ថេរគាថា
មាលុង្ក្យបុត្តត្ថេរ
[២៥៣] ​បុគ្គល​កាល​ឃើញ​រូប​ហើយ​ ធើ្វ​ទុក​ក្នុង​ចិត្ត​នូវ​និមិត្តជា​ទី​ស្រឡាញ់​ ស្មារតី​រមែង​ភ្លាំងភ្លាត់ ​បុគ្គល​នោះ​ រមែង​មាន​ចិត្ត​ត្រេកអរ ​ទទួល​យក លេបយក​នូវ​អារម្មណ៍​នោះ​ ។ វេទនា​ទាំងឡាយ​ជា​ច្រើន មាន​រូប​ជា​ដែន​កើត រមែង​ចម្រើន​ដល់​បុគ្គល​នោះ ចិត្ត​របស់​បុគ្គល​នោះ​ រមែង​ចង្អៀតចង្អល់ ​ព្រោះ​អភិជ្ឈា ​(​ការ​សំឡឹងរំពៃ​) ​ផង ព្រោះ​វិហេសា ​(​ការ​បៀតបៀន​) ​ផង​ កាល​បុគ្គល​សន្សំ​យ៉ាង​នេះ​ ទុក្ខ ​(​រមែង​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​) ​បុគ្គល​នោះ​ លោក​ពោល​ថា ឆ្ងាយ​អំពី​ព្រះ​និព្វាន​ ។ ​បុគ្គល​កាលឮសំឡេង​ហើយ​ ធើ្វ​ទុក​ក្នុង​ចិត្ត​នូវ​និមិត្ត​ជា​ទី​ស្រឡាញ់​ ស្មារតី​រមែង​ភ្លាំងភ្លាត់ ​បុគ្គល​នោះ​ រមែង​មាន​ចិត្ត​ត្រេកអរ​ទទួល​យក លេបយក​នូវ​អារម្មណ៍​នោះ​ ។ វេទនា​ទាំងឡាយ​ជា​ច្រើន មាន​សំឡេង​ជា​ដែន​កើត រមែង​ចម្រើន​ដល់​បុគ្គល​នោះ ចិត្ត​របស់​បុគ្គល​នោះ​ រមែង​ចង្អៀត​ចង្អល់ ​ព្រោះ​អភិជ្ឈា​ផង ព្រោះ​ វិហេសា​ផង បុគ្គល​កាលសន្សំយ៉ាង​នេះ​ ទុក្ខ ​(​រមែង​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​) ​បុគ្គល​នោះ​ លោក​ពោល​ថា ឆ្ងាយ​អំពី​ព្រះ​និព្វាន​ ។ ​បុគ្គល​កាលធុំក្លិន​ហើយ​ ធើ្វ​ទុក​ក្នុង​ចិត្ត​នូវ​និមិត្ត​ជា​ទី​ស្រឡាញ់​ ស្មារតី​រមែង​ភ្លាំងភ្លាត់ ​បុគ្គល​នោះ​ រមែង​មាន​ចិត្ត​ត្រេកអរ ​ទទួល​យក លេប​យក​នូវ​អារម្មណ៍​នោះ​ ។ វេទនា​ទាំងឡាយ​ជា​ច្រើន មាន​ក្លិនជា​ដែន​កើត រមែង​ចម្រើន​ដល់​បុគ្គល​នោះ ចិត្ត​របស់​បុគ្គល​នោះ​ រមែង​ចង្អៀត​ចង្អល់ ​ព្រោះ​អភិជ្ឈា​ផង ព្រោះ​វិហេសា​ផង បុគ្គល​កាលសន្សំ​យ៉ាង​នេះ​ ទុក្ខ ​(​រមែង​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​) ​បុគ្គល​នោះ​ លោក​ពោល​ថា ឆ្ងាយ​អំពី​ព្រះ​និព្វាន​ ។ ​បុគ្គល​កាល​បរិភោគ​រស​ហើយ​ ធើ្វ​ទុក​ក្នុង​ចិត្ត​នូវ​និមិត្តជា​ទី​ស្រឡាញ់​ ស្មារតី​រមែង​ភ្លាំងភ្លាត់ ​បុគ្គល​នោះ​ រមែង​មាន​ចិត្ត​ត្រេកអរ ​ទទួល​យក ​និង​លេប​យក​នូវ​អារម្មណ៍​នោះ​ ។ វេទនា​ទាំងឡាយ​ជា​ច្រើន មាន​រសជា​ដែន​កើត រមែង​ចម្រើន​ដល់​បុគ្គល​នោះ ចិត្ត​របស់​បុគ្គល​នោះ​ រមែង​ចង្អៀតចង្អល់ ​ព្រោះ​អភិជ្ឈា​ផង ព្រោះ​វិហេសា​ផង បុគ្គល​កាល​សន្សំយ៉ាង​នេះ​ ទុក្ខ ​(​រមែង​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​) ​បុគ្គល​នោះ​ លោក​ពោល​ថា ឆ្ងាយ​អំពី​ព្រះ​និព្វាន ។ បុគ្គល​កាលប៉ះពាល់​នូវ​ផស្សៈ ​ហើយ​ធ្វើ​ទុក​ក្នុង​ចិត្ត​នូវ​និមិត្ត​ជា​ទី​ស្រឡាញ់​ ស្មារតី​រមែង​ភ្លាំងភ្លាត់ ​បុគ្គល​នោះ​ រមែង​មាន​ចិត្ត​ត្រេកអរ ទទួល​យក លេបយក​នូវ​អារម្មណ៍​នោះ​ ។ វេទនា​ទាំងឡាយ​ជា​ច្រើន មាន​ផស្សៈជា​ដែន​កើត រមែង​ចម្រើន​ដល់​បុគ្គល​នោះ ចិត្ត​របស់​បុគ្គល​នោះ​ រមែង​ចង្អៀតចង្អល់ ​ព្រោះ​អភិជ្ឈា​ផង ព្រោះ​វិហេសា​ផង បុគ្គល​កាលសន្សំ​យ៉ាង​នេះ​ទុក (​រមែងប្រព្រឹត្ត​ទៅ​) ​បុគ្គល​នោះ​ លោក​ពោល​ថា ឆ្ងាយ​អំពី​ព្រះ​និព្វាន​ ។ ​បុគ្គល​កាល​ដឹង​នូវ​ធម្មារម្មណ៍ [ពាក្យថាធម៌​ក្នុង​ទី​នេះ សំដៅ​យក​ចិត្ត​ដែល​ប្រកប​ដោយ​តម្រេក ។ អដ្ឋកថា ។] ​ហើយ​ ធើ្វ​ទុក​ក្នុង​ចិត្ត​នូវ​និមិត្តជា​ទី​ស្រឡាញ់​ ស្មារតី​រមែង​ភ្លាំង​ភ្លាត់ ​បុគ្គល​នោះ​ រមែង​មាន​ចិត្ត​ត្រេកអរ​ទទួល​យក លេបយក​អារម្មណ៍​នោះ​ ។ វេទនា​ទាំង​ឡាយ​ជា​ច្រើន មាន​ធម្មារម្មណ៍​ជា​ដែន​កើត រមែង​ចម្រើន​ដល់​បុគ្គល​នោះ ចិត្ត​របស់​បុគ្គល​នោះ​ រមែង​ចង្អៀតចង្អល់ ​ព្រោះ​អភិជ្ឈា​ផង ព្រោះ​វិហេសា​ផង បុគ្គល​កាលសន្សំ​យ៉ាង​នេះ​ ទុក្ខ ​(​រមែង​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​) ​បុគ្គល​នោះ​ លោក​ពោល​ថា ឆ្ងាយ​អំពី​ព្រះ​និព្វាន ។ ​បុគ្គល​នោះ ឃើញ​រូប​ហើយ មាន​ស្មារតីខ្ជាប់ខ្ជួន ​មិន​ត្រេកអរ​ក្នុង​រូប​ទាំងឡាយ​ រមែង​មាន​ចិត្ត​ប្រាស​ចាក​តម្រេក គ្រាន់​តែ​ទទួល​ដឹង​តែ​មិន​លេប​យក​នូវ​អារម្មណ៍​នោះ​ ។ ​បុគ្គល​នោះ​ កាល​ឃើញ​រូប ទទួល​វេទនា ​(​កិលេសវដ្ដៈ​) រមែង​អស់​ទៅ មិន​ចម្រើន​ឡើង​ដោយ​ប្រការ​ណា បុគ្គល​នោះ​ ជា​អ្នក​មាន​ស្មារតី ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​ដោយ​ប្រការ​នោះ បុគ្គល​កាល​មិន​សន្សំ​យ៉ាង​នេះ​ ទុក្ខ ​(​រមែង​មិន​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​) ​បុគ្គល​នោះ​ លោក​ពោល​ថា ​ជិត​ព្រះ​និព្វាន​ ។ ​បុគ្គល​នោះ​ ឮសំឡេង ​មាន​ស្មារតីខ្ជាប់ខ្ជួន រមែង​មិន​ត្រេកអរ ​ក្នុង​សំឡេង​ទាំងឡាយ​ រមែង​មាន​ចិត្ត​ប្រាសចាក​តម្រេក គ្រាន់​តែ​ទទួល​ដឹង មិន​លេបយក​នូវ​អារម្មណ៍​នោះ​ ។ ​បុគ្គល​នោះ​ កាលឮ​នូវ​សំឡេង ​ទទួល​វេទនា ​(​កិលេសវដ្ដៈ​) រមែង​អស់​ទៅ មិន​ចម្រើន​ឡើង ដោយ​ប្រការ​ណា បុគ្គល​នោះ​ ជា​អ្នក​មាន​ស្មារតី ប្រព្រឹត្ត​ដោយ​ប្រការ​នោះ បុគ្គល​កាល​មិន​សន្សំ​យ៉ាង​នេះ​ ទុក្ខ ​(​រមែង​មិន​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​) ​បុគ្គល​នោះ​ លោក​ពោល​ថា ​ជិត​ព្រះ​និព្វាន​ ។ ​បុគ្គល​ធុំក្លិន​ហើយ មាន​ស្មារតី​ខ្ជាប់ខ្ជួន ​មិន​ត្រេកអរ ​ក្នុង​ក្លិន​ទាំងឡាយ​ រមែង​មាន​ចិត្ត​ប្រាសចាក​តម្រេក គ្រាន់​តែ​ទទួល​ដឹង​ តែ​មិន​លេប​យក​នូវ​អារម្មណ៍​នោះ​ ។ ​បុគ្គល​នោះ​ កាលធុំក្លិន ​ទទួល​វេទនា ​(​កិលេសវដ្ដៈ​) រមែង​អស់​ទៅ មិន​ចម្រើន​ឡើង ដោយ​ប្រការ​ណា បុគ្គល​នោះ​ ជា​អ្នក​មាន​ស្មារតី ប្រព្រឹត្ត​ដោយ​ប្រការ​នោះ បុគ្គល​កាល​មិន​សន្សំ​យ៉ាង​នេះ​ ទុក្ខ ​(​រមែង​មិន​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​) ​បុគ្គល​នោះ​ លោក​ពោល​ថា ​ជិត​ព្រះ​និព្វាន​ ។ ​បុគ្គល​នោះ​ បរិភោគ​នូវ​រស​ហើយ មាន​ស្មារតីខ្ជាប់ខ្ជួន មិន​ត្រេកអរ​ក្នុង​រស​ទាំងឡាយ​ រមែង​មាន​ចិត្ត​ប្រាសចាក​តម្រេក គ្រាន់​តែ​ទទួល​ដឹង តែ​មិន​លេបយក ​នូវ​អារម្មណ៍​នោះ​ ។ ​បុគ្គល​នោះ​ កាលភ្លក់​នូវ​រស ​ទទួល​វេទនា ​(​កិលេសវដ្ដៈ​) រមែង​អស់​ទៅ មិន​ចម្រើន​ឡើង ដោយ​ប្រការ​ណា បុគ្គល​នោះ​ ជា​អ្នក​មាន​ស្មារតី ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​ដោយ​ប្រការ​នោះ បុគ្គល​កាល​មិន​សន្សំ​យ៉ាង​នេះ​ ទុក្ខ ​(​រមែង​មិន​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​) ​បុគ្គល​នោះ​ លោក​ពោល​ថា ​ជិត​ព្រះ​និព្វាន​ ។ ​បុគ្គល​នោះ​ ប៉ះពាល់​នូវ​ផស្សៈ​ហើយ មាន​ស្មារតីខ្ជាប់ខ្ជួន ​មិន​ត្រេកអរ ​ក្នុង​ផស្សៈ​ទាំងឡាយ​ រមែង​មាន​ចិត្ត​ប្រាសចាក​តម្រេក គ្រាន់​តែ​ទទួល​ដឹង តែ​មិន​លេបយក​នូវ​អារម្មណ៍​នោះ​ ។ ​បុគ្គល​នោះ​ កាលប៉ះ​ពាល់​នូវ​ផស្សៈ ​ទទួល​វេទនា ​(​កិលេសវដ្ដៈ​) រមែង​អស់​ទៅ មិន​ចម្រើន​ឡើង ដោយ​ប្រការ​ណា បុគ្គល​នោះ​ ជា​អ្នក​មាន​ស្មារតី ប្រព្រឹត្ត​ដោយ​ប្រការ​នោះ បុគ្គល​កាល​មិន​សន្សំ​យ៉ាង​នេះ​ ទុក្ខ ​(​រមែង​មិន​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​) ​បុគ្គល​នោះ​ លោក​ពោល​ថា ​ជិត​ព្រះ​និព្វាន​ ។ ​បុគ្គល​នោះ ដឹង​នូវ​ធម្មារម្មណ៍ ​មាន​ស្មារតីខ្ជាប់ខ្ជួន ​មិន​ត្រេក​អរ ​ក្នុង​ធម្មារម្មណ៍​ទាំងឡាយ​ រមែង​មាន​ចិត្ត​ប្រាស​ចាក​តម្រេក គ្រាន់​តែ​ទទួល​ដឹង តែ​មិន​លេបយក​នូវ​អារម្មណ៍​នោះ​ ។ ​បុគ្គល​នោះ​ កាល​ដឹង​ច្បាស់​នូវ​ធម្មារម្មណ៍ ​ទទួល​វេទនា ​(​កិលេសវដ្ដៈ​) រមែង​អស់​ទៅ​មិន​ចម្រើន​ឡើង ដោយ​ប្រការ​ណា បុគ្គល​នោះ​ ជា​អ្នក​មាន​ស្មារតី ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​ដោយ​ប្រការ​នោះ បុគ្គល​កាល​មិន​សន្សំ​យ៉ាង​នេះ​ ទុក្ខ ​(​រមែង​មិន​ប្រព្រឹត្ត​ទៅ​) ​បុគ្គល​នោះ​ លោក​ពោល​ថា ​ជិត​ព្រះ​និព្វាន ។