំរុញ​ឲ្យ​មាន​វិនិយោគ​បរទេស​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​កម្ពុជា ជាពិសេស នៅ​ក្នុង​វិស័យ​កាត់ដេរ។
គុណវិបត្តិ​នៃ​ដុល្លារូបនីយកម្ម
ព្រះសីវលី
left|រូបភាពតូច| រូបបដិមាកព្រះស៊ីវលី នៅ[[បាងកក|ទីក្រុងបាងកក]] ព្រះសិវលី ជាសាវមួយក្នុងចំនោមសាវទាំង៨០ព្រះអង្គ ដែលអាចហៅថា ព្រះសិវលី ជាព្រះអរហន្ត មួយអង្គផងដែរ ក្នុងពុទ្ធសាសនិកថេរវាទ ។ តាមជំនឿនេះ ព្រះអង្គគឺជាអ្នកការពារនៃការធ្វើដំណើរ ហើយត្រូវបានគេជឿថាអាចការពារពីសំណាងអាក្រក់នៅផ្ទះ ដូចជាភ្លើង ឬចោរកម្មជាដើម។ ការថ្វាយបង្គំរបស់បង្ហាញពីការបញ្ចូលព្រះពុទ្ធសាសនាថេរវាទទៅក្នុងប្រទេសភូមា។
ដុល្លារូបនីយកម្ម
ទន្ទឹម​នឹង​គុណប្រយោជន៍​អស់ទាំងនេះ ការ​ចាយលុយ​ដុល្លារ​ក៏​មាន​គុណវិបត្តិ​ច្រើន​ផងដែរ។ គុណវិបត្តិ​ធំជាងគេ គឺ​កម្ពុជា​ត្រូវ​បាត់បង់​អាវុធ​ដ៏​សំខាន់​មួយ នៅ​ក្នុង​នយោបាយ​ម៉ាក្រូសេដ្ឋកិច្ច គឺ​នយោបាយ​រូបិយវត្ថុ។ ការ​ចាយលុយ​ដុល្លារ​អាមេរិក​យ៉ាង​ទូលំទូលាយ​ដូច​ជា​ពេល​បច្ចុប្បន្ន​នេះ មានន័យថា ទោះចង់មិនចង់ មួយផ្នែកធំ​នៃ​នយោបាយ​រូបិយវត្ថុ​របស់​កម្ពុជា​ត្រូវ​បាន​ផ្ទេរ​ទៅ​ឲ្យ​ធនាគារ​កណ្តាល​អាមេរិក​ជា​អ្នក​ចាត់ចែង​ជំនួស​ធនាគារ​ជាតិ​កម្ពុជា​វិញ។
ព្រះសីវលី
ប្រវត្តិសង្ខេប
កាលពី៩១កប្បមុន (ផែនដីឆេះកាល៩១ដង)     ក្នុងពុទ្ធកាលព្រះសម្មាសម្ពុទ វិបសី (ត្រាស់ដឹងក្នុងកាលមុននៃកប្បនោះ) ព្រះរាជាបានកែនប្រជាជន អោយធ្វើទាន ហើយប្រជាជនឃើញដូចនេះក៏នាំគ្នាធ្វើទានអោយខ្លាំងក្លាជាងព្រះរាជាទៅទៀត។ ពេលព្រះរាជាមកមើលឃើញដូចនេះ ក៏ធ្វើទានខ្លាំងជាងប្រជាជន ទៅទៀត ។ ការធ្វើទានទៅមក ទៅមក អស់កាល៦ដង ក្នុងវគ្គទីប្រាំមួយនោះដែរ ប្រជាជនថានឹងធ្វើកុំអោយព្រះរាជាឈ្នះអោយសោះ នឹងនិមន្ត ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ និង ព្រះសង្ឃទាំងអស់ ដែលមានចំនួន ៦៦០០០០០អង្គ (ប្រជាជនស្ទើរតែមួយប្រទេស ធ្វើទាននេះ ) ។  រាល់អាហារនិងសម្ភារៈដែលត្រូវធ្វើទាន មានទាំងអស់ លើកលែងតែទឹកឃ្មុំស្រស់ ដែលត្រូវយកមកលាយជាមួយទឹកដោះ ។ ប្រជាជនបានឯកភាពគ្នា អោយបុរសម្នាក់យកប្រាក់៤ពាន់គហប្បនៈ ដើររកទិញទឹកឃ្មុំស្រស់ ដែលទើបតែកាចាច់ពីបង្គងថ្មីៗស្រស់ៗ ។ កាលវេលានោះព្រះសិវលី នៅភេទជាគហស្សនៅឡើយ រស់នៅតាមទីជនបទ បានយកឃ្មុំស្រស់យ៉ាងធំ ទៅជួនលោកមេស្រុក ដើម្បីធ្វើជាជំនួន នៅតាមផ្លូវ ក៏បានជួបនឹងបុរសដែលតាមរកទិញទឹកឃ្មុំស្រស់ៗហ្នឹង បុរស់នោះអណាស់ ព្រោះគិតក្នុងចិត្តថា នឹងអាចទិញបានពី មាណព សិវលី។ បុរសនោះសុំទិញឃ្មុំពី មាណព សិវលី ក្នុងតំលៃ មួយគហប្បនៈ មាណពសិវលី គិតក្នុងចិត្តថា ហេតុអ្វីអោយតំលៃ មួយគហប្បនៈចឹង? ដែលឃ្មុំនេះ មិនបានមួយបាតផង ក៏និយាយ មិនលក់នោះទេ ។ អ្នករកទិញនោះ តម្លើងថ្លៃ រហូតដល់៥០គហប្បនៈ ហើយបន្តតម្លើងរហូតដល់ ២០០គហប្បនៈទៀត ។ ឬអ្នកឯងមានហេតុផលអ្វី ? អ្នកលក់ក៏ប្រាប់តាមដំណើររឿង នៃដើមហេតុនេះ ។​មាណព សិវលី ប្រាប់ថា ខ្ញុំមិនលក់ទឹកឃ្មុំនេះនោះទេ តែអ្នកឯងយកទឹកឃ្មុំរបស់ខ្ញុំនេះ ទៅធ្វើជាចង្ហាន់ចុះ តែខ្ញុំសុំចំនែកបុណ្យផង ចូរអ្នកប្រាប់ប្រជាជនទាំងអស់ថា ខ្ញុំសុំចំនែកបុណ្យនៃទាននេះផង ។ (តាមគម្ពីរបង្ហាញថា) ទឹកឃ្មុំនេះ យកទៅលាយនឹងទឹកដោះ បានមួយភាជន៏ ប៉ុន្តែព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ និងព្រះសង្ឃទាំង ៦៦០០០០០អង្គ ឆាន់មិនអស់នោះទេ ។ នៅពេលនោះប្រជាជនឆ្ងល់ថា ទឹកឃ្មុំតិចណាស់ ហេតុអ្វីព្រះសង្ឃឆាន់មិនអស់? ក្នុងន័យនេះ ជាអំណាចនៃព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ ចង់លើកតម្កើងអោយអ្នកធ្វើទាន(មាណព សិវលី) ក្រៃលែងឡើង ។ ក្រោយមកមាណពសីវលី ក៏បានបុណ្យកុសល្យទៅកើតនៅឋានទេវលោក ហើយក៏ធ្លាប់មានកំណើតជាស្តេចចក្រទៀត ។ ចំនេរក្រោយមក ព្រះសិវលី បានមកចាប់កំណើតក្នុង នរគ ពារាណសី ក្នុងវិចិត្រត្រគោល ដែលមានសម្បត្តិស្តុកស្តុម ដោយមិនស្អែតស្អន់នឹងអំណាច ក៏ទៅច្បាំងជាមួយប្រទេសជិតខាងដែលនៅជាប់របងគ្នាហ្នឹង ការច្បាំងនោះក៏ទទួកបាននូវជ័យជំនះ ប៉ុន្តែទៅដល់ទ្វារក្រុងនរគនោះគេបិទទ្វារក្រុងធំ ដែលជាហេតុមិនអាចចូលទៅលុកលុយបាន ។ ក៏នាំទ័ពព័ទ្ធជំវិញនរគនោះ បានផ្ញើររាជសារទៅថា អ្នកទាំងឡាយ ថានៅធ្វើសង្គ្រាមឬអោយរាជ ។ ប្រជានុរាស្រ្តក្នុងនរគនោះឯកភាពគ្នាថា មិនអោយរាជនោះទេ បិទទ្វារនរគក៏បិទទៅចុះ ។ ប្រជាជន ក្នុងនរគរនោះអស់ ៧ឆ្នាំ ៧ខែ និង៧ថ្ងៃ ។ មាតាបានសួរថា កូនវាយឈ្នះនរគនោះហើយឬនៅ ហើយមាតានោះបាននៃនាំថា បិទទាំងច្រកតូចៗទៀតទៅនឹងឈ្នះជាមិនខានឡើយ ។ ក៏បិទតាមម្តាយនោះ ប្រជាជនបានសម្លាប់ស្តេចខ្លួនឯង លើករាជអោយតែម្តងទៅ ។ ដល់តែបាបកម្ម នេះបានជំរុញអោយព្រះសិវលីទៅកើតក្នុងនរក ៧៧៧៧៧៧៧៧៧៧៧៧៧៧៧៧៧៧៧០ឆ្នាំ (ជិតចំនួន ៥០កប្បផែនដី) ហើយមកកើតជាមនុស្ស នៅក្នុងពោះម្តាយរយះពេល ៧ឆ្នាំ ៧ខែ ទៀត។  ពេលដែលឈឺពោះសម្រាលកូននោះប្រើពេល ៧ថ្ងៃទៀត ។ ក្នុងកាលនោះ ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ ព្រះសមណគោត្ត នៃកប្បយើងនេះ បានត្រាស់ដឹងហើយ តែព្រះអង្គមិនបាននិមន្តទៅជួយប្រស់នោះទេ ដោយហេតុមិនទាន់អស់កម្ម នៅថ្ងៃដែលប្រសូត្រនោះ ទើបព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ បាននិមន្តទៅដល់រួចមានពុទ្ធដីការថា សូមអោយនាង សុប្បវាតំ កោធិយធីតា ប្រសូត្របុត្រមក ប្រកបដោយសេរី (តម្រាលគ្នាដែលថាហ្នឹង ព្រះសិវលីក៏ប្រសូត្រមក ) ។ ព្រះសិវលី កើតមក ដោយចេះទាំងនិយាយ និងស្តាប់បានទៀត (ព្រោះនៅក្នុងផ្ទៃ៧ឆ្នាំ ៧ខែនិង៧ថ្ងៃមកហើយ) ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ សួរទៅនាងសុប្បវាតំ ថា នាងចង់បានកូនរបៀបនេះប៉ុន្មាននាក់ទៀត ? នាងខ្ញុំចង់បានកូនរបៀបនេះ ១០ទៀត ព្រោះតែទឹកចិត្តម្តាយ ។
ដុល្លារូបនីយកម្ម
គេ​អាច​និយាយ​ថា អាមេរិក​ជា​មហាអំណាច​សេដ្ឋកិច្ច​ពិភពលោក ហើយ​ធនាគារ​កណ្តាល​អាមេរិក​​ជា​ស្ថាប័ន​ដែលមាន​សមត្ថភាព​ខ្ពស់​ និង​ដែល​គួរ​ឲ្យ​គេ​ទុកចិត្ត​។ ដូច្នេះ បើ​ឲ្យ​​អាមេរិក​ជា​អ្នក​ចាត់ចែង​នយោបាយ​រូបិយវត្ថុ​ជំនួយ​ធនាគារ​ជាតិ​កម្ពុជា វា​ក៏​គួរជា​រឿង​ល្អដែរ។ ក៏ប៉ុន្តែ គេ​មិនគួរ​ភ្លេចទេថា ប្រទេស​នីមួយៗ​មាន​លក្ខណៈពិសេស​រៀងៗ​ខ្លួន និង​មាន​ស្ថានភាព​សេដ្ឋកិច្ច​ខុសៗគ្នា ហើយ​​ពេល​ខ្លះ​​ចាំបាច់​ត្រូវមាន​នយោបាយ​សេដ្ឋកិច្ច​ខុសគ្នា ដើម្បី​ឆ្លើយតប​ទៅនឹង​តម្រូវការ​សេដ្ឋកិច្ច​រៀងៗ​ខ្លួន។
ជំនឿការអុជធូប
ជំនឿការអុជធូប (អង់គ្លេស: Belief in Incense Burning ) គឺជាគ្រឿងផ្សែងក្រអូបត្រូវបានគេជឿថាបង្កើតបរិយាកាសវេទមន្តដែលសមរម្យសម្រាប់ការអញ្ជើញ ហៅ ឬ ពាំនាំពាក្យពេចន៍ទៅកាន់បារមី នៃអាទិទេព និងវិញ្ញាណដែលតែងតែមានវត្តមាននៅជុំវិញអាសនៈ​នៃការបួងសួងនេះ កិច្ចពិធីនៃការអុជធូប ត្រូវបានគេជឿថា បញ្ចេញថាមពលដ៏ច្រើន ដែលផ្ទុកនៅក្នុងធម្មជាតិ ដើម្បីឱ្យវាអាចប្រើប្រាស់ សម្រាប់គោលបំណងវេទមន្ត នៃការបញ្ជូនសារទៅឱ្យចំពោះនរណាម្នាក់ មិនថាជា ទេវតា អរ័ក្សអ្នកតា ដួងវិញ្ញាណ នៃពួកខ្មោចព្រាយបិសាចឡើយ ។
ដុល្លារូបនីយកម្ម
ម្យ៉ាងទៀត រូបិយប័ណ្ណ​ជាតិ​ គឺ​ជា​និមិត្តរូប​ដ៏សំខាន់​មួយ​នៃ​អធិបតេយ្យ​​ជាតិ។ ដូច្នេះ ការ​ចាយលុយរៀល ដែល​ជា​រូបិយប័ណ្ណ​ជាតិ និង​ការ​គ្រប់គ្រង​នយោបាយ​រូបិយវត្ថុ​យ៉ាងពេញលេញ​ដោយ​ខ្លួនឯង វា​មិនត្រឹមតែ​ផ្តល់​ផលប្រយោជន៍​ដល់​សេដ្ឋកិច្ច​ជាតិ​ប៉ុណ្ណោះ​ទេ តែ​វា​ក៏​ជា​​មោទនភាព​របស់​ជាតិ​ខ្មែរ​ទាំងមូល​ផងដែរ។ ក៏ប៉ុន្តែ ដើម្បី​ឲ្យ​លុយរៀល​ត្រូវ​បាន​គេ​ប្រើប្រាស់​ច្រើន និង​ជា​មោទនភាព​របស់​ជាតិ​ខ្មែរ​បាន រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​ចាំបាច់​ត្រូវ​តែ​ដាក់ចេញ​នូវ​នយោបាយ ដើម្បី​ស្តារ​ទំនុកចិត្ត​លើ​លុយរៀល​ឡើងវិញ៕
ព្រះសីវលី
ប្រវត្តិសង្ខេប
សរុបត្រឹមនេះ ព្រះសិវលី បានបួសក្នុងព្រះពុទ្ធសាសនា ហើយសម្រេចជាព្រះអរហន្តមួយព្រះអង្គផងដែរ ដោយអំណាចបុណ្យនៃទានទឹកឃ្មុំ ដោយអំណាចនៃការអស់កម្មពារ និងពរពីព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធ ទើបព្រះសិវលីសម្បូរដោយលាភជាអនេក ច្រើនអស់លើសព្រះអរហន្តទាំងពួង ។
ជំនឿការអុជធូប
អត្ថន័យ​នៃការអុជធូប
The meaning of burning incense
ព្រះសីវលី
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:សាវ័កព្រះពុទ្ធ
ជំនឿការអុជធូប
អត្ថន័យ​នៃការអុជធូប
អត្ថន័យ​នៃការអុជធូប គឺជាការផ្សារភ្ជាប់ ធាតុក្នុងខ្លួន ទៅនិងញាណទាំង៥ នៃរាង្គកាយរបស់មនុស្ស តាមរយៈ​ក្បួនហោរ៉ា (ភាសាចិន: ហុងស៊ុយ​) (អង់គ្លេស: Feng shui) ដែលទស្សន៍ទាយដឹងអំពីថាមពលរបស់មនុស្ស ដើម្បីប្រើវាធ្វើទំនាក់ទំនងទៅនិង អ្វីមួយដែលជាបរិស្ថាននៅជុំវិញខ្លួនរបស់ពួគគេ ។ ដូចនេះ​ការអុជធូប ដែលមិនត្រឹមត្រូវតាមក្បួនតម្រា មិនសមប្រកប ទៅនិងការប្រើប្រាស ត្រូវបានចាត់ទុកថា ជាការអុជធូបដែលមិនផ្សារភ្ចាប់ទៅនិង មជ្ឈដ្ឋានធម្មជាតិនៃញាណ ការអុជធូប​នៅក្នុងជំនឿខ្មែរបុរាណ តែងតែប្រើប្រាសនូវការអុជធូបជាចំនួនសេស ដែលគិតចាប់ពី​ចំនួន (១,៣,៥,៧,៩,១១,២១) ចំនួន​អុជ​ធូបទាំងនេះ មានន័យដូចតទៅ៖
ឧទាហរណ៍​: ការអុជសែនដង្វាយទៅកាន់ព្រលឹងខ្មោច ការអុជសែនបញ្ជៀសពែដើម្បីរំដោះគ្រោះថ្នាក់ផ្សេងៗ ។
នូវក្នុងលទ្ធិថេរវាទ នៃពុទ្ធសាសនាត្រូវបានតំណាងឱ្យព្រះពុទ្ធទាំង ៥ ព្រះអង្គផងដែរ ។​
ឧទាហរណ៍​: ការអុជធូប​ចំពោះតែទេវៈ អទិទេព ដែលមានបារមីខ្លាំងពូកែ លើកអាសនៈជាថ្នាក់៩ ថ្នាក់កម្រិត ធំ មានទំនាក់ទំនងញាណទៅនិងការស្នងរូបនៃបុគ្គល ។
ក្រៅពីការរៀបរាប់ខាងលើនេះរាល់ជនទាំងឡាយណាដែលអុជធូបផ្ទុយពីអត្ថន័យនៃការតំណាលនេះមិនត្រូវបានចាត់ចូលជាជំនឿនៃការអុជធូបបន់ស្រន់តាមបែបខ្មែរនោះទេ ។​
ភូមិគោកត្នោត
គឺជាភូមិមួយ ដែលស្ថិតក្នុងសង្កាត់គោកចក​ ក្រុងសៀមរាប ខេត្ត សៀមរាប មានព្រំប្រទល់ខាងលិចជាប់និង ភូមិ​ ពាម ឃុំ ដូនកែវ ស្រុកពួក ខាងជើងជាប់ភូមិ ប្រាសាទចារ្យ ឃុំ ដូនកែវ ស្រុកពួក ខាងត្បូងជាប់និង បារាយណ៍ទឹកថ្លា ខាងកើតជាប់និង ភូមិ គោកបេង ក្នុងរដ្ឋបាលសង្កាត់គោកចក។ ប្រជាជនដែលរស់នៅក្នុងភូមិនេះគឺអាស្រ័យភោគផលកសិកម្ម បន្ទាប់មក គឺទាញផលពីទេសចរណ៍ និងនេសាទក្នុងបារាយណ៍ទឹកថ្លា។
"ភូមិគោកត្នោត​"​ មានទីតាំង​នៅ​តាម​បណ្ដោយ​​ផ្លូវ​មិត្តភាព កម្ពុជាកូរ៉េ ខាងលិច ទីក្រុងអង្គរធំ
មានព្រុំប្រទល់ ខាងកើតជាប់នឹង ភូមិគោកបេង ខាងលិចជាប់ ភូមិពាម ខាងជើងជានឹង ភូមិប្រសាទចារ្យ
នឹង ខាងត្បូងជាប់នឹងបារាយ័ទឹកថ្លា។ ប្រជាជនរស់នៅមានប្រមាណជាង ចំនួន  400គ្រួសារ ។
ចំពោះការទាក់ទាញវិញ ៖
ភូមិវ័យចំណាស់នេះ ជាប្រភេទភូមិបែបលក្ខណះបុរាណ ដែលមានប្រវត្តិ សូមលើមកពន្យល់ដូចខាងក្រោម៖
ជាភូមិដែលមានទីតាំងអំណោយផលល្អទាក់ទាញអ្នក ទេសចរណ៏ ក្នុងស្រុក នឹង អន្តរជាតិ មកទស្សនាជាពិសេសនៅថ្ងៃសៅរ៏នឹងអាទិត្យចុងសប្តាហ៍។ ភូមិនេះជាភូមិបុរាណ ដោយមានហ៊ុមព័ទ្ធដោយព្រៃប្រឹក្សាដ៏ខៀវស្រងាត់ ។ អ្វីដែលពិសេសគឺ ស្ថិតនៅស្របនឹងបារាយ៏ទឹកថ្លា ដែលភ្ញៀវទេសចរណ៏អាចជិះការណូត លំហែរ, នៅរដូវវស្សា ,​ចំណែកនៅជំវិញ ភ្ញៀវទេសចរណ៏អាច ជិះកង់ទស្សនា ស្រុកស្រែ ជិះទូកលេ់ងកម្សាន្តតាមបារាយ៏ និងគយគន់មើលថ្ងៃលិចយ៉ាងរ៉ូមែនទិកនៅមាត់ទឹក។
យើងខ្ញុំក៏សូមណែនាំកន្លែងមួយចំនួននៅក្នុងភូមិនេះ ដើម្បីអោយបងប្អូនមានភាពងាយស្រូលក្នុងការស្វែងរកកន្លែងកំសាន្ត ៖
សកម្មភាពទស្សនាភូមិ
1.    បារាយ៏ទឹកថ្លា​, ជិះទូក, កំសាន្ត,បង់ត្រី, នេសាទ, 2.    ជិះកង់ទស្សនាតាមភូមិ
5.    ការចូលរួម អធិស្ថាន នៅព្រះវិហារថ្វាយបង្គំ  ព្រះវិហារគោកត្នោត លេខទូរស័ព្ទ 0973758188
6.    គម្រោងសហគមន៏៖  អង្គការ ,steping stone!!…
លក្ខណះពិសេសមានក្នុងភូមិ ៖
១. ផលិតផល កែឆ្នៃ
គម្រោងថ្មីៗ សម្រាប់ភូមិ
១.រដ្ឋបាល!! ស្ពាន !!​ផ្លូវ ភ្លើង!!
២.តំបន់ទេសចរណ៏កែឆ្នៃ
អំពីតួនាទីនឹងកាតព្វកិច្ចនានា ក្នុងភូមិ
មេភូមិ ឈ្មោះ ណាំ នឿម!
លេខទូរស័ព្ទ៖
ស្នាក់ការ ប្រជាការពារមាន៖ កន្លែង៖
{| class="wikitable sortable mw-collapsible mw-collapsed"
លក្ខណះរួមចំនួនប្រជាសាស្រ្ត
១. ប្រជាជនសរុប
២. សរុបប្រុស
៣.សរុបស្រី
៥. អយុពី ០ ដល់ ១៧ឆ្នាំ
៦.អាយុ១៨ ដល់ ៦០ឆ្នាំ
៧. អាយុ ៦១  ឆ្នាំឡើង
១. ប្រភេទផ្ទះ
'''ក. ប្រក់ក្បឿង'''
'''ខ. ប្រក់ស្បូវ'''
ចម្បង
ដំណាំពេលវែង
ដំណាំពេលខ្លី
ស្រូវ ផ្ទៃដី
ដីស្រែមានប្រព័ន្ធស្រោជស្រព
គ្រឿងយន្តកសិកម្ម
ម៉ាស៊ីនភ្ជួរដី
ម៉ាស៊ីច្រូតស្រូវ
ផលិតកម្ម
ទៅបរទេស
សុបផ្ទៃដី
សរុបប្រវែងផ្លូវ
រដ្ឋ
ឯកជន
អង្គការក្រៅរដ្ឋាភិបាល
ព្រះវិហារ សាសនា
១.កុមាកំព្រា
២ចាស់ជរា
ដីធ្លី
បទព្រហ្មទណ្ឌ
មេភូមិ៖ មេភូមិជាតំណាងអោយប្រជាពលរដ្ឋទាំងអស់នៅក្នុងភូមិ និងជាខ្សែរយៈចម្បងសម្រាប់តភ្ជាប់ទំនាក់ទំនងរវាងភូមិ និង​ក្រុម​ប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់។ មេភូមិ អនុប្រធានភូមិ និងសមាជិកភូមិ ជា​តំណាង​ភូមិ ក្នុង​ការ​ពិគ្រោះ​យោបល់​ជាមួយ​គណៈកម្មាធិការ​ផ្តល់​យោបល់​អំពី​កិច្ចការ ភូមិ។ ក្នុង​ការ​សម្រេច​បញ្ហា​ណា​មួយ​ដែល​ពាក់ព័ន្ធ​នឹង​ភូមិ ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ ត្រូវ​ពិគ្រោះ​យោបល់​ជាមួយ​មេភូមិ​ជា​មុនសិន។ ​មេភូមិ​មិនមាន​សិទ្ធិ​អំណាច​ចុះ​ហត្ថលេខា​លើ​កិច្ចសន្យា ឬការផ្ទេរអំណាច ឬការចាត់ចែងដទៃទៀត ក្នុង​នាម​ភូមិ​បាន​ឡើយ។ ចំពោះបែបបទនិងនីតិវិធីនៃការជ្រើសរើសមេភូមិគោកត្នោត ត្រូវ​បាន​កំណត់​ដោយ​ក្រសួងមហាផ្ទៃ។[1]
អំពីក្របខណ្ឌគតិយុត្តិស្តីអំពីភូមិ
១. សេចក្តីណែនាំអំពីការជ្រើសរសើមេភូមិ
នីតិវិធីជ្រើសរើសមេភូមិ
យោងតាមច្បាប់ស្តីពីការគ្រប់គ្រងរដ្ឋបាលឃុំ សង្កាត់ អនុក្រឹត្យស្តីពីការធ្វើវិមជ្ឈការ អំណាច
តួនាទី និងភារកិច្ចទៅឱ្យក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ និងយោងតាមការសំរេចនៃកិច្ច ប្រជុំគណៈកម្មាធិការជាតិគាំទ្រឃុំ សង្កាត់លើកទី ២១ កាលពីថ្ងៃទី ០១ ខែ មីនា ឆ្នាំ ២០០៦ ក្រសួងមហាផ្ទៃសូមធ្វើការណែនាំស្តីពីបែបបទ នីតិវិធីនៃការជ្រើសែ សមេភូមិ ការចូលកាន់តំណែង ការ ផ្លាស់ប្តូរមេភូមិ ការតែងតាំង ជំនួយការមេភូមិ និងតួនាទី ភារកិច្ច ។
១. អំពីភូមិ
ភូមិ មិនមែនជាថ្នាក់រដ្ឋ បាលដែលបានចែងក្នុងរដ្ឋធម្មនុញ្ញឡើយ ។ភូមិ គឺជាកន្លែងប្រមូលផ្តុំដោយផ្ទះ និងគ្រួសារប្រជាពលរដ្ឋជាច្រើន ។ ភូមិជា ច្រើនរួមផ្តុំគ្នាបង្កើត បានឃុំឬសង្កាត់មួយ។
ភូមិគោកគោកត្នោត មេភូមិម្នាក់ អមដោយអនុប្រធានភូមិម្នាក់ និង សមាជិកភូមិម្នាក់ជាជំនួយការ ។ ២. បែបបទ និងនីតិវិធីនៃការជ្រើសរើសបេភូមិ​  អនុលោមតាមមាត្រា ៣០ និងមាត្រា ៨៦ នៃច្បាប់ស្តីពីការគ្រប់គ្រងរដ្ឋបាលឃុំ សង្កាត់ ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ក្នុងអាណត្តិទី១នេះ ត្រូវធ្វើការជ្រើសរើសមេភូមិនៅគ្រប់ ភូមិទាំងអស់ដែលស្ថិតក្នុងដែនសមត្ថកិច្ចរបស់ខ្លួន ។ ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់នីមួយៗ ត្រូវចាត់ឱ្យ មេឃុំ ចៅសង្កាត់របស់ខ្លួន ធ្វើសេចក្តីរាយការណ៍អំពីឈ្មោះភូមិដែលក្រសួងមហាផ្ទៃបានទទួលស្គាល់ ជាផ្លូវការ ។ ដើម្បីជ្រើសរើសមេភូមិសំរាប់ភូមិនីមួយៗ ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ត្រូវអនុវត្ត៖
ខ-បេក្ខជនមេភូមិ គឺជាប្រជាពលរដ្ឋខ្មែរទាំងពីរភេទ ដែលមានលក្ខណៈសម្បត្តិជួប ខាងក្រោម ។
- មានសញ្ជាតិខ្មែរ - មានឈ្មោះក្នុងបញ្ជីឈ្មោះបោះឆ្នោតក្នុងឃុំ សង្កាត់ដែលសាមីខ្លួនកំពុងរស់នៅ - មានអាយុយ៉ាងតិច ២៥ ឆ្នាំ គិតត្រឹមថ្ងៃជាក់ល្មើបេក្ខជន - ចេះអាន និងចេះសរសេរអក្សរខ្មែរ
- មានទីលំនៅអចិន្ត្រៃយ៍ក្នុងភូមិដែលបានដាក់ស្នើបេក្ខជននេះ យ៉ាងតិច ០៦ ខែ ជាប់ៗគ្នា ។
ឃ- ក្រោយពីបានរៀបចំបេក្ខជនសំរាប់ភូមិនីមួយៗរួចហើយ ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ ត្រូវរៀបចំអនុម័តបង្កើតគណៈកម្មការបោះឆ្នោតដែលមានសមាជិកយ៉ាងច្រើនត្រឹម ០៣រូប ដោយមានស្មៀនឃុំ សង្កាត់ចូលរួមផងដែរ ។ គណៈកម្មការបោះឆ្នោត ត្រូវរៀបចំសន្លឹក ឆ្នោត សំរាប់ភូមិនីមួយៗ ។ សន្លឹកឆ្នោតសំរាប់ភូមិនីមួយៗ ត្រូវប្រើក្រដាសពណ៌ស ដែល មានទំហំប៉ុនគ្នា ដោយសរសេរនូវឈ្មោះបេក្ខជន (សរសេរដោយដៃ ឬដោយម៉ាស៊ីន អង្គុលីលេខ ឬដោយកុំព្យូទ័រ) ដែលបានដាក់ស្នើដោយមេឃុំ ចៅសង្កាត់ ជំទប់ ចៅ សង្កាត់រង ទៅតាមលំដាប់អក្សរនៃឈ្មោះរបស់បេក្ខជនម្នាក់ៗ។ សន្លឹកឆ្នោត សំរាប់ភូមិ នីមួយៗនោះ ត្រូវរៀបចំឱ្យ មានចំនួនស្មើនឹងចំនួនសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់សាមី ។ សន្លឹកឆ្នោត សំរាប់បេក្ខជននៃភូមិនីមួយៗ ត្រូវមានត្រារបស់ឃុំ សង្កាត់ដែលបោះនៅលើ ខ្នងនៃសន្លឹកឆ្នោត ។
ង-បន្ទាប់ពីបានរៀបចំសន្លឹកឆ្នោតតាមភូមិនីមួយៗចំណុះឃុំ សង្កាត់ របស់ខ្លួនរួច ហើយ គណៈកម្មការបោះឆ្នោត តាមរយៈមេឃុំ ចៅសង្កាត់ ត្រូវដាក់ជូនកិច្ចប្រជុំក្រុម ប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់របស់ខ្លួន ដើម្បីរៀបចំបោះឆ្នោតជ្រើសរើសម្តងមួយភូមិៗក្នុងរយៈពេលមិន
ឱ្យ លើសពី ០៧ថ្ងៃ បន្ទាប់ពីថ្ងៃដាក់ស្នើបេក្ខជននោះ ។
ច- មុនចាប់ផ្តើមបោះឆ្នោតជ្រើសរើសមេភូមិ អធិបតីនៃអង្គប្រជុំត្រូវធ្វើសេចក្តីរាយ ការណ៍ជូនកិច្ចប្រជុំក្រុមប្រឹក្សារបស់ខ្លួន អំពីគោលការណ៍សំខាន់ៗនៃការបោះឆ្នោតជ្រើស វើសមេភូមិ រួចហើយត្រូវប្រគល់ភារកិច្ចជូនគណៈកម្មការបោះឆ្នោតដើម្បីរៀបចំនីតិវិធី ដូច ខាងក្រោម ។
-សន្ធឹកឆ្នោតសំរាប់ភូមិនីមួយៗ ត្រូវរៀបចំឱ្យ មានចំនួនស្មើនឹងសមាជិកក្រុមប្រឹក្សា ឃុំ សង្កាត់ ។ សន្លឹកឆ្នោតសំរាប់ភូមិនីមួយៗ ត្រូវរៀបចំឱ្យ ដូចៗគ្នានូវទំរង់ទំហំ និង ឈ្មោះបេក្ខជន ។
- រាយការណ៍ជូនកិច្ចប្រជុំក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់របស់ខ្លួន អំពីឈ្មោះបេក្ខជនសំរាប់ ភូមិនីមួយៗ ។
• សមាជិកក្រុមប្រឹក្សាម្នាក់ត្រូវគូសជ្រើសយកបេក្ខជនដែលខ្លួនគាំទ្រតែម្នាក់ប៉ុណ្ណោះ លើសន្ធឹកឆ្នោតដែលបានចែកជួនដោយគណៈកម្មការបោះឆ្នោត ។ -សន្ធឹកឆ្នោតមិនបានការជាសន្លឹកឆ្នោតដែល :
+ មិនមែនជាសន្លឹកឆ្នោតដែល បានបែកជូនដោយគណៈកម្មការបោះឆ្នោត + គ្មានត្រារបស់ឃុំ សង្កាត់ + គូសគទ្របេក្ខជនលើសពីម្នាក់
_មិនមានគំនូសគាំទ្របេក្ខជនណាម្នាក់ + មានសញ្ញាដែលធ្វើឱ្យ គេស្គាល់អ្នកបោះឆ្នោត + រហែក ឬខូច + មានតំនួស តែគណៈកម្មការរៀបចំការបោះឆ្នោតមិនអាចកំណត់បានថា
គាំទ្របេក្ខជនណាមួយ ។ - បន្ទាប់ពី បានណែនាំពីគោលការណ៍នៃការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសរួចរាល់ហើយ គណៈកម្មការបោះឆ្នោតត្រូវចែកសម្លឹកឆ្នោតជូនសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាដែលមានវត្តមានក្នុង កិច្ចប្រជុំ ឡឺបោះឆ្នោតជ្រើសរើស សមេភូមិម្ដងមួយភូមិៗ ។,
៥-ក្រោយពីសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាគ្រប់ៗរូប ដែលមានវត្តមានក្នុងកិច្ចប្រជុំ បានបោះ ឆ្នោតជ្រើសរើសរួចរាល់អស់ហើយ គណៈកម្មការបោះឆ្នោតត្រូវធ្វើការរាប់សន្លឹកឆ្នោតភូមិ ដែលបានបោះឆ្នោតនោះនៅចំពោះមុខអង្គប្រជុំ ដោយកត់ត្រាលទ្ធផលនៃការបោះឆ្នោត
ជ្រើសរើស សមេភូមិនៃភូមិនីមួយៗនោះ នៅលើក្ដារខៀន ឬផ្ទាំងក្រដាសស រួចហើយអធិបតី នៃអង្គប្រជុំត្រូវប្រកាសលទ្ធផលនៃការបោះឆ្នោត បន្ទាប់ពីការរាប់សន្លឹកឆ្នោតហើយភ្លាម ។
ឃ- បន្ទាប់មកអធិបតីនៃអង្គប្រជុំ ត្រូវចាត់ឱ្យ គណៈកម្មការបោះឆ្នោត រៀបចំបោះ ឆ្នោតជ្រើសរើស សមេភូមិផ្សេងទៀតដែលនៅសល់ជាបន្តបន្ទាប់រហូតគ្រប់ចំនួនភូមិដែលបាន ទទួលស្គាល់ជាផ្លូវការ។
ញ- បេក្ខជនដែលជាប់ឆ្នោត គឺជាបេក្ខជនដែលមានសម្លេងឆ្នោតគាំទ្រច្រើនជាងគេ ហើយសម្លេងគាំទ្រនោះ ត្រូវមានចំនួនលើសពីពាក់កណ្តាលនៃសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ទាំងមូល ។
៩- ចំពោះបេក្ខជនភូមិណាដែលមិន បានទទួលសម្លេងឆ្នោតគាំទ្រលើសពីពាក់កណ្តោល នៃសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាទាំងមូល អធិបតីនៃអង្គប្រជុំត្រូវចាត់ឱ្យ មេឃុំ ចៅសង្កាត់ ជំទប់ ចៅសង្កាត់រង ដាក់ស្នើបេក្ខជនជាថ្មីសំរាប់ភូមិនោះ ទៅតាមបែបបទ នីតិវិធី ដូចមានចែង ក្នុងចំណុច ក ខ គ និង ឃ ។
ក្នុងករណីនេះ ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ត្រូវកោះប្រជុំដើម្បីបោះឆ្នោតជ្រើសរើសលើ បេក្ខជនមេភូមិនោះជាលើកទី២ ទៅតាមបែបបទ នីតិវិធីនៃការបោះឆ្នោតចាប់ពីចំណុច ច ដល់ចំណុច ដ ខាងលើ ក្នុងរយៈពេលយ៉ាងយូរ០៧ថ្ងៃ បន្ទាប់ពីថ្ងៃបោះឆ្នោតលើកទី១ ។
នៅក្នុងការបោះឆ្នោតលើកទី២នេះ ប្រសិនបើបេក្ខជននៅតែ មិន បានទទួលសម្លេង ឆ្នោតគាំទ្រលើសពីពាក់កណ្តោលនៃសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាទាំងមូលទៀត អធិបតីនៃអង្គប្រជុំ ត្រូវចាត់ឱ្យ មេឃុំ ចៅសង្កាត់ជ្រើសយកតែបេក្ខជនពីររូបដែលមានសម្លេងឆ្នោតគាំទ្រ បន្ត បន្ទាប់គ្នាមកធ្វើការបោះឆ្នោតជ្រើសរើស សសារឡើងវិញភ្លាម ។ ក្នុងការបោះឆ្នោតលើកចុង ក្រោយនេះ បើគ្មានបេក្ខជនណាម្នាក់ បានទទួលសម្លេងឆ្នោតគាំទ្រ គ្រប់គ្រាន់ ដូចមានចែង ក្នុងចំណុច ញ ខាងលើនេះទេ ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ត្រូវ : 1
-សំរេចជ្រើសយកបេក្ខជនជាស្ត្រីធ្វើជាមេភូមិ បើក្នុងចំណោមបេក្ខជនទាំងពីរ
ខាងលើនេះមានម្នាក់ជាស្ត្រី -សំរេចជ្រើសយកបេក្ខជនដែលមានអាយុចាស់ជាងធ្វើជាមេភូមិ ឃីសិនជា
បេក្ខជនទាំងពីរខាងលើនេះជាបុរស ។ បេក្ខជនមេភូមិទាំងឡាយណាដែលក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់បានបោះ
ឆ្នោតជ្រើសរើស
រួចហើយ មេឃុំ ចៅសង្កាត់ត្រូវចេញសេចក្តីសំរេចតែងតាំងមេភូមិនីមួយៗនោះក្នុងរយៈ ពេល ០៧ថ្ងៃយ៉ាងយូរ បន្ទាប់ពីថ្ងៃដែលក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ បានបោះឆ្នោត ។ ៣- អំពីការតែងតាំងជំនួយការមេភូមិ អនុលោមតាមមាត្រា ៣០ និងមាត្រា ៨៦ នៃច្បាប់ស្តីពីការគ្រប់គ្រងរដ្ឋបាលឃុំ សង្កាត់ មេឃុំ ចៅសង្កាត់ត្រូវណែនាំមេភូមិនីមួយៗដែលបានទទួលការតែងតាំងជាផ្លូវការ រួចហើយនោះ អោយធ្វើការដាក់បេក្ខជនជំនួយការរបស់ខ្លួនជាអនុប្រធាន និងសមាជិក ភូមិ រួចហើយលើក សំណើដល់មេឃុំ ចៅសង្កាត់សាមីដើម្បីដាក់ជូនក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ របស់ខ្លួន ពិនិត្យ និងអនុម័តក្នុងរយៈពេលយ៉ាងយូរ ០៧ ថ្ងៃ បន្ទាប់ពីថ្ងៃតែងតាំងមេភូមិ នោះជាផ្លូវការ ។ក្នុងការរៀបចំបេក្ខជនអនុប្រធាន និងសមាជិកភូមិដីមួយ។ មេភូមិ និងមេឃុំ ចៅ សង្កាត់ ត្រូវរៀបចំឱ្យ មានបេក្ខជនត្រ័យ៉ាងហោចណាស់ម្នាក់សំរាប់មុខតំណែងអនុប្រធាន ភូមិ ឬសមាជិកភូមិ ចំពោះភូមិទាំងឡាយណាដែលមានមេភូមិជាបុរស ។បេក្ខជនសំរាប់មុខតំណែងអនុប្រធាន និងសមាជិកភូមិ មានលក្ខណៈសម្បត្តិដូចគ្នា នឹងមេភូមិ ដូច បានកំណត់ក្នុងចំណុច ខ នៃចំណុចទី២ ខាងលើ ។ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ ត្រូវអនុម័តដោយលើកដៃ លើបេក្ខជនអនុប្រធាន និង សមាជិកភូមិនីមួយៗចំណុះឃុំ សង្កាត់របស់ខ្លួន តាមសម្លេងភាគច្រើននៃសមាជិកក្រុម ប្រឹក្សាទាំងមូល ក្នុងរយៈពេល ០៥ថ្ងៃ បន្ទាប់ពីថ្ងៃទទួលបេក្ខជននេះ ។
ក្នុងពេលអនុម័ត ប្រសិនបើមានសម្លេងស្មើគ្នា សម្លេងអធិបតីនៃអង្គប្រជុំមាន ឧត្តមានុភាព ។ ផ្ទុយទៅវិញប្រសិនបើបេក្ខជនសំរាប់មុខតំណែងជាអនុប្រធានភូមិ ឬ សមាជិកភូមិនៃភូមិណាមួយដែលមិន បានទទួលការគាំទ្រពីក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ទេនោះ ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ត្រូវចាត់ឱ្យ មេឃុំ ចៅសង្កាត់របស់ខ្លួនពិគ្រោះពិភាក្សាជាមួយ ជំទប់ ចៅសង្កាត់រង ដើម្បីណែនមេភូមិឱ្យ ដាក់ស្នើបេក្ខជនជាលើកទី២ ក្នុងរយៈពេល ០៥ថ្ងៃ យ៉ាងយូរ ។
ក្នុងករណីនេះ ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ត្រូវកោះប្រជុំវិសាមញ្ញដើម្បីពិនិត្យ និងអនុម័ត នៅលើបេក្ខជន ជំនួយការនោះជាលើកទី២ ក្នុងរយៈពេលយ៉ាងយូរ ០៧ថ្ងៃ បន្ទាប់ពីថ្ងៃ ដែល បានដាក់ស្នើបេក្ខភាព ។
លើកទី២នេះ ប្រសិនបើបេក្ខជនដែលបានដាក់ស្នើនេះនៅតែមិន បានទទួលការ គាំទ្រពីក្រុមប្រឹក្សាឃុំសង្កាត់ ដោយសម្លេងភាគច្រើននៃសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាទាំងមូល ទេនោះ ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ត្រូវចាត់ឱ្យ បោះឆ្នោតគាំទ្រ ម្តងទៀត “ដោយសម្លេងភាគ,ច្រើននៃសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ដែល បានចូលរួម ។
បេក្ខជនជំនួយការមេភូមិទាំងឡាយណាដែលក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ បានអនុម័តយល់ ព្រមរួចហើយ មេឃុំ ចៅសង្កាត់ត្រូវចេញសេចក្តីសំរេចតែងតាំងជំនួយការមេភូមិនីមួយៗ នោះក្នុងរយៈពេល ០៧ថ្ងៃ យ៉ាងយូរបន្ទាប់ពីថ្ងៃដែលក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ បានអនុម័ត ។ប្រធាន អនុប្រធាន និងសមាជិកភូមិក្នុងមុខតំណែងត្រូវបានបន្តការងាររហូតដល់ មានការតែងតាំងមេភូមិ អនុប្រធានភូមិ និងសមាជិកភូមិថ្មីមកជំនួស។
ប្រធាន អនុប្រធាន និងសមាជិកភូមិក្នុងមុខតំណែងអាចត្រូវជ្រើសរើស សជា បេក្ខជនសំរាប់មុខតំណែងមេភូមិ ឬអនុប្រធានភូមិ ឬសមាជិកភូមិបានឱ្យ តែជននោះ មានលក្ខណៈសម្បត្តិគ្រប់គ្រាន់សបតាមការណែនាំនេះ។
មេភូមិ អនុប្រធានភូមិ និងសមាជិកភូមិ មិនត្រូវបានកំណត់អាណត្តិការងារឡើយ។
មេភូមិ អនុប្រធានភូមិ និងសមាជិកភូម៏ ត្រូវ បាត់បង់ពីមុខតំណែងក្នុងករណីណា មួយដូចខាងក្រោម
- សាមីខ្លួនទទួលមរណភាព
- សាមីខ្លួនដាក់ពាសូសុំលាឈប់ពីមុខតំណែងជាលាយល័ក្ខអក្សរ
- សាមីខ្លួន បាត់បង់សម្បទាវិជ្ជាជីវៈដោយមានលិខិតបញ្ជាក់ពីភ្នាក់ងារមានសមត្ថកិច្ច
- សាមីខ្លួនត្រូវបានលប់ឈ្មោះចេញពីបញ្ជីឈ្មោះអ្នកបោះឆ្នោតនៃឃុំ សង្កាត់របស់ខ្លួន
- សាមីខ្លួនត្រូវតុលាការផ្ដន្ទាទោសពីបទឧក្រិដ្ឋ ឬមជ្ឈមណាមួយ - សាមីខ្លួនផ្លាស់ទីលំនៅទៅភូមិផ្សេង
- សាមីខ្លួនមានកំហុសឆ្គងក្នុងការងារ ហើយត្រូវបញ្ឈប់មុខតំណែងដោយក្រុម ប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់របស់ខ្លួន ។មេភូមិ ឬអនុប្រធានភូមិ ឬសមាជិកភូមិ ដែលអនុវត្តផ្ទុយពីតួនាទី ភារកិច្ច និង របៀបរប ការងារ ដូចមានចែងក្នុងចំណុចទី ៥ នៃសេចក្តីណែននេះ ត្រូវចាត់ទុកថាមាន កំហុសឆ្គងក្នុងការងារ ។
ក្នុងករណីមានមេភូមិ ឬអនុប្រធានភូមិ ឬសមាជិកភូមិមួយ ដែលបានប្រព្រឹត្ត ខុសឆ្គងក្នុងការងារ មេឃុំ ចៅសង្កាត់សាមី ត្រូវធ្វើការណែនាំជាលាយល័ក្ខអក្សរ សាមី ខ្លួនលំអចំណុចខុសឆ្គងទាំងនោះ និងត្រូវធ្វើសេចក្តីរាយការណ៍ជូនក្នុងកិច្ចប្រជុំបន្ទាប់ របស់ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់របស់ខ្លួន ។
ក្នុងករណីដែលបានទទួលការណែនាំហើយ ប៉ុន្តែ សាមីខ្លួននៅតែប្រព្រឹត្តខុសឆ្គងបន្តទៀតនោះ មេឃុំ ចៅសង្កាត់ត្រូវធ្វើសេចក្តីរាយការណ៍ជូនក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ ហើយក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ ត្រូវកោះអញ្ជើញសាមីខ្លួនអោយ មកទទួលការណែនាំនៅក្នុងកិច្ចប្រជុំក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ ដោយមានចុះក្នុងកំណត់ហេតុ នៃកិច្ចប្រជុំក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ដើម្បីឱ្យ សាមីខ្លួនធ្វើការកែលំអកំហុសឆ្គង។ ក្រោយពី បានទទួលការណែនាំពីក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់រួចហើយ ប្រសិនប៊ីសាមីខ្លួនមិនព្រមរាង ចាល មេឃុំ ចៅសង្កាត់ត្រូវធ្វើសេចក្តីរាយការណ៍ជូនក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ និងស្នើសុំឱ្យ ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់សំរេចអនុម័ត បញ្ឈប់ជននោះពីមុខតំណែងតាមសម្លេងភាគច្រើននៃ ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ទាំងមូល ។
- មេភូមិ ជាតំណាងឱ្យ ប្រជាពលរដ្ឋទាំងអស់នៅក្នុងភូមិ និងជាខ្សែរយៈចម្បង សំរាប់តភ្ជាប់ទំនាក់ទំនងរវាងភូមិ និងក្រុមប្រឹក្សាឃុំសង្កាត់។
- ក្នុងការអនុវត្តការងារ មេភូមិត្រូវ :
១. បង្កើនការពិគ្រោះយោបល់ ទទួលការណែនាំ និងធ្វើកិច្ចសហប្រតិបត្តិការ ជាមួយក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់របស់ខ្លួន
២. ចូលរួមក្នុងកិច្ចប្រជុំគណៈកម្មាធិការនានារបស់ឃុំ សង្កាត់ នៅពេលដែល ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់តម្រូវ ដើម្បីផ្តល់យោបល់អំពីកិច្ចការដែលពាក់ព័ន្ធក្នុងភូមិរបស់ខ្លួន មានជាអាទិ៍ :
+ ផ្តល់យោបល់ដល់គណៈកម្មាធិការកិច្ចការភូមិអំពីតម្រូវការនិងផលប្រយោជន៍ របស់ភូមិ
+ ផ្តល់យោបល់ដល់គណៈកម្មាធិការកិច្ចការភូមិ អំពីរបៀបបង្កើន និងកសាង សមត្ថភាព និង ធនធានរបស់ភូមិ
+ ផ្តល់យោបល់ដល់គណៈកម្មាធិការផែនការអភិវឌ្ឍន៍ និងថវិកា អំពី :
• តម្រូវការ និងអាទិភាពរបស់ភូមិ ដើម្បីបញ្ចូលក្នុងថវិកានិងផែនការ
អភិវឌ្ឍន៍ឃុំ សង្កាត់ • អនុវត្តថវិកា និងផែនការអភិវឌ្ឍន៍ឃុំ សង្កាត់ក្នុងភូមិរបស់ខ្លួន • ត្រួតពិនិត្យ និងវាយតម្លៃការអនុវត្តថវិកា និងផែនការអភិវឌ្ឍន៍
របស់ឃុំ សង្កាត់ក្នុងភូមិរបស់ខ្លួន ។
- មេភូមិត្រូវធ្វើសេចក្តីរាយការណ៍រាល់បញ្ហាដែលពាក់ព័ន្ធនឹងភូមិរបស់ខ្លួន ដើម្បី ដាក់បញ្ចូលក្នុងរបាយការណ៍ប្រចាំឆ្នាំរបស់ក្រុមប្រឹក្សាឃុំសង្កាត់។
- មេភូមិត្រូវទទួលខុសត្រូវអនុវត្តកិច្ចការដែល បានប្រគល់ឱ្យ ដោយក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់របស់ខ្លួន ។
- មេភូមិ មិនមានសិទ្ធិអំណាចចុះហត្ថលេខាលើកិច្ចសន្យា ឬការផ្ទេរអំណាច ឬ ការចាត់ចែង ដទៃទៀតក្នុងនាមភូមិបានឡើយ ។
- មេភូមិ អនុប្រធានភូមិ និងសមាជិកភូមិ ត្រូវជួបប្រជុំគ្នាយ៉ាងតិចមួយដងក្នុង មួយខែ ។
• មេភូមិ អនុប្រធានភូមិ និងសមាជិកភូមិ ត្រូវធ្វើការពិគ្រោះឱ្យបានទៀងទាត់ជា មួយប្រជាពលរដ្ឋក្នុងភូមិរបស់ខ្លួន ។
ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ ត្រូវពិភាក្សាជាមួយមេភូមិ ដើម្បីរៀបចំឱ្យ មានទីកន្លែង សំរាប់មេភូមិជួបប្រាស្រ័យជាមួយមជ្ឈដ្ឋាននានាតាមភូមិនីមួយៗ។
ទីកន្លែងនោះ អាចជាទីស្នាក់ការភូមិចំពោះកន្លែងដែលមានទីស្នាក់ការភូមិ។ ចំពោះកន្លែងដែលគ្មានទីស្នាក់ការភូមិ ត្រូវពិគ្រោះពិភាក្សាគ្នា ដើម្បីរកទីកន្លែងសមស្រប ណាមួយ ដែលអាចជាសាលារៀន វត្តអារាម វិហារសាសនា អគារសាធារណៈ ឬ គេហដ្ឋានផ្ទាល់របស់មេភូមិ ។ ការជ្រើសរើសយកកន្លែងទាំងនោះ ត្រូវមានការពិគ្រោះ ពិភាក្សាឱ្យឯកភាពគ្នាពីក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ មេភូមិ អនុប្រធានភូមិ សមាជិកភូមិ និង ត្រូវមានការយល់ព្រមជាមុនពីម្ចាស់ទីកន្លែងទាំងនោះ ។ ,,, មេភូមិ និងក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ ត្រូវ ផ្សព្វផ្សាយទីកន្លែងនោះដល់សាធារណៈជន ។
ទីកន្លែងនោះត្រូវបើកទទួលប្រជាពលរដ្ឋយ៉ាងហោចណាស់មួយថ្ងៃក្នុងមួយសប្តាហ៍។ មេភូមិ ឬអនុប្រធានភូមិ ឬសមាជិកភូមិ ត្រូវមានវត្តមាននៅទីកន្លែងដែលបាន →
កំណត់នោះ នាថ្ងៃនោះ ដើម្បីជួបប្រជាពលរដ្ឋ ។
ក្រៅពីការ ជួបប្រាស្រ័យជាទៀងទាត់ជាមួយប្រជាពលរដ្ឋរបស់ខ្លួននៅទីកន្លែងដែល បានកំណត់នោះ មេភូមិ អនុប្រធានភូមិ និងសមាជិកភូមិ អាចនឹងជួបប្រាស្រ័យផ្ទាល់ ជាមួយប្រជាពលរដ្ឋក្នុងភូមិរបស់ខ្លួនជាប្រចាំតាមការចាំបាច់ ។មេភូមិត្រូវធានាផ្តល់ពត៌មានជាឯកសារជាសាធារណៈដែលពាក់ព័ន្ធនឹងភូមិរបស់ខ្លួន ជូនដល់ប្រជាពលរដ្ឋរបស់ខ្លួន ។ ឯកសារពត៌មានទាំងនោះអាចរួមមាន ពត៌មាន ស្តីពីការ ប្រជុំរបស់ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ផែនការអភិវឌ្ឍន៍ និងថវិកាឃុំសង្កាត់។
សិទ្ធអំណាចរបស់មេភូមិ
មេភូមិ ពុំមានសិទ្ធិអំណាចសំរេចបញ្ហាណាមួយដែលស្ថិតក្នុង សមត្ថកិច្ចរបស់ក្រុម ប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ ដោយគ្មានការផ្ទេរអំណាចពីក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់ ស្របតាមប្រកាស របស់ក្រសួងមហាផ្ទៃ ដែលបានអនុម័តយល់ព្រមដោយគណៈកម្មាធិការជាតិគាំទ្រឃុំសង្កាត់ បានឡើយ ។ក្រុមប្រឹក្សាឃុំ សង្កាត់មិនអាចផ្ទេរអំណាចដល់បុគ្គល ឬគណៈកម្មាធិការ ឬអង្គការ ណាមួយនៅក្នុងភូមិបានឡើយ លើកលែងតែមានការអនុញ្ញាតដែលបានចែងក្នុងប្រកាស របស់ក្រសួមហាផ្ទៃ ដែលបានអនុម័តយល់ព្រមដោយគណៈកម្មាធិការជាតិគាំទ្រឃុំ សង្កាត់។ ដើម្បីធានាអនុវត្តនូវតួនាទី ភារកិច្ចខាងលើនេះ មេភូមិ អនុប្រធានភូមិ និង សមាធំកភូមិ ត្រូវបានធ្វើការបែងចែកប្រគល់ភារកិច្ច ដូចខាងក្រោម +
- មេភូមិទទួលខុសត្រូវរួមក្នុងភូមិរបស់ខ្លួន
- អនុប្រធានភូមិទទួលជំនួសមេភូមិ ក្នុងពេលដែលមេភូមិអវត្តមាន ដោយមាន មូលហេតុច្បាស់លាស់ ដូចជា មានជម្ងឺ ឬមានបេសកកម្មក្រៅពីឃុំ សង្កាត់សាមី លើស ពី ០១ថ្ងៃ។ ក្រៅពីនេះ អនុប្រធានភូមិត្រូវទទួលជួយមេភូមិលើការអនុវត្តគំរោងអភិវឌ្ឍន៍ នានាក្នុងភូមិ តាមគំរោងផែនការរបស់ឃុំ សង្កាត់ ។
- សមាជិកភូមិទទួលជួយធ្វើជាលេខាធិការឱ្យ មេភូមិ និងទទួលជួយមេភូមិលើការ ងារ ស្ថិតិ ការចុះបញ្ជីប្រជាពលរដ្ឋ និងការរក្សាទុកឯកសារនានារបស់ភូមិ ។