cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Карбюратор (Көлік)
Тұрақты ажырату карбюраторы
Диафрагма астындағы кеңістікте тұрақты ажыратуды автоматтық түрде ұстайтын және қалтқылы камераның қызметін атқаратын дифрагмалық құрылғысы бар карбюратор.
Ағыны түсетін карбюратор
Ауаның ағыны үстінен астына жүретін карбюратор.
Дереккөздер
Санат:Транспорт
Дөңгелек бөгені
Дөңгелек бөгені — Жайық алабындағы бөген.
Географиялық орны
Батыс Қазақстан облысы Ақжайық ауданы жерінде орналасқан. Көшім өзенінің су қорына негізделіп, егістік суғару және жайылым суландыру үшін 1967 жылы салынған. Жайық-Көшім суғару жүйесінің құрамына кіреді.
Гидрологиялық сипаты
Үйінді бөгетінің ұзындығы 640 м, ені 10 м, орташа биіктігі 5 м. Бөгеннің ауданы 31,43 км², ұзындығы 6,54 км, ені 2,5 км, ең терең жері 6,2 м, суының көлемі 57,4 млн. м³, пайдаланылатын көлемі 51,4 млн. м³. Бөгеннен Фурманов және Тайпақ каналдары, Фурманов ауыз су құбыры басталады. Жаңақала, Ақжайық, Казталов аудандарының жайылымын суландырады, қалған суын іргесіндегі Жамбыл, Бітік, Бұлан, т.б. елді мекендері пайдаланады.
Дереккөздер
Санат:Батыс Қазақстан облысы гидрографиясы
Смирнов ауылдық округі (Қостанай облысы)
Смирнов ауылдық округі – Қостанай облысы Қарабалық ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Смирновка, Батмановка, Рыбкино ауылдары кіреді. Орталығы – Смирновка ауылы. Округ құрамында болған Приозёрное ауылы 2019 жылы таратылған.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 1472 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Қарабалық ауданы ауылдық округтері
Аралас республика
Аралас республика (кейде семи-президенттік, президенттік-парламенттік) — президенттің және премьер-министрдің билігі бірге болатын республика, премьер-министр мен оның парламенті бірге заң шығарушы органына жауапты. Оның парламенттік республикадан ерекшелігі – онда халық сайлайтын мемлекет басшысы бар.
Аралас республикалар тізімі
Курсивті жазу мойындалмаған және жартылай мойындалған мемлекеттерді білдіреді.
Гризен
Гризен (Griesen) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет. Анхальт-Цербст ауданының құрамына енеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Қарабұтақ бекінісі
Патша өкіметі Арал теңізіне қарай жылжу ниетімен Орск қаласы мен Райым бекінісінің аралығында салған. Мұнда оның ірге тасын қалаған орыс гидрографы А.И.Бутаков экспедициясымен бірге келген шағын гарнизон орналасты. Бірнеше жылдан кейін осы бекіністің үстімен Орск — Ақмешіт (қазіргі Қызылорда) жолы өтетін болды. 19 ғасырдың соңында Қарабұтақ бекінісі Ырғыз уезінің сауда-саттық жүргізетін қалашығына айналды. Қарабұтақ бекінісінде училище, аурухана, тұрғын үйлер салынды.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан қамалдары
Алессано
Алессано (Alessano) — Италиядағы қала, Апулия әкімшілік аймағына қарасты Лечче провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 6636 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 234 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 28 км² шамасында. Пошта индексі — 73031.
Елді мекеннің қамқоршысы — San Trifone.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Апулия елді мекендері
Беттің моделі
thumb|Трёхмерная компьютерная модель Беттің моделі - бетті бірмөнді анықтайтын геометриялық элементтер мен олардың арасындағы қатынастар. Беттің сызбадағы моделі оның фронталь және горизонталь проекңияларына тиісті нүктелер арасындағы сәйкестілікпен анықталады. Мысалы, екінші ретті беттің бір проекциясына тиісті нүктеге — екінші проекцияда екі нүкте, түзуге —екінші ретті қисық сәйкес болатыны белгілі. Сондықтан екінші ретті бет екі-екі мөнді квадраттық сөйкес-тілікпен модельденеді. Модель француздың "modile" қазакшаға аударғанда "үлгі" деген мағынадағы сөзінен алынған.
Дереккөздер
Санат:Техника Санат:Машинажасау
Морва Каледония Юнайтед
Морва Каледония Юнайтед (ағыл. Morvant Caledonia United) — тринидадтық футбол клубы, Базасы Морван қаласында.
Сілтемелер
Санат:Тринидад және Тобаго футбол клубтары Санат:1979 жылы құрылған футбол клубтары
Футболдан Қазақстан бірінші Лигасы 1999
Футболдан Қазақстан бірінші Лигасы 1999 — Қазақстан бірінші лигасы тарихындағы бесінші маусым. Қатысуға өтініш білдіргеннің бәрі қатысып, Шымкенттің "Динамо" командасы жеңімпаз атанды.
Турнир матчтары түгел Шымкентте ойналды.
Финалдық турнир
Санат:1999 жылғы футбол Санат:Футболдан Қазақстан бірінші лигасы
Тоқты (ауыл)
Тоқты — Павлодар облысы Ертіс ауданы, Панфилов ауылдық округі құрамындағы ауыл. 2013 жылға дейін "Тоқты ауылдық округі" орталығы болған.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Ертіс ауылынан солтүстік-батысқа қарай 70 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 1143 адам (566 ер адам және 577 әйел адам) болса, 2009 жылы 356 адамды (174 ер адам және 182 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Ертіс ауданы елді мекендері
Түрдің мәндік индексі
Түрдің мәндік индексі (Индекс значения вида; index —көрсеткіш, тізім )
Дереккөздер
Санат:Физика
Суменжабдықтау
200px|right|thumb|Шипот Суменжабдықтау - керекті мөлшерде және қажетгі сапамен әр түрлі тұтынушыларды (халықты, өнеркәсіп кәсіпорындарын, көлікті, ауыл шаруашылығын) сумен қамтамасыз етуге арналған шаралар жиынтығы.
Дереккөздер
Санат:Механика
Дөңгелексор
Дөңгелексор  – Қызылорда облысы Арал ауданы. Арал қ-ның солт-нде 45 км жердегі қыстау. Жанында Жаңаталап, Жантақты және басқа көптеген қыстаулар, Аймандай, №272-арт. құдықтары бар. Тізбекті төбешікті құмында сексеуіл, баялыш, күйреуік, жусан өседі. Қыстау мал жайылымына пайдаланылады.
Дереккөздер
Қазақ энциклопедиясы
Санат:Арал ауданы қыстаулары
Өндірістік функция
Өндірістік функция. Өндіріс факторларының қандай болмасын жиынтығымен, осы жиынтық арқылы өндірілетін өнімнің барынша көп көлемінің арасындағы өзара қатынас өндірістік фунцияны сипаттайды. Өндірістік функция ресурстардың шығындары мен шығарылған өнімнің арасындағы технологиялық төуелділікті керсетеді.Осыны изокванта сипаттайды — өндіріс факторларының бір көлемді өнім шығару үшін бір бірімен ұштасуының бірнеше түрі болу мүмкіндігін сипаттайды. Тапсырылған өнім көлемін өндірудің көп варианты болатынын өндірістік функция көрсетеді. Өндірістік функция, қашан болмасын, тек белгілі технологиялық құрылым үшін жасалады. Факторлардың қандайы болса комбинациясында шығарылатын өнімнің қол жететін көлемін одан әрі өте жоғары кетере алатындай дәрежеде технологияның жақсартылуы, қашан болсын жаңа өндірістік функцияда орын алады. Өндірістік функцияны, тауарлардың көрсетілген көлемінің қайсысы болмасын соны өндіруге қажет шығындар санының төменін анықтап білу үшін қолдануға болады. Егер өңдіріс факторларының, немесе, ресурстардың барша жиынтығын енбектің, жердің және капиталдың шығыны деп санасақ, онда өндірістік функцияны былайша жазып көрсетуге болады:
бұнда Q — берілген технологияда және еңбектің L, капиталдың К, жердің N берілген сәйкестігінде өндірілетін өнімнің барынша көп көлемі. Әр түрлі өндіріс түрлерінің өндірістік функциясы өзгеше болса да, олардың барлығының ортақ қасиеттері бар.
Вородугу
Вородугу (Worodougou) — Кот-д’Ивуардың орталығындағы облысы.
Әкімшілік
Облыс 3 департаменттік бөлімге бөлінеді:
Өндірістік функция
Екішші. Өндіріс факторларының өзара алмасуы, немесе, бірінің орнына бірі жүре алатындығы болады. Бұл жағдайда өндіріс факторларының бірінін, орнына бірі жүргенде өндірістің көлемі төмендейді. Мысалы, егер жұмыскерлер өндірістік құралдармен қамтамасыз етілген болса, олардың еңбегі тиімді болады. Ал құралда) болмаса өндіріс көлемі төмендейді, немесе өседі (егер жұмыскерлер саны көбейсе). Бұл жәйтта бір ресурс басқа ресурспен алмастырылады. Өнімді шығаруды азайтпай, еңбекті одан коп капиталмеі алмастырудың шегі болады. Осы сияқты, жабдықтарды қолданбай қол еңбегін пайдаланудың шегі бар. Мысалы, фирмада машиналарды қолдануды қысқартып, қол еңбегінің санын өсіруге болады Бірақ, машиналардың саны аз, жұмысшылар саны көп болғанда машиналардың бір жұмыс сағатын өтеу үшін, жұмыскерлердің көп сағат еңбегі қажет болады. Қандай өндіріс болмасын, ол өзінің негізгі мақсатына — неғұрлым көп пайдаға жеткен жағдайды, өндіріс тепе-тендігі де атайды. Шығарылған өнімнің көлемінің өзгерістері, шығында көлемінен тәуелділігі сақталғанша, азды-копті түрақты болмақ Шығындардын. өсуімен бірге өнім колемі белгілі бір шекке дейі өседі. Осылай алынған өнім шекті өнім (ШӨ) деп аталады. Бұл өнім ресурстардың шекті өнімділігінің негізінде пайда болады. Ол өнімнің өсімімен ΔӨ ресурстардың өсімінің ΔХ ара қатынасы арқылы есептеледі:
Егер шығындар шексіз аз мөлшерде өсіп отырса, онда шекті өнім ресурстың шекті өнімділігін корсететін болады. Ресурстарды шекті өнімділігін және оның (ресурстың) нарықтық бағасын салыстыра отырып, кәсіпорны (фирма) қоғамдық өндірістің ұйымдастырушы формасы ретінде, қосымша шығындар жасау-жасамау қажеттілігін шешеді. Егер динамикалық техникалық прогресс қамтамасыз етілмесе онда қосымша еңбек шығынының бірлігінің тиімділігі бірте-бірте азая береді. Сөйтіп, шекті еңбек өнімділігі мен шекті өнім төмендей беретін болады. Бұл машиналар мен імеханизмдерге жұмыскерлер жұмсайтын еңбек шығындары барған сайын көбейе беретінінен байқалады. Еңбектің техникамен құралдануы төмендейді, өндіріс техникалық шекке жетеді, өнімнің жалпы өсуі тоқтайды. thumb|350px|1-сурет Техникалық шекке таянған сайын, өндірісті одан әрі дамыту мен байланысты шығындар да өсе бастайды. Бұл жерде тек мына жағдайды айтып кетейік: өндірістік функцияның өсу қисық сызығының «сөне бастау» процесі, экономикалық теорияда өнімділіктің кему заңы деп аталады: егер шығындардың бір түрінің көлемі өсіп отырғанда, олардың басқа түрлерінің шамасы өзгермей түрақты болып кала берсе, онда осы түрлі шығынның қосымша шамасы өнеркәсіптік жиынтық өнімге қосатын үлесі бірте-бірте азайып отырады. Осыны 1 суреттен байқайық. X = f (F1 F2, ... Fn) деген өндірістік функция бар болсын. Тағы, осы функция сипаттайтын өндірістік процесте F1 ден басқа барлық факторлар тұрақты дейік. Бұл өндірісте F1 пайдалану бірте-бірте еседі және бұл өзгермелі фактор F1 мен өндірілетін өнімнің өзара тәуелділігін анықтау керек. Осы өнімді өндіру үшін барлық факторлар қажет болғандықтан, F, ноль шамасында болғанда, өндірілген өнімде нольге тең болады, F, фактордын. бірте-бірте кезекті болшекгерш өндірісте пайдаланумен бірге. өнім өндірісі де нольден бастап бірте-бірте өсе береді. Осы өнімнің өсу процесінің үш сипаттамасы бізден назар аударуды тіленді: жалпы өнім, орташа өнім және шекті өнім.
Дереккөздер
Санат:Экономика Санат:Өндіріс
Ақжар (Целиноград ауданы)
Ақжар (2023 жылға дейін — Приречное) — Ақмола облысы Целиноград ауданындағы ауыл, Ақжар ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Ақмол ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 85 км қашықтықта, Сілеті өзенінің жағалауында орналасқан.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 1056 адам (523 ер адам және 533 әйел адам) болса, 2009 жылы 1202 адамды (603 ер адам және 599 әйел адам) құрады.
Сауз
Сауз — Башқұртстанның Краснокам ауданындағы ауыл, Саузбашев ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 172 адамды құрады. Пошта индексі — 452940, ОКАТО коды — 80237850003.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Долно-Дряново (Благоевград облысы)
Долно-Дряново (Долно Дряново) — Болгариядағы ауыл. Благоевград облысына қарасты Гырмен қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1250 адамды құрайды.
Пошта индексі — 2944. Телефон коды — 07531. ЕКАТТЕ коды — 22616.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Благоевград облысының елді мекендері
Мурты
Мурты — Ресейдегі өзен. Кемеров облысы, Хакасия Республикасы, Алтай Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Уса өзенінің сол жағалауынан 93 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 6,300 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Томь бастауынан Кондома өзенін қоспағанда, Новокузнецк қаласына дейін. Өзен саласы — Томь, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кемеров облысы өзендері Санат:Хакасия өзендері Санат:Алтай Республикасы өзендері Санат:Жоғарғы Обь су алабы өңірі өзендері
Қайыржан Айтбаев
Қайыржан Айтбаев (1932, Ресей). Теңге мен Амангелді кенорындарын тұңғыш ашқан.
Қазақ Мемлекеттік университетін бітірген (1959). 1959-1964 жылдары - Прорва, Боранкөл, Қараарна, Ақтөбе мұнай барлауларында коллектор, геолог, аға геолог. 1964-1966 жылдары - Маңғышлақ ұңғымаларды сынамалау мен сынақтан өткізу кеңсесінің бас геологы. 1966-1977 жылдары - Оңтүстік Қазақстан геологиялық басқармасы мұнай мен газ бөлімінің бастығы. 1977-1992 жылдары - Қазақ КСР геология Министрлігі кешенді тәжірибелік-әдістемелік экспедициясында партия бастығы. 1992-1998 жылдары - геология Министрлігі жер қойнауын қорғау бөлімінің бастығы. 1998 жылдан - «Айдан» жекеменшік фирмасының кеңесшісі.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан мұнайшылары
NGC 6474
NGC 6474 — Айдаһар шоқжұлдызында орналасқан Sbc типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1886 жылы 22 шілдеде Льюис Свифт астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 6474 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 60850, UGC 10989, MCG 10-25-92, ZWG 300.68, IRAS17462+5718.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Айдаһар (шоқжұлдыз)
Крумнусбаум
Крумнусбаум (Krummnußbaum) — Аустриядағы коммуна. Төменгі Аустрия федералды жеріне қарасты Мельк округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1435 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 10.07 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — ME, ресми идентификациялық коды — 3 15 17.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Аустрия елді мекендері
Ев-Юган-Егарт
Ев-Юган-Егарт — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненец АҚ, Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ев-Юган өзенінің оң жағалауынан 4 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Солтүстік Сосьва өзенінің құйылысынан Салехард қаласына дейін. Өзен саласы — Солтүстік Сосьваға қосылу құйылысынан төмен Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Смирнов ауылдық округі (Солтүстік Қазақстан облысы)
Әкімшілік құрамы
Құрамына Смирново ауылы кіреді. Орталығы – Смирново ауылы.
Хён
Хён (Höhn) — Германия Федеративтік Республикасының Рейнланд-Пфальц жерінде орналасқан муниципалитет. Вестервальд ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 3112 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 13,69 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 07 1 43 242. Муниципалитеттің басшысы — Норберт Брессер.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Рейнланд-Пфальц елді мекендері
Құрастыруды автоматтандыру
Құрастыруды автоматтандыру (Автомат сборки) — тетіктерді біріктіру процесін және құрастыру бірліктері мен агрегаттарды құрастыру процестерін автоматтандыру.
IC 2393
IC 2393 — Шаян шоқжұлдызында орналасқан E (эллипстік галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 24669, UGC 4589, MCG 5-21-7, ZWG 150.27.
Сыртқы сілтемелер
IC 2393 Санат:Шаян (шоқжұлдыз)
Құрастыруды автоматтандыру
Дереккөздер
Санат:Техника Санат:Машинажасау Санат:Механика
Монморен (Пюи-де-Дом)
Монморен (Montmorin) — Франциядағы коммуна. Овернь аймағына қарасты Пюи-де-Дом департаментінде орналасқан. Клермон-Ферран округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 13,65 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 63239, пошта индексі — 63160.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 571 адамды құрады. Халық тығыздығы — 41,83 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Естре-Бланш
Коммунаның INSEE коды — 62313, пошта индексі — 62145.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 932 адамды құрады. Халық тығыздығы — 175,19 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Па-де-Кале департаментінің коммуналары
Ковиде
Ковиде (Covide) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Брага округінің құрамына кіреді. Терраш-де-Бору муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Минью ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Каваду экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 404 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 19,87 км² шамасында. Халық тығыздығы — 20,3 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Брага округінің елді мекендері
Гарфилд Хэйтс (Огайо)
Гарфилд Хэйтс (Garfield Heights) — Огайо штатының Cuyahoga округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 28849 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 18.9 км² шамасында. FIPS коды — 39-29428.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Огайо қалалары
Чадромка
Чадромка — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы, Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Устья өзенінің сол жағалауынан 60 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 20 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вага өзені. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Шихмамай
Дереккөздер
Қазақстан ұлттық энциклопедия. 9 том. Алматы, 2007.
Сәрсен Аманжолұлы Аманжолов
Сәрсен Аманжолұлы Аманжолов (27 желтоқсан 1903, Абай облысы, Үржар ауданы, Егінсу ауылы – 28 қаңтар 1958, Алматы) – Қазақ филологиясының көрнекті қайраткері, қазақ тіл білімінің негізін салушылардың бірі, белгілі түрколог, филология ғылымдарының докторы (1948), профессор (1948), Қазақ КСР ғылым академиясының корреспондент мүшесі (1954). 1937 жылдан КОКП мүшесі.
Найман тайпасының Қаракерей руынан шыққан.
Орта Азия мемлекеттік унверситеті педагогика факультетінің қазақ тілі мен әдебиеті бөлімін бітірген (1930). Екінші дүниежүзілік соғысқа қатысқан. 1931 жылы ҚазПИ-де оқытушы, 20 жылдай қазақ тілі кафедрасының меңгерушісі болды. 1934–36 ж. Қазақтың ұлт мәдениетін зерттеу институтының директоры, ғыл. хатшысы қызметтерін атқарды. 1937–42 ж. КСРО Ғылым Академиясы Қазақстан бөлімшесінің тіл және әдебиет секторын басқарды, 1946–58 ж. Қазақстан Ғылым Академиясы Тіл және әдебиет институтында бөлім меңгерушісі болды.
Аманжолов жалпы тіл білімі мен қазақ тіл білімінің теория негізін қалыптастыруда А.Байтұрсынов, Қ.Жұбанов бастаған ғыл. жұмысты ілгері жалғастырды. Ол жазған қазақ тілі оқулықтары мен бағдарламалары ана тілін оқытуды ғыл. жолға қоюға елеулі ықпал етті. Аманжолов қазіргі қолданыстағы кириллицаға негізделген қазақ жазуын жасады.Сонымен қатар халық ауыз әдебиеті нұсқаларын жинап, әдеби тіл тарихын зерттеумен айналысты. «Қазақ диалектологиясының негізгі мәселелері» деген доктор диссертациясында қазақтың әдеби тілі мен қазақ тілінің диалектілік негізін, оның қалыптасу тарихын, дамуын жан-жақты зерттеді, диалектілердің түркі тілдермен жақындығын, ру-тайпа халық тілінің байланысын, даму жүйесін анықтады. Оның бұл еңбегі қазақ диалектологиясының тіл білімінің бір саласы болып қалыптасуына негіз болды.
Аманжолов жалпы тіл біліміндегі синтаксис мәселелерін: сөйлемге берілген анықтамаларды, сөйлем мүшелерінің табиғатын, сөйлеудің синтаксистік құрылымын, сөйлеу мен ойлау арасындағы қарым-қатынасты зерттеді. Ол сөз таптарының сөйлем мүшесі болу шарттары, сөйлемнің элементтері мен дәнекерлері, интонация, оқшау сөздер, шақ пен жаққа қатысты синтаксистік категориялар, құрмалас сөйлемнің пайда болу жолдары, үйірлі мүше жайында тың қорытындылар жасады. Құрмалас сөйлемнің «аралас құрмалас» деген түрін енгізді. Аманжолов – қазақ тілі ғылымының теориясын қалыптастырған, оны практикамен байланыстырған алғашқы тілші ғалымдардың бірі. «Қазақстанның 15 жылдығы» құрмет белгісімен (1935), жауынгерлік медальдармен (1945) марапатталған. Аманжолов қазақ диалектологиясының негізін салды. Тілдегі диалектілік ерекшеліктерді жинап-зерттеуді (1937-38) ұйымдастырып, диалектілердін даму сипаты, айырым белгілері, тайпалық тілдермен байланысы, үлттық өдеби тілдің диалектілік негізі сияқты аса күрделі мәселелерге тұжырым жасады. Диалектілерге халық, тіл тарихы түрғысынан қарап, олардың қоғамдық сипатын ашты. Қазақтың халық тілі мен әдеби тілінің өзекті мөселелерін зерттеп, соны пікірлер айтты. Ұлттық жазба әдеби тіл тарихын ХӀХ-ғасырдың 2-жартысынан бастап, Абайдың халық тілін пайдаланудағы шеберлігін, сөз қолданудағы жаңа үлгісін талдап көрсетті. "Вопросы диалектологии и истории казахского языка" (1959) атты монографиясы түркология саласындагы елеулі табыстардың бірі ретінде бағаланды.
Сілтемелер
Санат:Ұлан ауданында туғандар Санат:Қазақстан филологтары Санат:Түркітанушылар Санат:Қазақстан ғалымдары Санат:Профессорлар Санат:Филология ғылымдарының докторлары Санат:Абай атындағы Қазақ Ұлттық педагогикалық университеті оқытушылары Санат:КСРО тілтанушылары
Слингерз
Слингерз — Гайана чемпионатттарында ойнайтын футбол клубы. 2013 жылы құрылған. Базасы Эссекибо-Айлендс-Уэст-Демерара аймағында.
Ұлттық
2015 жылы Гайана кубогында топ жарды.
2013 жылы Гайана кубогын ұтып алды.
Сілтемелер
Санат:Гайана футбол клубтары Санат:2013 жылы құрылған футбол клубтары
Жыланды (Бесқарағай ауданы)
Жыланды — Абай облысы Бесқарағай ауданы, Глухов ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Георгафиялық орны
Аудан орталығы - Бесқарағай ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 39 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 507 адам (252 ер адам және 255 әйел адам) болса, 2009 жылы 450 адамды (229 ер адам және 221 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Бесқарағай ауданы елді мекендері
Аполлон (көбелек)
thumb|right Аполлон –– желкенділер тұқымының көбелегі. Қанат құлашы 70-90 мм. Негізінде Еуропаның таулы аймақтарында Кавказ, Батыс Сібірде таралған. Жазық далалық аймақтарда сирек кездеседі. Маусым-қыркүйекте ұшады. Жұлдыз құрттары қоян қырықабатының жапырақтарымен қоректенеді; бастапқы сатыларында жұлдыз құрттар топтасып тіршілік етеді. Пілләмен қоршалған қуыршақтары топырақта болады. Жұмыртқадан шықпаған жұлдыз құрттар қыстайды. ХТҚО және КСРО Қызыл кітабына енгізілген.
Дереккөздер
Санат:Желкенділер Санат:Қабыршақ қанаттылар
Сосе
Сосе (Ceaucé) — Франциядағы коммуна. Төменгі Нормандия аймағына қарасты Орн департаментінде орналасқан. Алансон округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 41,52 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 61075, пошта индексі — 61330.
Су асты құбыр желісі
Суасты құбыр желісі - өзен, көл, бөген және теңіз айдындарынан өтерде су астына салынатын құбыр желісі. Қиып өтетін су айдындарына байланысты өзендік, теңіздік болып аталады. Аталған желіге судың гидростатикалық қысымы, толқын, ағыс әсер ететін болады. Мұндай құбырлар 500 м, кейде одан да астам тереңдіктерге түсіріледі, құбыр диаметрі 1420 мм, жұмыс қысымы 1-10 Мпа немесе одан да жоғары болады. Коррозия мен механикалық зақымданудан сақтау үшін құбырдың сыртын әдетте оқшаулағыш материалдармен тыстайды. Жебірлілігі жоғары өнімдерді тасымалдағанда желінің жоғары сенімділілігін қамтамасыз ету үшін "құбыр ішіндегі құбыр" типті конструкция пайдаланылады. Мұнда ішкі құбыр тасымалданатын өнімді айдауа арналған, ал құбыраралық кеңістік инерттік газбен немесе сұйықпен толтырылады.
Сосе
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1219 адамды құрады. Халық тығыздығы — 29,36 адам/км².
Су асты құбыр желісі
Дереккөздер
Санат:Мұнай
Сосе
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Орн департаментінің коммуналары
Николай Садвокасович Буктуков
Николай Садвокасович Буктуков (10 маусым 1948 жылы, Шығыс Қазақстан облысы, Күршім ауданы, Ұраңқай ауылында туған) – техника ғылымының докторы, профессор (1992 жылы).
Биографиясы
Қазақ политехникалық институтын (1971 жылы, қазіргі Қазақ ұлттық техника университеті) бітірген. 1972–95 жылдары ҚР Ғылым Академиясы Тау-кен ісі ғылыми-зерттеу институтының аға инженер, кіші, аға ғылыми қызметкері, лаборатория меңгерушісі, бас ғылыми қызметкері, Қазақ ұлттық техника университетінің профессор,  ҚР Ұлттық Ғылым Академиясы  Төралқасының патенттік-лицензиялық және маркетинг бөлімінің бастығы, ҚР Ұлттық Ғылым Академиясы  президентінің орынбасары (1995–96 жылдары). 1994 жылдан Ғылым Академиясы «Қазғылым» АҚ Басқармасының төрағасы қызметтерін атқарады. 60-тан астам ғылыми еңбек пен 2 монографияның авторы.
Шығармалары
1. "Формирование однородности качества угля в потоке", Алматы, 1981;
2. “Технология открытой разработкой глубоких горизонтов“, Алматы, 1992;
Сілтемелер
2. «АЛЬТЕРНАТИВНАЯ ЭНЕРГЕТИКА В КАЗАХСТАНЕ»
3. "Наука без имиджа или ноу-хау без производства"
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Павел Косенко
right|thumb Павел Косенко - 1930 жылы 24 желтоқсанда Омбы қаласында туған. 1953 жылы Омбы педагогикалық институтын, 1961 жылы М.Горький атындағы әдебиет институтын сырттай оқып бітірген. Он бес жыл бойына Сібір мен Қазақстан газеттерінде, «Простор» журналында қызмет істеді.
1948 жылдан бастап газеттер мен журналдарда көптеген мақалалары мен рецензиялары жариялайды. Достоевский мен Шоқан достығы туралы, жалпы қазақ жазушыларының шығармашылығы жайлы сын мақалалары жиі жарияланып тұрды. С.Қирабаевтың «Сәкен Сейфуллин» (1966) монографиясын, М.Мағауиннің «Қобыз сарынын», С.Шәкібаевтың «Үлкен Түркістанның күйреуік» (1972), С.Шәріповтің «Бекболатын» орыс тілше аударған.
Испат (футбол клубы)
Испат футбол клубы — 1999 жылы Қазақстан бірінші лигасында ойнаған қарағандылық футбол клубы. Бірінші кезеңде "А" тобында күш сынасты да, үш кездесуден 4 ұпай жинап, үшінші орында қалды. Бұл көрсеткіш финалдық кезеңге шығуға аздық қылды.
Бұдан соң клуб ешқандай турнирге қатыспады.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан футбол клубтары
Ареаду
Ареаду (Areado) — Бразилиядағы муниципалитет, Минас-Жерайс штатында орналасқан. Оңтүстік және оңтүстік-батыс Минас-Жерайс мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Алфенас экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 13 271 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 280,754 км² шамасында. Халық тығыздығы — 47,3 адам/км².
Тарихы
Қала 1925 жылы құрылған.
Санат:Минас-Жерайс елді мекендері
Беғазы-Дәндібай мәдениеті
Беғазы-Дәндібай мәдениеті - қола дәуірінің соңғы кезеңінде (б.з.б. 9-8 ғ.) Орталық Қазақстанды қоныстанған тайпалар мәдениеті, өнер түрлері.
Атауы
Көне заманның жойқын белгілері, әсіресе Беғазы тауының бір тармағында (Беғазыбұлақ, Беғазы өзені) сақталғандықтан «Беғазы» деген атау  қойылған. Дәндібай да жер атауы. Осы екі атау біріктіріліп, сол жердегі ежелгі өркениет қонысын «Беғазы - Дәндібай мәдениеті» деп атайды.
Зерттелу тарихы
Бұл тарихи мекенді зерттеп, оның ежелгі тарихымыз үшін маңызын айқындаған ғалым - әйгілі академик, тарихшы, этнограф Әлкей Марғұлан болды. Осы ғалым бастаған арнаулы археологиялық топ Бегазы - Дәндібай мекенін 1947-1949 және 1952 жылдары жан-жақты зерттеді. Осы зерттеулер негізінде Қазақстан тарихы ғана үшін емес, көне дәуірлердегі жалпы адамзат тарихы үшін маңызды ғылыми қорытындылар жасалды.
Географиясы
Ерте дәуірдегі Қазақстанның тарихынан сыр қозғайтын «Беғазы - Дәндібай мәдениеті» Қарағанды облысындағы аудан орталығы Ақтоғай кентінен 40 шақырымдай жерде орналасқан. Беғазы - Дәндібай мәдениетін өркендеткен тайпалар батысында Ұлытау, шығысында Абыралы, Шыңғыс таулары, оңтүстігінде Жетіқоңырдан Ертіс бойына дейінгі Нұра, Сарысу, Қаракеңгір өзендері бойлары мен Қызылтау, Бұғылы, Қызыларай, Қарқаралы, Баянауыл таулары аралығындағы кең жазықтарды қоныс еткен.
Жалпы сипаты
Қола дәуірінде және одан бұрынғы андрон мәдениетіне тән үлгілер сақталумен қатар, жаңа жерлеу ғимараттары, тұрғын үйлер пайда болып, жерлеу салты, өзіндік шаруашылық түрлері қалыптасады. Жаңа мәдениет қауымның жоғарғы лауазымды билеушілеріне арнап салынған қақпақ тастардан тұрғызылған зәулім кесенелерімен, мәйітті бір қырынан, аяқ-қолын бауырына жинап, сонымен қатар шалқалатып жерлеу, олардың жандарына қару-жарақ, әшекей бұйымдар қою ғұрыптарымен ерекшеленеді. Қыш көзелердің пішіні, жасалу, өрнектелу өзгешелігімен де айрықшаланады. Беғазы - Дәндібай мәдениетінің кесенелері күрделі сәулет өнері ескерткіштеріне жатады (Ақсу-Аюлы, Бұғылы, Беғазы, Дәндібай, Ортау, т.б.). Олар көбіне дөңгелек, төртбұрышты болып келеді. Ғимараттардың үсті қақпақ тастармен немесе жуан бөренелермен сатылы (пирамидалы) әдіспен жабылып, мәйіт ортадағы үлкен тас жәшіктерге жерленген. Қоныстар мен тұрақтардан табылған көзе ыдыстардың таяқшамен батыңқы сызылып салынған сыртқы өрнектері қарапайым, қиғаш, көлбей салынған шырша, тырнақ, шекілдеуік, жарты ай бейнелі, мойны мен ернеуіне белдемшелер жапсырылған. Ал қабірлердің ішіне қойылған ыдыстардың пішімдері мен өрнектері мүлде өзгеше. Олар қыл мойын құмыра пішімді, шығыңқы бүйірлі кесе, тостаған тәрізді, сырты сүйек қалыпшалармен әсем етіп өрнектелген. Осы кезеңде бұл өңірде ірі елді мекендер (Кент, Бұғылы, Шортанды-бұлақ,Қарқаралы, Aқкезең, Ұлытау, т.б.) пайда болған. Тұрғын үй құрылыстары әр түрлі. Қабырғасы, іргесі таспен өрілген 4 - 6 бөлмелі үйлермен қатар, бір-екі бөлмелі жер кепе және киіз үй пішіндес құрастырмалы жеңіл үйлер де көп болған. Олардың орта тұсында немесе шетінде биіктеу етіп тастан салынған төртбұрышты ғибадат ету орындары бар. Әрбір үлкен қоныстардың айналасында 3 — 5 шағын мекендер болған. Бұл жерлерді қоныстанған тайпалардың басым көпшілігі мыс балқыту, көзе жасау, егін егумен, мал ш-мен айналысқан. Беғазы - Дәндібай мәдениеті жасаушы тайпалар да андрондықтар сияқты негізінен табиғат күштеріне (күн, от, су, т.б.) табынған. Сонымен қатар басты күнкөріс көзі есептелген жылқы, қой, түйе сияқты жануарлар мен қасқыр, аю, т.б. жыртқыш аңдарды құрметтеп, оларға табыну ғұрыптары пайда болған. Олардың тастан қашалған бейнесін зират, қоныс маңына (Қойшоқы, Ақсу-Аюлы, Қызыларай, т.б.) тұрғызып қойған. Беғазы - Дәндібай мәдениеті тұрғындары — өздерінің әлеуметтік дамуында беделді рубасылары басқарған, қалыптасқан діни наным-сенімі, саяси әкімшілік орталығы бар, өзіндік өндірісі мен өндіргіш күштері дамыған, алғаш мемлекеттік бірлестік құру дәрежесіне жеткен тайпалар. Олар Оңтүстік Оралдағы (Замарев мәдениеті), Алтай мен Eнисейдегі (Қарасуық мәдениеті) өздеріне туыс тайпалармен саяси-экономикалық тығыз байланыста дамыды.
Беғазы-Дандыбай мәдениетінің ерекшілігі - ескі қола мәдениетінің түрлері өзгеріп, соның негізінде оған ұқсамайтын жаңа мәдениет түрлері қалыптасқан. Көзе сауыттар, құрылыс істерінің түрлері, қауымның әдет-ғұрпымен салт-санасы, рухани тіршілігінің жаңа арнаға ауысқанын айқын дәлелдейді. Беғазы-Дандыбай мәдениетін жарқын сипаттайтын белгілер: Дәндібай (1933), Беғазы (1946) Бұғылы ІІ-ІІІ (1952), Саңғыру І,ІІІ (1955), Қойшоқы (1967) жәдігелері, т.б. ескерткіштер.
Беғазы-Дәндібай мәдениеті ғылымда - Беғазы кешені, Беғазы қорымы, Дәндібай, Бұғылы ӀӀ-ӀӀӀ, Саңғыру I, III, Қойшоқы сынды бірқатар археологиялық орындар деректері мен жәдігерліктерін қамтиды. Бұл біздің ерте заман тарихымыздың бір тарауы болып саналады. Қола, ерте темір дәуірінен сақталған бейіттер тобы. Бұл қорымнан әр түрлі қыш ыдыстар мен қару-жарақтар, әшекей бұйымдар табылған.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан мәдениеті Санат:Тарих
Ауылдық қоныстану
Ауылдық қоныстану - қалалық жерден тыс аумақтардағы тұрақты немесе уақытша тұруға арналған әр түрлі типті ауылдық елді мекендердің жиынтыгы түріндегі халықтың өмір сүруін аумақтық ұйымдастырудың түрі. Ауылдық қоныстану - халық қоныстануының тарихи қалыптасқан екі түрінің (қалалық және ауылдық) бірі. Ауылдық қоныстану қалалык қоныстанудан өзінің шаруашылық салаларында басқадай функция атқаруымен (ауыл шаруашылығы өндірісі, орман шаруашылығы, табиғат қорғау), мекендер мөлшерінің айтарлықтай кішілігі мен, мекен торларының тым жиілігімен, қора-қопсылы 1—2 қабатты үйлердің көп болуымен, бір үйден ғана тұратын мекендердің (фермерлік, хуторлық; ормандық күзеттер және тағы да басқалары), кіші көлемді (100— 200 адамдық) мекендердің көптігімен ай- қындалады.
Дереккөздер
Санат:География және геодезия
Қаратау сетені
Қаратау сетені (Lepidolopha karatavica) – астралылар тұқымдасы, сетен туысына жататын ксерофильді бұташық.
Өсетін орны мен таралуы
Түркістан облысы Қаратау жотасында (орталық және шығыс бөлігі), Келтемашат, Машат, Дәубаба аласа тауларында өседі. Таудың тастақты жартастарында және ең биік жерлерінде жеке немесе басқа түрлерімен араласа, кей жерлерде 5-10 немесе 100-ден аса түп бірігіп, шоғырланып өседі. Ақсу-Жабағылы қорығында (Дәубаба және Машат таулары) қорғауға алынып, Қазақстанның Қызыл кітабына енгізілген.
Дереккөздер
Санат:Күрделігүлділер Санат:Қазақстан флорасы Санат:Қазақстанның Қызыл кітабына енген өсімдіктер
NGC 2038
NGC 2038 — Mensa шоқжұлдызында орналасқан OCL (шашыраңқы жұлдыздар шоғыры) типті шашыраңқы жұлдыздар шоғыры.
Дьепп-су-Дуомон
Дьепп-су-Дуомон (Dieppe-sous-Douaumont) — Франциядағы коммуна. Лотарингия аймағына қарасты Мез департаментінде орналасқан. Верден округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 15,06 км² шамасында.
NGC 2038
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Дьепп-су-Дуомон
Коммунаның INSEE коды — 55153, пошта индексі — 55400.
NGC 2038
Ашылуы
Бұл нысанды 1834 жылы 24 қарашада астроном Джон Гершель ашқан болатын және NGC каталогында 2038 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш нысаны өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: ESO 56-SC158, in LMC.
Дьепп-су-Дуомон
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 177 адамды құрады. Халық тығыздығы — 11,75 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мез департаментінің коммуналары
Дөңмаңдай
Дөңмаңдай (Hypophthalmichthys) – тұқы тұқымдасына жататын балық. Қиыр Шығыстағы Амур өзені алабында таралған. 1950 – 60 жылдары тоғанда өсіру үшін Қазақстанда жерсіндірілген. Қазір екі түрі – кәдімгі дөңмаңдай (Hypophthalmichthys molіtrіx) және шұбар дөңмаңдай (Hypophthalmichthys nobіlіs) бар. Олар Арал, Каспий теңіздерінде, Балқаш көлінде, Ертіс, Тобыл, Есіл, Шу, Сарысу өзендерінде тіршілік етеді. Олардың сыртқы пішіндері ұқсас, денелері екі бүйірінен қысыңқы, құрсағы қырлы, басы үлкен. Маңдайы дөңес келеді, аты осыдан шыққан. Шұбар Дөңмаңдайдың түсі қоңырлау әрі дақтары болады. Дене тұрқы 1,2 м-дей, салмағы 40 кг-нан асады. Жыныстық жағынан 5 – 7 жасында жетіледі. Мамыр – маусым айларында 4 млн-ға жуық уылдырығын түбі құмайт не тасты, ағынды су ішіне шашады. Дөңмаңдайдың шабақтары балдырлармен және ұсақ су жәндіктерімен қоректенеді. Дөңмаңдайдың кәсіптік маңызы бар.
Дереккөздер
Санат:Тұқылар
Медведка жырасы
Медведка жырасы — Ресейдегі өзен. Оренбург облысы, Самара облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Савруша өзенінің оң жағалауынан 25 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 20 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Үлкен Кинель бастауынан сағасына дейін, Кутулук өзенін қоспағанда бастауынан Кутулук су торабына дейін. Өзен саласы — Сала болмайды, өзен алабы — Куйбышев суқоймасының бас жағынан Каспий құйылысына дейінгі Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Стурно
Стурно (Sturno) — Италиядағы коммуна, Кампания әкімшілік аймағына қарасты Авеллино провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 3261 адамды құрайды. Халық тығыздығы 204 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 16 км² шамасында. Пошта индексі — 83055.
Сыртқы сілтемелер
Кампания елді мекендері
Цалапица (Пловдив облысы)
Цалапица (Цалапица) — Болгариядағы ауыл. Пловдив облысына қарасты Родопи қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 3 994 адамды құрайды.
Пошта индексі — 4218. Телефон коды — 03149. ЕКАТТЕ коды — 78029.
Қарағайлы (Қарасай ауданы)
Қарағайлы - Алматы облысы, Қарасай ауданында болған ауыл, бұрынғы өзімен аттас ауылдық әкімшілік округ орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Қаскелең қаласынан оңтүстік-шығысқа қарай 25 км жерде, Іле Алатауының баурайында, Қарағайлы өзені жағалауындағы бетеге, боз, т.б. астық тұқымдас шөптесін өскен қара топырақты қоңыржай ылғалды агроклиматгық белдемде орналаскан.
Халқы
Тұрғыны:
Тарихы
Ауыл 1992 жылдан Қарағайлы деп аталады. 1965-97 жылдары бау-бақшамен айналысатын Чапаев кеңшарының орталығы болды. Оның негізінде 1997 жылдан Қарағайлыда және округ аумағындағы Қарғалы, Рахат және Құрамыс ауылдарында бірнеше серіктестік пен 275 шаруа қожалығы құрылды. Ауылдарда 2 орта мектеп, 4 кітапхана, мәдениет үйі, 2 фельдшер-акушерлік пункт, 2 дәрігерлік амбулатория бар. Тұрғындары басқа елді мекендермен автомобиль жолы арқылы қатынасады.
Дереккөздер
Санат:Қарасай ауданының таратылған елді мекендері
Гримме (Флеминг)
Дереккөздер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Пейреторт
Пейреторт (Peyrestortes) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Шығыс Пиреней департаментінде орналасқан. Перпиньян округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 7,96 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 66138, пошта индексі — 66600.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1339 адамды құрады. Халық тығыздығы — 168,22 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Шығыс Пиреней департаментінің коммуналары
Сапалық талдау
Заттың сапалық құрамын хроматографиялық әдіс көмегімен, тәжірибе кезінде алынған хроматографиялық параметрлер мен құрамдас бөліктердің ұқсас параметрлері бойынша анықтауға болады. Сондай-ақ қоспа ішіндегі құрамдас бөлікті жіктеп алып, басқа физикалық және химиялық әдістер арқылы да жүзеге асыруға болады. Бұл әдістерге тән хроматографиялық сызба суретте көрсетілген. Қоспа хроматограммасын алған кезде оның сапалық құрамын анықтау үшін әрбір шоқтықтың ұсталу уакытын айқындау керек, яғни сынаманы енгізген сәттен оның детекторда көріну сәтіне дейінгі уақыт. thumb|400px|Жалынды фотометрлік өлшегіштің схемасы Бұл уақыт тек берілген нақтылы хроматографиялық жүйені ғана сипаттайды. Нақты мәліметтер жиынтығын бірінен екіншісіне ауыстыруға болмайды. Бұл жай тек ішкі стандарт әдісіне ғана жарамсыз. Стандартты затты сынама құрамына қосып, осы ішкі стандартқа қатынасты болатын усталу уақытын өлшеу әдісі жиі пайдаланылады. Дұрыс пентан және басқа да кейбір қосылыстарды ішкі стандарттық зат ретінде пайдаланады. Сондай-ақ екі хроматограмманы алуға болады: бірі ішкі стандартты затсыз, екіншісі тек таза сынаманыкі енді осы екі хроматограмманы салыстыра отырып, оларды нақгылы анықтайды. Содында тәжірибе кезінде алынған мәліметтерді анықтамалық кестедегілермен салыстырады. Салыстырмалы ұсталу мен баска параметрлер арасында бірқатар жартылай эмпиритикалық тәуелділіктер де кездеседі.
Мысалы, гомологиялық қатардағы көміртегі атомдарының санына байланысты салыстырмалы ұсталу уақытынын логарифмдік тәуелділігі, (немесе оның қайнау температурасына не баска да параметрлеріне тәуелділігі). Көміртек атомдарының саны - салыстырмалы ұсталу уақыты логарифмі координат түзулердің еңістігі көрсеткендей, алифаттық тізбек бір СН2 гомологиялық топқа артқанда салыстырмалы ұсталу уақыты шамамен екі еседей көбейеді екен. Ал хроматофафиялық бағанада түрлі сорбенттер болған жағдайда сынаманы талдау оңай да жеңіл жүреді. Алынған бірдей ұқсас нәтижелер талдау сенімділігін арттырады. Кепсатылы схема жемісті қолданылуда оларда қоспаны бірінші бағанада беліп алған соң, одан алынған бөліктерді екінші сатыдағы бағанага беріп, затты дәл де айқын жіктеп, анықтайды. Таза сұйықты хроматофафияда (ГСХ) Ковичтің ұсталу көрсеткіші (I) жиі қолданылады. Бұл көрсеткіштердің жүйесі тұрақты шәкіл іспеттес. Тұтылу көрсеткішін, тұтылу көлемі және тұтылу уақыты арқылы көрсетіп, өрнектеуге болады:Сурет:Формула1.JPG
мұндағы tx', tz', tz+1' - талданатын X қосылысының салыстырмалы ұсталу уақыты, z және z + 1 - осы қосылыстарға сәйкес болатын дұрыс тізбектегі көміртек атомдарының саны. І-ді анықтағанда екі гомолог стандарт болады. Температуралы профаммалау кезінде 1-ді ұсталу температурасы ТR бойынша түзу сызықты есептейді:Сурет:Формула2.JPG
Дереккөздер
Санат:Өлшеу техникасы Санат:Аналитикалық химия Санат:Химия Санат:Ғылым
Алецьо
Алецьо (Alezio) — Италиядағы қала, Апулия әкімшілік аймағына қарасты Лечче провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 5212 адамды құрайды (2004). Халық тығыздығы 315 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 16 км² шамасында. Пошта индексі — 73011.
Елді мекеннің қамқоршысы — Madonna della Lizza. Жыл сайынғы мерекесі — 15 тамыз.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Апулия елді мекендері
Ұзынсу (ауыл)
Ұзынсу (2006 жылға дейін – Суворово) — Павлодар облысы Ертіс ауданы, Ағашорын ауылдық округі құрамындағы ауыл, 2019 жылға дейін "Ұзынсу ауылдық округі" орталығы болған.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Ертіс ауылынан батысқа қарай 49 км-дей жерде.
Дереккөздер
Санат:Ертіс ауданы елді мекендері
Федор Владимирович Поярков
Поярков Федор Владимирович (1851 — 1910) — этнограф және антрополог, Мәскеу университетін бітірген. 1879 ж. Жетісуға әскери қызметке жіберілді. Көп кешікпей одан босап, дәрігерлік қызметке ауысты. Өмірінің көбін Верный (Алматы) қаласында өткізді. “Восточное обозрение”, “Степной край” газеттеріне ғылыми-зерттеу және танымдық мақалалар жариялап тұрды. Көп жылдар бойы дүнгендер арасында антропологиялық зерттеулер жүргізді. 1883 ж. оның қазақ, ұйғыр, дүнгендердің этнографиясы мен антропологиясы жайлы тұңғыш кітабы жарық көрді. 1885 ж. Жетісуда алғаш христиан бейіті мен жазулары бар тастарды тапты, 1894 ж. В.В. Бартольдтың ғылыми экспедициясына көмектесті. Қазақтың ауыз әдебиетінен материалдар жинады. Шығармалары: Краткие этнографические заметки о туземцах бывшего Кульджинского района, Омбы, 1883 (соавт.); Киргизские легенды, сказки и верования // Памятная книжка и адрес-календарь Семиреченской области на 1900 год, Верный, 1899; Последний эпизод дунганского восстания, Верный, 1901.
Дереккөздер
Санат:Этнография
Су асты ұңғыма ернеуінің жабдығы
Суасты ұңғыма ернеуінің жабдығы - ернеуі су астында орналасқан мұнай, газ ұңғымаларын пайдаланғанда шегендеу тізбектері мен құрылғыларды нығыздайтын және оны ілетін жабдықтар кешені. Ілу-байлау жабдығынан (ілу және құбыраралық кеңістікті нығыздау), шегендеу тізбектерінен және суасты бұрқақтық арматураны және су белу бағанасымен біріктіретін құрылғыдан тұрады. Суасты бұрқақтық арматурасы ұңғыма ернеуін нығыздайтын, оның жұмыс режимін реттейтін және мұнай-газ өнімдерін суасты құбыр желісіне жіберетін құрылгылардың блогы болып табылады.
Дереккөздер
Санат:Мұнай
Жаңа Янзигит
Жаңа Янзигит — Башқұртстанның Краснокам ауданындағы ауыл, Жаңа янзигит ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 326 адамды құрады. Пошта индексі — 452942, ОКАТО коды — 80237870001.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Орнелла Мути
Орнелла Мути (Ornella Muti, шын аты Франческа Романа Ривелли, Francesca Romana Rivelli; 9-наурыз, 1955, Рим) – итальяндық киноактриса.
Өмірбаяны
1955 жылы 9 наурызда Римде дүниеге келген. Әкесі неаполитандық, анасы Эстониядан келген балтық неміс әйелі.
Еңбек жолы
Кинода 15 жасынан бері ойнап жүр. Негізі ол итальяндық фильмдерде түсетін бірақ, 1980 жылы британдық «Флэш Гордон» атты фильмінің түсіріліміне қатысты. 984 жылы Фолькер Шлендорф деген неміс кинорежиссерінің «Свананың махаббаты фильміне» Ален Делонмен бірге қатысты. Сондай-ақ, Мути Марко Феррери, Дино Ризи сияқты итальяндық режиссерлермен жұмыс істеді. Орнелла Мути Канн кинофестивалінің тұрақты және құрметті қонағы. Орыс көрермендерінің арасында Орнелла Мути 1980 жылы түсірілген «Асауды басу» атты фильмімен танымал атанды.
Орнелла Мути үш рет тұрмысқа шыққан.
Фюзинит тобы
Фюзинит тобы (фюзен ингредиенті бойынша) — қазба көмірдің құрамына семифюзинит, фюзинит, микринит және склеротинит кіретін микроқұрам бөліктер тобы.
Дереккөздер
Санат:Геология
Самора (провинция)
Демография
Халқы — 198 мың (2005 ж. мәліметтер).
Сілтемелер
Санат:Самора
Кенже Құрмашев
Кенже Құрмашев (1898, Орда ауданы — өлген жылы белгісіз) — Социалистік Еңбек Ері (1948). 1933-1960 жылдары Карл Маркс атындағы ұжымшарда жылқышы. 1947 жылы өз бағымындағы табынды шығынсыз қыстатып, құлын алуда жоғарғы көрсеткіштерге жеткені үшін ең мәртебелі атаққа ие болды.
Назас
Назас — Ресейдегі өзен. Кемеров облысы, Хакасия Республикасы, Алтай Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Уса өзенінің сол жағалауынан 11 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 40 км-ді құрайды.
Колоньо-Монцезе
Колоньо-Монцезе (Cologno Monzese) — Италиядағы коммуна, Ломбардия әкімшілік аймағына қарасты Милан провинциясында орналасқан.
Назас
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Томь бастауынан Кондома өзенін қоспағанда, Новокузнецк қаласына дейін. Өзен саласы — Томь, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Колоньо-Монцезе
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 48 365 адамды құрайды (2004). Халық тығыздығы #Н/Д адам/км². Алып жатқан жер аумағы 8,46 км² шамасында. Пошта индексі — 20093.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ломбардия елді мекендері
Назас
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кемеров облысы өзендері Санат:Хакасия өзендері Санат:Алтай өлкесі өзендері
Тұрғызба (Жем ауылдық округі)
Тұрғызба — Атырау облысы Жылыой ауданындағы ауыл, Жем ауылдық округінің орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы – Құлсары қаласынан солтүстік-батысқа қарай 12 км жерде, Жем өзенінің сол жағасында орналасқан.