cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Пьеррмон
Пьеррмон (Pierremont) — Франциядағы коммуна. Нор-Па-де-Кале аймағына қарасты Па-де-Кале департаментінде орналасқан. Аррас округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 6,14 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 62655, пошта индексі — 62130.
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Па-де-Кале департаментінің коммуналары
Биомасса
Биомасса  (bios - өмір және масса) — бір түрдің, түрлер тобының немесе бүтіндей бірлестіктердің (өсімдік, микроағза және жануарлардың) тіршілік ететін мекенінің бірлік бетіне не көлеміне келетін жалпы құрғақ массасы; аудан немесе көлем (г/м2 немесе г/м3) бірлігіне салмағы бойынша өрнектелген тірі ағзалар мөлшері.
Өлшем бірліктері: кг/га, г/м2, г/м3, кг/м3, т.б. Өсімдіктердің биомассасы фитомасса, жануарлардың биомассасы зоомасса деп аталады.
Экожүйеде энергияның таралуы мен орташа биомассаның арасындағы байланысты анықтау үшін Дж/м2 өлшемі пайдаланылады. Құрлықтағы гетеротрофты ағзалардің ішінде топырақта тіршілік ететін микроағзалардің биомассасы өте жоғары болады. Атап айтқанда, жауын құртының тіршілік ету ортасына байланысты биомассасы 200 — 1500 кг/га аралығында болады. Сүтқоректілер мен құстардың орташа жылдық биомассасы 1 — 15 кг/га (бірақ бұл көрсеткіш құстардың қыстауы мен қоныс аударуы кезінде жоғары болады).
Биосферадағы тірі организмдердің жалпы биомассасы, әр түрлі есептеулерге қарағанда 1,8х1012 — 2,4х1012 т болуы мүмкін.
Жер биомассасы 2,42 трлн тонна құрады. Адамдар тірі салмақта шамамен 350 млн тонна биомасса береді немесе құрғақ биомасса тұрғысынан шамамен 100 миллион тонна береді – толық жер биомассасымен салыстырғанда елеусіз мөлшер.
Жер биомасса құрамы
Құрлықтық бөліктің организмдері • Жасыл өсімдіктер - 2,4 трлн тонна (99,2%) • Жануарлар мен микроорганизмдер - 20 млрд тонна (0,8%) Мұхиттар организмдері • Жасыл өсімдіктер - 0,2 млрд тонна (6,3%) • Жануарлар мен микроорганизмдер - 3 миллиард тонна (93,7%) Осылайша, Жер биомассасының үлкен бөлігі Жердің ормандарында орналасқан. Жер үстінде өсімдіктер салмағы жаппай басым, ал жануарлар және микроорганизмдер массасы мұхиттарда басым. Алайда, биомасса айналымы мұхиттарда көбірек болып табылады.
Биомасса айналымы
Қолданыстағы биомасса салмағының өсуін қарастыратын болсақ, келесі көрсеткіштер алынады: • Ормандардың ағаш өсімдіктері - 1,8% • Шалғындар, дала, егістік жер өсімдіктері - 67% • Көлдер мен өзендер өсімдіктерінің кешені - 1400% • Теңіз фитопланктоны - 1500% Микроскопиялық фитопланктон жасушаларының қарқынды бөлінуі, олардың тез өсуі және өмірлерінің қысқа болуы, орта есеппен, 1-3 күн өтетін мұхит фитомассасының жылдам айналымына жағымды ықпал етеді, ал өсімдіктердің толық жаңартылуы 50 жыл немесе одан да көп уақытта жүзеге асырылады. Сондықтан да мұхит фитомассасының аз мөлшеріне қарамастан, оның жылдық жалпы өндірілген өнім мөлшері жер үстінің өнімімен салыстырмалы. Мұхит өсімдіктерінің аз мөлшері олардың бірнеше күн ішінде жануарлар мен микроорганизмдермен желіну, сонымен қатар бірнеше күн ішінде қалпына келу фактісімен байланысты. Фотосинтез арқылы биосферада жыл сайын құрғақ органикалық заттардың шамамен 150 млрд тоннасы өндіріледі. Биосфераның құрлықтық бөлігінде ең өнімді болып тропикалық және субтропикалық ормандар саналада, ал мұхит бөлігінде - көлдетелер (теңізге қарай кеңейетін көлтабандары) және рифтер, сондай-ақ апвеллинга – терең сулардың өрлеу аймағы. Ашық мұхитқа, шөлге және тундраға төмен өсімдіктер өнімділігі тән.
Биомассаның энергетика саласындағы қолдануы
Биомасса жанғыш тақтатастар, уран, көмір, мұнай және табиғи газдан кейін қазіргі уақытта қол жетімді энергия көздерінің алтыншы қоры. Шамамен жердің толық биологиялық салмағы 2,4·1012 тонна мөлшерімен бағаланады. Биомасса тікелей күн, жел, су және геотермалды энергияларынан кейін өнімділігі бойынша бесінші жаңартылатын энергия көзі, Жыл сайын жер бетінде шамамен 170 млрд тонна бастауыш биомасса өндіріледі және шамамен сол мөлшер жойылады. Биомасса әлемдік экономикада пайдалануы бойынша ең ірі жаңартылатын ресурс (бір жылда 500 млн тоннадан астам) Биомасса жылу, электркуаты, биотын, биогаз (метан, сутегі) өндіру үшін пайдаланылады. Биомасса отынының басым бөлігі (80%), ең алдымен ағаш, дамып жатқан елдерде үй жылыту және тамақ дайындау үшін пайдаланылады.
Мысалдары
2002 жылы АҚШ-тың электрэнергетикасында биомассада жұмыс істеп, 9733 МВт қуат шығаратын зауыттар орнатылды. Соның ішінде 5886 МВт ауыл және орман шаруашылығының қалдықтарында, 3308 МВт қатты тұрмыстық қалдықтарда, 539 МВт басқа энергия көздерінде жұмыс істеді. 2003 жылы, жалпы АҚШ-тың энергиясының 4%-ы биомассадан өндірілген. 2004 жылы, дүние жүзі бойынша жалпы қуаты 35,000 МВт электр стансалары биомассадан электр қуатын өндірді. Қазіргі уақытта, Еуропа елдерінде биомасса өндіру үшін энергетикалық ормандарды өсіру бойынша эксперименттер өткізіліп жатыр. Ірі екпелерде тез өсетін ағаштар өсіріледі: терек, акация, эвкалипт және т.б. ағаштар. Өсімдіктердің шамамен 20 түрі сыналған. Екпелер біріктірілген бола алады, ағаш жолдарының арасында басқа да дақылдарды өсіруге болады, мысалы, теректі арпамен ұштастыруға болады. Энергетикалық орманның айналу мерзімі - 6-7 жыл. Пиролиз әдісі арқылы биомассадан сұйық биоотын, метан, сутегі өндіріледі. Түрлі материалдарды пайдалануға болады: ағаш қалдықтары, сабан, жүгері қауыздан, және т.б. Бидай сабанынан 58%-ға дейін биоотын, 18%-ға дейін көмір және 24%-ға дейін газ шығады. Ағаш өндіруші және ауыл шаруашылығы салаларының қалдықтарынан жасалған қатты отын – отын пеллетерін қолдану кеңінен таралған.
Сұйық биоотын
Өсімдік бөлетін майдың этерификациясын пайдалана отырып майлы дақылдардан түрлі дизель отынын (биодизель) шығарылады. Майлы балдырлардың жоғары өнімді плантацияларын өсіру бойынша зерттеулер өткізіліп жатыр. Қантты және крахмалды өнімдердің (дәнді дақылдар, картоп, қант қызылшасы) ферментациялау арқылы және целлюлоза қамтитын өсімдік шикізат пайдалану жағдайында (ағаш, сабан, өсімдік қалдықтары) алдын ала гидролиз жасау арқылы этанол (биоэтанол) дайындалады. Этил спирті таза түрінде және бензин қоспасында мотор отыны ретінде пайдаланылады, этил-трет-бутил эфирді - бензин қозғалтқыштарына арналған сапалы отын түрі, метил-трет-бутил эфирге қарағанда ішінара биоотын - өндіру үшін пайдаланылады.
Биомасса газдандыру
1 килограмм биомассадан шамамен 2,5 нм3 генераторлық газ алуға болады, оның негізгі жанғыш компоненттері көміртек тотығы (СО) және сутегі (H2) болып табылады. Газдандыру процесін жүргізу әдісі мен шикізатқа байланысты төмен калориялық (қатты балластырылған) немесе орташа калориялық генераторлық газ алуға болады. Метанды ферменттеу арқылы мал көңінен биогаз алынады. Биогаз 55-75%-ға метаннан және 25-45%-ға СО2-ден тұрады. Мал көңінің бір тоннасынан (құрғақ салмағы) 250-350 текше метр биогаз шығады. Биогаз өндіретін қолданыстағы зауыттардың саны бойынша әлемдік көшбасшы - Қытай. Лэндфилл-газ - биогаз сорттарының бірі. Ол коммуналдық қалдықтардың полигонында пайда болады. АҚШ-та 2002 жылы 350 лэндфилл-газ өндіретін зауытты пайдалануда болды, осындай зауыттар саны Еуропада – 750, әлемдегі жалпы саны - 1152, өндірілетін энергияның жалпы сомасы - 3929 МВт, қалдықтарды өңдеу көлемі - 4,548 млрд тонна.
Ресурстар
Ресей жыл сайын құрғақ органикалық қалдықтардың баламасында 300 млн тоннаға дейін жинайды: 250 млн тонна ауыл шаруашылығы өндірісінде, 50 млн тонна тұрмыстық қалдықтар ретінде. АҚШ бос жерлерде жыл сайын биомассаның 1,3 млрд тоннасын (Switchgrass - тары алуаны) өсіре алады. Осы биомассадан тәулігіне мұнайдың 4,5 млн барреліне тең биоотын көлемін өндіруге болады.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан табиғаты Санат:Ғылым Санат:Биология Санат:Жаңартылатын энергия
Топкий (Уй тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Тобыл өзені бастауынан Увелька өзенін қоспағанда, Уй өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Тобыл, өзен алабы — Ертіс.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Челябі облысы өзендері Санат:Орынбор облысы өзендері Санат:Қорған облысы өзендері Санат:Башқұртстан өзендері
Үлкен Вощар
Үлкен Вощар — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы, Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ващар өзенінің оң жағалауынан 14 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері Санат:Вологда облысы өзендері
Олқыденелі құрақтұмсық
Олқыденелі Құрақтұмсық (Stercorarius pomarinus) — Татреңтәрізділер отряды Құрақтұмсықтар тұқымдасының осы туыстасқа типтес қошқыл реңді құс. Қанатының алымы – 125 см шамасында, құйрық ортасындағы щығыңқы қауырсынының ұзындығы – 11 см шамасында. Қазақстанда бірнеше рет, әсіресе Солтүстік Каспийде, сондай-ақ Солтүстік Қазақстанда және Арал маңында кездескен.
Ұйық суы
Ұйық суы — түп шөгінділердің кеуектерін толтырып тұратын су, немесе дисперстік жүйе ретіндегі шөгінділердің сұйық бөлігі. Синонимдері: грунт ерітіндісі, шөгінділердің кеуектік суы.
NGC 1720
NGC 1720 — Эридан шоқжұлдызында орналасқан SBab типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1861 жылы 30 желтоқсанда астроном Генрих Луи д’Арре ашқан болатын және NGC каталогында 1720 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 16485, MCG -1-13-41, IRAS04569-0756.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Эридан (шоқжұлдыз)
Сосна
Сосна — Қостанай облысы Меңдіқара ауданы, Соснов ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы — Боровской ауылынан шығысқа қарай 27 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы ауылдың тұрғындары 524 адам (254 ер адам және 270 әйел адам) болса, 2009 жылы 309 адамды (156 ер адам, 1153 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Меңдіқара ауданы елді мекендері
Жаңа Аткуль
Жаңа Аткуль — Башқұртстанның Калтасин ауданындағы ауыл, Төменгі качмашев ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 99  адамды құрады. Пошта индексі — 452876, ОКАТО коды — 80233845007.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
NGC 6188
NGC 6188 — Ara шоқжұлдызында орналасқан EN+RN типті галактикалық тұмандық.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1836 жылы 15 сәуірде Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 6188 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: ESO 226-EN19.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Ara (шоқжұлдыз)
Пайцдорф
Пайцдорф (Paitzdorf) — Германия Федеративтік Республикасының Тюрингия жерінде орналасқан муниципалитет. Грайц ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 392 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 8,68 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 16 0 76 055. Муниципалитеттің басшысы — Йёрг Триллицш.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 2 қалалық ауданғаы бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тюрингия елді мекендері
Айгүл Ермекқызы Бижкенова
Айгүл Ермекқызы Бижкенова (1958 жылы туған, Қорғалжын ауданы Қорғалжын ауылы) — ғалым, филология ғылымдарының докторы, (2004), профессор (2008).
Дереккөздер
Санат:1958 жылы туғандар Санат:Қорғалжында туғандар Санат:Қазақстан филологтары Санат:Филология ғылымдарының докторлары Санат:Алматы шет тілдер институты түлектері Санат:Еуразия ұлттық университеті оқытушылары Санат:Алтынсарин медалінің иегерлері
Башқұрт ұлтының материалдық және рухани мәдениеті
Дәстүрлі киімдері
Адамның бас киімі - оның жасын, отбасылық, мүлікті-әлеуметтік жағыдайын көрсеткен. Әйелдердің, әсіресе мерекелік бас киімдері жарқын, сәнді, маржан тасты, тиын және күміс қаптырмалармен әшекейленген. Жас қалындықтар – ұзын кездемелі орамалды (кушьяулык) кестелеп, ал иек тоқымалы бауды – тиын мен інжу тастармен безендіріп жамылған. Әсіресе солтүстік аудандарда мұсылманша байланған орамалмен қатар кішкентай бөріктер киген.
Әйелдердің киетін – ұзын қонышты етіктері, жұмсақ былғары туфли, шабата аяқкиімдері болған.
Зергерлік бұйымдары: жүзіктер, сырғалар, білезіктер мен көркем алқалар – құю, соғу, өрнек салу, оймалау, жапсырма, нәзік зерлеу және металға сердолик пен жасыл тас ендіру сияқты әдістерде орындалған.
Халық ауыз шығармашылығы
Башқұрт эпосы, басқа халықтың шығармашылығы сияқты алғашқы қауымдық дәуірінің ыдыраған уақытында пайда болып, феодал кезенінде өркендеуін алады. XX ғ. басында башқұрттардың арасында: «Орал-батыр», «Акбузат», «Заятуляк пен Хыухылу», үй малы туралы аңыздар «Кара-юрга» («Қара жорға»), «Акхак-кола», «Конгур-буга» («Қоңыр бұқа») және т.б. ірі шығармалар таралған. Сол кезде башқұрттарда басқа түркі халқының фольклорындағы басты кейіпкерлер де кеңінен жайылған («Алпамыш пен Барсынхылу», «Кузыкурпяс пен Маянхылу» және т.б.). Башқұрттардың ұлттық өлен (йыр) жанрларының арасында - Узун-кюй маңызды орын алады. Бұл күйде башқұрт халқының ұлттық мінезі терең және де жан-жақты болып айтылған.
Үй шаруашылығы
17–18 ғғ. дейін киіз үй - башқұрттың дәстүрлі үйі болды. Шаруашылығының бұйымдары алуан түрлі материалдардан жасалған. Башқұрттарда теріден иленген ыдыс көптеген көшпелі және жартылай көшпелі халықтардың ыдысы сияқты кеңінен тараған. Жиірек жылқының терісін пайдаланған. Қымызды сақтау үшін 12 шелек сиятын үлкен ыдыс hаба дайындаған. Қойдың, қозының және бұзаудың да терісінен торсық жасаған. Сонымен қатар ат әбзелдерін, сөмке, белдік пен аяқкиім тіккен.
ХІХ ғ. сонында алуан түрлі ағаштан – қайын, жөкен, бал қарағайдан жасалатын ыдыс басым болды. Қайынның тамыры мен шорынан тамаққа арналған тостақан, ожау, күрекше мен қасықтар ойылып жасаған. Ыдыстың түбін алып-салмалы қылып – ұн, бидай сақтайтын биік күбі, қымыз бен май әзірлейтін тар ыдысты қолданған. Кішірек ағаш бөшкелердің ішінде бузу, ашытылған сүтті сақтаған.
Ағаштың тамыры мен қабығынан жасалған бұйымдар мен өрілген әбзелдер де күнделікті тұрмыста аса кеңінен пайдаланылған.
Башқұрттар ас тағамдарын шойын қазандарда пісірген.
XX ғ. башқұрт отбасыларында сатып алынған метал, қыш және шыны ыдыстар, шәйнектер мен самауырлар жаңа қолдаңа бастаған.
Ұлттық тағамдары
Санат:Халықтар
22 қыркүйек
Қыркүйектің 22 — Григориан күнтізбесінде жылдың 265-ші күні (кібісе жылдарда 266-шы). Жылдың аяғына 100 күн қалады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:22 қыркүйек
Иг
Иг (Ик, Икса) — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кодим өзенінің сол жағалауынан 14 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 44 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Двина Вычегда өзенінің құйылысынан Вага өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Синтетикалық талшықтар
Химиялық талшықтардың құрылысы мен оларды өндіру әдістері
Тоқыма талшықтарына қойылатын негізгі техникалық талап жоғары механикалық беріктік. Ол затта ісер ететін, молекула аралық тартылыс күштеріне байланысты. Молекулалар неғұрлым үлкен және бір біріне жақын орналасқан болса, соғұрлым ол күштер көп болады. Химиялық талшықтар өндірісінде пайдаланылатын полимерлер тәртіпсіз орналасқан сызықты молекулалардан тұрады. Полимерге беріктігі жоғары талшықты структура беру үшін, олардың түзу бойына орналасуын тәртіптеу керек. Полимер макромолекулаларының, олардың қайта орналасу процесінде, көбірек қозғалғыштық пайда болу үшін, алдын ала молекула аралық күштерін кеміту қажет. Бұл заттарды еріту немесе балқыту жолымен іске асырылады. Осыған химиялық талшықтар өндірудің екі әдісі   негізделген: ерітіндіден иіру және балқымадан иіру.
Синтетикалық талшықтардың шайыр балқымасынан қалыптасуы (мысалы: капрон)схемасы суретте көрсетілген қондырғыда жүргізеді.
Ұсақталған шайырды бункерден қондырғының балқу жүретін бас тетігіне береді. Қыздырылып тұратын торда шайыр балқиды. Қоймалжың балқыма фильерге түседі, одан жіңішке ағым түрінде шахтаға шығады. Шахтаға суық ауа беріледі. Ағым суығанда жіңішке талшықтар алынады. Оларды әр түрлі жылдамдықпен айналып тұратын роликтерге созады және жіпке айналдырады.
Көптеген синтетикалық талшықтарды, пластмассалар қай мономерден алынатын болса, сол мономерден алады(полителен, полипропилен, поливинилхлорид, полистирол және басқа да талшықтар).
Капрон талшықтары (перлон, силон)
Капрон талшықтары жоғары молекулалық зат капрон шайырынан щығарылады. шайыр макромолекулаларының сызықтық стуктурасы бар екенін формула көрсетіп тұр. Олар шамамен 200 аминокапрон звеноларынан тұрады. Капрон шайыры алынатын бастапқы өнім капролактам деп аталады. Оны әр түрлі оңай қосылыстардан: фенолдан, аниленнен, циклогексаннан алуға болады.
Таза капролактам кристалдық ақ зат, қалыпты қысымда қайнау температурасы 258C, балқу температурасы 69-71C. Барлық дерлік еріткіштерде ериді. Капрон амид байланысы деп аталатын байланыстары бар полиамид талшықтары тобына жатқызылады.
Капрон талшығы өте бағалы механикалық қасиеттерімен белгілі және кеңінен қолданылады. Бірқатар техникалық мақсаттардан басқа, ол әр түрлі тігін және трикотаж бұйымдарын: шұлық және басқалар, сонымен қатар, балық аулауға қажетті заттар, жасанды талшық және т. б. даярлау үшін қажет. Капрон талшығы мақтанікінен екі есе берік, суда ісінбейді, қара күйеге желінбейді. Одан жасалған жасалған бұйымдарды өтектемесе де болады: тез кеуіп, олар фабрикада берілген бастапқы қалпына келеді. Капроннан иірілген жіп табиғи жібек жіптен 15-20 есе иілгіш. Капрон пластмасса түрінде де пайдаланылады, одан механизмдер үшін тетіктер жасайды. Капрон талшығы негізінде алынған маталардың кемшілігі, олардың ылңал сіңіре алмайтындығы. Соның салдарынан терінің тершеңдік ауруы және аллергиялық реакция туындайды.
Капрон жіптері вискоз жібегінің жіптерінен 4 есе жеңіл, олардың беріктігі2-3есе көп. Бұл капроннан, парашют ашылғанда кенеттен жұлқуда үзілмейтін, жеңіл парашют маталарын жасауға мүмкіндік береді. Капрон талшығынан істелген корд аса беріктігімен белгілі.
Егер автомобиль немесе велосипед шинасын кессе, сонда резинаға престелген иірілген жіптер көрінеді. Осы корд. Кордтан ленталар жасайды және оларды шикі резинамен сіңіреді. Әр шина осындай резиналанған ленталар қатарынан тұрады;олар бір біріне крест тәрізді салынған корд, темір бетондағы темір каркас секілді резинада байланыстырғыш қаңқа болып табылады. Капрон талшығының кемшілігі қышқыл әрекетіне онша төзе алмайды, оның макромолекулалары амидтік байланыс тұсынан гидролизге ұшырайды.
Эластик үлпілдек, аса созылғыш, талшық, одан іш киім, ұйық, шұлық, трикотаж бұйымдары жасалады. Мэронның да қасиеті соған ұқсас, бірақ эластиктен созылғыштығы нашарлау.
Амплитрон
Дереккөздер
Санат:Электроника
Буасси-ле-Шатель
Буасси-ле-Шатель (Boissy-le-Châtel) — Франциядағы коммуна. Иль-де-Франс аймағына қарасты Сена және Марна департаментінде орналасқан. Мо округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 9,95 км² шамасында.
Синтетикалық талшықтар
Капрон талшықтары (перлон, силон)
Анид адипин қышқылы мен гексаметилен диаминнен өндіріледі, технологиясы капронды өндіргенмен бірдей. Қасиеттері де капронға ұқсас, бірақ оған қарағанда жылуға төзімді және созылғыш келеді. Механикалық тоқымалар, әсіресе корд, текстиль т. б. бұйымдарды даярлауда кеңінен қолданылады. Анидті АҚШта нейлон, Жапонияда пропилон, Англияда найлон деп аталады.
Буасси-ле-Шатель
Коммунаның INSEE коды — 77042, пошта индексі — 77169.
Синтетикалық талшықтар
Капрон талшықтары (перлон, силон)
Энант(найлон7) амиэнант қышқылынан алынады. Көп қасиеттері капронға ұқсас, бірақ жарыққа және жылуға берік. Бұдан корд, штапель жиырылмайтын тоқыма т. б. шығарылады.
Буасси-ле-Шатель
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 3090 адамды құрады. Халық тығыздығы — 310,55 адам/км².
Синтетикалық талшықтар
Нитрон талшығы (нитрилон, орлон, дайнель)
Бұл полимердің полиакрилонитрилдің сызықтық молекулалары акрил қышқыл нитрил звеноларынан құрылған. Полиакрилонитрил молекуласын полиэтилен молекуласындағы әр екінші сутек атомының орнын нитрилдер класының функционал тобы-CN басқан өнім деп қарастыруға болады. Осы түрдегі талшықтарды өндіру ерітіндіден иіру әдісімен жүргізіледі: беріктігін арттыру үшін талшықты 8-12 рет созады(қыздыру арқылы). Нитрон хлоринге қарағанда беріктікпен, жарыққа төзімділікпен, химиялық жағынан жеткілікті тұрақтылықпен, жылуға үлкен төзімділікпен сипатталады және жақсы боялады. Жұмсақ және үлпілдек сыртқы түрі жағынан табиғи жүнге ұқсас болғандықтан, нитрон сырт киім, гардин, киім өндіру үшін өте қажет. Нитроннан жасалған бұйымдар қатты және сұйық май сіңірмейді және бұйым бетінде майлардан пайда болған дақтар, ылғал шүберектің көмегімен оңай кетеді. Талшықтың бұл түрінен шұлық жасауға болмайды, себебі үйкеліске төзімді емес.
Буасси-ле-Шатель
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сена және Марна департаментінің коммуналары
Синтетикалық талшықтар
Нитрон талшығы (нитрилон, орлон, дайнель)
Нитрон талшықтарын шина өндірісінде корд маталарын, арқандар, желкендер, сүзуге қажет маталар және басқалар өндірісінде қолданады.
Хлорин талшығы
Талшықтың бұл түрін полихлорвинилден алады, оны алдын ала қосымша хлорлайды. Соңғыны полимерден қоймалжың иірілетін ерітінді алу үшін, полимерге жақсы еріткіш қасиет беру мақсатымен жүргізеді. Хлорланған өнімді ацетонда ерітеді. Ерітіндіні фильерлер арқылы ацетонды еріту үшін суға жібереді. Осы кезде хлорин жіңішке жіп түрінде бөлінеді.
Хлорин талшығы жанбайтын, химиялық жағынан тұрақтылығы жоғары болады. Сондықтан оны химия аппаратуларын және сүгіш маталар жасау үшін қолданады. Хлорин суда ісінбейтін және шірімейтін болғандықтан, оны балық аулау жабдықтарын өндіруге жұмсайды. Хлориннен ревматизм, радикулит және т. б. аурулармен ауырған адамдар үшін арнаулы медициналық іш киім жасайды. Іш киімнің емдік әсері аурудың терісіне үйкелгенде, элекрт зарядтары пайда болуына байланысты. Хлориннің жылуға беріктігінің төмен болуына байланысты оның құндылығы да азаяды.
Хлорин талшығы 80-90 Ста деформацияланады және біртіндеп ыдырайды. Сондықтан хлориннен істелген бұйымдарды өтекпен өтектеуге және жуу кезінде қайнатуға болмайды.
Лавсан талшығы
Лавсан өндіруге арналған полимерді этиленгликольдің екі атомды спирті мен аромат қатарындағы екінегізді қышқыл терефтал қышқылдарын поликонденсациялау жолымен синтездейді. Өзара әрекеттеуші заттар эфирлеу реакциясы түрінде әсерлесіп, макромолекула полиэфир түзуге алып келеді.
Мұндай сызықтық макромолекуланың құрылымдық буынына, сірә спирттің де, қышқылдың да қалдықтары енетін болса керек: Ным түріндегі полимер алынады. Ондағы макромолекулалар ретсіз орналасады, талшықта олар оның осін бойлай бағытталуға тиіс, сонда қажетті беріктікке ие болады. Бұл үшін синтезделген нымды балқытып, тесіктері өте көп фильер арқылы өткізеді. Полимердің осындай ағыны салқын ауа келіп тұратын шахтаға түседі. Ағынды салқындатқан кезде жіпке айналады. Балқыма фильер тесіктері арқылы өткен кезде ацетатты талшық жағдайындағыдан макромалекулаларыныңорналасуы өзгеріп кетеді. Әр түрлі жылдамдықтарда айналатын барабандардаталшық біртіндеп созылып, бағыты күшейе түседі. Бұрын жиырылып қалғандай күйдегі макромолекулалар бұл кезде тегістеліп, яғни беріктігі едәуір артады. Түзілген талшық жіпке ширатылып, одан әрі өңделе береді.
Лавсан талшығы өте берік, тозбайтын, жарық пен жылуға төзімді болып келеді. Ол жақсы диэлектрик, орташа концентрациялы болып қышқылдар мен сілтілердің әсеріне төзімді (концентрациялы қышқылдар оны бүлдіреді).
Одан жасалған бұйымдар кеңінен таныс. Бұл киімнің әр түрлерін, трикотаж бұйымдары, тюль, қаптама материалдары және т. б. дайындауға арналған мата. Химиялық құрылысы бойынша лавсан гигроскоптік болмағандықтан, киімге арналған мата өндірген кезде көбінесе басқа талшықтарға қосып пайдаланылады: мұнда лавсан бұйымының беріктігі мен тозбауын, ал ббасқа гигиеналығын қамтамасыз етеді. Лавсаннан жасалған мата жұмарланбайтынымен сипатталады, ол қасиетті лавсанның тұтыну сапасын арттырады.
Лавсанның өте беріктігі одан техникаға арналған бұйымдар арқан, тасымалдау таспасы, сүзгі маталар, өрт сөндіргіш жең, т. б. дайындауға мүмкіндік береді. Жылуға төзімділігі салыстырмалы түрде жоғары болғандыұтан, лавсаннан техникалық бұйымдарды арасы айтарлықтай алшақ температурада (-7тен +170Сқа дейін)пайдалануға мүмкіндік жасайды.
Шеңгел (құс уысы)
Шеңгел — аңшы құс аяғындағы төрт саусағының сыртқы жағындағы шынашағының атауы.
Оны кей өңірлерде ілгіш деп те атайды. Өкше жағындағы саусағын тегеурін, ішкі жағындағы саусағын жембасар, ортаңғысын сығым дейді. Құс аяғын, оның уысын да Шеңгел деп атай береді. Қолға үйренген бүркітпен түз құсын ұстаудың бір тәсілі “шеңгелдестіру“ деп аталынады. Ол үшін қолға әбден үйренген қашпайтын қол құсының балақбауына берік етіп аң терісін, ет орайды да, түз құсы көрінген кезде ұшырады. Сонда үй құсы өз тектесімен жұптасып ұшуды аңсап көтерілсе, түз құсы оның аяғындағы жемге шүйлігеді. Мұндай жағдайда екі құстың аяқтары бір-біріне оралып, арпалысқан жағдайда жерге құлайды да, қолға түседі.
Дереккөздер
Санат:Сұңқартәрізділер
Биостратиграфия
thumb| right Биостратиграфия (био және лат. stratum — қабат, грек. graph — жазамын) — шөгінді түзілімдердің салыстырмалы жасын анықтау максатында осы түзілімдердегі ағзалардың қазба қалдыктарының бөлінуін зерттейтін стратиграфия саласы; бірнеше мағынада колданылады: 1) негізі¬нен палеонтологиялык одіс арқылы зерт- телетін стратиграфия саласы; 2) ағзалардың тарихи даму заңдылықтарын зерттеу нотижесінде алынған моліметтер шөгінділердің (түнбалардың) геологиялық көнелілігін анықтау мақсатында қолданы- латын палеонтология бөлігі; 3) белгілі бір аймақ көлемінде түзілген, көнелілігі анықталған шөгінді (түнба) қабаттардың стратиграфиясы; 4) биостратиграфиялық немесе палеонтологиялык одіс терминде- рінің синонимі. Жердің шөгінді қабаттарының геологиялық жасын анықтау үшін олардағы жануарлар мен өсімдіктердің қазба қалдықтарының таралуын зерттейтін стратиграфияның бір саласы. Биостратиграфиялық зерттеуде әр түрлі шөгінділер салыстырылып, жер қабаттарының жасы туралы аймақтық шкала жасалады. Биобелдемдік деректер дайындауда геологиялық қысқа уақытта тіршілік еткен, бірақ кең тараған ағзалардың (мысалы, нуммулиттер, грапполиттер, динозаврлар) және микроорганизмдердің (мысалы, бактериялар, планктондар, фораминиттер, көкжасыл балдырлар, т.б.) қалдықтарын зерттеудің маңызы зор. Теңіздік және құрлықтық шөгінділерді бір-бірінен айыру үшін қазба өсімдіктердің тозаңдары мен споралары зерттеледі.
Дереккөздер
Санат:Геология Санат:Ғылым
Хартмансдорф-Райхенау
Хартмансдорф-Райхенау (Hartmannsdorf-Reichenau) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония жерінде орналасқан муниципалитет. Дрезден әкімшілік округіне бағынады. Вайсериц ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 1130 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 28,31 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 14 2 90 180. Муниципалитеттің басшысы — Райнхард Пич.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 2 қалалық ауданға бөлінеді.
Сисеру-Дантас
Санат:Баия елді мекендері
Хаппург
Хаппург (Happurg) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Орталық Франкония әкімшілік округіне бағынады. Нюрнберг ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 3628 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 42,59 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 5 74 128. Муниципалитеттің басшысы — Хельмут Брюкнер.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 14 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
Қазмұнайгаз-Тельф
Қазмұнайгаз-Тельф - Атырау облысының Жылыой ауданында, Атырау қаласынан оңтүстік-шығысқа қарай 180 км қашықтықта орналасқан Қараарна және Шығыс Көкарна кен орындарын барлаумен және олардан мұнай мен газ өндірумен айналысатын жауапкершілігі шектеулі серіктестік.
Алай Нүсіпбекұлы Жақыпбаев
Жақыпбаев Алай Нүсіпбекұлы (22.1.1927, Іле ауданы, Шіліккемер ауылы — 31.3.1976, Алматы) — ғалым, техникалық ғылымдар кандидаты (1953), Лениндік сыйлық лауреаты (1961), 1948 ж. Қазақ таукен және металлургия институтын (қаз. ҚазҮТУ) бітірген. 1949-53 ж. Қазақстан Ғылым Академиясыныңның Тау-кен ісі институтында аспирант, аға инженер, кіші, аға ғылыми қызметкер, Текелі бөлімшесінің бастығы. 1953-76 ж. осы институтта қуатты импульстер жүйесі лабораториясының меңтерушісі болды. Негізгі ғылыми еңбектері жер астында кен өндірудің жаңа технологияларын зерттеуге арналған. Жақыпбаев Текелі кенішінде кенді толығымен алуды қамтамасыз ететін тұтас бетонды гидравлик, қалау жүйесін өңдіріске енгізді. Лениногор және Зырян комбинаттарының кеніштерінде жыныстарды блоктық опыру жүйесін іске асырды.
Қазмұнайгаз-Тельф
Құрылтайшылары - "ҚазМұнайГаз" ұлттық мұнай компаниясы ашық акционерлік қоғамы (Қазақстан) және "Тельф-АГ" фирмасы (Швейцария). "Қазмұнайгаз-Тельф" серіктестігі, бұрынғы "Казпромставба" бірлескен кәсіпорны, 1991 жылы құрылды. Жылой ауданында орналасқан Қараарна және Шығыс Көкарна кен орындарынан мұнай мен газ өндіруге лицензиясы бар. Қазір кәсіпорын аталған кен орындарды игеріп, өндірілген мұнайды экспортқа және ішкі рынокқа шығаруда. Кәсіпорын қажетті өнеркәсіптік инфрақурылыммен (арнаулы техникамен, көлікпен, базамен т.с.с.) жабдықталған.
Дереккөздер
Санат:Мұнай Санат:Геология
Құздықара
Құздықара - Мұғалжар тауларының солтүстік-батыс бөлігіндегі қыстау.
Географиялық орны
Ақтөбе облысы Мұғалжар ауданы, Құмсай ауылынан батысқа қарай 21 км жерде, Құласу және Шилі өзендерінің аралығында орналасқан. Батысында Құласу, шығысында Құмбұлақ, оңтүстігінде Кемербұлақ қыстаулары бар.
Өсімдігі
Бозғылт қоңыр топырақ жамылғысында жусан, бетеге, селеу, көкпек, бұйырғын, бидайық, т.б. өсімдіктер өседі.
Дереккөздер
Санат: Ақтөбе облысы елді мекендері
Ворон-Ега
Ворон-Ега — Ресейдегі өзен. Тюмень облысы, Омбы облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кеум өзенінің оң жағалауынан 100 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 25 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ертіс Тобыл өзенінің құйылысынан Конда өзенін қоспағанда Ханты-Мансийск (жоғарырақ) қаласына дейін. Өзен саласы — Тобылдан Обьке дейінгі Ертіс тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіс.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Орталықтандырылған маршруттау
Орталықтандырылған маршруттау (Централизованная маршрутизация; centralized routing) — мәліметтерді жеткізу желісіндегі дестелерді немесе хабарларды маршруттау әдісі. Бұл әдіс бойынша маршрутты таңдау туралы шешім біртұтас орталықта қабылданады. Әдістің әр түрлілігі орталықтандырылған бейімді маршруттау болып табылады.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Мамырқұстар туысы
Санат:Татреңтәрізділер
Шыжың өзендері
Шыжың (Шежін) өзендері – Еділ мен Жайық аралығындағы өзендер.
Географиялық орны
Батыс Қазақстан облысы Тасқала ауданы жерімен ағады.
Гидрологиясы
Бірінші Шыжың өзенінің ұзындығы 76 км, су жиналатын алабы 822 км2. Жалпы Сырт қыратынан басталады. Жауын-шашын, жер асты суымен толығады. Орташа су ағымы 1,76 м³/с. Суы шабындықтарды суландыруға пайдаланылады. Екінші Шыжың өзенінің ұзындығы 82 км, су жиналатын алабы 1360 км2. Көкше тауынан басталып, Бірқазан көліне 6 км-дей жетпей тартылып қалады. Жағасы жазық, аңғары құмайт. Жауын-шашын және жер асты суымен толығады. Әрқайсысының ұзындығы 10 км-ден аспайтын 5 саласы бар. Желтоқсанның басында қатып, тамыздың бас кезінде мұзы түседі. Өзен суын елді мекендер пайдаланады.
Мұражай қоңызы
Дереккөздер
Санат:Қатты қанаттылар
Дөңгелекайналымды жүйке ұшы
Дөңгелек айналымды жүйке ұшы (аннулоспиральное нервное окончание); (terminatio nervi annulospiralis; ter- minatio — ұшы; nervus — жүйке; annulus — дөңгелек, шиыршық; spiralis — спираль) - бұлшықет ұршығының ядролы қапшықты және тізбекті ядролы интрафузальды (латынша intra — ішкі, ішінде; fusus — ұршық) ет талшықтарында аяқталатын сезімтал жүйке ұшы.
Санат: Адам
Біз Жетісуданбыз
«Біз Жетісуданбыз» — толық метражды көркем фильм. 1958 ж. Алматы көркем және хроника фильмдер студиясы шығарған.
Сюжеті
Сюжет негізі революцияға әртүрлі жолдармен келген үш солдаттың новеллаларынан құрылған.
Жетісуда контрреволюция казактарының қалдықтары жиналған күндері соғыстан үш дос - қазақ Нартай, орыс большевигі Павел және ұйғыр Әзім қайтып келеді. Казактар патрулімен қоршалған Верный жанында үш достың жолы тарады.
Көмірленген туған ауыл қирандылары Нартайдың жолына кедергі болды. Туған Жетісу Әзімді аштық пен кедейшілікпен қарсы алды. Большевик Павел астыртынға кеткен жолдастарына контрреволюцияға қарсы байқуатты қару - Ленинның "Жер, бейбітшілік пен бостандық туралы" декретін алып келді. Соғыста большевиктар мен контрреволюционерлердің басты үміті ақ казактарға қосылмаған казак полкы болды. Полктың большевиктер жағына өтуі Кеңес өкіметінің жеңісіне алып келді. Қарулы көтеріліс күндері үш достың жолдары қайта түйісті.
Дереккөздер
Санат:КСРО драма фильмдері Санат:Қазақфильм фильмдері
Сарыадыр (Ақмола облысы)
Сарыадыр — Ақмола облысы Целиноград ауданы, Қабанбай батыр ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Округ орталығы – Қабанбай батыр ауылынан шығысқа қарай 13 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 136 адам (67 ер адам және 69 әйел адам) болса, 2009 жылы 75 адамды (37 ер адам және 38 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Целиноград ауданы елді мекендері
Капей-Тяха
Капей-Тяха — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Вать-Еган өзенінің оң жағалауынан 159 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 27 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — ОбьВах өзенінің құйылысынан Нефтеюганск қаласына дейін. Өзен саласы — Вах, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Айрылыс қазан
Айрылыс қазан - ұзақ уақыт қоныстас, ауылдас болған елдің, жұрттың басқа мекенге қоныс аударардың алдында ел-жұртты, ауыл-аймақты шақырып үлестіретін ғұрыптық ас. Ұзақ жылдар бойы тату-тәтті, аралас-құралас ғұмыр кешкен екі елдің белгілі бір тарихи себептермен, әртүрлі оқиғалармен байланысты бір-бірінен айырылысып, ірге аударғаны жөнінде деректер қазақтың байырғы жырларында кездесіп отырады. «Қозы-Көрпеш- Баян-сұлу» жырында Қарабайдың елі: Балталы, бағаналы ел аман бол! Бақалы, балдырғанды көл аман бол! - деп елмен, жер-сумен жылап қоштасады. Қоштасудың арты үлкен аска ұласады. Алтын Орданың ыдырауына байланысты ағайынды қазақ пен ноғай елінің айырылысуы әйгілі қазақ-ноғай айырылған» күйі мен жырын тудырған деседі: Жылау да жылау мына күй, Жылаған зарлы мынау күй, Қазақ-ноғай айырылды, Қазақ сыртқа қайырылды. Қара Қыпшақ Қобыланды Қара орнынан айырылды. Қазақ даласындағы ең үлкен трагедиялық тарихи сюжеттердің бірегейі осы оқиға айырылыс қазан ғұрпымен аяқталады. Осындай деректерге қарағанда, айрылыс қазан осы қазақ ру-тайпаларындағы көне заманнан келе жаткан салт деуге болады. Жетіаталық рулық-қауымдық құрылымның демографиялық мөлшері шектен асып, жайылым жерлер таршылық еткен жағдайда келесі ру-қауым бөлініп шығу рәсімінің белді элементтерінің бірі айрылыс қазан болды. Осы құрылыптас басқа да үрдістерде айырылыс ас, айырылыс табақ, айырылыс көжеге шақыру ғұрпы болған. Көрші қонғанда «ерулік» беріп, қыстай немесе жаздай бірге отырған, сыйласқан отбасылар қоныс аударып бөлінген жағдайда арнап берілетін ас «көже» деп шартты түрде сыпайы аталатыны болмаса, әрдайым сый табақтар тартылады. Аталған ғұрыптық асқа қатысушылар бір-біріне ризашылығын білдіріп, «ұрыспай айрылған, ұялмай қосылар» деп тағы да аман-сау қосылуға өзара тілек білдіріседі. Көрші болған үйлер мен ағайын-туыс мал қамымен қоныс аударып, жайлау өзгертіп көшетін болған кезде ет асылып, барлығы сол қазаннан ас ішеді. Көшетін үй иелері әрбір үйден дәм татады. Бұл - семантикалық мәнді рәсім. Өйткені, қазан береке-бірліктің, «дәм-тұзы жарасқандықтың» символы, ал, бір қазаннан ас ішу береке-бірлікті, татулықты тілеуді бейнелейді. Соңғы кезде түрлі жағдайга байланысты бір ауылда отырған қауымнан бір үй көшіп кетер алдында «айырылысу көжесін» немесе «ажырас аяқ» жасап, оған сол жерде қалып бара жатқан туған-туысқандарын, дос-жарандарын шақыру рәсімі қалыптасты. Оны аталмыш ғұрыптың семантикалық контаминациялық түрленісі деуге болады.
Маппеттер (фильм, 2011)
Өз студияларын жабылудан құтқару үшін, жан-жаққа тарап кеткен маппеттер бас қосып үлкен шоу өткізбек болады.
Сюжеті
Сюжет бойынша, қазіргі заманда ешкімге керек болмай қалған Маппеттердің аянышты өмірлерін көреміз. Әр кейіпкер өз күнін көру үшін, жан-жаққа тарап кеткен. Жас телекөрермендер рейтинг қуған жаңашыл, бірақ көргенсіз (мысалы: Оқушылардың мұғалімді ұруы туралы бағдарлама) шоулардың жетегінде кеткен, ал ересектер Маппеттердің болғанын ұмытып та қалған. Тэкс Ричман есімді кәсіпкер Маппеттердің бұрынғы театр-студиясын сатып алғысы келмесе, қуыршақтарды ешкім еске алмас та еді. Оның ғимаратты сатып алудағы өзінің зұлым мақсаты бар еді — студияның астында үлкен мұнай қоры бар екен. Ричман жер астындағы байлықты өндіріп алу үшін театрды бұзбақ. Бұны естіген Маппеттер қайтадан бас қосып, театрларын сақтап қалмақ болады. Ол үшін тез арада 10 миллион доллар тауып, қайтадан сатып алулары тиіс. 10 миллионды табу оңай емес, бірақ бір ғана жол бар — шоуларын қайта жаңғыртып, телекөрермендердің көзайымына айналу керек. Сонда ғана адамдардың көмегімен ақша жинай алады. Бақа Кермит бастаған қуыршақтар іске кірісіп кетеді.
Сиквел
Санат:Джеймс Бобин фильмдері Санат:Николас Столлер фильмдері Санат:АҚШ кинокомедиялары Санат:2011 жылғы кинокомедиялар Санат:АҚШ отбасылық фильмдері Санат:АҚШ балалар фильмдері Санат:Дисней фильмдері Санат:2011 жылғы АҚШ фильмдері Санат:Маппеттер туралы фильмдер Санат:Кристоф Бек музыкалары бар фильмдер
Бэмиджи (Миннесота)
Бэмиджи (Bemidji) — Миннесота штатының Beltrami округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 13 431 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 33.5 км² шамасында. FIPS коды — 27-05068.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миннесота қалалары
Перафита (Португалия)
Перафита (Португалия) (Perafita) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Порту округінің құрамына кіреді. Матозиньюш муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Порту ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Үлкен Порту экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 12 298 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 9,47 км² шамасында. Халық тығыздығы — 1298,6 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Дору-Литорал провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Порту округінің елді мекендері
Үрмелі аспаптар
Үрлемелі аспаптар маңызды екі белгісімен ерекшеленеді. Біріншіден жаратынды табиғи түп тегі болса, екіншіден  зат талғамайтындығы. Олар қайсыбір аспаптарға қарағанда қайың қабығынан (тозынан) бастап қамыс-қурай, бамбук, ағаш, тері, саз балшық, қыш,  пластмасса, сүйек, мүйіз, темір, мыс, жез, мал қуығы, түйе өңеші, балық пен жылан терісі секілді заттардан жасала береді. Қайсыбірінің атауларына дыбыс шығару ерекшелігі емес, жасалатын заты анықтауыш роль атқарады.
Сазсырнай
thumb|right|200px|Сазсырнай Соның бірі сазсырнай. Үлкендігін қаздың жұмыртқасындай сопақша етіп, тұтасымен саздан жасалады. Өткен ғасырдың 1968-70 жылдары Шымкент өңірінің «Темір» ауылынан түпнұсқа үлгісі кездейсоқ табылды. Сапалы саз балшықтан жасалған бұл аспапқа 3-4 жерден дыбыс ойығы салынған. Сырты боялмаған, күйдірілмеген. Жергілікті жердің тұрғындары арасында ол «Фарабидің саз сырнайы» деп те аталған көрінеді.
Аспаптың дыбыс қатарын, құрылысын, жасалу әдіс-тәсілін Б. Сарыбаев, К. Қарабдалов секілді зерттеуші-ғалымдар анықтады. Қазіргі кезде оның 5-6 жерден дыбыс ойықтары салынып, шеңбер аумағы 16-18	см, жалпы ұзыны 10-12 см етіп дамыта жасалынған
нұсқалары орындаушылар арасында сұранысқа ие. Аспапты жасау тәжірибелі шеберлерге, әсіресе саз, керамика заттарымен айналысатын қолөнерші-мамандарға онша қиын емес. Аспап сапалы саздан әбден иі қандырып иленген соң, белгілі бір қалыпқа келтіріп кептіріледі. Содан кейін белгілі температурада қыздырылған пешке салып күйдіріледі. Қазіргі кезде шеберлер оның сыртына ою-өрнектер салып, сілтілік металдар ерітіндісін (глазурь) жағып жасайтын болды.
Үскірік
thumb|right|200px|Үскірік Сазсырнай. Саз балшық. Оңтүстік Қазақстан, көне «Отырар» қазбасы, көне түрік (б.з. VIII г.) дәуірі. Осыған ұқсас және тұтасымен саздан жасалатын аспаптың бірі - үскірік. Бұл аспаптың сипаты, заты, ойналу, жасалу әдіс-тәсілі бұрын белгісіз болып келді. Аспап алғаш рет 1974 жылы Маңғыстау өңірінен ашылып қалған көне қоныс орнынан кездейсоқ табылды. Жалпы ұзыны 8-10, аумағы 12-14 см болып келеді. Сапалы саздан, қыштан жасалады. Аспаптың дыбысы үскіріп соққан боран мен қатты желдің уілі-не ұқсас болғандықтан - үскірік, кей жерлерде уілдек аталады. Қазіргі кезде аспаптың этнографиялық қазба нұсқасы музейде сақталып, дамыта жасалынған түр-лері шағын ансамбльдерде қолданылып жүр.
Құссайрауық
Тұтасымен саздан жасалған үрлемелі археологиялық көне аспаптың бірі құссайрауық. Өткен ғасырдың соңында Түркістан қаласының ашылып қалған ежелгі қоныс орнынан кездейсоқ табылған бұл аспап көне түрік дәуіріне (VІІ-VІІІ-жж.) жатады. Қазіргі кезде біздің зерттеуіміз бойынша дыбыс ауқымы, лебіз жүйесі, ойналу тәсілі, сипаты, заты анықталды. Аспап табиғи саз, майда құм секілді заттардың қосындысынан қатты, тығыз етіп жасалған. Аспаптың үрлеу қуысына жақын және екі бүйірінде дыбыс ойықтары бар. Үрлеу қуысының салыну әдісі бұған дейін анықталған ұлттық үрлемелі аспаптарда кездеспейді. Аспаптың сырты кедір-бұдырлы, боялмаған табиғи қалпында. Күйдірілмей табиғи түрде қатып, тасқа айналған бұл аспап көк саздан (мергель) жасалынған. Дыбысы көне дәуірге тән бес дыбыстық (пентатоникалық) жүйеге тән.
Аспаптың этнотегін анықтауда оның ел арасында «сазсайрауық» (С.Сақалұлы (IV), Фарабидің сазсырнайы (К.Қарабдалов (V), «сайрамақ» (Ә.Маргұлан) сияқты атаулары болған.
Санат:Аспаптар
Штрассен (Тироль)
Штрассен (Тироль) (Strassen (Tirol)) — Аустриядағы коммуна. Тироль федералды жеріне қарасты Лиенц округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 873 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 17.05 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — LZ, ресми идентификациялық коды — 7 07 29.
2004 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Фридрих Визер саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тироль елді мекендері
Аппозиция
Аппозиция - Айқындауышпен бірдей.
Дереккөздер
Санат:Лингвистика
Айт жануар!
Айт жануар! - малды айдағанда дем беру үшін айтылатын магиялық мәнді тіркес. Әсіресе, атпен жүргенде қиын-қыстау тұста, күдір-қия жерлерде қысылған кезде атына дем беру үшін иесі бұл тіркесті дауыстап айтады. Сөйтіп, аттың жүрісін жылдамдатып ширықтырады.
Дереккөздер
Санат:Мәдениет Санат:Терминология
Ұйықты шөгінділер
Ұйықтағы шөгінділер - мұхиттануда майда түйірлі, байланысқан, лайлы фракцияларының мөлшері жоғары шөгінділер.
Дереккөздер
Санат:Шөгінділер
Церовец (Русе облысы)
Церовец (Церовец) — Болгариядағы ауыл. Русе облысына қарасты Иваново қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 96 адамды құрайды.
Пошта индексі — 7083. Телефон коды — 08167. ЕКАТТЕ коды — 78433.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Русе облысының елді мекендері
Қазақстандық келісім - шарт агенттігі, АҚ
Қазақстандық келісім - шарт агенттігі, АҚ - Қазақстан Республикасының сауда және индустрия министрлігінің арнайы өкілеті болып саналып, 2002 жылы қараша айының 14 жұлдызында "Отандық өндірушілерді мемлекеттік қолдауды жандандыру өлшемдері туралы" Қазақстан Республикасының Өкімет қаулысына сәйкес құрылды. Агенттік Отандық өндірушілер мен шетелдік инвесторлардың мүддесіне кәсіптік түрде қызмет көрсетеді. Қазақстан базарларында халықаралық стандартты бекіту мен жаңа технология, контракт жүйесін кіргізу жөнінде еңбек етеді.
Дереккөздер
Санат:Өкілет
Эффинхам (Нью-Гэмпшир)
Эффинхам (Effingham) — Нью-Гэмпшир штатының Кэрролл округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 1465 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 102.6 км² шамасында. FIPS коды — 33-23620.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Нью-Гэмпшир қалалары
Лихтенау (Мюлькрайс)
Лихтенау (Мюлькрайс) (Lichtenau im Mühlkreis) — Аустриядағы коммуна. Жоғарғы Аустрия федералды жеріне қарасты Рорбах округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 552 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 10 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — RO, ресми идентификациялық коды — 4 13 19.
Бекет Ғалымжанұлы Нұржанов
Бекет Ғалымжанұлы Нұржанов (1949 жылы т., Астана қ.) – философия ғылымдарының докторы (1992), профессор (1994), Әлеуметтік ғылым академиясының академигі.
Дереккөздер
Санат:1949 жылы туғандар Санат:Астанада туғандар Санат:Қазақстан философтары Санат:Философия ғылымдарының докторлары Санат:Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетінің профессорлары Санат:Қазақстан әлеуметтік ғылымдар академиясының академиктері Санат:Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті түлектері
Качиндіктер
Дереккөздер:
Санат:Халықтар
IC 2037
IC 2037 — Тор шоқжұлдызында орналасқан Sb (жинақы галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 14521, ESO 118-1, IRAS04073-5852.
23 қыркүйек
Қыркүйектің 23 — Григориан күнтізбесінде жылдың 266-шы күні (кібісе жылдарда 267-ші). Жылдың аяғына 99 күн қалады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:23 қыркүйек
Дулат Көпбарұлы Әлиев
Өмірбаяны
И.Е. Репин атындағы Ленинград кескіндеме, мүсін, сәулет институтының станок графикасы факультетін бітірген (1977), график-станокшы.