cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍ ឬ សាស្រ្ដាពារសៅរ៍ (បទ ពាក្យ៧)
មនុស្សយើងឥឡូវត្រូវបានគេ ចូលមកជាមេធំចិញ្ចែង ចោលសាសន៍ស្រឡះពីសាសន៍ឯង អ្វីៗទន្ទេងនាំចូលដែរ។
កើតហេតុតិចតួចផ្ដួចផ្ដើមឡើង ចចេសចចើងអួតពូកែ មិនមានគិតគុណត្រកូលខ្មែរ នេះហើយហៅប្រែកោលាហល។
អនិច្ចារូបអើយរាល់តែកាយ ដែលកើតដែនអាយអកុសល រំពឹងគន់គិតសែនថប់សល់ ព្រោះដោយមណ្ឌលមកកើតភេទ។
ភេទអើយកើតមកពីឯណា កើតពីអាត្មាឯងមែនពិត ពឹងគេលលើធ្វើជាមិត្ត មិនមានហៅគីតឱ្យវែងឆ្ងាយ។
គន់មើលសាសន៍ឯងវង្វេងអស់ មិនសល់មួយសោះសូន្យសព្វសាយ ថាបើដូចនោះអ្នកទាំងឡាយ ចូរស្ដាប់បរិយាយអ្នកប្រាជ្ញប្រាប់។
Kde
KDE (K Desktop Environment : បរិស្ថាន​ផ្ទៃ​តុ K) ជា​គម្រោង​ កម្មវិធី​ចំហ ដែល​មាន​គោល​បំណង​ ផ្តល់​ឲ្យ​ប្រព័ន្ធ​មាន​គុណ​ភាព​ខ្ពស់​ ងាយ​ស្រួល​ប្រើ​ បរិស្ថាន​ផ្ទែ​តុ។ គោល​បំណង​នៃ​គម្រោង​នេះ​គឺ ផ្ដល់​នូវ​មូលដ្ឋាន​មុខងារ​ផ្ទៃ​តុ និង​កម្មវិធី​ជា​ច្រើន​ សម្រាប់​ការ​ងារ​ប្រចាំថ្ងៃ​ផង​ដែរ ហើយ​វា​ក៏​ត្រូវ​ការ​ឧបករណ៍ និង​ឯកសារ​មួយ​ចំនួន​ សម្រាប់​អ្នក​អភិវឌ្ឍន​សរសេរ​កម្មវិធី​ stand-alone សម្រាប់ប្រព័ន្ធ ។ នៅ​ក្នុង​នេះ​ផង​ដែរ​គម្រោង​ KDE មួយ​ចំនួន​ ជា​ប្រភេទ​គម្រោង​ serves ឆ័ត្រ​សម្រាប់​កម្មវិធី​ ដែលឈរ​តែ​ឯង ហើយ​តូច​ជាង​ គម្រោង​ផ្សេងៗ​ទៀត​ ដែល​មាន​មូលដ្ឋាន ​លើ​បច្ចេក​វិទ្យា​ KDE ដូចជាកម្មវិធី KOffice, KDevelop, Amarok, K3b និង​មាន​កម្មវិធី​​ច្រើន​ទៀត ។
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍ ឬ សាស្រ្ដាពារសៅរ៍ (បទ ពាក្យ៧)
ដំណើរអំពីបូរីរម្យ ខុសក្រៅក្រឹត្យក្រមក្បួននិយាយ រលៀងឃ្លៀងពីពុទ្ធទំនាយ ព្រះឥន្រ្ទលោកទាយក៏មិនត្រូវ។
Kde
ប្រវត្តិ
KDE ត្រូវ​បាន​រក​ឃើញ​ នៅ​ក្នុង​ឆ្នាំ​ ១៩៩៦​ ដោយ​លោក Matthias Ettrich ដែល​ជា​អតីត​និស្សិត ​នៃ​សាកលវិទ្យាល័យ​ Eberhard Karls នៃ Tübingen។ នា​ពេល​នោះ​ដែរ លោក​មាន​ជួ​ប​បញ្ហា​ជា​មួយ​ផ្ទៃ​តុ UNIX ។ ក្នុង​ចំណោម​ការ​ខិតខំ​ប្រឹងប្រែង ​របស់​លោក​ គ្មាន​ កម្មវិធី ដែល​បាន​រក​ បាន​ស្គាល់​ ឬ​បាន​ធ្វើ​ការ​ជាមួយ ។ លោក​បាន​ដាក់​សំណើរ​ ការ​បង្កើត​មិន​ត្រឹមតែ​សំណុំ​កម្មវិធី​ទេ ថែម​ទាំង​ បរិស្ថាន​ផ្ទៃ​តុ ដែល​ជា​អ្វី​ដែល​អ្នក​ប្រើ​ កំពុង​តែ​ទន្ទឹម​រង់​ចាំ ។ សេចក្ដី​ចាប់​ផ្ដើម​របស់​លោក​ Usenet ផ្សព្វផ្សាយ​យ៉ាង​ទូលំទូលាយ​ និង ​ផ្ដល់​នូវ​អត្ថប្រយោជន៍​ច្រើន ​ហើយ​គម្រោង KDE កកើត​នៅ​. ឈ្មោះ KDE ត្រូវ​បាន​​ក្លាយ​ជា​ បរិស្ថាន​ផ្ទៃ​តុ​សាមញ អាច​ប្រើ​បាន​ជា​មួយ​ប្រព័ន្ធ​យូនីក ។ បរិស្ថាន​ផ្ទៃ​តុ​សាមញ​ជា​ X11-មាន​មូលដ្ឋាន​លើ​បរិស្ថាន​អ្នក​ប្រើ​ ដែល​ចូល​រួម​អភិវឌ្ឍន​ដោយ HP IBM និង Sun តាម​ក្រុម​ហ៊ុន X/Open ដែល​មាន​ចំណុច​ប្រទាក់ និង​ការ​ផលិត​ពឹង​ផ្អែក​លើ​ ប្រអប់​ឧបករណ៍​ធាតុ​ក្រាហ្វិក Motif ។ វា​ត្រូវ​បាន​គេ​សម្មត​ថា វា​ជា​បរិស្ថាន​ផ្ទៃ​តុ​ដែល​ងាយ​ស្រួល​ប្រើ ។  K ជំនួស​ឲ្យ​  "Kool" ប៉ុន្តែ​វាត្រូវ​បាន​គេ​យល់​ថា​ K គួរ​តែ​គ្មាន​អ្វីជំនួស ។ ម្យ៉ាង​វិញ​ទៀត ព័ត៌មាន​ជំនួយ​មួយ​ ក្នុង​ចំណោម​ព័ត៌មាន​ជាច្រើន​មាន​ KDE កំណែ 3 ដែល​បង្ហាញ​ K បច្ចុប្បន្ន​មិន​ត្រឹមត្រូវ​ វា​គ្រាន់​តែ​ជា​តួអក្សរ​មួយ ​ដែល​ស្ថិត​នៅ​ពី​មុខ​ L នៅក្នុង​អក្សរ​ក្រម​ឡាតាំង តួអក្សរ​ដំបូង​នៃ​ពាក្យថា​ Linux (ដែល​ជា​ទីតាំង​ KDE រត់​ជា​ធម្មតា)។
Matthias ជ្រើស​ប្រើ​ Qt toolkit សម្រាប់​គម្រោង​ KDE ។ កម្មវិធី​ផ្សេង​ទៀត​ បាន​ចាប់​ផ្ដើម​អភិវឌ្ឍន​កម្មវិធី​ KDE/Qt យ៉ាង​រហ័ស ហើយ​នៅ​មុន​ឆ្នាំ​ ១៩៩៧ កម្មវិធី​ដ៏​ធំ និង​ស្មុគស្មាញ​​ត្រូវ​បាន​ដាក់​ចេញ​ផ្សាយ​ ។ នា​ពេល​នោះ​ដែរ Qt មិន​ប្រើ​ អាជ្ញាបណ្ណ​កម្មវិធី​ឥត​គិត​ថ្លៃ ហើយ​សមាជិក​នៃ​ គម្រោង GNU បាន​ខ្វល់ខ្វាយ​អំពី​ការ​ប្រើប្រាស់​ toolkit សម្រាប់​ការ​ស្ថាបនា​កម្មវិធី​ផ្ទៃ​តុ និង​កម្មវិធី​ឥត​គិត​ថ្លៃ​ជា​ច្រើន ។ ជា​ពិសេស KDE ត្រូវ​បាន​យក​ចេញ​ពី​ Debian ព្រោះ​គម្រោងបកប្រែ​ GPL មិន​បាន​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​ KDE មាន​តំណ​ទៅ Qt ឡើយ ។ គម្រោង​ពីរ​ត្រូវ​បាន​ចាប់​ផ្ដើម​ ៖  "Harmony" ដើម្បី​បង្កើតការ​ប្ដូរ​ឥត​គិត​ថ្លៃ​ សម្រាប់​បណ្ណាល័យ  Qt ហើយ​គម្រោង​ GNOME សម្រាប់​បង្កើត​ផ្ទៃ​តុ​ថ្មី​ ដោយមិន​ត្រូវ​ការ​ Qt ហើយ​ស្ថាបនាកំពូល​កម្មវិធី​ឥត​គិត​ថ្លៃ​ទាំងស្រុង ។
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍ ឬ សាស្រ្ដាពារសៅរ៍ (បទ ពាក្យ៧)
ហៃអ្នកទាំងឡាយចូរស្ដែងស្ដាប់ អស់អាថ៌សារស័ព្ទសេចក្ដីថ្លែង ន័យនេះអ្នកចេះលោកចាត់ចែង ចំណោទថ្លាថ្លែងឱ្យបានដឹង។
Kde
ប្រវត្តិ
នៅ​ក្នុង​ខែ វិច្ឆិកា ឆ្នាំ ១៩៩៨ Qt toolkit បាន​ទទួល​បាន​អាជ្ញាបណ្ណ​ក្រោម អាជ្ញាបណ្ណ free /[open source license|open source]] Q Public License (QPL)។ នៅ​ក្នុង​ឆ្នាំ​ដដែល​នេះ​ដែរការ​ស្ថាបនា​​  KDE Free Qt ត្រូវ​បាន​បង្កើត​ការ​ធានា​រ៉ារ៉ង​ថា​ Qt ស្ថិ​តនៅ​ក្រោម​ កា​រផ្លាស់ប្ដូរ​នៃ​អាជ្ញាបណ្ណ​សេរី BSD license គួរ​តែ​Trolltech បញ្ឈប់​ដើម្បី​ចេញ​ ឬ​គ្មានកំណែ​​free/open source នៃ​ Qt ដែល​បាន​ផ្សាយ​កំឡុង​ពេល​ ១២ ខែ ។ ប៉ុន្តែកិច្ច​ពិភាក្សា​ បាន​បន្ត​អំពី​ភាព​ត្រូវ​គ្នា​ជាមួយ អាជ្ញាបណ្ណ​សាធារណៈ​ទូទៅ GNU  (GPL) ។ នៅ​ក្នុង​ខែ សីហា ឆ្នាំ ២០០០  Trolltech បាន​បង្កើត​កំណែ​ Unix នៃ​បណ្ណាល័យ​ Qt អាច​រក​បាន​ក្រោម​  GPL, ម្យ៉ាង​ទៀត​ QPL ដែលត្រូវ​បាន​បំបាត់​កង្វល់​នៃ​Free Software Foundation។ ការ​ចាប់​ផ្ដើម​ជាមួយ​ការ​ផ្សាយ​ Qt 4.0 វា​អាច​ប្រើ​បាន​ជា​ កម្មវិធី​ឥតគិត​ថ្លៃ  សម្រាប់​លីនុច Mac និង​វីនដូ បង្ហាញ​ថា ​កំណែ​បន្ទាប់​នៃ​កម្មវិធី​ KDE និង​បណ្ដា​បណ្ណល័យ​នឹងគាំទ្រ​វេទិកា​ (Platforms)​ច្រើន ។
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍ ឬ សាស្រ្ដាពារសៅរ៍ (បទ ពាក្យ៧)
អស់អាថ៌កិច្ចការក្នុងបូរី ទើបចែងសេចក្ដីជាដំណឹង ទំនងឱ្យអស់អ្នកផងដឹង គ្រាហ្នឹងទើបចែងជាប្រស្នា។
Kde
ប្រវត្តិ
ឥឡូវ​ទាំង KDE និង​ GNOME ចូល​រួម​នៅក្នុង​ freedesktop.org ដែល​ការ​ខិតខំ​ប្រឹងប្រែង​ ធ្វើ​ឲ្យ​ផ្ទៃ​តុ​យូនីក​មាន​លក្ខណៈ​ស្តង់ដារ ដូច្នេះ​​វា​នៅ​តែជា​ការ​ប្រកួត​ប្រជែង​រវាង​ពួក​វា ។
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍ ឬ សាស្រ្ដាពារសៅរ៍ (បទ ពាក្យ៧)
តាមដោយប្រាជ្ញប្រាណបានដឹងន័យ កិច្ចការទីទៃក្នុងសីមា កើតមានហេតុភេទគ្រប់ប្រការ អ្នកណាកាត់យល់មានព្រេងធំ។
Kde
Mascot
alt=|រូបភាពតូច|250x250ភីកសែល|[[Konqi, mascot of the KDE project]] គម្រោង KDE របស់ mascot ជារូប​នាគ​ពណ៌​បៃតង ​ដែល​បាន​ដាក់​ឈ្មោះថា Konqi។ Konqi អាច​មាន​នៅ​ក្នុង​ កម្មវិធី​ផ្សេងៗ​គ្នា​ជា​ច្រើន រួម​ទាំង​ពេល​អ្នក​ប្រើ​ចេញ និង​ចូល​នៅ​ក្នុង​អេក្រង់​ "អំពី​ KDE" ។
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍ ឬ សាស្រ្ដាពារសៅរ៍ (បទ ពាក្យ៧)
ផ្គរលាន់ឯបូព៌សូរកណ្ដុក អ្នកតាចាស់ស្រុកឱបដៃយំ កំពឺសឡើងពងលើកំពូលភ្នំ ក្អែកសសម្ងំក្នុងគុម្ពត្រែង។
Kde
ការ​រៀបចំ​គម្រោង KDE
មាន​គម្រោង​កម្មវិធី​បើក​ចំហ និង​ឥត​គិត​ថ្លៃជា​ច្រើន ។ KDE ជា​ការ​ខិតខំ​ប្រឹងប្រែងស្មគ្រចិត្ត​ដំបូង​គេ ដូច្នេះ​ក្រុមហ៊ុន​ជា​ច្រើន​ដូចជា Novell ( បង្កើត​ចេញ​ពី SuSE) Trolltech និង​ Mandriva ជួល​អ្នក​អភិវឌ្ឍន​ដើម្បី​ធ្វើ​ការ​នៅ​លើ​គម្រោង​ ។ ចាប់​តាំង​ពី​មានការ​វិភាគ​ទាន់​ផ្ទាល់​ខ្លួន​ ចំនួន​ច្រើន​ទៅ​ឲ្យ​ KDE តាម​រូបភាព​ខុសៗ​គ្នា (ឧទាហរណ៍ កូដ (code) ការ​បកប្រែ និង​សិល្បការងារ​) ការ​រៀប​ចំ​​គម្រោង​ គឺ​មាន​ភាព​ស្មុគស្មាញ​មែន​ទែន ។ បញ្ហា​ភាគ​ច្រើន​ត្រូវ​បាន ​លើក​យក​មក​ពិភាក្សា​ចំនួន​ដែល​ខុស​គ្នា​នៅក្នុង បញ្ជី​សំបុត្រ​រួម  ។
កិច្ច​ពិភាក្សា​សំខាន់​មាន​ដូច​ជា កាលបរិច្ឆេទ​ចេញ​ផ្សាយ​ និង​ការ​រួម​បញ្ចូល​ទាំង​ កម្មវិធីថ្មី ត្រូវ​បាន​បង្កើត​ក្នុង​បញ្ជី​​ kde-core-devel ត្រូវ​បាន​គេ​ហៅ​ថា core developers។ មាន​អ្នកអភិវឌ្ឍន​ជា​ច្រើន ​ដែល​បាន​ចុះហត្ថលេខា​ ការ​បរិច្ចាក​ទៅ​ឲ្យ​ KDE អស់​រយៈ​ពេល​យ៉ាង​យូរ ។ ការ​សម្រេច​ចិត្ត​មិន​ត្រូវ​បាន ​បង្កើត​តាម​ដំណើរ ការ​បោះឆ្នោត​ផ្លូវ​ការ​ទេ ប៉ុន្តែ​វា​តាម​ការ​ពិភាក្សា​ នៅ​តាម​បញ្ជី​សំបុត្រ​រួម​​ទៅ​វិញ ។ មាន​ករណី​ច្រើន​ហាក់បី​ដូច​ជា ​ធ្វើ​ការ​បាន​ប្រសើរ ហើយ​ការ​ពិភាក្សា​សំខាន់ៗ​មាន​ដូច​ជា (សំណួរ​អំពី​ KDE 2 API គួរ​តែ​ត្រួវ​ត្រូវ​បំបែក​នៅក្នុង​ favour of KDE 3) ប៉ុន្តែ​វា​កម្រនឹង​មាន​ ។
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍ ឬ សាស្រ្ដាពារសៅរ៍ (បទ ពាក្យ៧)
ពោធិព្រឹក្សកំពុងតែចាក់ឫស ពស់វែកមានពិសដំកន្លែង ក្របីលាក់ខ្លួនសម្រួចស្នែង លុះទឹកលិចត្រែងទើបចេញវាល។
Kde
រង្វិល​ជុំ​កា​រចេញ​ផ្សាយ​ និង​ចំនួន​កំណែ
350px|right|thumb||រូបថត​អេក្រង់​នៃ​ KDE 3.5 កំពុង​រត់​កម្មវិធី ​គ្រប់គ្រង​ព័ត៌មាន​ផ្ទាល់​ខ្លួន Kcontact និង​កម្មវិធី​គ្រប់គ្រង​ឯកសារ Konqueror តាម​​ប្រវត្តិ​គម្រោង​បង្ហាញ​ខាង​ក្រោម ក្រុម​ KDE នៃ​ចេញ​ផ្សាយ​កំណែ​ថ្មីៗ ។ រាល់​កា​រចេញ​ផ្សាយ​ កម្រ​នឹង​ពន្យាពេល​ច្រើន​ជាង​ ពីរ​សប្ដាហ៍​ឡើយ ។ ករណី​លើក​លែង​ KDE 3.1 ដែល​បាន​បន្យាពេល​ច្រើន​ជា​មួយ​ខែ ព្រោះ​ចំនួន​បញ្ហា​ដែល​ទាក់ទង ​សុវត្ថភាព​ដែល​មាន​នៅ​ក្នុង​កូដ ។
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍ ឬ សាស្រ្ដាពារសៅរ៍ (បទ ពាក្យ៧)
កង្កែបអាចម៍គោលោលោតទំ លើកំពូលភ្នំធំត្រកាល ថ្កើងកេរ្ដិ៍ថ្កើងស័ក្ដសែនត្រសាល ចំអើតមើលវាលលេងកំសាន្ដ។
Kde
រង្វិល​ជុំ​កា​រចេញ​ផ្សាយ​ និង​ចំនួន​កំណែ
ការ​ចេញ​ផ្សាយ​ចែក​ចេញ​ជា​ពីរ​ប្រភេទ major release and minor releases ។
Major releases
មាន​ major releases ចំនួន​ ១១ ៖ 1.0, 1.1, 2.0, 2.1, 2.2, 3.0, 3.1, 3.2, 3.3, 3.4 and 3.5 ។  ដែល​ major release បច្ចុប្បន្ន​គឺ 3.5 ដែល​បាន​រួច​រាល់​នៅ​ ថ្ងៃ​ទី ២៩ ខែ វិច្ឆិកា ឆ្នាំ 2005។  major release បន្ទាប់​​អាច​ជា​ KDE 4.0 ដែល​ត្រូវ​បាន​ដាក់​ ជា​ការកំណត់​ពេល​សម្រាប់​ការ​ចេញ​ផ្សាយ​ នៅ​ ថ្ងៃទី ១១ ខែ មករា ឆ្នាំ 2008 (មើល​ the KDE 4 roadmap)។  KDE 4 ពឹង​ផ្អែ​ក​ទៅ​លើ​ Qt 4.x, នៃ​ការ​ផ្លាស់ប្ដូរ major ទៅ​កាន់​ផ្ទៃ​តុ​មួយ​ចំនួន ។
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍ ឬ សាស្រ្ដាពារសៅរ៍ (បទ ពាក្យ៧)
ដំរីរោងរត់រកទ្រមាក់ ឃើញម្លប់ត្រជាក់សំណាក់ប្រាណ ទំរាំចាំពេលវេលាបាន ទើបចរចេញថ្កានម្លប់នោះឯង។
Kde
Major releases
KDE X.0 ចេញ​ផ្សាយ​យ៉ាង​ពិសេស​ ដែល​ពួក​វា​ត្រូវ​បាន​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​បំបែកទាំង​ប្រព័ន្ធ​គោល​ពីរ (binary និង​ source-compatibility)ជាមួយ predecessor ឬ​ដាក់វា​ឲ្យ​នៅ​កន្លែង​ខុស​គ្នា ការ​ចេញ​ផ្សាយ​ទាំងអស់​មាន​ដូច​ត​ទៅ​នេះ (X.1, X.2, …) នឹង​ធានា​ប្រព័ន្ធ​គោល​ពីរ​ (ABI) និង​ភាព​ត្រូវ​គ្នា​ប្រភព (API)។ នេះ​មាន​ន័យ​ថា កម្មវិធី​ដែល​ត្រូវ​បាន​អភិវឌ្ឍន​សម្រាប់​ KDE 3.0 នឹង​ដំណើរការ​គ្រប់​ (អនាគត់)កា​រចេញ​ផ្សាយ​ KDE 3 ផ្ទុយ​មក​វិញសម្រាប់​កម្មវិធី​ដែល​បាន​អភិវឌ្ឍន​ KDE 2 ដែលមិន​ទាន់​មាន​ការ​ធានា​អាច​ប្រើ​បណ្ណាល័យ  KDE 3 បាន ។
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍ ឬ សាស្រ្ដាពារសៅរ៍ (បទ ពាក្យ៧)
ក្ងោកហើរមកពីឧត្តរ ជួបនឹងកុកសក្នុងគុម្ពត្រែង បបួលគ្នីគ្នាហោះហើរស្វែង រកទីកន្លែងលេងទីទៃ។
Kde
Major releases
ការ​ផ្លាស់ប្ដុរ​រវាង KDE 1 និង KDE 2 មាន​លក្ខណៈ​ទូលាយ​ពេល​ដែល​ផ្លាស់ប្ដូរ​ API រវាង​ KDE 2 និង​ KDE 3 ត្រូវ​បាន​ប្រៀបធៀប​អត្ថន័យ minor ដែល​កម្មវិធី​ផ្ដល់​ភាព​ងាយស្រួលសម្រាប់​ស្ថាបត្យកម្ម​ថ្មី​ ។ រហូត​មក​ដល់​ឥឡូវចំនួន​កំណែ major KDE ដើរ​តាម​រង្វិល​របស់​ការ​ចេញ​ផ្សាយ​ Qt ។
ក្រៅ​ពី​ការ​ចេញ​ផ្សាយ​ X.0 ពិសេស​ major release នឹង​អនុញ្ញាត​ឲ្យ​មាន​លក្ខណៈពិសេស​ថ្មីៗ​ជា​ច្រើន ។  Minor releases ជា​ទូទៅ​គ្មាន​លក្ខណៈ​ពិសេស​ទេ ដូច្នេះ​ការ​ចេញ​ផ្សាយ​មួយ​ចំនួននៅក្នុង​បន្ទាត់​  3.5.x បាន​បន្ថែម minor ។
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍ ឬ សាស្រ្ដាពារសៅរ៍ (បទ ពាក្យ៧)
ពពេចសត្វអើយហើរពាំក្បួន ខ្លាធំលាក់ខ្លួនពួនក្នុងព្រៃ ពពេចចូលជ្រកក្រោមដើមជ្រៃ ជញ្ជប់ចាំថ្ងៃមើលវេលា។
Kde
Major releases
ឆាប់ៗ​ខាង​មុ​ខ​នេះ major release ត្រៀម​ខ្លួន​ជា​ស្រេច​ក្នុង​ការ​ចេញ​ផ្សាយ​ ការងារ​នៅលើ​ការ​ចាប់ផ្ដើម​របស់​ major release បន្ទាប់ ។ major release ពេលវេលា​ពីរ ឬ​បី​ខែ​ដើម្បី​បញ្ចប់​ ហើយ​កំហុស​ក៏​នឹង​ត្រូវ​បាន​ជួស​ជុល​កំឡូង​ពេល​នេះ​ផង​ដែរ backportសម្រាប់ stable branch មានន័យ​ថា​​កា​រជួស​ជុល​ទាំ​ង​នេះ​ត្រូវ​បានសហការគ្នា​នៅ​ការ​ចេញ​ផ្សាយ​ stable លើក​ក្រោយ​ទៀត ។
Minor releases
កា​រចេញ​ផ្សាយ​ minor KDE មាន​ចំនួន​បី​ចំណាក់ ឧទាហរណ៍ KDE 1.1.1 ហើយ​វា​ផ្តោត​ទៅ​លើ​ការ​ជួសជុល​កំហុស minor glitches ហើយ​បង្កើតការ​កើន​ឡើង​នៃ​ការ​ប្រប្រើ​កាន់​តែ​តូច ទប់ស្កាត់​ការ​បន្ថែម​ លក្ខណៈ​ពិសេស​ថ្មី​ៗ​មួយ​ចំនួន ។ ចំពោះ minor releases ការ​ចេញ​ផ្សាយ​ខិត​ខំ​ធ្វើ​ឲ្យ​ខ្លី​ ។
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍ ឬ សាស្រ្ដាពារសៅរ៍ (បទ ពាក្យ៧)
ត្រីក្រាញ់ក្រួញក្រាបក្រោមបាតភ្នំ ត្រីក្រឹមសម្ងំក្រោមគុម្ពស្គា ខ្លាខ្វាក់ងងឹតកុំថាជា ក្រចកជើងវាក្ដោបក្ដាប់ដី។
Kde
KDE 4
thumb|250px|រូបថត​អេក្រង់​នៃ​ការ​បង្ហាញបេតា 4
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍ ឬ សាស្រ្ដាពារសៅរ៍ (បទ ពាក្យ៧)
បឹងធំត្រដែតកណ្ដាលព្រៃ សព្វសត្វទីទៃសឹងពឹងពាក់ អាស្រ័យសព្វថ្ងៃជាពំនាក់ ព្រោះដោយត្រជាក់សុខសប្បាយ។
Kde
KDE 4
KDE 4 ជា​កំណែរ​ពិសេស​នៃ​ KDE ពឹងផ្អែល​លើ​កំណែរ 4 នៃ​Qt។ កាលបរិច្ឆេទ​ចេញ​ផ្សាយ​របស់​វា​ត្រូវ​បាន​កំណត់​ពេល​ថ្ងៃទី ១១ ខែ មករា ឆ្នាំ 2008។ On 2007-12-11, KDE 4.0 RC 2 was released.
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍ ឬ សាស្រ្ដាពារសៅរ៍ (បទ ពាក្យ៧)
ឥឡូ​វទឹករីងហែងហួតអស់ ត្រីនឹកស្រណោះអាណិតកាយ ព្រោះដោយកុកក្រកមកកំចាយ កំចាត់ចាប់កាយជាចំណី។
Kde
KDE 4
លក្ខណៈពិសេស​​នៃ​គម្រោង​ដែល​បាន​គ្រោង​គឺ ៖
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍ ឬ សាស្រ្ដាពារសៅរ៍ (បទ ពាក្យ៧)
ក្អែកពាំផ្លែល្វារាយគ្រប់ស្រុក អ្នកតាកើតទុក្ខមិនចេញស្ដី ចាំស្ដាប់ផ្គរលាន់ទិសប្រាំបី លាន់ឮក្រោមដីធ្ងន់កណ្ដុក។
ម្ល៉េះហើយសមនឹងអសារសូន្យ អន្ដរាយខូចខ្លួនវិនាសបង់ ព្រោះដោយគំនិតគិតចើកចង់ ឱ្យបានថ្កើងអង្គក្នុងលោកិយ។
មុខគួរស្រណោះតែគោកធ្លក ពីដើមរៀងមកគ្មានព្រួយអ្វី ឥឡូវស្មាពីរលើឃ្នាងបី អ្នកស្រុកប្រុសស្រីស្ដីដើមឯង។
ពានរចាប់កូនជូនឱ្យខ្លា ស៊ីជាអាហារសប្បាយលេង មិនមានអាណិតគិតកូនព្រេង ហេតុដោយវង្វេងភ្លេចវិញ្ញាណ។
ឬមួយឃើញបឹងរីងហែងហួត ពិរុណរាំងស្ងួតវិនាសត្រី ឬឃើញស្មាពីរលើឃ្នាងបី ទើបបានអ្នកថ្លៃមិនចេញមក។
បាត់សូន្យយ៉ាងហ្នឹងដឹងយ៉ាងណា ឬចាំអាចារ្យទៅតាមរក ឬមួយគ្មានម្លប់នឹងឈប់ជ្រក ទើបកែវពន្លកមិនមកអាយ។
ម្ដេចអ្នកមិនអាសូរសព្វសត្វ រងចាំពេកក្ដាត់លំបាកកាយ សព្វថ្ងៃគ្មានសោះហៅសប្បាយ ព្រួយណាស់ហើយណាយឥតឧបមា។
ហៃជនទាំងឡាយចូរស្ដែងស្ដាប់ អស់អាថ៌សារស័ព្ទគ្រប់ប្រការ ពីលោកអ្នកប្រាជ្ញចែងចរចា ចោទចងប្រស្នាដោយប្រាជ្ញប្រាណ។
ព្រោះដោយបានដឹងដំណឹងច្បាស់ ប្រាកដជាក់ណាស់ទើបនិទាន ឱ្យអស់អ្នកផងទើបបានហ៊ាន អ្នកអើយគ្រប់ប្រាណស្ដាប់ប្រស្នា។
នេះឯងឱយដឹងបានច្បាស់ជាក់ បើដឹងហើយអ្នកកុំចរចា រង់ចាំមើលទៅតាមសាសនា ធម្មតាសាសនាខ្មែរមិនសូន្យ។
វិស័យស្រមោលមិនចោលប្រាណ ស្រីងាក្នុងឋានមិនបង់ខ្លួន រីឯដង្ខៅមិនចោលក្បួន មាតានិងកូនមិនដែលបង់។
អ្នកអើយឮហើយគួររំពឹង ទុកចិត្តឱ្យនឹងទាត់ទៀងត្រង់ ណាៗអ្នកកុំចោលព្រះសង្ឃ ខ្មីឃ្មាតតម្រង់កុំតាមគេ។
អន្ទង់ខ្លាចភក់កុកព្រឺបឹង ស្វាក្រេះក្រញឹងចេះស្រដី ឈើធំមួយដើមបង្អោងបី ទិវាប្រុសស្រីស្រឡាញ់ប្រេត។
សំបកឃ្លោកលិចក្នុងទឹកស្រែ អំបែងបែកប្រែជាអណ្ដែត នេះហើយហៅកើតកោលាភេទ ផ្គរលាន់ខែចេត្រភ្លៀងលិចស្រុក។
លិចស្រែចំការច្បារដំណាំ លិចព្រែកទាំងប្រាំត្រពាំងថ្លុក ទើបត្រីទាំងឡាយសប្បាយសុខ ស្បើយទុក្ខរីកមុខដោយសារភ្លៀង។
ភ្លើងភ្លឺបំផ្លុងកណ្ដាលព្រៃ រោលរាលដល់ន័យស្រីមានរាង សំពត់ពេញដីស្រីមិនលាង ព្រោះឃើញទឹកភ្លៀងពីលើភ្នំ។
សេចក្ដីចំណោទអស់នេះណា ចែងតាមប្រាជ្ញាគិតផ្សែផ្សំ លើកតាមហេតុភេទបុរីរម្យ កើតខុសក្រឹត្យក្រមទំនៀមខ្មែរ។
ជំពូកមួយទៀតខ្ញុំនឹងថា ចង់ដឹងប្រាជ្ញាអ្នកស្រុកស្រែ ក្រែងមានលោកណាប្រាជ្ញពូកែ អាចកត់បកប្រែស្រាយដឹងទៅ។
សាសន៍ខ្មែរដូចគ្នានឹងមិនស្អប់ ឃើញហើយខ្ញុំថប់កើតហ្មងសៅ ទើបបានជាខ្ញុំសុំប្រដៅ រំលឹកឱ្យត្រូវតាមមាត្រា។
ត្បិតឃើញចម្លែកក្រៅពេកពន់ មានខ្លះធ្វើបុណ្យហើយផឹកស្រា មិនមានអារម្មណ៍ពីចារណា តាមតែចិន្ដាអាត្មាឯង។
មានខ្លះនិយាយនឹងព្រះសង្ឃ ពាក្យស្មើពុំចង់កោតខ្លាចក្រែង មានកាលកំហល់ស្រែកកំហែង អ៊ីអើអញឯងអាងអំណាច។
ឃើញលោកអំណត់អត់មិនថា កើតក្នុងចិន្ដាថាលោកខ្លាច ធ្វើឫកធ្វើពារជាអ្នកកាច មាក់ងាយអ្នកប្រាជ្ញមិនមានខ្ទាស់។
ឃើញគេមានឫក្សគួរសមសួន គ្រាន់បើជាងខ្លួនដោយសក្ដិយស ឯងច្រណែនខ្នាញ់នៅក្នុងពោះ ប្រឹងលើកខ្លួននោះឱ្យដូចគេ។
ខ្លះឃើញគេមានរបស់ទ្រព្យ អ្នកផងតែងរាប់ទុកថាមេ ឯងនឹងច្រណែននិន្ទាគេ លបលួចស្ដីជេរដោយសារខឹង។
នេះឯងមោហោនាំងងឹត វង្វេងក្នុងចិត្តឱ្យដូចហ្នឹង ដូច្នេះអ្នកអើយបើមិនដឹង ចូរស្ដាប់ដំណឹងខ្ញុំនិទាន។
តែតាមនិទ្ទេសដោយទំនង ដំណើរដើមទងមនុស្សឈ្លានពាន ចិត្តកើតបណ្ដាលហេតុឱ្យមាន គ្រប់ប្រុសគ្រប់ប្រាណដែនដីអាយ។
ដែលកើតលោភានាំងងឹត ភ្លេចគុណភ្លេចគិតឪពុកម្ដាយ ភ្លេងបងភ្លេចប្អូនសូន្យក្នុងកាយ ភ្លេចសព្វសីលសាយកាយសុចរិត។
គិតឃើញតែស្ដាយគ្រប់ប្រការ នេះហើយហតុថាកម្មនាំចិត្ត កង្វល់ខ្វល់ខ្វាយឆ្ងាយមិនគិត ងងល់ងងឹតគ្រប់ប្រការ។
នេះគឺជាកម្មមកបាំងបិទ ឱ្យខ្វល់ងងឹតដូចនេះណា វិលវល់មិនយល់គ្រប់ប្រការ សូន្យសព្វសញ្ញាមហាងងឹត។
អ្នកខ្លះភ្លេចគុណអ្នកម៉ែឪ ឃើញចាស់សក់ស្កូវរោគរោមរឹត បោះបង់មិនចង់ឱ្យមកជិត ព្រោះដូចគំនិតគិតខ្លាចខាត។
មានទ្រព្យច្រើនហើយក្រវើនទុក្ខ ធ្វើទានទៅមុខកោលាហល ធ្វើវត្តបដិបត្តិសោតណាសល់ ហើយរក្សាដល់ភ្នក់បីហោង។
សហស្សរង្សី
ព្រះបាទសហស្សរង្សី (គ.ស ៤៣១-៥១១ រឺ គ.ស ៤៣៤-៥១៤) រជ្ជកាល (គ.ស ៤៦៥-៥១១ រឺ គ.ស​ ៤៦៨-៥១៤)នៅ ​ទីបំផុត គឺ​ចៅ​របស់ព្រះកេតុមាលា​ ​ព្រះ​នាម​សហស្សរង្សី​ ​ព្រះ​ជន្ម ​៣៤ ​វស្សា​ ​ដែល​ឡើង​សោយរាជ្យ​បន្ដ​ពី​ព្រះ​អង្គ។​ ​ព្រះ​អង្គ​បាន​ក្លាយជា​មហាក្សត្រ​ទី​៨​ ​នេះ​បើ​យើង​សំអាងទៅ​លើ​ពង្សាវតារ​របស់​សម្ដេច​វាំង​ជួន​ ​ចំពោះ​ពង្សាវតារ​វត្ដ​កោកកាក​វិញ​ ​គឺ​ព្រះ​បទុមវរវង្ស​ទៅវិញ ​ដែល​បាន​សោយរាជ្យ​បន្ដ​ពី​ព្រះ​កេតុមាលា។​ ​ពង្សាវតារ​សម្ដេច​វាំងជួន​បាន​កត់ត្រា​ថា​ ​ព្រះ​អង្គ​សហស្សរង្សី​ ​បាន​តាំង​ព្រះរាជ​ធានី​នៅ​ឯ​មហា​នគរធំ​ដដែល។​ ​ព្រះ​អង្គ​សោយរាជ្យ​បាន​ ៤៦ ​ឆ្នាំ​ ​ហើយ​ចូល​ទិវង្គត​នៅ​ឆ្នាំថោះ​ក្នុង​ព្រះ​ជន្ម​ ៨០ ​វស្សា។​ ​ព្រះ​អង្គ​ធ្លាប់​បាន​ចែក​កេរ្ដិ៍​ដល់​ព្រះរាជ​វង្ស​ដែល​ជា​ស្ដេច​នៅ​ស្រុកសៀម​ ​នូវ​ដង​ព្រះខ័នរាជ​ ​និង​ដល់​ព្រះរាជ​វង្ស​ស្ដេច​នៅ​ប្រទេស​លាវ​នូវ​ស្រោមដាវ​នោះ។​ ជាមួយ​និងព្រះ​នាងច័ន្ទបុប្ផា ​ព្រះ​អង្គ​បាន​មាន​បុត្រ​មួយ​ព្រះ​អង្គ​ព្រះ​នាម​ ​ព្រះ​ជ័យវង្ស​ ​ដែល​ប្រសូត​នៅ​ក្នុង​ឆ្នាំថោះ។​
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍
សាស្រ្ដាល្បើកថ្ងៃសៅរ៍ ឬ សាស្រ្ដាពារសៅរ៍ (បទ ពាក្យ៧)
រីអ្នកម៉ែឪត្រូវចាស់ៗ ពិបាកពេកណាស់ពន់កន្លង ឃើញកូនមានទ្រព្យមកនៅផង ឯកូនដោតហោងមេត្តាគ្មាន។
នៅផ្ទះខ្ជិលណាស់មិនមេត្តា ដេកឆីដោយសារកម្លាំងប្រាណ ម្ល៉េះហើយជិនឆ្អន់ពន់ប្រមាណ ខេខឹងមិនខានមួយវេលា។
មានកាលបើបានចំណីឆ្ងាញ់ ក្នុងចិត្តនោះមិញខឹងមហិមា បញ្ជោះឱ្យទៅទាំងខ្ជីខ្ជា សម្ដីគរកៀរកែកលថា។
ឃើញចាស់នៅខ្នក់ខ្នាញ់ក្នុងចិត្ត ធុញថប់គំនិតគ្រប់ប្រការ ស្ដីនាយស្ដីអាយដោយប្រាជ្ញា ព្រោះដោយចិន្តាចង់បានមាន។
រីខ្ញុំនឹងនិទានតែងសេចក្ដី ពុំសូវគប្បីដោយវោហារ ពីព្រោះគ្រាន់មើលលងប្រាជ្ញា ប្រាថ្នាសង្ខេបប៉ុណ្ណេះហោង។
អាល់ប៉ាកា
អាល់ប៉ាកា ( Alpaca) រឺឈ្មោះវិទ្យាសាស្ត្រហៅថា Vicugna pacos គឺជាពពួកសត្វមួយក្នុងចំណោម ក្រុមពួក South American camelid ហើយពួកវាត្រូវ​បាន​គេផ្សាំងរួចមកហើយ។ បើមើលតាម​រូប​ខាងក្រៅ​ វាមានរូបរាង​ស្រ​ដៀង​ទៅ​នឹង​ សត្វ ឡាម៉ា (llama)។ គេ​បង្កាត់ពូជ​ អាល់ប៉ាកា ដើម្បីប្រមូលយកសសៃអំបោះ របស់ពួកវា រឺឯសត្វឡាម៉ា វិញ ត្រូវបានគេបង្កាត់ពូជដើម្បី យកទៅលីសែងឥវ៉ាន់។ ពេលខ្លះ​គេក៏យកក្រចកជើង​របស់សត្វ​អាល់ប៉ាកា ធ្វើជាឧបករណ៍ភ្លេងដែរ។
អាហារ
ពួកវា​ជា​ធម្មតា​តែងតែ​ញ៉ាំ​ ស្បូវ​ រឺ ស្មៅ ក៏ប៉ុន្តែ ពួកវា​តែងតែ​ព្យាយាម​ទំពារ​វត្ថុ​សព្វអំពើ​ រួមទាំង​ដប​ផងដែរ។ ក៏ប៉ុន្តែ​ អាល់ប៉ាកា ងាយនឹង​ពុលអាហារដោយ​សារ មានដើមឈើជាច្រើន​ដែលមាន​លទ្ធភាពបំពុល​សត្វនេះ។
ការបង្កើតកូនចៅ
សត្វ​អាល់ប៉ាកាពរពោះម្តង ៣៥៥ ថ្ងៃ (ត្រូវនឹង ១១ ទៅ ១២ ខែ​)។ ពួកវា​អាច​រស់នៅ​បានដល់​ទៅ​ ២០​ ឆ្នាំ (២៥ឆ្នាំ​ បើសិន​ជា​នៅក្នុង​សួនសត្វ​)។ ក្នុងមួយជីវិតរបស់ពួក​វា​ គេអាច ចៀរ​យក​រោមវាបាន។ នៅទីនោះ ពួកវារស់នៅ​ជាមួយ Cameroon (សត្វចៀម​) និង ពពែ​តឿ​ (pygmy goat) ។ ពួក​វា​ត្រូវបានគេ​បង្កាត់ពូជ ដើម្បីយក​មក​ផលិត ទំនិញប្រើក្នុង​ផ្ទះដូចជា ខោអាវ ជាដើម ដោយសារ​តែរោម​ដ៏​ល្អ​របស់ពួក​វា​។ ដោយហេតុ​ថា​ ស្រេះដែលបានមកពីសត្វ​នេះ រក្សាកម្តៅបានល្អ ស្រេះទាំងអស់នេះ មាន​ប្រជាប្រិយភាព​ណាស់​​នៅក្នុងពិភពលោក​។​
ការផ្សាំង
ប្រហែលជា​ ៥ ទៅ​ ៦ ០០០​ ឆ្នាំ​មុន ពួកអាមេរិចដើម ចាប់ផ្តើម​ផ្សាំងសត្វ​ វីគូណ្យា (vicuna) អោយទៅជា​​ សត្វអាល់ប៉ាកា សព្វថ្ងៃនេះ។
សូនីវីហ្គាស
កម្មវិធីសូនីវីហ្គាស គឺជាជាកម្មវិធីកាត់តវីឌីអូមួយបែប សំរាប់ប្រពន្ធ័កាត់តគ្មានដែនកំនត់(NLE)ដែលត្រូវបានដាក់ជាសាធារណះដោយលោក សូនិខ ហ្វោនដ្រាយ (Sonic Foundry)ឥឡូវ ម្ចាស់ដែលបានបង្កើត កម្មវិធីសូនី បានអភិវឌ្ឍន៍ទៅជា ការកាត់តសំរាប់ផ្នែកខាងសំលេង ។ វាបានអភិវឌ្ឍន៍នៅក្នុងប្រពន្ធ័ កាត់តគ្មានដែនកំនត់ ចំពោះវីឌីអូនិង កាត់តសំលេងសំរាប់ ម៉ាក 2.0 ។នៅសូនីពីមុន ត្រាកវីឌីអូ ច្រើនមានពេលកំនត់ត្រឹមត្រូវ ហើយ ការកាត់តសំលេងត្រាក់គ្មានការកំនត់ឡើយ។ដំនោះស្រាយនោះគឺពឹងផ្អែកលើ video Sequencing.។ការលេងចលនារបស់វីឌីអូមានភាពស្មុគស្មាញ និងសមាសធាតុឧបករណ៍មាន តែ 24 –bit /192KHZ ដែលស្របតាមសំលេង។ VST និង DirectX ជាចលនាអាហ្វិចបន្ថែម ដែលអាចដាក់បាន ហើយ Dolby Digital សំរាប់លាយចូលក្នុងសំលេងទាំងមូល។មកដល់ ម៉ាក សូនីវីហ្គាស ម៉ាក10. ដែល តំឡើងទៅលើ វិនដូ XP មាន(32 bit )ប៉ុនោះ។ ចំនែកវិនដូ វីស្តា(Vista) និង វិនដូសិវិន (7) ទាំងពីរគឺតំឡើងបាន 32 និង 64bit ចំពោះការប្រើ។ ហើយម៉ាក 11. បានធ្លាក់ចុះការគាំទ្រ សំរាប់ វិនដូ XP។
right|thumb|400px
អ្នកប្រើប្រាស់កម្មវិធីសូនី សំរាប់ ខ្សែភាពយន្ត និងសំលេង ដែលកាលពីមុន មានឈ្មោះថា ផលិតកម្មវីឌីអូ និង Screenblast បានចែករំលែង កម្មវិធីប្រើប្រាស់ខ្លះៗ(some interfact)និងវាស្ថិតិ នៅ ក្រោមការគ្រប់គ្រងនៃ លេខសំងាត់(code base)របស់កម្មវិធី សូនី(professional Sony)។ប៉ុន្តែវាមិនបាន រាប់បញ្ចូលជាជំនាញសំខាន់សំរាប់ប្រយោជន៍ដល់ឧបករណ៍ប្រើប្រាស់ទេ រឺ ជាប្រយោជន៍ដល់ DVD ក្នុងការបង្កើតដិស ប្លូរ៉េ (blue –ray disk)នៅក្នុងដំនោះស្រាយពីមុនអ្នកកាត់តវីឌីអូដែលទទួលបាន នូវលក្ខណះ ល្អ ឥតខ្ចោះនោះ គួរតែចុះឈ្មោះទិញ ការបែងចែកពី ឌីវីឌី សូនី (Sony’s DVD)និងblue –ray disc authoring software។អ្នកបង្កើត ឌីវីឌី ជំនាញ(DVD Architect Pro) ដែលកាលពីមុនគេហៅថា ឌីវីឌី ។សំលេងក្នុងឌីវីឌី គឺ ម៉ាកដែលអ្នកប្រើប្រាស់ពេញនិយម បន្ទាប់មកទើបអ្នកប្រើ ជាច្រើនបានហៅថា វីហ្គាស បួកនិងឌីវីឌី ដែលអាចរកបាន នៅពេលដែល ម៉ាក 7.បាន ធ្លាក់ចុះ។ ចាប់តាំងពីតំនោះស្រាយ របស់សូនីវីហ្គាស 8.0។ ឌីវីឌីសំលេងម៉ាក4.5 និង វីហ្គាស8.0 ទាំងពីរនេះគឺមានលក្ខណះល្អជាជាង ប៉ូរីស អែសអិច (Boris FX)និង ម៉ាជិក ប៉ាលិត(Magic Bullet)ទាំងពីរនេះរួមបញ្ចូលគ្នា គឺមិនចាំបាច់ទិញដោយដាច់មុខទេ។ ឯកសារ:son12.jpg
មហា​បុរិស​លក្ខណៈ​៣២​ប្រការ
គតិពីរយ៉ាង
មហាបុរសដែលប្រកបដោយបុរិសលក្ខណៈ៣២ប្រការ មានគតិតែពីរយ៉ាងប៉ុណ្ណោះ គឺ
គ្រប់គ្រងផ្ទះ
បើមហាបុរសនៅគ្រប់គ្រងគេហដ្ឋាន នឹងបានជាស្តេចចក្រពត្តិប្រកបដោយធម៌ ជាស្តេចទ្រង់ធម៌ មានជ័យជំនះផ្សាយអំណាចរហូតដល់ផែនដីដែលមានមហាសមុទ្រទាំង៤ព័ទ្ធជុំវិញ ទ្រង់ដល់នូវភាវៈជាអ្នកមានជនបទដ៏មាំមួន ទ្រង់ប្រកបដោយរតន៍​ ៧ ប្រការ។ ឯរតន៍ ៧ ប្រការនៃស្តេចចក្រពត្តិនោះគឺ
ព្រះរាជបុត្ររបស់ស្តេចចក្រពត្តិនោះមានចំនួនច្រើនពាន់ សុទ្ធតែអង់អាច អាចញាំញីសត្រូវបាន។ ព្រះអង្គគ្រប់គ្រងប្រទេសដោយធម៌ មិនប្រើអជ្ញា ឬ គ្រឿងសាស្ត្រាវុធឡើយ។
ព្រះបាទស្មើ
ព្រោះព្រះអង្គ តែងត្រកអរក្នុងវចីសច្ចៈផង ក្នុងធម៌ គឺកុសលកម្មបទ១០ផង ក្នុងការទូន្មាននូវឥន្រ្ឬិយផង ក្នុងសេចក្តីសង្រួម(ក្នុងសីល)ផង ក្នុងការសំអាតផ្លូវកាយ សីល និង​ ឧបោសថកម្មផង ក្នុងកិរិយាមិនបៀតបៀនសត្វ ក្នុងអំពើដែលមិនរួសរាន់ សមាទានមាំទាំ ប្រព្រឹត្តគ្រប់ទាំងអស់។
ផ្ទៃព្រះបាទមានរូបចក្រ
អាស្រ័យនូវជាតិពីមុន បាននាំសេចក្តីសុខ អោយដល់ជនច្រើននាក់ផង ជាអ្នកកំចាត់បង់នូវភ័យ គឺសេចក្តីភ្ញាក់ផ្អើល និងសេចក្តីតក់ស្លត់ផង ជាអ្នកចាត់ចែងនូវការរក្សាការពារគ្រប់គ្រងប្រកប ដោយធម៌ផង បានអោយទានផង។
ព្រះបណ្ហិ
ជាតំណាងនៃអាយុវែង មិនអាចមានអ្នកណាមកផ្តាច់បង់ជីវិតក្នុងរវាងអាយុឡើយ។ កាលដែលព្រះមហាបុរសមានលក្ខណៈនេះ ព្រោះក្នុងកាលពីមុន ព្រះអង្គបានលះបង់នូវបាណាតិបាត (ការសំលាប់សត្វ) មានសេចក្តីខ្មាស់បាប មានចិត្តអាសូរ ករុណា តែងអនុគ្រោះសព្វសត្វដោយប្រយោជន៍។ ដោយសារបុព្វហេតុទាំងនេះ ទើបធ្វើអោយព្រះមហាបុរសមានលក្ខណៈទាំង៣ គឺ កែងព្រះបាទវែង១ ម្រាមព្រះហស្តនិងម្រាមព្រះបាទវែង១ មានកាយត្រង់ដូចជាកាយព្រហ្ម១។
ព្រះអង្គុលី
កាលដែលព្រះមហាបុរសមានលក្ខណៈនេះ ព្រោះក្នុងកាលពីមុន ព្រះអង្គបានលះបង់នូវបាណាតិបាត (ការសំលាប់សត្វ) មានសេចក្តីខ្មាស់បាប មានចិត្តអាសូរ ករុណា តែងអនុគ្រោះសព្វសត្វដោយប្រយោជន៍។ ដោយសារបុព្វហេតុទាំងនេះ ទើបធ្វើអោយព្រះមហាបុរសមានលក្ខណៈទាំង៣ គឺ កែងព្រះបាទវែង១ ម្រាមព្រះហស្តនិងម្រាមព្រះបាទវែង១ មានកាយត្រង់ដូចជាកាយព្រហ្ម១។
ផ្ទៃព្រះហស្តនិងផ្ទៃព្រះបាទ
នេះគឺជាផលដែលព្រះមហាបុរសក្នុងកាលមុនបានសង្រ្គោះដល់ពួកជនដោយសង្គហវត្ថុ ៤ប្រការ គឺ ទាន១ ពាក្យជាទីស្រឡាញ់១ ការប្រព្រឹត្តដែលជាប្រយោជន៍១ ការតាំងខ្លួនស្មើ គឺមិនប្រកាន់១។
ព្រះបាទអណ្តែតឡើងលើ
ក្នុងជាតិកាលពីមុន ព្រះមហាបុរសតែងពោលពាក្យប្រកបដោយប្រយោជន៍ ប្រកបដោយធម៌ បានពន្យល់ជនច្រើននាក់ តែងនាំមកនូវប្រយោជន៍ និងសេចក្តីសុខដល់សត្វទាំងឡាយ ជាអ្នកមិនកំណាញ់ បូជានូវធម្មទាន។ ព្រោះកុសលកម្មដែលព្រះអង្គបានធ្វើ សន្សំអោយធំទូលាយនោះ បានជាព្រះអង្គជាអ្នកបាននូវលក្ខណៈពីរយ៉ាងនេះ គឺ មាន ក ជើងដូចជាអណ្តែតឡើងខាងលើ១ និងមានចុងរោម ង ឡើងលើ១។ មានសន្លាក់ជើងប្រតិស្ឋានល្អ មានសាច់ឈាមប្រផូរ បិទបាំងដោយស្បែក មានជង្គង់ល្អ។
ព្រះជង្ឃា
ព្រះមហាបុរសអាស្រ័យនូវជាតិកាលពីមុន ជាអ្នកបានបង្ហាញនូវសិល្ប៍សាស្ត្រថោកទាប និងសិល្ប៍សាស្ត្រឧត្តមផង នូវវិជ្ជាច្រើនប្រការ មានវិជ្ចាស្តោះពស់ជាដើមផង នូវចរណៈ គឺ សីល៥ សីល៨ រឺ សីល១០ ឬបាតិមោក្ខសំវរសីលផង នូវការងារផង ដោយយកចិត្តទុកដាក់ ដោយតាំងចិត្តថា ធ្វើម្តេចហ្ន៎ ពួកជននេះបានចេះដឹងឆាប់ បានទទួលសេចក្តីប្រតិបត្តិឆាប់ កុំអោយលំបាកអស់កាលជាយូរអង្វែងឡើយ។​ ដោយបុព្វហេតុនោះ ដែលជាកម្មញុំាងសុខអោយចំរើន ទើបបាននូវស្មងដ៏ល្អ មានរបៀបរៀបរយល្អ។
ព្រះហស្តវែង
ក្នុងកាលពីមុន មហាបុរសបានពិចារណានូវការសង្គ្រោះមហាជន តែងស្គាល់ស្មើ (គឺស្គាល់ថាអ្នកនេះមានគុណធម៌ស្មើនឹងអ្នកនោះ ហើយក៏ទទួលរាក់ទាក់តាមវិធីដែលត្រូវទទួល) ស្គាល់ដោយខ្លួនឯង(គឺ ស្គាល់ដោយមិនចាំបាច់អ្នកឯទៀតមកពន្យល់ឡើយ) ស្គាល់បុរស(គឺ ស្គាល់ថាបុរសនេះជាន់ខ្ពស់ ជាន់កណ្តាល ឬ ជាន់ទាប) ស្គាល់គុណវិសេសរបស់បុរស ថាបុរសបែបណាគួរទទួលគ្រឿងសក្ការៈបែបណា។ ព្រោះកម្មនោះ​ មហាបុរសក៏មានមហាបុរិសលក្ខណៈទាំងពីរនេះ គឺ មានបរិមណ្ឌលនៃកាយដូចជាបរិមណ្ឌលនៃដើមជ្រៃ១ កាលបើឈរ មិនបាច់ឱនខ្លួនចុះ ក៏អាចស្ទាបពាល់ជង្គង់ដោយដៃទាំងពីរបាន១។
ព្រះអង្គាវយវៈ
ក្នុងកាលមុន ព្រះមហាបុរសបានរាប់អាននូវញាតិមិត្ត សំឡាញ់ស្និទ្ធស្នាល ដែលព្រាត់ប្រាស់និរាសបាត់មុខយូរហើយផង ជាអ្នករាប់អានមាតាព្រមទាំងកូនផង រាប់អានកូនព្រមទាំងមាតាផង ជាដើម ហើយក៏ត្រេកអរក្រៃលែង ព្រោះបានធ្វើគេអោយព្រមព្រៀងគ្នាផង។ ព្រោះកម្មនោះ មហាបុរសក៏បាននូវលក្ខណៈនេះ គឺ ជាអ្នកមានអង្គាវយវៈ ដែលត្រូវលាក់អោយកំបាំងដោយសំពត់ ឋិតនៅក្នុងស្រោម។
ព្រះឆវីវណ្ណ
ក្នុងកាលមុនព្រះមហាបុរសជាអ្នកមិនមានសេចក្តីក្រោធ មិនច្រើនដោយសេចក្តីចង្អៀតចង្អល់ចិត្ត សូម្បីជនច្រើនអ្នកនាំគ្នាស្តីថាអោយ ក៏មិនឈឺចិត្ត មិនក្រោធ មិនចងកំហឹងទុក មិនដម្កល់ទុក នូវសេចក្តីក្រោធ ទាំងមិនបានធ្វើនូវការប្រទូស្ត នឹងសេចក្តីតូចចិត្តអោយប្រាកដឡើង ដោយកាយវិការ ឬ វចីវិការឡើយ។ ព្រះអង្គបានធ្វើទាននូវកំរាល និងសំពត់ដណ្តប់ដែលមានសាច់មដ្ឋ ល្អិតទន់ល្មៃ មានពណ៌ស្រស់។ ព្រោះកម្មនោះ មហាបុរសក៏បាននូវលក្ខណៈនេះ គឺជាអ្នកមានពណ៌សំបុរស្បែកលឿងភ្លឺបំព្រងដូចជាសំបុរនៃមាស និងស្បែកជិតស្និទ្ធល្អដូចមាស។
ព្រះឆវី
ក្នុងកាលមុនព្រះអង្គបានចូលទៅរកបព្វជិត ហើយសាកសួរនូវប្រស្នា (ដូចជា បពិត្រលោកដ៏ចំរើន អំពើដូចម្តេចជាកុសល អំពើដូចម្តេចជាអកុសល អំពើដូចម្តេចដែលប្រកបដោយទោស អំពើដូចម្តេចដែលមិនប្រកបដោយទោស អំពើដូចម្តេចគួរសេព អំពើដូចម្តេចមិនគួរសេព អំពើដូចម្តេចដែលខ្ញុំធ្វើហើយប្រព្រឹត្តទៅ ដើម្បីមិនជាប្រយោជន៍ ដើម្បីទុក្ខអស់កាលយូរអង្វែង មួយទៀត អំពើដូចម្តេចដែលខ្ញុំធ្វើហើយប្រព្រឹត្តទៅ ដើម្បីប្រយោជន៍ ដើម្បីសេចក្តីសុខអស់កាលយូរអង្វែង) បានស្តាប់ដោយគោរព ធ្វើនូវសេចក្តីអោយតាំងនៅខាងក្នុង ហើយចំណាំនូវពាក្យ ដែលប្រកបដោយប្រយោជន៍ តែមួយយ៉ាង។ ដោយកម្មនេះឯង ព្រះអង្គក៏បាននូវសម្បុរដ៏ល្អ និងស្បែកក៏ល្អិតផូរផង់រលីងស្រិល។
ព្រះលោមា
កាលព្រះមហាបុរសអាស្រ័យនូវជាតិពីមុន ជាអ្នកលះបង់់នូវមុសាវាទ វៀរស្រឡះហើយចាកមុសាវាទ ជាអ្នកនិយាយតែពាក្យពិត ជាអ្នកទៀងត្រង់ និយាយពាក្យគួរអោយគេជឿ ជាអ្នកមិនពោលបំភ្លាត់សត្វលោកឡើយ។ លុះមកកាន់អត្តភាពថ្មីនេះ ព្រះអង្គក៏បាននូវលក្ខណៈទាំងពីរនេះ គឺ ជាអ្នកមានរោមក្នុងរណ្តៅ១ៗតែ១សសៃៗ១ មានរោមត្រង់ប្រជុំចិញ្ចើមដុះត្រង់ ចន្លោះចិញ្ចើមមានពណ៌ ស ក្បុសទន់ល្វន់ដូចជាសំឡី១។
ចុងព្រះលោមា
ក្នុងជាតិកាលពីមុន ព្រះមហាបុរសតែងពោលពាក្យប្រកបដោយប្រយោជន៍ ប្រកបដោយធម៌ បានពន្យល់ជនច្រើននាក់ តែងនាំមកនូវប្រយោជន៍ និងសេចក្តីសុខដល់សត្វទាំងឡាយ ជាអ្នកមិនកំណាញ់ បូជានូវធម្មទាន។ ព្រោះកុសលកម្មដែលព្រះអង្គបានធ្វើ សន្សំអោយធំទូលាយនោះ បានជាព្រះអង្គជាអ្នកបាននូវលក្ខណៈពីរយ៉ាងនេះ គឺ មាន ក ជើងដូចជាអណ្តែតឡើងខាងលើ១ និងមានចុងរោម ង ឡើងលើ១។ មានសន្លាក់ជើងប្រតិស្ឋានល្អ មានសាច់ឈាមប្រផូរ បិទបាំងដោយស្បែក មានជង្គង់ល្អ។
កាយ
កាលដែលព្រះមហាបុរសមានលក្ខណៈនេះ ព្រោះក្នុងកាលពីមុន ព្រះអង្គបានលះបង់នូវបាណាតិបាត (ការសំលាប់សត្វ) មានសេចក្តីខ្មាស់បាប មានចិត្តអាសូរ ករុណា តែងអនុគ្រោះសព្វសត្វដោយប្រយោជន៍។ ដោយសារបុព្វហេតុទាំងនេះ ទើបធ្វើអោយព្រះមហាបុរសមានលក្ខណៈទាំង៣ គឺ កែងព្រះបាទវែង១ ម្រាមព្រះហស្តនិងម្រាមព្រះបាទវែង១ មានកាយត្រង់ដូចជាកាយព្រហ្ម១។
ចង្អួរនៃព្រះបិដ្ឋិប្រទេស
ក្នុងជាតិកាលពីមុន ព្រះមហាបុរស ជាអ្នកប្រាថ្នានូវសេចក្តីចំរើន ប្រាថ្នានូវប្រយោជន៍ ប្រាថ្នានូវសេចក្តីសុខ ប្រាថ្នានូវសេចក្តីក្សេមក្សាន្តចាកយោគៈ ដល់ពួកជនច្រើនថា ធ្វើដូចម្តេច កុំអោយជនទាំងឡាយ សាបសូន្យចាកសទ្ធា សីលៈ ចាគៈ សុតៈ បញ្ញា និងលោកិយធម៌ និងគុណគឺសេចក្តីល្អច្រើនប្រការ និងទ្រព្យធញ្ញាហារស្រែចំការ កូនប្រពន្ធជាដើម។ ព្រោះកម្មនោះ ព្រះមហាបុរសគឺជាអ្នកមានមហាបុរិសលក្ខណៈទាំង៣ប្រការនេះ គឺ មានចំណែកកន្លះកាយខាងលើ ស្រដៀងនឹងចំណែកកន្លះកាយនៃរាជសីហ៍១ មានខ្នងពេញស្មើ ឥតមានចង្អួរផតខូងត្រង់កណ្តាល១ មាន ក មូលសម១។
ព្រះកាយ
ក្នុងកាលពីមុន មហាបុរសបានពិចារណានូវការសង្គ្រោះមហាជន តែងស្គាល់ស្មើ (គឺស្គាល់ថាអ្នកនេះមានគុណធម៌ស្មើនឹងអ្នកនោះ ហើយក៏ទទួលរាក់ទាក់តាមវិធីដែលត្រូវទទួល) ស្គាល់ដោយខ្លួនឯង(គឺ ស្គាល់ដោយមិនចាំបាច់អ្នកឯទៀតមកពន្យល់ឡើយ) ស្គាល់បុរស(គឺ ស្គាល់ថាបុរសនេះជាន់ខ្ពស់ ជាន់កណ្តាល ឬ ជាន់ទាប) ស្គាល់គុណវិសេសរបស់បុរស ថាបុរសបែបណាគួរទទួលគ្រឿងសក្ការៈបែបណា។ ព្រោះកម្មនោះ​ មហាបុរសក៏មានមហាបុរិសលក្ខណៈទាំងពីរនេះ គឺ មានបរិមណ្ឌលនៃកាយដូចជាបរិមណ្ឌលនៃដើមជ្រៃ១ កាលបើឈរ មិនបាច់ឱនខ្លួនចុះ ក៏អាចស្ទាបពាល់ជង្គង់ដោយដៃទាំងពីរបាន១។
ព្រះសុរង
ក្នុងជាតិកាលពីមុន ព្រះមហាបុរស ជាអ្នកប្រាថ្នានូវសេចក្តីចំរើន ប្រាថ្នានូវប្រយោជន៍ ប្រាថ្នានូវសេចក្តីសុខ ប្រាថ្នានូវសេចក្តីក្សេមក្សាន្តចាកយោគៈ ដល់ពួកជនច្រើនថា ធ្វើដូចម្តេច កុំអោយជនទាំងឡាយ សាបសូន្យចាកសទ្ធា សីលៈ ចាគៈ សុតៈ បញ្ញា និងលោកិយធម៌ និងគុណគឺសេចក្តីល្អច្រើនប្រការ និងទ្រព្យធញ្ញាហារស្រែចំការ កូនប្រពន្ធជាដើម។ ព្រោះកម្មនោះ ព្រះមហាបុរសគឺជាអ្នកមានមហាបុរិសលក្ខណៈទាំង៣ប្រការនេះ គឺ មានចំណែកកន្លះកាយខាងលើ ស្រដៀងនឹងចំណែកកន្លះកាយនៃរាជសីហ៍១ មានខ្នងពេញស្មើ ឥតមានចង្អួរផតខូងត្រង់កណ្តាល១ មាន ក មូលសម១។
ព្រះប្រសាទ
កាលព្រះមហាបុរសអាស្រ័យនូវជាតិពីមុន ជាអ្នកមិនបៀតបៀនសត្វទាំងឡាយដោយដៃ ឬដុំដី ឬក៏ដំបង គ្រឿងសាស្ត្រាវុធឡើយ។ ព្រោះហេតុនោះ​ ទើបព្រះអង្គបាននូវលក្ខណៈនេះ គឺ ជាអ្នកមានប្រសាទដ៏លើសលែង សំរាប់ទទួលរសអាហារ។ ឯប្រសាទនោះ មានចុង ង​ ឡើងលើ ប្រជុំស្រោបត្រង់ ក សំរាប់ទទួលរសអាហារ ជ្រួតជ្រាបសព្វសព៌ាង្គកាយ។
ព្រះហនុ
ក្នុងកាលពីមុន ព្រះអង្គជាអ្នកលះបង់នូវ សម្ផប្បលាបៈ(ពាក្យរោយរាយ ឥតប្រយោជន៍) ជាអ្នកពោលតាមកាលគួរ ពោលតែពាក្យពិត ពោលពាក្យប្រកបដោយហេតុនិងផល​ប្រកបដោយប្រយោជន៍ ត្រូវតាមកាល។ ព្រោះកម្មនោះ ព្រះអង្គក៏បានជាអ្នកមានលក្ខណៈនេះ គឺមានព្រះហនុមានសណ្ឋានដូចជាចង្កានៃរាជសីហ៍​ ដែលជាសត្វប្រសើរជាងពួកសត្វជើង៤។
ព្រះទន្ត៤០
កាលព្រះមហាបុរសអាស្រ័យនូវជាតិកាលពីមុន ជាអ្នកលះបង់នូវវាចាស៊កសៀត ជាអ្នកឮពាក្យពីជនឯនេះ មិនទៅប្រាប់ជនឯណោះ ដើម្បីបំបែកជនទាំងពីរចំណែកនេះឡើយ ជាអ្នកផ្សះផ្សានូវជន ដែលបាក់បែកគ្នាហើយ ជាអ្នកទំនុកបំរុងនូវពួកជនដែលព្រមព្រៀងគ្នា ពេញចិត្តនឹងការព្រមព្រៀងគ្នា។ លុះមកកាន់អត្តភាពនេះ ព្រះអង្គក៏បាន ជាអ្នកមានព្រះទន្ត៤០គត់១ មានព្រះទន្តជិតស្និទ្ធល្អ១។
ព្រះទន្តស្មើ
ក្នុងជាតិកាលពីមុន ព្រះមហាបុរស បានលះបង់នូវមិច្ឆាជីវៈ (ការចិញ្ចឹមជីវិតខុស) ចិញ្ចឹមជីវិតដោយសម្មាជីវៈ ជាអ្នកបានវៀរចារការបញ្ឆោតបន្លំ ដោយជញ្ជីង ដោយមាស ដោយរង្វាល់ជាដើម។ ជាអ្នកវៀរចាកកិរិយាកាត់នូវអវយវៈ មានដៃជាដើម សម្លាប់ ចង ធ្វើមនុស្សអោយវង្វេងផ្លូវ ប្លន់ កំហែងយកទ្រព្យ។ ដោយបុព្វហេតុនេះ ព្រះអង្គក៏បានជាអ្នកមានព្រះទន្ត ស ស្អាត ជិតស្និទ្ធរាបស្មើល្អ១ មានចង្កូមទាំង៤ ស ស្អាត១។
របៀបនៃព្រះទន្ត
កាលព្រះមហាបុរសអាស្រ័យនូវជាតិកាលពីមុន ជាអ្នកលះបង់នូវវាចាស៊កសៀត ជាអ្នកឮពាក្យពីជនឯនេះ មិនទៅប្រាប់ជនឯណោះ ដើម្បីបំបែកជនទាំងពីរចំណែកនេះឡើយ ជាអ្នកផ្សះផ្សានូវជន ដែលបាក់បែកគ្នាហើយ ជាអ្នកទំនុកបំរុងនូវពួកជនដែលព្រមព្រៀងគ្នា ពេញចិត្តនឹងការព្រមព្រៀងគ្នា។ លុះមកកាន់អត្តភាពនេះ ព្រះអង្គក៏បាន ជាអ្នកមានព្រះទន្ត៤០គត់១ មានព្រះទន្តជិតស្និទ្ធល្អ១។
ព្រះចង្កូម
ក្នុងជាតិកាលពីមុន ព្រះមហាបុរស បានលះបង់នូវមិច្ឆាជីវៈ (ការចិញ្ចឹមជីវិតខុស) ចិញ្ចឹមជីវិតដោយសម្មាជីវៈ ជាអ្នកបានវៀរចារការបញ្ឆោតបន្លំ ដោយជញ្ជីង ដោយមាស ដោយរង្វាល់ជាដើម។ ជាអ្នកវៀរចាកកិរិយាកាត់នូវអវយវៈ មានដៃជាដើម សម្លាប់ ចង ធ្វើមនុស្សអោយវង្វេងផ្លូវ ប្លន់ កំហែងយកទ្រព្យ។ ដោយបុព្វហេតុនេះ ព្រះអង្គក៏បានជាអ្នកមានព្រះទន្ត ស ស្អាត ជិតស្និទ្ធរាបស្មើល្អ១ មានចង្កូមទាំង៤ ស ស្អាត១។
ព្រះជីវ្ហា
កាលពីមុន ព្រះមហាបុរស ជាអ្នកបានលះបង់នូវផរុសវាចារ(វាចារអាក្រក់ ពាក្យជេរ) ជាអ្នកនិយាយតែពាក្យដែលឥតទោស ពាក្យដែលជាសុខដល់ត្រចៀកគេ គួរអោយស្រឡាញ់ គួរអោយតាំងទុក ក្នុងហរទ័យ ជាសំដីអ្នកក្រុង ទាំងជាទីស្រឡាញ់ពេញចិត្តនៃជនច្រើន។ លុះព្រះអង្គកាន់យកអត្តភាពថ្មីនេះ ក៏បាននូវមហាបុរិសលក្ខណៈទាំងពីរនេះ គឺ ជាអ្នកមានអណ្តាតវែង១ មានសូរស័ព្ទសំលេងក្រាងក្រអៅ ដូចសំលេងព្រហ្ម កាលបើបញ្ចេញវាចា លាន់ឭពិរោះដូចជាសំលងសត្វករវិក១។
សំឡេង
កាលពីមុន ព្រះមហាបុរស ជាអ្នកបានលះបង់នូវផរុសវាចារ(វាចារអាក្រក់ ពាក្យជេរ) ជាអ្នកនិយាយតែពាក្យដែលឥតទោស ពាក្យដែលជាសុខដល់ត្រចៀកគេ គួរអោយស្រឡាញ់ គួរអោយតាំងទុក ក្នុងហរទ័យ ជាសំដីអ្នកក្រុង ទាំងជាទីស្រឡាញ់ពេញចិត្តនៃជនច្រើន។ លុះព្រះអង្គកាន់យកអត្តភាពថ្មីនេះ ក៏បាននូវមហាបុរិសលក្ខណៈទាំងពីរនេះ គឺ ជាអ្នកមានអណ្តាតវែង១ មានសូរស័ព្ទសំលេងក្រាងក្រអៅ ដូចសំលេងព្រហ្ម កាលបើបញ្ចេញវាចា លាន់ឭពិរោះដូចជាសំលងសត្វករវិក១។
ព្រះនេត្រ
ក្នុងកាលមុន ព្រះមហាបុរសជាអ្នកមិនសំឡក់មើល ដោយទោសៈចិត្ត មិនមៀងមើលដោយចុងភ្នែក មិនលបសំឡក់គេដោយការស្អប់ ជាអ្នកមានចិត្តស្មោះត្រង់ រមិលមើលត្រង់ៗពេញភ្នែក ជាអ្នកសំលឹងមើលជនច្រើន ដោយចក្ខុគួរអោយស្រឡាញ់។ លុះព្រះអង្គមកកាន់អត្តភាពថ្មីនេះ ក៏បាននូវមហាបុរិសលក្ខណៈទាំងពីរនេះ គឺ ជាអ្នកមានព្រះនេត្រខៀវ ត្រង់កន្លែងដែលគួរខៀវ គួរអោយរមិលមើល ដោយចិត្តរាប់អាន១ មានកែវភ្នែកស្រដៀងនឹងកែវភ្នែករបស់កូនគោ១។
ដួងព្រះនេត្រ
ក្នុងកាលមុន ព្រះមហាបុរសជាអ្នកមិនសំឡក់មើល ដោយទោសៈចិត្ត មិនមៀងមើលដោយចុងភ្នែក មិនលបសំឡក់គេដោយការស្អប់ ជាអ្នកមានចិត្តស្មោះត្រង់ រមិលមើលត្រង់ៗពេញភ្នែក ជាអ្នកសំលឹងមើលជនច្រើន ដោយចក្ខុគួរអោយស្រឡាញ់។ លុះព្រះអង្គមកកាន់អត្តភាពថ្មីនេះ ក៏បាននូវមហាបុរិសលក្ខណៈទាំងពីរនេះ គឺ ជាអ្នកមានព្រះនេត្រខៀវ ត្រង់កន្លែងដែលគួរខៀវ គួរអោយរមិលមើល ដោយចិត្តរាប់អាន១ មានកែវភ្នែកស្រដៀងនឹងកែវភ្នែករបស់កូនគោ១។
ព្រះឧណ្ណាលោម
កាលព្រះមហាបុរសអាស្រ័យនូវជាតិពីមុន ជាអ្នកលះបង់់នូវមុសាវាទ វៀរស្រឡះហើយចាកមុសាវាទ ជាអ្នកនិយាយតែពាក្យពិត ជាអ្នកទៀងត្រង់ និយាយពាក្យគួរអោយគេជឿ ជាអ្នកមិនពោលបំភ្លាត់សត្វលោកឡើយ។ លុះមកកាន់អត្តភាពថ្មីនេះ ព្រះអង្គក៏បាននូវលក្ខណៈទាំងពីរនេះ គឺ ជាអ្នកមានរោមក្នុងរណ្តៅ១ៗតែ១សសៃៗ១ មានរោមត្រង់ប្រជុំចិញ្ចើមដុះត្រង់ ចន្លោះចិញ្ចើមមានពណ៌ ស ក្បុសទន់ល្វន់ដូចជាសំឡី១។
ព្រះសិរ្ស៍
ក្នុងកាលមុន ព្រះមហាបុរស ជាចម្បងរបស់ជនច្រើន ក្នុងកុសលធម៌ទាំងឡាយ ជាប្រធានរបស់ជនច្រើន ក្នុងកាយសុចរិត វចីសុចរិត មនោសុចរិត ការបរិច្ចាកទាន សមាទានសីល កិរិយារក្សាឧបោសថ វត្តដែលត្រូវធ្វើចំពោះមាតាបិតា ចំពោះសមណៈ ព្រាហ្មណ៍ ជនដែលជាច្បងក្នុងត្រកូល និងក្នុងពួកកុសលធម៌ដ៏ក្រៃលែងឯទៀតៗ។ ដោយកម្មនោះ ព្រះអង្គក៏បានជាអ្នកមានសីសៈដូចជាប្រដាប់ដោយក្បាំងស្រេច រុងរឿងដូចព្រះមហាក្សត្រយ៍ដែលទ្រង់នូវក្បាំងព្រះភ័ក្រ្ត។
បុណ្យណូអែល
right|thumb|150px|បុណ្យខួប នៃប្រសូតិ [[ព្រះយេស៊ូ។]]
បុណ្យណូអែល (នៅភាសាអង់គ្លេស បុណ្យ គ្រិស្តម៉ាស)​ ជាបុណ្យ ទិវាប្រសូតិ​ របស់ព្រះយេស៊ូគ្រិស។ គ្រឹស្តសាសនិក ជននៅទូទាំងពិភពលោកតែងតែ ប្រារព្ធពិធីបុណ្យនេះ ជារៀងរាល់ឆ្នាំ នៅថ្ងៃទី ២៥ ខែធ្នូ ដែលជាខួបកំណើតរបស់ ព្រះយ៉េស៊ូគ្រឹស្ត។ នៅទីក្រុងប៊ែតឡេហ៊ែម (ប៉ាឡេស្ទីន) ដែលជាទីកន្លែងបង្កើតគម្ពីគ្រឹស្តសាសនា នៃកំនើតព្រះយ៉េស៊ូ គ្រឹស្ត។
អ្វីទៅគ្រិស្តម៉ាស ?
នៅស្រុកបារាំង គេហៅថា ណូអែល ដាណឺម៉ាក ហៅថា ជូល អ៊ីតាលី ហៅថា ណាតាលេ អេស្ប៉ាញ ហៅថា ណាវីដាដ រុស្ស៊ី ហៅថា Roschdevtvo Kristovo ។ល។ ដែលមានន័យ ប្រហាក់ប្រហែលគ្នាថា ថៃ្ងកំណើត យេស៊ូគ្រិស្ត។ តាមលំដាប់ថ្នាក់សំខាន់ នៃពិធីសូត្រមន្ត របស់សាសនាគ្រិស្ត គ្រិស្តម៉ាស មានសារសំខាន់ ទី ៤ បន្ទាប់ពីបុណ្យ អ៊ីស្ទ័រ ឬ ប៉ាក ដែលជាបុណ្យរំកថៃ្ង ព្រះយេស៊ូគ្រិស្ត រស់ឡើងវិញ បុណ្យផិនធិខស្ត ប៉ង់តឺកូត ឬ ថៃ្ងនក្ខត្តឫក្ស គម្រប់ ៥០ថៃ្ង ដែលជាថៃ្ងព្រះមេត្រីចិត្ត យាងចុះមកប្រទាន ឥទ្ធិឫទ្ធិ ដល់សាវ័កព្រះយ៉េស៊ូ គ្រឹស្ត ឲ្យអាចនិយាយបាន ច្រើនភាសា ដើម្បីសម្រួលដល់ ការផ្សព្វផ្សាយសាសនា នៅក្នុងលោកនេះ និងបុណ្យមួយទៀត គឺ អេពីហ្វានី La fete des Rois ជាថៃ្ងសម្ភោធ ព្រះយេស៊ូ ត្រូវនឹងថៃ្ងទី ៦ ខែមករា ។ នេះបើតាមកំណត់ នានា ខាងសាសនាគ្រិស្ត ដែល្តសូមអនុញ្ញាត លើកយកមកជម្រាប ដោយពិតទៅ ថៃ្ងកំណើត ឬ ទិវាប្រសូតិ ព្រះយេស៊ូ ពុំមាននរណាដឹង ពិតប្រាកដថា ជាថៃ្ងណាមែនទែន នោះឡើយ។ was heißt das?
ប្រវត្តិ
បុណ្យគ្រិស្តម៉ាស ឬណូអែល ចាប់ផ្តើមប្រារព្ធធ្វើ ប្រមាណជា ២០០ឆ្នាំ ក្រោយ គ្រិស្តសករាជ។ កាលពីឆ្នាំ ២២១ ប្រវត្តវិទូសម័យ ក្រុងរ៉ូម ឈ្មោះ Sextus Julius Africanus បានកំណត់ក្នុងសៀវភៅ ប្រវតិ្តពិភពលោក របស់គាត់ យកថៃ្ង ២៥ ធ្នូ ជាថៃ្ងបុណ្យគ្រិស្តម៉ាស។ ដាយគ្រិស្តម៉ាស នៅជាប់នឹងបុណ្យ រដូវរងា ដែលជាឱកាស សប្បាយរីករាយ របស់ជនជាតិជាច្រើន ក្នុងតំបន់ត្រជាក់ ចំហៀងខាងជើង នៃពិភពលោក បុណ្យនេះក៏ចេះតែកើន ប្រជាប្រិយភាព ខ្លាំងឡើង ចាប់ពីសតវត្សរ៍ ទី ៤ រៀងមក ក្នុងអាណាចក្ររ៉ូមុំាង។
យោងតាមសព្វវចនាធិប្បាយ Britannica និង ឯកសារដទៃទៀត បុណ្យគ្រិស្តម៉ាស បានត្រូវរៀបចំ ឲ្យមានបែបបទត្រឹមត្រូវ តាមពិធីសាសនា កាលពី យុគកណ្តាល ហើយ ទម្លាប់ចែកចាយ អំណោយ ឬហ្គិហ្វត៍ ឬ កាដូ នោះ ក៏កើតមានចាប់ពី សតវត្សរ៍ ទី ១៥ មក។ នៅប្រទេស អង់គេ្លស ក្រោយមានការប្តូរ ទៅកាន់និកាយ ប្រូតិស្តង់ ក៏មានការហាម មិនឲ្យធ្វើបុណ្យ គ្រិស្តម៉ាស នៅអង់គេ្លស រួមទាំង ស្កត់ឡែនដ៍ ឬ Ecosse និង ក្នុងចំណោមនិគមជន អង់គេ្លស នៅទ្វីបអាមេរិកផងដែរ កាលពីឆ្នាំ ១៦៤៧ ។ ទាល់តែ ចូលដល់ពាក់កណ្តាល សតវត្សរ៍ទី ១៩ ហើយ ទើបបុណ្យ គ្រិស្តម៉ាស បានទទួលប្រជាប្រិយភាព ឡើងវិញ ដោយបានក្លាយជាបុណ្យ ដែលមិនសូវទាក់ទង នឹងខាង សាសនា ដូចមុនទៀត តែជាបុណ្យរីករាយ ប្តូរអំណោយគ្នា ទៅវិញទៅមក ហើយស៊ីផឹកសប្បាយ ជួបជុំញាតិមិត្ត ទៅវិញ។
ប័ណ្ណជូនសព្វសាធុការពរ ក្នុងឱកាសបុណ្យ គ្រិស្តម៉ាស និងចូលឆ្នាំថ្មី ដំបូងបង្អស់ បានកើតមានប្រមាណជា ១៦០ ឆ្នាំមុននេះ ហើយគំនិតស្តីពី សាន្តាខ្លស Santa Claus ឬ Pere Noe ដែលសើច ហូ ហូ ហូ ជិះគាវទឹកកក អូសដោយសត្វរមាំង នាំកាដូ ចុះតាមបំពង់ផែ្សង ទៅចែកឲ្យ កេ្មងៗ ដែលប្រព្រឹត្តល្អនោះ ក៏ចាប់ផ្តើមទទួល ប្រជាប្រិយភាព ពីសតវត្សរ៍ ទី ១៩ នៅក្រុងញូវយ៉ក ។ បុណ្យគ្រិស្តម៉ាស នៅ ស,រ,អ, បានត្រូវប្រកាស ជាបុណ្យជាតិ នៅឆ្នាំ ១៨៧០ គឺ​៥ ឆ្នាំ ក្រោយសង្រ្គាមស៊ីវិល រវាង រដ្ឋខាងជើង និងខាងត្បូង។
នៅសតវត្សរ៍ទី១ នៃ គ្រិស្តស័ករាជ ជំនឿក្រៅសាសនា ទាំងអស់នេះ ក៏ត្រូវសាសនាគ្រិស្ត គ្របដណ្តប់ ព្រោះ សាសនា របស់ ជីស័ស ខ្រៃស្ត៍ ពេលនោះ បានចាប់ផ្តើម រីករាលដាល គ្របដណ្តប់ អាណាចក្ររ៉ូមុំាង ។ ក៏ប៉ុនែ្ត ថៃ្ងកំណើត ឬ ទិវាប្រសូតិ ពិតប្រាកដ របស់ យេស៊ូ គ្រិស្ត ពុំមាននរណា ដឹងច្បាស់ថា ជាថៃ្ងណា ឆ្នាំណា ពិតប្រាកដ ឡើយ ដោយគ្មាន បញ្ជាក់ឲ្យដឹង ក្នុងគម្ពីរប៊ីប្ល៍។ដោយសារក្រុងរ៉ូម បានប្រារព្ធ ថៃ្ងកំណើត របស់ មីត្រា ទេវៈនៃពន្លឺ នៅថៃ្ងទី ២៥ ធ្នូ ជាទូទៅ ទើបគេគិតថា គ្រិស្តសាសនិក នៅរ៉ូម ក៏បាននាំគ្នា សន្មតយក ថៃ្ងនោះ ជាថៃ្ងកំណើត របស់ យេស៊ូគ្រិស្ត នោះផងដែរ។នៅសតវត្សរ៍ទី៤ សមេ្តចប៉ាប ក្រុងរ៉ូម ក៏បានប្រកាស ជាផ្លូវការថា ថៃ្ង ២៥ ធ្នូ គឺជាទិវាប្រសូតិ របស់ ព្រះគ្រិស្ត។
និយាយពីបុណ្យគ្រិស្តម៉ាស ចាំបាច់ត្រូវស្គាល់ Santa Claus ឬ Pere Noel ដែលគេតែង ពណ៌‌នាថា ជាបុរសចាស់ ពុកមាត់ពុកចង្កា សស្រមូម ដុះពោះស្ពីង ស្លៀកពាក់ ខោអាវពណ៌‌ក្រហម ថែបស ជាមនុស្សចិត្តល្អ ដែលមានផ្ទះ នៅឯ ប៉ូល ឬ អក្ខោសាន ខាងជើង ដែលគ្របដណ្តប់ ទៅដោយទឹកក។ ជនជាតិហូល្លង់ដ៍ មានទំនៀមស្គាល់ សន្តបុគ្គល ឈ្មោះ Saint Nicolas ឬ Sinterklaas ដែលតែងតែចែកស្ករគ្រាប់ និង អំណោយផេ្សងៗ ឲ្យកូនកេ្មង នៅថៃ្ងបុណ្យ ។ លុះពួក ហុល្លងដ៍ អន្តោប្រវេសន៍ ទៅនៅអាមេរិក គេក៏បាន នាំយក ជំនឿនោះទៅជាមួយផង ហើយនៅសតវត្សទី ១៩ អាមេរិក ក៏បានប្តូរឈ្មោះ គាត់ជា santa claus ឬ Saint Nicolas។ នៅរៀងរាល់យប់ទី ២៤ រំលងអធ្រាត្រចូល ២៥ សាន្តាខ្លស នឹងជិះ គាវទឹកកក ដឹកកាដូ យកទៅចែកឲ្យកូនកេ្មង ដែលប្រព្រឹត្តល្អ មិនខ្ជិលច្រអូស ហើយដែលបានសរសេរ សំបុត្រ សូមអំណោយពីគាត់។ គេនិយាយប្រាប់ កូនកេ្មងតូចៗថា សាន្តា ចុះតាមបំពង់ផែ្សង យកកាដូ ទៅដាក់នៅក្រោម ដើមស្រល់ ដែលគ្រួសារនីមួយៗ តុបតែងដោយអំពូលភ្លើង ខែ្សបូ និង ផ្កាយក្រដាសពណ៌‌ រួចហើយ សាន្តា ក៏នឹងទទួលទាននំ និងទឹកដោះ ដែលគេតែងដាក់ថ្វាយគាត់ នៅលើតុ ។ ក្រៅពីថៃ្ងបុណ្យនេះ សាន្តាខ្លស នឹងនៅផ្ទះ ជាមួយភរិយា ហើយផលិត គឿ្រងលេងផេ្សងៗ ដោយមានពួក ទេវតាតូចៗ ជួយគាត់ ដើម្បី ទុកសម្រាប់ចែក ឲ្យកូនកេ្មង នៅឆ្នាំក្រោយទៀត។ មាននិទានសៀវភៅ កំណាព្យល្ខោន និងភាពយន្តជាច្រើន រៀបរាប់ពីបុណ្យ គ្រិស្តម៉ាស ដែលថ្វីបើជាបុណ្យខាង សាសនាគ្រិស្ត ព្រោះជាទិវាប្រសូតិ របស់ព្រះយេស៊ូ តែក៏បានក្លាយទៅជាបុណ្យ នៃទឹកចិត្តសប្បុរសបុណ្យ នៃការចែកចាយអំណោយ។
នៅថ្ងៃបុណ្យណូអែល អ្នកណាដែលមិនទិញអ្វីចែកគ្នា គេតែងប្រដូចទៅនឹង សេដ្ឋីកំណាញ់ស្វិត ឈ្មោះ ស្រ្គូច ក្នុងនិទានរបស់ឆាល្ស៍ ឌិកខឹនស៍ ដែលកំណាញ់ មហាកំណាញ់ ទាល់តែត្រូវ ខ្មោចលង ស្ទើរស្លាប់ស្ទើររស់។ សម័យមុន អំណោយបុណ្យគ្រិស្តម៉ាស ច្រើនជា ប្រដាប់ កេ្មងលេង គឿ្រងឧបករណ៍អគ្គិសនី វិទ្យុ ទូរទស្សន៍ ស្លៀកពាក់ គឿ្រងឧបករណ៍តន្រ្តី និងកីឡា ។ល។ សព្វថៃ្ងឲ្យ ហ្គិហ្វត៍ខារ៍ត ជាកាដូ កេ្មងៗពេញចិត្ត ព្រោះ អាចទៅសែ្វងរក ទិញរបស់ ដែលពួកគេពេញចិត្ត មែនទែន បានដោយខ្លួនឯង ។ យោងតាមតួលេខ របស់ សហព័ន្ធ ក្រុមហ៊ុនលក់រាយជាតិ នៅឆ្នាំ ២០០៦ គេនឹងលក់ ហ្គិហ្វត៍ខារ៍ត បានទាំងអស់២៤៨០០លានដុល្លារ ច្រើនជាង ឆ្នាំទៅមិញ ៦ ពាន់លានដុល្លារ។
ឯកសារយោង
{{Link FA|hr}ព្រះយេស៊ូគ្រីស្ទ មិនមែនព្រះយ៉េស៊ូគ្រីស្តទេ}
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:គ្រិស្តសាសនា
ពិធីរាជាភិសេក
រូបភាពតូច| [[ភូមិពលអតុល្យតេជ| ព្រះបាទសម្ដេចព្រះបរមិន្ទ្រមហាភូមិពលអតុល្យតេជ និង ព្រះសែងខន្ធជ័យស្រី ព្រះរាជពិធីរាជាភិសេក .]] ព្រះរាជពិធីរាជាភិសេក(Coronation, พระราชพิธีบรมราชาภิเษก) គឺ​ជាការ​ឡើង​សោយ​រាជ្យ​សម្បត្តិ​របស់ ​ព្រះមហាក្សត្រ​ខ្មែរ តាម​ប្រវត្តិ​ឯកសារ បាន​ឲ្យ​ឈ្មោះ​ថា ពិធី​រាជាភិសេក ឬ ពិធីអភិសេកស្ដេច។ ព្រះ​រាជ​ពិធី​ជា​កេរមរតក​វប្បធម៌​របស់ ​ព្រះមហាក្សត្រ​ខ្មែរបែប​នេះ បន្ត​ធ្វើ​ចាប់​តាំង​ពី​សម័យ ​ព្រហ្មញ្ញសាសនា ​រហូត​​ក្រោយ សម័យ​អង្គរ ទោះ​បី​ជា​ព្រះមហាក្សត្រ​ខ្មែរ​ជ្រើសរើស​យក ព្រះពុទ្ធសាសនា ជា​សាសនា​របស់​រដ្ឋ​ក៏ដោយ។ ពិធី​អភិសេក ឬ​ រាជាភិសេក​របស់​ព្រះមហាក្សត្រ​ខ្មែរ​នេះ ត្រូវ​បាន​ សង្គម​ខ្មែរ​បុរាណ ចាត់​ទុក​ថា​ជា​ព្រះ​ពិធី​សម្រាប់​អង្គ​ដឹក​នាំ​កំពូល​នៃ ព្រះ​មហាក្សត្រ ឬ​ នគរ​កម្ពុជា​ធិបតេយ្យ​នៅ​រាល់​ការ​ឡើង​សោយ​រាជ្យ​សម្បត្តិ​ដំបូង។
រូបភាពតូច|[[ព្រហ្មញ្ញ សាសនា|ព្រះរាជពិធីរាជាភិសេក ព្រះមហាក្សត្រឡាវ.]] រូបភាពតូច|ព្រះរាជពិធីរាជាភិសេក [[គ្រិស្តសាសនា .]]
មើលផងដែរ
Coronation พิธีราชาภิเษก 加冕 முடிசூட்டுதல்
ធម៌ផ្សាយមេត្តា
ធម៌ផ្សាយមេត្តា
សូមឲ្យជាសត្វមិនមានពៀរនឹងគ្នា សូមឲ្យមានតែសេចក្តីសុខជានិច្ច ពួកសត្វទាំងអស់ សូមកុំមានពៀរនឹងគ្នា សូមឲ្យបានតែសេចក្តីសុខ ឲ្យប្រាសចាកទុក្ខ កុំព្យាបាទគ្នា កុំមានសេចក្តីព្រួយចំបែង សូមឲ្យមានអាយុវែង កុំឲ្យមានរោគ សូមឲ្យបានសម្រេច ដោយសម្បត្តិទាំងឡាយ សូមរក្សានូវខ្លួនឲ្យជាសុខរៀងទៅ ។
សត្វទាំងឡាយទាំងពួង ដែលកំពុងដល់នូវសេចក្តីទុក្ខ សូមឲ្យជាសត្វបាត់សេចក្តីទុក្ខទៅ ដែលកំពុងដល់នូវភ័យ សូមឲ្យជាសត្វបាត់ភ័យទៅ ដែលកំពុងដល់ នូវសេចក្តីសោក សូមឲ្យជាសត្វ បាត់សេចក្តីសោកទៅហោង ។
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ព្រះពុទ្ធសាសនា
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ធម៌វន្ទនា​ជីវិត​គឺ​ជា​វត្ថុ​បំណង​ដ៏​សំខាន់​បំផុត​សម្រាប់​សត្វ​លោក​គ្រប់ៗរូប ទោះ​ជាសត្វ​នោះ​កើត​មក​មាន​លក្ខណៈ​​ល្អ​ក្ដី អាក្រក់​ក្ដី ពាល​ក្ដី បណ្ឌិត​ក្ដី ក្មេង​ក្ដី ចាស់​ក្ដី ជា​អ្នក​ស្ដុកស្ដម្ភ​ក្ដី កំសត់​ទុគ៌ត ជា​អ្នក​មាន​អវយវៈ​គ្រប់​គ្រាន់​ក្ដី ឬ​ក៏​ដល់​នូវ​សភាព​ជា​អ្នក​ពិការ​យ៉ាង​ណា​ក្ដី​ក៏​នៅ​តែ​ត្រូវ​ការ​ជីវិត ព្រោះ​ជីវិត​គឺ​ជា​វត្ថុ​ដ៏​សំខាន់​មាន​តែ​មួយ​គត់​សម្រាប់​សត្វ​លោក​គ្រប់​ៗ​រូប។ សត្វ​លោក​គ្រប់​ៗ​រូប គេ​ស្រលាញ់​ជីវិត​របស់​គេ​ណាស់ គ្មាន​អ្នក​ណា​ចង់​ស្លាប់​ទេ គេ​សុខ​ចិត្ត​លះបង់​ទ្រព្យ​សម្បត្តិ​ដើម្បី​ការពារ​អវយវៈ គេ​លះ​បង់​អវយវៈ​ដើម្បី​កា​រ​ពារ​​ជីវិត នៅ​ពេល​ដែល​ការពារ​ជីវិត​មិន​បាន គេ​សែន​សោកស្ដាយ​និង​តក់ស្លុត​យ៉ាង​ខ្លាំង​ក្រៃ​លែង ដូច្នេះ​​ជីវិត​ជា​របស់​ប្រសើរ​កាត់​ថ្លៃ​ពុំបាន គ្មាន​ទីផ្សារ​ដាក់​លក់​ទេ មហាសេដ្ឋី មហាមូលធន ក៏​មិនអាច​យក​ប្រាក់​ទិញ​បាន​ដែរ បើ​អាច​ទិញ​បាន​គេ​មិន​ព្រម​ស្លាប់​ងាយៗ​នោះ​ទេ។
អ្នក​ដែល​ត្រូវ​គេ​សម្លាប់ រមែង​ព្រាត់​ប្រាស់​ចោល​របស់​ជា​ទីស្រលាញ់ ជាទី​គាប់​ចិត្ត ស្លាប់​ទៅ ទាំង​សេចក្ដី​ភិតភ័យ​តក់​ស្លុត ចំណែក​ញាតិ​មិត្ត បងប្អូន​សាច់សាលោហិត​ជិតស្និទ្ធ​របស់​គេ ជ្រួលច្របល់ យំយែក​ទួញសោក​បោកប្រាណ ព្រោះ​ហេតុ​តែ​បុគ្គល​ជា​ទីស្រលាញ់ ត្រូវ​បាត់​បង់​ជីវិត​ដោយ​សារ​ការ​សម្លាប់​នោះ ដូច្នេះយើង​មាន​ឈ្មោះ​ថា​ជា​មនុស្ស​ម្នាក់ ត្រូវ​តែ​មាន​ប្រាជ្ញា​ស្មារតី​ឧស្សាហ៍​ពិចារណា​ឲ្យ​បាន​ជារឿយៗ​ថា បើ​យើង​ស្រលាញ់​ជីវិត​របស់​យើង​យ៉ាង​ណា អ្នក​ដទៃ​គេ​ក៏​ស្រលាញ់​ជីវិត​របស់​គេ យ៉ាង​នោះ​ដែរ​បើ​យើង​ចង់រស់ នោះ​អ្នក​ដទៃ​គេ​ក៏​ចង់​រស់​ដូច​យើង​ដែរ កាល​បើ​យើង​ឧស្សាហ៍​ពិចារណា​យ៉ាង​នេះ​អោយ​បាន​រឿយៗ នោះ​យើង​មាន​សេចក្ដី​អនុគ្រោះ ឲ្យ​នូវ​អភ័យ​ដល់​សត្វ​ទាំងអស់​ក្នុង​លោក ដូច​ជា ព្រៃ​ធំ​តែង​ផ្ដល់ នូវ​ភាព​កក់ក្ដៅ​ដល់​ម្រឹគី​ម្រឹគា ដូច​ជា​អាកាសវាហា​ដ៏ធំទូលាយ​តែង​ផ្ដល់​នូវ​ការ​សប្បាយ​ដល់​បក្សី សត្វ​ ឬ​ដូច​ជា មហាសមុទ្រតែង​ផ្ដល់​ជម្រក​ដ៏សុខ​សាន្ត​ដល់​មច្ឆា​ទាំង​ឡាយ យើង​ត្រូវ​តែ​ជា​មនុស្ស​មាន​ចិត្ត​ទូលាយ​ដូច​ផែន​ដី ត្រូវ​ឧស្សាហ៍​ស្ដាប់​នូវ​ធម៌​របស់​សប្បុរស អប់រំចិត្ត​អោយ​បាន​ល្អ រហូត​ទាល់​តែ​ចិត្ត​យើង បាន​ជ្រក​ក្រោម​ម្លប់​ដ៏ត្រជាក់​នៃ​ព្រហ្មវិហារ​ធម៌​គឺ មេត្តា។
មង្គល៣៨ប្រការ
មង្គល គឺជាសេចក្តីសុខ សេចក្តីចម្រើន សិរីសួស្តីដែលបានមកពីការប្រព្រឹត្តប្រតិបត្តិរបស់អ្នកដែលត្រូវការសេចក្តីសុខចម្រើន។ មង្គលមិនមែនបានមកដោយការអុជធូបបួងសួង បន់ស្រន់សុំពីអាទិទេព ឬព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធឡើយ គឺបានមកពីអំពើល្អដែលខ្លួនបានធ្វើ។ ព្រះសម្មាសម្ពុទ្ធទ្រង់សំដែងអំពីមង្គលទាំងនោះដូចមានសេចក្តីខាងក្រោមនេះ៖
ធម៌ផ្សាយមេត្តា
ធម៌ផ្សាយមេត្តា
ការ​ដែល​យើងកំពុង​រស់​នៅ​សព្វ​ថ្ងៃ​នេះ ពុំ​មែន​ពឹងពាក់​ចំពោះ​តែ​ទ្រព្យ​សម្បត្តិ កិត្តិយស​ប៉ុណ្ណោះ​ទេ យើងពិត​ជា​ត្រូវ​ការ​ធម៌​មេត្តា​ការ​រាប់​អាន ការ​អោយ​អភ័យ​ពី​អ្នក​ដទៃ ជា​ចាំបាច់​ណាស់​ព្រោះ​ថា​បើ​អ្នក​ដទៃ​គ្រប់ៗ​រូប​ប្រាសចាក​ធម៌​មេត្តា ក្លាយ​ជា​មនុស្ស​ឃោរឃៅ​គ្មាន​ត្រាប្រណី​ហើយ នោះ​យើង​ក៏​មិន​អាច​រស់​នៅ​បាន​សុខ​ឡើយ សូម​ឲ្យ​មនុស្ស​គ្រប់ៗគ្នា​ចងចាំ​ថា ដែល​យើង​នៅ​រស់​ព្រោះ​អ្នក​ដទៃ​គេ​មិន​សម្លាប់​យើង តើ​ហេតុ​អ្វី​បាន​ជា​គេ​មិន​សម្លាប់​យើង? គឺ​បាន​មក​អំពី​ការ​ដែល គេ​តាំង​ចិត្ត​ថា អាត្មាអញ​មិន​បៀតបៀន មិន​សម្លាប់​សត្វ​ដទៃ​នោះ​ឯង ដូច្នេះ​ជីវិត​ពិត​ជា​ត្រូវការ​មេត្តាធម៌ បើ​ប្រាស​ចាក​មេត្តា​ធម៌​ហើយ សកល​លោក​នេះ​នឹង​ក្លាយ​ទៅជា​ថ្លុកឈាម ព្រោះ​តែ​ការ កាប់​សម្លាប់​គ្នា​ពុំខាន។
មង្គល៣៨ប្រការ
សូត្រនេះឈ្មោះមង្គលសូត្រ គឺព្រះអានន្ទបានស្តាប់មកហើយយ៉ាងនេះថា៖ សម័យមួយ ព្រះដ៏មានព្រះភាគទ្រង់គង់នៅក្នុងវត្តជេតពន ជាអារាមរបស់អនាថបិណ្ឌិកសេដ្ឋី ទៀបក្រុងសាវត្ថី ។ លំដាប់នោះឯង ទេវតាមួយអង្គ កាលដែលវេលាបឋមយាមកន្លងទៅហើយ មានរស្មីដ៏ល្អ ញ៉ាំងវត្តជេតពនជុំវិញទាំងអស់ឲ្យភ្លឺស្វាងហើយ ព្រះដ៏មានព្រះភាគ ទ្រង់គង់ក្នុងទីណា ក៏ចូលទៅក្នុងទីនោះ លុះចូលទៅដល់ហើយ ទើបថ្វាយ បង្គំចំពោះព្រះដ៏មានព្រះភាគ ហើយឈរនៅក្នុងទីដ៏សមគួរ, កាលទេវតានោះឈរក្នុងទីដ៏សមគួរហើយ ទើបក្រាបទូលព្រះដ៏មានព្រះភាគ ដោយពាក្យជាគាថាយ៉ាងនេះថា៖
ទេវតានិងមនុស្សទាំងឡាយជាច្រើន ប្រាថ្នានូវសេចក្តីសួស្តី បានគិតរកនូវមង្គលទាំងឡាយ សូមព្រះអង្គទ្រង់ព្រះមេត្តាសំដែងប្រាប់នូវមង្គលដ៏ឧត្តម ។
ធម៌ផ្សាយមេត្តា
ធម៌ផ្សាយមេត្តា
ដឹង​ថា​ជីវិត​ពិត​មាន​តម្លៃ គួរ​ខំកែខៃ​រួសរាន់សាងល្អ លះក្ដី​ប្រមាទ​សង្វាត​ធម៌ស ធ្វើ​ជា​មនុស្ស​ល្អ​របស់​សង្គម។ (លីវលីហ៊ួ)
មង្គល៣៨ប្រការ
មង្គលសូត្រ ឬមង្គល ៣៨ ប្រការ
មង្គលសូត្រ​ ឬ​ មង្គល​ ៣៨ ប្រការនេះ ឃើញ​មាន​ផ្សព្វ​ផ្សាយ​លើ​បណ្តាញ​អ៊ិន​ធើ​ណិត​ជា​ច្រើន​កន្លែង​ហើយ​ ប៉ុន្តែ​សូម​យក​មក​ដាក់​ផ្សាយ​ក្នុង​ទីនេះ​ម្តង​ទៀត​ ដើម្បី​ជា​ប្រយោជន៍​ដល់​ការ​សិក្សា​ស្រាវ​ជ្រាវ និង​ការ​ប្រតិបត្តិ​ដល់​អ្នក​ដែល​មិន​ទាន់​បាន​ជួប​បាន​ឃើញ ឬ​ អ្នក​ដែល​ធ្លាប់​បាន​ប្រទះ​បាន​អា​ន​ហើយ​នឹង​ធ្វើ​ឲ្យ​រឹង​រឹត​តែ​បាន​ភ្លឺ​ស្រឡះ​ច្បាស់​ឡើង​ថែ​មទៀត។ អ្នក​ដែល​ចង់​បាន​មង្គល​ជីវិត​ ចង់​បាន​សេចក្តី​សុខ​សួស្តី គប្បី​បដិបត្តិ​តាម​គោល​នៃ​មង្គល​នេះ​ នឹង​បាន​សម្រេច​តាម​សេចក្តី​ប្រាថ្នា​ ព្រោះ​ថា​មង្គល​ទាំង​ឡាយ​មិន​អាច​កើត​ឡើង​ពី​ការ​បួង​សួង​បន់​ស្រន់​ឡើយ គឺ​កើត​ចេញ​ពី​សេចក្តី​ល្អ​ដែល​យើង​បាន​ធ្វើ​ បដិបត្តិ​ត្រឹម​ត្រូវ​តាម​ផ្លូវ​សម្មា​ទិដ្ឋិ​ មង្គលសូត្រ​នោះ ​មាន​ដូច​​តទៅ​នេះ​៖
ឯវមេ សុត្តំ ​(សូត្រ​នេះ​ឈ្មោះ​មង្គល​សូត្រ) ​
ឯកំ សមយំ ភគវា សាវត្ថិយំ វិហរតិ ជេតវនេ អនាថបិណ្ឌិកស្ស អារាមេ​ ​
សម័យ​មួយ ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​ទ្រង់​គង់​នៅ ក្នុង​វត្ត​ជេត​ពន ជា​អារាម​របស់​អានាថ​បណ្ឌិក​សេដ្ឋី ទៀ​ប​ក្រុង​សាវត្ថី​ ។​
អថខោ អញ្ញតរា ទេវតា អភិក្កន្តាយ រត្តិយា អភិក្កន្តវណ្ណា កេវលកប្បំ ជេតវនំ ឧភាសេត្វា យេន ភគវា តេនុបសង្កមិ ឧបសង្កមិត្វា ភគវន្តំ អភិវាទេត្វា ឯកមន្តំ អដ្ឋាសិ
លំដាប់​នោះ​ឯង ទេវតា​អង្គ១ កាល​ដែល​វេលា​រាត្រី​បឋម​យាម កន្លង​ទៅ​ហើយ មាន​រស្មី​ដ៏​ល្មម​ញ៉ាំង​វត្ត​ជេត​ពន ជុំវិញទាំង​អស់​ឲ្យ​ភ្លឺ​ស្វាង ហើយ​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​ទ្រង់​គង់​ក្នុង​ទី​ណា ក៏​ចូល​ទៅ​ក្នុង​ទី​នោះ លុះ​ចូល​ទៅ​ដល់​ហើយ ​ទើប​ថ្វាយ​បង្គំ​ចំពោះ​ព្រះ​អង្គ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ ហើយ​ឈរ​នៅ​ក្នុង​ទី​ដ៏​សម​គួរ
ឯកមន្តំ ឋិតា ខោសា ទេវតា ភគវន្តំ គាថាយ អជ្ឈភាសិ
កាល​ទេវតា​នោះ​ឈរ​ក្នុង​ទី​ដ៏​សម​គួរ​ហើយ ទើប​ក្រាប​ទូល​ព្រះ​ដ៏​មាន​ព្រះ​ភាគ​ដោយ​ពាក្យ​ជា​គា​ថា (យ៉ាង​នេះ) ថា៖
ពហូ ទេវា មនុស្សា ច មង្គលានិ អចិន្តយុំ អាកង្ខមានា សោត្ថានំព្រូហិ មង្គលមុត្តមំ
ទេវតា​និង​មនុស្ស​ទាំង​ឡាយ​ជា​ច្រើន ប្រាថ្នា​នូវ​សេចក្តី​សួស្តី បាន​គិត​រក​នូវ​មង្គល​ទាំង​ឡាយ សូម​ព្រះ​អង្គ​ទ្រង់​ព្រះ​មេត្តា សំដែង​ប្រាប់​នូវ​មង្គល​ដ៏​ឧត្តម
(ព្រះដ៏មាន​ព្រះ​ភាគ​ទ្រង់​ត្រាស់​សំ​ដែងតប​ពាក្យ​ទេវតា​នោះ​ដោយ​ពុទ្ធភា​សិត​ជា​គា​ថា​យ៉ាង​នេះ​ថា)
អសេវនា ច ពាលានំ បណ្ឌិតានញ្ខ សេវនា បូជា ច បូជនិយានំ ឯតម្មង្គលមុត្តមំ
កិរិយា​មិន​សេព​គប់ នូវ​បុគ្គល​ពាល​ទាំង​ឡាយ​១ កិរិយា​សេព​គប់​នូវ​បុគ្គល​ជា​បណ្ឌិត​ទាំង​ឡាយ​១ កិរិយា​បូជា​ដល់​បុគ្គល ដែល​គួរ​បូជា​ទាំង​ឡាយ​១ ទាំង​៣​នេះ ជា​មង្គល​ដ៏​ឧត្តម​ ។
បដិរូបទេសវាសោ ច បុព្វេ ច កតបុញ្ញតា អត្តសម្មាបណីធិ ច ឯតម្មង្គលមុត្តមំ
កិរិយា​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​ដ៏​សម​គួរ​១ ភាវៈ​នៃ​បុគ្គល​បាន​ធ្វើ​បុណ្យ ទុក​ហើយ​ក្នុង​កាល​មុន​១ កិរិយា​ដំកល់​ខ្លួ​ន​ដោយ​ប្រពៃ១​ ទាំង​៣​នេះ ជា​មង្គល​ដ៏​ឧត្តម ។
ពាហុសច្ចញ្ច សិប្បញ្ច វិនយោ ច សុសិក្ខិត្តោ សុភាសិតា ច យា វាចា ឯតម្មង្គលមុត្តំ
ភាវៈ​នៃ​បុគ្គល​បាន​ស្តាប់ បាន​រៀន​ហើយ​ដោយ​ច្រើន​១ សិល្ប៍​សាស្ត្រ​គឺ​សេចក្តី​ឆ្លៀវ​ឆ្លាស់​ក្នុង​ហត្ថកម្ម​ របស់​អ្នក​បួស​និង​គ្រហស្ថ១​ វិន័យ​ដែល​បុគ្គល​សិក្សា​ដោយ​ប្រពៃ​១​វាចា​ដែល​បុគ្គល​ពោល​ត្រឹម​ត្រូវ​១ ទាំង​៤នេះ​ ជា​មង្គល​ដ៏​ឧត្តម ។
មាតាបិតុឧបដ្ឋានំ បុត្តទារស្ស សង្គហោ អនាកុលា ច កម្មន្តា ឯតម្មង្គលមុត្តមំ
កិរិយា​បម្រើ​នូវ​មាតា​១ កិរិយា​បម្រើនូវ​បិតា​១ សេចក្តី​សង្រ្គោះ​ដល់​បុត្រ​និង​ភរិយា​១ ការងារ​ទាំង​ឡាយ​ដែល​មិន​ច្របូក​ច្របល់​១ ទាំង​៤​នេះ ជា​មង្គល​ដ៏​ឧត្តម​ ។
ទានញ្ច ធម្មចរិយា ច ញាតិកានញ្ច សង្គហោ អនវជ្ជានិ កម្មានិ ឯតម្មង្គលមុត្តមំ
កិរិយា​បរិច្ចាគទាន​១ កិរិយា​ប្រព្រឹត្ត​នូវ​ធម៌១ សេចក្តី​សង្រ្គោះ ដល់​ញាតិ​ទាំង​ឡាយ១​ ការងារ​ទាំង​ឡាយ​ដែល​មិន​មាន​ទោស​១ ទាំង​៤នេះ ជា​មង្គល​ដ៏​ឧត្តម ។
អារតី វិរតី បាបា មជ្ជបានា ច សញ្ញមោ អប្បមាទោ ច ធម្មេសុ ឯតម្មង្គលមុត្តមំ
កិរិយា​មិន​ត្រេក​អ​​រក្នុង​បាប និង​កិរិយា​វៀរ​ចាក​បាប​១ សេចក្តី​សង្រួម​ចាក​កិរិយា​ផឹក​នូវ​ទឹក​ស្រវឹង​១ សេចក្តី​មិន​ប្រមាទ​ក្នុង​ធម៌​ទាំង​ឡាយ​១ ទាំង​៣​នេះ ជា​មង្គល​ដ៏​ឧត្តម ​។
គារវោ ច និវាតោ ច សន្តុដ្ឋី ច កតញ្ញតា កាលេន ធម្មស្សវនំ ឯតម្មង្គលមុត្តមំ