cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Қазақтың салт-дәстүрлері мен ырым-тиымдары
Түйе мұрындық
Қазақ салтында қалыптасқан бір каде «түйе мұрындық» деп аталады. Қызы ұзатылып көшіп келе жатқан көш көрші ауылдың тұсынан өткенде, көрші ауылдың әйелдері, көш алдынан арқан керіп тосады да, алдыңғы түйенің бұйдасынан, мұрындығынан мықтап ұстап алады, оны жүргізбей «түйе мұрындық» деген атпен каде сұрайды. Көш бастап келе жатқан кексе әйел оған жол өтеп, көйлек беріп құтылады. Оны қазақ кадесінде «түйе мұрындық» деп атайды.
Есік ашар
Келін түсіру тойы әбден аяқтаған соң, жаңа түскен жас келінді абысындары, туыстары үлкен үйдің есігін ашуға, қонаққа шақырады. Отбасын көрсетеді, бата береді. Оны қазақтар «есік ашар» деп атайды. есік ашқан келінді ақ басты аталар, ақ жаулықты аналар құрметтеп сыйлайды, сынай қарап тағылымды тәрбие береді, өмірдегі берекеге шақырады. Есік ашарға шақырылған келін құр қол бармайды, өз тойына келген жасаудан көйлек-көншек ала барады. Үлкендерді сыйлап алдынан өтпей, албаты сөйлемей әдептілік танытады, сыпайылық, сылықтық көрсетіп, жақсы жағымды келін екенін көрсетуге тырысады.
Өңір салу
Қыз ұзатылып, өз алдына отау болған қызына қыздың туыстары қайталай шашу алып келеді. Құтты болсын айтады. Үйге арнап көбінде терме бау, сырмақ, ожау, қазан, бақыр, қасық, саба, арқан-жіп әкеліп, отауды көріктеп өз қолдарымен тағады. Оны қазақ кадесінде «отау көріктеу», «өңір салу» деп атайды. өңір сала келген әйелдерді, отау иесі ақсарыбас қойын сойып, асты-үстіне тұсып күтеді, дән риза етіп қайтарды.
Құрсақ той
Қазақтың көне жолында, келіннің ауыр аяқ екенін біле қалған енесі қатты қуанады. «қағанағы қарық, сағанағы сарық» боп қуаншын жасыра алмайды. Келіннің және құрсақтағы нәрестенің амандығын тілейді де, көрші-қолаңдарына, туыс-туғандарына «құрсақ той» өткізіп береді. Келген әйелдер жақсы тілек айтады. Нәресте дүниеге аман келсін деп қолжаулықтарын үй босағасына іліп кетеді. Онысы қол-аяғымыз жеңіл болсын, үйдегі бақыт бызбен еріп кетпесін дегені.
Жарыс қазан
Ай-күні жеткен жүкті әйел қатты толғатып, толғақ жилей бастағанда, сол ауылдағы пысық әйел отқа, ошаққа жарыс қазан асады да, қуырдақ қуыра бастайды. Жарыс қазан асудағы себеп қазанмен бірге толғақ жилейді, тамақтан бұрын бала туылады деп ырымдағаны. егер әйел босана алмай одан ары қиналса, жарыс қазан асып отырған әйел қолына қара пышақты алып «қара қазан бұрын пыса ма, қара қатын бұрын туа ма?» деп, қолындағы пышақты қазанға жанып-жанып зіркілдейді. Қазақ мұны «жарыс қазан» деп атайды.
Ілу салу
Жас келіннң ылу салу деген қазақтың ежелгі салтының бірі, келін түскен үйде көптеген матадан көйлек көншектерді іліп қояды, көрші-қолаң, жақын тус туғандар ы келіп алып кетеді. Сол арқылы алыс жақын тус туғанның байланысын қоюлатып берекеге шақырады, және жас келін сол кіслерге самауырмен шай құйып, иіліп сәлем беріп сонша қалың адамның шынысн аустырмай шай құяды осы арқылы түскен келіннің ыспарлығын сынайды екен.
Қыз алып қашу
Кейбір жігіттер өз сүйген қызын алып қашады. Тарихтан белгілі болғандай, Қалқаман Мамырды, Кебек Еңлікті алып қашып қосылған. Қыз алып қашудың түрлері көп. Мысалы, бірін-бірі сүйген жігіт пен қыз қашып кетіп қосылады. Ал кейбір жігіттер қыздың келісіміне қарамай, зорлықпен алып қашады.
Құда түсу
Жігіттің әкесі немесе жақын туыстары қызы бар үйге құда түседі, яғни бойжеткен қызын сұрайды. Құдалар құрметке лайық сыйлы адам саналады. Қыз әкесі келісім берген соң, құдалықтың жөн-жоралғыларын жасайды.
Неке қияр
Неке - қасиетті ұғым, беріктік шарты. Қазақ халқы мұны "ақ неке" деп ардақтайды. "Ақ некелі жарым" деп мақтанады. Бас қосқан ер мен әйелдің міндетті түрде некесі қиылады. Ол көпшілік алдында жасалады. Қосылған, бірақ некесі қиылмаған адамдарды халық "некесіз" деп сөккен және оларға салқын қараған. Олардың балалары да "некесіз туған"деген жаман атқа қалған. Рәсім барысында өлеңше ұйқасқан сөздер айтылып, содан соң, неке суы ішіледі. Бұдан кейін олардың некесі қиылып, ерлі-зайыпты адамдар болып саналады. Үлкендер жақсы тілек тілеп, қол жайып бата береді.
Этиология
Этиология (грек. aіtіa – себеп және logos – ілім) – аурудың пайда болу себептері мен оған қолайлы жағдайларды зерттейтін ілім. Аурудың негізгі себебі ішкі (эндогенді) және сыртқы (экзогенді) жағдайлардан туындайды. Сыртқы Этиологиялық себептерге: түрлі жарақат, температура, атмосф. қысымның өзгеруі, сәуле және электр энергиясының әсері, органик. және органик. емес улар, микробтар, вирустар, зат алмасудың бұзылуы (ашығу, витамин жетіспеушілік, құнарсыз тамақ, т.б.) жатады. Ішкі Этиологиялық себептерге: адам организмі құрылысы ерекшелігі, тұқым қуалайтын аурулар жатады. Соңғы кезде Этиологиялық себептердің қатарына физ., хим., биол., әлеум. және психоәлеум. әрекеттерді жатқызады. Аурулардың пайда болуының негізгі себебі организмнің ерекшелігіне байланысты, ал әр түрлі факторлар белгілі бір аурудың дамуына ғана әсер етеді. Сондықтан Этиология мәселесі сыртқы және ішкі ортамен тығыз байланыстыра отырып, адам организмінде туа және жүре пайда болатын күрделі физиол. өзгерістермен ұштастырыла зерттеледі.
Дереккөздер
Санат:Медицина
Банк өтемпаздығы
Банк өтемпаздығы - банкілердің міндеттемелерін мезгілінде төлеуге олардың активтерінің жұмылғыштығы (ілкімділігі).
Дереккөздер
Санат:Экономика
Эткен Шай
Эткен Шай – ұйғырлардың ұлттық сусыны. Дайындалуы кәдуілгі шайды демдеумен бірдей. Тек сүт қатылған шайға қант орнына тұз қосылады. Бұл адам жанын сергітіп, шөлін қандыру үшін жасалынған. Тұз белгілі бір дәрежеде ғана қосылады. Шайға тұз қосу басқа халықтарда да (қалмақ, т.б.) кездеседі. Д. Қатран
Таулы жердегі шабуыл
Таулы жердегі шабуыл. Таулы жердегі шабуылдың өзіне тән бірқатар ерекшеліктері болады.
Олар жол қиындығына, жол торабының аздығына, жер бедерінің күрделілігіне, ірі орман алқаптарынын болуына, әр түрлі бағыттағы және түрлі көлемдегі су бөгеттерінің болуына, сонымен қатар гидрометеорологиялық жағдайдын өзгергіштігіне байланысты болады.
Тастақ жерлер, құлды ылдилар, сондай-ақ кенеттен су басу кауіптілігі, тау үйінділері мен опырылымдар әскерлердің, ұрыс техникасының, қару-жарақтын орналасуына, бағдарлануына, маневр жасауына, жазылуына, ұрыстық қолданылуына едәуір қиыншылық келтіреді.
Таулы жерлерде қарсыласты тек батыл, табанды, екпінді шабуыл жасаумен ғана толық талкандауға болады. Таулы жерлердегі шабуыл тұтас майданның болмауымен ерекшеленеді. Шабуыл бір-бірінен жекелеген бағыттар бойынша, яғни көбіне маңызды аудандарды (қатынас жолдары, белестер, шұраттар, су көздері, таулы су өткелдері, пайдалы қазбалар мен елді мекендер) алу әрекетімен жүргізіледі.
Қарсыластың тылына өту кажеттілігі кезінде шабуыл әлсіз қорғалатын өңірлер арқылы жолы қиын биіктаулы аудандарда жасалады. Қазіргі заманғы әскери техникамен, қару-жарақ және жабдық-тұрмандармен жабдықталған әскерлер таулы аймақтарда шабуылды шапшаң қарқынмен жүргізулері тиіс.
Таулы аймақтарда бөлімшелердің табысты әрекетін қамтамасыз ету үшін мақсатты дайындық болуы керек. Бұл жерде рота, взвод, бөлімше сияқты кішігірім бөлімшелердің рөлі артады. Өйткені оларда қарсыласты жаңылыстыратындай түтқиылдан әрекет жасау мүмкіндігі көбірек болады.
Бұл уақытта бойтаса аймақтардың болуы, сонымен қатар бақылау және нысананы дәлдеу тұрғысындағы қиыншылықтар атыс құралдарының пәрменділігін азайтады. Командалық биіктерді алу және осымен бір мезгілде қарсыласты құрсау мен айналып өтуді кеңінен қолдану ерекше мәнге ие болады.
Таулы жерлердегі шабуыл кезінде бәлімше жасырын кіре берістерді және қарсыластың ұрыстық ретіндегі өзара жіктерді, аралықтарды батыл пайдалануы тиіс. Жергілікті жер жағдайларына және басқа себептерге байланысты ротаның көп бөлігінің күші құрсау мен айналып өтуді жасай алмаған жағдайда, карсыластың тыл қапталына ен болмағанда шағын бөлімшелер мен топтардың кіруі үшін мүмкіндіктер жасалуы керек.
Дауылкөл ауылдық округі
Дауылкөл ауылдық округі – Қызылорда облысы Қармақшы ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Тұрмағанбет Ізтілеуов ауылы кіреді. Орталығы – Тұрмағанбет Ізтілеуов ауылы.
Таулы жердегі шабуыл
Атыс құралдары қарсыласқа карай ыңғайластырылып, маневр жасау мүмкіндігін ескере отырып, көп қабатты, қапталды, бойлата атыс жүргізуді қамтамасыз ететіндей болып орналастырылады.
Дауылкөл ауылдық округі
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 2240 адамды құрады.
Таулы жердегі шабуыл
Берілген атыс құралдары, танкіге қарсы зеңбіректер және ТҚБР тірек пунктгерінде пайдаланылады. Үстемдік биіктіктерінің кіре берістері артиллерия атысымен, минаатқыш және гранататқыш бөлімшелерімен, сондай-ақ танкіге қарсы құралдармен қорғалады.
Дауылкөл ауылдық округі
Дереккөздер
Санат:Қармақшы ауданы ауылдық округтері
Яснов ауылдық округі
Яснов ауылдық округі – Солтүстік Қазақстан облысы Есiл ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Ясновка, Стрельниковка ауылдары кіреді. Орталығы – Ясновка ауылы. Округ құрамында болған Қарабел ауылы 2014 жылы таратылған.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 1040 адамды құрайды.
Ералы Дадабаев
Далабаев Ералы (1934 ж.т., Жамбыл ауданы, Танты а.) - ауыл шаруашылығы өндірісінің ұйымдастырушысы.
Абай атындағы Қазақ мемлекеттік педагогикалық институтын, Қазақ ауыл шаруашылығы институтын бітірген.
Қысқаша өмірбаяны
1964-72 ж. еңбек жолын орта мектептің мұғалімдігінен бастап, Талас аудандық партия комитетінің нұсқаушысы, "Ойық", "Бостандық" кеңшарларында партия комитеттерінің хатшысы, 1972-80 ж. аудандық халық бақылау комитетінің төрағасы, 1980-90 ж. "Ойық" кеңшарында директор, 1990-94 ж. Талас аудандық партия комитетінің бірінші ххатшысы, халық депутаттары аудан кеңесінің төрағасы, аудан әкімі; 1996 жылдан Жамбыл ауданындағы "Шайқорық" өндірістік кооперативінің төрағасы.
Дереккөздер
Санат:1934 жылы туғандар Санат:Жамбыл ауданында (Жамбыл облысы) туғандар Санат:Абай атындағы Қазақ Ұлттық педагогикалық университеті түлектері Санат:Қазақ ұлттық аграрлық университеті түлектері Санат:Қазақстан КП Талас аудандық комитетінің бірінші хатшылары Санат:Талас аудандық атқару комитетінің төрағалары Санат:Талас ауданының әкімдері Санат:Құрмет Белгісі орденінің иегерлері Санат:Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесінің Құрмет Грамотасының иегерлері
Глазуново
Глазуново — Шығыс Қазақстан облысы Самар ауданы, Мариногор ауылдық округі құрамында болған ауыл, 2009 жылы таратылған.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Самар ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 16 км-дей жерде.
Халқы
Санат:Самар ауданының таратылған елді мекендері
Өнеге
Дереккөздер
Санат:Қазақ ұлттық энциклопедиясы Санат:Өнер
Енгожок
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Катунь. Өзен саласы — Бия және Катунь, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Сергей Яковлевич Алымов
Сергей Яковлевич Алымов (24 наурыз (5 сәуір) 1892, Харьковь губерниясы Славгород ауылы — 29 сәуір 1948, Мәскеу) — орыс ақыны.
Өмірі
1911 жылы революциялық қызметке араласқаны үшін Сібірге жер аударылады, ол сол жерден Қытайға қашады. Шанхайда болады, Жапонияда, Кореяда, Австралияда, Харбинде өмір сүреді.
Қызметі
1920 жылдың басында Владивосток пен Харбиннің әдеби өміріне белсенділікпен қатысады. Оның еңбектері Шанхайда жарық көрген. Харбиндегі «Рупор» газетінде редактор болған. 1925 жылы «Копейка» газетінің тұрақты қызметкері болады. Советтік Ресей мен Ленинге арнап өлеңдер мен мақалалар жазған.
1920 жылы «Киоск нежности» атты кітабы жарық көреді, одан кейін де бірнеше кітабы шығады: «Оклик мира», «Арфа без молний» т.б. 1920 жылдың екінші жартысында Мәскеуге көшіп келеді. Осы жылы Сталин атындағы лагерьдегі тұтқындаушыларға арналған газеттің редакторы болады.
"Канал имени Сталина" (1934 жыл) атты кітаптың авторы. 1931 жылдың соңына қарай Алымов Мәскеуге оралады да тек қана патриоттық өлеңдер жаза бастайды: «Вася-Василёк» («Что ты, Вася, приуныл, голову повесил…», 1940), «Хороши весной в саду цветочки», «Краснофлотский марш». Ол П.С. Парфёновтың «По долинам и по взгорьям» атты кітабын өңдеген. 1948 жылы автокөлік оқиғасы салдарынан көз жұмған.
Дереккөздер
Санат: Тұлғалар Санат:Орыс жазушылары Санат:Орыс ақындары
Амурка
Амурка — Ресейдегі өзен. Алтай өлкесі, Алтай Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Обь өзенінің оң жағалауынан 3607 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 8,900 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Бия және Катунь өзендерінің тоғысқан жерінен Алей өзенін қоспағанда, Барнаул қаласына дейін. Өзен саласы — (Жоғарғы) Обь тармағының Томаға қосылу құйылысына дейінгі су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
1591 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:1591 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:1591 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Теңіз паркі
Теңіз паркі - ерекше қорғалатын табиғи аумақтар мен айдындар санаты. Әдетте, теңіз айдынының бір бөлігін, материктің немесе аралдың теңіз жағалауы телімін қамтиды. Дүние жүзіндегі (көбінесе АҚШ пен Жапонияда) жалпы саны 200-ге жуық.
Дереккөздер
Санат:География және геодезия
Лауден (округ, Теннесси)
Лауден округі (Loudon County) АҚШ-тың Теннесси штат ында орналасқан. Ресми түрде 1870 жыл ы құрылған. 2010 жыл ғы дерек бойынша, халық саны 48 556-ны құрайды.
Географиясы
АҚШ халық санағы бюросының дерек тері бойынша, округтің жалпы жер көлемі 639,731 км2, оның 593,111 км2-ы - құрғақ жер және 18,000 км2 немесе 7,290 %-ы - сулы жерлер.
Халқы
2000 жылғы халық санағы бойынша, округте 15 944 үй шаруашылығында 39 086 тұрғын және 11 798 отбасы өмір сүреді. Халық тығыздығы км2-ға 66,00 адамнан келеді. Округтің территориясында 17 277 тұрғын құрылысы салынған, км2-ға  шамамен 29,00 құрылыс нысанынан келеді. Округтің нәсілдік белгілеріне келер болсақ: ақ түстілер — 95,90 %, афроамерикалықтар — 1,14 %, байырғы америкалықтар (үндістер) — 0,32 %,азиаттар — 0,21 %, гавайлықтар — 0,02 %, басқа нәсіл өкілдері — 1,43 %, екі не одан көп нәсіл некесінен туғандар — 0,98 %. Испан тілінде сөйлейтіндер халықтың  2,29 %-ын құрайды.
Жалпы үй шаруашылығындағылар құрамының 28,40 %-ы  18 жасқа дейінгілер, үй шарушалығындағылардың  61,70 %-ы бірге тұратын ерлі-зайыптылар, 8,90 %-ы зайыбы жоқ жалғызбасты әйелдер, 26,00 %-ы отбасылық қарым-қатынасты емес, 22,80 %-ы бір адамнан тұрады, 10,10 %-ы қартайған адамдардан тұрады (65 жаста және одан жоғары). Үй қожалығының орташа өлшемі 2,42 адамды және отбасының орташа өлшемі 2,82 адамды құрайды.
Округтің жас ерекшелігіне келер болсақ, 21,90 %-ы  18 жасқа дейінгілер, 6,70 %-ы  18 ден 24-ке дейінгілер, 27,50 %-ы 25 тен 44-ке дейінгілер, 27,70 %-ы 45 тен 64-ке дейінгілер, 27,70 %-ы 65 жастан жоғарылар. Округ тұрғынының орташа жасы - 41. Әр 100 әйелге 95,10 еркектен келеді. 18 жастан асқан әр 100 әйелге 92,10 еркектен келеді.
Октугтергі үй қожалығының орташа табысы - 40 401 АҚШ доллары, отбасына шаққанда - 46 517 АҚШ доллары. Ер адамның орташа табысы 33 567 АҚШ доллары, әйел адамдардың орташа табысы -  23 164 АҚШ доллары. Әр жанға шашқанда орташа табыс - 21 061 АҚШ доллары. Отбасылардың  6,90 %ы-ы немесе қалықтың 10,00 %-ы  кедейшілік шегінде өмір сүреді. Оның ішінде 12,80 %-ы - жастар (18 жасқа әлі толмағандар) және 9,00 %-ы 65 жастан асқандар.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Теннесси
Колью
Колью — Ресейдегі өзен. Вологда облысы, Киров облысы, Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Седка өзенінің сол жағалауынан 16 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 30 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Оңтүстік өзені. Өзен саласы — Сухона, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Вологда облысы өзендері Санат:Киров облысы өзендері Санат:Коми Республикасы өзендері
Горный (Туймазин ауданы)
Горный — Башқұртстанның Туймазин ауданындағы ауыл, Ескі туймазин ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 308 адамды құрады. Пошта индексі — 452775, ОКАТО коды — 80251855002.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Ежелгі түркілердің исламдануының тарихи алғышарттары
Ежелгі түркілердің исламдануының тарихи алғышарттары — 2010 жылы Алматы қаласы «Қазақ университеті» баспасында басылып шыққан кітап. Кітап авторы/құрастырушысы — Н. Д. Нұртазина, Л. М. Хасанаева. Беттер саны — 84.
Қазақстан Республикасының Ұлттық мемлекеттік кітап палатасынан тіркелу кезінде берілген ISBN нөмірі — 9965-29-509-3.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Қазақша кітаптар Санат:2010 жылы шыққан кітаптар Санат:Қазақ университеті баспасының кітаптары
Қышқылдық
Қышқылдық
Дереккөздер
Санат:Медицина
Кавенка
Кавенка — Ресейдегі өзен. Калужа облысы, Смоленск облысы, Мәскеу облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Жижала өзенінің сол жағалауынан 51 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 20 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ока су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Угра өзені бастауынан сағасына дейін. Өзен саласы — Мокшыге қосылу құйылысына дейінгі Ока тармағының су алаптары, өзен алабы — Ока.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Калуга облысы өзендері Санат:Смоленск облысы өзендері Санат:Мәскеу облысы өзендері
Вигендорф
Вигендорф (Wiegendorf) — Германия Федеративтік Республикасының Тюрингия жерінде орналасқан муниципалитет. Веймар ауданының құрамына енеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тюрингия елді мекендері
Вольфзег (Хайденрайкстайн қауымы)
Вольфзег (Хайденрайкстайн қауымы) (Wolfsegg (Gemeinde Heidenreichstein)) — Аустриядағы қала. Төменгі Аустрия федералды жеріне қарасты Гмюнд округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 4314 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 58.41 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — GD, ресми идентификациялық коды — 3 09 16.
2005 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Йохан Пихлер саналады.
Сыртқы сілтемелер
Вольфзег (Община Хайденрайкстайн)
Гарибалди
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 29 709 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 167,697 км² шамасында. Халық тығыздығы — 177,2 адам/км².
Дэйтон (Орегон)
Дэйтон (Dayton) — Орегон штатының Yamhill округіне жататын АҚШ қаласы.
Гарибалди
Тарихы
Қала 1900 жылы құрылған.
Санат:Риу-Гранди-ду-Сул елді мекендері
Дэйтон (Орегон)
Қала тұрғындарының саны 2 495 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1.9 км² шамасында. FIPS коды — 41-18250.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Орегон қалалары
Этна
thumb Этна (Etna, грек. Αίτνα — лаулаймын) – Еуропадағы ең биік әрекетті жанартау, Италияның Сицилия аралында. Биікт. 3340 м. Салыстырмалы биіктігінің 400 м-лік сүйір конусы бар. Жанартау беткейлерінде 200 м-ден астам бүйірлік кратерлер, көп мөлшерде базальтты және андезитті лавалар қалыптасқан. Осы уақытқа дейін 130 рет атқылағаны белгілі. 1669 ж. ең күшті атқылауда лавалық ағын Катания қ-на жеткен. 800 – 900 м-ге дейін егістік, бау-бақша, жүзімдік алып жатыр, одан жоғарыда жерортатеңіздік бұталар мен орман ағаштары өседі. Туризм дамыған.
Озон қабаты
Озоносфера , озон қабаты (ozon – аңқығыш және sphaіra – шар), озонның жоғары концентрациясымен ерекшеленетін стратосфералық (биіктігі 10 – 50 км) қабат. Атмосферадағы озонның ең көп концентрациясы 20 – 25 км биіктікте болады, мұнда озонның тығыздығы жер бетіне қарағанда 10 есе көп. Озон оттегінің Күн радиациясының қысқа толқынды ультракүлгін бөлшектерін сіңіруінен пайда болады. Озон мөлшерінің көп болуы көктем айларына, азаюы күз айларына сәйкес келеді. Озон қабатының жер бетіндегі тіршілік үшін маңызы зор. Ультракүлгін сәулелерді жер бетіне жеткізбей, сәулеленудің алдын алады. Оның зардабы мутация өзгерістермен байланысты.
Озон Күннің ультракүлгін сәулелерінің және электр разрядтарының әсерінен екі атомдық оттек молекулаларының ыдырап, қайта қосылуының нәтижесінде  пайда болады. Озон қалқаны күннің тіршілікті жойып жіберетін ультракүлгін сәулелерін ұстап қалады.
Озон қабатының бұзылуы
Озон жыртығы, озон тесігі – озоносфера қабатының жарылуы (диаметрі 1000 км-ден астам). Антарктида мен Арктикада ерекше байқалады. Бұл құбылыс 20 ғасырдың 80-жылдарында байқалғанымен, оның пайда болу себебі әлі күнге дейін талас тудыруда. Озон жыртығы табиғи, сондай-ақ антропогендік жағдайларға байланысты, әсіресе өнеркәсіпте және күнделікті тұрмыста озон қабатын бұзатын құрамында хлоры бар хладондарды (фреондарды) пайдалануға байланысты пайда болады деп есептелінеді. Соңғы 20 жылда озон жыртығы аясы ұлғая түсті (жыл сайын 4%-ға). Озон жыртығы арқылы күннің ультракүлгін сәулелерінің атмосфераға еш бөгетсіз өтіп кетуі қоршаған ортаны ластап, ондағы тірі организмдерге қауіп-қатер туғызады. Түрлі вирусты және қатерлі ісік ауруларының көбеюіне әкеледі. Сондай-ақ күннің ультракүлгін радиациясының жоғарылауынан өсімдіктерде жүретін фотосинтез процесі мен протеиннің түзілуі тежеледі. 1985 ж. озон қабатын қорғау туралы Вена конвенциясы, 1987 ж. Монреаль хаттамасы қабылданған. Озон жыртығы алғаш рет 1985 ж. ағылшын зерттеушісі '''Дж. Фарман''' байқаған.
Дереккөздер
Санат:Атмосфера қабаттары Санат:География және геодезия
Раиса Борисовна Воробьева
Раиса Борисовна Воробьева 1939 жылы 31 мамырда Өскемен қаласында туған. Орыс. Өскемен қаласы музыкалық училищесінің вокалдық бөлімшесін бітірген (1959). 1961 жылдан бері -Жамбыл атындағы облыстық драма театрында актриса (Өскемен). 200-ден астам рөлдер орындаған, оның ішінде: миссис Этель Сэвидж - Д. Патрик, «Оғаш мінезді миссис Сэвидж»; Шөкеш - «Ләйлә - Ай сәбиі»; Веденеева Анна Ивановна - В. Мережко, «Аңшылар залындағы әйөлдер үстелі»; Глумова-А.Н. Островский, «Қай болсын данаға қарапайымдылық жарасады»; Эрита - Г. Горин, «Геростратты ұмыту»; Сталина Петровна - А. Мордань, «Соңғы батыл адам»; Ануш - А. Цагарели, «Ханума айлағы»; Тоня әже - Т. Ахметжанов, «Қараторғай»; Петрова Анастасия Михайловна - А. Иванов, «Құдайдың бақбақтары», т.б. ҚазКСР Еңбек сіңірген әртісі (1985). «Еңбек ардагері» медалімен (1986), ҚазКСР Жоғарғы Кеңесі төралқасының құрмет грамотасымен (1986) марапатталған. Ұлы - Федор (1966 жылы туған).
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Сократ апологиясы (Платон)
thumb|right|200px|[[Сократ (Римдік бюсті, 1 ғасыр, Лувр, Париж)]] thumb|right|200px|Ортағасырлық көне қолжазбадағы Сократ апологиясының басы, 895ж жазылған Кодекс Кларкианус Сократ апологиясы (, Apologia Socratis) — Платон жазған Сократтық диалог болып, ол бдд. 399 жылғы Адалсыздық (impiety) және Азғындату (corruption) айыбы бойынша Сократқа қарсы сот процесінде Сократтың 500 адамның алдында өз-өзін ақтап сөйлеген сөзі.
Нақтырақ айтқанда, Сократ апологиясы - "жастарды азғындату" және "қала (Афина) сенетін құдайларға емес, Афиналықтарға жаңа болып табылатын басқа құдіретке сену" сынды екі негізгі айыпқа қарсы Сократтың ақталу баяндамасы.
Философ Сократтың (бдд. 469-399 жж) сотталуы мен қайтыс болуы туралы түпнұсқа дереккөздері ішінде Платон жазған Сократ апологиясы сот процесін суреттейтін диалог болып табылады, әрі Сократтың соңғы күндерін Платон егжей-тегжейлі баяндаған Эвтифрон, Федон және Критон қатарлылармен бірге Сократтық төрт диалогтың бірі есептеледі.
Апология мазмұны
Сократ апологиясы Сократтың 500 шақты афиналық еркектерден құралған алқабилерге баяндама жасап, олардан Ликон, Анит және Мелет секілді шешендер сендірді ме деп сұрауынан басталады; бұлар Сократты қала жастарын азғындатты және Афина пантеонына қарсы адалсыздық танытты деп айып таққан кісілер болатын. Оның баяндамасының бірінші сөйлемі диалогтың басты темасын белгіледі: философия надандықты мойындаудан басталады. Кейінірек Сократ философияның осы қағидасын нақтылай түсті, егер өзі қандайда бір даналыққа ие болса, ол ештеңе білмейтіндігін білуден келген.
Сот процесінде Сократ өзін айыптаған шешендерге еліктейді, пародия жасайды, оларды түзетеді, әрі алқабилерден өзін шешендік шеберлігі бойынша емес, айтқандарының шындығы арқылы бағалауларын сұрайды (қара. Лисий XIX 1,2,3; Исей X 1; Исократ ХV 79; Эсхин II 24). Сократ жетілдірілген тілді (әсем безендірілген сөздер мен сөз тіркестері) қолданбаймын, бірақ грек тілінің ортақ идиомаларын қолданып сөйлеймін дейді. Сократ өзінің агорада (Афина алаңы) және ақша үстелінде сөйлегені секілді мәнермен сөйлемекші екенін, өйткені бұлар өзінің ана тілі және өз елінің сәні екенін айтады. Азғындату және Адалсыздық айыбын аздап жол беріп, алқабилер наразылығын жеңілдетуге мүмкіндігі болса да, Сократ ешкімнің көңіліне қарамайды, турасын айтады, өлім жазасынан құтылу үшін өз адалдығынан бас тартпайды. Алқабилер Сократты өлім жазасына кеседі.
Дереккөздер
Санат:Платон диалогтары Санат:Философиялық шығармалар Санат:Ежелгі Грекия философиясы
Волен-Берн
250px|thumb|Картада орналасуы Волен-Берн (Wohlen bei Bern) — Швейцарияның Берн кантонында орналасқан коммуна. Берн округінің құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 9093 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 36.30 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 360, пошта индексі — 3033.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Берн елді мекендері
Тоса-ину
Тоса-ину, тоса-кен, жапондық мастиф —Жапониядағы молоссо тұқымының жалғыз ғана түрі. XIX ғасырдың соңында Тоса княздығында ит төбелісінде шыққан.
Тоса-ину Еуропада
Ең алғаш тоса-ину Еурпопада шамамен 1976 жылы тіркелген.Ресей жеріндеде бұл ит түрі болды.Ит ол жаққа 1990 жылы түскен Кореядан.
Дереккөздер
Орысша уикипедия
Санат: Алфавит бойынша иттердің тұқымдары
Рид (Меринг)
Рид (Меринг) (Ried (bei Mering)) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Швабия әкімшілік округіне бағынады. Айхах-Фридберг ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 2904 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 29,21 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 7 71 160. Муниципалитеттің басшысы — Антон Дрексль.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
Смыслин Василий Петрович
Смыслин Василий Петрович - Социалистік Еңбек Ері (1948), Жамбыл облысы (қазіргі Түркістан облысы), Костаганов МТС-ның тракторшылар бригадасының бригадирі (1945). 1910 жылы Жамбыл облысы, Мерке ауданы, Ново-Воскресеновка кентінде туған.
Дереккөздер
Санат:Социалистік еңбек ерлері
Эскопете
Эскопете  (Escopete) — Испаниядағы муниципалитет. Кастилия — Ла-Манча автономды бірлестігіне қарасты Гвадалахара провинциясының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 76 адамды құрайды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гвадалахара елді мекендері
Өлшемнама
Өлшемнама - өлшеулер, әдістер және оларды біріктіруді және дәлдіктерді қамтамасыз ету құралдары туралы ғылым.
Дереккөздер
Санат:Ғылым
Әмина Ерғожақызы Өмірзақова
Өмірзақова Әмина Ерғожақызы (1919 жылы 8 наурызда Шығыс Қазақстан облысы, Абай ауданы, Қараауыл ауылы - 2006 жылы 26 қыркүйекте Алматыда) — кеңестік және қазақстандық кино және театр актрисасы. Қазақ КСРнің Халық артисі (1965), Қазақ КСРнің Мемлекеттік сыйлығының иегері (1967). Қазақ кино және театр өнерінде өзіндік қолтаңбасын қалдырған дарынды артист.
Шығырмашылығы
Оның театр сахнасында тұңғыш ойнаған рөлі – М.Әуезовтің “Түнгі сарын” спектакліндегі Мөржан. Бұдан басқа ойнаған басты рөлдері қатарында Баян (Ғ.Мүсірепов “Қозы Көрпеш – Баян сұлу”), Луиза (Ф.Шиллер “Зұлымдық пен махаббат”), Смеральдина (К.Гольдони “Екі мырзаға бір қызметкер”), Шәуәли (М.Ақынжанов “Ыбырай Алтынсарин”; Бүкілодақтық балалар және жасөспірімдер театрлары фестивалінің дипломымен марапатталды, 1958), Рәбиға (Ш.Хұсайыновтың осы аттас драмасында), Кенжегүл (І.Мұхамеджанов “Өзіме де сол керек”), Алтынай (Ш.Айтматов “Алғашқы мұғалім”), Гүлжамал (Т.Ахтанов “Күшік күйеу”), Қалампыр шешей (Ш.Уәлиханов “Тағдыр”), Глумова (А.Н. Островский “Адам аласы ішінде”), т.б. бар. 1942 жылдан киноға түскен: Ажар (“Абай әні”, 1945), Мұғалима (“Қанатты сыйлық”, 1956), Айша (“Бір ауданда”, 1960), Ана (“Ана туралы аңыз”, 1963, Қазақстан және Орта Азия республикаларының кино өнері бойынша өткен байқаудың 1-сыйлығы, 1964; Қазақ КСР-і Мемлекеттік сыйлығы, 1966), Тана (“Тақиялы періште”, 1968; Алматы қаласында өткен Қазақстан және Орта Азия республикаларының 8-кино өнері байқауының сыйлығы, 1969), т.б. Отан, Еңбек Қызыл Ту ордендерімен және медальдармен марапатталған.
Кино
Әмина Өмірзақова киноға 1938 жылы Ленинград институтында студент болып жүрген кезден бастап түсе бастады. Оның алғашқы түскен фильмдері "Комсомольск", "Амангелді", "Алыптың әні", "Ақ раушан". Десе де оны танымал еткен алғашқы үлкен рөл - 1945 жылғы "Абай өлеңдері" фильміндегі Ажардың рөлі. Осы рөл арқылы ол қазақ кинематографиясының элитасы қатарына кірді. 1945-1963 жылдар аралығында "Жамбыл", "Қыз жігіт", "Қанатты сый", "Әрі қалжың әрі шын" фильмдеріне түсіп, атақ–даңқ жинады.
1964 жылы Анатолий Карповтың "Ана туралы жыр" фильмі экран бетіне шықты. Бұл фильмде Әмина Ерғожаевна ұлының майданда қаза тапқаны жайлы есірткен, бірақ бар қайғыға төтеп берген ананың рөлін сомдады. Кейіпкер оқу–жазу білмейді. Майданда болып жатқанның барлығынан хабардар болідың жалғыз тәсілі осы болғандықтан, өз бетімен оқуды үйреніп алады да почтальон болып жұмыс үстейді. Ол бірнеше рет басқа аналарға қайғылы хабар жеткізсе де, оларға сүйеу болып, көмек қолын созады. Фильм көпшіліктің көңілінен шығып, ҚазКСР Мемлекеттік сыйлығын жеңіп алды, ал Әмина Өмірзақова 1964 жылғы Жалпыкеңестік кинофестивальде "ең жақсы әйел рөлі" сыйлығын, К. Байсейітова атындағы ҚазКСР Мемлекеттік сыйлығын жеңіп алды. "Ана туралы жырдан" соң 1968 жылға дейін "Ең тілалғыш", "Мың шақырым саяхат" картиналарында басты да, екінші реттік рөлдерді сомдап жүрді. Сондай–ақ, "Алдар–көсе" бейнефильмінде эпизодтық рөлде ойнады.
1968 жылы Шәкен Аймановтың "Тақиялы періште" комедиялық фильмі жарық көрді. Бұнда Әмина Ерғожаевна Тана атты ананың бейнесін сомдады. Бүкіл фильм бойы ол өзінің Тайлақ атты ұлына қалыңдық іздеумен болады. Бұл рөлдің қызығы, актрисса едәуір жас болса да, өзінен бірнеше есе үлкен кейіпкерді ойнады. Сондай–ақ, өзге рөлдерінен ерекшелігі—көңілді кейіпкерді сомдауы. Картина бүкіл Кеңес Одағындағы кинотеатрларында көрсетілді. Соның арқасында оны бүкіл ел таныды.
"Тақиялы періштеден" соң оншақты фильмдерде түсті. Соның ішіндегі ең ерекшесі "Мама Роза" картинасы. Бұл фильмде ол қара нәсілді баланың өгей анасы бейнесін сомдады. Актриссаның кейіпкері — шейіттей баланың тәрбиесін қолына ойда жоқта алған, жасы келген адам. Ойнаған рөлі үшін "Шоқжұлдыз" кинофестивальінің лауреаты атанды. Бүкіл карьерасында Әмина Өмірзақова көп рөлде ойнады. Десе де, "Ана туралы жыр", "Тақиялы періште", "Жұлдызыңды сақта", "Мама Роза" картиналарында ойнаған ана рөлдері нағыз қазақ анасының бейнесін айқын көрсетті.
1996 жылы ұлының бастама фильмі "Аминада" өз–өзін сомдады.
Дереккөздер
Санат:8 наурызда туғандар Санат:26 қыркүйекте қайтыс болғандар Санат:Қазақ КСР-інің еңбек сіңірген əртістері Санат:Қазақстан халық әртістері Санат:Тәуелсіз "Тарлан" сыйлығының иегерлері Санат:Қазақстан театр және кино қайраткерлері Санат:Ғабит Мүсірепов атындағы Қазақ мемлекеттік балалар мен жасөспірімдер театры тұлғалары Санат:Қазақфильм тұлғалары Санат:Еңбек ардагері медалінің иегерлері Санат:XX ғасыр актрисалары Санат:XXI ғасыр актрисалары Санат:Ерен еңбегі үшін медалінің (КСРО) иегерлері Санат:Мұхтар Әуезов атындағы Қазақ мемлекеттік академиялық драма театры тұлғалары Санат:Қазақ КСР-інің халық әртістері Санат:Ресей мемлекеттік сахна өнері институты түлектері Санат:Алматы Орталық зиратында жерленгендер
Якшанга (Ветлуга тармағы)
Якшанга — Ресейдегі өзен. Кострома облысы, Киров облысы, Нижегород облысы, Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ветлуга өзенінің сол жағалауынан 662 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 35 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ветлуга бастауынан Ветлуга қаласына дейін. Өзен саласы — Құйылысу аралығы теліміндегі Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
NGC 2983
NGC 2983 — Гидра шоқжұлдызында орналасқан SB0-a типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1785 жылы 10 наурызда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 2983 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 27840, ESO 566-3, MCG -3-25-17, UGCA 176.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Гидра (шоқжұлдыз)
Балтакөл ауылдық округі
Балтакөл ауылдық округі – Түркістан облысы Отырар ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Балтакөл, Ақкөл, Көлқұдық ауылдары кіреді. Орталығы – Балтакөл ауылы.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 4001 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Отырар ауданы ауылдық округтері
Овоа
Овоа (Ovoa) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Санта-Комба-Дан муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 007 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 18,2 км² шамасында. Халық тығыздығы — 55,3 адам/км².
Мазера-ди-Падова
Мазера-ди-Падова (Maserà di Padova) — Италиядағы коммуна, Венето әкімшілік аймағына қарасты Падова провинциясында орналасқан.
Овоа
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген.
Мазера-ди-Падова
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 8830 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 497 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 18 км² шамасында. Пошта индексі — 35020.
Овоа
Сыртқы сілтемелер
Санат:Визеу округінің елді мекендері
Мазера-ди-Падова
Елді мекеннің қамқоршысы — Vergine Maria.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Венето елді мекендері
КОНКАКАФ Алтын Кубогы 1991
Футболдан Солтүстік Америка чемпионатының 11-ші жарысы. КОНКАКАФ Алтын Кубогы деп аталған бірінші турнир.
Сілтемелер
Санат:КОНКАКАФ Алтын Кубогы Санат:1991 жылғы футбол Санат:АҚШ-тағы футбол
Көктерек (ағаш)
Көктерек (Populus tremula) – талдар тұқымдасына жататын терек түрі.
Қазақстанда белгілі жабайы 11 түрдің ішіндегі көпшілікке белгілі Самырсын орманында, аралас ормандарда, өзен жағалары мен сазды жерлерде бір сөзбен айтқанда, Республиканың барлық жазықтарында, Батыс Тянь- Шань және Шу- Іле тауларынан басқа тауларда өседі. Бұл биіктігі 25 метрге дейін жететін жылдам өсетін ағаш, діңі түзу, тегіс, қабығы жасылдау - сұр түсті Жапырағы дөңгелек, жиегі бір келкі емес, жұмыр тісті. Басқа ағаштардан айырмашылығы көктеренктің жапырақ жүйкелері астыңғы жақтарына қарағанда жапырақтың үстіңгі жағынан жақсы көрінеді. Тамыр жүйесі топырақтың беткі жағына жақын жетілетіндіктен, тамырдан түйін тастап жас көктеректің пайда болуына мүмкіндік жасайды. Көктеректің қайыңынынан айырмашылығы екі үйлі өсімдік.Аталық сырға гүлдері бір ағашта, ал аналық сырға гүлдері басқа ағашта ерте көктемде жапырақ жарғанға дейін гүлдейді, гүлдері көп және ұсақ.Назарын өзіне еріксіз аударатын аталық сырға гүлі-үлпілдек ,жұмсақ сұр, майысқақ, қызыл түсті тозаңдары бар. Тозаңдану жел арқылы жүреді. Аралар гүлдің тозаңдарымен бірге әлі де ашылмаған бүршіктерден жабысқақ зат (клей) жинайды. Тұқымды өте ұсақ, пісіп жетілген соң, жаз мезгілінде желмен таралады. Бұл да қайыңға ұқсас кесілген немесе өртенген ормандардың орнына қаулай өседі ,нәтижесінде ұзақ жыл тіршілік салыстырғанда өзінен жоғары бағаланатын ағаштардың өсуіне жағдай жасап, ығысып шыға береді.
Қосымша ақпарат
Көктерек жарық сүйгіш өсімдіктердің қатарына жатады.Жылдам өсетінідігі үшін бағаланады. Одан алынатын жұмсақ, ақ түсті ағаштар құрылысқа пайдаланады, қағаз шығаруға, фанер, шырпы т.б. заттар жасауға қолданылады. қабығы тері илеуге ,тканьді бояуға қолданады(сары түс береді). Бүршігі мен жапырвғы ағзаға тез әсер ететін заттар түзеді, бөлме ауасын тазартуға  пайдаланады, халықтық медицинада кеңінен қолданылады. Өкпе, безгек, уланған немесе жылан шағып алған жағдайда қолданады.
Дереккөздер
Санат:Талдар тұқымдасы
NGC 7480A
NGC 7480A — Балықтар шоқжұлдызында орналасқан S0-a типті галактика.
Каменка (Абай облысы)
Каменка — Абай облысы Көкпекті ауданы, Теректі ауылдық округі құрамында болған ауыл, 2017 жылы таратылған.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Көкпекті ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 41 км-дей жерде.
Халқы
Тұрғыны 72 адам (2009).
Санат:Көкпекті ауданының таратылған елді мекендері
NGC 7480A
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енбейді. Аталмыш каталогқа кейінірек қайта қаралымында қосылған болатын.
Ашылуы
Бұл нысанды 1864 жылы 11 тамызда Альберт Март астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 7480A деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 70432, NGC 7480, UGC 12349, MCG 0-58-27, ZWG 379.30.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Балықтар (шоқжұлдыз)
Дыржаница (Видин облысы)
Дыржаница (Държаница) — Болгариядағы ауыл. Видин облысына қарасты Димово қауымының құрамына кіреді.
Жолжақсы
Жолжақсы - Абайға өлең арнаған кісі. Абай сүйген қызы Тоғжанға барып жүргенде ұсталып қала жаздаған. Соны көрген Жолжақсы: <i> «Ақылыңа қарасам, данасың, Жүрісіңе қарасам, баласың, Ат шаба алмай жығылса, Қолға тұсіп қаласың. Бұл шіркінді Мұнша күйттеп не қыласың!» </i> - деген екен.Осы оқиғадан кейін Абай «Сап-сап, көңілім, сап, көңілім» деген өлеңін жазған.
Дыржаница (Видин облысы)
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 81 адамды құрайды.
Пошта индексі — 3747. Телефон коды — 09317. ЕКАТТЕ коды — 24640.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Видин облысының елді мекендері
Станлэй (Айдахо)
Станлэй (Stanley) — Айдахо штатының Кастер округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 1.6 км². FIPS коды — 16-76780.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 100 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Айдахо қалалары Санат:Кастер округы (Айдахо)
Фахардо
left|thumb|250x250px|Фахардо соборы left|thumb|250x250px|Фахардоның көшесі Фахардо (исп., ағылш. Fajardo) — Пуэрто-Риконың муниципалитеті әрі қаласы, Фахардо қалалық аймақтың әкімшілік орталығы (Пуэрто-Рико еліндегі онша үлкен емес аймақ). Пуэрто-Риконың әр түрлі аймақтары мен аралдарын қосатын мұхиттық порт болып саналады. Мұнда әуежай бар.
Географиясы
Фахардо қаласы аралдың солтүстік-шығысында орналасқан, Атлант мұхитының жағалауында, Сейба қаласынан солтүстінде және Луквильоның шығысында орналасқан. Муниципалитеттің жалпы ауданы (іргелес су кеңістіктерімен бірге Паломино, Искос және Паломинито аралдарын қосқанда бұл аумақтың 71 %-ын құрайды) 272,8 км² құрайды.
Тарихы
Пуэрто-Рико университеті алғашқы болып Фахардода ашылды.
Экономикасы
Фахардода бірқатар өнеркәсіп мекемелері мен компаниялары жұмыс жасайды — электротехникалық, металл өңдеуші, фармакологиялық, биотехнологиялық. Сонымен қатар муниципалитетке айтарлықтай табысты туристік бизнес те алып келеді.
Климаты
Фахардо ауданындағы климат ылғалды, тропикалық. Қала маңында мангр ормандары өседі.
IC 3498
IC 3498 — Вероника шашы шоқжұлдызында орналасқан Sb (жинақы галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 86323, KUG 1230+270.
Сыртқы сілтемелер
IC 3498 Санат:Вероника шашы (шоқжұлдыз)
Есконго
Есконго — Ресейдегі өзен. Алтай Республикасы, Алтай өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кадрин өзенінің сол жағалауынан 85 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 16 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Катунь. Өзен саласы — Бия және Катунь, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Муассанн
Муассанн (Moissannes) — Франциядағы коммуна. Лимузен аймағына қарасты Жоғарғы Вьенна департаментінде орналасқан. Лимож округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 24,64 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 87099, пошта индексі — 87400.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 362 адамды құрады. Халық тығыздығы — 14,69 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жоғарғы Вьенна департаментінің коммуналары
Кампиньель-ле-Петит
Кампиньель-ле-Петит (Campigneulles-les-Petites) — Франциядағы коммуна. Нор-Па-де-Кале аймағына қарасты Па-де-Кале департаментінде орналасқан. Монтрей округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 6,19 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 62207, пошта индексі — 62170.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 587 адамды құрады. Халық тығыздығы — 94,83 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Па-де-Кале департаментінің коммуналары
Антонов Коргон
Антонов Коргон — Ресейдегі өзен. Алтай өлкесі, Алтай Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Коргон өзенінің оң жағалауынан 18 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 21 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Бия және Катунь өзендерінің тоғысқан жерінен Алей өзенін қоспағанда, Барнаул қаласына дейін. Өзен саласы — (Жоғарғы) Обь тармағының Томаға қосылу құйылысына дейінгі су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Халық комиссарлар кеңесі
Тарихы
thumb|[[Владимир Ильич Ленин|В.И. Ленин, Ресей Кеңестік Республикасы Халық комиссарлары кеңесі мен КСРО халық комиссарлар кеңесінің бірінші төрағасы]] thumb|Халық комиссалар кеңесі, 1919 ж. Алғашқы Халық комиссарлар кеңесі 2-Бүкілресейлік Кеңестер Съезі мен БОАК 1917 жылғы 27 қазандағы жарлығымен «мемлекет өмірінің жекелеген салаларын басқару» сеніп тапсырылған комиссиялар төрағаларының алқасы ретінде құрылды. Осындай халық комиссарлары кеңестері Кеңес үкіметі орнаған кезде басқа республикаларда да құрылды. Заң шығарушы және атқарушы биліктің бөлінуі Кеңес республикасының қызметіне сәйкес келмейді. Халық Комиссарлары Кеңесі тікелей: заң шығарушы, атқарушы және әкімшілік билік органы болып табылады.
КСРО құрылғаннан жарты жыл өткен соң, 1923 жылы 6 шілдеде КСРО халық комиссарлар кеңесі - КСРО үкіметі құрылды. КСР Одағының барлық одақтық және автономиялық республикаларында республикалық халық комиссарлары кеңестері жұмыс істеді.
Дереккөздер
Санат:Халық комиссалар кеңесі Санат:Үкімет
Николай Николаевич Асеев
Николай Николаевич Асеев (шын есімі Штальбаум; 1889—1963), совет кезеңінің ақыны, сценариші.
Өмірі
Н.Н.Асеев 1889 жылы 28 маусым (10 шілде) Льгова қаласында сақтандырушы агент Николай Николаевич Штальбаумның отбасында дүниеге келген. Асеев 8 жаста болғанда анасы Елена Николаевна қайтыс болады. Одан кейін әкесі екінші рет үйленеді. Сондықтан балалық шағын аңшы, балықшы, халық ертегілері мен әндерін сүйетін Николай Павлович Пинскийдің, яғни атасының  үйінде өткізеді.
Курск училищесіне оқуға түсіп, 1909 жылы тәмамдайды. Кейін 1909 жылы Мәскеу коммерциялық институтында экономика саласында, Мәскеу Харьков Университетінде филология факультетінде білім алады.
Қызметі
1915 жылы әскер қатарына шақырылып, Австрия фронтына түседі. Азаматтық соғыс кезеңінде Қиыр Шығыста болады. 1920 жылы А.В.Луначарскийдің телебағдарламасының арқасында Мәскеуге шақыртылады. 1922 жылы Мәскеуге көшіп келеді. Н. Н. Асеев 1963 жылы 16 маусымда қайтыс болады. Мәскеудегі Новодевичьи зиратында жерленген. Ақынның құрметіне Мәскеуде Асеев көшесі ашылған, Курск облысында ғылыми кітапханаға ақын есімі ашылған. Льгова қаласында мұражай ашылған.
Дереккөздер
Санат: Тұлғалар Санат:Орыс жазушылары Санат:Орыс ақындары
Молдағали Жолдыбаев
Өмірбаян
6 сыныптық орыс-қазақ мектебін (1900), Орынбор орыс-қазақ мұғалімдер мектебін (1910) бітірген. 1910 – 18 жылдары Жұбанышкөл, Бұлдырты 4 сыныптық бірінші басқыш мектептерінде және Қарасу 6 сыныптық орыс-қазақ мектебінде мұғалім болып жұмыс істеген. 1913 – 14 жылдары “Айқап” журналында “Қазақтардың қазіргі халі”, “Болашақ”, “Ауылда”, “Құрметті Әлжановқа жауап” мақалалары, 1915 жылы “Қазақ” газетінде “Молдағали Жаңа байбақты” деген бүркеншік есіммен “Бала тәрбиесі”, “Ғалымның надандықтан жеңілуі” мақалалары жарық көрген.
1917 жылы 1-Орал облысы қазақ съезін ұйымдастыруға қатысты.
1917 жылы шілдеде 1-Жалпықазақ съезін өткізуші бюроның атынан Бүкілресейлік құрылтай жиналысы депутаттығына кандидат ретінде ұсынылды, бірақ сайлау кезінде өтпей қалды.