cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Құстардыӊ экологиялық топтары
Су құстары
Бұған сегіз отрядтың өкілдері: пингвиндер, чистик тәрізділер, шағалалар, түтік тұмсықтылар, гагар тәрізділер, ескек аяқтылар, қаз тәрізділер енеді. Сулы ортада тіршілік етуі және олардың дене құрылысындағы бейімделушілік әрбір түрінде түрліше болады. Жалпы белгілері қауырсыны өте тығыз, мамығы өте жақсы, құймышақ безі жақсы жегілген, саусақтарының арасында тері жарғағы болады. балта тұмсықтар, гагарлар, поганкалар жатады. Өкілдері: дауылпаздар, теңіз және өзен шағалалары. Нағыз немесе өзен үйректерінің сумен байланысы нашар, көпшілік жағдайда құрлықтан қорек табады. Судың тайыз бөліктерін мекендейді. Нашар сүңгиді. Отырған жерінен бірден тік жоғары көтеріліп, жақсы ұшады. Бұталы, шөптесін су қоймаларында жиі кездеседі. Қаздардың сулы ортамен байланысы шамалы. Су жағасына ұялағанымен суға өте сирек түседі. Құрлықтағы өсімдіктердің тұқымымен, көк жасыл бөліктерімен қоректенеді. Аузындағы “сүзгі аппараты” үйректерге қарағанда нашар жетілген, жақтарының жиектерінде мүйізді тісшелері болады, осының жәрдемімен өсімдіктерді жұлып алып жейді.
Жыртқыш құстар
Белгілі мекен ететін экологиялық ортасы болмайды, олар түрлі ортада: тоғайда, тауда, далада, батпақты жерлерде мекен ете береді. Сұңқарлардың үлкен түрлері — лашын, сұңқар, кейбір ителгілер ауада ұшып жүріп жемдерін іздейді. Алыс жерден көрсе де қуып жетеді. Олар көбінесе үйректерді, көгершіндерді және балшықшыларды аулайды. Жемдерін ауада жүріп өлтіреді. Бұл кезде сұңқар одан жоғарырақ көтеріліп, үлкен жылдамдықпен жанап өте беріп, аяғының артқы саусағының тырнағымен кұстың мойнын шалып өлтіреді. Сұңқарлардың денесі жемін осы көрсетілген әдіспен аулауына бейімделген қанаттары ұзын және жіңішке, құйрығы керісінше, қаршығаларға қарағанда қысқа келеді. Сұңқарлар түрлі жерлерді мекендейді, бірақ жемдерін ашық жерлерден аулайды. Егерде каршыға жемін мысықтар сияқты аулайды десек, ірі сұңқарларды “ауадағы иттер” деп айтуға болады. Себебі, бұлар иттер сияқты қорегін қуалап жүріп ұстайды.
Дереккөздер
Санат: Омыртқалылар
Парма (футбол клубы)
«Парма» (Parma, ресми атауы «Парма Кальчо 1913» (Parma Calcio 1913)) — Италияның Парма қаласындағы кәсіпқой футбол клубы. Клуб 1907 жылы 27 шілдеде құрылған.
Тарихы
Әзірше Италия чемпионы атанбаған, есесіне Италия кубогы, Италия суперкубогы, УЕФА кубогы, Кубок иелері кубогы, УЕФА Суперкубогы секілді жарыстарда топ жарған.
Өз алаңындағы ойындарын 1923 жылдан бері "Эннио Тардини" стадионында өткізеді.
Команда сапында әр жылдары Алессандро Лукарелли, Фабио Каннаваро, Христо Стоичков, Филиппо Индзаги, Дино Баджо, Фернанду Коуту, Джанфранко Дзола, Клаудио Таффарел секілді атақты футболшылар ойнады.
Клуб 2015 жылы банкротқа ұшырап, Д лигасына түсіп кетті. Жыл сайын бір лига жоғарылап отырды да, 2018/19 жылғы маусымда А сериясына оралып үлгерді. Қандай қиындықтарға қарамастан он жылдан астам уақыт бойы клубта ойнаған Алессандро Лукареллиге 6-нөмір мәңгілік бекітілді.
Сілтемелер
Санат:Парма ФК Санат:Италия футбол клубтары
Жамал Омарова
Өнер жолы
1925-27 жылы Ташкенттегі қазақ, қырғыз, өзбек жастарына арналған педагогикалық училищеде оқыды. Жамал Алматыға Мәскеуде өткен қазақ өнері онкүндігінің аз-ақ алдында келген. Келген бетте 1934 жылы Қазақ музыка драма театрының (қазіргі Қазақ опера және балет театры) құрамына қабылданды. Ол Мақпал ("Шұғада"), Қамқа ("Қыз Жібекте"), Айман ("Айман-Шолпанда") образдарын жасады. 1936 жылы Мәскеуде өткен қазақ өнерінің тұңғыш онкүндігі біздің халқымыздың болашақ өнеріне ашылған алтын қақпа іспеттес болды. Сонда көзге түсіп, көп көңілінен шыққандардың ішінде атақты әншіміз Жамал Омарова да бар еді. Мұнда Жамал Омарова үш ән шырқаған: "Ертіс","Қараторғай", "Ләтипа". Бұрын мұндай әдемі дауысты қазақ әнін тыңдамаған, талап-талғамы жоғары Мәскеу жұртшылығының риза болғаны соншалық, әр әнді әдеттен тыс екі реттен орындатып, үсті-үстіне қол соғып отырғанда, ложаға Михаил Иванович Калинин келген екен.
Осыдан бір жыл бұрын ғана Қазақстанның 15 жылдық тойында Алматыға келіп, мерекелік концертте болып, әнші өнерін тыңдаған Михаил Иванович: "Ән салған қараторғай ма? Олай болса, қайта тыңдайық" деген. Сөйтіп "Қараторғай" әнін мәскеуліктер үш дүркін тыңдаған екен. Осы кезде Жамал Омарова 24 жаста ғана еді. Ол кісі сахнаға келерде ешқандай да музыка мектебінде немесе арнаулы оқу орнында оқып, даярлықтан өтпеген. Тумысында табиғаттың өзі қазақтың кең даласындай кең тынысты үн сыйлаған. Құлаққа жағымдылығы, жүрекке қонымды, жұмсақтығына қарай, халық ондай дауысты "мақпал дауыс" деп атайды. 1937 жылы қазақ филармониясының әнші-солисі болды. 1939 жылы Мәскеуде өткен Бүкілодақтық эстрада әртістерінің конкурсына қатысқан. Осы жылдары жоғарыда аталған атақты үш әнді және "Екі жирен", "Ой-гөк", "Ақ дариға", "Жалғыз арша", "Қорлан", "Кәмила" сияқты әндерді орындап жүрген. Қилы замандардан халық жадында ұмытылмай сақталып келе жатқан бұл әндер әншінің орындауында қайта жанданып, ауылдан ауылға, ауыздан ауызға тарайды. Әнші халық әндерін орындағанда дауысын әдейі құбылтып, боямалап, кейбір әншілерде кездесетін жасандылыққа салынып әуреленбейтін.
Әндерді халықтың өзі білетін мәнерінен шығармай-ақ, үнінің назды, сазды, қоңыржайлығымен жүректерге жеткізе орындаған. Осы қасиеті Жамал Омарованы қазақ халқының сүйікті әншісі еткен. Тағы бір ерекшелігі, әндерін көп тілде шырқауында болатын. Репертуарын орыс, украин, беларус, тәжік, өзбек, татар, қырғыз, грузин, армян, басқа да халықтар әндерімен байытқан.
Кейінгі жылдардағы репертуарында казақтың халық әндері: "Ақ дариға", "Бипыл", "Ләтипа", қазақ кеңес композиторларының шығармалары: "Менің елім", "Алтай", "Оңтүстікте ақ алтын", "Гүлденген Қазақстан", "Ұстазым" т.б. әндері болған.
Ұлы Отан соғысы жылдары
1941-1945 ж. Ұлы Отан соғысы жылдары майдандағы жауынгерлерге концерт беріп, патриоттық сезімдегі әндерді орындады. Солтүстік Батыстағы майдан шептеріне дейін барып, жауған оқ пен жанған оттың арасында жүрген жауынгерлерге ойын-сауық көрсеткен, оларды жауды жеңуге жігерлендірген.
Марапаттары
Әнші еңбегі жоғары бағаланып, 1942 жылы Қазақ КСР-нің халық әртісі деген құрметті атақ берілген. Ленин орденімен, Еңбек Қызыл Ту орденімен және ондаған медальдармен марапатталған. КСРО Мәдениет министрлігінің "Мәдениеттің озық қызметкері" значогымен үш дүркін наградталуының өзі оның өнер өрінде ерекше орын алғанын сипаттайды.
Жамал Омарова атына берілген Шымкент қаласында музыка мектебі, Алматы қаласында көше бар.
Дереккөздер
Санат:КОКП мүшелері Санат:Ташкент мемлекеттік техникалық университеті түлектері
Уфалейка
Уфалейка — Ресейдегі өзен. Челябі облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Уфалейка өзенінің оң жағалауынан 853 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 70 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Челябі облысы өзендері
Канефрон
Канефрон
Фармакотерапиялық тобы
Урологиялық ауруларды емдеуге арналған басқадай препараттар.
Фармакодинамикасы
Канефрон Н препаратының белсенді компоненттерінің диуретикалық, спазмолитикалық, қабынуға қарсы, бактерияларға қарсы және қан айналымын жақсартатын әсерлері бар. Маңызды фармакологиялық ингрединттері мыналар: эфир майлары (сүйментамыр, гүлшетен, толғақшөп шөбі), фталидтер (сүйментамыр) және сарыкекіре (толғақшөп шөбі). Препараттың спазмолитикалық әсері дәрілік сүйментамыр және сарыкекіре толғақшөп тамырының құрамына енетін фталидтер (бутилидин және лигустилид) есебінен жүзеге асады. Қан тамырын кеңейтетін әсері қуықтың және несеп шығару жолдарының қан тамырлы қабырғалары тонусының төмендеуінің салдарынан болып, ол несептің бөлініп шығуын жылдамдатады. Несеп шығару әсері де гүлшерен жапырағының құрамындағыфенолкарбонқышқылының әсеріне байланысты, ол липоксигеназаның өзіне тән емес комплиментарлы белсенділенуін бөгейді, сөйтіп, қабынуды жүзеге асыруға қатысатын лейкотриен синтезін бөгейді№
Ысмайыл Ата архитектуралық кешені
Ысмайыл Ата архитектуралық кешені – ортағасырлық сәулет өнері ескерткіші (11 – 19 ғасырлар). Қазығұрт ауданы Тұрбат аулында орналасқан. Мешіт шағын ауланы қоршай шеңберлене бытырай орналасқан бірнеше мазардан тұрады. Бұл құрылыстардың айналасын қазіргі кезде зираттар басқан, мешіттің алдында гүлзар, жеміс ағаштары мен жүзім өсірілген бақ бар. Кешеннің аумағы бір кезде қоршаулы болған. Бүгінде бұл қоршаудан архитуралық ескерткіш болып табылатын қақпалар ғана қалған. Зираттың аула композициясы архитуралық құралдармен безендірілген, тор тәрізді қасбеттері порталдар түрінде аула жаққа қаратылған. Жергілікті Түркістан архитектура мектебінің дәстүрлерін бейнелейтін шатыр тәрізді жабындылар ескерткішке ерекше сән беріп тұр. Ғимараттың басты бөлігіне үш жағынан жанасып жататын апсидалар салу бірқатар құрылысқа тән ерекшелік болған. Кешеннің кейбір құрылыстарын әрлеуде «қырма» техникасымен жасалған көгеріс өрнек, геометриялық және эпиграфиялық оюлар түріндегі полихромды нақыш бөліктері сақталған. Қазір құрылыстың күйі өте мүшкіл. Мешіттің солтүстік-шығыс бұрышы құлап түскен; мазарлардың кейбіреуі мүлде қирап қалған, олардың қабырғалары ғана сақталған. Қазіргі кезде бұл құрылыстарды сақтап қалуға бағытталған шаралар жүзеге асырылуда: шілдехана қалпына келтірілген.
Дереккөздер
Санат:Тарих Санат:Қазақстанның республикалық маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіштері
Крутая (Үлкен Губистая тармағы)
Крутая — Ресейдегі өзен. Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Үлкен Губистая өзенінің сол жағалауынан 21 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 13 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Баренц теңізі су алабының өзендері, Канин Нос мүйісінен Печора өзені су алабының шекарасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Печора мен Мезень өзендері аралығындағы Баренц теңізіне құятын су алаптары.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері
Төлеген Жұматұлы Бозжанов
Төлеген Жұматұлы Бозжанов 1974 жылы 11 ақпанда Апматы қаласында туған. Әл - Фараби атындағы Қазақ мемлекеттік университетін ( 1993 ) физика пәнінің оқытушысы мамандығы бойынша; Қазақ мемлекеттік қ ұрылыс академиясын (1994) экономист мамандығы бойынша; Ұлыбританиядағы Warwick университетін (1997) экономика ғылымдарының бакалавры дәрежесінде бітірген. Қазақ, орыс және ағылшын тілдерін біледі.1997жылдан банкі » АБ құрылымдық қаржыландыру департаментінің жетекші банкирі. 1998 жылдан - « Казкоммерцсекьюритиз » ААҚ басқарушы директоры. 2002 жылдан - «Кар - Тел » ЖШС сату жөніндегі директоры, бас директорының орынбасары. 2004 жылдан - «ҚазМұнайГаз » ¥К » ЖАҚ активтерді басқару департаментінің директоры, атқарушы директоры. 2006 жылдан - «ҚазМұнайГаз » Сауда үйі» АҚ бас директо-ры. 2008 жылдан - «ҚазМунайГаз» ¥К» АҚ вице-президенті, 2009 жылдан - корпоративтік орталық басқарушы директоры - басқарма мүшесі.2010 жылдан бері - ҚазМұнайГаз» ¥К» АҚ бизнес дамыту женіндегі басқарушы директоры - басқарма мүшесі.Хоббиі - аңшылық, балық аулау.Үйленген. Жұбайы - Қалдыбаева Жанар Ораэбекқызы, Қыздары - Бозжанова Дамели Төлегенқызы,Бозжанова Әйкен Төлегенқызы; ұлы - Бозжанов Ади Төлегенұлы.
Дереккөздер
<References/>
Дональд Кнут
Дональд Эрвин Кнут (Donald Ervin Knuth, 10 қаңтар 1938) — АҚШ математигі, информатик, Стэнфорд университеті және басқа да университеттер профессоры. Ресей ғылымдар академиясының шетелдік мүшесі, өмір бойында 19 монография еңбектерінің және 160-тан астам ғылыми мақалалар авторы. Бірнеше бағдарламалық технологиялардың дамытушысы. Әлемге әйгілі алгоритм және есептеуіш математика тақырыптарына арналған китабтар серияларының авторы, заманауи физика-математикалық TEX және METAFONT кітап шығарушы баспа жүйелерінің құрастырушысы.
Төлеген Жұматұлы Бозжанов
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар Санат:Экономика Санат:1974 жылы туғандар
Дональд Кнут
Биографиясы
10 қаңтар 1938 жылы АҚШта туған..
Ландреси
Ландреси (Landrecies) — Франциядағы коммуна. Нор-Па-де-Кале аймағына қарасты Нор департаментінде орналасқан. Авен-сюр-Ельп округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 21,70 км² шамасында.
Дональд Кнут
Кітаптары
Кітаптарының тізімі орыс тілінде бүгінгі күнге қазақ тіліне аудармалары жоқ:
Ландреси
Коммунаның INSEE коды — 59331, пошта индексі — 59550.
Дональд Кнут
Сілттемелер
Санат:АҚШ бағдарламашылар Санат:АҚШ математиктері
Ландреси
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 3605 адамды құрады. Халық тығыздығы — 166,13 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Нор департаментінің коммуналары
Поль Видаль де ла Блаш
Поль Видаль де ла Блаш (Vidal de la Blache; 22 қаңтар 1845, Пезнас - 5 сәуір 1918 Тамарис) — француз географы.
Француз географиялық мектебінің негізін салушы, оның ішінде адам географиясына ерекше мән берді. Физикалық география және халықтар географиясы бойынша зерттеу нысандарының авторы. «Франция географиясының кескіні», 1903, "Шығыс Франция" (Лотарингия және Эльзас), 1917, Әлем тарихы және географиялық үлкен атлас (құрлықтар мен материктердің географиясы, ежелгі, орта ғасырлық және жаңа тарих карталары берілген) т.б.
«Географиялық жылнамалар» (Annales de géographie) француз журналының негізін салушы (1891).
Дереккөздер
Санат:Француз географтары
Азия чемпионаты
Азия чемпионаты - бұл өз елдерінің немесе кәсіби спорт клубтарының атынан шыққан Азия спортшылары немесе спорттық командалар арасындағы жоғары деңгейдегі халықаралық спорттық жарыс.
Тағы қараңыз
Санат:Спорт Санат:Азия чемпионаттары
Қытай ұлттық мәдени орталығы
Дереккөздер
Санат:Мәдениет Санат:Қазақстан мәдениет мекемелері
Нью-Гэмпшир
Нью-Хэмпшир (New Hampshire) — Америка Құрама Штатының солтүстік–шығыс бөлігіндегі штаты. Канадамен шектеседі. Жері 24,2 мың км². Халқы 738 мың (1970), оның ішінде қала халқы 56,4%. Әкімшілік орталығы – Конкорд. Машина жасау (электроника, өнеркәсіп жабдықтары), былғары–аяқ киім, мата тоқу, целлюлоза–қағаз, кеме жасау кәсіпорындары шоғырланған. Шынында да сүтті мал өсіру және құс шаруашылығы басым дамыған.
Дереккөздер
нобай
Санат:АҚШ штаттары
Арғынбаев атындағы көше (Алматы)
Көшеге қазақтың батыр ұлы, көрнекті этнограф-ғалым, тарих ғылымдарының докторы, профессор Халел Арғынбаевтың есімі (Алматы қаласы мәслихатының 6.03.2008 №83 шешімі мен Алматы қаласы әкімдігінің 14.03.2008 №2/139 Қаулысы) берілген. Арғынбаев Халел (1924-1998) Павлодар облысы, Баянауыл ауданында дүниеге келген. Ұлы Отан соғысының ардагері. Ол - Қазақ халқының тарихи этнографиясын (көшпенділік, мал шаруашылығы, қол өнері, оқу-ағарту, отбасы т.б.) зерттеуге мол үлес қосқан ғалым.
Көше Әуезов ауданындағы «Қалқаман-2» шағынауданында орналасқан. Көшенің ұзындығы - 1100 метр.
Дереккөздер
Санат:Алматы көшелері
Сареццано
Сареццано (Sarezzano) — Италиядағы коммуна, Пьемонт әкімшілік аймағына қарасты Алессандрия провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1187 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 86 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 14 км² шамасында. Пошта индексі — 15050.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пьемонт елді мекендері
Георгиевка
Елді мекендер:
Қазақстан:
Ресей:
Владимир Александрович Ильин
Ильин Владимир Александрович (2 мамыр, 1928, Козельск - 26 маусым, 2014, Мәскеу) - кеңестік және ресейлік математик.
Сыртқы сілтемелер
Санат:2 мамырда туғандар Санат:26 маусымда қайтыс болғандар
Малай тілі
Малай тілі (Bahasa Melayu) — австронезия тілдерінің малай-полинезиялық тармағына жататын тіл. Суматра, Малакка түбегі, Борнео аралы жағалауына жақын аудандарда, сонымен қатар бірқатар ұсақ аралдарда таралған.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тілдер
Ағынды қалыбы
Ағынды қалыбы (Норма стока) - жылдар саны көбейгенімен айтарлықтай өзгеріске ұшырамайтын көпжылдық мерзімдегі ағынды шамасының орташа мәні. Бүл мәнге өзен сулылығы құбылмалылығының толық оралымдары қамтылатын мерзімде жақындайды. Ағынды қалыбы — гидротехникалық имарат, бөген, су жүйелерін жобалау барысында міндетті түрде анықталатын өте маңызды гидрологиялық сипаттама. Көпжылдық жауын-шашын мен буланудың орнықтылығымен айқындалатын ағынды қалыбы тұрақты. Сондықтан да, бірқатар өткен мерзімдегі байқау нәтижесінде анықталған бұл көрсеткіш болашақ мерзімге өзгеріссіз кабылданады. Егер, кейбір себептермен, мыс., антропогендік әрекеттер әсерімен толық бір алқаптың физикалық-географиялық жағдайы айтарлықтай өзгеріске ұшыраса, онда ағынды қалыбына осы өзгерістерді ескеретін түзетулер енгізіледі.
Саклинь-Я
Саклинь-Я — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Шома-Я өзенінің оң жағалауынан 34 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 24 км-ді құрайды.
Ағынды қалыбы
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Су шаруашылығы
Саклинь-Я
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Сосьва. Өзен саласы — Солтүстік Сосьва, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ханты-Мансий автономиялық округі өзендері
Станислав Николаевич Харин
Станислав Николаевич Харин (4 желтоқсан, 1938 жылы туған, Алматы облысы Қарасай ауданы Қаскелең ауылы) – физика-математика ғылымдарының докторы (1990), профессор (1991), Қазақстан ғылым академиясының академигі (2003), КСРО өнертапқышы.
Дереккөздер
Санат:4 желтоқсанда туғандар Санат:1938 жылы туғандар Санат:Қаскелеңде туғандар Санат:Физика-математика ғылымдарының докторлары Санат:Механика және машинатану институтының профессорлары Санат:Қазақстан математиктері Санат:Қазақстан Ұлттық ғылым академиясы академиктері Санат:КСРО өнертапқыштары Санат:Қазақстан өнертапқыштары
NGC 3698
NGC 3698 — Жетіқарақшы шоқжұлдызында орналасқан SBbc типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Жетіқарақшы (шоқжұлдыз)
Хёнштедт
Хёнштедт (Höhnstedt) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет. Заале ауданының құрамына енеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
2006 жыл
Қайтыс болғандар
Тағы қараңыз: Санат:2006 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Автополиплоидия
Автополиплоидия (грек, autos — өзім, өздігінен; polys — көп; eidos — түр) — жасушалар ядроларындағы хромосомалар жиынтығы санының бірнеше рет көбеюі нәтижесінде пайда болған түқым қуалайтын өзгергіштік. Автополиплоидия, көбінесе, өсімдіктер жасушаларына тән. Жануарлар жасушаларында аталмыш құбылыс сирек кездеседі. Қолдан жасалған автополиплоидия негізінде қарақұмықтың, қарабидайдың, қант қызылшасының және т.б. мәдени өсімдіктердің өнімді жаңа сорттары алынған.
Дереккөздер
Санат:Биоморфология Санат:Биология Санат:Морфология
Амоксицилин
Амоксициллин
Фармакологиялық тобы
Микробқа қарсы жүйелі қолдануға арналған препараттар. Әсер ету ауқымы кең пенициллиндер.
Фармакодинамикасы
Амоксициллин – бактерицидтік, жартылай синтетикалық пенициллиндер тобының әсер ауқымы кең қышқылға төзімді антибиотигі.
Саудалық атаулары
Флемоксин солютаб, хиконцил, амоксициллин, оспамокс, амосин.
Дереккөздер
Санат:Дәрілік заттар
Сәрсенбаев атындағы көше (Алматы)
Көшеге қазақтың көрнекті ақыны, Ұлы Отан соғысының ардагері, Қазақстан халық жазушысы, Әбу Сәрсенбаевтың есімі (Алматы қаласы әкімінің 13.12.1997 № 783 шешімі) берілген. Сәрсенбаев Әбу (1905-1995) Атырау облысында дүниеге келген. Ол - «Ант», «Күн қасиеті», «Толқында туғандар», «Теңіз әуендері» т.б. шығармалардың авторы. Көше Медеу ауданында орналасқан. Бұрынғы атаулары: а) Широкая Щел; ә) Барнауыл көшелері. Көшенін ұзындығы - 1550 метр.
Дереккөздер
Санат:Алматы көшелері
Қыдырәлі Саттаров
Қыдырәлі Саттаров (10.02.1941- 2011) - ғалым, филология ғылымының докторы (1992). 1960 - 1963 жылдары Кеңес Армиясы қатарында болған. 1963 жылы Ташкенттегі мемлекеттік педагогикалық институтты бітірген (1967). 1967 - 1992 жылдары сол институтта аға окытушы болып жұмыс істеген. 1993 - 1995 жылдары А. Иасауи атындағы Қазақ-түрік Халықаралық университетінің профессоры 1996 жылдан Ташкент педагогикалық институтынын кафедра меңгерушісі.
Еңбек жолы
Ғылымдағы еңбек жолын 1967 жылы қазақ филологиясы кафедрасына оқытушы ретінде бастаған ол 1973 жылы кандидаттық дисертация, ал 1991 жылы докторлық диссертауиясын сәтті қорғады. 1995 жылы көп жылғы еңбегінің нәтижесінде профессор атағын алды.
Бюджеттік есеп
Бюджеттік есеп / Бюджет есебі — бюджеттің атқарылуына және бюджеттік мекемелер шығысының сметаларына бухгалтерлік есеп жүргізу; шаруа- шылық есебі бірыңғай жүйесінің құрамдас бөлігі. Бюджеттік есеп барлық деңгейдегі бюджеттердің атқарылуы барысы туралы ақпаратты жинаудың, тіркеудің, қорытындылаудың ғылыми негізделген жүйесі болып табылады. Шаруашылық есебін жүргізу жүйесінің құрамдас бөлігі ретінде бюджеттік есепте оның үш түрі қамтылады, олар: бухгалтерлік есепте басты рөл атқаратын оперативтік, бухгалтерлік және статистикалық бюджеттік есеп. Бюджеттік есепте бюджеттердің атқарылуы үдерісімен байланысты барлық қаржы-шаруашылық операциялар қамтылады. Ол қазынашылық, қаржы, салық органдарында бюджеттің атқарылуын, бюджеттік мекемелердің кірісі мен шығысы сметаларының атқарылуын есептеуден тұрады.
Дереккөздер
Санат:Экономика
Голубь (Восточный Маныч тармағы)
Голубь (балка Голубь) — Ресейдегі өзен. Ставропольск өлкесі, Қалмақ Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Шығысы Маныч өзенінің оң жағалауынан 104 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 38 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Батыс Каспий су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Шығыс Маныч бастауынан Чограй су торабына дейін. Өзен саласы — Сала болмайды, өзен алабы — Терек, Дон және Еділ өзендері аралықтарындағы ағынсыз аудандар.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
IC 4344
IC 4344 — Сиыршы шоқжұлдызында орналасқан SB типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 49492, MCG 4-33-26, ZWG 132.45.
Сыртқы сілтемелер
IC 4344 Санат:Сиыршы (шоқжұлдыз)
Бірінші сатыдағы сорап станциялары
right|250px|thumb|Сорап станциясының көлденең қимасы. 1 - станция ғимараты; 2 - темірбетон қабырға; 3 - кірпіш қаптама; 4 - жамылғы; 5 -  сутартқыш; 6 - бетон төсеніші; 7 - тығыздалған әктас; 8 - су жібермейтін жапсар; 9 - сорап агрегаты; 10 - электрқозғалтқыш; 11 - косымша құбырлар; 12 - ішкі қуыс; 13 - ысырма; 14 - су өлшегіш; 15 - тегеурінді құбыр; 16 - бақылау құдығы; 17 - кабелъ каналы.
Бірінші сатыдағы сорап станциясының су көтеріп, тасымалдауы үш түрлі бағытта атқарылады:
1.Ауыз су және тұрмыстық қажеттіліктерді өтеуге арналған суды тазалау қондырғысына жеткізу;
2.Тұтыну сапасы қойылатын талаптарға сай келген жағдайда суды тікелей таза су резервуарына тасымалдау;
3.Суды қосымша тазалаудан өткізбей-ақ тікелей тұтынушыларға жіберу.
Бірінші сатыдағы сорап станциясының құрамына негізінен су алу ғимаратының қабылдау құдығына сору құбыры арқылы жалғанған сорап агрегаты, электроқозғалтқыш және баспана-ғимарат жатады. Сорап іске қосылғанда сутартқыш бойымен тартылған су агрегатта жоғарғы қысымға ие болып ысырма арқылы тегеурінді құбырға беріледі. Су көлемі арнайы орнатылған су өлшегіш құрал көмегімен анықтап отырылады.
Сорап станциясының су тазалау қондырғысына беретін су Мөлшері қажеттіліктің орта есептік мәніне сәйкес етіп қабылданады. Тиімді жұмыс режимі желінің тәуліктік жұмысын реттеп, оның орта сағаттық өнімділігін қамтамасыз етуге мүмкіндік береді.
Егер су пайдалану режимі тұрақсыз болса, станцияның су беру мүмкіндігі реттеуді қажет етеді. Ұңғыма басында салынған сорап станциялары тәулік бойы үздіксіз жұмыс істейді. Егер су мұнарасы қарастырылған болса, онда бак ішіндегі қалыптастырған су деңгейіне сәйкес сораптардың автоматты режимде желіден ажыратылуы мүмкін. Мұнарадағы су деңгейі төмен түссе сорап қайтадан іске қосылады. Қосымша сораптар су алудың максималды сағаттарында немесе жөндеу жұмыстары кезінде пайдаланылады.
Өндірістегі айналымды жүйеде бірінші көтеру станциясы тек сағаттық су мөлшерін ғана беріп отырады. Су суытқыш қондырғыларға, одан циркуляциялық сораптар арқылы өндірістік сумен қамту жүйелеріне беріледі.
Өртке қарсы су қорын жасау, резервуарды үзіліс кезінде тол тыру арқылы, резервті сорап көмегімен, арнайы қарастырылғам сорапты пайдалану жолымен атқарылады. Шығындалған су мөлшерін қайта қалпына келтіру үшін қосымша үңғымалар іскс қосылады.
Сорап станциясының шығынын азайтуға мүмкіндік беретіи, қозғалтқьпп энергиясын үнемдеуге бағытталған басқару технологияларының бірі - СРН-І-Г қондырғыларын пайдалану. Оным басты міндеті: екі үңғымада орналасқан салмалы сораптарды басқару, сонымен қатар резервтегі резервуардың сумен толуын реттеу. Су көтеру көрсеткіштері сораптары бір-бірімен бірігіп, жүмыс істеу режимдерімен сипатталады. Басқару жүйесі реттеу алгоритмін қамтамасыз ететін құралдан, қысымды тұрақты ұстап тұратын датчиктен, күштік тізбекті қорғайтын қондырғыдан және суға батырылған сораптарды бақылайтын аспаптардан тұрады Жүмыс кезінде резервуардағы немесе ұңғымадағы судың болуы батырылған сораптардың ластануы, сораптардың дүрыс жүмыс істеуі, сумен қамту жүйесінің қысымы, ұңғыманың құмдануы қадағаланады. Станция авариялық жағдайға тап болғанда автоматты түрде алдын ала қарастырылған арнайы режимге көшеді, Өрт жағдайындағы белгі беру телефон желісі арқылы, не болмаса радио арнасы көмегімен атқарылады.
Дереккөздер
1. КӨЛІК ТЕХНИКАСЫНЫҢ ЭНЕРГЕТИКАЛЫҚ ҚОНДЫРҒЫЛАРЫ
М.О. Мусабеков, А.С. Шанлаяков, М.А. Текебаева
ҚР-ның Жоғары оқу орындарының қауымдастығы
УДК 620.9(075)
ББК 31.16Я7
/Алматы 2011 /М79
Санат:Ғылым Санат:Энергетика
Nokia Lumia 520
Nokia Lumia 520 — Windows Phone 8 операциялық жүйесінің қарамағында жұмыс атқаратын Nokia компаниясымен дайындалған смартфон. нобай|Nokia Lumia 520
Жалпы келбеті
Ұялы телефонның артқы қақпақшасы поликарбонат материалынан жасалынған. Бізге бес түсті таңдау берілген: қара, ақ, сары, көк және қызыл. Дауыс, камера және смартфонды іске қосу түймешелері телефонның оң бөлігінде орналасқан. Смартфонның артқы бөлігінде қақпақшаның астында MicroSIM және MicroSD ұяшықтары бар. Динамиктер ыңғайлы түрде смартфонның төменгі бөлігінде орнатылған.
Аккумлятор және жұмыс атқару уақыты
Телефон сыйымдылығы 1430 мАh BL-5J аккумляторлық батареясымен жабдықталған. Өндірушілердің сматфонға байланысты айтылған өмір сүру уақыттары:
Операциондық жүйе, бағдарламалар
Nokia Lumia 520 Windows Phone 8 операциондық жүйесінде жұмыс атқарады (жаңартудан кейін — Windows Phone 8.1). Өзге де Lumia телефондары секілді, 520 моделі де Nokia компаниясы арнайы орнатқан эксклюзивті бағдарламалармен бірге сатылады. Сонымен қатар өзге де өндірушілерден және Microsoft бағдарламалар дүкенінен бағдарламаларды орнатуға болады.
Санат:Nokia Lumia смартфондары Санат:Nokia
Гальифа
Гальифа (Gallifa) — Испаниядағы муниципалитет. Каталония автономды бірлестігіне қарасты Барселона провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Вальес-Оксиденталь ауданында (комарка) орналасқан.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Барселона елді мекендері
Қарауылкелді ауылдық округі
Қарауылкелді ауылдық округі — Ақтөбе облысы Байғанин ауданына қарасты әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Қарауылкелді, Көкбұлақ, Қосарал, Кенжәлі ауылдары кіреді. Орталығы – Қарауылкелді ауылы. Округ құрамында болған Қазақстан ауылы 2018 жылы таратылған.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 8641 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Байғанин ауданы ауылдық округтері
Александровка (Кондома тармағы)
Александровка — Ресейдегі өзен. Кемеров облысы, Алтай өлкесі, Алтай Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кондома өзенінің оң жағалауынан 324 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 23 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кондома. Өзен саласы — Томь, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Жеке батыр
Жеке батыр – Бурабай тауының солтүстігінде орналасқан тау. Бурабай ауданы жерінде. Алыстан таудың нобайы сақтықты ойлап дулығасы мен болат сауытын шешпей мәңгі ұйқыға кеткен сақалды батырдың бейнесін елестетеді.
Аңыз бойынша ертеректе алып күш иесі, арманшыл бір батыр осы өңірде өмір сүріпті. Жас кезінде уайым-қайғы дегенді елемей өзінше думандатып өмір сүреді. Ер жеткенде жоқшылық пен халық мұңын көріп, қабағын кірбің шалады. Туған жеріне жоңғарлар мен қалмақтар жиі-жиі шапқыншылық жасап отырған. Ауылдардың шаңын аспанға көтеріп, астан-кестең қиратып, жау әскері төрт-түлік мал табындары мен қорғансыз адамдарды айдап кетеді. Ал ел іші бір-бірімен қалыңдық пен жайылымдыққа таласып, күнде қырқысып, ауыз бірлікке келе алмайды. Бұны көрген жас батыр бәріне қолын бір сілтеп, ауылдан кетуді ойлайды. Еркін жүріп, бақ пен байлық іздегісі келеді. «Мүмкін болса ауылдастарыма жақсылық жасасам сонда олар тынышталар ма еді» – деген оймен кетпекші болып, өзіне болат қылыш пен дулыға, үстіне сауыт соғып киіп, бақыт іздеп жолға шығады. Жол үстінде Жеке батырға басқа ауылдың батырлары жолығады. Олар да бақыт жолына жалғыз шыққан екен. Жаумен бірінші болып қазақ батыры жолығады. Қалың қол оның алдын бөгеп, қоршауға алады. Ол жаумен ұзақ шайқасады. Жау қара масадай құжынап, шегірткедей үймелеп, батырдың үстіне шығып кетеді. Оның көзі көрмей, құлағы естімей қалады. Сонда ғана ол бақыт үшін жалғыз күресудің қате екенін түсінеді, аһ ұрып өкінеді. Алып тұлғалы батыр әл-дәрмені құрып, туған даласына шалқасынан құлап түсіп, тасқа айналады, мәңгілік ұйқы- ға беріледі. Жеке батыр бетегелі далада тас болып жатыр.
Санат:Тұлғалар
Капестан
Капестан (Capestang) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Эро департаментінде орналасқан. Безье округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 39,56 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 34052, пошта индексі — 34310.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 3029 адамды құрады. Халық тығыздығы — 76,57 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эро департаментінің коммуналары
Мидтьюлланд
«Мидтьюлланд» (Football Club Midtjylland) — даниялық футбол клубы,  Хернинг қаласынан. Атауы — "Оңтүстік Ютландия" деген мағына береді.
Тарихы
1999 жылы жергілікті «Икаст» және «Хернинг Фремад» клубтарыны өзара бірігіп, "Мидтьюлланд" командасы құрылды. Үйдегі ойындарын «МСХ Арена» стадионында (сыйымдылығы 11 800) өткізеді.
2001/02 жылы қола жүлдегер атанды да, бұл жетістікті 2004/05 маусымда қайталады. Ал 2006/07 жылы алғашқы күміс жүлдесін олжалады.
2014/15 жылғы маусымда бірінші рет Дания чемпионы атанды.
Төрт рет Дания кубогының финалына шықты, төртеуінде де жолы болмады.
Құрамы
26 қыркүйек 2017
Сілтемелер
Санат:Дания футбол клубтары Санат:1999 жылы құрылған футбол клубтары
Ньюбюри (Массачусетс)
Ньюбюри (Newbury) — Массачусетс штатының Эссекс округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 6 666 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 68.5 км² шамасында. FIPS коды — 25-45175.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Массачусетс қалалары
Куритиба
Куритиба (Curitiba) — Бразилиядағы муниципалитет, Парана штатында орналасқан.
2008 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 828 092 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 430.9 км² шамасында. Халық тығыздығы — 4.202,83 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Парана елді мекендері‎
Сан-Паю (Говея)
Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Серра-да-Эштрела экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 945 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 15,5 км² шамасында. Халық тығыздығы — 61 адам/км².
Ауданның қамқоршысы — Әулие Пелажиу.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гуарда округінің елді мекендері
Боза (Сардиния)
Боза (Сардиния) (Bosa) — Италиядағы коммуна, Сардиния әкімшілік аймағына қарасты Ористано провинциясында орналасқан.
Гросс
Гросс
Боза (Сардиния)
Елді мекеннің қамқоршысы — Sant’Emilio e Priamo.
Гросс
Тұлғалар:
Дереккөздер
Санат:Айрық беттер
Жатыр қисаюы
thumb Жатыр қисаюы — Жатырдың орнынан қозғалуы. Әдетте, Жатыр жатыр мойнына иіле жатады. Жатырдың қисаюы: физиологиялық (жыныс бездерінің қабынуы, Жатырда ісік болуы, босану кезінде, т.б.) және патологиялық (жатыр жоғары, не төмен түседі) жағдайларда, сондай-ақ, соз, туберкулез аурулары салдарынан, ауыр жүк көтергенде, іштегі бала аса үлкен болу, т.б. себептерінен болады. Бұл кезде әйел онша ауырсынбайды, кейде етеккір келуі өзгеріп, іш қатуы мүмкін.
Сілтеме
Қазақ энциклопедиясы
Санат: Биология
Кіші Рассоха (Пута тармағы)
Кіші Рассоха — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы, Ненецк АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Пута өзенінің оң жағалауынан 107 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Печора өзені су өлшейтін постқа Усть-Цильма және сағасына дейін. Өзен саласы — Усаға қосылу құйылысынан төмен Печора тармағының су алаптары, өзен алабы — Печора.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Метеорит кратері
259 × 194px|нобай|оңға|Метеорит кратері
Кіші Рассоха (Пута тармағы)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Метеорит кратері
МЕТЕОРИТ КРАТЕРІ - аса үлкен метеориттер құлап түскенде пайда болатын, диаметрі бір метрден ондаған километрге дейін баратын шұңқырлар.Жылдамдығы 2-5 км/сек. және одан артық метеорит соғылған кезде қатты күйден сығылған газ күйіне ауысып, өте күшті қопарғыш толқын пайда болады.Метеориттен тек шамалы сынық қана қалуы мүмкін. Метеорит кратері негізінен екі түрге бөлінеді: соқпа Метеорит кратері және қопарылғыш Метеорит кратері. Соқпа кратердің мөлшерлері онша үлкен болмайды(диаметрі 8-9 м-ден бірнеше ондаған м-ге дейін барады) және оның ішінде тау жыныстарымен араласқан метеориттің ұсақ сынықтары байқалады. Қопарылғыш кратердің мөлшерлері үлкен болады (бірнеше ондаған м-ден ондаған км-ге дейін барады) және оның жиектерінде тау жыныстарының қабаттары болады; кратерде метеорит сынықтары болмайды. КСРО территориясында Эстония ССР-інде Саарема аралында орналасқан Каали тобы (8 кратерден тұрады) бар; олардың ішіндегі ең үлкені қопарылғыш кратердің диаметрі 110 м-ге, тереңдігі 16 м-ге тең. Барлық белгілі Метеорит кратерлер бұдан мыңдаған жылдар бұрын пайда болуы мүмкін.1947 ж. 12 ақпанда КСРО-ның Приморье өлкесінде 24 соқпа кратер (көлденеңі 8-ден 26 м-ге дейін) пайда болған.
Ле-Пертр
Ле-Пертр (Le Pertre) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Иль және Вилен департаментінде орналасқан. Фужер-Витре округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 43,63 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 35217, пошта индексі — 35370.
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Иль және Вилен департаментінің коммуналары
Жалпы сыртқы борыш
Жалпы сыртқы борыш - алынған (игерілген) және өтелмеген мемлекеттік және беймемлекеттік сыртқы қарыздардың, сондай-ақ ел резиденттерінің өз бейрезидендерімен келісімшартттары бойынша борышқорлық міндеттемелерінің белгілі бір күнгі сомасы.
Дереккөздер
Санат:Экономика
Атланта
Атланта (англ.  Atlanta ) — АҚШ-тағы ірі қала, Джорджия штатының үлкен қаласы және астанасы, Фултон округінің административті орталығы, (бірақ қаланың кейбір бөліктері штаттың өзге округтарында орналасқан).
Климат
Атлантада ылғалды субтропикалық климат. Жаз өте ыстық, қысы жылы, жаңбырлы, кейбір кезеңдерде суық. Температура және ылғал бойынша жер Сочи климатын қайталайды. Шілдеде орташа максимум 32 °C және одан жоғары, орташа минимум 21 °C. Кейде 38 °C-тан асып кетеді. 1980 жыл ең ыстық 40 градус тіркелді. Қаңтар — ең суық ай, температура 1 °C пен 11 °C арасында тербеледі.
Ылғалдың орташа деңгейі - 1261 мм.
Архитектура
нобай|250x250 нүкте|Қала орталығы Атлантада аспанмен таласқан көптеген ғимараттар бар және басым көпшілігі модерн және постмодерн стилінде салынған. Атлантадағы ең биік ғимарат — Бэнк оф Америка Плаза — 312 м. Бұл 1992 жылдан бері Оңтүстік АҚШ-тағы ең үлкен ғимарат. АҚШ бойынша 11-орында (егер Нью-Йорк пен Чикагодағы ғимараттарды есептемесек Америкадағы ең үлкен ғимарат); Әлем бойынша - 77-көрсеткіш.
Басқару
Қаланы мэр және 15 депутаттан тұратын қалалық кеңес басқарады. Мэр қалалық кеңес шешімініе қарсы шығып, вето қоя алады. Өз кезегінде қалалық кеңес те бұл ветоның кұшін жоя алады. Ол үшін қалалық кеңес бірауыздан бір жақта немесе көпшілігі бір ұстанымды ұстау керек. Атланта мэрі — Касим Рид. 1973 жылдан бері Атлантада афроамерикалықтар көп. Содан бері барлық мэрлер қара нәсілді.
Тарихы
Атланта агломерациясына 140 қала кіреді, олар Джорджияның 28 округында орналасқан. Бұл Құрама штаттардағы ең тез өсіп келе жатқан агломерация.
Атланта АҚШ-тағы ірі қалаларың ішінде біржынысты неке саны бойынша 3-орын алады (Сан-Франциско мен Сиэтлдан кейін).
130 мыңнан астам адам қалада жоғары технологиялар саласында жұмыс жасайды. Атланта тұрғындарының жартысынан астамы бакалавр және одан да жоғары дәрежелерге ие.
Атланта тұрғындарының орта жасы - 33,8 жас. Атлантаға көбіне Нью-Йорктан және Нью-Джерсиден келушілер көп.
Дін
Glenmary Research Center-тің 2000 жылғы зерттеуі бойынша, агломерацияның көпшілігі протестанттар (75 %), католиктер (15 %) және иудейлер (5 %). Атланта көптеген діндердің тарихи отаны болып саналады.
Экономика
Атлантада көптеген компаниялардың орталық офисі орналасқан, соның ішінде [//en.wikipedia.org/wiki/Fortune&#x20;500 Fortune 500] тізіміне кіретіндер де бар: The Coca-Cola Company, UPS, Home Depot, Delta Air Lines, AT&T Mobility, [//en.wikipedia.org/wiki/Newell&#x20;Rubbermaid Newell Rubbermaid] және [//en.wikipedia.org/wiki/Georgia-Pacific Georgia-Pacific]. Бірнеше ақпарат тарататын компаниялар да бар: CNN, [//en.wikipedia.org/wiki/Turner Broadcasting System TBS] және [//en.wikipedia.org/wiki/Cox Enterprises Cox]. Атлантаның Метрополитендік ареалында Fortune 1000 тізіміндегі компаниялардың 75 пайызы әртүрлі іс-шаралар өткізеді.
1886 жылы Атлантада Coca-Cola сусыны ойлап табылған.
Білім беру
Атлантада 30-дан аастам жоғары оқу орындары бар. Беделділері: Джорджия технологиялық институты, Джорджи я қалалық университеті және Джорджия университеті.
Спорт
нобай|200x200 нүкте|Тернер-Филд. Атлантаның басты бейсбол алаңы.
Бауырлас қалалар
[//en.wikipedia.org/wiki/Sister_Cities_International SCI] <span class="ref-info" style="font-size:85%; cursor:help; color:#888;" title="на английском языке ">(англ.) русск. таратқан ақпаратқа жүйенсек Атланта 19 қаламен тығыз қарым-қатынаста:.
Дереккөздер
Санат:1837 жылы құрылған елді мекендер Санат:Атланта Санат:Жазғы Олимпиада ойындары астаналары Санат:АҚШ штаттары астаналары Санат:Джорджия округтері орталықтары
2007 жыл
Туғандар
Тағы қараңыз: Санат:2007 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қараңыз: Санат:2007 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Иосиф Семёнович Иохвидов
Иохвидов Иосиф Семёнович (20 тамыз, 1919, Одесса - 1 шілде, 1984, Воронеж) - кеңестік математик.
Сыртқы сілтемелер
Санат:20 тамызда туғандар
Санат:1 шілдеде қайтыс болғандар
Контрқозғалыс
Контрқозғалыс - қарсы қозғалыс. Кейбір қоғамдық қозғалысқа оның қызметіне жол бермеу мақсатымен ұйымдасқан жауап, өзгерістерге қарсылық немесе көзқарас білдіру. Қарсы қозғалыстар адамдардың өз сезімін оқыс білдіруі немесе ұйымдасқан топтардың майдандары болуы мүмкін. Мысалы: феми¬низм АҚШ-та бірнеше қарсы қозғалыс туғызды, олардың қатарынан "Өмір үшін" (абортқа-түсік тастауға қарсылық) және ойдағыдай қимылдаған анти-ERA (Equal Rights Amendment) қозғалыстарын атауға болады. Басқа қарсы қозғалыстар, мысалы ретінде Британиядағы фашизмге қарсы және нәсілшілдікке қарсы қозғалыстарды немесе бұрынғы КСРО-дағы коммунизмді ыдыратуға қарсы консервативтік қозғалысты келтіруге болады.
Альтенмединген
Альтенмединген (Altenmedingen) — Германия Федеративтік Республикасының Төменгі Саксония жерінде орналасқан муниципалитет. Ильцен ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 1571 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 48,09 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 03 3 60 001. Муниципалитеттің басшысы — Вернер Марквард.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 9 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Саксония елді мекендері
Бальгах
250px|thumb|Картада орналасуы Бальгах (Balgach) — Швейцарияның Санкт-Галлен кантонында орналасқан коммуна. Рейнталь округінің құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 4077 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 6.52 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 3232, пошта индексі — 9436.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Санкт-Галлен елді мекендері
Боливия
Боливия (Bolivia, Buliwya, Wuliwya, Volívia), ресми атауы — Көпұлтты Боливия мемлекеті (Estado Plurinacional de Bolivia ) — Оңтүстік Американың орталығындағы мемлекет.
Боливия солтүстігінде және солтүстік-шығысында Бразилиямен, оңтүстік-шығысында — Парагваймен, оңтүстігінде — Аргентинамен, оңтүстік-батысында және батысында — Чили және Перумен. Теңізге шығатын жолы Чили 1879 жылы Антофагаста портың басып алғаннан кейін жоқ.
Тарихы
thumb|300px|left|Потоси қаласы
Мемлекеттік құрылымы
Сайлау жай көп дауыс жинаған үміткер (50 %дан астам) президент деп танылады. Одан да анықтала алмаса парламент біріккен отырысында басым дауыс жинаған екі үміткердің бірін таңдайды.
2009 жылғы қаңтарда референдума нәтижесінде конституцияға өзгеріс енгізіліп (үндістерге айрықша құқық пен экономикаға мемлекеттік бақылау жайлы) кезекті президенттік және парламент сайлаулары мерзімінен бырын, 6 желтоқсанда 2009 жылы өткізілді. Моралес екінші рет сайлауға қатысуға рұқсат алып сайлауда айқын жеңіске жетті (60 %дан артық дауыс жинап).
Екі-палаталы парламент — 36 сенатор және 130 депутат, 5 жылға сайланады.
Саяси партиялары
2009 жылдың желтоқсанындағы сайлау бойынша:
Боливияда тағы 6 парламентте орын алмаған заңды партия бар.
Саяси жағдай
thumb|left|250px| [[Ла-Пас (Боливия)|Ла-Пас қаласының орталығы, Боливияның әкімшілік орталығы]] thumb|left|250px| Uyuni
Эво Моралес (лақап аты Эль Эво) — Боливия тарихындағы бірінші үндіс президент.
Географиялық мағлұмат
Боливияның жер ауданы 1 098 580 км². Ол әлем бойынша жер ауданы жағынан 27 орында.
thumb|left|Боливиялық [[Альтиплано түстері]]
Қаныш Сәтбаевтың мұражай-үйі
Ол Қазақстан Халық Шаруашылық кеңесінің өкілі ретінде трестің геологиялық тобын басқаруға Қарсақбайға келгенде бұл өлке қазынасын қойнына бүгіп жатқан табиғаты қатал аймақ болатын.
Боливия
Географиялық мағлұмат
Боливия 1879 жылдан бері теңізбен шектеспейді — сол жылы ол өзінің жағалаулық Антофагаста аймағын Екінші тынық мұхиттық соғысы нәтижесінде Чилиге беріп қойған. Дегенмен Атлант мұхитына Боливия шыға алады — Парагвай өзені бойынша.
Қаныш Сәтбаевтың мұражай-үйі
Дереккөздер
Санат:Қарағанды облысы мұражайлары Санат:Қаныш Сәтбаев
Боливия
Географиялық мағлұмат
Боливияның ірі қалалары: Ла-Пас, Эль-Альто, Санта-Крус-де-ла-Сьерра және Кочабамба.
Сыртқы сауда
Экспорт — 6,4 млрд долл. (2008) — газ, соя, шикі мұнай, мырыш рудасы, қалайы.
Негізгі сатып алушылар — Бразилия 60,1%, АҚШ 8,3%, Жапония 4,1%.
Импорт — 4,6 млрд долл. (2008) — мұнай өнімдері, продовольствие, автомобилдер.
Негізгі сатушылар — Бразилия 26,7%, Аргентина 16,3%, АҚШ 10,5%, Чили 9,5%, Перу 7,1%, Қытай 4,8%.
Халқы
Халық саны — 11,8 млн (2021 жылғы бағалау).
Жылдық өсім — 1,7% (фертильность — 3,1 туу бір әйелге).
Орташа өмір сүру жасы — 64 жыл еркектре, 7жыл әйелдер.
Ұлттық-нәсілдік құрамы — үндістер 55% (негізі кечуа және аймара), метистер 30%, ақтар 15%.
Тілдер — 3 ресми тіл: испан 60,7%, кечуа 21,2%, аймара 14,6%; басқа тілдер 3,6% (2001 жылғы санақ бойынша).
Дін — католики 95%, протестант (інжілдік методисттер) 5%.
Сауатттылық — 93% еркек, 80% әйел (по переписи 2001 ж.).
Дереккөздер
*
Қорам каналы
Қорам каналы – Алматы облысы Еңбекшіқазақ ауданында орналасқан.
Гидрологиялық сипаты
Арнасының ұзындығы 70 км, тереңдігі 0,9-1,5 м, ені беткі жағында 8-14 м, табанында 6-11 м. Бастауын Қайрат ауылынан төменде Шілік өзенінен алып, Қазақстан ауылынан төменде Жарсу өзенінің саласы – Қарсу өзеніне құяды. Су егістік жерлерді және мал суаруға пайдаланылған. Кейін Үлкен Алматы каналының салынуына байланысты (1979-1984 жылдары) Қорам каналымен су жүру тоқтатылды.
Дереккөздер
Санат:Алматы облысы каналдары
Айдос Жұмаділдәұлы Бектеміров
Айдос Жұмаділдәұлы Бектеміров (26 мамыр 1950 жыл, Қарағанды облысы, Шет ауданы, Қарғалы ауылында туған) — кино және театр актері. Қазақстанның еңбек сіңірген әртісі (1996). Қазақстан Республикасының Мемлекеттік сыйлығының иегері (2016). Мұхтар Әуезов атындағы Қазақ мемлекеттік академиялық драма театрының актері (2003 жылдан).
Төлебаев көшесі (Алматы)
right|thumb|Мұқан Төлебаев Көшеге қазақтың көрнекті композиторы, КСРО халық әртісі, КСРО Мемлекеттік сыйлығының иегері Мұқан Төлебаевтың есімі (1961 жылы) берілген. Телебаев Мұқан Төлебайұлы (1913-1960) Алматы облысының Қарашаған ауылында дүниеге келген. Ол - «Біржан - Сара», «Қозы Көрпеш - Баян Сұлу» операларын жазды.
Көше Жетісу, Медеу аудандарында орналасқан. Райымбек даңғылынан басталып, Абай даңғылына дейін созылып жатыр. Бұл - қаланың байырғы көшелерінің бірі. Бұрынғы атаулары:
Көшенің ұзындығы - 3100 метр.