cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
កៅ គឹមហួន
អាជីពវិជ្ជាជីវៈ
កៅ គឹមហួន បានធ្វើជាទីប្រឹក្សារដ្ឋមន្ត្រីការបរទេស និងសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ នៃរាជរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជា ពីឆ្នាំ១៩៩៦ ដល់ឆ្នាំ ១៩៩៨ ហើយធ្វើជាទីប្រឹក្សា ឋានៈស្មើអនុរដ្ឋលេខាធិការពីឆ្នាំ ២០០១ ដល់ឆ្នាំ ២០០៤។ គាត់ក៏បានក្លាយជាសមាជិកនៃឧត្តមក្រុមប្រឹក្សាសេដ្ឋកិច្ចជាតិ មានឋានៈស្មើរដ្ឋមន្ត្រី ចាប់តាំងពីឧត្តមក្រុមប្រឹក្សាសេដ្ឋកិច្ចជាតិបានបង្កើតឡើង នៅឆ្នាំ១៩៩៩ ។
នៅឆ្នាំ២០០៣ កៅ គឹមហួន បានសហស្ថាបនា សាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា (UC)។ UC ផ្តល់ជូននូវកម្មវិធីសិក្សា ផ្អែកលើប្រព័ន្ធក្រេឌីតរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក ដោយបង្រៀនជាភាសាអង់គ្លេស។ កៅ គឹមហួន ត្រូវបានបណ្តុះគំនិតឱ្យបង្កើតវិទ្យាស្ថានឧត្តមសិក្សាយកគំរូស្រដៀងគ្នាទៅនឹងសហរដ្ឋអាមេរិក ដែលផ្តោតលើការអភិវឌ្ឍជំនាញគិតត្រិះរិះ និងដោះស្រាយបញ្ហារបស់និស្សិត។ តម្លៃទាំងនោះ ត្រូវបានឆ្លុះបញ្ចាំងនៅក្នុង ចក្ខុវិស័យ និងបេសកកម្មរបស់សាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា។ នៅក្រោមការដឹកនាំរបស់គាត់ សាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា បានបង្កើតមហាវិទ្យាល័យព័ត៌មាន និងគមនាគមន៍  ដើម្បីបណ្តុះបណ្តាលនិស្សិតក្នុងអាជីព នៅក្នុង វិស័យវិជ្ជាជីវៈខាងសារព័ត៌មាន និងការបង្កើតទូរទស្សន៍។
សាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា បានបង្កើតក្រុមផ្តល់គំនិត ចំនួន ២ នៅក្រោមការដឹកនាំរបស់ កៅ គឹមហួន: វេទិកាសេដ្ឋកិច្ចអាស៊ី (AEF)  និង កិច្ចសន្ទនាអភិវឌ្ឍន៍ទំនុកចិត្តអាស៊ី ដែលទាំងពីរនេះ ស្ថិតនៅក្រោមឆ័ត្ររបស់សាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា។
កៅ គឹមហួន គឺជាសមាជិកគណៈកម្មាធិការស្ថាបនិក និងជាអនុប្រធានវេទិកាសេដ្ឋកិច្ចអាស៊ី ដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយសាកលវិទ្យាល័យកម្ពុជា នៅខែឧសភា ឆ្នាំ២០០៥។  វេទិកាសេដ្ឋកិច្ចអាស៊ី គឺជាក្រុមផ្តល់គំនិត ដែលលើកកម្ពស់កិច្ចសន្ទនាស្តីពីគោលនយោបាយ ជុំវិញបញ្ហាធំៗ ដែលកំពុងប្រឈមចំពោះតំបន់អាស៊ី-ប៉ាស៊ីហ្វិក។ AEF ជាទូទៅប្រព្រឹត្តទៅនៅរាជធានីភ្នំពេញ ដោយឈរលើមូលដ្ឋានប្រចាំឆ្នាំ ។
កៅ គឹមហួន ក៏ជាអគ្គលេខាធិការនៃ កិច្ចសន្ទនាអភិវឌ្ឍន៍ទំនុកចិត្តអាស៊ី (AFDD) ដែលត្រូវបានស្ថាបនា ដោយបណ្ឌិត ហារុហ៊ីសា ហានដា នៅខែធ្នូ ឆ្នាំ២០០៦។ គោលបំណងរបស់ AFDD គឺដើម្បីពង្រឹងកិច្ចសន្ទនា រវាងក្រុមមានជំនឿផ្សេងគ្នា និងនាំសហគមន៍ជំនឿផ្សេងៗ មករួមគ្នាដើម្បីសំរេចបានគោលដៅអភិវឌ្ឍន៍ និងមនុស្សធម៌។
នៅឆ្នាំ២០០៤ គាត់ត្រូវបានតែងតាំងជារដ្ឋលេខាធិការ ក្រសួងការបរទេស និងសហប្រតិបត្តិការអន្តរជាតិ តួនាទីដែលគាត់កាន់រហូតដល់ឆ្នាំ ២០១៣។  ក្នុងអំឡុងពេលកាន់តំណែងជារដ្ឋលេខាធិការ កៅ គឹមហួន បានធ្វើការជាច្រើនជាមួយអាស៊ាន ដោយបង្កើតទំនាក់ទំនង និងគ្រប់គ្រងការចូលរួមរបស់កម្ពុជា នៅក្នុងយន្តការជាច្រើនរបស់អង្គការនេះ។ គាត់ជាអ្នកដើរតួសំខាន់ ក្នុងការបង្កើត និងចរចាធម្មនុញ្ញអាស៊ាន ក្នុងនាមជាតំណាងកម្ពុជា នៅក្នុងក្រុមការងារជាន់ខ្ពស់អាស៊ាន ស្តីពីការពង្រាងធម្មនុញ្ញអាស៊ាន។ បន្ថែមលើនេះ កៅ គឹមហួន ក៏ត្រូវបានទទួលបន្ទុកកិច្ចការ អាស៊ានបូកបី យន្តការអាស៊ានបូកមួយ វេទិកាតំបន់អាស៊ាន (ARF) កិច្ចប្រជុំកំពូលអាស៊ីបូព៌ា (EAS) ក៏ដូចជាកិច្ចប្រជុំអាស៊ី-អឺរ៉ុប (ASEM) ផងដែរ។
ចាប់ពីឆ្នាំ ២០០៦ កៅ គឹមហួន បានធ្វើជាអនុប្រធាន ក្រុមទីប្រឹក្សា នៃវិទ្យាស្ថានទំនាក់ទំនងអន្តរជាតិកម្ពុជា នៅទីស្តីការគណៈរដ្ឋមន្ត្រី។
ក្នុងពេលជាមួយគ្នា គាត់គឺជាសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាភិបាលនៃអ្នកគាំទ្រទូទាំងពិភពលោកសំរាប់ការអភិវឌ្ឍ មានមូលដ្ឋាននៅទីក្រុងតូក្យូ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០០៨។  គាត់ក៏ជាសមាជិកគណៈកម្មាធិការអចិន្រៃ្តយ៍ នៃកាកបាទក្រហមកម្ពុជា សំរាប់រយៈពេលពីរអាណត្តិ ដោយមួយអាណត្តិមានរយៈពេល ៥ ឆ្នាំ (អាណត្តិទីមួយ ពីឆ្នាំ ២០០៨ ដល់ឆ្នាំ២០១៣ អាណត្តិទីពីរ ពីឆ្នាំ២០១៣ ដល់បច្ចុប្បន្ន)។ គាត់ធ្លាប់ជាសមាជិកជំនួស ឱ្យតំណាងជាតិសម្រាប់ក្រុមប្រឹក្សាសហគមន៍នយោបាយ-សន្តិសុខអាស៊ានរបស់កម្ពុជា ពីខែសីហា ឆ្នាំ២០០៩ ដល់ ខែកញ្ញា ឆ្នាំ២០១៣ ព្រមទាំងជាអគ្គលេខាធិការនៃលេខាធិការដ្ឋានជាតិអាស៊ាន-កម្ពុជា ពីឆ្នាំ២០០៤ ដល់ឆ្នាំ២០១៣។
នៅឆ្នាំ២០១៣ គាត់ត្រូវបានតម្លើងឋានៈជារដ្ឋមន្ត្រីប្រតិភូអមនាយករដ្ឋមន្ត្រី នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ទទួលបន្ទុកកិច្ចការបរទេស និងអាស៊ាន ដែលគាត់កំពុងកាន់តំណែងក្នុងពេលបច្ចុប្បន្ន។  ពីខែតុលា ឆ្នាំ២០១៦ ដល់ ខែឧសភា ឆ្នាំ២០១៧ គាត់ធ្វើជាអនុប្រធានគណៈកម្មការអន្តរ-ក្រសួងរៀបចំកិច្ចប្រជុំ វេទិកាសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក ស្តីពីអាស៊ាន ឆ្នាំ២០១៧។ បច្ចុប្បន្នគាត់ជាសមាជិកជាន់ខ្ពស់នៅវិទ្យាស្ថាន Jeffrey Cheah ស្តីពីអាស៊ីអាគ្នេយ៍ និងក៏ជាសមាជិកក្រុមប្រឹក្សាសកលនៃសង្គមអាស៊ី។
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:បុគ្គលនៅរស់
​ប្រាសាទទឹកឆា
ប្រាសាទទឹកឆាមានទីតាំងស្ថិតនៅ ភូមិថ្មី ឃុំក្រូច ស្រុកព្រៃឈរ ខេត្តកំពង់ចាម។ ប្រាសាទទឹកឆាមានឈ្មោះដើមថា សិទ្ធិបុរៈ ជាភាសាបាលីឬសំស្រ្កឹត ដែលមានន័យថាទីក្រុងប្រកបដោយសេចក្តីសុខចម្រើន តាមសិលាចារឹកប្រាសាទទឹកឆាលេខ K-៧០២ ចុះកាលបរិច្ឆេទឆ្នាំ១០២៥នៃគ្រិស្តសករាជក្នុងរជ្ជកាលព្រះបាទសូរ្យវរ្ម័នទី១សោយរាជ្យពីឆ្នាំ១០០២-១០៥០នៃគ្រិស្តសករាជ ក្នុងសតវត្សរ៍ទី១១ ។
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ខេត្តកំពង់ចាម ទឹកឆា
ប្រាសាទសសរ១០០
ប្រាសាទសសរ១០០មានឈ្មោះដើមថា សម្ភុបុរៈ ជាភាសាបាលីឬសំស្រ្កឹតដែលមានន័យថាទីក្រុងរបស់ព្រះព្រហ្ម តាមសិលាចារឹកលេខ K-១២៥ នៅក្នុងប្រាសាទនេះតែម្តង ។
ឯកសារយោង
សសរ១០០
ថោង ដាវី
ជីវប្រវត្តិ ❤ ខ្ញុំបាទឈ្មោះ ថោង ដាវី ភេទប្រុស សញ្ជាតិខ្មែរ ប្រជាជន កម្ពុជា ❤ កើតនៅ ថ្ងៃច័ន្ទ ទី១៥ ខែមិថុនា ឆ្នាំ​១៩៩៦ ❤ ទីកន្លែងកំណើតភូមិសិត្បូ ឃុំសិត្បូ ស្រុកស្អាង ខេត្តកណ្ដាល ការសិក្សា
បទពីសោធន៍កការងារ
ស្នាដៃ ស្ថានភាពគ្រួសារ ស្ថិតក្នុងត្រកូលស្រែចំការដែលមានជីវភាពមធ្យម
សារអេឡិចត្រូនិច
ទូរស័ព្ទទំនាក់ទំនង
គុយ ឡូត
លោក គុយ ឡូត ជាអ្នក​និពន្ធេ​ក្នុង​សមាគម​អ្នក​និពន្ធ​ខ្មែរ​សម័យ​សាធារណរដ្ឋ។​ លោក គុយ ឡូត បាន​បោះពុម្ព​រឿងប្រលោមលោក​មនោសញ្ចេតនា​និងប្រវត្តិសាស្ត្រ​ជា​ច្រើន។
ជីវប្រវត្តិ
លោក គុយ ឡុត កើត​នៅ​ថ្ងៃទី ១៦ ខែមករា​ឆ្នាំ ១៩៤០ នៅភូមិ​សុខគង់ សង្កាត់​កោង​មាស ខេត្ត​កំពង់ចាម។ ឪពុក​របស់​គាត់​ត្រូវ​បាន​គេហៅ​ថា គុយ ទួន និង​ម្តាយ​របស់​គាត់​ឈ្មោះ អ៊ូតូច ។ គាត់​ជា​សមាជិក​ក្មេង​ជាង​គេ​នៃសមាគម​អ្នកនិពន្ធខ្មែរ​នៅ​ឆ្នាំ ១៩៦៦ ។
ឡូគី (រឿងភាគធីវី)
លោក Tom Hiddleston តួនាទីរបស់គាត់ជា ឡូគី ដែលមានចូលរួមដោយតារាផ្សេងទៀត Gugu Mbatha-Raw, Wunmi Mosaku, Eugene Cordero, Tara Strong, Owen Wilson, Sophia Di Martino និង Sasha Lane ផងដែរ។
គុយ ឡូត
ជីវប្រវត្តិ
ប្រលោមលោក​មនោសញ្ចេតនា​ដំបូង​របស់​គាត់​ដែល​មាន​ចំណងជើង​ថា ល្ខោននិយាយរឿង បាន​ឈ្នះ​រង្វាន់​លើកទឹកចិត្ត ក្នុង​ពានរង្វាន់​អក្សរសិល្ប៍​ឥន្ទ្រទេវី ដំបូង​នៅ​ឆ្នាំ ១៩៦១ ។
ឡូគី (រឿងភាគធីវី)
ឡូគីបាន ឲ្យទស្សនានៅថ្ងៃទី ៩ ខែមិថុនាឆ្នាំ ២០២១ និងមាន ៦ ភាគ។ វាជាផ្នែកមួយនៃ ដំណាក់កាលទី ៤ នៃ MCU ។
គុយ ឡូត
ជីវប្រវត្តិ
បន្ទាប់​ពី​ជោគជ័យ​នៃ​ប្រលោមលោក​ដំបូងនេះ​ លោក គុយ ឡុត បាន​សរសេរ ៣ ក្បាល បន្ថែម​ទៀត៖
ចាប់​ពី​ឆ្នាំ​ ១៩៦៥ មក លោក គុយ ឡុត បាន​ចាប់ផ្តើម​ស្រាវជ្រាវ​អំពី​ប្រវតិ្តសាស្រ្ត​នៃ​ប្រទេសកម្ពុជា​ពី​ព្រះរាជពង្សាវតារ​ប្រទេសកម្ពុជា។ គាត់​ប្រើ​វា​ដើម្បី​អនុវត្ត​ការសរសេរ​ប្រលោមលោក​ប្រវត្តិសាស្ត្រ ដូច​ជា៖
នៅ​ក្នុង​ប្រលោមលោក​ប្រវត្តិសាស្ត្រ​ដែល​ត្រូវ​បាន​បង្កើត​ឡើង​មុន​ឆ្នាំ ១៩៧០ លោក គុយ​ឡុត​បាន​អះអាង​ថា​ខ្លួន​ស្ថិត​នៅ​ក្នុង​តំណែង​រាជានិយម​ដែល​លើក​តម្កើង​ព្រះមហាក្សត្រ និង​បង្ហាញ​ភាព​ស្មោះត្រង់​ចំពោះ​ព្រះមកុដ ។ ប៉ុន្តែ​បន្ទាប់ពី​រដ្ឋប្រហារយោធា​ឆ្នាំ ១៩៧០ លោក​បាន​ប្តូរ​ជំហរ​នយោបាយ​របស់​លោក​នៅ​ក្នុង​រឿង​ប្រលោមលោក​ប្រឆាំង​នឹង​រាជានិយម។
កេរ្តិ៍ឈ្មោះ
គេ​តែង​តែ​ចំអន់​លេង​ហៅ​លោក គុយ ឡុត ​ថា​"អង្គុយលោត" ។ ក្នុង​សម័យ​នោះ លោក​អង្គុយ​លោត​ សរសេរ​ប្រលោមលោករឿង​ សញ្ញាមកុដរាជ​ដាក់​ប្រឡង​ជាប់​លេខ១រង្វាន់​ឥន្ទ្រទេវី​ ឆ្នាំ១៩៧៣​ ដែល​ក្លាយ​ទៅ​ជា​ពានរង្វាន់ "ក្រម ង៉ុយ"​ វិញ តាំង​ពីឆ្នាំ១៩៧០​មក​ម្លេះ។ ពេលនោះ​វិទ្យុផ្សាយពាណិជ្ជកម្ម​ហៅ​គាត់​ថា​អ្នកិពន្អរៀមច្បង ក៏​ត្រូវ​គ្រូៗ​ក្នុង​សមាគម​ហៅគាត់​ថា​រៀមច្បង​នាំ​ឲ្យ​គាត់​មាន​ការអៀន​ យ៉ាងខ្លាំង​ដើរ​អង្វរ​កុំ​ឲ្យ​ហៅ​ព្រោះ​គាត់​ក្មេង​ជាង​គេ។
ភូមិកាំជ្លិញ
យរកករ៦៥៧ករម៧យ៥យ្យហ៧រមង៦៧លរ
វិទ្យាល័យព្រះសីហនុ
វិទ្យាល័យព្រះសីហនុស្ថិតនៅក្នុងក្រុងកំពង់ចាម។ គេហទំព័រ http://www.preahsihanoukhighschool.ml ហ្វេសប៊ុក https://www.facebook.com/%E1%9E%9C%E1%9E%B7%E1%9E%91%E1%9F%92%E1%9E%99%E1%9E%B6%E1%9E%9B%E1%9F%90%E1%9E%99%E1%9E%96%E1%9F%92%E1%9E%9A%E1%9F%87%E1%9E%9F%E1%9E%B8%E1%9E%A0%E1%9E%93%E1%9E%BB-108027250101360/
សង្កាត់អំពិល
( Sangkat) ដែនរដ្ឋបាលស្ថិតនៅក្នុង ក្រុងសៀមរាប ខេត្តសៀមរាប មាន ភូមិ÷
សង្កាត់ក្របីរៀល
( Sangkat) ដែនរដ្ឋបាលស្ថិតនៅក្នុង ក្រុងសៀមរាប ខេត្តសៀមរាប មាន ភូមិ÷
សង្កាត់ស្រង៉ែ
( Sangkat) ដែនរដ្ឋបាលស្ថិតនៅក្នុង ក្រុងសៀមរាប ខេត្តសៀមរាប មាន ភូមិ÷ 171010	ស្រង៉ែ	Srangae អនុក្រឹតលេខ ១៣ អនក្រ.បក ភូមិ	17101001	កសិកម្ម	Kaksekam	ប្រកាសលេខ៤៩៣ ប្រ.ក ភូមិ	17101002	ថ្នល់់	Thnal	ប្រកាសលេខ៤៩៣ ប្រ.ក ភូមិ	17101003	រការធំ	Roka Thum	ប្រកាសលេខ៤៩៣ ប្រ.ក ប្តូរពី រការធំ ទៅ រកាធំ ប្តូរពី Rokar Thum ទៅ Roka Thum ភូមិ	17101004	ព្រៃធំ	Prey Thum	ប្រកាសលេខ៤៩៣ ប្រ.ក ភូមិ	17101005	ស្រង៉ែ	Srongae	ប្រកាសលេខ៤៩៣ ប្រ.ក ប្តូរពី Srangae ទៅ Srongae ភូមិ	17101006	ចន្លោង	Chanlaong	ប្រកាសលេខ៤៩៣ ប្រ.ក ភូមិ	17101007	តាចក	Ta Chork
ន័រវែស
ប្រទេសន័រវែស ដោយមានឈ្មោះផ្លូវការថា ព្រះរាជាណាចក្រន័រវែស គឺជាប្រទេសន័រឌិកមួយស្ថិតនៅតំបន់អឺរ៉ុបខាងជើង។ ទឹកដីគោកប្រទេសន័រវែសរួមមានផ្នែកខាងលិច និងខាងជើងបំផុតនៃឧបទ្វីបស្កង់ដាណាវី។ ចំណែកឯទឹកដីក្រៅស្រុករបស់ប្រទេសនេះមានដូចជា កោះអាកទិកហានម៉ាយិន និងប្រជុំកោះស្វាល់បាដ។ ប្រទេសនេះមានផ្ទៃដីសរុប ៣៨៥,២០៧ គីឡូម៉ែត្រការ៉េ និងប្រជាជនចំនួន ៥,៣៨៥,៣០០ នាក់គិតត្រឹមខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០២០។ ន័រវែសមានព្រំដែនខាងកើតប្រវែង ១,៦១៩ គម ជាប់នឹងប្រទេសស៊ុយអែត រីឯព្រំប្រទល់ប៉ែកឦសានគឺជាប់នឹងប្រទេសហ្វាំងឡង់និងរុស្ស៊ី ហើយច្រកសមុទ្រស្កាហ្កេរ៉ាក់នៅភាគខាងត្បូង ដោយមានប្រទេសដាណឺម៉ាក និងសហរាជាណាចក្រស្ថិតនៅផ្នែកម្ខាងទៀត។ ន័រវែសមានឆ្នេរធំទូលាយនៅជាប់មហាសមុទ្រអាត្លង់ទិក និងសមុទ្របារ៉ែន។ អូស្លូគឺជារាជធានី និងជាទីក្រុងធំបំផុតនៅក្នុងប្រទេសនេះ។
ប្រវត្តិសាស្ត្រ
វត្តមានមនុស្សដំបូងលើទឹកដីនេះគឺ Ahrensburg ក្នុងសហវត្សទី១១ ទៅទី១០ មុនគ.ស។ របសកគំហើញសម្ភារដែលគេរកឃើញគឺ ឧបការណ៍អំពីថ្មដែលមានអាយុកាលពី ៩៥០០ ទៅ ៦០០០ មុនគ.ស។
នៅភាគខាងត្បូងនៃប្រទេសនេះ មានមនុស្សមកតាំងលំនៅតាំងពី ៥០០០ឆ្នាំមុនគ.ស។ ពីតម្រុយទាំងនេះ គេដឹងថាមនុស្សទាំងនេះជាអ្នកប្រមាញ់ និងអ្នកនេសាទ។ ឧបករណ៍ទាំងដែលគេប្រើមានលក្ខណៈខុសប្លែកគ្នាហើយភាគច្រើនត្រូវបានធ្វើដោយដុំថ្មផ្សេងៗគ្នា។ រយៈពេលក្រោយៗត្រូវបានធ្វើឡើងយ៉ាងប៉ិនប្រសប់ឡើងៗ។
សតវត្សទី 14 ត្រូវបានត្រូវបានគេមើលឃើញថាជាប្រទេសន័រវែសមានសន្តិភាពនិងការរីកចម្រើនផ្នែកពាណិជ្ជកម្មជាពិសេសជាមួយអង់គ្លេស ទោះបីជាអាឡឺម៉ង់មានឥទ្ធិពលខ្លាំងឡើងនៅចុងសតវត្សនេះ។ ពេញមួយសតវត្សនេះ ព្រះមហាក្សត្របានបង្កើតន័រវេសជារដ្ឋអធិបតេយ្យមួយ ជាមួយរដ្ឋបាលកណ្តាលនិងរដ្ឋបាលតំណាងក្នុងតំបន់។
សង្គ្រាមលោកលើកទី១ និងទី២
នៅសង្រ្គាមលោកលើកទីមួយ ន័រវែសជាគោលការណ៍អព្យាក្រឹត្យ។ ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយន័រវែសត្រូវបានដាក់សម្ពាធដោយចក្រភពអង់គ្លេសឱ្យប្រគល់ផ្នែកដ៏ធំនៃកងនាវាធំ ៗ របស់ខ្លួនទៅកាន់ចក្រភពអង់គ្លេសក្នុងអត្រាទាបក៏ដូចជាចូលរួមទប់ស្កាត់ពាណិជ្ជកម្មប្រឆាំងនឹងអាល្លឺម៉ង់។
ន័រវ៉េក៏បានប្រកាសអព្យាក្រឹត្យភាពរបស់ខ្លួនក្នុងកំឡុងពេលសង្គ្រាមលោកលើកទីពីរដែរប៉ុន្តែបើទោះបីជានេះក៍ដោយ វាត្រូវបានលុកលុយដោយកងកម្លាំងអាល្លឺម៉ង់នៅថ្ងៃទី 9 ខែមេសាឆ្នាំ 1940 ។ ទោះបីជាន័រវែសមិនបានត្រៀមខ្លួនសម្រាប់ការវាយប្រហារដ៏គួរឱ្យភ្ញាក់ផ្អើលរបស់អាល្លឺម៉ង់ក៍ដោយ កម្លាំងយោធានិងកងទ័ពជើងទឹកបានតស៊ូបានរយៈពេលពីរខែ។ កងកម្លាំងប្រដាប់អាវុធន័រវេសនៅភាគខាងជើងបានចាប់ផ្ដើមការវាយលុកប្រឆាំងនឹងកងកម្លាំងអាឡឺម៉ង់នៅក្នុងសមរភូមិ Narvik រហូតដល់ពួកគេត្រូវបង្ខំឱ្យចុះចាញ់នៅថ្ងៃទី 10 ខែមិថុនាបន្ទាប់ពីការបាត់បង់ការគាំទ្ររបស់អង់គ្លេស និងបានបង្វែរទៅប្រទេសបារាំងកំឡុងការលុកលុយរបស់អាឡឺម៉ង់លើបារាំង។
ជនជាតិន័រវែសនិងប្រជាជនន័រវែសជាច្រើនបានចូលរួមជាមួយកងកម្លាំងសម្ព័ន្ធមិត្ត។ នៅខែមិថុនាឆ្នាំ 1940 ក្រុមតូចមួយបានចាកចេញពីប្រទេសន័រវេសបន្ទាប់ពីចក្រភពអង់គ្លេស។ ក្រុមនេះរួមមាននាវាចំនួន 13 គ្រឿងយន្ដហោះ 5 គ្រឿងនិងបុរស 500 នាក់មកពីកងទ័ពជើងទឹកជាតិន័រវែស។
ភូមិសាស្ត្រ
ប្រទេសនេះស្ថិតនៅតំបន់អឺរ៉ុប និងជាភាគខាងជើងបង្អស់នៃតំបន់Scandinavia។
អាកាសធាតុ
តំបន់ភាគខាងត្បូងនិងភាគខាងលិចនៃប្រទេសន័រវេស ដែលបានទទួលឥទ្ថីពលយ៉ាងពេញទំហឹងពីព្យុះត្រូពិចអាត្លង់ទិចដែលមានភ្លៀងធ្លាក់កាន់តែច្រើនហើយមានរដូវត្រជាក់ជាងតំបន់ភាគខាងកើតនិងឆ្ងាយនៅភាគខាងជើង។ តំបន់នៅភាគខាងកើតនៃឆ្នេរសមុទ្រស្ថិតនៅក្នុងស្រមោលភ្លៀងហើយមានភ្លៀងធ្លាក់ទាបនិងមានព្រិលធ្លាក់ទាបជាងភាគខាងលិច។ តំបន់ទំនាបនៅជុំវិញក្រុងអូស្លូមានរដូវក្តៅដែលមានសីតុណ្ហភាពក្តៅបំផុតនិងមានពន្លឺព្រះអាទិត្យប៉ុន្តែអាកាសធាតុត្រជាក់និងព្រិលនៅរដូវរងា។
បរិយាកាសតំបន់ឆ្នេររបស់ន័រវែសគឺស្រាលបន្តិចបើប្រៀបធៀបទៅនឹងតំបន់ដែលស្រដៀងគ្នានៅកន្លែងផ្សេងទៀតនៅលើពិភពលោកដោយចរន្តទឹករបស់ឈូងសមុទ្រឈូងសមុទ្រឆ្លងកាត់ដោយផ្ទាល់នៅឯតំបន់ភាគខាងជើងនៃឆ្នេរសមុទ្រអាត្លង់ទិចដែលបន្តបោកបក់តំបន់នេះក្នុងរដូវរងារ។
ជីវចម្រុះ
ជីវចម្រុះក្នុងប្រទេសនេះមាន សត្វល្អិតចំនួន ១៦០០០ ប្រភេទ ដង្កូវចំនួន ២០០០០ ប្រភេទ បក្សីចំនួន ៤៥០ ប្រភេទ ថនិកសត្វចំនួន ៩០ ប្រភេទ ត្រីទឹកសាបចំនួន ៤៥ ប្រភេទ ត្រីទឹកប្រៃចំនួន ១០០០ ប្រភេទ ។ល។ About 40,000 of these species have been described by science. The red list of 2010 encompasses 4,599 species.
បរិស្ថាន
ទេសភាពគួរឱ្យទាក់ទាញនិងអស្ចារ្យត្រូវបានគេរកឃើញទូទាំងប្រទេសន័រវែស។ ឆ្នេរភាគខាងលិចនៃភាគខាងត្បូងប្រទេសន័រវេសនិងឆ្នេរសមុទ្រភាគខាងជើងប្រទេសណ័រវេសបង្ហាញនូវទស្សនីយភាពឆ្នេរសមុទ្រដ៏គួរអោយចាប់អារម្មណ៍បំផុតនៅលើពិភពលោក។ National Geographic Society បានចុំបញ្ជី Norwegian fjords ជាកន្លែងដែលទាក់ទាញបំផុតមួយនៅក្នុងពិភពលោក។ ប្រទេសនេះក៏ជាលំនៅឋាននៃបាតុភូតធម្មជាតិនៃព្រះអាទិត្យកណ្តាលយប់ (ក្នុងរដូវក្ដៅ) ក៏ដូចជា Aurora ដែលគេហៅថាពន្លឺខាងជើង។
នយោបាយ និងរដ្ឋាភិបាល
ប្រទេសន័រវេសត្រូវបានគេចាត់ទុកថាជាប្រទេសមួយក្នុងចំណោមប្រជាធិបតេយ្យដែលមានការអភិវឌ្ឍន៍ច្រើនបំផុតនិងនៅលើពិភពលោក។
យោងតាមរដ្ឋធម្មនុញ្ញន័រវែសដែលត្រូវបានអនុម័តនៅថ្ងៃទី 17 ខែឧសភាឆ្នាំ 1814 ន័រវែសគឺជារដ្ឋមួយរួមបញ្ចូលគ្នាជាមួយប្រព័ន្ធសភា នៃរដ្ឋាភិបាលដែលព្រះមហាក្សត្រនៃប្រទេសន័រវេស គឺជា ប្រមុខរដ្ឋ ហើយនាយករដ្ឋមន្ដ្រីន័រវេសគឺជាប្រមុខរដ្ឋាភិបាល។ អំណាចត្រូវបានញែកចេញពីស្ថាប័ននីតិប្បញ្ញត្តិ នីតិប្រតិបត្តិ និងតុលាការនៃរដ្ឋាភិបាល ដូចដែលបានកំណត់ដោយរដ្ឋធម្មនុញ្ញ ដែលជាឯកសារច្បាប់កំពូលរបស់ប្រទេស។
តំណែងរបស់នាយករដ្ឋមន្ត្រីដែលជាប្រមុខរដ្ឋាភិបាលនៃប្រទេសន័រវែសត្រូវបានបម្រុងទុកសម្រាប់សមាជិកសភាដែលអាចទទួលបាននូវទំនុកចិត្តនៃសំឡេងភាគច្រើននៅក្នុងសភាដែលជាមេដឹកនាំបច្ចុប្បន្ននៃគណបក្សនយោបាយធំបំផុតឬកាន់តែមានប្រសិទ្ធិភាពតាមរយៈគណបក្សចម្រុះ។ ជាទូទៅគណបក្សតែមួយមិនមានអំណាចនយោបាយគ្រប់គ្រាន់ក្នុងចំនួនអាសនៈដើម្បីបង្កើតរដ្ឋាភិបាលដោយខ្លួនឯង។ ន័រវែសជាញឹកញាប់ត្រូវបានគ្រប់គ្រងដោយរដ្ឋាភិបាលភាគតិច។
នាយករដ្ឋមន្ត្រីតែងតាំងគណៈរដ្ឋមន្ដ្រីដែលត្រូវបានរើសចេញពីសមាជិកគណបក្សនយោបាយ។ នាយករដ្ឋមន្ត្រីបានរៀបចំរដ្ឋាភិបាលប្រតិបត្តិនិងអនុវត្តអំណាចរបស់ខ្លួនតាមរដ្ឋធម្មនុញ្ញ។
បំណែងចែករដ្ឋបាល
រដ្ឋបាលរបស់ន័រវែសមាន
ទំនាក់ទំនងការបរទេស
ន័រវែសមានស្ថានទូតនៅក្នុងប្រទេសចំនួន ៨២ ។ ប្រទេសចំនួន 60 កំពុងមានស្ថានទូតនៅន័រវែស។ ស្ថានទូតទាំងអស់នោះស្ថិតនៅក្នុងទីក្រុងអូស្លូ។
ន័រវែសគឺជាសមាជិកស្ថាបនិករបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ អង្គការណាតូ ក្រុមប្រឹក្សាអឺរ៉ុប និងសមាគមពាណិជ្ជកម្មសេរីអឺរ៉ុប (EFTA) ។
សេដ្ឋកិច្ច
រដ្ឋមានមុខតំណែងជាម្ចាស់កម្មសិទ្ធិធំ ៗ នៅក្នុងវិស័យឧស្សាហកម្មសំខាន់ៗដូចជាវិស័យប្រេងឧស្ម័ន (Statoil), ផលិតកម្មថាមពលវារីអគ្គិសនី (Statkraft), ផលិតកម្មអាលុយមីញ៉ូម (Norsk Hydro), ធនាគារន័រវែសធំជាងគេ (DNB) និងអ្នកផ្តល់សេវាទូរគមនាគមន៍ (Telenor) ។តាមរយៈក្រុមហ៊ុនធំ ៗ នេះរដ្ឋាភិបាលគ្រប់គ្រងតម្លៃភាគហ៊ុនប្រមាណ 30% នៅផ្សារហ៊ុនអូស្លូ។ នៅពេលដែលក្រុមហ៊ុនមិនចុះបញ្ជីត្រូវ បានបញ្ចូលរដ្ឋមានភាគហ៊ុនកាន់តែខ្ពស់នៅក្នុងកម្មសិទ្ធិ (ដែលភាគច្រើនមកពីកម្មសិទ្ធអាជ្ញាប័ណ្ណប្រេងដោយផ្ទាល់) ។ ប្រទេសន័រវែសគឺជាប្រទេសដឹកជញ្ជូនដ៏សំខាន់មួយហើយមានកងនាវាធំបំផុតលំដាប់ទី 6 នៅលើពិភពលោកដែលមាននាវាដឹកទំនិញពាណិជ្ជកម្មចំនួន 1412 គ្រឿង។
ប្រទេសនេះសម្បូរទៅដោយធនធានធម្មជាតិរួមមានប្រេងឥន្ធនៈ វារីអគ្គីសនី ត្រី និងរ៉ែ។ ការបម្រុងទុកប្រេងនិងឧស្ម័នធម្មជាតិធំៗ ត្រូវបានគេរកឃើញនៅទសវត្សឆ្នាំ 1960 ដែលនាំឱ្យមានការរីកចម្រើននៅក្នុងសេដ្ឋកិច្ច។
ន័រវ៉េគឺជាប្រទេសដំបូងគេដែលបានហាមឃាត់ការកាប់បំផ្លាញដើមឈើដើម្បីបង្ការកុំឱ្យបាត់បង់ព្រៃទឹកភ្លៀង។ ប្រទេសនេះបានប្រកាសពីចេតនារបស់ខ្លួននៅក្នុងកិច្ចប្រជុំកំពូលអាកាសធាតុរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិក្នុងឆ្នាំ 2014 រួមជាមួយចក្រភពអង់គ្លេស និងអាល្លឺម៉ង់។
ការដឹកជញ្ជូន
ដោយសារតែដង់ស៊ីតេប្រជាជនទាប ឆ្នេរខ្សាច់វែងនៃប្រទេសន័រវែស ការដឹកជញ្ជូនសាធារណៈរបស់ប្រទេសនេះមិនសូវអភិវឌ្ឍន៍ជាងនៅបណ្តាប្រទេសអ៊ឺរ៉ុបជាពិសេសនៅក្រៅទីក្រុងធំៗ។ ប្រទេសនេះមានប្រពៃណីដឹកជញ្ជូនតាមផ្លូវទឹកទឹកយូរអង្វែង ប៉ុន្តែក្រសួងដឹកជញ្ជូននិងទូរគមនាគមន៍នៅន័រវែសកាលពីប៉ុន្មានឆ្នាំថ្មីៗនេះបានអនុវត្តការដឹកជញ្ជូនផ្លូវដែកនិងផ្លូវអាកាសតាមរយៈក្រុមហ៊ុនបុត្រសម្ព័ន្ធជាច្រើនដើម្បីអភិវឌ្ឍហេដ្ឋារចនាសម្ព័ន្ធរបស់ប្រទេស។ ក្រៅពីនេះ គេកំពុងពិភាក្សាគ្នាពីការសាងសង់ប្រព័ន្ធផ្លូវដែកល្បឿនលឿនរវាងទីក្រុងធំៗ។
ច្រកទ្វារសំខាន់ទៅកាន់ប្រទេសន័រវែសតាមអាកាសគឺអាកាសយានដ្ឋានអូស្លូ Gardermoen។
ភាសា
ន័រវេនិងស៉្យីគឺជាភាសាផ្លូវការពីររបស់ន័រវែស។
នៅសតវត្សទី 19 និងទី 20 ភាសាន័រវែសបានទទួលរងនូវវិវាទនយោបាយនិងវប្បធម៌ខ្លាំង។ នេះបាននាំឱ្យមានការអភិវឌ្ឍន័រវែសនៅក្នុងសតវត្សទី 19 និងការបង្កើតនូវស្តង់ដារអក្ខរាវិរុទ្ធជំនួសនៅសតវត្សទី 20 ។
ភាសាបរទេសចម្បងដែលបានបង្រៀននៅក្នុងសាលារៀននៅន័រវែសគឺជាភាសាអង់គ្លេសដែលត្រូវបានចាត់ទុកថាជាភាសាអន្តរជាតិតាំងពីសម័យក្រោយសង្គ្រាមលោកលើកទី២ ។ ភាគច្រើននៃប្រជាជនមានភាពស្ទាត់ជំនាញក្នុងភាសាអង់គ្លេសជាពិសេសអ្នកដែលកើតក្រោយសង្គ្រាមលោកលើកទី 2 ។ ភាសាអាឡឺម៉ង់ បារាំង និងអេស្ប៉ាញក៏ត្រូវបានគេបង្រៀនជាទូទៅជាភាសាទីពីរឬជាញឹកញាប់ភាសាទីបី។ ភាសារុស្ស៊ី ជប៉ុន អ៊ីតាលី ឡាតាំង ហើយពេលខ្លះ ចិនកុកងឺ ត្រូវបានគេផ្តល់ជូននៅតាមសាលារៀនមួយចំនួនដែលភាគច្រើននៅតាមទីក្រុង។ ជាប្រពៃណី ភាសាអង់គ្លេស អាល្លឺម៉ង់ និងបារាំងត្រូវបានចាត់ទុកថាជាភាសាបរទេសសំខាន់នៅក្នុងប្រទេសន័រវេស។ ឧទាហរណ៍ភាសាទាំងនេះត្រូវបានគេប្រើនៅលើលិខិតឆ្លងដែនន័រវេសរហូតដល់ទសវត្សរ៍ឆ្នាំ 1990 ហើយនិស្សិតសាកលវិទ្យាល័យមានសិទិ្ធទូទៅក្នុងការប្រើប្រាស់ភាសាទាំងនេះនៅពេលដាក់ពាក្យសុំរបស់ពួកគេ។
អន្តោប្រវេសន៍
ជាពិសេសនៅសតវត្សរ៍ទី 19 នៅពេលដែលស្ថានភាពសេដ្ឋកិច្ចមានការលំបាកនៅន័រវែសមនុស្សរាប់ពាន់នាក់បានធ្វើអន្តោប្រវេសន៍ទៅសហរដ្ឋអាមេរិកនិងកាណាដាដែលពួកគេអាចធ្វើការនិងទិញដីនៅតំបន់ព្រំដែន។ មនុស្សជាច្រើនបានទៅភាគខាងលិចមហាសមុទ្រភាគខាងលិចនិងប៉ាស៊ីហ្វិកភាគពាយព្យ។នៅក្នុងឆ្នាំ 2006 យោងទៅតាមការិយាល័យជំរឿនស្ថិតិរបស់សហរដ្ឋអាមេរិកមនុស្សជិត 4,7 លាននាក់បានកំណត់ថាជា ន័រវែសអាមេរិច ដែលមានចំនួនច្រើនជាងចំនួនជនជាតិន័រវែសនៅក្នុងន័រវែសដោយខ្លួនឯង។ នៅក្នុងជំរឿនប្រជាជនកាណាដាឆ្នាំ 2011 ពលរដ្ឋកាណាដាចំនួន 452.705 នាក់ត្រូវបានកំណត់ថាមានពូជពង្សន័រវែស។
នៅឆ្នាំ 2012 សហគមន៍ជនអន្តោប្រវេសន៍ (ដែលរួមបញ្ចូលជនអន្តោប្រវេសន៍និងកូនក្មេងដែលកើតនៅក្នុងប្រទេសន័រវែសនៃឪពុកម្តាយអន្តោប្រវេសន៍) បានកើនឡើងចំនួន 55,300 ដែលជាកម្រិតខ្ពស់បំផុត។ អន្តោប្រវេសន៍សុទ្ធមកពីបរទេសបានកើនឡើងដល់ 47.300 នាក់ (300 នាក់ខ្ពស់ជាងឆ្នាំ 2011) ខណៈដែលអន្តោប្រវេសន៍មានចំនួន 72% នៃកំណើនប្រជាជនរបស់ន័រវែស។ 17% នៃកុមារដែលទើបនឹងកើតបានកើតមកពីឪពុកម្តាយជាជនអន្តោប្រវេសន៍។ កូនកើតពីឪពុកម្តាយជាជណជាតិ ប៉ាគីស្ថាន សូម៉ាលីនិងវៀតណាម គឺជាក្រុមធំបំផុតនៃជនជាតិន័រវែសទាំងអស់ដែលកើតមកឪពុកម្តាយអន្តោប្រវេសន៍។
សុខាភិបាល
ន័រវែសទទួលបានចំណាត់ថ្នាក់លេខ 1 តាមសន្ទស្សន៍អភិវឌ្ឍន៍មនុស្សរបស់អង្គការសហប្រជាជាតិ (HDI) សម្រាប់ឆ្នាំ 2013 ។. ផ្ទុយមកវិញ នៅទសវត្សរ៍ឆ្នាំ 1800 ភាពក្រីក្រនិងជំងឺឆ្លងបានគ្របដណ្តប់នៅន័រវែសរួមជាមួយទុរ្ភិក្សនិងរោគរាតត្បាត។ តាំងពីទសវត្សឆ្នាំ 1900 ការរីកចម្រើនផ្នែកសុខភាពសាធារណៈបានកើតមានឡើងដោយសារការអភិវឌ្ឍន៍លើវិស័យជាច្រើនដូចជាស្ថានភាពសង្គមនិងជីវភាព ការរីករាលដាលផ្នែកវេជ្ជសាស្ត្រការបង្កើតប្រព័ន្ធថែទាំសុខភាពនិងការយកចិត្តទុកដាក់លើបញ្ហាសុខភាពសាធារណៈ។ ការចាក់ថ្នាំបង្ការនិងការកើនឡើងនូវឱកាសព្យាបាលជាមួយថ្នាំអង់ទីប៊ីយោទិចនាំឱ្យមានការរីកចម្រើនយ៉ាងធំធេងក្នុងចំណោមប្រជាជនន័រវែស។ ការលើកកម្ពស់អនាម័យខ្លួនប្រាណនិងអាហារូបត្ថម្ភល្អប្រសើរជាងមុនគឺជាកត្តាដែលបានរួមចំណែកធ្វើឱ្យសុខភាពប្រសើរឡើង។
ការអប់រំ
ការអប់រំសាធារណៈគឺមិនគិតថ្លៃ ដោយមិនគិតពីសញ្ជាតិ។ ឆ្នាំសិក្សាមានពីរឆមាស, ចាប់ពីខែសីហាដល់ខែធ្នូនិងពីខែមករាដល់ខែមិថុនា។ ការទទួលខុសត្រូវចុងក្រោយសម្រាប់ការអប់រំគឺស្ថិតនៅក្រសួងអប់រំនិងស្រាវជ្រាវន័រវែស។
វប្បធម៌
{{Main|វប្បធម៌ន័រវែស]]
វប្បធម៌កសិកម្មន័រវែសនៅតែបន្តដើរតួនាទីក្នុងវប្បធម៌ន័រវែសហសម័យ។
ភាពយន្ត
ភាពយន្តន័រវេបានទទួលការទទួលស្គាល់ជាអន្តរជាតិ។
ចាប់តាំងពីទសវត្សរ៍ឆ្នាំ 1990 មកឧស្សាហកម្មខ្សែភាពយន្តបានរីកចម្រើនដោយផលិតបានរហូតដល់ 20 ខ្សែភាពយន្តជារៀងរាល់ឆ្នាំ។
ការស្រាវជ្រាវ
អ្នកវិទ្យាសាស្ត្រជនជាតិន័រវេសដែលទទួលស្គាល់ជាអន្តរជាតិរួមមានអ្នកគណិតវិទូ Sophos Lie និង Atle Selberg គីមីវិទូ Lars Onsager រូបវិទូ Ivar Giaever អ្នកគីមីវិទ្យា សេស Hassel, Peter Waage និង Cato Maximilian Guldberg។
កីឡា
កីឡាគឺជាផ្នែកសំខាន់នៃវប្បធម៌ន័រវេហើយកីឡាដែលពេញនិយមរួមមានកីឡាបាល់ទាត់ កីឡាបាល់បោះ ជិះស្គីលើទឹកកក...។
ទេសចរណ៍
នៅឆ្នាំ 2008 ន័រវែសជាប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខ ១៧ នៅក្នុង របាយការណ៍នៃការប្រកួតប្រជែងទេសចរណ៍និងទេសចរណ៍ នៃវេទិកាសេដ្ឋកិច្ចពិភពលោក ។ វិស័យទេសចរណ៍នៅន័រវែសបានរួមចំណែកដល់ 4.2% នៃផលិតផលក្នុងស្រុកសរុបដូចដែលបានរាយការណ៍នៅក្នុងឆ្នាំ 2016 ។ មានមនុស្សម្នាក់ក្នុង 15 នាក់នៅទូទាំងប្រទេសធ្វើការនៅក្នុងឧស្សាហកម្មទេសចរណ៍។ ភ្ញៀវទេសចរជាងពាក់កណ្តាលនៃភ្ញៀវទេសចរសរុបបានមកលេងនៅចន្លោះខែឧសភានិងខែសីហា។
តំណភ្ជាប់ក្រៅ
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ប្រទេសអឺរ៉ុបខាងជើង ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រដ្ឋសមាជិកនៃអង្គការសហប្រជាជាតិ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រដ្ឋសមាជិកនៃក្រុមប្រឹក្សាអឺរ៉ុប ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រដ្ឋសមាជិកអង្គការណាតូ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រដ្ឋសមាជិកនៃក្រុមប្រឹក្សាន័រឌិក ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រដ្ឋសមាជិកនៃសមាគមពាណិជ្ជកម្មសេរីអឺរ៉ុប ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ប្រទេសស្កង់ដាណាវី ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ប្រទេសនៅទ្វីបអឺរ៉ុប
ប្រាសាទព្រះភ្នំ
ប្រវត្តិប្រាសាទ
ប្រាសាទព្រះភ្នំមានទីតាំងស្ថិតនៅក្នុងភូមិស្លាត ឃុំស្រែខ្វាវ ស្រុកអង្គរជុំ ខេត្តសៀមរាប។ តាមសិលាចារឹកលេខ K-៤៥៤ ប្រាសាទនេះមានឈ្មោះដើមថា បទមបុរៈជាភាសាសំស្ត្រឹត ដែលមានន័យថា ទីក្រុងដែលសម្បូរផ្កាឈូកគឺជាទីក្រុងរបស់ព្រះវិស្ណុ បានផ្តើមកសាងឡើងនៅចុងសតវត្សរ៍ទី៩-១១ ក្នុងរជ្ជកាលព្រះបាទឥន្ទ្រវរ្ម័នទី១ (៩៧៧-៨៨៩)និងសាងបន្ថែមក្នុងរជ្ជកាលព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី៤(៩២៨-៩៤១) និងបញ្ចប់ក្នុងរជ្ជកាលព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី៦(១០៨០-១១០៧) ។
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ខេត្តសៀមរាប ព្រះភ្នំ
ភី.អេច.វី.សុី.ធី
ភី.អេច.វី.សុី.ធី (English : PHVCT) គឺជាសមាគមន៏អង្គការសប្បុរសធម៍មួយនៅក្នុងប្រទេស កម្ពុជា ដែលមានលោក លាង ​យូ សុផាន្នា ជាអគ្គនាយកដោយបានបង្កើតឡើងនៅថ្ងៃទី២ ខែតុលា ឆ្នាំ២០១៨។ ជារៀងរាល់ខែ សមាគមន៏នេះតែងតែប្រមូលថវិការដើម្បីទិញសម្ភារះប្រើ្រប្រាស់ ថ្នាំសង្កូវ សម្ភារះសិក្សាដើម្បីយកទៅចែកជូន កុមារ ចាស់ជរា និងប្រជាជនដែលនៅតាមទីតំបន់ដាច់ស្រយ៉ាលពីទីប្រជុំជនជាដើម។
ប្រវត្តិនៃការកកើតសមាគមន៏
ដើមកំនើតនៃការបង្កើតសមាគមន៏នេះគឺផ្តើមចេញពីលោក លាង យូសុផាន្នា បានជួបរឿងរ៉ាវមួយ ដោយកាលនោះលោកបានទៅចុះកម្មសិក្សានៅសាលារៀនបឋមស្វាយជ្រុំ ដោយកាលនោះលោកបានឃើញកុមារីម្នាក់ជាស្មូមយាចក បានដើរសុំថវិការពីគេដើម្បីយកទៅទិញសម្ភារះសិក្សាហើយលោកមានចិត្តអានិតក្មេងស្រីនោះជាខ្លាំង លោកបានជូនថវិការទៅក្មេងស្រីនោះ នាងទទួលយកទាំងសប្បាយរីករាយហើយនាងបានយកថវិការនោះទៅទិញ ឈុតសិក្សា និងសម្ភារះសិក្សារដូចពាក្យនាងនិយាយមែន លោកចាប់ផ្តើមមានកូនចិត្តគិតថា បើលោកបានបង្កើត សមាគមន៏មួយដើម្បីរ៉ៃអង្គាសថវិការដើម្បីជួយសម្រួលដល់ប្រជាពលរដ្ឋដែលខ្វះកាតពិជាប្រពៃណាស់ ទីបំផុតលោកសម្រេចក្តីស្រម៉ៃដោយបានបង្កើតសមាគមន៏ ភី.អេច.វី.សុី.ធី ដូចបំណង។
ឧទ្យានប្រវត្តិសាស្ត្រស្រីទេព
រូបភាពតូច| ប្រាសាទមឿងសិង្ហ ខេត្ត​កាញ្ចនបុរី​  [[ប្រទេសថៃ(សៀម)។.]]
ប្រវត្តិប្រាសាទ
ប្រាសាទមឿងសិង្ហ (Mueang Sing Historical Park); (อุทยานประวัติศาสตร์เมืองสิงห์) ប្រាសាទមឿងិង្ហមានទីតាំងស្ថិតនៅក្នុងឧទ្យានប្រវត្តិសាស្រ្តមួយ នៅភាគខាងលិចនៃព្រំប្រទល់ប្រទេសកម្ពុជា។ ប្រាសាទនេះមានីតាំងស្ថិតនៅក្នុងស្រុកសៃយោក នៃខេត្តកាញ្ជៈបូរី។ ប្រាសាទនេះមានថាមឿងសិង្ហ ដែលប្រែថាទីក្រុងសិង្ហ។ ប្រាសាទកសាងឡើងនៅក្នុងសតវត្សរ៍ទី១២ ដល់សតវត្សរ៍ទី១៤ ដោយព្រះមហាក្សត្រខ្មែរ ព្រះនាម ព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី៧ ក្នុងរចនាបថបាយ័ន ដើម្បីឧទ្ទិសដល់ព្រះពុទ្ធសាសនាមហាយាន។ ប្រាសាទនេះកសាងឡើងនៅក្នុងសម័យអាណាចក្រអង្គរ។
ឯកសារយោង
មឿងសិង្ហ
មើលផងដែរ
=មើលផងដែរ=
ប្រាសាទគោគពោធិ
ប្រាសាទគោកពោធិមានទីតាំងស្ថិតនៅក្នុងភូមិគោកពោធិ ឃុំដូនកែវ ស្រុកពួក ខេត្តសៀមរាប។ ប្រាសាទនេះមានឈ្មោះដើមថា ស្វេតទ្វីប ជាភាសាបាលីឬសំស្រ្តឹត ដែលមានន័យថា ទ្វីបពណ៌ស បានចាប់ផ្តើមកស្ថាបនាឡើងនៅក្នុងដើមសតវត្សរ៍ទី៩ ក្នុងរជ្ជកាលព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី២(៨០២-៨៥០)។ សាងបន្តដោយព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី៣(៨៥០-៨៧៧)។ សាងបញ្ជប់ដោយព្រះបាទរាជេន្ទ្រវរ្ម័នទី២ (៩៤៤-៩៦៨)តាមសិលាចាតឹកលេខ K-២៥៦ ។ តាមសិលាចារឹកលេខ K.៨១៤ ប្រាសាទគោកពោធិមានឈ្មោះដើមថា ស្វេតទ្វីប ដែលមានន័យថាទ្វីបពណ៌ស។
វ៉ាំងសង់ សេន័យឆាល់
លោក វ៉ាំងសង់ សេន័យឆាល់ ជាបូជាចារ្យកាតូលិកបារាំងមួយអង្គដែលកើតនៅថ្ងៃទី ៥ ខែវិច្ឆិកាឆ្នាំ ១៩៧២ នៅ Château-du-Loir ។
លោក វ៉ាំងសង់ សេន័យឆាល់ ធ្លាប់បានបម្រើ ព្រះសហគមន៍កាតូលិកនៅប្រទេសកម្ពុជា ច្រើនឆ្នាំ ហើយគាត់បានទទួលមុខងារ ជាប្រធាន បណ្តោះអាសន្ន នៃក្រុមសាសនទូតក្រៅប្រទេសនាទីក្រុងបា៉រីស ចាប់តាំងពីថ្ងៃទី ២៤ ខែមិថុនាឆ្នាំ ២០២១ ។
ជីវប្រវត្តិ
លោក វ៉ាំងសង់ សេន័យឆាល់ កើតនៅថ្ងៃទី ៥ ខែវិច្ឆិកាឆ្នាំ ១៩៧២ នៅ Château-du-Loir នៅខេត្ត Sarthe ។ គាត់ត្រូវបានតែងតាំងជាបូជាចារ្យនៅព្រះវិហារធំហៅ Saint-Julien នៅទីក្រុង Le Mans នាថ្ងៃទី ២៤ ខែមិថុនាឆ្នាំ ២០០១ និងទទួលបានការតែងតាំងដើម្បីបំពេញបេសកកម្មរបស់គាត់នៅប្រទេសកម្ពុជា។
មុនពេលចូលរួមបេសកកម្មរបស់គាត់ លោកបានរៀនសូត្រធម៏ នៅវិទ្យាស្ថានកាតូលិកប៉ារីសដើម្បីសិក្សាជំនាញព្រះគម្ពីរពិសិដ្ឋ។ ក្នុងឆ្នាំ ២០០៤ លោកវ៉ាំងសង់ បានផ្តល់វគ្គសិក្សាដំបូងរបស់គាត់នៅក្នុងការបកស្រាយព្រះគម្ពីរនៅកម្ពុជា ។
ពេលនោះ លោក​ វ៉ាំងសង់ បានប្តេជ្ញាចិត្តយ៉ាងពេញលេញក្នុងការផ្តល់ការបណ្តុះបណ្តាលសិក្សាដល់និស្សិតទេវវិទ្យាល័យនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជាតាមរយៈការគាំទ្រការអប់រំជាភាសាខ្មែរ​ ។
ក្នុងឆ្នាំ ២០១១ គាត់បានទទួលខុសត្រូវលើ គណៈកម្មាធិការព្រះគម្ពីរប៊ីបកាតូលិកនៅប្រទេសកម្ពុ ជាជំនួស លោកឪពុក ហ្វ្រង់ស្វ័រ ប៉ុង្សូ និងជាសមាជិកនៃសមាគមព្រះគម្ពីរកម្ពុជា ។
នៅថ្ងៃទី ១២ ខែកក្កដាឆ្នាំ ២០១៦ ក្នុងមហាសន្និបាតនៃក្រុមសានទូតក្រៅព្រទេសនាទីក្រុងបា៉រីស លោក វ៉ាំងសង់ សេន័យឆាល់ ត្រូវបានតែងតាំងជា អ្នកតំណាងពេញសិទិ្ធ សម្រាប់អាណត្តិ ៦ ឆ្នាំ​ ផង។
នៅថ្ងៃទី១៨ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២២ លោកឪពុក សេន័យឆាល់ វុំាងសង់ បានជាប់ឆ្នោតជាប្រធានក្រុមសាសនទូតក្រៅប្រទេសនាទីក្រុងប៉ារីស សម្រាប់រយៈពេល៦ឆ្នាំ (២០២២-២០២៨)។
ផ្លូវវិញ្ញាណ
លោក វ៉ាំងសង់ សេន័យឆាល់ បានសិក្សាឈ្វេងយល់ដោយសុីជម្រៅពីព្រះគម្ពីរបរិសុទ្ធ​ ។ សម្រាប់លោក​នេះកឺជាមួលដ្ធាននៃបេសកកម្មនៃការផ្សាយដំណឹងល្អក្នុងការកែប្រែចិត្តស្តាប់ព្រះបន្ទូលរបស់ព្រះជាម្ចាស់ ថា៖ «មុនពេលទទួលបុណ្យជ្រមុជទឹក គេត្រូវអានព្រះគម្ពីរដំណឹងល្អ ឲ្យស្វែងយល់ថា តើ ព្រះយេស៊ូ ជាអ្នកណា ? » បទពិសោធន៍ជាអ្នកផ្សព្វផ្សាយសាសនារបស់គាត់ ក៏ជាឱកាសមួយសម្រាប់គាត់ ដើម្បី«ផ្ចង់អារម្មណ៍លើព្រះគ្រីស្ទ» នៅក្នុងការសន្ទនារបស់គាត់ជាមួយពុទ្ធសាសនិកជន ។
តំណភ្ជាប់ក្រៅ
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ព្រះសហគមន៍កាតូលិក ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:គ្រិស្តសាសនា ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:សាសនា
ប្រាសាទព្រាមបានាន
ប្រវត្តិសាស្រ្ត
ប្រាសាទនេះបានកសាងឡើងដោយព្រះបាទរាកែពិកាតាន (Rakai Pikatan) ក្នុងឆ្នាំ៨៥៦ នៃគ.ស លេីកោះចាវ៉ា (central Java) នៃប្រទេសឥណ្ឌូនេស៊ីបច្ចុប្បន្ន។ ប្រាសាទនេះត្រូវបានគេសាងសង់ឡើង សម្រាប់បូជាដល់ព្រះមហាព្រហ្ម ព្រះវិស្ណុ ព្រះសិវៈ។ បើយើងក្រឡេកមើលមួយភ្លែតប្រាសាទនេះគឺមានលក្ខណៈស្រដៀងនឹងប្រាសាទអង្គរវត្តរបស់ខ្មែរយើងផងដែរ ជាពិសេសគឺត្រង់កំពូលនៃប្រាសាទ ដែលមើលពីចម្ងាយ យើងឃើញមានប្រាសាទកំពូលប្រាំ ប្រកបដោយក្បូរក្បាច់រចនាដូចគ្នា ។
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ប្រទេសឥណ្ឌូនេស៊ី
ឃុំត្រពាំងតាវ
ជាឃុំមួយស្ថិតនៅក្នុងស្រុកអន្លង់វែង ខេត្តឧត្តរមានជ័យ។ នេះមាន ១០ ភូមិ ។
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ខេត្តឧត្ដរមានជ័យ
ប្រាសាទកំពឹស
ប្រាសាទកំពឹសមានទីតាំងស្ថិតនៅក្នុងខេត្តព្រះវិហារ ដែលមានឈ្មោះដើមថា មធុវន ជាភាសាបាលីឬសំស្រ្តឹត មានន័យថា ព្រៃឃ្មុំ បានស្ថាបនាឡើងនៅក្នុងសតវត្សរ៍ទី១០ ក្នុងរជ្ជព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី៥ (៩៦៨-១០០១)តាមសិលាចារឹកលេខ K-៦៦៩ ។
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ខេត្តសៀមរាប កំពឹស
អៃ សំណាង
ជីវប្រវត្តិ ❤ ខ្ញុំបាទឈ្មោះ អៃ សំណាងភេទប្រុស សញ្ជាតិខ្មែរ ប្រជាជន កម្ពុជា ❤ កើតនៅ ថ្ងៃច័ន្ទ ទី២៥ ខែមិថុនា ឆ្នាំ​១៩៩៦ ❤ ទីកន្លែងកំណើត ភូមិព្រែកតាព្រីង ឃុំសិត្បូ  ស្រុកស្អាង  ខេត្តកណ្តាល
បទពីសោធន៍កការងារ
ស្នាដៃ ស្ថានភាពគ្រួសារ ស្ថិតក្នុងត្រកូលស្រែចំការដែលមានជីវភាពមធ្យម
សារអេឡិចត្រូនិច
ទូរស័ព្ទទំនាក់ទំនង
ចន ចងគុក
ចន ជុងហ្គុក (전정국, Jeon Jung-kook កើត 1 កញ្ញា 1997) ជាអ្នកចម្រៀងប្រុសនិងអ្នកនិពន្ធបទចម្រៀងជនជាតិកូរ៉េខាងត្បូង ត្រូវបានគេស្គាល់ថាល្អប្រសើរជាងមុនដោយឯកឯងថា ជុងហ្គុក គាត់គឺជាសមាជិកក្មេងបំផុតនិងជាច្រៀងនៅក្រុម BTS Boy band កូរ៉េខាងត្បូង
ប្រវត្តិនិងការអប់រំ
គាត់កើតថ្ងៃទី 1 កញ្ញា 1997 នៅប៊ូសាន ប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូង គ្រួសាររបស់គាត់មានឪពុកម្តាយនិងបងប្រុសច្បង គាត់បានចូលរៀននៅបឋមសិក្សាប៊ែកយ៉ាងនិងមធ្យមសិក្សានៅខេត្តប៊ូសាន នៅពេលគាត់ក្លាយជាអ្នកហ្វឹកហាត់ គាត់បានផ្ទេរទៅអនុវិទ្យាល័យស៊ីនគូនៅសេអ៊ូល ដំបូងគាត់មានក្តីសុបិនចង់ក្លាយជាកីឡាករវាយសីនៅពេលគាត់នៅក្មេង ប៉ុន្តែបន្ទាប់ពីបានឃើញ G-Dragon សម្តែង Heartbreaker នៅលើកញ្ចក់ទូរទស្សន៍ ត្រូវបានជះឥទ្ធិពលឱ្យគាត់ចង់ក្លាយជាអ្នកចំរៀង
ឆ្នាំ 2013 – បច្ចុប្បន្ន: BTS
នៅថ្ងៃទី 12 ខែមិថុនាឆ្នាំ 2013 Jungkook បានបង្ហាញខ្លួនជាលើកដំបូងជាសមាជិករបស់ក្រុម BTS ជាមួយនឹងការចេញផ្សាយ Single 2 Cool 4 Skool ក្រោម BTS គាត់បានច្រៀងចម្រៀងទោលចំនួនបីបទ ដំបូងបទចម្រៀងប៉ុប "Begin" ពីអាល់ប៊ុម Wings ឆ្នាំ 2016 បានប្រាប់រឿងរ៉ាវរបស់គាត់ក្នុងការផ្លាស់ទៅសេអ៊ូលនៅវ័យក្មេងដើម្បីក្លាយជា Idol និងបង្ហាញ ការដឹងគុណរបស់គាត់ចំពោះសមាជិកដទៃទៀតដែលបានមើលថែរក្សាគាត់ក្នុងកំឡុងពេលនោះ ទីពីរគឺជាចម្រៀង Future bass ដែលមានចំណងជើងថា "Euphoria" ត្រូវបានចេញផ្សាយជាមួយខ្សែភាពយន្តខ្លីរយៈពេល 9 នាទី នៅថ្ងៃទី 5 ខែមេសាឆ្នាំ 2018 ជាការណែនាំទៅផ្នែកទីបី Love Yourself របស់ BTS កំណែស្ទូឌីយោពេញលេញត្រូវបានរួមបញ្ចូលនៅក្នុងអាល់ប៊ុមការចងក្រងរបស់ពួកគេ Love Yourself: Answer ចេញផ្សាយថ្ងៃទី 24 ខែសីហាឆ្នាំ 2018 Euphoria ត្រូវបានផលិតដោយ DJ Swivel និងដាក់នៅលេខ 5 នៅលើ Billboard Bubbling Under Hot 100 chart បទទោលទីបី ចេញពីអាល់ប៊ុមស្ទូឌីយោឆ្នាំ 2020 របស់ក្រុមតន្រ្តី Map of the Soul: 7 គឺជាបទចម្រៀង R&B ស្តីអំពីការបណ្តេញបទពិសោធន៍យុវវ័យដោយសារតែអាជីពរបស់គាត់ "My Time" ចំណាត់ថ្នាក់ទី 84 នៅលើ Billboard Hot 100 របស់សហរដ្ឋអាមេរិក Euphoria និង My Time វាជាបទចម្រៀងតែមួយវែងជាងគេកន្លែង​ដំបូងនិង 2 វែងជាងគេក្នុងចំណោមតារាចម្រៀង K-POP នៅលើ Billboard's World Digital Song Sales chart ដោយចំណាយពេល ៦៤ និង ៦១ សប្តាហ៍រៀងៗខ្លួនលើចំណាត់ថ្នាក់
គាត់ត្រូវបានគេចាត់ទុកថាជាអ្នកផលិតសំខាន់សម្រាប់បទចម្រៀងពីររបស់ BTS: "Love is Not Over" និង "Magic Shop" នៅថ្ងៃទី ២៥ ខែតុលាឆ្នាំ 2018 On October 25, 2018,  គាត់បាន (រួមជាមួយនឹងការនៅសល់នៃសមាជិកក្រុមតន្ត្រី) ត្រូវបានតែងតាំងជាមួយស្លាកសញ្ញាវប្បធម៌ហ្វាក្វាន់ថ្នាក់ទីប្រាំ ដោយប្រធានាធិបតីកូរ៉េខាងត្បូង
ឆ្នាំ 2015–បច្ចុប្បន្ន: សកម្មភាពទោល
ក្នុងឆ្នាំ 2015 ចងគុកបានចូលរួមនៅយុទ្ធនាការ "One Dream, One Korea" ចូលរួមក្នុងការសហការបទចម្រៀងជាមួយគ្នាជាច្រើនសិល្បករកូរ៉េ ក្នុងការចងចាំសង្គ្រាមកូរ៉េ បទនេះត្រូវបានចេញផ្សាយនៅថ្ងៃទី 24 ខែកញ្ញា និងបង្ហាញនៅការប្រគុំតន្ត្រី One K ក្នុងសេអ៊ូល នៅថ្ងៃទី 15 ខែតុលា។ alt=Jungkook singing|ស្តាំ|រូបភាពតូច|Jungkook performing "Boy With Luv" at the 2018 [[SBS Gayo Daejeon|SBS Gayo Daejoon]] ក្នុងឆ្នាំ 2016 ចងគុកបានគេដេញនៅក្នុងវគ្គសាកល្បងរបស់ Flower Crew គាត់ក៏បានបង្ហាញខ្លួននៅលើ Celebrity Bromance និងប្រកួតប្រជែងនៅក្នុង King of Mask Singer នៅក្រោមឈ្មោះ "Fencing Man" លេចមុខនៅភាគ 72
នៅថ្ងៃទី 6 ខែវិច្ឆិកាឆ្នាំ 2018 ចងគុកបានសម្តែង "We Don't Talk Anymore" ជាមួយអ្នកចំរៀងដើម Charlie Puth ក្នុងដំណាក់កាលនៃការសហការពិសេសក្នុងកម្មវិធី MBC Plus X Genie Music Awards បទចំរៀងនេះគឺជាចំរៀងមួយដែលគាត់ធ្លាប់បាននិយាយពីរដងរួចមកហើយ ទោលនិងជាមួយសមាជិកក្រុមតន្រ្តីគឺ Jimin
នៅថ្ងៃទី 4 ខែមិថុនាឆ្នាំ 2020 ចងគុកបានគេចេញផ្សាយបទចម្រៀង "Still With You" សម្រាប់ឥតគិតថ្លៃនៅលើវេទិកាដូចជា SoundCloud ជាផ្នែកមួយរបស់ BTS ការប្រារព្ធពិធីដំបូងប្រចាំឆ្នាំ Billboard បានពិពណ៌នាបទចម្រៀងថាមាន "tinkling synths and gently strummed guitars and brushed drums" ចងគុកផលិតដុំដោយខ្លួនឯង
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អ្នកចម្រៀងប្រុសកូរ៉េ
Cambo Bright School
=នាយក និង នាយករង=
=គ្រូបំពេញការងារ=
=សិស្ស=
Class B
=ប្លង់= [] =កម្មវិធីផ្សេងៗ=
ឃុំត្រពាំងប្រីយ៍
ជាឃុំមួយស្ថិតនៅក្នុងស្រុកអន្លង់វែង ខេត្តឧត្តរមានជ័យ។ នេះមាន ១៥ ភូមិ ។
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ខេត្តឧត្ដរមានជ័យ
ឃុំចាន់ស
ជាឃុំមួយស្ថិតនៅក្នុងស្រុកសូទ្រនិគម ខេត្តសៀមរាប។ នេះមាន ១៩ភូមិ ៖
រឿង​អាមាត្យ​ព្រះ​បាទ​ពិម្ពិសាររាជ​និង​​អជាសត្រូវ
ដំណើរថា កាលព្រះអជាសត្រូវរាជកុមារស្ដាប់ពាក្យទេវទត្ដត្ថេរ ញុះញង់អោយសំរលាប់ព្រះបាទពិម្ពិសារ ជាព្រះបិតា នឹង​យក​រាជ​សម្បត្ដិ​ ថៃ្ង​មួយ​អជា​សត្រូវ​កុមារ សៀត​កាំ​បិត​គ្រឿងប្រហារចូលទៅក្នុងព្រះរាជវាំង ដើម្បីនឹងពិឃាត ព្រះវររាជបិតា។ ឯ​ពួក​រាជ​អា​មាត្យ​នាយ​តំរួត​ រក្សា​អង្គ បាន​ឃើញ​ព្រះ​រាជ​កុមារ​ចូល​ក្នុងព្រះមន្ទីរខុសកាលដូច្នោះ ក៏ហាមឃាត់មិនអោយចូល ឯព្រះរាជកុមារ​ចេះ​តែ​ចចេស​ចូល​ទៅ ​ទើប​ នាយ​តំរួត​នាំ​គ្នា​ចាប់​ត្រួត​មើល​ក្នុង​អង្គ​កាយ បានឃើញកាំបិតគ្រឿងប្រហារព្រះរាជកុមារសៀតមកដូច្នោះ ក៏ចាប់ចង​ដាក់​ទោស​តាម​រាជ​ បញ្ញាត្ដិ ហើយ​នាំ​គ្នា​ពិភាក្សា​ទោស​ព្រះ​រាជ​កុមារ ព្រះរាជកុមារក៏អោយការតាមខ្លួនគិតសំលាប់បិតានោះ។ ឯនាយតំរួត​ទី១ ឆ្លើយ​ឡើង​ថា​ «ទោស​ក្បត់​នេះ​ត្រូវ​សំលាប់​ព្រះ​រាជ​កុមារ​ផង ត្រូវសំលាប់ព្រះទេវទត្ដត្ថេរ និងលោកសង្ឃបណ្ដាជាពួកគប់គិតចូលគំនិត​គ្នា​ទាំង​អស់​ផង​។​ ឯ​នាយ​តំរួត​ទី​ពីរ​ឆ្លើយ​ឡើង​ថា ទោស​ក្បត់​នេះ​ត្រូវ​សំលាប់តែព្រះរាជកុមារ និងព្រះទេវទត្ដតេ្ថរទើបគួរ ឯបណ្ដាលោកសង្ឃឯ​ទៀត​ៗ​នោះ​មិន​ ត្រូវ​សំលាប់​ទេ ព្រោះ​លោក​ពុំ​បាន​ដឹង​លឺ​ផង​។ ឯ​នាយ​តំរួត​ទី៣ ជាមន្រ្ដីមានសតិសម្បជញ្ញៈឆ្លើយឡើងថា «លោកអ្នករាល់គ្នាកាត់​ទោស​យ៉ាង​ នេះ​មិន​ត្រូវ​ទេ ឯ​ទោស​នេះ​បើ​រូប​អ្នក​ដទៃ​ឯ​ទៀត​នោះ គួរ​ហើយ តែនេះព្រះរាជកុមារជាព្រះរាជបុត្រារបស់លោក ព្រះទេវទត្ដ​សោត​ជា​វង្ស​ សាក្យ​បុត្ដិយ៍ ព្រះ​ចៅ​ជា​ម្ចាស់​ក៏​រាប់​អាន​គោ​រព​ប្រតិ​បត្ដិ យើង​នឹង​កាត់ទោសពិឃាតឯងថា កាចឯណាបាន ទោសនេះហួសវិស័យ​យើង​ជា​ មន្រ្ដី​​ពិភាក្សា គួរ​តែ​នាំ​គ្នា​ឡើង​ក្រាប​ទូល​អោយ​ទ្រង់​ជ្រាប បើ​ជា​ទ្រង់​ប្រោសយ៉ាងណាៗ ក៏តាមតែព្រះអង្គលោកចុះ ព្រោះកូនគេ អាពុកគេថា យ៉ាង​ណា​សឹម​យើង​ធ្វើ​តាម​ជា​ក្រោយ»។ ឯ​នាយ​តំរួត​ទាំង​៣​ពួក​ពិគ្រោះ​គ្នាឃើញផ្លូវរៀង ខ្លួនយ៉ាងនេះ ទើបនាំគ្នាចូលទូល​ព្រះ​បាទ​ពិម្ពិ​សារ​ រាជ​​បិតា​តាម​ដំនើរ​ដែល​ព្រះ​អជា​ត​សត្រូវ​រាជ​កុមារ ប្រតិ​បត្ដិ​ការ​ខុស​ប្រ​ពៃណី កន្លងព្រះរាជបញ្ញាត្ដិនោះសព្វប្រការ។ ឯព្រះបាទ​ពិម្ពិ​សារ​ស្ដេច​ ជ្រាប​ហើយ ទើប​ត្រាស់​ថា «អើ​ទោស​យ៉ា ង​នេះ អ្នក​ទាំង​ឡាយ​ពិភាក្សា​ទៅ​តើយល់​ដូច​ម្ដេច​?​។
រឿងនិទាននេះ មានសេចក្ដីពិស្ដារនៅក្នុងព្រះគម្ពីរសុត្ដន្ដបិដកឯណោះ ឯងស្ដាប់មើលចុះលោកអ្នកមានសតិសម្ប​ជញ្ញៈ ពិចារ​ណា​មើល​វត្ថុ​ មើល​សម័យ​កាល​គួរ​ដល់​កាល​នេះ​សឹងចំរើននូវយសសក្ដិបរិបូណ៌បាន អ្នកមានសតិស្មារតីនេះ មិនដែលភ្លាត់ភ្លើទៅ​ក្នុង​ការ​ភ្នាក់​ងារ​ដែល​ខ្លួន​ ធ្វើ គឺ​នឹង​ដើរ​ក្ដី អង្គុយ​ក្ដី ដេក​ក្ដីឈរ​ក្ដី លើក​ដៃ​លើកជើងលាតបត់ដៃបត់ជើងក្ដី ឬបរិភោគភោជនាហារជាវត្ថុទន់ឬរឹងក្ដី កាល​ទំពា​ស៊ី​ក្ដី​កាល​ លេប​ចូល​ទៅ​ក្នុង​ពោះ​ក្ដី តែ​បើពុំមានសតិ ស្មារតី នឹកជាមុនហើយ ការអស់នោះសឹងភ្លាត់ទៅផ្សេងៗមាន ដួលឬប៉ះត្រូវ​បន្លា​ជា​ដើម បើ​ខាង​ បរិ​ភោគ​ផឹក​ស៊ី​សោត មាន​ស្លាក់​ឆ្អឹង​ត្រី ត្រូវម្ទេសហើរជាដើម អ្នកគ្មានសតិបញ្ញានោះ លោកថា ជាមនុស្សប្រមាទ សេចក្ដី​ប្រ​មាទ​មួយ​នេះ​ មាន​នៅ​លើ​បុគ្គល​ណា​ហើយ​បុគ្គល​ទាំងនោះ នឹងតាំងខ្លួនអោយមាំមួនពុំបាន បើធ្វើការអ្វី ការនោះខូចបង់វិញ ដូចនិ ទាន​ស្មៀន​កាន់​ភ្នាក់​ងារ​ រក្សា​ឈើ​រាជ​ការ​របស់​ព្រះ​បាទ​ពិម្ពិ​សារ​រាជនោះឯង។
វត្តហសៀងវរវិហារ
ស្តាំ|រូបភាពតូច|300x300ភីកសែល វត្តហសៀងវរវិហារ ជា​វត្តអារាមបែបព្រះពុទ្ធសាសនាមួយ​នៅ​ក្នុងទី​ក្រុងហ្លួងព្រះបាង ប្រទេស​ឡាវ ។
ជា​វត្តអារាមដ៏សកម្ម ទីធ្លា​នោះ​រួម​មាន​កុដិ​សម្រាប់​ព្រះសង្ឃ និង​អគារ​សិក្សា​មួយ។
វត្តមនោរម្យ
វត្តមនោរម្យ គឺជាវត្តអារាមនិង​វត្តព្រះពុទ្ធសាសនាដ៏សំខាន់មួយក្នុងទីក្រុងហ្លួងព្រះបាំង ប្រទេស​ឡាវ ។ រូបភាពតូច| ស្គរវត្តមនោរម្យ មានទ្រឹស្តីជាច្រើនអំពីកាលបរិច្ឆេទនៃការបង្កើតរបស់វត្ត វាអាចត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅឆ្នាំ១៣៧២ ឬ១៣៧៥ ដោយស្តេចសាមសែនថៃ ប៉ុន្តែវាក៏អាចមានតាំងពីរជ្ជកាលរបស់ឡាអាសែនថៃ បវានាអាត ប្រហែលឆ្នាំ១៤៩៣។ ព្រះពុទ្ធ​សំរឹទ្ធិ​ដ៏​អស្ចារ្យ មាន​កម្ពស់ ៦​ម៉ែត្រ នៅ​ក្នុង​ផ្នូរ មាន​អាយុកាល​តាំង​ពី​ឆ្នាំ ១៣៧០។
សាមសែនថៃ
សាមសែនថៃ ( ສາມແສນໄທ) ហៅផងដែរថា អ៊ុនហឿន ( ອຸ່ນເຮືອນ  ) គឺជាព្រះមហាក្សត្រទីពីររបស់អាណាចក្រឡានសាង នៅ ប្រទេសឡាវ ។ ព្រះអង្គបានស្នងរាជ្យពីបិតារបស់ទ្រង់ឈ្មោះហ្វាង៉ុម ។
គាត់បានគ្រប់គ្រងពីឆ្នាំ១៣៧២ ដល់ឆ្នាំ១៤១៧។ ប្រភពដើមនៃឈ្មោះ សាមសែនថៃ ត្រូវបានគេគិតថាជាការឆ្លុះបញ្ចាំងពីភាពចលាចលផ្នែកនយោបាយ និងសង្គមដែលកើតឡើងនៅក្នុងតំបន់នេះនៅពេលគាត់កាន់អំណាច។ សាមសែនថៃ មានន័យថា "៣០០,០០០ថៃ" ដូច្នេះឆ្លុះបញ្ចាំងពីលទ្ធផលនៃជំរឿនដែលបានធ្វើឡើងនៅក្នុងរជ្ជកាលរបស់ព្រះអង្គ។ វាមិនច្បាស់ទេថាតើជំរឿនបានរាប់បញ្ចូលប្រជាជនទាំងមូល ឬគ្រាន់តែជាបុរសដែលមានសមត្ថភាពកាន់អាវុធ។
មានការពិភាក្សាផងដែរថាតើក្នុងអំឡុងពេលនេះពាក្យ "ថៃ" និង "ឡាវ" អាចផ្លាស់ប្តូរគ្នាបានទេថាតើពាក្យ "ឡាវ" នៅឡើយទេ។  មានឬថា "ថៃ" ត្រូវបានគេប្រើជាឈ្មោះរបស់គាត់ដើម្បីយោងទៅលើការពិតដែលថាជំរឿនរួមបញ្ចូលក្រុមតៃទាំងអស់។ ប្រវតិ្តសាស្រ្តថៃក្នុងស្រុកកត់ត្រាថាមាតា របស់សាមសែនថៃ គឺជាស្ត្រីដែលកើតនៅអយុធ្យា (សៀម - ថៃ) ហើយថានាងបាននាំរដ្ឋមន្ត្រីថៃសម្រាប់រដ្ឋាភិបាល ឡានសៀង (ឡានឆៀង) ។ គួរកត់សម្គាល់ផងដែរ ទង់ជាតិដែលត្រូវបានអនុម័តសម្រាប់ឡានសៀង គឺជាច្បាប់ចម្លងនៃទង់ជាតិនៃរដ្ឋអយុធ្យា ។ ផ្ទៃខាងក្រោយពណ៌ក្រហមជាមួយដំរីសនៅចំកណ្តាល។ សម្រាប់រយៈពេលនៃរជ្ជកាល៤៣ឆ្នាំរបស់គាត់ ឡានសាង មិនបានប្រយុទ្ធតែមួយទេ។
វត្តមនោរម្យ, វត្តឧបោស, និង វត្តសៀងខាំ ត្រូវបានសាងសង់ក្នុងរជ្ជកាលរបស់សាមសែនថៃ ។ គាត់ត្រូវបានស្នងរាជ្យបន្តដោយកូនប្រុសរបស់គាត់ឈ្មោះឡានខាំដេង ។
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:Articles containing Lao-language text
ឃុំសំរោង (ស្រុកសូទ្រនិគម)
សំរោងជាឃុំមួយស្ថិតនៅក្នុងស្រុកសូទ្រនិគម ខេត្តសៀមរាប។ ឃុំសំរោងនេះមាន ៩ភូមិ ៖
សូមមើលផងដែរ
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ខេត្តសៀមរាប
ឃុំដំដែក
ជាឃុំមួយស្ថិតនៅក្នុងស្រុកសូទ្រនិគម ខេត្តសៀមរាប។ នេះមាន ១៣ភូមិ ៖
សូមមើលផងដែរ
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ខេត្តសៀមរាប
ឃុំពពេល (ស្រុកសូទ្រនិគម)
ពពេលជាឃុំមួយស្ថិតនៅក្នុងស្រុកសូទ្រនិគម ខេត្តសៀមរាប។ ឃុំពពេលនេះមាន ១៣ភូមិ ៖
សូមមើលផងដែរ
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ខេត្តសៀមរាប
វត្តម៉ៃសុវណ្ណភូមារាម
រូបភាពតូច|250x250ភីកសែល រូបភាពតូច|250x250ភីកសែល| ព្រះពុទ្ធបដិមានៅវត្តម៉ៃសុវណ្ណភូមារាម វត្តម៉ៃសុវណ្ណភូមារាម ច្រើនតែជាវត្តម៉ៃ គឺជាវត្តអារាមព្រះពុទ្ធសាសនា ឬ វត្តមួយ នៅទីក្រុងហ្លួងព្រះបាង ប្រទេសឡាវ ។ វត្តអារាមនេះត្រូវបានសាងសង់ឡើងនៅសតវត្សទី១៨ ដែលជាវត្តអារាមដ៏ធំបំផុតនៅហ្លួងព្រះបាង។
លេខកូដប្រទេសនៅទ្វីបអឺរ៉ុប
ទ្វីបអឺរ៉ុប មានសមាជិក 55ប្រទេស
=តំបន់នៃទ្វីបអឺរ៉ុប=
អឺរ៉ុបខាងជើង
{|class="wikitable sortable hlist" style="text-align:center; font-size:100%;" ! colspan="8"|អឺរ៉ុបខាងជើង ! style="background:#000080;color:white; "|លេខរៀង !style="background:#000080;color:white; "| ទង់ជាតិ និងឈ្មោះប្រទេស ! style="background:#000080;color:white; "|ឈ្មោះប្រទេសជាអក្សរអង់គ្លេស ! style="background:#000080;color:white; "|អក្សរកាត់ប្រទេស ! style="background:#000080;color:white; "|ទីក្រុង ! style="background:#000080;color:white; "|ផ្ទៃដី ! style="background:#000080;color:white; "|ចំនួនប្រជាជន ! style="background:#000080;color:white; "|ព្រំប្រទល់ប្រទេស
អឺរ៉ុបខាងត្បូង (Southern Europe)
{|class="wikitable sortable hlist" style="text-align:center; font-size:100%;" ! colspan="8"|អឺរ៉ុបខាងត្បូង ! style="background:#000080;color:white; "|លេខរៀង !style="background:#000080;color:white; "| ទង់ជាតិ និងឈ្មោះប្រទេស ! style="background:#000080;color:white; "|ឈ្មោះប្រទេសជាអក្សរអង់គ្លេស ! style="background:#000080;color:white; "|អក្សរកាត់ប្រទេស ! style="background:#000080;color:white; "|ទីក្រុង ! style="background:#000080;color:white; "|ផ្ទៃដី ! style="background:#000080;color:white; "|ចំនួនប្រជាជន ! style="background:#000080;color:white; "|ព្រំប្រទល់ប្រទេស
អឺរ៉ុបខាងត្បូង (South Eastern Europe)
{|class="wikitable sortable hlist" style="text-align:center; font-size:100%;" ! colspan="8"|អឺរ៉ុបខាងត្បូង ! style="background:#000080;color:white; "|លេខរៀង !style="background:#000080;color:white; "| ទង់ជាតិ និងឈ្មោះប្រទេស ! style="background:#000080;color:white; "|ឈ្មោះប្រទេសជាអក្សរអង់គ្លេស ! style="background:#000080;color:white; "|អក្សរកាត់ប្រទេស ! style="background:#000080;color:white; "|ទីក្រុង ! style="background:#000080;color:white; "|ផ្ទៃដី ! style="background:#000080;color:white; "|ចំនួនប្រជាជន ! style="background:#000080;color:white; "|ព្រំប្រទល់ប្រទេស
អឺរ៉ុបកណ្ដាល (Central Europe)
{|class="wikitable sortable hlist" style="text-align:center; font-size:100%;" ! colspan="8"|អឺរ៉ុបកណ្ដាល ! style="background:#000080;color:white; "|លេខរៀង !style="background:#000080;color:white; "| ទង់ជាតិ និងឈ្មោះប្រទេស ! style="background:#000080;color:white; "|ឈ្មោះប្រទេសជាអក្សរអង់គ្លេស ! style="background:#000080;color:white; "|អក្សរកាត់ប្រទេស ! style="background:#000080;color:white; "|ទីក្រុង ! style="background:#000080;color:white; "|ផ្ទៃដី ! style="background:#000080;color:white; "|ចំនួនប្រជាជន ! style="background:#000080;color:white; "|ព្រំប្រទល់ប្រទេស
អឺរ៉ុបខាងកើត (Eastern Europe)
{|class="wikitable sortable hlist" style="text-align:center; font-size:100%;" ! colspan="8"|អឺរ៉ុបខាងកើត ! style="background:#000080;color:white; "|លេខរៀង !style="background:#000080;color:white; "| ទង់ជាតិ និងឈ្មោះប្រទេស ! style="background:#000080;color:white; "|ឈ្មោះប្រទេសជាអក្សរអង់គ្លេស ! style="background:#000080;color:white; "|អក្សរកាត់ប្រទេស ! style="background:#000080;color:white; "|ទីក្រុង ! style="background:#000080;color:white; "|ផ្ទៃដី ! style="background:#000080;color:white; "|ចំនួនប្រជាជន ! style="background:#000080;color:white; "|ព្រំប្រទល់ប្រទេស
អឺរ៉ុបខាងលិច(Western Europe)
{|class="wikitable sortable hlist" style="text-align:center; font-size:100%;" ! colspan="8"|អឺរ៉ុបខាងលិច ! style="background:#000080;color:white; "|លេខរៀង !style="background:#000080;color:white; "| ទង់ជាតិ និងឈ្មោះប្រទេស ! style="background:#000080;color:white; "|ឈ្មោះប្រទេសជាអក្សរអង់គ្លេស ! style="background:#000080;color:white; "|អក្សរកាត់ប្រទេស ! style="background:#000080;color:white; "|ទីក្រុង ! style="background:#000080;color:white; "|ផ្ទៃដី ! style="background:#000080;color:white; "|ចំនួនប្រជាជន ! style="background:#000080;color:white; "|ព្រំប្រទល់ប្រទេស
មេឌីទែរ៉ាណេខាងកើត
{|class="wikitable sortable hlist" style="text-align:center; font-size:100%;" ! colspan="8"|មេឌីទែរ៉ាណេខាងកើត ! style="background:#000080;color:white; "|លេខរៀង !style="background:#000080;color:white; "| ទង់ជាតិ និងឈ្មោះប្រទេស ! style="background:#000080;color:white; "|ឈ្មោះប្រទេសជាអក្សរអង់គ្លេស ! style="background:#000080;color:white; "|អក្សរកាត់ប្រទេស ! style="background:#000080;color:white; "|ទីក្រុង ! style="background:#000080;color:white; "|ផ្ទៃដី ! style="background:#000080;color:white; "|ចំនួនប្រជាជន ! style="background:#000080;color:white; "|ព្រំប្រទល់ប្រទេស
សមូហនាម
នាម​នាម​ប្រាប់​សេចក្ដី​ប្រជុំ ប្រមូល រួប​រួម; ដូច​ពាក្យ​ថា ពួក បន ក្រុម ហ្វូង បណ្ដាជន បក្សាបក្សី ហ្វូងសត្វ គ្រួសារ ...ជាសមូហ​នាម (ព. វ.)។
សមាសនាម
នាមសព្ទតាំងពីពីរម៉ាត់(ពាក្យ)ឡើងទៅ ដែលបំព្រួញទៅជាពាក្យមួយម៉ាត់(ពាក្យ) ឬហៅថានាមផ្សំ។
ឧ. ដើមសណ្ដាន់ គោសៀម ដង្កូវនាង ... ។
ឃុំខ្វាវ(ស្រុកជីក្រែង)
($) ដែនរដ្ឋបាលស្ថិតនៅក្នុង ស្រុកជីក្រែង ខេត្តសៀមរាប មានរដ្ឋបាលចំណុះ ភូមិ÷
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ឃុំនៃកម្ពុជា
ឃុំអន្លង់សំណរ
($) ដែនរដ្ឋបាលស្ថិតនៅក្នុង ស្រុកជីក្រែង ខេត្តសៀមរាប មានរដ្ឋបាលចំណុះ ភូមិ÷
ឃុំស្ពានត្នោត
($) ដែនរដ្ឋបាលស្ថិតនៅក្នុង ស្រុកជីក្រែង ខេត្តសៀមរាប មានរដ្ឋបាលចំណុះ ភូមិ÷
បញ្ជីនៃទង់ជាតិអង្គភាពរដ្ឋបាលរាជវង្សង្វៀនរបស់
ទង់ជាតិអង្គភាពរដ្ឋបាលរាជវង្សង្វៀនរបស់ ត្រូវបានប្រើចាប់តាំងពីប្រហែល 1868 ទៅនឹងឆ្នាំ 1885 ដោយមាន 2 : សមាមាត្រ 2 ។.
សេចក្តីយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ខេត្តក្រុងនៃប្រទេសវៀតណាម ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ទង់ជាតិនៃប្រទេសវៀតណាម ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រាជវង្សង្វៀន
ឃុំជីក្រែង
($) ដែនរដ្ឋបាលស្ថិតនៅក្នុង ស្រុកជីក្រែង ខេត្តសៀមរាប មានរដ្ឋបាលចំណុះ ភូមិ÷
ស្រុកឡៈម៉ាម
ឡៈម៉ាម គឺជាស្រុកមួយនៃខេត្តស្រែគង្គ ប្រទេសឡាវ ។
សេដ្ឋកិច្ច
នៅក្នុងខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ 2021 រដ្ឋាភិបាលឡាវបានប្រកាសថា រោងចក្រអគ្គិសនីដែលប្រើភ្លើងលីគនីត ចំនួនពីរនឹងសាងសង់នៅក្នុងខេត្តសេកុង ដែលក្នុងនោះមានរោងចក្រមួយនៅស្រុកឡាម៉ម។ ការងារនឹងចាប់ផ្តើមនៅឆ្នាំ ២០២១ និងបញ្ចប់នៅឆ្នាំ ២០២៥។ អគ្គិសនី​ដែល​ផលិត​បាន​នឹង​ត្រូវ​លក់​ឲ្យ​កម្ពុជា​ក្នុង​តម្លៃ ៧,២ សេន​អាមេរិក​ក្នុង​មួយ​គីឡូវ៉ាត់ម៉ោង។ រោងចក្រផលិតធ្យូងថ្មឡៈម៉ាម កម្លាំង 700 MW នឹងត្រូវសាងសង់នៅក្នុងស្រុកដោយក្រុមហ៊ុនចិនដែលនឹងវិនិយោគជាង 1 ពាន់លានដុល្លារក្នុងគម្រោងនេះ។ រដ្ឋាភិបាល​អះអាង​ថា ទុនបម្រុង​ធ្យូងថ្ម​នៅ​ជាប់​នឹង​រោងចក្រ​គឺ​គ្រប់គ្រាន់​ដើម្បី​ផ្តល់​ថាមពល​ដល់​វា​សម្រាប់​រយៈពេល​សម្បទាន ២៥ ឆ្នាំ​ទាំងមូល។
ទំនាក់ទំនងកម្ពុជា-ថៃ
ទំនាក់ទំនង​ទ្វេភាគី​រវាង ​កម្ពុជា និង ​ថៃ មាន​តាំងពី​សតវត្ស​ទី​១៣ ក្នុង​សម័យ​អង្គរ​។ អាណាចក្រអយុធ្យា របស់ថៃបានផ្លាស់ប្តូរបន្តិចម្តងៗនូវ អាណាចក្រខ្មែរ ដែលកំពុងធ្លាក់ចុះពីសតវត្សទី១៤ ដោយបាននាំចូលទំនៀមទំលាប់ និងវប្បធម៌ជាច្រើនរបស់ខ្លួន។ អាណាព្យាបាលបារាំងបានបំបែកប្រទេសកម្ពុជាចេញពីប្រទេសថៃទំនើបនៅអំឡុងនៃសតវត្សទី១៩-២០ ហើយទំនាក់ទំនងការទូតរវាងរដ្ឋទំនើបត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅថ្ងៃទី១៩ ខែធ្នូ ឆ្នាំ១៩៥០។
សម័យអង្គរ
ស្តាំ|រូបភាពតូច|250x250ភីកសែល| ប្រាសាទ[[ប្រាសាទអង្គរវត្ត|អង្គរវត្ត ]] រូបភាពតូច|250x250ភីកសែល| លោកនាយករដ្ឋមន្ត្រី[[អភិសិទ្ធិ វេជ្ជាជីវៈ នៅស្ថានទូតថៃ នៅទីក្រុងភ្នំពេញ។]] បន្ទាប់ពីការសោយទីវង្គត់របស់ព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី៧ អាណាចក្រខ្មែរបានធ្លាក់ចុះបន្តិចម្តងៗ។ កត្តាសំខាន់ៗគឺការឈ្លានពានរបស់ជនជាតិជិតខាង ( ថៃ និង ចាម ) ជម្លោះរវាងរាជវង្សរ៉ាំរ៉ៃ និងការចុះខ្សោយបន្តិចម្តងៗនៃប្រព័ន្ធធារាសាស្ត្រស្មុគ្រស្មាញ ដែលធានាបាននូវលើសស្រូវ។ ក្នុង​សតវត្ស​ទី​១៣ ជនជាតិថៃចាប់ផ្ដើមងើបឡើងព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី៨ បាន​រង​នូវ​សង្គ្រាម​ដ៏​មហន្តរាយ​ប្រឆាំង​នឹងនគរសុខោទ័យ ដែល​ដឹកនាំ​ដោយព្រះបាទស្រីឥន្ទ្រាទិត្យ ។ រាជាធិបតេយ្យអង្គរ បានរស់រានមានជីវិតរហូតដល់ឆ្នាំ១៤៣១ នៅពេលដែលថៃនៅក្រោមព្រះបាទបរមរាជាធិរាជទី២ បានវាយយកក្រុងអង្គរធំ ហើយព្រះមហាក្សត្រខ្មែរបានភៀសខ្លួនទៅភាគខាងត្បូងនៃប្រទេស។
សម័យលង្វែក
ការដណ្តើមយករាជធានីថ្មីរបស់ថៃនៅលង្វែក​ក្នុង​ឆ្នាំ១៥៩៤ បាន​បង្ហាញ​ពី​ការ​ធ្លាក់​ចុះ​នៃ​ទ្រព្យសម្បត្តិ​របស់​ប្រទេស និង​កម្ពុជា។ ការ​ក្លាយ​ជា​កូនអុក​ក្នុង​ការ​តស៊ូ​ដណ្តើម​អំណាច​រវាង​ប្រទេស​ជិត​ខាង​ដ៏​មាន​អំណាច​ពីរ​របស់​ខ្លួន គឺ​សៀម និង​យួន។ ការតាំងទីលំនៅរបស់វៀតណាមនៅតំបន់ដីសណ្ដមេគង្គបាននាំទៅដល់ការបញ្ចូលតំបន់នោះនៅចុងសតវត្សទី១៧ ។ អ្នកត្រួសត្រាយវៀតណាមប្រើយុទ្ធសាស្ត្រដោះស្រាយ និងទាមទារ។ ការឈ្លានពានរបស់បរទេសបែបនេះបានបន្តរហូតដល់ពាក់កណ្តាលទីមួយនៃសតវត្សទី១៩ ។ ការលុកលុយដោយជោគជ័យដោយវៀតណាមបានកំណត់បន្ថែមទៀតនូវអាណាព្យាបាលរបស់ថៃនៅក្នុងប្រទេសកម្ពុជា ហើយបានបង្កើតនគរក្រោមអធិបតេយ្យភាពវៀតណាមទាំងស្រុង។
អាណាព្យាបាលបារាំងនៃកម្ពុជា
ដើម្បីការពារប្រទេសជិតខាងទាំងពីរ គឺ សៀម និងយួន ពីការលេបត្របាក់ប្រទេសកម្ពុជា ព្រះបាទ នរោត្តម បាននាំពួកបារាំងឱ្យធ្វើអាណាព្យាបាលប្រទេសកម្ពុជានៅថ្ងៃទី១១ ខែសីហា ឆ្នាំ១៨៦៣។ កម្ពុជា​នៅ​ស្ថិត​ក្រោម​ការ​គ្រប់គ្រង​របស់​បារាំង​រហូត​ដល់​ថ្ងៃ​ទី​៩ ខែ​វិច្ឆិកា ឆ្នាំ​១៩៥៣។
សង្គ្រាមត្រជាក់
ក្នុង​អំឡុង​ទស្សវត្សរ៍​ឆ្នាំ​១៩៧០ ខ្មែរក្រហមបានគ្រប់គ្រងប្រទេសកម្ពុជាក្នុងនាមជា​កម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យ ​ដែល​អនុវត្តរបបប្រល័យពូជសាសន៍កម្ពុជា ។ ការណ៍​នេះ​បាន​ធ្វើ​ឲ្យ​ជនភៀសខ្លួន​កម្ពុជា​ជាច្រើន​ភៀសខ្លួន​ទៅ​ព្រំដែន​ថៃ ដើម្បី​គេច​ពី​របបប៉ុលពត ។
នៅថ្ងៃទី១ ខែមករា ឆ្នាំ១៩៧៩ វៀតណាម បានលុកលុយកម្ពុជា និងដកខ្មែរក្រហមចេញពីអំណាច ដោយជំនួសមកវិញនូវសាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតកម្ពុជា ដែលគាំទ្រដោយសូវៀត ដែលបានកើនឡើងដល់ សង្រ្គាម១១ឆ្នាំ ។ ប្រទេសថៃបានបដិសេធមិនទទួលស្គាល់ ស.ប.ក. និងបន្តគាំទ្ររបបកម្ពុជាប្រជាធិបតេយ្យដែលត្រូវបានទម្លាក់ចោល ទោះបីជាខ្មែរក្រហម និងបក្សមិនមែនកុម្មុយនិស្តទាំងពីរបានប្រមូលផ្តុំរដ្ឋាភិបាលកម្ពុជានិរទេស ដែលគាំទ្រដោយ សាធារណរដ្ឋប្រជាមានិតចិន កូរ៉េខាងជើង អាស៊ាន និង មហាអំណាចលោកខាងលិច ផ្សេងទៀត។ ក្នុង​អំឡុង​ពេល​នោះ ទាហាន​វៀតណាមបានវាយប្រហារជំរំជនភៀសខ្លួន ​នៅ​ជិត​ព្រំដែន​កម្ពុជា-ថៃ ក្នុង​រដូវ​ប្រាំង​ប្រចាំ​ឆ្នាំ។
នៅពេលដែល របបកុម្មុយនិស្តនៅអឺរ៉ុបខាងកើតដួលរលំ វៀតណាមបានដកទ័ពចេញពីកម្ពុជានៅចុងឆ្នាំ១៩៨៩ ដែលឈានទៅដល់ កិច្ចព្រមព្រៀងទីក្រុងប៉ារីសឆ្នាំ១៩៩១ ដែលបានត្រួសត្រាយផ្លូវសម្រាប់ការស្តារឡើងវិញនូវរបបរាជានិយមក្នុងឆ្នាំ ១៩៩៣។
កុបកម្មឆ្នាំ២០០៣
នៅខែមករា ឆ្នាំ២០០៣ កុប្បកម្មបានផ្ទុះឡើងនៅក្នុងទីក្រុងភ្នំពេញ បន្ទាប់ពីកាសែតកម្ពុជាមួយបានរាយការណ៍មិនត្រឹមត្រូវថា តារាស្រីថៃម្នាក់បានរៀបរាប់ថាប្រាសាទអង្គរវត្ត ជារបស់ប្រទេសថៃយ៉ាងត្រឹមត្រូវ។ កាលពីថ្ងៃទី២៩ ខែមករា ស្ថានទូតថៃត្រូវបានដុតបំផ្លាញ ហើយជនអន្តោប្រវេសន៍ថៃរាប់រយនាក់បានភៀសខ្លួនចេញពីប្រទេសដើម្បីគេចពីអំពើហិង្សា។ ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​នៅ​ភ្នំពេញ​ដុត​រូប​ព្រះបាទ ​ភូមិពលអតុល្យតេជ និង​ជនជាតិ​ថៃ​នៅ​បាងកក តវ៉ា​មុខ​ស្ថានទូត​ខ្មែរ​ដុត​ទង់ជាតិ​កម្ពុជា។ នេះ​ជា​ទី​បំផុត​នាំ​ឱ្យ​រដ្ឋាភិបាល​ថៃ​កាត់​ចំណង​ការទូត​ជាមួយ​កម្ពុជា។ លោក​នាយក​រដ្ឋមន្ត្រីហ៊ុន សែន ហាម​មិន​ឲ្យ​ចាក់​បញ្ចាំង​រឿង និង​ភាពយន្ត​ថៃ​តាម​ស្ថានីយ​ទូរទស្សន៍។
ជម្លោះព្រំដែនឆ្នាំ២០០៨
ជម្លោះ​រវាង​កម្ពុជា និង​ថៃ​ជុំវិញ​ដី​នៅ​ជាប់​នឹង​កន្លែង​នោះ​បាន​ឈាន​ដល់​ការ​ផ្ទុះ​អំពើ​ហិង្សា​ជា​បន្តបន្ទាប់។ ធ្វេង|រូបភាពតូច|250x250ភីកសែល| [[ប្រាសាទព្រះវិហារ]] ការប៉ះទង្គិចគ្នាខាងយោធាបានកើតឡើងនៅខែតុលា ឆ្នាំ២០០៨។ កាល​ពី​ខែ​មេសា ឆ្នាំ​២០០៩ ថ្ម​ចំនួន៦៦ នៅ​ប្រាសាទ​ត្រូវ​បាន​គេ​ចោទ​ថា​ត្រូវ​បាន​បំផ្លាញ​ដោយ​ទាហាន​ថៃ​ដែល​បាន​បាញ់​ឆ្លង​ព្រំដែន។ នៅខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០១០ រដ្ឋាភិបាលកម្ពុជាបានដាក់លិខិតផ្លូវការមួយទៅកាន់ Google Maps សម្រាប់ការពណ៌នាតំបន់ទឹកធម្មជាតិជាព្រំដែនអន្តរជាតិជំនួសឱ្យបន្ទាត់ដែលបង្ហាញនៅលើផែនទីបារាំងឆ្នាំ១៩០៧ ដែលប្រើដោយតុលាការយុត្តិធម៌អន្តរជាតិក្នុងឆ្នាំ១៩៦២ ។
កាល​ពី​ខែ​កុម្ភៈ ឆ្នាំ​២០១១ នៅ​ពេល​ដែល​មន្ត្រី​ថៃ​កំពុង​ចរចា​នៅ​កម្ពុជា ទាហាន​ថៃ និង​កម្ពុជា​បាន​ប៉ះ​ទង្គិច​គ្នា ដែល​បណ្តាល​ឲ្យ​ភាគី​ទាំង​សង​ខាង​របួស និង​ស្លាប់។ ការ​ទម្លាក់​គ្រាប់​បែក​ដោយ​កាំភ្លើង​ធំ​នៅ​ក្នុង​តំបន់​បាន​កើត​ឡើង​អំឡុង​ពេល​មាន​ជម្លោះ។ រដ្ឋាភិបាល​កម្ពុជា​បាន​អះអាង​ថា ការ​ខូចខាត​បាន​កើត​ឡើង​ចំពោះ​ប្រាសាទ។ ទោះបីជាយ៉ាងណាក៏ដោយ បេសកកម្មរបស់អង្គការយូណេស្កូ ទៅកាន់ទីតាំងដើម្បីកំណត់ទំហំនៃការខូចខាតនេះ បង្ហាញថា ការបំផ្លិចបំផ្លាញនេះ គឺជាលទ្ធផលនៃការបាញ់កាំភ្លើងទាំងកម្ពុជា និងថៃ។
អាស៊ាន ដែលរដ្ឋទាំងពីរជាកម្មសិទ្ធិបានផ្តល់ជូនដើម្បីសម្រុះសម្រួលបញ្ហានេះ។ ទោះយ៉ាងណាប្រទេសថៃបានទទូចថាការពិភាក្សាទ្វេភាគីអាចដោះស្រាយបញ្ហានេះបានល្អប្រសើរ។ នៅថ្ងៃទី៥ ខែកុម្ភៈសម្ព័ន្ធប្រជាជនស្តាំនិយមដើម្បីលទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យបានអំពាវនាវឲ្យលាលែងពីតំណែងនាយករដ្ឋមន្ត្រី។ អភិសិទ្ធិ វេជ្ជាជីវៈ សម្រាប់"ការបរាជ័យក្នុងការការពារអធិបតេយ្យភាពរបស់ប្រទេសនេះ"។
អនុសញ្ញា​បេតិកភណ្ឌ​ពិភពលោក​របស់​អង្គការ​យូណេស្កូ​ដែល​បាន​ប្រារព្ធ​ធ្វើ​នៅទីក្រុងប៉ារីស ​ក្នុង​ខែ​មិថុនា ឆ្នាំ​២០១១ បាន​កំណត់​ទទួល​យក​សំណើ​គ្រប់គ្រង​របស់​កម្ពុជា​សម្រាប់​ប្រាសាទ។ ជាលទ្ធផល ប្រទេសថៃបានដកខ្លួនចេញពីព្រឹត្តិការណ៍នេះ ដោយតំណាងថៃបានពន្យល់ថា "យើងដកខ្លួនចេញដើម្បីនិយាយថាយើងមិនទទួលយកការសម្រេចចិត្តណាមួយពីកិច្ចប្រជុំនេះទេ"។
បន្ទាប់ពីមានការស្នើសុំកាលពីខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ ២០១១ ពីប្រទេសកម្ពុជា ដើម្បីឱ្យកងកម្លាំងយោធាថៃត្រូវបានបញ្ជាឱ្យចេញពីតំបន់នោះ ចៅក្រមនៃតុលាការយុត្តិធម៌អន្តរជាតិ (ICJ) ដោយការបោះឆ្នោតពី ១១ – ៥ បានបញ្ជាឱ្យប្រទេសទាំងពីរ ដកកងកម្លាំងយោធារបស់ពួកគេជាបន្ទាន់ ហើយដាក់កម្រិតបន្ថែមទៀត។ លើកងកម្លាំងប៉ូលីសរបស់ពួកគេ។ តុលាការ​បាន​និយាយ​ថា ដីកា​នេះ​នឹង​មិន​កាត់​សេចក្តី​សម្រេច​ចុង​ក្រោយ​ណា​មួយ​អំពី​កន្លែង​ដែល​ព្រំដែន​ក្នុង​តំបន់​រវាង​ថៃ និង​កម្ពុជា​គួរ​ធ្លាក់​ចុះ។ លោកអភិសិទ្ធិ វេជ្ជាជីវៈ បាននិយាយថា ទាហានថៃនឹងមិនដកខ្លួនចេញពីតំបន់ជម្លោះនោះទេ រហូតដល់យោធានៃប្រទេសទាំងពីរបានយល់ព្រមលើការដកខ្លួនទៅវិញទៅមក។ លោក​បាន​មាន​ប្រសាសន៍​ថា “ខ្ញុំ​មិន​អាស្រ័យ​លើ​ភាគី​ទាំង​ពីរ​ក្នុង​ការ​ជួប​ជុំ​គ្នា​និង​ជជែក​គ្នា​នោះ​ទេ” ដោយ​លោក​បាន​ស្នើ​ថា គណៈកម្មាធិការ​ព្រំដែន​រួម​ដែល​មាន​ស្រាប់​នឹង​ជា​កន្លែង​ដ៏​ស័ក្តិសម​ក្នុង​ការ​រៀបចំ​ផែនការ​ដក​ថយ​ដែល​មាន​ការ​សម្របសម្រួល។ តុលាការ ICJ បានសម្រេចកាលពីថ្ងៃទី១១ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ២០១៣ ថាតំបន់ជុំវិញ និងខាងក្រោមប្រាសាទជាកម្មសិទ្ធិរបស់ប្រទេសកម្ពុជា ហើយកងកម្លាំងសន្តិសុខថៃណាដែលនៅតែស្ថិតនៅក្នុងតំបន់នោះត្រូវតែចាកចេញ។
ឃុំកំពង់ក្តី
($) ដែនរដ្ឋបាលស្ថិតនៅក្នុង ស្រុកជីក្រែង ខេត្តសៀមរាប មានរដ្ឋបាលចំណុះ ភូមិ÷
ចិន្តរា ពូនឡាប
ជិនតះរ៉ា ភូនឡាប (จินตหรา พูนลาภ កើត ៦ មីនា ១៩៦៩) គឺជាអ្នកចម្រៀងម៉រឡាំនិងលូកធុង និងចម្រៀងប៉ុបស្រីជនជាតិថៃ
ប្រវត្តិ
ចិន្តរា ពូនឡាប កើតនៅថ្ងៃសៅរ៍ទី ៦ ខែមីនាឆ្នាំ ១៩៦៩ នៅផ្ទះចានធុង់ ស្រុកស៊ីង្ហគោក ស្រុកក្សេត្រវិស័យ ខេត្តរយឯក គឺជាកូនទី ៤ នៃចំនួនសរុប ៥ គ្រួសារនៃមុខរបរកសិកម្ម ចាប់ផ្តើមច្រៀងតាំងពីកុមារភាព បន្ទាប់ពីឈ្នះការប្រលងចម្រៀងនៅខេត្តខនកែន ទទួលបានការបញ្ចុះបញ្ចូលពី "ញីង" ឆាយ ស៊ីបួលើស អ្នករៀបចំវិទ្យុតន្ត្រីលូកទុង់ ដើម្បីថតសំឡេងអ្នកចំរៀងលូកទុង់ដំបូងនៃជំរុំ GMM Grammy ដែលត្រូវបានលក់ដោយ GMM