cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Бауле
Кәсібі
Негізгі дәстүрлі кәсібі - қолмен атқарылатын егіншілік (ямс, таро, банан, маниок, тары, құмай, фонио, жержаңғақ, кокос пальмасы, какао, қант қамысы, ананас, гевеа). Дәстүрлі қолөнерден – ағаш ою (мүсін, бетперде), ұсталық, тоқымашылық, т.б. дамыған.
Өмір салты
Дәстүрлі әлеуметтік ұйымның негізін ауылдық және үлкен отбасылық қауымдастықтар құрайды. Неке келісімі вирилокалды. Туыстық есеп матрилинейлі.
Дәстүрлі киімдері – кәдімгі әшекейлері мол кенте, бубу. Еуропалық киімдер таралуда.
Тағамның негізін түйнек және тамыр дақылдары (ямс және т.б.), банан, бананнан алынған дәнді дақылдар, тары, күріш, көкөністер құрайды.
Кіші Хайма
Кіші Хайма — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы, Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Хайм өзенінің сол жағалауынан 7 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 30 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Коми Республикасы өзендері Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері
Окурненко
Окурненко — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Вах өзенінің оң жағалауынан 266 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вах өзені. Өзен саласы — Васюганнан Вахқа дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Ақ ірімшік
thumb|Ақ ірімшік Ақ ірімшік сиыр сүтін ашыту арқылы алынатын (айран тәрізді) диеталық тағам. Ақ ірімшік майы алынбаған сүттен, сондай-ақ майы ішінара немесе толық алынып пастерленген сүттен жасалады. Ашытқыны қышқыл стрептококтардың таза дәнінен дайындайды, кей жағдайда мәйек ферментін қосады. Ақ ірімшікті сыртқы түріне (қалпына) қарап, сарысуы сығыл алынған әдеттегі ақ ірімшік және сары суы алынған, диеталық жұмсақ ақ ірімшік деп бөледі. Әдеттегі ақ ірімшіктің майлы (18%), жартылай майлы (9%) және майы алынған түрі бар. Майлы ақ ірімшік сүт майы және ақуыз қоспасынан, ал майы алынған ақ ірімшік ақуыз қоспасынан тұрады. Ақ ірімшік ақуызында адамның өміріне қажетті амин қышқылының бәрі де бар, сондықтан да ол барлық жастағы адамдар үшін өте қажет тағам. Ақ ірімшік әсіресе балаларға, аяғы ауыр және бала емізетін әйелдерге өте пайдалы, өйткені ол сүйектің жетілуіне, қайның жақсаруына, жүрек қызметі мен нерв жүйесіне қажетті кальций және фосфор тұздарына бай. Ақ ірімшікті емдік тағам ретінде пайдалану жөнінде Емдік тағамдар деген мақаланы қараңыз.
thumb|left Ақ ірімшікті үйде, қолдан дайындауға да болады: 3—4 л қапн атылған жылы сүтті және 1 стакан қатықты кастрюльге құйып, араластырады да әбден қоюданьга ұйығанша бөлме температурасында ұстайды. Үйығаннан кейін оны ірі кесектерге бөліп тіледі де, кастрюльді су құйылған тегешке немесе үлкен таббаққа салып, баяу жанған отқа қойып қыздырады (қайнап кетпеуі керек), қасықпен ептеп жоғарғы қабатын араластыру қажет. Осылай араластырған кезде оның төменгі қабаты үстіне көтеріліп, жоғарғы қабаты төмен түседі, мұның өзі қоспаның біркелкі ысуына және сарысудың неғұрлым толық бөлінуіне жәрдемдеседі. Қою қоспаның кесек бөліктері қалқып бетіне шығысымен ақ ірімшікті алдын-ала қайнаған сумен шайып, сүзу үшін бетіне екі қабат таза дәке жабылған елекке салады. Сары суы әбден сорғыған кезде ақ ірімшікті суытып дәке немесе мата дорбаға салып, үстіне салма қойылған тақтаймен бастырады. Ақ ірімшікті сатып алған соң немесе дайындаған соң дереу пайдалану керек. Өйткені оны тоңазытқышта 2—3 күннен артық сақтауға болмайды. Ақ ірімшікті қаймақпен, сүтпен қосып жеуге болады, сондай-ақ одан әр түрлі тағамдар: пудинг, ірімшік жасайды, самса мен ватрушканың ішіне салып пісіреді. Сатуға шығарылған ақ ірімшік құрамында қант және май мөлшері түрліше болады, сондай-ақ оған цукат, шоколад, жаңғақ, мейіз, заниль және т. б. қосады. Құрамында майы (20—26%) және қашты (16—26%) көп; майы кемдеу (15% май) және қанты аздау (13% қант); тлазурь жағылған (шоколад глазуры) цуКаты немесе жаңғағы бар (майы 23 %, қанты 26%) ірімшік түрлері де шығарылады. Москва ақ ірімшігі қоспасының құрамында 20% май және 16% қант бар. Сатуға тұздалған (майлылығы 15,5—17,5%) және шайға арналған тәтті ірімшіктер де (50% майлы) түседі.
Дереккөздер
Санат:Үй тұрмысы Санат:Тұрмыс
Сантана-ди-Пирапама
Сантана-ди-Пирапама (Santana de Pirapama) — Бразилиядағы муниципалитет, Минас-Жерайс штатында орналасқан. Белу-Оризонти агломерациясы мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Сети-Лагоас экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 8 175 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1 220,99 км² шамасында. Халық тығыздығы — 6,7 адам/км².
Тарихы
Қала 1948 жылы құрылған.
Санат:Минас-Жерайс елді мекендері
Тимур Санжарұлы Сегізбаев
Темір Санжарұлы Сегізбаев (12 мамыр 1941, Семей — 15 желтоқсан 2017) — КСРО-лық футболшы, шабуылшы, футболдан спорт шебері (1963), Қаз КСР-інің еңбек сіңірген жаттықтырушысы (1972).
Футболшы
1957 жылы Рига қаласында өткен мектеп оқушыларының 9-Бүкілодақтық спартакиадасына алғаш рет қатысып, шеберлік керсетті. Бір жылдан соң "Мелиоратор" (Шымкент) клубына қабылданды. Ол кезде "Мелиоратор" КСРО Б класында ойнайтын. Бірақ екі жылдан соң тұңғыш рет А класында ойнауға мүмкіндік алды. Темір 1960 жылы "Қайратқа" ауысты, ал "Қайрат" қазақстандық клубтар арасында бірінші боп жоғары лигаға жолдама алды.
КСРО жоғары лигасындағы тұңғыш ойынын 14 мамырда "Беларусь" клубына қарсы өткізді. Ойынның 18, 80 минуттарында екі гол соғып, клубтың жоғары лигадағы тұңғыш жеңісіне үлкен үлес қосты. Бірақ бұл маусымда одан артық гол соқпады, себебі, 19 жасар футболшы алаңға жиі шыға бермеді, тек алты ойында ғана 90 минут түгел ойнады.
1961 жылғы КСРО чемпионаты да сәтті бола қоймады. 13 кездесуде бір гол да соққан жоқ. Қайраттықтар сапындағы келесі голын тек 1963 жылы 25 маусымда "Торпедо" (Мәскеу) қақпасына соқты, бұл ойында команда 1:0 есебімен жеңіске жетті.
Темірдің өміріндегі маңызды ойындардың бірі 1964 жылы 28 тамызда Мәскеуде "Спартакқа" қарсы өтті. Әрине, бұл ойында маңызды бір жүлделердің тағдыры шешілген жоқ, есесіне Темір соққан екі гол командаға жеңіс әперді. Алғашқы голы керемет траекториямен ұшып барып қақпаға енді (көз көргендер осы голды 1988 жылғы Еуропа чемпионатындағы Марко ван Бастеннің Дасаев қорғаған қақпаға соққан голына ұқсатады). Сол ойыннан соң "Қайрат" клубының бейресми "Тимур және оның командасы" атты лақап аты пайда болды. Темір әлі күнге дейін "Лужникиде" екі гол соққан жалғыз қазақ футболшысы.
1969 жылы 21 қазанда "Уралмашқа" қарсы ойында "Қайрат" сапындағы соңғы ойынын өткізді. Келесі жылы Темір футболшы карьерасын аяқтады.
Бапкер
1971 жылы "Автомобилист" клубын жаттықтырды. 1972 жылы "Шахтердің" тізгінін ұстады.
1986 жылғы маусым барысында Леонид Остроушконың орнына екінші рет "Қайраттың" бас жаттықтырушысы болды. Остроушконың шектен тыс қаталдығынан шаршаған футболшылар екінші айналымда тіпті жақсы ойнады, маусым қорытындысында жетінші орынға табан тіреді, бұл клуб тарихындағы ең үздік нәтиже. 1988 жылы клуб ойыны қайта нашарлап кетті де енді керісінше орнын Остроушкоға босатты.
Сол жылы бапкерлік карьерасына нүкте қойды.
Сілтемелер
Санат:12 мамырда туғандар Санат:15 желтоқсанда қайтыс болғандар Санат:КСРО футболшылары Санат:Қайрат ФК ойыншылары Санат:КСРО футбол жаттықтырушылары Санат:Шахтер Қарағанды ФК жаттықтырушылары Санат:Қайсар ФК жаттықтырушылары Санат:Қайрат ФК жаттықтырушылары Санат:КСРО спорт шеберлері Санат:Қазақ КСР-інің еңбек сіңірген жаттықтырушылар Санат:Қазақстанның еңбек сіңірген жаттықтырушылары Санат:КОКП мүшелері Санат:Нұр Отан мүшелері Санат:Йемен Ұлттық футбол құрамасының жаттықтырушылары
Түркі Мемлекеттерінің Ұйымы
Түркі Мемлекеттерінің Ұйымы (бұрын Түркі кеңесі) (Türk Dövlətləri Təşkilatı, Түрк мамлекеттеринин уюму, Turk Davlatlari Tashkiloti Türk Devletleri Teşkilatı, Organization of Turkic States) — түркі тілдес мемлекеттерді біріктіретін халықаралық ұйым. Түркі кеңесі 2009 жылдың 3 қазанында Нахшыван қаласында құрылған.
Тарихы
1992 жылдан бастап Түрік тілдес мемлекеттердің Саммиті өткізіледі. . 2009 жылдың 3 қазаны - Нахчыван келісіміне қол қойылды. Ұйымдық орталық Ыстанбұлда орналасқан.
Сілтемелер
Санат:Азия халықаралық ұйымдары Санат:Қазақстан сыртқы саясаты Санат:Әзірбайжан сыртқы саясаты Санат:Қырғызстан сыртқы саясаты Санат:Түркия сыртқы саясаты Санат:Өзбекстан сыртқы саясаты Санат:Түрікменстан сыртқы саясаты Санат:Халықаралық үкіметаралық ұйымдар
Молда Мұса Байзақұлы
Молда Мұса, Мұса Байзақұлы (1849, қазіргі Түркістан облысы Түркістан ауданы Шоқтас ауылы – 1932, сонда) – қазақтың халық ақыны.
Жасында араб, парсы, шағатай, түрік тілдеріндегі әдеби шығармалармен танысып, Құлыншақ, Мәделі, Майлықожа, Бұдабай ақындардан тағылым алған. Ақынның хат түрінде жазылған Манат қызбен, Бұдабай ақынмен айтыстары сақталынған. Ол “Сырым қызға”, “Қосай тілмашқа”, “Тышқан мен түйе”, “Ағаш пен маймыл”, “Опасыз жар”, “Сұлу әйел мен молда” секілді көптеген ғибрат өлеңдер, дастандар жазған. Оның шығармашылығы туралы алғаш Ө.Тұрманжанов мақала жариялады (“Әдебиет майданы”, 1935, №8). М.Әуезов Молда Мұсаның ақындығын жоғары бағалап, бір топ өлеңдерін 6-класқа арналған “Әдебиет хрестоматиясына” енгізген (1937).
Молда Мұса шығармаларына араб әдебиетінің әсері
Өз шығармаларын, қазақ өлең өнерінің дәстүрлі үлгісінде жазып, шығыстан (оның ішінде араб) классикалық әдебиетінен нәр алған, бар өмірін Қаратау атырабында өткізген өнер иелерінің бірі - ақын Молда Мүса Байзақұлы.
Ел аузында Молда Мұса атанып кеткен ақын Мұсабек қазіргі Түркістан облысы Түркістан ауданына қарасты Шоқтас деген елді мекенде 1849 жылы дүниеге келген. Бұл кісі де діни сауатты, діндар ақын адам болған. Өз ана тілінен басқа араб, парсы тілдерін білген. Жас кезінде әкесі ұстаған молдадан арапша хат таныған. Есейе келе Қарнақ елді мекенінде Қозы молда медресесінде оқыған. Ақынның мына өлеңіне қарап жастайынан шығас (араб, парсы) әдебиетінен нәр алғандығын байқаймыз.
Адамға ғылым, өнер қамшы деген, Жүйрікпін арабыға парсыменен, Аз ғана шайырлығым тағы да бар Кідірттім неше ақынды қарсы келген. Ақын өзінің араб және басқа да түрік тілдерін білгендігін бұдан да басқа өлеңдерінде айтып кеткен. Мұсабек ақын да жоғары да атап өтіп кеткеніміздей, өз замандастары секілді, өлеңдерінде араб сөздерін жиі-жиі қолданған. Ол кезде діндар қаламгерлер санаулы ғана болмады ғой. Сонымен қатар сол уақыттағы ақындарды діннен хабарсыз болуы да мүмкін емес. Онымен қоса ол кісілер өз өлендерін бір тақырыпта жазулары да ғажап емес.
Мәселен әйгілі ақын Майлықожа "Шора батыр" деген хикая жазған. Шора батыр әңгімесін Майлықожадан жазып алған Әбубәкір Диваевтың нұсқасын және басқа да Майлықожа шағармаларын қүрастырып шығарған белгілі ғалым Ә. Оспанұлының кітабынан оқыған едім. Әңгіме ертегіге ұқсас жазылған екен. Кейін Молда Мұса жайында ізденістер жасағанымда Мұсабек ақынның "Шора батыр" жайында жазғанын кездестірдім. Бірақ Мұсабек ақын Шора батыр жайындағы хикаяны жыр етіп жазған екен. Мұса да кітаби ақындар қатарына жатады. Кітаби ақындар шығыста көп тараған сюжетті өздерінше жырлаған. Жоғарыда айтқанымыздай Шора батыр жырын Майлықожа қара сөзбен жазған. Ал Мұса қисса етіп, яғни жыр етіп жазған. Бүл көркемдік дәстүр жалғастығының белгісі. Бұдан қарап біз Мұса ақынның нәзирә дәстүрін жетік меңгергендігін байқаймыз. Себебі ақын жырды қазақ қауымына жеңіл, түсінікті етіп жырлаған. Ақын Мұса араб сөздерін осы жырында жиірек қолданған. Ақынның бұл жырында адамның шамасынан артық кереметтер көрсетілген секілді. Сонымен қатар діни сипаттарда бой көрсеткен.
Қазіргі кезде оңтүстік шайырлары жайында жан-жақты зерттеулер жүргізіп жүрген Ә. Оспанұлы Мұсабек ақынның Шора Батыр жыры жайында сөз жүргізген. Ол кісі осы жыр жайындағы қорытынды пікірінде былай дейді: «Сонымен Шора Батыр тоңірегіндегі барша әңгімеміздің тобықтай түйіні түріндегі қорытынды пікіріміз - бұл шығарма халық қазынасы қатарында саналуға лайық.
Егер онда адамның күш мүмкіндігінен тыс кереметтер келтірілген, жеке батырлардың жекпе-жек күрестерінде дінге кіріп, тілді кәлимаға келтіруді талап ету секілді кейінгі кезең қоспалары болса, олар жөнінде айтарымыз - қазақ ауыз әдебиетінде ондай белгілерден дені таза шығармалар жоқ. Ал, оларсыз шығармалар жасалған дәуірлерге тән белгілер өшіп, олар көне күндеріміздің ескерткіші ретіндегі мән-маңызын жоғалтар еді».
Ә. Оспанұлы да ол кездегі шығармалардың діни мәтінсіз болмағандығын айтқан. Дегснмен бұл кісінің кей сөзіне қосыла алмаймыз. Бұл аталған ақындар өз өлеңдерін, жырларын діни тақырыпта көп жазған. Діни сөздерді келтіре отырып халықты жақсылыққа шақырған. Діни сөздерді келтіре отырып жамандыққа бастаған ақын жоқ шығар. Себебі дін туралыққа, тазалыкқа шақырады. Осы себепті Ә. Оспанұлының: «ондай белгілерден (яғни діни, арабша сөздсрден) дені таза шығармалар жоқ»,-деген сөзіне қосыла алмаймыз. Сонымен қатар ақын Мұсабектің өлеңдерінің дені таза емес деп те айта алмаймыз.
Қазақ айтысқа бейім халық қой. Сондай-ақ айтыс үрдісі сонау ертедегі арабтарда да болған. Арабтар Ислам келмей тұрып есте сақтауды, жаттауды жақсы дамытқан, басқаша айтқанда жазып отырған адамға: «соны жаттауға шамаң келмейді ме?»-деп күлетін болған. Ислам келіп бұл жағдайлар өзгерді. Айтыстың жаңа түрі жазбаша айтыс пайда болып дамыды. Айтыстың бұл түрі араб, парсы, түркі яғни Шығыс елдерінде тарады.
Бұл Шығыс елдерінде көне заманнан келе жатқан жазбаша айтыс дәстүрі қазақ арасасында да кеңінен тарады. Бұл айтыстың ең етек алған жағы Қазақстанның Оңтүстік өлкесі еді. Мысалы Молда Мүса мен Сырым, Манат қыздармен хат арқылы айтыстары бар.
Молда Мұса Сырым кызға да 1875 жылы 26 жастан жаңа асқан уақытта былайша хат жаған: Ақ бетің ағаш үйге жаққан шамдай, Ішіне қараңғы үйдің атқан таңдай. Сыртыңнан Сырым сенің болдым асық, Ерте өткен Бапарым мен Күләндамдай. Ақын өзін қыранға, қызды ақсүңқарға, асыл тасқа теңеген. Арада бұл хатқа Сыр бойынның ақыны Будабай араласып, Мұсабекке жауап қайтарады. Сөйтіп, жазбаша айтыс басталып кетеді. Отыздан асып қалған Мұсабек Төрткөл елдімекеніне досы Жылқыбайдың үйіне түседі. Ал Манат осы ауылдың жиырмадан асқан кескін-келбетіне ақыл парасаты сай қыз екен.
Мұсабек: Хат жаздым қалам алып Манатжанға, Жүзіне жанның бәрін қаратқанға, Ақ жүзін бір көрсетер күн бар ма деп, Сыртыңнан жалынушы ем Жаратқанға, -деп бастап:
Қайтейін лажсыздан кеттік біз де Кетсек те басқа да емес, көңіл сізде. Болғанмен ауыл емес, көңіл жақын, Біздерден әлі дс болса күдер үзбе. Ұлғайған жасына қарамай, жастық дәурені басында тұрғандай астам сөйлеген ақынның күйіп-жанған от жалынды, лапылдап тұрған сөздерге толы хатын алған Манат өзін ұлғайған ақынға тең санамайтынын төмендегіше ашық айтады: Жасында анық сұңқар болғаныңыз, Дариядай жігіт күнде толғаныңыз. Сыпырып жас кезінде ілсең-дағы, Тұғырға мәреден өтіп қалғаныңыз. Осылайша Мұсабек пен Манат екі мәрте хат алысады. Мұсабектің үшінші хатына Манаттан жауап келмейді. Айтыстың жалғасы ауылдағы тойда бетпе-бет кездескенде жалғасып, кейін бітеді.
Молда Мұсаның өмірі мен шығармашылығын екі ксзеңге бөлсек болады. Мұсаның шығармашылығы Абайдың шығармашылығына сәйкес келеді. Сәйкес келу ссбебі ақын жастайынан арабша хат танып, Кеңес өкіметі орнағанға дейін діни мәтінде өлең, жырлар жазып діндар қаламгср болады. Бұл уақытты шығармашылығының бірінші кезеңіне жатқызуға болады.
Ал екінші кезең Кеңес өкіметі орнағаннан немесе большевиктер өктемдігі өршігеннен басталады. Бізге керегі ақын шығармашылығының бірінші кезеңі ғана. Себебі осы кезеңде ол кісінің араб әдебиетінен сусындағанын байқаймыз, әрі үңіле оқысақ, ақын шығармаларынан өз заманының діндар адам түсінігінің, дін мектебінің талай-талай пайдалы таңбаларын табамыз. Қорыта айтқанда, екі заманның куәсі болған қарымды сөз зергерінің шығармашылығы халықтық әдебиетіміздің асыл қорынан өз орнын тауып, алдағы уақытта да ел игілігіне жарайды деген сенімдеміз
Дереккөздер
Санат:1849 жылы туғандар Санат:Түркістанда туғандар Санат:1932 жылы қайтыс болғандар Санат:Түркістанда қайтыс болғандар Санат:Қазақстан ақындары
Лефорес
Лефорес (Leforest) — Франциядағы коммуна. Нор-Па-де-Кале аймағына қарасты Па-де-Кале департаментінде орналасқан. Лан округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 6,22 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 62497, пошта индексі — 62790.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 7197 адамды құрады. Халық тығыздығы — 1157,07 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Па-де-Кале департаментінің коммуналары
Энец
Энец (өз атауы - энчо, могади, пебай, ескі атауы Енисей самодийлері (самоед)) —Ресейдің солтүстігіндегі ең шағын этникалық топтардың бірі. Қазіргі уақытта энецтер географиялық жағынан екі топты біріктіреді: Тундра энеці және Орман энеці.
Халқы
1614 жылғы құжаттарда олардың саны 1428 адам, 1640 ж.-940 адам, 1681 ж.-892 адам деп есептеді. ХVII ғасырда энецтердің азаюы 1630-1631 жылдардағы шешек эпидемиясымен байланысты, содан кейін кейбір энец ұрпақтары толығымен жойылды, сонымен қатар Енисейдің солтүстігінде болған XVII ғасырдың аяғы — XVIII ғасырдың бірінші жартысындағы этникалық тарихи оқиғаларға байланысты болды.
Энецтер саны 1897 жылы – 488 адам, 1926 жылы – 482 адам болды. 1959, 1971, 1979 жылдардағы санақтарда энецтер мүлдем ескерілмеді, өйткені олардың тұрғылықты жерінде олар ненецтермен немесе нганасанмимен теңдестірілді. 1989 жылы 209 энец болды, ал 2002 жылғы санақ бойынша - 237, оның ішінде 213 адам Краснояр өлкесінде, негізінен Таймыр (Долган-Ненец) автономды округы, 2010 жылғы санақ бойынша - 221 адам тұрды.
Қазіргі уақытта энецтер негізінен Енисей сағасындағы елді мекендерде, Дудинка қаласының ауданында, Усть-Авам ауылында, Краснояр өлкесінің Таймыр (Долган-Ненец) автономды округінде тұрады.
Тілі
Энец тілі Орал тілдері отбасының самодий тобына жатады. Диалектілері: тундра және орман. Өз жазуы жоқ. Мектептерде энец тілі оқытылмайды. Оны факультативтік түрде зерттеуге талпыныс жасалуда. Энец тілінде радиохабар таратылады.
Діні
Ресми түрде халық православие болып саналады, бірақ олардың тұрғылықты жерлері мен қашықтығына қол жеткізу қиын болғандықтан, миссионерлер энецтерді православие дініне айналдыра алмады. Христиандар тек орман энецтері болды, қалған бөлігі бүгінгі күнге дейін табиғат құбылыстарына, рухтарға табынады, анимистік пантеизмді, шаманизмді ұстанады. Рухтардың бейнелері орманда және төбелерде ерекше жерлерде орналасқан. Рухтарға ақша, бұғы еті, мата бөліктері құрбандыққа шалынады.
Энецтер арасында жануарларды, құстарды, балықты қастерлеу кең таралған, бірақ ең маңызды орынды бұғы алады. Ақ түс киелі болып саналады, адамдар бұл жануарларды негізгі құдай Нумға жатады деп санайды. Бұндай киікті өлтіруге, жеуге, шанаға байлауға болмайды.
Тарихы
17 ғасырдың 2-жартысынан бастап оларды батыстан ненецтер, оңтүстіктен солтүстік-шығысқа қарай Енисейдің оң жағалауынан селькуптар, кеттер және эвенктер ығыстырды. Орман энецтері көршілес Енисей ненецтеріне (юрактарға) мәдениеті жағынан және неке байланыстарымен тығыз байланысты, тундрасы энецтері нганасандарға жақын. 19 ғасырда Енисей губерниясының құрамында Хантай және Қарасин "рулық басқармалары" құрылды. Хантай басқармасын тундра тобы құрады. Оның саны 1827 жылы 239 адамды құрады. Жазда тундра Енисей шығанағының оң жағалауындағы Гольчиха ойпатында және Пур ойпатында жүрді, ал қыстың басталуымен олар Енисейді мұзбен кесіп өтіп, оңтүстікке орман-тундраға көшті. Орман Энец 258 адамды құрады.
XIX-ғасырдың 30-40-жылдарынан бастап Карасин самоедтерінің көп балалы отбасылары Хантай самоедтерінің аумағында жазда көшіп келді. Карасин самоедтері жыл бойы орман-тундрада жүрді. 1849-50 жылдың қысында энецтер мен ненецтер арасындағы соңғы қақтығыс Туручедо аралында болып, ол энецтердің жеңісімен аяқталды. Нәтижесінде осы халықтар арасында Енисей шекарасы түпкілікті жүргізілді.
Содан бері Енисейдің оң жағы "самоед", яғни энец, ал сол жағы "юрац", яғни ненец деп саналды. Энцтер мекендейтін аймақ негізінен тундра болып табылады. Ормандар (негізінен балқарағай) Енисейдің оң жағалауында Дудинкадан оңтүстікке қарай бірнеше ондаған шақырым жерде.
Кәсібі
Негізгі дәстүрлі кәсібі – бұғыларды аулау. Олар өзен өткелдеріндегі торлары бар тұзақтарға бұғыларды айдап түсірді, қазір мылтықпен ауланады.
Тері аңшылықтары кең таралған (арктикалық түлкі, түлкі, ақкіс). Енисейде балық аулау аулар мен тор арқылы дамыды, майшабақ, омуль, ақ лосось, ақ балық және бекіре балықтары ауланды. Бұғы өсіру, бұғы бағу және шана ненецтерден алынған. 1930 жылдары бұғы өсіру және аңшылық шаруашылықтары ұйымдастырылды.
Өмір салты
XVIII ғасырға дейін энецтер арасында рулар болған. XVII ғасырдың аяғынан бастап шығысқа қоныс аударуға байланысты олар кішігірім экзогамиялық топтарға ыдырайды. XIX ғасырға дейін көп балалы отбасылар, көп әйел алу, қалыңдық құнын төлейтін неке сақталды.
Дәстүрлі тұрғын үйі - конустық шатыр, нганасанға жақын және құрылысы мен жабынының элементтері бойынша ненецтерден ерекшеленеді. XX-шы ғасырда чумның ненецтік түрі, долгандардан - шананы қабылданды. Қазіргі энецтер негізінен стационарлық елді мекендерде тұрады.
Қысқы ерлер киімі – капюшоны бар күрте, аң терісінен тігілген шалбар, бұғы терісінен тігілген биік аяқ киім, түкті шұлық. Әйелдер күртесі, ерлерге қарағанда, алды ашық болып келеді. Оның астына жеңсіз ішінен аң терісі тігілген комбинезон киген. Әйелдердің аяқ киімі ерлерге қарағанда қысқа болды. Әйелдердің қысқы бас киімі де екі қабат болып тігілді: астыңғы жағы ішке қарай, үстіңгі жағы сыртқа қарай.
Дәстүрлі тағамдары - жаңа піскен және мұздатылған ет, жазда жаңа піскен балық. Балықтан юкола мен балық ұнын – порса дайындайды.
Дереккөздер
Санат:Ресей этникалық топтары
Мерия (Жоғарғы Корсика)
Мерия (Meria) — Франциядағы коммуна. Корсика аймағына қарасты Жоғарғы Корсика департаментінде орналасқан. Бастия округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 20,43 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 2B159, пошта индексі — 20287.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 95 адамды құрады. Халық тығыздығы — 4,65 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жоғарғы Корсика департаментінің коммуналары
Үфідегі Ресей Ислам Университеті
Ресей Ислам Университеті (Рәсәй ислам университеты) — Ресей Федерациясындағы Үфідегі Ресей мұсылмандарының орталық діни басқармасының жанындағы жеке меншік жоғарғы оқу орны.
Тарихы
1989 жылы КСРО ның Министрлер Кабинетінің дін істері жөніндегі кеңесінің Қаулысымен Үфіде Үфі бірінші соборлы мешітінің базасында "Ризаитдин Фахретдин атындағы медресе" болып ашылды.
1999 жылы "Р. Фахретдин атындағы Ресей Ислам Институты" болып қайта құрылды.
1999—2005 жж. оқу орны «Ляля-Тюльпан» мешітінің ғимаратында орналасты. . thumb|250px|1999—2005 жж. РИУ Ляля-Тюльпан мешітінің ғимаратында орналасты
2001 жылы Башқұрстан Республикасының Үкіметі мен Үфі қала кеңесінің Президиумының шешімімен атақты Ғалия медресесінің ғимараты Ресей орталық мұсылмандары діни басқармасына қайтарылды.
thumb|250px|2001 жылдан бері оқу орны Ғалия медресесінің бұрынғы ғимаратында орналасқан
2003 жылы Ресей орталық діни басқармасының Ресей Ислам университеті болып қайта ұйымдастырылды.
Құрылымы
Сонымен бірге ЖОО 7 кафедрадан тұрады, соның ішінде екі ЖОО-аралық (М. Акмулла атындағы Башқұрт мемлекеттік педогогикалық университеті).
Білім беру
Білім бері күндізгі, кешкі, және сыртқы, ер және әйел бөлімдерінде жүргізіледі.
Оқу орнының түлектеріне маман, бакалавр, магистр квалификациясы беріледі.
Бене-ан-Вуавр
Бене-ан-Вуавр (Beney-en-Woëvre) — Франциядағы коммуна. Лотарингия аймағына қарасты Мез департаментінде орналасқан. Коммерси округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 17,2 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 55046, пошта индексі — 55210.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 155 адамды құрады. Халық тығыздығы — 9,01 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мез департаментінің коммуналары
Ылғалды ауалар көрсеткіштері
Дереккөздер
Санат:Жылу техникасы Санат:Ғылым
Баскетболдан Еуропа чемпионаты
Баскетболдан Еуропа Чемпионаты (Eurobasket) — Еуропа Баскетбол Конфедерациясымен өткізілетін құрамалар арасындағы басты баскетбол турнирі.
Еуропа чемпионаты 1935 жылдан бастап әр төрт жылда бір рет өткізіліп тұрады. Басқаларынан көбірек, он төрт рет кубокты ҚСРО құрама командасы жеңді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Еуропа біріншіліктері Санат:Баскетбол
Уругвай қалалары
Уругвай мемлекетінің қалалары — Уругвайдың халық саны 10 000-нан асатын қалалары.
Уругвайдың тек бір ірі қаласы бар - Монтевидео. Қалған қалалардың бәрі мемлекеттің астанасынан әлдеқайда кіші.
Уругвайдың қалалары
thumb|[[Монтевидео]] thumb|Сальто thumb|Сьюдад-де-ла-Коста thumb|[[Пайсанду]] thumb|Лас-Пьедрас
Дереккөздер
Санат:Уругвай қалалары Санат:Елдер бойынша қала тізімдері
Әмір ибн әл-Ас
Әбу Абдуллаһ Әмір ибн әл-Ас әл-Құрайыш (عمرو بن العاص; шам. 573, Мекке — 6 қаңтар 664, Фустат, Мысыр) — VII ғасыр араб қолбасшысы әрі мемлекеттік қайраткер. Мысырға жорықты бастап барған.
Өмірбаяны
Оның толық аты-жөні - Әбу Абдуллаһ Әмір ибн әл-Ас ибн Уәил ибн Хашим ибн Саид ибн Сахм әл-Құрайыш. Шамамен 573 немесе 583 жылдары Меккеде дүниеге келген. Әмір Меккедегі ең беделді Құрайыш көсемдерінің бірі болды және ұзақ уақыт бойы мұсылмандарға қарсы әрекет жасады. Дәл осы адам Эфиопияға қоныс аударған мұхаджирлерді тұтқындап, алып үшін жіберілген. Мұсылмандар Меккеден Мединеге қоныс аударғаннан кейін, оларға қарсы Бәдір, Ухуд және ордағы шайқаста шайқасты. 628 жылы Худайбия бейбітшілік келісіміне қол қойылғаннан кейін Әмір ибн әл-Ас исламды қабылдады.
Меккені жаулап алудан сәл бұрын Джузам, Лахм, Кудааа, Амила және Узра тайпалары мұсылмандарға қарсы әрекет жасамақ болған. Бұған жауап ретінде Мұхаммед пайғамбар оларға қарсы жасақ жинауға бұйрық беріп, оның басында Әмір ибн әл-Асты қойды. Мұсылмандардың жақындағанын көріп, осы тайпалардың қарулы күштері бытырап кетті және Әмір өзінің жасағымен бірге Мединеге қайтты.
Меккені жаулап алғаннан кейін Мұхаммед пайғамбар Әмір ибн әл-Асты Сува пұтын жоюға жібереді. Осыдан кейін Әмір Мұхаммед пайғамбардың хатын осы аймақ билеушісіне жеткізу үшін Оманға барып, 632 жылы пайғамбар қайтыс болғанға дейін сол жерде болды.
Халифа Әбу Бәкір кезінде Әмір діннен безгендермен сәтті күресіп, содан кейін Византиямен соғысқа жол тартты. Ол Сирия мен Палестинаны жаулап алуға қатысып, Мысырға қарсы әскери жорыққа бастамашы болды. Ол бұл туралы халифа Омардан сұрады және халифа біраз ойланғаннан кейін осы жорыққа рұқсат берді. Әмір әл-Зүбәйір ибн Әууәм басқарған әскермен бірге Мысырдың византиялық наменгер Мукавкастың қарсылығын бұзып, көп ұзамай Мысыр халифат әскерінің қол астына өтті. Омар Әмірді Мысырдың наменгері етіп тағайындады, бірақ салық саласындағы заң бұзушылықтар туралы шағымдардың салдарынан халифа Осман оны бұл қызметтен босатты. Осыдан кейін Әмір ибн әл-Ас уақытша саясаттан алшақтап, халифа Әлидің билікке келуімен оған қайта оралды.
Халифа Әли кезінде Әмір Сирия билеушісі Мұғауияны қолдап, оның әскерін басқара бастады. Халифа Әли өз өкілін Сирияға жіберген кезде Мұғауия мен Әмір халифа Османды өлтірушілерді жасырды деп айыптап, жаңа халифаға ант беруден бас тартты.
Сиффин шайқасы
Халифа Али сириялықтардың қарсылығын бұзуға тырысып, оларға қарсы тұрды. Халифаның әскері Сиффин шайқасында сәттілікке қол жеткізгеннен кейін Әмір ибн әл-Ас өзін үмітсіз жағдайда сезініп, сарбаздарына Құран бұрама қағаздарын найзаларының ұшына жабыстыруды бұйырып, Құдайдың үкімін сұрады. Халифа Әли айналасындағылардың қысымымен жанжалды аралық сотта шешуге мәжбүр болды. Осы сот үдерісінде екі соғысушы тараптың өкілдері халифа Әлидің де, Мұғауияның да тақтан бас тарту туралы куәлік беріп, содан кейін жаңа халифаны сайлау керек еді. Халифа Әлидің өкілі - Әбу Мұса әл-Ашғари Әлидің де, Мұғауияның да тақтан түсуін жариялады, бірақ Әмір ибн әл-Ас күтпеген жерден Мұғауияның тақтан бас тартуы туралы жариялаудан бас тартты. Аралық сот ешқандай нәтижеге әкелген жоқ және халифаттағы азаматтық соғыс жалғасты. Сиффин шайқасынан кейін Әлидің жағдайы күрт нашарлады, өйткені кейбір Сиффиндегі бітімге келуге мәжбүр еткен бұрынғы жақтастары оны тастап кетті. Оларды «харижиттер» деп атай бастады.
Мысыр
661 жылы харижиттер Әли, Мұғауия және Әмірға кісі өлтірушілер жіберді, нәтижесінде Әли өлтірілді, Мұғауия аяғынан жеңіл жарақат алды, ал Әмірдің орнына оның жақын серігі Харижа ибн Хұзафа өлтірілді. Әлиді өлтіргеннен кейін халифа атанған Мұғауия Әмір ибн әл-Асты Мысырдың наменгері етіп тағайындады. 664 жылы Әмір ибн әл-Ас қатты ауырып қайтыс болды. Ол қайтыс болғанға дейін күнәлары туралы тәубеге келіп, халифа Әлиге әділетсіз қарағанына өкінгені жайлы айтылады.
Каирде жаулап алушы әскер қолбасшысы Әмір ибн әл-Асаның шатыры тұрған жерде 662 жылы Әмір ибн әл-Ас мешіті бой көтеріп, әлі күнге дейін жұмыс істеуде.
Футболдан Италия кубогының финалы 2020
Толық мақаласы: Футболдан Италия кубогы 2019/20
Футболдан 2019/20 жылғы Италия кубогының финалы 17 маусымда Римдегі "Олимпико" стадионында өтті.
Сілтемелер
Санат:2020 жылғы футбол Санат:Наполи ФК ойындары Санат:Ювентус ФК ойындары Санат:Футболдан Италия кубогы
Лескен (Атлантикалық Пиреней)
Лескен (Lescun) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Атлантикалық Пиреней департаментінде орналасқан. Олорон-Сент-Мари округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 60,66 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 64336, пошта индексі — 64490.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 178 адамды құрады. Халық тығыздығы — 2,93 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Атлантикалық Пиреней департаментінің коммуналары
Стив Манданда
Стив Манданда (Steve Mandanda, ; 28 наурыз 1985 жыл, Киншаса, Заир) — франциялық футболшы, Франция Ұлттық футбол құрамасы мен "Олимпик Марсель" клубының қақпашысы.
Карьерасы
Манданда Заир астанасында дүниеге келген. 1988 жылы әкесі Францияға жұмыс іздеп кетті де, артынша көп ұзамай отбасымен бірге екі жасар Стив те әкесінің артынан Францияға барып, сонда тұрақтап қалды.
2008 жылдан бері Франция ұлттық құрамасында ойнап келеді. 2008, 2012, 2016 жылдары Еуропа чемпионатына, 2010, 2018 жылдары әлем чемпионаттарына қатысты. Дәл қазір құрамадағы Юго Льористен кейінгі екінші қақпашы саналады. 2018 жылғы әлем чемпионы.
Сілтемелер
Санат:Франция футболшылары Санат:Франция Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Гавр ФК ойыншылары Санат:Олимпик Марсель ФК ойыншылары Санат:Кристалл Пэлас ФК ойыншылары Санат:Футболдан әлем чемпиондары
Нам Джу Хёк
Нам Джу Хек (ағылш. Nam Joo-hyuk, кор. 남주혁)-Оңтүстік Корея актері және модель. Ол «Сен кімсің: мектеп 2015» және «Ауыр атлетика перизаты Ким Бок Чжу» дорамаларында өз рөлдерімен аса танымал.
Биография
Нам Джу Хек 1994 жылы 22 ақпанда Корея Республикасының Пусан қаласында дүниеге келді. Отбасында жалғыз бала. Бала кезінде анасымен жиі керісетін, бірақ қазір Джу Хектің айтуы бойынша, олар жылы қарым қатынаста. Сонымен қатар ол аласа бойлы болатын. Сол себептен 6 сыныпта ата-анасы оны баскетболға жіберді. Оның жылдамдығы мен ептілігі арқасында ол мектеп командасының мүшесі атанды. ЖОО-дың 3-ші сыныптарында Джу Хек 30 см-ге дейін өсіп, оның бойы 180 см-ден асып кетті. Жас жігіттің баскетбол дағдылары да жаңа деңгейге көтерілді. Ол тіпті болашақта жоғары мектептің командасының құрамына кіру үшін ұсыныс алды. Алайда, сол жылы алған жарақат Джу Хекке баскетболмен кәсіби түрде айналысуға мүмкіндік бермеді. Осылайша болашақ актер бұл арманынан бір жола бас тартты. Кейін оның басқа қызығушылық пайда болды — модельдік бизнес. Жаңа арман Джу Хекке толығымен бұлдыр сылдырсыз жүзеге асатын болып көрінді, өйткені ол сол уақытта, Сеулден 30 км қашықтықта орналасқан Сувонда тұрды. ЖОО-ның 2-ші курсында Джу Хек ата-анасына айтпастан модельдік академиядағы тыңдауға қатысты. Ата-аналар бұл туралы білгеннен кейін, оған рұқсат бермейтіндіктерін айтты, сондықтан Джу Хек мектепте оқуды жалғастырды.
Карьера
2013 жылы, ол K Plus модельдік академиясы ұйымдастырған «Model 1-day experience» бағдарламасы туралы жарнама көрді. Бұл бағдарлама бойынша, байқауға қатысушы модельдеу негіздерін үйреніп, сәл тәжірибеде кейін тыңдаудан өтті. Ал жеңімпазға арналған сыйлық бұл K Plus Academy-де орын және стипендия. Джу Хек өз арманын жүзеге асыруға осы мүмкіндікті жіберіп алмай нәтижесінде 50-ден астам конкурсанттарды озып, бірінші орынды иеленді. 2013 жылдың мамыр айынан бастап, Джу Хек 3 ай бойы K Plus-ге барды. Тамыз айында оқуын бітіріп, ол дереу модельдік агенттікпен келісімшартқа қол қойды. Чжу Хек қатысқан алғашқы шоу, «2013 Plac Jean F / W» жинағы болды.Бірақ оның модель түрінде ресми дебюті 2013 жылдың қазанында сән апталығында өткізілген «SONGZIO Homme S/S 2014» көрсетілімі болды. Өзінің бірінші маусымына қарай оннан астам көрмелерге қатысу, дебютант үшін жемісті бастау болып табылады. 2014 жылы Джу Хек AKMU-ның «200%» және «Give Love» бейнеклиптерінде түсірілді. Сондай-ақ, ол «The Little Mermaid» фантастикалық телехикаясында Пак Тэ Бакадың («Биг») қосалқы рөлін ойнады. Сол жылы Джу Хек «ICON: Nam TV» бағдарламасында қатысып, «Saturday Night Live Korea» комедиялық шоуына қонақ ретінде келді. Сондай-ақ, 2014 жылдың шілде айынан 2015 жылдың наурыз айына дейін Джу Хек «Off to School» бағдарламасының тұрақты қатысушысы болды. 2015 жылдың қаңтарында Джу Хек «Running Man» бағдарламасына қонақ болып, көктемде ол «Сен кімсін: мектеп 2015» телехикаясында басты рөлге ие болды. Оның Хан И Ан - кәсіби жүзгіштің рөлін сомдады. 2016 жылы ол «Тышқан қақпанындағы ірімшік» және «Алқызыл жүрек: Коре» телехикаясында қосалқы рөл сомдап, сол жылы «Ауыр атлетика перизаты Ким Бок Чжу» дорамасында басты рөлді ойнады. 2017 жылы Романтикалық қиял-ғажайып «Құдай өзенінің қалыңдығы» атты кино шығармада ойнады. 2018 жылы ол үлкен кинотеатрда «Анти қорғаны» тарихи кинотеатрында дебют жасаған.
Жеке өмірі
Алғаш рет Джу Хек қызбен орта мектептің 3-ші сыныбында кездесіп, олардың қатынастары 3 жылға созылды. Тіпті егер, Джу Хек оны барлығы бір рет көрген болса да ұзақ уақыт бойы жадында қалатын, сүйкімді, нәзік қыздар ұнайды. Оған қамқорлық жасауды және оны қорғауды қалайды. Джу Хекке өзінің идеалын сиппатау қиын. Себебі, ол оның сұлулығы мен фигурасында емес, оның жүрегінде қандай сезімдер туғызатындығына байланысты. 2017 жылдың 24-ші сәуірінде агенттік Нам Джу Хектің өзінің «Тышқан қақпасындағы ірімшік» және «Ауыр атлетика перизаты Ким Бок Чжу» думандарында жұмыс істеген модель және актриса Ли Сон Генмен қарым-қатынаста екенін растады. Бірақ, 2017 жылдың 18 тамызында, жұп өздерінің жеке жағдайларына байланысты айырылғаны белгілі болған.
Сілтемелер
1.	↑ 남주혁, 푸른 여름을 닮은 ‘200%’ 소년이 궁금해(인터뷰). 10 Asia. Проверено 10 февраля 2018. 2.	↑ ‘잉여공주’ 남주혁, 김슬기에 박력 넘치는 기습 키스 (кор.). TenAsia. Проверено 10 февраля 2018. 3.	↑ Nam Joo Hyuk Confirmed as Male Lead of ‘School 2015′. MWave. Проверено 10 февраля 2018. 4.	↑ Nam Joo-hyuk to meet fans in China. Korea Times. Проверено 10 февраля 2018. 5.	↑ 남주혁, ‘치즈인더트랩’ 은택역 확정. Sports Donga. Проверено 10 февраля 2018. 6.	↑ 남주혁 측 "'달의 연인' 출연, 긍정 검토 중". XSports News. Проверено 10 февраля 2018. 7.	↑ Newcomer actors mature through 'Kim Bok-joo'. Korea Times. Проверено 10 февраля 2018. 8.	↑ ‘하백의 신부’ 측 “남주혁·신세경·크리스탈·공명 출연확정”. Naver. Проверено 10 февраля 2018. 9.	↑ "퇴폐미 넘치는 남주혁 화보 공개". Elle. Проверено 10 февраля 2018. 10.	↑ 남주혁 측 "조인성·설현과 '안시성' 출연 확정" (кор.). Naver. Проверено 10 февраля 2018. 11.	. allkpop. Проверено 8 марта 2018. 12.	↑ 이성경♥남주혁, 열애인정…"최근 호감 갖고 좋은 만남 이어가". Naver. Проверено 10 февраля 2018. 13.	↑ 이성경♥남주혁, 열애 인정…YG "좋은 만남 중". Naver. Проверено 10 февраля 2018. 14.	↑ Lee Sung Kyung dating Weightlifting Fairy Kim Bok-joo co-star Nam Joo Hyuk: Report. International Business Times. Проверено 10 февраля 2018. 15.	↑ Kim Soo-hyun wins grand prize at APAN Star Awards. Kpop Herald (29 ноября 2015). Проверено 10 февраля 2018. 16.	↑ Check out the Winners from ‘2015 KBS Drama Awards’. bnt News (31 декабря 2015). Проверено 10 февраля 2018. 17.	↑ Korea Drama Awards 2015 – Nominees List. Beatus Corner (9 сентября 2015). Проверено 10 февраля 2018. 18.	↑ MBC 연기대상 이종석, 대상 영예 안았다 (종합) (кор.). Naver (31 декабря 2016). Проверено 10 февраля 2018. 19.	↑ 한석규·김상중·차인표·김영철·최민수, ‘2017 KDA’ 대상 후보 5人 확정. 10 Asia (27 сентября 2017). Проверено 10 февраля 2018. 20.	↑ Announcing the winners of the 5th Annual DramaFever Awards!. DramaFever (27 апреля 2017). Проверено 10 февраля 2018. 21.	http://doramatv.ru/list/person/nam_joo_hyuk
Аналық бұғы
Аналық бұғы (оленуха) - Мөлшері орташа келген, дене ұзындығы174 см, шоқтығының биіктігі 112 см, салмағы 86 кг дейін. Буаздығы 7,5 ай шамасында. Негізгі бұзаулауы маусым айының ортасында өтеді. Бұзауының салмағы 4-7 кг, егіз бұзау табу өте сирек кездеседі.
Автомобиль өнеркәсібі
Автомобиль өнеркәсібі — өнеркәсіптің автомобиль жасауға мамандандырылған саласы.
Аналық бұғы
Дереккөздер
< Ә.Байжұманұлы, К.Бекболатұлы. Мал шаруашылығы сөздігі. Алматы-2011. ISBN 978-601-7254-21-6/>Аң шаруашылығы:
Автомобиль өнеркәсібі
1892 жылы Генри Форд (АҚШ) өзі жүретін автомобиль жасап шығарғаннан кейін көліктің осы түрін өнеркәсіптік тәсілмен шығару Еуропа елдерінде тез дамыды. Франция, Англия, Швеция, Италия, Германия, Ресейде автомобиль жасайтын арнаулы кәсіпорындар көбейді. Автомобиль өнеркәсібіІн өркендетуде өндірістің желілік әдісін кеңінен қолданған АҚШ алға шықты. 1900 жылы мұнда 4192 автомобиль жасалды. Францияда 1895 жылы құрылған “Рено”, 1896 жылы құрылған “Пежо автомобиль” монополиялары аз уақыттың ішінде жылына екі мың автомобиль шығара алатын дәрежеге жетті. Автомобиль зауыттарында жүк және жолаушылар таситын автомобильдер, сұйық заттар (бензин, май, су, сүт т.б.) тасуға арналған автоцистерналар, автокүймелер (автофургондар), сусымалы және жабысқақ жүктерді таситын автоқотарғыштар, тіркемелер, жартылай тіркемелі сүйреткіштер, цемент, мал, мал азығын таситын арнайы қораптары бар автомобильдер, тез бұзылатын жүктерді таситын рефрижераторлар т.б. шығаратын болды. Автомобиль өндірісі бензин, керосин, металл, бояуларды көп талап еткендіктен Автомобиль өнеркәсібі мұнай, химия, металлургия өнеркәсібінің өркендеуіне жол ашты.thumb|АВТОМОБИЛЬ
20 ғасырдың 30-жылдары бүкіл дүн. жүзінде қаулай өркендеген Автомобиль өнеркәсібі дүниежүзілік соғыстар тұсында қуатты әскери қару екенін танытты. Осыған орай ракета қондырғылары, радио, радиолокация станциялары, әскери жабдықтар орнатылған машиналар, ауыр ракеталарды, артилл. жүйелерін, мина атқыштарды, ұшақтарды, арнайы тіркемелерді алып жүретін автомобильдер көптеп шығарылды. Автомобиль өнеркәсібі жасаған жанар-жағармай мен оттегін құятын арнаулы жабдықталған машиналар, жүк көтергіштер, штаб автобустары, жөндеу шеберханалары, химия әскерлерінің, инженерлердің, санитарлардың, өрт сөндірушілердің арнаулы машиналары әскери бөлімшелердің майданда маневр жасауына, жауынгерлік тапсырмаларды жедел орындауына қыруар көмек көрсетті. Автомобиль зауыттары шығарған ұшақтардың энергетика, гидравлика, пневматика және басқа да жүйелерін тексеретін, ұшақтарды жетекке алатын, ұшу-қону алаңын тазартатын арнаулы машиналары әскери авиацияның қуатты қарқынмен өркендеуіне жол ашты.
2-дүние жүзілік соғыстан соңғы кезеңде Автомобиль өнеркәсібі зор қарқынмен дамып, өнеркәсіптің арнайы мамандандырылған тиімді салаларының біріне айналды. Автомобиль өндірісімен түбегейлі айналысатын ғылыми-зертеу және жобалау институтары технологиялық процестерді үздіксіз жетілдіру, энергетикалық және отын ресурстарын, шикізат пен материалдарды, еңбек шығындарын үнемдеу арқылы халық ш-ның талаптарына сай жаңа тұрпатты автомобильдер шығаруды қолға алды. Өнімді жұмыс істейтін жабдықтар мен жетілдірілген өндіріс технолгиясын қолданған Автомобиль өнеркәсібі жанармайды үнемдейтін шағын литражды жеңіл автомобильдермен қатар жайлы автобустар өндірісін игерді. Двигательдің қуатын арттырып, отын шығынын кемітетін, жол талғамайтын, жүкті көп көтеретін автомобиль кәсіпорындары көбейді. Ресей Автомобиль өнеркәсібінің 10-12 тонна жүк көтеретін ауыр автоқотарғыштарын, 12-14 тонна жүк көтеретін қорапты автомбильдерін, 25-40 тонна жүк тартатын карьер қотарғыштары осы тұста шығарылды. А.ө-бін өркендетуге, әсіресе, АҚШ, Англия, Германия, Франция, Италия, Жапония автомобиль монополиялары зор үлес қосты. 20 ғасырдың алпысыншы жылдарының ортасында ғана 3 американ, 7 батыс еуропалық автомбиль монополиясына дүние жүзілік автомбиль өндірісінің 80% үлесі келді. Осы тұста “Дженерал моторс” (General Motors), “Форд мотор” (Ford Motor) және “Крайслер” (Chrysler) компаниялары дүние жүзінде шығарылатын бүкіл атвомобильдердің 90%-тен астамын қолдарына алды. Германияның “Фольксвагенверк” (Volkswagenwerk), А. Опель (А. Opel), “Форд-верке” (Ford-Werke) және Даймлер-Бенц (Daіmler-Benz) фирмалары, Англияның “Бритиш мотор холдингс” (Brіtіsh Motor Holdіngs), “Форд мотор” (Ford Motor), “Воксколл моторс” (Vauxhall Motors), “Рутс моторс” (Rootes Motors) және “Лейленд мотор” (Leyland Motor) компаниялары, Францияның “Рено” (Renault), “Пежо автомобиль” (Pengeot Automobіles), “Ситроен” (Cіtroәn) және “СИМКА автомобиль” (SІMGA Atomobіles) фирмалары өз елдеріндегі бүкіл А.ө-н өздерінің монополиясына айналдырды. Италиядағы “Фиат”, Жапониядағы “Тойота моторс” және “Ниссан моторс” компаниялары автомобиль жасайтын және бұл көлікті шет елдерге көптеп сататын дүние жүзіндегі аса ірі монополиялар болып отыр. Қазақстанда Автомобиль өнеркәсібі болмағандықтан автомобиль құралдары негізінен Ресей, Венгрия, Польша, Чехословакия т.б. елдерден алынды. Қазақстанның Оңтүстік Корея автомобиль жасаушыларымен ынтымағы жақсы нәтиже берді. Алматыда бірлескен автомобиль зауыты ашылды. Бұл Қазақстанда Автомобиль өнеркәсібін өркендетудің алғашқы қадамы болды.
Дереккөздер
Санат:Автомобиль жасау
АҚШ президенттерінің тізімі
thumb|Президент мөрі. АҚШ президенті — Америка Құрама Штаттарының атқарушы билігінің басшысы. Лауазым 1787 жылы Конституциялық жиын қабылдаған АҚШ Конституциясымен енгізілген. АҚШ-тың алғашқы президенті Джордж Уошингтон болып табылады. нобай|оңға|Солдан оңға: [[Джордж Герберт Уокер Буш|Джордж Буш, Барак Обама, Кіші Джордж Буш, Билл Клинтон және Джимми Картер. 2009 жылдың 7 қаңтары]]
АҚШ президентін сайлау 1789 жылдан бастап жүргізіледі. Егер президент екінші мәрте сайланып, өкілеттілігін жалғастырған болса, бір президенттік болып нөмірленеді (мысалы: екі мәрте сайланған Джордж Уошингтон АҚШ-тың бірінші және екінші емес, тек бірінші президенті болып табылады.). Тек Гровер Кливленд ғана АҚШ-тың 22-ші және 24-президенті болып есептеледі. Франклин Делано Рузвельт — төрт мәрте президенттікке сайланған АҚШ тарихындағы жалғыз тұлға. Уильям Гаррисон — билік басында ең қысқа мерзім болған президент (1841 жылдың наурыз және сәуір айлары). Америка президенттерінің сегізі қызмет барысында қайтыс болған. Төртеуі (Уильям Генри Гаррисон, Закари Тейлор , Уоррен Гардинг және Франклин Д. Рузвельт) өз өлімімен қайтыс болса, төртеуі адам қолынан қаза тапқан: Авраам Линкольн, Джеймс Гарфилд, Уильям Мак-Кинли мен Джон Кеннеди және біреуі Ричард Никсон қызметінен отставкаға кеткен. thumb|right|300px|[[Ақ Үй, АҚШ президентінің ресми резиденциясы.]]
Қазір өмір сүріп жатқан бұрыңғы президенттер
2023 жылғы September айының деректері бойынша қазір өмір сүріп жатқан бұрынғы президенттер саны бесеу:
Нормативті Мәдениет
Нормативті Мәдениет - дұрыс жүріс-тұрыс стаңдарттарын ұсынатын, белтілі бір әлеуметтік әрекеттерді рұқсат етіп, ұсынып, шектейтін мәдени үлгілер жиынтығы.
Дереккөздер
Санат:Әлеуметтану Санат:Терминология
Көкөніс консервілері
Көкөніс консервілері. Көкөніс консервілеріне қызанақ соусындағы көкөніс кесінділері, көкөніс уылдырығы, түстік консервілер, қоюландырылған қызанақ өнімдері, көкөніс шырындары, қызанақ шырыны жатады.
Хакім Зәкішев
Дереккөздер
Санат:1938 жылы туғандар Санат:Қарағанды облысында туғандар
Ақ алмас
Ақ алмас — болаттан жасалған қару. Қанжар, семсер, қылышты кейде жасалынған болатының түріне, сапасына қатысты ақ алмас деп атаған. Бұл атау қазақ ауыз әдебиетінде жиі кездеседі. Сондай-ақ, алмастың түсіне қарай қарулардың қызыл алмас, көк алмас деген түрлері болған. Сапасы жағынан ең жақсысы қызыл алмас, одан кейін ақ алмас саналған. Шығыста асыл болаттардың (алмастардың) шам (дамаск), табан (қаратабан), хорасан деген түрлері кең танымал болған. Әр алмастың шынықтырылу, жасалу әдісі құпия сақталған.
Дереккөздер:
Санат:Тарих
1990 жыл
Туғандар
Тағы қараңыз: Санат:1990 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қараңыз: Санат:1990 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Коммерциялық-кәсіптік мектеп
Коммерциялық-кәсіптік мектеп - менеджерлер мен кәсіпкерлерді даярлаған оқу орны. 1991 ж. Орал қаласында ашылды. 1992 ж. «Крамдс-Бизнес мектебіне» айналды. Оның құрамында жас менеджерлер мен кәсіпкерлер мектебі, жас банкирлер мектебі, іскерлер мектебі, хатшы-жәрдемші мектебі, шағын кәсіпорын бухгалтерлері мектебі болды. Мектепте нарық экономикасының негіздерін, менеджмент пен маркетинг негіздерін, компьютермен жабдықтауды, шет тілін, банк ісін, бухгалтерлік есеп жүргізуді, іскерлік қарым-қатынас психологиясын оқытты.
Ахмедов Рахым Ахмедұлы
Ахмедов Рахым Ахмедұлы (1924 жылы туған) — өзбек кескіндемешісі, КСРО халық суретшісі (1981), КСРО көркемсурет Академиясының корреспондент-мүшесі (1975). ‘’Ахмедұлы’’ 1937 — 1941 жылы Ташкент көркемсурет училишеде А.Н. Валковтан, 1941 — 1953 жылы Мәскеудің көркемсурет және мүсін институтында В.М.Орешниковтан оқыған. “Таң”, “Ана” (1962) атты жанрлық композициялардың, көптеген пейзаждар мен портреттердің (О.Таңсықбаев, 1974) авторы.
Дереккөздер
Санат:1924 жылы туғандар Санат:Өзбекстан суретшілері