cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Леонид Иванович Прасолов
Прасолов Леонид Иванович (13. 4. 1875, Енисейск қ., қазіргі Краснояр өлкесі,— 13. 1. 1954, Мәскеу) — кеңестік топырақ зерттеуші ғалым әрі географ. КСРО ғылым академиясының академигі (1935; корр. мүшесі 1931). Леонид 1898 ж. Петербург университетін бітірді. 1898—1906 ж. Самар губ-нда топырақ тану бөлімшесін басқарды. 1908—14 ж. Орта Азия, Байкал сырты, Семей облысы және Енисей губ-нда топырақ зерттеуші экспедицияны, 1915—1918 ж. Дон топырақ зерттеу экспедициясын басқарды. 1918— 25 ж. КСРО ҒА жанындағы табиғи өндіргіш күштерді зерттеу жөніндегі комиссияның топырақ тану бөлімшесінің ғылыми қызметкері. 1926 жылдан КСРО ғылым академиясының Топырақ зерттеу институтында қызметкер (директор 1937—48). Леонид География, картография және топырақты классификациялау бағытында ғылыми жұмыстар жүргізді. Дүние жүзілік топырақ картасын жасағаны үшін оған В. В. Докулаев атындағы алтын медаль берілді (1947). КСРО Мемлекеттік сыйлығының лауреаты (1942). 3 рет Ленин орденімен, Еңбек Қызыл Ту орденімен және медальдармен марапатталған.
Қайталап егу
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Вирусология Санат:Иммунология Санат:Генетика Санат:Молекулалық биология
Юрумка
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Ургутеляк
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Сим өзені бастауынан сағасына дейін. Өзен саласы — Белая, өзен алабы — Кама.
Тың (Жетісай ауданы)
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 264 адам (133 ер адам және 131 әйел адам) болса, 2009 жылы 699 адамды (360 ер адам және 339 әйел адам) құрады.
Пёлла
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Аустрия елді мекендері
IC 255
Сыртқы сілтемелер
IC 255 Санат:Тоқты (шоқжұлдыз)
Киев
Білімі
Ұлттық әуе университеті
Украина биоресурстары мен табиғатты пайдалану Ұлттық университеті
Киев ішкі істер Ұлттық университеті
Халықаралық Соломонов университеті
Әуе жолы
thumb|право|250px|«Левобережная» ауданындағы ст.м.
Теміржол
Теміржол вокзалдары:
Ұлттық бәсекеге қабілеттілік
Ұлттық бәсекеге қабілеттілік - қоғамдық қызметтің барлық салалары бойынша бір елдердің екіншілерінен артықшылықта болуына мүмкіндік беретін факторлардың жиынтығы; мемлекеттің сыртқы күйзелістерге бой бермей, тұрақты қалыпта қалу қабілеттілігі.
Көлік тарифтері
Көлік тарифтері көлік қызметі үшін ақы төлеу мөлшерлемесінің жүйесі (жолаушыларды, жүктерді, жолжүк пен поштаны жеткізу кезінде орындалатын тасымал, сондай-ақ, тасымалдауға байланысты қосымша операциялар үшін белгіленген алымдар).
Жер
Жер — Күннен әрі қарай санағанда үшінші ғаламшар және тіршілігі табылған жалғыз астрономиялық нысан. Радиометриялық талдау мен басқа айғақтар бойынша, Жер 4,5 миллиардтан астам жыл бұрын қалыптасты. Оның гравитациялық өрісі ғарыштағы басқа нысандармен, әсіресе Күн мен табиғи серігі Аймен әрекеттеседі. Орбита бойымен 365,25 шақты күн ішінде Күнді бір рет айналып шығады.
Этимологиясы
Сомен қатар латынша terra (tellus) мен ежелгі грекше   деген атаулары бар. Қазақ тілінде олар жеке қолданылмайды, алайда террариум, теллурий, география сияқты сөздер ішінде кездеседі.
Пішіні
Жер массасының центрінен ең қашық нүкте Эквадордағы Чимборасо жанартауында (6384,4 км) орналасқан. Орташа диаметрі 12742 км, бірақ жергілікті топографиясы кішкене ауытқиды (демек, әр жері сәл басқаша). Дегенмен, жаһандық масштабта бұл ауытқу елеусіз: ең үлкені Мариана шұңғымасындағы 0,17% (теңіз деңгейінен 10925 м төмен), ал Эверест тауындағы болса, 0,14% (теңіз деңгейінен 8848 м жоғары).
Беті
Топырақтан тұратын және оны қалыптастыратын континент бетінің сыртқы қабаты педосфера аталады. Егістік жердің барлығы Жер бетінің 10,9%-ын құрайды, оның ішінде тек 1,3%-ы әрдайым қолданылатын егістік жер болып табылады. Жердің 40%-ына жуық территориясы ауыл шаруашылығы мақсатында пайдаланады: 16,7 млн км2-і егінжай ретінде және 33,5 млн км2-і мал жаю үшін.
Атмосферасы
Жер атмосферасының теңіз деңгейіндегі қысымы шамамен 101325 кПа, ал биіктігі 8,5 шақты км. Құрғақ (су буы есепке алынбаған) атмосфераны 78,084% азот, 20,946% оттек, 0,934% аргон және көміртек диоксиді мен басқа газ молекулаларының іздік мөлшерлері құрайды. Су буының мөлшері климатқа қарай 0,01% мен 4% арасында болуы мүмкін, бірақ шамаланған мөлшері 1%. Тропосфера биіктігі географиялық ендік және ауа райы мен жыл мезгіліне қарай өзгереді; қос полюстегі биіктігі 8 км, ал экватордағы 17 км.
Биосфера қалыптасқанынан бері Жер беті қатты өзгерді. Фотосинтездің 2,7 млрд жыл бұрын пайда болғанынан кейін атмосферада оттек жинала бастады. Бұл аэробтық ағзалар таралуына және -нің озоносфераны құрушы -ке айналуына мүмкіндік туғызды. (Озоносфера, яки озон қабаты, дегеніміз Күннің ультракүлгін сәулесінен қалқан болып, тіршіліктің бәрін қорғайтын қабат. ) Сомен қатар, атмосфераның тірі организмдер үшін басқа маңызды функцияларының ішіне су буын тасымалдау, пайдалы газдармен қамтамасыз ету, шағын метеорларды өртеп жіберу және температураны теңгеру кіреді. Сонғысы көшетхана эффектісі деп аталады, оның нәтижесінде атмосферадағы іздік молекулалар жерден шыққан жылу энергиясын ұстап, орташа температураны көтереді. Су буы, көмірқышқыл газ, метан, азот оксиді мен озон негізгі көшетхана газдары болып табылады. Бұл құбылыссыз Жер бетінің орташа температурасы –18°C болатын еді (қазіргісі +15°C), яғни тіршілік қазіргі түріне қарағанда мүлдем басқа болатын еді.
Жердегі тіршілік
Тропиктік циклон сияқты экстремалды ауа райы Жер жүзінің үлкен бөлігінде кездеседі және ол аймақтардағы тіршілікке қатты ықпал етеді. 1980-нен 2000-ға дейін климаттық апаттардан қаза тапқан жыл сайынғы адам саны 11800 шақты болып есептеледі. Көптеген жер зілзалаға, жылжымаға, цунамиге, жанартау атқылауына, торнадоға, боранға, су тасқынына, қуаңшылыққа, орман өртіне және басқа да апаттарға ұшырайды. Адам әсері де болмашы емес: су мен ауа ластануы, қышқылды жаңбыр, вегетацияның жоғалуы (малды шектен тыс жаю, ормансыздану, шөлдену), популяциялар азаюы, түрлердің қырылуы, топырақ деградациясы, құнарсыздануы және эрозиясы адам іс-әрекетінің салдарынан болады. Одан бөлек, адам атмосфераға көшетжай газдарын шығарып, жаһандық жылынуды жүргізуде. Бұл жылынудың салдарынан мұздықтар ериді, жаһандық масштабтағы орташа теңіз деңгейі көтеріледі және ауа райы мен климат орасан жылдам әрі қатты өзгереді.
Антропогеография
1961 жылы сәуірдің 12-сінде Жер орбитасына алғашқы рет шыққан адам Юрий Гагарин болған. 2018 жылдың қарашасына дейін 550 адам ғарыштық кеңістікке шығып, орбитаға жеткен, 12-сі Айда болған. Қазіргі кезде ғарышта жүрген адамдардың бәрі әдетте Халықаралық ғарыш станциясында жұмыс істейді. Станцияның алты адамнан тұратын экипажы әдетте 6 ай сайын ауысады. Жерден адам жеткен ең үлкен қашықтық 400171 км (1970 жылы Аполлон 13 миссиясында).
Пасуш-де-Брандан
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Энтре-Доуру-и-Воуга экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 4590 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 3,71 км² шамасында. Халық тығыздығы — 1237,2 адам/км².
Ибн Қутайба
Әбу Мұхаммед Абдуллаһ ибн Муслим ибн Қутайба әл-Куфи әл-Мәруәзи әд-Динәуәри (828, Куфа—889, Бағдат) — көрнекті мұсылман ғұламасы, Құран тәпсірлеуші, мухаддис, фақиһ, тарихшы, әдебиеттанушы, лингвист.
Ұзыншілік
Дереккөздер
Санат:Ертіс су алабы Санат:Ерейментау ауданы өзендері
Адгезия
Дереккөздер
Санат:Физикалық химия Санат:Физикалық құбылыстар Санат:Коллоидты химия Санат:Материалтану
Тимоти Шаламе
Ерте жылдары
Шаламе Нью-Йорктегі Фьорелло Ла Гуардияның Музыка және атқарушы өнер жоғары мектебінде білім алды (оның сыныптасы Ансэл Элгорт болған). Содан кейін бір жыл ішінде Шаламе Колумбия университетінде Мәдени антропологияны оқыды, содан соң ол Нью-Йорк университетіндегі Галлатина атындағы жеке білім беру мектебіне актерлік мансаппен еркін айналысу үшін ауысты. Шаламе «Қара сері» фильміндегі Хит Леджердің жарқын ойынын көріп, актерлік шеберліктен шабыт алды.
2017-Қазіргі таң: актерлік серпіліс
2018 жылы «Әдемі бала» фильмі жарық көрді, онда Стив Кареллдің орындауындағы әке Дэвид Шеффтің Тимоти Шаламенің орындауындағы ұлы Никтің метамфетаминге тәуелділігі және оның қалпына келуі көрсетілген. 2019 жылдың басында осы рөл үшін жас актер көптеген марапаттар мен номинацияларға ие болды, сондай-ақ «BAFTA», АҚШ киноактерлер Гильдиясы және «Алтын глобус» сыйлықтарына «Үздік көмекші актер» санатында ұсынылды, алайда «Оскарға» екінші номинациясыз қалды.
Монжуа (Од)
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 42 адамды құрады. Халық тығыздығы — 5,85 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Жалғызтас
Жалғызтас – Ақшаадыр тауының оңтүстігіндегі оқшауланған тау массиві.
Үшарал мешіті (Алматы облысы)
Үшарал мешіті — сәулет өнері ескерткіші. Үшарал мешіті күйдірілген кірпіштен салынған көп күмбезді, тік бұрышты ғимарат. Қазіргі Алматы облысы Алакөл ауданы Үшарал қаласының жерінде 20 ғ-дың бас кезінде бой көтерген. 1945 ж. Қазақ КСР-і Мин. Кеңесі жанындағы Архитектура істері жөніндегі республика басқарманың экспедиуия (жетек. Г.И. Пацевич) зерттеу жұмыстарын жүргізді. Ғимараттың іші жеке-жеке үш бөлмеден тұрады. Үшарал мешіті үш жағынан ашық галереялармен қоршалған. Күмбездердің бір жағы ішкі және сыртқы қабырғаларға, екінші жағы шаршы бағаналарға бекітілген. Үшарал мешітінің ғимараты мемлекет қорғауына алынған.
Лена (Миссисипи)
Қала тұрғындарының саны 167 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 4.4 км² шамасында. FIPS коды — 28-40360.
Үшарал мешіті
Дереккөздер
Санат:Айрық беттер
Гафний
Аты ашылған орны — Копенгаген қаласына (лат. Hafnіа) байланысты қойылған. Гаусс күмістей ақ, жылтыр, созылғыш металл. Балқу t 2222Ғ30ӘС, қайнау t 5400ӘС, менш. салм. 13,1 г/см3, жұмсақ, жеңіл өңделеді. Табиғи Г-дің 6 изотопы бар.
Гаусс — шашыранды элемент, оның табиғатта өз минералы жоқ, тек циркониймен бірге кездеседі. Гаусс хим. әсерге тұрақты, өз қосылысында +4 валентті, +2, +3 валенттісі де кездеседі, газды сіңіріп, қыздырғанда оттекпен, сумен т.б. әрекеттеседі. HfO2 — Гаусс оксид оксиді, т.б. қосылыстары аса тұрақты, балқымайды, қыздыруға, қышқылға, сілтіге төзімді. Гаусс цирконий өндірісінде оның қалдықтарынан алынады. Ол ядр. энергетикада, электр, радио және рентгентехникасында, отқа берік құймалар алуда қолданылады. Қосылыстары (HfO2) оптикалық шынылардың сапасын арттыруға пайдаланылады. Тантал сияқты Гафний-беттегі тотықтардың жіңішке пассивті пленкасының пайда болуына байланысты жеткілікті инертті материал. Жалпы, гафнийдің химиялық тұрақтылығы оның аналогы — цирконийге қарағанда әлдеқайда көп.
Шығу тарихы
Д.И.Менделеев жүйесінің 6-кезеңінің құрылымы нақтыланбағандықтан, гафний сирек жер элементтерінің арасынан іздестірілді. 1911 жылы француз химигі Ж.Урбен жаңа элементтің ашылғанын жариялап, оны цельтий деп атады. Іс жүзінде ол иттербий, лютеций және аз мөлшерде гафний қоспасын алды. Ал Н.Бор кванттық механикалық есептеулер негізінде соңғы сирек жер элементі 71 саны бар элемент екенін көрсеткеннен кейін ғана гафний цирконийдің аналогы екені белгілі болды.
Жібек Жолы (Жетісай ауданы)
Жібек Жолы — Түркістан облысы Жетісай ауданы, Мақталы ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Ягвель
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Опылченско (Кырджали облысы)
Пошта индексі — 6641. Телефон коды — 0361. ЕКАТТЕ коды — 53638.
Атомдар бейбітшілік үшін
"Атомдар бейбітшілік үшін" ("Атомы за мир") — 1953 ж. президент Эйзенхауердің АҚШ пен Кеңес Одағын ядролық арсенал мен концентрацияны қысқарту, ядролық энергияны бейбітшілік мақсатта қолдану мүмкіндіктерін зерттеуге шақырған ұсынысы.
Уди
Уди — Ресейдегі өзен. Удмуртия Республикасы Киров облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Юс өзенінің оң жағалауынан 7,4 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 11 км-ді құрайды.
Хамит Ерғалиев ауылы
Этимологиясы
Көнеден қалған ауызекі әңгімелерше қарағанда, бұл жердегі басты байлық көзі - теңіз балығы болған. Орыстың бай көпестері иелік қылған теңіз байлығының бір тартым учаскесі ауылдың оңтүстігінде орналасып, ауланған балықтар Гурьев қаласына, кейде Астраханға жіберіліп отырылған.1841 ж. қазіргі ауылдың орнынан қамыстан алғаш үйлер құрылысын бастаған. Алыстан көрінетін, әрі қамыс материалынан салынған балықшылар үйлерін халық Қамысқала деп атап кеткен.
Лун-Вож (Лиственничныйтармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Әйет мешіті
Сілтеме
Санат:Қазақстан мешіттері
Жалғызтау
Дереккөздер
Санат:Семей қалалық әкімдігі таулары
Метафизикалық мектеп
right|250px|thumb|Ең танымал метафизикалық поэттердің бірі Джон Донн
2000 жылғы Жазғы Олимпиада ойындары
Басты оқиғалар
thumb|left|200px|Ресейдін Олимпиялық ойындардың құрметіне арнап шағарған тиын түрі
Су полосы (әйелдер)
thumb|1500px|Су полосы 6 орын, кешенді
Су полосы (ерлер)
9 орын, кешенді
Қосарлама жүзу
thumb|70px|Қосарлама жүзу
Хакан Шүкір
Ұлттық құрама
2002 жылғы әлем біріншілігінің үшінші орын үшін кездесуінде Оңтүстік Корея қақпасына әлем чемпионаттары тарихындағы ең жылдам голды соқты (11-секундта).Хакан Шүкір#
Командалық
Түркия
Аддитивтілік
Дереккөздер
Санат:Арифметика Санат:Физикалық шамалар
Басып шығару
Басып шығару (Печать; print, printing) — мәліметтерді баспалық құрылғыға шығару және баспалық құжат алу.
Гвардейский
Тарихы
Іргесі 1973 жылы қаланған. Онда әскери бөлімдер орналасқан.
Рудный қалалық Нұр мешіті
Орналасуы
Қостанай облысы, "Рудный қалалық Нұр мешіті"
Афақ Башірқызы Сафарова
Марапаттары
2013 жылы «Шохрат» орденімен марапатталған.
Баянауыл көшесі (Алматы)
Дереккөздер
Санат:Алматы көшелері
Шымкент қалалық қуыршақ және жасөспірімдер театры
Шымкент қалалық қуыршақ және жасөспірімдер театры (2018 жылға дейін " Оңтүстік Қазақстан облыстық қуыршақ театры " деп аталды) – балалар мен жас көрермендерге арналған мәдени-сахналық ұжым.
Неленьга
Неленьга — Ресейдегі өзен. Ненецк АО, Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Лака өзенінің оң жағалауынан 62 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 25 км-ді құрайды.
Метеоритика
Метеоритика (meteoritics), Жерде жиналған метеоридтердің құрылуын, сонымен қатар Жер aтмосферасындағы олардың пайда болғандағы метерорларды зерттейтін астрономия саласы. Метеориттердің жасы туралы, шарттары туралы және олардың құрылу орындарын, сонымен қатар дененің геологиялық туралы, олардың пайда болуы жайлы, оған қоса комета, астероидтар, Марс және Ай туралы мәлімет береді. Күн жүйесінің эволюциясын және ерте тарихын ұғыну ерекше маңызды.
Өсім шегі
Дереккөздер
Санат:Саясат
Б. з. д. 521 жыл
Түсініктемелер
*
Хернштайн
Хернштайн (Hernstein) — Аустриядағы коммуна. Төменгі Аустрия федералды жеріне қарасты Баден округінің құрамына енеді.
Халықаралық журналистика
Халықаралық журналистика (International journalism, global journalism),(журн.тип.) – БАҚ пен журналистер қызметінің халықаралық аспектілерін зерттеумен айналысатын журналистиканың бір тармағы.
Батырма (перне)
Көбіне батырма символдық таңба (пиктограмма) салынған немесе мәтін жазылған бедерлі шығыңқы батырма немесе перне турінде бейнеленеді. Бірақ ол жай ғана символ, сөз немесе мәтін бөлігі, немесе суреттің үзіндісі және т.б. бола алады. Меңзермен батырманы нұсқап және Enter пернесін немесе тінтүір тетігінің батырмаСын басса, онда пайдаланушы лайықты программаны немесе операцияны таңдайды да, орындатуға әрекет жасайды немесе олардың аргументтерін енгізеді; 3) форманың немесе диалог терезесінің тіктөртбүрышты элементі, оны мақсатгың орындалғанын немесе оларды болдырмауды растау ушін, сондай-ақ басқа операцияны жіберу үшін басуға болады. Ең көп тараған батырмалар — " ОК — жарайды" және " Отмена — болдырмау (cancel)".
IC 257
IC 257 — Персей шоқжұлдызында орналасқан E-S0 (эллипстік спиральді галактика) типті галактика.
Баяндауларды есептеу
Баяндауларды есептеу (Исчисление предикатов; predicate calculus) — айтылымдардың кеңейтілген есептеуі. Оған пәндік символдар (индивидтер), олардың арасындағы қатынастар, бар және жалпыға ортақ кванторлар енгізіледі.
Күшейтілген радиациялық оқтұмсық
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Метеорлық жаңбыр
Сыртқы сілтемелер
1. Қазақ энциклопедиясы
Тереңөзек (Жамбыл облысы)
Географиялық орны
Аудан орталығы – Құлан ауылынан батысқа қарай 54 км-дей жерде.
Құйрықты қой
Дереккөздер
Санат:Қойлар
Башқұртстан Республикасы Башқұрт әйелдерінің қоғамы (Ресей)
Башқұртстан Республикасы Башқұрт әйелдерінің қоғамы (Башҡортостан Республикаһының Башҡорт ҡатын-ҡыҙҙары йәмғиәте) — әйелдердің қоғамдағы мәртебесін, оның қоғамдық-саяси, экономикалық, әлеуметтік және мәдени өмірдегі рөлін арттыру мақсатында құрылған үкіметтік емес ұйым. Республиканың отбасын нығайту, башқұрттардың мәдениеті мен тілін, халықтық дәстүрлері мен қолөнерін сақтау және дамыту.
Дереккөздер
Санат:Башқұртстан Республикасы Башқұрт әйелдерінің қоғамы Санат:Ресейдегі әйелдер ұйымдары Санат:Башқұртстандағы ұйымдар
Кристиан Тельо
Порту
2014 жылдың 16 шілдесінде каталондық клуб Тельоны португалиядық «Портуға» жалға тапсырды. Мерзімі: екі жыл. 16 шілде күні Кристиан Тельо клубына қарсы ара жолдастық матчта Порту алаңына бірінші рет шықты.
Некреси монастыры
Некреси монастыры (ნეკრესის მონასტერი) — Грузияның шығысындағы Кахети аймағындағы Алазани аңғарының үстіндегі тауда орналасқан ежелгі монастырь. Бір кездері бұл таудың етегінде осы атаумен аттас тұтас бір қала болған, бірақ одан бүгінгі күнге дейін бірнеше ғимараттардың іргетасы ғана сақталған. Некреси монастырі Кахетияның ең жарқын көрікті жерлерінің бірі болып саналады.
Қазіргі Некреси монастыры
VIII ғасырдағы ең Қасиетті Дева ғибадатханасы да базилика түрінде салынған және Некреси монастырының басты ғибадатханасы болып саналады. Ғимарат әдемі картиналары бар галереямен безендірілген. Ішінде XVI ғасырдағы ежелгі фрескалар мен қабырғалардағы жазулар сақталған. Ғибадатхананың жанында 15 ғасырдағы мұнара бар.
Монастырь аумағынан Алазани алқабының керемет көркем көріністері ашылады. Мұнда демалуға арналған орындықтарда отырып, табиғат көріністерін тамашалауға болады.
Автомобильдік құю станциясы
Автомобильдік құю станциясы — жергілікті жерді сұйық заттармен газсыздандыру және дезинфекциялау, сондай-ақ ұрыс техникасы мен көліктерін дезинфекциялау және дезактивациялау үшін қолданылатын арнайы машина. Автомобильдік құю станциясы автомобиль шассиіне кондырылған сыйымдылығы 2-2,5 мың литрлік, механикалық және қол нысаналармен, құбырлармен, алатын және құятын шлангтермен және әр түрлі құрал-саймандармен жабдықталған цистернадан тұрады.
Жаңа білім беру жүйесі
Қазіргі білім беру  жүйесінің  мақсаты
Латын  тіліндегі « компетенс»сөзін  ғалым  К.Құдайбергенова «Құзырлылықты  білімін, біліктілігін, дағдысын,  тұлға  мінез-  құлқын, ең  бастысы  тұлға  мүмкіндігін   бағалаудың   критерийі  мақсатында  қарастыру  құзырлылық  маңызын  толық  аша  алады. Олай болса, құзырлылық,  нәтижеге  бағдарланған  жаңа  білім  беру  жүйесінің  сапалық   критерийі   ретінде  әлеуметтік және  өмірлік   көзқарастарды  есепке  алу  қажет»  деп  жазса, Б.Тұрғанбаева  «Құзырлылыққа  бағытталған  оқыту  үрдісінде тәжірибелік  жолмен  мәселені   шешу  мүмкіндігі   молаяды. Осы жағдай біліктілікті  арттырудағы   екінші  үлгіге   көшірудің   негізі   бола   алады. Өйткені,құзырлылыққа бағытталған  үлгіде  білім  алушылардың   өздерін  ұйымдастыру -  басты  мақсаты »  деп   көрсетеді.
Кәсіби деңгейдің дамуы
Нәтижелі критерийлер. Мұғалім өз  ісіне  қоғам  талап  етіп  отырған нәтижелерге  қол  жеткізіп  отыр  ма деген  мәселе  тұрғысынан  қарастырады.Біреулер  нәтиже  ретінде  оқушылардың  білімдерінің   стандартқа  сай  болуын  алса, енді  біреулер  олардың  қарым- қабілетін  дамытуды  алады, ал  кейбіреулері  оқушылардың  өмірге  дайындығын  басты  назарда  ұстайды,  ал  оқыту  нәтижесі  біз  үшін  баланың  психологиялық   функцияларын  жетіліп,  өзінің  педагогикалық   әрекеті  арқылы  алған  білімдерін  өз  өмірлік   мәселелерін   шешуге   қолдана   алуы.
Ата-аналармен жұмысты ұйымдастырудың түрлері
Бейімділік - оянып келе жатқан қабілеттің алғашқы белгісі. Баланың жасырын, тіпті тым терең жатқан қабілеттерінің көрінуін мүмкіндік жасау тек оқыту үрдісі кезінде үлкендердің басшылығымен жүзеге асады.
Оқушылардың өзіндік жұмысы - мұғалімнің қажетті нұсқаулары бойынша оқушының оқу жұмысының жеке дара және ұжымдық түрі. Өзіндік тапсырмаларды орындау барысында оқушылардан белсенді ойлау талап етілді. Осының нәтижесінде оқушылар өздігінен бақылауды үйренеді, олар да тапсырылған істі орындаудағы жауапкершілік сезім, еңбексүйгіштік, табандылық, ұйымшылдық, бір - бірімен деген жолдастық көмек қалыптасады. Өзіндік жұмыстың негізгі мақсаты оқушылардың танымдық міндеттерін қалыптастыру, шығармашылық қабілеттері мен қызығушылығын жетілдіру, білімге қүштарлығын ояту. Мұғалім сабақта әдіс - тісілдерді пайдалана отырып, балалардың ұсыныс - пікірлерін еркін айтқызып, ойларын ұштауға және өздеріне деген сенімін арттыруға мүмкіндік туғызып отыру қажет. Әдіс – тәсілдер арқылы өткізген әрбір сабақ оқушылардың ойлануына және қиялына негізделіп келеді, баланың тереңде жатқан ойын дамытып оларды сөйлетуге үйретеді. Түрлі әдістемелік тәсілдер пайдалану арқылы қабілеті әртүрлі балардың ортасынан қабілеті жоғары баланы іздеп, онымен жұмыс жасау, оны жан - жақты тануды ойлап, оқушылардың шығармашылық деңгейін бақылап отыру әрбір мұғалімнің міндеті.
Дарындылық
Дарындылық пен қабілеттіліктің не екенін,оқушы дарындылығын анықтайтын психодиагностикалық әдістемелердің тиімділігін, нәтижелілігін білетін мұғалім ғана дарынды оқушымен нәтижелі жұмыс істей алады.
Әлеуметтік-лингвистикалық жүйе
Ыбырай Алтынсарин сөзімен айтқанда мектептің жұмыскер жүрегі – ұстаз. Яғни, негізгі білім қазығы –бастауыш сынып мұғалімдерінен үлкен үміт күтері сөзсіз. Осы міндеттерді жүзеге асыруда әр сыныптың ерекшелігі білім деңгейіне сай болуы қажет. Қазіргі заман талабына бейімделген шәкіртті  тәрбиелеп, білім беруде өз тәжірибемде  басты  өзекті  тақырыбымызды: «Жеке тұлғаға бағытталған оқытуды ұйымдастыру арқылы оқушылардың  шығармашылық  қабілетін  арттыру», - деп  атадық.
деп, Сәбит Мұқанов айтқандай, үнемі сыйлы, қадірлі, сүйікті болып, шәкірттерімізді білім нәрімен сусындатып, белестерге жете берейік. Сондықтан баланы  жеке  тұлға  ретінде  өздігінен дамуға  итермелеуіміз  керек. Себебі  жаңа  білім парадигмасы  бірінші  орынға  баланың  білім  алу  арқылы  өз  бетінше  дамуын  қойып  отыр. Бұл мақсатқа  жетуде  өз  бетінше  жұмыстардың  алар  орны  ерекше.
Соммервиль
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 904 адамды құрады. Халық тығыздығы — 237,27 адам/км².
Б. з. д. 523 жыл
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 523 жылы қайтыс болғандар
Қызылқұм (құм, Зайсан қазаншұңқыры)
Қызылқұм – Зайсан қазаншұңқырындағы құмды алқап.
NGC 3970
NGC 3970 — Crater шоқжұлдызында орналасқан S0 типті галактика.
Лун-Вож (Кіші Аранц тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Печора өзені Шердино ауылындағы су өлшейтін посттан Уса өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Усаға қосылу құйылысына дейінгі Печора тармағының су алаптары, өзен алабы — Печора.
Исламдық банкинг
Исламдық банкинг - шариғатқа негізделген банк жүйесі. Жоғарыда айтылғандай, бұл - адалға негізделген ислам қаржы жүйесі. Арамнан жиған ас болмайтынын ескерсек, ғасырларды артқа тастаған және үнемі жетілдіріліп келеді деген қазіргі әлемдік қаржы жүйесінің неліктен сан рет дағдарысқа түскені де, ал алғаш рет 1960-1970 жылдары банктік жүйе ретінде негізі қаланған, түп бастауын Құраннан алатын исламдық банктердің бүгінге дейін бірде-бір рет дефолтқа ұшырамауы да түсінікті сияқты.
Немнюга (Кулой тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ақ теңіз су алабының өзендеріВоронов мүйісінен (Мезень өзенін қоспағанда) Канин Нос мүйісіне дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Мезень.
Болашақты библиография
Болашақты библиографиялық құрал
Болашақты библиографиялық құрал - жариялауға белгіленген құжаттар туралы мәліметтер бар библиографиялық құрал.
Жосалы (Ақтөбе облысы)
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 689 адам (350 ер адам және 339 әйел адам) болса, 2009 жылы 631 адамды (323 ер адам және 308 әйел адам) құрады.
Жалдама (өзен)
Гидрологиясы
Негізінен қар және жер асты суларымен толығады. Қарашада суы қатып, сәуірде ериді. Арнасы да, жайылмасы да кең. Жылдық орташа су ағымы 2,06 м3/с. Өзен бойына бірнеше бөген және сорғы станциясы салынған. Жалдама өзенінің жайылмасы шөбі мол шабындықтар.
Унтемка (Утемка тармағы)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Удмуртия өзендері Санат:Киров облысы өзендері
Кітапхана ғимараттары
Кітапхана ғимараттары баспа шығармаларын қоғамдық түрде пайдалануды ұйымдастыратын мәдени-ағарту және ғыл.-қосалқы мекемелердің кітапханаларына арналады. Түрлі міндеттеріне сәйкес кітапхана ғимараттары 2 негізгі: оқырмандарға қызмет ететін және қызметтік-өндірістік бөлікке бөлінеді. Оқырмандарға қызмет көрсететін бөлмелер негізінен зал түрінде салынады. Үлкен оқырман залы көбінесе ғимарат кіндігіне орналасып, қасбет құрылымымен үйлеседі. Негізгі кітап қоймалары ғимараттың не төменгі қабаттарында, не болмаса жоғары қарай бойлаған арнаулы бөлмелерде орналасады. Қазақстан территориясында кітапханалар кітап жиынтығы ретінде 19 ғасырдан белгілі. Бұл кезеңде Семейде, Керекуде, Қарқаралыда көпшілік кітапханалары салынды. ҚазССР-інде арнаулы кітапхана ғимараттары 1930 жылдардан бастап ірге көтерді. Көлемдерінің үлкендігі, әрі архитетектуралық шешімі жағынан Алматыдағы ҚазССР А. С. Пушкин атындағы мемлекеттік кітапханасы, Жамбылдағы Шоқан Уәлиханов атындағы, Қостанай мен Целиноградтағы облыстық кітапханалар көз тартады.
Сынған құмыра белгісі
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Стоматология
Әділ Халық
Ішкі құрылымы
Ауылда — бір орта мектеп, бір мектепке дейінгі мекеме, фельдшерлік-акушерлік орын және Мәдениет үйі бар.
Тратау
Этимологиясы
Ресей ғылым академиясының корреспондент-мүшесі Р.Г.Кузеевтің айтуынша, тау атауы бұлғар тілінен Құдай-тау немесе Тау-киелі жер ретінде мөлдір этимологиядан шыққан.
Евгений Васильевич Гвоздев
«Фауна, систематика и экология гельминтов диких животных (рыб, птиц, грызунов и зайцеобразных) Казахстана и природная очаговость гельминтозов домашних птиц» деген тақырыпта докторлық диссертация қорғаған.
Адам мен табиғат қарымқатынасының эволюциясы
Адам мен табиғат қарымқатынасының эволюциясы (Эволюция взаимоотношений человека и природы; лат. evolutio — өрістету, күшейту) — өнімділігі (ең алдымен өндіргіштігі) және динамикалық сапалары бойынша өзгеріп тұратын, қоғамның өндіргіш күштері мен экологиялық жүйелер (биосферадан биогеоценоздарға дейінгі) арасындағы тарихи өзара байланыс.
Конрад Аденауэр
Конрад Аденауэр (5.1.1876 — 19.4.1967) — мемлекет қайраткері. 1917 — 33 жылы Кельн қаласыныңның обер-бургомистрі. 1920 — 32 жылы Пруссия мемлекеттік кеңесінің мүшесі және төрағасы. 1949 — 1963 жылы ГФР канцлері.
Дереккөздер
Санат:1967 жылы қайтыс болғандар Санат:Германия федералдық канцлерлері
Апатеизм
18 ғасырда өмір сүрген француз ағартушы-философы атеизмде айыпталғанын мойындамай, өзін Құдайдың тіршілігі сұрақ төңірегінде ойланбайтынын айтқан. Вольтерге жолдаған хатында:
Гедин Свен Андерс
Гедин Свен Андерс(1865ж., Швеция, Стокгольм – 1952ж.) – швед саяхатшысы, географ, этнограф. Стокгольм, Упсала, Берлин университтерін бітірген. 1885 ж. Иранға, Месопотамияға сапар шекті. Гедин 1890 ж. швед елшілігінде хатшылық қызметте жүріп, Тегеранның солтүстік-шығысындағы Демавенд тауларында бірқатар зерттеулер жүргізді. Гедин 1899 ж. швед королі мен үкіметінің қаржылай көмегіне сүйеніп, қазақ даласы арқылы Орталық Азияға бет алды. Бұл сапарының қорытындысы ретінде жазылған 27 тараудан тұратын көлемді еңбегінде автор қазақ жерінің географиясы, ондағы халықтың әдет-ғұрпы, тұрмыс-тіршілігіне қатысты құнды мағлұматтар береді. Гедин еңбектерінде, сондай-ақ Ор, Ырғыз, Қазалы, Шымкент қалаларындағы халықтың эконмика, мәдени жағдайы, сауда қатынасы туралы деректер келтіріліп, Түркістандағы Қожа Ахмет Иасауи кесенесіне сипаттама берілген.
Мәскеу
Халқы
500px|center|Мәскеу қаласының туу туралы статиктикасы (1350-2009)
Тарихы
Мәскеу (Ресей империясы) 1908 жылы (Бейнекөрініс) 300px|left Мәскеу жөніндегі ең алғашқы дерек Ипатьев жылнамасында кездеседі. 1147 жылғы сәуірдегі жазбада князь Юрий Долгорукийдің Чернигов-Северск князі Святослав Ольговичті өз мекеніне, “Московқа” кеңес өткізу үшін шақырғаны баяндалады. Осы жыл (1147) Мәскеудің (Москваның) іргесі қаланған мерзім болып есептеледі. Мәскеудің өсуіне, жетекші рөл атқаруына оның тұрған жері (орыс халқының қалыптасуына ықпал еткен орталық, сауда жолдарының торабы) себеп болды. 15 – 16 ғасырларда Мәскеу саудамен, қолөнермен айналысатын ірі қалаға айналып, біртіндеп бүкіл орыс жерінің мәдени орталығы бола бастады. Кремль, Покров соборы (Василий Блаженный), т. б. салынды. Мәскеуде орыстың кітап басу өнері дами бастады. 1607-12 жылы поляк-литван интервенттері Мәскеуді басып алды. Оларға қарсы К.Минин мен Д.Пожарский бастаған азаттық күрес орыс халқының жеңісімен аяқталды. Бірте-бірте Мәскеу бүкіл ресейлік нарықтық орталыққа айналып, Еуропа, Азия көпестерінің назарын аударды. 1678 жылы славян-грек-латын академиясы ашылды. Мәскеу тұрғындары И.Болотников бастаған шаруалар соғысына, 17 ғасырдағы көтерілістерге (1648 жылы “Тұз бүлігі”, 1662 жылы – “Мыс бүлігі”, 1682 жылы “Хованщина”) белсене қатысты.
Вирусты диарея
Патогенезі:
Иммунитет аса тұрақты емес, қайталап ауруы жиі кездеседі.
Жаңа журналистикa
Жаңа журналистикa (New journalism)(журн.тип.) – термин 1960-70 жылдардағы стилистикаға жатқызылады. .
Құрғақ өзен
Дереккөздер
Санат:Бұланды ауданы өзендері Санат:Есіл су алабы Санат:Ақкөл ауданы өзендері
Бұланты көшесі (Астана)
Бұланты көшесі - бұрынғы атауы – И.Мичурин көшесі. Бұланты көшесі Қарасай батыр көшесінен басталып, Конституция көшесінде аяқталады. Ұзындығы – 404,6 м.
Бар (Цуг)
2007 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 21 548 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 24.8 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 1701, пошта индексі — 6340.
Островец (Кырджали облысы)
Пошта индексі — 6881. Телефон коды — 036700. ЕКАТТЕ коды — 54393.
Б. з. д. 526 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 526 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 526 жылы қайтыс болғандар
Ежелгі түркі әдебиетi
Ежелгi түркi әдебиетi туралы жалпы түсiнiк
Енисей өзенi аңғарынан құпия жазуы бар құлпытастар табылғаны туралы алғашқы хабарды Н.К.Видзен, С.У.Ремезов, сондай-ақ Сибирьде айдауда жүрген Швед офицерi И.Т.Страленберг пен немiстiң белгiлi ғалымы Д.Г.Мессершлеид т.б. ХІIII ғасырдың бас кезiнде жазған мақалалары мен хаттары бар екенi белгiлi. Скандинавия халықтарының тiлiнде "Руно", яғни "Руна" деген сөз қазақшаға аударғанда "сыры ашылмаған", "құпия" деген мағына бередi. Табберт Страленберг өзi тапқан құлпытастардағы бұрын-соңды тарихта белгiсiз болып келген, ешкiм түсiнбейтiн жат жазуды өз елiнiң тiлiнде "руна" жазуы деп атаған едi. Бұл тiл бiлмiнiң терминi ретiнде бертiн келе аталып кеттi. Орыс Географиясы қоғамының Шығыс-Сибирь бөлiмi 1989 жылы Монғолия арнайы экспедиция ұйымдастырды. Оны белгiлi орыс саяжатшысы, әрi ғалымы Н.М. Ядринцев басқарып барып, Орхон өзенi аңғарынан "құпия" жазуы бар үлкен-үлкен екi ескерткiш тапты. Осы құлпытастардағы белгiсiз жазулардың сырын ашу үшiн В.В. Радлов 1891 жылы сонда барып, бiрқатар ғылыми-зерттеу жұмыстарын жүргiзедi. Бұл кезде Финляндия археологиялық қоғамы Енисей өзенi бойына Минусинск қаласына екi мәрте ғылыми экпедиция жасап қайтқан едi. Сөйтiп 1882 жылы Петербург пен Гельсинфорста орысм және фин ғалымдары жасаған экспедицияларының жұмыс қорытыныдысы туралы есептерi баспасөзге жарияланды. Ғалымдар ескерткiштерiндегi жазуларды суретке түсiрiп, аралас жасаған едi. Ақыры 1893 жылы қарашаның 25-i күнi Дания корольдiк Ғылым академиясының мәжiлiсiнде Вилгельм Томсон ғылыми әлемдi дүр сiлкiндiрген мәлiмдеме жасады. Ғалым Орхон мен Енисей өзендерi бойынан табиғати ескерткiштерiндегi құпия жазуды оқудың кiлтiн тапты. Сондай-ақ ол бұл ескерткiштер түркi халықтарының тiлiнде жасалғанын мәлiмдедi. Ғалымның ең алдымен оқыған сөздерi "тәңiрi" және "түрiк" деген сөздер.
Орхон-Енисей жазба ескерткiштерiн оқу, басқа тiлге аударма жасау және ғылыми текстiн дайындау iсiне В.В. Радлов, В.В.Томсене, Ю.Немет, Х.Н. Оркун т.б. орыс және шет ел ғалымдары қыруар мол үлес қосты. Әсiресе, көрнектi ғалым С.Е.Маловтың бұл саладағы еңбегiнiң маңызы ерекше болды. Ол көне түркi ескерткiштерiнiң орыс тiлiне дұрыс тәржiмалануына баса назар аударды, бiрқатар аудармаларға түзетулер енгiздi. Ең бастысы осы текстерге тарихи және филологиялық тұрғыдан түсiнiк сипаттама бердi. Көне түркi тiлi мен әдебиетiн зерттеушiлер, әсiресе, Күлтегiн, Бiлге Қаған және Тоныкөк ескерткiштерiне көбiрек зер салды. Бұларды бiрнеше Европа тiлiне, орыс тiлiне, қазiргi түркi тiлдерiне тәржiма жасады. Ғалым: И.Е.Стеблева да ыждаїаттшылықпен өз еңбегiн үлесiн түркi жазба ескерткiштерiн зерттеуге қоса алды. Ол тұңғыш рет көне түркi тiлiндегi жырлардың поэтикасын, өлең құрылысын, Үйқасын, ырғақ пен шумағын, тармақ пен бунағын т.б. теориялық тұрғыдан зерттеп, бұл жайында бұрын-соңды айтылған түрлi болжамдары белгiлi ғылыми жүйеге келтiрдi. Әсiресе оның ежелгi түрiк сөз зергерлерiнiң образ жасау әдiстерi, әдеби-эстетикалық байыптаулары, көрiктеу құралдары тарихи шындық пен көркем шындық жайындағы концепциялары туралы айтқан ой-пiкiрлерi бүкiл әдебиеттану ғылымына жаңадан қосылған жүйелi үлес болды. Қазақтың көрнектi ғалымы Жолдасбеков көне түркi әдеби жәдiгерлерiндегi қазақ әдебиетiне ықпалын тұңғыш рет арнайы зерттеу обьектiсi етiп алғаны мәлiм.
"Қорқыт ата" қiтабының Дрезден қаласында сақталған толық нұсқасын зерттеу, Еуропа тiлдерiне аудару iсi ХIХ ғасырдың бiрiшi жартысында басталған едi. 1815 жылы немiстiң белгiлi ориенталист ғалымы Г.Ф.Дииз бұл шығарманың бұл таруын-сегiзiншi хиқаясын немiс тiлiне аударып, баспасөзде жариялды. Еқiншi бiр немiс ғалымы Теодор Нелдеқе "Қорқыт ата" қiтабын немiс тiлiне толық аударып шықпақ болды. Бiрақ ол бұл iстi аяғына дейiн жетқiзе алмады да, барлық материалдарын өзiнiң шәқiртi В.В.Бартольдқе тапсырды. В.В.Бартольд бұл қiтапты зерттеу, аулару iсiмен ондаған жылдар бойы айналысты. Сөйтiп, ол "Қорқыт ата" қiтабын 1922 жылы орыс тiлiне аударып шықты. Бiрақ ғалымның қөзi тiрiсiнде аудармасы жарық қөрген жоқ. Бұл аударма 1962 жылы ақадемиқ В.М.Жирмунсқий мен А.Н.Қононовтың редақциясымен басылып шықты. Сондай-ақ оғыз-қыпшақ дәуiрiнiң ғажайып әдеби есқертқiшiн зерттеуге А.Н.Салайлович, В.В.Вельяминов-Зернов, Қ.А.Иностранцев, А.Þ.Яқубовсқий сияқты қөрнеқтi орыс ғалымдары да мол үлес қосты. Оғыздардың қаһармандық эпосын әдеби, тарихи және тiлдiқ тұрғыдан қомплеқстi түрде зерттеген белгiлi ғалым, қөрнеқтi түрқолог Х.Г.Қороғлы болды. Станбул Университетiнiң профессоры Эргин Мухоррем "Қорқыт ата" қiтабының толық теқстiн латын әрпiмен трансқрипция жасап бастрып шығарады. Бұл қiтапқа қосымша ретiнде шығармашылық Дрезден және Ватиқан қолжазба нұсқаларының фоқсимилесi де енгiзiлдi. Қазқстан ғалымдарынан "Қорқыт ата" қiтабын зерттеу, аудару, насихаттау iсiне Ә.Марғұлан, Ә.Қоңыратбаев, Б.Ысқақов, М.Бәйдiлдаев, Ш,Ыбыраев белсене ат салысып қелдi.
Тарихшы ғалым ретiнде Әбiлғазының жазып қалдырған еқi еңбегi бар. Бiрi-"Шежiре-й тереқiме" /"Түрқiмен шежiресi", "еқiншiсi-"Шежiре-й түрiқ" /"Түрiқтер шежiресi"/. Бұл еқi шығармасы да Оғызхавн жайында деуге болады. Бұлар Оғыз батырдың ерлiқ жорытары т.б. туралы сыр шертетiн ежелгi эпостық сþжетқе құрылған.
Бүгiнгi қүнге дейiн "Махаббат-наме" дастанның еқi қолжазба нұсқасы мәлiм. Дастанның еқi нұсқасы да қазiр Лонданның Британия музейiнде сақталуы тұр. ССРО Ғылым ақадемиясында Азия халықтары институты 1952 жылы осы еқi қолжазба нұсқасының фото қөшiрмесiн алды. Қолжазбаның бiрi 1432 жылы ұйғыр әрпемен қөшiрiлген. Емеқ, "Махаббат-наме" дастанын Хорезми жазғаннан 80 жылдан қейiн оны ұйғыр әрпемен қайта қөшiрген болып шығады. Бұл – дастанның ең қөне алғашқы қөшiрмелерiнiң бiрi болса қереқ.
Ал, соңғы жылдары Хорезмидiң "Махаббат-наме" дастаным зерттеумен одақтас республиқалар iшiнде өзбеқ әдебиеттану ғылымы қөбiреқ айналысып жүргенiн айта қетқен жөн. Мәселен, өзбеқ ғалымдары С.Қасимов, В.Валиходжаев, И. Маллаев т.б. бұл дастан жөнiнде бiрқатар зерттеулер жариялады. Әсiресе, бұл дастанның тiлдiқ лингвистиқалық ереқшелiгi тұңғылқты зерттеулердi Қазақ ғалымдарының iшiнде алғашқылардың бiрi болып Әуелбеқ Қоңыратбаев зерттеу жүргiздi. Шығарманың халық арасын” қең танылуына Сәрсен Аманжоловтардың "Қазақ тiлiнiң тарихы мен диалеқтологиясының мәселелерi", Р.Бердiбаевтың "Ежелгi мәдениет қуәлары" деген зерттеу еңбегi қөп ықпал еттi. Сонымен қатар белгiлi ғалымдр Б.Қенжебаев, Х.Сүйiншәлиев дастандарының рухани мұралар қатарындағы өзiндiқ ереқшелiгi жайында ғылыми пiқiр бiлдiрдi. Дастанның удармасы қазақ әдебиетi тарихына байланысты хрестоматиялық қiтапқа енгiзiлiп оқулықтарда талдаулар берiлдi.
Хорезмидiң бұл ғажайып шығармасын танып – оқу арқылы бiз бүгiнгi қазақ әдебиетiндегi поэма жанрның өмiрге келу жолдарын, қазiргi қазақ тiлiнiң даму сатыларын, халқымыздың өткендерiн, әдет-ғұрпын, салт-санасын тағы басқаларын терең ұғынатын боламыз.
5. Насридин Рабғузи
Қадырғали өзi туралы өте аз мәлiмет қалдырғанҮ Өз әқесi Қасын беқ, атасы Темшiқ батыр қазақ хандарының ордасына жақын жүрiп, соларға қызмет етқен адамдар.
Есқертқiштегi белгiсiз жазуға алғаш рет қөңiл бөлiп, оның сырын ашуға әрқет жасаған шетел ғалымдарынан Б.Бальер 1729 жылы мұны есқi қельт қөне гоптар жазуы деп ұйғарып, монғолдар мен қалмақтар бұрын ұйғырлар арқылы соғды жазуын қабылдағанын да есқермедi. Қейiнгi бiр еңбегiнде (1857 жылы) бұл жазуларды словян жазуларына жатқызып, тiптi қателестi. Сол дәуiрдегi қөрнеқтi ғалымдардың бiрi А.Ремозе 1822 жылы құпия жазуларды индогот ұрпақтарының жазуы болуы мүмқiн деген жорамал жасды.
С.Е. Малов жоғарыда аталған еңбегiнде Бес балақ-756-757 жылдары Қытай елi салған дейдi. Ол Қытай \дың қарамағына 734 жылы өтқен едi. Бұл жазулардың диалеқтiсiн әлi де анықтай түскен жөн. Iшiндегi Түрiк қағанатына тiкелей қатысы бар жазбалар. Қүлтегiн Могилонның үлкен жазуы және Тоныкөк жылнамасы болып саналады. Алғашқы екеуi Монғолия жерiндегi Қошо-Цайдем өзенi, соңғысы Селеугi жағалауынан табылған Қүлтегiн есқерткiшi Қошо-Цайдем төбесiнiң қең жазығына салынған Н.Ядренцевтiң қөрсетуiнше биiгi 3 метр 45 см, енi-177 см, қалыңдығы 48 см. Ескерткiш мәрмәр тасқа жазылған. Төмендегi суға барар жолдың екi жағынан 72 балбал тас ортанылған. Тас қорның сыртқы босағасында. Тас қораның сыртқы босағасында екi арыстан, iшкi жағында екi қойдың тас мүсiн болған. Күлтегiн мазарының iшiнде жылан, аң, адам суреттерi, Күлтегiннiң өзi және зайыбының мүсiнi бар.
Абайдан соңғы ақындар (мақала)
«Абайдан соңғы ақындар», Мұхтар Әуезовтің мақаласы. Алғаш рет «Абай» журналының 1918 жылғы 5-санында жарияланған. Кейін «Қазақ әдебиеті» газетінде (1990, 10 тамыз), «Жұлдыз» журналында (1997, №9), шығармаларының 50 томдық толық жинағының 1-томында (1997) басылды. Мақалаға «Екеу» (Ж. Аймауытовпен бірге жазған) деп қол қойған. Мұнда Абайдан соңғы кезеңде әдебиетімізде өлең жазушылардың көбейіп, халықтың сана-сезімі оянып, жаңаша сипат ала бастағаны сөз болады. Оған
«Бұлардың өлеңі сырты төгілген сұлу, тілі кестелі, анық, халықтың ұғымына, оянуына жеңіл, тәтті»
Юрий Андреевич Абрамов
Ұсыныс каталогтары
Ю.А.Абрамов ұсыныс каталогтары:
Еңбегінің нәтижесі
''Ю.А. Абрамов'' бизнес, экономика, макроэкономика, экономика, ғарыш өнеркәсібі саласындағы маңызды ғылыми нәтижелерді ала-алды.
Гемагглютинин
Гемагглютинин — кейбір вирустардың (грипп, қызылша, адам және ірі қара мал парагрипі, Ньюкасл ауруларының вирустары) сыртқы құрылымына кіретін гликопротеид. Адам мен жануарлардың қызыл қан түйіршіктерінің агглютинациясын туғызады.
Тьяго Алькантара
Карьерасы
Испания құрамасы сапында 2016 жылы Еуропа чемпионатына, 2018 жылы әлем чемпионатына қатысты.
Кванттық механика
Пайдаланылған әдебиеттер:
* Санат:Теориялық физика
Юрмаш (Туза тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Те (Морбиан)
Те (Theix) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Морбиан департаментінде орналасқан. Ванн округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 47,13 км² шамасында.
Яйю (Шомвуква тармағы)
Яйю — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы, Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Шомвуква өзенінің сол жағалауынан 43 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 26 км-ді құрайды.
Кордоба
Тарихы
VIII ғасырда Кордова Испаниядағы араб үстемдігінің орталығына айналды. Өзінің гүлдену кезеңіне 1 млн-дай халқы, сарайлар, мешіттер, керуен-сарайлар бар кезде Х ғасырда жетті, және араб ғылымының, поэзиясының, өнерінің орталығы болды. Кордова, халифат құлағаннан кейін, 1236 жылы Фердинанд III қаланы бағындырғанға дейін мұсылмандардың қол астында болды.
Порозовица
Порозовица — Ресейдегі өзен. Вологда облысы, Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кубенское өзені - Сухона көлі орналасқан. Өзен ұзындығы 27 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Кантабрлар
Кантабрлар (Cantabri) — 11 тайпадан тұратын тайпалар одағы. Олар Испанияның солтүстік жағалауын, қазіргі Кантабрия провинциясын мекендеген.
Хоббиттер
Хоббит (Hobbit) – ойдан шығарылған халық, Жерорта жерінде тұрады. Олар Джон Рональд Руэл Толкинның ойынан туған кейіпкерлер. Хоббит - Толкиннің "Сақиналар әміршісі" трилогиясында, "Хоббит немесе барып, кері қайту" атты ертегісінде және басқа да Жерорта туралы шығармаларындағы басты кейіпкерлері.
Өмiр сүруі
нобай|Хоббиттердің апандары|солға Хоббиттер жер астында орналасқан апандарда немесе жер бетінде орналасқан үйлерде өмір сүреді. Бай хоббиттердің апандары жақсы жабдықталған: еденнің беті кілеммен жабылған плиткалардан тұрады, ал жары ағаш панельдермен көмкерілген. Есіктері мен терезелері кәдімгі апандағыдай дөңгелек, тұтқалары ортасында орналасқан, ал жақтаулары хоббиттердің ұнататын түстері: жасыл және сары түстерге боялған (егжей-тегжейлі Бильбо Бэггинстің апанын сипаттауында жазылған). Хоббиттерде қалалар жоқ, олар үлкенді-кішілі ауылдарда тұрады.
Хоббиттер тыныш та бір қалыпты өмірді ұстанады, қауіпті шытырман оқиғаларды айналып өтуге тырысады және де өз елдерінен ешқайда шықпайды. «Хоббит немесе барып, кері қайту» кітабында «дұрыс, түзеу хоббиттің арқауы» ретінде қарастыруға болатын Бильбо Беггинстің сөзін келтіреді:
Қарақойтас (тау, Дағанделі өзені)
Географиялық орны
Қарағанды облысы Қарқаралы ауданы Томар ауылының оңтүстік-шығысында 41 км жерде.
Өсімдігі
Қызғылт қоңыр топырағында жусан, селеу, бетеге, боз өседі.
Рахим Құрбанмамедов
Халықаралық
Түрікменстан Ұлттық құрамасы сапында 28 кездесуде алаңға шықты. Тұңғыш ойынын 1992 жылы 1 маусымда Қазақстанға қарсы жолдастық кездесуде өткізді.
Қоғалы (Жетісай ауданы)
Қоғалы — Түркістан облысы Жетісай ауданы, Атамекен ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Тарихы
1997 жылға дейін "Қоғалы қаракөл қой кеңшары" ретінде аудан көлеміне жақсы таныс болған. 1997 жылы Атамекен ауыл әкімшілігінің құрамына енді.
NGC 3953
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Жетіқарақшы (шоқжұлдыз)
Нечкаменсейяга
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Күрестен әлем чемпионаты 1998
1998 жылғы Күрестен әлем чемпионаттары: еркін күрестен Тегеран, Иранда, ал грек-рим күресі бойынша Гавли, Швеция және әйелдер жарысы Познань, Польшада өтті.
Аса үлкен интегралдық схема
Дереккөздер
Санат:Электроника Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Рипинский атындағы көше (Алматы)
Дереккөздер
Санат:Алматы көшелері
Пульченга
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Қарабұтақ (Қарғалы ауданы)
Қарабұтақ — Ақтөбе облысы Қарғалы ауданы, Кемпірсай ауылдық округі құрамында болған ауыл, 2019 жылы таратылған.
Лула (Миссисипи)
Қала тұрғындарының саны 370 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1.1 км² шамасында. FIPS коды — 28-42600.
Бәйсейітова көшесі (Алматы)
Дереккөздер
Санат:Алматы көшелері
Шахрух
Шахрух (21.07.1377, Самарқан — 13.03.1447, Рей) — Әмір Темірдің кіші баласы және мирасқоры, Хорасанның билеушісі (1396 — 1447).
Дереккөздер
Санат:21 шілдеде туғандар Санат:1377 жылы туғандар Санат:Самарқанда туғандар Санат:13 наурызда қайтыс болғандар Санат:1447 жылы қайтыс болғандар Санат:Рейде қайтыс болғандар Санат:Темір әулеті Санат:Орта Азия билеушілері Санат:Иран билеушілері Санат:Герат тұлғалары Санат:Самарқанда жерленгендер
Б. з. д. 531 жыл
Түсініктемелер
*
Аденовирустар
Дереккөздер
Санат:ДНҚ вирустары
Арқалық Әмәлиятұлы
Арқалық Әмәлиятұлы – Ақын, поязия өкілі, әдебиет жанашыры. 1998 жылы 10 наурызда ҚХР, Еренқабырғаның Санжы қаласы, Ашылы ауылында туған. Түркістан облысы Қожа Ахмет Ясауи атындағы Халқаралық қазақ-түрік университетінің түлегі. Қазір Түркістан қаласы №28 мектеп-лицей мұғалімі.
Қақпашы
thumb|[[Допты хоккей]] Қақпашы (goalkeeper) - футболда, хоккейде ойын қақпасын қорғайтын ойыншысы.
Еркін Халық
Мұражайы
Ауылдың аумағында «Ноғай халқының тарихы мен мәдениеті мұражайы» жұмыс істейді.
Әзірбай Тұрмағанбетұлы
Тұрмағанбетұлы Әзірбай (1963 жылы туған, Маңғыстау ауданы Ортаеспе ауылы) – айтыс ақыны. Қазақстан Журналистер одағының мүшесі (1998). 90-жылдары аймақтық, республикалық додаларда облыстың намысын қорғады. Тұрмағанбетұлы Маңғыстау ауданы мәдениет бөлімін, облыстық ғылыми-әдістемелік орталықты, облыстық қуыршақ театрын басқарды. Қазір жаңадан ашылған бөлімшесінің кәсіподақ комитетінің төрағасы. «Теңіз бен түзді тоғыстырған темір жол» кітабының авторы (2007).
Сазан
Сипаттама
Үлкен, тегіс, тығыз отыратын таразымен қапталған, қалың, орташа ұзартылған денесі бар ірі мүйізді балықтар. Жан-жағы алтын түсті, артқы жағы қараңғы. Түсірілім тіршілік ортасына байланысты өзгеруі мүмкін. Әрбір шкаланың негізінде қара дақ бар, таразының шеті қара нүктелі жолақпен шектеледі. Көлденең 32-41 бағытта. 20 кг-нан асатын және ұзындығы аспайтын сирек кездесетін үлгілер бар. Басы үлкен. Ауыз - жартылай шеңберлі, парақшалар. Еріндері жақсы дамыған. Жоғарғы ернінде екі жұпты, жақсы дамыған екі мұрты бар, анал - қысқа. Шпинатор мен анальналық түтіктерде жақсы орындалған креслолар бар («қылқанша»). Кипрлік десеркипринорма өте кішкентай, бірнеше кішігірім және жеңіл снарядтармен және тамаша кілеммен (Syprinus nudus) жақсы маяк бар.
Крёслин
Крёслин (Kröslin) — Германия Федеративтік Республикасының Мекленбург-Алдыңғы Померания жерінде орналасқан муниципалитет. Алдыңғы-Шығыс Померания ауданының құрамына енеді.
Трансферттік бағаның құралуы
Дереккөздер
Санат:Экономика Санат:Қаржы
Джеймс Джойс
Дереккөздер
Санат:2 ақпанда туғандар Санат:1882 жылы туғандар Санат:Ирландияда туғандар Санат:13 қаңтарда қайтыс болғандар Санат:1941 жылы қайтыс болғандар Санат:Швейцарияда қайтыс болғандар Санат:Англия жазушылары Санат:Ирландия жазушылары Санат:Ирландия ақындары
Успенка (Солтүстік Қазақстан облысы)
Дереккөздер
Санат:Мағжан Жұмабаев ауданы елді мекендері
NGC 3966
NGC 3966 — Жетіқарақшы шоқжұлдызында орналасқан S0-a типті галактика.
IC 262
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 10850, UGC 2335, MCG 7-6-80, ZWG 539.114.