cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Лесной Черь
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Куцурако
Куцурако — Ресейдегі өзен. Дағыстан Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Нуцурако өзенінің оң жағалауынан 0,9 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Батыс Каспий су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Сулак өзені бастауынан Чиркейск су торабына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Терек.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Дағыстан өзендері
Лансуэла
Лансуэла (Lanzuela) — Испаниядағы муниципалитет. Арагон автономды бірлестігіне қарасты Теруэль провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Хилока ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 25 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 14.20 км² шамасында.
Воргаёль (Лапъюга тармағы)
Воргаёль — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Лапъюга өзенінің сол жағалауынан 4 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 13 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинак-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Печора өзені Уса өзенінің құйылысынан Усть-Цильма су өлшеу постына дейін. Өзен саласы — Усаға қосылу құйылысынан төмен Печора тармағының су алаптары, өзен алабы — Печора.
Челы
Челы (Большие Челы) — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Кемеров облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Яя өзенінің оң жағалауынан 260 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.
Воргаёль (Лапъюга тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Челы
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Чулым Зырянское ауылындағы су өлшейтін посттан сағасына дейін. Өзен саласы — Томнан Чулымға дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Воргаёль (Лапъюга тармағы)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Коми Республикасы өзендері Санат:Двина-Печора су алабы өңірі өзендері
Челы
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Томск облысы өзендері Санат:Кемеров облысы өзендері
Долно-Кобиле (Кюстендил облысы)
Долно-Кобиле (Долно Кобиле) — Болгариядағы ауыл. Кюстендил облысына қарасты Трекляно қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 26 адамды құрайды.
Пошта индексі — 2556. Телефон коды — 07927. ЕКАТТЕ коды — 22650.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кюстендил облысының елді мекендері
Б. з. д. 989 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 989 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 989 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Қазақстан Республикасының Мемлекеттік қызмет істері агенттігі
Қазақстан Республикасының Мемлекеттік қызмет істері агенттігі — Қазақстан Республикасының Президентіне тікелей бағынатын және есеп беретін, мемлекеттік қызмет саласындағы бірыңғай мемлекеттік саясатты іске асыруға уәкілетті мемлекеттік орган.
Тарихы
Агенттік 1998 жылы 18 қыркүйекте Президенттің Жарлығымен құрылды.
Қазақстан Республикасының Мемлекеттік қызмет істері агенттігі мемлекеттік қызмет атқарымдарын жаңадан құрылған Мемлекеттік қызмет істері және сыбайлас жемқорлыққа қарсы іс-қимыл агенттігіне беру арқылы таратылады, деді Мемлекет басшысы Нұрсұлтан Назарбаев 2014 жылғы 6 тамызда Қазақстан Үкіметінің кеңейтілген отырысында сөйлеген сөзінде.
2019 жылы қайта құрылды.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан Республикасы агенттіктері
Оэйраш-и-Сан-Жулиан-да-Барра
Оэйраш-и-Сан-Жулиан-да-Барра (Oeiras e São Julião da Barra) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Лиссабон округінің құрамына кіреді. Оэйраш муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Лиссабон ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Ауданның қамқоршысы — Дева Мария (Nossa Senhora da Luz).
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Эштремадура провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Лиссабон округінің елді мекендері
Үлкен Хо-Яха
Үлкен Хо-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ид-Яха өзенінің сол жағалауынан 7 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 63 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кара теңізі су алабының өзендері Надым өзені өзені су алабының шығыс шекарасынан Пур өзені су алабының солтүстік батыс шекарасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Пур.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері
Бөз
Бөз - мақтадан тоқылған жұқа мата. Байырғы ортада бөзден жеңіл көйлек, дамбал сияқты бұйымдар тіккен. Сондай- ақ қайтыс болған адамның кебінін бөзден дайындаған. Бөз негізінен қазақ даласына керуен арқылы жеткен, кейін келе қауым қажетті бөзін жәрмеңкеден алып отырған.
Дереккөздер
Санат:Мәдениет Санат:Терминология
Кандерн
Кандерн (Kandern) — Германия Федеративтік Республикасының Баден-Вюртемберг жерінде орналасқан қала. Лёррах ауданының құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 8103 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 62,27 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 08 3 36 045. Қаланың басшысы — Бернхард Винтерхальтер.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Баден-Вюртемберг елді мекендері
Орама,орама шелпек
Орама, орама шелпек – буға пісірілетін ұлттық тағам. Дәстүрлі қазақ мәдениетінде орама ерекше бағаланады. Алдымен дөңгелете жайылған жұқа қамырдың бетіне май жағылады да, туралған сарымсақ, пияз себіліп, оны бала білегіндей етіп орайды. Содан соң буға қояды. Дайын болған соң бетіне ет салып дастарқанға әкеледі.
Дереккөздер
Санат:Тағамдар
Камиль Демулен
Камиль Демулен (Lucie-Simplice-Camille-Benoît Desmoulins; 2 наурыз, 1760  — 5 сәуір 1794, Париж) – 18 ғасырдағы Француз буржуазиялық-демократия революциясының қайраткері, адвокат, журналист. 1789 жылы 14 шілдедегі көтеріліс қарсаңында халықты қарулануға шақырды. Демократияшыл газеттерді редакциялады, Конвет мүшелігіне сайланды. Жирондышыларға қарсы күресті. Якобин диктаткрасы кезінде онәң оң қанатын жақтап, контрреволюция жағына шықты. 1793-1794 жылы максимум заңын жоюды талап етті.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Чикалда
Чикалда (Чикалди, балка Чикалда) — Ресейдегі өзен. Қалмақ Республикасы, Ростов облысы, Ставрополь өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Маныч-Гудило өзенінен 276 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 101 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Дон су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Маныч бастауынан Калаус және Егорлык өзендерін қоспағандаПролетар су торабына дейін. Өзен саласы — Солтүстік Дон құйылысынан төмен Дон тармағының су алаптары, өзен алабы — Дон (су алабының Ресейдегі бөлігі).
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ростов облысы өзендері Санат:Ставрополь өлкесі өзендері Санат:Қалмақ Республикасы өзендері Санат:Дон су алабы өңірі өзендері
Алимордон Абуталипұлы Шукуров
Алимардон Абиталипович Шукуров (28 қыркүйек 1999 жыл, Кеңеш, ) — қырғызстандық футболшы, Қырғызстан Ұлттық футбол құрамасы мен "Неман" клубының жартылай қорғаушысы.
Сілтемелер
Санат:Қырғызстан футболшылары Санат:Қырғызстан Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Абдыш-Ата ФК ойыншылары Санат:Неман Гродно ФК ойыншылары
Керегетас көшесі (Астана)
Керегетас көшесі Г. Потанин, Найзақара, Ә. Молдағұлова көшелерін қиып өтіп, Қарауыл көшесінде аяқталады. Ұзындығы - 1270 м. Бұрынғы атауы Н.Бауман көшесі.
Керегетас - Ерейментау тауының солтүстік-шығысында 27 шақырым жерде орналасқан тау. Ең биік жері - 461 м. Үзындығы оңтүстік-батыстан солтүстік-шығысқа қарай 7 шақырым.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Астана көшелері
Гиперпигментация
thumb|right|200px Гиперпигментация ( Hyperpigmentatio - көп + пигмент - шамадан тыс пигменттену) - Дәнекер тканінің құрылымды-функционалдық бірлігі. Оның құрамында дәнекер тканмен (негізгі зат, талшықты құрылымдары, клеткалар және жүйке талшықтары) қоршаған микроциркуляция арнасының бөлігі кіреді. thumb|right|200px thumb|left|200px
Жолболды
Жолболды (1993 ж. дейін — Новоалексеевка ) — Павлодар облысының Ақтоғай ауданындағы ауыл, Жолболды ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы – Ақтоғай ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 75 км-дей жерде, селеу, бетеге, т.б. шөптесін өскен сортаңды қызыл қоңыр топырақты, құрғақ дала белдемінде орналасқан.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 957 адам (472 ер адам және 485 әйел адам) болса, 2009 жылы 547 адамды (269 ер адам және 278 әйел адам) құрады.
Тарихы
Іргесі 1976 жылы "Октябрьдің 25 жылдығы" атындағы мал бордақылау бірлестігі ретінде қаланған. Оның негізінде Жолболдыда 1997 жылдан шаруа қожалықтары жұмыс істейді.
Инфрақұрылымы
Орта мектеп, фельдшерлік пункт бар. Тұрғындары елді мекендермен автомобиль жолы арқылы қатынасады.
Дереккөздер
Санат:Ақтоғай ауданы (Павлодар облысы) елді мекендері
Мичел Сальгадо
Мичел Сальгадо (Miguel Ángel Salgado Fernández; 22 қазан 1975, Ас-Невес, Галисия) — испаниялық футболшы, қорғаушы. Кейін бапкерлікпен айналысты. Қазіргі уақытта "Әл-Жазира" телеарнасында футбол сарапшысы боп жұмыс істейді.
Карьерасы
"Сельта" клубының түлегі. 1994/95 жылғы маусымда клуб сапында кәсіпқой карьерасын бастады. 1996/97 жылғы маусымды "Саламанкада" арендада өткізді де, "Сельтаға" қайта оралған соң негізгі құрам футболшысы атанды.
1999 жылы жазда "Реал Мадридке" ауысты. Мадридтік клубта он маусым ойнап, клубтық деңгейдегі барлық жүлдеге қол жеткізді.
2009 жылы"Блэкберн Роверс" футболшысы атанды. Үш жыл Англия чемпионатында ойнап, 2012 жылы карьерасын аяқтады.
Ұлттық құрама
2000 жылы Еуропа чемпионатына, 2006 жылы әлем чемпионатына қатысты.
Әскери стратегия
Әскери стратегия (Военная стратегия) — ел мен Қарулы Күштерді соғысқа дайындау теориясы мен тәжірибесін, стратегиялық операцияларды және тұтастай соғысты жоспарлау мен жүргізуді қамтитын әскери өнердің құрама бөлігі, оның ең жоғарғы саласы. Әскери стратегия теориясы соғыстың зандылығы мен сипатын, әны жүргізу тәсілдерін зерттейді, стратегиялық операцияларды және тұтастай соғысты жоспарлаудың, дайындаудың және жүргізудің теориялық негіздерін жасайды. Әскери стратегия Қарулы Күштердің стратегиялық міндеттерін және оларды атқару үшін кажет күштер мен құралдарды анықтаумен, Қарулы Күштерді, Әскери іс-қимыл театрын, экономиканы және халықты соғысқа дайындау бойынша шараларды жасау және жүзеге асырумен, стратегиялық операцияларды жоспарлаумен, Қарулы Күштердің жазылуын ұйымдастырумен және соғыс барысында оларды басқарумен, сондай-ақ ықтималды қарсыластың соғыс және стратегиялық операцияларды жүргізу бойынша мүмкіндіктерін зерттеумен айналысады. Әскери стратегия саясатпен байланысты және оның мүддесінде қызмет етеді. Соғыс уақытында саясат пен әскери стратегияның әзара байланыстылығы әскери-саяси басшылықтың бірыңғай органдарын құруда көрінеді. Әскери стратегияның сипаты мен мәніне мемлекеттің экономикасы және әлеуметтік-саяси құрылысы айқын әсер етеді.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Stratagème Krigföring
Мэтт Саймон
Мэттью Блейк Саймон (Matthew Blake Simon; 21 шілде 1986 жыл, Сидней, Аустралия ) — австралиялық футболшы, Австралия құрамасының экс-жартылай қорғаушысы. 2008 жылғы Пекиндегі Олимпиада ойындарына қатысқан.
Клубтық
Саймон - "Сетрал Кост Маринерс" клубының түлегі. 2006 жылы ол А-Лигадағы жаңа командасы сапындағы дебют ойынын өткізді, содан кейін Ник Мрджа тізесінен ауыр жарақат алып, біраз уақытты өткізіп алды. 2008 жылдың 15 тамызында "Ньюкасл Юнайтед Джетске" қарсы матчта ол Маринерс клубы сапындағы алғашқы голын енгізді. Сол жылы Мэтт командаға чемпионаттың күміс жүлдегері атануға көмектесті.
2012 жылдың басында Саймон үш жылдық келісімшартқа қол қойып, оңтүстік кореялық Чоннам Дрэгонз клубына ауысты. Аударым сомасы 400 мың долларды құрады. 5 наурызда Канвонға қарсы матчта ол К-Лигадағы алғашқы ойынын өткізді. Мэт жаңа елге бейімделе алмады, бір жылдан кейін "Сентрал Кост Маринерс" клубына жарты сомамен оралды.
2015 жылдың жазында Симон Сиднейге көшті. 10 қазанда Мельбурн "Виктори" клубына қарсы матчта ол жаңа командадағы тұңғыш кездесуін өткізді. 31 қазанда бұрынғы клубы "Сетрал Кост Маринерске" қарсы ойында Мэтт екі рет гол соқты, "Сидней" командасы сапындағы тұңғыш голын енгізді. 2017 жылы ол клубына чемпионатта жеңіске жетуге көмектесті.
Ұлттық құрама
23 жасқа дейінгі Аустралия құрамасы сапында 2008 жылғы Олимпиадаға қатысты.
2009 жылы негізгі құрамада екі кездесу ғана өткізді.
Бердібек Мәшбекұлы Сапарбаев
Өмірбаяны
Әкесі - Нәлібаев Мәшбек Сапарбайұлы, бригадир. Анасы - Нәлібаева Бибіш. Қоңырат тайпасы Жаманбай руы Қараша бұтағынан шыққан. Алматы халық шаруашылығы институтының жоспарлау экономикалық факультетін бітірген (1977), экономист. Экономика ғылымдарының докторы (1999). Докторлық диссертациясының тақырыбы: «Өндірістік-шаруашылық жүйедегі инвестициялық үдерістерді басқару».
ҚР Әлеуметтік ғылымдар академиясының құрметті мүшесі (1996). «Аймақтың өтпелі кезеңдегі экономикасы» (1995), «Арнаулы экономикалық аймақтар. Құру тәжірибесі» (1996), «ҚР Кеден кодексі» (2003) кітаптарының, ҚР Кеден кодексіне түсініктеменің (2005) авторы.
Отбасы
Үйленген. Жұбайы - Сапарбаева Қалдығайша Зейноллақызы (1955 ж.т.). Қызы - Сапарбаева Ақбота Бердібекқызы (1978 ж.т.); ұлдары - Сапарбаев Бауыржан Бердібекұлы (1983-2002), Сапарбаев Жансұлтан Бердібекұлы (1991 ж.т.).
Дереккөздер
Санат:Қазақстан мемлекет қайраткерлері Санат:Қызылорда облысында туғандар Санат:Қазақстан саясаткерлері Санат:Шығыс Қазақстан облысының әкімдері Санат:Қазақстан экономистері Санат:Қазақстан ғалымдары Санат:Түркістан облысының әкімдері Санат:Қазақстан министрлері Санат:Құрмет орденінің иегерлері Санат:Парасат орденінің иегерлері Санат:Астана медалінің иегерлері Санат:Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 20 жыл медалінің иегерлері Санат:Қазақстан Конституциясына 10 жыл медалінің иегерлері Санат:Ақтөбе облысының әкімдері Санат:Қызылорда облысының әкімдері Санат:Отан орденінің иегерлері
1856 жыл
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:1856 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Робер Деснос
Робер Деснос (Robert Desnos, 4 шілде 1900 жыл, Париж – 8 маусым 1945 жыл, Терезин концлагері) – француз ақыны, жазушы және журналист.
Оның тұңғыш поэтикалық шығармасы 1917 жылы жарық көреді. 1919 жылы «Сюрреалистік революция» атты журналда жұмыс жасайды. Радиода жұмыс жасаған кезінде Фантомас туралы радиосериал шығарады. 1940 жылы француз Қарсыласу қозғалысына қатысқан, сол жылдары әртүрлі лақап атпен мақалалар жазып тұрады. Оның өлеңдеріне Витольд Лютославский, Франсис Пуленк, Анри Дютийёлер ән жазады.
Дереккөздер
Санат:Франция жазушылары
Б. з. д. 990 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 990 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 990 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Игорь Александрович Долгушин
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Пауперизация
thumb|250px Пауперизация - тар мағынада пролетариаттың қайыршылануы, жұмысшы табынан андер класқа ауысуы; кең мағынада - кез-келген тап өкілдерінің андер класқа өтуін айтады.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Саясат әлеуметтануы
Ларованис-цкали
Дереккөздер
Санат:Грузия өзендері
Киелісай көшесі (Астана)
Киелісай көшесі Сарыжайлау көшесінен басталып, Гүлзар орамында аяқталады. Ұзындығы - 232,8 м. Бұрынғы атауы С.Бородин көшесі.
Киелісай - қазақ халқының дәстүрлі дүниетанымында аса қадірлі, қасиетті нәрсені, затты киелі деп атаған. Жер аты да осы тіркеспен байланысты болса керек. Мысалы: «киелі күн», «киелі жануар» деген сөздер бар. Киелі нәрсеге аса қүрметпен қараған.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Астана көшелері
Бөкен желіс
Бөкен желіс - аттың екпінді, қатты cap желісі, жүріс түрі. Әдетте алыс жолға атпен асығыс шыққанда шабар болса жануар жылдам болдырып қалатындықтан, Бөкен желіспен жүреді. Өйткені желдірте отырып біраз жерді өндіріп алып, дамылдап отырады.
Дереккөздер
Санат:Мәдениет Санат:Терминология
Елі
thumb|right|300px| Елі – саусақтың көлденең еніне тең келетіндей жалпақтық, қалыңдық, ұзындықты білдіретін халықтық өлшем бірлігі. Қазіргі өлшем бойынша 2 см-ден асатын мөлшер. Мәселен, өлшенетін зат көлемін анықтайтын кезде сұқ саусақтан бастап шынашаққа дейінгі саусақтар ауқымына келіп тұрса "төрт елі" деп атайды (шамамен 7-8 см).
Бас бармақтың ені үшін (қазіргі өлшеммен 2,2-2,3 см) жазба деректерде қатар қойылған алты арпа дәнінің ені алынған. Ою-өрнектің мөлшері, жылқының семіздігі қазы майының қалыңдық мөлшерімен (табан қазы, үш елі қазы, екі елі қазы, шынашақ қазы деп қазы майының қалыңдығымен) белгіленген, яғни елі өлшенген.
Әдебиеттер
Аққошқаров Е. Халық арасына кең тараған байырғы өлшемдер // Тілтаным. 2003, No2. 131-137-бб.; Ахметжан Қ.С. Қазақтың дәстүрлі қару жарағының этнографиясы. Ғылыми редактор және алғы сөздің авторы Нұрсан Әлімбай. Алматы: Алматыкітап, 2006;
Санат:Қазақ салт-дәстүрлері
Фармингтон (Мэн)
Фармингтон (Farmington) — Мэн штатының Фрэнклин округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 7760 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 145.1 км² шамасында. FIPS коды — ?.
Жюз
География
Коммуна шамалап Парижден 610 км оңтүстікте, Тулузадан 33 км оңтүстік-шығыста орналасқан. Коммунаның аймағында Грас өзені ағады.
Климат
Климаты қоңыржай-мұхитті. Қысы жеңіл және қарлы. Көктемінде көп жаңбыр және найзағай болады. Жазы құрғақ және ыстық. Күзі күнгей. Оңтүстік-шығыс және солтүстік-батыс желдері бар.
Халқы
2010 жылы коммунаның халқы 80 адамды қамтыды.
Экономика
2010 жылы 48 еңбекке жарамды жастағы (15-64 жас) адамдардың 37 адамы экономикалық белсенді, 11 – белсенді емес (белсенділік көрсеткіші - 77,1 %, 1999 жылы 59,6 %) болды. 37 тұрғынның 34 адамы (17 еркек және 17 әйел) жұмыс істеді, жұмыссыздар саны 3 (3 еркек және 0 әйел) адам болды. 11 белсенді емес адамның 3 адамы оқушы немесе студент, 5 – зейнеткер, 3 адам басқа себептерге байланысты белсенді емес болды.
Көрікті жерлер
•	Ұлы Леодегария шеркеуі. •	Жюз сарайы. 1973 жылдан бері тарихи ескерткіш.
NGC 4163
NGC 4163 — Canes Venatici шоқжұлдызында орналасқан Im типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1785 жылы 28 сәуірде Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 4163 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 38881, NGC 4167, UGC 7199, MCG 6-27-26, ZWG 187.20, KUG 1209+364.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Canes Venatici (шоқжұлдыз)
Жолдас (қыстау)
ЖОЛДАС – Шығыс Қазақстан облысы Аягөз ауданындағы Мәдениет ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 25 – 27 км жердегі қыстау. Қойтас, Қызылтас төбелерінің оңтүстігінде жатқан қыстаулардың жер бедері жазық келген. Онда бетеге, боз, айрауық, қоңырбас, т.б. астық тұқымдас шөптесін өсімдіктер өскен. Қыстаудың батысында (4 км жерде) Көкен бұлағы бар. Шығыс бөлігімен Бақанас өзенінің саласы – Көксала өзені ағып өтеді.
Дереккөздер
Санат:Шығыс Қазақстан облысы қыстаулары
Роккаскаленья
Роккаскаленья (Roccascalegna) — Италиядағы коммуна, Абруццо әкімшілік аймағына қарасты Кьети провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1401 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 64 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 22 км² шамасында. Пошта индексі — 66040.
Вурдаёль
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Печора өзені Уса өзенінің құйылысынан су өлшейтін постқа Усть-Цильма дейін. Өзен саласы — Усаға қосылу құйылысынан төмен Печора тармағының су алаптары, өзен алабы — Печора.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Роккаскаленья
Елді мекеннің қамқоршысы — Косма және Дамиан.
Сен-Гюиомар
Сен-Гюиомар (Saint-Guyomard) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Морбиан департаментінде орналасқан. Ванн округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 19,66 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 56219, пошта индексі — 56460.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1045 адамды құрады. Халық тығыздығы — 53,15 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Морбиан департаментінің коммуналары
Роккаскаленья
Сыртқы сілтемелер
Санат:Абруццо елді мекендері
IC 480
IC 480 — Егіздер шоқжұлдызында орналасқан Sbc (жинақы спиральді галактика) типті галактика.
Сыртқы сілтемелер
IC 480 Санат:Егіздер (шоқжұлдыз)
Вурдаёль
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Гарем
Гарем (حرم, харам тыйым салынған) – бай, дәулетті мұсылмандар үйіндегі әйелдер бөлмесі, басқа мағынада үй иесінің заңды әйелі мен еркі жоқ әйел тұратын болме. Иран, Ауғаныстан, Туркия тағы басқа елдердегі әмірлері мен ең ауқатты бай-манаптардың ірі гаремдерін тек әтек еркектер күзетіп тұрған. Гаремге күйеуі мен балаларынан басқа еркетерге кіруге тыйым салынған. 20 ғасырдың 20-жылдарынан бастап гарем болған еркектерге көп әйел алуға тыйым салуына, әлеуметтік құқық жөнінен әйелдердің еркектерге теңестірілуіне, экономика мен мәдениеттің ілгерлеуіне, демократиялық қозғалыстың, оның ішінде әйелдер қозғалысының өріс алуына байланысты гарем жойылды десе де болады.
Дереккөздер
Санат:Араб мәдениеті
Еквиль (Сен-Маритим)
Еквиль (Heuqueville) — Франциядағы коммуна. Жоғарғы Нормандия аймағына қарасты Сен-Маритим департаментінде орналасқан. Авр округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 5,05 км² шамасында.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 659 адамды құрады. Халық тығыздығы — 130,5 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сен-Маритим департаментінің коммуналары
Бестораңғыл
Бестораңғыл (2008 жылға дейін — Ильич) — Түркістан облысы Отырар ауданы, Қарақоңыр ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Шәуілдір ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 11 км-дей жерде.
Шөптікөл (Ақмола облысы)
Шөптікөл — Ақмола облысы Аршалы ауданы, Ижевск ауылдық округі құрамындағы ауыл, темір жол бекеті.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 125 адам (63 ер адам және 62 әйел адам) болса, 2009 жылы 50 адамды (25 ер адам және 25 әйел адам) құрады.
Ауыл жанынан Алматы – Екатеринбург автомобиль жолы өтеді.
Дереккөздер
Санат:Аршалы ауданы елді мекендері Санат:Қазақстан темір жол бекеттері
Летма
Лётма — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Сысола өзенінің сол жағалауынан 298 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 30 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вычегда бастауынан Сыктывкар қаласына дейін. Өзен саласы — Вычегда, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Куарак
Куарак (Coirac) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Жиронда департаментінде орналасқан. Лангон округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 5,76 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 33131, пошта индексі — 33540.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 210 адамды құрады. Халық тығыздығы — 36,46 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жиронда департаментінің коммуналары
Шторкау (Эльба)
Шторкау (Эльба) (Storkau (Elbe)) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет. Штендаль ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 164 адамды құрайды (31 желтоқсан 2006 жыл). Алып жатқан жер аумағы 9,59 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 90 540. Муниципалитеттің басшысы — Забине Аугустин.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Мыңжасар Маңғытаев
Маңғытаев Мыңжасар (23 желтоқсан 1937, Түркістан облысы, Отырар ауданы, Маяқұм - 7 желтоқсан 2011, Алматы) — композитор, профессор, Қазақстан мемлекеттік сыйлығының лауреаты, Қазақстанның халық әртісі.
Өмірбаяны
1965 жылы Құрманғазы атындағы Алматы мемлекеттік консерваториясын Қ.Қожамияровтың класы бойынша бітірді. Осы жылы еңбек жолын Қазақ ССР Мәдениет министрлігінің өнер басқармасында аға инспектор болып бастады.
1967-1969 жылдары Қазақстан Композиторлар одағының жауапты хатшысы, 1969-1976 жылдары «Жазушы» баспасы өнер және музыка редакциясының бас редакторы қызметтерін істеді.
Композитор М.Маңғытаев бұдан кейін бірқатар жылдар шығармашылық жұмыста болды. Ал 1988-1991 жылдар аралығында Алматы облыстық музыка қоғамына төрағалық етті.
1991-1993 жылдары Қазақстан Композиторлар одағы төрағасының бас кеңесшісі, ал 1997 жылы республикалық дәрежеде зейнеткерлікке шыққанға дейін екінші хатшы міндеттерін атқарды.
Шығармашылығы мен марапаттары
Шығармашылығына ұлттық саздың бояуын тиімді пайдалана білген Мыңжасар Маңғытаев сол үрдіспен «Отырар» операсын, «Қозы мен Баян» балетін, «Арман», «Құлагер» симфониялық поэмаларын, «Шексіз махаббат» ораториясын, «Ақсақ құлан», «Қаратау әуендері» атты хорға арналған поэмаларын, ұлы Абайдың өлеңдері бойынша бірнеше әуен жазды. Оның үш жүзден астам әндері, вокальдық-хор, аспаптық, симфониялық оратория-кантаталары, оркестрлік поэма-сюиталары, кинофильмдер мен спектакльдерге жазған музыкалары заман тынысын, өмір келбетін, дүние сұлулығын жырға қосты.
М.Маңғытаев халқының ән өнеріне сіңірген осындай еңбектері үшін 1998 жылы Қазақстанның халық әртісі атағын алып, 2006 жылы Қазақстан Республикасы Мемлекеттік сыйлығының лауреаты атанды.
Маңғытаевтың шығармашылығының жанры әрқилы, ашық әуезділігімен айрықшаланады, оның ұлттық - бояулы мәнеріне вокалдық және халықтық - аспаптық ерекшеліктерді біріктіру тән. Маңғытаевтың мәнері әсіресе, “Қозы мен Баян” балетінде, “Арман”, “Құлагер” симфониялық поэмаларында “Шексіз махаббат” ораториясында, “Ақсақ құлан”, “Жайлауда”, “Қаратау әуендері” сияқты хорға арналған поэмаларында, әндерінде анық із салған. Ұлы Абайдың өлеңіне жазылған “Не іздейсің көңілім”, “Қалқам-ай, мен үндемей жүремін көп”, “Өлсе өлер табиғат, адам өлмес...” өлеңдеріне ән-романстар жазды. Сазгер жалпы саны үш жүзге таяу ән шығарды. Оның вокалдық-хор, аспаптық, симфониялық оратория-кантаталары, оркестрлік поэма-сюиталары, кинофильмдер мен спектакльдерге жазған шығармалары заман тынысын, өмір шындығын, дүние сұлулығын жырлайды. Ақан серінің “Қараторғай” әніне жазған вариациялары мен “Арман” атты симф. поэмасында, І.Жансүгіровтің “Құлагер” поэмасының желісіне жазған симфониясы мен “До-мажор” симфониясында, “Қозы Көрпеш-Баян сұлу”, “Ақтолғай” симфониялық сюиталарында халық әуендерін шебер пайдаланған. Ал халық оркестріне арнап жазған “Көктем” поэмасы мен “Концерттік күй”, “Ырғақты”, “Төгілмелі” атты күйлері, төрт бөлімді “Аққудың айрылуы” деген топтамасы оның композиторлық мүмкіндігінің жаңа қырын ашты. “Қаратау әуендері”, “Дала дауысы”, “Жайлауда” хор поэмалары мен хор сюиталары, “Ауыл тойы”, “Елім менің” вокалдық-хореографиялық композициясын тыңдаушы қауым жылы қабылдады. “Ақан сері — Ақтоқты”, “Сталинге хат”, “Неке қияр”, “Біздің үйдің жұлдыздары” спектакльдеріне, “Бәйшешек”, “Көкжиек” кинофильмдері мен Қ.Сәтбаев туралы деректі фильмге, “Қожанасыр сәулетші”, “Әулие есек”, “Үш түлек”, т.б. мультфильмдерге музыка жазды.
Дереккөздер
Санат:23 желтоқсанда туғандар Санат:7 қыркүйекте қайтыс болғандар Санат:Қазақстан сазгерлері Санат:Қазақстан мемлекеттік сыйлығының иегерлері Санат:Қазақстан халық әртістері Санат:Профессорлар
Черемушка (Черная тармағы)
Черёмушка — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Кемеров облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Черная өзенінің сол жағалауынан 8 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 18 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Чулым Зырянское ауылындағы су өлшейтін посттан сағасына дейін. Өзен саласы — Томнан Чулымға дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Томск облысы өзендері Санат:Кемеров облысы өзендері
Бычек (Матыра тармағы)
Бычек (Бычок) — Ресейдегі өзен. Липецк облысы, Тамбов облысы, Воронеж облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Матыра өзенінің сол жағалауынан 122 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 15 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Дон су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Матыра өзені. Өзен саласы — Хоперге қосылу құйылысына дейінгі Дон тармағының су алаптары, өзен алабы — Дон (су алабының Ресейдегі бөлігі).
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Ольялву
Ольялву (Olhalvo) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Лиссабон округінің құрамына кіреді. Аленкер муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Лиссабон ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Португалияның Лиссабон аймағы регионына қарасты Үлкен Лиссабон экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2006 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 8,25 км² шамасында. Халық тығыздығы — 243,3 адам/км².
Ауданның қамқоршысы — Киелі Себастьян (São Sebastião).
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Эштремадура провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Лиссабон округінің елді мекендері
Шанхай СИПГ
«Шанхай Шанган» (қытай. 上海上港/Shànghǎi Shànggǎng) немесе «Шанхай СИПГ» — Қытайдың Шанхай қаласындағы футбол клубы, 2005 жылы құрылған. Өз алаңындағы ойындарын "Шанхай" стадионында өткізеді, сыйымдылығы 56 мың адам.
Ұлттық
Суперлига:
Екінші лига:
Бахтияр Дуйшобеков
Бахтияр (Бактыяр) Дуйшобеков (Бахтияр Дуйшобеков; 3 маусым 1995, Курмонту, Түп ауданы, Ыстықкөл облысы ) — қырғызстандық футболшы, "Шейх Руссел" клубы мен Қырғызстан Ұлттық футбол құрамасының жартылай қорғаушысы. Карьерасында Қырғызстан, Түркия, Беларусь, Малайзия, Бангладеш чемпионаттарында ойнады.
Канцах
Канцах (Kanzach) — Германия Федеративтік Республикасының Баден-Вюртемберг жерінде орналасқан муниципалитет.
Серенкур (Валь-д'Уаз)
Серенкур (Seraincourt) — Франциядағы коммуна. Иль-де-Франс аймағына қарасты Валь-д'Уаз департаментінде орналасқан. Понтуаз округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 11,28 км² шамасында.
Бахтияр Дуйшобеков
2019 жылы Азия кубогына қатысып, екі ойында алаңға шықты.
Серенкур (Валь-д'Уаз)
Коммунаның INSEE коды — 95592, пошта индексі — 95450.
Канцах
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 464 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 11,20 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 08 4 26 064. Муниципалитеттің басшысы — Эрвин Хёльц.
Бахтияр Дуйшобеков
Дереккөздер
Санат:Қырғызстан футболшылары Санат:Қырғызстан Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Динамо МВД ФК ойыншылары Санат:Абдыш-Ата ФК ойыншылары Санат:Дордой ФК ойыншылары Санат:Келантан ФК ойыншылары Санат:Башундхара Кингз ФК ойыншылары Санат:Шейх Руссел ФК ойыншылары Санат:Крумкачы ФК ойыншылары
Канцах
Сыртқы сілтемелер
Санат:Баден-Вюртемберг елді мекендері
Серенкур (Валь-д'Уаз)
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Долно-Село (Кюстендил облысы)
Долно-Село (Долно село) — Болгариядағы ауыл. Кюстендил облысына қарасты Кюстендил қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 97 адамды құрайды.
Флахау
Флахау (Flachau) — Аустриядағы коммуна. Зальцбург федералды жеріне қарасты Санкт-Йохан-Понгау округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2625 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 117.2 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — JO, ресми идентификациялық коды — 5 04 08.
2004 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Ханс Вайтгассер саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Зальцбург елді мекендері
Вангота-Яха (Адер-Паюта тармағы)
Вангота-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Адер-Паюта өзенінің оң жағалауынан 235 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кара теңізі су алабының өзендері Надым өзені өзені су алабының шығыс шекарасынан Пур өзені су алабының солтүстік батыс шекарасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Пур.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері
Елен Әбдуатұлы Әлімжан
Елен Әбдуатұлы Әлімжан (18 маусым 1945 жылы туған, Жамбыл облысы Талас ауданы Көмекші ауылы) — жазушы, драматург, публицист. ҚазҰУ-ды бітірген (1968).
Еңбек жолы
Еңбек жолын Қазақ теледидарында бастаған. Жамбыл облысындағы "Еңбек туы" газетінің тілшісі, бөлім меңгерушісі (1970 - 76), облыстық партия комитетінің нұсқаушысы (1970-80), "Социалистік Қазақстан" (қазіргі "Егемен Қазақстан") газетінің Жамбыл облысы бойынша меншікті тілшісі (1980 - 91), Жамбыл облысының телерадиокомпаниясының төрағасы (1991 - 96), "Түркістан" газетінің бөлім меңгерушісі, Қазақ ұлттық энциклопедиясының жетекші маманы (1997 - 98), Жамбыл облыстық "Ақ жол" газетінің бөлім меңгерушісі, бас редакторының орынбасары (1998-2008), "Бауыржантану" ғылыми-зерттеу орталығында жетекші ғылыми қызметкер (2004-2007), Жамбыл облыстық ішкі саясат басқармасында және ақппараттық талдау орталығында (2008-2015) жауапты қызметтер атқарған.
"Ән сыры" атты алғашқы әңгімесі Қазақстан жас жазушыларының "Таңғы шық" атты жинағында (1964) жарық көрген. Одан кейін "Оралу" (1978), "Көріпкел" (2000), "Ақ періште - арманым!" (2016) атты повестер мен әңгімелер, "Тақталас" (2006), "Толық адам туралы" (2005), "Бауыржанның пырағы" (2010), "Адамгершіліктің ақ жолы" (2013) атты пьесалары мен публицистикалық жинақтары шықты. М.Әуезов атындағы академиялық драма театрында және облыстық театрларда (Жамбыл, Ақтөбе, Арқалық, Жетісай, Талдықорған), халық театрларында пьесалары қойылған. "Тақталас", "Бір қазаққа бір қатын?!..." комедиялары орыс тіліне аударылып, Жамбыл облыстық орыс драма театрында, "Жанұран" комедиясы қырғыз тіліне аударылып, Қырғыз телерадиокорпорациясының "Учур" театрында қойылған. "Айт күні" атты әңгімесі Анкарада жарық көрген түрік халықтары әдебиеті антологиясының қазақ әдебиеті томына енген. "Бауыржан Момышұлы" атты драмасы осы тұлғаның 100 жылдығына арналған республикалық драмалық шығармалар конкурсында бірінші орын (2010), "Әйелдер бір істі бастады..." атты водевилі Мәдениет министрлігі жариялаған "Тәуелсіздік толғауы" конкурсының комедия номинациясы бойынша екінші (2014) жүлделі орындарды иеленді.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан жазушылары Санат:Драматургтер Санат:Қазақстан драматургтері
Камэрон (Миссури)
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 8312 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миссури қалалары Санат:Клинтон округы (Миссури)
Монтаньяк-ла-Крампс
Монтаньяк-ла-Крампс (Montagnac-la-Crempse) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Дордонь департаментінде орналасқан. Бержерак округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 25,49 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 24285, пошта индексі — 24140.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 379 адамды құрады. Халық тығыздығы — 14,87 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Дордонь департаментінің коммуналары
Футболдан 1938 жылғы әлем біріншілігі (финал)
1938 жылы Францияда өткен футболдан әлем чемпионатының шешуші матчы — 1938 жылы 19 маусымда Париждегі "Стад де Олимпик" стадионында өтті. Мұнда Италия мен Венгрия құрамалары кездесіп, Италия 4:2 есебімен жеңіске жетті де, қатарынан екінші рет әлем чемпионы атанды.
Матч
Матч басталардан алдын Италияның диктатор көсемі Бенито Муссолини футболшыларға "Жеңіс! Немесе өлім!" деген үш сөз ғана жазылған жеделхат жолдайды. Осының әсерінен бе, Италия құрамасы барын салады. 6-минутта олар есеп ашады, алайда екі минуттан соң мажарлар есепті теңестіреді. Бірақ бұдан соң да жақсы ойнаған Италия үзіліске дейін және екі доп соғып, 3:1 есебімен алға шығады. Екінші таймда екі жақ бір-бірден гол соғып, Италия 4:2 есебімен жеңіске жетеді.
Италиялық бапкер Витторио Поццо жаттықтырушы ретінде қатарынан екі рет әлем чемпионы атанған тұңғыш бапкер.
Финалда ойнаған футболшылардың арасында ең соңғы боп өмірден өткен италиялық Петро Рава. Ол 2006 жылы 5 қарашада 90 жасында қайтыс болды.
Сілтемелер
Санат:Футболдан 1938 жылғы әлем біріншілігі Санат:Италия Ұлттық футбол құрамасының ойындары Санат:Мажарстан Ұлттық футбол құрамасының ойындары Санат:1938 жылғы футбол Санат:Футболдан әлем біріншілігінің финалдары
Шөл
thumb|right|250px|Иудея шөлі thumb|right|250px|[[Атакама шөлі]] Шөл – ауа температурасы құбылмалы, жауын-шашын өте аз түсетін климат жағдайында қалыптасатын ландшафтың яғни жердің кедір-бұдырының бір түрі. Шөлде түсетін жауын-шашын мөлшерінен булану шамасы 7 – 30 есе артық болады.
Құрлықтың ішкі бөлігінде орналасу жағдайына қарай құрлықтық (Гоби, Такла-Макан, т.б.) және құрлықтардың батыс жағалауларында орналасқан жағалаулық (Атакама, Намиб, т.б.) шөлдерге бөлінеді. Географиялық орнына қарай: тропиктік, субтропиктік, қоңыржай белдеу және Арктика мен Антарктида (арктиктік шөл немесе мұз шөлі) шөлдері болып бөлінеді; тауларда шөл (суық биіктаулық шөл) биіктік ландшафт белдеуін құрайды.
Негізінен шөлдерде бұлтсыз ашық күндер саны 197—295 шамасында. Жазы ыстық. Қоңыржай белдеулік шөлде шілденің орташа температурасы 22 – 32С; ең жоғары температурасы 50С; тропиктік және субтропиктік белдеудегі шөлдерде 30 – 38С. Солтүстік Америкадағы Ажал аңғарында ауа температурасы 56,7 С-қа дейін көтеріледі. Шөлдегі топырақ беті кейде 90 С-қа дейін қызады. Жылдық жауын-шашын мөлшері 175 – 200 мм; Такла-Макан шөліндегі орташа мөлшері 9 мм шамасында. Судың булануы, жерге сіңу шығыны көп болғандықтан, шөл арқылы ағатын кейбір өзендер сағасына жетпей тартылып қалады. Топырақ қабатындағы ылғалдың тапшы болуына байланысты шөлдің өсімдік жамылғысы негізінен кедей, онда тек қуаңшылыққа бейімделген өсімдіктер өседі. Шөптесін өсімдіктен эфемерлер және эфемероидтар көп тараған. Субтропиктік және тропиктік, құрлықтың ішкі бөліктеріндегі шөлдерде, әсіресе Африка, Араб түбегіАрабия шөлдерінде суккуленттер, ксерофиттік бұталар және көпжылдық шөптер өседі. Солтүстік Америка және Аустралияның субтропиктік шөлдеріндегі өсімдік жамылғысы басқа шөлдерге қарағанда түрлерге бай келеді. Шөл жануарлары өзін қоршаған географиялық ортаның қатал жағдайына бейімделген. Қосаяқ, кесіртке, жылан, құм сарышұнақтары, құм тасбақалары, қарақұйрық, ақбөкен және т.б. мекендейді. Дүние жүзіндегі ең ірі шөл – Сахара. Қазақстан мен Орталық Азиядағы ірі шөлді аймақтар: Мырзашөл, Қарақұм, Қызылқұм, Бетпақдала. Шөлдің ландшафтысы Жер шарының 19%-ында, Қазақстан жерінің 44%-ында қалыптасқан;
Шөлдердегі табиғат жағдайлары
Шөл даланың шетінде өмір сүретін адамдардың өмірі өте осал табиғат жағдайларында өтеді. Су алтынмен тең, топырақтың жұқа қабатын байланыстыратын және шөлді оның шегінде ұстап тұруға көмектесетін ағаштар мен басқа да өсімдіктердің де бағасы осындай. Ретсіз ауылшаруашылық жұмыстары немесе шөл даланың шетінде өмір сүруге тырысатын адамдар санының шамадан тыс көптігі шөлейт жерлерді нағыз шөлге айналдыруы мүмкін. Бұл шөлге айналулар деп аталады. Өте көп қой немесе ешкі ұстайтын фермерлер немесе отынға өте көп ағаш шауып алатындар құнарлы жайылымдар мен егістіктер шөлге айналатынын байқайды. Климаттық өзгерістер де шөлдердің кеңеюінің себебі болуы мүмкін. Шөлдердің де мұхиттар сияқты кейін қайтуы және орын ауыстыруы мүмкін сияқты. Мысалы, Сахараның спутниктік фотосуреттері оның бірнеше жылдар бойы Оңтүстікке қарай жылжығанын, ал содан соң кері қарай қайтқанын көрсетті. 450 миллионға жуық жыл бұрын Сахара мұз жамылып жатты. Сахараның орасан зор құм теңіздері эрг деп аталады. Алжир мен Тунис арасындағы ең үлкен эрг Испанияның көлеміндей аумақты жауып жатыр.
Оазис
Оазис немесе Шұрат - шөлдегі жасыл "арал", шөлден қиналған саяхатшылар үшін жұмақ. Ол жердегі өсімдіктер құдықтардың сулары немесе жер асты көздерінің есебінін өседі.
Сахара шөлінің астындағы тау жыныстарының қабатында да көп су сақталған.
Шөл игеру
Шөл игеру — ылғалы аз, ыстығы мол өңірлердегі шаруашылық айналымына қосу мақсатымен жүзеге асырылатын шаралар жиынтығы.
Дереккөздер
Санат:Шөлдер
Аборт
Аборт (abortus — түсік) медицинада — құрсақтағы ұрықтың 28 апталық мерзімге жетпей тіршілігі үзілуі немесе түсік түсуі. Жүктіліктің 14-15 аптасына жетпей ұрық тіршілігінің үзілуін ерте, ал 14-15 аптадан кейін үзілуін кеш түсік дейді.
Аборт өздігінен түсік тастау және жасанды түсік жасату болып бөлінеді. Қолдан жасалатын аборт медициналық мамандардың әйел адамның өмірін және денсаулығын сақтап қалу мақсатында, зорлау немесе инцест салдарынан болатын еріксіз жүктілік кезінде, сәби ауыр науқасқа шалдыққан кезде немесе әйелдің жатырындағы сәбиді асырай алмайтын жағдайы болған кезде жасалады. Ру-486 препаратын жүктіліктің алғашқы бірнеше аптасында қабылдаса, қолдан түсіктің болуына мүмкіндік жасайды. Жүктіліктің 19 аптасына дейін жатырды қысқарту мен іштегі нәрестені түсіру үшін тұз ерітінділерін немесе гормондарды шашуға болады. Жатырдағы сәбиді хирургиялық жолмен алдыру жүктіліктің екінші немесе үшінші айында ғана жүзеге асыруға болады. Жатыр мойыншығын кеңейту мен ұрықты экстракациялауды жүктіліктің үшінші айында жасауға болады. Бұл "Жартылай босану арқылы аборт жасау» деп те аталады. Түсік жасаудың басқа түрлері: қол шприці көмегімен қолмен жасалатын вакуумдық экстракция және кеңейткіш пен механикалық сорып алғыш құрылғысы арқылы жүзеге асатын вакуум-түсік; бұл екі түрлі емдеу шарасы жүктіліктің ерте кезеңінде жасалады.
Қоғамның жасанды түсікке деген, бала тууды бақылау құралы ретінде тарихи қатынасы әртүрлі елде әр кезеңде түрліше өзгеріп отырған. Антикалық дәуірде жасанды түсік бала тууды шектеу әдісі ретінде пайдаланылса, ал христиан діни қызметкерлері жасанда түсік жасауды Құдай ісіне қарсылық деп бағалаған. Орта ғасырларда Еуропада мұндай жолды айыптаушылардың пікірі қоғамдық өріс алып, ауқымы кеңейген. 19 ғасырда жасанды түсік жасатқандарға қатал жаза қолданылған. Алайда 20 ғасырда бұл тыйымдар жұмсартылып, біртіндеп өзгертілді. 1973 жылы АҚШ-та Роу Уэйдқа қарсы ісінің шешімі бойынша жүктіліктің алғашқы үш ай мерзіміндегі жасалатын жасанды түсік заңдастырылды, алайда штаттар алғашқы үш ай мерзімінде түсік жасатуға өзіндік заңды шектеулер енгізуге құқылы болды. Осы сот шешімінен кейін қарқынды түрде абортқа қатысты саясатты ырықтандыруда қарсыластар мен жақтастар арасында қарқынды пікірталас басталды.
Әйелдің өздігінен түсік тастауы әртүрлі жағдайларға (жығылу, ренжу, шошыну, ауыр жүк көтеру т.б.) байланысты болады. Алдын-алу шаралары: қыз балаларының денсаулығына жас кезінен көңіл бөлу, науқас әйелдерді диспансерлік бақылауға алып, емдеу. Жасанды түсік (медициналық Аборт) жасату арқылы екіқабат әйел өз еркімен ұрық тіршілігін үзеді, мұндай Аборт тек дәрігерлік мекемелерде ғана жасалады. Одан тыс жерлерде жасалған Аборт қылмыстық әрекет болып саналады. Көп мемлекеттерде жасанды түсік жасатуға рұқсат берілмейді. Қазақстан Республикасында қолданылатын заңдарға сәйкес жасанды түсік жасатуды 12 апталық мерзімге толғанға дейін әйелдің өзі шешеді. Егер жүктілік мерзімі көрсетілген уақыттан асып кетсе, жасанды түсік дәрігерлік кеңестің шешімімен ғана жасалады. Аборт әйел денсаулығына зиян тигізеді, әсіресе алғаш рет көтерген баласын жасанды түсік жасату арқылы алдырып тастаған әйелдер болашақта бедеулік зардабын тартуы мүмкін.ауруларға (бруцеллез, туберкулез, сүзек, жыныс мүшелерінің аурулары т.б.), кездейсоқ.
Экономикалық әсері
Жасанды түсік рұқсат етілетін елдер экономикалық шығынға ұшырайтыны туралы пайымдаулар бар. Мысалы, жасанды түсік кесірінен соңғы он жылда Швейцария 333 миллион франк экономикалық шығынды бастан кешірген. Жасанды түсік салдары ретінде ЖІӨ және тұтыну деңгейінің азаюы саналады.
Аборттың түрлері
Аборт әдістері хирургиялық немесе аспаптық және медициналық болып бөлінеді. Хирургиялық әдістер ұрықты арнайы құралдармен алып тастауды қамтиды, бірақ міндетті түрде хирургиялық араласуды қажет етпейді. Медициналық немесе фармацевтикалық аборт - бұл дәрі-дәрмектердің көмегімен өздігінен түсік түсіруді туындату.
Аборттың асқынуынан болатын өлім
ДДҰ мәліметтері бойынша, әйелдер қауіпсіз түсік жасатуға мүмкіндігі бар елдерде қазіргі заманғы әдістерді қолданып жасанды түсік жасатудан өлу ықтималдығы 100000 аборттың 1-ден аспайды. Салыстыру үшін қарастырсақ, әйелдердің қауіпсіз түсік жасатуға қол жетімділігін қамтамасыз етпейтін елдерде ерте түсік жасатудың асқынуынан өлу ықтималдығы 1000 аборттың 0,9-3,5 құрайды. Жыл сайын әлемде жүктілікке байланысты себептерден қайтыс болатын 500 мың жүкті әйелдер жағдайлардың 15% қауіпті аборттың асқынуы салдарынан болатын өлім, осы өлімдердің 98% дамушы елдерге тиесілі.
Дереккөздер
Санат:Демография Санат:Жүктілік
Вилли Саньоль
Вилли Саньоль (Willy Sagnol; 18 наурыз 1977, Сент-Этьенн, Франция) — француз футболшысы, қорғаушы. Қазір бапкерлікпен айналысады.
Карьерасы
"Сент-Этьенн" клубының түлегі. 1997-2000 жылдары "Монако" командасында ойнады. 2000 жылдан карьерасын аяқтағанша "Баварияның" намысын қорғады. 2009 жылы денсаулығына байланысты карьерасын аяқтады.
2006 жылғы әлем чемпионатының күміс жүлдегері. 2001, 2003 жылдары ұлттық құрама сапында Конфедерациялар кубогында топ жарды.
2013-14 жылдары Франция жастар құрамасын жаттықтырып, бапкерлік карьреасын бастады.