cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
ក្រុមការងារយុវជនគណៈបក្សប្រជាជនកម្ពុជា ប្រចាំក្រសួងសេដ្ឋកិច្ចនិងហិរញ្ញវត្ថុ
១. បណ្តុះស្មារតីសាមគ្គី និង ពង្រឹងនិងពង្រីកកម្លាំងយុវជនរបស់គណបក្ស
១.២. រៀបចំយន្តការពង្រឹងសាមគ្គីភាពផ្ទៃក្នុង
១.៣. ពង្រឹង និងពង្រីកកម្លាំងគាំទ្រយុវជន។
២. បណ្ដុះបណ្ដាលសមត្ថភាព ជំនាញវិជ្ជាជីវៈ សីលធម៌ការងារ សុខភាព ស្មារតីនិងកាយសម្បទា
២.១. រៀបចំនិង/ឬ ចូលរួមកម្មវិធីបណ្តុះបណ្តាលសមត្ថភាពជំនាញវិជ្ជាជីវៈ
២.២. រៀបចំ និងអនុវត្តក្រមសីលធម៌ការងារ
៣. គាំទ្រ សម្របសម្រួលយន្តការស្ថាប័ន និងបង្កើតបណ្តាញទំនាក់ទំនង និងពង្រីកកម្លាំងទាំងផ្ទៃក្នុង និងផ្ទៃក្រៅ ដើម្បីធានាប្រសិទ្ធភាព និងស័ក្ដិសិទ្ធភាព នៃការអនុវត្តបេសកកម្មយុវជន
៣.១. រៀបចំចលនា ឬសកម្មភាពស្តីពីយុវជន និងកិច្ចអភិវឌ្ឍសហគមន៍/សង្គម
៣.២. រៀបចំចលនា ឬសកម្មភាពស្តីពីយុវជននិងការអភិវឌ្ឍសេដ្ឋកិច្ច/នវានុវត្តន៍
៣.៣. រៀបចំកិច្ចដំណើរការគាំទ្រ និងសម្របសម្រួលយន្តការផ្ទៃក្នុង និងផ្ទៃក្រៅ។
អាស័យដ្ឋាន៖
សង្កាត់វត្តភ្នំ, ខណ្ឌដូនពេញ, រាជធានីភ្នំពេញ, ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា
លេខទូរសព័្ទ ៖
093 99 55 05
092 55 45 44
ឯកសារយោង
ខិតប័ណ្ណសង្ខេបរបាយការណ៍២០១៨ និង​ផែនការសកម្មភាព២០១៩
__ផ្នែកមិនត្រូវកែប្រែ__
សិដ្ឋ អេងគី
ជីវប្រវត្តិ
កញ្ញា សិដ្ឋ អេងគី កើតនៅថ្ងៃចន្ទ ៣ កើត ខែមាឌ ឆ្នាំជូត អដ្ឋស័ក ពុទ្ធសករាជ ២៥៤០ ត្រូវនឹងថ្ងៃទី ១០ ខែ កុម្ភៈ ឆ្នាំ ១៩៩៧  នៅ ភូមិត្នោត ខឃុំព្រែករំដេង ស្រុកស្រីសន្ធរ ខេត្តកំពង់ចាម កម្ពុជា។ ក្រោយពី​លោកបាន​បញ្ចប់​បឋមសិក្សា នៅឯ​ស្រុកកំណើត នៅឆ្នាំ១៩៩៧ លោកក៏បាន​មករស់នៅ​ឃុំព្រែករំដេង ដោយ​ស្នាក់នៅ​វត្ត ពហុបុប្ផារាម  ហៅ  ព្រែករំដេង និងសិក្សា​នៅ​បឋមសិក្សាព្រែករំដេង ​ដើម្បីបន្ត​ការសិក្សា​ ថ្នាក់អនុវិទ្យាល័យស្វាយតានន់ ។ ឃុំបារាយណ៍
ឯកសារយោង
ភូមិស្យាបឹងវែងជាភូមិមួយស្ថិតនៅក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ ឃុំបារាយណ៍
តំណក្រៅ
ប្រជាជនភូមិ ស្យាបឹងវែង
ឯកសារពិគ្រោះ
ប្រជាជនភូមិនេះ មានជីវភាព
សង្កាត់បន្សាយរាក់
($ Sangkeat) ដែនរដ្ឋបាលស្ថិតនៅក្នុង ក្រុងសំរោង ខេត្តឧត្តរមានជ័យ មាន ភូមិ÷
1	22040101	បន្សាយរាក់	Bansay Reak	ប្រកាសលេខ ១៧ អនក្រ.បក 2	22040102	កំណប់	Kamnab	ប្រកាសលេខ ៤៩៣ ប្រ.ក 3	22040103	រំដួលវាសនា	Rumduol Veasna	ប្រកាសលេខ ៤៩៣ ប្រ.ក 4	22040104	សំបួរមាស	Sambuor Meas	ប្រកាសលេខ ៤៩៣ ប្រ.ក 5	22040105	ត្នោត	Tnaot	ប្រកាសលេខ ៤៩៣ ប្រ.ក 6	22040106	កសិ-ទេពពោធិវង្ស	Kakse-Tepporthivong	ប្រកាសលេខ ២៣៩៤ ប្រក 7	22040107	ខ្នាចឫស្សី	Khnach Ruessei	ប្រកាសលេខ ៤០០៨ ប្រក	បំបែកចេញពីភូមិកសិ-ទេពពោធិវង្ស 8	22040108	ត្រពាំងម្អមសែនជ័យ	Trapeang Maom Saen Chey ព្រំប្រទល់នៃ Boundary East	សង្កាត់កូនក្រៀល សង្កាត់សំរោង ក្រុងសំរោង West	ឃុំគោកខ្ពស់ ស្រុកបន្ទាយអំពិល South	សង្កាត់បុស្បូវ សង្កាត់សំរោង ក្រុងសំរោង North	ប្រទេសថៃឡង់ដ៏
រាមាកៀន
រូបភាពតូច|[[ល្ខោនខោលថៃ| ល្ខោនខោលរាមកេរ្ដិ៍បែបសៀម.]]
ឃុំឃ្លាំងមាស
(Khlaeng Meas) ដែនរដ្ឋបាលស្ថិតនៅក្នុង ស្រុកបវេល ខេត្តបាត់ដំបង មានរដ្ឋបាលចំណុះ ១៣ភូមិ÷
ឃុំគូលែនជើង
($ Commune) ស្ថិតនៅក្នុង ស្រុកគូលែន ខេត្តព្រះវិហារ មាន ភូមិ÷
ព្រំប្រទល់នៃ
ឃុំហាន់ជ័យ(ស្រុកឆ្លូង)
=រដ្ឋបាល= ឃុំហាន់ជ័យ មាន ៤ ភូមិគឺ÷
ព្រំប្រទល់
=អប់រំ=
បឋមសិក្សា
•សាលាបឋមសិក្សា ហ៊ុនសែន ហាន់ជ័យក្រោម
អនុវិទ្យាល័យ
•អនុវិទ្យាល័យហាន់ជ័យ
=សាសនា=
វត្តអារាម
•វត្តពោធិវ័ន
=ផ្សារ=
=រមណីដ្ឋាន=
ហ៊ុនប៉ានហួង
កុរុងហ៊ុនផានឃ័ង រឺ ហ៊ុនផានហួង រឺ ផានហួងវម៌្ម (ចិន: 混盤況 រឺ ភិងអ៊ិង: Hùnpánkuàng រឺ ហ៊ុនផានឃ័ង, យ៉ាត់ផេង:wan6pun4fong3 រឺ វ៉ានភូនផ្វង ជាកន្តាំង) (គ.ស ១២៧-២១៧) រជ្ជកាល (គ.ស ?-២១៧) ព្រះអង្គ​ត្រូវជាបច្ឆាញាតិនៃកុរុងហ៊ុនធៀនបាន​សោយរាជ្យ​បន្ត​។ កាល​នោះ នគរភ្វូណាន មាន​នគរ​តូចៗ​ប្រាំពីរ​ចំណុះ។ នគរ​ទាំង​៧ ចង់​រើ​បម្រះ ផ្ដាច់ខ្លួន លែង​នៅ​ចំណុះ តែ​ត្រូវ​កុរុង​ហ៊ុនផានខ្វាង​វាយ​បង្ក្រាប បង្រួបបង្រួម យក​មក​ដាក់​បញ្ចូល​ធ្វើ​ជានគរ​តែ​មួយ។ ស្ដេចអង្គនេះបានប្រើឧបាយកល ផ្សេងៗដើម្បីឲ្យ ក្រុងទាំងនោះ បែកបាក់គ្នា រួចលើកយកទៅវាយយកបានទាំងអស់។ ហើយព្រះអង្គ​បាន​ចាត់ចែង​តែងតាំង​កូន និង​ចៅ​ព្រះអង្គ​ជា​ស្ដេច​​គ្រប់គ្រង​នគរ​​ខេត្ត​ខណ្ឌ​ទាំង​៧។ បន្ទាប់ពីព្រះអង្គបានព្រះជន្មប្រមាណ ៩០ វស្សា ទ្រង់ក៏សោយទិវង្គត រាជបុត្រទី២ របស់ទ្រង់ព្រះនាម ផានផាន ក៏បានសោយរាជ្យបន្ត រាជបុត្រទីមួយរបស់ទ្រង់ព្រះនាមអ្វីមិនត្រូវបានគេស្គាល់ទេ។ បុត្រទី២ឈ្មោះផានផាន ត្រូវលើកឲ្យឡើង សោយរាជ្យ ដោយប្រគល់កិច្ចរដ្ឋទាំងឡាយឲ្យមេទ័ពម្នាក់ឈ្មោះឝ្រីមារញមើលខុសត្រូវ។
ព្រះរាជវង្ស
ព្រះញាតិវង្ស មានព្រះរាជបុត្រ និង ព្រះនត្តា សោយរាជ្យនៅ នគរទាំងប្រាំពីរ។
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ក្សត្រសតវត្សទី១នៅអាស៊ី ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ក្សត្រនៃនគរភ្វូណានចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ក្សត្រនៃវ្យាធបុរចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រាជវង្សហ៊ុន
ប្រជាជនខ្មែរ
ចំនួនប្រជាជន[កែប្រែ]
នៅស្រុកកំពងត្រាចមានចួនប្រជាជនចំនួន​ 83,061
ខ្មែរដែលបានបង្កើតអក្ខរក្រមខ្មែរអក្ខរក្រមដំបូងនៅតែមានក្នុងការប្រើប្រាស់នៅតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍ដែលនៅក្នុងវេនបានផ្ដល់កំណើតដល់ក្រោយមកអក្សរថៃនិងឡាវ។ ខ្មែរត្រូវបានចាត់ទុកដោយបុរាណវិទូនិង ethnologists ដើម្បីជាជនជាតិដើមភាគតិចនៅតំបន់ឦសាននៃជាប់គ្នា, ភាគខាងត្បូងប្រទេសឡាវកម្ពុជានិងវៀតណាមខាងត្បូង។ ថាគឺដើម្បីនិយាយខ្មែរប្រវត្តិសាស្រ្តមួយដែលបានទំនាបដែលបានរស់នៅជាមនុស្សដែលស្និទ្ធនឹងដៃទន្លេមួយនៃទន្លេមេគង្គនៃការនេះ។ ហេតុផលដែលពួកគេបានធ្វើអន្តោប្រវេសន៍មកកាន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍នេះមិនត្រូវបានគេយល់ផងដែរ, ប៉ុន្តែអ្នកប្រាជ្ញជឿថាវាគ្មិននៅអាស៊ីខាងត្បូងដែលត្រូវបានរុញច្រានទៅភាគខាងត្បូងដោយការលុកលុយវាគ្មិន Tibeto-ភូមាពីភាគខាងជើងតាមភស្តុតាងដោយវាក្យសព្ទទក្សិណអាស៊ីជាភាសាចិននេះដោយគោលបំណងកសិកម្មជាភស្តុតាងតាមផ្លូវអន្តោប្រវេសន៍របស់ពួកគេតាមបណ្ដោយធំ ទន្លេ, ឬការរួមបញ្ចូលគ្នានៃការទាំងនេះនិងកត្តាផ្សេងទៀត។
ស្ត្រីខ្មែរថ្នាក់ខាងលើនៅក្នុងទសវត្សរ៍ឆ្នាំ 1800 នេះ[កែប្រែ]
ប្រាសាទអង្គរវត្តនៅក្នុងឆ្នាំ 1900 នេះ។ ដូចជាមនុស្សដើមដំបូងផ្សេងនៃអាស៊ីអាគ្នេយ៍ដូចជាព្យូមនចាមម៉ាឡេនិងជ្វា, ខ្មែរគឺជាផ្នែកមួយនៃមហាប្រទេសឥណ្ឌាទទួលយកសាសនាឥណ្ឌា, វិទ្យាសាស្ត្រនិងទំនៀមទម្លាប់ពួកគេនិងខ្ចីពីភាសាពួកគេ។ នគរពាណិជ្ជកម្មដែលមានឥទ្ធិពលជាលើកដំបូងនៅក្នុងតំបន់អាស៊ីអាគ្នេយ៍នៅព្រះរាជាណាចក្រនគរភ្នំត្រូវបានបង្កើតឡើងនៅភាគអាគ្នេយ៍ប្រទេសកម្ពុជានិងតំបន់ដីសណ្តទន្លេមេគង្គនៅសតវត្សទីមួយបើទោះបីជាការងារបុរាណវិទ្យាទូលំទូលាយនៅស្រុកអង្គរបុរីនៅក្បែរព្រំដែនវៀតណាមសម័យទំនើបបានរកឃើញ brickwork ប្រឡាយបញ្ចុះសពនិងផ្នូរ ណាត់ទៅសតវត្សទីប្រាំមុនស។
ព្រះរាជាណាចក្រនៃហ៊្វូណនត្រូវបានចាត់ទុកថាជាម្តាយរបស់នគរអាស៊ីអាគ្នេយ៍នៅពេលក្រោយទាំងអស់។ ក្នុងអំឡុងពេលភ្វូណន (សតវត្សទី 1 - សតវត្សទីប្រាំមួយ) ដែលខ្មែរបានទទួលផងដែរព្រះពុទ្ធសាសនា, គំនិតនៃការ Shaiva បានការគោរពអធិរាជនៃទេវរាជនិងមហាប្រាសាទជាភ្នំនិមិត្តសញ្ញាដែលបានពិភពលោកមួយ។ ព្រះរាជាណាចក្រចេនឡាខ្មែរដែលជាគូប្រជែងបានផុសឡើងក្នុងសតវត្សទីប្រាំហើយក្រោយមកបានសញ្ជ័យនៅព្រះរាជាណាចក្រនគរភ្នំ។ ចេនឡាជារដ្ឋមួយដែលមានសេដ្ឋកិច្ចចំការគឺពឹងផ្អែកលើវិស័យកសិកម្មខណៈដែលភ្វូណនជារដ្ឋមួយដែលមានសេដ្ឋកិច្ចទំនាបមួយដែលពឹងផ្អែកលើការធ្វើពាណិជ្ជកម្មតាមសមុទ្រ។
បណ្តារដ្ឋទាំងពីរនេះសូម្បីតែបន្ទាប់ពីការសញ្ជ័យដោយចេនឡានៅសតវត្សទីប្រាំមួយត្រូវបានគេជានិច្ចស្ថិតនៅក្នុងសង្គ្រាមជាមួយគ្នាផ្សេងទៀតនិងមានទំហំតូចក្សត្រ។ ក្នុងអំឡុងពេលរយៈពេលចេនឡា (សតវត្សទី 5-8) ប្រជាជនកម្ពុជាចាកចេញរបស់ពិភពលោកបានគេស្គាល់ដំបូងបំផុតសូន្យនៅក្នុងផ្នែកមួយនៃការសិលាចារឹកប្រាសាទរបស់ពួកគេ។ តែនៅពេលដែលព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី II បានប្រកាសឯករាជ្យនិងរួបរួមកម្ពុជានៅទីនោះមានសន្តិភាព 802 សាច់ញាតិរវាងដីទាំងពីរខាងលើនិងតំបន់វាលទំនាបនៃប្រទេសកម្ពុជា។
ព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី II (802-830), រស់ឡើងវិញអំណាចកម្ពុជានិងបានសាងនូវមូលដ្ឋានគ្រឹះសម្រាប់ចក្រភពអង្គរដោយការស្ថាបនារាជធានីបីឥន្ទ្របុរៈហរិហរាល័និង Mahendraparvata តសំណល់បុរាណវត្ថុដែលបង្ហាញច្រើនអំពីសម័យកាលរបស់ទ្រង់។ បន្ទាប់ពីការឈ្នះសង្គ្រាមស៊ីវិលរយៈពេលយូរ, ព្រះបាទសូរ្យវរ្ម័នខ្ញុំ (សោយរាជ្យ 1002-1050) បានបង្វែរកម្លាំងរបស់ទ្រង់ឆ្ពោះទៅខាងកើតនិងបានដាក់រាជាណាចក្រមនទ្វារវតីក្រោមអំណាច។ ជាលទ្ធផលព្រះអង្គបានគ្រប់គ្រងលើមួយភាគធំនៃប្រទេសថៃសម័យបច្ចុប្បន្ននិងឡាវព្រមទាំងពាក់កណ្តាលភាគខាងជើងនៃឧបទ្វីបម៉ាឡេ។ ពេលនេះក្នុងអំឡុងពេលដែលប្រាសាទអង្គរវត្តត្រូវបានសាងសង់ឡើងត្រូវបានចាត់ទុកថាជាចំណុចកំពូលនៃអរិយខ្មែរ។ ស្រុកកំពង់ត្រាច(កូអរដោនេ: 10°33′N 104°28′E) គឺជាស្រុកមួយក្នុងចំណោមស្រុក-ក្រុងទាំង៨នៃខេត្តកំពត និង ស្រុកនេះបានតាំងនៅប៉ែកខាងកើតដែលជាប់នឹងព្រំដែនវៀតណាមនៅភាគខាងកើត ស្រុកបន្ទាយមាសនៅភាគខាងជើង ខេត្តកែបនៅភាគខាងលិច និងឈូងសមុទ្រថៃនៅភាគខាងត្បូង។ ហើយវាជាស្រុកមួយដែលស្ថិត​នៅក្នុង​ទីរួមខេត្តកំពត ហើយមានឃុំ១៤។
ឃុំព្នៅទី១
($ Commune) ស្ថិតនៅក្នុង ស្រុកស៊ីធរកណ្ដាល ខេត្តព្រៃវែង មាន ៧ភូមិ÷
ព្រំប្រទល់នៃ Boundary East	ទល់នឹងឃុំព្រែកចង្ក្រាន ឃុំរំលេច ស្រុកស៊ីធរកណ្តាល West	ទល់នឹងឃុំព្រែករំដេង ស្រុកស្រីសន្ធរ ខេត្តកំពង់ចាម South	ទល់នឹងឃុំជ្រៃឃ្មុំ ឃុំព្នៅទី២ ស្រុកស៊ីធរកណ្តាល North	ទល់នឹងឃុំព្រែកចង្ក្រាន ស្រុកស៊ីធរកណ្តាល និងឃុំព្រែកតានង់ ស្រុកកោះសូទិន ខេត្តកំពង់ចាម
=អប់រំ=
បឋមសិក្សា
ភូមិព្នៅ
ភូមិតាគ្រាប
ភូមិកំព្រៅ
ភូមិផាត់សណ្ដោង
ភូមិបន្លិចស្វាយ
ភូមិទួលស្រឹង
អនុវិទ្យាល័យ
ភូមិព្នៅ
=សាសនា=
រឿន រ៉េត
លោកតាឧបាសក រឿន រ៉េត ប្រសូត្រនៅថ្ងៃពុធ ១រោច ខែបឋមាសាឍ ឆ្នាំឆ្លូវ សប្តស័ក ពុទ្ធសករាជ ២៥២៨ ត្រូវនឹងថ្ងៃទី ៨ ខែ មិថុនា ឆ្នាំ ១៩៥៣ នៅ ឃុំបារាយណ៍ ស្រុក ​ស្រីសន្ធរ​ ខេត្តកំពង់ចាម ប្រទេសកម្ពុជា។
ជីវប្រវត្តិ
លោក រឿន ម៉េងឡាយ៉ា កើតនៅថ្ងៃពុធ ១រោច ខែបឋមាសាឍ ឆ្នាំឆ្លូវ សប្តស័ក ពុទ្ធសករាជ ២៥២៨ ត្រូវនឹងថ្ងៃទី ៣ ខែ កក្កដា ឆ្នាំ ១៩៨៥ នៅ ឃុំបារាយណ៍ ស្រុក ​ស្រីសន្ធរ​ ខេត្តកំពង់ចាម ប្រទេសកម្ពុជា។ ក្រោយពី​លោកបាន​បញ្ចប់​បឋមសិក្សា នៅឯ​ស្រុកកំណើត នៅឆ្នាំ១៩៩៧ លោកក៏បាន​មករស់នៅ​ឃុំព្រែករំដេង ដោយ​ស្នាក់នៅ​វត្ត ពហុបុប្ផារាម  ហៅ  ព្រែករំដេង និងសិក្សា​នៅ​បឋមសិក្សាព្រែករំដេង ​ដើម្បីបន្ត​ការសិក្សា​ ថ្នាក់អនុវិទ្យាល័យស្វាយតានន់ ។ ឃុំបារាយណ៍
ឯកសារយោង
ភូមិស្យាបឹងវែងជាភូមិមួយស្ថិតនៅក្រោមការគ្រប់គ្រងរបស់ ឃុំបារាយណ៍
តំណក្រៅ
ប្រជាជនភូមិ ស្យាបឹងវែង
ឯកសារពិគ្រោះ
ប្រជាជនភូមិនេះ មានជីវភាព
ឃុំភ្នំពេញ
($ Commune) ស្ថិតនៅក្នុង ស្រុកគូលែន ខេត្តព្រះវិហារ មាន ភូមិ÷
ព្រំប្រទល់នៃ
ឃុំភ្នំត្បែងពីរ
ព្រំប្រទល់នៃ
ឆ្នេររ៉ៃឡេយ៍
ឆ្នេរសមុទ្រឆ្នេររ៉ៃឡេយ៍ ( ភាសាថៃ : ไร่เลย์, ភាសាអង់គ្លេស : Railay ) ត្រូវបានគេស្គាល់ថា រៃឡេ (Rai Leh) គឺជាឧបទ្វីបតូចមួយរវាងទីក្រុង ក្រៈប៊ី និង អាវណាង ( Ao Nang ) ក្នុង ប្រទេសថៃ ។ វា​អាច​ចូល​បាន​តែ​តាម​ទូក​ប៉ុណ្ណោះ ដោយសារ ច្រាំង​ថ្មកំបោរ ​ខ្ពស់ ​កាត់​ផ្លូវ​ចូល​ដីគោក។ ច្រាំងថ្មចោទទាំងនេះទាក់ទាញ អ្នកឡើងភ្នំមកពីជុំវិញពិភពលោក ប៉ុន្តែតំបន់នេះក៏មានប្រជាប្រិយភាពផងដែរ ដោយសារឆ្នេរដ៏ស្រស់ស្អាត និងបរិយាកាសស្ងប់ស្ងាត់។ កន្លែងស្នាក់នៅមានចាប់ពីបឹងហ្គាឡូ និងរមណីយដ្ឋានតម្លៃមធ្យមនៅរ៉ៃឡេយ៍ខាងកើតរហូតដល់កន្លែងប្រមូលផ្តុំនៃរមណីយដ្ឋានប្រណិតដែលផ្តោតលើរ៉ៃឡេយ៍ខាងលិចទោះបីជាមួយ Royavadee លាតសន្ធឹងទាំងមាត់ទឹក ហើយក៏មានភោជនីយដ្ឋានមាត់សមុទ្រនៅអាវព្រះនាងផងដែរ។ តំបន់សំខាន់ៗចំនួនបួននៃឆ្នេររ៉ៃឡេយ៍រួមមានព្រះនាង, រ៉ៃឡេយ៍ខាងលិច, រ៉ៃឡេយ៍ខាងខាងកើត និងតុនសៃ។ តុនសៃបំពេញចិត្តអ្នកឡើងភ្នំ និងឈុតអ្នកជិះស្ពាយ ហើយមានចរិតលក្ខណៈច្រែះជាង ទេសភាពនៃរ៉ៃឡេយ៍ខាងលិចនិងហាង និងភោជនីយដ្ឋាននៃផ្លូវដើរកាត់ឆ្នេររ៉ៃឡេយ៍ខាងកើត។
ចូ បៃដិន
ចូ បៃដិន (អង់គ្លេស ៖ Joe Biden; កើតថ្ងៃទី២០ ខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ១៩៤២) ឈ្មោះ​ពេញ ចូសែប រ៉ូប៊ិណិត បៃដិន ជូនៀ (អង់គ្លេស ៖ Joseph Robinette Biden Jr.) ជាអ្នកនយោបាយប្រជាជនអាមេរិកនិងប្រធានាធិបតីជាប់ឆ្នោតរបស់សហរដ្ឋអាមេរិក ដោយបានកម្ចាត់អ្នកកាន់តំណែង ដូណាល់ ត្រាំ ក្នុងការបោះឆ្នោតប្រធានាធិបតីសហរដ្ឋអាមេរិកឆ្នាំ២០២០ លោកនឹងត្រូវបានសម្ពោធជាប្រធានាធិបតីទី៤៦ នៅថ្ងៃទី២០ ខែមករា ឆ្នាំ២០២១ សមាជិកនៃគណបក្សប្រជាធិបតេយ្យ លោក បៃដិន បានបម្រើការជាអនុប្រធានាធិបតីទី៤៧ ពីឆ្នាំ២០០៩ ដល់ឆ្នាំ២០១៧ កំឡុងពេលរដ្ឋបាលបារ៉ាក់ អូបាម៉ា ពីឆ្នាំ១៩៧៣ ដល់ឆ្នាំ២០០៩ គាត់បានបម្រើការជាសមាជិកព្រឹទ្ធសភាសហរដ្ឋអាមេរិកសម្រាប់ដិឡាវែ ។
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:បុគ្គលនៅរស់ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ប្រធានាធិបតីនៃសហរដ្ឋអាមេរិក
ព្រះពុទ្ធសាសនា​នៅ​នេប៉ាល់
នេប៉ាលជាដែនដីជាតិភូមិរបស់ព្រះពុទ្ធជាម្ចាស់។ ដែនដីក្នុងអាណាខេត្តរបស់ប្រទេសនេប៉ាល ធ្លាប់ជាទីតាំងនៃស្ថានទីសំខាន់ទាក់ទងដល់ពុទ្ធប្រវត្តិ ដូចជា ក្រុងកបិលភ័ស្តុ ក្រុងទេវទហៈ ឧទ្យានលុម្ពិនី ជាដើម។ ប្រវត្តិរបស់ព្រះពុទ្ធសាសនានៅប្រទេសនេប៉ាលសម័យខាងដើម នៅស្រពិចស្រពិលនៅឡើយ ទើបតែមកប្រាកដភស្តុតាងច្បាស់ប្រាកដនៅក្នុងសម័យព្រះបាទអសោកមហារាជ ក្នុងពុទ្ធសតវត្សរ៍ទី ៣ តាមប្រវត្តិបានពោលថា ព្រះបាទអសោកមហារាជ ទ្រង់បានយាងមកកាន់នេប៉ាលគ្រាដំបូងបំផុត ដើម្បីបង្រ្កាប់ពួកក្បត់ តាំងតែពីនៅជាព្រះរាជកុមារ។ ខណៈ ដែលស្តេចទ្រង់ឡើងគ្រងរាជ្យហើយ គ្រាមួយព្រះអង្គទ្រង់បានយាងទៅកាន់ឧទ្យានលុម្ពិនី (បច្ចុប្បន្នហៅថារុម្មិនដេ) ដើម្បីនមស្សការស្ថានទីប្រសូតិរបស់ព្រះពុទ្ធជាម្ចាស់ និង ទ្រង់បានប្រតិស្ឋានគោលសិលាចារឹកទុកជាអនុស្សាវរីយ៍នាទីនោះផង។ ក្រៅពីនោះ ព្រះរាជធីតាអង្គទីមួយរបស់ ព្រះបាទអសោកមហារាជ ព្រះនាមថា ចារុមតី បានរៀបអភិសេកជាមួយអភិជន(ខុនណាង)ម្នាក់ បានកសាងស្ថូប និង វត្តទុកជាច្រើនកន្លែង នៅប្រាកដស្លាក់ស្នាមដល់បច្ចុប្បន្ននេះ ។
ប្រវត្តិសាស្រ្តនៅនាពាក់កណ្តាលរវាងពីរដំណាក់កាលនេះ នៅពុំមានអ្នកសិក្សាលំអិតច្បាស់លាស់នៅឡើយ ប៉ុន្តែពោលដោយទូទៅបានថា សម្ព័ន្ធភាពរវាងនេបាល និង ទីបេ កាន់តែជិតស្និទ្ធប្រសើរឡើង ហើយប្រទេសនេបាល ក៏បានជាស្ពានចម្លងវប្បធម៌រវាងដែនដីផ្សេង ៗ ដែលថិតនៅទាំងសង្ខាងជួរភ្នំកណ្តាលនៃហិមាល័យ ជាច្រើនសតវត្សរ៍ ដូច ដែលបានឃើញពីគមនាគមបន្តភ្ជាប់រវាងឥណ្ឌា និង ទីបេ ឆ្លងកាត់ប្រទេសនេប៉ាល ដែលមានមកតាំងតែពីអតីតជាដើម។ មហាវិទ្យាល័យនាលន្ទា ត្រូវបានទំលាយវិនាសហើយ ព្រះពុទ្ធសាសនាក៏សាបសូន្យពីប្រទេសឥណ្ឌា។ ព្រះពុទ្ធសាសនាក្នុងប្រទេសនេប៉ាលក៏សាបរលាបផងដែរ។ គុណលក្ខណៈពិសេស ដែលជានិមិត្តរូបចំពោះរបស់ព្រះពុទ្ធសាសនា ដូចជាវិធីជីវិតរបស់សង្ឃក្នុងវត្តអារាម ការប្រឆាំងចំពោះការប្រកាន់វណ្ណៈការបំបាត់អបិយជំនឿផ្សេងៗ ជាដើម ក៏បានសាប់សូន្យទៅ ធ្វើឲ្យខ្វះលក្ខណៈសំខាន់ ដែលធ្វើឲ្យខុសប្លែកពីសាសនា ផ្សេង ៗ។ នេប៉ាលបានក្លាយជាពុទ្ធទស្សនៈសំណាក់ធំ កើតឡើង ៤ និកាយ គឺ សវាភាវិកៈ អៃស្វរិកៈ ការមិកៈ និង យាត្រិកៈ។ និកាយនិមួយ ៗ ក៏បានបែងចែកអនុនិកាយទៅទៀតជាច្រើនសាខា។ និកាយផ្សេង ៗ ទាំងនេះ សម្តែងឲ្យឃើញថា ភាពផ្សំផ្គុំបញ្ចូលគ្នានៃខ្សែគំនិតខាងទស្សនវិជ្ជាច្រើនបែបច្រើនមុម ដូច ដែលកើតឡើងក្នុងប្រទេសឥណ្ឌា និង ទីបេ ដោយឥទ្ធិពលរបស់សាសនាឥណ្ឌូ និង ព្រះពុទ្ធសាសនា។ កន្លងទៅមិនយូរមកនេះ មានការស្តារឡើងវិញនូវការសិក្សាព្រះពុទ្ធសាសនាបែប ថេរវាទឡើងក្នុងប្រទេសទីបេ។ សមាគមមួយឈ្មោះ ធម្មោទ័យសភា បានឧបត្ថម្ភឲ្យភិក្ខុ មកពីប្រទេសលង្កា ឬព្រះភិក្ខុនេប៉ាល ដែលបានទទួលការសិក្សាអប់រំនៅប្រទេសលង្កា ទៅធ្វើការងារផ្សព្វផ្សាយយ៉ាងពិតប្រាកដ និង បានបោះពុម្ពពាក្យប្រែព្រះសូត្រពីភាសាបាលីមកជាភាសាតំបន់ ចេញផ្សព្វផ្សាយជាច្រើនព្រះសូត្រ ។
នរោត្តម សីហមុនី
ព្រះ​ករុណា ព្រះបាទ​សម្ដេច ​ព្រះបរមនាថ នរោត្ដម-សីហមុនី ព្រះមហាក្សត្រ​នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ព្រះអង្គ​ព្រះរាជ​សម្ភព​នា​ថ្ងៃ​ទី ១៤ ខែ​ឧសភា ឆ្នាំ​១៩៥៣។ ទ្រង់​ជា​ព្រះ​រាជ​បុត្រ របស់​ព្រះ​ករុណា ព្រះបាទ​សម្ដេច ព្រះ​នរោត្ដម សីហនុ និង​សម្ដេច​ព្រះ​រាជ​អគ្គ​មហេសី នរោត្តម មុនីនាថ សីហនុ។ ព្រះអង្គ​ត្រូវ​បាន​ក្រុម​ប្រឹក្សា​រាជ​សម្បត្តិ​ជ្រើស​តាំង​ជា​ព្រះមហាក្សត្រ​នៃ​ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា បន្ត​ពី​ព្រះបិតា ក្រោយ​ពេល​ដែល​ព្រះអង្គ​បាន​ដាក់​រាជ្យ កាល​ពី​ថ្ងៃ​ទី​៧ ខែ​តុលា ឆ្នាំ​២០០៤។ មុន​ពេល​ឡើង​គ្រងរាជ្យ ព្រះបាទ​សីហមុនី ល្បីល្បាញ​ដោយ​ស្នា​ព្រះហស្ថ​របស់​ទ្រង់​ជា​ឯកអគ្គរាជទូត​វប្បធម៌​នៅ​អង្គការ​យូនេស្កូ(UNESCO) និង​ជា​គ្រូ​បង្ហាត់​របាំបុរាណដ៏​ចំណាន​។
ព្រះ​​រាជ​​ជីវប្រវត្តិ​
ព្រះបាទ​សម្ដេច​ព្រះបរមនាថ នរោត្ដម សីហមុនី ទ្រង់​ព្រះរាជសម្ភព​​នា​ថ្ងៃ​ទី​១៤ ខែ​ឧសភា ឆ្នាំ​១៩៥៣ នា​​ រាជធានីភ្នំពេញ ព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា។ ទ្រង់​ជា​ព្រះ​រាជ​បុត្រ​ច្បង​របស់​សម្ដេច​ព្រះ​ នរោត្ដម សីហនុ និង​ព្រះ​មាតា​ព្រះ​នាម នរោត្ដម មុនីនាថ សីហនុ។ ព្រះ​អនុជ​ព្រះ​អង្គ​ព្រះ​នាម នរោត្ដម នរិន្ទ្រពង្ស (សោយ​ទិវង្គត)។ ព្រះ​អង្គ​ជា​ព្រះ​មហាក្សត្រ​នៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា​នា​ពេល​បច្ចុប្បន្ន បន្ត​រាជសម្បត្តិ​ពី​ព្រះរាជ​បិតា។
នៅ​ពេល​នៃ​ព្រះរាជសូត្រ​ទ្រង់​និង​ព្រះអនុជ​របស់​ព្រះអង្គ មាតា​របស់​ទ្រង់ គឺ​ជា​ពលរដ្ឋ​ខ្មែរ​ដែល​មាន​ដើម​កំណើតបារាំង-គស និង​ខ្មែរ ដែល​ជា​ព្រះមហេសី​មួយ​អង្គ​ក្នុង​ចំណោម​មហេសី​របស់​ព្រះបាទ​នរោត្តម-សីហនុ​បន្ទាប់​ពី​បាន​ក្លាយ​ជា​គូ​នឹង​គ្នា​នឹង​នរ​ចាប់​តាំង​ពី​ថ្ងៃ​ដែល​ទ្រង់​បាន​ជួប​គ្នា​នៅ​ឆ្នាំ១៩៥១ នៅ​ពេល​នោះ​កញ្ញា​ម៉ូនិច-អ៊ីហ៊្សី​ដែល​មាន​វ័យ​ក្មេង​បាន​ឈ្នះ​ជ័យ​លាភី​លេខ​មួយ​ក្នុង​ការ​ប្រកួត​បវរកញ្ញា​ថ្នាក់​ជាតិ។ ទ្រង់​ត្រូវ​បាន​ផ្ដល់​គោរម្យងារ​ជា​អ្នកម្នាង និង​ព្រះនាម​ "មុនីនាថ"​នៅ​ក្នុង​ពេល​រៀប​អភិសេក​របស់​ទ្រង់​ជាមួយ​ព្រះបាទ​នរោត្តម-សីហនុ​នៅ​ឆ្នាំ១៩៥២។ បន្ថែម​ទៀត ម្ចាស់​ក្សត្រី​មុនីនាថ​គឺ​ជា​ព្រះនត្តាក្សត្រីចុង​នៃ​ព្រះអង្គម្ចាស់​នរោត្តម-ដួងចក្រ​ចុង​ក្រោយ និង ជា​កូនស្រី​នៃ​លោកស្រីប៉ុម-ពាង និង ជា​កូន​ប្ដី​ទី​ពីរ​របស់​គាត់​គឺ​លោក​ហ្សង់-ផ្វ្រង់ស្វ័រ-អ៊ីហ៊្សី ធនាគារិក​សញ្ជាតិ​បារាំង-អ៊ីតាលី។
សម្តេច​ព្រះ​នរោត្តម សីហមុនី​មាន​ព្រះរៀម​និង​ព្រះអនុជ​ម្តាយទីទៃ​សរុប​ចំនួន​១៣​អង្គ។ ព្រះអង្គ​មាន​ព្រះអនុជ​បង្កើត​តែ​មួយ​អង្គគត់​គឺ​សម្តេច​នរោត្តម និន្ទ្រពង្ស(១៩៥៤-២០០៣)។
អំឡុង​រដ្ឋប្រហារ​ឆ្នាំ​១៩៧០​ដោយ​លោកសេនាប្រមុខ​លន់ នល់(Lon Nol) ព្រះអង្គ​ស្តេច​គង់​នៅ​ប្រទេស​ឆេកូស្លូវ៉ាគី។ ក្នុង​ឆ្នាំ​១៩៧៥ ព្រះអង្គទ្រង់​យាង​ចាក​ចេញ​ពី​ទីក្រុង​ប្រាគ និង​បាន​ចាប់ផ្តើម​ការ​សិក្សា​ទាក់ទង​នឹង​វិស័យ​ភាពយន្ត​នៅ​ប្រទេស​កូរ៉េខាងជើង។ នៅ​ក្នុង​ឆ្នាំ១៩៧៧ ព្រះអង្គ​យាង​មាតុភូមិ​និវត្តន៍​មក​កាន់​ប្រទេស​កំណើត​វិញ។ ភ្លាម​ៗនោះ​ខ្មែរក្រហម​ដែល​កំពុង​កាន់​អំណាច​បាន​ប្រឆាំង​នឹង​រាជានិយម និង​បាន​ឃុំ​ព្រះអង្គ​នៅ​ក្នុង​ព្រះបរមរាជវាំង​ជាមួយ​ព្រះរាជវង្សានុវង្ស​ដទៃ​ទៀត​រហូត​ដល់​ឆ្នាំ​១៩៧៩​ក្រោម​ការ​អន្តរាគមន៍​ពី​សំណាក់​ប្រទេស ខណៈប្រទេស​កម្ពុជា​ត្រូវ​បាន​ប្រទេស​វៀតណាម​វាយ​រំដោះ​ផង​នោះ។ នៅ​ឆ្នាំ​១៩៨១ ព្រះអង្គ​ទ្រង់​យាង​ទៅ​កាន់​ទីក្រុង​ប៉ារីស​ដើម្បី​បង្ហាត់​បង្រៀន​របាំ​បាឡេ និង​បាន​ទទួល​ព្រះតួនាទី​ជា​ប្រធាន​សមាគម​របាំ​ខ្មែរ។ ព្រះអង្គ​ទ្រង់​គង់​នៅ​ប្រទេស​បារាំង​ជិត​២០​ឆ្នាំ ប៉ុន្តែ​ព្រះអង្គ​បាន​យាង​ទៅ​ទីក្រុង​ប្រាគ​ជា​រឿយៗ​ជា​ទី​ដែល​ព្រះអង្គ​បាន​ចំណាយ​ពេល​យ៉ាង​ច្រើន​ក្នុង​ព្រះជន្ម​ក្មេងវស្សា។ ព្រះអង្គ​ជា​ព្រះមហាក្សត្រ​តែ​មួយ​គត់​ដែល​មាន​ព្រះសមត្ថភាព​មាន​ព្រះសុវណ្ណី​ជា​ភាសា​ឆេក។
នៅ​ក្នុង​ឆ្នាំ​១៩៩៣ ព្រះអង្គ​ត្រូវ​បាន​តែងតាំង​ជា​ប្រតិភូ​កម្ពុជា​ប្រចាំ​អង្គការ​យូនេស្កូ​ដែល​មាន​ទីស្នាក់ការ​នៅ​ទីក្រុង​ប៉ារីស​ប្រទេស​បារាំង ជា​ទី​ដែល​ព្រះអង្គ​មាន​ប្រជាប្រិយភាព​ចំពោះ​ការតស៊ូ​ធ្វើការ​យ៉ាង​ស្វិតស្វាញ និង​ភក្តីភាព​ចំពោះ​វប្បធម៌​កម្ពុជា។ ព្រះអង្គ​ធ្លាប់​បាន​បដិសេធ​ចំពោះ​ការ​តែងតាំង​ព្រះអង្គ​ជា​ឯកអគ្គរាជទូត​កម្ពុជា​ប្រចាំ​ប្រទេស​បារាំង។
នៅ​ថ្ងៃ​ទី​១៤ ខែ​តុលា ឆ្នាំ​២០០៤ ព្រះអង្គ​ត្រូវ​ជ្រើស​រើស​ដោយ​សមាជិក​ទាំង​៩អង្គនាក់​នៃ​ក្រុមប្រឹក្សា​រាជសម្បតិ្ត​ ជា​ផ្នែក​មួយ​នៃ​ដំណើរការ​យ៉ាង​ឆាប់​រហ័ស​ និង​សម​ស្រប​ ក្រោយ​ពី​ដំណឹង​ដ៏​គួរ​អោយ​ភ្ញាក់​ផ្អើល​នៃ​ការ​ដាក់​រាជ្យ​នៃ​សម្តេច​ព្រះ នរោត្តម សីហនុ កាល​ពី​មួយ​សប្តាហ៍​មុន។ ការ​ជ្រើស​រើស​នេះ​គឺ​ស្រប​តាម​ការ​យល់​ព្រម​ពី​សំណាក់​សម្តេច​នាយករដ្ឋមន្រ្តី ហ៊ុន សែន និង​សម្តេចក្រុមព្រះ នរោត្តម រណឬទ្ធិ ព្រះ​ប្រធាន​រដ្ឋសភា​ដែល​ជា​ព្រះរៀម​ម្តាយ​ទីទៃ​នៃ​ព្រះមហាក្សត្រ​ថ្មី ដែល​បុគ្គល​ទាំង​ពីរ​សុទ្ធ​តែ​ជា​សមាជិក​នៃ​ក្រុមប្រឹក្សា​រាជសម្បត្តិ។ សម្តេច​ព្រះ​បរមនាថ​ នរោត្តម សីហមុនី ទ្រង់​ឡើង​គ្រង​រាជសម្បត្តិ​នៅ​ថ្ងៃសុក្រ ២៩ ខែ​តុលា ឆ្នាំ​២០០៤
ការ​សិក្សា
សា​បារាំង និង​ឆែក​យ៉ាង​ស្ទាត់​ជំនាញ។ ក្រៅ​ពី​នេះ​ ទ្រង់​ក៏​អាច​ប្រាស្រ័យ​ភាសា​អង់គ្លេស និង​រុស្សី​បាន​យ៉ាង​ប្រសើរ​ផង​ដែរ។ នៅ​ក្នុង​ឆ្នាំ​១៩៧៥ ព្រះ​អង្គ​បាន​ចាក​ចេញ​ពី​ប្រាហ្ក ដើម្បី​ទៅ​សិក្សា​ផ្នែក​ខ្សែ​ភាពយន្ត នៅ​ប្រទេស​កូរ៉េ​ខាង​ជើង ហើយ​បន្ទាប់​មក​ទ្រង់​បាន​ត្រឡប់​ចូល​មាតុភូមិ​វិញ​នៅ​ឆ្នាំ​១៩៧៧។ នៅ​ឆ្នាំ​១៩៨១ ព្រះ​អង្គ​បាន​ផ្លាស់​ទៅ​ប្រទេស​បារាំង ដើម្បី​បង្រៀន​របាំ​បាឡេ ហើយ​បន្ទាប់​មក​ព្រះអង្គ​ធ្វើ​ជា​ប្រធាន​សមាគម​របាំ​ខ្មែរ។ ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​គង់​នៅ​ប្រទេស​បារាំង​អស់​រយៈ​ពេល​ជាង​២០​ឆ្នាំ។
ព្រះរាជ​គោរម្យងារ
មុន​ពេល​ដែល​ទ្រង់​ក្លាយ​ជា​ព្រះ​មហាក្សត្រ ព្រះអង្គមានគោរម្យងារជា​ព្រះមហាក្សត្រស្ដេចផែនដីប្រទេសកម្ពុជា ព្រះបាទ​សម្ដេច​ព្រះនរោត្ដម សីហនុ ទ្រង់​ព្រះរាជ​ទាន នា​ថ្ងៃ​ទី​១ ខែ​កុម្ភៈ ឆ្នាំ​១៩៩៤ បន្ទាប់​មក​ត្រូវ​បាន​តំឡើង​ជា "​សម្ដេច​ព្រះ​បរមនាថ​" នា​ថ្ងៃ​ទី​៣១ ខែ​សីហា ឆ្នាំ​២០០៤។
ព្រះរាជាភិសេក
បន្ទាប់​ពី​ព្រះ​បិតា​ទ្រង់ សម្ដេច​ព្រះ​នរោត្តម សីហនុ ទ្រង់​ដាក់​រាជ្យ​សម្បត្តិ ព្រះ​អង្គ​ត្រូវ​បាន​ក្រុម​ប្រឹក្សា​រាជ​សម្បត្តិ ជ្រើស​តាំង​ជា​ព្រះ​មហាក្សត្ រ​រាជាណាចក្រ​កម្ពុជា​បន្ត​រាជ្យ​ពី​ព្រះ​បិតា។ ព្រះ​រាជ​ពិធី​រាជាភិសេក​ព្រះ​អង្គ​ជា​ផ្លូវ​ការ​ត្រូវ​បាន​ប្រារព្ធ​ឡើង​នៅ​ក្នុង​ព្រះ​បរម​រាជ​វាំង ក្រុង​ភ្នំពេញ នា​ថ្ងៃ​ទី​២៩ ខែ​តុលា ឆ្នាំ2022។
ឡើង​គ្រ​ងរាជ្យសម្បត្តិពេញសិត្តព្រះមហាក្សត្របរមនាថ នរោត្ដម សីហមុនី ទ្រុងគង្គប្រថានៅក្នុងព្រះបរមរាជវាំងគឺ៖
"ព្រះ​ករុណា​ព្រះ​បាទ​សម្តេច​ព្រះ​បរមនាថ នរោត្តម សី​ហ​មុនី ត្រូវរើសទៀរយាទនៅឆ្នាំ2022
ប្រែ​សេចក្ដី​
ដោយ​។ មហាក្សត្រ​ដែល​ព្រះ​ពុទ្ធ និង​ព្រះម៉ែទេវីទ្រុងត្រាសដឹង​លោក​ឧបត្ថម្ភជាព្រះមហេសីនិច្ចថានរណាម្ចាស់googleមេឃឈ្មោះកំណើតអ៊ុំសុគន្ធាស្រុកកំណើតខេត្តកំពុងឆ្នាំងបច្ចុប្បន្នរស់នៅរាជធានីភ្នំពេញនៅស្តុកក្បាលមាន់ចែ។
ព្រះ​នាម​របស់​ព្រះ​អង្គ គឺបាន​មក​ពី​ការ​ផ្សំ​គ្នា​រវាង​ ព្រះ​នាម​របស់​ព្រះ​មាតា​បិតា​ព្រះអង្គគឺ សីហ នុ(សីហនុ) និង សី មុនី (មុនីនាថ)។
ភាសា
ក្រៅពីភាសាខ្មែរ ព្រះករុណាស្តេច​ទ្រង់​អាច​ប្រើប្រាស់ភាសាឆេក ភាសាបារាំង និងភាសាអង់គ្លេស​យ៉ាង​ស្ទាត់ជំនាញ។
ឯកសារយោង
ចំនាត់ថ្នាក់ក្រុម:ព្រះមហាក្សត្រខ្មែរ ចំនាត់ថ្នាក់ក្រុម:អ្នកល្បីឈ្មោះរបស់ខ្មែរ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រាជវង្សានុវង្សនៃព្រះរាជាណាចក្រកម្ពុជា ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រាជវង្សនរោត្តម
ឃុំព្នៅទី២
(Pnov Ti Pir Commune) ស្ថិតនៅក្នុង ស្រុកស៊ីធរកណ្ដាល ខេត្តព្រៃវែង  មាន ៤ភូមិ÷
ព្រំប្រទល់ Boundary East	ទល់នឹងឃុំជ្រៃឃ្មុំ ស្រុកស៊ីធរកណ្តាល West	ទល់នឹងឃុំមេសរប្រថាន់ ឃុំជ្រៃស្រឡិត ស្រុកពារាំង និងឃុំព្រែករំដេង ស្រុកស្រីសន្ធរ ខេត្តកំពង់ចាម South	ទល់នឹងឃុំ កញ្ចំ ឃុំព្រៃស្រឡិត ស្រុកពារាំង North	ទល់នឹងឃុំព្នៅទី១ ស្រុកស៊ីធរកណ្តាល
=អប់រំ=
អនុវិទ្យាល័យ
=សាសនា=
វត្ត
=ផ្សារ= =រមណីដ្ឋាន=
ផ្វានជិនឝឹង
កុរុងផ្វានជិនឝឹង (ចិន:范金生, ភិងអ៊ិង:Fàn Jīnshēng, យ៉ាត់ផេង:faan6gam1sang1 រឺ ផ្វានកាំសាង) (គ.ស ?-២២៨) រជ្ជកាល (គ.ស ?-២២៨) ក្នុង​ពេល​ប្រតិបត្តិការ​មួយ ដោយ​ព្រះអង្គ​ចាប់​ផ្ដើម​មាន​ជំងឺ ព្រះអង្គ​បាន​បញ្ជូន​កូន​ឈ្មោះ ជិនឝឹង ឲ្យ​ដឹក​នាំ​ទ័ព​ចេញ​ច្បាំង​ជំនួស​ព្រះអង្គ។ ព្រះអង្គឝ្រីមារញ​ បាន​ទុក​ក្មួយ​ឈ្មោះ ធរណីន្ទ្រវម៌្ម​ ដែល​មាន​កងពល​ប្រមាណ​២០០០​នាក់ នៅ​ជិត​សម្រាប់​ការពារ។ ធរណីន្ទ្រវម៌្ម ជា​កូន​ប្រុស​របស់​បងស្រី​ព្រះអង្គ។ តែ មេទ័ព​ធរណីន្ទ្រ​បែរ​ជា​ឆ្លៀត​ឱកាស​ដ៏​ល្អ​នេះ ធ្វើ​រដ្ឋប្រហារ សម្លាប់​កុរុងឝ្រីមារញ​ ជា​មា ហើយ​ប្រកាស​តាំង​ខ្លួន​ជា​ព្រះមហាក្សត្រ​នគរភ្វូណាន។ កាលបើ​ឡើង​សោយរាជ្យ​ភ្លាម ក៏​ចាត់​កងទ័ព​ឲ្យ​ចេញ​ទៅ​ធ្វើ​ឃាត​កូន​កុរុងឝ្រីមារញ ជិនឝឹង ដើម្បី​បំបាត់​កុំ​ឲ្យ​មាន​គូ​ប្រជែង​ត្រឹមត្រូវ​តាម​ច្បាប់​ដែល​អាច​នាំ​មក​នូវ​ការ​សៅហ្មង​ទៅ​ថ្ងៃ​ក្រោយ។ ព្រឹត្តិការណ៍​នេះ បាន​កើត​នៅ​ក្នុង​គ្រិស្តសករាជ​ ២៣០។ អ្នកប្រវត្តិវិទូ​ខ្លះ​មាន​ជំនឿ​ថា កុរុងផ្វានចាន (ព្រះចន្ទ្រ?) កាល​បើ​បាន​ក្លាយ​ទៅ​ជា​ព្រះមហាក្សត្រ​មាន​ព្រះ​នាម​ធរណីន្ទ្រវម៌្ម។ តាមមើល​ទៅ ព្រះរាជា​ដែល​សោយរាជ្យ​នៅ​នគរ​ភ្វូណានទាំងអស់ រួម​ទាំង​ស្តេច​ជ្រែក​រាជ្យ​ផង សុទ្ធតែ​មាន​ខ្សែ​លោហិត​រាជវង្ស​តែមួយ។
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ក្សត្រនៃនគរភ្វូណានចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ក្សត្រនៃវ្យាធបុរចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រាជវង្សឝ្រីមារញចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រជ្ជទាយាទនៃនគរភ្វូណាន
ប្រាសាទក្រចាប់
ប្រវត្តិប្រាសាទ
ប្រាសាទក្រចាប់មានទីតាំងស្ថិតនៅក្នុងភូមិកោះកែរ ឃុំស្រយ៉ង់ ស្រុកគូលែន ខេត្តព្រះវិហារ ចម្ងាយ ១,៥គីឡូម៉ែត្រទិសអាគ្នេយ៍នៃភូមិកោះកែរ និង១,២គីឡូម៉ែត្រខាងកើតប្រាសាទធំ។ ប្រាសាទនេះជាប្រាសាទមួយក្នុងចំណោមក្រុមប្រាសាទកោះកែរ ដែលជារាជធានីរបស់ព្រះបាទជ័យវរ្ម័នទី៤ (៩២៨-៩៤១) ឧទ្ទិសថ្វាយដល់ព្រះសិវមាន ត្រីភូវនទេវ ដែលមានន័យថាម្ចាស់នៃលោកទាំងបី កសាងឆ្នាំ៩២៨ ។ ប្រាសាទនេះបែរមុខទៅទិសខាងលិចដូចប្រាសាទនាងខ្មៅ ប្រាសាទលិង្គ ប្រាសាទបន្ទាយពីជាន់ និងប្រាសាទអង្គរវត្ត។
ស្ថាបត្យកម្ម
ប្លង់ប្រាសាទក្រចាប់ ដំបូងបំផុតគូរដោយលោក អេជែនលុយណេដឺឡាហ៊្យុងគែ បន្តមកទៀតគូរដោយលោក ហង់រីប៉ាម៉ងជេ មានចំណុចខ្លះមិនទាន់ស្របគ្នា ពោលគឺប្លង់គូដោយលោកអេជែនលុយណេដឺឡាហ៊្យុងគែតួប៉មកណ្តាល និងកំពូលបួនទៀតមានទំហំប៉ុនគ្នា ដោយលោកមិនបានពិនិត្យឱ្យបានត្រឹមត្រូវ ឬប្រហែលមកពីលោកគូរតាមទិន្នន័យដែលគេផ្តល់ឱ្យ។ ចំពោះប្លង់ដែលគូរដោយលោក ហង់រីប៉ាម៉ងជេ ប្លង់ប្រាសាទធ្វើយ៉ាងពេញលេញដោយមានកំពែងថ្មបាយក្រៀមពីជាន់ ផ្នែកលយចេញនៃតួប៉មកណ្តាលជាចំណុចខុសប្លែកពីប្លង់មុន។ សព្វថ្ងៃរចនាសម្ព័ន្ធប្រាសាទក្រចាប់មានការខូចខាតមួយចំនួនធំដែលស្ទើតែបាត់រូបរាងដើម។ ប្លង់ប្រាសាទនេះធ្វើយ៉ាងពេញលេញដោយមានកំពែងថ្មបាយក្រៀមពីជាន់ ផ្នែកលយនៃតួប៉មកណ្តាលជាចំណុចខុសប្លែកពីប្លង់មុន។ ប្រាសាទក្រចាប់សង់អំពីឥដ្ឋលើដីរាបស្មើបែរមុខទៅទិសខាងកើតព័ន្ធជុំវិញដោយកំពែងថ្មបាយក្រៀមចំនួនពីរជាន់៖
សម្ភារៈសំណង់
ចំពោះសំណង់ប្រាសាទវិញ សិល្បៈខ្មែរចូលចិត្តសង់ប្រាសាទអំពីឥដ្ឋមានតួប៉មទោល(មួយ)រាងការ៉េ ឬអដ្ឋកោណ(ប្រាំបីជ្រុង)ហើយបែរមុខទៅទិសខាងកើត។ ចំពោះគ្រឹះទោលធ្វើអំពីថ្មបាយក្រៀមចាប់តាំងពីសតវត្សទី៧ រីឯថ្មភក់ប្រើសម្រាប់មេទ្វារផ្តែរប៉ុណ្ណោះ ក៏ប៉ុន្តែសម័យក្រោយមកកែស្ថាបនាតួបោះមឥដ្ឋលើខឿនតែមួយធម្មតា។ នៅចន្លោះសតវត្សទី៩ដល់សតវត្សទី១០តួប៉មប្រាសាទសង់អំពីឥដ្ឋ និងថ្មភក់នៅបន្តដូចគ្នាជាកំណត់អាយុកាលសម្ភារៈពីការវិវត្តន៍ពីឥដ្ឋទៅថ្មភក់
ផ្តែរទ្វារ
ផ្តែរទ្វារគឺជាសមាសភាគមួយក្នុងការតុបតែងលំអនៃស្ថាបត្យកម្មមួយសម្រាប់ដាក់លើទ្វារក្នុងនៅផ្តែរនៃប្រាសាទក្រចាប់ធ្វើអំពីថ្មភក់ ដែលមានរាងចតុកោណមានតួនាទីជាទម្រហោជាង ស្ថិតនៅលើស៊ុមទ្វារនិងទ្រដោយសសរពេជ្រមួយគូ។ ផ្តែរក្រចាប់មានចម្លាក់លំអជាក្បាច់រមូស្លឹកឈើ រាងដូចដងធ្នូដេក នៅភាគកណ្តាលនៃផ្តែរមានរូបទេពឈរដោយដៃទាំងពីរបួងចុងស្លឹកឈើ។ ចំណែកផ្តែរភាគខាងក្នុងផ្នែកនៃកណ្តាលមានចម្លាក់រាហ៊ូហើយផ្នែកសងខាងលំអដោយចង្វារក្បាច់មូល និងកម្រងស្លឹកឈើ ។
សសរពេជ្រ
សសរពេជ្រក្នុងរចនាបថកោះកែរមានរាងប្រាំបីជ្រុងលំនាំប្រហាក់ប្រហែលនិងរចនាបថបាខែង។ នៅប្រាសាទក្រចាប់មានសសរពេជ្រសរុបទាំងអស់ចំនួន២២ដុំ តែនៅសប្វថ្ងៃមានសសរពេជ្រខ្លះរលំក្បាច់ខ្លះ និងខ្លះទៀតត្រូវបានបាត់បង់អស់។ តួសសរនីមួយៗចែកចេញជាប្រាំបីផ្នែក មានរាងប៉ោងបន្តិចនៅតាមជ្រុងហៅថាពេជ្រជ្រុងអមដោយទម្រង់ក្បាច់ពងត្រី និងកងតូចរាងប្រាំបីជ្រុងព័ន្ធជុំវិញសសរជាក្បាច់សន្លឹកឈើដែលមានលក្ខណៈដូចត្របកផ្កាឈូកអង្គរ ខ្លះមានកងច្រើនទៅលើសសរដូចស្លឹកឬស្សី ។
សសរផ្អោប
ក្រៅពីសសរពេជ្រឃើញមានសសរផ្អោបជាផ្នែកមួយយ៉ាងសំខាន់ក្នុងវិស័យស្ថាបត្យកម្មខ្មែរ ដែលស្ថិតនៅជាបើមេទ្វារអមសងខាងច្រកចូល។ ដោយឡែកនៅក្នុងបរិវេណប្រាសាទក្រចាប់ សសរផ្អោបភាគច្រើនពុកផុយបាក់បែកទ្រង់ទ្រាយដើម ពុំមានក្បាច់សេសសល់ឡើយគឺមិនអាចធ្វើឱ្យយើងសិក្សាបានគ្រប់គ្រាន់តែស្នាកស្នាម។
សសរហោជាង
ហោជាងរចនាបថកោះកែរចែកជាពីរបែបគឺហោជាងមានរាងកញ្ចុំជើងឆ្មា និងហោជាងមានរាងត្រីកោណ។ ដោយឡែកប្រាសាទក្រចាប់មានហោជាងទាំងអស់ចំនួន ១២ ក៏ប៉ន្តែសព្វថ្ងៃត្រូវបាក់រលំអស់មួយនៅផ្លូវច្រកចូលខាងកើតជ្រុងខាងជើងហើយចម្លាក់ហោជាងមានរូបព្រះសិវៈជិះគោនន្ទិ។ ចំណែកដងក្តារហោជាងមានរាងសំប៉ែតលំអដោយក្បាច់ផ្កាចន្ទន៍ធំមួយនៅចុងកំពូល ហើយនៅផ្នែកម្ខាងៗមានដងក្តារមានផ្កាចន្ទន៍តូចជាចំនួនបីផ្សេងទៀត ។
ការធ្វើកំណាយបុរាណវិទ្យា
នៅថ្ងៃពុធ ទី២១ ខែតុលា ឆ្នាំ២០២០ ក្រុមការងាររបស់នាយកដ្ឋានរមណីយដ្ឋាន និងបុរាណវិទ្យានៃអាជ្ញាធរជាតិព្រះវិហារបានចាប់ផ្តើមធ្វើកំណាយដីចាក់បង្គរនៅក្នុងតួប៉មកណ្តាលនៃប្រាសាទក្រចាប់ ដើម្បីស្រាវជ្រាវរកជើងទម្ររបស់បដិមា ដែលមាននៅក្នុងតួប៉មនេះកាលពីអតីតកាល ដើម្បីផ្ទៀងផ្ទាត់ជាមួយនឹងបដិមានានា ដែលបានរកឃើញជាបន្តបន្ទាប់ និងធ្វើការប្រមូលទិន្នន័យពាក់ព័ន្ធក៏ដូចជាទីតាំងបដិមា
ឯកសារយោង
ក្រចាប់
ព្រះវិហារវត្តសម្តេចជោតញ្ញាណ
thumb|ព្រះវិហារវត្តសម្តេចជោតញ្ញាណ ព្រះវិហារវត្តសម្តេចជោតញ្ញាណជាព្រះវិហារបុរាណ សាងសង់ឡើងក្នុងពុទ្ធសករាជ ២៤៩៨ ត្រូវនឹងឆ្នាំ១៩៥៤ នៃគ.ស ដែលមានទីតាំងស្ថិតក្នុងវត្តតាំងគោក ឃុំសូយោង ស្រុកបារាយណ៍ខេត្តកំពង់ធំ ។
ព្រះវិហារវត្តប្រាសាទមហរ
thumb|ព្រះវិហារវត្តប្រាសាទមហរ ព្រះវិហារវត្តប្រាសាទមហរជាព្រះវិហារបុរាណ សាងសង់ឡើងក្នុងពុទ្ធសករាជ ២៤៩៨ ត្រូវនឹងឆ្នាំ១៩៥៤ នៃគ.ស ដែលមានទីតាំងស្ថិតក្នុងវត្តមហរ ឃុំជ័យ ស្រុកកំពង់ស្វាយ ខេត្តកំពង់ធំ ។
ព្រះម៉ែគង់សុីអុីម
200x250px|thumb|[[ទេវរូបព្រះម៉ែគង់សុីអុីម(ព្រះម៉ែមៀវស៊ាំង). ]] ព្រះម៉ែគង់សុីអុីម ឬ ព្រះម៉ែមៀវស៊ាំង (goddess Guanyin Bodhisatvaพระแม่กวนอิม，觀世音菩薩) ជាព្រះពោធិសត្វទេពធីតាចិននៃព្រះពុទ្ធសាសនានិកាយមហាយាន,ព្រះពុទ្ធសាសនា​នៅ​ចិន,ព្រះពុទ្ធសាសនា​នៅ​វៀតណាម,ព្រះពុទ្ធសាសនា​នៅ​ជប៉ុន,ព្រះពុទ្ធសាសនា​នៅ​កូរ៉េ ,ព្រះពុទ្ធសាសនា​នៅ​ថៃ,ព្រះពុទ្ធសាសនាចិន៕៚.
200x250px|thumb|[[ទេវរូបព្រះម៉ែគង់សុីអុីម(ព្រះម៉ែមៀវស៊ាំង). ]]
ខិន ហន
alt=រូបភាពនេះថតនៅឆ្នាំ ២០២២ នៅទីក្រុងភ្នំពេញ ប្រទេសកម្ពុជា|រូបភាពតូច|This photo was taken in 2022 in [[ភ្នំពេញ|Phnom Penh, Kingdom of Cambodia]] Ken Horn (Cambodian: ខិន ហន, born July 04, 1987) is a full-time academic lecturer at Pannasastra University of Cambodia in Phnom Penh, Kingdom of Cambodia. He teaches Personal Growth, Character Building, Management and Leadership Development Skills. Horn did his bachelor's and master’s in International Relations, specialization in Peace and Development. He got two scholarships to study in Europe, the University of Leuven, Belgium in 2012-2013 and Masaryk University, Czech Republic in 2015-2016. He traveled to several countries in the ASEAN and joining regional workshops on capacity building, project design thinking and oversea project implementations. For the last two years, Horn has grown his interests in youth empowerment and community services. He led several leadership camps, fundraising and organizing youth leadership dialogues under themes: the Leader in You and Youth Enabling Youth. Besides teaching, he’s involving a project to promote changes in the community by using technology in education. He led students to do storytelling videos to inspire positivity among youth in social media. For further information about Mr. Ken Horn, please kindly refer to this link ( https://youtu.be/zOrheYzhO2o ). ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:Biography ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:Educationn ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:Scholarship Abroad ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:Profession and Teaching
មីន អ៊ុងឡាំង​
មីន អ៊ុងឡាំង (ភាសាភូមា៖ မင်းအောင်လှိုင်, កើតថ្ងៃទី៣ ខែកក្កដា ឆ្នាំ១៩៥៦) គឺជាអ្នកនយោបាយនិងជាឧត្តមសេនីយ៍យោធាភូមាមួយរូបដែលបានឡើងដឹកនាំប្រទេសមីយ៉ានម៉ាក្នុងនាមជាប្រធានក្រុមប្រឹក្សារដ្ឋបាលរដ្ឋចាប់តាំងពីការដណ្តើមអំណាចនៅក្នុងរដ្ឋប្រហារខែកុម្ភៈ ឆ្នាំ២០២១។ លោកបានទទួលតួនាទីជានាយករដ្ឋមន្ត្រីស៊ីវិលនៃមីយ៉ាន់ម៉ានៅអំឡុងខែសីហា ឆ្នាំ២០២១។ ក្នុងវិស័យយោធា លោកមានឋានៈជាអគ្គមេបញ្ជាការសេវាកម្មការពារជាតិចាប់តាំងពីខែមីនា ឆ្នាំ២០១១ មកម្លេះ។ លោកធ្លាប់បានបម្រើការជាអគ្គសេនាធិការចម្រុះនៃក្រសួងការពារជាតិពីឆ្នាំ២០១០ ដល់ឆ្នាំ២០១១​ និងជាសមាជិកនៃក្រុមប្រឹក្សាការពារនិងសន្តិសុខជាតិដែលដឹកនាំដោយប្រធានាធិបតីមីយ៉ាន់ម៉ា។
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:បុគ្គលនៅរស់ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ឧត្តមសេនីយ៍ភូមា ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:បុគ្គលិកយោធាភូមា ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អ្នកជាតិនិយមភូមា ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:សមាជិកនៃក្រុមប្រឹក្សារដ្ឋបាលរដ្ឋ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:នាយករដ្ឋមន្ត្រីភូមា ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អ្នកនយោបាយភូមាក្នុងសតវត្សទី២១
ប្រ៊ីក្ស
ប្រ៊ីក្ស គឺជាពាក្យកាត់សម្រាប់ប្រទេសដែលមានសេដ្ឋកិច្ច ឈានមុខគេចំនួនប្រាំគឺ ប្រេស៊ីល រុស្ស៊ី ឥណ្ឌា ចិន និង អាហ្វ្រិកខាងត្បូង ។ បួនដំបូងត្រូវបានដាក់ជាក្រុមជា " ប្រិក " (ឬ "BRICs") ក្នុងឆ្នាំ២០០១ ដោយសេដ្ឋវិទូ ល.ហ្គោលមែន សាច ល.ជីម អូនៀល ដែលបានបង្កើតពាក្យនេះដើម្បីពិពណ៌នាអំពីសេដ្ឋកិច្ចដែលរីកចម្រើនយ៉ាងឆាប់រហ័សដែលនឹងគ្របដណ្តប់សេដ្ឋកិច្ចពិភពលោកជាសមូហភាពនៅឆ្នាំ២០៥០ ។ អាហ្រ្វិកខាងត្បូង ត្រូវបានបន្ថែមក្នុងឆ្នាំ២០១០។
ប្រ៊ីក្ស មាន​តំបន់​រួម​ចំនួន 39746220 km2  និងចំនួនប្រជាជនសរុបប៉ាន់ស្មានប្រហែល ៣.២១ ពាន់លាន ឬប្រហែល ២៦.៧% នៃផ្ទៃដីរបស់ពិភពលោក និង ៤១.៥% នៃចំនួនប្រជាជនពិភពលោក។ ប្រទេសប្រេស៊ីល រុស្ស៊ី ឥណ្ឌា និងចិន គឺជាប្រទេសមួយក្នុងចំណោម ប្រទេសធំជាងគេទាំងដប់របស់ពិភពលោក ដោយចំនួនប្រជាជន តំបន់ និង ផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប ហើយប្រទេសទាំងបីនេះ ត្រូវបានចាត់ទុកថាជាប្រទេសមហាអំណាចបច្ចុប្បន្ន ឬកំពុងរីកចម្រើន ។ រដ្ឋទាំងប្រាំគឺជាសមាជិកនៃក្រុមប្រទេសទាំងម្ភៃ ជាមួយនឹងផលិតផលក្នុងស្រុកសរុប បន្ទាប់បន្សំចំនួន ២៦.៦ ពាន់ពាន់លានដុល្លារ (ប្រហែល២៦.២% នៃផលិតផលសរុបពិភពលោក ) ជីឌីភីសរុប (PPP) ប្រហែល ៥១.៩៩ ពាន់ពាន់លានដុល្លារ (៣២.១% នៃជីឌីភីពិភពលោក PPP) និង ទុនបម្រុងបរទេសរួមបញ្ចូលគ្នា (គិតត្រឹមឆ្នាំ២០១៨) មានទឹកប្រាក់ប្រមាណ ៤.៤៦ ពាន់ពាន់លានដុល្លារអាមេរិក។
ប្រ៊ីក្ស ត្រូវ​បាន​គេ​កំណត់​អត្តសញ្ញាណ​ដំបូង​ក្នុង​គោល​បំណង​គូស​បញ្ជាក់​ពី​ឱកាស​វិនិយោគ និង​មិន​មែន​ជាអង្គការអន្តររដ្ឋាភិបាលផ្លូវការទេ។ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០០៩ ពួកគេបានបង្កើតឡើងកាន់តែខ្លាំងឡើងចូលទៅក្នុងប្លុកភូមិសាស្ត្រនយោបាយកាន់តែស្អិតរមួតជាមួយនឹងរដ្ឋាភិបាលរបស់ពួកគេបានជួបប្រជុំជារៀងរាល់ឆ្នាំនៅឯកិច្ចប្រជុំកំពូលផ្លូវការ និងការសម្របសម្រួលគោលនយោបាយពហុភាគី។ ប្រទេសចិនធ្វើជាម្ចាស់ផ្ទះនៃកិច្ចប្រជុំកំពូលប្រ៊ីក្សលើកទី១៤ ថ្មីបំផុតនៅថ្ងៃទី២៤ ខែកក្កដា ឆ្នាំ២០២២ ។ ទំនាក់​ទំនង​ទ្វេភាគី​ក្នុង​ចំណោមប៊្រីក្ស ត្រូវ​បាន​ធ្វើ​ឡើង​ជា​ចម្បង​ដោយ​ឈរ​លើ​មូលដ្ឋាន​នៃ​ការ​មិន​ជ្រៀត​ជ្រែក សមភាព និង ​ផលប្រយោជន៍​ទៅវិញទៅមក ។
ប៊្រីក្ស ត្រូវ​បាន​គេ​ចាត់​ទុក​ថា​ជា​គូ​ប្រជែង​ចម្បង​របស់ប្លុកក្រុមប្រទេសទាំងប្រាំពីរ នៃ​ប្រទេស​សេដ្ឋកិច្ច​ជឿនលឿន​ឈាន​មុខ​គេ ដោយ​ប្រកាស​ពី​គំនិត​ផ្ដួចផ្ដើម​ដែល​មាន​ការ​ប្រកួតប្រជែង​ដូច​ជា ធនាគារ​អភិវឌ្ឍន៍​ថ្មី ការ​រៀប​ចំ​បម្រុង​ទុក​បម្រុង ប្រព័ន្ធ​ទូទាត់ប្រ៊ីក្ស និង​រូបិយប័ណ្ណ​បម្រុង​កញ្ចប់ប្រ៊ីក្ស។ ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០២២ ក្រុមនេះបានស្វែងរកការពង្រីកសមាជិកភាព ដោយប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍន៍ជាច្រើនបង្ហាញចំណាប់អារម្មណ៍ក្នុងការចូលរួម។ ប្រ៊ីក្ស បានទទួលទាំងការសរសើរ និងការរិះគន់ពីអ្នកអត្ថាធិប្បាយជាច្រើន។
រូម៉ានី
ការតាំងទីលំនៅរបស់មនុស្សនៅលើទឹកដីប្រទេសរូម៉ានីដំបូងបានចាប់ផ្តើមនៅក្នុងសម័យយុគថ្មបំបែកក្រោម ដោយមានកំណត់ត្រាបញ្ជាក់ពីនគរដាស៊ីបុរាណ បូករួមជាមួយនឹងការចូលឈ្លានពាន និងកាន់កាប់ដោយចក្រភពរ៉ូម។ រដ្ឋរូម៉ានីសម័យត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ ១៨៥៩ តាមរយៈសហភាពបុគ្គលនិយមនៃក្សត្របុរីដានូប៊ីនៃម៉ុលដាវី និងវ៉ាឡាគី។ រដ្ឋរូម៉ានីថ្មីនោះបានទទួលឯករាជ្យពីចក្រភពអូតូម៉ង់នៅក្នុងឆ្នាំ១៨៧៧។ ក្នុងកំឡុងសង្គ្រាមលោកលើកទី១ ទោះជាបានប្រកាសពីអព្យាក្រឹតភាពរបស់ខ្លួនក្នុងឆ្នាំ ១៩១៤ ក្តីក៏រូម៉ានីនៅតែប្រឡូកចូលក្នុងសង្គ្រាមដោយឈរនៅខាងមហាអំណាចសម្ព័ន្ធមិត្តនៅឆ្នាំ១៩១៦។ ជាលទ្ធផល រូម៉ានីបានទទួលកាន់កាប់នូវទឹកដីថ្មីៗជាច្រើនរួមមាន៖ ប៊ូកូវីណា បេសារ៉ាប៊ី ត្រង់ស៊ីលវ៉ានី និងទឹកដីមួយផ្នែកនៃតំបន់បាណាត់ គ្រីសាណា និងម៉ារ៉ាមូរ៉េស។ នៅខែមិថុនា ដល់ខែសីហា ឆ្នាំ១៩៤០ ជាលទ្ធផលនៃកតិកាសញ្ញាម៉ូឡូតូវ–រីបិនត្រូប និងពានរង្វាន់ទីក្រុងវីយែនទីពីរ រូម៉ានីត្រូវបានបង្ខំឱ្យប្រគល់តំបន់បេសារ៉ាប៊ី និងប៊ូកូវីណាភាគខាងជើងទៅសហភាពសូវៀត និងប៉ែកខាងជើងត្រង់ស៊ីលវ៉ានីទៅហុងគ្រី។ នៅខែវិច្ឆិកា ឆ្នាំ១៩៤០ រូម៉ានីបានចុះហត្ថលេខាលើកតិកាសញ្ញាត្រីភាគី ហើយជាលទ្ធផល នៅខែមិថុនា ឆ្នាំ១៩៤១ សាមីខ្លួនក៏ចូលរួមក្នុងសង្គ្រាមលោកលើកទី២ នៅខាងមហាអំណាចអ័ក្ស ប្រយុទ្ធប្រឆាំងនឹងសហភាពសូវៀតរហូតដល់អំឡុងខែសីហា ឆ្នាំ១៩៤៤ នៅពេលដែលប្រទេសនេះបានសម្រេចមកចូលរួមជាមួយភាគីសម្ព័ន្ធមិត្តវិញ។ បន្ទាប់ពីសង្រ្គាម និងការត្រួតត្រាដោយកងទ័ពក្រហមសូវៀត រូម៉ានីក៏បានក្លាយជាសាធារណរដ្ឋសង្គមនិយម និងជាសមាជិកនៃកតិកាសញ្ញាវ៉ាសូរី។ នៅក្រោយបដិវត្តន៍ឆ្នាំ១៩៨៩ រូម៉ានីបានចាប់ផ្តើមផ្លាស់ប្តូរទៅប្រកាន់លទ្ធិប្រជាធិបតេយ្យ និងសេដ្ឋកិច្ចទីផ្សារសេរី។
រូម៉ានីជាប្រទេសកំពុងអភិវឌ្ឍដែលមានសេដ្ឋកិច្ចចំណូលខ្ពស់ ដោយជាប់ចំណាត់ថ្នាក់ទី ៥៣ នៅក្នុងសន្ទស្សន៍អភិវឌ្ឍន៍មនុស្ស។ វាមានសេដ្ឋកិច្ចធំជាងគេទី ៤៧ នៅលើពិភពលោកបើគិតតាម ផសស ជាមធ្យម។ រូម៉ានីបានឆ្លងកាត់កំណើនសេដ្ឋកិច្ចដ៏លឿនរហ័សនៅដើមទសវត្សរ៍ឆ្នាំ២០០០។ សេដ្ឋកិច្ច​របស់​ខ្លួន​បច្ចុប្បន្ន​​គឺ​ពឹងផ្អែក​លើ​សេវាកម្ម​ជា​ចម្បង។ ប្រទេសនេះជាអ្នកផលិត និងអ្នកនាំចេញសុទ្ធនៃគ្រឿងម៉ាស៊ីន និងថាមពលអគ្គិសនីតាមរយៈក្រុមហ៊ុនដូចជា អូតូម៉ូប៊ីលដាស៊ី (Dacia) និងប៉េត្រូម OMV ជាដើម។ រូម៉ានីបានក្លាយជាសមាជិកនៃអង្គការសហប្រជាជាតិនៅឆ្នាំ ១៩៥៥ ហើយចូលអង្គការណាតូចាប់តាំងពីឆ្នាំ ២០០៤ និងសហភាពអឺរ៉ុប (EU) ចាប់តាំងពីឆ្នាំ២០០៧។
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រូម៉ានី ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:បណ្ដាប្រទេសបាល់កង់ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ប្រទេសនៅទ្វីបអឺរ៉ុប ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អឺរ៉ុប ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រដ្ឋសមាជិកនៃអង្គការសហប្រជាជាតិ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:បណ្ដាប្រទេសអឺរ៉ុបខាងកើត ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រដ្ឋសមាជិកនៃអង្គការណាតូ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រដ្ឋសមាជិកនៃសហភាពអឺរ៉ុប ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រដ្ឋសមាជិកនៃសហភាពដើម្បីមេឌីទែរ៉ាណេ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រដ្ឋសមាជិកនៃកិច្ចផ្តួចផ្ដើមសមុទ្របី ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:បណ្តាប្រទេសអឺរ៉ុបអាគ្នេយ៍
ឃុំពោធិ៍ទី
(Pou Ti Commune) ស្ថិតនៅក្នុង ស្រុកស៊ីធរកណ្ដាល ខេត្តព្រៃវែង មាន ៦ភូមិ÷
ព្រំប្រទល់
Boundary East	ទល់នឹងឃុំឬស្សីសាញ់ ស្រុកស៊ីធរកណ្តាល West	ទល់នឹងឃុំកញ្ចំ ស្រុកពារាំង South	ទល់នឹងឃុំព្រៃព្នៅ ស្រុកពារាំង North	ទល់នឹងឃុំព្រៃទឹង ស្រុកស៊ីធរកណ្តាល
=អប់រំ=
អនុវិទ្យាល័យ
=សាសនា=
វត្ត
=ផ្សារ= =រមណីដ្ឋាន=
ម៉ាយន៍ក្រាហ្វត៍
ម៉ាយន៍ក្រាហ្វត៍ (Minecraft) គឺជាល្បែងអ៊ីនឌីប្រអប់ខ្សាច់ បានបង្កើតឡើងដំបូងដោយកម្មវិធីករ ម៉ាគុស "ស្នាមរន្ធ" ផាស្សុន និងនៅពេលក្រោយមកបានអភិវឌ្ឍនិងចេញផ្សាយដោយ ម៉ូចាង(Mojang)។ វាត្រូវបានចេញផ្សាយជាសាធារណៈសម្រាប់កុំព្យូទ័រ PC នៅថ្ងៃទី 17 ខែឧសភាឆ្នាំ 2009 ដែលជាកំណែអាល់ហ្វាមួយនិងការអភិវឌ្ឍបន្ទាប់ពីធ្វើឱ្យទាន់សម័យបន្តិចម្តង, ត្រូវបានបោះពុម្ពជាការចេញផ្សាយកំណែពេញលេញនៅលើ 18 វិច្ឆិកាឆ្នាំ 2011 ។ កំណែសម្រាប់ប្រព័ន្ធប្រតិបត្តិការ Android មួយត្រូវបានចេញផ្សាយកាលពីខែមុននៅថ្ងៃទី 7 តុលានិងដំណើរការដោយ iOS កំណែដែលត្រូវបានចេញផ្សាយនៅថ្ងៃទី 17 ខែវិច្ឆិកាឆ្នាំ 2011 ។ នៅថ្ងៃទី 9 ខែឧសភាឆ្នាំ 2012, ល្បែងដែលត្រូវបានចេញផ្សាយនៅលើ Xbox 360 ជាការលេងហ្គេម Xbox ល្បែងទូល្បែងផ្ទាល់សហបង្កើតឡើងដោយស្ទូឌីយូ 4J ។ កំណែទាំងអស់នៃ ម៉ាយន៍ក្រាហ្វត៍ ទទួលបានភាពទាន់សម័យតាមកាលកំណត់។ ការច្នៃប្រឌិតនិងការកសាងទិដ្ឋភាពនៃការ ម៉ាយន៍ក្រាហ្វត៍ អនុញ្ញាតឱ្យអ្នកកម្សាន្តធ្វើការសាងសង់សំណង់ចេញពីវាយនភាពគូបនៅក្នុងពិភពលោកបានបង្កើតនីតិវិធីជា 3D ។ សកម្មភាពផ្សេងទៀតនៅក្នុងការប្រកួតនេះរួមមានការរុករកធនធានប្រមូល, សិប្បកម្មនិងប្រយុទ្ធ។ នៅក្នុងការចេញផ្សាយខ្មែរសុរិន្ទពាណិជ្ជកម្មរបស់ខ្លួនមានពីររបៀបនាយកសាលា: រស់រានមានជីវិតដែលតម្រូវឱ្យតួអង្គទទួលបានធនធាននិងថែទាំសុខភាពនិងការអត់ឃ្លានរបស់ពួកគេនិងប្រកបដោយការច្នៃប្រឌិត, ដែលជាកន្លែងដែលអ្នកលេងមានការផ្គត់ផ្គង់ដែលគ្មានដែនកំណត់ធនធានសមត្ថភាពក្នុងការហោះហើរនិងសុខភាពនោះទេឬអត់អាហារ។ របៀបខ្មែរសុរិន្ទមួយដែលមានឈ្មោះថា hardcore ទីបីគឺដូចគ្នានឹងរស់រានខុសពីតែនៅក្នុងការលំបាកវាត្រូវបានកំណត់ទៅការកំណត់និងការពិបាកបំផុត respawning ត្រូវបានបិទបង្ខំឱ្យអ្នកលេងដើម្បីលុបពិភពរបស់ពួកគេលើការស្លាប់។ ម៉ាយន៍ក្រាហ្វត៍ បានទទួលពានរង្វាន់ចំនួនប្រាំពីឆ្នាំ 2011 សន្និសិទអភិវឌ្ឈន៍ល្បែង: វាត្រូវបានទទួលបានពានរង្វាន់ប្រឌិត, ពានរង្វាន់ល្អបំផុតការទាញយកហ្គេមនិងស្នាដៃដំបូងពានរង្វាន់ល្អបំផុតល្បែងពីការអភិវឌ្ឍពានរង្វាន់ជម្រើសហ្គេមនិងពានរង្វាន់ទស្សនិកជនក៏ដូចជាការ Seumas McNally មហារង្វាន់ ពីធីបុណ្យហ្គេមឯករាជ្យនៅឆ្នាំ 2011 ។ ក្នុងឆ្នាំ 2012 ម៉ាយន៍ក្រាហ្វត៍ ត្រូវបានទទួលរង្វាន់ពានរង្វាន់យ៉យស្ទីកមួយមាសនៅក្នុងការទាញយកហ្គេមប្រភេទល្អបំផុត។ ក្នុងនាមជានៃកក្កដា 30, 2013, ការលេងហ្គេមនេះបានលក់អស់ជាង 11 លានដុល្លារថតចំលងនៅលើ PC និងជាទី 22 ខែមករាឆ្នាំ 2013 ចំនួនជាង 20 លាននាក់នៅទូទាំងច្បាប់ចម្លងគ្រប់វេទិកាទាំងអស់។ Alpha.
ព្រះកុវេរៈ
រូបភាពតូច| [[ទេវរូបព្រះកុវេរៈ សិល្បៈឥណ្ឌូនេស៊ី.]]
ព្រះកុវេរៈ  (, ​ Kubera , ท้าวกุเวรகுபேரன் ) គឺ ទេវតានៃព្រហ្មញ្ញ សាសនា ហិណ្ឌូសាសនា ព្រះវេទ ព្រះអង្គ  គឺ ព្រះបាទវេស្សវ័ណនៃព្រះពុទ្ធសាសនា។. និង ព្រះពោធិសត្វច័មភលក្នុងនិកាយត័នត្រៈនិងនិកាយវជរយាន. ៕ ព្រះអង្គ  គឺ ទេពនិករការពារទិសខាងជើងហើយ​គឺ​ជាស្ដេចចក្រពត្តិយក្ស.៕ ព្រះអង្គទ្រង់រៀបអភិសេកនិងមានព្រះមហេសី  គឺ៖ ព្រះនាងចារវី។
ប្រតិបត្តិការស្វែងរកនិងជួយសង្គ្រោះនៅរូងភ្នំថាំហ្លួង
កាលពីខែមិថុនានិងខែកក្កដាឆ្នាំ២០១៨ ក្រុមបាល់ទាត់សមាគមយុវជននិងជំនួយការគ្រូបង្វឹករបស់ពួកគេត្រូវបានជួយសង្គ្រោះចេញពីរូងភ្នំថាំហ្លួងនាងណនក្នុងខេត្តឈៀងរ៉ាយ ភាគខាងជើង ប្រទេសថៃ ។ សមាជិកក្រុមចំនួន១២នាក់ដែលមានអាយុពី១១ ទៅ១៦ ឆ្នាំ និងជំនួយការគ្រូបង្វឹកអាយុ២៥ ឆ្នាំរបស់ពួកគេបានចូលទៅក្នុងរូងភ្នំកាលពីថ្ងៃទី២៣ ខែមិថុនា បន្ទាប់ពីហ្វឹកហាត់បាល់ទាត់។ បន្តិចក្រោយមក ភ្លៀងធ្លាក់ខ្លាំងមួយផ្នែកបានជន់លិចប្រព័ន្ធរូងភ្នំ រារាំងផ្លូវចេញ និងអន្ទាក់ពួកវាជ្រៅនៅខាងក្នុង។
កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងដើម្បីកំណត់ទីតាំងក្រុមត្រូវបានរារាំងដោយការកើនឡើងកម្រិតទឹក និងចរន្តខ្លាំង។ ហើយ​មិន​មាន​ការ​ទាក់​ទង​គ្នា​ជិត​ពីរ​សប្តាហ៍​មក​ហើយ។ កិច្ចខិតខំប្រឹងប្រែងជួយសង្គ្រោះក្នុងរូងភ្នំបានពង្រីកទៅជាប្រតិបត្តិការដ៏ធំចំពេលមានការចាប់អារម្មណ៍ជាសាធារណៈយ៉ាងខ្លាំងនៅទូទាំងពិភពលោក និងមានការចូលរួមពីក្រុមជួយសង្គ្រោះអន្តរជាតិ។ នៅថ្ងៃទី២ ខែកក្កដា បន្ទាប់ពីឆ្លងកាត់ផ្លូវតូចចង្អៀត និងទឹកភក់ អ្នកមុជទឹកជនជាតិអង់គ្លេស ចញ វូឡានថិននិងរីឆ ស្តានតុន បានរកឃើញក្រុមនៅរស់នៅលើផ្ទាំងថ្មកម្ពស់ប្រហែល 4 km ពីមាត់ល្អាង។ អ្នករៀបចំការជួយសង្គ្រោះបានពិភាក្សាអំពីជម្រើសផ្សេងៗសម្រាប់ការស្រង់ចេញក្រុម រួមទាំងថាតើត្រូវបង្រៀនពួកគេនូវជំនាញមុជក្រោមទឹកជាមូលដ្ឋាន ដើម្បីឱ្យពួកគេជួយសង្រ្គោះទាន់ពេល រង់ចាំរហូតដល់ច្រកចូលថ្មីទៅកាន់រូងភ្នំត្រូវបានរកឃើញ ឬខួង ឬរង់ចាំឱ្យទឹកជន់លិចនៅចុងបញ្ចប់។ នៃ រដូវខ្យល់មូសុង ជាច្រើនខែក្រោយមក។ បន្ទាប់ពីការបូមទឹកចេញពីប្រព័ន្ធរូងភ្នំជាច្រើនថ្ងៃ និងការសម្រាកពីភ្លៀង ក្រុមជួយសង្គ្រោះបានប្រញាប់ប្រញាល់យកក្រុមចេញពីរូងភ្នំ មុនពេលភ្លៀងមូសុង បន្ទាប់ដែលរំពឹងថានឹងនាំមកនូវភ្លៀងធ្លាក់បន្ថែមទៀត ហើយត្រូវបានគេព្យាករណ៍ថានឹងចាប់ផ្តើមនៅថ្ងៃទី ១១ ខែកក្កដា។
ចន្លោះពីថ្ងៃទី ៨ ដល់ថ្ងៃទី ១០ ខែកក្កដា ក្មេងប្រុសទាំង ១២ នាក់ និងគ្រូបង្វឹករបស់ពួកគេត្រូវបានជួយសង្គ្រោះចេញពីរូងភ្នំដោយក្រុមអន្តរជាតិ។
សម៉ាន់ គូណាន់ អាយុ៣៧ឆ្នាំដែលជាអតីត ទ័ពជើងទឹកថៃ បានទទួលមរណភាពដោយការថប់ដង្ហើមក្នុងអំឡុងពេលការប៉ុនប៉ងជួយសង្គ្រោះនៅថ្ងៃទី៦ ខែកក្កដាខណៈពេលដែលត្រលប់ទៅមូលដ្ឋានឆាកនៅក្នុងរូងភ្នំបន្ទាប់ពីបានបញ្ជូនស៊ីឡាំងមុជទឹក ទៅក្រុមដែលជាប់។ នៅឆ្នាំបន្ទាប់ ក្នុងខែធ្នូ ឆ្នាំ ២០១៩ អ្នកមុជទឹកជួយសង្គ្រោះ និងទាហានជើងទឹកថៃ បេរូត ប៉ាក់បារ៉ាបានស្លាប់ដោយសារការឆ្លងមេរោគឈាមដែលចុះកិច្ចសន្យាក្នុងអំឡុងពេលប្រតិបត្តិការ។
ឃុំកំពង់គរ
=រដ្ឋបាល= ឃុំ មាន ភូមិគឺ÷
ព្រំប្រទល់
=អប់រំ=
ព្រះវិហារវត្តប្រាសាទអណ្តែត
thumb|ព្រះវិហារវត្តប្រាសាទអណ្តែត ព្រះវិហារវត្តប្រាសាទអណ្តែតជាព្រះវិហារបុរាណ សាងសង់ឡើងក្នុងពុទ្ធសករាជ ២៤៩៨ ត្រូវនឹងឆ្នាំ១៩៥៤ នៃគ.ស ដែលមានទីតាំងស្ថិតក្នុងវត្តប្រាសាទអណ្តែត ឃុំសានគរ ស្រុកកំពង់ស្វាយ ខេត្តកំពង់ធំ ។ ប៉ុន្តែតាមរយៈការសរសេរអក្សរនៅខាងមុខបល្ល័ង្គមុខព្រះពុទ្ធបដិមាវិញបានចារថា ព្រះវិហារនេះកសាងឡើងក្នុងពុទ្ធសករាជ ២៤៩៨ ត្រូវនិងឆ្នាំ១៩៥៥នៃគ.សវិញ។
ឃុំកំពង់គរ
វត្ត
=ផ្សារ= =រមណីដ្ឋាន=
ឃុំរបៀប
($ Commune) ស្ថិតនៅក្នុង ស្រុករវៀង ខេត្តព្រះវិហារ មាន ភូមិ÷
ព្រំប្រទល់នៃ
ប្រាសាទត្រពាំងឬស្សី
លក្ខណៈទូទៅនៃប្រាសាទ
ត្រពាំងមានន័យថាថ្លុកធំកើតឡើងដោយមនុស្សជីកសម្រាបើឱ្យទឹកដក់ ឬដោយសាកម្លាំងទឹកហូរច្រោះក៏មាន ។ បណ្ឌិត ឡុង សៀម បានបកស្រាយថាត្រពាំងជាជលនាមក្លាយមកពីពាក្យ វង គឺអ្វីដែលមានរាងមូលហើយមានទំនាក់ទំនងជាមួយពាក្យសម័យទំនើប វង់ ឬពង់ ជាបុព្វបទ ត្រ។ នៅក្នុងសិលាចារឹកជាភាសាខ្មែរ មានស្ថានាមដែលត្រូវបង្កើតឡើងដោយពាក្យត្រពាំង ត្រវង ត្រវាង ចំនួនប្រហាក់ប្រហែល ១៥០ពាក្យ ។ ប្រាសាទនេះស្ថិតនៅចម្ងាយ ១គីឡូម៉ែត្រផ្នែកឥសាន្តនៃប្រាសាទធំ និង៨០០ម៉ែត្រពីខាងកើតភូមិកោះកេរ។ ប្រាសាទនេះមានតួប៉មរាងបួនជ្រុងស្មើធ្វើើអំពីថ្មភក់បែរមុខទៅទិសឥសាន្ត និងលំអដោយទ្វារបញ្ឆោតអំពីថ្មភក់តាមជ្រុងផ្សេងទៀត។ ប្រាសាទនេះមានកំពែងការពារមួយជាន់ធ្វើអំពីឈើដែលរលំបែកបាក់បាត់អស់ ហើយកាត់ផ្តាច់ដោយខ្លោងទ្វារមួយមានរាងកាកបាទធ្វើអំពីថ្មភក់មានច្រកចូលបី និងបន្ទាប់លំអដោយបង្អួចជាច្រើន ។
ឯកសារយោង
ត្រពាំងឬស្សី
ព្រះវិហារវត្តកំពង់ថ្ម
thumb|ព្រះវិហារវត្តកំពង់ថ្ម ព្រះវិហារវត្តកំពង់ថ្មជាព្រះវិហារបុរាណ សាងសង់ឡើងក្នុងពុទ្ធសករាជ ២៥០១ ត្រូវនឹងឆ្នាំ១៩៥៨ នៃគ.ស ដែលមានទីតាំងស្ថិតក្នុងវត្តកំពង់ថ្ម ឃុំកំពង់ថ្ម ស្រុកសន្ទុក ខេត្តកំពង់ធំ ។
ព្រះវិហារវត្តចមចុងគិរី
thumb|ព្រះវិហារវត្តចមចុងគិរី ព្រះវិហារវត្តចមចុងគិរីជាព្រះវិហារបុរាណ សាងសង់ឡើងក្នុងឆ្នាំ១៩៥០ នៃគ.ស ដែលមានទីតាំងស្ថិតក្នុងវត្តភ្នំសន្ទុក ឃុំកកោះ ស្រុកសន្ទុក ខេត្តកំពង់ធំ ។
លូក វីលសុន
លូក គន់នីងហាំ វីលសុន (Luke Cunningham Wilson, ២១ ខែកញ្ញាឆ្នាំ ១៩៧១) គឺជាតារា​សម្ដែង​ជនជាតិ​អាមេរិក​ដែល​គេ​ស្គាល់​តាម​រយៈ​ការ​សម្ដែង​ក្នុង​រឿង​ដូចជា Idiocracy, The Royal Tenenbaums, Blue Streak, Old School, និង Rock Dog ។
តំណភ្ជាប់ខាងក្រៅ
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:បុគ្គលនៅរស់ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:តារាសម្តែងអាមេរិច
ប្រាសាទចិន
ប្រវត្តិប្រាសាទ
ខ្មែរយើងហៅថាចិនក្លាយមកពាក្យជិងជារាជវង្សប្រទេសនេះនៅសតវត្សរ៍ទី៣ ។ ការហៅភាសាខ្មែរថាប្រាសាទចិនដោយសារតែការបកស្រាយខុសលើរូបចម្លាក់ពាលីប្រយុទ្ធសុគ្រីព ។ សិលាចារឹកប្រាសាទចិន K-១៨២ ប្រាសាទនេះមានឈ្មោះដើមថាគ្រីបតីជាការផ្សំនៃពាក្យ គ្រី គឺមានន័យថា ព្រះនាងលក្ស្មី គេអាចហៅថាស្រីលក្ស្មី ឬលក្ស្មី ចំណែកបតីមានន័យថាទេពជាប្តីរបស់ព្រះនាងលក្ស្មី ។ ប្រាសាទចិនសិ្ថតនៅចម្ងាយ២.៥គីឡូម៉ែត្រខាងត្បូងភូមិកោះកេរ ចម្ងាយប្រវែង២០០នៅទិសនិរតីពីរហាលនិង១៥០ម៉ែត្រ និងប្រមាណ១៥០ម៉ែត្រខាងលិចផ្លូវពីភូមិកោះកេរទៅទៅភូមិស្រយ៉ង ។
ស្ថាបត្យកម្មប្រាសាទ
ប្រាសាទចិនមានតួប៉មបីរាងបួនជ្រុងស្មើ ធ្វើអំពីថ្មបាយក្រៀមបែរមុខទៅទិសខាងកើត តាមស៊ុមទ្វារថ្មភក់ និងលំអដោយទ្វារបញ្ឆោតតាមជ្រុងផ្សេងទៀត។ តួប៉មទាំងបីសង់លើខឿនតែមួយធ្វើអំពីថ្មបាយក្រៀម ដោយតួប៉មកណ្តាលរាងធំជាងតួអមសងខាង។ ចំណែកហោត្រៃពីធ្វើអំពីឥដ្ឋ ដែលបែរមុខទៅទិសខាងលិច ត្រូវបានដួលរលំស្ទើតែទាំងស្រុង។ វាមានកំផែងថ្មបាយក្រៀមពីរជាន់ការពារ មានគោបុរៈចូលទៅខាងលិចនិងខាងកើតដោយកំពែងពីរជាន់(ខាងក្រៅ) មានរាងចតុកោណកែងកាត់ផ្តាច់ដោយគោបុរៈ(ខ្លោងទ្វារ)ពីររាងបួនជ្រុងស្មើធ្វើអំពីឥដ្ឋដោយមានមេទ្វារធ្វើអំពីថ្មភក់មួយស្ថិតនៅខាងកើត និងមួយទៀតនៅខាងលិច។ មេទ្វារខាងជើងរបស់ក្លោងទ្វារខាងកើតមានសិលាចារឹក K-១៨២។ កំពែងទី២មានផ្លូវចូលមួយពីខាងកើត ចំណែលកំពែងទី១ (ខាងក្នុង) ធ្វើអំពីថ្មបាយក្រៀមដោយមានច្រកចូលពីខាងកើតនិងខាងលិច ខឿនថ្មបាយក្រៀមរបស់ក្លោងទ្វារទាំងពីមួយស្ថិតនៅខាងកើត និងមួយទៀតនៅខាងលិច ចំណែកស្រះទឹកមួយស្ថិតនៅទិសឥសាន្តកំពែងទី២ និងស្រះទឹកធំមួយទៀតស្ថិតនៅទិសអាគ្នេយ៍នៃកំពែងទី២ មានទំហំ១០០ម៉ែត្រគុណ៥០ម៉ែត្រ រីឯលានវែងមួយលានសន្ធឹងជើងទៅត្បូង និងស្ថិតនៅទិសឥសាន្តនៃកំពែងទី២ ។។
លក្ខណៈតួប៉ម
ប្លង់ប្រាសាទចិនមានលក្ខណៈដូចប្រាសាទប្រាំ គឺតួប៉ម៣រត់លើអ័ក្សតែមួយ ក៏ប៉ុន្តែកំពូលទាំងនេះសង់អំពីថ្មបាយក្រៀមដោយមានទ្វារចំហបែរមុខទៅទិសខាងកើត និងមានទ្វារបញ្ឆោតនៅទិសទាំងបីផ្សេងគ្នា ហើយកំពូលកណ្តាលខ្ពស់ជាងគេបង្អស់។ គ្រប់កំពូលទាំងបីសង់លើខឿនថ្មបាយក្រៀមមួយរាងចតុកោណ ហើយមានជណ្តើរពីទិសខាងកើតចំនួនបីនិងជណ្តើរខាងលិចចំនួនមួយ ។ បើតាមសិលាចារឹកប្រាសាទចិន K-១៨២ ឧទ្ទិសថ្វាយចំពោះព្រះវស្ណុព្រះនាមស្រីបតី ឬគ្រីបតី ដោយមានការពិនិត្យជាក់ស្តែងឃើញមានបដិមាមួយសល់តែដងខ្លួនក្បែរបំណែកកែងដៃម្ខាងមានដៃបួនប្រហែលជាដៃរបស់ព្រះវិស្ណុុ។ ដូច្នេះយើងអាខសន្និដ្ឋានជាដំបូងថាប្រាង្គកណ្តាលដាក់តម្កល់បដិមារូបព្រះវិស្ណុមែនមែនជាសិលិង្អនោះទេ។
ផ្តែរទ្វារ
ផ្តែរទ្វារកំពូលខាងត្បូង បើតាមគម្ពីរភគវត្តបុរាណ កណ្ឌទី១០ ចែងថាសត្វនាគ ឬពស់ជាច្រើនរស់នៅក្នុងទន្លេកលិនទី(Kalindi)ធ្វើឱ្យទឹកមានជាតិពិសដែលជាហេតុធ្វើឱ្យគោនិងមនុស្សមិនអាចផឹកទឹកបានបានឡើយ ។ ដំណឹងនេះលឺដល់ព្រះក្រឹស្ណ(បុគ្គលមានសម្បុរខ្មៅស្រអែម)បានមកបំផ្លាញ សត្វនាគនេះឱ្យស្លាប់ ដើម្បីសង្គ្រោះមនុស្ស។ សិល្បៈករខ្មែរតែងប្រកាប់យកគោលការណ៍ពីរយ៉ាងក្នុងការឆ្លាក់រូបនាគ គឺក្បាលសេស និងក្បាលគត់គូរ ក្បាលនាគដែលជាលេខសេសជានាគសេសៈ ឬនាគអនន្តសំដៅលើនាគមិនចេះស្លាប់ ចំណែកនាគមានក្បាលគត់គូរជានាគកាល្យជានិមិត្តរូបនៃការស្លាប់បន្ទាប់ពីក្រឹស្ណសំលាប់។ ផ្តែរទ្វារកំពូលកណ្តាល​ បង្ហាញពីសត្វគ្រុឌឈរត្រដាងស្លាបដៃដូចជាមនុស្សឈរលើសត្ចហង្សពីរដែលបែរមុខដាក់គ្នាភ្ជាប់ពីក្បាច់ដងធ្នូមក។ ហង្សជាពាក្យក្លាយមកពីភាសាបាលី និងសមស្រ្កេតហំស មានន័យថាក្ងានព្រៃ ដែលជាយានជំនះរបស់ព្រះភរុណ ។
ឯកសារយោង
ចិន
ហាន់ហ្គឹល
អក្ខរក្រមកូរ៉េ ដែលគេស្គាល់ថហាន់ហ្គឹលngul ( English:  / ˈ h ɑː n ɡ uː l /  ) នៅកូរ៉េខាងត្បូង និង ចូសន់ហ្គឹល នៅកូរ៉េខាងជើង គឺជា បរព័ន្ធសរសេរ ផលូវការទំនើបសម្រាប់ ភសាកូរ៉េ ។  អក្សរសម្រាប់ ព្យញ្ជនៈ មូលដ្ឋានទាំងប្រាំឆ្លុះបញ្ចាំងពីរូបរាងនៃសរីរាង្គនៃការនិយាយដែលប្រើដើម្បីបញ្ចេញសំឡេង ហើយពួកវាត្រូវបានកែប្រែជាប្រព័ន្ធដើម្បីបង្ហាញពីលក្ខណៈ សូរសព្ទ ។ ស្រដៀង​គ្នា​នេះ​ដែរ អក្សរ ​ស្រៈ ​ត្រូវ​បាន​កែ​សម្រួល​ជា​ប្រព័ន្ធ​សម្រាប់​សំឡេង​ដែល​ទាក់ទង​គ្នា ធ្វើ​ឱ្យហាន់ហ្គឹល ជ ​រព័ន្ធ​សរសេរ​លក្ខណៈ​ពិសេស ។   វាត្រូវបានពិពណ៌នាថាជាអក្ខរក្រមព្យាង្គ ដូចដែលវារួមបញ្ចូលគ្នានូវលក្ខណៈពិសេសនៃប្រព័ន្ធសរសេរ អក្សរក្រម និង ព្យាង្គ ទោះបីជាវាមិនចាំបាច់ជ អាប៊ូគីដ ក៏ដោយ។
Hangul ត្រូវបានបង្កើតឡើងក្នុងឆ្នាំ 1443 នៃគ.ស.ដោយស្តេច Sejong the Great ក្នុងគោលបំណងបង្កើន អក្ខរកម្ម ដោយបម្រើជាការបំពេញបន្ថែម (ឬជំនួស) ទៅនឹង logographic Sino-Korean Hanja ដែលត្រូវបានប្រើប្រាស់ដោយជនជាតិកូរ៉េជាអក្សរចម្បងក្នុងការសរសេរភាសាកូរ៉េតាំងពី នៅដើមយុគសម័យ Gojoseon (មានអាយុកាលជាងមួយពាន់ឆ្នាំ និងបញ្ចប់ប្រហែលឆ្នាំ 108 មុនគ.ស) រួមជាមួយនឹងការប្រើប្រាស់ ភាសាចិនបុរាណ ។ ជាលទ្ធផល Hangul ត្រូវបានបរិហារ និងមើលងាយពីថ្នាក់រៀនរបស់កូរ៉េដំបូង។ អក្សរ​នេះ​ត្រូវ​បាន​គេ​ស្គាល់​ថា​ជា eonmun ("ការ​សរសេរ ​ភាសា " 언문 ,諺文) ហើយបានក្លាយជាអក្សរកូរ៉េចម្បងតែក្នុងប៉ុន្មានទសវត្សរ៍បន្ទាប់ពី ការឯករាជ្យរបស់ប្រទេសកូរ៉េពីប្រទេសជប៉ុន នៅពាក់កណ្តាលសតវត្សទី 20 ។
អក្ខរក្រម Hangul សម័យទំនើបប្រើ 24 អក្សរជាមូលដ្ឋាន: 14 ព្យញ្ជនៈអក្សរ និង 10 អក្សរស្រៈ។  ក៏មានអក្សរស្មុគស្មាញចំនួន 27 ដែលត្រូវបានបង្កើតឡើងដោយការបញ្ចូលគ្នានៃអក្សរជាមូលដ្ឋាន: 5 អក្សរព្យញ្ជនៈតានតឹង  11 អក្សរព្យញ្ជនៈស្មុគស្មាញ  និង 11 អក្សរស្រៈស្មុគស្មាញ។  អក្សរជាមូលដ្ឋានចំនួនបួននៅក្នុងអក្ខរក្រមដើមមិនត្រូវបានប្រើប្រាស់ទៀតទេ៖ 1 អក្សរស្រៈ  និង 3 អក្សរព្យញ្ជនៈ។  អក្សរកូរ៉េត្រូវបានសរសេរជាប្លុក ព្យាង្គ ជាមួយនឹងអក្សរអក្ខរក្រមដែលត្រូវបានរៀបចំជាពីរវិមាត្រ។ ឧទាហរណ៍ ពាក្យកូរ៉េសម្រាប់ "ទឹកឃ្មុំ" ( kkulbeol ) ត្រូវបានសរសេរជា 꿀벌 មិនមែន ㄲㅜㄹㅂㅓㄹ. ព្យាង្គ​ចាប់​ផ្ដើម​ដោយ​ព្យញ្ជនៈ បន្ទាប់​មក​ជា​អក្សរ​ស្រៈ ហើយ​បន្ទាប់​មក​មាន​សក្ដានុពល​អក្សរ​ព្យញ្ជនៈ​មួយ​ទៀត​ហៅ​ថា បាចីម ប្រសិនបើព្យាង្គចាប់ផ្តើមដោយសំឡេងស្រៈ ព្យញ្ជនៈ ㅇ (ង) ដើរតួជាអ្នកដាក់ស្ងៀម។ ទោះយ៉ាងណាក៏ដោយ នៅពេលដែល ㅇ ចាប់ផ្តើមប្រយោគ ឬត្រូវបានដាក់បន្ទាប់ពីការផ្អាកយូរ វាបង្ហាញពី ការបញ្ឈប់ យ៉ាងខ្លាំង។
ព្យាង្គអាចចាប់ផ្តើមដោយព្យញ្ជនៈមូលដ្ឋាន ឬតានតឹង ប៉ុន្តែមិនស្មុគស្មាញទេ។ ស្រៈអាចជាមូលដ្ឋាន ឬស្មុគ្រស្មាញ ហើយព្យញ្ជនៈទីពីរអាចជាមូលដ្ឋាន ស្មុគស្មាញ ឬចំនួនមានកំណត់នៃព្យញ្ជនៈតានតឹង។ របៀប​ដែល​ព្យាង្គ​ត្រូវ​បាន​រចនា​ឡើង​គឺ​អាស្រ័យ​ប្រសិនបើ​បន្ទាត់​មូលដ្ឋាន​នៃ​និមិត្តសញ្ញា​ស្រៈ​គឺ​ផ្ដេក ឬ​បញ្ឈរ។ ប្រសិនបើបន្ទាត់គោលគឺបញ្ឈរ ព្យញ្ជនៈ និងស្រៈទីមួយត្រូវបានសរសេរនៅពីលើព្យញ្ជនៈទីពីរ (ប្រសិនបើមាន) ប៉ុន្តែសមាសធាតុទាំងអស់ត្រូវបានសរសេរជាលក្ខណៈបុគ្គលពីកំពូលទៅបាត ក្នុងករណីបន្ទាត់គោលផ្ដេក។
ដូចនៅក្នុងការសរសេរបែបប្រពៃណី ចិន និង ជប៉ុន ក៏ដូចជាអត្ថបទជាច្រើនទៀតនៅអាស៊ីបូព៌ា អត្ថបទកូរ៉េត្រូវបានសរសេរតាមបែបប្រពៃណីពីលើចុះក្រោម ពីស្តាំទៅឆ្វេង ដូចពេលខ្លះនៅតែជាមធ្យោបាយសម្រាប់រចនាបទ។ ទោះជាយ៉ាងណាក៏ដោយ ភាសាកូរ៉េឥឡូវនេះត្រូវបានសរសេរជាធម្មតាពីឆ្វេងទៅស្តាំដោយមាន ចន្លោះ រវាងពាក្យដែលបម្រើជា ការបែងចែក មិនដូចភាសាជប៉ុន និងចិនទេ។ Hangul គឺជាប្រព័ន្ធសរសេរផ្លូវការនៅទូទាំង ប្រទេសកូរ៉េ ទាំងខាងជើង និងខាងត្បូង។ វា​គឺ​ជា​ប្រព័ន្ធ​សហ​ការ​សរសេរ​ផ្លូវការ​នៅ​ក្នុង ​ខេត្ត​ស្វយ័ត Yanbian កូរ៉េ និង​ស្រុក ​ស្វយ័ត​កូរ៉េ Changbai ក្នុង ​ខេត្ត Jilin ប្រទេស ​ចិន ។ Hangul ក៏​បាន​ឃើញ​ការ​ប្រើ​មាន​កម្រិត​ក្នុង ​ភាសា Cia-Cia ។
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:Articles containing Korean-language text <references group="lower-alpha" />
ព្រះវិហារវត្តជ្រលង
thumb|ព្រះវិហារវត្តជ្រលង ព្រះវិហារវត្តជ្រលងជាព្រះវិហារបុរាណ សាងសង់ឡើងក្នុងពុទ្ធសករាជ ២៥០៤ ត្រូវនឹងឆ្នាំ១៩៦០ នៃគ.ស ដែលមានទីតាំងស្ថិតក្នុងវត្តជ្រលង ឃុំជ្រលង ស្រុកបារាណ៍ ខេត្តកំពង់ធំ ។
ខេត្តឡាំងសឹន
ខេត្ត ឡាំងសឺន គឺជាខេត្តមួយនៅភាគខាងជើង ប្រទេសវៀតណាម ។ ទីរួមខេត្ត​របស់​ខេត្តនេះ​គឺ ឡាំងសឺន ដែល​ជា​ទីក្រុង​សំខាន់​យុទ្ធសាស្ត្រ​នៅ​ព្រំដែន​ជាមួយ​ប្រទេស​ចិន​និង​មាន undefined undefined ១៣៧ គីឡូម៉ែត្រ (៨៥ ម៉ាយ៍ ) ទីក្រុងហាណូយ តភ្ជាប់ដោយ ផ្លូវដែកនិងផ្លូវ។  ខេត្ត ឡាំងសឺន មានព្រំប្រទល់ជាប់ ខេត្ត កាវបាង  ខេត្ត បាកយ៉ាង ខេត្ត បាកកាន ខេត្ត ក្វាងនីញ ខេត្ត ថៃង្វៀន និង ខេត្ត ក្វាងសុី របស់ប្រទេសចិន។ ខេត្តនេះមានផ្ទៃដី ៨៣១០.០៩ គីឡូម៉ែត្រការ៉េ ហើយគិតត្រឹមឆ្នាំ ២០០៨ វាមានប្រជាជនចំនួន ៧៨១ ៦៥៦ ។
ឃុំមុខរាហ៍
(Mukh Reah) ដែនរដ្ឋបាលស្ថិតនៅក្នុង ស្រុករុក្ខគីរី ខេត្តបាត់ដំបង មានរដ្ឋបាលចំណុះ ៧ភូមិ÷