cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Фиджиліктер
Фиджиліктер - Фиджи аралының жергілікті халқы. Сондай-ақ Жаңа Зеландия, Канада және Австарилияда тұрады. Жалпы саны 351 мың адам (2003). Антропология жағынан басқа меланезия және полинезиялық халықтар арасындағы аралық түрде жатады. Океания тобындағы батыс және шығыс фиджи тілдерінде сөйлейді. Әдеби тілі мбау диалектісіне, жазу (19 ғ) латын графикасына негізделген. Ағылшын тілі кеңінен таралған.
Кюлюг-Сібір хан
thumb| right |"[[значение слова х"ХАН""]] КЮЛЮГ-СІБІР ХАН , Мохэду, Баһадүр қаған– 630 – 631 ж. Батыс Түрік қағанатының үшінші ханы, Істеми ханның немересі, Қара Шор Түріктің ұлы. 7 ғ. басында КЮЛЮГ-СІБІР ХАН Батыс Түрік қағанатының Батыс Қазақстандағы ұлысын билеп тұрды. Оның «Батыр» деген лақап аты, кіші хан деген дәрежесі болған. 630 ж. КЮЛЮГ-СІБІР ХАН ресми билеуші Тон Жабғу ханды өлтіріп, билікке келеді де, тек Нушиби тайпаларының ғана емес, бүкіл түркі тайпаларының жаңа ханға қарсылығын туғызады. КЮЛЮГ-СІБІР ХАН сырттан одақтас табу мақсатымен қағанат құрамындағы Булгарияның бөлініп кеткендігін мойындайды. Нушиби тайпаларының көтерілісіне Тон жабғу ханның немере інісі Нишу Кана шад басшылық етеді. Сонымен бірге нушиби тайпаларына Тон жабғудың ұлы Шили Төлестегін қашып келеді. Бұдан кейін көтеріліс бүкіл халықтық сипат алады да, КЮЛЮГ-СІБІР ХАНның жақтастарының бәрі дерлік Тон жабғу ханның ұлына қолдау көрсетеді. 631 ж. ешкімнен қолдау көрмеген КЮЛЮГ-СІБІР ХАН Алтай таулары жағына қарай қашады. Бірақ көтерілісшілер оны қуып жетіп өлтіреді. Батыс Түрік қағанатының тағына Тон жабғудың ұлы Шили Төлестегін, Ирбис Болын жабғы хан деген титулмен отырғызылады.
Дереккөздер
“Қазақ Энциклопедиясы”, 9-том
Гаревица
Гаревица — Ресейдегі өзен. Вологда облысы, Киров облысы, Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Качуг өзенінің оң жағалауынан 8 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Оңтүстік өзені. Өзен саласы — Сухона, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Вологда облысы өзендері Санат:Киров облысы өзендері Санат:Коми Республикасы өзендері
Коронел-Пилар
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2 114 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 105,379 км² шамасында. Халық тығыздығы — 20,1 адам/км².
Санат:Риу-Гранди-ду-Сул елді мекендері
Бәби би
Дереккөздер
Санат:Қазақ би-шешендері
Винита (Оклахома)
Винита (Vinita) — Оклахома штатының Craig округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 6 057 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 11.3 км² шамасында. FIPS коды — 40-77550.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Оклахома қалалары
Таравилья
Таравилья (Taravilla) — Испаниядағы муниципалитет. Кастилия — Ла-Манча автономды бірлестігіне қарасты Гвадалахара провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Сеньорио-де-Молина-Альто-Тахо ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 53 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 60,68 км² шамасында.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гвадалахара елді мекендері
Ботакөз Исләмқызы Ракишева
Ботакөз Исләмқызы Ракишева (1974 жыл.) — әлеуметтану ғылымдарының кандидаты, ЦЕССИ-Қазақстан салыстырмалы әлеуметтік зерттеулер институтының директоры. H.Гумилев атындағы Еуразиялық ұлттық университетінің тарих факультетін және философия кафедрасы жанындағы аспирантураны бітірді. 50-ден астам ғылыми еңбектің авторы. 500-ден астам ғылыми жобаларға қатысты. Қазақстан әлеуметтанушылары Ассоциациясының мүшесі.
Дереккөздер
Санат:1974 жылы туғандар Санат:Қазақстан әлеуметтанушылары Санат:Әлеуметтану ғылымдарының кандидаттары Санат:Еуразия ұлттық университеті түлектері
Нұрлытау
Географиялық орны
Аудан орталығы Қаскелең қаласынан шығысқа қарай 38 км-дей жерде орналасты. 1964 – 97 жылдары жеміс-жидек өсіретін “Алатау” кеңшары бөлімшесінің орталығы болды. Оның негізінде Энергетикте “Рауза”, “Коорпорация ХОЗУ” ЖШС-тері құрылды. Тұрғындары көрші елді мекендермен автомобильдік жолы арқылы қатынады.
Халқы
1999 жылы халық саны 1993 адам болса, 2009 жылы 1349 адамды құраған.
Алпаш Оспанұлы
Алпаш Оспанұлы (1922-1990) - Абайдың баласы Тұрағұлдың немересі. Өз әкесі Жебраил, Абайдың інісі Оспанның атына жазылған. Ұлы Отан соғысына қатысып, мүгедек болып оралған. Алматы қаласында тұрып дүние салған.
Алмаса өзара әсерлесу
Алмаса өзара әсерлесу - бөлшектердің координаталарының орын алмасуына салыстырмалы жүйенің толкындық функциясының симметрия қасиетімен байланысты кванттық жүйенің құрамына кіретін бірдей бөлшектердің арнайы өзара әсері; бөлшек қозғалысының үйлесуіне және жүйе энергиясының өзгеруіне әкеледі.
Дереккөздер
Санат:Физика
Қаржы жүйесі және оны ұйымдастырудың қағидаттары
Қаржы жүйесі және оны ұйымдастырудың қағидаттары. «Қаржы жүйесінің» ұғымы қаржы ұғымының одан ары дамуы және нақтылана түсуі болып табылады және тиісті ақшалай қорлар құрылып, пайдаланылатын қатынастардың, сонымен бірге бұл қатынастарды ұйымдастыратын органдардың жиынтығын қамтиды. Қаржы жүйесінің ұғымы кейде тар мағынада, тек мемлекеттің қаржы мекемелерінің жиынтығы ретінде қолданылады, бұл жеткіліксіз.
Қаржы жүйесі түрлі критерийлер бойынша сыныпталады.
Қаржы жүйесі терминінің келтірілген анықтамасында қаржының мәндік сипаттамасын, оның қоғамдық-экономикалық үдерістегі орнын негіздей отырып, қаржы жүйесін сыныптаудың қағидалы моделі қойылған. Осы критерийге сәйкес қаржы жүйесі мынадай үш бөліктен тұрады:
Қаржылық қатынастар өзінің экономикалық табиғаты жөнінен бөлгіштік қатынастар болып табылады, оның үстіне құнды бөлу ең алдымен субъектілер бойынша жүзеге асырылады. Сондықтан қоғамдық өндірістегі субъектілердің рөлі қаржылық қатынастар жіктемесінің алғашқы объективті белгісі ретінде көрінеді.
Қаржылық қатынастар негізінен мына екі сфераны қамтиды:
Қаржылық қатынастардың буындарына тән болып келетін тиісті орталықтандырылған және орталықтандырылмаған ақшалай қорлардың жиынтығы қаржы жүйесінің екінші бөлігін құрайды.
Қаржының материалдық мазмұны өзінің көрінісін бюджеттік, мемлекеттік және мемлекеттік емес әлеуметтік сақтандыру және қамсыздандыру, амортизадиялық айналым қаражаттары, тұтыну, резерв және басқа көптеген ақшалый қорларды кіріктіретін қаржылық ресурстарды қалыптастырып, пайдалануда табады. Бір қорлар едәуір дәрежеде, біреулері аз дәрежеде орталықтандырылған. Бір қорлар үнемі жұмсалады (тұтыну коры), басқалары уақытша сақталады (резервтік капитал), үшіншісі қорланады (амортизациялық аударымдар).
Қаржылық қатынастардың нысандары мен ақшалай қорлары басқарылатын материалдың объектіні құрайды. Басқарушы субъект қаржыны басқарудың мемлекеттік және коғамдық аппараттарының жүйесі - қаржылық аппарат болып келеді, бұл қаржы жүйесінің үшінші бөлігі болып табылады. Қаржылық қызметті ұйымдастыру мен жоспарлау үдерісіндегі экономикалық және бақылау жұмысымен, қаржылық қатынастар буындарының байланысын жетілдірумен айналысатын қаржылық аппарат қаржы жүйесінің басқа бөліктерімен қабысып, етене ұштасып жатады. Бұл қаржы жүйесінде базистік қатынастардың да, қондырмалық қатынастардың да айқыш-ұйқыш тоқайласуын және оның басқарымдылығын білдіреді.
Қаржы жүйесі интеграциялық тұрпат жүйесі болып табылады, оған кіретін элементтердің (қосалқы жүйелердің) тығыз байланысымен және оның қосалқы жүйелерінің бірде-бірі өздігінен өмір сүре алмайтындығымен аныкталады: қаржы, бір жагынан, өндірістік катынастардың бір бөлігін білдіреді және сондықтан осы қатынастар жүйесінің элементі болып келеді басқа жағынан, өзінің функциялық қасиеттері бар өзара байланысты элементтерден тұратын жүйе болып табылады. Қаржыларда функциялық қосалқы жүйелер ретінде салық, бюджет, сыртқы экономикалық, қаржы жоспарлары (болжамдары), қаржылық бақылаудың зацнамалық қамтамасыз етілуі және басқалар сияқты қосалқы жүйелерді атауға болады.
Сонымен бірге жалпы институционалдық тұрғыдан алғанда қаржы жүйесі бұл қаржы мекемелерінің жиынтығы, ал экономикалық тұрғыдан - ол мемлекетте іс-әрекет ететін бір-бірімен өзара байланысты қаржылық қатынастардың жиынтығы екенін естен шығармаған жөн.
Монтенеро-Валь-Коккьяра
Монтенеро-Валь-Коккьяра (Montenero Val Cocchiara) — Италиядағы коммуна, Молизе әкімшілік аймағына қарасты Изерния провинциясында орналасқан.
Қаржы жүйесі және оны ұйымдастырудың қағидаттары
Қаржы жүйесін сыныптаудың функциялық критерийінен басқа қаржы субъектілерінің (қаржылық қатынастардағы қатысушылардың) белгісі бойынша сыныптау қолданылады, бұл қаржы жүйесін буындар бойынша: мемлекеттің қаржысына, шаруашылық жүргізуші субъектілердің қаржысына, халықтың (үй шаруашылықтарының) қаржысына межелеуге мүмкіндік береді.
Монтенеро-Валь-Коккьяра
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 608 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 29 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 21 км² шамасында. Пошта индексі — 86080.
Қаржы жүйесі және оны ұйымдастырудың қағидаттары
Сыныптаманың матасқан қатары ретінде буындарда жоғары разрядтың элементтері болады: қаржылық қатынастар, қаржылық қорлар, басқарушы аппарат. Жүйелеудің мұндай қасиеті қаржы жүйесіне интеграциялық сипат береді.
Монтенеро-Валь-Коккьяра
Сыртқы сілтемелер
Санат:Молизе елді мекендері
Қаржы жүйесі және оны ұйымдастырудың қағидаттары
Қаржы жүйесінің функциялық құрылысы мынадай негізгі қағидаттарды қанағаттандыруы тиіс:
Қаржы жүйесін құрайтын жеке элементтердің орны мен рөлі бірдей емес. Бастапқы (басты) элемент жүйенің басқа элементтерінің арасында алдыңғы орынды алады, өйткені жүйе элементтері мен буындардың өзара байланысындағы оның рөлі айқындаушы болып табылады. Бұл - бірінші кезекте мемлекеттік бюджетпен көрінетін мемлекеттің қаржысы.
Мемлекеттің қаржысы - қоғамдық өнімнің құнын және ұлттық байлықтың бір бөлігін бөлу және қайта бөлу туралы, мемлекет пен оның шаруашылық субъектілерінің қарамағына қаржылық ресурстарды қалыптастырумен және мемлекеттің қаражаттарын олардың жұмыс істеуімен байланысты шығындарға жұмсаумен байланысты ақшалай қатынастар. Ол қаржылық ресурстардың орталықтандырылған қорын жасаудың экономикалық нысаны мен мемлекеттің негізгі қаржы жоспары ретіндегі мемлекеттік бюджетте, қоғамдық мұқтаждарды мақсатты қаржыландырудың қосымша көзі ретіндегі бюджеттен тыс арнаулы қорларда, мемлекеттік кредитте көрінетін қаржылық қатынастарды кіріктіреді.
Мемлекеттік кредит кредиттік қатынастардың қаржылық қатынастардан айырмашылығы болғанымен қаржы жүйесіне кіріктіріледі. Бірақ кредиттің бұл түрі мемлекеттік бюджеттің тапшылығын жабу, мемлекет қаржысының орнықтылығын қамтамасыз ету мақсатына бағытталатындықтан, ол бойынша есеп айырысу бюджеттік қаражаттар есебінен жүзеге асырылатындықтан - бұл қосалқы буынды қаржы жүйесіне де, сондай-ақ кредит жүйесіне де жатады деп санауға болады.
Қаржы жүйесіне сақтандыруды да жиі жатқызады, алайда көптеген ғалымдар оны дербес, бірақ қаржымен өзара іс-әрекет ететін категория деп есептейді.
Материалдық өндіріс сферасының шаруашылық жүргізуші субъектілерінің қаржысы қаржылардың негізін құрайды, материалдық өндірісте нақты өнім - коғамның қаржылық ресурстарының негізгі көзі жасалынатындықтан ол қаржы жүйесінің бастапқы буыны болып табылады.
Шаруашылық жүргізуші субъектілер қаржысының біршама екі дербес қосалқы буыны болады:
Бірінші қосапқы буында - материалдық өндіріс сферасы қаржыларында өндірістік компанияларда, фирмаларда, корпорацияларда, шаруашылық қызметті ұйымдастырудың басқа нысандарында орталықтандырылмаған акшалай қорларды қалыптастыру мен тиімді пайдаланудың, сондай-ақ қаражаттарды аталған шаруашылық жүргізуші субъектілердің жоғарғы органдарының мақсатты және резервтік қорларына орталықтандырудың мәселелері шешіледі. Бұл қосалқы буынның қаржысы ондірістік тірлікке қызмет етеді, еңбек өнімділігінің өсуіне, өндірістің басқа сапалық көрсеткіштерінің тиімділігін арттыруға қаржылық тұтқалардың белсенді ықпалын қамтамасыз етеді. Бұған төменгі буындар мен олардың жоғарғы органдарын қамтитын мына құрамдастардың: өнеркәсіп, ауыл шаруашылығы шаруашылык шүргізуші субъектілерінің, құрылыстың, байланыстың (өндіріске қызмет көрсету бөлігінің), өндірістік кооперацияның, су шаруашылығының, геологиялық барлау ұйымдарының, материалдық-өндіріс сферасының басқа қосалқы салаларының (айнапыс сферасында өндіріс үдерісінің жалғасымен байланысты мемлекеттік сатып апулар, дайындау, сауда) қаржылары жатады.
Қаржы жүйесіндегі екінші қосалқы буынының қызметтер сферасы каржысының орны мен рөлі оның ұлттык табысты бөлу және пайдалану жөніндегі байланысымен айқындалады. Бұл қосалқы буында каржылык қатынастар оның бастапқы күрылымдарында және олардың арасында, қаржы жүйесінің басқа буындарының, өзге экономикалық жүйелердің: бағалардың, кредиттің және басқа буындардың арасында пайда болады. Өндірістік емес сфера салаларының қаржылары мынадай құрамдастарды кіріктіреді: тұрғын үй - коммуналдық шаруашылықтың, халыққа қызмет көрсету, көлік, тұтыну кооперациясы, бірқатар сапалардың (байланыс және өндірістік емес қызмет бөлігіндегі басқалары) денсаулық сақтау және физкультура, білім беру, мәдениет және өнер, ғылым және ғылыми қызмет көрсету ұйымдарының, қоғамдық ұйымдардың, банк-кредит және сақтық ұйымдарының, коммерциялық және делдал ұйымдарының (соның ішінде тауар және қор биржаларының, брокерлік кеңселердің, қорлардың және т.б.), басқару органдарының, қорғаныс, құқық сақтауды қорғау органдарының қаржылары.
Шаруашылық жүргізуші субъектілерде қаржылық қатынастар түрлі мақсатты сипаттағы сан алуан ақшалай қаражаттар қорларын қалыптастыру арқылы одан ары тұтыну мақсатында кұнды қайта бөлудің арналары бойынша бұрын жасалынған құнның қозғалысына қызмет көрсетеді.
Халықтың (үй шаруашылықтарының) қаржысы қаржы жүйесінің ерекше бөлігі болып табылады. Халық (азаматтар) өзінің ақшалай қаражаттарымен жалпы мемлекеттік қаржы жүйесімен және меншіктің барлық нысандарының шаруашылық жүргізуші субъектілерінің өндірістік және өндірістік емес сфераларымен қарым-қатынас жасайды. Бұл сан алуан қатынастар халыққа еңбекке ақы төлеумен, жинақтаушы зейнетақы жүйесіне ақшалай каражаттардың аударымдарымен және одан төлеумен, материалдық және материалдық емес игіліктерді алумен байланысты; басқа жағынан, халық өзінің ақшалай табысынан салык төлейді, өндірістік және өндірістік емес сфералардың мемлекеттік және басқа мекемелер мен ұйымдардың қызметін төлейді. Сонымен бірге азаматтардың жеке-дара және шағын кәсіпкерлікпен айналысумен байланысты бұл сферада көлемді қаржылық қатынастар пайда болады. Мұндай қатынастар айырбасқа жататын сауда орындарында, рыноктарда, халыққа қызмет көрсететін кәсіпорындар мен ұйымдарда (көлік, байланыс, тұрмыстық сектор жәнет.б.) тұтыну тауарлары мен қызметтерді сатып алуға байланысты болатын ақшалай қатынастарды қоспағанда, қаржылық қатынастар болып табылады және шаруашылық жүргізуші субъектілердің қаржылары сферасында пайда болатын қатынастарға ұқсас болып келеді.
Қаржылық қатынастар сфераларының әрқайсысының ішінде буындар бөлінеді оның үстіне қаржылық қатынастарды топтастырып, мақсатты ақшалай қорлардың құрамы мен арналымына белгілі бір әсер ететін субъект қызметінің сипатына қарай жүргізіледі. Бұл белгі кәсіпорындар мен ұйымдар қаржысы сферасында мынадай буындары белуге мүмкіндік береді: коммерциялық кәсіпорындар мен ұйымдардың қаржысы; коммерциялық емес ұйымдардың қаржысы.
Қаржы жүйесінің әр буыны өз кезегінде буыншаларға (ондағы қаржының өзара байланысының ішкі құрылымына сәйкес) бөлінеді. Мәселен, салалық бағыныштылығына қарай коммерциялық негізде жұмыс істейтін кәсіпорындар (ұйымдар) қаржысының құрамына өнеркәсіп, ауыл шаруашылығы, сауда, көлік, құрылыс және т.б. кәсіпорындарының қаржылары, ал меншік нысанына қарай - мемлекеттік, кооперативтік, акционерлік, жекеше және басқа кәсіпорындардың қаржылары болып мүшеленеді. Мемлекет қаржысының құрамында буындар ішіндегі қаржылық қатынастарды топтастыру, мемлекеттік басқарудың деңгейіне (республикалық, жергілікті) сәйкес жүзеге асырылады. Сақтық қатынастары сферасында буындардың әрқайсысы сақтандырудың түрлеріне (жалпы сақтандыру, өмірді сақтандыру) бөлінеді.
Өзінің ортақ қағидалы біртұтастығына қарамастан, қаржылық қатынастарды ұйымдастырудың нысандары мен олардың сыртқы көрінісі әр түрлі. Бұл мағынада қаржы құрамы туралы айтуға болады. Қаржылық қатынастардың сфералары мен буындары өзара тығыз байланыста болады және елдің біртұтас қаржы жүйесінің құрамын құрайды.
Сонымен бірге қаржы құрамын мемлекеттің қаржылық саясатын жүзеге асыруға кызмет ететін нактылы қаржы органдары болып табылатын қаржы жүйесінен ажырата білген жөн.
Дереккөздер
Санат:Қаржы Санат:Экономика
Африка Ұлттары Кубогы 1965
Африка Ұлттары Кубогының бесінші жарысы, Тунисте өтті.
Финал
Санат:Африка Ұлттары Кубогы Санат:Тунистегі футбол Санат:1965 жылғы футбол
Феррара-ди-Монте-Бальдо
Феррара-ди-Монте-Бальдо (Ferrara di Monte Baldo) — Италиядағы коммуна, Венето әкімшілік аймағына қарасты Верона провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 194 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 7 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 27 км² шамасында. Пошта индексі — 37020.
Елді мекеннің қамқоршысы — Santa Caterina d’Alessandria.
Гранжа (Пенедону)
Гранжа (Пенедону) (Granja (Penedono)) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Пенедону муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Доуру экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 181 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 10,2 км² шамасында. Халық тығыздығы — 17,7 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Визеу округінің елді мекендері
Фабиньо (футболшы 1993)
Фабио Энрике Таварес (Fábio Henrique Tavares; 23 қазан 1993 жыл, Кампинас), қысқаша Фабиньо (Fabinho), — бразилиялық футболшы, "Ливерпуль" клубының жартылай қорғаушысы.
Карьерасы
"Паулиниа" клубының түлкегі, кейін "Флуминенсе" мектебіне ауысты. Бірақ кәсіпқой карьерасын "Риу-Аве" клубында 2012 жылы бастады. Алайда ол клубта бір ойын да өткізбестен "Реал Мадрид Кастилья" клубына жалға кетті.
2012-13 жылғы маусымда "Реал" сапында бір ойында алаңға шықты.
2013-15 жылғы маусымдарды "Монако" сапында арендада өткізді. 2015 жылы біраз тәжірибелі футболшыға айналған Фабиньюді монаколық клуб түпкілікті сатып алды.
2018 жылы жазда 45 млн. еуроға "Ливерпульге" өтті.
Ұлттық құрама
Ұлттық құрама сапында тым аз ойнаған. 2015, 2016 жылғы Америка кубоктарына барғанымен, қосалқы құрам ойыншысы ретінде алаңға дерлік шықпады.
Сілтемелер
Санат:Бразилия футболшылары Санат:Бразилия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Риу Аве ФК ойыншылары Санат:Реал Мадрид ФК ойыншылары Санат:Монако ФК ойыншылары Санат:Ливерпуль ФК ойыншылары
Царски-Извор (Велико Тырново облысы)
Царски-Извор (Царски извор) — Болгариядағы ауыл. Велико Тырново облысына қарасты Стражица қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 803 адамды құрайды.
Пошта индексі — 5174. Телефон коды — 061602. ЕКАТТЕ коды — 80203.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Велико Тырново облысының елді мекендері
Фаха
Фаха (Vacha) — Германия Федеративтік Республикасының Тюрингия жерінде орналасқан қала. Вартбург ауданының құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 3676 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 19,32 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 16 0 63 082. Қаланың басшысы — Франк Пах.
Қаланың өзі әкімшілік құрылымы бойынша 4 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тюрингия елді мекендері
Сәкен Әбішев
Сәкен Әбішев (1941 жылы туған), зоотехник. Еңбек жолын 1959 жылы жұмыскер болып бастады. Алматы зоотехникалық мал дәрігерлік институтын зоотехник мамандығы бойынша бітірген (1964).
1964-1992 жылдары «Қазқойөнеркәсібі» асыл тұқымды мал шаруашылығының жетекші маманы, Қазақ КСР Ауыл шаруашылығы министрлігінің қой шаруашылығы бас басқармасы бастығының орынбасары, ВАСХНИЛ президиумының ғалым-хатшысы, Қазақстан Компартиясы ауыл шаруашылығы және тамақ өнеркәсібі, партиялық ұйымдастыру бөлімінің нұсқаушысы, Жаңаарқа аудандық партия комитетінің бірінші хатшысы болды. 1992-94 жылдары халық депутаттары Жаңаарқа аудандық Кеңесінің төрағасы қызметін атқарды.
Дереккөздер
Санат:1941 жылы туғандар Санат:Зоотехниктер Санат:Қарағанды облысы тұлғалары
Паксырта-Неру-Яха
Паксырта-Неру-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Шуга өзенінің оң жағалауынан 75 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Салехард қаласынан сағасына дейін. Өзен саласы — Солтүстік Сосьваға қосылу құйылысынан төмендегі Обь өзені тармақтарының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Штуден
250px|thumb|Картада орналасуы Штуден (Studen BE) — Швейцарияның Берн кантонында орналасқан коммуна. Нидау округінің құрамына кіреді.
2007 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2657 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 2.71 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 749, пошта индексі — 2557.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Берн елді мекендері
Алупка
Алупка – Украинада Қырымның оңтүстік жағалауында, Ялтин өңіріне бағынышты қала. Халық саны 8 745 мың адам.
Қырым тауның оңтүстік бөктерінде орналасқан Қырым теңізінің оңтүстік жағалауындағы климаттық курорт.
Экономика
Қазіргі кезде Алупка қаласында Украина қорғаныс министрілігінің шипажайы (тыныс алу мүшелерін емдеу); ана және бала шипажайы; А. Бобров атындағы балалар шипажайы (балалардағы сүйек туберкулезі дертін емдейтін Украинадағы жалғыз шипажай). «Массандра» өндіріс бірлестігі («Мадера», «Қызыл портвейн» сияқты көп жыл сақталған күшті шараптардың цехы) орналасқан.
Дереккөздер
Санат:Қырым қалалары
Вердез
Вердез (Verdèse) — Франциядағы коммуна. Корсика аймағына қарасты Жоғарғы Корсика департаментінде орналасқан. Корте округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 1,02 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 2B344, пошта индексі — 20229.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 36 адамды құрады. Халық тығыздығы — 35,29 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жоғарғы Корсика департаментінің коммуналары
1480 жыл
Оқиғалар
1480 жыл - Орыс жерінің Алтын Орданың үстемдігінен құтыла бастауы.
Туғандар
Тағы қара: Санат:1480 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:1480 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Орал сырты үстірті
Орал сырты үстірті, Оңтүстік Оралдың шығыс етегінде, Ресейдің Челябинск және Қазақстанның Қостанай облыстарының жерінде орналасқан. Оралды бойлап солтүстіктен оңтүстікке қарай 400 км-ге созылады, ені 200 км-ден астам. Палеогендік денудацялы-аккумуляцялық биік жазық. Үстіртті Тобыл өзенінің салалары (Үй, Тоғызақ, Әйет, т.б.) жеке бөліктерге бөлшектеген. Оралға іргелес бөлігінде биіктігі 400 м-ден асады, оңтүстік-шығысқа қарай 300 м-ге дейін аласарады. Еңіс жазықтың үстінде көптеген ұсақ көл қазаншұңқырлары тараған. Климаттың континенттілігі солтүстіктен оңтүстікке және батыстан шығысқа қарай арта түседі. Орташа жылдық жауын-шашын мөлшері 300 – 400 мм. Қаңтардың орташа температурасы –16 – 180С, шілдеде 18 – 200С. Топырақ жамылғысына қара топырақ пен қызыл-қоңыр топырақ тән. Суайрықтарды әр түрлі шөпті-селеулі дала алып жатады. Өзен аңғарларында астық тұқымдас шалғын өсімдігі өседі. Солтүстік аудандарда, әсіресе, шұқанақтарда қайың-көктерек ормандары кездеседі. Қиыршықты-тастақты жерлерде түрлі бұталар: ырғай, тобылғы, сайларда үшқат, қандыағаш, қарағаш, шәнкіш өседі. Егістікке қолайлы жерлері түгелдей жыртылған. Астықтан тұрақты мол өнім алынады. Үстірт темір кен орындарына бай; Қашар темір кен орны, Лисаков темір кен орны, Соколов темір кен орны, Сарыбай темір кен орны.
Дереккөздер
Санат:География
Бартылдақ
Бартылдақ — Ресейдегі өзен. Алтай Республикасы, Алтай өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Арғұт өзенінің сол жағалауынан 46 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Катунь. Өзен саласы — Бия және Катунь, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Морозовка (Үлкен Паозера тармағы)
Морозовка — Ресейдегі өзен. Кострома облысы, Киров облысы, Нижегород облысы, Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Үлкен Паозер өзенінің оң жағалауынан 21 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ветлуга бастауынан Ветлуга қаласына дейін. Өзен саласы — Құйылысу аралығы теліміндегі Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Энергетикалық жүйе
thumb|right| Энергетикалық Жүйелер Энергетикалық жүйе, энергожүйе — өзара және энергия тұтынушылармен электр энергиясын жеткізу желісі арқылы жалғасқан электр ст-ларының жиынтығы (торабы). Энергиялық жүйенің құрамына: жылу электр стансасы, атом электр стансасы, су электр стансасы, электр энергиясын жеткізу желісі; қосалқы электр ст-лары, жылу және электр желісі, жылу және электр энергиясының қабылдағыштары енеді. Тұтынушыларды электр энергиясымен Энергиялық жүйе арқылы қамтамасыз етудің жеке электр ст. арқылы қамтамасыз етуге қарағанда төмендегідей артықшылықтар бар: энергиямен қамтамасыз етудің сенімділігі артады; жергілікті энергет. қор (отын және су энергиясы) тиімді пайдаланылады; электр ст-ларының жүктемесін өзара тиімді етіп бөлу нәтижесінде электр энергиясының өзіндік құны кемиді, қуатты қондырғыларды пайдалану мүмкіндігі жасалады, резервтік қуат азаяды. Энергиялық жүйе әдетте бір орт-тан басқарылады. Бір жалпы оперативтік диспетчерлік пункттен басқарылатын бірнеше Энергиялық жүйе біріккен энергетикалық жүйе құрайды.
Дереккөздер
Санат:Энергетика
Қазақ әндері
Қазақ әндері — 2011 жылы Алматы қаласы «Көшпенділер» баспасында басылып шыққан кітап. Кітап авторы/құрастырушысы — Б. Ж. Жүсіпова. Беттер саны — 704.
Лоро шоттар
Дереккөздер
Санат:Экономика
Қазақ әндері
Қазақстан Республикасының Ұлттық мемлекеттік кітап палатасынан тіркелу кезінде берілген ISBN нөмірі — 978-601-218-007-7.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Қазақша кітаптар Санат:2011 жылы шыққан кітаптар Санат:Көшпенділер баспасының кітаптары
Рёсрат
Рёсрат (Rösrath) — Германия Федеративтік Республикасының Солтүстік Рейн-Вестфалия жерінде орналасқан қала. Кёльн әкімшілік округіне бағынады. Рейниш-Бергиш ауданының құрамына енеді.
Гравитациялық толқын
thumb|right Гравитациялық толқын — толқын көтеруші күш пен оған қарсы әрекет етуші ауырлық күші арасындағы өзара әрекеттен пайда болатын толқын. Гравитациялық толқын түріне судағы ұзындығы 5 см-ден үлкен толқындардың бәрі жатады.
Дереккөздер
Санат:Гравитация Санат:Су шаруашылығы
כבידה
Халықтың нәсілдік және ұлттық құрамы
Халықтың нәсілдік және ұлттық құрамы.
Жер шары халқын қандай принцип негізінде топтастырады? Адамзат қандай нәсілдерге жіктеледі? Нәсілдер арасындағы айырмашылықтар немен түсіндіріледі?
Нәсілдік құрамы. Сендер географияның бастапқы курстарында нәсілдер мен олардың Жер шарында таралу ерекшеліктерімен танысқан болатынсыңдар. Жалпы алғанда,нәсілдер — адамдардың сыртқы бет-бейнесінің ұқсас белгілері (түсі, шашының сипаты, бет өлпеті, бас сүйегінің пішіні, дене тұрқы және т.б.) бойынша біріктірілетін топтары. Антропологиялык белгілер ұзак уақыт бойы белгілі бір табиғат жағдайларына бейімделу нөтижесінде қалыптасқан. Нәсілдік белгілерге әлеуметтік-экономикалық жағдайлар да әсер етуі мүмкін, соңғы 30 жыл ішінде халықтың әл-ауқатының жақсаруы нөтижесінде жапондыктардың бойы орташа есеппен 10 см-ге ұзарған. Жер шары халқы негізінен үш үлкен нәсілге (еуропальщ, моңғол тектес жөне экваторлық) жатады. Кейбір ғалымдар экваторлық нәсіл құрамындағы африкалық және аустралиялық нәсіл топтарын жеке нәсілдер ретінде қарастырады. Негізгі нәсілдердің үлесіне дүниежүзі халқының 70%-ға жуығы тиесілі. Нәсілдер аумақтық ерекшеліктеріне байланысты нәсіл тармақтарьіна ажыратылады. Дүниежүзіне кеңінен таралған еуропалык нөсілдің солтүстік тармағын Еуропаның солтүстігі мен орта бөлігінің түрғындары күраса, оңтүстік тармағына бүл нөсілдің Оңтүстік Еуропа, Солтүстік Африка, Алдыңғы Азия жэнө Солтүстік Үндістандағы өкілдері енеді.
Плен
Плен (Plaine) — Франциядағы коммуна. Эльзас аймағына қарасты Төменгі Рейн департаментінде орналасқан. Мольсайм округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 22,84 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 67377, пошта индексі — 67420.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 967 адамды құрады. Халық тығыздығы — 42,34 адам/км².
Халықтың нәсілдік және ұлттық құрамы
Аралас нәсіл топтары әртүрлі нәсілдердің кейінгі уақытта (XVI—XVIII ғғ. және одан кейін) араласуы нәтижесінде қалыптасқан. Аралас нәсіл топтары, әсіресе Латын Америкасында кеңінен таралған. Мысалы, азиялық нәсіл өкілдері болып табылатын жергілікті үндістер мен келімсек еуропалықтардың некесінен метистер, Африкадан зорлықпен құлдыққа әкелінген қара нәсіл өкілдерінің еуропалықтармен араласуынан мулаттар, ал үндістермен араласуынан самболар қалыптасқан. Осының нәтижесінде Латын Америкасы елдерінің нәсілдік қурамы күрделі. Мысалы, Бразилия халқының 54%-ын еуропалықтар, 22%-ын мулаттар, 12%-ын метистер, 11%-ын қара нәсіл өкілдері құрайды. Қазіргі кезде Мексика мен Венесуэлада метистер, Бразилия мен Кубада мулаттар көп тұрады. Сыртқы айырмашылықтары болганымен, нәсілдердің биологиялық жөне әлеуметтік-мәдени тұрғыдан алғанда тең екендігі ғылым жүзінде дәлелденген. Сондықтан ақыл-ойы жоғары немесе төмен нөсілдер болатындыры жөніндегі нәсілиіілдік көзқарастар негізсіз болып табылады. Дегенмен өлі күнге дейін кейбір елдерде нөсілдік кемсітушілік жағдайлары кездеседі.
Плен
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Халықтың нәсілдік және ұлттық құрамы
Дереккөздер
Санат:География
Георгсберг
Георгсберг (Georgsberg) — Аустриядағы коммуна. Штирия федералды жеріне қарасты Дойчландсберг округінің құрамына енеді.
Еркін Тілеуқұлұлы Жуасбек
Жуасбек Еркін Тілеуқұлұлы – М. Әуезов атындағы Қазақтың Мемлекеттік академиялық драма театрының директоры, өнертану ғылымдарының кандидаты.
Георгсберг
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1449 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 13.44 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — DL, ресми идентификациялық коды — 6 03 09.
Басықара би Құрманұлы
Басықара би Құрманұлы — Алшын тайпасының Төртқара руынан шыққан би және батыр. 10 - 12 жасында билік айтып, әділдігімен ел ішінде көріне бастайды. Ел әңгімелерінде Басықараны бірде батыр, бірде би деп атайды. Басықараның бабасы Тасым батыр Төртқара ғана емес, Әлімұлы бірлестігінің да атағын арттырған батыр. 1840-1841 жылдары өзінің атымен аталатын жерде қайтыс болған.
Георгсберг
2005 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Антон Рури (АҰП) саналады.
Еркін Тілеуқұлұлы Жуасбек
Өмірбаяны
1965 ж. Жамбыл облысы Байзақ ауданы Сарыбарақ ауылында дүниеге келді. 1982 ж. Алматы Мемлекеттік Театр-көркемсурет институтының театр факультетіне «Драма және кино актері» мамандығына оқуға түсті. 1984-1986 жж. әскери борышын атқарды. 1986-1988 жж. оқуын жалғастырып, бітіріп шықты.
Георгсберг
Сыртқы сілтемелер
Санат:Штирия елді мекендері
Басықара би Құрманұлы
Басықарадан – Бекмырза, одан Бәймен туады. Бәймен бидің, Басықараның есімдері «Қазақ-орыс қатынастары» жинағында кездеседі. Мұрағатта олардың есімдері, істеген істері жайлы қысқаша деректер жазылған. Мысалы, 1792 жылдың маусым айында басқа билермен бірге Ералы сұлтаның хан болуына қарсылық білдіргендердің ішінде Басықара бидің есімі де бар.
Еркін Тілеуқұлұлы Жуасбек
Еңбек жолы
Еңбек жолын ҚР Ұлттық Ғылым Академиясының М. Әуезов атындағы Әдебиет және өнер институтында аға лаборант болып бастады. 1990-1993 жж. осы институттың аспирантурасында оқыды. 1994 ж. театртану саласы бойынша кандидаттық диссертация қорғап, аталмыш институтта ғылыми қызметкер болып жұмыс істеді. 1996-1997 жж. Қазақтың өнер мәселесі бойынша ғылыми Орталығына бөлім меңгеруші. 1997-1999 жж. ҚР Білім және мәдениет министрлігі Мәдениет комитетінің “Театр және кино” бөлімінің бастығы; 1999-2001 жж. Республикалық Неміс драма театрының директоры; 2001 ж. М. Әуезов атындағы академиялық драма театрында әкімшілік директоры; 2004-2008 жж. ҚР Театр қайраткерлері Одағының төрағасы; 2008 ж. желтоқсанынан 2013 ж. сәуіріне дейін Астана қаласындағы Қ. Қуанышбаев атындағы музыкалық драма театрының директоры; 2013 ж. 1-сәуірінен М. Әуезов атындағы Қазақтың Мемлекеттік академиялық драма театрының директоры-көркемдік жетекшісі қызметіне тағайындалды. Драматургия жанрында табысты еңбек етіп келе жатқан Е. Жуасбектің «Үйлену»,  «Күлеміз бе, жылаймыз ба?», «Антивирус», т.б пьесалары республика  театрларында қойылды.
Басықара би Құрманұлы
Басықараның тапқыр, әділ билік жасағаны ел аузында айтылады. Қазалы су торабы Басықара атымен аталады. Бүл деген бабаға үлкен құрмет. Ел аузында «Басықара басып айтады, басқа билер қасып айтады»- деген сөз бар.
Еркін Тілеуқұлұлы Жуасбек
Сыртқы сілтемелер
Санат:Өнертану ғылымдарының кандидаттары Санат:Ғабит Мүсірепов атындағы Қазақ мемлекеттік балалар мен жасөспірімдер театры тұлғалары Санат:Қазақстан драматургтері
Басықара би Құрманұлы
Дереккөздер
Санат:Қазақ би-шешендері
Ньюдэйл (Айдахо)
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 358 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Айдахо қалалары Санат:Фримонт округы (Айдахо)
Асқар Өтепбергенов
Өтепбергенов Асқар (1914, Маңғыстау ауданы Оңды ауылы – 1991) – еңбек ардагері, ауыл шаруашылығы саласының қызметкері.
Өмірбаяны
1935 – 1969 жылдар аралығы - «Екпінді» серіктестігінде есепші, Оңды ауылдық кеңесінің төрағасы, Жаңақорған ұжымшарында басқарма төрағасы, Ленин атындағы ұжымшарда сиыр фермасының меңгерушісі болды.
Кудар
Коммунаның INSEE коды — 61120, пошта индексі — 61160.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 85 адамды құрады. Халық тығыздығы — 9,98 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Орн департаментінің коммуналары
Жалпылама жылдамдық
Жалпылама жылдамдық - жүйенін жалпыланған координатасынан уақыт бойынша алынған толық туынды.
Дереккөздер
Санат:Физика
Жапалақтәрізділер
Жапалақтәрізділер (Strigiformes) — түнде тіршілік етуге бейімделген жыртқыш құстар жасағы.
Көбінесе орманды мекендейді, басы үлкен, көздері бадырайған, көз бұршағы қимылсыз, бет тегерішті, қауырсындары өте жұмсақ, ұшқанда дыбыссыз қанат қағады. Негізінде кемірушілермен қоректенеді, жемін түнде аулайды. Жұптарын өмір бойы сақтайды, ағаштың қуысына, кейбіреуі жерге ұя салады. Ұядағы жұмыртқалардың саны дене мөлшеріне байланысты 2-ден 12-ге дейін жетеді, жұмыртқаларды аналығы басады. Бұлар полярлық шеңберде тараған, тек солтүстік аймақта ұялайтын құстар. Жапалақ тәрізділердің төменгі эоцен дәуірінен бері тіршілік етіп келе жатқаны белгілі. 28 туысқа бірігетін 133 түрінің Қазақстанда 9 туысы, 12 түрі кездеседі, олардың 10-ы ұя салады. Кейбір түрлері тұрғылықты (мысалы: үкі, байғыз, кәдімгі жапалақ, орман байғызы, кезқұйрық жапалақ), қыстап қалатындары да бар (мысалы: ақ жапалақ, құлақты жапалақ), ал басқа бір түрлері жыл құсы (саз жапалағы, маубас жапалақ, қаршыға реңді жапалақ, қылаң жапалақ). Наурыз — мамыр айларында ұшып келіп, қыркүйек — қарашада жылы жаққа ұшып кетеді. Дене тұрқы 12 см-ден (кішкене байғыз) 84 см-ге дейін (сақалды жапалақ), мекиені қораздарынан ірі болады. Жапалақ тәрізділердің қауырсыны — сарғыш қоңыр, жұмсақ. Басы үлкен, тұмсығы имек, тырнағы өткір болады. Құс ойнағынан басқа уақытта шақырмайды, тек түнде ұшады. Ұясын ағаш діңіне, құз-жартасқа, жерге салады. Мамыр — маусымда ірілері 1 — 2-ден, ал майда құстары 10 — 12-ден жұмыртқа салып, оны мекиені 4 аптадай басады. Балапандары 30 күнде қанаттанады. Олар денесін ақ түк басқан, соқыр болып туады. Жапалақ тәрізділер жәндіктермен, кемірушілермен қоректенеді. Бұлардың жылдан-жылға санының азаюына байланысты 4 түрі мен 9 түр тармағы Халықаралық табиғат қорғау одағының 1 түрі - балықшы үкі бұрынғы КСРО-ның және 1 түрі Қазақстанның “Қызыл кітабына” енгізілген.
Жапалақтәрізділердің ең ірісі және өте әдемісі - үкі. Қазақстанның кез келген жерінде кездескенмен, саны көп емес.
Үкіні орманнан, таудан, шөл мен даладан кездестіруге болады, ол ұясын жасыруға болатын жыра, жартасты қапсағайларды паналайды. Ұясындағы 2-5 жұмыртқаны аналығы басады. Үкілер қоянды, кеміруші тышқандарды аулайды. Ауыл шаруашылығына кемірушілерді жою арқылы пайда әкеледі.
Жапалақтардың қорегі
Жапалақтар – етқоректі құстар. Олар кішкентай сүтқоректілерді, құстарды, жорғалаушыларды, тіпті қосмекенділерді де аулап, қорек етеді. Кейбір кішкентай жапалақтар жәндіктермен қоректенсе, ал үлкендері бұғы, түлкі сияқты үлкен сүтқоректілерге де шабуыл жасайды. Сонымен қатар, кейбір жапалақтар балықтарды да аулайды. Барлық жапалақтар өздерінің жемтіктерін толығымен жейді.
Ұялары мен жұмыртқалары
Жапалақтардың көбі жалғыз жүретін құстар. Олар тек жұмыртқа салу кезеңінде ғана ұя салып, жұптасып өмір сүреді. Әдетте, олар ағаш қуыстарына немесе қарға не бүркіт секілді басқа құстардың тастап кеткен ұяларына жұмыртқа салады. Аналық жапалақтар жылына бір рет 2-4 жұмыртқа салады. Кейбір түрлері 10-нан аса жұмыртқа салулары мүмкін. Жұмыртқалар 30 күн басқан соң жарып шығады. Балапандары жарып шыққан кезде соқыр болады, оларды үлпілдек қауырсындардың жұқа қабаты жауып жатады
Дереккөздер
Санат:Жыртқыш құстар
1481 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:1481 жылы туғандар
Түсініктемелер
*
Футболдан Италия чемпионаты 2020/21
Италия A сериясы 2020/21 (итал. Serie A 2020/21) — 119-шы маусым, 20 команда Италия чемпиондығы үшін бақ сынасады. "Ювентус" чемпиондық атағын қорғау үшін сынға түсті.
2019/20 жылғы маусым қорытындысында, лигаға "Беневенто", "Кротоне", "Специя" клубтары жолдама алды.
Сілтемелер
Санат:Футболдан Италия чемпионаты Санат:2020 жылғы футбол Санат:2021 жылғы футбол
Мулла-Камыш
Мулла-Камыш — Башқұртстанның Туймазин ауданындағы ауыл, Жоғарғы бишиндин ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 34 адамды құрады. Пошта индексі — 452790, ОКАТО коды — 80251810007.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Вагонэр (Оклахома)
Вагонэр (Wagoner) — Оклахома штатының Wagoner округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 7669 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 18.0 км² шамасында. FIPS коды — 40-77850.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Оклахома қалалары
Сарытау (Шығыс Қазақстан облысы)
Сарытау (1992 жылға дейін — Платово) — Шығыс Қазақстан облысы Күршім ауданы, Маралды ауылдық округі құрамында болған ауыл, 2007 жылы таратылған.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Күршім ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 146 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 94 адам (52 ер адам және 42 әйел адам) болды.
Дереккөздер
Санат:Күршім ауданының таратылған елді мекендері
IC 3437
Сыртқы сілтемелер
IC 3437 Санат:Бикеш (шоқжұлдыз)
Орал уезі
thumb|Alt=A|300px|Батыс Қазақстан облысы Орал уезі – “Дала облыстарын басқару жөніндегі Ережеге” сәйкес 1869 жылы желтоқсанда Орал облысында құрылған әкімшілік-аумақтық бөлік. Халқының саны 223 мың 717 адам болды. Орал уезі Жайық өзенінің екі жақ алқабында орналасты, оң жағында қазақ-орыс әскерлері, сол жағында қазақтар тұрды. Халқының тығыздығы жағынан Орал облысында 1-ші орын алды. Қазақ-орыстар негізінен балық аулаумен, егін шаруашылығымен, ал қазақтар мал өсірумен, ішінара егіншілікпен айналысты. Уезд жерінің 2,1%-ы ғана егіншілікке пайдаланылды. Орал уезінде 1367 жұмысшысы бар шағын 466 зауыт және диірмен болды. Бақша өсіру өркендей бастады, айналымдағы ''ақша қоры 1 млн. сомға'' жуықтайтын Петровский, Воздвиженский, Калмыковский және Орал жәрмеңкелері жұмыс істеді.
Қызылқабан
Қызылқабан – Ызақұдық құмды алқабының солтүстік-шығысындағы аласа тау.
Географиялық орны
Түркістан облысы Отырар ауданы Дарбаза ауылының солтүстік-шығысында 13 км жерде орналасқан.
Жер бедері
Абсолюттік биіктігі 458 м. Солтүстіктен оңтүстікке қарай бойлық бағытта 11 км-ге созылған, енді  жері 2,5 км. Жонды қырқалы келген, беткейі көлбеу, ұсақ төбелерден тұрады. Оңтүстігінде Белтау жотасы, солтүстігінде Бақыршасай, батысында Шығанақсай, шығысында Тағансай жыралары бар.
Өсімдігі
Таудың сұр қоңыр топырақ жамылғысында қияқ, қоңырбас, жусан, баялыш, күйреуік, т.б. өсімдіктер өседі.
Дереккөздер
Санат:Отырар ауданы таулары
Еділ Лұқпанұлы Оразов
Еділ Лұқпанұлы Оразов (21.5.1956 жыл, Батыс Қазақстан облысы, Ақжайық ауданы, Тайпақ ауылы) – әскери қайраткер, генерал-майор (2005).
Әуе қорғанысы күштерінің зенитті-ракеталық командалық училищесін (1978), Мәскеу әскери академиясын(1988) бітірген. 1978 – 85 жылдары бағыттау офицері, взвод, курсанттар батареясының командирі міндеттерін атқарды. '988 – 93 жылдары Энгельс жоғары зенитті-ракеталық командалық училищесінде оқытушы, 1993 – 98 жылдары Батыс Қазақстан облысы Шыңғырлау ауданының әскери комиссары, облыстық әскери комиссардың орынбасары, 1998 – 2002 жылдары Маңғыстау облысының және Ақтау қаласының әскери комиссары болды. 2002 жылдың қыркүйек айынан ҚР Қарулы Күштері әскери академиясының (2003 жылдан Ұлттық қорғаныс университеті) бастығы.
“На страже независимости”, “Опыт боевого применения войск ПВО в локальных войнах”, т.б. еңбектер жазған. S
Дереккөздер
Санат:21 мамырда туғандар Санат:1956 жылы туғандар Санат:Ақжайық ауданында туғандар Санат:Қазақстан генерал-майорлары Санат:Әуе қорғанысы күштерінің зенитті-ракеталық командалық училищесі түлектері Санат:Фрунзе атындағы Әскери академия түлектері Санат:Энгельс жоғары зенитті-ракеталық командалық училищесі оқытушылары Санат:Ұлттық қорғаныс университеті оқытушылары
КСРО Жоғарғы Кеңесі
Кеңестік Социалистік Республикалар Одағының Жоғарғы Кеңесі (КСРО Жоғарғы Кеңесі) – Кеңестік Социалистік Республикалар Одағында (КСРО) және одақ құрамына кірген Социалистік Республикалардың Жоғарғы заң шығарушы органы (1936 – 88);
КСРО
КСРО Жоғарғы Кеңесі - КСРО-дағы мемлекеттік биліктің ең жоғары әрі бірден бір заң шығарушы органы болып саналды. Алайда, ол іс жүзінде Кеңес Одағы Коммунистік партиясының (КОКП) басшылығы қабылдаған шешімдерді құқықтық тұрғыдан қайталап, заңды құжатқа айналдырып отырды.
КСРО Жоғарғы Кеңесі депутаттары жалпыға бірдей тең және төте сайлау негізінде, жасырын дауыс беру жолымен төрт жыл мерзімге сайланды. Одақтық заңдар, мемлекеттік, шаруашылық және әлеуметтік-мәдени құрылыстың аса маңызды мәселелері бойынша шешімдер осы Жоғарғы Кеңес қабылдаған ресми құжаттар түрінде күшіне енді.
КСРО Конституциясы бойынша Жоғарғы Кеңестің құзырына, сондай-ақ, КСРО құрамына жаңа республикалар қабылдау, одақтас республикалар арасындағы шекараларға жасалған өзгертулерді бекіту және одақтас республикалардың құрамындағы жаңа автономиялық республикалар мен автономиялық облыстардың құрылымдарын бекіту жатқызылды.
КСРО Жоғарғы Кеңесі тең құқылы екі палатадан – Одақ Кеңесі мен Ұлттар Кеңесінен құралды. Одақ Кеңесі КСРО-ның барлық тұрғындарының жалпы мүдделерін, Ұлттар Кеңесі КСРО халықтарының ұлттық ерекшеліктеріне байланысты мүдделерін білдірді.
КСРО Конституциясы бойынша, Одақ Кеңесіне 300 мың адамнан 1 депутат, Ұлттар Кеңесіне әр одақтас республикадан 32, автономиялық республикадан 11, автономиялық  облыстан 5, ұлттық округтен 1 депутаттан сайланды. 23 жасқа толған, сайлау құқығын жоғалтпаған КСРО-ның әрбір азаматы Жоғарғы Кеңеске депутат болып сайлана алды.
Екі палата тең құқықты болды: олар тең дәрежеде заң шығарушылық бастама құқығына ие болды; палаталардың сессиялары бір мезгілде басталып, бір мезгілде аяқталды. Палаталар арасында алауыздықтар туған жағдайда мәселені палаталардың өздері теңбе-теңдік негізде құратын келісім комиссиясы қарады. Ал комиссия келісімді шешімге келе алмағанда немесе оның шешімі палаталардың бірін қанағаттандырмаған жағдайда мәселе палаталарда екінші рет қаралатын болды, олар да келісімді шешім таппаған ретте КСРО Жоғарғы Кеңесінің Төралқасы Жоғарғы Кеңесті таратып, жаңа сайлау тағайындауға тиісті еді.
КСРО Жоғарғы Кеңесін КСРО заңдарын шығару жөнінде айрықша құқықты пайдаланды. Ол заң шығарушылық қызметті екі түрде: тікелей заңдар қабылдау жолымен және сессиялар аралығында шығарылған заңнамаға өзгертулер енгізген КСРО Жоғарғы Кеңесі Төралқасының жарлықтарын бекіту жолымен жүзеге асырды. Заңдарға палаталар бойынша бөлек-бөлек дауыс берілді. Әр палатада жай көпшілік дауыс берілген жағдайда заң қабылданды деп есептелді. Конституцияға өзгертулер енгізу үшін әр палатада басым көпшілік дауыс (кемінде 2/3 дауыс) берілуі талап етілді. Сондай-ақ Конституция бойынша мке КСРО Жоғарғы Кеңесінің Төралқасын сайлау, КСРО үкіметін – КСРО Министрлер Кеңесін құру, КСРО Жоғарғы сотын сайлау, КСРО Бас прокурорын тағайындау жүктелді. Олар ресми түрде Жоғарғы Кеңес алдында жауапты болды және оған есеп беріп тұрды.
КСРО Жоғарғы Кеңесі сессияларында депутаттар КСРО Жоғарғы Кеңесі Төралқасының сессиялар аралығында шығарылған жарлықтары туралы баяндамаларын, КСРО Министрлер Кеңесінің баяндамаларын, т.б. тыңдады. Сондай-ақ КСРО үкіметіне немесе оның жекелеген мүшелеріне палаталардың тұрақты комиссиялары арқылы депутаттардың сұрау салуы жолымен де бақылау жасалды.