cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Жаңа химиялық технология мен материалдар ғылыми-зерттеу институты
200px|thumb|rightЖаңа химияляқ технология мен материалдар ғылым-зерттеу инстуты – Қазақстанда жаңа, экология таза химиялық технологиялар мен материалдарды өңдеудің теория және практикалық негіздерін жасаумен айналысатын ғылыми-зерттеу орталығы. 1992 ж. Алматы қаласындағы ҚазҰУ-дың жанынан ашылған. Өнеркәсіптіктәжірибелік базасы «Машина құрастыру зауыты» акционерлік қоғамында орналасқан. Институт құрылымында ҚазҰУ-дың химия фаультеті кафедраларының эксперименттік базалары қамтылған. Зерттеулерінің негізгі бағыты – Қазақстанның мұнай-газ кен орындарындағы көмірсутекті шикізаттарды өңдеудің жаңа технологияларын жасау және шағын өндірістердің (шағын зауыттар, қондырғылар, т.б.) технология жобаларын дайындау. Иститут 1999 жылдан бастап «Отандық шикізаттар негізінде технологиялық байланысқан химиялық және мұнай-химиялық өндірістерді дамыту» атты кешенді ғылыми-технология бағдарламаның орындаушысы болып табылады. Соңғы жылдары институтта Қазақстан кен орындарындағы мұнайдың ерекшеліктері ескеріле отырып, оларды өңдеуге арналған қондырғылар жасалып, шағын зауыт құрылды (Алматы қаласындағы алғашқы қондырғы, Ақтау қаласындағы шағын зауыт). Қазақстандағы қоры мол қоңыр көмірден сұйық отын, битум, асфальттік жабын, т.б. алудың технологиялары жасалды. Институт орыс тілінде шығатын «Мұнай және газ», ағылшын тілінде шығатын «Еуразия химия-технологиялық журналы» атты ғылыми басылымдардың құрылтайшысы болып табылады.
Виу
Елді мекеннің қамқоршысы — киелі Мартин.
Назарбек Әмірғалиев
Назарбек Әмірғалиев (1932 жылы туған, Саркант ауданы, Бақалы ауылы) - актер, әнші, әуесқой компози­тор, Қазақстанның еңбек сіңірген мәдениет қызметкері (1970), Қазақстанның еңбек сіңірген артисі (1985). 1948 жылы Бақалы орта мекгебін бггірген. Еңбек жолын 1949 жылы Ақсу халық театрында актер болудан бастады. Кейін Ақсу ауданының Ойтоған клубында меңгеруші, ал 1954 жылы аудандық мәдениет үйінің меңгерушісі болды. Аудандық мәдениет үйінің жанынан драма үйірмесін құрып, оған жетекшілік етгі. 1959 жылы Ақсу мәдениет үйіндегі драма үйірмесіне "халық театры" атағы беріліп, Әмірғалиев оның режиссерлығына тағайындалды. Ол М.Әуезовтің "Еңлік-Кебегінде" Кебек, "Абайында" Айдар, Ғ.Мүсіреповтің "Қыз Жібегін- де" Төлеген, "Ақан сері — Ақтоқтысында" Ақан, Ш.Айтматовтың "Жәмиласында" Данияр, С.Сейфуллиннің "Қызыл сұңқарларында" Еркебұлан, І.Жансүгіровтің "Кегінде" Бейсенбай, т.б. рөлдерін сахналады. 1975 жылы Талдықорған (қаз. Б.Римова атындағы) облыстық драма театрына қызметке ауысты.
Алвару-ди-Карвалью
Алвару-ди-Карвалью (Álvaro de Carvalho) — Бразилиядағы муниципалитет, Сан-Паулу штатында орналасқан. Марилия мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Марилия экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
Кангас
Кангас (Cangas de Morrazo) — Испаниядағы қала. Галисия автономды бірлестігіне қарасты Понтеведра провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Моррасо ауданында (комарка) орналасқан.
Пфеттисайм
Пфеттисайм (Pfettisheim) — Франциядағы коммуна. Эльзас аймағына қарасты Төменгі Рейн департаментінде орналасқан. Страсбур-Кампань округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 4,84 км² шамасында.
Олжас Көсемәліұлы Сәттібаев
Олжас Көсемәліұлы Сәттібаев (2 мамыр 1988 жыл) — қазақстандық боксшы, 2015 жылғы Азия чемпионы.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Қазақстан боксшылары Санат:Бокстан Азия чемпиондары
Адсорбент
Боксит күкіртке бай мұнай мен мұнай өнімдерін тазартады.
Азаттық (Мақтаарал ауданы)
Географиялық орны
Аудан орталығы - Мырзакент кентінен солтүстік-батысқа қарай 31 км-дей жерде.
Гавр университеті
Құрамы
Университет құрамына 3 факультет және 2 институт кіреді.
Сілтемелер
Санат:Франция университеттері Санат:1984 жылы пайда болғандар Санат:Гавр
Лез-Иль
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Ақ үй аманат
Ақ үй аманат (салт). Қазақ тарихы мен аңыз әңгімелерінде «ақ үй аманат» берген екен деген сөз жиі кездеседі. XVI-XVII ғасырлардағы жаугершілік замандарда екі жақ мәміліге келіп, іс бітімгершілікпен аяқталғанда осы салт сол үлкен жұмыстардың айғағы ретінде жүрген. Мұндайда негізінен кінәлі жақ өзінің жеңілгендігін мойындап бар сән-салтанат, дүние жиһазымен ақ орда яғни «ақ үй аманат» әкеліп тапсырады. Бұл тек жеңілу ғана емес, сол елді мойындаудың, бұдан былай тату көршіліктің (елдіктің) кепілі ретіндегі орны бөлек құжат әрі сый-сияпат десе де болады.
Кондуктивтік педагогика
Кондуктивтік педагогика - мүгедек, мүмкіншіліктері шектеулі балалармен жұмыс істеуге бағдарланған педагогикалық іс-әрекеттік бағыт. Оның авторы - венгерлік ғалым Пето-да баланың дербес белсенділігінің және тәуелсіздігінің өндірілуіне бағытталған медициналық-педагогикалық түзетулерге негізгі көңіл бөлінеді. 6-7 баладан тұратын бір топта сабақты бір адам жүргізеді. Оны кондуктор деп атайды. Оның медицинадан, педагогикадан, емдік гимнастикадан, исихологиядан, психотерапиядан т.б.-дан негізгі білімдермен жабдықталған болу керек.
Махамбет Демешұлы Батырбаев
Өмірбаяны
1978 жылдан - «Маңғышлақмұнай» ӨБ «Өзенмұнай» МГӨБ (Жаңаөзен қ.) бас геологы.
1991 жылдан - «Маңғышлақмұнай» ӨБ (Ақтау қ.) өндірістік бөлімінің бастығы, өндіріс жөніндегі бас инженерінің орынбасары.
1999 жылдан - «Қазақ ойл-Ембі» ААҚ президенті.
Чхусок
Тарихы
Кейбір тарихшылар Чхусок мерекесі Силла кезеңінен бастап, «Кабэ» мейрамымен бірге тойланып келеді деп есептейді.
Мейрам күндері
2016: 15 қыркүйек
2017: 4 қазан
2018: 24 қыркүйек
Дереккөздер
Орыс википедиясынан.
Синэкология
Дереккөздер
Санат:Синэкология
Футболдан 1966 жылғы әлем біріншілігі (финал)
Дереккөздер
Санат:1966 жылғы футбол Санат:Футболдан 1966 жылғы әлем біріншілігі Санат:Германия Ұлттық футбол құрамасының ойындары Санат:Англия Ұлттық футбол құрамасының ойындары Санат:Ағылшын футболы тарихы Санат:30 шілде оқиғалары Санат:1966 жылғы шілде Санат:Лондондағы халықаралық спорт жарыстары Санат:Футболдан әлем біріншілігінің финалдары
Вольвера
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 8500 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 406 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 21 км² шамасында. Пошта индексі — 10040.
Жылу электр станциясы
ЖЭС энергиямен қамтамасыз ету аймақтарының ерекшеліктеріне сәйкес аудандық, қалалық, орталық, өндірістік, коммуналдық және ауылдық болып бөлінеді. Қуатты ЖЭС мемлекеттік аймақтық электр станциясы (МАЭС) деп аталады. ЖЭС сумен жабдықтау жүйелеріне, қуатына, пайдаланылатын будың сипаттамаларына, т.б. ерекшеліктеріне байланысты да әр түрге ажыратыла береді.
NGC 3878
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Жетіқарақшы (шоқжұлдыз)
Тайыр Молдағалиұлы Күлтелеев
Өмірбаяны
Еңбек жолын 9 жасында бастады. 1926-1930 жж. Астрахандағы орыс-қазақ мектеп-интернатының оқушысы бола отырып, бірінші сатылық мектепте, кейін Астрахан медицина институтының жұмысшылар факультетінде оқыды. 1931 жылы БЛКЖО Марфин аудандық комитетінің жолдамасымен Сарытау қаласында заңгерлер курсынан өтіп, 1931-1932 жж. Төменгі Еділ өлкелік сотының қарамағындағы, Марфин аудандық халық сотында адвокат болып жұмыс істеді. 1932 жылы Сарытау заң институтына жіберіліп, оны 1935 жылы ойдағыдай бітірді. Үздік студент ретінде Ленинград заң институтының аспирантурасына (қазіргі Санкт-Петербург мемлекеттік университетінің заң факультеті) жіберіліп, онда ол 1935-1938 жж оқыды. 1939 жылы желтоқсанда Т. М. Күлтелеев ЛЗИ Ғылыми кеңесінде «Қазақстандағы патриархалды-феодалдық қатынастардың қалдықтарымен күресудегі социалистік құқық» деген тақырыпта кандидаттық диссертациясын қорғап, қазақ құқығының кейбір мәселелеріне тоқталды. Ол кандидаттық диссертация қорғаған алғашқы қазақ заңгері болды, сол кезде ол 27 жаста еді.
Құқықтық тәрбие саласындағы ұйымдастырушылық қызметі
1951 жылдың қазанынан 1953 жылдың ақпанына дейін заң секторындағы жұмысымен бірге КСРО Ғылым академиясының заң ғылымдарының докторы дәрежесіне жіберілді. 1952 жылдың аяғында Т. М. Күлтелеев докторлық диссертациясын аяқтады. Қорғау 1953 жылдың басына белгіленді. Бірақ 1953 жылы 15 ақпанда кандидаттық диссертациясын қорғап үлгермей, Т. М. Күлтелеев қайғылы қазаға ұшырады. Алматының Орталық зиратында жерленді.
Қазақстандағы тұз кен орындары
Дереккөздер
Санат:Қазақстан тұз кен орындары
Роккетта-Палафеа
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие Sant’Evasio.
Вой-Вож (Лиственничныйтармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Бэннокбёрн түбіндегі шайқас
Екі жақтың ұстанымдары. Әскердің құрамы
Шотланд патшасының әскері, сондай-ақ оның ізашары Уильям Уоллестің әскеріне негізделіп найзалармен қаруланған жаяу әскерден тұратын және үш үлкен бөлімдерге бөлінген. Авангардты Томас Рэндольф, ал патшаның өзі 500 салт аттан тұратын жасақты басқарды. Әскер Шотландияның барлық аймақтарынан жиналды: оның құрамында рыцарлар, тұрғындар мен саудагерлер - қару-жарақ пен сауыт-сайман сатып ала алатын барлық адамдар болды. Шотланд әскерінде садақшылар (500-ге жуық адам) мен ауыр салт аттылар (олардың көпшілігі шайқас кезінде жаяу жүруге мәжбүр болған) болды.
Шайқастың екінші күні
thumb|right|250px|Шайқастың екінші күні
Шыдамсыз Глостер графы басқарған ағылшын әскерінің авангарды, шотланд әскеріне шабуыл жасады. Орманда Глостер графы және оның көптеген рыцарлары шотланд найзаларының ұшынан қаза тапты. Ағылшын әскерінің үлкен көлемі шайқаста маңызды рөл атқарды: ағылшындарға өз қатарларын қалпына келтіруге және шайқасқа әскерді дайындауға өте көп уақыт керек болды. Сонымен қатар, Роберт Брюстің бұйрығымен, шотланд әскері тәртіп бұзылған ағылшын әскеріне жаппай шабуыл жасады. Қарсылықты ұйымдастыру әрекеттері сәтсіздікке ұшырады, ағылшындар өзенмен бітеліп, садақшылар өздерінің жауынгерлік қасиеттерін көрсете алмайтын жақын ұйымдаспаған топтарған бөлініп кетті. Рыцарялардың көпшілігі бытырап қаша жөнелді. Жеңілісті батыс Шотландиядан келген күшейтілген гэлдік бөлімшелер, патша Роберт I-нің жасағы аяқтады.
Танымал мәдениеттегі бейнесі
Кинематографта британдық кинорежиссерлер Боб Карратерс пен Дәуіт МакУиннидің «Брюс» (The Bruce, 1996) фильмі Бэннокбёрн шайқасы және Роберт Брюстің бастаған шотланд тәуелсіздігінің жақтастарының дайындығына арналды. Мел Гибсонның «Батыл жүрек» (1995) тарихи фильмінің соңында, Бэннокбёрн шайқасының басындағы сценасы қойылған.
Шөгінді
Дереккөздер
Санат:Спорт
Бретт Дин
Өмірбаяны
Музыканы шығаруды 1988 жылы бастады, радио және киноға арналған әуендерді құрған.
Калтроп
Калтроп - жаяу әскерге қарсы қолданылатын қару. Латын тілінен аударғанда Су жаӊғағы деген мағынаны білдіреді. Су жаӊғағы аталатын өсімдіктіӊ сыртқы пішіні осы қаруға қатты ұқсайды. Калтроп екі немесе одан да көп өткір ұшты темірлерден құрастырылған. Оныӊ бір ұшы, әдетте, басқаларынана қарағанда ұзындау болып келеді.
Қызықты деректер
Австралияныӊ Виктория штатыныӊ Бундина мұражайында 1917 жылғы Калтроп сақталған. Калтроп халықтық бас көтерулер мен ереуілдер кезінде де қолданылған. Жұмысшылар калтроп лақтырып, көліктіӊ дөӊгелегін жаратын.
Андларош
Сыртқы сілтемелер
Санат:Алье департаментінің коммуналары
Футболдан Англия суперкубогы 2019
Ойынның негізгі іақыты 1:1 есебімен тең аяқталды. Қосымша таймдарда да бұл есеп өзгермеді. Ал пенальтилер сериясында "қалалықтар" 5:4 есебімен жеңіске жетті.
Темірғали Нәренұлы Мирманов
Өмірбаяны
1982 жылы Казтекстильторг ұйымының төрағасы болып ауысты.
1992 жылы тәуелсіз Қазақстанның алғашқы жеке меншік бантердің бірі “Игілік банкінің” негізін салушылылардың бірі болды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:1932 жылы туғандар Санат:2000 жылы қайтыс болғандар Санат:Қазақстан қоғам қайраткерлері
Жанарыс көшесі (Астана)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Астана көшелері
Китница (Кырджали облысы)
Китница (Китница) — Болгариядағы ауыл. Кырджали облысына қарасты Добрич қауымының құрамына кіреді.
Лабатмаль
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Китница (Кырджали облысы)
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 91 адамды құрайды.
Лабатмаль
Сыртқы сілтемелер
Санат:Атлантикалық Пиреней департаментінің коммуналары
IC 170
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 6890, MCG -2-5-66, NPM1G -08.0071.
Абадия-ди-Гояс
2007 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 5868 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 146,458 км² шамасында. Халық тығыздығы — 40,1 адам/км².
NGC 3870
Ашылуы
Бұл нысанды 1790 жылы 17 наурызда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 3870 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 36686, UGC 6742, MCG 8-22-1, MK 186, ZWG 268.81, IRAS11432+5028.
Фурми
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Маньер (Мёрт және Мозель)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мерт және Мозель департаментінің коммуналары‎
Айқас
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Арғын
Тарихы
Жалпы алғанда, Арғын тайпасының қоныстанған жерлері осы. Рулардың орналасуы туралы деректерді мұрағат құжаттарынан, әсіресе сыртқы округтер бойынша мәліметтер келтірілетін құжаттардан алынады. Оларда мейлінше толық көріністер беріледі.
Қаракесек руынан кейінгі сайы ең көп Тобықты руы Шыңғыстау мен оның төңірегіне, әсіресе Ащысу мен Шаған өзендерінің арасына, сонымен қатар Ащысуға құятын Шынбай өзенінің бойына қоныстанды. Аңыздарда Тобықты руынан шыққан Тоқтамыс XVIII ғасырдың 80-жылдарының аяғында Көкше таудан Шыңғыстауға Абылай ханның кіші ұлы Шама сұлтанды әкеліп, ол көп ұзамай жуантаяқ атасы қазақтарының билеушісі деп жариялапғап деліпеді (қараңыз: 2 кесте). XIX ғасырдың 40-жылдарында Шама батыр Дадан атасын Солтүстік Балқаш өңірі мен Қотанбұлақ алқабына қуып жіберген.
Санкт-Петербургтегі М. Е. Салтыков-Щедрин атындағы Мемлекеттік көпшілік кітапханасының қолжазба бөлімінде (қосымша тізбе, № 64) Жеке Сібір корпусы Бас штабы жанында жасалған «Сібір бастықтарына қарасты Қырғыз даласының картасы» сақтаулы, онда қазақ рулары қоныстарының шамамен алынған жерлері көрсетілген. Архив деректері мен әлгі картаның көрсетулеріие сәйкес, Үшбұлақ округінің шекарасы батысында Үшбұлақ мекеиі (Көкшетаудың оңтүстік-шығысында) ауданынан басталып, солтүстік-шығысында Ертіске дейін созылып жатқан; солтүстігінде Үлкен-Қарой, Теке көлдерін, оңтүстігінде Сілеті-Теңіз көліп қамтыган. Бұл аумақ Үшарал округі таратылғаннан кейін Көкшетау округінің оңтүстік бөлігіне айналды, бірақ біз барлық мәліметтерді бастапқы округ бойынша келтіреміз, өйткені Сібір ведомствосының архив істеріиде ол жөніндегі мәліметтер тым аз. 1835 жылғы мәліметтер бөйынша округте 54344 адам болған. Сонымен, округ аумағын Арғын тайпасының: қанжығалы және қарауыл руларының аталары мекендеген.
Сілтеме
Санат:Қазақстан табиғаты
Ақаба су
Ақаба суды биологиялық тазалау
Ақаба суды биологиялық тазалау (Биологическая очистка сточных вод) — заттектерді минералды немесе одан да қарапайым органикалық қосылыстарға дейін ыдырататын микроорганизмдерді өсіру арқылы ақаба суды ластағыш негізгі органикалық заттектерден тазалау.
Юинта таулары
Жотаның оңтүстік және шығыс баурайы көбінесе Колорадо өзенінің бассейнінде үстінде. Мұнда Блэк-Форк және Дучесне өзендері ағады, олар Грин-Ривер өзенінің салалары. Грин-Ривер, Колорадо ірі өзенінің үлкен сағасын жасайды, Юинта жотасының шығыс шетін айналып өтеді. Батыс жотасының баурайында Бэр және Вебер өзендері бастау алады, олар өз суларын Үлкен Тұзды көлге құяды. Жотаның оңтүстік жағында Прово өзені басталып, ол Юта көліне құяды, ол Үлкен Тұзды көлмен Джордан өзені арқылы жалғанады. Жотаның ауданында көптеген шағын көлдер орналасқан. Юинта тау жоталарының басым бөлігі кем дегенде жылына 1000 мм жауын-шашын алады. Ең жоғары шыңдары, шілде айының соңынан қыркүйектің басына дейін кезеңді қоспағанда жылдың көп бөлігін қармен жауып жатады.
Айтқали Абылаев
Дереккөздер
Санат:Алаш қозғалысы
Мәдениет педагогикасы
Дереккөздер
Санат:Педагогика Санат:Терминология
Ришат Абдуллин
Өмірбаяны
Кәсіби музыка өнеріне көркемөнерпаздар үйірмесінен келді. 1933 жылы Алматы музыкалық техникумында, 1936 жылы Мәскеу консерваториясының жанынан ашылған қазақ студиясында оқыды. Профессор А.И.Вишневский класында әннен сабақ алды. 1939 жылдан Қазақтың Абай атындағы мемлекеттік академиялық опера және балет театрының әнші-солисі. Қазақтың ұлттық опера өнерінің өркендеуіне елеулі үлес қосты. "Абай", "Травиата", "Даиси", "Демон", "Ер Тарғын", "Біржан-Сара", "Кармен" т. б. операларда басты партияларды айтып, Абай, Жермон, Онегин, Киэзо, Эскамильо т. б. кейіпкерлердің образын жасады. Концерттік программасы да жан-жақты. Репертуарында қазақтың жүздеген өндерінен басқа орыс, татар т. б. туысқан халықтардың әндері бар. Р.Абдуллин Еңбек Қызыл Ту орденімен марапатталған.
Елқоныс
Елқоныс — Түркістан облысы Мақтаарал ауданы, Мақтаарал ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Тау жынысы
Санат:Геология
Бигос
thumb|200 px|Бигос thumb|200 px|Бигос Бигос (бигус, бикус, пигос) — поляк және беларусь тағамы, ыстық окрошка, кастрюльде шошқа еті бөліктерін, пияз, қияр, қырыққабат қоспасын сумен емес, кваспен бұқтырады. Негізгі көкөніс компоненті — қырыққабат (үштен екі бөлігі). Бигосты баяу отта екі бөліп бұқтырады; алдымен шошқа етін аз мөлшерде суда пісіреді, содан соң көкөністер мен ыстық квас қосып, дайын болғанша бұқтырады.
Б. з. д. 314 жыл
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 314 жылы қайтыс болғандар
Люк
Люк — көпмағыналы түсінік:
Құрғақ Кырья
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Варыж
Варыж — Ресейдегі өзен. Удмуртия Республикасы Киров облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Пызеп өзенінің сол жағалауынан 18 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 39 км-ді құрайды.
Астық дәнді дақыл
Тұқымның бөртуі және өнуі
Топыраққа сіңірілген тұқым өну үшін алдымен бөртеді. Бөртуге негізінен ылғал, жылу және ауа қажет. Дәннің құрамындағы ақуыз, май, көмірсутегінің мөлшеріне байланысты олардың бөртуіне әр түрлі мөлшерде ылғал қажет. Мысалы, бидай тұқымының бөртуі үшін оның құрғақ ауа салмағының 56%-ына тең ылғал қажет, ал асбұршақ тұқымының бөртуіне 50% ылғал қажет, ал дәнінде ақуызы көп асбұршаққа бұдан екі-үш есе артық ылғал керек. Дәннің өнуіне қажетті температура да екі топтағы астық дақылдары үшін әр түрлі.
Түтік шығару
Түптенуден 10-15 күн өткен соң, түтік шығару сатысы басталады. Оны топырақтың беткі қабатынан 5 см биіктікте бірінші сабақ буынының пайда болуы арқылы анықтауға болады. Өсімдіктің қарқынды өсуінің арқасында оның буын аралықтары ұзара бастайды. Дәнді дақылдарда 5-6 буын аралық, ал жүгеріде ол 15-ке дейін жетуі мүмкін.
Гүлдену
Көптеген дәнді дақылдар масақтанған соң бірнеше күннен кейін гүлдейді, содан кейін тозаңданады. Олар екіге бөлінеді: өздігінен тозаңданатындар - бидай, арпа, тары, күріш айқас тозаңданатындар - қарабидай, жүгері, қонақ жүгері. Бидай, арпа, сұлы, қарабидай дақылдарының жақсы гүлденуіне 15-20°С қолайлы болса, ал жүгері, тары, қонақ жүгері, күріш дақылдары үшін бұл көрсеткіш 20-25°С тең.
Каштаньейра-ду-Вога
Ауданның қамқоршысы — Киелі Мамеде.
Сеченов Тұйық көшесі (Астана)
И.Сеченов тұйық көшесі - Бекетай көшесінен басталып, Дальний қысқа көшесімен қиылысады. Ұзындығы - 148,6 м.
Пчелино
🇰🇿:
Б. з. д. 315 жыл
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 315 жылы қайтыс болғандар
Корктағы Ирландия ұлттық университеті
Ирландия ұлттық университеті, Корк 1845 жылы Queen’s College, Cork ретінде ашылған. «Irish Universities Act» бойынша 1908 жылы колледж Ирландия ұлттық университетінің бөлігіне айналып, атауы «University College, Cork» деп өзгертілді.
IC 4579
Сыртқы сілтемелер
IC 4579 Санат:Жылан (шоқжұлдыз)
Монтагуден
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жиронда департаментінің коммуналары
Ле-Марти
Сыртқы сілтемелер
Санат:Од департаментінің коммуналары
Б. з. д. 316 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 316 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 316 жылы қайтыс болғандар
Байзақ Мәмбетұлы
1
дегенде, әлгі зекетшілер үйден құр қол шығып жүре беріпті.
Байзақ датқа жөнінде...
Ақын Райымқұлдың мінез-құлқындағы, іс-әрекетіндегі бірнеше белгілерді даралап көрсетеді. Толғауда едәуір толық тұлғаланған образдардың бірі - Төрегелді образы. Төрегелді де Ресей - Қоқан - Қазақстан арасындағы соғыс ісіне араласқан, әкесі Байзақ, інісі Ақмолдамен тізе қосып, қатар жүрген белгілі батыр. Ол туралы архив құжаттарында бірқатар деректер сақталған. Майлықожа Байзақ балаларының ішінде Төрегелдіні айырықша айбарлы етіп суреттейді.
Қауіпті ойын
Сюжет
Ең басында криктер бұл фильмді ұнатпай, оған жаман баға берген еді. Бірақ кейін оны Мадоннаның ең керемет фильмдерінің бірі деп санады.
Баланы қырқынан шығару
Байырғы орта түсінігінде берілетін әшекейлер баланың денсаулығы мен өмірінің ақысы болып саналатындықтан, баланың анасы немесе әжесі «қырқынан шығару» мерекесіне келген әйелдерді, кіндік шешені ренжітпей, риза қылып, қалауын беріп аттандырған.
Дереккөздер
Санат:Қазақ салт-дәстүрлері
Толқын
Қума толқын
Қума толқын шамы (Лампа бегущей волны) — жұмыс істеу принципі бір бағытта қозғалатын электромагниггік толқын мен электрон аңынының өзара өрекетіне негізделген электровакуумдық құрал. Аса жоғары жиілікті тербелістердің күшейткіші ретінде қолданылады.
Грязнуха (Чепца тармағы)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Удмуртия өзендері Санат:Киров облысы өзендері
Петр Дмитриевич Литвинов
Дереккөздер
«Ақмола облысы» энциклопедиясы
Сиракузы
thumb|220px||Сиракузы күмісі [[тетрадрахма дельфиндермен, онымен спорт жарыстарының жеңімпаздарын марапаттаған]] Сиракузы (Sypakusaі) — Сицилия аралының оңтүстік-шығысындағы ежелгі грек қала-мемлекеті. Б.з.б. 734 жылы коринфтіктер негізін қалаған. Егін шаруашылығы және теңіз саудасымен шұғылданды. Б.з.б. 7 — 6 ғасырларда Сиракузы тұрғындары Сицилияда Акра, Камарина секілді, т.б. қоныстар тұрғызған ірі мемлекеттердің біріне айналды. Пуни соғыстары тұсында Сиракузы Риммен одақтас болды. Б.з.б. 215 жылдан кейін Сиракузы Карфаген жағына шықты. Римдіктер б.з.б. 211 жылы Сиракузыны басып алды. Қала талқандалып, талан-таражға ұшырады.
Седрин
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Литорал провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Авейру округінің елді мекендері
Тулумка
Тулумка — Ресейдегі өзен. Пермь өлкесі, Свердлов облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Косьва өзенінің сол жағалауынан 201 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Вой-Вож (Кіші Аранц тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
А-Каньиса
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 6517 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 108.1 км² шамасында.
Филлипстоун (Массачусетс)
Сыртқы cілтемелер
Санат:Массачусетс қалалары
Биосынама
Биопсия әдісі 19 ғасырдың ортасынан медицинаға ене бастады. Биопсия арқылы алынған затты биоптат деп атайды. Оны әр түрлі жолдармен кез келген органнан алуға болады. Биопсия, негізінен, хирургияда, урологияда, онкологияда, гастроэнтерологияда және пульманологияда кеңінен қолданылады. Ішек-қарын және тыныс алу жолдарынан биоптат аспирация жолымен алынады, яғни зақымданған органдарға жарық беретін, ұшында арнайы пышақшалары бар жіңішке түтікше аспаптар (гастрофиброскоп, бронхоскоп) енгізіледі, сол жерден кішігірім тін кесіп алынады. Бауыр, бүйрек, талақтан пункция әдісімен (теріні жуан инемен тесу арқылы) сұйық зат сорылып алынады.
Кожухарци (Кырджали облысы)
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 4 адамды құрайды.
Цезарь шифры
Қолдану тарихы
thumbnail|Цезарь шифры Гай Юлий Цезарь атымен аталған. Ол шифрды солға үш орын жылжыту арқылы қолданған. Он екі Цезарь өміріне сенсек Гай Светоний Транквилл оны үш орынға жылжыту арқылы әскери ақпарат жіберуде қолданған. Цезарь алғашқы шифр өолданушы ретінде тарихта қалғанымен,алдында басқа шифрлеу әдістері де қолданғанын білеміз.Егер онда конфидициеалды жіберу болса, ол осы шифрды қолданған,мәселен, әліпби ретін ауыстырған.Сонда ешқандай сөзді түсінуге мүмкіншілік болмаған.Егер мәтінді түсінгісі келсе төртінші әріпті қою міндетті еді.Мысалы, А әрпі В..|Гай Светоний Транквилл|Он екі Цезарьдің өмірі 56
Шифрды бұзу
Екінші жағдайда шифрды бұзу одан әрі жеңіл болып келеді.Жылжыту орны онша көп емес,сондықтан қатты күш арқылы шифрды бұзуға болады. Бұны істеудің техникасы көбінесе шифрланған сөздің бөлігі алынып оны барлық мүмкін жылжытуларға қойып шығу(қазақ тілінде 42).Кейде оны "жай компоненттің бітілу" техникасы деп те атайды. "EXXEGOEXSRGI" шифрланған сөзіне мысал келтірейік, дұрыс мәтінде сөз төртінші қатарда тұрғанын көріп тұрмыз.
Әубәкір Ахметжанұлы Диваев
Әубәкір Ахметжанұлы Диваев (3 желтоқсан 1855, Орынбор - 5 ақпан 1932, Ташкент) — фольклоршы, этнограф.
Баланы сылау
Нәресте дүниеге келмей тұрып-ақ ана оған қажетті керек- жарақты біртіндеп дайындап қояды. Соның бірі - сылаумай. Сылаумайды әртүрлі жолмен дайындайды. Тортасынан айырған майды таза ыдысқа құйып, салқын жерге қойып тоңазытады. Одан соң ыдыстың бетін жауып, шаң-тозаң түсірмей сақтайды. Кейде қой кұйрығының күнтимес деп аталатын ішкі жағын қуыру арқылы да сылақ майын алады. Ал кейбірде жылқының тұздалмаған қазы майымен де сылайды. Нәрестені сумен жуындырған соң, жылытылған сылақ маймен жайлап сылайды. Май баланың денесіне әбден сіңіп болған соң баланы шалқасынан жатқызып, «менің қолым емес, пірім бибі Бәтима, Ұмай ананың қолы» деп бастап, «маңдайың жазық болсын» деп маңдайын жоғары қарай, «қасың қалың болсын» деп екі қастың үстінен бас бармағын жүргізе отырып сипайды, «қыр мұрынды, жігіттің сұлтаны бол, құлыным» деп екі көздің арасынан бастап, мұрынның ұшына дейін екі саусағын сипап жүргізеді. Денесінің құрыстырысын жазып, дене мүшелерін, мысалы, оң аяғын, оң қолын солға, сол аяқ, сол қолын оңға қарай «өс, өс, балам, өс» — деп, еппен тартып созады. «Бір мойын болмасын» (мойны мен иығы қысыңқы болса, оны бір мойын деп атайды), «мойны ұзын болсын» деп, баласының екі жағының астынан алақанымен ұстайды. Сонан соң етбетінен жатқызып «омыртқаң тік, аяғың түзу болсын» деп омыртқа тұсы мен белінен төмен қарай аяғының ұшына дейін ұзына бойлата сылайды. «Саусақтарың салалы болсын» деп саусақтарын бір-бірлеп сипай отырып сылайды. Бір аяқ және бір қолынан ұстап «өс, өс» деп жайлап созып тартып:
Бокстан екінші ең жеңіл салмақта әлем чемпиондарының тізімі
Сілтемелер
*Екінші ең жеңіл Екінші ең жеңіл
Тылай (Косьва тармағы)
Су тізілімінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Косьва бастауынан Широков су торабынаКосьва бастауынан Широков су торабына дейін, ауданы)|ИсадыКосьва бастауынан Широков су торабына дейін. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ аумағын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пермь өлкесі өзендері Санат:Свердлов облысы өзендері Санат:Кама су алабы өңірі өзендері
Қазақ университеті газеті
Қазақ университеті газеті — әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетінің төл басылымы. Санат:Университеттер
Тарихы
Газет 1948 жылдан бері шығып келеді. Негізгі бағыты – университеттің мәдени-көпшілік орындарында және факультеттерінде өтіп жатқан басты-басты жаңалықтармен, оқу-әдістемелік жұмыстарына арналған әртүрлі іс-шаралармен, сондай-ақ, қоғамдық-саяси, тәлім-тәрбиелік маңызы жоғары атқарылып жатқан іс-әрекеттермен оқу-орын қызметкерлерін, ұстаздар мен студенттер қауымын таныстырып отыруға бағытталған.
«Қазақ университеті» газеті негізінен студенттерге арналып, ізденушілердің көмегімен жарық көрген басылым – бүгінгі көптеген қаламгерлер үшін нағыз журналистиканың мектебі болды. Алпыс жылдан асқан тарихында университеттік басылым дамыды, өзгерді, кемелденді. Бүгінде ол республика көлемінде тарайды. Газеттің республикалық мәртебесі редакциялық алқа мүшлеріне оқырмандарымен тығыз байланыста болуға, газет материалдарының мазмұндық деңгейі мен көркемдік безендіруін көтеру міндетін алға қояды. Газеттің сыртқы беті 2007 жылдың наурызынан бастап түрлі-түсті болып жарық көруде. Жаңа беттер, айдарлар ашылуда. Сонымен қатар 2008 жылдың қазан айынан бастап студенттер қосымшасы болып, газет ішіндегі “Өркен” газеті жарық көреді. Бұл жастарға арналған газет қосымшасы үш айда бір рет оқырманмен қауышады. “Өркенде” негізінен тың тақырыптар, жастардың шығармашылығы, жастардың бастамасымен ұйымдастырылған іс-шаралар көрініс табады.
Дубовица (Чепца тармағы)
Дубовица — Ресейдегі өзен. Удмуртия Республикасы Киров облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Чепца өзенінің оң жағалауынан 117 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 20 км-ді құрайды.
Лимандус
Сыртқы сілтемелер
Санат:Атлантикалық Пиреней департаментінің коммуналары
Вой-Вож (Кіші Кожва тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Лужнице
thumb|right|200px|
Дереккөздер
Санат:Австрия өзендері Санат:Алфавит бойынша өзендер
Лалин
Сыртқы сілтемелер
Санат:Понтеведра елді мекендері
Виктор Амазаспович Амбарцумян
Виктор Амазаспович Амбарцумян (Վիկտոր Համբարձումյան) ( 18.09.1908, Тифлис — 12.08.1996, Бюракан) — көрнекті армян совет астрофизигі, теориялық астрофизикалық мектептің негізін салушысы.
Тұмандықтар мен жұлдыздар физикасы, жұлдыздық астрономия мен жұлдыздар жүйесінің динамикасы, галактикалар мен жұлдыздар космогониясы салаларын зерттеуші астрофизигі, КСРО-дегі теориялық астрофизикалық мектептің негізін салушысы, КСРО ғылым академиясының академигі (1953ж.) және Армян КСР ғылым академиясының президенті, Ереван университетінің профессоры (1947 ж.). Виктор Амазаспович Амбарцумян - Армян КСР ғылым академиясының Бюрокан астрофизикалық обсерваториясының негізін қалаушы (1946 ж.) және директоры. льллллллюорпра№юмХалықаралық астрономиялық одағының вице-президенті (1948-55 ж.) және президенті (1961-64)болды. Көптеген шетел академиялар мен ғылыми қоғамдардың мүшесі. 1968 жылдан Халықаралық ғылыми қоғамдар советінің президенті. 3-7 сайланған КСРО Жоғары Советінің депутаты. Сталин сыйлығының лауреаты (1946 ж., 1950 ж.) көптеген медалдар мен ордендермен марапатталған.
Красный Октябрь
🇰🇿:
Әйелдер арасындағы гандболдан Азия чемпионаты
Әйелдер арасындағы гандболдан Азия Чемпионаты (AHF Asian Women's Handball Championship) — әйелдер ұлттық құрамалар үшін 1987 жылдан бастап екі жылда бір рет Азия гандбол федерациясымен ұйымдастырылатын гандболдан халықаралық жарыс.
Б. з. д. 321 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 321 жылы туғандар
Сарыдүлек
Географиялық орны
Аудан орталығы - Шалқар қаласынан оңтүстік-шығысқа қарай 128 км-дей жерде.
Геморрагиялық диатез
Емі
Санат:Биология
Құз көктекесі
Тарихы
Құз көктекесі - тас, құздарда тіршілік етуге бейім құс. Салмағы 35 - 38 гр. Дене пішімі торғайдан сәл үлкенірек. Осы денесіне қарамай, бұл құс - керемет құрылысшы. Құз көктекесінің ұясы өте мықты болады. Ол үшін 8 килограмдай саз балшықты пайдаланатын көрінеді. Сазды, балшықты, тасты құз қабырғасына өз сілекейімен жабыстырып, сыртын қоңыз қабыршақтары, құс қауырсыны, шыны сынықтарымен сылайды да, ішін мамықтайды (жүн, жұмсақ жапалақ мамығымен, мақта және т.б) екен. Тіпті осындай бір құз көктекесінің ұясының сыртынан түлеген жылан қабығы да табылған. Бұл қолмен бұза алмайтындай берік ұя тіпті адамды да көтере алады дейді. Жалпы, құз көктекесінің ұя жасау шеберлігіне кім де болса таңқалары сөзсіз.
Нарт дастаны
Дастанның пайда болуы
thumb|left|200px|Адыгей Республикасы елтаңбасындағы нарт батырының бейнесі Зерттеушілердің пікірінше, дастан б. з. б. VІІ-VІІ ғасырларда құрыла бастады, ал ХІІІ-ХІV ғасырларда әртүрлі аңыздар циклге біріктіріліп, батырдың немесе оқиғаның айналасында топтаса бастады.
Әр түрлі халықтардың аңыздары
Дастан кейіпкерлерінің есімдерінде де айырмашылықтар бар. Сондай-ақ, аңыздардың әр нұсқасында өзіндік, қайталанбас кейіпкерлері болады. Мысалы, адыгейлер арасында - Адиюх (Iэдийху/Iэдыиф), Ахомида (Ахуэмыдэ/Ахомыдэ), Бадиноко (Бэдынокъуэ/Шъэбатынокъо); осетиндер арасында - Ақсар, Ақсартақ, Уархақ. Абхаз аңыздарында Цвицв, Нарджхеу бар. Малқарлар мен қарашайлардың арасында - Алауған, Дебет, Жәңгір (Джёнгер/Нёгер), Таусо. Шешендерде - Пхармат, ал ингуштарда Курюко бар.
Осетиндерде
Осетиндік нұсқада нарттар үш текке бөлінеді: Ақсартақата, Бората және Алағата. Біріншісі - жауынгерлер. Олардың руы бай емес, бірақ олар күш пен батылдық қасиеттерін иеленген. Екінші ру, Бората ылғи Ақсартақатамен қырқысады. Олар бай, бірақ олар нарттардың жойылуына себеп болды. Алағата руы дастанда сирек айтылады; Алағата - рәсімдерге қажетті барлық салт-жоралар құралдардың сақтаушылары. Аруақтар мен құдайларға арналған бірде-бір мереке оларсыз өтпейді.
Абхаз-адыгей халықтарында
Сондай-ақ, көптеген нарт аңыздарында темір ғұрпы кездеседі және темірден жасалған құралдар өте ауқымды бейнеленген. Осыған байланысты Тілепіш туралы аңыздар оның темірмен және ондағы құралдар, қару-жарақтармен түгелдей және толықтай айналысатыны жақсы мысалы болып табылады. Нарт аңыздарында - жылқы да ерекше орын алады. Ол кез келген нарт қаһарманының ажырамас досы және керемет күштер мен мүмкіндіктерге ие батыр сияқты құдіретті. Дастандағы жылқы барлық жануарлар арасында ақсүйек ретінде көрсетіледі және адам тілін түсініп, адамдармен сөйлеседі. Ол достықта батылдық пен адалдыққа қожайынын сынамайынша оған сенбейді.
Дастанның кейіпкерлері
Бұл кейіпкер бала кезінен бастап батылдық, күш және дербестікті көрсететін. Абхаз нұсқасында ол жүз ағасының ішінде кішісі болған, бірақ күшімен де, тапқырлығымен де ағалардан асып түскен.
Хофштеттен-Грюнау
Хофштеттен-Грюнау (Hofstetten-Grünau) — Аустриядағы коммуна. Төменгі Аустрия федералды жеріне қарасты Санкт-Пёльтен округінің құрамына енеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Аустрия елді мекендері
Мақтаарал ауданы
Құрылыс
Аталған мерзімде негізгі капиталға бағытталған инвестициялар 467,0 млн. теңгені құрады, бұл өткен жылдың тиісті мерзімімен салыстырғанда 823,1 млн. теңгеге кеміп отыр. Негізгі капиталға бағытталған инвестициялардың құрылымында 48,8 пайызды республикалық бюджет, 14,2 пайызды жергілікті бюджет, 37,0 пайызды кәсіпорындар мен ұйымдардың меншікті қаражаты, ал шетел инвестициясы қазірге тартылған жоқ.
Шағын кәсіпкерлік
2007 жылғы 1 шілдесіндегі жағдай бойынша кәсіпкерлік субъектілерінің саны 19299-5а жетті, оларда 76,3 мың адам жұмыспен қамтылған. Шағын бизнес өкілдері өндірген өнім көлемі 424,1 млн. теңге болды, бюджетке жалпы 140,7 млн. теңге салықтық төлемдер құйылды.
Бюджет
Аудандық бюджеттің кіріс бөлігі 2007 жылдың 1-жарты жылдығында салық контингенті бойынша болжамдағы 836,9 млн. теңгенің орнына 848,2 млн. теңге яғни жоспар 98,2 пайызға орындалғанмен, өткен жылмен салыстырғанда 245,4 млн. теңгеге артық орындалды. Ал, жергілікті салық бойынша 496,2 млн. теңгенің орнына 505,1 млн. теңге (+8,9 млн. теңге) көлемінде салық пен міндетті төлемдер жиналды. Жоспар 101,8% пайызға артығымен орындалды. Былтырғы жылдың тиісті деңгейімен салыстырғанда 127,9 млн. теңге артық жиналды.
Жергілікті бюджеттің шығыс бөлігі жоспардағы 3 млрд. 656 млн. теңгенің орнына 3 млрд. 635 млн теңгеге орындалды, яғни 99,4 пайызды құрайды. Негізінен қаржының қомақты мөлшері білім беру саласына (2859,3 млн) мен әлеуметтік саласына (164,6 млн) қаржыландыруға жоспарланған.
Денсаулық
Ауданда 2007 жылдың 1-жарты жылдығында 44214 адам флюрографиялық және туберкулезге қарсы диагностикалық тексерулерден өткізіліп, ауруларын анықтап, емдеу шаралары көрілді.
Мәдениет, спорт
1. Қазбек би ауылдық округіне қарасты мәдениет үйіне
6. Орталықтандырылған кітапхана жүйесіне
Ауданда салауатты өмір салтын насихаттау, дене шынықтыру мен көпшілік спортты дамыту бағытында бүгінгі таңда аудан көлемінде 272 спорт нысандары, оның ішінде: 3 стадион, 69 спорт зал, 124 спорт алаңдары, 1 теннис корты, 57 бейімделген ғимараттар және 3 балалар мен жасөспірімдер спорт мектебі жұмыс істейді.
Бүкілресейлік Төтенше Комиссия
Бүкілресейлік Төтенше Комиссия  — Кеңес өкіметінің өз қарсыластарын қудалау, жазалау үшін құрған арнаулы органы. Оған поляк революционері Ф.Э. Дзержинский басшылық етті. Бүкілресейлік Төтенше Комиссия іс жүзінде полицияның әрі ішкі және сыртқы барлау ісін жүргізу міндетін атқарды. Қарулы Күштерді бақылап тұру үшін оның құрамында төтенше комиссия бөлімшелері ашылды. Комиссия арнайы іріктелініп қарамағына алынған 40 батальонға сүйене отырып, елде аяусыз қызыл террорды жүзеге асырды. “Үстем тап” өкілдерін қамайтын “еңбек мектебі” деп аталатын концлагерьлер ұйымдастырды. Оның 1920 жылдың 17 қаңтарына дейін ату жазасын қолдану құқы болды. 1922 жылы 6 ақпанда Бүкілресейлік Орталық Атқару Комитеті Бүкілресейлік Төтенше Комиссия таратып, оның орнына Ішкі Істер Халкомының жанынан Мемлекеттік саяси басқарма (ОГПУ) құруға шешім қабылдады.
Шаттық
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 1648 адам (820 ер адам және 828 әйел адам) болса, 2009 жылы 1319 адамды (625 ер адам және 694 әйел адам) құрады.
Баланы ұшықтау
Кесеге су құйып, оның ішіне жеті тал қара бұрыш салып, анасы баланы сыртқа шығарып ұстап тұрады немесе өзі отыра алатын бала болса өзін отырғызады да, баланы айнала жүріп, бұрыш салынған суды ұрттап балаға бүрку арқылы ұшықтайды. Ұшықтай жүріп «көзі тигеннің көзі шықсын, тілі тигеннің тілі кесілсін» деп көзі тиген адамға қарғыс сөздерін бағыштап айта жүреді. Әбден кеседегі су таусылғанша осылай бірнеше қайталап ұшықтап, содан соң «ауруды саттың ба?» деп сұрайды, баланың анасы «саттық, саттық» деп тез арада үйге кіреді. «Ауруын сатты» деп бапаны жеңсізінің етегімен қағып-қағып жіберіп, кесені жерге төңкеріп тастайды. Баланы жатқызып үстіне жеті киім жабады. Біраздан соң бала терлеп, ауруынан айығып кетеді.
Әлденеден ұшынып сескенген жаңа туған баланы ұшықтауда «тіл-сұңқа» қарсы - тұз, пышақтан ұшынса - пышақ, бір уыс топырақ алып, осы үш затпен сәбиді ұшықтап, үстінен айналдырып, түкіртіп, күре жолға апарып, оң жақтан басынан асыра: «Мына баланың ұшығын кетір, ғұмырын ұзақ қыл» деп, жол айырығына лақтырады.
Созылымдылық
Созылымдылық-призма тұрқылас немесе ине пішіндес кристалдардың, созыла шоғырланған түйірлердің, сүйірлене сопақшаланған кесектердің, тіпті шағын-шағын қатпар топшыларының бір-бірімен бойлас бағытта астасуы нәтижесінде таужыныстарда көрініс беретін құрылымдық элемент; "созылымды-жазықтықтық созылымдылық." және "созьшымды-бойлас Созылымдылық " болып екі тұрге бөлінеді. Сыптия мүсінденген кристалдар мен кристалл шоғырларының ұзын өстері магманың алғаш қабатталу немесе кристалдың жапсарласу жазықтығына бойлас бағытта қалыптасқан жағдайда созылымды-жазықтықтық Созылымдылық. пішіні көрініс беретін болады. Созылымды-бойлас Созылымдылық пішіндері бағдарлы жазықтықтармен сипатталады, бұларга баған немесе ине пішіңдес минералдардың, немесе ұршықтұрқылас шоғырлардың үйлесімді астасуы ғана тән.
Б. з. д. 323 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 323 жылы туғандар
IC 4582
IC 4582 — Corona Borealis шоқжұлдызында орналасқан SBbc (жинақы галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 55967, UGC 10021, MCG 5-37-20, ZWG 166.52, IRAS15435+2814.
Кювье Жорж
Кювье (Cuvier) Жорж (23. 08. 1769 — 13. 05. 1832) — француз табиғат зерттеушiсi, Париж FА-ның (1795), Франция FА-ның (1818 жылдан) мүшесi. Штутгартта каролина академиясын бiтiрген. Кювьенiң «Анатомия моллюска patеlla» деген алғашқы ғылми еңбегiн Э. Жоффруа Сент-Илер бағалап, Кювьенi Парижге шақырған. Кювье ертеде тiршiлiк еткен жануарлар фаунасының алмасуын түciндiру үшiн 1812 жылы апат теориясын ұсынып, бұрын жер бетiнде мезгiл – мезгіл болған апат жағдайлар салдарынан барлық тiршiлiк жойылып қайта пайда болып отырған деген көзқараста болған. Kювьенің бұл идеалистік теориясын Ж. Б. Ламарк, Ч. Лайель және Ч. Дарвин еңбектерi жоққа шығарды.
Еңбек Қызыл Туы ордені
Еңбек Қызыл Туы ордені (Орден Трудового Красного Знамени) — еңбегі үшін берілген КСРО-ның азаматтық марапаты. 1928 жылы 7 қыркүйекте Орталық Атқару Комитеті мен КСРО Халық Комиссарлары Кеңесінің Жарлығымен құрылған.
Алоандия
2007 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2229 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 102,160  км² шамасында. Халық тығыздығы — 21,8 адам/км².
Шығыс Қытай теңізі
Шығыс Қытай теңізі, Дунхай – Тынық мұхиттың жартылай тұйық теңізі. Солтүстігінде Корей бұғазы арқылы Жапон теңізімен, солтүстік-батыстан Сары теңізбен, оңтүстікте Тайвань бұғазы арқылы Оңтүстік Қытай теңізімен жалғасады. Ауданы 752 мың км2. Орташа тереңдегі 349 м, орташа көл. 263 мың км3. Ең терең жері 2717 м (шығыс бөлігі). Климаты муссондық. Мамыр – қазан аралығындағы оңтүстіктен солтүстікке жылжитын тайфундар (жылына 3 – 4 рет) күшті дауыл тудырады. Ауаның орташа температурасы ақпанда 5° – 15°С, тамызда 26°С. Жылдық жауын-шашын мөлшері 1146 – 2244 мм. Теңіздің шығыс бөлігінде тұрақты Солтүстік Пассат жылы ағысының солтүстік тармағы әсер етеді. Бұл ағыстың бір тарамы Жапон теңізіне өтеді, екіншісі Кюсю аралынан оңтүстікте мұхитқа өтіп Куросио ағысының бастамасын береді. Тұздығы 5‰-ден (Янцзы өзені атырауында) 34,5‰-ге дейін. Толысуы жарты тәуліктік (7,5 м). Кит, дельфин, акула, теңіз жыланы, сардина, дыбыс шығаратын балық, камбала, тунец, кефаль, т.б. тіршілік етеді. Тағамдық балдырлар, тұз өндіріледі. Маңызды теңіз жолдары өтеді; ірі порттары – Шанхай, Цзилун, Нинбо, Вэньчжоу (Қытай), Нагасаки (Жапония).
Санат:Шығыс Қытай теңізі Санат:Қытай географиясы Санат:Жапония географиясы
Каценайм
Коммунаның INSEE коды — 67382, пошта индексі — 67117.
Биосаясат
Дереккөздер
Санат:Саясаттану
Жаба (Чепца тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Айбек Мүталапханұлы Кәрімов
Еңбек жолы
1995-2002 жылдарда – Шығыс Қазақстан облысы Аягөз ауданының әкімі болды.
Қысқы Олимпиада ойындары
Тарихы
1924 ж. Шамони (Франция) каласында "VIII Олимпиялық (жазғы) ойындар қарсаңындағы халықаралық спорт апталығы" атты жарыс өткізілді. Бұл апталыққа Австрия, Бельгия, Ұлыбритания, Венгрия, Италия, Канада, Латвия, Норвегия, Польша, АҚШ, Финляндия, Франция, Чехославакия, Швейцария, Швеция сынды қысқы спорт ойындары дамыған Солтүстік елдердің танымал спортшылары да аталмыш жарысқа түгел дерлік келді. Спорттың 5 түрі бойынша 14 жарыс түрінде жүлделі орындар сарапқа салынды. Бағдарлама құрамына бобслей, шаңғы спорты, трамплиннен секіру, қоссайыс, мәнерлеп сырғанау спорты бойынша жарысқа түсті. thumb|left|450px|Қысқы олимпиадада жеңімпаз болған елдер картасы {{legend|green|1 рет жеңімпаз атанған елдер}} {{legend|#84b4f4|2 рет және одан көп жеңімпаз атанған елдер}} {{legend|yellow|5 рет және одан көп жеңімпаз атанған елдер}}Алғашқы алтын медаль АҚШ спортшысы Ч. Джутроудың еншісіне тиді. Ол норвегиялық О. Ольсенмен 500 м. қашықтыққа коньки жарысы бойынша ақтық сайысқа түсіп, мәрте сызығын бірінші болып қиды. Осы спорт түрі бойынша сарапқа салынған жалпы 15 медальдың 14-ін Финляндиямен Норвегияның спортшылары қанжығасына байлады. 1500 және 5000 қашықтықта Олимпиада рекордын жаңартып, көпсайыста жеке дара жеңіске жеткен фин спортшысы К. Тунберг коньки жарысының ең үздік ойыншысы атанды. Шаңғы спортының барлық түрі бойынша жеңіс тұғырына Норвегия спортшылары көтерілді. Олар осы спорт түрі бойынша сарапқа салынған 12 медальдың біреуін гана 18 км. қашықтыққа болған сайыста қола медальдың иегері атанған фин шаңғышысы Т. Никке олжалапты. Сол кезде Әлемнің ең үздік шаңғышысы саналған Норвегиялық Т. Хауг 3 алтын және 1 қола медальға қол жеткізді. Бейресми командалық есепте Норвегия спортшылары 4 алтын, 7 күміс,7 қола, жалпы 18 медальдың иегері атанып, 122,5 ұпай жинап, айқын басымдылықпен жеңіске жетті. Финляндия спортшылары 4 алтын, 3 күміс, 2 қола, жалпы 9 медаль және 59,5 ұпаймен екінші, АҚШ спортшылары 1 алтын, 2 күміс, жалпы 3 медаль және 26 ұпаймен үшінші орынға тұрақтады.
Мерцен
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Саксония елді мекендері
Южная Ослянка
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пермь өлкесі өзендері Санат:Свердлов облысы өзендері Санат:Кама су алабы өңірі өзендері
Сент-Женевьев-ле-Гани
Коммунаның INSEE коды — 27540, пошта индексі — 27620.
Вильгельм Карлович Кюхельбекер
Кюхельбекер Вильгельм Карлович (21. 06. 1797, Санкт-Петербург — 23. 08. 1846, Тобольск) — орыстың декабрист ақыны, сыншы, драматург. Дворян семьясында туған. Патша селосындағы Лицейде оқығап жылдары А. С. Пушкин, А. А. Дельвигпен жақын достасты. Оқуды бiтiргеннен кейін әдеби және пед. жұмыспен айналысты. 1821 жылы Парижде болып, орыс әдебиеті туралы лекциялар оқыды, патша үстемдiгiне қарсы идеяларын таратты. Россияға оралғаннан кейін бiраз жыл Кавказда әскери қызметте болды, онда А. С. Грибоедовпен жақындасты. Кюхельберг 1824- 1825 жылдары В. Ф. Одоевскиймен бiрiгiп, «Мнемозина» альманахын шығарды. 1825 жылы декабристердің Солтүстiк Қоғамына мүше болды. 1825 жылы 14 декабрьдегi көтерiлiске қатысқаны үшiн өлім жазасына кесiлiп, артынан 20 жылға Сiбiрге каторгалық айдауға жiберiлдi.
Құрмет Белгісі ордені
Орден тарихы
Санат:КСРО ордендері Санат:Құрмет Белгісі ордені
IC 175
IC 175 — Кит шоқжұлдызында орналасқан E (эллипстік галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 7261, ZWG 387.3.
Каолин
Дереккөздер
Санат:Материалдар Санат:Тау жыныстары
Алту-Оризонти
Санат:Гояс елді мекендері
Nintendo Switch
Сегізінші буындағы консоль ретінде Nintendo Switch Microsoft корпорациясының Xbox One және Sony PlayStation 4 жүйелерімен бәсекелеседі, сонымен қатар Microsoft корпорациясының Xbox Series X және Series S және Sony PlayStation 5 сияқты тоғызыншы буын консольдерімен бәсекелеседі. Оның ішінде үш миллионға жуық консоль бірлігі жөнелтілді. бірінші айда Nintendo-ның екі миллиондық бастапқы болжамынан асып түсті және шығарылғаннан кейін бір жыл ішінде дүние жүзі бойынша 14 миллионнан астам дана сатылды, бұл Wii U-ның жалпы сатылымынан асып түсті. 2018 жылдың басына қарай Switch ең жылдам сатылатын үй немесе гибридті консоль болды. Жапонияда да, Америка Құрама Штаттарында да. 2023 жылдың наурыз айындағы жағдай бойынша, барлық Nintendo Switch үлгілері әлем бойынша 125 миллионнан астам дана сатылды, бұл оны Nintendo-ның ең көп сатылатын үй консоліне және PlayStation 2 және Nintendo DS-тен кейінгі барлық уақыттағы үшінші ең көп сатылатын ойын консоліне айналдырды. Switch сатылымы жеті ойыны бар Nintendo-ның бірінші тарап титулдарының сатылымымен тығыз байланысты болды — The Legend of Zelda: Breath of the Wild, Mario Kart 8 Deluxe, Super Mario Odyssey, Super Smash Bros. Ultimate, Pokémon Sword және Shield. , Animal Crossing: New Horizons және Pokémon Scarlet және Violet — әрқайсысы жиырма миллионнан астам дана сатылған.
Б. з. д. 326 жыл
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 326 жылы қайтыс болғандар
Қуандық
Белгілі тұлғалары
Қарпық-Тоқа:
Еңбектегі ерлігі үшін медаль
Кейіннен медаль сипаттамасына КСРО Жоғарғы Кеңесі Президиумның 1943 жылғы 19 маусымдағы Жарлығымен, ал медаль туралы ережеге - КСРО Жоғарғы Кеңесі Президиумның 1947 жылғы 16 желтоқсандағы Жарлығымен өзгерістер енгізілді.
Баланың екінші есімге ие болуы
Көбінесе бала «өтпелі кезеңдерде» (іште, шілдехана, қырқынан шығу қарсаңында, сүндет) тұрғанда сырт көзден оқшаулап, оның атын, жынысын жасырып, тұспал сөздермен жеткізеді. Үлкен адамдардың ішінде баласы бар жас келіншектің қалпын тура айтпай, «ішінде өкпесі бар», «бойында тікені бар» деп тұспалдап сөйлейтін әдеті, сәбиді «шикі өкпе», «тұя», «күл шашар», «төре» деп тергеу салты да осы негізде туған. Ұл бала туса - «құрық ұстар» (шырақ жағар), қыз бала туса - «кесте тігер» (ат байлар) деп ишарамен жеткізіп, жыныстық белгісін тура айтпайтын болған.