cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
សម័យឧដុង្គ
ការលេបយកខេត្តភាគខាងលិចដោយពួកសៀម
ឆ្នាំ ១៧៨៣ ស្ដេចសៀមបានតែងតាំងមន្ត្រីបីនាក់ មានឈ្មោះ បែន កែប និងកន ដោយខុសច្បាប់ ឲ្យធ្វើជាចៅហ្វាយខេត្តបាត់ដំបង និងពោធិ៍សាត់។ ដើម្បីបំពេញបំណងចៅហ្វាយសៀម មន្ត្រីទាំងនោះក៏បានសរសេរសំបុត្រមួយដោយចាត់ឲ្យមន្ត្រីសៀមយកមកថ្វាយព្រះអង្គអេងនៅឧដុង្គ មានសេចក្តីថា យើងទាំងអស់គ្នាប្រាថ្នាចង់ឲ្យព្រះចៅសៀមផ្ញើសារមកឲ្យស្ដេចស្រុកខ្មែរ ដើម្បីបញ្ចូលខេត្តបាត់ដំបង មហានគរ និងចុងកាល់ ទៅក្នុងទឹកដីសៀមដើម្បីជាកិច្ចតបស្នងដល់ព្រះចៅសៀម ដែលបានចិញ្ចឹមបីបាច់ថែរក្សាព្រះអង្គ (អង្គអេង) នៅពេលដែលព្រះអង្គបានរស់នៅក្នុងស្រុកសៀម។ លុះអានសំបុត្រនោះចប់ហើយ ព្រះអង្គអេង មានការក្ដុកក្ដួលក្នុងព្រះទ័យដោយនឹកស្ដាយទឹកដីយ៉ាងក្រៃលែងរួចក៏បាន​ផ្ញើរសារត្រឡប់ទៅឲ្យសៀមវិញដែលមានសេចក្តីថា ខេត្តទាំងនេះរួមគ្នាបានជាទឹកដីមួយភាគធំរបស់ប្រទេសកម្ពុជា បើខ្មែរលើកខេត្តទាំងនោះទៅឲ្យព្រះចៅសៀម នោះប្រទេសកម្ពុជានៅសល់តែចម្រៀកដីមួយដ៏តូច មិនសក្ដិសមឈ្មោះជាប្រទេសឡើយ។ ចម្លើយរបស់ស្ដេចអង្គអេង ធ្វើឲ្យព្រះចៅរាមាទី១ ក្រេវក្រោធជាខ្លាំង រួចក៏ប្រើពាក្យគំរាមកំហែងនៅក្នុងសារមួយដែលផ្ញើជាលើកចុងក្រោយថា បើមហាក្សត្រខ្មែរមិនព្រមកាត់ខេត្តទាំងនោះទៅឲ្យសៀមទេនោះ ប្រទេសយើងទាំងពីរនឹងក្លាយជាសត្រូវនឹងគ្នា។ <br \> ប្រទេសកម្ពុជាពេលនោះបានបាត់បង់ពួកមន្ត្រីដែលមានសមត្ថភាព និងស្មោះត្រង់ ចំណែកឯវិស័យការពារប្រទេស យើងក៏គ្មានទ័ពសម្រាប់ការពារខ្លួនទប់ទល់នឹងការវាយលុកណាមួយពីខាងក្រៅ។ ចំណែកឯវិស័យសេដ្ឋកិច្ចទៀតសោត បានធ្លាក់ចុះដុនដាបដោយសង្គ្រាមក្នុងស្រុក។ កត្តាអស់ទាំងនេះដែលធ្វើឲ្យព្រះអង្គពុំហ៊ានតបតនឹងការលោភលន់របស់សៀម ក៏សូមអង្វរឲ្យព្រះចៅសៀមយកខេត្តទាំងនោះតែក្នុងខណៈដែលព្រះចៅសៀម (រាមាទី១) មានព្រះជន្មនៅឡើយ។ លុះដល់ព្រះអង្គសុគត ខ្មែរសុំយកខេត្តនេះមកបញ្ចូលក្នុងនគរកម្ពុជាដូចដើមវិញ។ ខេត្តទាំងនោះត្រូវធ្លាក់ទៅក្នុងកណ្ដាប់ដៃសៀមនៅឆ្នាំ ១៧៩៥ ដោយសារមន្ត្រីក្បត់ជាតិល្ងង់ខ្លៅឆ្កួតវង្វេងនឹងបុណ្យសក្តិ ភ្លេចគិតដល់កំណើតខ្លួន។ <br \> ខែ មីនា ១៧៩៦ ព្រះអង្គអេងបានផ្ទេរកិច្ចការប្រទេសទៅឲ្យឧបរាជប៉ុក រួចក៏យាងទៅកាន់រាជធានីបាងកក ក្នុងបំណងសុំឲ្យព្រះចៅសៀមប្រគល់ខេត្តខ្មែរមកវិញ។ តែស្ដេចសៀមធ្វើឫកក្រអឺតក្រទមមិនព្រមស្ដាប់សេចក្ដីទទូចអង្វរឡើយ។ បន្ទាប់ពីគង់នៅប្រទេសសៀមមិនបានផ្លែផ្កាមកព្រះអង្គក៏បានយាងនិវត្តន៍ចូលប្រទេសវិញ នៅខែ ឧសភា ឆ្នាំ ១៧៩៦។ ប្រាំពីរខែក្រោយមក ព្រះអង្គក៏សុគតនៅរាជធានីឧដុង្គដោយជំងឺគ្រុនចាញ់។ ចាប់ពីឆ្នាំ ១៧៩៦ ដល់ ១៨០៥ មក កិច្ចការប្រទេសស្ថិតនៅក្នុងដៃចៅហ្វ៊ាប៉ុក។ មន្ត្រីប៉ុកបានបញ្ជាឲ្យគេសង់ចេតិយ៍នៅលើកំពូលភ្នំឧដុង្គប៉ែកខាងកើតសម្រាប់ដាក់​អដ្ឋិធាតុព្រះអង្គអេង។ ពេលព្រះអង្គអេងចូលទិវង្គត ព្រះអង្គចន្ទជារាជបុត្រទើបតែមានព្រះជន្មបាន ៦ វស្សា ដូចនេះកិច្ចការប្រទេសជាតិត្រូវមន្ត្រីប៉ុកជាអ្នកទទួលបន្ទុក។
អន្តរាគមន៍របស់ខ្មែរដើម្បីជួយសៀម និងយួន
នៅក្នុងការគ្រប់គ្រងរបស់ខ្លួនមន្ត្រីប៉ុកបានលើកទ័ពទៅជួយសៀម នៅពេលដែលស្ដេចភូមាឈ្មោះ ប៉ូដាវប៉ាយា វាយលុកប្រទេសសៀមពីប៉ែកខាងជើងនៅចន្លោះឆ្នាំ ១៧៨២ - ១៨១៩។ ស្ដេចយួនក៏បានបញ្ជាឲ្យខ្មែរកែនទ័ពចំនួន ១០ ពាន់នាក់នៅឆ្នាំ ១៧៩៩ នៅតាមខេត្តព្រៃវែង បាភ្នំ រំដួល និងស្វាយទាប បញ្ជាដោយឧកញ៉ាវាំងឈ្មោះឡុង ដើម្បីជួយស្ដេចង្វៀង ប្រឆាំងនឹងចលនាតៃសឺន។ ទ័ពខ្មែរធ្វើដំណើរកាត់ប្រទេសទៅទិសខាងជើងតាមតំបន់ព្រៃក្រាស់ដែលសម្បូរជំងឺគ្រុនចាញ់ រួចចុះមកតាមទិសខាងជើងក្នុងខេត្តង៉ែអាន ដោយបានធ្វើឲ្យទ័ពតៃសឺនបរាជ័យ រួចក៏ត្រឡប់មកប្រទេសវិញនៅឆ្នាំ ១៨០២។
ព្រះអង្គចន្ទ (១៨០៦ - ១៨៣៤)
ព្រះអង្គចន្ទដែលជាបុត្ររបស់ព្រះបាទអង្គអេង បានរៀបអភិសេកនៅឆ្នាំ ១៨០៦ នៅទីក្រុងបាងកក ដែលមាននាមសម្រាប់រាជ្យថាឧទ័យរាជា។ ព្រះអង្គត្រូវយាងមកសោយរាជ្យនៅឧដុង្គវិញ។ នៅស្រុកសៀមឯនោះវិញ ស្ដេចសៀមឈ្មោះតាកស៊ីនបានចូលទិវង្គតនៅឆ្នាំ ១៨០៩។ រាជសម្បត្តិត្រូវប្រគល់ឲ្យបុត្រឈ្មោះរាមាទី២។ ព្រះអង្គចន្ទទ្រង់បានចាត់ព្រះអនុជ និងមន្ត្រីខ្មែរខ្លះទៅចូលរួមក្នុងពិធីបុណ្យសពស្ដេចសៀម។ ចំណែកឯនៅខេត្តបាត់ដំបងឯណោះវិញ អភ័យធីបែសបែនបានស្លាប់នៅឆ្នាំ ១៨០៩ ដែរ។ ព្រះចៅរាមាទី២ បានតែងតាំងកូនប្រុសមន្ត្រីបែន ឈ្មោះវិបុលរាជបែន ជាចៅហ្វាយខេត្តបាត់ដំបងជំនួសឪពុក។ ការតែងតាំងមន្ត្រីថ្នាក់ខេត្តនេះបានស្ដែងឲ្យឃើញការកាន់កាប់ខេត្តភាគខាងលិចយ៉ាងស៊ប់ ដោយបង្កើតបែបផែនរដ្ឋបាលតាមបែបសៀម។ នៅឆ្នាំ ១៨១០ ព្រះអង្គចន្ទបានទទួលដំណឹងពីអយ្យកោថា មានមន្ត្រីពីរនាក់ឈ្មោះក្រឡាហោមមឿង និងចក្រីកែប បានផ្សំគំនិតគ្នាដើម្បីធ្វើឃាតព្រះអង្គ។ ជ្រាបដូចនេះហើយ ស្ដេចអង្គចន្ទបានប្រគល់កិច្ចការទៅឲ្យមន្ត្រីតីរៀបចំផែនការសម្លាប់មន្ត្រីទាំងពីរនាក់។ ពេលនោះតីបានទៅពឹងជ្វាម្នាក់ឈ្មោះទួនវ៉ា។ រឿងអាស្រូវនេះបានលេចឮទៅដល់ប្រជារាស្ត្រទូទាំងនគរ ដែលកើតក្ដីអាណិតអាសូរដល់មន្ត្រីទាំងពីរនេះ ព្រោះគេយល់ថាជាមន្ត្រីល្អ។ ការធ្វើឃាតនេះនាំឲ្យមានការសន្និដ្ឋានពីរយ៉ាង៖
ប្រទេសកម្ពុជាក្រោមអាណានិគមយួន
នៅក្នុងរជ្ជកាលព្រះអង្គចន្ទ មានព្រឹត្តិការណ៍មួយកើតឡើងក្នុងខេត្តកំពង់ចាម។ យួនឈ្មោះឧត្ដមសេនីយអុងតាគុនបានបញ្ជាឲ្យអង្គចន្ទកាប់ឈើហ៊ុបល្អៗ នៅភ្នំហាន់ជ័យ ដើម្បីយកទៅស្រុកយួន។ ប្រជារាស្ត្រខ្មែរត្រូវជាប់កំណែនទាំងមនុស្ស ទាំងសត្វដើម្បីយកទៅកាប់ឈើ ចាំងឈើ និងដឹងជញ្ជូន។ យួនបានប្រើខ្មែរដោយវាយវាត់នឹងរំពាត់ បង្ខំឲ្យធ្វើការតាំងពីព្រលឹមទល់ព្រលប់ ទាំងមនុស្សទាំងសត្វអស់រយៈពេលពី ៥ ទៅ ៦ ខែ រហូតងាប់សត្វពាហនៈអស់។ ចំណែកឯមនុស្សវិញ អ្នកខ្លះក៏ស្លាប់ដោយជំងឺគ្រុនចាញ់ និងរាករូស អ្នកខ្លះត្រូវឈឺបាក់កម្លាំង ដោយសារការងារធ្ងន់ធ្ងរពេក។ នៅចំពោះមុខទារុណកម្មនេះ គេពុំឃើញមានស្ដេច ឬមន្ត្រីណាហ៊ានបញ្ចេញប្រតិកម្មអ្វីឡើយ។ <br \> ព្រឹត្តិការណ៍មួយទៀតដែលគួរឲ្យខ្មែរឈឺចាប់ គឺយួនបានកែនកម្មករខ្មែរឲ្យជីកព្រែកពីរនៅឆ្នាំ ១៨១៥ ឧត្ដមសេនីយអុងតាគុនបានបញ្ជាព្រះអង្គចន្ទកែនរាស្ត្រខ្មែរឲ្យជីកព្រែកវិញតេ ខ្មែរហៅថាព្រែកជីក ឬព្រែកយួនដែលភ្ជាប់ពីមាត់ជ្រូក ទៅពាម ទម្លាក់ទៅក្នុងសមុទ្រចិនមានប្រវែង ៥៣ គីឡូម៉ែត ទទឹង ៣៣ ម៉ែត។ ព្រែកជីកមួយទៀត ឈ្មោះព្រែកវិញអាន ខ្មែរហៅថាឡុងសែន ភ្ជាប់ពីទន្លេបាសាក់ទៅមេគង្គមានប្រវែង ១៤ គីឡូម៉ែត។ យួនបានបែងចែករាស្ត្រខ្មែរជាក្រុម ហើយបង្ខំឲ្យខ្មែរធ្វើការតាំងពីព្រលឹមទល់ព្រលប់មិនអាចឈប់សម្រាកបាន។ នៅពេលនោះហើយ ដែលគេហៅថាសម័យតែអុង ព្រោះយួនយកខ្មែរទៅកប់ទាំងរស់យកក្បាលធ្វើជាមុំចង្ក្រាន។ រីឯបាយទឹកដាំនឹងទឹកមានជាតិកំបោរ ធ្វើឲ្យមានជំងឺរាករូសរហូតដល់ស្លាប់។ ដោយខ្វះទឹកស្អាតទទួលទាន ខ្មែរមួយចំនួនត្រូវស្លាប់នៅលើការដ្ឋានគួរឲ្យអាណោចអាធ័ម។ ពេលជីកព្រែករួច យួនក៏បង្ហូរទឹកចូលមិនឲ្យខ្មែរដឹង បណ្ដាលឲ្យខ្មែរស្លាប់ជាច្រើនដោយសារលង់ទឹក។ រឿងដែលគ្រោះថ្នាក់ចំពោះប្រទេសជាតិ គឺនៅក្រោយពេលស្ដេចអង្គចន្ទសុគតនៅឆ្នាំ ១៨៣៤ ព្រោះស្ដេចអង្គនេះគ្មានបុត្រាដើម្បីស្នងរាជ្យមានតែបុត្រី ៤ អង្គ គឺក្សត្រីអង្គប៉ែន អង្គម៉ី អង្គពៅ និងអង្គស្ងួន ដែលមិនអាចមានកម្លាំងទប់ទល់នឹងល្បិចលេបត្របាក់ទឹកដីរបស់យួនបាន។ ចំណែកព្រះអង្គអឹម និងអង្គឌួងត្រូវសៀមនាំយកទៅឃុំឃាំងនៅបាងកក។ <br \> យួនបានលើកក្សត្រីអង្គម៉ី (១៨៣៤ - ១៨៤០) ឲ្យឡើងសោយរាជ្យនៅកោះស្លាកែត។ ប៉ុន្តែកិច្ចការប្រទេសជាតិត្រូវធ្លាក់ទៅក្នុងដៃឧត្ដមសេនីយយួន ឈ្មោះទ្រឿងមិញយ៉ាង។ យួនបានរៀបចំប្រព័ន្ធរដ្ឋបាលខ្មែរជាថ្មីទៅតាមបែបផែនរដ្ឋបាលយួន តាំងពីថ្នាក់ខេត្តដល់ស្រុក ព្រមទាំងយកពន្ធដារធ្ងន់ធ្ងរពីប្រជារាស្ត្រខ្មែរ។ ខេត្តខ្មែរនីមួយៗត្រូវប្ដូរឈ្មោះពីខ្មែរទៅយួន គ្រប់គ្រងដោយចៅហ្វាយខេត្តខ្មែរម្នាក់ និងអមដោយមន្ត្រីយួនម្នាក់ ដើម្បីងាយស្រួលក្នុងការអនុវត្តតាមផែនការលេបទឹកដី។ <br \> ឧទាហរណ៍ ខេត្តសំរោងទង ទៅជា ឡុងតូន  ឧដុង្គទៅជាបាកកូណាម  ស្រុកឃ្លាំង ទៅជាស្រុកត្រាំង  ភ្នំពេញទៅជាណាមវ៉ាង។ យួនអនុវត្តផែនការលុបបំបាត់ប្រពៃណី និងវប្បធម៌ខ្មែរចោលដូចជាបង្ខំខ្មែរឲ្យស្លៀកពាក់អាវផាយ បំបាត់ព្រះពុទ្ធសាសនាបែបហីនយាន ឲ្យមកកាន់មហាយានដូចយួនដែរ គឺកោរសក់ទុកចិញ្ចើម ប្ដូរចីពរទៅស្លៀកពាក់ខោអាវផាយពណ៌ឈាមជ្រូក ពេលសូត្រធម៌មានវាយត្រដោកផង ដែលខ្មែរតែងហៅថា វាយក្បាលត្រី។ ពេលនោះមានមន្ត្រីខ្មែរ និងអ្នកស្នេហាជាតិខ្មែរបានងើបបះបោរ ហើយត្រូវយួនសម្លាប់ឥតញញើតដៃ។ យួនបានចាប់ក្សត្រីទាំងបីអង្គយកទៅខេត្តលង់ហោរ។ ចំណែកឯក្សត្រីអង្គប៉ែនត្រូវយួនធ្វើឃាតដោយចោទថាចូលដៃនឹងសៀម។ ដំណឹងនេះមិនស្ងាត់ឡើយ ខ្មែរក្នុងនគរនាំគ្នាបះបោរព្រោះយល់ថាយួន ចង់រំលាយនគរខ្មែរឲ្យសាបសូន្យ រួចក៏នាំគ្នាទៅកាប់សម្លាប់យួនអស់ជាច្រើន។ ដោយយល់ស្ថានភាពប្រទេសជាតិធ្លាក់ក្នុងភាពអស់សង្ឃឹម ទើបពួកនាម៉ឺនសព្វមុខមន្ត្រី និងប្រជារាស្ត្របានមូលមតិគ្នាយាងក្សត្រអង្គឌួងឲ្យវិលពីប្រទេសសៀមចូលព្រះនគរ ដើម្បីបង្រួបបង្រួមជាតិ និងកសាងប្រទេសឡើងវិញ។
រជ្ជកាលព្រះបាទអង្គឌួង
ឆ្នាំ ១៨៤០ ព្រះអង្គឌួងបានគ្រងរាជ្យនៅវាំងស្បែក ស្រុកពញាឮ លុះដល់ឆ្នាំ ១៨៤៧ ទើបទ្រង់បានត្រូវអភិសេកឲ្យឡើងសោយរាជ្យជាព្រះមហាក្សត្រនៅឧដុង្គ។ ក្នុងនាមជាព្រះរាជាដែលគិតដល់អាយុជីវិតជាតិ ព្រះអង្គមានព្រះទ័យសោកស្ដាយជាខ្លាំង នៅពេលទ្រង់ជ្រាបថាមានទឹកដីខ្មែរជាច្រើនបាត់បង់ទៅសៀម និងយួន។ ប៉ុន្តែដោយប្រទេសខ្មែរស្ថិតនៅក្នុងស្ថានភាពសេដ្ឋកិច្ចទន់ខ្សោយ និងខ្ទេចខ្ទាំដោយសង្គ្រាមផ្ទៃក្នុង ទើបព្រះអង្គមិនអាចរកកម្លាំងដើម្បីដណ្ដើមទឹកដីទាំងនោះមកវិញ។ ម្យ៉ាងទៀត ដើម្បីរំដោះប្រទេសឲ្យរួចផុតពីការបែងចែករបស់យួន និងសៀម មានតែមធ្យោបាយមួយគឺពឹងមហាអំណាចអឺរ៉ុបណាមួយ ដើម្បីបង្ក្រាបសត្រូវទាំងពីរឲ្យចេញផុតពីទឹកដីខ្មែរ។ ស្នាព្រះហស្ថរបស់ព្រះបាទអង្គឌួងមាន៖
ផ្នែកព្រះពុទ្ធសាសនា
ព្រះបាទអង្គឌួង ជាព្រះរាជាមួយអង្គដែលមានព្រះទ័យជ្រះថ្លាចំពោះព្រះពុទ្ធសាសនា។ នៅឆ្នាំ ១៨៥៣ ព្រះអង្គ​ទ្រង់​បាន​ចាត់​រាជប្រតិភូ​មួយ​ក្រុម ដែលដឹកនាំដោយឧកញ៉ាយមរាជម៉ុក និង ឧកញ៉ាចក្រីមាស ដើម្បីនិមន្តព្រះសង្ឃខ្មែរមួយអង្គព្រះនាម ព្រះមហាប៉ាន មក​ពង្រឹង​ព្រះពុទ្ធ​សាសនា ដែលត្រូវធ្លាក់ចុះដោយសារសង្គ្រាម។ ប្រតិភូនេះបានត្រូវព្រះចៅសៀមឆោមក្លាវ (រាមាទី៤) ទទួល​រាក់ទាក់​ព្រោះ​យល់​ថា​ជា​ឱកាស​មួយសម្រាប់ផ្សព្វផ្សាយវប្បធម៌សៀម។ ដូចនេះព្រះពុទ្ធសាសនាធម្មយុត្តិកនិកាយ​ តាមបែបសៀម បាន​ត្រូវ​នាំ​ចូល​ប្រទេស​កម្ពុជា​ចាប់តាំងពីពេលនោះមក។ ចំណែកឯពុទ្ធសាសនា​និកាយ​ថេរវាទ​ផ្នែក​មហានិកាយ គឺជានិកាយ​មួយ​ចម្បង​នៅ​ក្នុង​ប្រទេស​ខ្មែរ។ <br \> ព្រះបាទអង្គឌួង គឺ​ជា អ្នកនិពន្ធ​ខ្មែរល្បីល្បាញ​មួយ​រូប។ ព្រះអង្គពូកែខាងកំណាព្យកាព្យឃ្លោង។ ព្រះអង្គ​បាននិពន្ធ​រឿង​ជា​ច្រើន​ដូច​ជា រឿងចំប៉ាថោង នៅ​ឆ្នាំ ​១៨១០, រឿងកាកី​ នៅ​ឆ្នាំ ១៨១៥ និង ច្បាប់ស្រី ​នៅ​ឆ្នាំ ១៨៣៧ ជាដើម។ ព្រះបាទអង្គឌួង​ទ្រង់​សុគត​នៅ​ក្នុង​រាជវាំង​ឧដុង្គដោយជំងឺ នៅក្នុងឆ្នាំ ១៨៥៩។
M b== ឯកសារពិគ្រោះ ==
តំណភ្ជាប់កម្ពុជាប្រទេសរីកចម្រេីនខាងវិស័យនានាៗក្នុងសម័យសង្គមរាស្រ្តនិយមដែរដឹកនាំដោយព្រះបាទនរោតម្ដសីហនុ។
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ប្រវត្តិសាស្ត្រខ្មែរ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:​សម័យបារាំង
ព្រះវិហារដែលសាងសង់នៅសម័យឧដុង្គ
ព្រះវិហារដែលសាងសង់នៅសម័យឧដុង្គ =រាជព្រះបាទអង្គឌួង=
ពាក្យកាព្យ​ប្រដៅ​ជន​ប្រុស​ស្រី
ពាក្យ​កាព្យ​ប្រដៅ​ជន​ប្រុស​ស្រី
ឣ្នកព្រះភិរម្យភាសា ឣ៊ូ ហៅ ង៉ុយ (១៩៣៥?)
១-ខ្ញុំសូមបង្គំព្រះសម្មា                                           សម្ពុទ្ធណាៗក្នុងត្រៃភព
ចម្រើនកម្មដ្ឋានក្រោមពោធិ៍ម្លប់                            ខ្ញុំសូមគោរពនមស្ការ ។
ព្រះចមច្រកពិននរិន្ទឫទ្ធិ                                    ជាម្ចាស់ជីវិតលើសិរសា
សូមថ្វាយបង្គំព្រះករុណា                                    សូមទ្រង់មេត្ដាប្រោសប្រណី ។
ឱនកាយថ្វាយបង្គំប្រណម្យនឹក                            សូមក្រើនរំឭករាស្រ្ដប្រុសស្រី
សរណគមន៍បីឱ្យប្រតិបត្ដិ                                   កម្ចាយកម្ចាត់ក្ដីទុក្ខសោក
រូបយើងសព្វថ្ងៃថ្លៃមិនថោក                                 បានមកភពភាន់ទាន់សាសនា ។
៥-ផ្លូវប្រេតនរកទៅញឹកញយ                                  គួរកុំបណ្ដោយតាមតណ្ហា
គួរគិតសង្ខេបឃាត់សង្ខារ                                   សង្ឃឹមព្រះសិអារ្យនឹងមកត្រាស់ ។
ជម្ពូទ្វីបនេះធំបំផុត                                           មួយម៉ឺនយោជន៍គត់ដំណែលព្រះ
សត្វស្លាប់តាមកម្មមិនចាំចាស់                             អាយុខ្លីណាស់ក្រាស់កុសល ។
រូបំ អនិច្ចំ អនត្ដា                                              កើតរូបកាលណាកម្មតាមដល់
តាមដានដរាបបាបឱ្យផល                                  បាបខ្លះសេសសល់ពីនរក ។
ខ្លះមកអំពីប្រេតតិរិច្ឆាន                                      ខ្លះមកពីស្ថានសួគ៌សោយសុខ
វេរតាមរកបានឃើញមុខ                                     ចុះមករងទុក្ខទទួលកម្ម ។
អ្នកធ្លាក់ទៅរងនរកប្រេត                                    ដើមហេតុពីព្រោះដាច់សីល៥
ទឹកក្ដៅខ្លះដេកទៅដេកត្រាំ                                  រាប់លានកោដិឆ្នាំទម្រាំរួច ។
១០- មកកើតជាមនុស្សស្ថានកណ្ដាល                          មិនរាងមិនចាលដល់តិចតួច
ប្រពន្ធកូនគេនៅតែលួច                                     សត្វធំសត្វតូចរិតសម្លាប់ ។
ស្រារឹតតែផឹកឱ្យស្រវឹង                                       គុណទោសមិនដឹងប្រឹងចាក់កាប់
ស្រេកឃ្លានបំពានធ្វើលើច្បាប់                             មិនស្ដាប់ពុទ្ធដីកាព្រះអង្គផ្ដាំ ។
ពិតមែនជាមិនលឺព្រះឱស្ឋ                                  ព្រះសង្ឃទ្រង់ប្រោសឱ្យសីស៥
វិទ្យាល័យតាំងក្រសាំង
វិទ្យាល័យតាំងក្រសាំង ស្ថិតនៅក្នុង ភូមិ សង់ឃ្លាំង ឃុំ តាំងក្រសាំង ស្រុក សន្ទុក ខេត្ត កំពង់ធំ
ពាក្យកាព្យ​ប្រដៅ​ជន​ប្រុស​ស្រី
ទទួលរំពេចភ្លេចមិនចាំ                                      ប្រព្រឹត្ដសាងកម្មមិនព្រមលែង ។
កើតមកពូជពង្សពេញជាមនុស្ស                           សេចក្ដីត្រូវខុសចាំជាក់ស្ដែង
សម្លាប់រូបសត្វឥតគិតក្រែង                                បំពេញរូបឯងឱ្យធំធាត់ ។
សម្លាប់មិនថាសត្វឈ្មោលញី                              យកសាច់មកស៊ីឱ្យឆ្ងាញ់មាត់
ទទួលសីលភ្លើធ្វើឱ្យភ្លាត់                                    លក់សត្វឱ្យព្រាត់មេព្រាត់កូន ។
១៥- ព្រាត់គូកម្សត់វដ្ដសង្សារ                                      ដូចលក់ជីតាលក់ជីដូន
ពុំនោះលក់បងបំបែកប្អូន                                   ងងឹតឈឹងសូន្យមើលមិនយល់ ។
ខ្លះទៅនរកមិនទាន់មក                                      ខ្លះឃ្លាតទៅជ្រកពួកអសុរ
ជវ័នសង្ខារលប់វិលវល់                                       អំពល់តែកើតស្លាប់កើតស្លាប់ ។
កម្មកិតតាមខ្លួនមិនដែលឃ្លាត                            គ្រប់ប្រាំរយជាតិមិនដែលឆាប់
សត្វគោក្របីដំរីសេះ                                          គេជិះគេទឹមជាធម្មតា
គេកាប់លក់សាច់ផ្ដាច់សង្សារ                              រកចិត្ដមេត្ដាករុណាគ្មាន ។
រូបខន្ធរលត់រលាយទៅ                                       សល់នៅសង្ខារនិងវិញ្ញាណ
២០- សត្វញីសត្វឈ្មោលអន្ទោលទុក្ខ                        អាពុកឬម្ដាយពីជាតិមុន
ជាតិមកពីរងទោសទុក្ខធ្ងន់                                 ក្រែងស៊ុនទៅលើសាច់ញាតិឯង ។
ជ្រូកគោក្របីនៅតូចស្ទាវ                                    គេក្រៀកវះក្រៀវឃើញស្ដែងៗ
បើគិតឱ្យសព្វគ្រប់កន្លែង                                    ជូនក្រែងជាតិមនុស្សមកជាសត្វ ។
អ្នកពឹងនិងអ្នកធ្វើដៃដល់                                   ចៅក្រមអកុសលជំនុំកាត់
បញ្ជីទាំងពីរឈ្មោះមិនបាត់                                 គេចាត់ធ្វើទោសទាំងអស់គ្នា ។
មិនមានអ្នកាណាធ្ងន់ណាស្រាល                         យម្ភបាលវះក្រៀវគ្រប់វេលា
មានលោកយមរាជរាជសភា                                ជំនុំគិតគ្នាមើលបញ្ជី ។
បញ្ជូនអ្នកធ្វើចុះនរក                                         ជំនុំឃុំទុកអ្នកទិញស៊ី
ទិញសត្វស្លាប់រស់ទោះឈ្មោលញី                       ទាំងពីរចំណែកចំណាំមុខ ។
២៥- អ្នកមួយទិញស៊ីមិនរួចខ្លួន                                  ត្រឹមឯត្រីអូនយួនដូរលក់
ឃើញច្បាស់ជារស់មិនទាន់ងាប់                           អង្គុយបង្គប់ឱ្យយួនវ៉ៃ
រកខ្យល់ច្រឡោតដោតញ័រដៃ                               ឃើញក្ស័យស្រាប់ៗមិនទិញយក ។
អានេះបន្ធូរលែងមិនបាន                                    ត្រូវច្រំធាក់ច្រានឱ្យជ្រុលជ្រក
អ្នកទៅឃើញត្រីនៅបម្រះ                                   វេទនាចិត្ដណាស់ប្រាសដើរចេញ
អ្នកនេះត្រូវលែងឱ្យទៅវិញ                                  មានសែហ្វលិញគិញក្នុងនរក ។
ឱ្យជូនខ្លាចក្រែងវង្វេងផ្លូវ                                    ត្រូវមើលខុសត្រូវគ្រប់ភូមិស្រុក
បើកក្រាំងសៀវភៅកត់ឈ្មោះទុក                          បញ្ជីពីរមុខបាបនិងបុណ្យ ។
អ្នកសាងធុនទាបភាពអកុសល                           មិនចង់បានផលសួគ៌និព្វាន
ប្រព្រឹត្ដអាក្រក់រកល្អគ្មាន                                    មិនហ៊ានកាន់សីលថាខ្លាចដាច់ ។
មិច្ឆាទិដ្ឋិចូលពេញទី                                          បញ្ជីសម្រាំងតាំងសម្រេច
ចុះវង្សអាជីវកភ្លក់ស៊ីអាច់                                    ព្រោះពោលបង្កាច់ព្រះពុទ្ធដីកា ។
វចីទុច្ចរិតមានគ្រប់យ៉ាង                                     ទានសីលមិនសាងអាងផឹកស្រា
ឮលោកសម្ដែងធម៌ទេសនា                                 ពិរោះពិស្ដារមិនដឹងស្ដាប់ ។
អស់យើងគួរស្ដាយជាតិកំណើត                           សំណាងមកកើតក្នុងភទ្ទកប្ប
អគាវិន័យព្រះប្រញប្ដ                                         ជាឫសគល់ច្បាប់គួររក្សា ។
នេះចប់ចំណែកខាងបាសក                                កុំធ្វើអាក្រក់រាល់រូបបា
រំពឹងក្រែងចូលព្រះសិអារ្យ                                   នមស្ការគោរពរំឭកគុណ ។
ព្រះចមច្រកពង្សមុនីនាថ                                   កំពូលផុតជាតិជាងមហាជន
ទ្រង់សោយសម្បត្ដិសម្បើមបុណ្យ                         សម្បូណ៌លើសលន់លុបលោកា ។
៣៥- លោកីយ៍ដឹងហើយគួរកោតខ្លាច                           ទ្រង់មានអំណាចព្រះចេស្ដា
គួរស្ដាប់ព្រះរាជឱង្ការ                                         បន្ទូលត្រួតត្រាគួរត្រងត្រាប់ ។
ព្រះទ័យទ្រង់ត្រេកស្រឡាញ់សង្ឃ                         ប្រមាណសែនអង្គក្នុងភទ្ទកប្ប
ព្រះពុទ្ធទ្រង់ប្រិតប្រាមប្រញប្ដ                              ឈ្មោះច្បាប់បាដិមោក្ខសំវរសីល ។
ចែកចេញជាកងសិក្ខាបទ                                   កំណត់ពីររយម្ភៃប្រាំពីរ
មិនឱ្យមានមោះហ្មងមន្ទិល                                 អ្នកបួសកុំខ្ជិលកាន់ឱ្យខ្ជាប់ ។
បាណាអទិន្នាជាបឋម                                       ជាតិរូបទៀតផ្សំត្រូវជាដប់
លោកសង្ឃឥឡូវកាន់មិនសព្វ                             កាន់ក្នុងបន្ទប់លាយបន្លំ ។
បាសកផ្ញើទានគ្មានអារម្មណ៍                                សន្សំតែទ្រពក្ដៅក្រហាយ ។
៤០- ប្រសិនបើកាន់ច្បាប់ព្រះពុទ្ធ                                មិនមានធម្មយុត្ដិមហានិកាយ
លោកសង្ឃគ្រប់វត្ដមានធំតូច                              សង្ឃខ្លះខិលខូចសង្ឃខ្លះជា
បរិស័ទថ្កោលទោសគ្រូឧបជ្ឈាយ៍                          មានពាក្យនិន្ទាតែរាល់វត្ដ ។
បាដិមោក្ខពីររយម្ភៃប្រាំពីរ                                    អ្នកល្ងង់ហើយខ្ជិលចាំមិនស្ទាត់
កងបាចិត្ដិយនិងទុក្កដ                                       ចូលមាត់ចូលកមិនដឹងខ្លួន ។
កងបាចិត្ដិយកៅសិបពីរ                                     និស្សគ្គិយ៍សាមសិបបារាជិកបួន
បើចេះហើយចាំឱ្យមាំមួន                                    ល្អបរិសុទ្ធសួនមិនសាយសុស ។
ប៉ុន្ដែសិក្ខាមិនសូវចាំ                                          ចំណាំត្រង់ណេះចោលត្រង់ណោះ
ត្រង់ណាដែលដឹងជាខ្លួនខុស                              ហ៊ានឈ្លោះពីព្រោះគេមិនដឹង ។
៤៥- សង្ឃាទិសេសប្រហែសបាន                                ដប់បីសន្ដានប្រមាណថ្លឹង
បើធ្លប់សង្រួមឱ្យយ៉ាងតឹង                                   មិនអរមិនខឹងមិនខាតខុស ។
ឥន្រ្ទីយ៍ប្រាំមួយនាំឱ្យភ្លាត់                                   បាចិត្ដយ៍ទុក្កដលាយចម្រុះ
ឥន្ទ្រីយ៍ត្រចៀកភ្នែកច្រមុះ                                   ភ្នែកមើលណេះណោះឃើញសុសសាយ ។
សោតិន្ទ្រីយោសូរតិចខ្លាំង                                   ចក្ខុន្រ្ទីយំឃើញជិតឆ្ងាយ
ជីវ្ហិន្រ្ទីយាពោលនាយអាយ                                  សើចលេងសប្បាយចំអន់គ្នា ។
បរិស័ទអាបត្ដិទុក្កដញឹក                                     បារាជិកច្រើនណាស់តែឧបជ្ឈាយ៍
ទ្រព្យក្នុងសម្បាច់សម្បូណ៌ហៀរ                           ត្រូវទោសអទិន្នាគរុភណ្ឌ ។
ទ្រព្យសង្ឃជាដើមគឺចំណាំ                                  អវហារម្ភៃប្រាំចាំគ្នេរគ្នាន់
ឱបទុកខ្លះខ្នែងក្រែងមិនគ្រាន់                              អវហាប្រាំជាន់បារាជិក ។
៥០- ម្យ៉ាងទៀតទ្រព្យសង្ឃក្នុងចំណែក                         កិបទុកមិនចែកឱ្យលោកភិក្ខុ
គ្រឿងយាវជីវិតកាលិក                                       ទុកខួបល្ងាចព្រឹកម៉ៅតែឯង ។
ម្យ៉ាងទ្រព្យគេហែចូលវិហារ                                 បាសកបូជាដល់គម្ដែង
គេវេរបាលីមានខ្លីវែង                                         គេតែងនឹងថាសង្ឃស្ស ។
ប្រកាសប្រគេនជំនុំសង្ឃ                                    ចំពោះគ្រប់អង្គថាទេមៈ
ខ្ញុំបាទតែងតាមខ្ញុំចេះចាំ                                     អវហារម្ភៃប្រាំបែបបរិយាយ
នេះសុទ្ធតែសីលផ្លូវអន្ដរាយ                                 លោកសង្ឃទាំងឡាយកុំប្រព្រឹត្ដ ។
ពីព្រោះឥន្រ្ទីយ៍ទាំង៦                                         លោកណាមិនព្រួយមិនប្រុងគិត
៥៥- សូមទានសន្ដោសសម្ដែងច្បាប់                            ព្រះសង្ឃកុំចាប់ចងទោសា
ខ្ញុំមិនមានពោលពាក្យបង្កាច់                               ខ្លាចសីលលោកដាច់ខ្ញុំតម្រង់
តម្រូវតែតាមច្បាប់ព្រះអង្គ                                   ព្រះឱស្ឋត្រឹមត្រង់ត្រូវមាត្រា ។
កាលអង្គសម្ដេចព្រះចមភព                                បន្ទូលប្រារព្ធគ្រប់ប្រការ
ប្រកាសប្រាកដបទសិក្ខា                                    ប្រញប្ដប្ដេជ្ញាមហាបរិស័ទ ។
ភិក្ខុភិក្ខុនីអស់អរហន្ដ                                        អានន្ទមិនទាន់បានអរហត្ដ
ព្រះធម៌វិន័យកុំឱ្យបាត់                                       ប្រយត្នឱ្យគង់ប្រយោជន៍យូរ ។
ក្រោយនោះព្រះអង្គចូលនិព្វាន                             អរហន្ដហោះធ្យានមានជាគ្រូ
មិនមានអ្នកណាដាក់ទូ                                      ទេសនាបង្ហូរពីព្រះឱស្ឋ ។
៦០- ព្រះអគ្គសាវ័កគ្រប់ព្រះអង្គ                                  ព្រះទ័យស្រោចស្រង់ទ្រង់សន្ដោស
សម្ដែងធម៌អាថិមេត្ដាប្រោស                                បាបបុណ្យគុណទោសនិងសីលទាន ។
ឈ្វេងយល់ថាធម៌នឹងសូន្យស្ងាត់                          អហន្ដអរហត្ដចូលនិព្វាន
សង្ឃសេក្ខបុគ្គលមិនទ្រង់ញាណ                          មិនមានអ្នកណាតែងទុក ។
ព្រះធម៌ប្រាំបីម៉ីនបួនពាន់                                   ស្រេចលើអានន្ទចាំទំនុក
ដំណែលព្រះអង្គដឹងគ្រប់មុខ                               ជង្រុកធម៌អាថិមហាអានន្ទ ។
ជាព្រះអនុជអាណិតសត្វ                                    ក្រែងបាត់បិដកមិនគ្រប់គ្រាន់
ព្រះធម៌ប្រាំបីម៉ឺនបួនពាន់                                   គ្នេរគ្នាន់ខ្នះខ្នែងចាត់ចែងចារ ។
ចេះចប់អភិធម្មចាំរហូត                                      វិន័យព្រះសូត្រ ៥ប្រការ
ប្រកាសអស់អង្គអរហន្ដា                                    បិដកឯណាជាឫសគល់ ។
៦៥- បមត្ថព្រះសូត្រអានន្ទចាំ                                     វិន័យទាំង៥ឧបាលីយល់
អរហន្ដទាំងអស់កើតរវល់                                   អំពល់អីពីរឿងធម៌អាថិ ។
ព្រះបាទអជាតៈសត្រូវ                                       ជួយគិតតម្រូវព្រះសាសនា
សម្មតិឱ្យឈ្មោះហៅក្សត្រា                                  ព្រោះព្រះមហាក្សត្រីយចូលគំនិត ។
និយាយឱ្យដឹងដើមកំណើត                                កកើតអក្ខរាចារស្លឹករឹត
បកប្រែបាលីសេចក្ដីពិត                                     ពិនិត្យត្រឹមត្រូវតាមពុទ្ធដីកា ។
ទសជាតក៍ទាំង១០មានគ្រប់វត្ដ                            ប្រែត្រូវប្រាកដព្រះគាថា
ព្រះធម៌សូត្រមន្ដឬសូត្រដារ                                អ្នករៀនអក្ខរាពីរចំណែក ។
ចំណេះចំណាំចាំដោយខ្លួន                                  ខ្លះរៀនមានក្បួនចាស់ចារចែក
ហ៊ានភ្នាល់ព្រោះអាងឃើញនិងភ្នែក                      កើតឈ្លោះប្រកែកប្រកួតខឹង ។
៧០- ប្រកាន់តែខាងខុសរហូត                                    មិនរៀនមេសូត្រឱ្យចេះដឹង
អាងចេះតែ ក កា ប៉ុណ្ណឹង                                   ខំប្រឹងចំអើតអួតខ្លួនត្រូវ  ។
ក្ដៅណាស់ពីរឿងយោជាយ៉ោ                               ដំឡើងភ្នែកស្លោមុខក្រញូវ
ថាធ្លាប់យោនាពីខ្មោចឪ                                     ឥឡូវយ៉ោណាមិនសុខចិត្ដ ។
អ្នកម្ខាងអាងស្រះតួប្រាំបី                                    ឱ្យដឹងបាលីជាកម្រិត
ផ្សំតួមេសូត្រប្រឹងប្រែប្រឹត                                   ព្រោះត្បិតឱ្យត្រឹមត្រូវមាត្រា ។
អ្នកបួសគ្រប់វត្ដគ្រប់នគរ                                    ស ដាក់ជើង ល រាប់ស្លស្លា
បើ ស ជើង ម រាប់ ស្មស្មា                                   អ្នកមានប្រាជ្ញាល្មមស្ដាប់បាន ។
ខ ដាក់ជើង ម ពីបូរាណ                                    ក្មេងតូចប៉ុន្មានស្គាល់ ខ្មខ្មា ។
៧៥- ជាតិរាស្រ្ដចាស់ក្មេងកុំចិត្ដខ្មាំង                             គួរខ្មាសបារាំងអ្នករាជការ
ដើមហេតុអំពីព្រះករុណា                                    ឱ្យសាងសាលាប្រែបាលី ។
ទ្រង់ចាំទំនៀមពីបូរាណ                                     ហើយបានជំនុំព្រមកុង្សីយ៍
បំណាច់ធ្វើស្ដេចគ្រងផែនដី                                ទិសទាំងប្រាំបីរំពៃគ្រប់ ។
ព្រះកាយពលមិនរវល់រែក                                   ព្រះទ័យរំលែកទាំងថ្ងៃយប់
ចូលទែនបន្ទំទីបន្ទប់                                         បន្ទូលមិនឈប់រាល់វេលា ។
មេត្ដាប្រោសប្រាណអ្នកមានសក្ដិ                          ប្រទានលុយកាក់គ្រប់ភ្នាក់ងារ
ទ្រង់ត្រួតស្រ្ដីស្នំស្រឹង្គារ                                       ក្រែងគ្រុនរងារមិនបានសុខ ។
ព្រះទ័យមេត្ដាសព្វមនុស្សសត្វ                             សោយរាជសម្បត្ដិសម្បើមស្ដុក
៨០- មួយព្រួយនឹងឱបព្រះនគរ                                   ពីរព្រួយនឹងពព្រះសាសនា
បីត្រួសលោកសង្ឃកាន់សិក្ខា                               សង្រួមកិរិយាមិនបរិសុទ្ធ ។
នឿយណាស់ព្រះនេត្រព្រះកាណ៌ា                         ព្រះឱស្ឋត្រួតត្រាច្រើនបំផុត
ដាស់តឿនបំភ័យពួកកុលបុត្រ                             ឱ្យប្រុងលំអុតសង្រួមកាយ ។
បានចេញប្រកាសដាក់ប្រាកដ                             ប្រគេនគ្រប់វត្ដនោះជិតឆ្ងាយ
លោកសង្ឃមិនត្រូវស្រើបសប្បាយ                        អស់ល្បែងទាំងលាយគ្រប់ចំពូក ។
មិនត្រូវចំពោះស្ដាប់តន្រ្ដី                                     កុំបីមើលរាំវានាំភ្លូក
កុំដើរភ្លើៗមើលអុំទូក                                         អ្នកបួសធ្វើលោកមិនត្រូវការ ។
បើមានត្រូវកិច្ចដើរយប់ថ្ងៃ                                   សង្ឃបងនិស្ស័យចាស់វស្សា
កុំដើរទឹមស្មាទៅណាៗ                                       អ្នកចេះសិក្ខាគេទាស់ភ្នែក ។
៨៥- លោកនេនកុំសុំលុយចិនចាយ                             បិណ្ឌបាតតែបាយម្នាក់១វែក
គ្រឿងម្ហូបចំណីបាសកចែក                                 កុំស្ពាយពុនរែកវាថោកឫក ។
របស់បាសកគេប្រគេន                                       ប្រគល់លោកនេនបានលោកភិក្ខុ៍
ចិញ្ចឹមជីវិតនិងបាយទឹក                                     បិណ្ឌបាតតែព្រឹកយប់សូត្ររៀន ។
លោកណាត្រឹមត្រូវមិនសូវខុស                            ស្ងៀមស្ងាត់ទៅចុះកុំអន់អៀន
លោកណាមិនចេះកុំវេះវៀន                                 ពាក្យប្រៀនប្រដៅឱ្យផ្អើលភ្ញាក់ ។
ពីព្រោះព្រះអង្គបានផ្ដាំផ្ញើ                                    វិន័យស្ថិតលើស្ដេចមហាចក្រ
ពីត្រឹមនោះរៀងដរាបមក                                    ដល់ស្រុកគោកធ្លកមានសាវតារ
ប៉ុន្មានរាជ្យហើយមិនដឹងថា                                 ដល់មកករុណាយើងសព្វថ្ងៃ ។
៩០- ហេតុនេះលោកសង្ឃប្រុងពិនិត្យ                           សៀភៅស្លឹករឹតមានរាល់ដៃ
ផ្ទៀងមើលសិបផូកវិនិច្ឆ័យ                                  បើនៅសង្ស័យឱ្យសិក្សា ។
លោកសង្ឃចាស់ខ្ចីគប្បីស្ដាប់                               ឈ្មោះច្បាប់គន្លងព្រះពុទ្ធដីកា
បង្គំថ្វាយដល់ព្រះករុណា                                    សូមទ្រង់មេត្ដាជ្រាបព្រះទ័យ ។
ក្រែងជួបប្រទះពាក្យឆ្គាំឆ្គង                                 ពុំត្រូវទំនងក្រិត្យវិន័យ
សូមទានសន្ដោសអត់ទោសពៃ                            ក្រួញក្រាបសិរសីក្រោមព្រះបាទ ។
ព្រះសង្ឃទាំងអស់ទោះតូចធំ                               អភ័យទោសខ្ញុំសូមអនុញ្ញាត
ពាក្យខ្ញុំមិនមានពោលប្រមាថ                              សង្ឃជាល្អស្អាតខ្ញុំមិនថា ។
ហេតុនោះខ្ញុំសូមបវារណា                                   និដ្ឋិតាសង្ខេបតែប៉ុណ្ណោះ ។
៩៥- ក្មេងណាប្រាថ្នាបួសធ្វើសង្ឃ                                ឱ្យស្វែងតម្រង់រៀនតម្រិះ
ឱ្យមើលតម្រាប់លោកអ្នកចេះ                              កុំដេកតែអេះតិះដៀលគ្នា ។
អ្នកម្ដាយឪពុកឱ្យឈ្មោះអ៊ូ                                  ពូជពង្សអម្បូរខ្មែរអ្នកជា
អាពុកឈ្មោះ អ៊ុក មានសក្ដិងារ                            ចៅពញាធម្មធារាធ្វើមេស្រុក ។
ក្នុងខែត្រភ្នំពេញឃុំកំបូល                                   ជាប់ផៅត្រកូលម្ចាស់អង្គ ប៉ុក
អាពុកអ្នកម្ដាយឈ្មោះពញា ម៉ុក                          គាត់ធ្វើមេស្រុកឃុំស្ពានថ្ម ។
ដូនតាផ្សំផ្គុំជាតំណ                                           បង្កកើតខ្ញុំទូលបង្គំ ។
បង្កើតពីដើមគំនិត                                            ភ័យភិតខ្លាចបាបចង់បានបុណ្យ
បានបែកចែងច្បាប់ប្រាប់មហាជន                        បួនច្បាប់ពីមុនជូនរាជការ ។
១០០- បោះពុម្ពសៀវភៅចែកសព្វសាយ                          បណ្ណាល័យចាត់ថ្វាយព្រះករុណា
ឱនកាយប្រណម្យសូមអនុញ្ញាត                           ក្រាបក្រោមព្រះបាទព្រះបារមី
ចែងច្បាប់បរមត្ថអត្ថបាលី                                   សេចក្ដីចែងចប់ម៉្លេះហើយហោង ។៚
ព្រះភិរម្យភាសា អ៊ូ ហៅ ង៉ុយ
រថយន្ដក្រុងខ្សែទី២
(Bus City Line 2)
ត្រីភូវនមហេស្វរៈ
ត្រីភូវនមហេស្វរៈមកពីការរួមផ្សំគ្នានៃពាក្យ ត្រី=បី ភូវន=ភូមិ ផែនដី ចក្រវាល មហេ=ធំអស្ចារ្យ ចំណែកពាក្យ ស្វរៈ=អ្នកដែលធំលើសគេ ឬក៏ម្ចាស់។ សរុបមកពាក្យត្រីភូវនស្វរៈមានន័យថា ម្ចាស់នៃលោកទាំងបី។ ពាក្យនេះគឺជាឈ្មោះនៃប្រាសាទបន្ទាយស្រី ដែលមានទីតាំងនៅភូមិបន្ទាយស្រី ឃុំខ្នារសណ្តាយ ស្រុកបន្ទាយស្រី ខេត្តសៀមរាប ។
ឝ្រីន្ទ្រវម៌្ម (វ្នំ)
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ទំព័រត្រូវលុប
គណៈកម្មាធិការនានារបស់ក្រុមប្រឹក្សា
= ការបង្កើតគណៈកម្មាធិការនានារបស់ក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ក្រុង = ក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ក្រុង មានកាតព្វកិច្ចបង្កើតគណៈកម្មាធិការពិគ្រោះយោបល់​ចំនួនបីគឺ ៖
ក្រៅពីគណៈកម្មាធិការជាកាតព្វកិច្ចទាំងបីខាងលើនេះ ក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ក្រុង​អាចបង្កើតគណៈកម្មាធិការបន្ថែមផ្សេងទៀតតាមការចាំបាច់។  គណៈ​កម្មាធិ​ការ
ដែលបង្កើតបន្ថែមនេះមិនត្រូវមានតួនាទី និងភារកិច្ចត្រួតគ្នាជាមួយនឹងតួនាទី ភារកិច្ចរបស់គណៈកម្មាធិការជាកាតព្វកិច្ចទាំងបីខាងលើឡើយ។ ជាមួយ​គ្នា​នេះ​ដែរ ក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ក្រុងអាចបង្កើតអនុគណៈកម្មាធិការ ឬក្រុមការងារ​ផ្សេងៗ​ទៀត តាមការស្នើសុំរបស់គណៈកម្មាធិការនានា ឬគណៈអភិបាលស្រុក ក្រុង។ អនុគណៈ​កម្មាធិការ ឬក្រុមការងារខាងលើនេះ ត្រូវមានគណនេយ្យភាពជាបឋមជា​មួយ​គណៈកម្មាធិការ ឬគណៈអភិបាលស្រុក ក្រុង។
ក្នុងការរៀបចំបង្កើតគណៈកម្មាធិការនានារបស់ក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ក្រុង ក្រុម​ប្រឹក្សាស្រុក ក្រុងត្រូវពិនិត្យ ពិចារណាលើចំណុចមួយចំនួនដូចខាងក្រោម ៖
ប្រាសាទអង្គុយ
រូបភាពតូច ប្រាសាទអង្គុយមានទីតាំងស្ថិតនៅកណ្ដាលព្រៃ នាភូមិតាសៀម ឃុំតាសៀម ស្រុកស្វាយលើ ខេត្តសៀមរាប។ ប្រាសាទនៅមានសភាពរឹងមាំទោះបីមិនទាន់មានការមើលថែទាំក្ដី ប្រាសាទនេះមិនសូវមានអ្នកស្គាល់ និងមានអ្នកទៅដល់ដោយសារមូលហេតុផ្លូវទៅកាន់ប្រាសាទនេះមានភាពលំបាកខ្លាំង ។
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ខេត្តសៀមរាប អង្គុយ
ភាសាស៊ុយអែត
ស៊ុយអែត ( svenska [ˈsvɛ̂nːska]) គឺជាភាសាអាឡឺម៉ង់ខាងជើង ដែលនិយាយភាគច្រើននៅក្នុងប្រទេសស៊ុយអែត និងផ្នែកខ្លះនៃប្រទេសហ្វាំងឡង់ ។ វាមានអ្នកនិយាយដើមយ៉ាងហោចណាស់ ១០លាននាក់ ដែលជាភាសាអាឡឺម៉ង់និយាយច្រើនជាងគេទីបួន និងជាភាសាទីមួយក្នុងចំណោមប្រភេទផ្សេងទៀតរបស់វានៅក្នុងប្រទេសន័រឌិក (ន័រវែស) ទាំងមូល។
ស៊ុយអែត ដូចជា ភាសាន័រឌិកផ្សេងទៀត គឺជាកូនចៅរបស់ន័រស្សចាស់ ដែលជាភាសាសាមញ្ញរបស់ប្រជាជនអាល្លឺម៉ង់ដែលរស់នៅក្នុងស្កាតឌីណាវី ក្នុងកំឡុង សម័យវីឃីង ។ វាមានភាពវៃឆ្លាតទៅវិញទៅមកយ៉ាងទូលំទូលាយជាមួយ ន័រវែស និង ដាណឺម៉ាក ទោះបីជាកម្រិតនៃភាពវៃឆ្លាតទៅវិញទៅមកគឺពឹងផ្អែកភាគច្រើនលើគ្រាមភាសា និងការសង្កត់សំឡេងរបស់អ្នកនិយាយ។ ភាសាន័រវេស និងដាណឺម៉ាក ជាធម្មតាត្រូវបានយល់យ៉ាងងាយស្រួលដោយអ្នកនិយាយស៊ុយអែតជាជាងភាសានិយាយ ដោយសារភាពខុសគ្នានៃ សម្លេងការបញ្ចេញសំឡេង និង ការបញ្ចេញសំឡេង ។
ភាសាស៊ុយអែតស្តង់ដារ ដែលនិយាយដោយជនជាតិស៊ុយអែតភាគច្រើន គឺជាភាសាជាតិដែលបានវិវត្តចេញពីគ្រាមភាសាស៊ុយអែតកណ្តាលក្នុងសតវត្សទី១៩ ហើយត្រូវបានបង្កើតឡើងយ៉ាងល្អនៅដើមសតវត្សទី២០ ។ ខណៈ​ដែល​ពូជ ​ប្រចាំ​តំបន់ និង​គ្រាមភាសា​នៅ​តាម​ជនបទ​នៅ​តែ​មាន ភាសា​សរសេរ​គឺ​មាន​លក្ខណៈ​ឯកសណ្ឋាន និង ​មាន​ស្តង់ដារ ។ ស៊ុយអែត​ជាភាសាទីពីរ ​ដែល​គេ​និយាយ​យ៉ាង​ទូលំទូលាយ​បំផុត​នៅ​ហ្វាំងឡង់​ដែល​វា​មាន​ឋានៈ​ជាភាសាសហការផ្លូវការ ។
ភាសាស៊ុយអែតត្រូវបាននិយាយជាយូរមកហើយនៅក្នុងផ្នែកខ្លះនៃអេស្តូនី ទោះបីជាស្ថានភាពបច្ចុប្បន្នរបស់អ្នកនិយាយស៊ុយអែតអេស្តូនី ស្ទើរតែផុតពូជក៏ដោយ។ វាត្រូវបានគេប្រើផងដែរនៅក្នុងជនភៀសខ្លួនស៊ុយអែត ដែលគួរឱ្យកត់សម្គាល់បំផុតនៅ ទីក្រុងអូស្លូ ប្រទេសន័រវេស ដែលមានប្រជាជនស៊ុយអែតជាង ៥០ ០០០ នាក់។
ឃុំបឹងព្រះ
(Boeng Preah) ដែនរដ្ឋបាលស្ថិតនៅក្នុង ស្រុកបាភ្នំ ខេត្តព្រៃវែង  មានរដ្ឋបាលចំណុះ ១៤ភូមិ÷
ព្រំប្រទល់
=អប់រំ=
អនុវិទ្យាល័យ
=សាសនា=
ក្រុមប្រឹក្សាក្រុង-ស្រុក
= តួនាទី និងភារកិច្ចក្រុមប្រឹក្សាស្រុក-ក្រុង = ក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ក្រុង ដែលបានបង្កើតឡើងដោយការបោះឆ្នោត ស្របតាម​ច្បាប់ស្ដីពីការបោះឆ្នោតជ្រើសរើសក្រុមប្រឹក្សារាជធានី ក្រុមប្រឹក្សាខេត្ដ ក្រុម​ប្រឹក្សាស្រុក ក្រុង ក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ក្រុមប្រឹក្សាខណ្ឌ គឺជាតំណាងសាធារណៈ ជាអ្នក​ការពារ និងជាអ្នកបម្រើឱ្យផលប្រយោជន៍របស់ប្រជាពលរដ្ឋទាំងអស់​ក្នុង​ដែន​ សមត្ថកិច្ចរបស់ខ្លួន។
១. សិទ្ធិអំណាចក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ក្រុង
ក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ក្រុងមានសិទ្ធិអំណាចពីរ គឺ ៖
ក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ក្រុងត្រូវប្រើប្រាស់អំណាចបញ្ញត្ដិ និងអំណាចប្រតិបត្ដិរបស់​ខ្លួន ដោយផ្អែកតាមគោលការណ៍ បែបបទ និងនីតិវិធីដែលកំណត់ក្នុងច្បាប់ និង​លិខិតបទដ្ឋានគតិយុត្ដពាក់ព័ន្ធនានា។
ប្រធានក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ក្រុង ក្នុងនាមក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ក្រុងរបស់ខ្លួន មានសិទ្ធិចុះ​ហត្ថលេខា និងប្រថាប់ត្រារដ្ឋបាលស្រុក ក្រុងលើ ៖
គណៈអភិបាលស្រុក ក្រុង ត្រូវជួយក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ក្រុងរបស់ខ្លួន ក្នុងការរៀបចំ​ឯកសារខាងលើនេះ លើកលែងតែឯកសារសម្រាប់រៀបចំកិច្ចប្រជុំ ទាក់ទងនឹង​សំណើដកហូតអភិបាលស្រុក ក្រុង ឬអភិបាលរងស្រុក ក្រុងចេញពីមុខតំណែង។
២.  របៀបរបបការងាររបស់ក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ក្រុង
ក្នុងការអនុវត្ដសិទ្ធិអំណាចរបស់ខ្លួន ក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ក្រុងត្រូវពិនិត្យពិចារ​ណា​លើចំណុចសំខាន់ៗមួយចំនួន ដែលពាក់ព័ន្ធនឹងរបៀបរបប អនុវត្ដការងារ​ដូច​ខាងក្រោម ៖
៣.  កិច្ចប្រជុំរបស់ក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ក្រុង
កិច្ចប្រជុំរបស់ក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ក្រុងមានពីរប្រភេទ ៖
កិច្ចប្រជុំសាមញ្ញ និងវិសាមញ្ញអាចយកជាការបាន លុះត្រាតែកិច្ចប្រជុំ​ទាំងនេះប្រព្រឹត្ដទៅត្រឹមត្រូវ តាមបទបញ្ជាផ្ទៃក្នុងរបស់ក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ក្រុង។ សេចក្ដី​សម្រេចទាំងឡាយណាដែលធ្វើឡើង មិនស្របនឹងបទបញ្ជាផ្ទៃក្នុង​របស់​ក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ក្រុង ឬរដ្ឋធម្មនុញ្ញ ឬច្បាប់ ឬលិខិតបទដ្ឋានគតិយុត្ដនានា សេចក្ដី​សម្រេចនោះពុំមានសុពលភាពឡើយ។
រាល់កិច្ចប្រជុំរបស់ខ្លួន ក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ក្រុងត្រូវធ្វើសេចក្ដីសម្រេចខាងបញ្ញត្ដិ ឬធ្វើសេចក្ដីសម្រេចខាងប្រតិបត្ដិ ដែលជាគោលការណ៍ គោលនយោបាយ​របស់​រដ្ឋបាលស្រុក ក្រុង និងជាវិធានការ បែបបទ នីតិវិធីចាត់ចែងការងារ តាមការ​ចាំ​បាច់​ដែលទាក់ទងទៅនឹង ៖
ក្រៅពីកិច្ចការដែលក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ក្រុងត្រូវធ្វើការសម្រេចដូចរៀបរាប់​ខាង​លើ ក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ក្រុងអាចធ្វើការសម្រេចក្នុងកិច្ចប្រជុំសាមញ្ញ ឬវិសាមញ្ញ​របស់​ខ្លួននូវកិច្ចការផ្សេងៗទៀតរួមមាន ៖
បញ្ហាផ្សេងៗទៀតដែលតម្រូវដោយច្បាប់ លិខិតបទដ្ឋានគតិយុត្ដ ព្រម​ទាំងបញ្ហានានាដែលក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ក្រុង និងគណៈអភិបាលស្រុក ក្រុង​យល់ឃើញថាមានការចាំបាច់។
៤. ទំនាក់ទំនងរវាងក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ក្រុង និងគណៈអភិបាលស្រុក ក្រុង
ក្រៅពីទំនាក់ទំនងនានាដូចបានរៀបរាប់ខាងលើ ទំនាក់ទំនងរវាង​ក្រុម​ប្រឹក្សាស្រុក ក្រុង និងគណៈអភិបាលស្រុក ក្រុង ក៏បានកំណត់ក្នុងតួនាទី ភារកិច្ច និងរបៀប​របបការងាររបស់ក្រុមប្រឹក្សាស្រុក ក្រុង គណៈអភិបាលស្រុក ក្រុងផងដែរ។
អ្នកម្នាងកែវទី១
ព្រះអង្គត្រូវជាបុត្ររបស់អ្នកម្នាងកែវ និងព្រះបាទចក្រព័ត្រ (ឯពង្សាវតារខ្លះថាទ្រង់ជាបុត្រពញាពេជ្រ (បុត្រព្រះបាទចក្រព័ត្រ) និង អ្នកម្នាងទេពវិញ)។
​កាលណោះ​ ព្រះបាទ​ចក្រព័ត្រ​ ​ព្រះមហាក្សត្រ​ខ្មែរ​ទី​១៦​ ​មាន​មហេសី​មួយ​ឈ្មោះ​អ្នក​ម្នាង​កែវ។​ ​ព្រះ​នាង​ទ្រង់​មានគភ៌​នៅ​ក្នុង​ឆ្នាំជូត​ ​ព.ស ​១៥៤៤ ដែល​ត្រូវជា​ ​គ.ស ​១០០០ គឺ​នៅ​ក្នុង​សម័យ​កាលដែល​ដំបងគ្រញូង​បាន​បះបោរ​ ​លើក​កងទ័ព​មក​វាយប្រហារ​ដណ្ដើម​យក​រាជ្យ។​ ​ក្នុង​ឱកាស​នោះ ព្រះ​នាង​បាន​បន្លំ​ធ្វើ​ជា​អ្នកស្រុក​អ្នក​ភូមិ​សាមញ្ញ​ ​លួច​រត់គេច​ភៀសខ្លួន​ ​ចេញ​ផុត​ពី​មហានគរ​ ​ទៅ​រស់នៅ​តាម​ជាយ​ជនបទ​ ​ឆ្ងាយ​ដាច់​ស្រយាល​ពី​គេឯង។​ ​ព្រះ​នាង​បាន​តា​យាយ​ពីរ​នាក់​ប្ដី​ប្រពន្ធ​ ​តា​គហេ​ ​យាយ​លក្ខណ៍​ ​ទទួលយក​ទៅ​ចិញ្ចឹម​បីបាច់​ថែរក្សា​ ​ជួយ​លាក់​បំពួន​បំបិទ​បំបាំង​ ​ឆ្ងាយ​ពី​ភ្នែក​ច្រមុះ​ ​ពួក​ក្រុម​ស្ដេច​ដំបងគ្រញូង។​ ​ខែមាឃ​ ​ឆ្នាំឆ្លូវ​ ​ព.ស ​១៥៤៥ ត្រូវជា​ម.ស​. ៩២៣ ច.ស ​៣៦៣ និង​គ.ស ​១០០១​ ​ព្រះ​នាង​ប្រសូត​បាន​បុត្រ​មួយ​ព្រះ​អង្គ​មាន​សម្បុរ​ភ្លឺ​ស្រស់បំព្រង​ ​ហើយ​មាន​សញ្ញា​កងចក្រ​លើ​បាត​ដៃ​ ​និង​បាត​ជើង​ ដែល​បញ្ជាក់​លក្ខណៈ​ជា​អ្នក​មានបុណ្យ។​
គាត់​បាន​ រៀបរាប់​គ្រប់​ហេតុការណ៍​ពី​ដើម​ដល់​ចប់​ប្រាប់​ប្រពន្ធ​ ​និង​ទូល​ថ្វាយ​អ្នក​ម្នាង​កែវ​ ​ហើយ​គាត់​ក៏​ឲ្យ​ភរិយា​ចាត់ចែង​រៀបចំ​បាយ​ទឹក​ស្បៀងអាហារ​ ​និង​បង្វេច​សម្រាប់​រត់​ភៀសខ្លួន​ចាក​ចេញពី​ទីប្រជុំជន​ ​ទៅ​នៅ​ឲ្យ​ឆ្ងាយ​ដាច់​ស្រយាល​ ​ក្នុង​គោលបំណង​សង្ឃឹមថា​ ​នឹង​បាន​សន្ដិសុខ​ដល់​រូប​បក្សីចាំក្រុង។​ ​រួច​ស្រេច​ហើយ​កាលណា​ ​តា​គហេ​ត្រលប់​ទៅ​យកបក្សីចាំក្រុងលើក​អៀវ​ដាក់​លើ​-ក​ ​ហើយ​ធ្វើ​ដំណើរ​ផ្សងព្រេង​ ​កាត់​វាល​ចូល​ព្រៃ​ដោយ​គ្មាន​ទិស​ដៅ​អ្វី​ជា​ពិតប្រាកដ។​
ពង្សាវតារ​សម្ដេច​វាំង​ជួន​ ​បាន​សរសេរ​បន្ដ​ទៅ​ទៀត​ថា​ ​ព្រះបាទ​បក្សីចាំក្រុង​ ​បាន​យាង​ព្រះ​មាតា​ ​អ្នក​ម្នាង​កែវ​ឲ្យ​មក​គង់​ក្នុង​បរមរាជវាំង​ជាមួយ។​ ​ព្រះ​អង្គ​បាន​ប្រទាន​ដល់​ព្រះ​មាតា​ព្រះ​បរម​នាម​ ​សម្ដេច​ព្រះ​វររាជនី ​ទេវី​លក្ខិណា ​មហាក្សត្រី។
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អ្នកម្នាងខ្មែរក្នុងរឿងនិទានចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រាជវង្សទេវអស្ចារ្យ
រាយព្រះនាមទេវតាចិន
ធ្វេង|រូបភាពតូច|200px|[[បេនហ្សាទីនិន|បេនហ្សាទីនិន(បិនហ្សៃដប់),( ព្រះនាងសរស្វតីនៃព្រហ្មញ្ញ សាសនានៃព្រះពុទ្ធសាសនាមហាយាន, ព្រះពុទ្ធសាសនាវិជ្រយាន. ).]] រាយព្រះនាមទេវតាចិន
ភូមិចាប់ភ្លើង(ឃុំចាប់ភ្លើង)
ឃុំចាប់ភ្លើង ស្រុកថ្កូវ ខេត្តព្រះត្រពាំង
=បុគ្គលល្បី=
ប្រាសាទថ្មដុះ
ប្រវត្តិប្រាសាទ
ប្រាសាទថ្មដុះមានទីតាំងស្ថិតនៅទិសពាយ័ព្យនៃប្រាសាទភ្នំតាម៉ៅ នាភូមិត្រពាំងសាប ឃុំត្រពាំងសាប ស្រុកបាទី ខេត្តតាកែវ។ ប្រាសាទថ្មដុះមានទីតាំង នៅលើនៅលើភ្នំថ្មដុះដែលមានកំពស់ ៣៥ម កសាងនៅក្នុងសតវត្សទី១១ អំពីថ្មស៊ិល្ត និងឥដ្ឋតាន់ក្រហម សព្វថ្ងៃប្រាសាទនេះ បាក់បែកអស់ មួយចំនួនធំទៅហើយ ដោយផ្តែរ និងហោជាងត្រូវធ្លាក់ចុះមកដី រលុបចម្លាក់ស្ទើរតែទាំងស្រុង។ ប្រាសាទថ្មដុះមានរាងបួនជ្រុងគឺ ៧.៥ម៉ែត្រ x ៧.៥ម៉ែត្រ និងកំពស់១៣ម៉ែត្រ មានទ្វារចូលចំនួនមួយ និងទ្វារបញ្ជោតចំនួនបី តែបន្សល់ទុកតែទ្វារបញ្ជោតមួយប៉ុណ្ណោះ ត្បិតទ្វារបញ្ជោតឯទៀតត្រូវ បាក់បែកអស់ទាំងស្រុង។ ប្រាសាទនេះសាងសង់នៅក្នុងរចនាបទឃ្លាំង ហើយគេសង្កេតឃើញមាន ថ្មដុះធម្មជាតិស្ថិតនៅក្នុងប្រាសាទនេះតែម្តង ដែលអាចតំណាងឲ្យលិង្គធម្មជាតិផងដែរ ដូច្នេះហើយ ទើបគេឲ្យឈ្មោះប្រាសាទនេះថា ប្រាសាទ ថ្មដុះ។ សព្វថ្ងៃនេះគេបានយកឈើមកទល់ការពារ តំបូលប្រាសាទកុំឲ្យធ្លាក់ចុះ ព្រមទាំងតំកល់នូវពុទ្ធបដិមាទុកក្នុងប្រាសាទនេះ ដើម្បីគោរពបូជាតាម ជំនឿប្រជាជនទៀតផង។ យ៉ាងណាមិញប្រាសាទថ្មដុះត្រូវបានប្រជាជន ជិតឆ្ងាយចូលចិត្តគោរពបូជា ជាជាងប្រាសាទភ្នំតាម៉ៅ ។ ប្រាសាទនេះកសាងដោយព្រះមហាក្សត្រពីព្រះអង្គគឺព្រះបាទសុរ្យវរ្ម័នទី១ និងព្រះបាទឧទ័យទិត្យវរ្ម័នទី២ នៅក្នុងសម័យអង្គរ ឧទ្ទិសដល់ព្រះសិវៈនៃព្រហ្មញ្ញសានា ។
ផ្តែរប្រាសាទ
ផ្តែរប្រាសាទថ្មដុះមានចម្លាក់និយាយពី ព្រះកម្រងតេងអញតរាំ ដែលគេគិតថាសំដៅដល់ព្រះឥសូរ ឬព្រះសិវៈរាំ។ ព្រះឥសូរជាអាទិទេពធំបំផុតនៅក្នុងព្រហ្មញ្ញសាសនា ដែលជាអាទិទេពចូលចិត្តរាំយ៉ាងខ្លាំងមានឈ្មោះថា សិវនដរាជ។ ព្រះឥសូររាំមានលក្ខណៈប្លែកៗពីគ្នាដូចជាព្រះឥសូររាំអមដោយព្រះនរាយណ៍ ឬព្រះវិស្ណុ និងព្រះព្រហ្ម ដែលសមមូលទៅនឹងសាសនាជាមិត្តភាពជិតស្និទ្ធក្នុងជីវិត។ ម្យ៉ាងវិញទៀតព្រះឥសូររាំនៅលើភ្នំហិមាល័យមានអត្តបទបកស្រាយថា៖ ព្រះឥសូររាំនៅលើភ្នំកែលាស់ ដែលជាស្ថានអស្ចារ្យសម្បូរដោយពេជ្រត្បូង រីពពួកទេពនៅជុំវិញព្រះអង្គ ដែលមានប្រគុំភ្លេងគឺ ស្វរស្វតីលេងពិណ វាយស្គរ ក្រៅពីនេះមានទេពឈរមើលជុំវិញរួមមាន គន្ធវ៌ស អសុរ បតគស ឧវគស សុទ្ធស សធ្យធ៌ស អំរស អប្សរ និងរាល់ជីវិតសត្វលោកទាំងឋានទាំងបី ដែលរួមគ្នានៅទីនោះធ្វើជាសាក្សីនៃការរាំដ៏អស្ចារ្យនោះ។ មួយវិញទៀត ព្រះឥសូររាំជាការធ្វើបដិហារ្យមួយ ដូចជារាំបំផ្លាញសម្រស់នាងករៃក្កលម្មៃយរ។ នាងជាស្រ្តីមេម៉ាយម្នាក់ ប៉ុន្តែនាងមានសម្រស់ស្អាតនាំឱ្យបុរសចោមស្រឡាញ់នាង។ នាងករៃក្កលម្មៃយរគោរពស្រឡាញ់ព្រះឥសូរយ៉ាងខ្លាំងដោយភ្ដីភាពរបស់របស់នាង ព្រះឥសូរក៏សុខចិត្តរាំឱ្យនាងមើល ក៏ដូចជាការជួយបំផ្លាញសម្រស់របស់នាងដែរ។ ព្រះឥសូររាំមានអត្ថន័យទាក់ទងដល់អំណាចទាំងប្រាំគឺ ការថែរក្សា ការបំផ្លាញ ការបែងភាគ ការជួយសង្គ្រោះ និងការបង្កើត ។
ឯកសារយោង
ថ្មដុះ
ឃុំឫស្សីស្រុក
=រដ្ឋបាល= ឃុំ មាន ភូមិគឺ÷ =អប់រំ=
អនុវិទ្យាល័យ
=សាសនា=
វត្ត
=ផ្សារ= =រមណីដ្ឋាន=
ឃុំស្វាយសាច់ភ្នំ
ឃុំស្វាយសាច់ភ្នំ ស្ថិតនៅ ស្រុកស្រីសន្ធរ ខេត្តកំពង់ចាម។
=រដ្ឋបាល= ឃុំ មាន ភូមិគឺ÷ =អប់រំ=
អនុវិទ្យាល័យ
=សាសនា=
វត្ត
=ផ្សារ= =រមណីដ្ឋាន=
ខេត្តព្រហ្មទេព
ខេត្តព្រហ្មទេព ជាខេត្តដែលនៅតំបន់គូលែនព្រហ្មទេព។ បច្ចុប្បន្ននៅត្រង់ ស្រុកគូលែន ខេត្តព្រះវិហារ។
ប្រាសាទព្រះធាតុខ្វាន់ពីរ
ប្រាសាទព្រះធាតុខ្វាន់ពីរ ស្ថិតនៅក្នុងភូមិ១០៥ ឃុំថ្មី ស្រុកចិត្របុរី ខេត្តក្រចេះ ព្រះធាតុខ្វាន់ពីរ
ភូមិខ្មែរឥស្លាម
ភូមិខ្មែរឥស្លាម ជាភូមិដែលចំណុះអោយរដ្ឋបាល ឃុំកំពង់ត្របែក ស្រុកកំពង់ត្របែក ខេត្តព្រៃវែង។
ខេត្តរលួស
ឃុំរលួស ស្រុកស្វាយចេក ខេត្តបន្ទាយមានជ័យ
ភ្នំតាពូ
ភ្នំតាពូ ជាភ្នំដែលស្ថិតនៅចំងាយ ៤៣គីឡូម៉ែត្រ ពី ខេត្តសុខោទ័យ ដែលមានប្រាសាទមួយនៅលើកំពូលភ្នំគឺ ប្រាសាទឥដ្ឋតាពូ។
ជេនី​ គី​ម
ជេនី​ គី​ម (김제니) គឺជាតារាចម្រៀងស្រីកូរ៉េខាងត្បូង កើតនៅថ្ងៃទី 16 ខែមករាឆ្នាំ 1996 គេស្គាល់ថាជាសមាជិកនៃ Girl Group Blackpink
វិថីឧកញ៉ា អ៊ឹង ប៊ុនហ៊ូវ
វិថីឧកញ៉ាអ៊ឹង ប៊ុនហូវ ជាវិថីឯកទិសដែលគិតចាប់ពី អយស្មាយាន្តកម្ពុជា ខាងលិច ចេតិយ៍ព្រះសក្សមុនីចេតីយ៍ រហូតមកដល់វិថីព្រះស៊ីសុវត្ថិ។ កាត់តាម មហាវិថីព្រះមុនីវង្ស មហាវិថីព្រះនរោត្តម ។ វិថីនេះនៅចំណុចចាប់ពី មហាវិថីព្រះមុនីវង្ស ដល់ មហាវិថីព្រះស៊ីសុវត្ថិ។
ជេនី​ គី​ម
ប្រវត្តិ
ជេនីគីមកើតនៅថ្ងៃទី 16 ខែមករាឆ្នាំ 1996 នៅទីក្រុងសេអ៊ូលប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូង។ នាងបានផ្លាស់ប្តូរទៅសិក្សានៅមហាវិទ្យាល័យ ACG Parnell ក្នុងនាមជាសិស្សផ្លាស់ប្តូរនិស្សិតនៅអូកឡិន 5 ឆ្នាំមុនពេលវិលត្រលប់ទៅកូរ៉េខាងត្បូងនៅអាយុ 14 ឆ្នាំដើម្បីធ្វើតាមក្តីសុបិន្តនៃការក្លាយជាសិស្ស។ យំ
Jenny បានធ្វើការសម្តែងជាមួយនឹង YG Entertainment កាលពីខែសីហាឆ្នាំ 2010 តាមរយៈការផ្ញើវីដេអូឃ្លីបនិងរាំនៅក្នុងបទ "Te A Aba" របស់ Rianna ។
ក្នុងឆ្នាំ 2012 Jenny បានទទួលការយកចិត្តទុកដាក់ជាសាធារណៈនៅពេលដែល YG បានបង្ហោះវីដេអូរបស់នាងនៅលើគេហទំព័រ YouTube ខណៈពេលនាងចាប់រំលោភនាងកាលពីឆ្នាំ 2012 នៅថ្ងៃទី 31 ខែសីហាឆ្នាំ 2012 នេះក៏បង្ហាញពីវីដេអូតន្ត្រីសម្រាប់ "Datseng Kee" (That XX) របស់ G-Dragon ហើយនៅឆ្នាំបន្ទាប់នាងបានច្រៀងបទ "ខ្មៅ" រួមជាមួយ G-Dragon "GGB" ។ (GG Be) រួមគ្នាជាមួយ Seungri និង "Special" (Special) រួមគ្នាជាមួយ Eha-e
ជីវិតនៅក្នុងឧស្សាហកម្មកំសាន្ត
នៅខែកញ្ញាឆ្នាំ 2016 Jenny បានចាប់ផ្តើមជាសមាជិកនៃ Black Pig ដោយចាប់ផ្តើមជាមួយបទចម្រៀងពីរគឺ Square One និង Square II រួមទាំងការចាក់ខ្មៅនិងការ៉េ។
n ពាក់កណ្តាលខែតុលាឆ្នាំ 2018 ការប្រកាសពីការបង្ហាញខ្លួនជាផ្លូវការជាផ្លូវការរបស់គីមត្រូវបានធ្វើឡើង។ នៅពាក់កណ្តាលនៃការរៀបចំសម្រាប់ការបង្ហាញខ្លួនដំបូងរបស់នាងវាត្រូវបានគេសម្រេចចិត្តថាបទចម្រៀង "Solo" របស់នាងដំបូងនឹងត្រូវបានបង្ហាញនៅក្នុងដំណើរកំសាន្តនៅក្នុងតំបន់របស់អ្នកនៅក្នុងតំបន់ Seoul របស់ Blackpink មុនពេលចេញផ្សាយនៅថ្ងៃទី 12 ខែវិច្ឆិកា។ "Solo" បានក្លាយជាវីដេអូតន្ត្រីដែលបានមើលច្រើនបំផុតដោយសិល្បករទោល K -Pop ក្នុងរយៈពេល 24 ម៉ោងដំបូងនៃការចេញផ្សាយ។ នៅក្នុងប្រទេសកូរ៉េខាងត្បូង "Solo" បានជាប់ចំណាត់ថ្នាក់លេខមួយនៅលើតារាងឌីជីថលនិងស្ទ្រីមនៅលើតារាង Gaon សម្រាប់ពីរសប្តាហ៍ជាប់ៗគ្នា។ ក្រោយមកលោកគីមទទួលបានពានរង្វាន់តន្រ្តីជាលើកដំបូងដែលទទួលបានជ័យលាភីនៅ SBS 'Inkigayo នៅថ្ងៃទី 25 ខែវិច្ឆិកា។
ការយល់ព្រម
នៅខែមិថុនាឆ្នាំ 2018 លោកគីមបានក្លាយជាឯកអគ្គរដ្ឋទូតរបស់ Chanel កូរ៉េនិងបានចូលរួមក្នុងពិធីបើកសម្ពោធរូបភាព "Les Eaux ដឺម៉ាក Chanel" នៅ Hippodrome ដឺ Clairefontaine នៅ Deauville ប្រទេសបារាំង។  នៅខែតុលានាងបានចូលរួមក្នុងកម្មវិធីបង្ហាញម៉ូតម៉ាក Chanel ជាលើកដំបូងរបស់នាងក្នុងអំឡុងពេលសប្ដាហ៍ប៉ារីសម៉ូតនិងបានអង្គុយនៅជួរមុខនៅក្បែរផារិសលីវីលៀមនិងផាមឡាអាន់ដឺរសិន។
នៅខែមករាឆ្នាំ 2019 Hera ដែលជាម៉ាកសម្រស់ប្រណីតរបស់កូរ៉េខាងត្បូងដែលគ្រប់គ្រងដោយសាជីវកម្ម Amorepacific បានប្រកាសថាលោកគីមត្រូវបានគេជ្រើសរើសជាតារាម៉ូដែលថ្មីរបស់ពួកគេជាមួយនឹងតារាសម្តែង Jun Ji-hyun ។
សេចក្តីយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:បុគ្គលនៅរស់ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អត្ថបទមានកាតអេក ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អ្នកចម្រៀងស្រីកូរ៉េ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:តារាសម្តែងកូរ៉េ
ឃុំខ្នារ ស
=រដ្ឋបាល= ឃុំ មាន ភូមិគឺ÷ =អប់រំ=
អនុវិទ្យាល័យ
=សាសនា=
វត្ត
=ផ្សារ= =រមណីដ្ឋាន=
ខេត្តឬស្សីសាញ់
ឃុំឬស្សីសាញ់ បច្ចុប្បន្នស្ថិតនៅ ស្រុកស៊ីធរកណ្ដាល ខេត្តព្រៃវែង។
ប្រាសាទខ្លាកូន
ប្រាសាទកូនខ្លាមានទីតាំងស្ថិតនៅក្នុងភូមិព្រៃខ្មាំង ឃុំស្រែណូយ ស្រុកវ៉ារិន ខេត្តសៀមរាប។ ប្រាសាទដែលគេបោះបង់ចោលជាង១០០០ឆ្នាំក្នុងព្រៃជ្រៅជាតំបន់តស៊ូលាក់ខ្លួនរបស់ខ្មែរក្រហមនាចុងសតវត្សរ៍ទី២០ហើយជាតំបនដែលមានព្រៃដុះទ្រុបទ្រុល តែដោយអភិវឌ្ឍន៏កសិកម្មនោះគេបានឈូសបំផ្លាញព្រៃឈើអស់ហើយ គេក៏បានដាំជាដំឡូងមី និងចំការចាន្ទីប្រហែល៧ទៅ៨ឆ្នាំកន្លងមកនេះ។ បើយើងធ្វើដំណើរពីសៀមទៅស្រែណូយ ត្រង់ភូមិទួលគ្រួសចំនុចស្ថានីយ៍សាំង សាវីមិច បត់ឆ្វេងតាមផ្លូវលំប្រហែល៤គមនោះ យើងនឹងទៅដល់តូបលក់តូចបីបួនតែដល់អាចុងក្រោយ(លិចគេ) មួយនោះយើងអាចបត់ស្តាំប្រហែល២០០ម៉ែត្រពីផ្លូវអើតមើលស្តាំដៃនោះនឹងឃើញប្រាសាទឡឹមៗហើយ ។ ជាប្រាសាទដែលគេបោះបង់អស់រយ:ពេលជាងមួយពាន់ឆ្នាំមកហើយ ដែលគ្មាននរណាម្នាក់បានដឹងដោយសារវាស្ថិតក្នុងព្រៃជ្រៅ ហើយជាតំបន់លាក់ខ្លួនរបស់ខ្មែរក្រហមផងដែរ ។ ដោយចាប់ពីឆ្នាំ២០០០មកមានចំនូលស្រុកជាច្រើនគ្រួសារមកកាន់ទីនេះ ហើយបានមកតាំងទីលំនៅ និងឈូសឆាយព្រៃទន្ទ្រានយកដីដាំដំឡូងមី ស្វាយចន្ទី និងស្រូវ ។ល។ ដោយបច្ចុប្បន្ននេះប្រាសាទនេះហ៊ំព័ទ្ធដោយកសិន្ធុតូចមួយបែរមុខទៅកើតដែលសង់អំពីឥដ្ឋដែលមានប្លង់បាត ៣.៥មបួនជ្រុងលើទួលដែលមានវិជ្ជមាឌ៥០ម ហើយវាក៏នៅតែថែរក្សាបានទំរង់ភាគច្រើនគួរសមដែរ ដូចជាជញ្ជាំងខាងជើងប្រហែលនៅកំពស់៧ម លិចប្រហែល៤ម និងត្បូង៤.៥ម រីឯនៅខាងជើងមានស្រះទឹកមួយ និងខាងកើតប្រហែល៥០០ម មានស្រះមួយទៀត ក្រៅពីនោះមានកូនអូរ ។ល។ ។
ឯកសារយោង
ខ្លាកូន ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ខេត្តសៀមរាប
មាតុភូមិ
មាតុភូមិ គឺបានមកពីពាក្យ មាតុភូមិ ជាដែលដីដែលបានកើតចេញពីម្ដាយផ្ទាល់។ រួចប្រែទៅជា សុវណ្ណាភូមិ។
ក្បត់ជាតិខ្លួនឯង
ក្បត់ជាតិខ្លួនឯង បានដល់ ក្រុមមនុស្ស បក្សពួក សមាជិក ខ្លួនឯងផ្ទាល់ ដែលយកកិច្ចការងារសំងាត់របស់ជាតិ ទៅអោយជាតិដទៃដឹង។ រឺក៏ចុះចូលព្រមលក់ក្បាលអោយបរទេស មិនគិតពីទុកលំបាករបស់ប្រជាជន និងមាតុភូមិ។
ពញាពេជ្រ
ពញាពេជ្រ ព្រះអង្គត្រូវជាបុត្រអ្នកម្នាងទង និង ព្រះចក្រព័ត្រ។ តែបើយោងទៅតាមពង្សាវតារវត្ដកោកកាកវិញ គេអាចដឹងថា មហេសីរបស់ព្រះបាទចក្រព័ត្រទ្រង់មានគភ៌ នៅពេលដែលដំបងគ្រញូង លើកទ័ពមកវាយប្រហារដណ្ដើមរាជ្យ។ ព្រះនាងបានរត់រួចទៅលាក់ខ្លួនពួនអាត្មា នៅតាមភូមិស្ថាន តំបន់ឆ្ងាយដាច់ស្រយាល។ បន្ទាប់មកព្រះនាងប្រសូតបានបុត្រមួយព្រះអង្គ។ តែគេមិនបាស្គាល់ឈ្មោះព្រះរាជបុត្រអង្គនេះទេ ធំឡើងពេញវ័យកាលណាព្រះរាជបុត្របានមានមហេសី ព្រះមហេសីទ្រង់គភ៌បាន ១០ ខែ កាលក្នុងរាជ្យ និងសម័យដែលស្ដេចពញាក្រែក ឬព្រហ្មកិល ឬព្រះបាទសន្ធពអនុរាជ កោះហៅហោរាឲ្យមក ទស្សន៍ទាយមើលរកអ្នកមានបុណ្យ។ គ្រានោះព្រះរាជបុត្រក៏បានសុគតដែរ តែគេមិនបានដឹងដោយប្រការណាមួយឡើយទេ។ ព្រះរាជបុត្រអង្គនេះ បើតាមពង្សាវតារវត្ដទឹកវិល មានឈ្មោះថាពញាពេជ្រ។ ព្រះមាតា ដែលជាមហេសីព្រះបាទចក្រព័ត្រ មានឈ្មោះថា អ្នកម្នាងទង។ ឯមហេសីរបស់ពញាពេជ្រឈ្មោះ អ្នកម្នាងទេព ដោយក្រោយមកអ្នកម្នាងបានបង្កើតបានបក្សីចាំក្រុង។
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ព្រះអង្គម្ចាស់ខ្មែរក្នុងរឿងនិទានចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ពញាខ្មែរក្នុងរឿងនិទានចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:រាជវង្សទេវង្សអស្ចារ្យ
បក្សពួកនិយម
បក្សពួកនិយម ជាក្រុមមនុស្សដែលគិតគូរពីផលប្រយោជន៍ក្រុមខ្លួនជាង ផលប្រយោជន៍ជាតិ  ហើយគិតថាមានតែ ក្រុមខ្លួន បក្សពួកខ្លួនទេដែលអាចធ្វើអ្វីបានគ្រប់យ៉ាង។ ពួកក្រុមមនុស្ស អញធំ និង អាត្មានិយម។
ពុលអំណាច
ពុលអំណាច បានដល់ជនដែល បានធំភ្លេចតូច បានមានភ្លេចក្រ ពុលនឹង លោកធម៌ ពុលស្រី ស្រា ល្បែង លែងគិតពីសុខទុករាស្ត្រ ពួកមន្ត្រីជើងមិនជាប់ដី ពួកមន្ត្រីភពផ្កាយ មន្ត្រីស៊ីប្រាក់ខែពីរាស្ត្រមិនបំរើរាស្ត្រ មន្ត្រីយមរាជ មន្ត្រីជើង១០ មន្ត្រីលំអស្ថាប័ន មន្ត្រីកំដស្ថាប័ន មន្ត្រីផើម មន្ត្រីស្មាផ្អៀង មន្ត្រីធ្ងន់ក្បាល មន្ត្រីខ្មោច មន្ត្រីជាន់ករាស្ត្រ -ល-។
យុវរាជ (ស.វ.ទី៧)
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:ទំព័រត្រូវលុបចោល
យឺនយង អូភាកុល
យឺនយង អូភាកុល ឬ យឺនយង អូផាគុ​ន (ยืนยง โอภากุล ៩ វិចិកា ១៩៥៤ - ) ឈ្មោះដំណាក់កាល អែត ខារ៉ាបាវ (แอ๊ด คาราบาว) ជាតារាចម្រៀងនិងអ្នកនិពន្ធបទចម្រៀងប្រុសថៃ គាត់ជាមេដឹកនាំក្រុម​ត​ន្រ្ដី​រ៉​ក់ខារ៉ាបាវ
ឯកសារយោង
ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អត្ថបទមានកាតអេក ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អ្នកចម្រៀងថៃ ចំណាត់ថ្នាក់ក្រុម:អ្នកចម្រៀងប្រុសថៃ
ឃុំមានជ័យ(ស្រុកស្រីសន្ធរ)
ឃុំមានជ័យ ស្ថិតនៅ ស្រុកស្រីសន្ធរ ខេត្តកំពង់ចាម។
=រដ្ឋបាល= (Mean Chey) ស្ថិតនៅ ស្រុកស្រីសន្ធរ ខេត្តកំពង់ចាម មាន ៧ភូមិ÷
=អប់រំ=
អនុវិទ្យាល័យ
=សាសនា=
វត្ត
=ផ្សារ= =រមណីដ្ឋាន=