cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Батыс Түрік қағанаты
Қоғамдық -экономикалық қатынастары
Тәуелділердің тағы бір бөлімі болды. Білге қаған ескерткішінің мәтіндерінде бектерге және халыққа арналған сөздер бар. Онда мынадай жол кездеседі: «... менің шын жүректен шыққан сөзімді сендер (бәрің) осыған (ескерткішке) қарай отырып, он жебе ұлдарына және олардың таттарына жеткізіңдер!» Ертедегі түрік жазуларында таттар деп батыс түріктеріне тәуелді Жетісу аумағындағы отырықшы қоныстар мен қалалардың соғды тілдес тұрғындары айтылатын болуы керек; түрік қағандарына бағынышты болған бұлар саудамен де, ауыл шаруашылығымен де шұғылданған.
Батыс Түрік қағанатында әлеуметтік-экономикалық және саяси қатынастардың ала-құла, үстемдік ету мен бағыну түрлерінің алуан түрлі болуына қарамастан, Батыс Түрік қағанатында таптардың құрылу және ертедегі феодалдық қоғамдық қатынастардың біршама тез қалыптасу үрдісінің жүргені анық. Қарапайым халық “қара бұдұн”, ал әлеум. құрылымның ең төм. сатысының тәуелді тобы “тат” деп аталған (қ. Тат). “Татсыз түркі болмас, бассыз бөрік болмас” деген көне мәтелге қарағанда түркі шонжарлары қарамағында таттар саны аз болмаған. Батыс Түрік қағанатында көшпелі мал шаруашылығы басым сала болды. Сонымен бірге Іле, Шу, Талас өзендері бойында егін ш. дамыды. Ежелден егіншілікпен айналысқан. Орталық Азия мен Шығыс Түркістандағы аймақтар да Батыс Түрік қағанатына қараған. Ұлы Жібек жолының Батыс Түрік қағанатын басып өтуі мұнда қалалық мәдениеттің өркендеуіне ықпал жасады. Құлан, Навакет, Суяб, Тараз, Меркі, Испиджаб қалалары сауда, қолөнер орталықтары ретінде әйгіленді. Қағанаттың халықаралық экономикалық және саяси байланыстар аясына тартылуына соғдылық көпестер үлкен рөл атқарды. Жетісуда егіншілік мәдениеті, құрылыс өнері, түрлі қолөнер кеңінен дамыды.
Түріктер теңге соғуды игерді. Теңгелер түрік қағандары атынан соғылғанымен, олардағы сөздер соғды тілінде жазылды. Батыс Түрік қағанатында жазба мәдениет дамып, әдеби дәстүр қалыптасты. Батыс Түрік қағанатының халқы Көк тәңіріне, Ұмай анаға, Жер анаға, Су анаға тағзым етті. Қағанатқа Ұлы Жібек жолы арқылы әлемдік діндерді уағыздаушылар ене бастаған. 626 жылы қаған ордасына Үнді елінен Будда дінін уағыздаушы Прабхакарамитра он шақты серігін ертіп келген. 627 жылы келген қытайлық будда мамасы Сюань Цзянь түрік қағанының будда діні жөніндегі көзқарасы туралы жазып қалдырған. Сондай-ақ, Батыс Түрік қағанатында зороастра, несториан, манихей діндерін жақтаушылар да болған. Бұлардың қызметі халықты түрлі діндерге тартып, қағанаттың негізі—дәстүрлі діни наным-сенімді әлсіретуге, сол арқылы мемлекетті ыдыратуға бағытталған. Батыс Түркі қағаны Шегу (610—18) мен Тон жабғу (618—30) қағандар тұсында күшейіп, мемлекеттің шекарасы кеңейе түскен. Шегу қаған шығыстағы шекараны Алтайға дейін жеткізіп, бүкіл Тарым жазығы мен Памирге дейінгі аймаққа өз билігін жүргізген. Шегуйдің інісі Түн жабғу қаған мемлекеттің батыстағы шекарасын кеңейту саясатын жалғастыра отырып, өзінің қысқы тұрағын Суябқа көшіріп, ал Мыңбұлақ деген жерді жазғы қонысына айналдырған.
Жаңа жорықтар қағанат аумағын Әмударияның жоғарғы ағысы мен Гиндукушқа дейін жылжытуға мүмкіндік берген. Мұндай кең байтақ жерді берік ұстап тұру үшін Түн жабғу әкімшілік басқару реформасын жүргізген. Шығыс Түркістан мен Орталық Азиядағы жергілікті билеушілерге түркілік лауазымдар беріп, оларды өзінің орынбасарлары етіп тағайындаған. Сондай-ақ, қағанатқа бағынышты елдерге қатаң саяси бақылау орнату мақсатында қағанның қазынасына түсетін алым-салықты жинайтын өзі бекіткен бақылаушыларды (тудундарды) жіберіп отырған. Орталық Азияда өз ықпалын арттыру үшін Самарқан билеушісіне өз қызын тұрмысқа берген. Тохарыстанға өзінің ұлы Тарду шадты билеуші етіп қойды. Белсенді сыртқы саясат жүргізіп, 625 жылы Парсы еліне қарсы Византиямен келісімшартқа отырған. Түн жабғу император Ираклийдің Кавказға жасаған жорығына (628 — 29) қатысып, жаулап алған жерлерден Горе (Дербент) мен Тбилиси сияқты қалаларды өз үлесіне алады. Тон жабғудың әскери жетістіктеріне риза болған Ираклий Тбилиси қаласы түбінде оған өз тәжін кигізіп, қызы Евдокияны тұрмысқа беретінін мәлімдеген. 630 жылы түркілер Арменияға басып кірген. Бірақ қағанаттағы ішкі қайшылықтарға байланысты Кавказда көп тұрақтай алмай, кері қайтып кеткен. Толассыз жүргізілген жорықтар мен алым-салықтардың ауыртпалығына наразы болған халықтың бой көтерулерін сыртқы жаулар өз пайдасына пайдаланып отырған. Кейбір тайпалар Тан империясы қол астына өтіп кетіп отырған. Тан империясы оларға барынша қолдау көрсетіп, басшыларына шен-шекпен, мансап беріп, әскери күшке айналдырып, қағанатқа қарсы жұмсады.
Холка (өзен)
Холка — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Үлкен Выг-озеро көлі - Выговка өзені орналасқан. Өзен ұзындығы 6 км-ді құрайды.
Батыс Түрік қағанаты
Қоғамдық -экономикалық қатынастары
Шығыс Түрік қағанаты Бесбалық қаласын басып алған соң, Ертіс бойындағы қарлұқтар, іле-шала дулулар орталық билікке қарсы көтеріліске шықты. Осы ахуалды пайдаланып, иеліктер арасындағы соғысты тоқтату керек деген желеумен ықпалды әскербасы Күлбагатур (Сыбихан Мохэду) 630 жылы Тон жабғуды өлтіріп, өзін қаған деп жариялайды. Көп ұзамай, 631 жылы дулу мен нушеби тайпаларының билікке таласы кезінде Күлбагатур өлтірілген. 630-34 жылдары қағандық Орта Азиядағы, Сырдария аймағындағы иеліктерінен айырылды. дулу мен нушебилер арасындағы 638 жылғы қантөгістен соң, олардың арасындағы шекара Іле өзені арқылы өтіп, қағанат оң және сол қанатқа бөлінді.
Брэнсон Вэст (Миссури)
Брэнсон Вэст (Branson West) — Миссури штатының Стоун округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 4.8 км². FIPS коды — 29-07989.
Холка (өзен)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ақ теңіз су алабының өзендері Золотица өзеннің солтүстік шығыс шекарасынан Солтүстік Двина өзенін қоспағанда Воронов мүйісіне дейін. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері
Брэнсон Вэст (Миссури)
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 408 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миссури қалалары Санат:Стоун округы (Миссури)
Батыс Түрік қағанаты
Қоғамдық -экономикалық қатынастары
Тайпааралық соғыстар 17 жылға (640 — 57) созылды, бұл қытай әскерлерінің баса-көктеп кіруіне қолайлы жағдай туғызды. 656 жылы Ашина Хэлу қаған қытай әскери қолбасшысы Су Динфаннан жеңілгеннен кейін Батыс Түрік қағанаты Тан империясының ықпалына түсті. Бұдан кейінгі жерде Батыс Түрік қағанатын Тан империясы әкімшілік аймақтарға бөліп, бұрынғы түрік қағандарының қытайланған ұрпақтарынан басқақтарды — “қуыршақ қағандарды” тағайындап отырды (қ. Ашина Буяжен, Ашина Мижелі, Ашина Суйцзы). Дегенмен олардың ішінде Дучжы (Дучжи хан, Ашина Дучжы) қаған (басқақ) отарлық езгіге қарсы шығып, елді бостандыққа жеткізуге ұмтылды, бірақ мақсатына жете алмады, 679 жылы қытайлықтар оны алдап қолға түсіріп, қорлап өлтірді. Батыс Түрік қағанатының соңғы 23-қағаны Синь (Ашина Синь) 704 ж. түргештердің басшысы Үшлік қытайлықтарды Жетісудан қуып шықты.. 704 жылы Батыс Түрік қағанатының орнына Түргеш қағанаты құрылды.
Дереккөздер
Санат:Батыс Түркі қағанаты Санат:Орталық Азия тарихы Санат:Шығыс Түркістан тарихы Санат:Қазақстан тарихындағы мемлекеттер Санат:Қырғызстан тарихындағы мемлекеттер Санат:Өзбекстан тарихындағы мемлекеттер Санат:Тәжікстан тарихы Санат:Түмен облысы тарихы Санат:Түркі қағанаты Санат:Қағанаттар Санат:Башқұртстан тарихы
Б. з. д. 909 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 909 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 909 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Рёдерауэ
Рёдерауэ (Röderaue) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония жерінде орналасқан муниципалитет. Дрезден әкімшілік округіне бағынады. Риза-Гросенхайн ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 2951 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 28,94 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 14 2 85 270. Муниципалитеттің басшысы — Лотар Херклоц.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 4 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония елді мекендері
Фас
Фас (FAS – free alongsіde shіp – кеме бойында азат) – халықаралық саудада тауарды жеткізу мен ақысын төлеу тәртібін айқындайтын шарттар Фас жағдайында сатып алу-сату сатушының жүкті (тауарды) өз қаражаты есебінен кеменің бортына жеткізуге міндетті екенін білдіреді. Сатып алушы кемені уақтылы жалдауға міндетті. Ол тауарды бортқа тиеу шығынының бәрін көтереді. Тауар кеме бортына, айлаққа жеткізілген сәттен бастап жүктің кездейсоқ бүлінуі не опат болу қатері сатушыдан сатып алушыға көшеді. Фас шартымен жеткізу кезінде өткізу бағасына тауардың тікелей бағасы, сондай-ақ оны кеме бортына жеткізу сәтіне дейінгі (тиеу қосылмайды) көлік шығыны мен басқа да шығындар – Фас бағасы қосылады.
Дереккөздер
Санат:Экономика Санат:Банк терминдері
Әскери доктрина
Әскери доктрина- ғылыми негізделген, ресми қабылданған әрі ұзақ мерзімге арналған басқыншылықты тойтару, қорғану, мемлекетгің соғысқа даярлығын, әскери саясаттың стратегиялық, техникалық, экономикалық, құқықтық және басқа да маңызды қырларын қарастыратын, болашақ мүмкін болар соғыстардың мақсаты мен маңызын, мәнін айқындайтын көзқарастар жүйесі. Әскери доктрина нақтылы тарихи жағдайда төнер қауіптерді ашып көрсетіп, мүмкін болар қақтығыстардағы негізгі қарсыластарды немесе жақтастарды анықтап, тармақты жолдарын, әскери міндеттердің шешілу тәсілдерін белгілейді, қарулы күштерді дамытудың әскери құрылысының бағдарламасын жүзеге асырып, әскери қауіпсіздікті қамтамасыз ету үшін саяси күш салу мен әскери құралдардың өзара әрекеті мен үйлесуін қадағалайды.
Әскери доктрина (Военная доктрина) — ықтимал соғыстың болу мүмкіндігінің сипаты, мақсаты, маңызы, мәні, оған елді, Қарулы Күштерді дайындау және оны жүргізу тәсілдері туралы мемлекетте белгілі бір уақытта қабылданған көзқарастар жүйесі. Әскери доктринаның негізгі қағидалары мемлекепің әлеуметтік-саяси және экономикалық құрылысына, өз елінің және қарсылас елдің экономикасының, соғыс жүргізу құралдарының және әскери ғылымының даму деңгейіне, географиялық жағдайына негізделеді. Әскери доктринаның бір-бірімен тығыз байланысқан және шарттас әлеуметтік-саяси және әскери-техникалық екі жағы болады. Әлеуметтік-саяси жағы ықтимал мүмкіндігі бар соғыс мақсатына орайлас әдістемелік, экономикалық, әлеуметтік және зандық, негіздерін қарастыратын мәселелерін қамтиды. Ал әскери-техникалық жағы әлеуметтік-саяси мақсаттарға сәйкес тікелей әскери құрыныс, Қарулы Күштердің техникалық жабдықталуы және оларды дайындау, Қарулы Күштердің операция, соғыс жүргізу тәсілдері мен нысандарын анықтау мәселелерін қарастырады.
Әскери доктринаның әскери-саяси негіздері
Әскери доктринаның әскери-саяси негіздері. Әскери доктринаның бұл бөлімінде:
Әскери доктринаның қалыптасу принциптері
Әскери доктрина жасау — жалпы мемлекеттік міндет. Оның мазмұны ұзақ жылдарға елдегі әскери идеологияны, қорғаныс құрылысы жүйесін айқындап, белгілі бір дәрежеде ішкі және сыртқы саясат, экономика, Қарулы Күштердің әлеуметтік дамуы мен әскери өнер мәселелерін камтиды. Мемлекеттің рухани өмірінде жасалатын әскери доктринанын нәтижелері барлық мемлекеттік және әлеуметтік институттар қызметіне әсер етеді. Сондықтан да мемлекеттік заңды күші бар әскери саясатқа қатысты әскери доктринаның жаңа тұжырымдамалық кағидаларын қабылдау кезіңде кателеспей, бәрін жан-жақты таразылап, өткеннің тәжірибесін ескеріп, алдағы болжамды оқиғаларды көре білу керек.
Әскери доктринаның маңызы
Әскери доктрина — аса маңызды құжат. Қорғаныс құрылысының манифесі іспеттес. Ол маршал үшін де, қатардағы жауынгерлер үшін де бірдей дәрежеде маңызды. Сондықтан, бұл құжат әркімге түсінікті, онтайлы тілмен жазылуы керек. Әскери доктрина — күшті идеологиялық қару. Ол қазіргі кездегі әскери істегі ең манызды негізгі көзқарастар бірлігін камтамасыз етіп кана коймайды, сондайак оның жеке құрамды патриотизм рухында, өз Отанына деген мақтаныш сезімін ұялату тұрғысынан да маңызы зор.
Дереккөздер
Тұжырым
Санат:Саясат Санат:Әскери іс
Пэн Бай
thumb|right|200px Пэн Бай (彭湃,22. 10. 1896, Хайфын уезі, Гуандун провинциясында,— 30. 8. 1930, Шанхай) — Қытай Коммунистік партиясының (ҚҢП) қайраткері. 1917—20 ж. Васэда (Токно) ун-тінде оқыды. 1921— 22 ж. Мәскеуде Шығыс еңбекшілерінің коммунистік университетінде оқыды. 1921 жылдан ҢҢП мүшесі. 1923 ж. Хайфында шаруалар одағын құрып, оған басшылық етті. 1925 ж. ҢКП Хайфын және Луфын уездері комитетінің секретары. 1927 жылдан ҚКП ОК-нің мүшесі. 1927 ж. күзде П. Б. басшылығымен Қытайдағы түңғыш Хайлуфын совет ауданы құрылды. 1927 ж. декабрьде Гуанчжоу коммунасының егін шаруашылығы халық комиссары. 1928 жылдан ҢКП ОК Саяси бюросының мүшесі. 1929 ж. 24 сәуірде гоминьдандықтар тұтқынға алды, түрмеде өлтірілді.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Осиновая (Ташма тармағы)
Осиновая — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Кемеров облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ташма өзенінің оң жағалауынан 13 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 15 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Чулым Зырянское ауылындағы су өлшейтін посттан сағасына дейін. Өзен саласы — Томнан Чулымға дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Томск облысы өзендері Санат:Кемеров облысы өзендері Санат:Жоғарғы Обь су алабы өңірі өзендері
Корбут, Ольга Валентиновна
Ольга Валентиновна Корбут ( Вольга Валянцінаўна Корбут, б. 16 мамыр 1955 ж ., Гродно қ., Беларусь КСР, КСРО ) — кеңестік гимнастшы, төрт дүркін Олимпиада чемпионы, КСРО еңбек сіңірген спорт шебері (1972). Қарулы Күштер қатарында ойнаған. Ренальд Кнышпен бірге жаттықты. Гродно мемлекеттік педагогикалық институтын (1977) жаттықтырушы-оқытушы мамандығы бойынша бітірген.
Өмірбаяны
нобай| Лондондағы Мадам Тюссодағы Ольга Корбуттың балауыз фигурасы Ольга Корбут гимнастикаға 1963 жылы мектепте екінші сыныпта Ярослав Иванович Королдың гимнастика үйірмесіне келді. 10 жасында, 1965 жылы ол Ренальд Кныш тобына қосылды. Алғашқы үлкен жетістік 1970 жылы келді - ол секіруден КСРО чемпионы болды және КСРО құрамасына кірді. Тарихта теңгерімде сальто жасаған алғашқы гимнаст.
Людмила Турищева мен Ольга Корбут арасындағы текетірес көркем гимнастика тарихына енді. 20-дағы Турищева ескі академиялық гимнастикалық мектепті бейнеледі, ал 17 жасар Ольга Корбут спорттағы жаңа тенденцияларды: тәуекелді элементтерді, атлетизмді және жастықты бейнеледі. Людмила Турищева өзінің алғашқы алтын Олимпиада жүлдесін 16 жасында жеңіп алды, бұл 1968 жылғы Мехико Олимпиадасында болды. 1972 жылғы Мюнхен Олимпиадасында Корбут инновациялық гимнастикалық элементтерді көрсетіп, көпшіліктің сүйіктісіне айналды. Алайда абсолютті басымдық үшін тартысты күресте ол Турищевадан жеңіліп қалды. Абсолюттік чемпионат барысында өзінің біркелкі емес жолақтарында сөз сөйлей отырып, ол өрескел қателік жіберіп, соңында жүлдегерлерге де кіре алмады.
1976 жылы Корбут Монреальда өткен ойындарда КСРО құрама командасына қосылып, команда құрамында алтын жеңіп алды және арқан бойынша күміс алды.
1991 жылдан бастап ол АҚШ -та тұрады, Америка азаматтығы бар.
1999 жылы ол өзінің жаттықтырушысы Ренальд Кныштың қолынан зардап шекті деген болжамды жыныстық зорлық-зомбылық және зорлау туралы айтты, бірақ ол оны жоққа шығарды. Кейінірек 2018 жылы Корбут телешоуда пайда болды, онда ол жаттықтырушы оны жыныстық зорлықпен зорлады деп мәлімдеген бірнеше оқиға туралы тағы да айтты. Корбуттың көпшілік алдында шығуының нәтижесінде Кныштың қол астында жаттыққан бірнеше басқа гимнастшылар Корбуттың айыптауларын растайтын ұқсас оқиғалар туралы айтты.
В 2017 году выставила на аукцион свои пять Олимпийских медалей и некоторые другие предметы, связанные со спортивными победами, выручив за них 183 тысячи долларов. По данным The Daily Telegraph, продажа Корбут медалей и личных вещей была вызвана финансовыми трудностями и проблемами в личной жизни, хотя Корбут опровергала сам факт продажи медалей.
Жеке өмірі
1972 жылғы Олимпиададан кейін Ольга Корбут эфирде жұлдызға айналды және келесіде 1973 жылы АҚШ -қа гастрольге шақырылды. Ақ үйдегі қабылдауда АҚШ президенті Р. Никсон Корбутқа: Сен өте кішкентайсың!
1974 жылы оның өмірбаянына сүйене отырып, ол өзі спорттық жаттығуларды орындаған ( Ирина Мазуркевичтің рөлін сомдаған) «Шошқалармен керемет » көркем фильмі түсірілді. Ол спорттық мансабын Монреальдағы Олимпиададан кейін аяқтады. 1977 жылы Гродно университетінің тарих факультетінің дипломын алды.
1978 жылы ол әнші, « Песняры » тобының солисі Леонид Борткевичке үйленіп, онымен 22 жыл бірге тұрды, Ричард есімді ұлы бар. Олар 2000 жылы тарады. Корбут Алексей Войничке үйленді. Американдық Джей Шенфилтпен бірге тұрады.
Скотсдейлде (Аризона, АҚШ) тұрады.
«Корбут циклі»
Ол Ольга Корбут бірегей элементі « Корбуттың ілмегі » бірінші орындаған деп саналады. Гимнаст біркелкі емес сырықтардың биік бөлігінде тұрып, өз қолдарымен сырықтардың үстіңгі арқауына жабысып, колба жасайды. Элемент Мюнхен Олимпиадасында біркелкі емес барларда оның жаттығулары кезінде орындалды.
Кейіннен элементті Елена Мухина жетілдірді - ол оған бұранданы қосты. Қазіргі уақытта «Корбут ілмегі» ресми жарыстарда орындалмайды, өйткені оған ереже бойынша тыйым салынған (гимнасттарға аяқтарын штанганың басына қоюға болмайды).
Жетістіктер
нобай| Ольга Корбуттың фотосуреті бар Әзірбайжанның пошта маркасы - 1996 ж
Медаль
Корбут 46 жыл бұрын спортшыдан ұрланған 1972 жылғы Олимпиаданың алтын медалін Мәскеудегі спорт мұражайынан тауып алғанын, бірақ ол жүлдені қайтарудан бас тартқанын айтты.
Ескертпелер
<references group="" responsive="1">
Сілтемелер
Санат:Гимнастикадан Еуропа чемпиондары Санат:Гимнастикадан әлем чемпиондары Санат:1976 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының күміс жүлдегерлері Санат:1972 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының күміс жүлдегерлері Санат:1976 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының чемпиондары Санат:1972 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының чемпиондары Санат:КСРО-ның Олимпиада чемпиондары Санат:Гимнастикадан Олимпиада чемпиондары Санат:КСРО-ның еңбек сіңірген спорт шеберлері Санат:Құрмет Белгісі орденінің иегерлері Санат:Халықтар Достығы орденінің иегерлері Санат:Уикипедия:Ортаққорға сілтенген мақалалар Санат:Тірі тұлғалар Санат:1955 жылы туғандар Санат:16 мамырда туғандар Санат:Pages with unreviewed translations
Даррен Хейз
Даррен Хейз (Darren Hayes; 8 мамыр 1972 жылы, Аустралияда, Брисбен қаласында туған) - заманауи поп-әнші, сазгер. Savage Garden тобының (дуэтының) қатысушысы.
Жас кезі
Ата-анасының үш балаларының арасында кенже ұлы еді. Жас кезінен әнмен, сазбен айналысуға бастады. Mabel Park High School мектебінде білім алған. 1989 жылы оқу бітіргенше мектеп концерттерінде қатысқан. Квинсленд университетіне түсіп, ән-саз шығармашылық академиясына бара алмай қалды. Ақырында, ән-саз саласында мансап үшін, жоғару оқу орынында білім алуын тоқтады.
1993–2001: Savage Garden
1993 жылы Дэниел Джонсмен кездесті. Дэниел Джонс топ жетекшісі бола алатын дарынды әншіні іздеймін деп жергілікті газетаға жарнама берген. Кездескен соң, олар екеу Savage Garden атты топты құрды. 1994 жылы жоба іске асырылды. 2000 жылы Сиднейде өткен жазғы олимпиялық ойындарының жабылу ресми салтанатында Savage Garden өз әнімен сахнаға шықты. Топ 2001 жылы қазан айында жоқ болды.
2002 жылынан бері
2002 жылынан бері Даррен Хейз жалғыз ән айтып жүр. Оның Spin деген алғашқы күйтабағы 2002 жылы наурыз айында Аустралияда жарық көрді. Одан бері осы уақытқа шейін әншінің 4 күйтабағы шықты. Spin күйтабағындағы "Insatiable", "Strange Relationship" дүниежүзінде өз кезінде әйгілі заманауи ән болып, әншіге атақ әкелді.
Күйтабақтар
Санат:8 мамырда туғандар Санат:Аустралия рок-музыканттары Санат:ЛГБТ музыкада Санат:Поп-рок музыканттары Санат:Аустралия поп-вокалистері Санат:The Voice телешоуының тәлімгерлері
Тимми Симонс
Тимми Симонс (Timmy Simons; 11 желтоқсан 1976, Дист) — бельгиялық футболшы, жартылай қорғаушы.
Карьерасы
2016 жылы "Брюгге" клубының бапкер көмекшісі боп тағйындалды.
Сілтемелер
Санат:Бельгия футболшылары Санат:Бельгия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Ломмел ФК ойыншылары Санат:Брюгге ФК ойыншылары Санат:ПСВ ФК ойыншылары Санат:Нюрнберг ФК ойыншылары Санат:Бельгия футбол жаттықтырушылары
Қошмұхамбет Дүйсебайұлы Кемеңгеров
Қошмұхамбет Дүйсебайұлы Кемеңгеров (15 шілде 1896, бұрынғы Ақмола облысы, Омбы уезі, Беке болысы, Қаржас ауылы – 21 қараша 1937, Омбы) – алаш қайраткері, ғалым, драматург, жазушы, журналист.
Білім мен білікке ұмтылған Қошке Кемеңгерұлының тағдыр-талайы зиялыларымыздың жарқын ғұмырымен қат-қабат байланысып жатыр.Ол 1915 жылдан бастап 1930 жылға дейін үзіліссіз ұлт әдебиетіне, драматургиясына, журналистикасына, ғылымына айрықша үлес қосты. Осы уақыт аралығында Қошке өз қатарластарымен бірге отаршылдыққа қарсы ұлт-азаттық күреске қатысты. Оның сан салалы ізденіске толы ұлтты дамыту жолындағы қызметін 30-жылдары басталған Кеңес өкіметінің репрессия науқаны үзді.
Өмірбаяны
Қошке Кемеңгерұлы 1896 жылы 15 шілдеде сол кездегі территориялық бөлініс бойынша Ақмола облысы, Омбы уезінің Қаржас ауылында дүниеге келді. Арғын тайпасының Сүйіндік руының Қаржас бөлімінен шыққан. Ата-бабасы мұнда Баянауылдың Сарытауынан қоныс аударған болатын. Деректерге қарағанда, Шорман би “Омбыға барғанда тамақ ішетін, намаз оқитын жерім жоқ” деп, баласы Мұса оқыған кадет корпусы көрінетін Ертістің сол жақ бетінен 250 сомға жер сатып алып, сол жерге 1849 жылы сенімді ағайыны Атанұлы Кемеңгерге, өзіне арнайы үй салдырып, қызметшілері үшін тұрғын жай, малы үшін қора-қопсы тұрғызады. Кемеңгер Дүйсенбай, Дүйсебай есімді екі ұл сүйген. Дүйсебайдан тарайтын Қошмұхамбет есейе келе қалам ұстағанда, жазғандарына “Қошке Кемеңгерұлы” деп қол қояды.
Діндар Дүйсебай ерте жастан хақ жолына түсіп, бойдақ күнінде-ақ Меккеге барып келіп, қажы атанады. Осы қасиетті Меккеге барарда ол Атығайдың беделді мырзасы Қартабаймен сапарлас болады. Жас Дүйсебайды Қартабай қатты ұнатып, елге келгенде оған Жәмила есімді қызын өз қолымен ұзатады. Сонымен болашақ қаламгер көзі ашық, ауқатты, берекелі отбасында туып, жан-жақты тәрбие алды.
Білімі
Қисықтағы Қаржаста Белгібай молдадан оқыған Қошкені әкесі Омбы приход школына береді (Бұл кезде мұсылманша оқу орны – мектеп, медресе, орысша оқу орны – школа, училище аталған). Алғаш христиан дініне тарту үшін ашылған приход школдары мұсылмандардың ниетін аңғарғаннан кейін олардың балаларын “Божий Закон” сабағынан босатқан-ды. Жас Қошке осы школдан орыс тілін, басқа да пәндердің негіздерін үйреніп шығады.
Мұнан кейін Қошке Омбының ветеринарлық-фельдшерлік школына түседі. Арнаулы оқу орны болғандықтан мұнда ол зоотехника, медицина негіздері бойынша сабақ алады. 1913 жылы аталған школдың 2-класын бітіргенде, Омбы ауылшаруашылық училищесіне түсуге аңсары ауады. Осы жылы аталған білім ордасына Қошкемен бірге Ахмет Әбдірахымұлы, Смағұл Қазыбекұлы, Мұхтар Саматұлы сынды шәкірттер де түседі. Бұлардан бір жыл бұрын училищеге Сүлембек Байжанұлы, Бірмұхамед Айбасұлы, Асфандияр Шорманұлы секілді қазақ балалары қабылданған екен. 1916 жылы бұл оқуға Смағұл Садуақасұлы түседі.
1920 жылы 7 желтоқсанда Қазақстанның Сібір ревкомындағы өкілеттігі Сібір ауылшаруашылық және өндіріс институтының басшылығына Қ.Кемеңгерұлы мен М.Сейітұлын ветеринария факультетінің медицина бөліміне курстан тыс қабылдауын өтініп, арнайы хат жолдайды. Қошке осында оқып жүргенде аталған институт аты “Батыс Сібір мемлекеттік медицина институты” болып өзгереді. Бұл уақыттағы мекені туралы қаламгер: “Әке-шешем Омбы уезі, Теке болысы, Қисық жайлауындағы №9 ауылда тұрады. Менің қазіргі мекен-жайым: Омбы қаласы,2-линия, 68-үй”,—деп жазады.
Қ.Кемеңгерұлы ІІІ курсты тәмамдағаннан кейін 1924 жылдың 21 тамызында Орта Азия мемлекеттік университетінің медицина факультетіне ауысуға өтініш береді. Сол жылы ол Түркістан Республикасының орталығы Ташкентке кетеді. Мұрағатта мынандай мазмұнда жеделхат тіркелген: “Ташкент. “Ақ жол” газеті редакциясына. Қ.Кемеңгерұлына. Ол ІV курстың дәрісін түгел тыңдады. Омбы. Омбы көшесі, 26-үй. Соколова”. Бұл деректен Қошкенің Ташкентте “Ақ жол” төңірегіне тұрақтағаны байқалады.
1917-1918 жылдардағы саяси оқиғалар тұсында Қошке сергелдеңге түскен халық пен оқығандардың ішінде жүрді. Бұл кезде заман қатал, саясат құбылмалы еді. Осыған қарамай Алаш зиялылары сеңдей соғылысқан жұрттың арасынан бөлінбей, мәмілегерлік жолын іздеді. 1917 жылы сәуірде Қошмұхамбет Кемеңгерұлы Дінше Әділұлын ертіп, Ақмола облыстық қазақ комитеті атынан (Омбыдан) Ақмола қаласына келіп, уездік қазақ комитетін ашады. Оның төрағасы болып Сәкен Сейфоллаұлы тағайындалады. Қазақ комитетін құрушылар Ақмола шаһарында бірде медреседе, бірде қала басқармасының үйінде жиналып, аласапыран заманның қиындығынан халықты қалай аман сақтап қалу жолын ақылдасады.
Қошке Ақмолада Сәкен ұйытқы болған “Жас қазақ” ұйымының жұмысына да қатысады. Бірақ облыстық қазақ комитеті мен уездік қазақ комитеті арасындағы кейбір маңызды мәселелер бойынша туған келіспеушіліктен соң және “Жас қазақ” басшылары Алаш Ордадан бойын аулақ салғаннан кейін 1917 жылы тамызда Қошке Омбыға қайтады. Сол жылы күз, қыс айларында Қ.Кемеңгерұлы Ақмола облыстық Алаш партиясы комитетін ашуға күш-жігер жұмсайды. Сөйтіп, өзі сол комитеттің мүшесі болады. Желтоқсанның 5-13 арасында Орынборда әйгілі Алаш Орда үкіметін жариялайтын ІІ жалпықазақ съезіне делегат ретінде қатысады. Жас тұрғысынан жиырмадан енді асқан ол күрестен де, ізденістен де шет қалмады.
1915-1916 жылдары Омбыдағы қазақ жастары сол жағалаудағы Қаржаста жасырын жиналатын болса, 17-жылғы өзгерістен соң қала ішінде ашық мәжіліс құрды. Алғашқы бас қосулардың нәтижесі – 1918-1919 жылдары Алаш Ордаға қалтқысыз жәрдем берген, ел бірлігі мәселесінде біршама тиянақты жұмыс жасаған “Жас азамат” ұйымы мен газеті еді. Қошке осы ұйымның алқасына кірді, оның Қызылжар қаласында шығып тұрған үні – “Жас азамат” газетіне редактор болды. “Қазақ”, “Сарыарқа”, “Абай” сынды ұлттық басылымдардың ізбасары іспеттес “Жас азамат” бетінде алаштың мұңын мұңдап, жоғын жоқтаған мақалалар нөмір құрғатпай шығып тұрды. Бұл газет большевиктердің имансыз әрекеттерін елге жария қылды. Сондай-ақ қиын кезде жастарды ауызбірлікке шақырды. 1919 жылы Қошке Омбы политехника институтына оқуға түседі. Мұнда ол бірінші курсты ғана оқиды. 1920 жылы Ақмола облысына (орталығы – Омбы) қарайтын Петропавл (Қызылжар) уезіне мұғалімдікке шақырылады. Мұнда ол жаңадан құрылған, аты заманына сай “Қызыл мұғалімдер курсында” оқытушы ретінде дәріс оқи бастайды. Бұл шақта мұнда Мағжан да сабақ беретін. Осы оқуды тәмамдаған, кейін Омбыдағы қазақ педучилищесінің директоры болған Жүнісбек Жанғонақов естелігінде: “Курста 200 мұғалім оқыды. Қошмұхамбет жаратылыс пәнінен сабақ берді. Ол кісі әдебиет мәселесімен де шұғылданып жүретін еді. Қайсы уақытта өзінің жазған әңгіме, пьесаларын қолжазбасынан оқитын”, — деп жазады.
Пьесалары
Қызылжар қаласында Қошкенің драматургтік қабілеті де ұштала түсті. Осыған дейін “Әулие тәуіп” секілді пьесасын сахналатып үлгерген Қ.Кемеңгерұлы енді бұл саладағы шығармаларының тақырыбын кеңейтті. Оның қаламынан 1919-1920 жылы “Қасқырлар мен қойлар”, “Бостандық жемісі” атты қос пьеса дүниеге келді. Бұл екеуі де Қызылжардағы қалалық бақтың сахнасында қойылды. Ж.Жанғонақов 1916 жыл оқиғасы туралы “Қасқырлар мен қойлар” пьесасында өзі – урядник рөлін, ал кейін жазушы болған Сәбит Мұқанов – болыстың шабарманы рөлін ойнағанын айтады.
Отбасы
1923 жылдың көктемінде Қ.Кемеңгерұлының жеке өмірінде үлкен оқиға болады: ол профессор Зарницынның жетекшілігімен Қызылжар жерінде халыққа ем-дом көрсетіп жүргенде Мұхамеджанқызы Зурамен көңіл қосып, шаңырақ көтереді. Бұл кезде Қошке студент-практикант еді. Тағдырдың жазғанына не шара, 1924 жылы наурызда Зура бала үстінде дүниеден озады. Осынау трагедия Қошкені есеңгіретіп тастайды. 1925 жылы Қ.Кемеңгерұлы Гүлсім Жәмиқызына үйленеді. Гүлсімнен ол Зайра (1926-2011), Нарманбет (1927-2008), Сәуле (1928-1993) есімді үш перзент сүйеді. Олардан тараған ұрпақ бүгінде Ресейдің Омбы және Алматы, Көкшетау, Астана, Қарағанды облыстарында мекен етеді.
Қ.Кемеңгерұлы Ташкентте
Ол мұнда ұлтқа қызмет ету үшін көшті. 20-жылдары зиялылардың көбі негізінен Ташкентке орнықты. Мұндағы саясат райы салыстырмалы түрде Орынбордан тәуір еді. Түркістанда өкімет басындағылардың ескі оқығандарға ықыласы бөлек болды. Х.Досмұхамедұлы 1922 жылы құрған “Талап” қауымына елшіл азаматтар топтасқан еді. Бұл шақта мұнда Алаш арыстары баспасөз, оқу-ағарту салаларында қызмет жасайтын. Қ.Кемеңгерұлы бір кездері қайраткер Т.Рысқұлұлы көтерген Түркістан конфедерациясы идеясына сенді.
Ташкентке табан тіреген Қошке мұнда 1921-22 жылдардан орныға бастаған Алаш зиялыларымен тығыз қарым-қатынас жасай бастады. Бұл кезде Ахмет пен Міржақып – Орынборда, ал Әлихан Бөкейхан Мәскеудегі “Күншығыс” баспасының қазақ секциясында қызметте еді. Ташкентте Қошке сондай-ақ Халел Досмұхамедұлы, Мұхтар Әуез, Мағжан Жұмабай, Жүсіпбек Аймауытұлы, Абдолла Байтасұлы, Даниял Ысқақұлы сынды арыстармен араласып тұрды. Қошкенің Түркістанға ат басын бұрған кезі әйгілі “Алқа” бағдарламасының оқығандар ортасында кеңінен талқыланған шағына тұспа-тұс келді. Бағдарламадағы мына жолдар Қошке мұратымен үндесіп жатты: “Жаңа әдебиеттің тартылса ағұзысы ғана тартылды, біссімілдәсі әлі басталған жоқ. Өміріміздің күнді һәм күңгірт дәуірлері болған һәм бар. Қазақтың өзінің жаратылысқа, өмірге, тұрмысқа көзқарасы, өзінше философиясы, терең сезімі болған һәм бар. Осылардың бірі туралы әлі айтарлық қалам тартылған жоқ. ...Осылар түспей, әдебиет өз әдебиетіміз бола алмақ емес”.
Сәл кейінірек, 1926 жылы “Көркем әдебиет туралы” атты мақаласында осы ойды Қошке таратыңқырап, жүйелеп айтқаны мәлім. Оның көркемөнер табиғаты мен заңдылығы туралы пікірі әлі де көкейкесті.
Ғұмырының Ташкент кезеңі Қ.Кемеңгерұлы шығармашылығының тынысын кеңейтті. Ол Омбыда бастаған “Қазақ тарихынан” зерттеуін аяқтап, Мәскеудегі “Күншығыс” баспасына тапсырды. Аталған баспадан сонымен бірге 1925 жылы қаламгердің “Бұрынғы езілген ұлттар” атты ғылыми еңбегі мен “Қазақша-орысша тілмашы” жарық көрді. Сөздікті түзуге Қ.Кемеңгерұлының жетекшілігімен Байғасқаұлы, Баймақанұлы, Дәулетбекұлы, Темірбекұлы, Сәрсенбайұлы қатынасқан. Қошке осы Ташкентте жүріп 2 кітаптан тұратын қазақ тілінен “Жабыропалықтар үшін оқу құралын” жазды. Оның біріншісі 1928 жылы Ташкентте, екіншісі 1929 жылы Қызылордада басылды.
1918-1919 жылы С.Садуақасұлы: “Жас талап Кемеңгерұлының прозасы келешегінен үміт күттіреді” деп жазғанындай-ақ, Қошке қаламынан оның өмірінің Ташкент жылдарында “Отаршылдық ұсқындары,” “Қанды толқын”, “Момынтай”, “Ерлік жүректе”, “Қазақ әйелдері”, “Жетім қыз”, “Дүрия”, “Назиха” тәрізді тумысы ерекше әңгімелер туды. Суреткер Қ.Кемеңгерұлы әріптесі Мұхтар Әуез, Жүсіпбек Аймауытұлы секілді прозада ұлттық нақышты сақтай отырып, көркем бейнелеудің биігіне ұмтылды. 1925 жылы Қазақстан астанасы Ақмешітке көшті де, шойын жолдың бойындағы бұл қазақы елді мекен Қызылорда деген жаңа атау алды. Осында 1926 жылы 13 қаңтарда мемлекеттік ұлт театры Қ.Кемеңгерұлының “Алтын сақина” пьесасымен тұңғыш шымылдығын ашты. Осы қойылым драматургке игі әсер етіп, 1926 жылы “Парашылдар”, 1927 жылы “Ескі оқу”, 1930 жылы “Күнәсіз күйгендер” атты пьесалар жазып, көрерменге ұсынды. Талантты сыншы С.Садуақасұлы Қошкенің драматургиясын: “Жеке адамның ішкі сыры бұған анағұрлым танысырақ”,- деп бағалады.
Қошке Кемеңгерұлы Ташкентте шебер журналист ретінде де қабілет-қарымын аңғартты. Ол Омбыдан келісімен “Ақ жол” газетінде қызмет істеді, сондай-ақ ғылыми-танымдық “Сана” журналының бірер санына редакторлық етті. “Ақ жол” тілшілерінің 1925 жылы өткен тұңғыш жиынын ұйымдастыруға атсалысты. Әлеумет, шаруашылық, ғылым-білім хақында алуан-алуан мақала жазды. Әдебиет жөніндегі айтыста сындарлы пікір білдірді. Күйбең журналистік, ағартушылық тіршіліктен қолы босағанда замандастары туралы жазбақ болған романына материал жинады. ҰҚК архивінен табылып отырған, 1925 жылы 16 наурызда Д.Әділұлына жазған хатында ол: “Сен өміріңде талай тарихты бастан кешірген жансың ғой. Менің ептеп қаламды ермек ететінімді білесің. Өмір жолыңмен танысқым келеді. Кішкене уақытыңды бөл. Есеп беру кезеңі туды. Мен қазақ зиялылары жөнінде роман жазуға отырдым” дейді.
Ташкентте Қошке мен Гүлсімнің (Омбы зиялысының қызы) Зәйра, Нарманбет, Сәуле есімді үш перзенті дүниеге келді.
Ұстаздық еңбегі
Саяси сапырылыстарға толы 20-жылдардағы Ташкент тарихында Қошмұхамбет Кемеңгерұлы тек қаламгер ретінде ғана емес, ағартушы-педагог ретінде де қалды. Ол 1926 жылы Орта Азия университеті мен Түркістан әскери училищесінде дәріс оқығанын айтады. Қайраткер сондай-ақ САГУ-дың рабфагында, даярлық бөлімінде, шығыстану факультетінде, кеңестік шаруашылық пен құқық факультетінде, педагогика факультетінде қазақ тілінен дәріс оқыған.
Университетте екі жыл қызмет жасағаннан кейін Қ.Кемеңгерұлы шындап ғылым жолына ден қойғысы келді. Бұл орайда ол түріктануды таңдады. 1928 жылы 23 қазанда Қошке Шығыстану факультетінің түріктану кафедрасына аспирант болып қабылданды. Аталған факультеттің аспирантурасында Қ.Кемеңгерұлымен қатар Мұхтар Әуез де оқыған. Бұл екі дарынды азаматқа А.Шмидт, М.Гаврилов, А.Дубсон сынды ғалымдар тәлімгерлік жасады. Нағыз ғылым ашық, жүйелі пікірсайыстан соң барып қана туады. Қошке тіл маманы ретінде Юдахин, Поливанов, Шмидт тәрізді тәлімгерлерімен қазақ тілінің күрделі мәселелері жөнінде айтысып қалып отырған. Мысалы, 1929 жылы мамыр айында болған орфографияға арналған конференцияда жаңа орфография мен термин жасау принциптері жөнінде Е.Омаров, Қ.Жұбанов, Қ.Кемеңгерұлы орнықты пікір білдіріп, бұра тартқан еуропалық ғалымдармен айтысқан. Бұл бесіктен белі шыққан, буыны бекіп келе жатқан тіл ғылымының еуроцентристік көзқараспен текетіресуінің көрінісі еді.
Қошке осы Ташкентте жүріп, қазақ тілі білімінің проблемалары жөнінде бірқатар зерттеу жазды. САГУ-де оқыған Даниял Ысқақұлының айтуынша: “1927 жылы Ташкенттегі Казпедвузға С.Садуақасұлы директор болып келгенде, осы оқу орнына Қошкені оқытушы етіп алған”.
Қ.Кемеңгерұлының ғылыми еңбегінің қатарына 1927 жылы Г.Архангельскийдің құрастыруымен орыс тілінде жарық көрген “Қазақ тілінің грамматикасы” да кіреді. Қошкенің редакциялауымен шыққан осы зерттеудің алғы сөзінде құрастырушы: “Настоящий труд представляет записки лекций по казахскому языку, читанные тов. Кеменгеровым – преподавателем казахского языка на б.Туркестанских Курсах Востоковедения РККА в 1924-1925 жж.”, деп жазып, ұстазына үлкен алғысын білдіреді. Ал, баспагер тарапынан жазылған сөзде А.Байтұрсынұлының бұл еңбекті жоғары бағалағаны айтылады.
Қошке Кемеңгерұлы 24-30-жылдары тек бір Ташкентпен ғана тоқырап қалмады. Орынбор, Қызылорда, Семей, Шымкент қалаларына түрлі іссапармен барып, қаламгерлермен байланыс жасап тұрды.
1929 жылы жазда қаламгер Қызылтау, Сарытаудың топырағын соңғы рет басқан екен.
Қуғын-сүргін
1930 жылы 13 қазанда Қ.Кемеңгерұлы “Кеңес өкіметіне қарсы әрекет жасаушы” деген жалған айыппен Ташкентте ұсталып, абақтыға жабылады. Осы кездегі көңіл күйін, шеккен мехнатын ол “Қамалдым өткелі жоқ терең жарға, Әділдік таба алмадым амал бар ма?” деп сипаттаса, немере ағасы Нұрмағамбетке жазған бір хатында “Құс – ауға, балық торға кездесті ғой, Тағдырдың жазуына жоқ қой шара” дейді. Осы 30-жылдың қазан айының соңында Қошке Ташкенттен Алматы абақтысына айдалды. Ол Алматы түрмесінде 1932 жылдың сәуір айының соңына дейін отырады. 20 сәуірде үштіктің шешімімен 58-баптың 10,11-тармағы бойынша 5 жылға бас бостандығынан айырылып, Украинаның Валуйки қаласына жер аударылады. Қаламгер мұндағы темір жол жүйесінде дәрігер болды. Дәл осы жол құрылысында 1932-1933 жылдары С.Садуақасұлы инженер болып қызмет жасаған еді. Сондай-ақ Валуйки, Воронеж бағытында Х.Досмұхамедұлы, Ж.Досмұхамедұлы, Ж.Ақбайұлы, Е.Омарұлы, С.Қадырбайұлы, К.Тоқтыбайұлы, М.Тынышбай, Ж.Күдеріұлы, М.Мырзаұлы сынды азаматтар жер аударылған еді.
1935 жылы Қошке Кемеңгерұлы Валуйкиде мерзімін толық аяқтады. Заң бойынша енді ол елге қайтуға ерікті еді. Бірақ айлалы НКВД саяси тұтқындарды елден жырақ ұстауды қалады. Сол себепті Қ.Кемеңгерұлына толық ерік бермей, Омбының Шарбақкөліне қоныстануға рұқсат етті. Ол аудандық денсаулық сақтау бөліміндегі қарапайым қызметті таңдады.
Зәйра Қошкеқызының естелігіне қарағанда, әкесі 1937 жылдың ортасында сонау Ташкенттен бастап жазған замандастары туралы романды аяқтаған, енді соны Алматы баспаларына жеткізудің жолын қарастырған. Сол кітап кейін қолжазба күйінде НКВД қармағына түскен.
1937 жылдың қара құйыны Шарбақкөлдегі дәрігер Қошкені қиналмай-ақ тапты. Қайраткерді ату туралы үкім 17 қарашада бекітіліп, 21 қарашада Омбыда орындалды. Қошкенің бақи дүниеге көшкенін туған-туыстары білмеді - тек бір Алла ғана білді. Қошке әділет, азаттық жолында шейіт болды.
1957 жылы 17 тамызда Сібір әскери округінің трибуналы әкесін ресми түрде ақтағанда, Зәйра, Нарманбет, Сәуле тоталитаризмнің жөн-жосығын білетін саналы азаматтар еді. Қазір олардан тараған ұрпақ ата аманатына адал, өскен-өнген.
1995 жылдан бері Қошкенің мұрасы бірнеше дүркін кітап болып шықты. 2004-2006 жылы “Алаш” баспасы қайраткердің үш томдық шығармалар жинағын жариялады. Қошкетану ғылымы да қалыптасып, салаланып келеді.
Дереккөздер
Санат:Алаш Орда қайраткерлері Санат:Қазақстан ғалымдары Санат:Драматургтер Санат:Қазақстан драматургтері Санат:Қазақстан жазушылары Санат:Журналистер Санат:Қазақстан журналистері
Корей халқының салт-дәстүрлері
Корей атауы "коре" деп аталынған орта ғасырлык мемлекеттің атынан пайда болған екен Егер "Чосон" деген сөздің иероглифтік жазбасының аудармасына көңіл бөлсек, онда "коре"—"Таң самалы елі" деген ұғымды білдіреді Жалпы бұл атау Корей құл иеленушілік мемлекеті болып тұрғанға дейін өмір сүрген Корей — өзіндік тарихы мен бай мәдениеті бар ежелгі ел. Алайда ол қазір екі мемлекетке (Солтүстік және Оңтүстік Корея) бөлініп отыр. Кореилер негізінен ауыл шаруашылық кәсібімен айналысады. Сол себепті бұл халық отырықшылық жағдайда өмір сүрді. Теңіз жағалауын мекендеушілер балық аулау ісімен шұғыдданса, таулы жердегі тұрғындар аңшылық пен жабайы (шипалық) шөптерді жинауды кәсіп етті. Корейлердің ұлттык тұрғьн үйлері де ерекше. Көбінесе бір қабатты және бір-бірне жалғастырыла салына береді. Атап айтарлық жәйт, олар "жылы еден жүйесін" (ондоль) пайдаланады. Еденің астыңғы жағынан түтін жүретін бірнеше жол жасалынып, сол арқылы жағылған оттан жылу тартылады Еденге сабаннан тоқылған майлы қалың қағаз төселіп, сабаннан тоқылған бұйым жабылады. Корейлер тұрғын үйін өте таза ұстайды. Аяқ киімдерін үйге кіре берісте, табалдырық жанында шешеді. Корейлер жылытылған еден үстінде отырып тамақ ішеді, үй шаруасын тындырады, ұйықтайды. Ұйықтайтын бөлмеде мақта салып сырыған жұқа көрпе, кесте немесе шілтері бар жастықты пайдаланады. Кейін оларды сандықтың үстіне жинап қояды Бөлмеде киім ілетін және ыдыс-аяқ қойылатын шкаф, газет журналға арналған аласа үлдірік (этажерка) тұрады. Бұл халықтың өмірінде сабаннан немесе напсаннан жасалған (биіктіп 30—50 см) тамақ ішетін үстелдің әр үйде болуы міндетті саналған. Корей халқының киімдерінде де өзіндік ерекшеліктері бар. Ерлер киімі — кең пішілген кеудеше, кең балақты шалбар. Костюм әдетте ақ матадан (қыста мақта сальшып) тігіледі. Шалбар белінен оралады, қызыл асықтан тоқыма баумен байланып, ақ шұлыққа сұғындырылып қойылады. Әйелдер киімі жіңішке ұзын жеңі бар кофтадан, белін жалпақ белбеумен байлап қоятын кең етегі тігілген юбкадан тұрады. Балалар киімдері де пішілуі мен тігілуі жөнінен үлкендердің киімінен көп ерекшеленбейді. Ұлттық киім үлгілері осы уақытқа дейін бастапқы қалпын сақтап келеді. Әйелдері мереке күндері киетін киімдердің бояуының түрлі-түсті болуына мән берген. Қыз балалардың мерекелік киімі қызыл түсті юбка және ашық қызғылт түсті кофтадан тұрады. Дегенімен қазіргі кезде киімдердің аталған үлгіде болуы міндетті саналмай, бүгінгі өмірге бейімделген. Бір аңғаратын жәй — корейлер жұмысқа еуропалық үлгідегі киімдерді киеді. Ерте кезде шаруалар аяқтарына жуан иірілген жіптен немесе соломнан тоқылған сандал, ал жауынды күндері өкшесі биік етіліп ағаштан ойылып жасалған аяқ-киім киетін болған. Мәселен, орыс мұжықтары шіліктен шәрке тоқып кисе, қазақтар мал терісінен жасалған шәркеш пайдаланғаны тарихтан мәлім.
Дереккөздер
1. Корей халқының ерекшеліктері кітабы, Атамұра 2011ж.
2. ↑http://www.trk.kz/
Санат:Салт-дәстүрлер
Атыс қарқыны
Атыс қарқыны (Темп стрельбы или темп огня) — 1) Қарудан (минометтен) ату шапшандығы; бұйрық бойынша (белгілі бір уақытта белгілі бір есеппен ату) батареямен (взводпен) кезекпен немесе дүркін-дүркін ату. Оқ-дөрі мөлшері нысананың сипатына, ату міндеті мен снарядтың жарылуын бақылау жағдайына қарай белгіленеді. 2) Автоматты қарудан атудың техникалық жылдамдығы.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Мәліметтер ағыны графы
Мәліметтер ағыны графы  (Граф потоков I данных; data flow graph) — ақпараттар қозгалысын диаграмма түрінде графикалық ұсыну әдісі. Мәліметтердің дөңгелекшелер көмегімен түрленуі, ал мәліметгер ағымы бағыттауышпен бейнеленеді.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Педагогикалық қоғамдар
Педагогикалық қоғамдар - педагогикалық мәселелерді құрауға, педагогикалық білімді таратуға және тәрбие мен оқыту тәжірибесіне ықпалын тигізуге арналған педагогика мен халық білім берудің қайраткерлерінің бірлестіктері.
Дереккөздер
Санат:Педагогика Санат:Терминология
Диазоқосылыстар
Диазоқосылыстар– көміртегінің бір атомымен байланысқан екі азот атомынан тұратын топтамасы бар органик. қосылыстар. Д. алифаттық және ароматты болып жіктеледі.
Санат:Азотты органикалық қосылыстар
Бар-Илан атындағы университет
Бар-Илан атындағы университет (BIU, ) — Израиль, Рамат-Ганда орналсқан университет. Меир Бар-Илан (діни-сионисттік қозғалыстардың лидері) құрметіне осылай аталып, 1955 жылы ашылды. Университет, діни еврей оқуы мен кәдімгі жоғары білімді қатар қолдану үшін ыңғайлы жағдайларды жасау мақсатында құрылды.
ITunes
iTunes — Apple компаниясы шығарған және тегін Mac OS X және Windows платфомасын үллестіретін, күйтабақ ойнатқышта аудио және видео ойнатуға және ақпараттандыруға арналған медиаплеер.
Бар-Илан атындағы университет
Логотипі
Университеттің логотипі оның дүнияуи және діни білімдерді біріктіру мақсатын көрсетеді. Визуалды символды алғаш рет британдық дизайнер Авраам Джеймс 1955 жылы жасады. Логотип бірнеше рет өзгертіліп жаңартылса да, бастапқы идеясы сақталды.
ITunes
iTunes фирмалық онлайн-дүкен iTunes Store-ға кіруге және де сол жерде сауда жасауға, фильмдерді жалға алуға мүмкіндік береді. iTunes-тың 10-нұсқасынан бастап Ping музыкалық халықтық желісімен ықпалдасқан. Бұл қасиет кез келген iTunes Store аккаунты бар тұтынушыға өздерінің достарымен ұнаған әуендерімен бөлісе алады.Плеердің ең басты ерекшелігі Genius функциясы болып табылады. Ол тұтынушының медиатекасын талдауға арналған, яғни оның iTunes Store-дағы әуендері мен фильмдарын талдайды.
iTunes-ты iPod, iPhone, iPad и Apple TV моделдерімен қолдануға болады. Плеерді видео ағынды трансляцияға қолдануға (HDTV-ді қоса алғанда) және өзіңнің коллекцияңды жасауға мүмкіндік береді (аудио, видео, фото).
Медиатека
Тұтынушылар өзінің фильмдерін, музыкаларын, клиптерін және т.б. арнайы iTunes кітапханасында сақтауы қажет.
Нұсқалар тарихы
Басты мақала: История версий iTunes Apple әрқашанда iTunes-ты жаңартып отырады.Қазіргі таңда ең өзекті iTunes нұсқасы 10.6.3 нұсқасы болып табылады(iPad 3 и iPhone 4S, Apple TV (2012)).
Сыртқы сілтемелер
Санат:Apple
Людмила Георгиевна Рудакова
Людмила Георгиевна Рудакова 1937 жылы 27 тамызда Шешен-Ингуш АКСР Грозный қаласында туған. Орыс.
Марапаттары
ҚазКСР Еңбек сіңірген әртісі (1984). «Тарлан» тәуелсіз сыйлығының лауреаты (2006).
Отбасы
Әкесі - Рудаков Георгий Авраамович, музыкант болған. Анасы - Дронова Александра Ивановна, бухгалтер болып жұмыс істеген.
Тұрмыс құрған. Жұбайы - Рамазан Салықұлы Бапов. Қызы - Бапова Юлия Рамазановна.
Диджей Шэдоу
Диджей Шэдоу (шын аты Джош Дэвис), (1973 жылы 1 қаңтарда Дэвисте (Калифорния) туған) – музыкант, тёрнтейблист.
Джош Дэвисті музыка әлеміне трип-хоп жанрын әкелуші десе де болады. Музыкант ретінде көбірек танымал. Оның 1996 жылы жарыққа шыққан «Endtroducing.....» атты альбомы өнер иесінің Гинесстің рекордтар кітабына кіруіне ықпалын тигізеді. Сонымен қатар Джош Дэвис (1994-1996) UNKLE жобасының бірінші құрамының қатысушысы.
Дереккөздер
Санат: Өнер
Арыстанды (Түркістан облысы)
Арыстанды — Түркістан облысы Ордабасы ауданы, Төрткөл ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы – Темірлан ауылынан солтүстік-батысқа қарай 59 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 502 адам (257 ер адам және 245 әйел адам) болса, 2009 жылы 587 адамды (298 ер адам және 289 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Ордабасы ауданы елді мекендері
Невиль-сюр-Мозель
Коммунаның INSEE коды — 54399, пошта индексі — 54290.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 249 адамды құрады. Халық тығыздығы — 37,11 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мерт және Мозель департаментінің коммуналары‎
Б. з. д. 910 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 910 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 910 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Ерекше пікір
Дереккөздер
Санат:Құқық Санат:Заң
Бие байлау
Бие байлау- бие сауып, қымыз ашыту. Дәстүрлі ортаның бие байлап, қымыз сауу маусымында атқарылар еңбекке қатысты дәстүрінің ішіндегі салтанатты салтының осы бірі - бие байлау. Ел жайлауға шыққан кезде сауылатын биелерді бөле бастайды. Алдымен желі тарту үшін қазықтар қағылады, бірінші қазықты жылда арнайы қазық қағып жүрген тоқпақтың сабына ақ мата байлап, үлкен ақсақалдардың бірі қағу ишарасын жасайды. Желі тартқанда әрбір бес құлынның ортасына бір қазық қағылады. Желі маңы биебау деп аталады.