cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Корғау (құқықтарды)
Рұқсат етілген тәсілмен айыпталушы немесе күдіктінің арыз бен кепілдеме, заңды құқықтарын қолдану және т.б. пайдалану арқылы, сондай-ақ іс жүргізудің кез келген деңгейінде қорғаушының қатысуы мен болуын талап ететін, айыптаудан қорғану құқы.
Дереккөздер
Санат:Құқық Санат:Заң
Жереми Морель
Жереми Морель (Jérémy Morel; 2 сәуір 1984, Лорьян, Франция) — мадагаскарлық футболшы, Мадагаскар Ұлттық футбол құрамасы мен "Лорьян" клубының қорғаушысы.
Карьерасы
Карьерасында "Лорьян", "Марсель", "Лион" клубтарында ойнап, 2019 жылы "Реннге" ауысты.
2018 жылы 18 қарашада Африка Ұлттары кубогының іріктеу турниріндегі Суданға қарсы ойында тұңғыш рет ұлттық құрама сапында алаңға шықты.
Сілтемелер
Санат:Мадагаскар футболшылары Санат:Мадагаскар Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Лорьян ФК ойыншылары Санат:Олимпик Марсель ФК ойыншылары Санат:Олимпик Лион ФК ойыншылары Санат:Ренн ФК ойыншылары
IC 186-1
IC 186-1 — Кит шоқжұлдызында орналасқан S0? (спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 7599, IC 186A, MCG 0-6-20, ZWG 387.23.
Сыртқы сілтемелер
IC 186,01 Санат:Кит (шоқжұлдыз)
Дифирамб
Дифирамб (διθύραμβος) — Ежелгі Грекияда (б.з.б. 7 ғасыр) Дионис құдайының құрметіне арнал хормен айтылған гимн (мадақ). Б.з.б. 6-5 ғасырлардан бастап салтанатты түрде орындалатын өз алдына жеке жанр ретінде қалыптаса. Бертін келе дифирамб өзінің бастапқы ырғақтық әлшемдерін жоғалтып, еркін музыкалық қомпозицияға айналды. Дифирамбтың ауыспалы мағынасы шектен асыра, көпірте мақтау дегенді білдіреді.
Б.з.д. VII ғасырда ақын Арион дифирамбларға, әсіресе әуендік жағынан көркемдік қуат бере түскен. Кейде халықтық дифирамб грек трагедиясының қалыптасуына да негіз болды. Б.з. V ғасырда ақын Вакхилида шығармашылығында дифирамб драмаға жақындаса, кейде диалог үлгісінде көрініс тапқан.
Жаңа еуропалық әдебиетте дифирамб үлгісін жандандыру талпынысы Қайта Өрлеу дәуірімен сәйкес. Дегенмен бұл жанрдың XVIII ғ. көрінісінің өзінде де түпнұсқа үлгілерден еш айырмашылық байқалмайды. Италияда дифирамб Барокко дәуірінде Франческо Редидің «Бахус в Тоскане», Джироламо Баруффальдидің «Триумф Бахуса»; Германияда XVIII ғ. Вилламов, Мюллер, И.Г.Гердер, Ф.Шиллер дифирамбылары арқылы танылды. ХІХ ғ. 80 ж. антикалық дифирамб үлгілерімен Ф.Ницшенің «Дифирамбы Дионису» атты сатиралық туындылары жарық көрді.
Дереккөздер
Санат:Әдебиет жанрлары
Афин аграрлық университеті
Афин агрардіқ университеті(греч. Γεωπονικό Πανεπιστήμιο Αθηνών ) — Вотаникос қаласының ауданында орналасқан  аграрлық білім беру университеті..
Университет 1888 жылы құрылды және осы университет жеті факультеттен тұрады.
Сілтемелер
Санат:Алфавит бойынша университеттер
Бақылау-өткізу сынауы
Бақылау–өткізу сынауы (Контрольно-сдаточные испытания) — программалық бұйымды жобалау мен дайындауды аяқтау кезеңіндегі жұмыстар кешені. Бұйым сапасының мемлекеттік стандарттар талабына, техникалық шарттар мен нормативтерге сәйкестігін тексеру тұрғысында атқарылады.
Дереккөздер
Санат:Бағдарламалау
Эжгейра
Эжгейра (Esgueira) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Авейру округінің құрамына кіреді. Авейру муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Авейру ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Байшу-Воуга экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 12262 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 17,72 км² шамасында. Халық тығыздығы — 692,0 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Литорал провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Авейру округінің елді мекендері
Жануыш
Жануыш (Оселок)
Дереккөздер
Санат:Техника Санат:Машинажасау
Б. з. д. 352 жыл
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 352 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Қашырлы
Қашырлы – Желдіадыр тауларының солтүстік шығысындағы шоғырлар.
Географиялық орны
Қарағанды облысы Нұра ауданы Жанбөбек ауылының оңтүстік-батысында 9 км жерде орналасқан.
Геологиялық құрылымы
Силур кезеңінің жыныстарынан түзілген.
Өсімдігі
Бозғылт қоңыр топырағында жусан, бетеге, селеу, ажырық және тағыда басқа өсімдіктер өседі.
Дереккөздер
Санат:Нұра ауданы таулары
Білім арнасы (журнал)
"Білім арнасы"— әдеби, саяси-әлеуметтік журнал. 1946 — 47 ж. Құлжа қаласында (Қытай) ай сайын қазақ тілінде шығып тұрған. “Білім арнасы” Шыңжаңдағы қазақтардың саяси-әлеуметтік өмірінің келелі мәселелерін қозғап, ұлттық мәдениет пен әдебиетті өркендету, білім беру ісіне көп көңіл бөлді. 1948 ж. “Одақ” журналының шығуына байланысты жабылды.
Дереккөздер
Санат:Қоғам
Вальдстат
250px|thumb|Картада орналасуы Вальдстат (Waldstatt) — Швейцарияның Аппенцелль-Ауссерроден кантонында орналасқан коммуна.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1737 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 6.74 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 3007, пошта индексі — 9104.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Аппенцелль-Ауссерроден елді мекендері
Сен-Илер-де-ла-Ноай
Сен-Илер-де-ла-Ноай (Saint-Hilaire-de-la-Noaille) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Жиронда департаментінде орналасқан. Лангон округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 11,45 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 33418, пошта индексі — 33190.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 379 адамды құрады. Халық тығыздығы — 33,1 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жиронда департаментінің коммуналары
Қонақжайлылық
Қонақжайлылық - адамның келген қонаққа деген ілтипат пен әзетпен қарауы. Әр ұлтта өз мәдениетіне сай әр түрлі әдет ғұрыппен сипатталады. Қазақтардың қанына ана сүтімен даритын қазақ ұлтына ғана тән асыл қасиет. Сондықтан да қонақты сыйлау, құрметтеу, қонаққа деген ілтипат көрсету бала кезден қалыптасады. Шақырылған қонақты әйел адамның жылы жүзбен бетіне күле қарсы алуы, хал ақуалын сұрап төрге отыргызып, дайындаған ас тағамдарын беріп, ренжітпей қайтаруы қонақты сыйлау мен оған көрсетілетін құрмет болып саналады. Егер шақырылған қонақтардың ішінде келе алмағаны болса, әйелі сарқыт салып беріп, оған өз тарапынан сәлем айтады. Жоғарыда аталған құрмет тек қана шақырылған қонаққа көрсетілетін сый-сыяпат емес, ол кез келген уақытта келген қонаққа корсетіледі. Егер келген қонақ асығыс болса, онда әйелі ауыз тию жосынын жасайды. Қонақты күту, сыйлау көбінесе әйел адамға қатысты болады. Сондықтан қазақ әйелдері қонақты сыйлау, күту мәселесін терең меңгерген және оны бала тәрбиесінде катаң ұстанады, егер үйде ата-анасы болмаған жағдайда баласы келген қонақты үйге кіргізіп, қонаққа шай береді. Қазақтар арасында келген қонақты үйге кіргізбей сырттан қайтару ұят болып есептелініп, ата-анасына сын болған. «Ұяда не көрсең, ұшқанда соны ілесің» деген халық даналығында отбасында алған тәрбиенің кез келген уақытта көрініс табатындығын меңзейді. Сондай- ақ, әйел адам қонақ келген кезде бала тәрбиесіне көп көңіл бөледі, қонақ отырғанда баласына ұрыспайды немесе дауысын көтеріп сойлемейді. «Қонағын сүймеген, баласын ұрады, не үйін сыпырады» деген мақал осыған қатысты айтылған.
Ертеде әйелдер ат тергеу мәселесіне өте абай болған, егер қайын ата, қайын аға, қайын ене, қайынапасымен аттас, көрші-қолаң, әріптес, таныс адамдары болса, олардың атын атамай аттеріс көрші, аттеріс бала, аттеріс аға, аттеріс апа деген атауларды жиі пайдаланады. Осыған қатысты қазақтар арасында аттеріс ұғымы кең қолданысқа ие.
Қонақасы
Қазақ үйіне келген қонақты құрметпен қарсы алып, мал сойып, табақ тартады. Бұл – қонақасы. Ол – жомарттықтың, елдіктің үлкен белгісі. Үйіне қонақ түскенін мәртебе, бақытқа балаған қазақтар семіз қойын, басқа да малдарының қадірлі мүшелерін, тәтті тағамдарын «қонаққа» деп әдейі сақтап қоятын-ды. Яғни, қонақасы – қонаққа арналған дәм, мәзір. Дәстүрлі қазақ қоғамында үйге тосын келген құдайы қонаққа, қалап шақырылған арнайы қонаққа жас мөлшеріне, туыстық жақындығына, абырой-мәртебесіне қарай сойылған мүшелерінен сыбағалы табақ тартады.
Қонақ кәде
Қонақпен бірге дастарқан басында отырған адамдар көңілді дем алсын деген ниетпен үй иесінің қонағына «қонақ кәде» айтыңыз деп өтініш жасайтыны бар. Бұл қонақтың өнерін сынайтын, ортаға салуды сұрайтын салт. Қонақ «қонақ кәдеге» өлең айтады немесе күй тартады. Егерде ол әнші, жыршы болса, ауыл адамдары оны 2-3 күн қонақ етіп, өнерін тамашалап көңіл көтереді. Барған жерінде қонақ кәдеге өнерін көрсете алмай, ұятты болып қалмасы үшін қазақтар балаларына жастайынан ән, күй, жырды үйретіп, өнерге баулып өсірген.
Қазан шегелеу
Бірін-бірі жақсы танитын, әзіл-қалжыңы жарасқан, өзара сыйласатын адамдар бас қосып, бірінің үйіне барып: «Осы үйдің қазанын шегелей келдік», - дейді. Үй иесі: «Жақсы болды ғой, қазан шегелейтін шебер таба алмай отыр едік» деп қонақжайлылық танытады, әйелі қазанға ет салады, қонақасы береді. «Қазан шегелеу» қонақ бола келдік деген ұғымды білдіреді. Х Х Х Құрмысы шешен өле-рінде балалары: «Әке, бізге не айтасыз?» - деп сұрапты. Сонда ол: «Мен не айтайын, есім дұрыс кезінде айтқан сөздерімді ұмытпасаңдар, сол жетеді. Әйтсе де бір сөз айтайын: «Есіктен қонақ келсе –тоқтатпа, өлген мені боқтатпа», - депті. Лайым, үйімізге құдайы қонақ келе бергей, олармен бірге отбасымызға ырыс-құт та ене бергей!
Қонақ күтіп алу әдебі
Қонақты үй иесі, қарсы алып, есікті өзі ашып, үйге енгізіп, соңынан өзі кіріп есікті жабады. Бұл – қонақпен еріп келген «құт» бірге кірсін дегені Ал қонақты шығарып саларда, есікті қонақтарға аштырып, соңынан өзі жауып шығатын болған. Осы күнгідей қонақтарға есікті ашып, іштен жауап алу деген болған. Қазақ халқы қонақтарды «арнайы қонақ» (қонақ) «құдайы қонақ» (жолаушылар келе жатып түстеніп не бір күн түнеп шығатын қонақ) «қыдырма қонақ» (алыстан ағайын, туған туыстарын арнайы іздеп келіп, бір немес бірнеше күн олардың сый-құрметін көріп қайтатын қонақ), «қылғыма қонақ» (қай үйден түтін шықса, қай үйге қонақ келсе, соны аңдып жүріп кеп қалатын сүйкімсіз қонақ) деп бөлген. Келген қонақтармен жөн сұрасқаннан кейін үй иесі қонағына ең жақсы тамақтарын беріп, риза етуге тырысады. Ең алдымен қонақтарға сусын, қымыз, шұбат, және т.б. беріледі. Содан кейін шай ішіледі. Шайды дәмділеп құю, қонақтарға орнымен сый-сиапат көрсету сол үйдегі әйелдер мен бойжеткен қызға үлкен сын болған. Шайды дәмділеп құйып бере алмаған бойжеткен қыз тәрбиесіз саналып, әңгімеге ұшыраған. Шай ішілген соң асқа дейін қонақтардың көңілді отыруына, яғни олардың бабын табуға үй иесі бар жағдайын жасайды. Ол үшін үй иесі әңгіме – дүкен құрып, қонақпен бірге отырады. Реті келсе ауылдағы әнші, күйшілерді шақыртып, әңгіме арасында қонақтардың көңілін көтереді. Үй – иесінің балалары да аяғынан тік тұрып қонақтарға қызмет көрсетеді. Қонақ күту – халқымыздың ең жауапты ісі. Қонақ шақырудағы ескерту. Қазақ дәстүрінде, әсіресе, қазіргі кезде қонақты көбінесе үй иесі өзі барып шақыруы немесе арнайы шақыру қағазын жіберуі тиіс. Қонақты бір жұма бұрын шақыру бұл күндері әдетке айналған, өйткені әркімнің алдағы уақытқа жоспарлап қойған әр түрлі жұмыстары болады. Егер қонақ шақырылған жерге бара алмайтын болса, себебін бірден айтқан жөн. «Көрермін, мүмкін барып қалармын» бара алмасам, ренжіме» - деген сөздер шақырушыға жайсыз тиеді. Шама келсе халықтың көнеден келе жатқан дәстүрі бойынша «Шақырған жерден қал ма, шақырмаған жерге бар ма» деген мақал сөзін берік ұстаған жөн. Бұрыннан таныс немесе жақын туыстары болмаса, сыйлы қонақтарды телефонмен шақыру ыңғайсыз.
Дереккөздер
Санат:Мәдениет Санат:Терминология
Понтак
Понтак (Pontacq) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Атлантикалық Пиреней департаментінде орналасқан. По округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 28,85 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 64453, пошта индексі — 64530.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2823 адамды құрады. Халық тығыздығы — 97,85 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Атлантикалық Пиреней департаментінің коммуналары
Скагеррак
Скагерра́к
Скагерра́к (Skagerrak) —Ютландия және Скандинавия түбектерінің аралығындағы бұғаз. Солтүстік теңізді Балтық теңізімен жалғастырады. Ұзындығы 300 км, ені 110–130 км. Фьордты және шхерлі Скандинавия түбегі жағалауына бойлай Норвег науасы жатыр, Ютландияның жазық жағалауы құмды қайраңды келеді. Батысқа (жылдамдығы 2–4 км/сағ) және шығысқа бағытталған ағыстарды байқауға болады. Деңгейі жарты тәулікте бір рет көтеріледі (0,4 м). Балық шаруашылығы қарқынды дамып жатқан аймақ болып табылады. Жағалауында – Осло, Кристиансанн және Ареньдаль (Норвегия) порттары орналасқан.
Дмитрий Николаевич Мандриченко
Дмитрий Николаевич Мандриченко (13 шілде 1997 жыл ) — молдовалық футболшы, Молдова Ұлттық футбол құрамасы мен "Ингулец" клубының шабуылшысы.
Скагеррак
Табиғаты
Бұғаздың тұздылығы 30 пайызға дейін жетеді. Сонымен қатар оның флорасы мен фаунасын 2000-нан астам теңіз ағзалары құрайды.
Дмитрий Николаевич Мандриченко
Дереккөздер
Санат:Молдова футболшылары Санат:Молдова Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Ингулец Петрово ФК ойыншылары Санат:Сабуртало ФК ойыншылары
Ақбұлақ (Сайрам ауданы)
Ақбұлақ (1993 жылға дейін — Самсоновка) — Түркістан облысы Сайрам ауданындағы ауыл, Ақбұлақ ауылдық округі орталығы.
Скагеррак
Саяси және әскери маңыздылығы
Скагеракк Германия үшін бірінші және екінше дүниежүзілік соғыстар кезінде өте маңызды базалардың бірі болатын. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде әлемге таныма ең ауқымды теңіз күресі - Ютланд күресі өтті. Бұғаздың әскери маңыздылығына байланысты, оны басқару үшін Германия Дания мен Норвегияға екінші дүниежүзілік соғыс кезінде шабуыл жасады.
Дереккөздер
Санат:Алфавит бойынша бұғаздар
Ақбұлақ (Сайрам ауданы)
Географиялық орны
Облыс орталығы — Шымкент қаласымен шектеседі, аудан орталығы — Ақсукент ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 8 км-дей жерде, Ақсу өзенінің оң жағасында, әртүрлі астық тұқымдас шөп пен шоқ бұта өскен қоңыр топырақты дала белдемінде орналасқан.
Тарихы
Ертеректе "Төрт Күлтөбе", кей деректер бойынша "Төрткүлтөбе" болып аталған, 1930 – 95 жылдары "Ленинский путь" ұжымшарының құрамында болды. 1990 жылға дейін "Самсоновка" ауылы аталып келді. Бұрынғы кеңшар негізінде ұйымдасқан ауыл шаруашылық өнімдерін өндіретін өндірістік кооператив жұмыс істейді.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 3091 адам (1463 ер адам және 1628 әйел адам) болса, 2009 жылы 4020 адамды (1990 ер адам және 2030 әйел адам) құрады.
Инфрақұрылымы
Орта мектеп, мәдениет үйі, емхана, дәріхана, балабақша бар. Тұрғындары аудан орталығы мен елді мекендерге ауыларалық жолдар арқылы қатынасады.
Дереккөздер
Санат:Сайрам ауданы елді мекендері
Сазондель
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вычегда Сыктывкар қаласынан сағасына дейін. Өзен саласы — Вычегда, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Плесси-Балиссон
Плесси-Балиссон (Plessix-Balisson) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Кот-д'Армор департаментінде орналасқан. Динан округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 0,08 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 22192, пошта индексі — 22650.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 92 адамды құрады. Халық тығыздығы — 1150,0 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кот-д’Армор департаментінің коммуналары
Уэбстер (Массачусетс)
Уэбстер (Webster) — Массачусетс штатының Уорчестер (Worcester) округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 16 767 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 37.7 км² шамасында. FIPS коды — 25-73895.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Массачусетс қалалары
Батыс Македония университеті
Батыс Македония университеті (греч. Πανεπιστήμιο Δυτικής Μακεδονίας ) Батыс Грекиядағы Козань қаласының университеті. Университет 2002 жылы құрылды.
Сілтемелер
Санат:Алфавит бойынша университеттер
Виньеи
Виньеи (Wignehies) — Франциядағы коммуна. Нор-Па-де-Кале аймағына қарасты Нор департаментінде орналасқан. Авен-сюр-Ельп округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 13,86 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 59659, пошта индексі — 59212.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 3138 адамды құрады. Халық тығыздығы — 226,41 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Нор департаментінің коммуналары
IC 4598
IC 4598 — Сарышаян шоқжұлдызында орналасқан Sbc (жинақы спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 57772, ESO 451-18, IRAS16150-3119.
Сыртқы сілтемелер
IC 4598 Санат:Сарышаян (шоқжұлдыз)
Парадокс
thumb|right|300px|Парадокс Парадокс (рara – қарсы, doxа – пікір) – әдеттен тыс, күтпеген, ойда жоқ ғажайып болып көрінетін оғаш пікір; қарапайым, дәстүрлі пікірмен келіспейтін, күтпеген жағдайдағы, үйреншікті емес талқылау; қабылданған көріністерге сәйкес келмейтін өзгеше құбылыс.
Ахиллес және тасбақа
thumb|right|250px|Ахиллес және тасбақа Ежелгі гректерде Элейлік Зенонның парадокстері әйгілі болды. Зенон парадокстері логикалық ақылға негізделіп жасалған. “Ахиллес және тасбақа” деген парадоксы бойынша ұшқыр Ахиллдің тасбақаға жетуі мүмкін емес, себебі олар бір мезетте қозғала бастаса, тасбақаның қозғалған жеріне Ахилл жеткенше тасбақа сол қашықтықтың 1/10-ндей жерге жылжиды. Ал 1/10-ді Ахилл өткенше тасбақа 1/100-дей жерге одан әрі жылжиды, т.т. Сөйтіп Ахилл тасбақаны шексіз қуалай береді.
Дереккөздер
Санат:Логика Санат:Парадокстар
Иссильо
Иссильо (Issiglio) — Италиядағы коммуна, Пьемонт әкімшілік аймағына қарасты Турин провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 402 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 80 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 5 км² шамасында. Пошта индексі — 10080.
Елді мекеннің қамқоршысы — San Pietro in Vincoli.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пьемонт елді мекендері
Алтын шоқы
Алтын шоқы -Ұлытау жотасында (Қарағанды облысы ) Әмір Темір (1336 - 1405) белгі қалдырған тау. Алтын Орда ханы Тоқтамысқа қарсы жорыққа шыққан Әмір Темір Ұлытауға келгенде Алтын шоқының басына үлкен құлпытас орнатуға бұйрық берген. Ол тасқа шеберлер мынадай сөздерді қашап жазған: "Тарихтың жеті жүз тоқсан екінші қой жылы, жаздың ара (шілде) айы. Тұранның сұлтаны Темірбек жүз мың әскерімен Тоқтамыс ханға соғыспаққа жүреді. Бұл жерден өтіп бара жатып, белгі болсын деп осы жазуды қалдырды. Тәңірі нәсіп берсін. Іншалла, тәңірі бұл кісіге рақым қылып, барша адам есіне алып жүрсін". Құлпытасты академик Қ.Сәтбаев 20 ғасырдың 30-жылдары экспедициялық жұмыстар кезінде тапқан. Қазір Санкт-Петербургтегі Эрмитажда сақтаулы. Жазудың түпнұсқасындағы тілі қазіргі қазақ тіліне өте жақын.
Дереккөздер
Санат:Мәдениет Санат:Тарих
Мольберген
Мольберген (Molbergen) — Германия Федеративтік Республикасының Төменгі Саксония жерінде орналасқан муниципалитет. Клоппенбург ауданының құрамына енеді.
Білік
Білік — адамның белгілі бір құбылыс не күрделі мәселе жөнінде ой жүгіртіп, өзінше пайымдай білу қасиеті.
Мольберген
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 6 қалалық ауданға бөлінеді.
Білік
Білік — машина мен механизмдердің айналдыру моментін жеткізуге және онымен бірге айналатын бөлшектердің айналысын сүйемелдеуге арналған машинаның бөлшегі
Білік - өзі айналып тұратын (әдетте ішпекке кигізіліп), сөйтіп айналдырушы иінді күшті тасымалдайтын машина бөлшегі.
Білік- подшипникке кигізіліп өзі айналып тұратын, сөйтіп айналдырушы иінді күшті тасымалдайтын машина бөлшегі.
Тәуелді қуат алу білігі
Тәуелді қуат алу білігі - күштік берілістің тіркесін ажыратқан кезде ағытылатын және беріліс қорабының жетекші білігімен тікелей немесе қуат алу қорабы арқылы қосылатын қуат алу білігі.
Тәуелсіз қуат алу білігі
Тәуелсіз қуат алу білігі -күштік берілістің тіркесін ажыратқан кезде сөндірілмейтін және қозғауыштың білігімен тікелей немесе қуат алу қорабы арқылы қосылатын куат алу білігі.
Толық тіреуішті емес иінді білік
Толық тіреуішті емес иінді білік- кейбір және көршілес түпкі мойындары арасында екі шатунды мойындар орналастырылған иінді білік.
Қуат алу білігі
Қуат алу білігі – қозғауыштың айналдырушы иінді күшінің бір бөлігін қосалқы құрал-жабдықтың немесе агрегатталатын машиналардың жетектеріне таратып беретін білік.
Аралық, арадағы білік
Аралық, арадағы білік- беріліс қорабының жетекші білігінен, жетектегі білігінен айналдырушы иінді күшті беретін білігі.
Өтпелі білік
Өтпелі білік - тікелей агрегат арқылы өтіп (мысалы, орталық белдіктің негізгі (бас) берілісі арқылы), айналдырушы иінді күштің бір білігін басқа агрегатқа таратып беретін (мысалы: артқы белдіктің негізгі (бас) берілісіне) білік.
Босаңдататын жұдырықшаның білігі
Босаңдататын жұдырықшаның білігі – айналдырушы иінді күшті пневматиқалық қамерадан босаңдататын жұдырықшаға тартып беретін тежеуіш механизмнің білігі.
Рулдік доңгелектің білігі
Рулдік доңгелектің білігі- рулдік доңғалақты рулдік механизмнің жетекші білігімен қосатын білік.
Үйлесімді қуат алу білігі
Үйлесімді қуат алу білігі - беріліс қорабының жетектегі білігімен тікелей немесе куат алу қорабы арқылы қосылған қаб.
Иіннің білігі
Иіннің білігі - сыртқы ұшында иін бекітілген рулдік механизмнің жетектегі білігі.
Спидометрдің білігі
Спидометрдің білігі- айналуды бөліп таратқыш қораптың немесе беріліс қорабының жетектегі білігінен спидометрге таратып беретін, корғаныш сырт қабақшадағы иілгіш білік.
Жартылай тәуелсіз қуат алу білігі
Жартылай тәуелсіз қуат алу білігі - көліктік құрал токтап тұрған кезде ғана ағытылатын және қосылатын тәуелсіз қуат алу білігі.
Эксцентрикті білік
Эксцентрикті білік - түрі эксцентрик сиякты жұдырықшапары бар білік.
Дереккөздер
Санат:Механика Санат:Терминология Санат:Металлургия Санат:Тау-кен ісі
Штайнах (Төменгі Бавария)
Штайнах (Төменгі Бавария) (Steinach (Niederbayern)) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Төменгі Бавария әкімшілік округіне бағынады. Штраубинг-Боген ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 2978 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 23,08 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 2 78 190. Муниципалитеттің басшысы — Карл Мюльбауэр.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 5 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
Жаңақоныс көшесі (Астана)
«Көктал» тұрғын алабы. Жаңақоныс көшесі Нұрғиса Тілендиев көшесі (Астана) қысқа көшесінен басталып, Дулат Бабатайұлы көшесінде аяқталады. Байқоңыр көшесін және Нұра, Жұмбақтас, Шымбұлақ, Көктөбе, Береке, Талас, Тайтөбе, Жаркөл қысқа көшелерін қиып өтеді. Ұзындығы - 1469 м.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Астана көшелері
Кыпу шамшырағы
Кыпу шамшырағы (Дагерорт маягы. Kõpu tuletorn) — Эстониядағы Хийумаа аралындағы маяк. Балтық жағалауындағы ең көне және әлемдегі ең ескі маяктардың бірі.
Сипаттама
Кыпу маягы тіректері бар төрт қырлы тас мұнара, жерден биіктігі - 36 м, теңіз деңгейінен биіктігі - 102 м, көріну қашықтығы - 26 теңіз милі.
Маяктың төменгі массивті бөлігі толығымен жергілікті тастан тұрғызылған, сыртынан әктас ерітіндісімен жабылған. Оның төменгі бөлігіндегі қабырғаларының қалыңдығы 3 метрдей. Мұнараның салмағы 12 мың тоннадан асады. Бұрын құрылым қатты болғандықтан жұмысшылар сыртқы баспалдақтармен көтерілген. Қазір, ең кіреберістің бастап XIX ғасырдың басында кесілген, күрт көтерілетін тас баспалдақпен көтеріледі. Оның бойында көтерілуді қауіпсіз етуге көмектесетін тұтқасы бар. Содан кейін баспалдақ бұрандалы пішінді, сирек орналасқан кішкентай терезелерден ішке көше жарығы түседі.
Баспалдақтар бақылау алаңына апарады, ал жоғарғы бөлмелердің бірінде маяктың тарихы мен қазіргі әлемдегі рөлі туралы әңгімелейтін шағын көрме бар. Бақылау алаңынан айналадағы ормандар мен Балтық теңізінің көрінісін тамашалауға болады.
Бүгінде Кыпу маягының жарығын 48 шақырым қашықтықтан көруге болады. Қазір ол өз мақсаты бойынша өте сирек пайдаланылады және мұражай сияқты Эстонияның қорғалатын мәдени ескерткіші ретінде қызмет етеді.
Тарихы
Маяктың құрылысы 1504 жылдың көктемінде басталып, күзде оба індетінің кесірінен тоқтап қалды. 1513-1514 жылдары қайта басталып, 44 жыл үзіліспен жалғасты. Ливон соғысының басында (1558 ж.) құрылыс және әрлеу жұмыстары дерлік аяқталды.
Губернатор 1649 жылы 13 маусымда көпес Эберхард (Эверт) Деллингхаузенмен Кыпуда тиісті жұмыстарды жүргізу және маякты күтіп ұстау туралы келісімге қол қойды. Шын мәнінде, Деллингхаузен Кыпу маягының бірінші бақылаушысы болды. Ол маяктың биіктігін бір жарым есеге дерлік арттырды - 35,63 метрге дейін. Мұнараның тіректері және екі жаңа қабаты болды. Жұмыс 1649 жылы 3 қазанда аяқталды.
1651 жылы Деллингхаузен қайтыс болғаннан кейін маяк жаңа бақылаушысы Тимен Корнелису Турлау болды. 1659 жылы 30 маусымда бүкіл арал граф Аксель Юлий Делагардиеге сатылды. Бес жыл бойы (1659-1664) маякты Кордт Ланг басқарды. 1741 жылы 24 шілдеде Швеция Ресейге соғыс жариялап, маяктың жұмысын тоқтатуға бұйрық берді. Ол екі жылдан кейін, 1743 жылы қайта жалғасты.
1805 жылы маяк мемлекетке өтіп, қайта қалпына келтірілді. Жұмыс 1806 жылы басталып, 1810 жылы жаңа жарықтандыру жабдықтарын орнатумен аяқталды. Маяк жылына 10 ай жұмыс істеді - 1 шілдеден 1 мамырға дейін. 1845 жылы маяк жөндеуден өтіп жарық-оптикалық аппараттың үстіне әйнекпен шам тұрғызылды, ал 1860 жылы 1 мамырда маяк өзінің бірінші ретті айналмалы Френель линзасын алды. Маякқа жеті адамнан тұратын бригада қызмет көрсетті.
1900 жылы Парижде өткен дүниежүзілік көрмеде француздық жарық-оптикалық жүйесі сатып алынып, ол екі жылдан кейін Кыпу маягына орнатылды. 1920 жылы маякқа шведтік AGA компаниясының ацетилен шамы орнатылды, ал 1933 жылы қабырғалар қалпына келтірілді. 1940 жылы маяк электрлендірілді.
Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде маяк қатты зақымданды, бірақ аман қалды. 1941 жылдың күзінде ұзақ уақыт неміс әскерінің қол астында болды. Маяк ол кезде жұмыс күніне бірнеше сағат қана жұмыс істеді.
1946 жылы жарықтандырудың зақымданған жабдықтарын жаңа жарқырағышқа ауыстыру арқылы маяк күрделі жөндеуден өтті. 1963 жылы маяк ЭМВ-3 айналмалы шамын алды, ал 1982 жылы ЭМВ-930М жарықтандыру жүйесі орнатылды, бұл жүйе маякта күні бүгінге дейін жұмыс істейді.
2020 жылдың қаңтар айының соңында маякта жарық жабдықтары жаңартылды. Айналмалы фонарь ішіне жарықтығы 2 100 000 кандела болатын жарық диодты шам қойылды. Бұл Кыпу маягын әлемдегі ең жарқын жарық диодты шамшыраққа айналдырды. Резервтік шам да жарық диодты болды. Шамшырақты соңғы үлкен қалпына келтіру жұмыстары 1988-1990 жылдары жүргізілді.
Дереккөздер
Санат:Эстония шамшырақтары Санат:Балтық теңізі шамшырақтары
Гаметалар тазалығы ережесі
Гаметалар тазалығы ережесі. Бірінші буында алынатын будандардың біркелкі болуы мен екінші буын ұрпақтарында белгілердің ажырау құбылысын түсіндіру үшін, Мендель гамета тазалығы болжамын ұсынды. Оның мәні-организмнің кез келген белгі-қасиетінің дамуын тұқым қуалау факторы, яғни ген анықтайды. Мысалы, раушангүлдің қызыл гүлділері мен ақ гүлділерін алып будандастырғанда, бірінші будандық ұрпақтың барлығы қызыл гүлді болған. Ол бірінші будан ұрпақта қызыл гүлді өсімдіктің доминатты ``А`` гені бар гаметасы мен ақ гүлдінің рецессивті ``а`` гені бар гаметаларының қосылуының нәтижесі болып есептеледі.Сондықтан олардың генотипінде гүлдің қызыл түсін де, ақ түсін де анықтайтын гендер болады.Бірақ қызыл түстің гені доминатты болғандықтан, бірінші ұрпақтың барлығы да қызыл гүлді болады.
Ангар
thumb|250px Ангар (hangar) — ұшу аппараттарын сақтайтын, оларға техникалық қызмет көрсететін және жөндейтін ғимарат. Қоймалық және шеберханалық ангар, сонымен қатар ядролық және жай қарулардың зақымдануынан сақтайтын ангар болады. Ангардың күрделі түрімен қоса, құрастырмалы, бөлшектелмелі металл түрлері және үрлемелі қаңқалы түрлері қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Жиенқұрық
thumb|right|300px|Жиенқұрық. Суретті салған Е.Оспанұлы. Жиенқұрық – жиен нағашы жұртына алғаш барғанда берілетін кәде, сыйлық.
Жоралғы сипаты мен атаулары
Жиенге нағашы жұрты алғаш келгені үшін бәсiре, яғни мал атап, ен салады. Кейін нағашылары жиен ер жеткенде сол малды енші қылып беретін болған. Бұл болмаған жағдайда жиен ес біліп, есейе келе нағашы жұртынан қалаған затын (жүйрiк ат, тазы, қыран бүркіт, берен мылтық) сұрайды, оны нағашылары беруге мiндетті. Бұл салт ел арасында "жиенқұрық" немесе "жиенсыбаға" деп аталған, яғни жиеннiң құрығына iлiккенін нағашылары жиен назары қатты деп бетiн қайтармай, орындайтын болған. Жиенқұрыққа байланысты берілетін кәденің атын "жиеннiң қырық серкешi" деп те атайды. Бұл жиенқұрықтың барлық қазақ өңірлеріне ортақ мөлшері болып табылады.
Кәдені алу барысы
Жиен нағашысынан жиенқұрық салтына сәйкес өзіне тиесілі кәдені үш рет алуға қақылы. Кейбір жағдайда жиен өзіне ұнаған бұйымды немесе малды сұраусыз да алып кете берген. Оны "жиендік жасау" деп атайды. Төртінші рет осындай іс-әрекетке барған жиеннің қылығы "ұрлық" деп есептелінеді. Бірақ, жиеннің осындай жайтқа баруы өте сирек кездесетін құбылыс болды. Өйткені, нағашы-жиеннің арасындағы туыстық қатынас қазақы ортадағы жалпы туыстық жүйенің ең іргелі принциптерінің бірі болды. Қазақтың әдет-ғұрыптары, дәстүрлері туралы деректерді жинақтаған академик С.З. Зимановтың қолжазба қорында осы жайтқа байланысты төмендегідей мәлімет келтіріледі: «Нағашылары жиеннің алып кеткен малын даулап, шағымдана алмайды, әрі ренжуіне жол жоқ. Себебі әдет заңы бойынша жиен нағашысынан бір рет қана қалағанын алып, жиендік етуге ерікті болған».
Әдебиеттер
Санат:Қазақ мәдениеті Санат:Қазақ салт-дәстүрлері
Өргебас
Өргебас — Түркістан облысы Мақтаарал ауданы, Жаңажол ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 1012 адам (518 ер адам және 494 әйел адам) болса, 2009 жылы 1505 адамды (746 ер адам және 759 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Мақтаарал ауданы елді мекендері
Құрғақ Плота
Құрғақ Плота (Құрғақ Плотина) — Ресейдегі өзен. Тула облысы, Липецк облысы, Орлов облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Турдей өзенінің оң жағалауынан 22 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 20 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Дон су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Красивая Меча өзені. Өзен саласы — Хоперге қосылу құйылысына дейінгі Дон тармағының су алаптары, өзен алабы — Дон (су алабының Ресейдегі бөлігі).
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Б. з. д. 353 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 353 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 353 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Әл-Самауәл
Әл-Самауәл
Әл-Самауәл бин Ғадия. Кейбір мәліметтер бойынша әл-Самауәл араб болған деседі. Анасы Ғассандық, араб болуы да мүмкін. Осы себепті біршама ғалымдар әл-Самауәлды араб деп есептейді. Дегенмен әл-Самауәл яһуди. Яһудилер араб жазирасына Палестинадан көшіп келіп Хижаздың солтүстігінде қоныстанған. Араб жазирасына келген яһудилер арабтанып, араб тілінде таза әдеби сөйлесетін болған. Бірақ палестиналық яһудилермен ара-қатынасын үзбей діндерін сақтап қалған. әл-Самауәл тілі арабтанған яһудилерден болған. Әл-Самауәл әл-Әблақ сарайында немесе сарай орналасқан Тима жерінің маңында өмір сүрген. Опа жайында жырлаған шайыр. Ғалымдар опа жайында жырлаудан Имрул Қайсқа жетпеген дейді. Әл-Самауәлдің ұлы әл-Ғарид, ағасы Сағид және немересі Шұғбада шайыр болған. Мұхаммед пайғамбар заманында Мединелік яһудилердің Қурайза тайпасы әл-Самауәлді мақтан тұтқан.
Дереккөздер
Санат:Араб ақындары
Жасөркен (ескерткіш)
Жасөркен, Қарауыл мұнарасы - тарихи-сәулеткерлік ескерткіш. 7 - 9 ғасыр. Жасөркен ауылынан солтүстікке қарай 3 км жерде орын тепкен. 1978 жылы Жамбыл облысы тарихи-өлкелік мұражайының экспедициясы іздеп тауып, зерттеген. Қарауыл мұнарасының құлаған қалдықтары тікбұрышты пішіндегі биіктігі 3 м. төбені (90x75 м) құрайды. Табанының ені 4,5 м, биіктігі 0,5 м айнала шұңқырдың ізі байқалады.
Синонимия
Синонимия (synonymia - аттас, мәндес) — тіл бірліктерінің мағыналары толық немесе жартылай сәйкес келетін семантикалық қатынастардың түрі. Синонимия  тілдің лексикалық фразеологиялық, грамматикалық, сөзжасамдық жүйесіне тән. Синонимия шындық өмірдегі қасиеттерді бейнелейтін, эр түрлі типтегі тілдердің қай-қайсысында болсын болатын құбылыс. Синонимияның табиғаты тіл бірліктерінің семантикалық жақындық дәрежесімен анықталады, ол жайында зерттеушілердің бір тобы Синонимиялық бірліктерінің арасында толық сәйкестік болатынын, енді бір-қатары олардың бірліктерінің арасында сәлде болса айырмашылықтар (мағыналық, стилистикалық) болатынын айтады. Алғашқылары — ой-пікірді парапар денгейде өзгертіп басқаша айту да, кейінгілері — белгіленетін нысанның әр жақты сипатын, мән-мазмүнын ашуда аса құнды болып табылады. Синонимияның қызметіндегі неғұрлым көрнектісі лексикалық синонимдер болып табылады.
Дереккөздер
Санат:Лингвистика Санат:Қазақ тілі Санат:Грамматика
Қоңырбөрік
Қоңырбөрік (шын аты Өтей) – қазақ халқының құрамындағы рулар бірлестігі.
Шежіре бойынша, Ұлы жүздің албан тайпасындағы шыбылдан тарайды. Қоңырбөріктен Қалқаман (Біте, Базар, Майлы, Тама), Бойдақ (Құртқа, Мамай), Жарман (Қарақұл, Сарықұл) аталары өрбіп, іргелі руларға айналған.
19 ғасырда қоңырбөрік рулары, негізінен, Іле өзенінің сол жағалауынан Қытай шекарасына дейінгі аумақты, оңтүстігінде Іле Алатауының биік жоталарын, батыста Верный уезінің жеріне дейінгі аймақтарды, ішінара Оңтүстік Қазақстан өңірін мекендеген. Кейбір аталары Шыңжаң өлкесіндегі Текес, Іле бойын жайлап, мал өсірумен қатар егіншілікті де кәсіп еткен. Ұраны – Райымбек, таңбасы – дөңгелек () болып келеді.
Пайдаланған әдебиетттер
Санат:Шежіре
Артур Крачун
Артур Крачун (румын. Artur Crăciun; 29 маусым 1998 ) — молдовалық футболшы, Молдова Ұлттық футбол құрамасы мен "Гонвед" клубының қорғаушысы.
Дереккөздер
Санат:Молдова футболшылары Санат:Милсами ФК ойыншылары Санат:Гонвед ФК ойыншылары Санат:Зимбру ФК ойыншылары Санат:Шериф ФК ойыншылары Санат:Молдова Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Үлкен Рубиха
Үлкен Рубиха — Ресейдегі өзен. Ненецк АО, Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ақ теңіз орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Су тізілімінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ақ теңіз су алабының өзендеріВоронов мүйісінен (Мезень өзенін қоспағанда) Канин Нос мүйісіне дейін. Өзен саласы болмайды, өзен алабы — Мезень.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ аумағын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Архангельск облысы өзендері Санат:Двина-Печора су алабы өңірі өзендері
Арагуапас
Арагуапас (Araguapaz) — Бразилиядағы муниципалитет, Гояс штатында орналасқан. Гойас мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Риу-Вермелью экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 50,922 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 2 193,692 км² шамасында. Халық тығыздығы — 3,3 адам/км².
Санат:Гояс елді мекендері
Кожойка
Кожойка — Ресейдегі өзен. Удмуртия Республикасы Киров облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ита өзенінің сол жағалауынан 27 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 15 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Чепца өзені бастауынан сағасына дейін. Өзен саласы — Вятка, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Удмуртия өзендері Санат:Киров облысы өзендері
Крайно-Село (Кырджали облысы)
Крайно-Село (Крайно село) — Болгариядағы ауыл. Кырджали облысына қарасты Кырджали қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 149 адамды құрайды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кырджали облысының елді мекендері
Туган-Барановский, Михаил Иванович
Михаи́л Ива́нович Туга́н-Барано́вский (1865 жылдың 8 [20] қаңтарында туылып —1919 жылдың 21 қаңтарында қайтыс болған) — ресейлік және украиндық экономист, тарихшы, «заңды марксизмнің» өкілі; 1917 жылдан кейін — Украин халық республикасының саясатшысы және мемлекеттік қайраткері. =Өмірбаяны=
Литов татарларының ежелгі дворян тұқымынан тараған (толық тегі — Туган-Мирза-Барановский). Анасы –Полтав губерниясының украині.
Екінші Харьков гимназиясын аяқтағаннан кейін, Михаил 1883 жылы Санкт-Петербург университетінің физика-математикалық факультетіне оқуға түседі. 1880-ші жылдардағы студенттер қозғалысының белсенді мүшесі. Оның курстасы Александр Ульянов болды. 1886 жылғы Добролюбов демонстрациясының белсенді қатысушысы болды, осыдан кейін Петербургтен қуылады.
1889 жылдың мамыр айында Харьков университетін бітіріп, физика-математикалық және заң факультеттерінің кандидаттары дипломын алады.
1892 жылдың 22 желтоқсанында Туган-Барановский Мәскеу университетінің саяси-экономика және статистика магистрі деңгейіне жетеді. 1893 жылы 14 қаңтарда Қаржы министрлігінің бұйрығымен ол Сауда және мануфактура департаментіне жұмысқа орналасады. Сол жылдың 18 наурызында басшылық сенаттың бұйрығымен кандидат деңгейі бойынша коллежск хатшысы болып орналасады.
1897 жылдың қарашасында ол толығымен ғылыми және сабақ берушілік қызметке ауысуды шешеді. Сол себепті Қаржы министрлігінен жұмыстан шығады.
Санкт-Петербург университетінде, коммерциялық есептеудің әйелдер училищесінде және жоғары әйелдер курстарында сабақ берген (приват-доценттер арасында 1895-1897 және 1898-1899).
1898 жылы «Орыс фабрикасының өткені мен бүгіні» атты монографиясын жарыққа шығарады. Кейін оны докторлық диссертация негізнде қорғайды, саяси экономика докторы дәрежесіне ие болады. Оның оппоненті Мәскеу университетінің профессоры А. И. Чупров болады.
Сен-Симон туралы: "Бұл керемет ойшыл қазіргі қоғам туралы ғылымның негізін қалаушы болып мойындалуы керек ".
М. И. Туган-Барановскийдің «Очерки из новейшей истории политической экономии» кітабын оқи тұра, Плеханов автордың Маркстың «Капитал» еңбегіндегі зерттеулер диалектикасының мағынасын түсінбейтініне назар аударады. Ол мынадай ескерту жазады: «Туганның диалектика туралы еш түсінігі жоқ».
=Дереккөздер=
•	«Учение о предельной полезности» (1890)
•	П. Ж. Прудон: Его жизнь и общественная деятельность. — СПб.: Тип. Ю. Н. Эрлих, 1891. — 80 с. — (Жизнь замечательных людей. Биографическая библиотека Флорентия Павленкова). — 8 100 экз.
Пластидтік тұқым қуалау
Пластидтік тұқым қуалау. Пластидтердің, соның ішінде хлоропластың жасыл өсімдіктерде фотосинтез процесінің жүруіне тікелей қатысы бар. Пластидтердің өзі арнаулы нәруыздардан және РНҚ мен ДНҚ-дан тұрады. Бір жасушаға шаққанда пластидтердің саны жоғары және төменгі сатыдағы өсімдіктерде, шамамен бірден жүзге дейін болады. Жасушасында жалғыз ғана пластиді бар түрлер диатомды балдырларды кездеседі.Пластидтердің құрамында жоғарыда айтылғандай, РНҚ және ДНҚ болады. Бірақ азотты негіздердің құрамы жағынан пластидтердің ДНҚ-сы хромосомадағы РНҚ-дан айырмашылығы бар. Сонымен жүргізілген зерттеулердің нәтижесі пластидтердің тұқымқуалаушылыққа қатысы бар екенін және генетикалық арпараттың олардың құрамындағы ДНҚ-да сақталмайтындығын көрсетті.
Заморный Яр
Заморный Яр — Ресейдегі өзен. Белгород облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы №1080 Нежеголь өзенінің сол жағалауынан 42 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 15 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Дон су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Дон бастауынан Оскол өзені және Айдар өзендерінің алаптарын қоспағанда РФ мен Украина шекарасына дейін. Өзен саласы — Солтүстік Дон (су алабының Ресейдегі бөлігі), өзен алабы — Дон (су алабының Ресейдегі бөлігі).
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Райхан Мұқанқызы Қалиева
Қалиева Райхан Мұқанқызы - (30.10.1947 жылы туған, Жамбыл облысы Мерке ауданы Мерке қаласы) – тарих ғылымдарының кандидаты (1985), саясаттану ғылымдарының докторы (1993), профессор (1997). Алматы шет тілдері институтын (1969, қазіргі Қазақ халықаралық қатынастар және әлем тілдері университеті) және Қоғамдық ғылымдар академиясын (1985, Мәскеу қаласы) бітірген. Жамбыл педагогика институтында (қазіргі Тараз мемлекеттік университеті) оқытушы, Жамбыл облысы комитетінде нұсқаушы, хатшы (1969–73), Қазақ КСР-і Жастар ұйымы комитетінің төрағасы (1973–82), Қазақстан ОК-де бөлім меңгерушісі (1985–87), ҚазМУ-да (қазіргі ҚазҰУ) проректор (1987–92), ҚР Президенті аппаратында аға референт (1993–94), Үкімет аппаратында, ҚР Премьер-министрі кеңсесінде аға сарапшы (1994–99) болып істеді. 1999 жылдан ҚР Сыртқы істер министрлігінде кеңесші қызметін атқарады. «Возрастание роли советской общественности в современных международных отношениях в 70–80-е годы» тақырыбында кандидат, ал «Международная деятельность Республики Казахстан на современном этапе» тақырыбында докторлық диссертация қорғады. 40-қа жуық жарияланымның авторы. «Құрмет Белгісі» орденімен марапатталған.
Пайдаланылған әдебиетттер
Санат:Тұлғалар
Санат:1947 жылы туғандар
NGC 3895
NGC 3895 — Жетіқарақшы шоқжұлдызында орналасқан SBa типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1790 жылы 18 наурызда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 3895 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 36907, UGC 6785, MCG 10-17-80, ZWG 292.35, KCPG 303B.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Жетіқарақшы (шоқжұлдыз)
Льисса-де-Валь
Льисса-де-Валь (Lliçà de Vall) — Испаниядағы муниципалитет. Каталония автономды бірлестігіне қарасты Барселона провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Вальес-Орьенталь ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 6365 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 10,8 км² шамасында.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Барселона елді мекендері
Күштілердің кедейлігі
«Күштілердің» кедейлігі - әдетте «қалыпты» өмір стандартын беретін табыс таба алатын толыққанды (кейде тіпті атақты) жұмыскерлердің ез еңбегімен осы уақыттағы және осы қоғамдағы қабылданған әл-ауқат деңгейін қамтамасыз ете алмауы жағдайына душар болатын төтенше жағдайлардағы пайда болатын кедейлік (Л.А. Гордонның термині).
Мемлекеттік Шығыстарды Бағдарламалау
Мемлекеттік Шығыстарды Бағдарламалау – мемлекеттік бюджетті жасау тәсілі. Мұнда мемлекеттік бюджеттің шығыс бөлігі жүзеге асырылатын мемлекеттік бағдарламалар бойынша тиісті құрылымдарға бөлінеді, сөйтіп, әрбір қаржыландыру бірлігіне қатысты шешілуге тиісті нақты міндеттер айқындалады.
Мысалы, әңгіме жұмыссыздарға ақшалай төлем жасау жайында болса, онда жұмыссыздық жағдайында әлеуметтік кепілдіктердің қамтамасыз етілуін қоғамдық игілік ретінде қарастырған жөн, сонда әрбір төлем жеке-жеке алғанда сырттай оң нәтиже береді. Алайда жекелеген төлем өздігінен қоғамдық игілік сипатына ие болмайды. Төлемнің нақты, дара атаулы алушысы бар. Жұмыссыздар өздеріне берілетін қаражатты ішінара тамақ өнімдерін сатып алуға пайдаланады. Сөйтіп, жұмыссыздарға көмек бағдарламасын қабылдау нәтижесінде азық-түлік тауарларына деген сұраныс көбейеді. Егер бұл тауарларға ұсыныс біршама икемді болса, онда мұның салдарынан баға өседі, нәтижесінде бағдарлама бойынша қаражат алушылардың азық-түлік өндірушілер мен сатушыларға пайдасы тиеді. Жұмыссыздарға көмек қосымша жұмыс орындарын құратын жұмыс берушілерге жәрдем қаржы бөлу нысанында берілсе, не жұмыссыздарды қайта даярлайтын кәсіптік білім беру мекемелеріне жәрдем қаржы бөлу нысанында берілсе, онда мұның өзі олардың жұмыспен қамтылудың жаңа аясын іздеп табуын оңайлатады. Екі жағдайда да бюджет қаражатын тікелей алушылар жұмыссыздардың өздері емес, басқалар. Алайда мұндағы діттелген түпкі мақсат сайып келгенде бағдарламаның қолданылуы аясында жұмыссыздардың жұмыспен қамтылуы болмақ.
Телшік
Телшік - көбіне Арқа жақтың тұрғындары ертеден бері жасайтын кәделі тағам. Өте семіз соғым сойылғанда, жылқының жүрек қабы - үлпершектің түп жағын айналдыра кесіп, бітеудей сыпырып алады да, ішіне қазының ішекке сыймай қиындысын жұмсақ етке араласытыра турап, айналдырған үлпершекке толтыра салады. Әрине, тұз, бұрыш, пиязын да бірге қосады. Үлпершектің аузын қайтадан бүрмелеп тігіп, соғым етімен бірге аязға немесе тоңазытқышқа қойып сақтайды. Телшік ең сыйлы қонақтарға, не құдаларға асылды. Ет 1,5-2 бүлкілдеп қайнауы керек. Сорпасы тартылып қалса, үстіне қайнаған су құйып, көбейтіп отырады. Жеке табақпен тартылған телшіктен үлкендер ауыз тиген соң, табақты жағалатып, үйде отырғандарға түгел үлестіреді.
Дереккөздер
Санат:Қазақ асханасы
Тау флорасы
Тау Флорасы – тауда өсетін өсімдіктер. Тау Флорасы мұз дәуірінде ауа райы өзгеруіне байланысты солтүстік өсімдіктері оңтүстікке, мұз ерігенде оңтүстік өсімдіктері солтүстікке таралуынан қалыптасқан. Таудың альпілік және субальпілік белдеулерінде ауа райы салқын солтүстік өсімдіктері, ал төм. беткейлерде сол аймаққа тән дала мен шөл өсімдіктері таралған. Тау Флорасында өсімдіктердің тау белдеулеріне таралуы жазық өсімдіктерінің жер бетінде аймақтық орналасуына ұқсас деуге болады, дегенмен Тау Флорасы құрамында тау, ауа райы, топырақ ерекшелігіне икемделген өсімдіктер түрлері көп, олар көбінесе аласа, ашық түсті үлкен гүлді болып келеді. Тау бөктерінде бетеге, сарғалдақ, қызғалдақ, қияқ, жуа, т.б. өсімдіктер, ал тау орманы алқабында биік шалғын шөп, бұта өседі. Тау Флорасы құрамында сол жерге ғана тән эндемик түрлер де жиі кездеседі.
Мысалы: Қаратауда өсетін мыңнан астам өсімдіктің 150-дей түрі – эндемик (шөмішгүл, тиынтық, түйетабан, т.б.). Өсімдіктер дүниесі әр түрлі және шөбі бітік болатындықтан, Тау Флорасының шалғындық, жайылым, жайлау ретінде, дәрілік, илік заттар алуда маңызы зор.