cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Салют
thumb|right Салют — Жер төңірегіндегі орбитада ұшуға арналған кеңестік орбиталық стансалар (ОС) сериясының атауы; оларды жасау, ұшыру бағдарламасы. “Салют” ғарышкерлердің басқаруымен және автоматты түрде ұша алады. Толық жабдықталған “ғарыштің” орбитадағы массасы 18,9 т; ғыл. аппараттардың массасы 2,5 т; ұзындығы 13,6 — 16 м, диам. 4,15 м, көлемі 82,5 м3, бос көлемі 47 м3; күн батареясы ашылғандағы көлденең қимасы 16,5 м; экипаж мүшелерінің саны 6 адамға дейін болады. Сонымен қатар мұнда стансаны басқару, энергиямен қоректендіру, радиобайланыс, термореттеуіш, ғылыми-зерттеу жұмыстарын жүргізуге арналған аппараттар орналасқан. Ауысу бөлігінің диам. 2 м, түйістіру агрегаттарымен бірге ұзындығы 3 м, тұмшаланған ішкі көлемі 7 м3 тан артық. Мұндағы арнайы жүктесік (люк) пен диам. 0,8 м болатын тұмшаланған қақпақ арқылы экипаж мүшелерінің ғылыми-техника жұмыстарын жүргізу үшін ашық ғарыш кеңістігіне шығуы, орбиталық стансалар (ОС)  мен тасымалдаушы кеме арасындағы қатынастар іске асырылады. Тұмшаланбаған агрегаттық бөлік стансаның артқы жағына орналасқан. Оның диаметрі 4,15 м, ұзындығы 3,5 м. Мұнда жеке отын қоры бар реттеуші қозғалтқыш, станса қозғалысын бағдарлаушы және тұрақтандырушы жүйе аспаптары, т.б. орналасқан. Аралық камераның ұзындығы 1,6 м, ені 2 м. Ол жұмыс бөлігінің түбіне тұмшаланған жүктесік арқылы жалғасқан. Оның екінші жағына жүк тасымалдау кемелерімен түйістіру агрегаты бекітілген. Аралық камераға ғыл. аппараттардың да орнатылуы мүмкін. “Салют” физ., хим., биол., астрофиз., геофиз., медиц., т.б. көптеген маңызды зерттеулер жүргізуге арналған. “Салют” — дүние жүзіндегі ең тұңғыш орбиталық ст. болып табылады. 1978 — 83 ж. аралығында ЖЖС орбитаға 7 “Салют” станция шығарды
Ай куә
Қазақстан Республикасының Ұлттық мемлекеттік кітап палатасынан тіркелу кезінде берілген ISBN нөмірі — 978-601-200-309-3.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Қазақша кітаптар Санат:2011 жылы шыққан кітаптар Санат:Жазушы баспасының кітаптары
Оңтүстік Пильва
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кама бастауынан Бондюг ауылындағы су бақылайтын постқа дейін. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Қосалқы лицензия
Қосалқы лицензия - лицензиатқа лицензияны үшінші біреулерге сату құқығының берілуі. Бүл жөнінде лицензиялық келісімді ескертпе жасалады немесе ондай құқық лицензия иесінің жазбаша рұқсаты бойынша беріледі. Көлемі жағынан көмекші лицензия, әдетте, жай лицензияға сәйкес болады. Ол үшін үстеме ақыны екі жақ бөлісіп алады. Лицензиат лицензиардың агенті ретінде қызмет көрсететіндіктен, өзіне берілген кұзіреттен аспайды.
Дереккөздер
Санат:Экономика Санат:Банк терминдері
IC 3382
IC 3382 — Вероника шашы шоқжұлдызында орналасқан Sc (жинақы спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 40954, UGC 7588, VCC 1064.
Сыртқы сілтемелер
IC 3382 Санат:Вероника шашы (шоқжұлдыз)
Рассвет ауылдық округі
Рассвет ауылдық округі – Солтүстік Қазақстан облысы Қызылжар ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Рассвет, Водопроводное, Красная Горка, Семипалатное ауылдары кіреді. Орталығы – Рассвет ауылы.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 1924 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Қызылжар ауданы ауылдық округтері
Жұмағали Омаров
Жұмағали Омаров (1896, бұрынғы Ақтөбе округі, 13-ауылы – 1930) – қайраткер. Қарабауырдағы 1 сыныптық мектепті, Гурьев (қазіргі Атырау) орыс-қазақ училищесін бітірген. Гурьевтегі мұғалімдер училищесінде, Алаш әскери мектебінде оқыған. Адай уезінде әр түрлі партия, кеңес қызметінде, КазЦИК-тің Түрікменстан ЦИК-інде өкілі (Ашғабад), Форт-Александровскіде прокурордың жәрдемшісі, Ойыл ауданында кеңес сайлауын өткізу жөніндегі өкіл (1927) болып қызметтер атқарды. Адай уезін таратуға қарсы болғаны үшін тұтқынға алынып, ОГПУ үштігінің үкімімен атылған.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Цоелофизис
thumb|Цоелофизис Цоелофизис — ұзындығы 2,7 метр, төрт аяқты, шағын, жеңіл құрылымды динозавр. Оның борпылдақ әрі қуысты сүйектері, ұзын үшкір басы, ондаған өткір тісі, алдыңғы аяқтарында үш тырнақты саусақтары, ұзын мойынды болған. Цоелофизистің қатқыл және кескінді сүйектерден тұратын екі түрі табылған. Біреуі аталық, ал екіншісі аналық динозавр екен. Цоелофистер шамамен 210 миллион жыл бұрын кейінгі Триас дәуірінде өмір сүрген. Ол - пайда болған алғашқы динозаврлардың бірі.
Дереккөздер
Санат: Динозаврлар Санат: Зоология
Бейбіт мақсаттағы ядролық жарылыс
Бейбіт мақсаттағы ядролық жарылыс — ядролық детонацияны әскери емес мақсатта пайдалану (мысалы, табиғи газ өндіру, өзен арнасын өзгерту немесе канал қазу үшін қолдану).
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Әскери қызметтегі ұшақтар
Әскери қызметтегі ұшақтар — Ұлттық Қарулы Күштерінің құрамына кіретін әуе көлігі.
Алғашқы әскери ұшақтардың қолдану аясы
Әскерилер ұшақты ә дегеннен қару деп білді. 1908 жылы АҚШ армиясының офицерлері әлемдегі ауадан ауыр бірінші ұшу аппараты – ағайынды Райттардың ұшағымен ұшты. Бірінші дүниежүзілік соғыс жылдарында Батыс майданда Германия мен Франция авиацияларының арасында нағыз әуе шайқастары жүріп жатты. 1911 жылы Италия Ливияда түріктермен айқасқа ұшақтарды пайдаланды. Ауыр бомбалаушы ұшақтардың Отаны Ресей болды. Төрт моторлы “Илья Муромец” ұшағын И.И. Сикорский жобалады. Бірінші дүниежүзілік соғысқа “Муромецтердің” тұтас эскадроны қатысты.
1920–шы жылдарға таман әскери ұшақтардың арнайы түрлері анықталды: барлаушылар, жойғыш ұшақтар (истребитель), бомбалаушылар, тасымалдаушы ұшақтары, шабуылдаушылар.Авиацияға сенімнің күшті болғаны сондай, итальяндық генерал Дуэ соғыста ауыр бомбалаушы ұшақтардың көмегімен ғана жеңіп шығуға болады деген тұтас бір теорияны жасады. “Дуэ доктринасы” деген атпен белгілі теория өте даулы болды. Германияны 1945 жылы тізе бүктірген америкалық “ұшатын қамалдардың” бомбалауы емес, кеңестік Т-34 танкісі және ППШ автоматын асынған кеңес солдаты болған. Әйтсе де, бомбалаушы ұшақтар бір соғысты бірде – бір оқсыз, дәлірек айтқанда бірде – бір бомба тастамай – ақ жеңіп шыққан. 1930 – шы жылдары Жапония кеңестік Қиыр Шығыстың бір бөлігін басып алмақ болды. Примаорьеге ТБ – 3 бомбалаушы ұшақтарымен қаруланған әуе бригадасы апарылды. ТБ – 3 – терге тең келетін ұшақтар ол кезде әлемде жоқ еді.
А.Н. Туполев құрастырған ұшақтардың әрет ету радиусы Токионы бомбалауға мүмкіндік береді, ал жапон жойғыш ұшақтары бұл кезде пулеметтерін кезеніп алған “қамалды” атып құлатуға шамасы келген жоқ.
Реактивті жойқын ұшақтар
Реактивті ұшақтың бет – бейнесін өзгеретіп жіберді. Ұшақтар стратосферада көз ілеспес жылдамдықпен ұша бастады. XX ғасырдың ең ғажайып ұшағы деуге лайық – кеңестік МиГ – 25РБ. МиГ- 25 таңбасы әртүрлі екі ұшаққа тән: тосқауылшы МиГ – 25П және барлаушы – бомбалаушы МиГ – 25РБ. Бұдан биігірек әрі жылдамырақ ұшақтар болды. Бірақ стратосферадан дыбыстың үш есе жылдамдығымен бомбалап соққы бере алатын ұшақ әлемде болған жоқ.
Жылдамдықтың ресми рекордының иесі америкалық барлаушы ұшақ SR – 71, бірақ Гиннестің рекордтар кітабына ең ұшқыр ұшақ ретінде кеңестік МиГ -25 ұшағы енгізілген. Рекордтық жылдамдықты Израйльдің әуе қорғаныс күштері тіркепе алыпты. МиГ –тің ұшқышы бұл рекорды туралы айтқысы келмеген. МиГ -25 – тік жылдамдығына шектеу қойылған еді, себебі қатты қызудан кабина шамының металы еріп, планердың металымен жабысып қалатын. Ал жаттығу үшін ұшқан кезде ұшқыштарымыз кейде дыбыс жылдамдығынан 3 есе арттырып жіберетін. Қонғаннан кеейін кабинаны сүйменмен бұзып ашуға тура келеді, ал ұшқышқа қатаң сөгіс беріледі.
Қызықты деректер
Әскери әуе күштерінде “әуе кемесі” деп ұшу массасы 40 тоннадан асатындарын атайды. Тосқауылшы МиГ – 31 (45 Т!) ресми түрде әуе кемесі болып саналады. МиГ – 31 төрттігі жойқын ұшақтар авиациясында әдеттегідейе бөлімше емес, жасақ делінеді.
Дереккөздер
Санат:Әскери авиация
Светославци (Велико Тырново облысы)
Светославци (Светославци) — Болгариядағы ауыл. Велико Тырново облысына қарасты Елена қауымының құрамына кіреді.
Тео Эрнандес
Тео Бернар Франсуа Эрнандес (фр. Theo Bernard François Hernández; 6 қазан 1997, Марсель) — француз футболшысы, кәсіпқой футболшы Жан-Франсуа Эрнандестің ұлы, "Милан" футбол клубының қорғаушысы.
Светославци (Велико Тырново облысы)
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 30 адамды құрайды.
Тео Эрнандес
Ағасы Лукас Эрнандесте футболшы.
Светославци (Велико Тырново облысы)
Пошта индексі — 5080. Телефон коды — 06152. ЕКАТТЕ коды — 65632.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Велико Тырново облысының елді мекендері
Тео Эрнандес
Клубтық
"Атлетико Мадрид" футбол клубының тәрбиеленушісі. Әкесі де осы клубта ойнаған. Бауыры Лукас Эрнандес қазір осы командада ойнайды. Бірақ Тео команда сапында алаңға шыға алған жоқ. 2016 жылы жазда "Алавеске" жалға берілді. "Алавес" сапындағы алғашқы голын 2017 жылы 7 мамырда "Атлетик Бильбаоның" қақпасына енгізді. 2017 жылы 28 мамырда Испания кубогының финалында "Барселонаға" бір гол соқты. Бірақ команда 1:3 есебімен ұтылып қалды.
2017 жылы жазда Мадридтің "Реалына" ауысты. Алғаш рет 17 тамыз күні Испания суперкубогының қарымта матчында "Барселонамен" ойында Асенсионың орнына алаңға шықты.
2018/19 жылғы маусымды "Реал Сосьедад" сапында өтікізді.
2019 жылы "Реалға" қайта оралған соң "Миланға" ауысты. Келісім шарты 2024 жылға дейін.
Ұлттық құрама
Әзірше Францияның тек жастар құрамаларында ғана ойнап келеді.
Жетістіктері
🇪🇸 Алавес
🇪🇸 Реал Мадрид
Сілтемелер
Санат:Реал Мадрид ФК ойыншылары Санат:Франция футболшылары Санат:Атлетико Мадрид ФК ойыншылары Санат:Алавес ФК ойыншылары Санат:Реал Сосьедад ФК ойыншылары Санат:Милан ФК ойыншылары Санат:Франция Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Көксәйек ауылдық округі
Көксәйек ауылдық округі – Түркістан облысы Төле би ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Көксаяқ, Алтынбастау, Жіңішке, Қазақстан ауылдары кіреді. Орталығы – Көксаяқ ауылы.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 14 116 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Төле би ауданы ауылдық округтері
Вась-Юган (Обь тармағы)
Вась-Юган — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Обь өзенінің оң жағалауынан 273 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 20 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Салехард қаласынан сағасына дейін. Өзен саласы — Солтүстік Сосьваға қосылу құйылысынан төмендегі Обь өзені тармақтарының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Колоньола-аи-Колли
Колоньола-аи-Колли (Colognola ai Colli) — Италиядағы коммуна, Венето әкімшілік аймағына қарасты Верона провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 6914 адамды құрайды. Халық тығыздығы 346 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 20,85 км² шамасында. Пошта индексі — 37030.
Елді мекеннің қамқоршысы — San Biagio. Жыл сайынғы мерекесі — 3 ақпан.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Венето елді мекендері
Жанаяк
Жанаяк (Janailhac) — Франциядағы коммуна. Лимузен аймағына қарасты Жоғарғы Вьенна департаментінде орналасқан. Лимож округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 18,73 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 87077, пошта индексі — 87800.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 470 адамды құрады. Халық тығыздығы — 25,09 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Жанәлиев Сейітмағамбет
ЖАНӘЛИЕВ Сейітмағамбет (1896 жылы туған, қазіргі Арал ауданыКөлқара ауылы) – еңбек ардагері, Социалисттік Еңбек Ері (1949). 2-дүниежүзілік соғысқа қатысқан. 1929 жылы «Құмсай» артеліне мүше болып кіріп, жылқы баққан. 1948 жылы әр 53 биеден 53 құлын алған.
Санат:Социалистік еңбек ерлері
1392 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:1392 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:1392 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Олқылық
Олқылық - түйіндескен тетіктердің арасындағы саңылау.
Рөлдік доңғалақтың олқылығы- автомобильдің басқарушы доңғалақтарының бұрылуы болмаған жағдайдағы рөлдік доңғалақтың бұрылу бұрышы.
Дереккөздер
Санат:Транспорт
Даңқ обелискісі (Алматы облысы Жансүгіров кенті)
нобай|оңға|Ақсу ауданы орталығы [[Жансүгіров ауылындағы Даңқ обелискісі]]
Обелиск құрылысы
Биіктігі екі шетіндегісі 18 метрден ортадағы биіктік 27 метр болатын жоғары жағы сүйір келген цемент плитадан құйылған ескерткіш. Композициялық құрылымы үш қыры бір-біріне түйіскен орталары 2 метр қашықтықпен орналасқан төмен жағы жалпақ келген зәулім ескерткіш обелискі 1941-1945 жылдары ҰОС-да құрбан болғандарға арналған, ені 30 см. Ескерткіш биіктігі 0,50 см болатын биіктікке орналасқан. Ескерткішке баспалдақ саты арқылы көтеріледі. Ескерткіш биіктігі 0,50 см болатын шойын темірмен қоршалған. Тастың түсі сұр. Тастың бетіне қоңыр қызыл түсті мәрмәрға ойып жазылған мынадай сөздер бар: «1941», екінші жағында «1945» деген жазулар жазылған. Ескерткіш орталық саябағында орналасқан. Ескерткішке баратын жол асфальтпен төселінген.
Дереккөз
Санат:Ескерткіштер
Нидераслак
Нидераслак (Niederhaslach) — Франциядағы коммуна. Эльзас аймағына қарасты Төменгі Рейн департаментінде орналасқан. Мольсайм округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 6,63 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 67325, пошта индексі — 67280.
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Рейн департаментінің коммуналары
Ескі Шардак
Ескі Шардак — Башқұртстанның Татышлин ауданындағы ауыл, Кальтяев ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 86 адамды құрады. Пошта индексі — 452834, ОКАТО коды — 80250835004.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Ньюкирк (Оклахома)
Ньюкирк (Newkirk) — Оклахома штатының Kay округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 2243 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 3.4 км² шамасында. FIPS коды — 40-51300.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Оклахома қалалары
NGC 7378
NGC 7378 — Суқұюшы шоқжұлдызында орналасқан SBab типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1879 жылы 19 қыркүйекте Вильгельм Темпель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 7378 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 69734, MCG -2-58-5.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Суқұюшы (шоқжұлдыз)
Сөздік хабар студиясы
Сөздік хабар студиясы — музыкасыз және басқа қосымша дыбыссыз диктор сөзін (хабар жүргізуші) және хабарға қатысушылар сөздерін жазуға немесе тікелей эфирге таратуға арналған бөлме. Дыбыс жазу (эфирге беру) сапасы тиісті дәрежеде болуы үшін студия акустикалық материалдармен өнделеді. Студияға микрофондармен, микрофондық күшейткіштермен, ажырату-қосу кілттерімен, ескерту таблоларымен жабдықталған диктор үстелі және дыбыс агрегаты қойылады. Басқару микшерлік пульті, магнитофондар және басқа қажетті жабдықтар дыбыс өткізбейтін тереземен бөлінген аппараттар бөлмесіне қойылады.
Электролиттер
Электролиттер ( грек. lysіs – еру, ыдырау) – еріген немесе балқыған күйде электр тоғын өткізетін заттар.Электролиттерге қышқыл, негіз, тұздың судағы ерітінділері жатады; бұларда электр тогы иондар арқылы тасымалданады. Э ерітінділерінен ток өткенде электродтарда тотығу-тотықсыздану процестері – электролиз жүзеге асады. Электролиз Фарадей заңдарына сәйкес жүреді, ол таза металдар, хлор, күшті сілтілер алуда кеңінен қолданылады. Диссоциациялану дәрежесіне () қарай Электролит әлсіз (3%-ға дейін) және күшті (30%-дан артық) болып екі негізгі топқа бөлінеді. Әлсіз Электролит. диссоциацияланған ерітінділерде иондарға жартылай ыдырайды (қ. Электролиттік диссоциация). Әлсіз Э-ге көптеген органик. қышқылдар, негіздер, сондай-ақ кейбір бейорганик. қышқылдар мен негіздер (мысалы., H2S, H2SO3, HCN, NH4OH) жатады. Күшті Электролиттик ерітінділерде түгелдей ионға ыдырайды. Барлық тұздар, көптеген органик. және бейорганик. қышқылдар мен негіздер күшті Э-ге (HCl, HBr, HІ, HNO3, H2SO4, LіOH, NaOH, KOH) жатады. Ғылым мен техникада Элертролиттердин маңызы зор. Тірі организмдер денесіндегі барлық сұйықтар Электролиттер. болып саналады. Электроиттер-иондық және ковалентік полюсті байланыстары бар заттар. Кристалдық торы - иондық .Тұздар ,сілтілер ,қышқылдар. Электролиттердің судағы ерітінділерінің қасиеттерін алғаш түсіндірген швед ғалымы Сванте Аррениус болды (1887ж). Ол электролиттік диссоциалану (ыдырау) теориясын ұсынды .Бұл еңбегі үшін оған 1903 ж. Нобель сыйлығы берілді. Электролиттік диссоциацияланудың мәні :электролит молекуласы су молекуласының әсерінен зарядталған бөлшектер - иондарға ыдырайды. (Ион-грек тілінен аударғанда ,кезбе, деген сөз ). Бұл теория көптеген тәжірбиелер арқылы дәлелденді. С.Аррениус :( Қышқылдар, негіздер және тұздар суда ерігенде оң және теріс зарядты иондарға ажырайды , яғни диссоциацияланады )- деген пікір айтты.
Хорсшо Бэнд (Айдахо)
Хорсшо Бэнд (Horseshoe Bend) — Айдахо штатының Бойсе округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 1.6 км². FIPS коды — 16-38620.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 770 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Айдахо қалалары Санат:Бойсе округы (Айдахо)
Қымыздық
Қымыздық (Rumex) – тарандар тұқымдасына жататын көп жылдық және бір жылдық өсімдіктер. Қазақстанда Ақмола, Ақтөбе облыстарында, Күнгей, Теріскей, Жетісу (Жоңғар) Алатауларының шалғындарында, өзен-көл жағалауында, тастақты тау бөктерінде, субальпі және альпі шалғында өсетін 24 түрі кездеседі. Гүлі қос және дара жынысты, қос үйлі, түсі қызғылт, сары не қызыл. Аталығы 6 (ішкі гүл қоршауының арасында қосарланып жетіледі). Аналығы 1 не 3 жеміс жапырағынан тұрады. Бір ұялы, онда бір тұқым бүршігі болады. Қымыздықтың арасында жиі кездесетін, емдік маңызы бар түрі — кәдімгі Қымыздық (R. аsetosa). Оның биіктігі 1 м-дей. Сабағы тік, тамыры қысқа, түйнекті. Жапырағы ірі, сағақты. Аталық гүлдерінің гүл қоршауы ұзын. Аналық гүлі сыртқа қарай қайырылып, гүл сағағына жанасады. Қызыл, сары гүлдері сыпыртқы гүлшоғырына топталған. Мамыр — маусым айларында гүлдеп, шілдеде жеміс салады. Жемісі — үш қырлы жаңғақша, жылтыр, қоңыр түсті (ұзындығы 1,5 — 2 мм, ені 1 мм). Жапырағында қышқыл дәмді калий тұзы, сондай-ақ, белок, темір және өте көп мөлшерде С витамині бар. Халық медицинасында кәдімгі Қымыздықты бауыр қызметін реттеуге, өттің бөлінуін күшейтуге, қан тоқтатуда пайдаланылады. Жапырағынан салат жасайды.
NGC 2873
NGC 2873 — Арыстан шоқжұлдызында орналасқан Sb типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1857 жылы 22 ақпанда Уильям Парсонс (лорд Росс) астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 2873 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 26742, MCG 2-24-9, NPM1G +11.0198.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Арыстан (шоқжұлдыз)
Жаман Ақкөл
Географиялық орны
Қостанай облысының Жангелді ауданы жерінде, Торғай қолатының оңтүстік-шығысында, теңіз деңгейінен 115 м биіктікте орналасқан.
Гидрографикасы
Аумағы 41,2 км2, ұзындығы 12-13 км, ені 6 км. Жауын-шашын және Ұлы жыланшықтың жайылма суымен толығады, жазда тартылып сортаңды батпаққа айналады.
Жағалау сипаты
Жағасы жайпақ, батпақты, тастақты-құмды, солт.-батысы көтеріңкі, аласа кемерлі келеді. Суы тұзды, қар суы қосылғаннан кейінгі минералдылығы 2,0-3,5 г/л-ге төмендейді, қыс айларында 7 г/л-ге жетеді. Ақбасты өзенінің қосылатын тұсында мал ішуге жарамды. Алабы — көктемгі шабындық, жайылым.
Дереккөздер
Санат:Жангелді ауданы көлдері
Лариано
Лариано (Lariano) — Италиядағы коммуна, Лацио әкімшілік аймағына қарасты Рим провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 12189 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 451 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 27 км² шамасында. Пошта индексі — 40.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Лацио елді мекендері
Анданга (Шарженга тармағы)
Анданга — Ресейдегі өзен. Вологда облысы, Киров облысы, Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Шарженг өзенінің оң жағалауынан 37 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 58 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Оңтүстік өзені. Өзен саласы — Сухона, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Вологда облысы өзендері Санат:Киров облысы өзендері Санат:Коми Республикасы өзендері
Тойтлебен
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 390 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 7,82 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 16 0 67 066. Муниципалитеттің басшысы — Герхард Штётцель.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тюрингия елді мекендері
Магниттік араластырғыш
Магниттік араластырғыш — ферромагнитті материалдары бар араластырғыш; араласатын орта магниттің көмегімен айналады.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Терминология Санат:Химия
Десермилу
Десермилу (Decermilo) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Сатан (Португалия) муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 215 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 4,39 км² шамасында. Халық тығыздығы — 49 адам/км².
Ауданның қамқоршысы — Апостол Пётр.
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Визеу округінің елді мекендері
Люминесцентті шам
нобай| Электр разрядының ультракүлгін сәуле шығаруы әсерінен кейбір заттардың (люминофорлардың) жарқырау қабілетін пайдаланатын газ разрядты жарық көзінің бірі. Ол екі металл цоколі бар қысымы төмен сынап буымен толтырылған шыны түтік түрінде жасалады. Люминесцентті шам 8 Вт-тан 150 Вт-қа дейінгі қуатқа арналып шығарылады. Люминофор құрамына қарай жарқырау реңіне сәйкес: ЛД — күндізгі жарық шамы, ЛБ — ақ жарық шамы, ЛХБ — суық ақ жарық Шамы және ЛТБ — жылы ақ жарық шамдары болып бөлінеді. Сонымен бірге түс беруі жақсартылған табиғи (ЛЕЦ), жылы ақ жарық (ЛТБЦ) және күндізгідей жарық (ЛДЦ) шамдарының сериясы шығарылады: Таңбалаудан кейінгі цифрлар люминесцентті шамның Вт-пен белгіленген қуатын көрсетеді (мысалы, ЛХБ 20 таңбасы — суық ақ жарықты люминесцентті шам, қуаты 20 Вт).
Қызу шамдарымен салыстырғанда люминесцентті иіамдардың жарық беруі 7—8 есе артық (тұтынылған 1 Вт қуатқа сәйкес жарық ағыны), ұзақ мерзімге шыдайды, сондай-ақ ол көз қарықтырмайтын, шаршат пайтын жұмсақтау жарық береді. Люминесцентті шамдардың жарығы (әсіресе, ЛЕЦ, ЛДЦ типті) күндізгі жарыққа ұқсас болып, түстерді табиғи жарықтағыдай дәл ажыратуға мүмкіндік береді. Люминесцентті шамдардың тиімсіз жері де бар. Оған тым көп жер алатындығы, арнайы қосу-реттеу құрылғысының қажеттігі, ауа температурасын өте сезгіштігі (-|-10оС-тан төмен температурада шам жанбауы мүмкін) және стробоскоптық әсерге бейімдігі жатады. Соңғы құбылыс жарық желісіндегі айнымалы токтың тербеліс ырғағына сәйкес, люминесцентті тампық көзге байқалмайтын жиі жыпылықтауы (секундына 100 рет) салдарынан болады. Мұның өзі заттардың қозғалыс жылдамдығын адамның дұрыс түйсінуін қателестіріп, кері әсер тудырады. Стробоскоптық әсерлі шамдардың біреуін сыйымдылығы үлкен (2,5 мкф-ға дейін) қосымша конденсатор арқылы басқасымен қосарлан жалғастыру нәтижесінде толық жоюға.болады. Жалғастырудың мұндай схемасы өнеркәсіп шығаратын қос шамды жарық түсіргіштерге пайдала нылады, оны маман тұрмыстық жағдайда да құрастыра алады.
Дұрыс қосылмаған кезде люминесцентті шамдар радиоқабылдағыш пен телевизор жұмысына кедергі келтіреді. Кемшіліктеріне қарамастан, люминесцентті ліамдар неғұрлым жетілдірілген жарық көзі болып табылады. Тұрмыста негізінен қа бырғаға орнатылатын және столға қоятын люстраларда қуаты 13 Вт-тан 65 Вт-қа дейін жететін люминесценттік шамдар пайдаланылады. Көзді қарықтырмайтын табиғи және жұмсақ ақ жарық шамдарын пайдаланған абзал.
Люминесцентті шамдар тек үй ішіне ғана жарамды. Оған 200 С-тан 250 С-қа дейінгі ауа температура қолайлы. Басқаша температура да шамның жарық беруі бәсеңдейді, ал температура төмен болған жағдайда оның істен шығуы тездейді. Шамды орнату кезінде қосу-реттеу құрылғысының қосылған тұстарын (қорапта көрсетілген схема бойынша) тексеріп шығу қажет.
Дереккөздер
Санат:Жарық көздері
Тұрабай Тұраров
Тұрабай Тұраров (1876 жылы — 1949 жылы тамыз) — Қазақ КСР, Шығыс Қазақстан облысы, Зайсан ауданы «Қызыл Жеменей» ұжымшарының аға шопаны. Социалистік Еңбек Ері (1949).
Өмірбаяны
1876 жылы Қарақұмда көшпелі отбасында дүниеге келген. 1896 жылдан бастап батырақшылықпен айналысты. 1925 жылдан бастап байларға қарсы күрескен қазақ кедейлерінің «Кедей тобы» қоғамының қызметіне қатысты. 1929 жылы Семей облысы Зайсан ауданындағы №2 ауылда «Жаңа Тірлік» ұжымшарын (1932 жылдан бастап Қара Ертіс кеңшары) ұйымдастырушылардың бірі болды. 1939 жылдан бастап Зайсан ауданындағы «Қызыл Жеменей» кеңшарында шопан болды. Ұлы Отан соғысы жылдарында әр биеден бір төлден алуды өз мойнына алған. Кейін сол кеңшарға аға шопан болып тағайындалды.
Тұрабай Тұраровтың бригадасы 1945 жылы 70 биеден 67, 1946 жылы 83 биеден 79 құлын өсірді. 1947 жылы бригада 93 биеден 92 құлын өсірді. Мал шаруашылығының жоғары өнімділігін алғаны үшін 1947 жылы КСРО Жоғарғы Кеңесі төралқасының 1948 жылғы 23 шілдедегі Жарлығымен Ленин ордені және «Орақ пен Балға» алтын медалімен бірге Социалистік Еңбек Ері атағы берілді.
1948 жылы бригада 105 биеден 105 құлын алып, толық алынған төлді сақтап қалды.
1948 жылы ауыр науқастанып, бір жылдан кейін 1949 жылы тамызда қайтыс болды.
Ұлы Сам болысы
Ұлы Сам болысы — Қырғыз АКСР-дағы Адай уезінің әкімшілік бөліну бірлігі.
Әкімшілік бөлінуі
4 әкімшілік ауылдан құралады.
Халқы және тұрмысы
Негізгі рулары Адай, Табын, 3000 үйге жақын. Болыс шаруалары түгелге дерлік көшіп жүреді. Болыстың 750 қожалығы жартылай көшпенді. Оның 250 қожалығы 1920 жылға дейін Қоңыратқа дейін қоныстанып жүрді. Болыстың үлкен бөлігі Үстірттің оңтүстігінде Қартбай сор, Қосбұлақ, Белсексеуіл, Ақсексеуіл, Белдеуліні қыстаса, аз бөлігі Самның Оңтүстігінде Көксеңгір, Қараой жерлерін жайлаушы еді. 1920 жылдан кейін Сам, Матай құмдарының терістігіне ауысты. Атап айтқанда: Ақсай, Кіндікті, Қайнар, Айрық, Аққоңырдан, Теріскен, Кедей, жалпы Жемнің өр басына дейін қоныстанып, Жем, Қарақобда болыстарымен шектесіп, Мұғалжар тауларына дейін барды.
Дереккөздер
Санат:Қазақстанның болыстары
Ле-Ланден
Ле-Ланден (Le Landin) — Франциядағы коммуна. Нормандия аймағына қарасты Эр департаментінде орналасқан. Берне округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 3,15 км² шамасында.
Жаманат
Жаманат — өлім-жітім болғанда, кенеттен жау тигенде немесе кездейсоқ жағдайға ұшырағанда айтылатын суық хабар. Дәстүрлі қазақ қоғамында ел тыныштығын ойлаушы әрбір адам: “Құдайым жаманатынан сақтасын!” деп тілеп, ауылға, үйге қарай дүсірлете шауып келген адамға: “Жаманат хабар жоқ па?!” деп шошына қарайтын болған. Жасы келген қариялардың өз ұрпақтарына, сүйікті балаларына өмір тілеп: “жаманатын естіртпей, осылардың алдында алсын” дейтін ізгі тілегі де осыдан қалған. Кейде “жаманат келтірді”, “жаманатқа қалдырды” деген мағынада да айтылады. Бұл жолдас-жорасын, ағайын-туғанын, т.б. ыңғайсыз жағдайға душар етті, жаман ат пен атаққа іліктірді деген мағынаны білдіреді.
Ле-Ланден
Коммунаның INSEE коды — 27363, пошта индексі — 27350.
Жаманат
Санат:Қазақстан мәдениеті
Ле-Ланден
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 180 адамды құрады. Халық тығыздығы — 57,14 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эр департаментінің коммуналары
Прикаспийская коммуна
«Прикаспийская коммуна» — Атырау облысында орыс тілінде шығатын қоғамдық-саяси газет.
Тарихы
1924 жылдың 6 қаңтарынан бастап «Рабочая Правда» атауын алады. 1925 жылдың екінші жартысы бойы «Рабочая правда» Чапаев уездік комитеті, уисполком, укоргбюроның мүшесі болып шығарылды.
1933 жылы мекемемен байланысты сол кездегі Гурьевтік округінің администратвтік-территориялдық бөлінісі бойынша, «Рабочая правданы» «Прикаспийская коммунаға» атын өзгертті. Ұлы Отан соғысынан бастап және кейін газеттің жауапты редакторлары М.И. Матвеев және П.И. Богданов болды.
1940-1949 жылдар аралығында С.В. Верновты, әйгілі журналистті КОКПОК «Прикаспийская коммунаның» редакторы боп сайлады.
1965 жылдың наурызында «Прикаспийская коммуна» екінші рет туған. Оның басшысы И.П. Свербихин — тұрақты редактор 17 жыл бойы болады.
Роже Пьянтони
Роже Пьянтони (Roger Piantoni; 26 желтоқсан 1931 — 26 мамыр, 2018, Этен, Франция) — француз футболшысы, ХХ ғасырдың 50-60 жылдары Франция Ұлттық футбол құрамасының шабуыл шебінде ойнаған.
Прикаспийская коммуна
Тарихы
2002 жылдан бері басты редактор — В.М. Шигаев.
2010 жылдан бері басты редактор — Р.М. Кульмагамбетов.
Роже Пьянтони
Карьерасы
Футболшылық ғұмырында "Нанси", "Реймс", "Ницца" клубтарында ойнап, 200-ден аса гол соқты.
Прикаспийская коммуна
Қызықты мәліметтер
Көптеген жылдар бойында, әдеби қызметкері, басты редакторының орынбасры Мира Богословская — әйгілі ресейлік кинорежиссёрдің, Темір Нұрбахытұлы Бекмамбетовтың анасы болды. 1949 жылы Калмыкияның халық жазушысы Тимофей Бембеев өзінің бірінші әдеби мақаласын колхозшылардың өмірі туралы газетте жариялады.
Роже Пьянтони
Карьерасы
1958 жылғы әлем чемпионатында Франция құрамасы сапында ойнап, жартылай финалға дейін жетті. 1961 жылы жарақат алғанға дейін әлемнің үздік ойыншыларының бірі болды. Жарақаттан соң бұрынғыдай көзге түсе алмады. Нәтижесінде құрамадағы карьерасын 30 жасында аяқтады.
Прикаспийская коммуна
Сыртқы сілтемелер
Санат:КСРО газеттері Санат:Атырау облысы газеттері
Роже Пьянтони
Сілтемелер
Санат:Франция футболшылары
Пералехос-де-лас-Тручас
Пералехос-де-лас-Тручас (Peralejos de las Truchas) — Испаниядағы муниципалитет. Кастилия — Ла-Манча автономды бірлестігіне қарасты Гвадалахара провинциясының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 172 адамды құрайды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гвадалахара елді мекендері
Эполет акуласы
Эполет акуласының ғылыми атауы- "мысықтәріздес акула". Кейде оны "соқыр акула" деп те аталады. Олардың денесінде қоңыр дақтар дақтар көп.
Таралуы
Эполет акулалары Шығыс Австралия, Солтүстік Австралия және Жаңа Зеландияда кездеседі.
Гован
Гован (Goven) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Иль және Вилен департаментінде орналасқан. Редон округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 39,73 км² шамасында.
Эполет акуласы
Дереккөздер
Санат:Акулалар
Нойнкирхен-Зельшайд
Нойнкирхен-Зельшайд (Neunkirchen-Seelscheid) — Германия Федеративтік Республикасының Солтүстік Рейн-Вестфалия жерінде орналасқан муниципалитет. Кёльн әкімшілік округіне бағынады. Рейн-Зиг ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 59 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Солтүстік Рейн-Вестфалия елді мекендері
Гован
Коммунаның INSEE коды — 35123, пошта индексі — 35580.
Пантокрин
Пантокрин (Pantocrіnum; панты – сыртын жұмсақ барқыт тәрізді тері жапқан жас мүйіз және грек. krіno – бөлемін) – марал, Шығыс Сібір бұғысы мен теңбіл бұғының қатаймаған мүйізінен дайындалатын спирт қосылған сұйықтық. Пантокрин ашық сары түсті, мөлдір, рН 5,4 – 5,8 болады. Өндірісте пантокриннің 1 – 2 мл-лік егуге арналған ампуладағы ерітіндісі, қатты түрдегі таблеткасы өндіріледі. Оны медицинада невроз, неврастения, белсіздік, шаршау, жұқпалы аурулардан кейін әлсіздік пайда болғанда қолданады.
Гован
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 4034 адамды құрады. Халық тығыздығы — 101,54 адам/км².
Пантокрин
Дереккөздер
Санат:Дәрілер
Гован
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Рорбахграбен (Берн)
250px|thumb|Картада орналасуы Рорбахграбен (Берн) (Rohrbachgraben BE) — Швейцарияның Берн кантонында орналасқан коммуна. Аарванген округінің құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 438 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 6.5 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 339, пошта индексі — 4938.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Берн елді мекендері
1393 жыл
Түсініктемелер
*
Адольф Дистервег
Фридрих Вильгельм Адольф Дистервег (Friedrich Adolph Wilhelm Diesterweg; 29 қазан 1790, Зиген — 7 шілде 1866, Берлин) — немістің ірі педагогі, халықтық мектеп пен педагогикалық білім саласындағы көрнекті кайраткер. Ең белгілі педагогикалық жұмысы - «Неміс мұғалімдерінің білім алуына басшылық». Тәрбиенің мынандай қағидапарын жасаған: табиғатқа ұқсаушылық, мәдениетке ұқсаушылық, сонымен бірге 33 заң мен оқыту ережелерінен тұратын дамыта оқыту дидактикасын жасаған.
Дереккөздер
Санат:Германия педагогтары
Даровка (Ветлуга тармағы)
Даровка — Ресейдегі өзен. Кострома облысы, Киров облысы, Нижегород облысы, Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ветлуга өзенінің сол жағалауынан 840 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 22 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ветлуга бастауынан Ветлуга қаласына дейін. Өзен саласы — Құйылысу аралығы теліміндегі Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Визенрайт
Визенрайт (Wiesenreith) — Аустриядағы коммуна. Төменгі Аустрия федералды жеріне қарасты Цветль округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1313 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 39.85 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — ZT, ресми идентификациялық коды — 3 25 29.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Аустрия елді мекендері
Галина Махмұдқызы Мұсағалиева
Галина Махмұдқызы Мұсағалиева (22.9.1934 жылы, Атырау облысы Құрманғазы ауданында туылғын) – биология ғылымдарының докторы (1977), профессор (1978). Алматы мемлекеттік медицина институтын (1975, қазіргі Қазақ ұлттық медицна университеті) және аспирантурасын (1960) бітірген. Қазақ онкология және радиология ғылыми-зертеу иститутында кіші, аға ғылми қызметкер (1960–66), Қазақстан Ғылым Акакдемиясының эксперименттік биология институтында аға ғылыми қызметкер (1966–69), Қазақ физкультура институтында (қазіргі Қазақ мемлекеттік спорт және туризм академиясы) доцент, кафедра меңгерушісі (1970–83) қызметтерін атқарған. 100-ден астам ғылыми жарияланымның авторы.
Cілтемелер
Санат:Ғалымдар
Спиральді антенналар
Спиральді антенналар — пішіні конустық, цилиндрлік, немесе жазықтық спираль түріндегі антенналар. Спираль бұтағының ұзындығы және адымы әрбір бұтақтың сәуле шығаруы дөңгелектік поляризацияға жақын және бағытталғандық диаграммасы максимал шегінде болатын етіп жасалады. Қума толқынды антенналар қатарына жатады. Дербес антенна, ал күрделі антенналар құрамында сәуле шығарғыш ретінде қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Электроника
Вода-Яха
Вода-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Хадыта-Яха өзенінің оң жағалауынан 30 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 72 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Салехард қаласынан сағасына дейін. Өзен саласы — Солтүстік Сосьваға қосылу құйылысынан төмендегі Обь өзені тармақтарының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Конвергенция
Конвергенция -
Дереккөздер
Санат:Лингвистика Санат:Геология Санат:Экология Санат:Табиғатты қорғау Санат:Әлеуметтану Санат:Терминология
Антюшиха
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Вологда облысы өзендері Санат:Киров облысы өзендері Санат:Коми Республикасы өзендері
Әлеуметпен әңгіме-дүкен (сұхбаттар)
Әлеуметпен әңгіме-дүкен (сұхбаттар) — 2011 жылы Алматы қаласы «Жазушы» баспасында басылып шыққан кітап. Кітап авторы/құрастырушысы — Әбіш Кекілбайұлы. Беттер саны — 368.
Қазақстан Республикасының Ұлттық мемлекеттік кітап палатасынан тіркелу кезінде берілген ISBN нөмірі — 978-601-200-298-0.
IC 3383
IC 3383 — Бикеш шоқжұлдызында орналасқан S0-a (спиральді галактика) типті галактика.
Әлеуметпен әңгіме-дүкен (сұхбаттар)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Қазақша кітаптар Санат:2011 жылы шыққан кітаптар Санат:Жазушы баспасының кітаптары
IC 3383
Сыртқы сілтемелер
IC 3383 Санат:Бикеш (шоқжұлдыз)
Хәрри Поттер мен Азкабан тұтқыны
«Хәрри Поттер мен Азкабан тұтқыны» — Ж. К. Роулиң жазған, жас сиқыршы Хәрри Поттер жайлы кітаптар жинағындағы үшінші роман. 8 шілде 1999 жылы басылды.
Желісі
Кітаптың үшінші томы Гарридің туған күнінен басталады. Осы күні Гарри өзімен-өзі туған күнін жуып жүргенде далада үлкен қара итті көріп, шошып кетеді. Сол кезде ол кездейсоқ “Түнгі Рыцарь” – деген сиқыр автобус шақырады. Автобустың кондукторы Стэн Шанпайк айтуы бойынша, бұл автобус сиқыршыларды кез келген қалаған жеріне жылдам апарады. Сол кезде “Түнгі Рыцарь” Гарриді “Тесік Қазан” – деген жерге апарады. Бұл жерде Гарри магия министрі Корнелиус Фаджпен кездеседі. Кездескенде Фадж Гарриге бұлжерден бөлме жалдап, оқу басталғанға дейін осы жерде қалуын ұсынады. Жазғы демалыс біткенде, Гарри, Рон және Гермиона Хогвартсқа жол жүреді. Поездта Гарри түрмеден қашып кеткен қылмыскер Сириус Блэкті іздеп жүрген Азкабан күзетшісі, дементорды көреді. Дементорды көріп, Гарри ессіз талып қалғанда, бір купеде жатқан профессор Люпин дементорды қуып жібереді.
Мектепте Дамблдор барлығын жаңа оқу жылымен құттықтап, кейбір жаңалықтар айтады. Дементорлар мектептің айналысында Блэкті тексеріп жүретінін және зұлым сиқырдан қорғануды үйрететін профессор Люпин мен сиқыр жаратылыстарды күтім туралы сабақты жүргізетін Хагридті таныстырды. Оқудың бір күндері Гарри көзге көрінбейтін мантияны үстіне жамылып алып, Рон және Гермионамен бірге пабқа барады. Бұл жерде Гарри Фадж, Хагрид, профессор Флитвик пен Макгонагаллдың арасындағы әңгімесін естіп қалады. Бұл әңгімеде Сириус Блэктің Джеймстің ең жақын досы және Гарри кіндік әкесі бола тұрып, олады Волан-де-Мортқа сатып бергені айтылады.
Сиқыр жаратылыстарды күтімділігі туралы сабақта Хагрид оқушыларға гиппогриф Клювокрылмен таныстырады. Барлығы Клювокрылмен қызыға және ақырын қарап жүргенде, Драко Хагридтің профессор болғанын жақтырпағандықтан, Клювокрылге тиісіп, қолын өтірік ауыртып алып, Хагридке жала жабады. Осының салдарынан Клювокрылды байлап қойып, Хагрид сотқа шақырылады.
Жаңа семестр басталғанда, профессор Люпин дементорларға қарсы тұру үшін қолданылатын Патронус сиқырын оқушыларға үйретеді. Люпиннен шығып келе жатып, Гарри мен Рон қапаланған Гермионамен кездесіп қалады. Бұның себебін сұрағанда Гермиона қолындағы қағазда Хагридтің соттан ұтылып қалып, Клювокрылды бауыздау туралы шешім қабылданғаны айтылады. Бұл хатты оқығаннан кейін олар Хагридке қал-жағдайын сұрауға барады. Хагридпен кездескенде Рон өзінің тышқаны, Коростаны тауып алады. Алайда, Короста өте агрессивті әрекеттеніп, Ронның қолынан шығып кетеді. Рон Коростаның артынан қуғанда, жолда Ррн мен Коростаны үлкен қара ит сүйреп алып кетеді. Арттарынан асыға барған Гарри мен Гермиона Хогсмдтағы лашық үйге тап болады. Бұл жерде Гарри Сириус Блэкпен кездесіп, оның анимаг (үлкен қара итке қалауымен ауыса алады) екенін біледі. Сонымен қатар бұл жерге профессор люпин келіп, кенеттен Блэкті өзінің досы ретінде құшағына алады. Және де профессор Люпин оларды Мародерлер картасы арқылы тауып алып, өзінің оборетеньге айнала алатынын мойындайды. Сонымен қатар Петтигрю тышқанға және Джеймс маралға айнала алатынын да айтып берді. Петтигрю Джеймс пен Лилиді Волан-де-Мортқа сатып беріп, осы күнге дейін Короста болып жүргенін Люпин мен Блэк Гарриге түсіндіркге тырысады. Гарри оарға сенбегендіктен, Блэк тышқанды адам кейпіне айналдырғанда, Петтигрюді көрген Гарри оларға сенеді. Блэк Петтигрюді өлтірейін деп тұрғанда, әкесінің жақын достары бір-бірін өлтіргенін қаламаған Гарри бұған қарсы болады.
Барлығын мектепке барып айтуға бара жатқанда, далада толған ай шығып, Люпин оборетеньге айнала бастады. Қалғандарын құтқарам деп Блэк қара итке айналып оборетеньге қарсы тұрады. Содан қатты жарақат алып, Блэк қашып, өзеннің жағасына барып жата қалады. Осы жағдайды қолданып Петтигрю тышқанға айналып, қашып үлгереді. Блэк жағада жатқанда оның қасына көптеген дементор келіп, Блэктің жанын сора бастайды. Бұған Гарри барынша төтеп беруге тырысады, алайда оның Патронусының күші барлық дементорды қуып жіберуге жетпейді. Сол кезде өзеннің басқа жағалауынан басқа біреу марал кейпінде өте мықты Патронус жіберіп, дементордың барлығын қуып жібереді. Бұны істеген Гарри өз әкесінің рухы екеніне сенімді болады. Гарри Блэкті қорғау үшін қанша тырысқанымен, магия министрі оны абақтыға қайтып қамайды.
Ауруханада Гермиона басқаларынан екі есе көп сабақ алып барлығына үлгеріп жүргеннің себебі Макгонагалл берген уақыт арасында жүргізетін жабдық екенін Гарриге түсіндіреді. Осы арқылы олар 3 сағат бұрын уақытқа, яғни олар Хагридке келіп, Ронды ит сүйреп кеткен уақытқа қайта оралады. Сол кезде Клювокрылды босатып, оны бауыздаудан құтқарады. Енді олардың міндеті Блэкті құтқару. Гарри өзеннің арғы бетінде Блэк пен өзінің дементорлардан зардап шегіп жатқанын қарап, өзінің әкесінің келіп, құтқаратына сенімді болып күтті. Алайда әкесінің келмейтінін түсініп, Гарри өзі марал бейнесінде барлық дементорды қуып жіберетіндей Патронус шығарады. Осыдан кейін олар Блэкті абақтыдан босатып, Клювокрыл мен бірге Блэк ұшып кетеді. Барлығын құрқарғаннан кейін, олар қазіргі уақытқа қайта оралады. Гарри, Рон, Гермона, Лююпин және Дамблдор Блэктің кінәсі жоқ екенін дәлелдеуге қанша тырысқанымен магия министрі бұған сенбеді, сондықтан Блэк әлі де қауіпті қылмыскер ретінде бәріне танымал болады. Бұған қарамастан Гарри барлық шындыққа көзі жетіп, көңілі босап қалады. Профессор Люпин мектептен кететін болады, себебі Снегг оның оборетень екенін жайып салады. Дамблдор магия министрінен дементорлардың кетуін талап етеді. Гарри, Рон және Гермиона үшінші оқу жылын бітіріп, үйлеріне қайтады.
Санат:Хәрри Поттер туралы кітаптар Санат:1999 жылы шыққан кітаптар
Өлең ойындар
Өлең ойындар. Бұл топтағы жырлардың қимыл-қозғалыс ойындармен байланысы жоқ. Ойын сөзге, өлеңге негiзделiп құрылады. Балалар диалог арқылы сөз қақтығысына, ой жарысына түседi. Сөзбен ойнай жүрiп тiлдерiн сындырып, қиялдарын ұштайды, бiлiм-бiлiктерiн байытады, түрлi дағдылар қалыптастырады. Мұндай өлеңдердi М.Н.Мельников «ермектiк фольклор» «потешный фольклор» деп топтастырады, бұл орайда ол Г.С.Виноградов жiктеуiн негiзге алады. Ал, Э.С.Литвин «сөздiк ойын өлеңдерi» («песни словесные-игровые») деп топтауды жөн көредi. А.Сафаров болса бұл топтағы жанрлық түрлердi «Сөз – ойындар»-(«суз уйынлар») деп атайды. Басқа зерттеушiлерде бұл өлеңдердi арнайы топтастырмағанмен, олардағы ойындық элементтердiң басымдығын жоққа шығармайды. Бiрақ жанрлық түрлердi қай топқа жатқызу жөнiнде бiрiздiлiк байқалмайды. Мәселен, тәжiкелесудi (поддевки) зерттеушiлердiң барлығы да ойындық фольклорға қосса, жаңылтпашты (скороговорки) бiреулер ойындық фольклорға (Ю.Г.Рочев, А.Сафаров) ендi бiреулер ойыннан тыс фольклорға (В.А.Василенко, Р.Ф.Ягафаров) жатқызып жүр. Әрине, бұл жерде зерттеушiлердiң қай-қайсысының да болмасын дәйектемелерiн жоққа шығару өте қиын. Жанрлық синкретизм, яғни түрлi белгiлердiң тоғысып келуi фольклорға тән құбылыс. Оның iшiндегi ең басты, негiзгi, айқынырақ белгiлердi бөлiп көрсету, әрине, оңай емес. Ғалымдар пiкiрiндегi ауытқушылықтар да осыдан туындап жатыр. Бiздiң ойымызша, бұл топтағы өлеңдерге тән негiзгi белгi – ойындық элементтiң басымдығы. Оған бұл шығармалардың диалогқа негiзделiп құрылуы, балалардың кезектесiп орындауы, бiр-бiрiнен жауап күтiсiп, өзара сөз жарысына, ой жарысына түсу, сол сөз ойындарынан күлкi, қызыққа кенелiп, өздерiнше рухани қанағат табуы. Бұл ойындар өлеңге, ұйқасымды сөзге негiзделiп құрылады. Рольдi ойындарда балалар әлдеқандай затты, түрлi ойыншықтарды ермек етсе, мұнда халық арасында ұрпақтан-ұрпаққа ауысып келе жатқан өлең сөздер ойыншықтың, ойын құралының қызметiн атқарады. Сондықтан оларды өлең-ойындар (песни-игры) деп атаған жөн. Сонымен бiрге, бұл орайда пiкiр таластарға жетелейтiн тұстар да жоқ емес. Мәселен, жаңылтпаш, жұмбақ тәрiздi жанрлардың шығу тегi, алғашқы функциялары мүлде басқа мақсатты көздеген. Бiз оның балалар репертуарына көшкеннен кейiнгi жаңа функциясын негiзге алдық. Сонымен, өлеңдi сөз бен ойды ермек етуге негiзделген бұл өлең-ойындардың құрамына мынадай жанрлық түрлердi топтастыруға болады. Тәжiкелесу, жаңылтпаш, жұмбақтар, балалар айтысы.
Ілияс Жансүгіров бюсті (Алматы облысы Жансүгіров кенті)
нобай|оңға|Жансүгіров кентіндегі [[Ілияс Жансүгіров бюсті|350x350px]]