cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Успенка (Батыс Қазақстан облысы)
Географиялық орны
Аудан орталығы - Ақсай қаласынан солтүстік-шығысқа қарай 41 км-дей жерде, Елек өзенінің сол жағасында орналасқан.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 770 адам (359 ер адам және 411 әйел адам) болса, 2009 жылы 442 адамды (217 ер адам және 225 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Бөрлі ауданы елді мекендері
Аннабург
Аннабург (Annaburg) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет. Виттенберг ауданының құрамына енеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Ұста
Ұста — шебер, ісмер адам. Түрлі материалдардан тұрмысқа, күнделікті өмірге қажетті заттар, бұйымдар жасаған. Ұстаның негізгі құралдары: көрік, төс, ерітетін ожау, балғалар, көсеу, бұрғы, қашау, егеу, шеге, сым, қалыптар. Ұста қалыпта құю, соғу, шегендеу, қара бағдар қондыру, зер жүргізу, сіркелеу сияқты тәсілдерді қолданған. Қазақстан аумағындағы ұсталық өнер қола дәуірінен бастап кеңінен дамыған. Жасайтын материалына не бұйымына қарай дәстүрлі қазақ қоғамында ұсталар мүйізші, ерші, тоқушы (шыбық тоқушы), ағаш оюшы, сазгер, майдагер, мыскер, балғашы, таспашы, бәдізші, темірші, т.б. болып бөлінген. Көпшілік ұсталар ұсталықтың бірнеше түрін меңгерген. Халық арасындағы мәліметтерге қарағанда ұсталықпен бастапқыда бақсылар айналысқан. “Тәңірдің өзі жіберген іс істеуші адамдар” деп оларға халық аса құрметпен қараған. Темірші ұсталар өз ісіне кірісер алдында мал сойып, қан жағу, сүт шашу сияқты жоралғыларды жасап отырған және рухани тазалыққа мән берген. Ұсталар темірді төске басар кезде “менің қолым емес, Тәңірдің қолы” деп табынған. Мұнда “мен жасағам” деген менмендіктен арылу, сақтану бар. Жаугершілік заманда темірші ұста мен берен ұста өнері батырлықпен бірдей бағаланған. Себебі олар әрбір жауынгерге ең кемі бес қаруын, сауыт-дулығасын, т.б. қажетті заттарын тез арада дайындап беріп отырған. Ерші ұстаның қолынан шыққан ер-тұрмандар бірнеше малға бағаланған. Ұлттық саз аспаптарын жасайтын белгілі сазгер ұсталардың да туындыларын қазақ сал-серілері арнайы алдыртқан, тапсырыс берген. Дәстүрлі қазақ қоғамында ұсталық киелі кәсіп ретінде бағаланған. Ұста дүкенін, көрігін, құрал-саймандарын да киелі санаған. Ұсталық кәсіп ұрпақтан ұрпаққа жалғасып отырады.
Ұста құралы
Үсталық әбзел (оснастка кузнечная) — ұсталық қалыптау өндірісінде қолданатын құралсайман. Үсталық көрік (горн кузнечный) — көмір отынына арналған ұсталық көрік, дайындама қыздыру жүретін, көмір салатын, ұя тәрізді шұңқыр ошақ — шойын қорапша орнатылған, қаланған кірпіштен тұрады. Үсталық ошақ (горн кузнечный) — шойын қорапшадан және іргетасы қаланған кірпіштен тұратын, көмір отынды қодданып дайындаманы қыздыратын, ұя тәрізді шұңқырлы ошақ. Үсталық пісіру (сварка кузнечная) — құймакесектің немесе дайындаманың ішкі ақауларын соғумен пісіру. Үсталық үзындатқанда өту; өтпе; юре беріс (проход при кузнечной протяжке) — дайындаманы өз осі бойымен бұрмай, соққышпен жүйелі кезекпен жаншудың жиынтығы. Үсталық үзындатқыш (протяжка кузнечная) — дайындаманың көлденең қимасының ауданын азайту арқылы ұзындығын үлкейтетін операция.
Ұстахана
Ұстахана (Кузница) - соғужабдықтары орналасқан арнайы ғимарат.
Сілтемелер
"Қазақ Энциклопедиясы", 9 том
Санат: Тұлғалар Санат: Техника
Владимир Васильевич Гашута
Гашута Владимир Васильевич (19.10.1946, Тирасполь, Молдова), еңб.сің. СШ-і (1997), рен шығыршығымен айналудың шебері, Ә-нің р.- дын 14 рет жаңартқан, халықар. а.-тика фестивалінің жүлдегері (1995, Пекин, ҚХР), "Гиннестің рекордтар кітабына" және РФ- да шығатын "Диво" басылымына енген. МГУ-дің журналистика ф-тін бітірген, "Жыл адамы" (1996), ҰОК-тің белгісімен мара- патталған (1997), Рен шығыршығымен айналып 780 метрлік қүлау жолмен-16090 м. "Медеу" спорт комплексіне демалыссыз түскен, 2003 ж. Вашингтонда (АҚШ) өткен "Спэшиал Олимпикс Ин- тернэйшнл" конкурсының жеңімпазы.
Дереккөздер
Санат:Алфавит бойынша гимнасттар
Ежелгі Тараз ескерткіштері
«Ежелгі Тараз ескерткіштері» тарихи-мәдени мемлекеттік қорық-мұражайы — Тараз қаласында орналасқан.
Қазақстан Республикасы Үкіметінің 1998 ж. наурыздың 24 № 256 Қаулысына сәйкес құрылған. Облыс бойынша 1064 тарихи-мәдени мұра бар. Қорық-мұражай — тарихи-мәдени мұраларды қорғау, жөндеу, зерттеу, қалпына келтіру және пайдалану жұмыстарын жүргізеді. Оның 29 — республикалық дәрежеде, 66 — жергілікті мәні бар нысандар.
Олардың компьютерлік жүйесін жасап, электронды қорға енгізді және электронды табақшаларға қондырды.
Мекеме Тараз қаласы, Бектұрғанов көшесі, № 3 үйде — 1900 жылы салынған сәулет өнері ескерткіші ғимаратында орналасқан (бұрынғы офицерлер үйі), мемлекеттік қорғауына алынған.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан қорықтары Санат:Қазақстан мұражайлары
Сары ұйғыр тілі
Батыс ұйғыр тілі (кейбір нұсқада: сары ұйғырлар тілі) - түркі тілдерінің солтүстік-Шығыс тобына жататын тіл. Қытайдың Ганьсу Сунань-Ұйғыр автономды уез, Синьцзян-Ұйғыр автономды аудандарында таралған. Онымен 4 мындай адам сөйлейді. Айкын диалектілік белгілері жок, тек таулык және далалык говорларында дыбыстык, лексикалык ерекшеліктер кездеседі. Қазіргі таңда жазуы жоқ болып есептеледі. Кей мәлімет бойынша қытай жазуы қолданылады.
Бұл тілде Қытайдағы Ганьсу провинциясындағы Минхуа ұлттық автономды уезде тұратын «сары ұйғырлар» сөйлейді. Сары ұйғырлар б.з. 9 ғ-да енисей қырғыздарынан жеңіліп, жер аударып бір бөлігі Шығыс Түркістанға (қазіргі Солтістік-Батыс Қытайдағы Синьцзян), қалғандары осы жерге келген. Фонетикасы мен лексикасы қытай тілінің, тибет тілінің әсерін қабылдаған. Сары ұйғыр тілі көне ұйғыр тіліне жакын деген болжам бар, оған сөз басында /-дің, шығыс септігінің-tin формасының, көне сан жүйесінін (11-ден 29-ға дейін) колданылуы, есімдіктің екі түрлі септелуі т. б. дәлел болады. 18 г. басына дейін сары үйғырлар көне ұйғыр әдеби тілін пай- далануы мүмкін, бірак Тибеттің әсерімен көне ұйғыр жазуы ұмы- тылған. Казір Сары ұйғыр тілі тұрмыстыкдеңгейде ғана колданылады. . 19 ғ. соңында Г. Н. Потанин, С. Г. Э. Маннергейм, С. Е. Малова, Э. Р. Тенишев ғалымдармен зерттелген.
Бұл тілге ең жақын болып Пуйо қырғыз тілі болып есептеледі.
Дереккөздер
Санат:Түркі тілдері
Мирзоян атындағы көше (Алматы)
right|thumb Көшеге мемлекет және партия қайраткері Левон Исаевич Мирзоянның (1897-1939) есімі (Алматы қаласы атқару комитетінің 14.04.1966 №134 шешімі) берілген. Ол 1925-1929 жылдары Әзірбайжанның Партия комитетінің хатшысы, ал 1933-1937 жылдары Қазақстанның Партия комитетінің хатшысы қызметтерін атқарған.
Көше Алмалы ауданында орналасқан. Райымбек көшесінен басталып, Қарасай батыр көшесіне дейінгі аралықта созылып жатыр. Мақатаев, Гоголь, Төле би көшелерін қиып өтеді. Бұрынғы атауы 1-ші линия.
Көшенің ұзындығы - 870 метр.
Дереккөздер
Санат:Алматы көшелері
Оң Тиутей-Яха
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кара теңізі су алабының өзендері Үлкен Ою өзен су алабының батыс шекарасынан Скуратов мүйісіне дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Печора мен Обь өзендері аралықтарындағы Кара теңізі су алабының өзендері.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Коми Республикасы өзендері
Құрылыс банкісі
Құрылыс банкісі— күрделі қаржы беретін бүкіл одақтық банк. 1922 ж. сауда-өнеркәсіп банкісі ретін-де үйымдастырылды. Соның құрамында 1926 ж. ұзақ мерзімге кредит беретін арнаулы бөлім қүрылды. Елді индустрияландырудың кең көлемде құлаш жаюы ұзақ мерзімге кредит беретін арнаулы банкіні үйымдастыруды күн тәртібіне қойды. Осылардың не-гізінде 1928 ж. өнеркөсіп пен электр шаруашылығына ұзақ мерзімді кредит беру банкісі үйымідастырылды. Банк арнаулы бюджет қаржыларының есебінен өнеркәсіпке ұзақ мерзімді кредит беруді іске асырды. 1932 ж. ол өнеркәсіптегі, транспорттагы, байла-ныстағы күрделі құрылысты қаржыландыру банкісі болып ңайта құрылды. 1959 ж. банкіге қүрылыстың тұрғын үй, мәдени-тұрмыстық, коммуналдық және басқа да түрлерін қаржы-, ландыру жүктеліп, ол құрылыс банкісі деп аталды. Ол мемл. бюджет пен, кәсіпорындардан күрделі құрылысқа : бөлінетін ақшалай қаржыларды, оның ішінде кәсіпорын пайдасының бөлігін және амортизациялық жарналарды жинақтау, бюджет пен кәсіпорын қаржыларының есебінен қайтарылмай ңаржыландыруды іске асыру, күрделі қаржыға ұзақ мерзімді кредит беру, құрылыс үйымдарына ңысқа мерзімді кредит беру, күрделі құрылысқа бағытталатын қаржыларды үнемді және тиімді пайдалануға бақылау жасау міндетін атқарады. Құрылыс банкісі халық ш-ның негізгі өндірістік қорларын үлгаймалы ұдайы өндіруді іске асыруда, күрделі қаржыга жұмсалатын ақша қаржы-ларын тиімді пайдалануды қамтамасыз етуде маңызды орын алады. Жоспарлау мен экономик. көтермелеудің жаңа жүйесі бүл банкінің ісқызмет сипатына өзгеріс енгізді. Егер бұрын банк көбіне күрделі қаржы үшін бюд-жеттік финансылау аппараты ретінде ңызмет етсе, енді ол негізінен ұзаң мерзімді кредит беруді іске асырады.
Алексей Александрович Щёткин
Алексей Александрович Щеткин (25 қаңтар 1991, Талдықорған, Қазақ КСР, КСРО) — қазақстандық футболшы, шабуылшы. "Кубань" клубында өнер көрсетеді.
Ұлттық құрама
Ұлттық құрамаға 2013 жылы шақырылды. 2015 жылы 18 ақпанда Молдавиямен Түркияда өткен жолдастық ойында құрама сапындағы алғашқы голын соқты. Бұл ойын 1:1 есебімен тең аяқталды.
2019 жылы 6 қыркүйекте ЕУРО-2020 іріктеуінде сырт алаңда Кипр қақпасына құрамадағы екінші голын соқты.
Сілтемелер
Санат:Қазақстан футболшылары Санат:Қазақстан Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Санат:Жетісу ФК ойыншылары Санат:Атырау ФК ойыншылары Санат:Тараз ФК ойыншылары Санат:Астана ФК ойыншылары Санат:Ақтөбе ФК ойыншылары Санат:Тобыл ФК ойыншылары Санат:Ордабасы ФК ойыншылары Санат:Ротор ФК ойыншылары Санат:Кубань-2018 ФК ойыншылары
(915) Козетта
(915) Козетта — Негізгі белдеу тобының астероиды.
Оны 1918 жылы 14 желтоқсанда Франсуа Гонесье Алжир обсерваториясында ашты және оған өз кенже қызының атын берді.
thumb|450px|center|Козеттаның Күн жүйесіндегі орны
Тағы қараңыз
Санат:Астероидтар
Дербес емес жүйе
ДЕРБЕС ЕМЕС ЖҮЙЕ (Неавтономная система on-line system) — сыртқы әсерлердің айнымалшырының ықпалында болатын және уақыт бойынша айнымалы параметрлермен сипатталатын динамикалық жүйе.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Дұрысұлы Сейіл
ДҰРЫСҰЛЫ Сейіл (1892, қазіргі Сырдария ауданы Ақболтай ауылы – 26.10.1939, Ташкент) – ағартушы, ақын. Әкесі ескіше оқыған, дін жолындағы адам. Дұрысұлы 6 жасында ауыл молдасынан, кейін Мырзабай ахунның медресесінде оқыған. 12 – 13 жасында елге танымал «ақын бала» атанды. Ол Бұхарада дін оқуын жалғастырды. 18 жасында 1910 жылы Бұхара облысы Тақтакөпір ауданында мектепте дәріс берді. 1916 жылы Қазалы уезінде ұстаз, 1920 – 1925 ж. Шымкент (Оңтүстік Қазақстан) облысының бірқатар аудандарында мектеп директоры, 1932 ж. жабылып қалған Хан мектебін қайта қолға алып, 1937 жылға дейін басшы болды. Кейін Шымкент облысы Пахтаарал ауданының оқу бөлімін басқарған.
Заголка
Заголка — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Печора өзенінің сол жағалауынан 1418 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Владимир Яковлевич Балон
thumb|250px Владимир Яковлевич Балон (1931 (немесе 1937 ) жылы 23 ақпанда дүниеге келген) – актер және кәсіби спортшы.
1959 жылы Лесгафт атындағы дене шынықтыру институтын бітіреді. 1958-1961 жылдары Ленинградта «Динамо» ДСО-да бас жаттықтырушы болады. 1961-1964 жылдары ЦСКА-ның жаттықтырушы болып қызмет атқарады. Ол 1962 жылдан бастап киноға түседі, көптеген рөлдерді сомдаған. 1979 жылы «Д’Артаньян и три мушкетер» фильмінде де Жюссак рөлін сомдайды.
Дереккөздер
Санат:КСРО актерлері Санат:Ресей актерлері
Құрылыс конструкцияларын монтаждау
Құрылыс конструкцияларын монтаждау— әр түрлі сыртқы әсерлердің салдарынан құрылыс конструкциялары пішінінің немесе мөлшерінің өзгерісі. Құрылыс конструкциялары немесе оның элементтері сыртқы жүктің әсеріне сәйкес бір жағдайда созылса, екінші жағдайда иіледі, үшінші бір жағдайда бұралып деформацияланады. Құрылыс материалдарының қасиетіне және сыртқы жүктердің әсер ерекшелігіне қарай бір жағдайда әсер етуші жүк әсері тоқтағанда деформация толықтай, ал екінші жағдайда жарым-жартылай жойылады. Осы жагдайларда деформацияның алғашқысы серпімділік, соңғысы қалдық немесө иластикалық деформация деп аталады. Жобаға сай дұрыс есептеліп салынған конструкциялардың деформациясы белгіленген шектен аспауы шарт. Конструкция элементтерінің деформациялауға қарсыласу қасиеті қатаңдық деп аталады.
Лагутовка
Лагутовка — Башқұртстанның Архангель ауданындағы ауыл,    Инзер ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 28 адамды құрады. Пошта индексі — 453037, ОКАТО коды — 80203819004.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Гвадалавиар
Гвадалавиар (Guadalaviar (Teruel)) — Испаниядағы муниципалитет. Арагон автономды бірлестігіне қарасты Теруэль провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Сьерра-де-Альбаррасин ауданында (комарка) орналасқан.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Теруэль елді мекендері
NGC 154
NGC 154 — Кит шоқжұлдызында орналасқан E? типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1785 жылы 27 қарашада астроном Уильям Гершель ашқан болатын және NGC каталогында 154 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 2058, MCG -2-2-53, NPM1G -12.0023.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Кит (шоқжұлдыз)
Сахна тілі
Сахна тілі орыс. сценическая речь — театрда коюға арналған көркем драмалык шығармаларды актерлердін сахнада айту, орындау формасы. Сахна тілінін калыптасуы екі түрғыда карас- тырылады.
Дереккөздер
Санат:Лингвистика
Цветкова-Бара (Монтана облысы)
Цветкова-Бара (Цветкова бара) — Болгариядағы ауыл. Монтана облысына қарасты Берковица қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 22 адамды құрайды.
Пошта индексі — 3542. Телефон коды — 09523. ЕКАТТЕ коды — 78286.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Монтана облысының елді мекендері
Гиа (Помбал)
Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты  Пиньял-Литорал экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2 726 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 37,91 км² шамасында. Халық тығыздығы — 71,9 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Литорал провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Лейрия округінің елді мекендері
Сан-Винченцо
Сан-Винченцо (San Vincenzo) — Италиядағы коммуна, Тоскана әкімшілік аймағына қарасты Ливорно провинциясында орналасқан.
Елді мекеннің қамқоршысы — San Vincenzo Ferreri.
NGC 4492
NGC 4492 — Бикеш шоқжұлдызында орналасқан Sa типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1785 жылы 28 желтоқсанда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 4492 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 41383, IC 3438, UGC 7656, MCG 1-32-89, ZWG 42.141, VCC 1330.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Бикеш (шоқжұлдыз)
С.Разин қысқа көшесі (Астана)
С.Разин №1 қысқа көшесі Жамбыл көшесінен басталып, Мәскеу көшесінде аяқталады. Домбыралы, С.Разин көшелерімен қиылысады. Ұзындығы - 410,5 м.
Степан Тимофеевич Разин (1630-1671) - Дон казагы, Ресейдегі шаруалар көтерілісінің жетекшісі.
Бурунди
Бурунди (, толық ресми атауы — Бурунди Республикасы (Republika y'u Burundi, République du Burundi)) – Шығыс Африкадағы кішігірім мемлекет, әлемдегі неғұрлым аз дамыған елдер қатарына кіреді. Руандамен солтүстікте, батыста — Конго Демократиялық Республикасымен және шығыста  және оңтүстік шығыста — Танзаниямен шектеседі. Теңіз шыға алмайтын мемлекеттер қатарында. Оңтүстік батысында Танганьика көлімен шайылып жатыр.
Тарихы
Қазіргі Бурундиге алғаш барған еуропалық 1858 жылы Ричард Бертонмен бірге Танганьика көліне саяхат жасаған Джон Ханниг Спеке болды. Саяхатшылар Нілдің қайнар көзін іздеу үшін көлдің солтүстік жағын айналып шықты. 1871 жылы Стэнли мен Ливингстон Бужумбураға жетіп, Рузици аймағын зерттеді. 1884-1885 жылдардағы Берлин конференциясынан кейін Шығыс Африкадағы Германияның ықпал ету аймағы қазіргі Руанда мен Бурундиді қамтитындай кеңейтілді. 1894 жылы неміс графы фон Гётсен Киву көлін ашты. Төрт жылдан кейін алғашқы миссионерлер қазіргі Бурунди аумағына барды.
1890 жылдары Бурунди Германияның колониясы болды, ал Бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін ол Бельгияға өтті. Бұл аймақты отаршылдар біртұтас Руанда-Урунди мемлекеті ретінде қарастырды. 1925 жылдан бастап ол Бельгиялық Конгоның бір бөлігі болды. Тек Брюссель басқарған Конгодан айырмашылығы Руанда-Урундиде билік тутси ақсүйектерінде қалды. Бүкіл 1950 жылдар бойы Бельгия үкіметі халықаралық қысымға қарамастан өз отарларына тәуелсіздік беруден бас тартты. Алайда колониялардағы жағдай бақылаудан шыға бастады, сондықтан 1959 жылы Конго мен Руанда-Урундиге тәуелсіздік беруге дайындық басталды.
1961 жылы Бурундиде өткен сайлауда отаршылдық әкімшіліктің қалауына қарсы UPRONA партиясы жеңіске жетіп, 80% дауыс жинап, заң шығарушы органдағы 64 орынның 58-ін алды. Премьер-министр болып тағайындалған ханзада Луи Рвагасорды 13 қазанда оппозициялық Бурунди христиан-демократиялық партиясының (CDPB) агенттері өлтірді. Оның өлімі хутулар мен тутсилердің бірлігін бұзды, ол ұзақ жылдар бойы күресті.
Климаты
Жауын-шашын тұрақты емес, елдің солтүстік-батысында көп. Бурундидің көп бөлігінде жылдық орташа жауын-шашын мөлшері 1300-1600 мм, Рузизи жазығы мен елдің солтүстік-шығыс бөлігінде 750-1000 мм. Жауын-шашынға байланысты төрт мезгіл бар: ұзақ құрғақ маусым (маусым-тамыз), қысқа ылғалды маусым (қыркүйек-қараша), қысқа құрғақ кезең (желтоқсан-қаңтар) және ұзақ ылғалды маусым (ақпан-мамыр).
Дереккөздер
*
Деньяк
Коммунаның INSEE коды — 33147, пошта индексі — 33420.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 484 адамды құрады. Халық тығыздығы — 84,47 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жиронда департаментінің коммуналары
Кастель-ди-Юдика
Кастель-ди-Юдика (Castel di Iudica) — Италиядағы коммуна, Сицилия әкімшілік аймағына қарасты Катания провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 4753 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 46 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 102 км² шамасында. Пошта индексі — 95040.
Елді мекеннің қамқоршысы — Maria Santissima delle Grazie.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сицилия елді мекендері
Жымпиты уезі
Жымпиты уезі — 1920-1928 жылдары болған Қырғыз (1925 жылдан бастап — Қазақ) АСКР Орал губерниясының әкімшілік-аумақтық бірлігі. Орталығы — Жымпиты.
Орталығы Жымпиты болған Жымпиты уезі 1920 жылы құрылды. Бастапқыда оған келесі болыстар кірді (олардың барлығы көшпелі болды):
1923 жылы 1 наурызда Қарабас, Көкбақты, Көпірліаңқаты, Тасоба және Шідерті болыстары жойылды.
1923 жылы 28 маусымда: 1- және 2-Жымпиты, Қарасу, Көкөзек, Құрайлы, Мәтеш, Соналы, Тамды, Тұздыкөл, Өзек және Шалқар болыстары жойылды. Орталығы Жымпиты қаласы болған Жымпиты болысы құрылды. Дуана болысының орталығы Дуанкөл мекенінде, Қалдығайты — Қанкөл мекенінде, Тайпақ — Қызылқұдық мекенінде, Сабынкөл — Қаратөбе ауылында, Бұлдырты — Қоңыркөл мекенінде, Жақсыбай — Азанқазы мекенінде, Ащысай — Қожакелді мекенінде, Өлеңті — Тоқашкөл мекенінде орналасты.
1923 жылы 23 тамызда жойылған Калмыков уезінен Жымпиты уезіне келесі болыстар берілді: Байбарақ көшпелі, Байғұтты, Балықты, Бүйрек көшпенді, Глиненск (орталығы — Глиненский ауылы), Каленый (орталығы — Каленый ауылы), Қаракөл (орталығы — Қызылүй мекені), Қарасамар (орталығы — Қызылқоға ауылы), Карманов (орталығы — Карманов ауылы), Қатыншағыл (орталығы — Қатыншағыл ауылы), Круглый (орталығы — Круглый ауылы) және Сламихин (орталығы — Сламихин ауылы).
Көп ұзамай Байбарақ, Балықты және Бүйрек болыстары жойылды. Байғұтты болысының орталығы Базаркөл мекеніне орналастырылды. Каленый мен Круглый болыстары Орал уезіне берілді.
1923 жылы 2 қазанда Қарасамар болысы Гурьев уезіне берілді.
1924 жылы 13 наурызда Глиненск пен Кармановск болыстары Бөкей губерниясының Жаңақала уезіне, ал Сламихин болысы сол губернияның Талов уезіне берілді.
1924 жылдың соңында Гурьев уезінен Индер (орталығы — Құмантөбе мекені) мен Қарасамар болыстары Жымпиты уезіне ауыстырылды. Көп ұзамай Қарасамар болысы Гурьев уезіне берілген Қатыншағыл болысына қосылды.
1928 жылы 17 қаңтарда Жымпиты уезі таратылды. Оның үстіне оның аумағы Орал мен Гурьев округтары арасында бөлінді.
Дереккөздер
Санат:Орал губерниясы
Жеті Муза
“Жеті Муза” – студенттерге эстетикалық тәрбие беруге бағытталған клуб. Қазақ мемлекеттік университетінде 1965 ж. құрылған. 1968 ж. қалалық халық университеті деген құрметті атақ берілді. Қоғамның “Жеті Муза” аталуы грек мифологиясына байланысты: Зевс құдайдың шебер, өнерге табынған қыздары (музалар) өнердің әр түріне қамқоршы болған (Клио — тарих, Талия — комедия, Терпсихора — би, Эрато — махаббат музасы, т.б.). “Жеті Муза” мәдениетті, әдебиетті, өнерді жастар арасында насихаттап, аттары әлемге аян театр, музыка, сахна саңлақтары, жазушылар, т.б. кездесу, концерт кештері, айтыс-пікірталастар, көрмелер, т.б. мәдени-эстетикалық шаралар ұйымдастырды. “Жеті Муза” қоғамы 1977 жылы Халықаралық студенттер одағының (Лондон) Құрмет дипломына ие болды. Ұжымның игілікті іс-тәжірибе жұмыстары Ленинград (қазіргі Санкт-Петербург), Қарағанды, Алматы қалаларында қорғалған кейбір кандидаттық диссертацияларға негіз болды.
Вьетнам соғысы
Вьетнам соғысы (Chiến tranh Việt Nam, Vietnam War) — Вьетнам, АҚШ және Кеңес Одағының тарихы мен мәдениетінде елеулі із қалдырған XX ғасырдың екінші бөлігінің ең ірі соғыстарының бірі.
Бастапқы кезде Оңтүстік Вьетнамда азаматтық қақтығыстан басталып, көптеген жылдарға созылып, соғысқа тек қана солтүстік Вьетнам емес, Қытай мен КСРО, АҚШ пен СЕАТО ұйымы араласуға мәжбүр болды. Сол кезде Лаос пен Камбоджада болып жатқан азаматтық соғыстарымен Вьетнам соғысы шиеленісіп, осы Оңтүстік-Шығыс Азияның аймағындағы 1950-ші жылдардың соңынан 1975 жылға дейін болған әскери қақтығыстар жалпылай Екінші Үнді-Қытай соғысы атымен белгілі болды.
Жалпы сипаттамасы
Жауынгерлерден:
Дереккөздер
Санат:Вьетнам соғысы
Колмогорская Курья
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Мезень өзені сағасынан Малонисогорская ауылындағы су өлшейтін постқа дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Мезень.
Гингивоэктомия
Гингивоэктомия . Қызыл иекті кесіп алын тастау. Операция қызыл иек қалталарын кесіп алып тастау үшін жасалады. Оны қызыл иек қалталары тереңдемей жақ сүйегінің пішіні өзгермей тұрғанда, жа- саған жөн. Өте терең тіс-сүйек ұяларына операция жасау нәтиже бермейді.
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Стоматология
Муассель
Муассель (Moisselles) — Франциядағы коммуна. Иль-де-Франс аймағына қарасты Валь-д'Уаз департаментінде орналасқан. Сарсель округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 1,46 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 95409, пошта индексі — 95570.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1219 адамды құрады. Халық тығыздығы — 834,93 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Валь-д'Уаз департаментінің коммуналары
Тремола
Тремола (Trémolat) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Дордонь департаментінде орналасқан. Бержерак округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 14,03 км² шамасында.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 606 адамды құрады. Халық тығыздығы — 43,19 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Дордонь департаментінің коммуналары
Эдуард Михайлович Григорян
Григорян Эдуард Михайлович (25.12. 1935 Бішкек, Қырғызстан-25. 07.1996, Өскемен), ҚазКСР- інің ЕСЖ-сы, Томскіде дене тәрбиесі институтын бітіргеннен кейін, Өскеменге келіп жоғары оқу орындарында еңбек етті, ШҚО-сында а-тиканың негізін қалаушы, 30-дан астам спортшыны дайындаған.
Дереккөздер
Санат:КСРО жаттықтырушылары
Успен ауылдық округі (Успен ауданы)
Успен ауылдық округі – Павлодар облысы Успен ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Успенка, Белоусовка, Травянка ауылдары кіреді. Орталығы – Успенка ауылы.
Тарихы
2018 жылы округ құрамына Қозыкеткен ауылдық округінен Травянка ауылы және таратылған Белоусов ауылдық округінің Белоусовка ауылы қосылған.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 4479 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Успен ауданы ауылдық округтері
Сан-Габриел-да-Палья
Сан-Габриел-да-Палья (São Gabriel da Palha) — Бразилиядағы муниципалитет, Эспириту-Санту штатында орналасқан. Солтүстік-батыс Эспириту-Санту мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Нова-Венесия экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2007 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 28 878 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 432,814 км² шамасында. Халық тығыздығы — 66,0 адам/км².
Норс Хэйвн (Коннектикут)
Норс Хэйвн (North Haven) — Коннектикут штатының New Haven округіне жататын АҚШ қаласы.
Сан-Габриел-да-Палья
Тарихы
Қала 1963 жылы құрылған.
Норс Хэйвн (Коннектикут)
Қала тұрғындарының саны 23908 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 54.6 км² шамасында. FIPS коды — 09-54870.
Сан-Габриел-да-Палья
Тарихы
Санат:Эспириту-Санту елді мекендері
Норс Хэйвн (Коннектикут)
Сыртқы cілтемелер
Санат:Коннектикут қалалары
Кардиальді бездер
Кардиальді бездер (glandula cardiace glandula — без; cardia — жүрек, жүрекке жақын) — қарынның (асқазанның) өңеш тесігі ашылатын тұсқа жақын жатқан аймақта орналасқан, секрет бөлетін бөлімдері тарамдалған, қысқа өзекті қарапайым түтікше бездер. Қарынның (адамда - асқазан) кілегейлі қабығы іштен сыртқа қарай төрт қабаттан құралған: бірқабатты призма тәрізді безді эпителий, өзіндік тақташа, етті тақташа және кілегейасты негіз.
Қарынның кардиальді бездері кілегейлі қабықтың өзіндік тақташасында (борпылдақ дәнекер ұлпасы) орналасады. Қарапайым түтікше кардиальді бездер секрет бөлетін бөлігінің қабырғасын кілегей бөлетін мукоциттер құрайды. Олардың арасында негізгі, париетальді (көмкерме), эндокринді және жетілмеген жас жасушалар кездеседі. Негізгі жасушалар — қоректік зат құрамындағы протеиндерді қорытатын пепсиноген проферментін бөліп шығарады.
Дереккөздер
Санат:Биоморфология Санат:Биология Санат:Морфология
Маплвуд (Миссури)
Маплвуд (Maplewood) — Миссури штатының Сент-Луис округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 4.0 км². FIPS коды — 29-45830.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 8046 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миссури қалалары Санат:Сент-Луис округы (Миссури)
Ниэнбюттель
Ниэнбюттель (Nienbüttel) — Германия Федеративтік Республикасының Шлезвиг-Гольштейн жерінде орналасқан муниципалитет. Штайнбург ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 146 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 4,16 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 01 0 61 076. Муниципалитеттің басшысы — Гюнтер Йон.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Шлезвиг-Гольштейн елді мекендері
Рудольф Балтайсвилкс
Рудольф Балтайсвилкс (1903 жылы 13 тамызда дүниеге келіп, 1995 жылы 1 желтоқсанда дүниеден өткен) – совет және латыш театр актері, режиссер.
Қарабау (Сарыағаш ауданы)
Қарабау (2008 жылға дейін — Қазақ ССР-інің 13 жылдығы) — Түркістан облысы Сарыағаш ауданы, Жібек жолы ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Рудольф Балтайсвилкс
Бірінші Дүниежүзілік соғыста қашқын болған. Мәскеуде өмір сүріп, гимназияда оқиды. 1927-1930 жылдары Даугавпил латыш драма театрында актерлік қызмет атқарады. 1941-1944 жылдары Халық театрында актер және режиссер болып қызмет атқарады. 1943 жылдан бастап осы театрда театрлық студияны басқарады. 1951-1960 жылдары музыкалық комедия театрында жұмыс істейді.
Қарабау (Сарыағаш ауданы)
Географиялық орны
Аудан орталығы – Сарыағаш қаласынан солтүстік-шығысқа қарай 9 км-дей жерде.
Рудольф Балтайсвилкс
Дереккөздер
Санат: Тұлғалар Санат: КСРО әртістері Санат: Өнер
Қарабау (Сарыағаш ауданы)
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 696 адам (350 ер адам және 346 әйел адам) болса, 2009 жылы 890 адамды (425 ер адам және 465 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Сарыағаш ауданы елді мекендері
Көкжал (жайлау)
Көкжал – Батыс Қазақстан облысы Ақжайық ауданы Лбищенское ауылының оңтүстік-батысында 27 км жердегі жайлау. Жайық өзені аңғарында, Тайпақ каналының бойында орналасқан. Солтүстігінде Тентек, Мыңбай қыстаулары, шығысында Антошкин, Ащықұдық қыстаулары, оңтүстігінде Ащықұдық құдығы бар. Бозғылт қоңыр топырақ жамылғысында жусан, тарақ бидайық, еркек шөп, теріскен, т.б. астық тұқымдас шөптесіндер өседі. Көктемгі-күзгі мал жайылымы.
Дереккөздер
Санат:Жайлаулар Санат:Батыс Қазақстан облысы географиясы
Тримаран
нобай|тримаран Тримаран - үш корпусы бар желкенді қайық. Тримарандар мен екі корпусты катамарандар Тынық мұхитында пайдаланылған мықты ағаш тіреуі бар каноэ қайығынан шыққан. Олардың түрі король Чарльз ӏӏ мен оның ағасы Йорк герцогы Джеймстің арасындағы 1661 жылы Темза өзенінде өткен алғашқы яхталар жарысында қарсыластарын таңғалдырған болар еді. Бұрынғы яхталар даниялық желкенді қайықтар болды. Тримаранның орталық корпусында мачтаға және экипажға арналған бөлік бар; қалған екі бөлігі жоғарғы жылдамдық кезінде орнықтылықты қамтамасыз етеді.
Дереккөздер
Санат:Кемелер Санат:Тримарандар
IC 5304
IC 5304 — Суқұюшы шоқжұлдызында орналасқан E-S0 (эллипстік спиральді галактика) типті галактика.
Сыртқы сілтемелер
IC 5304 Санат:Суқұюшы (шоқжұлдыз)
Шварцвальд-Бар (аудан)
Шварцвальд-Бар (Schwarzwald-Baar-Kreis)— Германия ауданы. Аудан орталығы — Филлинген-Швеннинген қаласы. Аудан Баден-Вюртемберг жерінде орналасқан. Фрайбург әкімшілік округіне бағынады. Жер аумағы 1.025,24 км² шамасында. Тұрғыны 210 971 адамды құрайды (2010). Халық тығыздығы 206 адам/км². Ауданның ресми коды — 08 3 26.
Гинекоспермийлер
Гинекоспермийлер (гинекоспермии); (грек, gyne — ұрғашы және сперматозоид) - адам мен жануарлардың ұргашы жынысын анықтайтын сперматозоидтар.
Шварцвальд-Бар (аудан)
Аудан 20 елді мекенге бөлінеді.
Гинекоспермийлер
Мысалы, еркек адам мен басқа сүтқоректі жануарлар еркектерінің шәуетіндегі сперматозоидтардың ядроларында Х-жыныс хромосомалары болатын аталық жыныс жасушалары.
Шварцвальд-Бар (аудан)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Баден-Вюртемберг аудандары
Гинекоспермийлер
Дереккөздер
Санат:Биоморфология Санат:Биология Санат:Морфология
(916) Америка
(916) Америка — Негізгі белдеу тобының астероиды.
Оны 1915 жылы 7 тамызда Григорий Николаевич Неуймин Симеиз обсерваториясында ашты.
Азанка (Чек тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Сура Алатырь өзенінің сағасынан сағасына дейін. Өзен саласы — Сура, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
(916) Америка
Америка атауы бұл аспан денесіне 1923 жылы берілді.
Азанка (Чек тармағы)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Нижегород облысы өзендері Санат:Чувашия өзендері Санат:Мордовия өзендері
(916) Америка
thumb|450px|center|Астероидтың Күн жүйесіндегі орны
Тағы қараңыз
Санат:Астероидтар
Гавот
Гавот gavotte - француз халық биі.
Музыка өлшемі 4/4 немесе 2/г. 16 ғасырда пайда болған. 17-18 ғасырларда патша сарайында, ақсүйектердің той-думандарында осы биді билеген, композиторлар Ж.Б. Люл-ли, И.С. Йоганн Себастиан Бах, Г.Ф. Гендель, П.И. Чайковский Гавотты өздерінің балет, опера, сюита сияқты күрделі шығармаларында пайдаланды.
Дереккөздер
Санат:Француз билері
Меле (Сен-Маритим)
Коммунаның INSEE коды — 76437, пошта индексі — 76510.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 583 адамды құрады. Халық тығыздығы — 87,41 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сен-Маритим департаментінің коммуналары
Сәйкесті диалектілік ерекшеліктер
Сәйкесті диалектілік ерекшеліктер противопоставленные диалектные различия — белгілі бір диалектіде айтылатын сөздер мен формаларға басқа диалектілерде (немесе әдеби тілде) балама боларлық сөздер мен формалардың болуы, яғни қарама-қарсы тілдік құбылыстардан тұратын тіл ерекшеліктері.
Мысалы: әдеби тілдегі леген//шылашын сөздеріне жергілікті жерде жам, кірлен, дас, дағара, шіләужін т.б. сөздер сәйкес келеді. Сәйкесті диалектілік ерекшеліктерден әдеби-диалектілік синонимдер туады.
Дереккөздер
Санат:Диалектика
Ақжар көшесі (Астана қаласы)
Бұрынғы атауы Ленин көшесі. «Железнодорожный» тұрғын алабы. Ақжар көшесі Жамбыл көшесімен қиылысады. Ұзындығы - 1092,4 м.
Ақжар - Солтүстік Қазақстан облысының оңтүстік-шығысында орналасқан аудан. Орталығы - Талшық кенті. Ауданның оңтүстігін Көкшетау қыратының солтүстік-шығыс сілемі қамтиды.
Бұйырғын
Бұйырғын (Anabasis) — алабұта тұқымдасына жататын бұта, бір жылдық немесе көп жылдық өсімдіктер. Қазақстанның қуаң дала және шөлейт өңірлерінде 17 түрі кездеседі. Бұйырғын Қазақстанда Каспий, Арал теңіздерінің аралығында, Үстіртте, Маңғыстау түбегіде, Бетпақдалада, Мырзашөлдің сазды шөлдерінде өседі. Сондай – ақ осы аймақтардың тақырында да кездеседі. Сирек кездесетін эндемик түрлері: сырдария Бұйырғыны (A. jaxartіca), торғай Бұйырғыны (A. turgaіca) және гипсті бұйырғын. Бұйырғынның сабақтары бунақты, бытыраңқы келеді, жапырақтары жетілмеген, тікенге ұқсас, көбіне қабыршақ сияқты. Гүлі қос жынысты, бес мүшелі, гүлсерігі бар. Жаз бойы гүлдейді. Көп тараған түрінің бірі — сортаң Бұйырғын (A. salsa) — шөлді аудандардың тегіс жерлерінде, кейде аласа тауларда өседі. Оның бір жылдық өркендерінде 7,1 — 14,8% протеин, 18,2 — 31,0% күл, 11,7 — 26,0% клетчатка, 1,5 — 3,2% май болады. Бұйырғынды сиырдан басқа мал жақсы жейді. Бұйырғынның га-нан 1,5 — 4,6 ц құрғақ шөп алынады. Ол — құрғақшылыққа, сортаң топыраққа төзімді өсімдік, тұзд. 45% топырақта да өсе береді.
Ботаникалық сипаттамасы.
Бұйырғын – алабота тұқымдасына жататын, аласа ( 5 – 20 см ), көп жылдық, жартылай бұталы өсімдік. Оның түбі кішкентай болып өседі. Жуан тамыры топыраққа тереңдеп кете қоймайды. Соның өзінде ылғалды тереңнен тартады. Бұйырғынн
Оның жалпы пішіні тау қылшасына ұқсастау. Өсімдіктің түбінен жан – жаққа бірнеше бұтақшалар тарайды. Оның жапырақтары жай көзге көрінбейді, нашар дамыған бүршік күйінде қалады. Бұйырғынның түсі жазда жасыл болады да, ал күз айларында қызарып, күлгінденіп кетеді.
Бұл өсімдіктің жапырақтарының болмауы құрғақшылыққа бейімделгендігінен болса керек. Судың өсімдітің жапырағы арқылы буға айналатынын білеміз. Сондықтан да құмда, тақырда, шөлде өсетін өсімдіктердің жапырағы нашар жетіледі. Бұйырғын қоректік заттарды негізінен сабағы арқылы алады.
Дәрілік шикізат
Дәрілік шикізат және азық ретінде өсімдіктің жас, балауса бұтақшаларын күз кезінде жинап алып, көлеңкеде кептіріп, құрғақ жерде сақтайды.
Қолданылуы.
Бұйырғынның дәрілік шикізаты малдың азыққа тәбетін ашады, асқазан – ішектің жұмысын жақсартады. Бұйырғынды қалың өсетін жайылымдарда қой, ешкі және жылқы тез қолданады. Жаздың бас кезінде бұйырғынды тек түйе ғана жейді. Ал ірі қара бұйырғынды жемейді. Оларды дәрілік мақсатпен де беруге болмайды. Дәрілік мақсатпен бұйырғын тұнбасы 1:10 қатынаста жасалып қойға, ешкігее – 150 – 200 мл, жылқыға – 250 – 300 мл, түйеге – 500 – 700 мл мөлшерінде күніне үш рет ішкізіледі. Бұйырғын өсетін жерлерде оған ұқсас күйреуік, домалатпа сораң деп аталатын өсідіктер өседі. Олардың азықтық құрамы бұйырғынға ұқсас болады.
Ескертпе :
Сортаң және сұрқоңыр топырақты жерлерде, сондай – ақ тақыр жерлерде бұйырғынның бір өзі және көкпек, ит сигек, жусан араласып өскен жайылымдар болады. Жаз айларында өсімдіктің құрамында тұздың көп болуына байланысты қой оны нашар жейді. Бұйырғын өсетін жайылымдарға күз, қыс айларында қой және түйе жайған өте пайдалы.
Дереккөздер
https://halykemi.wordpress.com/about/
Санат:Алабұталар
Андрей Владимирович Духно
Духно Андрей Владимирович (10.12.1974, Алтай, ШҚО), (1996-Германия, 1 998-Минск) күміс жүлдегері Азияның, Жапонияның (екеуі де 1996) ч-ны. Ж-сы: Э. Тригерян.
Дұға оқу
Дереккөздер
Санат:Мәдениет Санат:Терминология
Павлодар ауданы
Павлодар ауданы — Павлодар облысының орталығындағы аудан. 1928 жылы бұрынғы Павлодар уезі нің болыстарынан құрылды. 1930 жылға дейін аудан Павлодар округінің құрамында болған.
Географиялық жағдайы
Ауданы 6,1 мың ш. км. Аудан облыстың бес ауданымен шектеседі: солтүстік-батысында — Ақтоғай, солтүстігінде — Қашыр, солтүстік-шығысында— Успен, оңтүстігінде— Лебяжі, батысында— Ақсу қаласының ауылдық аймақтарымен шектеседі.
Климаты
Климаты қатал континентальды, бірақ Ертіс өзенінің жанында болғаннан кейін жұмсақтау, қаңтардың орташа температурасы −18º-19ºС, шілденікі - +21º+23ºС. Атмосфералық жауын-шашынның жылдық мөлшері 272 мм. Оңтүстік-батыс және солтүстік желдер, шығыстан келетін аңызақ желдер соғып тұрады.
Жер бедері және гидрография
Аудан аумағының жер бедері жазық, теңіз дәрежесінен 130 метр орташа биіктікте және шағын көл ойпаттары мен Ертіс өзенінің алқаптары түріндегі кейбір төмендеулері бар. Топырақ беті қою қызғылт, кейбір жерлер – сортаң топырақты. Топырақ құрылымы сапасыз және шіріген заттары аз. Гидрографиялық қатынаста аудан тиімді жақта, себебі көптеген тарамдары бар Ертіс өзені ағып өтеді. Коряковка, Маралды, Мойылды және басқа көлдер бар. Гипс, алебастр, әк, құрылыс балшығы түріндегі пайдалы қазбалар кездеседі. Аудан аумағында Павлодар қаласынан солтүстік-шығыс жақта 15 км жерде Мойылды емдік балшықтары бар. Емдік балшық Мойылды ағыссыз көлінде жатыр.
Флора және фауна
Өсімдік дүниесі негізінен біртектес, бетеге мен жусан көптеп кездеседі. Ертіс ойпатында дәнді өсімдіктер өседі. Орман өсімдіктерінен акация, мойыл, терек, қайың ұшырасады. Қасқыр, түлкі, қарсақ, сарышұнақ,аламан, бозторғай, үйрек, балшықшы құсы мекен етеді.
Этникалық құрамы
Ұлттық құрам (2012 жылдың 1 қаңтарына)
Санның серпінділігі
1999 жылы халық саны— 32,3 мың адамды, 2012 жылы — 29,2 мың адамды құрады.
Тарихы
Ефремовка ауылында машина-трактор станциясында 1 трактор 9 ұжымдық шаруашылыққа қызмет көрсетіп, 1213 шаруашылықты біріктірген. МТС дәнді дақылдар бағыты бойынша жұмыс істеген. 1931 жылы 17069 га жаздық дақылдар егілді. МТС-тан басқа, Ленин машина-шөп станциясы жұмыс істеді, 1931 жылы 193700 га жинады.
Ауданда бірнеше кәсіпорын жұмыс істеді: Коряковка өзенінде “Казсольтрест” тұз кәсібі, пар диірмені, ет комбинаты, кірпіш және сыра зауыттары. Коряковка тұз кәсіпорнында 1931 жылы 1061 мың рубльге тұз алынды, сыра зауыты 516 мың рубльге өнім берді, кірпіш зауыты – 103 мың рубльге өнім шығарды.
Наркомирос желісі бойынша 1931-1932 оқу жылдары бірінші сатыдағы 119 мектеп - онда 7218 оқушы оқыды және 16 жоғары типті мектеп болды. Саяси ағарту жұмысын 15 клуб, 16 оқырман, 3 жылжымалы кино құрылғысы, 12 қызыл бұрыш және 4 кітапхана жүргізді.
Емдеу желісі жақсы дамыды. 1931 жылы 90 орынды 4 аурухана болды. Оның үшеуі Павлодар қаласында орналасты. Ауданда 15 дәрігерлік және 15 фельдшерлік пункті жұмыс істеді. Павлодарда әйелдер–балалар консультациясы, санитарлық-бактериологиялық зертхана, пастеров станциясы, балалар мен жасөспірімдерді сауықтыру пунктісі.
1932 жылғы ақпанда Павлодар ауданы Шығыс-Қазақстан облысының құрамына кірді. Сол жылы партия ұйымын Қазақстанның мемлекеттік қайраткері А.Розыбакиев басқарды. 1935 жылғы 31 қаңтардағы РКФСР ВЦИК қаулысына сәйкес Шығыс-Қазақстан облыстық депутаттар кеңесінің 1935 жылғы 1 ақпандағы атқарушы комитеті Павлодар ауданының құрамына 23 ауылдық кеңестерін бекітті. ҚазОАК Президиумының 1938 жылғы 4 ақпандағы қаулысымен Павлодар ауданы қайта құрылған Павлодар облысының құрамына берілді.
Павлодар облысының жаңа құрылуына байланысты Павлодар аудандық КП(б)К комитеті КП(б)К қалалық комитетіне қайта құрылды. Сонымен, Павлодар қалалық кеңесі аудан құрамынан шығып, Павлодар ауданы ауылдық аудан болды. 1939 жылғы 16 мамырдағы бірінші аудандық партия конференциясында  аудандық партия комитетінің хатшысы болып М.Михайлов сайланды, ал аудандық атқарушы комитетінің төрағасы болып Ш.Досов сайланды.
Әкімшілік бөлінісі
38 елді мекен 13 ауылдық округтерге біріктірілген:
Ауыл шаруашылығы
Ауданның ауылшаруашылық мамандандырылуы: ет-сүтті мал шаруашылығы, құс шаруашылығы. Бидай, тары, қарақұмық, күнбағыс, қант қызылшасы өсіріледі. Ауданда 8 ауыл шаруашылық кәсіпкерлер, 853 шаруа қожалықтары, 8386 жеке қоныстар бар. Етті қайта өндеу бойынша 4 цех, 4 шағын диірмендер, 2 макаронды цех, 3 шағын наубайхана, сүтті қайта өндіру бойынша 2 цех, күнбағыс майын өндіру бойынша 6 цех бар. Ауданда облысқа өзінің көкөністерімен танымал Чернояр ауылы орналасқан. Сонымен қатар, Заря, Сычевка, Жаңа-Қала, Набережное, Мичурино, Чернорецк, т.б. ауылдарында көкөніс өсіру шаруашылығы кен тараған.
Білім беру мен ғылым
Ауданда 28 орта жалпы білім беру мектептері мен 7 мектепалды ұйымдары тіркелген.
Денсаулық сақтау
Ауданға Павлодар ауданының Емханасы қызмет көрсетеді. Павлодар қаласында заводтардың көптігінен, адамдардың денсаулығы сыр береді. Жиі ауратын аурулар: онкологиялық, тыныс алу жолдары, жүрек -қан тамырлары мен қан қысымының аурулары да кем қалған жоқ
Мәдениет
Аудандық «Нива» газеті 1930 жылдан бастап шығарылады. Монументалды мәдени ескерткіш ретінде 1964 ж. орнатылған ҰОС қаза тапқандарға арналған ескерткіш болып табылады, Шақат ауылы.
Дереккөздер
Санат:Павлодар ауданы
IC 868-1
IC 868-1 — Вероника шашы шоқжұлдызында орналасқан S (спиральді галактика) типті галактика.
Кері бағытта жүретін реакция
Кез келген химиялық реакция бір сәтте екі бағытта жүреді. Химиялық реакция нәтижесінде жаңа өнімнің алынуы- оң жаққа қарай жүретін реакцияға жатады.Ал реакция кері жүріп, әуелгі қосылыстардың қайта шығуы кері бағыттағы реакция болады. Сондай –ақ жылу бөліне жүретін экзотермиялық реакцияларды тура бағыттағы десе, сырттан жылу қабылдайтын эндотермиялық кері реакция дейлі. Белгілі бір уақыт өткен соң тура және кері реакциялар теңеседі. Екі реакцияның жылдамдығы өзара теңелген жағдайда, қысым, температура сияқты параметрлер өзгерссіз қалатын болса, химиялық тепе- теңдік орнап, реакцияға түсетін заттардың концентрациясы тұрақталады.Химялық қайтымды реакциялар химиялық тепе –теңдік орнағанша жүреді. Термодинамикалық тұрғыдан олар қайтымсыз және жұмысы тиімді емес. Әйтседе тура және кері бағыттағы химиялық реакцияларды үздіксіз қозғалыстағы бөлшектер түрінде қарастыратын болсақ, оны термодинамикалық қайтымды процеске жақындатуға болады. Системадағы тепе- теңдік сыртқы жағдайдың әсерін әлсіретуге бағытталады. Тепе- теңдікке термодинамикалық факторлар: көлем, қысым, температура, концентрация әсер етеді.Химялық тепе- теңдік сыртқы жағдайға тәуелді өзгеріп тұратын динамикалық құбылыс.Системадағы тепе- теңдіктің қандай бағытта, қалай ығысатынын көрсететін тепе- теңдік ережесі және ығысу ережесі бар. Бұл ережелер тепе- теңдіктің ығысуындағы Ле-Шателье принципі делінеді. Егер тепе-теңдіктегі системаға сыртқы жағдай әсер етсе қысым, көлем, температура, концентрация өзгеретін болса, реакция осы өзгеріске себепкер болған факторларды төмендету бағытында жүреді, яғни системадағы тепе-теңдік сыртқы жағдайдың әсерін әлсіретуге бағытталады.
IC 868-1
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 46281, MCG 4-31-21, ZWG 130.28.
Апенбург
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 881 адамды құрайды (31 желтоқсан 2006). Алып жатқан жер аумағы 19,64 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 81 025. Муниципалитеттің басшысы — Удо Зельцнер.
Кері бағытта жүретін реакция
Ле-Шателье принципі
Химиялық тепе теңдік күйіне келіп тұрған жүйе жағдайының (концентрация,температура,қысым) біреуін өзгерту, тепе-теңдікті сол өзгертуге Қарсы әрекет туғызатын  реакция бағытына қарай ығыстырады. Температура көтерілгенде тере теңдік эндотермиялық (жылу сіңіре жүретін) реакция бағытына қарай, ал температураны төмендеткенде экзотермиялық (жылу шығара жүретін) реакция бағытына қарай ығыстырады. Қысымының жоғарлауы газ күйіндегі заттар мольдерінің жалпы саны азаятын бағытқа, яғни қысымды төмендететін бағытқа қарай ығысуына әкеледі. Мысалы:Тепе теңдік қай бағытқа қарай ығысады, егер тұрақты температура газ қоспасының көлемін кішірейту арқылы қысымды жоғарылатса
Дереккөздер
"Қазақ Энциклопедиясы", 9 том
Апенбург
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Бүргелер
thumb|right Бүргелер (Aphaniptera) — жылықандылардың — құстар мен сүткоректі жануардың — қанын соратын ұсақ паразит насекомдардың бір отряды. Аузы шағуға, соруға икемделген, көзі екеу, кейбіреуі соқыр, қанатсыз, денесі түкті, жұмыртқа күйінде—12, дернәсіл түрінде — 8—100, ал қуыршақ қалыбында — 6—220 күндей болып, 965 күнге дейін тіршілік етеді. Хайуандардың, адамның қанын сорады. Оба таратқыш өте қауіпті мақұлық. Бұған жататындар: адам бүргесі мен егеуқұйрық бүргесі. Қос қанатты және катты қанаттыларга жақын. Ұзындығы 1-6 мм(еркектері ұргашыларынан үсақ) денесі бүйірінің екі жағынан сығымдалган шаш және жануарлар жүні мен құстар кауырсыны арасында жақсы козгалуға бейімделген. Екінші қайтара қанатсыздар. Көпшілік түрінде бір жүп қарапайым көздері бар(кейбіреулері көзсіз). Ауыз аппараты кесіп-тесіп-соруга бейімделген. Аяқтары әсіресе артқылары жақсы жетілген секіруге бейімделген. Толық өзгеріспен дамиды. Дернәсілдері құрт тәріздішіріген жануар қалдықтарымен қоректенеді. Піллэ ішінде куыршактанады. 3 жылға дейін өмір сүреді. 1000 түр белгілі, кең таралған; KCPO 400 түр. Б. адам және жылы канды жануардың сыртқы тоғышарлары оның ішінде адам бүргесі (Pulex irritans), ит бүргесі (Ctenocephalides canis), егеуқұйрық бүргесі (Ceratophyllus fasciatus), алақұрт түрлері бар. Бүргелер оба егеуқұйрық бөртпе сүзек аурулар қоздырушыларын тасымалдап гельминттердін аралық иелері болып келеді.
Дереккөздер
Санат:Бүргелер
Ярлыковка
Ярлыковка — Ресейдегі өзен. Кемеров облысы, Краснояр өлкесі, Томск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы 6 өзенінің оң жағалауынан км қашықтықта Таежный Тюхтет орналасқан. Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Чулым Ачинск қаласынан Зырянское ауылындағы су өлшейтін постқа дейін. Өзен саласы — Томнан Чулымға дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :