cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Тұрлыбеков Нұржаубай
Тұрлыбеков Нұржаубай Ленин ауданы (Қазіргі Қазығұрт) "Коммунизм" совхозы, Жамбыл бөлімшесінің түкперіндегі "Қызыл ата" ауылында 1957 жылы əкесі Мырзабектің отбасында дүниеге келген. 1964 жылы осы ауылда бастауыш сыныбында оқып, 1974 жылы орта мектепті бітіріп, Шымкенттегі химия-технология институтының Мұнай газ факультетіне түсе алмай, техникумның ауыл шаруашылығын механикаландыру және электрлендіру бөліміне оқиға түсіп келеді. Оқып жүргенде Совет Армиясы қатарына шақырылып, 1975-1977 жылдар аралығында борышын атқарып қатты. Осы жылы Қазақ химия-технологиялық институтының азаматтық өндірістік құрылыс бөліміне қабылданып, 1982 жылы үздік бітіріп, 1991 жылға дейін жолдамамен "Қазақтеплоизоляция" мекемесінде қатардағы инженер болып қызмет атқарды. 1991 жылдан бастап мамандырылған "ПМК Казкоопторгта" бөлімше бастығы болды. 1992 жылы жеке кіші кәсіпорын ашып, "Ақбота" деп атап, өз кəсібін жалғастырды. Осы мекемеде істеп жүріп, Шымкент "Шина заводының", Шымкент "мұнай заводының" құрылысында, Шымкент "қорғасын заводының", Шымкент "Химфарм" заводын қалпына келтіру жобасына үлкен үлесін қосты және осы заводтардың іске қосылуына арналған салтанатты жиындарында қатысып ел ризашылығына бөленді. Түлкібас, Бөген "Тауық фермалары" құрылыс нысандарын салып іске қосты. Байқоңыр космодромында көп кезекте жұмыс атқаратын "Боран" ракетасының құрылысына қатысты. 2004 жылы "Атырауметалпроект" заводының құрылыс жөніндегі бас директорының орынбасары. 2008 жылы атқарушы директоры және осы уақытқа дейін ЖШС "Нұртан құрылыс", ЖШС Жилстрой компания аралық құрылыс жөніндегі төрағасы болып келеді(Директорлар кеңесінің төрағасы). 2004-2008 жылдарда салынып жатқан "Қарабатан - мұнай кешенінде"(салдырушы компания "Ақжол") құрылыс жұмыстарын атқарды. 2008 жылы "Казоруберемонт" заводының тендерін ұтып алып, 2010 жылы 17 желтоқсанда елбасымыз Нұрсұлтан Назарбаевтың қатысуымен іске қосты.
Дереккөздер
Санат:Инженерлер
213 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:213 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:213 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Ла-Важоль
Ла-Важоль  (La Vajol) — Испаниядағы муниципалитет. Каталония автономды бірлестігіне қарасты Херона провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Альт-Эмпорда ауданында (комарка) орналасқан.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жирона елді мекендері
Перонна
Перонна (фр. Péronnas) — Эн департаменті, Рока-Альпы аумағындағы Франция кантоны. Бурк-ан-Брес аумағына кіреді. Кантонның INSEE коды — 0139. Пероннаға барлығы 8 коммуна кіреді. Перонна кантонының ауданы - 125,37 км².
Премилькуоре
Премилькуоре  (Premilcuore) — Италиядағы коммуна, Эмилия-Романья әкімшілік аймағына қарасты Форли-Чезена провинциясында орналасқан.
Сараево
Сараево (Sarajevo, Sarajevo, Сарајево, Saraybosna) — Босния және Герцеговинаның астанасы және Сараеволық кантонның әкімшілік орталығы.
Премилькуоре
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 832 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 8 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 99 км² шамасында. Пошта индексі — 47010.
Перонна
Халық саны
1999 жылы кантон халқының саны 12 200 адамды құраған. Халық тығыздығы - 97,31 адам/км².
Сараево
Қаланың негізі 1244 жылы қаланған. 1507 жылға дейін Врхбосна деп аталған. Босния және Герцеговина федерациясының аймағында орналасқан. Тұрғындардың көпшілігі босниялықтар мен хорваттар. Халқы - 438,757 адам.
NGC 3246
NGC 3246 — Sextans шоқжұлдызында орналасқан SBdm типті галактика.
Сараево
Сараево - елдiң индустриалды және мәдениет орталығы. Қалада көптеген өнеркәсіптік кәсіпорындар орналасқан, сонымен қатар ғылым және өнер Академиясы, Босния және Герцеговина мұражайы, университет пен көркем галерея бар.
Перонна
Халық саны
thumb|right|200px| thumb|right|200px|
Премилькуоре
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эмилия-Романья елді мекендері
Сараево
Қала халқының тұрғындары ислам, православие, католицизм және иудаизм діндерін ұстанады. Әлемге әртүрлі діни сенім өкілдерінің ғасырлар бойы қатар өмір сүріп жатқан қаласы ретінде танымал, өзінің дәстүрлі діни түрлілігімен белгілі. Осындай діни түрлілігі және ұзақ тарихы үшін Сараевоны "Еуропа Иерусалимі" немесе "Балқан Иерусалимі" деп жиі атайды.
Перонна
Халық саны
Санат:Эн департаментінің кантоны
NGC 3246
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сараево
Дереккөздер
Санат:Еуропа елордалары
Троллинг
Троллинг (trolling) — агрессия көрсету, жәбірлеу, сөгу немесе тіл тигізу арқылы көрініс табатын, желілік яки ғаламтордағы қарым-қатынас этикасының бұзылуымен ерекшеленетін виртуалды коммуникация түрі. Троллинг жасаушы "тролльдер" форум, чат, блог, жаңалықтар порталы немесе әлеуметтік желілерде арандатушылық пікірлер не болмаса комментарийлер арқылы шиеленіс тудырта отырып, өзіне көңіл аудартуды мақсат етеді.
Алдыңғы ми
lang=kk|thumb|Эмбрион миының бөлімдері Адамда алдыңғы мидың үлкен ми сыңарлары басқа бөлімдерінен әлдеқайда жақсы дамыған. Алдыңғы миды кейде соңғы ми деп те атайды. Үлкен ми сыңарлары оң жақ және сол жақ сыңарлардан тұрады. Әрбір ми сыңары сұр және ақ заттан құралады. Сыртындағы сұр заты ми қыртысын түзеді. Қыртыста 14 миллиардтан астам нейрондар болады. Қыртыс ми сыңарларының сыртын тұтас жауып тұрады. Ми кыртысының калыңдығы шамамен 2-3 мм, ондағы жүйке жасушаларының пішіндері мен мөлшері әр түрлі. Ми қыртысында мүшелерден козуды қабылдайтын, кимылды реттейтін сезгіш және қозғалтқыш жасушалар болады. Көптеген жасушалар ми қыртысының бөлімдерін өзара және жүйке жүйесінің басқа бөлімдерін бірімен-бірі байланыстырады. Ми қыртысы орталық жүйке жүйесінің ең жоғары бөлімі деп есептелінеді.
Троллинг
Троллингке қарсы шаралар
Форум, әлеуметтік желі немесе қандай да бір болсын желідегі коммуникациялық торап қолданушылары тролльдердің сипаты жайлы хабардар болуы тиіс. Троллингтің теріс ықпалын алдын-алудың ең негізгі алғы-шарты - тролльдердің талқылауда қалдырған үлестеріне мүлдем көңіл бөлмеу, елемеу немесе оларды портал әкімшісі тарапынан жойылуы болып табылады. „Тролльді қоректендіруге тиым салынады“ („Don't Feed The Troll“) атты қағида көптеген ғаламтор порталдарында қолданылады.
NGC 3246
Ашылуы
Бұл нысанды 1828 жылы 9 сәуірде Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 3246 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 30684, UGC 5661, MCG 1-27-9, ZWG 37.37, IRAS10240+0407.
Троллинг
Сыртқы сілтемелер
Санат:Троллинг
Алдыңғы ми
Үлкен ми сыңарлары сопақша мидың аз ғана бөлігі мен мишықтан басқа мидың барлық бөлімдерін жауып тұрады. Ми сыңарларының ақ заты ішкі жағында қыртыстың астында болады. Ақ заты жүйке талшықтарынан түзіледі. Ми сыңарларының беті тегіс болмай, жүлгелі, қатпарлы болады. Әсіресе, терең жүлгелер ми сыңарларын жеке бөліктерге бөледі. Жүлгелердің арасы қатпарлы болып келеді. Әрбір ми сыңарында 4 бөлік бар: маңдай, төбе, самай, шүйде. Ми сыңарларында іші ми сұйықтығына толы 2 қуыс (ми қарыншалары) болады. Ол сұйықтық ұсақ қантамырларымен қосылып, жүйке жүйесіндегі зат алмасуды қамтамасыз етеді, жүйке жасушаларын қорғайды.
NGC 3246
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Sextans (шоқжұлдыз)
Сегізаяқты шырша
Солтүстік Американың батыс бөлігінде өсетін канадалық шыршаның жергілікті тұрғындар мен қала қонақтары үшін алатын орны ерекше.
Алдыңғы ми
Үлкен ми сыңарларының аймақтары. Үлкен ми сыңарларының қатпарлары ми қыртысының көлемін ұлғайтады қимыл аймағы маңдай, төбе бөліктерінде орналаскан. Мұнда аяқ, тұлға, кол, мойын, тіл, бет, ерінді қозғалту және сөйлеу орталығы болады. Көру аймағы - шүйде бөлігінде, одан көру жүйкелері арқылы қозу өтеді. Есту аймағы - самай бөлігінде; дәм сезу, иіс сезу аймағы - маңдай бөлігінің ішкі жағында. Артқы орталық қатпарда - тері, буын-бұлшықет, сезу аймағы бар. Денеге ыстық, суықпен әсер еткенде қайтаратын жауабы (қолды тартып алу) осы аймаққа байланысты. Адамдағы психикалық әрекеттер (есте сақтау, сөйлеу, ойлау және т. б.) ми сыңарларының барлық аймақтарымен байланысты. Жүйке ауруларын емдейтін дәрігерді невропатолог (невролог) дейді.
Сегізаяқты шырша
Дереккөздер
Санат:Қарағайлар тұқымдастары
Алдыңғы ми
Мидан 12 жұп жүйке тарайды. Оның алдыңғы екеуі үлкен ми сыңарларынан, қалған 10 жұбы мидың басқа бөлімдерінің сұр затынан басталады. Ол жүйкелер - иіс сезу, көру, есту, көзді қозғалту және т. б. деп аталады.
Сан-Валентин-ду-Сул
Сан-Валентин-ду-Сул (São Valentim do Sul) — Бразилиядағы муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатында орналасқан. Солтүстік-шығыс Риу-Гранди-ду-Сул мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Гуапоре экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
Боччолето
Боччолето (Boccioleto) — Италиядағы коммуна, Пьемонт әкімшілік аймағына қарасты Верчелли провинциясында орналасқан.
Сан-Валентин-ду-Сул
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 951 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 92,24 км² шамасында. Халық тығыздығы — 21,2 адам/км².
Алдыңғы ми
Қазіргі кезде медициналық зерттеу жұмыстарында мидың жұмыс істеу белсенділігін анықтау үшін электроэнцефалография әдісі қолданылады. Мидың жұмысын және ондағы өзгерістердің ырғағын жазып алуды электроэнцефалограмма (ЭЭГ) деп атайды. Оны электроэнцефалограф аспабы арқылы жазып алады. Электроэнцефалограмма жүйке жасушаларының белсенділігін жөне аурудың болу себептерін анықтауға көмектеседі.
Сан-Валентин-ду-Сул
Тарихы
Қала 1992 жылы құрылған.
Боччолето
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 277 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 8 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 33 км² шамасында. Пошта индексі — 13022.
Сан-Валентин-ду-Сул
Тарихы
Санат:Риу-Гранди-ду-Сул елді мекендері
Алдыңғы ми
Дереккөздер
Санат:Бас миы
Боччолето
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие апостол Пётр.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пьемонт елді мекендері
Үлкен Токо
Үлкен Токо — Ресейдің Саха Республикасының оңтүстік-шығыс бөлігіндегі Алдан таулы аймағындағы көл. Нерюнгри ауданында Нерюнгриден 450 км қашықтықта, Хабаровск өлкесімен әкімшілік шекарадан батысқа қарай 90 км жерде орналасқан, көл Алгама өзенінің бассейніне жатады.
Фо-де-Пейр
Фо-де-Пейр (Fau-de-Peyre) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Лозер департаментінде орналасқан. Манд округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 26,72 км² шамасында.
Үлкен Токо
Сипаттама
Теңіз деңгейінен 903 м биіктікте орналасқан. Су қабатының ауданы 82,6 км2. Көлдің ұзындығы 15 км, ені 7,7 км құрайды. Орташа тереңдігі 42 м, ең терең жері 80 м., су жинау алаңы 919 км2. Көл жағалауында тұрақты елді мекендер жоқ, географиялық жағынан ол «Үлкен Токо» қорығының бөлігі болып табылады. Көлдің батысында - Эльгинское көмір кен орны орналасқан. Көл Становой жотасының аумағындағы ең үлкені болып саналады. Пішіні дөңгелектеніп, солтүстікке қарай созылған және мұздықтардан бастау алған бірнеше шағын шығанақтар бар.
Фо-де-Пейр
Коммунаның INSEE коды — 48060, пошта индексі — 48130.
Үлкен Токо
Сипаттама
Үлкен Токо теңіз деңгейінен 903 м биіктікте орман-тундра ормандарының шекарасында орналасқан. Көл жағалаулары ежелгі мұздық ағысы - морена жағалауы жүйесімен орманмен жабылған, ұзындығы 25-30 км. - морена биіктігінің ауытқуы-60-100 м, ені-2-3 км. Көлдің суы таза және өте мөлдір.
Табиғаты
Көлдің айналасындағы ландшафт әдемі көрінеді. Көл жағалаулары көптеген жануарлар мекен еткен әдемі жапырақты орманға толы. Мұнда аюларды, жабайы бұғыларды, бұландарды кездестіруге болады. Бұл жерлерде үлкен құс базары бар және алуан түрлі. Көлден Утук тау өзені бастау алады, бұл орын, әсіресе, байдарка есушілерге танымал.
Үлкен Токо көлі, оның ландшафттары мен ихтиофаунасы өзінің ерекше балық аулау, туристік, аң аулау маршруттарымен, көркем жерлермен тартады. Үлкен Токо көлінде балық аулау керемет, су соншалықты мөлдір. Көлде балықтар өте көп. Майқап, алабұға, таймен, шортан, ақ сақа, қарауыз, нәлім кездеседі.
Дереккөздер
Санат:Саха Республикасы көлдері
Фо-де-Пейр
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Лозер департаментінің коммуналары
Алтай Республикасы
Алтай Республикасы (Алтай Республика) — Ресей Федерациясының құрамындағы субъектісі, республика. Әкімшілік орталығы – Таулы Алтай қаласы.
Алтай Республикасы Қазақстан, Қытай, Моңғолия жерімен, сондай-ақ Ресей Федерациясының Тыва, Хакасия республикаларымен, Кемерово облысымен, Алтай өлкесімен шектеседі.
Жер аумағы 92,902 шаршы километр, халық саны 210,924 (2021) адамға тең. Батысынан шығысына дейін – 360 км, оңтүстігінен солтүстіке дейін – 480 км. Ресми тілі – орыс, қазақ және алтай тілдері.
Жергілікті халқы — түркі алтайлықтар ұлты, халықтың 37% (2021) алып тұр.
География
Алтай Республикасы қазақ даласына, Моңғолия шөлейті мен Сібір тайгасына ұласып жатқан Алтай тауларының солтүстік бөлігінде орналасқан. Ең биік шыңы – Мұзтау (4506 метр). Жер бедері әркелкі: биік тау жоталарының (Қатын, Солтүстік және Оңтүстік Шу) арасын “дала” деп аталатын жазықтық не ауқымды қазан шұңқырлар (Абай, Оймын, Шу) бөліп жатыр.
Климаты континенттік: қаңтар айының орташа температурасы – 12 – 31,80С, шілдеде 9 – 180С. Жылдық жауын - шашын мөлшері тауаралық қазан шұңқырларда – 100 мм-ге, солтүстік – батыс бөлігінде 1000 мм-ге жетеді. Ең ірі көлі – Алтынкөл, оның көлемі – 230,8 км, тереңдігі – 325 м. Өзендері энергия қорына өте бай. Республиканың солтүстік – батыс жағындағы беткейлер мен аңғарлар – қара топырақты, қалған жерлері таулық күлгін топырақты келеді.
Тарихы
Алтай жерін адамдар ерте замандарда – төменгі және жоғарғы палеолит дәуірінен қоныстанған. Б.з.б. III ғасырдың соңы мен II ғасырдың басында Алтай тауларын түркі тайпаларының арғы атасы – ғұндар жайлап, жергілікті ұлыстардың көбісін өзіне бағындырды. Б.з. IV – VI ғасырларында қазіргі алтайлықтар мен басқа да түркі халықтарының арғы тегі – көк түркілер осы аймақта тұрды, 552 жылы Алтай түркілері өз мемлекетін құрып, астанасын Орхон өзеніне көшірді. Үлкен Хинганнан Кавказға дейінгі аралықта үстемдік жүргізген түркілердің солтүстік шекарасы Байкалға дейін созылып, Енесай (Енисей) мен Таулы Алтайды қамтыды, оңтүстік шекарасы Ұлы Қытай қорғанына, Тибет жеріне тірелді. 581 жылы қағанат екіге: Шығыс және Батыс қағандықтарға бөлінді.
Қазіргі Алтай Республикасын қамтыған Шығыс Түрік қағандығы қытай шеріктерімен, араб сарбаздарымен, т.б. ұлыс - тайпалармен арадағы үздіксіз соғыстардың салдарынан VIII ғасырда күйреп тынды. Одан көптеген тарихи - мәдени ескерткіштер: балбалдар, жан-жануар кейпіндегі шекіме бұйымдар, әшекейлер, былғары киім жұрнақтары, алтын белдіктер, сондай - ақ түркі әліпбиімен ойылған жазба мұрағаттар сақталып жеткен. IX – XII ғасылар аралығында бұл өңірде Енесей қырғыздары, қидандар, моңғолдар, т.б. кезек - кезек билік құрды. 13 ғасырдан бастап алтайлықтар Шыңғыс хан негізін қалаған түркі - моңғол ұлыстарының құрамына кірді. XVII – XVIII ғасыларда олардың негізгі бөлігі жоңғар хандығына бағынды. XVIII ғасырдың басында кейбір тайпалар орыс бодандығын қабылдай бастады.
Шұрайлы жерлер тартып алынып, Ішкі Ресейден келген орыс шаруалары қоныстандырылды. Жерінен айрылған, зорлап шоқындырудан қашқан жергілікті халық тауға қашты және тайганы паналады. 1918 – 22 жылдары аралығында Таулы Алтай жеріне Кеңес өкіметі орнады. 1922 жылы 1 маусымда РКФСР құрамында Ойрат автономды облысы құрылды. Ол 1948 жылы 7 қаңтарда РКФСР-дың Алтай өлкесіндегі “Таулы Алтай автономиялық облысы” деп аталды.
Астанасы 1928 жылға дейін – Ұлала ауылы, кейін – Ойрат-Тура, 1948 жылдан бастап – Таулы Алтай қаласы болды. 1990 жылы 25 қазанда Таулы Алтай халық депутаттарының облысы кеңесі Таулы Алтай АКСР-інің мемлекеттік тәуелсіздігін жариялады және ол Алтай өлкесінің құрамынан бөлініп шықты. 1993 жылы қазанда елдің жоғары заң шығарушы органы – Эл Құрұлтай (мемлекеттік жиналыс) мемлекеттік рәміздеменің қажетті атрибуттарын – жалау мен елтаңбаны қабылдап, республиканың қазіргі ресми атауын заң жүзінде бекітті.
Экономика
Алтай Республикасында мал шауашылығы экономиканың жетекші саласы саналып, ел аумағының шамамен 75%-ы жайылым болды. Бірақ 1991 – 95 жылдары аралығында республикада мал басы күрт кеміді. 1996 жылдан бастап мемлекеттік сектордағы мал шауашылығы базасының орнына жеке шаруа қожалықтары пайда бола бастады. Әсіресе, әлемдік пиасада жоғары сұранысқа ие тауар – марал мен теңбіл бұғы пантасын өндіруге сұраныс күшейді. Өнеркәсібі нашар дамыған, өндіріс ауқымы жөнінен ауыл шауашылығынан кейін қалып келеді. Өнеркәсіп салаларының арасында құрылыс индустриясы мен жергілікті шикізаттан v|экзотикалық дәрілік препараттар өндірісі ғана тиімді қызмет атқарып, пайда түсіруде.
Республика көлемінде жергілікті индустрияның шикізаттық сипатынан дайын өнім шығаруға көшіп, кен өндіруші саланы (алтын мен молибден, полиметалл, күміс) дамытуға басымдық беру, табиғи құрылыс материалдарын (ағаш, тас, мәрмәр, гранит) жете өңдеу, сондай-ақ елдің туристік желісін жетілдіру арқылы экономиканы өркендету шаралары белгіленген. Негізгі көлік магистралы – Таулы Алтай – Шуй автомобиль жолы (ұзындығы 621 км) Бийск мен Моңғолия шекарасын жалғап жатыр.
Әкімшілік-аумақтық бөлініс
Алтай Республикасының Конституциясына сәйкес өңір елді мекендерден тұратын 1 қала (республикалық маңызы бар) және 10 ауданға (аймаққа) бөлінеді. «Алтай Республикасының әкімшілік-аумақтық құрылымы туралы» Алтай Республикасының Заңына сәйкес РФ субъектісіне келесі әкімшілік-аумақтық бірліктер кіреді: 1 қала, 10 аудан (аймақ) және олардың құрамына кіретін 91 ауылдық елді мекен.
Республиканың муниципалдық құрылымы шеңберінде Алтайдың әкімшілік-аумақтық бірлігі шекарасында 102 муниципалитет құрылды: 1 қалалық аудан және 10 ауылдық аудан, оған 91 ауылдық елді мекен кіреді.
Мәдениет
Алтайлықтардың бай ауыз әдебиеті бар. Оны ертегішілер (кайчы) мен жыршылар (қожанчы) жаттап алып, ұрпақтан ұрпаққа таратып келді. Ауыз әдебиеті нұсқалары 19 ғасырдың 2-жартысынан қағаз бетіне түсіріле бастады. Эпос үлгілерінің 7 томы – “Алтай батырлары” жарық көрді. 20 ғасырдың бас кезінде М.В. Мундус – Эдоков “Келін” (1927 жылы), “Бұрын және қазір” (1928 жылы) аталатын алғашқы пьесалар жазды. Алтай тұрғындарының тағдыры, бастан өткерген тарихи кезеңдері П.А. Чагат - Строевтың “Дана батыр” (1926 жылы), “Қара Қорум” (1929 жылы) поэмаларында, П.В. Кучияковтың “Күрес” (1932 жылы) пъесасында, “Шайтан аңғары” (1945 жылы) повесінде, С.Сұразақовтың “Тау қожасы” (1962 жылы) жинағында, Л.Қоқышевтың “Арина” (1959 жылы) романында шынайы бейнеленген.
Алтайлықтар сан ғасырлар бойы киіз үйде тұрып келді. Дәстүрлі сән өнері – сырмақ басу, басқұр өру, алаша, кілем тоқу, тері илеп, зерлеу, кесте тігу кәсібі әлі ұмытылмаған. Алтайлықтар тілінде “Алтайдың чолмоны” (“Алтай жұлдызы”, 1922 жылдан) республикалық газет, т.б. басылымдар шығады.
Ұлттық құрамы
2021 жылғы Бүкілресейлік санақ бойынша Алтай өлкесінің ұлттары:
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей республикалары
Бергидат
Бергидат — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Краснояр өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Мендель өзенінің сол жағалауынан 15 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 46 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кеть. Өзен саласы — Чулымнан Кетке дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ аумағын су шаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Томск облысы өзендері Санат:Краснояр өлкесі өзендері Санат:Жоғарғы Обь су алабы өңірі өзендері
Покров ауылдық округі (Ақмола облысы)
Покров ауылдық округі — Ақмола облысы Атбасар ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Покровка, Садовое ауылы кіреді. Орталығы - Покровка ауылы.
Тарихы
2005 жылы Садовый ауылдық округінің құрамында болған Пригородное, Смирновка ауылдары таратылды. 2009 жылы округ құрамына таратылған Садовый ауылдық округінің Садовое ауылы енді.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 1522 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Атбасар ауданы ауылдық округтері
MK-19 (қару)
«Мк 19» - америкалық автоматты станокты граната атқыш. 1968 жылдың жазында граната атқыштар топтамасы Америка армиясының қарулы күштеріне жеткізіле бастады. 1981 жылдан 2000 жылға дейін Америка Құрама Штаттарында «Мк 19» Mod 3 үлгісінде 25 мыңнан астам граната атқыш жарық көрді. Америка Құрама Штаттарының әскери-теңіз флотының қару-жарақ зертханасы жеті айдың ішінде автоматты граната 40*53 мм оқ-дәріге лайық жаңа үлгісін жасап шықты, ол «М75» тікұшақ граната атқышына арналған болатын. «Мк 19» алғашқы үш прототипі 1967 жылдың жазында сынақтан өтті.
Дереккөздер
1100 қызықты деректер.
Санат:Қарулар
Шуршма
Шуршма — Ресейдегі өзен. Кострома облысы, Вологда облысы, Нижегород облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Горьков суқоймасының (Унжин шығанағы) сол жағалауынан 23 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 19 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Унжа бастауынан сағасына дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасынан төмен Ока құйылысына дейінгі Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Омбы облысы өзендері Санат:Вологда облысы өзендері Санат:Нижегород облысы өзендері
Земе
Земе — Башқұртстанның Чекмагушев ауданындағы ауыл, Имянликулев ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 136 адамды құрады. Пошта индексі — 452203, ОКАТО коды — 80256815003.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Қарқаралы (кітап)
Қарқаралы — 2011 жылы Астана қаласы «Фолиант» баспасында басылып шыққан кітап. Кітап авторы/құрастырушысы — С. Ләмбекұлы, редакторы — С. Бақтыгерейұлы. Беттер саны — 280.
Қазақстан Республикасының Ұлттық мемлекеттік кітап палатасынан тіркелу кезінде берілген ISBN нөмірі — 9965-35-846-X.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Қазақша кітаптар Санат:2011 жылы шыққан кітаптар Санат:Фолиант баспасының кітаптары
Керулен
Керулен (Хэрлэн гол, ) — Моңғолия мен Қытай мемлекеттері аумағымен ағатын өзен. Ұзындығы 1264 км (1090 км-і Моңғолияда), алабы 116,4 мың км². Хэнтэй жотасының оңт.-шығыс беткейінен басталып, Далайнор көліне құяды. Жоғарғы жағында тар аңғармен (кейде шатқалмен) ағады. Арнасы аралдарға, көптеген қара суларға бөлінген. Булануға және жер суаруға байланысты су деңгейі біртіндеп төмендеп барады. Қарашадан сәуірге дейін қатады (көп жерінде түбіне дейін). Балыққа (таймень, сазан, жайын, т.б.) бай. Жағасында Чойбалсан қ. (МХР) орналасқан.
Голая (өзен)
Голая — Ресейдегі өзен. Саратов облысы, Волгоград облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Волгоград су қоймасының оң жағалауынан 12 км қашықтықта (Балыклей шығанағы) орналасқан. Өзен ұзындығы 24 км-ді құрайды.
Керулен
500px|thumb|Керулен арқылы көпір (1972 жыл)
Голая (өзен)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Еділ Саратов су торабынан Үлкен Ырғыз, Үлкен Караман, Терёшка, Еруслан, Торгун өзендерін қоспағанда Волгоград су торабына дейін. Өзен саласы — Сала болмайды, өзен алабы — Куйбышев суқоймасының бас жағынан Каспий құйылысына дейінгі Еділ.
Керулен
Сыртқы сілтемелер
Санат:Моңғолия өзендері
Голая (өзен)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Валльвиц
Валльвиц (Wallwitz) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет. Йерихов ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 176 адамды құрайды (31 желтоқсан 2006 жыл). Алып жатқан жер аумағы 5,67 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 86 240. Муниципалитеттің басшысы — Ханс-Йоахим Зенс.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Қаршыға Тайпақов
Тайпақов Қаршыға (1925 жылы туған, Атырау облысы Исатай ауданы Зауралье ауылы) – соғыс және еңбек ардагері. 1942 – 1949 жылы әскер қатарында болды. 1949 жылдан Маңғыстауда өндірістің түрлі салаларында еңбек еткен. Еңбек Қызыл Ту, 2-дәрежелі Отан соғысы ордендері, «Ерлігі үшін», «1941 – 1945 жылдардағы Ұлы Отан соғысында Германияны жеңгені үшін», «Украинаны азат еткені үшін», «Варшаваны азат еткені үшін», т.б. медальдардың иегері.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Априори және апостериори
Априори және апостериори (a posteriori) (және «кейін болатын» сөзбе-сөз «бұрын болған») - біз олардың ақиқаттылығы туралы білім алатын тәсіл бойынша тұжырымдар немесе пікірлердің түрлері арасындағы айырмашылық.
Дереккөздер
Апостериори
Санат:Ғылым Санат:Саясат әлеуметтануы
214 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:214 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:214 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Ландаренка
250px|thumb|Картада орналасуы Ландаренка (Landarenca) — Швейцарияның Граубюнден кантонында орналасқан коммуна. Моэза округінің құрамына кіреді.
1999 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 10 адамды құрайды. Ресми идентификациялық коды — 3801, пошта индексі — 6545.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Граубюнден елді мекендері
Сант'Альбано-Стура
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2262 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 81 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 28 км² шамасында. Пошта индексі — 12040.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пьемонт елді мекендері
(606) Брангена
(606) Брангена — Негізгі белдеу тобының астероиды.
Оны 1906 жылы 18 қыркүйекте Август Копфф Гейдельберг обсерваториясында ашты.
Рихард Вагнердің «Тристан мен Изольда» операсындағы кейіпкердің құрметіне орай аталды.
thumb|450px|center|Брангенаның Күн жүйесіндегі орны
Тағы қараңыз
Санат:Астероидтар
IC 3823
IC 3823 — Canes Venatici шоқжұлдызында орналасқан * (жұлдыз) типті жұлдыз.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
IC 3823 Санат:Canes Venatici (шоқжұлдыз)
Ден (Португалия)
Ден (Португалия) (Dem) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Виана-ду-Каштелу округінің құрамына кіреді. Каминья муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Минью-Лима экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 462 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 6,49 км² шамасында. Халық тығыздығы — 71,2 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Минью провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Виана-ду-Каштелу округінің елді мекендері
Қуат Мұратұлы Танысбаев
Қуат Мұратұлы Танысбаев (9 қыркүйек 1975 жыл, Семей облысы, Үржар ауылы) - мемлекеттік қайраткер.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан қоғам қайраткерлері Санат:Қазақстандық шахмат федерациясы Санат:Қазақстан Республикасының Индустрия және жаңа технологиялар министрлері Санат:Қазақстан Республикасы Көлік және коммуникация министрлері
Моласса
Моласса (франц. mollasse – жұмсақ) – литологиялық құрамы күрделі терригендік қабаттардан құралған тау етектерінде шоғырланған тау жыныстарының жиынтығы. Моласса тау сілемдерінің етегінде, тау арасындағы ойпаттарда қалың қабатты шөгінділер ретінде қалыптасады. Бұл қабаттардың астыңғы бөлігі теңіз шөгінділерінен, үстіңгі бөлігі континенттік шөгінділерден құралған. Моласса шөгінділері алғаш Карпат алды тауларының батыс ойпаттарында байқалған. Әсіресе, Швейцарияда жоғ. олигоцен мен миоцен шөгінділерінде толық қалыптасқан. Мұндағы шөгінділер құрамында дөңбектас, малтатас, құмтас, саздар мен мергельдер бар. Моласса қабатының қалыңд. 2500 – 3000 м. Моласса терминін алғаш рет швейцариялық ғалым О.Б. Соссюр (1740 – 1799) енгізген. Тау түзілу сатыларына сәйкес Моласса жоғ. (ірі) және төм. (ұсақ) болып бөлінеді. Қазақстанда Моласса (Ұлытау – Тянь-Шань миогеосинклинальдық белдемінде, Жетісу мен Іле Алатауларының арасындағы Іле ойысында кездеседі. Сарыарқа, Зайсан, Орал қатпарлы жүйелерінде жоғ. таскөмір кезеңінің соңы мен бүкіл пермь кезеңінде континенттік, қызыл түсті, герциндік жоғ. Моласса қалыптасқан. Молассаларда көмір, мұнай, газ, мысты құмтастар, түрлі қорымды кендер кездеседі.
К. Табылдиев
Дереккөздер
Санат:Тау жыныстары
Мыңбұлақ ауылдық округі (Абай облысы)
Мыңбұлақ ауылдық округі – Абай облысы, Аягөз ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Ай, Ақтас, Ескенебұлағы, Желдіқара, Кеңқолат ауылдары кіреді. Орталығы – Ай ауылы.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 1393 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Аягөз ауданы ауылдық округтері
Силвэр Ридж (Нью-Джерси)
Силвэр Ридж (Silver Ridge) — Нью-Джерси штатының Оушен округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 1211 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1.1 км² шамасында. FIPS коды — 34-67665.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Нью-Джерси қалалары
Айтбай ауылы (Абай облысы)
Географиялық орны
Аудан орталығы - Үржар ауылынан солтүстік-батысқа қарай 52 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 1291 адам (646 ер адам және 645 әйел адам) болса, 2009 жылы 1003 адамды (498 ер адам және 505 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Үржар ауданы елді мекендері
Владимир Николаевич Снопков
Снопков Владимир Николаевич (1963 жылы туған) – медицина ғылымдарының докторы (2002), профессор (2004).
Қарағанды мемлекеттік медицина институтын (1986, қазіргі Қарағанды мемлекеттік медицина академиясы) бітірген. Ленинград (қазіргі Санкт-Петербург) медицина институтында клиникалық ординатор (1987–1988) болды. 1992 жылдан Қарағанды мемлекеттік медицина академиясында ассистент, доцент, қазіргі кезде кафедра меңгерушісі қызметтерін атқарады. 90-нан астам ғылыми жарияланымның авторы.
Шығармалары
(в условиях Центрального Казахстана) (2001);
Дереккөздер
Санат:1963 жылы туғандар Санат:Медицина ғылымдарының докторлары Санат:Қазақстан медиктері Санат:Қарағанды мемлекеттік медицина академиясының профессорлары Санат:Қарағанды мемлекеттік медицина академиясы түлектері Санат:Қарағанды мемлекеттік медицина академиясы оқытушылары
Момент
Момент - 1. физикалық шама; 2. бір нәрсенің болатын уақыты. 3. жағдайға сай келетін шарт.
Дереккөздер
Санат:Физика
Габриэль Палетта
Габриэль Алехандро Палетта (исп. Gabriel Alejandro Paletta; 15 сәуір 1986, Буэнос-Айрес) — арғы тегі аргентиналық болған, италиялық футболшы, қорғаушы. Италия құрамасы сапында 4 кездесу өткізген.
Мансабы
Габриэль Палетта «Банфилд» клубында ойын көрсетті, ал 2005 жылы Аргентинаның жастар құрамасының сапына шақырылып, әлімдік біріншілікте 7 ойын көрсетіп, жеңіске жеткен еді. Осыдан кейін ол «Ливерпуль » скауттарының көзіне түсті. Жазда, 2006 жылы, мерсисайдтық клубқа ауысты, ал 25 қазанда Габриэль клуб сапында тұңғыш рет алаңға шықты.
Сілтемелер
Санат:Буэнос-Айресте туғандарСанат:15 сәуірде туғандар Санат:Аргентина футболшылары Санат:Италия футболшылары Санат:Италия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Банфильд ФК ойыншылары Санат:Ливерпуль ФК ойыншылары Санат:Бока Хуниорс ФК ойыншылары Санат:Парма ФК ойыншылары Санат:Милан ФК ойыншылары Санат:Аталанта ФК ойыншылары
Прер
Прер (Preures) — Франциядағы коммуна. Нор-Па-де-Кале аймағына қарасты Па-де-Кале департаментінде орналасқан. Монтрей округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 15,87 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 62670, пошта индексі — 62650.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 554 адамды құрады. Халық тығыздығы — 34,91 адам/км².
Апологет
Апологет (ἀπολογία) - мадақпен алға шығатын адам; қандай болмасын ілімнің қорғаушысы.
Прер
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Жаннат Жорақызы Қуанышева
Жаннат Жорақызы Қуанышева (Құдайбергенова) (1958 жылы 4 сәуірде Алматыда туған) — танымал киноактриса. Қазақ КСРнің Еңбек сіңірген артисі (1990). «Құрмет» және «Парасат» ордендерінің иегері.
Прер
Сыртқы сілтемелер
Санат:Па-де-Кале департаментінің коммуналары
Апологет
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Саясат әлеуметтануы
Жаннат Жорақызы Қуанышева
Өмірбаяны
Қуанышева 30-дан астам кинофильмдерге түскен: "Махаббат тәмсілі" (1975), "Медеудегі кездесу" (1976), "Тоғызыншы ұлдан сақтан" (1984), "Тірі вакцина" (1987), "Қайсар" (1991), "Мені ұмыт" (1993), т.б. Сондай-ақ, тұңғыш отандық телесериялдар "Тоғысқан тағдырлар" мен "Қара шегірткеге" түскен.
Дереккөздер
Санат:Қазақ КСР-інің еңбек сіңірген əртістері Санат:Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті түлектері Санат:Қазақстан тележүргізушілері Санат:Қазақфильм тұлғалары Санат:4 сәуірде туғандар Санат:КСРО кинематографтары одағы мүшелері
215 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:215 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:215 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Мистраль (кеме)
«Мистраль» зенитті-зымыран кешені құрғақтағы жауынгерлер бөлімін төменгі биіктікте және өте төмендеп ұшатын ұшақтар мен жауынгер тікұшақтардан тасалауға арналған. Оны жасаған кезде басқа зенитті-зымыран кешендерінің кемшіліктері мен жоғарғы маневрлі заманауи ұрыс талаптары ескеріліді. Кешенді француздық «Матра» фирмасы жасады. Оған қосымша: «Манюфактче де машинес Дюхарт Хин» фирмасы әскери бөлігін, «Аноним де Телекоммуникейшнс» инфрақызыл түсті өздігінен бағытталатын үшін, «Еуропин де Пропулзион» - зымыран қозғалтқышын, «Нейшнал дес Пюдрес» компаниясы қатты отынды зарядын дайындады.
Дереккөздер
1100 қызықты деректер.
Санат:Францияда жасалған кемелер
NGC 3236
NGC 3236 — Жетіқарақшы шоқжұлдызында орналасқан E? типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1832 жылы 25 наурызда Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 3236 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 30711, MCG 10-15-81, ZWG 290.40, NPM1G +61.0079.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Жетіқарақшы (шоқжұлдыз)
Куруса (Кодина тармағы)
Куруса (Куроса, Курса) — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы, Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кодина өзенінің сол жағалауынан 21 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 16 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері Санат:Вологда облысы өзендері
Полтава ауылдық округі (Ақмола облысы)
Полтава ауылдық округі — Ақмола облысы Атбасар ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Полтавка, Титовка ауылы кіреді. Орталығы - Полтавка ауылы.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 1067 адамды құрады.
Грязна
Грязна — Ресейдегі өзен. Калужа облысы, Орлов облысы, Тула облысы, Брянск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы КАС/ЕДІЛ/2231/1164/66 орналасқан. Өзен ұзындығы 29 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ока су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ока Белёв қаласынан Упа өзені және Угра өзені өзендерін қоспағанда Калуга қаласына дейін. Өзен саласы — Мокшыге қосылу құйылысына дейінгі Ока тармағының су алаптары, өзен алабы — Ока.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Objective-C
Objective-C бағдарламалау тілі
Сілттеме
Санат:Java Санат:Ақпараттану Санат:Бағдарламалау тілдері Санат:Объектіге-бағытталған бағдарламалау
Оталдыру сәті
Оталдыру сәті- қозғағыштың сенімді қосылуын қамтамасыз ететін қозғағыштың білігіне белгілі айналу жиілігі және оның тетіктерінің температурасына түсетін айналдырушы момент.
Дереккөздер
Санат:Транспорт
Алмату
Алмату — орта ғасырлардағы қала орны. Қазіргі Алматы қаласы тұрған жерде орналасқан. Алматудан қалған ескерткіштер 20 ғ-дың 40 — 50 жылдарына дейін сақталған. Оларды алғаш 1938 ж. өлкетанушы Б. Н. Дублицкий зерттеген. “Тау қыратындағы” (“Горный гигант”) қазба жұмысы жүргізілген төбе үстіне кейін үйлер тұрғызылған. Төбенің көлемі 140х150, солтүстік-батыс қабырғасынан тік бұрышты алаңша (85х40 м) қосылған. Биіктігі 0,5-0,7 м келетін қабырғамен қоршалған, бұрыштарында дөңгелек мұнаралары болған. Үстінен жиналған ыдыс сынықтары 10-12 ғасырға жатады. Осындай құрылыс орны Ботаника бағының орнында да болған. Ол жерден 1969 ж. бірнеше құмыралардан, сырлы сапты аяқтардан және үлкен хумнан тұратын көмбе табылды. Табылған ыдыстар 11-12 ғасырға жатады. Шекарашылар мектебінің терр-нда жүргізілген құрылыс жұмыстары кезінде орта ғасыр ұстаханасының орны ашылған. Әр жылдардағы қазба жұмыстары кезінде Шағатай мемлекетінде 1271 ж. Масуд бек реформасынан кейін соғылған теңгелер табылған. Бір бетіне соғылған жерінің аты көрсетілген. Бұның бәрі Алмату 10-14 ғ. аралығындағы ірі қала орны болғанын дәлелдейді.
Дереккөздер
Almaty
Мыңбұлақ ауылдық округі (Бәйдібек ауданы)
Әкімшілік құрамы
Құрамына Мыңбұлақ, Ақбұлақ, Бестоғай, Қайнарбұлақ, Қосбұлақ, Мәдениет, Нұра ауылдары кіреді. Орталығы – Мыңбұлақ ауылы.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 4469 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Бәйдібек ауданы ауылдық округтері
MIM-23 Hawk
250px|нобай|оңға|Hawk mobile.jpg
«Хок» («Хоук», MIM-23 HAWK) - «Рэйтеон» компаниясы жасап шығарған орта қашықтықтағы, америкалық зенитті зымыран кешені. Зымыран жүйесін жобалау 1952 жылы басталды. Осы кезде АҚШ армиясы орта және төменгі биіктерге арналған зенитті-зымыран кешенін құру мәселесін зерттеген еді. Зымыран кешенін жасауды 1954 жылдың маусым айында Америкалық «Рэйтеон» фирмасы қолға алды. Бұл төменгі биіктіктердегі нысандарды көздеуге арналған алғашқы зенитті зымыран жүйесі болатын. «Хок» зымыранының алғашқы тәжірбиелік нұсқасы 1956 жылы ұшырылды. Ал толық құрылымдық жүйе 1957 жылы сынақтан өткізілді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Қарулар
216 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:216 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:216 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Керіш түбегі
thumb|200px| right Керіш түбегі– Қырым түбегінің шығыс бөлігі. Солтүстігінденде Азов теңізімен, оңтүстігінде Қара т., шығысында Керчь бұғазымен шектеседі. Аумағы 3 мың км². Солт.-шығыс бөлігі төбелі (биікт. 190 м, Онук тауы) келеді. Жер қыртысы, негізінен, әктастан, саздан, құмтастан түзілген. Балшықты жанартаулар көп (Джау-Тепе табиғи геол. ескерткіші осы жерде орналасқан). Түбектің оңт.-батыс бөлігі жазық, негізінен, палеогендік саздан түзілген. Тұзды-көлтабанды көлдер көп (ірісі Узуплар к.). Климаты қоңыржай континенттік. Қаңтардың орташа температурасы 1,5С, шілдеде 23,5С. Жылдық жауын-шашын мөлш. 500 мм-ге жуық. Шығыстан және солт.-шығыстан күшті жел соғады. Жері қара және қызыл қоңыр топырақты. Астық, тех. дақылдар, бақша және жүзімдіктер өсіріледі. Жер қойнауында темір кені бар. Қрі қаласы мен порты – Керчь қ.
(607) Дженни
(607) Дженни — Негізгі белдеу тобының астероиды.
Оны 1906 жылы 18 қыркүйекте Август Копфф Гейдельберг обсерваториясында ашты.
(608) Адольфина сияқты астрономның досы Дженни Адольфине Кесслердің құрметіне орай аталды.
Тағы қараңыз
Санат:Астероидтар
Банко
Банко (итал. banco) банк сататын және сатып алатын бағалы қағаздардың бағасы немесе бағамы.
Дереккөздер
Санат:Экономика Санат:Банк терминдері
IC 3824
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 170210, NPM1G -14.0475.
Сыртқы сілтемелер
IC 3824 Санат:Құзғын (шоқжұлдыз)
Сент-Фереоль
Сент-Фереоль (Sainte-Féréole) — Франциядағы коммуна. Лимузен аймағына қарасты Коррез департаментінде орналасқан. Брив-ла-Гаярд округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 35,3 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 19202, пошта индексі — 19270.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1812 адамды құрады. Халық тығыздығы — 51,33 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Коррез департаментінің коммуналары
Фрактал
thumb|right|250px|фракталдық ағаш Фрактал (fractal, fractus – фрагменттерден тұратын) немесе Динамикалық (детерминалдық) хаос — 1) тармақталған құрылымы бар объект; оның бөліктері тұтас объектінің өзіне ұқсас болады. Математиканың өзіне ұқсас құрылымдардан тұратын объектілерді зерттейтін саласы, оны алғаш рет 1970- ші жылдардың ортасында Б. Мандельброт ұсынған. Жаратылыстанудағы фотоплоттерды объект мысалы ретінде өсімдіктерді алуға болады. Фотоплоттерды зерттеу әдістері күрделі жасанды жүйелерді, оның ішінде есептеу жүйелерін зерттеуде қолданылады; 2) машиналық графикада — фракталды геометрия әдістері арқылы алынған кескін. Фракталдар – әлемдік ғылыми танымға тек кейінгі кезде, дәлірек айтқанда, XX ғасырдың соңғы ширегінде енген түсініктер. Содан бері оларға деген қызығушылық физиктер, математиктер, биологтар тарапынан ғана емес, ғылымнан алыс адамдардың арасында да бәсеңдер емес. Фракталдар мен детерминалды хаосқа байланысты зерттеулер бізді қоршаған әлемнің үйреншікті көріністерінің көбін өзгертеді. Фракталдар табиғи және жасанды объектілердің геометриялық қасиеттеріне деген біздің көзқарастарымызды қайта бағалауға мәжбүр етеді, ал динамикалық хаос осы объектілердің уақыт барысында өздерін ұстау түсінігіне күрт өзгерістер енгізеді. Осы түсініктер негізінде құрылған теориялар білімнің әртүрлі салаларында, оның ішінде ақпараттық және коммуникациялық технологияларда жаңа мүмкіндіктер ашады. Фракталдар біздің жан-жағымызда: тау жоталары сызығында, теңіз жағалауының ирелең сызықтарында кездеседі. Кейбір фракталдар жылжыған бұлттар мен жанып жатқан от іспеттес үздіксіз өзгереді, кейбіреулері тал ағаштар мен біздің қан тамырлары жүйелеріміз сияқты өзінің даму нәтижесінде қабылдаған құрылымын сақтайды. Мектепте зерделеген және күнделікті өмірде қолданатын геометрия Эвклидтен басталады (мөлшермен біздің дәуірімізге дейінгі 300 жыл бұрын). Үшбұрыштар, квадраттар, дөңгелектер, параллелограммдар, параллелепипедтер, пирамидалар, шарлар, призмалар – классикалық геометрия қарастыратын типтік объектілер. Адам қолынан туындаған заттар осы фигуралар мен олардың жеке бөліктерінен тұрады. Бірақ табиғатта олар жиі кездесе бермейді. Мысалы, орман шыршалары аталған заттар мен олардың комбинацияларына ұқсай ма? Расында да, Эвклид формаларына қарағанда, табиғи объектілер тегіс, жатық емес, шеттері сынық, беттері бұдыр, жарылып, тесіктер мен жолақтармен желінген. «Неге геометрияны суық, құрғақ деп атайды? Оның бір себебі – бұлттардың, таулар мен теңіз жағалауының түрлерін сипаттап бере алмауында. Бұлттар – сфера емес, таулар – конус емес, жағалау сызықтары – шеңберлер емес, қабықтар тегіс емес, найзағай түзу сызықпен шашырамайды. Табиғат тек қана жоғары деңгейдегі ғана емес, мүлде басқа деңгейдегі күрделілікті танытады» деген сөздерімен Бенуа Мандельброттың «Табиғаттың фракталды геометриясы басталады. Ғалым 1975 жылы фрактал түсінігін ең бірінші болып енгізген – ол fractus деген латын сөзінен алынған, шытынаған және ретсіз сынық тас деген сөзді білдіреді.
Табиғи құрылымдардың барлығының фракталды құрылысы болады. Егер фракталды объектіге толығымен қараса, содан кейін оның үлкейтілген жеке бөлігіне қараса, содан кейін осы бөліктің бөлігіне қараса т.с.с., онда олардың бірдей екендігін көруге болады. Фракталдар өз-өзіне баламалы – олардың пішіндері әртүрлі өлшемдерде қайталанады. Фракталды алгоритмдер ақпараттық технологияларда, мысалы табиғи ландшафтылардың үшөлшемді компьютерлік бейнелеуін енгізуге, деректерді қысып (компрессиялау) жинақтауға қолданылады. Фрактал түсінігі тағы да бір таңғажайып көрініспен – динамикалық жүйелердегі хаоспен тығыз байланысты.
Дереккөздер
Фракталдар Санат:Синергетика Санат:Математикалық құрылымдар Санат:Топология
Тоқтар Мағзұмов
right|thumb Тоқтар Мағзұмов - 1958 жылы 2 наурызда Шығыс Қазақстан облысы, Қатон-Қарағай ауданы, Қызыл-Жұлдыз ауылында туған. 1975— 1977 жылдары ауыл мектебінде жұмыс істеген. 1982 жылы Алматы қаласындағы Ауыл шаруашылық институтын агроном мамандығы бойынша, 1998 жылы Шығыс Қазақстан Мемлекеттік университетінің мемлекеттік басқару жүйесі факультетін тамамдаған.1982-1992 жылдары Шығыс Қазақстан облыстық ауыл шаруашылық басқармасына, 1992 — 1997 жылдары  Шығыс Қазақстан аймақтық жекешелендіру комитетінде бөлім бастығы, 1997 — 2001 жылдары  Шығыс Қазақстан облыстық мекемелерді қайта құру, жабу басқармасының бастығы қызметтерін атқарған. 2007 жылдан бері Өскемен қалалық ауыл шаруашылық басқарма бастығы болып қызмет етеді.
2003 жылы «Қыз суреті» атты алғашқы әңгімелер жинағы жарық көрген. «Байберді асуы» атты хикаяттар мен әңгімелер жинағының авторы.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар Санат:Қазақстан жазушылары Санат:Қызыл-Жұлдыз ауылы Санат:1958 жылы туғандар
Иван Поддубный
Иван Максимович Поддубный (26 қыркүйек (8 қазан),, Полтавалық губерния, Золотонош уезі Богодуховка ауылында 1871 жылы, Ресей империясы - 8 тамыз 1949, Ейск, КСРО) - ресей және кеңес кәсіби күресші мен балуан, запорож казактардың руынанан. thumb|right|200px
Өмірбаяны
thumb|right|200px Иван Поддубный 1871 жылы Полтавалық губерния, Золотонош уезі, Богодуховка ауылында (қазіргі Украина, Черкасск облысы, Чернобаев  ауданы) ата-бабадан келе жатқан зопорож казакы Максим Иванұлы Поддубныйдың жанұясында туған. Бүкіл руы күшпен даңққа бөлінеді. Иван осыған қоса ата-бабаларынан ұзын бойды, ерекше күш пен шыдамдылықты, ал жақсы ән айтатын - ана жағынан, жақсы музыкалық қабілетті мұра етті. Бала кезінде ол әр жексенбі және той күндері ол шіркеу хорында ән салатын.
Иван бала кезінен қиын шаруа жұмысына әдеттенген және 12 жасынан ол батырақ болған. Әкесі Максим Иванұлы өзі батыр тұлғалы және геркулес күшті болған. Көп жылдан кейін Поддубный одан күштірек болған жалғыз ғана адам - тек әкесі екенін айтады.
1893 - 1896 жылдары ол Севастопаль мен Феодосияда порт жүк тиеушісі боп жұмыс істеді, 1896-1897 жылдары ол «Ливас» фирмасында помещик иелігін меңгеруші боп жұмыс істеді.
1896 жылы Бескаравайныйдың Феодосия циркінде Иван Поддубный сол заманның кезінде өте танымал және атақты балуандарды жеңді - Лурихті, Бородановті, Разумовті, итальяндық Паппині. Сол кезден оның балуан мансапы басталған.
1897 жылдан цирк ареналарында балуан-гірші және күресші сияқты шыққан (орыс күресінен бастады, сосын классикалық (француз) күреске көшті). 14 елдің 50 қалаларына барып, әлденеше рет Ресей қалаларына және шетелге гастрольдармен шыққан,.
32 жасында Парижде француз күресі бойынша чемпионатта оған медициналық карта жасады: бойы 184 см, салмағы 118 кг, бицепс 46 см, кеудесі 134 см, жамбасы 70 см, мойыны 50 см.
Жеке айқастарда жеңілсе де, бірақ 40 жыл бойы күреспен айналасқанда бірде бір сайыста немесе жарыста жеңілген жоқ. Әлденеше рет классикалық күресте кәнігілердің арасында, ең беделдісін қоса - Парижде (1905-1908) «әлем чемпионатын» жеңген.
Сен-Жан-де-Серр
Сен-Жан-де-Серр (Saint-Jean-de-Serres) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Гар департаментінде орналасқан. Алес округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 8,26 км² шамасында.