cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Лев Давидович Троцкий
Алматыға жер аударылуы және КСРО-дан жер аударылуы, шетелдегі өмірі
1928 жылы 18 қаңтарда Троцкий Ярославль вокзалына күштеп жеткізіліп Алматыға жіберілді. Оның онсыз да аз ғана жақтастары да КСРО-ның шалғай аймақтарына жер аударылды. Қуғында ол естеліктерімен жұмыс істей бастады. Сондай-ақ, енді көп уақыт басқа жер аударылғандармен хат алмасуға, елдің саяси өміріндегі өзекті оқиғаларды, биліктің іс-әрекеттерін зерделеу, талдау, «большевик-лениншілер» бағытын әзірлеуге арналды. 1928 жылы 26 қарашада Бүкілодақтық коммунистік (большевиктер) Орталық Комитетінің Саяси бюросы Сталиннің ұсынысы бойынша «Троцкийдің контрреволюциялық қызметі туралы» мәселені талқылады; шешім «арнайы қалтаға» жіберілді
Троцкий саяси қызметті толығымен тоқтатуды талап еткен Сталиннің ауызша берген ультиматумын жазбаша түрде қабылдамаған соң, 1929 жылы 7 қаңтарда Саяси Бюро бұл мәселе бойынша: «Кеңес үкіметіне қарсы әрекеттер үшін шетелге жіберу» деген шешім қабылдады. 1929 жылы 18 қаңтарда ОГПУ алқасының арнайы отырысында Троцкийді КСРО-дан шығару туралы шешім қабылданды. Оған жеке мұрағатындағы материалдарды өзімен бірге алуға рұқсат етілді.
Сілтеме
Санат:Тұлғалар Санат:Совет одағы Санат:1879 жылы туғандар
Корженга
Корженга (Корженка) — Ресейдегі өзен. Вологда облысы, Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Шорега өзенінің оң жағалауынан 25 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 19 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Двина бастауынан Вычегда өзенінің құйылысына дейін, Юг өзені және Сухона өзендерін қоспағанда (бастауынан Кубень су торабына дейін). Өзен саласы — Сухона, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Боулинг Грин (Огайо)
Боулинг Грин (Bowling Green) — Огайо штатының Wood округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 30028 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 26.4 км² шамасында. FIPS коды — 39-07972.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Огайо қалалары
Matlab жүйесі
MATLAB жүйесінің 70-жылдардың аяғында Молердың көмегімен құрылған болатын және   ЭЕМ 70-жылдары-ақ  кең ауқымда қолданыла бастады. 80 жылдардың басында (John Little) MathWorks фирмасының мүшесі Джон Литл  IBM PC, VAX және Macintosh компьютер үшін  PC MATLAB жүйесін  ойлап шығарды. Кейін бара жаңа версиялары Sun жұмыс станциясы үшін арналған, компьютер UNIX операциялық жүйесімен  және   көптеген бөлек типтердің және кіші ЭЕМ. Бұл жұйенің бастапқы мақсаты математикалық есептерді өте қарапайым тәсілмен шешу. MATLAB мүмкіндігі өте кең және жүйенің  орындау жылдамдығы өзінің конкуреттерінен салыстыруға келмейді. Бұл жүйенің кез-келген білім аумағында қолданылады,Атап айтсақ механикалық  бөлшектерді моделдеуде және динамикада, гидродинамикада, аэродинамикада, акустикада, энергетикада қолданылады және т.б. MATLAB жүйесінде арнайы электротехникада және радиотехникада, суреттерді өңдеу, нейрондық сетьтердің реализациясында, жаңа білім және техника саласында қолданылады.
MatLab - бұл жоғары деңгейлі программалау тілі. Оның құрамында оңай игеруге болатын бірнеше базалық конструкциялар және принциптер бар. Бұл жүйедегі қолданбалы интерфейс өз қатарына көптеген операцияларды және функцияларды, командаларды, батырмаларды қосып алады. Мұнда тағы да екі өлшемді және үш өлшемді графиканың галереясы, яғни олардың  функциялары, қасиеттері, құрылымдары туралы айтылады. Барлық функциялары қамтылған, сонымен қатар қосымша қасиеттері қарастырылған. Соңғы айтылған MatLab жүйесінің мүмкіндігіне мен өз курстық жұмысымда толығырақ айтылады.
Вера-Крус (Баия)
Вера-Крус (Баия) (Vera Cruz (Bahia)) — Бразилиядағы муниципалитет, Баия штатында орналасқан. Салвадор агломерациясы мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Салвадор экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
Санат:Баия елді мекендері
Райнсторф
Райнсторф (Reinstorf) — Германия Федеративтік Республикасының Төменгі Саксония жерінде орналасқан муниципалитет. Люнебург ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 1303 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 30,29 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 03 3 55 030. Муниципалитеттің басшысы — Буркхард Бизанц.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Саксония елді мекендері
Найден-Герово (Пловдив облысы)
Найден-Герово (Найден Герово) — Болгариядағы ауыл. Пловдив облысына қарасты Сыединение қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 526 адамды құрайды.
Пошта индексі — 4185. Телефон коды — 0318. ЕКАТТЕ коды — 51069.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пловдив облысының елді мекендері
Қараерен
Қараерен – Іле алабындағы өзен, Шарын өзенінің тармағы.
Географиялық орны
Алматы облысы Ұйғыр ауданы, Тасқарасу ауылдық округі аумағымен ағады. Ұзындығы 41 км.
Бастауы
Ақтөбе қыстауы тұсынан Шарын өзенінен бөлініп шығып, Іле өзеніне құяды.
Гидрологиясы
Арнасы Шарын ауылынан төменде жайылма құрайды. Ашық жағалауының кейбір жерлерінде шіліктен тұратын шоқ тоғайлар өскен. Суын егістікке және мал суаруға пайдаланады.
Дереккөздер
Санат:Ұйғыр ауданы өзендері Санат:Іле су алабы
Мақтаарал (футбол клубы)
«Мақтаарал» — Түркістан облысы, Мақтаарал ауданы, Атакент қалашығындағы футбол клубы.
Тарихы
2012 жылы клуб Қазақстанның екінші лигасында чемпион атанды. Осы жетістіктен соң "кәсіпқой клуб" деген статус алды да, бірінші лигада ойнауға мүмкіндік берілді. Содан бері бірінші лигада ойнайды. Жыл сайын бір орын болса да жоғары өрлеп келеді: 2013: 16 орын, 2014: 14 орын, 2015: 8 орын, 2016: 5 орын, 2017: 4 орын. 2018: 7 орын. 2019: 6 орын. 2020: А тобы 4 орын. 2021: 2 орын
2017 жылғы маусымда төртінші орын алды да, элитаға шығу үшін Оралдың "Ақжайық" клубымен соңғы жолдаманы сарапқа салды. 2017 жылы 9 қараша күні "Астана Аренада" өткен матчта мақтааралдықтар бірінші боп есеп ашқанымен, кейін екі доп жіберіп алды да, жолдамаға "Ақжайық" иелік қылды.
2021 жылы турнирдің бірінші кезеніңде Вахид Масудовтың ал екінші кезеніңде Константин Горовенконың жаттықтыруымен 2 орынға ие болды. Осылайша премьер лигаға жолдама алды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Қазақстан футбол клубтары Санат:Мақтаарал ФК Санат:2012 жылы құрылған футбол клубтары
Куликов шайқасы
нобай|Шайқас барысы
Шешімінде
Шешуші сәтте қолбасшы Боброктың торуыл полкы бұзып-жарып кірген. Алтын Орда атты әскерінің қапталы мен тылына соққы береді. Өзге полктар қолдап ала жөнелген бұл полктың күтпеген әрі қарқынды шабуылы шайқастың нәтижесін орыстардың пайдасына шешті. Мамайдың әскері сескеніп, қаша бастады. Орыс жауынгерлері хан ордасын басып алып, Мамай әскерінің қалған бөлігін елу шақырымға дейін(Красивая Меча өзеніне дейін) қуғындалған. Екі жақтың да шығындары орасан еді. Жеңіліс туралы естіген Ягайло асығыс кері қайтты. Куликов шайқасында Шығыс Русі қолынан келгенінің бәрін жасады. Егер Алтын Ордадағы өзара тартыс ары қарай жалғасқанда, бұл шайқас Русьтің тез арада тәуелсіздік алуын қамтамасын етер еді. Алайда ордадағы бірлік пен тегеурінді билік 1381 жылы Қалқа өзенінің бойында Мамай Тохтамыштан жеңілгеннен кейін қалпына келтірілді. Нәтижесінде, Ақ Орданың әміршісі Тохтамыш Алтын Орданың тағына отырып, арғы атасы Жошының жерлерін біріктірді. Шексіз билікті пайдаланған Тохтамыш орыс князьдарынан олардың Алтын Орда хандарына көрсетіп келген дәстүрлі сый-құрметті көрсетулерін талап еткен болатын. Бірақ Куликов шайқасынан кейін орыстар оның талаптарын орындаудан бас тартқан. Сол кезде Тохтамыш орыс княздықтарына басып кіріп, отқа орап қанға бүктірді. Суздаль өлкесін, Владимир, Юрьев, Можайскіні тонап, 1382 жылы 13 тамызда Мәскеуді түгін қалдырмай қиратып, отқа орады. Оқиғаға литвалықтар араласпақ  болған.Бірақ  олар Полтава түбінде  ойсырай жеңілді .Осыдан кейін христиандық  Русь 100 жыл  бойы моңғол тепкісінде өмір сүруге лажсыз көндікті.
Дереккөздер
Санат:тарих Санат:Алтын Орда
Малай Қарабасұлы
Малай Қарабасұлы (шамамен 1724 — 1794) — батыр. Албан тайпасындағы Аққыстық руының Майасар тармағынан шыққан. Әкесі Қарабас Хангелді батыр жасағының құрамында Аңырақай шайқасына (1730) қатысқан. Райымбек, Әжібай, Өтеген, Саурық батырлармен бірге Малай Жетісу өлкесін жаудан азат ету шайқастарына қатысып, ерлігімен көзге түсті. 1747 жылы маусым айында Бұғыты мен Аласа тауларының арасындағы Көкпек жазығында жоңғарлармен болған шайқасқа қатысты. Малай Қулық тауының оңтүстік сілемдерінің бірінде (қазіргі Райымбек ауданындағы Жаалулы елді мекеніне жақын жерде) күші басым жаумен шайқаста қаза тапты. Малай қаза тапқан жерге ескерткіш кешен орнатылған (1994).
Буссеро
Буссеро (Bussero) — Италиядағы коммуна, Ломбардия әкімшілік аймағына қарасты Милан провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 8589 адамды құрайды (2004). Халық тығыздығы 2123 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 4 км² шамасында. Пошта индексі — 20060.
Жыл сайынғы мерекесі — 28 шілде.
Дария жер асты су көзі
Дария жер асты су көзі - Батыс Қазақстан облысы Бәйтерек ауданындағы Дария ауылынан солтүстік бағытта 1 км жерде орналасқан. 1967 ж. ашылған.
Сулы қабатының қалыңдығы 4 – 10 м, ұңғымадағы су ағымы 20 – 52 л/с. Суы тұщы, минералдығы 1г/л.
Дереккөздер
Санат:Бәйтерек ауданы географиясы Санат:Артезиан алабы Санат:Қазақстан гидрографиясы Санат:1967 жылы пайда болғандар
Өзбек Кеңестік Социалистік Республикасы
Өзбек Кеңестік Социалистік Республикасы (Ўзбекистон Совет Социалистик Республикаси) — 1924–1991 жылдары Орта Азияда орналасқан КСРО одақтас республикасы. Солтүстігінде және солтүстік-батысында Қазақстанмен, шығысы мен солтүстік-шығысында Қырғызстанмен, Тәжікстанмен, оңтүстік-батысында Түрікменстанмен, оңтүстігінде Әмудария өзен арқылы Ауғанстанмен шектесетін. Солтүстік жағы Арал теңізімен шайылады.
Өзбек КСР-ы 1924 жылдың 27 қазанда құрылды. Жерінің аумағы — 447,4 мың км². Халық саны 13,7 млн (1975) тең. Әкімшілігі жағынан құрамына Қарақалпақ АКСР-ы және 11 облыс кіреді. 1930 жылдан 1991 жылға дейін астанасы – Ташкент қаласы.
Мемлекеттік құрылысы
Өзбек КСР-і жұмысшылары мен шаруалардың социалистік мемлекеті, КСРО құрамына кіретін советтік социалистік республика. Өзбекстан КСР Конституциясы Советтердің Бүкіл ӨзбекстандықТөтенше 6-съезінде, 1937 ж. 14 ақпанда қабылданған. Ең жоғары мемлекет өкімет органы – Өзбек КСР-інің бір палаталы Жоғары Советі, ол 4 жылға сайланды. Жоғары Советтің сессиялары арасында мемлекет өкіметтің жоғары органы – Өзбек КСР Жоғары Советтің Президиумы.
Өзбек КСР-інің жоғарғы сот органы – республиканың Жоғары сотын Өзбек КСР Жоғары Советі 5 жылға сайлайды. Жоғары сот азаматтық және қылмысты істер жөнінде 2 коллегиядан және Пленумнен құрылады. Жоғары сот Президиумы бар. Өзбек КСР-і мен Қарақалпақ АКСР-інің прокурорын КСР бас прокуроры 5 жылға тағайындады. Табиғаты. Өзбекстан өңірі жер бедері жөнінен – солтүстік-батыс жазық және оңтүстік-шығыс таулы бөліктерге бөлінеді.
Жазық жағынан Қызылқұм шөлі, Үстірт, Тұран йпаты, Амудария атырауы алып жатыр. Таулы өлке Шатқал, Құрама, Ферғана, Алай, Зеравшан, Түркістан т.б. жоталардан құралады; бұлардың аралықтарында Ферғана, Зеравшан, Шыршық-Ангрен, Қашқадария, Сурхандария т.б. аңғарлар орналасқан.
Роккабашерана
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2335 адамды құрайды. Халық тығыздығы 195 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 12 км² шамасында. Пошта индексі — 83016.
Елді мекеннің қамқоршысы — San Giorgio e San Leonardo. Жыл сайынғы мерекесі — 23 сәуір.
Сыртқы сілтемелер
Кампания елді мекендері
Өзбек Кеңестік Социалистік Республикасы
Тарихы
Өзбекстан жерін төменгі палеолит дәуірінде (Ферғана мен Бұхар облыстарындатабылған тас құралдарға қарағанда) мекендеген тұрғындар аңшылдық және теміршілікпен айналысты. Қазіргі Өзбекстан жері 15-12 мың жыл бұрын мезолитке (тас дәуіріне) өткен. Аңшылыққа байланысты садақ, жебе пайда болды. Жаңа тас дәуірінде (неолит, б.з.б. 5 мыңыншы жыл) суда жүзу, тоқу, аңшылық пен балық аулауды игерді. Жер өңдеу мен мал өсіру пайда болды. Археологтардың қазбаларында көрінгеніндей, б.з.б. 3 мыңыншы жылдардың аяғында өлкені мекендеген тұрғындар мыстап құрал жасауды білген.
Қола дәуірінде (б.з.б. 2-1 мыңыншы жырлардың басында) жер өңдейтін кетпен пайда болған. Кейінгі қола дәуірінде Ферғана өңірінде жер шаруашылығымен шұғылданды. Қола ғасырының соңында Орта Азия территориясындағы рулар арасында ертедегі таптық қатынастар туды. Біздің заманымыздың басында Өзбекстан жерінде құл иеленуші мемлекеттер (Парфия, Бактрия, Хорезм-Кангха, Кушан және т.б.), ірі-қалалар – сауда орталықтары (оның ішінде Самарқан) пайда болды. 4-6 ғасырдарда Орта Азияда тәуелсіз 30 шақты князьдықтар өмір сүрді. 7-8 ғасырдарда арабтар олардың жерлерін жаулап алды. 5 ғасырдың ортасында құлап, 6 ғасырдың қарсаңында түрік-көшпелілердің қысымымен ыдырап кеткен Эфталит мемлекетінің кезінде феодал қатынастардың алғы шарттары пайда болды. Түрік қағандығын құрған түрік көшпелілері отырықшы жер шаруашылығымен, көшпелі мал шаруашылығымен шұғылданды. 9 ғасырда Орта Азияда ірі феодал Самани мемлекеті құрылды. Мауараннахр мен Зеравшан өңірі оның неғұрлым дамыған облыстары болды.
Шаруалардың феодалдарға қарсы көтерілістері Самани мемлекетінің іргесін шайқалтты. 12 ғасырдың 2-жартысында Хорезм мемлекеті күшейіп, Бұхар мен Самарқанды бағындырды. 13 ғасырда Орта Азияны моңғол-татарлар жаулап алды: 14 ғасырдың 2-жартысында Темір мемлекетінің орталығына айналды. Темір тұсында Орта Азиядағы феодал қатынас барынша дамыды. Темір өлген соң оның мемлекеті бөлшектеніп кетті. 15 ғасырдың 1-жартысында Темірдің немересі Ұлықбектің тұсында Самарқанның мәдениеті гүлдене түсті. 16 ғасыр басында Бұхар, Хиуа хандықтары, 18 ғасырдың басында Қоқан хандығы құрылды.
Бұл хандықтар өзара бір-бірімен үнемі жауласты. Өзара соғыс, жергілікті феодалдардың зорлық-зомбылықтары, көшпелілердің шабуылдары өндіргіш күштердің өсуіне кедергі жасады, экономика құлдарады.ref name="source3">Ленин В.И., О Средней Азии и Казахстане, Таш., 1960
Дереккөздер
Санат:КСРО
Қызметкерлердің негізгі құқықтары
Қызметкерлердің негізгі құқықтары – жұмыс берушімен Заңда белгіленген тәртіпті сақтай отырып жеке еңбек шартын жасау, өзгерту немесе бұзу құқықтарына ие болу. Істеген еңбегі үшін уақытында жалақысын алуға; қауіпсіздік пен гигиена талаптарына сай келетін жұмыс орнын талап етуге; тиесілі уақытында демалуға; ұжымдық шартпен және жұмыс берушінің актілерімен танысуға; кәсіби біліктілігін арттыруға құқылы.
Санат:Құқық
Ай-Юган-Егарт
Ай-Юган-Егарт — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненец АҚ, Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ун-Неру-Шом-Юган өзенінің сол жағалауынан 12 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 54 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Солтүстік Сосьва өзенінің құйылысынан Салехард қаласына дейін. Өзен саласы — Солтүстік Сосьваға қосылу құйылысынан төмен Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Батыс Қазақстан облысының бұқаралық ақпарат құралдары
thumb|right|<<Қазақстан>> газеті Бұқаралық ақпарат құралдары - 1866 жылдың 1 қаңтарында Орал қаласында «Уральские войсковые ведомости» атты апталық газет жарық көрді.
Алғашқы редакторы, есаул П.Назаров болған газет алғашқы нөмірінен Ресей патшасына қызмет еткен Орал казактарының әскери құрамаларын реформалау, олардың үлесіндегі жер-су көлемін өзара реттеу, әскери қамалдардың орталықпен почта байланысын күшейту, Жайықтан балық аулау кәсібін жетілдіру және т.б. жазып, отарлау саясатын ұстанды. Оңірде 1891 жылы «Уральский листок», 1897 жылы «Уралец» атты шағын газеттер шыға бастады. Дегенмен, Жайық бойындағы нағыз халықтық демократиялық нышандағы баспасөздің тұсауы 1911 жылдың 16 наурызында «Қазақстан» газетінің жарық көруімен кесілді. Бұл газет «Дала уалаяты» газетінен (1888) басталған жалпықазақ баспасезінің алғашқы қарлығаштарының бірі еді. Жайық бойындағы тарихи, мәдени орталықтардың бірі, кезінде Бөкей хандығының орталығы болған Ордада шыға бастаған «Қазақстан» газетінің жарық көруіне ― Ғұмар Қараш, Елеусін Бұйрин (редакторы), Бақытжан Қаратаев, Шәңгерей Бөкеев атсалысты. «Газет ― біздің бастаушымыз, газет ― біздің күрес қаруымыз» деген ұранмен алғаш рет қос тілде шыққан бұл басылым өзінің алғашқы данасынан бастап-ақ Бұқара халықт әлеуметік жағдайын өзгертуге, ұлт және бас бостандығын беруге, дін және өнер тазалығына, қазақты құнарлы алқаптарға қоныстандыруға, егін егуге үйретуге, ауыл тұрғындары арасында медицинаның қарапайым әдістерін енгізуге, әйел тендігін орнатуға т.б. сол заманның көкейтесті мәселелеріне баса назар аударды. Сол кезде қазақ арасына жаппай танымал бола қоймаған Абайдың өлеңдері осында(3-нөмірінде) жарияланды, 24-наурыздағы нөмірінде А.В.Кольцовтың «Что ты спишь, мужичок?» атты туындысын қазақша сөйлетті. Саяси-қаржылық қыспаққа шыдай алмаған газет 1913 жылы 18 нөмірі шыққаннан кейін жабылды.
20 ғасырдағы бұқаралық ақпарат құралдарының дамуы
1917 жылы 17 қарашада «Ішкі Ордалықты басқарушы облыстық кіндік комитетінің хабары» (қысқаша «Хабар») деген атпен Ордада екі тілде тұңғыш кеңестік газеттің бірінші саны жарық көрді. Басылым атауы кейін бірнеше рет өзгерді. 1963 жылдан облыстық «Орал өңірі» және «Приуралье» газеттері болып аталады. Сондай-ақ қазір 12 аудандық, 2 қалалық газет, жеке басылымдар («Надежда», «Талап», т.б.) шығады. Тоталитарлық жүйенің ыдырап, республиканың тәуелсіздік алуы жер-жердегі сияқты Жайық өңірі мерзімді басылымдарының да тақырыбы мен стилінің жаңаруына ықпал етті. Облыстық, аудандық газеттер орталықтан билеп-төстеген империялық үстемдік тұсында аяқ асты болған қазақ тілін, ұлттық салт-дәстүрімізді, дінімізді қалпына келтіру, өткен тарихты байыппен ой елегінен өткізіп қайта қарау, ұлт бостандығы мен азаттығы жолында арпалысып, өмір кешкен қаһарман ұлдарды дәріптеу, ұлттық сананы ояту сияқты тақырыптарды өзек етіп, рухани дүниеге, мәдени игіліктерге мән беріп келеді. Әсіресе экология, табиғи ортаны қорғау, Каспий мен Жайықтың балық қорын қалпына келтіру, ауыл шаруашылығын өркендету және т.б. өткір қойып отырады. Өңірде сымды байланыс жүйесі мен радиотолқын арқылы эфирде хабар тарату тарихы 1920 жылдан басталды; Оралда хабар қабылдайтын және тарататын шағын радиостанция жұмыс істей бастады, 1934 жылы қуатты радиоорталығы қалыптасты, сөйтіп радио қоғамдағы саяси-ақпараттық, Әдеби-музыкалық, оқу-ағартушылық қызметінің саласының тиімді құралына айналды. Даму тарихындағы елеулі белестері ретінде ― 1925 жылы Мәскеуден алғаш берілген қазақ әндерінің үлкен концертін Оралда сапалы деңгейде қабылданғанын, 1935 жылы қазақ өнерінің Мәскеудегі онкүндігіне арналған бағдарламаны трансляциялау кезінде Орал радиосы таспаға толық жазып алып, кейін бірнеше рет эфирге шығарғанын, 1936 жылы Алматы - Орал арасында тұрақты радиобайланысының орнатылғанын, 1950 жылдары облыстағы радиостанса саны 48-ге, радиоторабы ― 22-ге және радиоқабылдағыш 15 мыңға, 90 жылдары ― радиоторап саны 218-ге, желісінің ұзындығы 4279 км-ге, қабылдағыш саны 172 мыңға жеткенін атауға болады. 1964 жылы облыста теледидар кезеңі басталды:Оралда сол кездегі одақтық бағдарламаны қабылдайтын телестанса іске қосылды, оның техникалық мүмкіншілігі күшейтіліп, 1973 жылы Алматыдан жалпықазақстандық бағдарламаны қабылдай бастады. 1985 жылы жергілікті телестудияда түрлі түсті бейне-жетеуі Жайық бойынан барғандар еді. Қаржы тапшылығына және Орынбор губерния гимназиясының ашылуына байланысты бұл мектеп жабылды. 18 жылдың ішінде оқу орнын 48 оқушы тілмәш, сот көмекшісі, ауыл мұғалімі мамандықтары бойынша бітіріп шықты. thumb|right|Хан ордасындағы оқытушылар
Білім жүйесі
1881 жылы Орскіде қазақ мұғалімдерін даярлау мектебі ұйымдастырылды. 80-жылдардың аяғында тұңғыш облыстық, ал 90-жылдардың басында жаппай сауаттандыратын екі жылдық ауыл мектептері ашыла бастады. Қыздарды оқыту, кәсіби білім беру де өріс алды. Орал облысы мен Бөкей ордасындағы ел билеген қазақ ауқаттылары жергілікті жерлерде мектеп салуға өз қаржы-қаражаттарын бөліп отырды. 20 жылдың ішінде (1881-1901) Орал облысында 6 облыстық, 1 кәсіби мектеп ашылды және 63 көшпелі мектеп болды. Бұған қосымша жергілікті тұрғындардың басым көпшілігі ауыл молдаларынан оқып, жаппай арабша хат таныды. 1897 жылы халық санағында Ресейдің шығысындағы ұлт өкілдерінің сауаттылығы 1-2 % болды деп көрсетілуі - осы жәйтті ескермегендіктен пайда болған дерек. Шынында да, ол кезде қазақ қалың қоныстанған әкімшілік аймақтарда орысша-қазақша мектептердің үлес саны аз еді. Мысалы, Орал уезінің Шілік болысында 1893 жылы ашылган екі кластық мектеп ұзақ жылдар бойы көршілес болыстарға да ортақ жалғыз оқу орны болып келді.
20 ғасырдың басында қазақ ауылдарында мұндай мектептер саны көбейіп, жаңаша әдіспен жүргізілді, жалпы білім пәндерінен қысқаша мағлұмат беріле бастады. мұғалімдердің жетіспеуіне байланысты Троицкінің «Расулие», Орынбордың «Хұсаиния», Уфаның «Ғалия» медреселеріндегі татар оқушылары шақырылатын. Бұл мектептерде көбінесе татар тіліндегі оқу құралдары пайдаланылды. Сондықтан бұл жаңа әдісті жүйе ауыл молдаларынан оқығаннан әлдеқайда ілгерірек болғанымен, ана тіліндегі қажетті оқу орындарының үлгісі бола алмады.
Патша үкіметі ауыл балаларын оқытуға өте селқос қарады. Орал облысының мектеп инспекторы Миронов Уфа қаласында өткен (1912 жылы) халық училищелерінің директорлары мен инспекторларының съезінде ауыл мектептерінің мүшкіл халін ашына мәлімдеді. Шынында да олар өте тар, қараңғы, лас жер үйлерде орналасқан еді. Ауыл мұғалімдері жалақыны қазақ қоғамдастықтарынан ғана алып тұрды. көптеген мектепте мұғалімдік қызметке білімі тайыз, екі кластық не тіптен бір кластық орыс-қазақ училище курсын бітіргендер тағайындалды. Бұл тұрғындардың ауыл мектебіне деген сенімін төмендетті. Керісінше, орыстарды оқыту гимназиясы ашылды. 1890 жылы ерлер гимназиясы реальдық училищеге айналды. Бұлармен қатар Оралда кәсіби бөлімі бар орыс-қазақ училищесі, төменгі ауыл шаруашылық мектебі ұйымдастырылды. Жалпы қаладағы еркектердің 16, ал әйелдердің 4 проценті сауатты болған.
Бұдан кейінгі жылдары облыста мектеп жүйесі тұрақты дамып, олардың материадық-техникалық базасы нығайды. Білікті оқытушы кадрлар көбейіп, оқу-тәрбие жұмыстары жетіле түсті. 1930 жылы республикада міндетті бастауыш білім алу шарты енгізілді. Оқулық шығару, педкадр дайындау жұмыстары жолға койылды. 1932 жылы педагогикалық және мұғалімдер институттары ашылып.
Бүгінде Қазақстан Республикасының тәуелсіздік алып, дербес даму жолын таңдауына байланысты оқу ісі жаңа сапалық деңгейге көтерілді. Облыстағы білім беру жүйесі мектепке дейінгі тәрбие мекемелерін, жалпы кәсіптік және жоғары білім беру орындарын қамтиды.
Дереккөздер
Санат:Білім
Еуропа азаматтық авиация конференциясы
нобай|280x280 нүкте| Еуропа азаматтық авиация конференциясы Еуропа азаматтық авиация конференциясы (European Civil Aviation Conference (ECAC)) — Халықаралық азаматтық авиация ұйымы (ИКАО) және Еуропа Кеңесі құрған үкіметаралық ұйым. Франциядағы Нойиль-сюр-Сейнде / Парижде бар. 1955 жылы 19 мүшеден құрылған, ECAC 2008 жылдан бері 44 мүшеден тұрады.
ECAC «қауіпсіз, тиімді және тұрақты еуропалық әуе көлігі жүйесінің тұрақты дамуына ықпал етеді және мүше мемлекеттер арасындағы азаматтық авиация саласындағы саясат пен тәжірибені үйлестіруге және мүше мемлекеттер мен басқа елдер арасындағы саясат мәселелерін түсінуге бағытталған».
Мүше мемлекеттер
нобай|300x300 нүкте| ECAC мүше елдер сұр түспен көрсетілген.
Сивчуга
Сивчуга — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы, Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кулой өзенінің сол жағалауынан 46 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 82 км-ді құрайды.
Еуропа азаматтық авиация конференциясы
Сілтемелер
Санат:Еуропа халықаралық ұйымдары Санат:Франция ұйымдары
Сивчуга
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вага өзені. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері Санат:Вологда облысы өзендері
Каинзас
Каинзас (Үлкен Каинзас) — Ресейдегі өзен. Кемеров облысы, Хакасия Республикасы, Алтай Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Теренсу өзенінің оң жағалауынан 24 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 20 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Томь бастауынан Кондома өзенін қоспағанда, Новокузнецк қаласына дейін. Өзен саласы — Томь, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кемеров облысы өзендері Санат:Хакасия өзендері Санат:Алтай өлкесі өзендері
Фридерсдорф (Мульде)
Фридерсдорф (Мульде) (Friedersdorf (Mulde)) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет. Биттерфельд ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 1959 адамды құрайды (31 желтоқсан 2006 жыл). Алып жатқан жер аумағы 4,38 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 82 090. Муниципалитеттің басшысы — Карстен Дёринг.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Вико-дель-Гаргано
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 13600 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 80 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 168 км² шамасында. Пошта индексі — 71019.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие Santa Maria di Merino, San Giorgio, Antonio da Padova, Maria Stella Maris.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Апулия елді мекендері
Кайреш
Кайреш (Caires) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Брага округінің құрамына кіреді. Амареш муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Минью ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Каваду экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 956 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 4,54 км² шамасында. Халық тығыздығы — 210,6 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Минью провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Брага округінің елді мекендері
NGC 1979
NGC 1979 — Қоян шоқжұлдызында орналасқан E-S0 типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1784 жылы 20 қарашада Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 1979 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 17452, ESO 487-24, MCG -4-14-4, AM 0531-232.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Қоян (шоқжұлдыз)
Үлкен Воронья
Үлкен Воронья (Воронья) — Ресейдегі өзен. Пермь өлкесі, Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Вишера өзенінің сол жағалауынан 178 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кама Бондюг ауылындағыСу өлшеу посты су өлшеу постынан Березники қаласына дейін. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Пусан
Пусан (부산) — «Корея Республикасының теңізді елордасы» деп те аталатын, Корея Республикасындағы ең ірі порт және Сеулден кейінгі ең ірі қала. Тікелей орталыққа бағынатын қала болып табылады. Қаланың корей тіліндегі ресми атауы «Пусан қала-метрополиясы» (부산광역시 Пусан кванъёкси). Пусан қаласы Корей түбегінің оңтүстік-шығыс бөлігінде, Корей бұғазының жағалауында орналасқан. Халқы тығыз орналасқан аймақтарға Нактонган және Суёнган өзеңдерінің арасындағы аумақты жатқызуға болады, таулар қалалық аудандардың шекарасы деп қарастыруға болады.
1950 жылдың 4 тамызы мен 18 қыркүйек айларының арасында Пусан периметрі Корей соғысында Оңтүстік Кореяның қорғаны болды.
Қазіргі таңда Пусан — Азиядағы заманауи қала болып табылады. Қала өзінің ауқымды көк тіреген үйлерімен және архетиктуралы көзқызығарлық жерлерімен танымал. Бұл жерде әлмдегі ең үлкен универмаг — «Синсеге Сентум Сити» және Корея Республикасындағы ең биік ғимарат — «Doosan Haeundae We've the Zenith Tower A» орналасқан.
Тарихы
«Самгук саги» бойынша қала біздің дәуіріміздің басында Кочхильсангук (немесе Кочхильсангун), Тонногук, Чансангук немесе Нэсангук деген атпен пайда болды, ал 757 жылы Кончхильсангун жаңа Тоннэ атауын алды.Пусан атауы алғаш рет Чосон дәуірінде «Синджын тонгук ёджи сыннам» географиялық сипаттамасында айтылған. «Синджын тонгук еджи сыннаму» бойынша Пусан сөзі Тоннэ қалалық округінің оңтүстігіндегі порт пен балықшылар ауылының атауы, бұл атау ауыл орналасқан таудың пішіні «құмыра-тау» тіркесінен шыққан. Бұл ауылдағы порт Пусанпхо деп аталды.
XV ғасырдың басынан бастап 1592 жылға дейін Тоннэдегі Пусанпхо елдің негізгі сауда порты болды. Ең алдымен порт арқылы Жапониямен сауда жүргізілді. 1592 жылы жапон әскерлері Тоётоми Хидэёси басшылығымен қаланы басып алғаннан кейін Имдин соғысы басталды. 1598 жылдан 1876 жылға дейін Пусан сыртқы сауда үшін жабылды, содан кейін Кореяның ашылған алғашқы қаласы болды, бірақ 1883 жылға дейін ол тек Жапониямен сауда жасады. Порт ашылғаннан кейін жапондар Пусанда өз көшелерін, содан кейін квартал тұрғызды. 1910 жылдан бастап ол Жапония протекторатының астына өтті және жапон кварталының территориясы Тоннэден бөлінді, нәтижесінде Пусан деп аталатын тәуелсіз қалаға айналды, ал Тоннэ уезд мәртебесіне ие болды.
Ішкі бөлінісі
Санат:Пусан
NGC 6442
NGC 6442 — Геркулес шоқжұлдызында орналасқан E (эллипстік галактика) типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1864 жылы 2 маусымда Альберт Март астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 6442 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 60844, UGC 10978, MCG 3-45-21, ZWG 112.38, NPM1G +20.0529.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Геркулес (шоқжұлдыз)
Меза
Меза-құрылым — электрондық немесе кемтіктік өткізгіштігі бар кем дегенде бір ШО облысы болатын ШО кристалдың бетіндегі дөңес жерлерді (мезатранзисторларды, меза-диодтарды) жасағанда Меза-құрылым. Олардың зиянды параметрлерін кішірейтуге мүмкіндік береді, сондай-ақ ойып-тесілу кернеуінің мөнін үлғайтады.
Меза-транзистор - меза-құрылым негізінде жасалған транзистор. Меза-транзисторды жасау үшін алғашқы шалаөткізгіш материалы ретінде, көбіне Si-ді және GaAs-ті пайдаланады. Конструктивті технологиялық ерекшеліктеріне қарай диффузиялық, балқытпалы-диффузиялық, эпитаксиалдық және т.б. Меза-транзистор Болып бөлінеді. Осындай транзистөрларда меза құрылым өлшемдері олардың электр көрсеткіштерін анықтайды.
Дереккөздер
Санат:Электроника
Олжас Отар
Отар Олжас Асангелдіұлы (Oljas Otar, 30 мамыр 1977 жыл, Талас ауданы, Жамбыл облысы) - ақын, сазгер, салық қызметкері.
Өмірбаяны
1977 жылы 30 мамырда Жамбыл облысы, Талас ауданының Бостандық ауылында дүниеге келген. 1991 жылдан бастап ақындар айтысына қатысып келеді. Ол 1998 жылы Қызылжар қаласында өткен республикалық айтыста үздік өнер көрсетсе, 2002 жылы студент жастар арасында өткен «Жас толқын» атты республикалық айтыстың І орын иегері. Сондай-ақ, ол 1995 жылы Абай Құнанбаевтың 150 жылдық, 1996 жылы Жамбыл Жабаевтың 150 жылдық, 1997 жылы Мұхтар Әуезовтың 100 жылдық мерейтойларына байланысты өткізілген Жамбыл облыстық ақындар айтыстарының жүлдегері. 2005 жылғы «Жасампаз елдің ертеңі – жастар» атты облыстық жас ақындар айтысында ІІ орынды, 2006 жылы өткен «Желтоқсанды жырлаймын» атты облыстық жас ақындар айтысында ІІІ орынды бағындырған өнерпаз. Айтыстағы жеткен жетістіктеріне байланысты 2005 жылы Қазақстан Республикасы Президентінің квотасына ие болып, Қазақстанның өнер және қоғам қайраткерлерімен бірге Мекке-Мәдинаға умра қажылығына барып қайтқан қажы. 2007 жылы Түркияның Стамбул қаласында өткен ақындар айтысына Қазақстаннан жолдама алған 6 ақынның бірі болып барып, шетелдегі қазақтардың алғысын алып, елге абыроймен оралған айтыс ақыны. Ол салық жүйесіндегі көп жылғы жемісті еңбегі үшін 2007 жылы ҚР Қаржы министрлігі Салық комитеті төрағасының Құрмет грамотасымен, Тараз қаласының әлеуметтік-экономикалық дамуына қосқан елеулі еңбегі үшін 2010 жылы Тараз қаласы мәслихатының Құрмет грамотасымен және 2011 жылы Тараз қаласы әкімінің Құрмет грамотасымен марапатталған азамат. Қазіргі уақытта Қазақстан Республикасы салық басқармасында бас маман болып қызмет атқарады. Үйленген, үш ұл тәрбиелеп өсіруде.
Дереккөздер
Санат:Жамбыл облысында туғандар Санат:Қазақстан ақындары Санат:Қазақстан сазгерлері
Фосфориттер
Фосфориттер — апатит және мартинит сияқты минералдар тобынан тұратын аморфты немесе микрокристалды кальций фосфаттарын өз құрамына молынан кіріктіретін таужыныстардың жалпылама атауы. Фосфориттер құрамындағы фосфаттың ең төменгі мөлшері 18%-дан кем болмауы шарт. Алайда геологиялық- барлау тәжрибесіңде құрамындағы фосфат мөлшері 5% таужыныстарды да фосфорит кендері деп атайды, өйткені құрамындағы фосфат мөлшері 5-18% аралығындағы таужыныстарды ашық әдіспен өңдіру және байыту нәтижесінде таза фосфат концентрациясын алу қиын емес.
Дереккөздер
Санат:Геология
Қоржын (Экономика)
Қоржын(Экономика) 1) жекелеген фирма, сала және макроэкономика деңгейінде белгілі бір күнгі тауарлар тапсырысының жиынтығы; 2) сұранымды және дайындаушылардың мүмкіндіктерін ескере отырып жасалатын, өнімді жеткізу шарттарын жасасу үшін негіз болып табылатын тауарлардың түр-түрі бойынша сұрыпталымдық жоспар; 3) заңды не жеке тұлға иеленетін түрлі бағалы қағаздар; 4) экономика субъектінің байлығын құрайтын активтер жиынтығы. Қоржын экономиканың барлық аяларында қолданылады және фирма, ұйым, кәсіпорын қызметінің ауқымы, экономика келешегі, рыноктағы орны, т.б. туралы пайымдауға мүмкіндік береді.
Дереккөздер
Санат:География
Вылкосел (Благоевград облысы)
Вылкосел (Вълкосел) — Болгариядағы ауыл. Благоевград облысына қарасты Сатовча қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2 478 адамды құрайды.
Пошта индексі — 2930. Телефон коды — 07547. ЕКАТТЕ коды — 12499.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Благоевград облысының елді мекендері
Октябрь (Кигин ауданы)
Октябрь — Башқұртстанның Кигин ауданындағы ауыл, Төменгі кигин ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 42 адамды құрады. Пошта индексі — 452510, ОКАТО коды — 80236845003.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Хиллман (Миннесота)
Қала тұрғындарының саны 38 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1.4 км² шамасында. FIPS коды — 27-29150.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миннесота қалалары
Хинаяна
Хинаяна (Кіші күйме, Кіші жол)— буддалық қауымдар (сангхалар) біздің дәуіріміздің I—II ғасырларында бөлінгеннен кейін тараған ертедегі буддизмнің бұл ілімді махаянадан («үлкен шеңбер») айыру үшін алған атауы.
Дереккөздер
Санат:Буддизм түсінігі
Черемушка (Журавлиха тармағы)
Черёмушка — Ресейдегі өзен. Саратов облысы, Самара облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Журавлиха өзенінің оң жағалауынан 7,8 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Үлкен Ырғыз бастауынан Сулак су торабына дейін. Өзен саласы — Сала болмайды, өзен алабы — Куйбышев суқоймасының бас жағынан Каспий құйылысына дейінгі Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Ортаарал
Географиялық орны
Аудан орталығы - Аягөз қаласынан оңтүстік-шығысқа қарай 108 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 169 адам (86 ер адам және 83 әйел адам) болса, 2009 жылы 151 адамды (77 ер адам және 74 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Аягөз ауданы елді мекендері
IC 2337
IC 2337 — Шаян шоқжұлдызында орналасқан S (спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 23529, ZWG 89.10.
Сыртқы сілтемелер
IC 2337 Санат:Шаян (шоқжұлдыз)
Батыс Қазақстан ескерткіштері
Батыс Қазақстан ескерткіштері - Қазақстанның батыс бөлігінде сақталған бірегей сәулет-құрылыс ескерткіштерінің қалыптасқан жалпылама атауы.
Арыс (Қарақоңыр ауылдық округі)
Арыс — Түркістан облысы Отырар ауданы, Қарақоңыр ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Батыс Қазақстан ескерткіштері
Арал - Каспий аймағына жолы түскен ортағасырлық авторлар (Ахмед ибн Фадлан, 922; Гильом де Рубрук, XIII ғ-дың ортасы, Ибн Баттута, 1333; Антоний Дженкинсон, 1556 - 60, т.б.) оғыз-қыпшақ бейіттеріндегі ескерткіштерге ерте кезден-ақ назар аударған. Сол кезден бастап бұл аймақта әр түрлі зерттеулер үздіксіз жүргізіліп келді. XIX ғасырдың 50-жылдары Маңғыстаудың архитектура ескерткіштерінің үлгілерін Т.Г. Шевченко мен Б. Ф. Залесский қағазға түсірді. Кеңес үкіметі орнағаннан кейін Е.Р. Шнейдерстің құлпытастарды жасау өнері туралы “Қазақ оюлары” (1927) атты очеркі жарияланды. Арнайы ғылыми зерттеулерді қазақ архитекторлары Т.К. Бәсенов (1947) және М.М. Меңдіқұлов (1953, 1956) жүргізді. XX ғ-дың 70-жылдары Меңдіқұлов өз зерттеулерін жалғастырып, “Батыс Қазақстанның архитектуралық ескерткіштері” (1987) атты кітабын жариялады. 1978-90 жылдары Қазақстанның Мәдениет министрлігінің, Тарихи және мәдениет ескерткіштерін қорғау қоғамының, тарих, археология және этнография институтының экспедициялары (жетекшісі С. Әжіғалиев) зерттеген. Батыс Қазақстан Ескерткіштері хронологиялық тұрғыдан үш негізгі кезеңге жатады: 1. Ортағасырлық оғыз-қыпшақ кезеңінің ескерткіштері (Шопан ата, Сұлтан апа, Шақпақ ата, Қараман ата, Балғасын); 2. Кейінгі ортағасырлық кезең (XV - XVIII ғ-лар) ескерткіштері (Қанғы баба, Кентті баба, Үштам, Масат ата, Сисем ата, Абат-Байтақ, Қарасақал, Асан қожа, т.б.); 3. Жаңа дәуір (XVIII — XIX ғ-лар) ескерткіштері (Қарашық, Қызылсу, Сағындық, Бейсембай, Алып ана, Дауымшар, Тайлан, Дәуіт ата, Сейіт бабай, Алтын, Қарабас әулие, Хан бейіті, т.б.). Ал географиялық орналасуы жағынан Батыс Қазақстан ескерткіштерін Маңғыстау ескерткіштері, Үстірт ескерткіштері, Доңызтау ескерткіштері, Жем бойы ескерткіштері, Атырау ескерткіштері, Қобда ескерткіштері, Арал өңірі ескерткіштері деп жеті жергілікті топқа бөлуге болады.
Арыс (Қарақоңыр ауылдық округі)
Географиялық орны
Аудан орталығы - Шәуілдір ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 24 км-дей жерде.
Сунджо
Cунджо (1790 - 1834) — Чосон патшалығының 23 - ші ваны (1800 - 1834). Чонджо патшаның екінші ұлы. Әкесі дүние және ағасы Муньо ханзада дүние салғаннан кейін, заңды мирасқор ретінде таққа отырады.
Арыс (Қарақоңыр ауылдық округі)
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 405 адам (212 ер адам және 193 әйел адам) болса, 2009 жылы 386 адамды (195 ер адам және 191 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Отырар ауданы елді мекендері
Сунджо
Ішкі саясаты
Жас болғандықтан, елді əжесі Джонсун ханым регент дәрежесінде басқарды. Өзінің ресми билік кезі елдегі католиктерді қудалау саясатымен байланысты болды. Кейде өлім жазасына кесу жағдайы орын алды.
Сыртқы саясаты
Сунджо тұсында дәстүр бойынша Қытай және Жапониямен дипломатиялық байланыстар жасалды. 1810 жылы Қытайға елшілік жібереді. Ол алты ай Қытайда болып қайтады. 1811 жылы Жапонияға бас елші ретінде Ким Икёны жібереді. Елшілік тек Цусима аралына келіп, арал билеушісі Со Ёсикацу (1783-1812) арқылы Токугава Иэнариді гун қызметіне тағайындалуымен құттықтады. Елшілік Жапониямен дәстүрлі байланысты қалпына келтіру мақсаты оң нəтиже бермеді.
Дереккөзер
Санат:1790 жылы туғандар Санат:1834 жылы қайтыс болғандар Санат:Чосон вандары
Абылай Рысбайұлы Сансызбай
Абылай Рысбайұлы Сансызбай (1958 жылы туған, Мойынқұм ауданы туған) – ғалым, ветеринария ғылыми докторы (1993), профессор (1997).
Өмірбаяны
Қазақстан ауыл шаруашылығы ғылыми академиясының корреспондент-мүшесі. 1980 – 81 жылы Қазақстан ветеринария институтында кіші ғылыми қызметкер, 1981 – 85 жылы Мәскеудегі КСРО ҒА экспериментальды ветеринария институтында аспирант, 1985 – 89 жылы Қазақстан ҒА ветеринария институтында кіші, аға ғылыми қызметкер, зертхана меңгерушісі, 1990 – 93 жылы Мәскеудегі экспериментальды ветеринария институтында докторант, 1994 – 97 жылы Қазақстан ҒА ветеринария институты директорының ғылыми жұмыстар жөніндегі орынбасары, 1997 жылы осы институттың. 1 ғылым докторы мен 3 ғылым кандидатын тәрбиелеп шығарған. 90 ғылыми еңбек, 1 монография авторы, 6 авторлық куәліктің иегері.
Шығармалары
Способ лечения больных мытом лошадей. Авторское свидетельство ғ1755436, 1992; Временное наставление по применению изатэтония при мыте лошадей, Утв. ГУВ МСХ РФ. 1993.
Дереккөздер
Санат:1958 жылы туғандар Санат:Профессорлар
Төңірберген Қалилаханов
Қалилаханов Төңірберген (10.4.1916, Сарқант ауданы, Кесік құмы) — жазушы, драматург. Талғар қаласындағы ауыл шаруашылығы техникумын бітірген. "Ленин жолы" газетінде әдеби қызметкер, Ақсу театрында директор болды. ұлы Отан соғысы жылдары алған жарақаттардың салдарынан қос жанарынан айырынса да зерттеу жұмыстарынан қол үзбеген. Ақсу ауданы газетінде редактор болды. Қалилаханов ақын Сара шығармашылығын зерттеушілердің бірі. "Ақын Сара" кітабының авторы. Жазушы қаламынан туған "Абылай аманаты", "Алтын бесік" пьесалары облыс қазақ драма театрының сахнасында қойынған. Тарихи тақырыпта жазылған "Қазақ каганаты", "Қара шаш" пьесалары бар. Қ. "Қыпша" ертегі драмасының, "ӘсетМақпал" либреттосының, "Ақын Сара" киносңенарийінің авторы. Тарихи-танымдық мақалалары мерзімді басылымдарда жарияланған. Жазушының "Түп төркін", "Хандар шыққан Қазақстан" тарихи хикая өңтімелер ңиклі, "Қош, қонақжай дүние", "құдақұрмет", "Балаларыма" деген өлең-поэмалары бар. Қалилаханов Талдықорған қаласында, Қосағаш ауылында, Жансүгіров кентінде акын Сараға ескерткіштің орнатылуына ұйытқы болған азаматтардың бірі.
Вереда (Баия)
Вереда (Баия) (Vereda (Bahia)) — Бразилиядағы муниципалитет, Баия штатында орналасқан. Оңтүстік Баия мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Порту-Сегуру экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
Тарихы
Қала 1989 жылы құрылған.
Санат:Баия елді мекендері
Королевка (Сота тармағы)
Королевка — Ресейдегі өзен. Вологда облысы, Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Соть өзенінің оң жағалауынан 12 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су тізілімінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Двина бастауынан Вычегда өзенінің құйылысына дейін, Юг өзені және Сухона өзендерін қоспағанда (бастауынан Кубень су торабына дейін). Өзен саласы — Сухона, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ аумағын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Вологда облысы өзендері Санат:Архангельск облысы өзендері Санат:Двина-Печора су алабы өңірі өзендері
Гломель
Гломель (Glomel) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Кот-д'Армор департаментінде орналасқан. Гингам округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 79,93 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 22061, пошта индексі — 22110.
Паншар
Паншар (Penchard) — Франциядағы коммуна. Иль-де-Франс аймағына қарасты Сена және Марна департаментінде орналасқан. Мо округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 4,34 км² шамасында.
Гломель
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Паншар
Коммунаның INSEE коды — 77358, пошта индексі — 77124.
Гломель
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кот-д’Армор департаментінің коммуналары
Паншар
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1033 адамды құрады. Халық тығыздығы — 238,02 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сена және Марна департаментінің коммуналары
Левски (футбол клубы)
Левски футбол клубы (болг. Професионален футболен клуб Левски София) — Болгарияның Софья қаласындағы кәсіпқой футбол клубы. 1914 жылы құрылған. Болгарияның 26 дүркін чемпионы, 27 дүркін кубок иегері.
Сілтемелер
Санат:Болгария футбол клубтары Санат:1914 жылы құрылған футбол клубтары
Ареопаг
thumb|right|200px|Ареопаг Ареопаг (Ἄρειος πάγος— «Арес төбесі») — Ежелгі Афиныдағы кеңес, өкімет органы. Афиныдағы Акропольдің солтүстік-батысындағы Арес төбесінде мәжілістері өткізілген, сол төбенің атымен аталған. Жоғары аппеляциялық сот ретінде, яғни азаматтық және қылмыстық істерін қараған.
1000px|Ареопаг төбесінен түнгі Афиныға көрініс
Дереккөздер
Санат:Ежелгі Грекия
Жазық ағын
1)	геоморфологиялық ағын, мұның белгілі арнасы болмайды және жайылып аға береді;
2)	гидродинамика мен гидравликадағы ағын, жылжу элементтері жазықтықта өзгереді (тереңдігі мен ұзындығына сәйкес) және үшінші өлшемде (енінде) бірқалыпты болады.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Су шаруашылығы
Гоннеем
Гоннеем (Gonnehem) — Франциядағы коммуна. Нор-Па-де-Кале аймағына қарасты Па-де-Кале департаментінде орналасқан. Бетюн округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 15,31 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 62376, пошта индексі — 62920.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2364 адамды құрады. Халық тығыздығы — 154,41 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Па-де-Кале департаментінің коммуналары