cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Плазмолемма
Плазмолемма — жасуша протоплазмасын қоршаған ортадан бөліп, зат алмасу, тасымалдау, рецепторлық қызметтер атқаратын жасуша қабықшасы. Плазмолемма — плазмалық жарғақтан, жарғақшаүсті кешеннен және жарғақасты тірек-жиырылғыш аппараттан тұрады. Плазмалық жарғақтың негізі бимолекулалы липид қабатынан түзілген. Бұл қабатқа толық немесе жартылай протеин және гликопротеид молекулалары еніп, протеинді-липидті жарғақты түзеді. Оны 40% липид, 59% протеин, 1% көмірсу құрайды. Жарғақшаүсті кешен плазма жарғағы протеиндерімен байланысып, тармақтала орналасқан гликопротеидті құрылым — гликокаликстен тұрады. Бүның құрамындағы протеинді ферменттер жасуша қабықшасынан тыс жатқан заттарды ыдыратып қорытып, мономерлер ретінде жасушаға сіңіреді. Процесс — эндоцитоз (пиноцитоз, фагоцитоз) деп аталады. Заттардың жасушадан қоршаған ортаға кері шығарылу процесін экзоцитоз деп атайды.Эндоцитоз бен экзоцитоз процестері жарғақасты тірек-жиырылғыш аппараттың (микротүтікшелер, микрофиламенттер) қатысуымен іске асады.
Дереккөздер
fa:غشای یاخته Плазмолемма พลาสมา เมมเบรน
Кампустық желі
Кампустық желі (Кампускная сеть) — объектілері бір-біріне жақын орналасқан локальді желілерді бір үлкен желіге біріктіретін желі.
Оның қызмет көрсету радиусы 2—3 км. Желінің аты campus терминімен байланысты болғанымен, ол студенттік қалашықтармен байланысты емес, керісінше кез келген үйым мен құрылымның ғимараттары және аймақтарын белгілеу үшін қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Электроника
Спртсмен Акрес (Оклахома)
Спртсмен Акрес (Sportsmen Acres) — Оклахома штатының Mayes округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 322 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 0.2 км² шамасында. FIPS коды — 40-69400.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Оклахома қалалары
Сутыгинская
Сутыгинская — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Краснояр өлкесі, Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Сол Ильяк өзенінің оң жағалауынан 73 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 19 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — ОбьВасюган өзенінің құйылысынан Вах өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Васюган, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Өзінің бастауын тану
Өзінің бастауын тану — адамзат болмысының маңызды құбылысы болып табылады. Бәрімізге белгілі, әрбір ұрпақ тарихты өзіне жаңаша ашады. Антика мәдениетіне байланысты жоғарыда айтқанымыздың туралығын дәлелдей аламыз. Ол үшін Ренессанс (Қайта өрлеу) дәуірін еске алсақ жеткілікті. Грек-римдік көне антикалық мәдениеттің жетістіктеріне арқа сүйеген Ренессанс мәдениеті бүкіл Еуропаның болашағына тірек болған ұлы мәдени кезеңдердің біріне айналды. Антикалық дәуірдің адамзат мәдениетіне берген мұрасы ұшан-теңіз. Біріншіден, антикалық өркениет заңдылық пен мемлекеттіліктің толық жүйесін қалыптастырды. Екіншіден, адамның жеке басының еркіндігі қоғамның дамуы мен өзгеруінің қажетті алғышарты екендігіне көз жеткізді. Адамның жеке басының ерік-бостандығын антикалық қоғам тікелей полиспен байланысты қарастырады.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Мәдениет
Солтүстік Арал маңы жазығы
Арал теңізінің солтүстігінде және Орал сыртының оңтүстік-шығысында Солтүстік Арал маңы жазығы орналасқан. Бүл аймақ жолақ-жолақ жербедермен, түйық ойыстарымен, терең құрғақ аңғарлармен және жырпларымен айрықшаланады. Оның әжептәуір алқабын "төрткүл-қалдықжонды" жербедерлі Үлкен Борсық, Кіші Борсық, Арал маңы Қарақұмның құмды сілемдері алып жатыр. Қүмды сілемдер 100-200 м биіктікте орналасқан. Солтүстік Арал маңының жазықтары үш геоморфологиялық ауданға бөлінген: Ырғыз-Шалқар, Шағырай еңістенген дөңдігі және Арал маңы Қарақұмы. Ырғыз-Шалқар ауданы Солтүстік Арал маңының орталық бөлігінде, біршама кең, бойлық бағытта созылған ойпаң ауқымында орналасқан. Оның абсолюттік биіктігі солтүстігінде 160 м, оңтүстігінде 80 м. Мұнда бүкіл аймақтың ең төмен нүктесі - Ырғыз бен Торғай өзендері келіп құятын ащы тұзды Шалқартеңіз көлі орналасқан. Ауданның жербедері батысқа қарай да, шығысқа қарай да биіктей түседі, сөйтіп оның батыс жақ жалғасы Шағырай еңіс дөңдігі арқылы (абсолюттік биіктігі 150-200 м) Үстіртпен жапсарласады, батысында биіктігі 160 м кемермен шектеледі. Дөңдік солтүстік және шығыс бағыттарда төмендей отырып, бірте- бірте ғайыл болады. Арал маңы Қарақұмы Солтүстік Арал өңірінің шығыс бөлігін алыл жатыр (абсолюттік биіктігі 118 м). Құмды сілемдер көнелігі алуан түрлі түзілім түйірлерінің желмен үргіленуі нәтижесінде қалыптасқан. Геоморфологиялық жағынан құмның үш түрі ажыратылады: бекімеген-шағылды, бекіген-төбешікті және шеткі жайпақ толқынды.
Дереккөздер
Санат:Арал теңізі Санат:Арал ауданы географиясы
Георгий Александрович Брылов
«Қазақстан әуендері» (1938- 1940), «Жамбыл», «Күлеш Байсейітова», «Шара» атты суреттері мен табиғат пейзаждары кезінде жоғары бағаға ие болды. Соның ішінде суретшінің езі жазушыға сыйға тартқан «Мұхтар Әуезов» атты портреті (1942-43) ерекше дараланып тұрады. Мұнда жазушы қырынан бейнеленген. Орындалу шеберлігі жоғары және әсерлі көңіл күймен салынған. Ақ мен ақ көйлек киген, галстугінің байлауы ерекше кезге түседі. Ойшылға тен кең маңдайы, бұйра қою қара шашы, дөңестеу қыр мұрыны, бояуы қанық қалың ерні, қырағы өткір көзі Әуезовтің ішкі қуат пен парасатқа толы жан дүниесін ашып тұр. Бұл сурет жазушы портретінің ішіндегі ең бір сетті шыққан туынды.
Брыловтың суреттері Санкт-Петербургтегі мемлекеттік орыс мұражайының, Ә. Қастеев атындағы республикалық өнер мұражайының, Мемлекеттік орталық мұражайдың қорларында сақталған.
Дереккөздер
Санат:1893 жылы туғандар Санат:1945 жылы қайтыс болғандар Санат:Қазақстан кескіндемешілері
Кегенбай Жомартбайұлы
Кегенбай Жомартбайұлы (Кегенбай би, 1735 жылы туған) – даланың дара ділмары, би, шешен. Найман тайпасының Балталы руынан шыққан.
Өмірбаяны
Ел ішіндегі тағы бір кісі әліміне билік дұрыс берілмей, арты үлкен дауға айналады. Құн сұрай барғандарға Каракесек руы жуандык көрсетіп, жөнді жауап бермей кайтарса керек.
Келесі жылында Кегенбай бидің өзі атқа мінеді. Баска жакка бет бұрмастан, ат тұмсығын Қаз дауысты Қазыбек немересі Тіленші Бекболатұлының ордасына тірейді. Күтуші жігіттер бұларды оңаша үйге апарып түсіреді. Тіленші би Кегенбай бидің сырттай даңқын естігенімен, өзін көрмепті. Сондыктан да кандай адам екенін байқап келуге сыншы жібереді.
Бұл дауға барған екен Кегенбай би, Тіленші көрсетіпті кұрмет пен сый, Тай сойып, конақ асы жегеннен соң, Тіленшіге айтыпты: "Халқыңды жый".
Шабуылды бұрын бастауды жөн көрген Тіленші келе сөлемдеседі де, Кегенбайдан көзін алмай, іле сөйлеп кетеді.
Кегенбай би іркілместен:
Тегі, Тіленшімен болган осынау сөз кагысы бүкіл Арғынға тараса керек, атақты Мәшһүр Жүсіп Көпейұлы өзінің шежіре кітабында Найман ішінен бірінші кезекте Кегенбай биді дәріптейді.
13 жасында билік түғырына ие болған Би баба ұзақ жасап, 100 жастан асқан шағында дүниеден көшкен соң, руластары мен үрпактары денесін мұзға орап, түйеге артып, Түркістан қаласындағы Қожа Ахмет Иассауи кесенесіне апармақ ниетпен жолға шығады. Бірак ол мақсатқа жете ал маған. Жазғытұрымғы ауа райы кенеттен ысығандықтан, мәйітті орап-шымқаған мұз түгелімен еріп кетеді. Мұндай жағдайда кемінде жарты ай жүретін үзак жолға мөйіттің бұзылмай шыдауы мүмкін емес. Сондықтан жоғарыда айтылған тоғайлы жазыққа, әкесі Жомарттың жанына жерлеп қайтқан екен.
Осы жазыққа б киіз үй, 2 шатыр тігілді. 6 автобус өрлі-берлі тасымал қызметін қызметін атқарды. 8 мың кірпіш пен 7 тонна цемент жеткізілді.
Екі топқа бөлінген қалаушы шеберлер мен жастар кешке жақын екі төбешік басына алты қырлы ақ мазарды ақ кірпіштен тұрғызып үлгерді. Мына сөздер ойылып жазылды: "Жомарт Тоқабай баласы, 1700-1780 жыл, Кегенбай би Жомарт баласы 1735-1835 жыл. Ескерткіш тұрғызған ұрпақтары, 1991 жылдың маусым айы".
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Көмірлердің минералдық құрамбөліктері
Көмірлердің минералдық құрамбөліктері –
1) сингенетикалық жаралымдар (кварц, сазды зат, кейде каолинит, далашпат, слюдалар, жанартау күлі және т.б.);
2) шымтезек массасында диагенез кезеңінде жаралған (қошқыл темір, күкірт колчеданы, гематит, сидерит, доломит, кальцит және т.б.);
3) эпигенетикалық (инфильтрациялық), көміржаралу процесінде жаралған минералдар (карбонаттар, пирит, каолинит және т.б.). Көмірлердің минералдық құрамбөліктерінде бірқатар сирек және сейілген элементтер кездеседі. Көмірлердің тотығу процесінде бірқатар қайта түзілген минерал жаралымдары пайда болады.
Дереккөздер
Санат:Геология
Антарктикалық белдеу
Антарктикалық белдеу - Антарктиданы (төңірегіндегі аралдарды қоса) және оны қоршап тұрған мұхит суларын қамтитын жердің қиыр оңтүстік географиялық белдеуі.
Оның шекарасын, әдетте, ең жылы айдың (қаңтардың немесе ақпанның) 5°С-тық изотермасы бойынша жүргізеді.
Дереккөздер
Санат:Географиялық белдеулер Санат:Антарктика
Антарктикалық шеп
Антарктикалық шеп - антарктикалық ауа мен оңтүстік жарты шардың қоңыржай ендіктеріндегі теңіз ауасының арасындағы атмосфералық шеп.
Әдетте 60" және 65° оңтүстік ендік арасында Антарктиканың төңірегіндегі мұхит үстінде орналасқан.
Дереккөздер
Санат:Антарктика
Оксигемометр
Оксигемометр (oxy (genium) — оттегі және haima — қан, metre - өлшеймін) — қанның оттегімен қанығу дәрежесін оның түсі бойынша анықтауға арналған аспап. Датчик қызметін фотоэлектрлік түрлендіргіш атқарады. Оксигемометр физиологиялық зерттеулерде қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Өлшеу техникасы Санат:Аспаптар
IC 1957
IC 1957 — Horologium шоқжұлдызында орналасқан Sbc (жинақы спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 13120, ESO 155-48, FGCE 332, DRCG 45-124.
Сыртқы сілтемелер
IC 1957 Санат:Horologium (шоқжұлдыз)
Эберсбах (Саксония)
Эберсбах (Саксония) (Ebersbach/Sa) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония жерінде орналасқан қала. Дрезден әкімшілік округіне бағынады. Гёрлиц ауданының құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 8630 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 14,89 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 14 2 86 070. Қаланың басшысы — Бернд Ноак.
Қаланың өзі әкімшілік құрылымы бойынша 7 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония елді мекендері
Фосфор оксидтері(V)
Фосфор екі түрлі оксид түзеді: Р2O3 және Р2O5
Фосфордың оксидтері димерленген күйінде жүреді, яғни Р4О6, Р4О10
Алынуы
фосфорды жағу арқылы:
Химиялық қасиеттері
Фосфор (V) оксиді - қышқылдық оксид, су тартқыш, ақ қопсыған ұнтақ.
2) негізбен әрекеттесіп тұз бен су түзеді
3) негіздік оксидпен тұз түзіледі
Қолданылуы
Р2О5 - су тартқыштығы (гигроскопиялық) жоғары болғандықтан газдарды құрғату үшін қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Фосфор қосылыстары Санат:Оксидтер
Көкжар жәрмеңкесі
250 px|thumb
Көкжар Жәрмеңкесі– Ойыл бекінісінде (қазіргі Ақтөбе облысы) 19 ғ-да жұмыс істеген маусымдық сауда-саттық орны. Ол жылына екі рет: көктемде (15 мамырдан 15 маусымға дейін) және күзде (15 қыркүйектен 15 қазанға дейін) ашылған. Сақталған статистикалық деректерге қарағанда, 1900 ж. Көкжар Жәрмеңкесінің көктемгі ашылуында тауар айналымы 1 млн. 491 мың сом, ал күзгі мерзімде 509 мың сомға жеткен. Көкжар Жәрмеңкесінде қазақтар орыс тауарларына (мата, ыдыс-аяқ, қант-шай, т.б.) қой, жылқы, т.б. мал шаруашылығының өнімдерін (түйе жүнін, қой жүні мен терісін, ешкі түбітін, елтіріні, т.б.) киіз, жүннен тоқылған кілемді, ішік тонды, аң терілерін (түлкі, қарсақ, қасқыр, т.б.) айырбастаған. Мұндағы сауда айырбас жасау сипатында болды.
Дереккөздер
Қазақ Энциклопедиясы, 11 - том
Санат:Жәрмеңкелер
Лаяшты
Лаяшты — Башқұртстанның Илишев ауданындағы ауыл, Ишкар ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 438 адамды құрады. Пошта индексі — 452281, ОКАТО коды — 80230840004.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Супервизордың стандартты режімдерінің байты
Супервизордың стандартты режімдерінің байты (Байт стандартных режимов супервизора) — ауыстырып-қосқыштар жинағы. Ол тапсырма қалыпты аяқталмаған жағдайда супердидардың стандартты режімдерін береді және басқарушы оператор басылымының қажеттілігін анықтайды
Шемен
Шемен— қан мен лимфа сұйығының қалыптан тыс көп бөлініп, ағза тініне қайта сіңуінің нашарлауынан тері асты май қабаттарына, тіндерге, буынға, органдарға сұйықтықтың (транссудаттың) жиналуы.
Транссудаттың құрамында белок аз, тұнық болады. Шеменнің пайда болу себебі әр түрлі. Ол көбінесе жүрек-қан тамыр аурулары кезінде, бүйрек зақымданғанда, ісік пайда болғанда, ашыққанда, уланудың кейбір түрлерінде көрініс табады. Шеменнің жергілікті және жалпы түрлері ажыратылады. Жергілікті шемен кезінде вена тамырының қысылып жаншылуынан қан айналымы бұзылады. Әр түрлі органдарда пайда болуына байланысты, мысалы, іш қуысында пайда болса — асцит, көкірек қуысында — гидроторакс, жүрек қабында — гидроперикард, буында — гидроартроз, ми қабығында — гидроцефалия, ен қабатында — гидроцеле, т.б. деп аталады. Шеменнің жалпы түрі жүрек-тамыр, бүйрек ауруларында және ашыққанда болады. Сұйықтық жиналған жер, әдетте ісініп, көлемінің ұлғайғаны байқалады. Сұйықтық жиналған жерді саусақпен басқанда шұңқырайып қалады.
Емі: Шеменге себеп болған дертті тауып емдеу. Кейде жиналған сұйықтықты пункция жасау арқылы сорып алады. Ауру асқынған жағдайда хирургиялық операция жасалынады.
Автор
Санат:Аурулар
Антарктикалық шөл зонасы
Антарктикалық шөл зонасы - Антарктикадағы мұз шөлін және жаға маңы аудандары мен аралдардағы тасты шөлді қамтитын антарктика белдеуінің шегінде орналасқан қиыр оңтүстік табиғи зона.
Дереккөздер
Санат:Климаттық аймақтар Санат:Антарктика
Кокильді қую
Кокильді қую - металдан жасалған қорама — кокильге құю арқылы пішімді құймаларды жасау тәсілі. Металдардан жасалған қорамаларға қысыммен, центрден тепкіш күштердің әсерінен құю тәсілдерінен ерекшелігі, кокильге құйғанда қораманы қорытпамен толтырылуы және оның қатаюы сыртқы әсерсіз жағдайда өтеді. Кокильдің беріктігі жоғары болғандықтан, бұл тәсіл арқылы құмды қорамаға құю тәсілімен салыстырғанда, өлшемдері дәл, механикалық кесіп өңдеуге арналған әдіптері аз құймалар жасауға болады. Кокильге құю арқылы құймалар шойындардан, болаттардан, алюминийдің, магнийдің, мыстың және басқа түсті металдардың қорытпаларынан жасалады.
Дереккөздер
Санат:Техника
Гидромусковит
Гидромусковит — силикаттар класы, қабатты типінің гидрослюдалар тобына жататын минерал. Химиялық формуласы: К<2,Аl2[(Si,Al)4O10](OH)2*пH2O Сингониясы — моноклиндік, өте майда қабыршақты, қалақшалы агрегаттар құрайды. Түсі — ақ, қаттылығы — 1-1,5, жіктілігі жетілген. Құрылысы — қабатты, мусковит пен каолинитті құрылымдар алмасып келеді. Слюдалы тақтастар, гнейстер, басқа да далашапатты жыныстардың мору қабатында дамиды.
Дереккөздер
Санат:Геология Санат:Гидрология Санат:Гидрогеология
Антарктикалық шұраттар
Антарктикалық шұрттар - аумағы едәуір (ондаған км), климаты қолайлы, өсімдігі мен жануарлар дүниесі ерекше, сондай-ақ жыралары мен көлдері қыстыгүні де қатпайтын, мұздық жамылғысы жоқ Антарктиданың бос жағалық зонасы.
Дереккөздер
Санат:Антарктика
Сыр-Кон-Ехы
Сыр-Кон-Ехы — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Краснояр өлкесі, Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кулымский Еган өзенінің оң жағалауынан 40 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 11 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — ОбьВасюган өзенінің құйылысынан Вах өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Васюган, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Спрингер (Оклахома)
Спрингер (Springer) — Оклахома штатының Carter округіне жататын АҚШ қаласы.
Антецеденттік аңғарлар
Антецеденттік аңғарлар — таулар мен қыраттарды көлденең қиып өтетін терең және тар аңғарлар.
Антецеденттік аңғарлар өзен эрозиясы жылдамдығының көтерілу жылдамдығынан тезірек болатын және өзеннің көтерімді "қиып өтуге" үлгере алатын жерінде түзіледі. Өзен террасалары дөңес келеді де, өзендерде шоңғалдар мен суқұламалар көбірек болады.
Спрингер (Оклахома)
Қала тұрғындарының саны 577 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 37.6 км² шамасында. FIPS коды — 40-69500.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Оклахома қалалары
Сыр-Кон-Ехы
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Нюхаловка
Нюхаловка — Ресейдегі өзен. Омбы облысы, Новосибирск облысы, Тюмень облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы КАР/ОБЬ/1162/1493 орналасқан. Өзен ұзындығы 71 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ертіс Омь өзенінің құйылысынан Оша өзенін қоспағанда Есіл өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Есілге қосылу құйылысына дейінгі Ертіс тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіс.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Буйон Жорж
Жетпісінші жылдары «Бельгия-КСРО» достық қоғамының президенті болып тұрған кезде Қазақстанға келген. Ол өзінің сол сапардан алған әсерін «Мен Қазақстанның көкжиегінен таң кердім» атты кітабында (1974) жан-жақты баяндап жазды. Әсіресе қазақ ақындары мен жазушыларының өмірі мен шығармашылық жолына ерекше көңіл бөлді. Кітаптың бір тарауы «Абай және Әуезов» деп аталды. Онда екі данышпанның арасындағы рухани жалғастық пен дәстүрлік байланысқа тоқталып, Абайды әлемге керкем оймен мойындатудағы Әуезовтің орнын жоғары бағалайды. Тарихи тұлғаның бейнесін жасау арқылы Әуезов: «Букіл Қазақстанды ұйытып алған ұлттық абайтанушылдықтың ғажайып жұмбағын түсіндіріп береді. Мен үшін бүкіл бір хапықтың жалғыз тұлғаға бас ұрып, соған қарап бой түзеуі аса айтулы құбылыс, әсіресе, өзге халықтар өзінің романдары мен фильмдерінде жат жұрттық қаһармандарды үлгі тұтуды әдетке айналдырған қазіргі кезеңде мұның мәні ерекше», - деп пікір білдірді (1974). Б. бұдан басқа да жазбалары мен мақалаларында Қазақстандағы оқиғалар мен болып жатқан жайлар туралы қалам тартып, қазақ әдебиеті мен медениетінің өкілдерін өз еліне таныстырды.
Дереккөздер
Санат:Бельгия қоғам қайраткерлері Санат:Бельгия ақындары Санат:Бельгия жазушылары
Пиелоцистит
Пиелоцистит (Руеlосуstіtіs - бүйрек түбегі мен қуықтың қабынуы) - Бүйрек түбегі мен қуықтың бір мезгілде қабынуы. Көбіне инфекция өрлеме тарайды, осыны көрсету үшін цистопиелит деген термин де қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Патология
Антецеденттік өзендер
Антецеденттік өзендер - таулар мен қыраттарды көлденең қиып өтетін терең және тар аңғарлар түбімен ағатын өзендер.
Дереккөздер
Санат:Өзендер
Дифференциация
Дифференциация (differentiation, Differentia - айырымы, айырмашылық) —
Дереккөздер
Санат:Биология Санат:Геология
22 наурыз
'Наурыздың 22 — Григориан күнтізбесінде жылдың 81-ші күні (кібісе жылдарда 82-ші). Жылдың аяғына 284 күн қалады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:22 наурыз
Пуртомка
Пуртомка — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы 77 Ваймуг өзенінің сол жағалауынан км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 15 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Двина Вага өзенінің құйылысынан Пинега өзенін қоспағанда, сағасына дейін. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Антибарлық жел
Антибарлық жел - ауаның үйкеліссіз горизонталь қалыпта біркелкі қозғалуы.
Дереккөздер
Санат:Желдер
Айнеборн
Айнеборн (Eineborn) — Германия Федеративтік Республикасының Тюрингия жерінде орналасқан муниципалитет. Заале-Хольцланд ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 342 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 7,89 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 16 0 74 017. Муниципалитеттің басшысы — Бодо Пуфе.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тюрингия елді мекендері
Жарсуат (Батыс Қазақстан облысы)
Жарсуат — Батыс Қазақстан облысы Бөрлі ауданындағы ауыл, Жарсуат ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Ақсай қаласынан солтүстік-шығысқа қарай 37 км-дей жерде, Жайық өзенінің сол жағалауында әр түрлі астық тұқымдасты шөптер өскен өзен аңғарының шалғын топырақты дала белдемінде орналасқан.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 1112 адам (549 ер адам және 563 әйел адам) болса, 2009 жылы 1151 адамды (571 ер адам және 580 әйел адам) құрады.
Тарихы
Іргесі 1936 жылы осы маңда “Победа” астық өсіру кеңшарын құруға байланысты қаланды. Оның негізінде 1997 жылдан Жарсуатта 6 шаруа қожалығы, 2 акционерлік қоғам ұйымдасқан.
Дереккөздер
Санат:Бөрлі ауданы елді мекендері
Гидрологиялық ақпарат
Гидрологиялық ақпарат — 1) өзеннің, көлдің, суқойманың ағымдағы және болашақтағы гидрологиялық режімі мен құбылысы туралы ақпараттар жинағы. Гидрологиялық ақпаратты алудың алдында гидрологиялық станциялар мен бекеттерде тыңғылықты және жүйелі байқаулар, байқау нэтижелерін өңдеу және оларды жергілікті және ғаламдық табиғат қүбылыстарымен байланыстыру, болжам жасау жүмыстары жүргізіледі, яғни өткен кезеңдегі көпжылдық гидрологиялық режім жөніндегі деректер (ағынды көлемі, ең жоғары және ең төмен су өтімдері мен су деңгейі, химиялық жағдайы т.б.) және объектілердің гидрографиялық жазбалары талданады. Жерді мелиорациялау кезінде Гидрологиялық ақпарат негізінде қүрғату жүйелерінің көрсеткіштерін анықтайтын немесе жылдың жеке маусымдарындағы және өніп-өсу кезіндегі ағындының есептелген шамалары айқындалады немесе пайдаланылуы мүмкін су ресурстарын (ағынды көлемдері және олардың уақыт бойынша жоне аумақтық үлестірілуі) анықтайды.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Су шаруашылығы
Пучега
Пучега — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Светлуга өзенінің сол жағалауынан 20 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 20 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Двина Вага өзенінің құйылысынан Пинега өзенін қоспағанда, сағасына дейін. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Антигляциализм
Антигляциализм — антропогендік геология мен палеогеографиядағы қоңыржай және субарктикалық жазықтарда ежелгі мұз басу болмаған деп санайтын ағым.
Дереккөздер
Санат:Ғылым тарихы Санат:Гляциология Санат:Палеогеография Санат:Геокриология Санат:Плейстоцен
Дубасное көлі
Дубасное көлі (Исток өзені) — Ресейдегі өзен. Омбы облысы, Новосибирск облысы, Тюмень облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы КАР/ОБЬ/1162/1680 орналасқан. Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ертіс Омь өзенінің құйылысынан Оша өзенін қоспағанда Есіл өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Есілге қосылу құйылысына дейінгі Ертіс тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіс.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Антимуссон
Антимуссон - Жердің кейбір аудандарында жыл мезгілдерінің бірінде ғана атмосфераның жоғары қабаттарында оның төменгі қабаттарындағы муссондарының бағытына қарсы қозғалатын ауа ағысы.
Дереккөздер
Санат:Ауа
Стерлинг (Оклахома)
Стерлинг (Sterling) — Оклахома штатының Comanche округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 793 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 2.1 км² шамасында. FIPS коды — 40-70150.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Оклахома қалалары
Антилдік сұрапыл дауыл
Антилдік сұрапыл дауыл - Атлант мұхитындағы Антиль аралдары мен олардан шығысқа қарайғы ауданда, сондай-ақ Кариб теңізінде пайда болатын тропиктік циклондардың бірі.
Солтүстік-батысқа қарай орын ауыстырғанда, Антилдік сұрапыл дауыл Флорида түбегін қамти отырып, одан әрі АҚШ-тың атланттық жағасын бойлай жылжиды. Олар кейде Исландия маңына дейін жетеді. Орта есеппен жылына 4 рет қайталанады.
Дереккөздер
Санат:Желдер Санат:Кариб теңізі
Сайыткул (Ишкар ауылдық кеңесі)
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Жәнібек Акобиров
Акобиров Жәнібек (1952) - белгілі журналист, прозашы.
Журналистика одақтары Халықаралық Конференциясы Кеңесінің мүшесі, оннан астам кітаптың авторы. Кітаптары эстон, өзбек, вьетнам, болгар, украин, т.б. тілдеріне аударылған.
Дереккөздер
Санат: Журналистика Санат: Әдебиет Санат: Жазушылар
Мақсұтбек Майшекин
Майшекин Мақсұтбек - ақын, драматург. Қазақстан Республикасының еңбек сіңген өнер қайраткері (1961).
Еңбектері
"Жылдар жемісі" (1957), "Көркемөнер шеберлері" (1959), "Жүсіпбек Елебеков" (1964), "Жаяу Мүса" (1966), "Портреттер" (1969), "Қалибек Қуанышбаев" (1972) очерк-кітапшаларының, 100-ге жуық ән мәтіндерінің ("Біздің ән", "Шаттық әні", "Жастар", "Кең дала", "Орденді Қазақстан", "Тыңға сапар", "Бәрінен де сен сұлу", т.б.) авторы. Майшекин ұлттық музыкалық мәдениетін насихаттауға елеулі үлес қосқан ақын.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Көк жасыл балдыр
Көк Жасыл Балдыр, цианея (Cyanophyta) – балдырлардың ішіндегі құрылымы жағынан ең қарапайым тобын құрайтын, прокариотты (ядролы) организмдерге жататын бір бөлімі. Бұлар автотрофты организмдердің ішіндегі ең ежелгілері болып саналады. Көк Жасыл Балдырдың қазба қалдықтары кембрийге дейін түзілген шөгінді жыныстар арасынан табылған. Көк Жасыл Балдыр табиғатта өте кең тараған. 3 класқа бірігетін 150 туысы 2 мыңға тарта түрлері белгілі, барлық құрлықтар мен суларда (ащы, тұщы) кездеседі. Қазақстанда 3 класқа, 9 қатарға, 30 тұқымдасқа, 66 туысқа жататын 549 таксоны (түр, вариация, форма) анықталған. Көк Жасыл Балдыр бір клеткалы, шар тәрізді, бірігіп шоғыр (колониялар) түзеді, ал көп клеткалы түрлері жіпше тәрізді, кейде бұталана тарамдалған. Түсі, әдетте, көк жасыл болғанымен, алқызыл, күлгін, тіпті қара түсті түрлері де кездеседі. Ол клетка құрамындағы пигменттерге (фикоциан – көк жасыл түсті, фикоэритрин – қызыл, каротин – алқызыл; әр түрлі каратиноидтар) және олардың ара қатынастарына байланысты болады. Клеткалары талшықсыз, ал көп клеткалы жіпше тәрізді түрлері сырғанай жылжуға қабілетті келеді. Автотрофты және миксотрофты (аралас) қоректенеді. Соңғылары шіріген органикалық заттар мен ластанған суларды мекендейді де фотосинтезбен қатар дайын органикалық қалдықтармен қоректенеді. Осының арқасында жаз айларында тез көбейіп, судың сапасын төмендететін түрлері (Anabena) де бар. Мұндай сулар көк жасыл түске боялып “гүлдейді”, түйсік органдарын тітіркендіретін (органолептикалық) қасиеттері бұзылады, жағымсыз иіс пайда болады, ал Көк Жасыл Балдыр су бетін түгел басып кетсе, жәндіктер мен балықтар оттек жетпей тұншығып өледі. Көк Жасыл Балдыр фотосинтез кезінде өсімдіктер сияқты крахмал түзбейді, оның орнына жануарларға тән гликопротеидтер (полисахаридтер) пайда болады. Клеткалары құрылымы жағынан бактерияларға өте жақын, басқа типке жататын балдырларға мүлде ұқсамайды. Клетка органоидтарынан, плазмадан оқшауланған ядросы, сондай-ақ, хлоропластары, митохондриялары болмайды. Көк Жасыл Балдыр, негізінен, вегетативтік жолмен, яғни клеткаларының екіге бөлінуі, шоғырларының ыдырауы, көп клеткалы жіпшелерінің бөлшектенуі арқылы көбейеді. Аналық клеткаларында пайда болатын споралары арқылы да көбейетін түрлері бар. Бұлар жыныстық жолмен көбеймейді. Қоршаған ортаның қолайсыз жағдайына өте төзімді, әрі бейімделгіш. Температурасы 80С-қа жететін ыстық суларда да, полюстардағы немесе биік тау басындағы мұз-қарларда да тіршілік ете беретін түрлері бар. Кейбір түрлері саңырауқұлақтардың белгілі бір түрімен селбесіп тіршілік етіп, қыналардың денесін құрайды. Шаруашылыққа пайдалы түрлері де кездеседі. Оларды ластанған суларды биологиялық әдіспен тазартуға, малға азық ретінде және тағамға (Nostos, Spyrulіna), егістікке тыңайтқыш ретінде пайдаланатындықтан арнайы өсіреді. Көк Жасыл Балдырдың 100-ден аса түрлерінің (Phormіdіum, Plectonema, т.б.) атмосфералық азотты бойына сіңіріп, топырақты азотқа байытатын қасиеті анықталған.
Пайдаланған әдебиет
Қазақ Энциклопедиясы, 11 - том
Санат:Бактериялар
Мәстексай
Географиялық орны
Аудан орталығы - Жаңақала ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 33 км жерде, Қараөзен өзенінің сол жағасында орналасқан.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 2173 адам (1096 ер адам және 1077 әйел адам) болса, 2009 жылы 1756 адамды (896 ер адам және 860 әйел адам) құрады.
Тарихы
1962-1997 жылдары асыл тұқымды “Мәстексай” қой өсіру кеңшарының орталығы болған. Оның негізінде Мәстексайда және округке қарасты Екпінді, Көккөз, Мұқыр ауылдарында бірнеше шаруа қожалықтары құрылған.
Атауының тарихы
Мәстексай аталуы - ертеде Мәстек деген бай болыпты, сол байдың жылқысы көп болғаны соншалық үйір жылқысы өткен жерден сайдың ізі қалатын болыпты. Бірде байдың інісі қызғаныштан, жылқы бағып жүріп, барлық жылқыны ағасының үйіне қарай айдапты. Қашып құтыла алмайтынын біліп үйір жылқыға тапталып өліпті. Мәстек деген байдың өлген жерінде ауылды екіге бөліп тұрған сай қалыпты. Содан Мәстексай атанған.
Дереккөздер
Санат:Жаңақала ауданы елді мекендері Санат:Жайық казак әскерінің тарихи елді мекендері
Окней
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ертіс Омь өзенінің құйылысынан Оша өзенін қоспағанда Есіл өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Есілге қосылу құйылысына дейінгі Ертіс тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіс.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Омбы облысы өзендері
Бастуайт
Бастуайт – Табақкеңтатыр аңғарының солтүстік-шығыс бөлігіндегі тау.
Географиялық орны
Қарағанды облысы Ақтоғай ауданында орналасқан. Абсолюттік биіктігі 790 м. Оңтүсігінде Керегетас (732 м), Қалмақеміл таулары жатыр.
Өсімдігі
Қоңыр топырағында жусан, астық тұқымдас шөптесіндер өседі.
Дереккөздер
Санат:Ақтоғай ауданы (Қарағанды облысы) таулары
Пяжма (Солтүстік Двина тармағы)
Пяжма — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Солтүстік Двина өзенінің сол жағалауынан 228 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Двина Вага өзенінің құйылысынан Пинега өзенін қоспағанда, сағасына дейін. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Бассүйексіздер
Бассүйексіздер (Acranіa) – төменгі сатыдағы желілілер (хордалылар) типінің бір тармағына жататын ұсақ жануарлар. Бассүйексіздер Жерорта теңізінде, Атлант мұхитының Еуропа және Африка жағалауында, сондай-ақ Атлант, Тынық, Үнді мұхиттарының экваторлық терең жерлерінде тіршілік етеді. Дене тұрқы 1,5 – 8 см-дей. Арқа қанаты тұтас әрі жұқа болып тікелей құйрық қанатымен байланысқан. Оларда желілі жануарларға тән белгілер (арқа желісі, жүйке түтігі, желбезек саңылаулары, т.б.) өмір бойы сақталады. Терісінің сырты басқа желілілерде болмайтын жұқа кутикула қабатымен, желбезек саңылауларының сырты терілі қатпармен қапталған. Ішкі қаңқаның қызметін денесінде ұзына бойы орналасқан серпімді желі атқарады. Кейбір мүшелер жүйесі (бұлшық еттері, жыныс бездері, зәр шығару) бір-біріне ұқсас жеке бөліктерден, сезім мүшесі қарапайым жарық сезгіш клеткалар тобынан (гессе көзшелерінен) тұрады. Қан айналымы тұйық, бірақ жүрегі болмайды. Оның қызметін құрсақтағы қолқа қан тамыры атқарады. Дара жынысты, сырттай ұрықтанады. Дернәсілдері денесіндегі кірпікшелері арқылы 3 айдай еркін жүзіп тіршілік етеді. 2 – 3 жылда жыныстық жағынан жетіледі. Ересектері теңіздердің жағалауға жақын таяз әрі құмды жерлерінде 10 – 30 м тереңдікте құйрық бөлігі құмға батып, бір орында тіршілік етеді. Оларды жергілікті тұрғындар тағам ретінде пайдаланады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бассүйексіздер‎
Балғасын
thumb| alt=A.|
Балғасын — орта ғасырлардан сақталған көне қорым. Қазіргі Ақтөбе облысы Шалқар қалысынан солтүстікке қарай 55 км жерде, ауданы 140220 м. Балғасында 19 ғасырдың аяғы мен 20 ғасырдың басында Орынбор ғылыми архив комиссиясының мүшелері А. Матов, И. Хохлов, Ж. Кастанье болған. 1979 — 1980 жылдары Қазақстан Мәдениет министрилигінің экспедициясы (жетекшісі С.И. Әжіғалиев) зерттеген. Қорым Балғасын мұнарасының қалдығынан, Оңалбек ата (шамамен 17 — 18 ғасыр) кесенесінен және шикі кірпіш пен тақта-тастан салынған көптеген бейіттерден тұрады. Көркем стела немесе құлпытас жоқ, сиректеу ғана өңделмеген дөрекі белгілер кездеседі. Олардың кейбірінде шекті руының таңбасы ойып салынған.
Пайдаланылған әдебиет
Санат: Білім
Түймекент ауылдық округі
Түймекент ауылдық округі — Жамбыл облысы Байзақ ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Түймекент, Ақжар ауылдары кіреді. Орталығы – Түймекент ауылы.
Қазақстан Республикасы Үкіметі жанындағы мемлекеттік ономастикалық комиссиясының 06.02.1997 жылғы ұйғарымымен - бұрын "Трудовой пахарь" аталып келген ауылдық округке Түймекент тарихи атауы қайтарылды.
Халқы
Тұрғыны 6293 адам (2009).
Су көздері
Жиенбайдың қайнары - Жиенбай деген адам болған. 1990 жылдары ауыл маңында жаңа бір қайнардың көзін ашып, ел игілігіне жаратқан соң сол кісінің есімімен атап кеткен. Ол бұлақ әлі күнге халық игілігіне жарап тұр.
Сасықкөл - Талас өзені толғанда тасыған су, бір жерге жиналып, тұрып қалғандықтан иістеніп кететін көлшік. Ол 5-6 шақырым жерді алып жатыр, еш көлге немесе тоғанға құймайды.
Сырғабай арығы - кезінде ауылда өмір сүрген Сырғабай деген байдың атымен аталған. Өз қонысына қарай арық қаздырып, су тартып, жел мен су диірменін пайдаланған. Қазір ол диірмендер жоқ.
Өтеген арығы - бір кездері ауылда өмір сүрген адамның атымен аталады. Ол адам туралы дерек жоқ.
Жер аттары
Ауыл маңында биіктігі 6 м болатын "Жайлаутөбе деп аталатын V ғасырға жататын көне қала орны бар. Сол кезде қалыңдығы 1 2м, биіктігі 1,5-2 м болатын дуалдармен қоршалған. Дуалдың бұрыштарында мұнаралар болған. Қазір бұл мұнаралардың орны ғана қалған.
Байсақалдың қорғаны - Жаңабай руынан шыққан Байсақал деген болыс болған. Халық оны қадірлеп, қорған тұрғызып сол кісінің атымен атаған.
Нұрымбет қорғаны - Нұрымбет деген діндар адам болған. Ол халықты ескіше хат тануға үйретіп, ағартушылықпен айналысқан соң оны қадірлеп, қорған тұрғызып, сол кісінің атымен атаған.
Дереккөздер
Санат:Байзақ ауданы ауылдық округтері
Антипассат
Антипассат — тропосферадағы ауаның ағысы, тропиктік ендіктердегі өзінен темен жатқан шығыс пассаттың үстімен батысқа қарай қозғалатын ауа массасының шеткі бөлігі.
Антипассат көп қабатты болып келеді.
Дереккөздер
Санат:Желдер Санат:Метеорология
Остит
Остит (osteon - сүйек) — сүйек майы мен сүйек қабығына тарайтын сүйектің қабынуы. Жарақат, туберкулез, актиномикоз және іріңдеткіш микроб тардың салдары сүйектің қабынуына әкеледі, остит жедел және созылмалы болып бөлінеді.
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Стоматология
Таёжная (Ай тармағы-Иголы)
Таёжная — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Краснояр өлкесі, Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ай-Игол өзенінің сол жағалауынан 30 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 15 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — ОбьВасюган өзенінің құйылысынан Вах өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Васюган, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Түркістан ауылдық округі
Түркістан ауылдық округі – Жамбыл облысы Сарысу ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Әшір Бүркітбаев, Арыстанды, Үшбас ауылдары кіреді. Орталығы – Әшір Бүркітбаев ауылы.
Халқы
Тұрғыны 1575 адам (2009).
Дереккөздер
Санат:Сарысу ауданы ауылдық округтері
Карезон кактусы
Емдік және тағамдық қасиеттері
Кактус шырыны қайнаған су болмаған жағдайда жараны тазарту үшін пайдаланылуы мүмкін. Карезон кактусы сондай-ақ қан тоқтатуға да көмектеседі, өйткені шырын кесілген қан тамырларын жабады. Кактустың кішкене белігін таза пышақпен кесіп ал да, оны жараның бетіне салып, қатты қысып тұрыңыз. Қан тоқтаған кезде кактусты жараның бетіне салып, жалпақ матамен қысып таңып тастаңыз. 2—3 сағаттан соң таңуды алып, жараны қайнаған сумен және сабынмен жуып тазартыңыз.
Дереккөздер
ISBN 5-615-01453-9
Осы кітаптың кез келген бөлігін коммерциялық емес мақсатта көшіруге және таратуға басып шығарушылар арнайы рұқсат берген. Сол үшін оларға көп-көп рақмет!
Санат:Кактустер Санат:Дәрілік өсімдіктер
Циклиофоралар
Циклофлора (грек. cyclіon — шеңбер, дөңгелек және phores — алып жүру) — омыртқасыздар типі. Циклофлора типін 1995 ж. дат ғалымдары Р. Кристенсен мен П. Функ ашты. Қазіргі кезде бұл типтің 2 түрі — симбион пандора (Symbion pandora) және Symbion americanus анықталған. Ол Норвегия омар шаянының ауыз маңындағы қосалқы мүшелерінде тіршілік етіп, ондағы қорек қалдықтарымен қоректенеді. Оның денесінің алдыңғы жағында айналасын ұсақ кірпікшелер қоршап тұратын түтікшесі (шұрығы) болады, ал денесінің артқы шеті табақша тәрізді болып бекиді. Денесінің мөлш. өте ұсақ (350 мкм-дей), дене қуысы болмайды. Ас қорыту жолының пішіні латынның U әрпіне ұқсас, аузы кірпікшелі түтіктің ішінде орналасқан, ал аналь тесігі табақша түбіне бекиді. Аузы мен аналь тесігінің аралығында жүйке клеткаларының шоғыры бар. Циклофлора жынысты да (бүршіктену арқылы), жыныссыз да көбейеді. Норвегия омар шаяны оқтын-оқтын түлеп отыратындықтан, түлеу басталар кезде жыныссыз даралардан аталық және аналық даралар пайда болады. Олардың дене мөлш. 80 мкм-дей, оларда екі тұқым қапшығы мен екі шағылысу мүшесі болады. Ұрықтанған жұмыртқаларынан дамыған дернәсілдер еркін жүзіп жүріп жаңа иесін іздеп табады. Циклофлораны тауып, сипаттама берген Р. Кристенсен оны жаңа тип деп есептегенмен, оның мшанкаларға (қ. Қармалауыштылар) жақын екенін атап көрсетті.
Дереккөздер
Санат:Алғашқы ауыздылар
Антитриптік ағыс
Антитриптік ағыс - Кориолис күшінің горизонталь құрамы болмаған жағдайда қысым градиентінің әсерінен туындайтын мұхиттардағы судың тұрақты тура бағыттағы қозғалысы.
Ағыстың бағыты қысым градиентінің бағытымен сәйкес келеді.
Дереккөздер
Санат:Мұхит ағыстары
Хёрбих
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 410 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 11 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — RO, ресми идентификациялық коды — 4 13 11.
2003 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Леопольд Випплингер (АҰП) саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жоғарғы Аустрия елді мекендері
Антициклогенез
Антициклогенез -
Дереккөздер
Санат:Желдер
Аксель Шпрингер-Ферлаг
«Аксель Шпрингер-Ферлаг» (Axel Springer- Verlag AC) - Еуропа континентіндегі ірі газет-баспа концерні.
Гамбургта 1947 жылы Аксель Цезарь Шпрингер негізін қалады. 1970 жылы акционерлік қоғам болып қалыптасты.
Концерннің саясатын анықтайтын 51% пакет акциясы Шпрингер баспасына және (24,9%) пакет акциясы Фридер мен Хуберт Бурда ағайындыларға тиесілі. Сонымен қатар (49%) Ф.В. Кристианс («Неміс банкінің төрағасы»), М. Отто («Оттоферзанд» сауда фирмасы), Х. Крамп (Батыс Берлиндегі «Шеринг» химиялық концерні) акционерлеріне тиесілі. 1985 жылы Аксель Шпрингер қайтыс болғаннан кейін акцияның көпшілік бөлігі оның жары Фриде Шпрингерге өтті.
Күнделікті ірі бес газет шығарады: «Вельт», «Гамбургер абендблат», «Бильд», «Бильд Берлин», «Берлинер морген-пост», «БэЦэт», екі жексенбілік «Ведьтамзонтаг», «Бильдамзонтаг» газеттерін және «Херцу», «Функ ур» радиосы мен теледидарының күнделікті суретті журналдарын шығарады. ФРГ-дағы шпрингерлік күнделікті және жексенбілік барлық газеттердің таралымы 80%-дан асады.
Дереккөздер
Санат: Журналистика Санат:Бұқаралық ақпарат құралдары
Антитриптік жел
Антитриптік жел - бар градиентінің күшін теңестіретін үйкеліс күші бар және жердің айналуының ауытқытушы күші жоқ жағдайда болатын ауаның тұрақты тура бағыттағы қозғалысы.
Дереккөздер
Санат:Желдер
Бастұз
Гидрографикасы
Аумағы 7,6 км2, теңіз деңгейінен 87,8 м биіктікте жатыр. Ұзындығы 4,4 км, енді жері 2,7 км, жағалау бойының ұзындығы 14,6 км. Негізінен қар және жер асты суларымен толысады. Қарашада суы қатып, сәуірде мұзы ериді. Суы тұзды.
Жағалау сипаты
Көлдің маңында Қарқаралы, Қарақасқа, Қойбағар, Ақтөбесор, т.б. көлдер бар. Шығыс жағалауы жарлауытты, солтүстік-батысы жазық келген. Көл жағалауында бетеге, жусан, ажырық, т.б. шөптесіндер өседі.
Стидхэм (Оклахома)
Стидхэм (Stidham) — Оклахома штатының McIntosh округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 23 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 0.1 км² шамасында. FIPS коды — 40-70200.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Оклахома қалалары
Плотниковка
Плотниковка — Ресейдегі өзен. Омбы облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ертіс өзенінің сол жағалауынан 1284 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 27 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Омбы облысы өзендері Санат:Ертіс су алабы
Үстірт дөңдігі
Үстірт дөңдігі солтүстік-шығысында Солтүстік Арал маңымен, солтүстігінде және солтүстік-баты-сында Каспий маңы ойпатымен, батысында Маңғыстау дөңдігімен шектелген. Солтүстіктен оңтүстікке қарай 600-700 км-ге созылып жатыр, ені 300-400 км, орташа биіктігі 150-200 м, неғұрлым көтеріңкі жерлерінде 300 м-ге жетеді. Қазақстан аумағындағы ең биік нүктелері 340 м (Мұзбелжонының солтүстік-батыс шеті) және 321 м (Көлбай тауы) Үстірттің батыс кертпешіне таяу орналасқан. Үстірттің шекарасын биік, тік жарлы кемерлер (чинк) айқындайды. Бұл кемерлер кеміріліп мүжылу әрекеті нәтижесінде пай- да болған, дүние жүзінде теңдесі жоқ жербедерінің аса ерекше геоморфологиялық туындысы: 200-300 метргежоғары көтерілген тік жар мұнара іспеттес, терткүл немесе конус тәрізді қабырғалары жоғары тік шапшиды. Үстірттің беті түгелдей әктас қабатымен көмкерілген. Оның бетінде және шаймаланған гипсті горизонттарында карст қубылыстары кең тараған. Қазақстандық бөлігінде Солтүстік Қарабауыр және Мүзбел карсты аудандары оқшауланады. Оларда карстың әр түрлі пішіндері кездеседі: шөкпе ойыстар, қуыс шұңқырлар, оқпандар, үңгірлер, ірі құдықтар, қазаншұңқырлар, аңғар тәрізді ойпаттар т.с.с. Үстірт үңгірлерінің көбі аз зерттелген. Ғалымдардың пайымдауынша, Үстірт жербедерінің ірі карст пішіндері ертедегі жоғары ылғалды климат жағдайымен байланысты қалыптасқан сүлбалық форма болып табылады. Олардың ішіндегі ірілері Балаұйық және Өтебай дәлдіз пішінді ұзын да (190 м) терең (120 м) карстлар. Үстірттің айтарлықтай ауқымды алқабында сайлар мен жыралар ұшыраспайды, алайда ондабіршама терең ойыстармен күрделіленген жайпақ қырқалар мен ойысымдар баршылық. Ойыстардың көпшілігіне сорлар мен ащы сулы көлшіктер тән. Құмды сілемдер де кездеседі, олардың ең ірісі - Сам қүмы.
Дереккөздер
Санат:Мұнай Санат:Геология
Актер журналист емес
Актер журналист емес - актер ток-шоуды тек жақсы жүргізіп шығу емес, онда көтерілген басты тақырыпты аша білу керек.
Өйткені «ток-шоу» таза журналистік шығарма. Оның үстіне тікелей аудармасы - «әңгіме-думан». Әңгіме - сұхбатқа құрылады. Ал сұхбатты тек арнайы мамандығы бар журналист қана өз деңгейінде жүргізе алады.
Баранкөл (ауыл)
Баранкөл, (Балуанкөл) — Ақмола облысы Жарқайың ауданы, Нахимов ауылдық округі құрамындағы ауыл, 2010-жылға дейін қысқартылған Баранкөл ауылдық округі орталығы болды. Іргесі 1944 жылы қаланған.
Географиялық орны
Аудан орталығы — Державинск қаласынан солтүстік-шығысқа қарай 35 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 631 адам (313 ер адам және 318 әйел адам) болса, 2009 жылы 231 адамды (120 ер адам және 111 әйел адам) құрады.
Инфрақұрылымы
Орта мектеп, кітапхана, пошта желісі, фельдшерлік-акушерлік пункт бар. «Белгісіз солдат» ескерткіші (1991) және 2-дүниежүзлік соғыста қаза болған жерлестеріне арналған обелиск орнатылған.
Дереккөздер
Санат:Жарқайың ауданы елді мекендері
Алломимез
Алломимез (alios — басқа, бөтен және mimesis — еліктеу) — организмдердің өлі нәрселермен ұқсастығы.
Дереккөздер
Санат:Экология Санат:Табиғатты қорғау
Эволюциялық этика
thumb| alt=A.| [[Герберт Спенсер.]] thumb| alt=A.| [[Чарльз Дарвин.]]