cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Хакім Бәжбенов
Бәжбенов Xакім (1892-1969, Атырау қаласы). 1914-1925 жылдары — Доссор мұнай өндіру кәсіпшілігінде бұрғылау жұмысшысы, механика шеберханасында ұста. 1925-1938 жылдары — Мақат мұнай өндіру кәсіпшілігі механика шеберханасында ұста. 1938-1942 жылдары — Доссор мұнай кәсіпшілігінде шаруашылық бөлімінің меңгерушісі. 1942-1944 жылдары — Доссор кәсіпшілігінде поселкелік Кеңестіңтөрағасы. 1944-1947 жылдары — Доссор, Қошқар мұнай өндіру кәсіпшіліктеріндешаруашылықбелімініңмеңгерушісі. 1947-1953 жылдары — Қошқаркәсіпшілігінде поселкелік Кеңестің төрағасы. Ленин орденімен және медальдармен марапатталған.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Cray Inc.
Background: 1950 to 1972
Seymour Cray began working in the computing field in 1950 when he joined Engineering Research Associates (ERA) in Saint Paul, Minnesota. There, he helped to create the ERA 1103. ERA eventually became part of UNIVAC, and began to be phased out. He left the company in 1960, a few years after former ERA employees set up Control Data Corporation (CDC). He eventually set up a lab at his home in Chippewa Falls, Wisconsin, about 85 miles to the east. Cray had a string of successes at CDC, including the CDC 6600 and CDC 7600.
Cray Research Inc. and Cray Computer Corporation: 1972 to 1996
When CDC ran into financial difficulties in the late 1960s, development funds for his follow-on CDC 8600 became scarce. When he was told the project would have to be put "on hold" in 1972, Cray left to form his own company, Cray Research Inc., with research and development facilities in Chippewa Falls and the business headquarters in Minneapolis. The company's first product, the Cray-1 supercomputer was a major success when it was released. It was faster than all other computers at the time. The first system was sold within a month for US$8.8 million. Seymour Cray continued working, this time on the Cray-2, though it only ended up being marginally faster than the Cray X-MP, developed by another team at the company.
Cray Research continued development along a separate line of computers, originally with lead designer Steve Chen and the Cray X-MP. After Chen's departure, the Cray Y-MP, Cray C90 and Cray T90 were developed. All were based on the original Cray-1 architecture, but added multiple processors, faster clocks and wider vector pipes to achieve much greater performance. Because of the uncertainty of the Cray-2 project, a number of Cray-object-code compatible "Crayette" firms started: Scientific Computer Systems (SCS), American Supercomputer, Supertek, and perhaps at least one other firm. Not meant to compete against Cray, these firms attempted less expensive, slower CMOS versions of the X-MP with the release of the COS operating system (SCS) and the CFT Fortran compiler. All these firms also considered National labs (LANL/LLNL) developed CTSS operating system as well before caving in to the tide of Unixes.
In the late 1980s the high-performance market began to be overtaken by a series of massively parallel computers, led by pioneers Thinking Machines, Kendall Square Research, Intel Supercomputing Systems Division, nCUBE, MasPar and Meiko Scientific. At first, Cray Research denigrated such approaches, complaining that developing software to effectively use the machines was difficult — which was true in the era of the ILLIAC IV, but becoming less so each day. Eventually Cray realized the approach was likely the only way forward and started a five year project to capture the lead in this area as well. The result was the DEC Alpha-based Cray T3D and Cray T3E series, which left Cray as the only remaining supercomputer vendor in the market besides NEC, by 2000.
In the late 1980s and early 1990s a number of new vendors introduced small supercomputers, known as minisupercomputers (as opposed to superminis), which started to erode the market that might have otherwise considered a low-end Cray machine. Particularly popular was the Convex Computer series, as well as a number of small-scale parallel machines from companies like Pyramid Technology and Alliant Computer Systems. One such company was Supertek, whose S-1 machine was an air-cooled CMOS implementation of the X-MP processor. Cray purchased Supertek in 1990 and sold the S-1 as the Cray XMS, but the machine proved problematic. Meanwhile their not-yet-completed S-2, a Y-MP clone, was later offered as the Cray Y-MP EL (later becoming the EL90 series), which started to sell in reasonable numbers in 1991-92. These systems were sold to smaller companies, notably in the oil exploration business. This line evolved into the Cray J90 and eventually the Cray SV1 in 1998.
Silicon Graphics: 1996 to 2000
Cray Research merged with Silicon Graphics (SGI) in February 1996. At the time the industry was highly critical of the move, noting that there was little overlap between the two companies in terms of market or technology. Founder Seymour Cray died as a result of a traffic accident later that year.
SGI immediately sold off the Superservers business to Sun, who quickly turned the UltraSPARC-based Starfire project then under development into the extremely successful Enterprise 10000 range of servers.
SGI did use a number of Cray technologies in their attempt to move from the graphics workstation market into supercomputing. Key among these was the use of the Cray-developed HIPPI data-bus and details of the interconnects used in the T3 series.
SGI's long-term strategy was to merge their high-end server line with Cray's product lines in two phases, code-named SN1 and SN2 (SN standing for "Scalable Node"). The SN1 was intended to replace the T3E and SGI Origin 2000 systems and later became the SN-MIPS or SGI Origin 3000 architecture. The SN2 was originally intended to unify all high-end/supercomputer product lines including the T90 into a single architecture. This goal was never achieved before SGI divested itself of the Cray business, and the SN2 name was later associated with the SN-IA or SGI Altix 3000 architecture.
Under SGI ownership, one new Cray model line, the SV1, was launched in 1998. This was a clustered SMP vector processor architecture, developed from J90 technology.
SGI set up a separate Cray Research Business Unit in August 1999 in preparation for detachment. On March 2, 2000, the unit was sold to Tera Computer Company. Tera Computer Company was then renamed Cray Inc. when the deal closed on April 4.
Плуан
Плуан (Plouasne) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Кот-д'Армор департаментінде орналасқан. Динан округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 33,61 км² шамасында.
Cray Inc.
Cray Inc.: 2000 to present
After the Tera merger, the Tera MTA system was relaunched as the Cray MTA-2. This was not a commercial success and shipped to only two customers. Cray Inc. also unsuccessfully badged the NEC SX-6 supercomputer as the Cray SX-6 and acquired exclusive rights to sell the SX-6 in the USA, Canada and Mexico.
Плуан
Коммунаның INSEE коды — 22208, пошта индексі — 22830.
Cray Inc.
Cray Inc.: 2000 to present
In 2002, Cray Inc. announced their first new model, the Cray X1 combined architecture vector / MPP supercomputer. Previously known as the SV2, the X1 is the end result of the earlier SN2 concept originated during the SGI years. In May 2004, Cray was announced to be one of the partners in the U.S. Department of Energy's fastest-computer-in-the-world project to build a 50 teraflops machine for the Oak Ridge National Laboratory. As of November 2004, the Cray X1 had a maximum measured performance of 5.9 teraflops, being the 29th fastest supercomputer in the world. Since then the X1 has been superseded by the X1E, with faster dual-core processors.
Плуан
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1535 адамды құрады. Халық тығыздығы — 45,67 адам/км².
Cray Inc.
Cray Inc.: 2000 to present
On October 4, 2004, the company announced the Cray XD1 range of entry-level supercomputers which use dual-core 64-bit AMD Opteron CPUs running Linux. This system was previously known as the OctigaBay 12K before Cray's acquisition of that company. The XD1 provided one Xilinx Virtex II Pro field-programmable gate array (FPGA) with each node of four Opteron processors. The FPGAs could be configured to embody various digital hardware designs and could augment the processing or input/output capabilities of the Opteron processors. Furthermore, each FPGA contains a pair of PowerPC 405 processors which can add to the already considerable power of a single node. The Cray XD1, although moderately succcessful was eventually discontinued.
In 2004, Cray completed the Red Storm system for Sandia National Laboratories. Red Storm was to become the jumping-off point for a string of successful products that eventually revitalized Cray in supercomputing. Red Storm had processors clustered in 96 unit cabinets, a theoretical maximum of 300 cabinets in a machine, and a design speed of 41.5 teraflops. Red Storm also included an innovative new design for network interconnects, which was dubbed SeaStar and destined to be the centerpiece of succeeding innovations by Cray. The Cray XT3 massively parallel supercomputer became a commercialized version of Red Storm, similar in many respects to the earlier T3E architecture, but, like the XD1, using AMD Opteron processors. The Cray XT4, introduced in 2006 added support for DDR2 memory, newer dual-core and future quad-core Opteron processors and utilized a second generation SeaStar2 communication coprocessor. It also included an option for FPGA chips to be plugged directly into processor sockets, unlike the Cray XD1, which required a dedicated socket for the FPGA coprocessor.
Плуан
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кот-д’Армор департаментінің коммуналары
Cray Inc.
Cray Inc.: 2000 to present
On November 13, 2006, Cray announced a new system, the Cray XMT, based on the MTA series of machines. This system combined multi-threaded processors, as used on the original Tera systems, and the SeaStar2 interconnect used by the XT4. By reusing ASICs, boards, cabinets, and system software used by the comparatively higher volume XT4 product, the cost of making the very specialized MTA system can be reduced. A second generation of the XMT is scheduled for release in 2011, with the first system ordered by the Swiss National Supercomputing Center (CSCS).
In 2006, Cray announced a vision of products dubbed 'Adaptive Supercomputing'. The first generation of such systems, dubbed the Rainier Project, used a common interconnect network (SeaStar2), programming environment, cabinet design, and I/O subsystem. These systems included the existing XT4 and the XMT. The second generation, launched as the XT5h, allowed a system to combine compute elements of various types into a common system, sharing infrastructure. The XT5h combined Opteron, vector, multithreaded, and FPGA compute processors in a single system.
In April 2008, Cray and Intel announced they would collaborate on future supercomputer systems. This partnership produced the Cray CX1 system, launched in September the same year. This was a deskside blade server system, comprising up to 16 dual- or quad-core Intel Xeon processors, with either Microsoft Windows HPC Server 2008 or Red Hat Enterprise Linux installed. In early 2010, Cray also introduced the Cray CX1000, a rack-mounted system with a choice of compute-based, GPU-based, or SMP-based chassis. The CX1 and CX1000 product lines were sold until late 2011.
By 2009, the largest computer system Cray had delivered was the XT5 system at National Center for Computational Sciences at Oak Ridge National Laboratories. This system, with over 224,000 processing cores, was dubbed Jaguar and was the fastest computer in the world as measured by the LINPACK benchmark at the speed of 1.75 petaflops until being surpassed by the Tianhe-1A in October 2010. It was the first system to exceed a sustained performance of 1 petaflops on a 64-bit scientific application.
In May 2010 the Cray XE6 supercomputer was announced. The Cray XE6 system had at it's core the new Gemini system interconnect. This new interconnect included a true global-address space represented a return to the T3E feature set that had been so successful with Cray Research. This product was a successful follow-on the the XT3,XT4 and XT5 products. The first multi-cabinet XE6 system was shipped in July 2010. The next generation Cascade systems were designed make use of future multicore and/or manycore processors from vendors such as Intel and NVIDIA. Cascade is scheduled to be introduced in early 2013 and designed to use the next-generation network chip and follow-on to Gemini, code namedAries.
In 2011, Cray announced the Cray XK6 hybrid supercomputer. The Cray XK6 system, capable of scaling to 500,000 processors and 50 petaflops of peak performance, combines Cray's Gemini interconnect, AMD's multi-core scalar processors, and NVIDIA's Tesla GPGPU processors. In October 2012 Cray announced the Cray XK7 which supports the NVIDIA Kepler GPGPU and announced that the ORNL Jaguar system would be upgraded to an XK7 (renamed Titan) and capable of over 20 petaflops. Titan is currently the world's fastest supercomputer as measured by the LINPACK benchmark. In 2011 Cray also announced it had been awarded the "Blue Water" system, funded by NSF after IBM had pulled out of the delivery. This system was to be delivered in 2012 and was to be the largest system, in terms of cabinets and general-purpose x86 processors that Cray had ever delivered.
In April 2012, Cray Inc. announced the sale of its interconnect hardware development program and related intellectual property to Intel Corporation for 140 million dollars.
On November 9th, 2012, Cray announced the acquisition on Appro International, Inc., a California based privately-held developer of advanced scalable supercomputing solutions. Currently the #3 provider on the Top100 supercomputer list, Appro builds some of the world's most advanced high performance computing (HPC) cluster systems. -->
Елюга (Үлкен Илеша тармағы)
Елюга — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Үлкен Илеша өзенінің сол жағалауынан 153 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 29 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вага өзені. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері
Есенаңқаты
Есенаңқаты  – Жайық алабындағы өзен.
Географиялық орны
Батыс Қазақстан облысы Сырым ауданы жерінде. Ұзындығы 130 км, су жиналатын алабы 1860 км2.
Бастауы
Шыңғырлау өзенімен қатарласа созылып жатқан биік жонның солтүстік жағынан (160 – 190 м) басталады да Шалқар көліне құяды.
Гидрологиясы
Жер асты және жауын-шашын суларымен толығады. Арнасының ені 20 – 30 м, жағасы жайпақ. Салалары Жандыбұлақ, Көпіраңқаты (ұзындығы 45 км), Аңқаты (29 км). Жылдық орташа су ағымы 0,14 м3 /с. Егістік, шабындық суғарылады.
Дереккөздер
Санат:Сырым ауданы өзендері Санат:Жайық су алабы өңірі өзендері
Төменгі Расья
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кама Бондюг ауылындағыСу өлшеу посты; су өлшеу постынан Березники қаласына дейін. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Қылқобыз
нобай|200px| Қылқобыз — екі ішекті, ыспaлы музыкалық аспап. Қылқoбыз – қазақ халқының ұлттық аспаптарының ішіндегі ең көне аспап. 9-10 ғасырларда өмір сүрген Қорқыт ата дәуірінен бері қылқобыздың сарыны үзілмей келеді. Жалпы, ұлттық аспaптардың ішінде қобыз үнге бай, киелі, қасиетті деп танылады. Сонымен қaтaр, қанша ғасырлар қойнауынан жетсе де қoбыздың бұрынғы түрі мен қазіргі түріндегі үні бір сарынды. Сeбебі, оның ішегі ықылым заманнан бері жылқының қылынан тартылып келді, ысқышы да. Оның қылқoбыз аталуы да сондықтан. Қылқобыздың ішіндегі ең үлкен түрі – «нар қобыз». Қылқобызды хaлқымыз киелі аспап ретінде қастерлейді. Қазақ қобыздың үні шыққан жерге жын - шайтан жоламайды деп ырымдайды. (үнтаспа «Қылқобыз сарыны») Қазақ халқы қыл қобыздарға өте бай болып келеді.Солардың бірі осы қылқобыз болып табылады. Қазақ халқы үшін ұлттық аспаптардың маңызы өте зор болып табылады.Қазақ халқы күй атасы-Құрманғазы десе,қобыз атасы-Қорқыт деп санаған
Тағы қараңыз
Санат:Қазақтың саз аспаптары
Елес
right|200px
Елес — фантом, кумир, сиынушы заты. Фрэнсис Бэкон елес деп адамның танымдық мүмкіндерін шектейтін қате пікірлерді, ұғымдарды, біреулердің беделіне табынуды айтады.
Дереккөздер
Санат: Философия
NGC 2125
NGC 2125 — Dorado шоқжұлдызында орналасқан OCL (шашыраңқы жұлдыздар шоғыры) типті шашыраңқы жұлдыздар шоғыры.
Ашылуы
Бұл нысанды 1834 жылы 18 желтоқсанда Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 2125 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: ESO 57-SC44, in LMC.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Алтын балық (шоқжұлдыз)
Тараз – Парсы зерттеушілерінің тарихнамасында
ТАРАЗ – ПАРСЫ ЗЕРТТЕУШІЛЕРІНІҢ ТАРИХНАМАСЫНДА
«Зафар-Нама»
Авторы Шарафиддин Әли Язди Иран жеріндегі Тәфті қ-нда туған. Туған жылы белгісіз. «Зафар-нама» сөзінің мағынасы «Жеңіс жыры» деген ұғымға жақын. Бұл еңбегін 1424 – 25 жылдар ішінде парсы, түрік тілдеріндегі деректер көзіне сүйене отырып жазған. Оны Фарсы аймағында әкімдік еткен Ибраһим сұлтанға арнаған. Себебі, ол билеуші ретінде әдебиет пен өнерге, тарихшы ғалымдарға қамқор, әрі өресі биік зерделі кісі болған. Кейін сұлтан өмірден өткен соң, Шарафиддин қуғынға түсіп, Герат қаласына жер аударылады. 1447 ж. туған жерге қайта оралып, 1454 жылы Тәфті қаласында қайтыс болған. «Зафар-нама» шығармасы Тұран өлкесіндегі 1334 – 1405 жылдары аралығында болып өткен тарихи оқиғаларды қамтиды. Осы тұстағы Тараз қаласы мен тұрғылықты халықтың өмірінен біршама хабардар етеді.
«Бұхара тарихы»
Әбубәкір Мұхаммед ибн Жағфар ән-Наршаһи (899 – 956) Бұхара тарихы деп аталатын кітабын 944 жылы жазып аяқтайды да, Әбу Мухаммед Нух ибн Нәсір Самани патшаға сыйға тартады. Ирандық ғалым Мүдәррәс Рәзәуидің айтуынша, араб тілінде жазылған түпнұсқасы жойылып, екі ғасырдан кейін, 1128 – 1129 жылдары Әбунәсір Ахмед ибн Мухаммед ибн Нәсір әл-Қобауидің парсы тіліне аударған нұсқасы бізге жетіп отыр. Біздің заманымызда араб, ағылшын, орыс, өзбек тіліне аударылып, кеңінен танылды. Шығыста Душанбе, Ташкент, Стамбұл, Тегеран, Исфахан кітапханаларында сақталған. Осы еңбекте көне Тараз қаласының тағдыры баяндалады. «Уақыт өте келе Абырой ер жетті, қайтадан Түркістанға бет алды. Тараздай қала тұрғызып, оны һекумет деп атады. Өйткені, ол бір тайпаның басшысының аты еді. Өзі егінші екен. Бұхара тұрғындары ұлы адамға һемук деп ат берген, кей деректер Жәмук деп жазған», – дейді ол өз кітабында.
«һодуд-ал-аләм» (982)
Парсы тілінде 982 жылы жазылып, «һодуд-ал-аләм» (Әлем шекарасы Батыстан Шығысқа дейін) деп аталатын әлемдегі ең алғашқы жағрафиялық кітап болып табылады. 1983 жылы Тегеран қаласында 252 бет көлемінде басылып шықты. Оны баспаға дайындаған, доктор Мәноучеһр Сотуде. Кітаптың авторы белгісіз, уақыт оны ұмыттырған. Бірақ автор заманында бұл еңбегін Ауғанстанның солтүстігінде екі жыл әмірлік еткен Әбу-л-һарес Мұхаммед ибн Ахмедке арнапты. Бұл еңбек жалпы әлем тарихы мен түрік халықтары жайлаған Тұран жерінде орын тепкен қалалар мен мекендерді, оны жайлаған ұлыстар мен патшаларды тұңғыш рет оныншы ғасырда сөз еткен және хатқа түсірген шежіре қолжазба болуымен де қымбат. Тараз шаһары, Меркі атауларымен бірге ғылымда беймәлім көптеген түрік кенттерінің аттары аталады.
«Жеті климат» (1593)
Кітаптың авторы Әмин Ахмед Разидің әкесі Қожа Ахмед шаһ Таһмасып сол кездегі билік иесі Сәфәвидің сарайында беделді адамдардың біреуі болған және Рей қаласының бас қарауылы қызметін атқарған. Әмин ауқатты отбасында тәрбиеленіп, жастай білім алып, зерделі болып өскен. Жас кезінде Үндістанға саяхат жасап, көптеген деректер жинайды. Өз ең-бегін жазуға жеті жыл уақыт жұмсайды, яғни 1586 – 1593 жылдары аралығында «Жеті климат» еңбегін аяқтайды. Қазақ даласындағы қалалар жөнінде, әсіресе Таразға қатысты мынандай мәлімет берілген: «Тараз бұрынғы заманда әйгілі қала болған, оны Банки деп атаған. Алайда, өзбектердің таптап қиратуынан ойрандалған. Тараздың маңындағы үңгірді сол қаланың есімімен атайды екен. Тараз қаласының тұрғындарының басым көпшілігі мұсылман, әрі ол өлкеден қадір тұтуға уәжіп деп саналатын айтулы ғалымдар көптеп шыққан» (494 бет). ''М. Мырзахметұлы''
Даналық
Даналық – адамзаттың сан ғасырлық таным процесі мен өмір тәжірибесі нәтижесінде жинақталған рухани ілім-білімді игеріп, оны ұрпақтан ұрпаққа ұлағатты ой-пікір, өнегелі түсінік, ізгілікті іс-әрекет түрінде жеткізе білетін адам қасиеті, тұлғаның тиімді анализбен, адамдар өміріндегі күнделікті және ғылыми оқиғаны алдын-ала жобалауы мен және бағалауымен байланысты интеллектуалдық дамуының ең жоғары деңгейі, табиғи интелектінің (құраушы) бір жағы. Ол болып жатқан оқиғалар туралы ақпаратты өңдеу мен бейімделуге тікелей байланысты. Сонымен бірге даналық интеллектуалдық жетілудің ерекше жағдайы ретінде танылады.
Толығырақ
Даналық – ауқымы кең, күрделі құбылыс, оған бір жақты, кесімді анықтама беру мүмкін емес. Ол, әдетте, надандыққа қарсы мәнде қолданылады. Даналықтың мән-жайын алғаш зерттеп, ашып беруге философия талпынған. Өйткені «философия» деген сөздің өзі грекше «даналықты сүю» мағынасын білдіреді. Даналық мазмұнының тереңдігі мен пішімінің алуан қырлылығы жағынан филос. ұғым болып табылғанымен, оған философияның көптеген функцияларының (ғылым, таным теориясы, логика, методология, идеология, т.б.) бірі ретінде қарауға болмайды. Философия ғылымсыз да өмір сүре алады (мыс., Ницшенің шығармаларында ғылым жоқ, даналыққа толы философия ғана бар). Ал даналықтан қол үзсе, философия аты ғана қалып, заты (мәні, мазмұны) жоғалады.
Даналық – философия негізі, болмысының кепілі, басты шарты. Басқа ғылым түрлері тәрізді филос. ілімдер де даналықтан бастау алады. Сократтың «Менің білетінім – өзімнің ештеңе білмейтіндігім, өзгелер оны да білмейді» деуінде үлкен мән бар. Білмейтінін біліп, түсінуге, әлем ақиқатын танып, ой түюге ұмтылу – адамды рухани кемелдікке, данышпандыққа бастайтын жол.
Қазақ ойшылы Абай да «Атымды Адам қойған соң, қайтып надан болайын» деп толғайды; ештеңені біліп-тануға ұмтылмайтын, қарны тойып, құлқыны тоят тапқанына мәз хас надандықты, тоңмойын тоғышарлықты мансұқ етеді. Қазақ халқында «Өзің білме, білгеннің тілін алма» деген сөз қарғыстың ең жаманы саналады. Дүниенің, өмірдің және өз табиғатының сырын танып, білу үшін адам баласы оқу-білімге ұмтылады, ғылымға ден қойып, логикаға, методологияға сүйенеді.
Даналықтың, көбінесе білімділікпен, оқымыстылықпен шендестіріле қаралатыны сондықтан. Бірақ даналық білім аясында шектеліп қалмайды; оның негізгі өлшемі – түсінік. Әр нәрсені білу бір басқа да, түсіну – басқа: яғни білім оқумен келсе, түсінік оқығанды көкейге тоқумен, өз еркімен жақсылыққа ұмтылып, ой қорытумен, игілікті қам-қарекетпен қалыптасады. Білім атаулы қашаннан нақты болады әрі жекені қамтумен шектеледі, ал даналық жалпыны, тұтас құбылыстарды – дүниені, өмірді, дәуірді, тарихты қамтиды. Білім – өткінші, уақытша, салыстырмалы, даналық, яки түсінік жүйесі – мәңгілік нәрсе. Білімділер қай заманда да көп болған, қазіргі кезде де жетіп артылады, ал дана адамдар, данышпандар бұрын да, қазір де аз. Гераклит «Көп білгеннен дана болмайсың» деп осы шындықты меңзеген. Ұлы Абай да «Әрбір ғалым – хакім емес, әрбір хакім – ғалым» дейді.
Абай үшін даналық өлшемі
Абай үшін даналық өлшемі - адам мен уақыт, енер мен қабілет - кесіп мүмкіндігі, түсінік пен іс-әрекет бірлестігі. Даналық жекеден жалпыны тапты, жалпыдан жалқыны танытты, жалқының ортақ және ерекше себептерін көрсетті. Ол халық шығармашылығымен сабақтас. Абайдың да, қазақ халқының да даналығы табиғаттанудағы, адамтанудағы, енер табудағы, ағартушылықты жетілдірудегі ойшылдықтан, талпыныстан құралды, тірлік пен рухқа сүйенерлік сенімде жалғасын тапты. Табиғаттану Абай шығармасында үлкен орын алады. Абай үшін туған жер мен туған ел ұқсас ұғымдар. Осы мекен ортаны адам мақсатына сай түсіну, талқылау және бағалау қабілетінен даналық қалыптасты. Табиғаттағы бірлестік пен әр түрліліктің үйлесімін таба білгендер, олардың мазмұны мен мағынасын түсіндіре алғандар, табиғат көрінісімен жарасымды қатынаста болғандар және оның қорын дұрыс пайдаланып үйренгендер даналықтың әр түрлі салалары мен сәттерін қалыптастырды. Туған жерді қадірлей білген тәнтілік, ысырапқа ұшыратпаған шаруалық қашанда болмасын өрелі де, өтімді еді. Осы қажеттілікпен шұғылдану немесе адамды жақсы бастаманың ыңғайына орай тәрбиелеу - табиғаттанудың басты проблемасы. Табиғаттану - сезімді бейімдеу және тәжірибелік қабылдау, бастысы, табиғи құбылыстың түп тамырын табу, салыстыру арқылы оны тірлікке тірек ете білу. Табиғат ғажабына сай әрекет жасай білу - адамның дайындығын лайықты ескерту деген сөз. Табиғаттану мен адамтану арасындағы қатынас Д-тың мазмұнын қалыптастырады, адам тұлғасында өзіне сену, адал іске және төзімдік қабілетке арқа сүйеуі артады. Абай «берекелі болса ел - жағасы жайлау ол бір көл» деп, көңілде түйген тұжырым әлденеше жетістікке ұйытқы болатынына кәміл сенді. Тіпті «жер білмеген көп адам адасып жүрсе, бір жер білетұғын кісінің керегі жоқ па екен?» (23-сөз) деген күдігіне «тіршіліктің несі сән, тереңге бет қоймаса» деп уәжін айтады.
Даналық - адамгершілікті танудағы құрал
Даналық - адамгершілікті танудағы, табудағы, табыстырудағы құбылыс, қасиет, құрал. Даналықтың тәні «талап, еңбек, терең ой, ар-намыс, ынсап, сабыр ғой», жаны - туралық пен әділетте, сезімі - рух, ыстық жүрек, өң-шырайда, тегі - ынсап пен рахаттану да, адалдық үшін күресте. Соңдықтан Абай адамтану тағлымы, біріншіден, тән, жан, сезім, тектілік үйлесімділігінде, екіншіден, шындық пен адамгершіліктен үйрене білуде және осы құнды мұраны әр дәуірде жетілдіретін, әрбір адамға жеткізетін өтімді іс-әрекетте, үшіншіден, халықты алауыздықтан, алалаудан, ал адамды шектеуден сақтауда - дейді. Оның жетілу жолдары: кеп нәрсені есітіп білу, көкейтесті мәселені көңілде түюге дайындық және соны үйрете алу, үлкен үміт, есеппен адамдық құндылықты, халықтық мұраны бағалай білу, оларды жөн-жобасымен қолдандыратын бағыт пен дәстүрден ауытқымау; шығармашылық ізденіс пен істің қайтарымында адам үдесі мен халық үмітін ақтау. Адамтану - есі барлық жанға олжа, басқа сая, ер қорғаны, сонымен қатар теңсіздіктің тетігі мен түбірін табу. Одан «ары бар, ұяты бар, ақылы бар» демекші, әркімнің езі іздеген құндылық табылар. Өйткені адам «дүниені тегіс көрмекке, тегіс тексермекке лайық», өзін ақыл-парасат, иман-ғибадат арқылы тануды және солардың пайдасын көрерлік сәт мүмкіндікті іздестіреді (27-28-сөз).
Даналықтың тарихи бастауы
Даналықтың тарихи бастауы – ауыз әдебиеті нұсқаларында, мифтік аңыздар мен діни әпсаналардың желілерінде, өнер туындылары мен әдеби, филос. шығармаларда жатыр. Қорқыт ата, Асан Қайғы, Толағай, сондай-ақ Прометей, Сизиф, т.б. мифтік тұлғалардың ой-толғам, іс-әрекеттерінде өмірдің өткіншілігіне қарсы күрес, мәңгілік өріне – Даналық тәліміне талпыныс бар. «Дүние, қудым сені жалықпай-ақ, Ұстатпайсың судағы балықтай-ақ, Көрсетіп бірде алдыңды, бірде артыңды, Қойдың ғой дидарыңды танытпай-ақ» деген қазақтың қара өлеңінде халықтық пәлсапаның – өзін қоршаған әлемді, өмірді, дүниедегі өзінің орнын тануға құштарлықтың, экзистенциалдық түсініктің сарыны жатыр. Жалпы, дәстүрлі қазақы дүниетанымның өзі даналыққа, Ғ. Қараш айтқандай, «өмір пәлсапасына», ізгі түсінікке, рухани кемелдік аңсарына негізделген.
Дереккөздер
Санат:Адам қасиеттері
Канаан (Минас-Жерайс)
Канаан (Минас-Жерайс) (Canaã (Minas Gerais)) — Бразилиядағы муниципалитет, Минас-Жерайс штатында орналасқан. Зона-да-Мата мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Висоза экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 4329 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 175 066 км² шамасында. Халық тығыздығы — 24,7 адам/км².
Тарихы
Қала 1962 жылы құрылған.
Санат:Минас-Жерайс елді мекендері
Вениамин Вячеславович Шамшин
Вениамин Вячеславович Шамшин (1928-2004) - суретші. ҚР Суретшілер одағының мүшесі.
Ярославль көркемөнер училищесін бітірген (1956). Қарағанды облыстық Суретшілер ұйымын алғашқы құрушылардың бірі.
«Осы адам», «Николло Паганини», «Қарағандыдағы 9 мамыр мейрамы» т. б. шығармаларында жеке тұлғаның қалыптасуы және халық тұрмысы анық көрінген.
Дереккөздер
Санат:1928 жылы туғандар Санат:2004 жылы қайтыс болғандар Санат:Қазақстан суретшілері
Тия (Үлкен Черемшан тармағы)
Тия — Ресейдегі өзен. Татарстан Республикасы, Ульянов облысы, Самара облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Үлкен Черемшан өзенінің оң жағалауынан 20 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 27 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Үлкен Черемшан бастауынан сағасына дейін. Өзен саласы — Сала болмайды, өзен алабы — Куйбышев суқоймасының бас жағынан Каспий құйылысына дейінгі Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Татарстан өзендері Санат:Ульянов облысы өзендері Санат:Төменгі Еділ су алабы өңірі өзендері
Футболдан Қазақстан Кубогының финалы 2018
Футболдан Қазақстан Кубогының финалы 2018 — Қазақстан кубогының 2018 жылғы жеңімпазын анықтайтын матч. 2018 жылы 24 қараша күні Шымкентте өтті. "Қайрат" 1:0 есебімен "Атырауды" ұтты.
Ойын тағдырын шешкен жалғыз голды 15-минутта Александр Соколенко енгізді.
Сілтемелер
Санат:2018 жылғы футбол Санат:Футболдан Қазақстан Кубогы Санат:Қайрат ФК ойындары Санат:Атырау ФК ойындары
Ментор (Миннесота)
Ментор (Mentor) — Миннесота штатының Polk округіне жататын АҚШ қаласы.
Лепица (Плевен облысы)
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 448 адамды құрайды.
Ментор (Миннесота)
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миннесота қалалары
Құрманбек Жуасұлы Артықбаев
Артықбаев Құрманбек Жуасұлы - 1959 жылы 16 маусымда Шымкент облысы Алғабас ауданының «Бөген» кеңшарында туған. Қазақ.
Лепица (Плевен облысы)
Пошта индексі — 5987. Телефон коды — 06571. ЕКАТТЕ коды — 43311.
Құрманбек Жуасұлы Артықбаев
Әкесі - Артықбаев Жуасбек (1938-2007). Анасы - Нәсіпбаева Дәметқан (1939-1974).
Лепица (Плевен облысы)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Плевен облысының елді мекендері
Құрманбек Жуасұлы Артықбаев
«Мамырдыңжеті күні» кітабының авторы (Алматы, 2010).
Қазақ және орыс тілдерін біледі.
1976 жылдан - «Шымкентауылқұрылыс-18» тресі №1808 ЖМК тас қалаушысы. 1977 жылдың қаңтарынан маусымына дейін - Шаян астық қабылдау бөлімі құрылыс бригадасының тас қалаушысы. 1977 жылдың желтоқсанынан - «Шымкентауылқұрылыс-18» тресі №1808 ЖМК тас қалаушысы. 1978 жылдан - Кеңес Әскерінің қатарында қызметте. 1980 жылдан - Шымкент облысы Алғабас ауданы «Бөген» кеңшарының комбайнер көмекшісі, тас қалаушысы, дәнекерлеушісі. 1981 жылдан - Шымкент қ. Еңбекші ауданы ІІБ жанындағы медициналық айықтырғыштың милиционері. 1982 жылдан - КСРО ІІМ Шымкент арнайы орта мектебінің курсанты. 1984 жылдан - Қапшағай қ. ІІБ Кәмелеттік жасқа толмағандар істері жөніндегі инспекциясының учаскелік инспекторы, қылмыстық іздестіру бөлімінің аға жедел өкілі, қылмыстық іздестіру бөлімінің бастығы. 1992 жылдан - Алматы облысы Іле ауданы ІІБ бастығының орынбасары. 1994 жылдан - Алматы облысы ІІБ 1-ші бөлімнің ІІБ бойынша аға жедел өкілі, ҚІБ 2-ші бөлімінің (мүліктік қылмыстарды ашу ұйымы) бастығы, ерекше қылмыстармен күрөс бөлімінің бастығы. 1995 жылдан - Алматы облысы бойынша мемлекеттік қызмет және мамандар басқармасының Қапшағай қаласы бойынша мемлекеттік қызмет және мамандар бөлімінің бастығы. 1997 жылдың маусымынан - ҚР ІІМ ІҚД ҚҚІБ мүліктік қылмыстармен күрес басқармасының автокөлікпен байланысты қылмыстарды ашу бөлімінің бастығы. 1997 жылдың тамызынан - Алматы қаласы ҚІІБ ІҚТ бастығының орынбасары, ІҚБ бастығы. 2003 жылдың маусымынан - Қарағанды облысы ҚІІБ бастығының бірінші орынбасары. 2003 жылдың желтоқсанынан - ҚР ІІМ Жедел қызмет департаменті бастығының м.а., бастығы. 2005 жылдың наурызынан - ОҚО ҚІІБ бастығы. 2005 жылдың мамырынан - ОҚО ІІД бастығы. 2006 жылы ҚР ІІМ құзырында болды. 2007 жылдан - ҚР Қаржы министрлігі Кедендік бақылау комитеті Контрабандымен күрөс басқармасы бастығының орынбасары м.а.
2008 жылдың қаңтарынан бері - Алматы облысы бойынша Кедендік бақылау департаментінің бастығы.
«Ерлігі үшін» медалімен марапатталған.
Әскери атағы - кедендік қызмет полковнигі.
Діни көзқарасы - мұсылман.
Хоббиі - аңшылық, тау шаңғы спорты, ұшу ісі.
Үйленген. Жұбайы - Артықбаева Сәрсебала Дулатбайқызы, үй шаруасымен айналысады. Қызы - Артықбаөва Әсел Құрманбекқызы (1987 ж.т.), ҚР Президентінің жанындағы Мемлекеттік қызмет академиясының тыңдаушысы.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Кіші Шайтанка
Кіші Шайтанка — Ресейдегі өзен. Свердлов облысы, Түмен облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Шайтанка өзенінің оң жағалауынан 15 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 31 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Тура өзені Тагил өзенінің құйылысынан Тагил өзені, Ница өзені және Пышма өзені өзендерін қоспағанда сағасына дейін. Өзен саласы — Тобыл, өзен алабы — Ертіс.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Свердлов облысы өзендері Санат:Түмен облысы өзендері
NGC 6578
NGC 6578 — Мерген шоқжұлдызында орналасқан PN (планетарлық тұмандық) типті планеталық тұмандық.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1882 жылы 18 тамызда Pickering Edward Charles астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 6578 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PK 10-1.1, ESO 590-PN12, CS=11.8.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Мерген (шоқжұлдыз)
Рокки Ривэ (Огайо)
Рокки Ривэ (Rocky River) — Огайо штатының Cuyahoga округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 20213 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 14.6 км² шамасында. FIPS коды — 39-68056.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Огайо қалалары
Труккаццано
Труккаццано (Truccazzano) — Италиядағы коммуна, Ломбардия әкімшілік аймағына қарасты Милан провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 4353 адамды құрайды. Халық тығыздығы 198 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 22 км² шамасында. Пошта индексі — 20060.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ломбардия елді мекендері
Гюрси-ле-Шатель
Гюрси-ле-Шатель (Gurcy-le-Châtel) — Франциядағы коммуна. Иль-де-Франс аймағына қарасты Сена және Марна департаментінде орналасқан. Провен округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 12,59 км² шамасында.
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сена және Марна департаментінің коммуналары
Карлсхаузен
Карлсхаузен (Karlshausen) — Германия Федеративтік Республикасының Рейнланд-Пфальц жерінде орналасқан муниципалитет. Айфель-Битбург-Прюм ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 364 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 7,09 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 07 2 32 064. Муниципалитеттің басшысы — Клаус Коц.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Рейнланд-Пфальц елді мекендері
2-ші Тукат
2-ші Тукат — Башқұртстанның Кугарчин ауданындағы ауыл, Нукаев ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 25 адамды құрады. Пошта индексі — 453344, ОКАТО коды — 80238863004.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Тіршілік нысаны
Тіршілік нысаны (Жизненная форма) — өсімдіктер мен жануарлардың сыртқы орта жағдайларына бейімделгенін көрсететін олардың сыртқы көрінісі. Ол бейімделудің жалпы көрінісімен, мінез құлықтық белгілері мен негізгі морфологиялық кескіндерінің ұксастығымен сипатталады. "Өсімдіктердің негізгі формаларының" ландшафтық рөліне ең бірінші неміс ғалымы А.Гумбольдт назар аударды (1806). Өсімдіктердің тіршілік нысаның жіктеуін дат ботанигі К.Раункиер ұсынды (1903, 1905). Ол жер бетінде өсетін өсімдіктердің негізгі 5 титтін бөліп, оларды тіршілік түрі (Раункиер жүйесі) деп атады — фанерофиттер, хамефиттер, гемикриптофиттер, криптофиттер және терофиттер. Р.Уиттекердің мәліметтері бойынша, (1980) фанерофиттер (негізінен ағаштар) тропиктік ылғалды орманда (96%), сондай-ақ, субтропиктік орманда көп кездеседі. Тундра мен далада гемикриптофиттер (көп жылдық шөптер) басым болады: тиісінше 60% және 63%, ал шөлде терофиттер (бір жылдық шөптер) көп өседі — 73%. Өсімдіктердің тіршілік нысанын жіктеудің бірнеше түрі бар. Алайда жабық тұқымдылардың экологиялық-морфологиялық белгілерінің негізінде жасалған И.Г.Серебряковтың жіктеуі көп қолданылады. Ол былай бөлінеді: ағаш өсімдіктері (ағаштар, бұталар, бұташықтар), аласа ағаштар (бұташықтар, шала бұташықтар), жер бетінде және суда өсетін өсімдіктер. Ұқсас жағдайларда ағашты және шөптесін өсімдіктердің ішінде оралғытәрізділер, шырын жапырақты өсімдіктер, төселмелі өсімдіктер, көпшік тәрізді өсімдіктер кездеседі.
Дереккөздер
Санат:Физика
IC 2498
IC 2498 — Арыстан шоқжұлдызында орналасқан Sb (жинақы галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 27668, ZWG 152.49.
Сыртқы сілтемелер
IC 2498 Санат:Арыстан (шоқжұлдыз)
Евгений Михайлович Золотарев
Марапаттары
Орден, медальдармен марапатталған.
Бактериялар патшалығы
нобай
Бактериялар сипаттамасы
Бактериялар барлық тіршілік ортасын игерген. Олар атмосферада, гидроферада, литосферада, гидросферада, адам, жануар, өсімдіктер организмінде кездеседі. олардың жасушалары 0,1-ден 10 мкм-ге дейін, өте ұсақ. Бактериялардың пішіндері де әр түрлі. Шартәрізділерін - коккалар, таяқшапішінділерін-бацилалар, оралмалар, үтір тәрізді иілгендерін- вибриондар, тағатәрізділерін-тороидтар, жұлдыз пішінділерін-жұлдызшалар деп атайды. Оның әрбір жасушасы қабықша мен цитоплазмадан тұрады. Жасушаның өте тығыз және көп қабатты қабықшасы болады, ол нәруыз муреинадан, полисахаридтерден тұрады. Цитоплазманың құрамында нәруіз және май заттары бар. Оқшауланған ядросы болмағанымен, цитоплазмада ядролық зат шашыранды түрде орналасады, ДНҚ молекуласы шектеулі кеңістікте ( нуклеоидта) орналасып, сақина түрінде тұйық болады. Митохондрия мен хлоропласттар жасушада болмайды, олардың қызметін цитоплазмалық мембрана атқарады. Рибосомалары бар. Бактерияда қор заттары- полисахаридтер, майлар, күкірт, полифосфаттар болады.
Дереккөздер
"Оқушы анықтамасы" Арман-ПВ баспасы 2007
Санат:Бактериялар
Шлирбах (Жоғарғы Аустрия)
Шлирбах (Жоғарғы Аустрия) (Schlierbach (Oberösterreich)) — Аустриядағы коммуна. Жоғарғы Аустрия федералды жеріне қарасты Кирхдорф-на-Кремсе округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2743 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 18.4 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — KI, ресми идентификациялық коды — 4 09 17.
2003 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Карл Лимбергер (АҰП) саналады.
Оберрайхенбах (Орталық Франкония)
Оберрайхенбах (Орталық Франкония) (Oberreichenbach (Mittelfranken)) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Эрланген-Хёхштадт ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 1237 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 4,83 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 5 72 147. Муниципалитеттің басшысы — Клаус Хаккер.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
Жанұзақ Аязбеков
Жанұзақ Аязбеков (10.2. 1954 жыл, Жамбыл облысы, Талас ауданы, Көшек батыр ауылы) - журналист, әдебиетші. Қостанай облыстық «Қостанай Таңы» газетінің Директор-Бас редакторы. .
Әкесі – Айтбаев Аязбек (1917 - 2003), ҰОС ардагері, еңбек ардагері, ауыл шаруашылығы қызметкері болған. Анасы - Әлшерова Сара (1920- 1985), бөлімше бригадирі, ауыл шаруашылығы қызметкері болған.
Дереккөздер
Санат:10 ақпанда туғандар Санат:1954 жылы туғандар Санат:Жамбыл облысында туғандар Санат:Қазақстан журналистері Санат:Қазақстан әдебиет сыншылары Санат:Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл медалінің иегерлері
Стернатия
Стернатия (Sternatia) — Италиядағы коммуна, Апулия әкімшілік аймағына қарасты Лечче провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2698 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 169 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 16 км² шамасында. Пошта индексі — 73010.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие San Giorgio Martire.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Апулия елді мекендері
Мод патшайымының жері
Мод патшайымының жері - (Dronning Maud Land) - Антарктида жағалауындағы  2,7 млн кm² аумағын алатын 20°б.. мен 44°38’ ш.б. аралығындағы Норвегияның талап ететін тәуелді жері. Бұл аймақтың атауы Норвегияның Мод атты королеваның, толық аты Мод Шарлотта Мария Виктория ( Maud Charlotte Mary Victoria; 26 қараша 1869 — 20 қараша 1938), құрметіне қойылған.
Места (Благоевград облысы)
Места (Места) — Болгариядағы ауыл. Благоевград облысына қарасты Банско қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 248 адамды құрайды.
Пошта индексі — 2772. Телефон коды — 074409. ЕКАТТЕ коды — 47857.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Благоевград облысының елді мекендері
Уросепсис
Уросепсис (Urоseрsіs - зәрлі сепсис) - Инфекцияның кірер қақпасы несеп бөлу жолдары болатын сепсис.
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Патология
Катовице
thumb|right|Катовице Катовице (Katowice) — Польшаның оңтүстігінде, Жоғарғы Силезияда орналасқан қала.
Санат:Польша қалалары
Шапық Шөкіұлы Шөкин
Шапық Шөкіұлы Шөкин (01.10.1912, қазіргі Павлодар облысы Баянауыл ауданы 10-ауыл – 4.7.2003, Алматы) – көрнекті қазақ энергетигі, Қазақстан Республикасы ғылым академиясының академигі,техника ғылымының докторы (1953), профессор (1956).
Арғын тайпасының Сүйіндік руының Айдабол бөлімінен шыққан. Қазақ КСР-інің еңбек сіңірген ғылым қайраткері (1961). 1937 жылы Омбының С.М.Киров атындағы ауыл шаруашылық институтын бітіріп, Қазақ КСР ауыл шаруашылық электрлендіру мекемесінде бөлім бастығы, бас инженер (1937— 43), Қазақ КСР ҒА энергетика бөлімінің меңгерушісі (1943-44), Қазақ КСР ғылым академиясының энергетика институтының директоры (1944—63) әрі академик- секретарь (1955-62), Қазақ КСР ғылым академиясының президенті (1964—67) және президиум мүшесі (1955—68) қызметтерін атқарды. 1963 жылдан бері Қазақ энергетикалық ғылыми-зерттеу институтының директоры. Ш.Шөкин —Г.М.Кржижановскийдің шәкірті. Ол 1944-50 жылдары Ӏле өзенінің суы мен энергетика қорын комплексті түрде пайдалану мәселесін шама т9рғыдан зерттеді, сөйтіп, Қапшағай бөгені мен Қапшағай су электр станциясын салу ісіне үлкен үлес қосты. 1949-58 жылдары Орталық Қазақстанды сумен қамтамасыз ету мөселесімен Ертіс өзенін бұру негізінде шешуге болатындығын дәлелдеді. Мұның өзі Ертіс-Қарағанды каналының салынуына себеп болды. Ш.Шөкин — Сібір өзендерін Қазақстан мен Орта Азияғa бұру мәселесін ғылыми тұрғыда қарастырған алғашқы ғалымдардың бірі. Оның басшылығымен осы мәселені шешудің тиімді жолдары мен жобалары айқындалды. Ш.Шөкин — 170-тен астам ғылыми еңбектің авторы. Негізгі еңбектері энергетика және су шаруашылығының болашақ дамуы мен отындық энергетиканың, баланс проблемасына т. б. арналған. Ол Белград (1957), Бангкок (1961), Будапешт (1965), Мәскеу (1968) және Парижде (1971) өткен халықаралық конференциялар мен симпозиумдарға қатысып, онда Қазақстанның энергетикасы мен су шаруашылығының дамуының бүгінгісі мен келешегі туралы баяндамалар жасады. Ш.Шөкин — КСРО ғылым академиясының комплексті энергетика және су қорларын пайдалану мен қорғау жөніндегі ғылыми кеңестердің мүшесі, Республикалық энергетика және электротехника ғылыми қоғамы председателінің орынбасары Қаз КСР Мемлекеттік сыйлығының лауреаты (1972). 6-сайланған КСРО Жоғарғы Кеңесінің депутаты, Қазақстан Компартиясының ХӀӀ-съезінде Қазақстан КП ОК мүшесі болып сайланды. Еңбек Қызыл Ту орденімен, медальдармен марапатталған.
Деректі фильм
Ш.Шөкин - режиссері Қалила Умаров. 2013 жыл
Гоайнш (Вила-Верде)
Гоайнш (Вила-Верде) (Goães (Vila Verde)) — Португалиядағы елді мекен және аудан (фрегезия), Брага округінің құрамына кіреді. Вила-Верде муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Минью ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Шапық Шөкіұлы Шөкин
Дереккөздер
Санат:Қазақстан мемлекеттік сыйлығының иегерлері Санат:1912 жылы туғандар Санат:2003 жылы қайтыс болғандар Санат:Қазақстан Республикасы Ұлттық Ғылым Академиясы академигі
Гоайнш (Вила-Верде)
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Каваду экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 598 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 3,57 км² шамасында. Халық тығыздығы — 167,5 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Минью провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Брага округінің елді мекендері
Ұшақтың төзімділігі
Ұшақтың төзімділігі (Живучесть самолета) — ұшақтың  әуеде апатқа  ұшыруына немесе ұрыстық зақым алуына қарамастан ұшуды орындау қабілеттілігі. Ұшақтың төзімділігін жетілдіру тәсілдері — кабинаны  сауыттандыру, басқарудың қосарлы жүйелерін, ұшақты құру  кезінде отқа төзімді материалды қолдану және т.б.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Константина (Севилья)
Константина (Севилья) (Constantina) — Испаниядағы муниципалитет. Андалусия автономды бірлестігіне қарасты Севилья провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Сьерра-Норте-де-Севилья ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 6586 адамды құрайды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Севилья елді мекендері