cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Кевин Мускат
Сілтемелер
Санат:Аустралия футболшылары Санат:Аустралия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Саут Мельбурн ФК ойыншылары Санат:Кристалл Пэлас ФК ойыншылары Санат:Вулверхэмптон Уондерерс ФК ойыншылары Санат:Рейнджерс ФК ойыншылары Санат:Миллоул ФК ойыншылары Санат:Мельбурн Виктори ФК ойыншылары Санат:Аустралия футбол жаттықтырушылары Санат:Мельбурн Виктори ФК жаттықтырушылары Санат:Сент-Трюйден ФК жаттықтырушылары Санат:Иокогама Ф Маринос ФК жаттықтырушылары Санат:Футболдан Океания чемпиондары
Трахеобронхит
Трахеобронхит— кеңірдек пен кеңірдек тарамыныц ішкі кілегей қабықтарының қабынуы.
Нефролитиаз
Дереккөздер
Бүйрек тастары
Санат:Медицина Санат:Патология
Магманың газдан арылуы
Магманың газдан арылуы – жанартау өңішіне лықсыған және жер бетіне жетіп төгілген магма балқымаларының өз бойындағы газ бөлшектерінен жаппай арылуы.
Дереккөздер
Санат: Геология Санат: Геофизика Санат: География
Малко-Брягово (Хасково облысы)
Малко-Брягово (Малко Брягово) — Болгариядағы ауыл. Хасково облысына қарасты Маджарово қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 35 адамды құрайды.
Пошта индексі — 6476. Телефон коды — 03759. ЕКАТТЕ коды — 46557.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Хасково облысының елді мекендері
Маңғыстау марганец кендерінің тобы
Маңғыстау марганец кендерінің тобы, Маңғыстау облысы Шетпе темір жол станциясынан оңтүстік-батысқа қарай 15 км жерде.
Дереккөздер
Санат:Маңғыстау облысы кен орындары Санат:Марганец минералдары
Фигейреду (Сертан)
Фигейреду (Сертан) (Figueiredo) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Каштелу-Бранку округінің құрамына кіреді. Сертан (Каштелу-Бранку) муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Орталық аймақ регионында орналасқан. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 286 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 14,70 км² шамасында. Халық тығыздығы — 19,5 адам/км².
Ауданның қамқоршысы — Иоанн Шоқындырушы.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Каштелу-Бранку округінің елді мекендері
Жаңа балтач (Тошкур ауылдық кеңесі)
Жаңа балтач — Башқұртстанның Балтачев ауданындағы ауыл, Тошкур ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 381 адамды құрады. Пошта индексі — 452986, ОКАТО коды — 80208837005.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Милтон-Брандан
Милтон-Брандан (Milton Brandão) — Бразилиядағы муниципалитет, Пиауи штатында орналасқан. Солтүстік-орталық Пиауи мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Кампу-Майор экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 8 083 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1 371,766 км² шамасында. Халық тығыздығы — 5,9 адам/км².
Санат:Пиауи елді мекендері
Белькастро
Белькастро (Belcastro) — Италиядағы коммуна, Калабрия әкімшілік аймағына қарасты Катандзаро провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1385 адамды құрайды. Халық тығыздығы 27 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 52 км² шамасында. Пошта индексі — 88050.
Елді мекеннің қамқоршысы — Tommaso D Aquino. Жыл сайынғы мерекесі — 21 наурыз.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Калабрия елді мекендері
Ярбозерка
Ярбозерка — Ресейдегі өзен. Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ковжа өзенінің сол жағалауынан 47 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 11 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Шексна өзені бастауынан (сонымен қатар Ақ теңізінен) Череповец су торабына дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасы су алабындағы өзендер, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Вологда облысы өзендері
Талтъя
Талтъя — Ресейдегі өзен. Свердлов облысы, Түмен облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Үлкен Пелым өзенінің сол жағалауынан 584 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 13 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Тавда өзенінің бастауынан сағасына дейін, Сосьва өзенін қоспағанда бастауынан Морозково ауылындағы Су өлшеу постына дейін. Өзен саласы — Тобыл, өзен алабы — Ертіс.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Свердлов облысы өзендері Санат:Түмен облысы өзендері
Марктстефт
Марктстефт (Marktsteft)) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан қала. Төменгі Франкония әкімшілік округіне бағынады. Китцинген ауданының құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1787 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 10,51 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 6 75 149. Қаланың басшысы — Рудольф Риглер.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
Авренвиль (Эссонна)
Авренвиль (Avrainville) — Франциядағы коммуна. Иль-де-Франс аймағына қарасты Эссонна департаментінде орналасқан. палезо округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 9,14 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 91041, пошта индексі — 91630.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 720 адамды құрады. Халық тығыздығы — 78,77 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эссонна департаментінің коммуналары
Цистицерконд
Цистицерконд - шошқа тізбегіндегі финнасы.
Дереккөздер
Санат:Медицина
Димельштадт
Димельштадт (Diemelstadt) — Германия Федеративтік Республикасының Гессен жерінде орналасқан муниципалитет. Кассель әкімшілік округіне бағынады. Вальдек-Франкенберг ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 5427 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 82,58 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 06 6 35 008. Муниципалитеттің басшысы — Рольф Эмде.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 9 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гессен елді мекендері
Маңғыстау көтерілісі
Маңғыстау көтерілісі — 1870 жылы Маңғыстау шаруаларының патша өкіметінің отарлау саясатына қарсы көтерілісі.
Себебі
Патшалы Ресейдің Шығыстағы басқыншалық саясаты үшін Маңғыстау түбегінің стратегиялық мәні үлкен болды, оның үстіне Шығыспен қатынас жасайтын барлық су және керуен жолдары Маңғыстау арқылы өтті. Сондықтан патша үкіметі Маңғыстау түбегін 18 ғасырдың бас кезінде-ақ өзіне бағындыруға әрекет ете бастаған еді. 18 ғасырда Каспий теңізінің шығыс жағалауына 20-ға жуық арнайы экспедиция жасақталды. Ресей империясы адай руларын 19 ғасырдың 30-жылдарынан бағындыра бастады. 1866 — 1867 жылы адай руларынан Жоғарғы адай (Баймәмбет Маяев басқарды) және Төменгі адай (Ғафур Қалбин басқарды) дистанциялары құрылды. Екі билеуші Орал облысы басқармасына шақырылып, жаңа ережелермен танысты. Жаңа реформа бойынша салықтың мөлшері 1 сом 30 тиыннан 3 сом 50 тиынға дейін өсті және билеушілерден үй санын дәл есепке алуды, жерді мемлекеттік меншік деп тануды, болыстар мен ауылдарға бөлінуді талап етті.
Ережені Маңғыстауға ендіру 1870 жылға дейін кейін қалдырылған болатын. Отарлық үкімет осындағы адай руы Орал және Торғайдағы көтеріліске қолдау көрсетеді деп қорықты. Тек 1870 жылы ғана орыс өкіметі Маңғыстауға реформа жүргізбек болды. 1869 жылдың қазанында реформаны ендіруге дайындық жүргізу үшін дала бекіністеріндегі гарнизондар күшейтілді.
1869 жылдың қарашасында Кавказ әскерлері Каспий теңізінің оңтүстік-шығыс жағалауын жайлап алды. Тек 1870 жылдың басында ғана орыс өкіметі Маңғышлақты (Маңғыстауда) бекініс жасауға шешім қабылдады. 1869 жылдың қазан айында реформа ережелерін ендіруге дайындық үшін дала бекіністері гарнизондары күшейтілді. Адайлардың жазғы көшу жерлерінің барлық территориялары орыс әскерлері жайлаған әскери бекеттер арасында бөлініске салынды, олар аумақты «зерттеуді» сылтау етіп, қазақтарды толық бақылауға алды.
Әкімшілік шекаралардың өзгеруі арқылы адай руы қазақтарына Орал облысы аумағында көшіп жүруге тыйым салынды. Жазғы жайылымдарды пайдалануға ережені қабылдаған жағдайда ғана рұқсат етілді. Сонымен қатар әкімшілік өткен жылғы салықтар мен жер салығын төлеуді талап етті. Мұның өзі әр шаруашылықтан 8 күміс рубльді құрады. Мұндай ақша кедей қазақтар түгілі ауқатты қазақтардың көпшілігінде болмады.
Көтеріліс барысы
Маңғыстау приставы подполковник Рукин (1870 жылы тағайындалды) Б. Маяев пен Ғ. Қалбин сияқты би-шонжарлардың көмегімен салықты 1869-1870 жылдарға бір-ақ жинамақ болды. Рукин 1870 жылы 15 наурызда 40-тан астам қазақ-орыс және 60-тай адай билері мен старшындарын алып, қару-жарақтарын 35 түйеге артты да, салық жинауға шықты. Бұл хабарды естіген халық Досан Тәжіұлы пен Иса Тіленбаев, Алғи Жалмамбетовтың бастауымен Рукин отрядына қарсы көтерілді. Көтерісшілер Рукин отрядымен 22 наурызда Инебуазқұмардан құдығы жанында кездесті. Көтерісшілердің тегеуірініне төтеп бере алмай отряд кейін шегінді. Көтерісшілерге «Ұсақ» құдығы маңында Бозашы көтерісшілері қосылды, Рукиннің отряды біржола талқандалды. Маяев өлтірілді, Рукин қолға түсіп, өзін-өзі атты. Көтеріліс бүкіл түбекке тарады. Көтерісшілер саны 10 мың салт атты адамға жетті. Олар патша өкіметінің Маңғыстаудағы барлық тірегін, кәсіпшілердің кәсіпорындарын, құрылыс-жайларын ойрандады. Балықшылар, жүк тиейтін жұмысшылар өздерін қанаушы кәсіпшілер мен саудагерлерге қарсы күресті. Сарытас шығанағында жұмысшылар кәсіпшілерге шабуыл жасап, олардың қайықтарын тартып алды. Бұл қайықтардан кіші флотилия құрып, оны патшаның ең мықты соғыс қамалдарының бірі – Александровский фортын (биіктігі 4 м, ені 2 м тас қорған ішінде 18 зеңбірегі, 800 пұт оқ-дәрісі бар жақсы қаруланған әскер тобы) қоршау үшін пайдаланды. Көтеріліс жергілікті өкімет орындарымен қатар Петербургтегі Бас штабты да үрейлендірді. Себебі бұл кезде Каспий теңізінің оңтүстік жағалауында, Иранда ағылшындардың ықпалы едәуір күшейген болатын, патша өкіметі Хиуаға қарсы жорыққа даярланып, әскерлерін Красноводск қаласына шоғырландырып жатқан еді. Маңғыстау көтерілісінің орталығы осы әскер тобының тылында болды. Көтерілісті басу патшаның Кавказдағы уәкіл-әкіміне тапсырылды. Мамырдың аяғында Маңқыстауға Кавказдан Апшерон полкінің бір батальоны, екі атқыштар ротасы, шептік батальонның екі ротасы, Дағыстан полкінің төрт ротасы және Терек қазақ-орыстарының төрт зеңбірекпен қаруланған 2 жүздігі келді. Көтерісшілер «Ұсақ» құдығында, Үшауыз шығанағында, Александровский фортында күшті қарсылық көрсеткенімен, патшаның жақсы қаруланған тұрақты әскер бөлімдерінен жеңілді. Көтеріліс қатал жанышталды. Көтерісшілер мамырдың аяғында Үстірттен солтүстікке қарай ығысып, көше бастады. Бірақ Орынбордан шыққан жазалаушы отрядтармен (Н. А. Крыжановский мен генерал-майор Биязнов бастаған) кездесіп, көп шығынмен Үстіртке қарай кейін шегінуге мәжбүр болды.
Көтеріліс нәтижесі
Жазалаушылар халықты «Уақытша ережеге» күшпен көндірді. Патша үкіметі адайларды әлсірету мақсатымен 6 мың үйді Маңғыстаудан бөліп алып, күшпен Орал облысына берді. Көптеген отбасы Үстіртке қашты, 1874 жылға дейін адайларды Дағыстаннан келген әскери өкімет басқарды. Содан кейін бір айдың ішінде 9 мыңдай адай үйінен екі жылғы салық бірден өндірілді. Салық төлеу қиындықтарын пайдаланған орыс саудагерлері қазақ шаруаларының жылқыларын 1 сом 60 тиыннан сатып алды. Сөйтіп, 60 мың сомнан астам салық жиналды, өкімет шығынын өтеу үшін 90 мың қой қоса алынды. Дегенмен көтеріліс нәтижесінде халық кейбір жеңілдіктерге ие болды. «Ережеге» бірсыпыра өзгерістер енгізілді (түтін салығын ақшамен емес, малмен өтеуге рұқсат етілді т.б.). 1870 жылғы Маңғыстау көтерілісі отаршылық езгіге қарсы, әсіресе салықтың өсуіне және жайылымдарды пайдалануға шек қоюға қарсы шыққан қысқа мерзімді жергілікті және стихиялық шаруалар көтерілісі болды.
Дереккөздер
Санат:Маңғыстау облысы тарихы Санат:Ұлт-азаттық қозғалыстар Санат:1870 жыл
Ерітіндідегі ион алмасу реакциялары
''Электролиттердің судағы ерітінділері өзара әрекеттескенде реакция иондар арасында жүреді. Мұндай реакциялар иондық реакциялар деп аталады. Демек, электролиттердің ерітіндідегі химиялық қасиеттері — иондардың, яғни катиондардың және аниондардың касиеттері болып саналады.''
Иондық реакциялардың жүру жағдайлары:
Тұнба түзіле жүретін реакциялар.
Кальций хлоридінің СаСl2 ерітіндісіне күміс нитратының AgN03 ерітіндісін құямыз: СаСl2 + 2AgN03 = 2AgCl + Ca(N03)2 Кальций хлориді мен күміс нитраты ерімтал тұздар, яғни күшті электролиттер. Олай болса, ерітіндіде олар толығынан иондарға диссоциацияланады. Оларды араластырғанға дейін ерітінділерде Са2+, Сl- жәнө Ag+, N03 иондары бөлек-бөлек жүреді.Олай болса, жаңадан түзілген тұз — күміс хлориді тұнбаға түседі де, кальций нитраты ерітіндіде иондар күйінде калады. Сондықтан бұл реакцияның тендеуі былайша жазылады: Са2++ 2Cl + 2Ag ++ 2N03+ = 2AgCl + Са2+ + 2N03 бұл теңдеуді химиялық реакцияның толық иондық теңдеуі дейді. Теңдеуден электролиттер арасында иондар алмасуы жүргенін көреміз. Бұндай реакциялар ион алмасу реакциялары деп те аталады. Ерітінділерді араластырғанда реакция тек күміс иондары Ag+ мен хлор иондарының Сl- арасында жүреді, нәтижесінде тұнба түзіледі. Ал кальций иондары Са2+ мен нитрат иондары N03 реакцияға қатыспай, бос ион күйінде калады. Сондықтан оларды теңдеудің сол жағынан да, оң жағынан да кысқартып, тек реакцияға түсетін иондарды қалдырады. Осыдан реакция теңдеуінің қысқартылған иондық түрі шығады: 2Cl- + 2Ag+ = 2AgCl Қысқартылған иондық теңдеу жүретін химиялық реакцияның мәнін көрсетеді. Демек, күміс нитратының AgN03 ерітіндісіне кез келген хлор анионы Сl бар электролит ерітіндісін құйсақ, күміс хлориді AgCl тұнбаға түседі. Тұз қышқылы HCl мен оның ерімтал тұздарының ортақ қасиеті — күміс ионымен Ag тұнба беруі болса, күміс нитратымен AgN03 ерімейтін тұнба беруі — хлор ионының қасиеті болып табылады. Сондықтан күміс ионы Ag+ хлор ионына анықтағыш реактив ретінде қолданылса, керісінше хлор ионы Сl күміс ионының анықтағыш реактиві болады. Барий хлоридінің ВаСІ ерітіндісіне натрий сульфатының Na2S04 ерітіндісін қосамыз. Нәтижесінде, ақ түсті тұнба түзіледі. Реакцияның молекулалық теңдеуі: ВаСІ2 + Na2SO4 = BaSO4 + 2NaCI
Толық иондық теңдеу түрінде жазсақ: Ва2+ + 2СІ + 2Na+ + SO2- = BaSO4 + 2Na+ + 2CI
Демек, барий сульфатын тұнбаға түсіру үшін Ва2+ ионы бар кез келген ерітіндіге, қүрамында сульфат SO2- ионы бар кез келген ерітіндіні құю керек. Күкірт қышқылы ерітіндісі мен оның кез келген ерімтал тұздарының ортақ қасиеті, олардың құрамындағы сульфат ионының SO2- барий ионымен Ва2+ тұнба беруімен сипатталады. Олай болса SO2- иондары Ва2+ иондарына анықтағыш, ал Ва2+ иондары SO2- иондарына анықтағыш реактив ретінде қолданылады. Айта кететін жағдай, ион алмасу реакциясы жүретіндігін білу үшін қышқылдардың, сілтілердің және тұздардың суда ерігіштік кестесіне сүйену қажет.
Су және басқа аз диссоциацияланатын заттар түзіле жүретін реакциялар.
Натрий гидроксидінің ерітіндісіне хлорсутек қышқылының ерітіндісін кұямыз. Бұл қышқыл мен негіздердің арасында жүретін бейтараптану реакциясы нәтижесінде су түзіледі. Реакцияның молекулалық теңдеуі: NaOH + HC1 = NaCl + Н20 Толық иондық теңдеу түрінде жазсақ: Na+ + OH- +Н+ + CI- = Na+ + Сl- + Н20 Су өте өлсіз электролит екені өздеріңе белгілі. Ол иондарға ете аз мөлшерде ыдырайды. Сондықтан ион алмасу реакцияларында түзілетін әлсіз электролиттер молекула түрінде жазылады. Енді иондық теңдеудің қысқартылған түрін жазайық. Реакцияға Na+, Сl- иондары қатынасқан жоқ. Оларды теңдеудің екі жағынан да алып тастаймыз. Демек, қүрамында гидроксид ОН және сутек Н+ иондары бар ерітінділерді өрекеттестірсек үнемі су түзіледі. бұл реакция бейтараптану реакциясының мөнін көрсетеді.Керсетілген төжірибелердің негізінде электролит ерітінділерінде ион алмасу реакциялары жүру үшін ерітіндідегі кейбір иондардың өзара байланысып, бөлініп шырып қалуы керек екенін көрдік. Ол үшін реакция кезінде: Егер бұл жағдайлардың ешқайсысы орындалмаса, онда электролит ерітінділерінің арасында ион алмасу реакциялары жүрмейді. Электролит ерітінділеріндегі ион алмасу реакциялары тұнба түзілетін, газ бөлінетін немесе аз диссоциацияланатын зат түзілетін жағдайларда ғана жүреді.
Дереккөздер
Санат:Химия Санат:Ерітінді Санат:Ион
Горняк (футбол клубы, Сәтбаев)
КСРО Чемпионаттарында
Клуб 1966 жылы "Горняк Никольск" деген атпен құрылды.
1978-88 жылдар аралғында ешқандай ресми турнирге қатыспады.
Тәуелсіздік жылдары
Тәуелсіздік жылдары бір рет Қазақстан кубогына, "Горняк-Атлант" деген атпен қатысып, 1/16 финалда "Восток" клубынан ұтылып қалды — 1:2.
1992 жылы әуесқойлар лигасына (бірінші лиганың аналогы) қатысты.
Соңғы рет 1995 жылы Қазақстан бірінші лигасына қатысып, "Орталық" аймақта төрт команданың арасында соңғы орында қалды. Алты кездесуден бір ғана ұпай еншіледі.
Сілтемелер
http://footballfacts.ru/clubs/120574-gornyakatlant-satpaev#tab114_120574r
Санат:Қазақстан футбол клубтары Санат:Сәтбаев Санат:1995 жылы жабылған футбол клубтары Санат:1966 жылы құрылған футбол клубтары
Доньевиль
Доньевиль (Dogneville) — Франциядағы коммуна. Лотарингия аймағына қарасты Вогез департаментінде орналасқан. Епиналь округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 11,42 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 88136, пошта индексі — 88000.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1450 адамды құрады. Халық тығыздығы — 126,97 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Вогез департаментінің коммуналары
Дэкорах (Айова)
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 8,172 адамды құрады.
Том Йорк
Томас Эдвард Йорк (Thomas Edward Yorke; 7 қазан 1968, Веллингборо, Ұлыбритания) — британ музыканты, Radiohead тобының вокалисі және гитарисі.
Пакино
Пакино (Pachino) — Италиядағы коммуна, Сицилия әкімшілік аймағына қарасты Сиракуза провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 21 508 адамды құрайды (2004). Халық тығыздығы 421 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 50,47 км² шамасында. Пошта индексі — 96018.
Елді мекеннің қамқоршысы — Madonna Assunta. Жыл сайынғы мерекесі — 15 тамыз.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сицилия елді мекендері
Жалғызтал
Жалғызтал (1993 жылға дейін — Ковыльное) — Қостанай облысы Арқалық қалалық әкімдігіне қарасты ауыл, Жалғызтал ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Арқалық қаласынан оңтүстік-шығысқа қарай 40 км-дей жерде орналасқан.
Халқы
1999 жылы ауыл тұрғындарының саны 624 адам (316 ер адам және 308 әйел адам) болса, 2009 жылы 386 адамды (209 ер адам және 177 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Арқалық қалалық әкімдігі елді мекендері
Асайландия
Асайландия (Açailândia) — Бразилиядағы муниципалитет, Мараньян штатында орналасқан. Батыс Мараньян мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Императрис экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 106357 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 5806,307 км² шамасында. Халық тығыздығы — 18,3 адам/км².
Тарихы
Қала 1981 жылы құрылған.
Санат:Мараньян елді мекендері
Альвеолярлы эхинококкоз
thumb|right|200px|Альвеолярлы эхинококкоз Альвеолярлы эхинококкоз (Echinococcosis син. Альвеолярлық эхинококкоз, көпкамералы эхинококкоз) — көпкамералы эхинококк личинкалары тудыратын, тенидоздар тобына жататын гельминтоз, бауырда паразитарлық түйін пайда болып, басқа мүшелерге тарайды.
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Патология
NGC 614
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1784 жылы 13 қыркүйекте Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 614 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 5933, NGC 618, NGC 627, UGC 1140, MCG 5-4-75, ZWG 502.118, KCPG 38B.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Үшбұрыш (шоқжұлдыз)
Мұздықсыздану
Мұздықсыздану – мұздықтардың бірте-бірте еруі нәтижесінде мүлдем құрып кетуі; ауа температурасының өсуіне тікелей байланысты.
Қуат (қыстау)
Қуат — Индер көлінің оңтүстік-шығысындағы қыстау.
Атырау облысы, Индер ауданы, Кетебай ауылының оңтүстік-шығысында 21 км жерде орналасқан. Солтүстігінде Мықтыбай, оңтүстігінде Жарық, батысында Малайсары қыстаулары бар. Сортаң қоңыр топырақ жамылғысында қара жусан, көкпек, изен, еркек шөп, қияқ, т.б. өсімдіктер өседі. Мал жайылымы ретінде пайдаланылады.
Дереккөздер
Санат:Қыстаулар Санат:Атырау облысы қыстаулары
Вальдемадера
Вальдемадера  (Valdemadera) — Испаниядағы муниципалитет. Риоха автономды бірлестігіне қарасты Риоха провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Сервера ауданында (комарка) орналасқан.
Бенито Муссолини
Бенито Амилкаре Андреа Муссолини (итал: Benito Amilcare Andrea Mussolini; 29 шілде 1883 жыл, Форли – 28 сәуір 1945 жыл, Донго) — Италияның фашизмік диктаторы (1922 – 43). Саяси қызметін 1912 – 14 ж. Италия Социалистік партиясының (ИСП) орталық органы “Аванти” газетінің редакторы болудан бастады. 1914 ж. Италияның Антанта жағында соғысқа қатысуын жақтағаны үшін партиядан шығарылды. 1919 ж. фашистік партияның негізін құрып, оның басшысы (дуче) болды. 1922 ж. “Римге жорық” ұйымдастырып, үкімет билігін тартып алды, 1926 жылдан фашистік диктатура орнатуға кірісті. 1933 ж.Германияда фашистік диктатура орнағаннан кейін Муссолини үкіметі онымен әскери-саяси одақ құруға тырысты. Басқыншылық сыртқы саясат жүргізіп, 1935 ж. Эфиопияны (Абиссиния), 1939 ж. Албанияны жаулап алды.Германиямен және Жапониямен қатар 2-дүниежүзілік соғыстың басталуына себепші болды. 1943 – 45 ж. Муссолини Солтүстік Италиядағы немістер басып алған аумақта құрылған Сало республикасы аталған үкіметті басқарды. Муссолиниді партизандар тұтқындап, Солтүстік Италияны Азат етудің ұлттық комитеті әскери трибуналы өлім жазасына кесті.
Вальдемадера
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 9 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 13,93 км² шамасында. Провинцияның әкімшілік орталығына дейінгі қашықтығы — 96 км.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Риоха елді мекендері
Бенито Муссолини
Дереккөздер
Санат:Тарих
Шағырлышөл
Шағырлышөл – Атырау облысының шығысындағы қырқалы құм. Жем өзенінің төменгі ағысы мен Үстірттің солтүстік аралығында жатыр.
Жер бедері
Ауданы 260 км2. Ұзындығы 37 км, ені 11 км-ге жетеді. Тұщы грунт су 3 – 8 м тереңдікте кездеседі. Құм төбешіктерінде жусан, изен, теріскен өседі.
Дереккөздер
Санат:Атырау облысы құмдары
Цистогония
Цистогония - цист туындау үрдici.
Дереккөздер
Санат:Медицина
Дана Өмірбайқызы Нұржігітова
Дана Өмірбайқызы Нұржігітова (1972 жылы 18 маусымда туған) - Қазақстан журналисті, Қазақстан Парламенті Сенатының депутаты (2019 жылдан бері).
Өмірбаяны
1995 жылы Құрманғазы атындағы Қазақ ұлттық консерваториясын бітірген.
Еңбек жолын 1994 жылы Абай атындағы Алматы мемлекеттік университетінде концертмейстор қызметінен бастаған.
1996 жылы К. Байсейітова атындағы Республикалық колледжде концертмейстор.
2002 жылы «Хабар» АҚ продюсер қызметінен кетті.
2002 жылы «Қазақстан» РТРК» АҚ қызметін бастады.
2002 -2013 жылдар аралығында «Хабар» АҚ редактор, жаңалықтар және өзгеде бағдарламалардың жүргізушісі, продюсер.
2013 жылы «TV Fresh» ЖШС редактор.
2015 жылы «Қазақстан» РТРК» АҚ жүргізуші.
2019 жылы – ҚР Президентінің жарлығымен VI-шақырылымдағы ҚР Парламенті Сенатының депутаты болып тағайындалды.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан мемлекет қайраткерлері Санат:Қазақстан Парламенті Сенатының депутаттары Санат:Нұр Отан мүшелері
Елтай ауылдық округі (Батыс Қазақстан облысы)
Елтай ауылдық округі – Батыс Қазақстан облысы Сырым ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Тасқұдық, Алатау ауылдары кіреді. Орталығы – Тасқұдық ауылы. Округ құрамында болған Батпақты, Тінәлі ауылдары 2003 жылы таратылған.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 742 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Сырым ауданы ауылдық округтері
Маңғыстаумұнайгаз
Маңғыстаумұнайгаз – мұнай-газ кәсіпорыны. 1963 жылы қарашада “Маңғышлақмұнай” бірлестігі болып құрылған. 1999 жылы қаңтарда осы атпен ашық акционерлік қоғамға айналды. “Маңғыстаумұнайгаз” кәсіпорнының өнеркәсіптік нысандары — Қаламқас пен Жетібай кеніштері. Кәсіпорында жылына 4500 мың тонна (31500 баррель) мұнай, 140 мың м³ ілеспе газ өндіріледі. Өндірілетін мұнайдың 97%-ы шет елдерге, 3%-ы ТМД елдеріне экспортқа шығарылады.
Лангельсхайм
Лангельсхайм (Langelsheim) — Германия Федеративтік Республикасының Төменгі Саксония жерінде орналасқан муниципалитет. Гослар ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 12 232 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 48,72 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 03 1 53 007. Муниципалитеттің басшысы — Хеннинг Шрадер.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 5 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Саксония елді мекендері
Шамалау (математика)
Шамалау - есептеу нәтижесін, дөрекі бағалау. Шамалау келесі түрде жүзеге асырылады.
Дереккөздер
Санат:Математика
Хиллсайд (Нью-Джерси)
Хиллсайд (Hillside) — Нью-Джерси штатының Юнион округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 21404 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 7.2 км² шамасында. FIPS коды — 34-31980.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Нью-Джерси қалалары
Гурлизон
Гурлизон (Gourlizon) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Финистер департаментінде орналасқан. Кемпер округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 9,91 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 29065, пошта индексі — 29710.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 866 адамды құрады. Халық тығыздығы — 87,39 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Финистер департаментінің коммуналары
Тау жыныстарының ыдырауы
Тау жыныстарының ыдырауы – шымыр жыныстардың өз құрамын сақтай отырып жемірілуі, яғни әртүрлі мөлшердегі кесектер мен түйіршіктерге бөлшектенуі; температуралық өзгерістер, өсімдік тамырларының әсері т. б. физикалық үгілуді қамтамасыз ететін сан түрлі құбылыстар шешуші роль атқарады.
Дереккөздер
Санат: Геология Санат: Геофизика Санат: География
Абиотикалық түрткілер
thumb|Көпжылдық өсімдіктердің өмір сүру сызығы. Ескерту: 1 — ұтымдылықтың нүктесi, 2 — минимум және максимум нүктесі, 3 — өлім нүктесі|450px Абиотикалык түрткілер - Қоршаған ортаның орографиялык, химиялык және физикалык түрткілер жиынтығы.
Дереккөздер
Антропикалық фактор
Санат:Медицина
Сюнь-Яха
Сюнь-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ягенетта өзенінің сол жағалауынан 185 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Пур. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Пур.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Бөгет түрлері
Бөгет түрлері - өзен арнасындағы су деңгейін көтеру, су ағынын арттыру, бөген жасау және т.б. жұмыстары үшін ағынды суды кесе-көлденең қоршай салынған гидротехникалық имарат түрлері.
Ағынды суды бөгеуге арналған бітеу ,өгет және өзен арнасына жиналған артық суды (су қашыртқыны) реттеуге арналған бөгет болып бөлінеді.
Жасалынған материальна қарай:
Ығысу күшіне қарсылық білдіруіне карай:
Биіктігіне қарай:
Дүние жүзіндегі ең биік Бөгет — Вахш өзеніндегі (Тожікстан) Рагун бөгеті (335 м).
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Су шаруашылығы
Чагодоща (Мологи тармағы)
Чагодоща (Чагода) — Ресейдегі өзен. Тверь облысы, Вологда облысы, Новгород облысы, Ленинград облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Молога өзенінің сол жағалауынан 58 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 242 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Молога өзені бастауынан сағасына дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасы су алабындағы өзендер, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Вологда облысы өзендері
Вакуум ксантатараластырғыш
Вакуум ксантатараластырғыш — алынған целлюлоза ксантогенатын жартылай еріткенде және сілті целлюлозасын ксантогендегенде периодты түрде әсер ететін құрылғы.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Терминология Санат:Химия
Ядарей-Яха
Ядарей-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО, Таймыр (Долган-Ненецк) АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Обь кірмесі орналасқан. Өзен ұзындығы 24 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кара теңізі су алабының өзендері Таз өзені су алабының солтүстік шығыс шекарасынан Енисей шығанағы су алабының шекарасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Таз.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Таймыр Долган-Ненец ауданы өзендері
IC 1389
IC 1389 — Ешкімүйіз шоқжұлдызында орналасқан S? (спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 66916, ESO 599-18, MCG -3-55-1.
Сыртқы сілтемелер
IC 1389 Санат:Ешкімүйіз (шоқжұлдыз)
NGC 5757
NGC 5757 — Үшарқар-Таразы шоқжұлдызында орналасқан SBb типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1787 жылы 19 мамырда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 5757 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 52839, ESO 580-33, MCG -3-38-14, IRAS14449-1852.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Үшарқар-Таразы (шоқжұлдыз)
Малко-Градиште (Хасково облысы)
Малко-Градиште (Малко Градище) — Болгариядағы ауыл. Хасково облысына қарасты Любимец қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 601 адамды құрайды.
Пошта индексі — 6558. Телефон коды — 03752. ЕКАТТЕ коды — 46574.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Хасково облысының елді мекендері
Ақтал
Ақтал, әулиеағаш (Salіx alba) – тал тұқымдасына жататын ағаш. Қазақстанның барлық жазық далалы аудандарында, шөлейт-далалық аймақтардағы өзен аңғарларында өседі. Биікт. 15 – 20 м. Қандауыр тәрізді жапырағының ұшы түкті болып келеді. Сырға сияқты шоғырланған гүлдері сәуір – мамыр айларында гүлдеп, тұқым береді. Табиғи жағдайда тұқымымен және өсімді жолмен де көбейеді. Ақталды құм тоқтату, елді мекенді көгалдандыру үшін өсіреді. Қабығы тері илеу үшін, бояуыш зат ретінде пайдаланылады. Жапырағы мен бұтағын мал сүйсініп жейді.
Санат:Қазақстан табиғаты
Черновица (Волосница тармағы)
Черновица — Ресейдегі өзен. Киров облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Волосница өзенінің оң жағалауынан 13 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 13 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вятка өзені; Вятка өзені қаласынан Котельнич қаласына дейін. Өзен саласы — Вятка, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Грунт суларының алабы
Грунт суларының алабы - гидродинамикалық шекара, немесе белгілі бір стратиграфиялық-литологиялық шөгінділер кешендерінің таралу ауданы бойынша бөлінген грунт сулары ағындарының жүйесі (мысалы, құмды өңірлердің грунт сулары алабы).
Дереккөздер
Санат:Геология
Десмозин
thmb|270px|right Десмозин - эластиннің фибрилярлы ақуызының құрамына кіретін амин қышқылы. Эластиннің су мен сілтілерде ерімеуін және оның иілімділігін күшейтетін, ақуыз молекулаларының көлденең қосылуын қамтамасыз ететін полипептидті тізбектегі ковалентті көпірді түзетін ақуыз. Ұқсас қызметті изодосмозин атқарады. Лизиннің полипептидті тізбегіндегі модификациялық ферментатив нәтижесінде түзіледі.
Дереккөздер
Санат:Ақуыздар Санат:Аминқышқылдар
Ілияс Қожа хан
Ілияс Қожа хан (туған жылы белгісіздер-1368) – Моғолстанның екінші ханы, Тоғылық Темір хан 1363 жылы қайтыс болғаннан кейін билікке отырған. Тоғылық Темір хан 1361 жылы көктемде екінші рет Мауераннаһрға жорық жасап, саяси бытыраңқылықтық нәтижесінде бұл аймақты бағындырады да, ұлы Ілияс Қожаны Мауераннаһрдың әкімі етіп тағайындайды. Ілияс Қожа мұнда 1361 – 1362/63 жылға дейін отырады. Жергілікті әмірлер арасындағы талас-тартыстарды, өзара күрестерді Ілияс Қожа тоқтата алмайды. Керісінше, Ілияс Қожаның жанындағы моғол әмірлері мен әскербасылары тонаушылықтармен айналысады. Тоғылық Қожа әскеріне жергілікті әмірлердің біріккен күші соққы беріп талқандайды. Ілияс Қожаның өзі тұтқынға түседі, бірақ кейін қайтарылады. 1362/63 жылы хан тағына келіп, Ілияс Қожа хан Мауераннахрды толық бағындыру саясатын жалғастырады. 1365 жылы мамырда көп әскермен Мауераннахрға кіреді. Әмір Темір бастаған Мауераннахр мен моғол әскерлері Үинас пен Ташкент аралығындағы Сырдария өзенінің бойында ұрысқа түседі. Ұрыс кезінде қатты жаңбыр жауып, жер лай, батпақ болғандықтан, бұл шайқас тарихта «Батпақ шайқасы» деген атпен қалды. Ілияс Қожа хан жеңіске жетіп, жау әскері 10 мыңдай адамынан айырылады. Ілияс Қожа хан Самарқанға дейін жетіп, қаланы қоршайды. Қала тұрғындарының жанқиярлық ерліктері Ілияс Қожа ханға қаланы алуға мүмкіндік бермейді және моғол әскерлерінің мініс аттары арасында аурудың тарауы моғолдарды кейін оралуға мәжбүр етеді. Ілияс Қожа ханды Моғолстанда дулат тайпасының әмірлерінің бірі – Әмір Қамар ад-дин өлтіреді.
Дереккөздер
Санат:Туған жылы белгісіздер
Санат:1368 жылы қайтыс болғандар Санат:Моғолстан тұлғалары Санат:Билеушілер
Мүсірәлі Смайылұлы Өтебаев
Өмірбаяны
Мүсірәлі Смайылұлы Өтебаев (1.1.1950 ж.туған) – ''Экономика ғылым. докторы, инженерлік академияның толық мүшесі''.
Марапаттар
«Құрмет белгісі», «Парасат» ордендерімен марапатталған. .
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Ақтайлақ (өзен)
Ақтайлақ  – Солтүстік Балқаш алабындағы өзен.
Географиялық орны
Қарағанды облысы Қарқаралы және Ақтоғай аудандары жерінде. Ұзындығы 89 км, су жиналатын алабы 1370 км2.
Дереккөздер
Санат:Балқаш су алабы Санат:Қарқаралы ауданы өзендері Санат:Ақтоғай ауданы (Қарағанды облысы) географиясы
Носа-Сеньора-ди-Назаре
Носа-Сеньора-ди-Назаре (Nossa Senhora de Nazaré) — Бразилиядағы муниципалитет, Пиауи штатында орналасқан. Солтүстік-орталық Пиауи мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Кампу-Майор экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 4 002 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 356,341 км² шамасында. Халық тығыздығы — 11,2 адам/км².
Санат:Пиауи елді мекендері
Фрател
Фрател (Fratel) — Португалиядағы елді мекен және аудан (фрегезия), Каштелу-Бранку округінің құрамына кіреді. Вила-Велья-де-Родан муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Орталық аймақ регионында орналасқан. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 760 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 97,86 км² шамасында. Халық тығыздығы — 7,8 адам/км².
Ауданның қамқоршысы — Апостол Пётр.
Мұхтар Әуезовтің әдебиет зерттеу еңбегі
Жазушы 1928 ж. «Өз жайымнан мағлұмат» атты Өмірбаянында:  деп жазған еді. Әуезов қазақ әдебиеттану ғылымында алғашқылардың бірі болып, әдебиет тарихына байланысты зерттеу мақалапар, оқулық еңбектер жазып, тыңнан жол салды, мол ғылыми мұра қалдырды. 1918 ж. «Абайдың өнері һәм қызметі», «Абайдан соңғы ақындар» атты мақалалардан бастап, 20-жылдары «Қазақ әдебиетінің бүгінгі дәуірі», «Қызыл сүңқарлар» (1922-23), «Алтынсарыұлы Ыбырай» (1923), «Халық әдебиеті туралы» (1924), «Қобыланды батыр» (1925), «Жалпы театр өнері мен қазақ театры» (1926), т. б. мақалалар мен «Әдебиет тарихы» (1927) атты көлемді зерттеу кітабын жариялады. Жазушы осы кезеңнен бастап Өмірінің соңына дейін қазақ ауыз әдебиеті мен жазбаша әдебиетінің тарихы, оның басты екілдері мен негізгі туындылары турапы зерттеу еңбектер жазған. Әуезов әуел бастан әдебиет тарихын халықтың жалпы азаматтық тарихымен тығыз бірлікте қарастыру қажет деп білді. Ол қазақ фольклористикасында ауызша әдебиеттің түрлерін: деп топтастырады.
Салт өлеңдер
Ғалым кейінірек осы езекті меселеге қайта оралып, өз үлгісін дамытып, жетілдіре түсті. Олардың кейбіреулерін кең таратып, алмастырып, басқаша атағанымен, сол алғашқы топтастырудың негізі сақталып, іргетас болып қаланды. 30-жылдардың соңында Әуезов Л. Соболевпен бірге жазған «Қазақ халқының эпосы мен фольклоры» атты зерттеуі кейін өзінің тікелей жетекшілігімен, 1948 және 1960 ж. шыққан «Қазақ әдебиеті тарихының» (1-т., 1-кітап) академиялық басылымында мейлінше толықтырылып, жетілдіріліп жарияланды. «Әдебиет тарихы» зерттеу еңбегінің 1-беліміңде автор сыршылдық салт өлеңдерін: «жалпақ елдің салтымен байланысқан ел елеңдері, дін салты мен ұғымынан туатын елендер, қыз ұзату үстіндегі саж өлеңдер» деп үш түрге беліп қарастырды. Олардың әрқайсысының туып, таралуын халықтың күнделікті тұрмыстық, әдет-ғұрып салтымен тікелей сабақтастырып айқындады. Салт өлеңдерінің кейбірін басқа ел әдебиеттерінде кездесетін үлгілермен де салыстыра отырып қазақ ауыз әдебиетінің өзіндік өзгешелік-ерекшеліктерін ашып көрсетті. Ап естірту, көңіл айту елеңдерінің де тікелей тұрмыс тауқыметі мен соның қажетінен туғандығын, «қайғы үстіндегі сүйеу сез, көңіл айтып жұбатқан сез болатынын», яғни егер естіртуде көбіне тұспал, жұмбақпен ауыр хабарға алдын ала дайындап алса, көңіл айтуда «ауыр хабар алғашқы рет естілетін жерде құр ғана қайғының бірін айтып, жараның аузын ашып қоймай, қазақтағы бауырмалдық, туысқандық, жанкүйерлік жолмен соның емі сияқты жұбату да айтылады» деді. Дінмен байланысты өлеңдердің ішінде басқа халықтардың ауыз әдебиетінде кеп кездесе қоймайтын қазақ арасындағы ескі діннің сарқыты саналатын «бақсы сарынының» ерекшеліктері жайлы да жазушының ой-пікірі көңіл аударарлықтай. Әуезов батырлар жырын мағыналық, көркемдік ерекшеліктерімен қатар тарихи тұрғыдан да тексеріп тану қажет деп санайды.
Әңгімелі өлеңдер
деп, оларды талдау барысында әрбір жырдың тарихи негізін, ел тарихымен жанасатын тұстарын айырып айқындап, өзіндік таным-болжамын білдіріп отырады. «Қозы Көрпеш - Баян сұлу» мен «Қыз Жібек» көркем, іңкәр ғашықтық жыры болумен қатар кешпелі қазақ елінің өзгеден бөлек тұрмыс-тіршілігінен, салт, кәсібінен көп мағлұмат беретін, деп жазады. «Қозы Көрпеш - Баянның» мәнісі» атты талдауында жазушы жыр кейіпкерлерінің әрқайсысы бір-біріне де, басқаларға да мүлде ұқсамайтын өте шебер жасалған өзіндік типтік бейнелердің әсем тізбегі сияқты. Жырдағы, бір жағынан, өте нәзік, сұлу сезімді махаббат иелері мен, екінші жағынан, қара күш пен дүниеқор пасықтардың тартысын «қасын түйген қара бұлт пен жүйрік, өткір найзағайды алыстырғандай болады» деп дәл сипаттайды. Ғалым «Қыз Жібек» жырын да осылайша, өзіндік әсем ерекшеліктерін түптен тартып, жан-жақты да терең талдай келе, оны «ел әдебиетінің ішінде жазбаның романы сияқты керінеді» деп өте жоғары бағалайды. Бұл екі жыр туралы жазушы 1939, 1948, 1960 ж. қайта толықтырып, жаңадан еңдеп жазған болатын. Автор ноқтаға бас иіп, орысқа бағынуға қарсы халық наразылығынан туған қозғалыс, көтерілістер туралы жырлардың «әзірге қолда бары» деп, «Кенесары - Наурызбай», «Исатай - Махамбет», «Бекет батыр» жырларын талдап қарастырады. Олардың жеке-жеке өзіндік ерекшелік қасиеттерін ашып, анықтай отырып, жалпы осы тарихи жырларға тән, ауыз әдебиетінің басқа түрлерінен, батырлар жырынан айырым өзгешеліктерін де саралап айқыңдайды. Тарихи жырларда өзге өлең-жырлардай тұспалмен асыра, айдарлай суреттеуге бой ұра қоймайды, ейткені күні кеше ғана өткен «барлық оқиғалардың бетінде тарих басып еткен жер сорғалаған қан, сойқақтаған із болып ашық жатыр». Сондықтан оларда ақын қиялы қаншалық шарықтаймын дегенімен «Өмір кісенімен тұсалып», бұрынғы елеңдердегі жасырынды сүйетін тұманды сарын сейіліп, әдебиетте жаңа бағыт туғызып, өмірге жанасу басымдау бола берген.
Айтыс өлеңдер
Айтыс өлеңдерінің «қазақ ескілігінде ете жанды, ете қызулы, бағалы сез болғандығын, ...айтыс сөздерінің молдығы мен көп жайылғандығына қарасақ, қазақ елі ақындық теңізі сияқты көрінеді» деп, оны басқа хапықтардың әдебиетіндегі кейбір анда-санда кездесетін елең жарысына ұқсаған шашыранды елеңдерге қарағанда, айтыс «қазақ әдебиетінің езіне ғана меншікті саналады» деген түйінді пікірін білдіреді. Кейінгі зерттеулерінде автор айтыс өлеңдерін: әдет-салт айтысы және ақындар айтысы деп үлкен екі топқа беліп, ақын- дар айтысын сыртқы түр ерекшеліктеріне қарай: түре айтыс және сүре айтыс деп, түре айтысты - қайым өлең, қара елең деп топтап жіктейді. 1946 ж.«Жамбылдың айтыстағы өнері» атты ғылыми баяндамасында Әуезов айтыс ақындарына тән езгеше ерекшеліктерді айқындап, саралай келіп, ол ақындарға халық «суырыпсалма ақын» деген атақ беретінін, олардың «қынаптан қылыш суырғандай жалт еткіш, отты, өткір өнер иесі» болатынын; деп айқындайды. 1922 ж. жазған «Қазақ әдебиетінің бүгінгі дәуірі» атты тарихи-әдеби сын еңбегінде әдебиеттің еткен дәуірлеріне қысқаша шолу жасап, жазба әдебиеттің басын, басталу кезеңін «кешпелі дәуір әдебиеті» деп атаған еді. Кейінгі «Әдебиет тарихы» атты кітапта жазушы осы ой-танымын ары қарай кеңейтіп, дамытып, «көшпелі дәуір» деген жалпы атауды нақтылай түсіп, ол кезеңдегі әдебиетті «Зар Заман ақындары» деп атайды. Бұл атауды автор Шортанбай ақынның заман халін айтқан бір елеңнің аты болса да, «Шортанбайдың өлеңі ілгері соңғы ірі ақындардың барлық күй, сарынын бір араға тұтастырғандай жиынды өлең болғандық- тан, бүкіл бір дәуірде бір сарынмен елең айтқан ақындардың барлығына «Зар заман ақындары» деген ат қойдық» деп түсіндіреді.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Динамо (футбол клубы, Алматы)
Динамо футбол клубы — 1937 жылы құрылған Алматыдағы футбол клубы. 1993 жылы жабылып қалды.
Клубтың тарихы мен жетістіктері
1936 жылы құрылды. Қазақ КСР кубогы мен чемпионаттарына қатысып жүрді де, 1954 жылы клубтың базасында "Қайрат" командасы құрылған соң  "Динамо" атауы тіпті ауызға алынбады.
1993 жылы баяғы "Динамоның" ізбасары ретінде қайта құрылды да, бір маусымды (1993) жоғарғы дивизионда өткізді. 1993 жылдың соңында түпкілікті жабылды.
Жетістіктері мен жеңілістері
Клубтың бүкіл тарихы бойында жеткен жеңістері мен жеңілістері:
Ең үлкен жеңісі
Қазақстан чемпионаты
Ең үлкен жеңілістері
Қазақстан чемпионаты
Санат:Қазақстан футбол клубтары Санат:1937 жылы құрылған футбол клубтары Санат:Алматы футбол клубтары Санат:1993 жылы жабылған футбол клубтары
Баскетболдан әлем чемпионаты 2014
Ерлер арасындағы XVII баскетболдан әлем чемпионаты 2014 жылдың 30 тамыз - 14 қыркүйек күндері аралығында Испанияның Мадрид, Барселона, Бильбао, Севилья, Гранада және Лас-Пальмас-де-Гран-Канария қалаларында өтеді.
Өткізілу орындары
2010 жылдың 17 сәуірінде Барселона қаласы чемпионаттың өткізілу орындары тізіміне енгені туралы белгілі болды.
Төменде 2014 жылжың баскетболдан әлем чемпионатын өткізуге арналған және мақұлданған тізімі көрсетілген.
Дереккөздер
Санат:2014 жылғы баскетбол Санат:Баскетболдан әлем чемпионаттары
Амур облысы
Облыстың әкімшілік орталығы — Благовещенск қаласы. Халық саны 756,198 адам болып келетін бұл субъекттің жер ауданы 361,908 км² тең. Облыс Амур өзенінің атымен аталған. Амур облысының құрамына 9 қала, 24 кент және 616 ауыл кіреді.
Тарихы
Амур облысы 1858 жылы (20) желтоқсанда шекарада құрылды: жерінен Амур, Шилка, Арғұн және Өлөне өзендері ағады. Осы шекаралардағы облыс аумағы 449 535 км² құрады.
1858–1884 жылдары бұл аймақ Шығыс Сібір генерал-губернаторлығының, содан кейін 1884-1917 жылдары құрамында болды. 1878 жылы 5 шілдеде Амур облысының елтаңбасы бекітілді.
1917 жылғы азамат соғысы кезінде облыс аумағында болды, 1920 жылғы 6 сәуірден 1922 жылғы 16 қарашаға дейін Қиыр Шығыс республикасының құрамында болды, ол жойылғаннан кейін  құрамына кірді. Бұрынғы шекараларындағы Амур облысы Амур губернаторлығына айналды.
1926 жылы Қиыр Шығыс облысы болып өзгертіліп, провинция аумағында екі әкімшілік округ құрылды: орталығы Благовещенскідегі Амур ауданы және орталығымен Рухлово ауылындағы. 1930 жылы округтік бөлім таратылып, аудандар Хабаровскідегі облыстық атқару комитетінің тікелей бағыныстылығына берілді. 1932 жылы облыстық дивизия қалпына келтірілді: Амур облысына Амур және Зея аудандарының жері кірді. 1934 жылы бұрынғы Зея әкімшілік округінің шегінде құрылды, 1937 жылы таратылды, оның аудандары Чита облысының құрамына енді.
1932–1938 жылдары облыс Приморье және Хабаровск болып бөлінген Қиыр Шығыс өлкесінің құрамында болды. Амур облысы соңғысының бөлігі 1948 жылға дейін ғана болды.
1948 жылы 2 тамызда облыс Хабаровск өлкесінен РКФСР дербес облысы болып бөлініп, оның құрамына Чита облысының аудандары кірді.
Алтын өндіруге негізделген экономикалық қарқынды өсу сол кезде басталып, халықтың тұрмысы жақсарды. Қиыр Шығыс кеңейген сайын электр қуаты мен тұрғын үй сияқты қызметтерге сұраныс артты, бұл құрылыс жобаларының жаңа айналымын ынталандырды. Қиыр Шығыс округінің көп бөлігін әлі күнге дейін электр қуатымен қамтамасыз ететін Зея су электр станциясы салынды.