cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Огюст Конт
Еңбектері
Бірінші кезең (1820-1826) – мынадай кішігірім жұмыстарды жазу кезеңі: «Әлеуметтік философия опускулдары»; «Қазіргінің өткендігі элементтерін жалпы бағалау» (көкек, 1820 ж.); «Қоғамды қайта ұйымдастыру үшін қажетті жұмыстар жоспары» (көкек, 1822 ж.); «Ғылымдар және ғалымдар туралы философиялық ойлар» (қараша−желтоқсан 1825 ж.). «Рух қуаты туралы ойлау» (1825-1826 жж.).
Екінші кезең - «Позитивтік философия курсы» дәрістері (жеке томдармен 1830 жылдан 1842 жылға дейін жарыққа шығып отырған) құрастырады. Үшінші кезең «Позитивтік саясат жүйесі, немесе Адамзат діндері негіздері туралы социологиялық трактат» (1851 жылдан 1854 жылға дейін жарыққа шығып отырған) еңбегінде көрініс табады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Философтар Санат:Франция философтары
Шахен-Форау
Шахен-Форау (Schachen bei Vorau) — Аустриядағы коммуна. Штирия федералды жеріне қарасты Хартберг округінің құрамына енеді.
Мұрат Абдуламитұлы Әбенов
Мұрат Абдуламитұлы Әбенов (20 тамыз 1965 жыл, Қызылорда облысы) — қазақстандық мемлекеттік және қоғам қайраткері, Қазақстан Республикасының Білім және Ғылым вице-министрі, Қазақстан Мәжілісі IV және VIII-сайланымдарының депутаты.
Шахен-Форау
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1229 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 19.05 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — HB, ресми идентификациялық коды — 6 07 35.
Мұрат Абдуламитұлы Әбенов
Білімі
Абай атындағы қазақ педагогикалық институтының математика және информатика факультетінің (1990) "Математика және информатика" пәндерінің мұғалімі мамандығын бітірген.
Шахен-Форау
2005 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Патриц Рехбергер (АҰП) саналады.
Мұрат Абдуламитұлы Әбенов
Білімі
Қазақ гуманитарлық-заң университетінің құқықтану факультетін (2002) заңгер мамандығы бойынша бітірген.
Шахен-Форау
Сыртқы сілтемелер
Санат:Штирия елді мекендері
Мұрат Абдуламитұлы Әбенов
Саясатқа дейін
Найман тайпасының Балталы руынан шыққан.
1990 жылдан Сәкен Сейфуллин атындағы №4 ОМ информатика және есептеу техникасының мұғалімі.
1991 жылдың маусым айынан Қызылорда қалалық білім басқармасының кадрлар және негізгі іс-әрекет бойынша инспекторы.
1991 жылдың қыркүйек айынан 1 Мамыр атындағы №1 қазақ мектеп-лицейінің оқу-тәрбиелік іс бойынша директордың орынбасары (Қызылорда қаласы).
Қызылорда әкімдігіндегі қызметі
1992 жылдан - Қызылорда қалалық әкімшілігінің қоғамдық пікірді болжау және баспасөз бөлімінің бас маманы.
1999 жылдан Қызылорда облысы әкімі аппаратының ұйымдастырушылық-бақылау бөлімінің кеңес берушісі.
2000 жылдан Қызылорда облысының мемлекеттік қызмет істері бойынша басқарма агенттігінің бастығы.
2002 жылдан Қызылорда облысы ішкі істер департаментінің директоры.
2005 жылдан Қызылорда облысы әкімінің орынбасары.
2007 жылдың ақпан айынан тамыз айына дейін Қызылорда облысы әкімі аппаратының жетекшісі.
Мәжілістегі депутаттығы (2007–2012)
2007 жылдың қыркүйек айынан бері 2012 жылға дейін ҚР Парламенті Мәжілісі 4-шақырылымының «Нұр Отан» ХДП тізімі бойынша депутаты, ҚР Парламенті Мәжілісінде «Нұр Отан» ХДП фракциясының Азаматтық байланыстар және азаматтық қоғам институттары бойынша кеңесінің мүшесі. Экономикалық реформа және өңірлік даму комитетінің хатшысы. «Қазақтелеком» АҚ Құрмет грамотасымен марапатталған (2004). Жылдың үздік қызметкері (2006).
Депутаттығынан кейін (2012–2022)
2012 жылдың 12 қарашасынан бастап Қазақстан Республикасының Білім және Ғылым вице-министрі.
2014 жылдан бастап 24.kz телеарнасында «Мұрат Әбеновпен ашық әңгіме» атты авторлық бағдарламасын ашты.
Мәжілістегі депутаттығы (2007–2012)
2023 жылы өткен парламент сайлауы нәтижесінде Аманат партиясы тізімінен Мәжіліс VIII-шақырылымының депутаты болып сайланды.
Жеке өмірі
Үйленген: ұлы Асқар, қызы Гүлнар.
Приречный ауылдық округі (Абай облысы)
Приречный ауылдық округі – Абай облысы Семей қалалық әкімдігі аумағындағы бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Приречное, Гранитное, Жарқын, Мұздыбай, Шөптіқақ ауылдары кіреді. Орталығы – Приречное ауылы.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 2625 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Семей қалалық әкімдігі ауылдық округтері
Холоповка
Холоповка — Ресейдегі өзен. Кострома облысы, Вологда облысы, Нижегород облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Понга өзенінің оң жағалауынан 52 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Унжа бастауынан сағасына дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасынан төмен Ока құйылысына дейінгі Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Омбы облысы өзендері Санат:Вологда облысы өзендері Санат:Нижегород облысы өзендері
Денис Закариа
Денис Леми Закариа Лако Ладо (Denis Lemi Zakaria Lako Lado; 1996 жылы 20 қарашада туған, Женева, Швейцария) — швейцариялық футболшы, "Ювентус" клубы мен Швейцария құрамасының жартылай қорғаушысы.
УЕФА Ұлттар Лигасының жартылай финалисі, 2016 жылы Еуропа чемпионатына, 2018 жылы әлем чемпионатына қатысқан.
Сілтемелер
Санат:Швейцария футболшылары Санат:Швейцария Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Серветт ФК ойыншылары Санат:Янг Бойз ФК ойыншылары Санат:Боруссия Менхенгладбах ФК ойыншылары Санат:Ювентус ФК ойыншылары
Сале-Сан-Джованни
Сале-Сан-Джованни (Sale San Giovanni) — Италиядағы коммуна, Пьемонт әкімшілік аймағына қарасты Кунео провинциясында орналасқан.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пьемонт елді мекендері
Әнуар паша
Ысмайыл Әнуар пашa (23.11.1881, Стамбұл – 4.8.1922, қазіргі Тәжікстан) – Түркияның әскери және саяси қайраткері, түркішіл тұлға. 1903 ж. Стамбұлда Бас штабтың әскери академиясын капитан шенімен бітірген. 1903 – 06 ж. Монастырдағы әскери бөлімде артиллериялық батареяны, кейінен батальонды басқарды. Сонда қызметте жүріп «Иттихад уә тәраққи» партиясының «Отан уә хүрриет» (“Отан және бостандық”) атты құпия ұйымы қызметіне белсене араласты. 1908 ж. 23 шілдеде Жас түріктер төңкерісіне басшылық етушілердің қатарында болды. 1909–1911 ж. Берлинде әскери атташе болып қызмет етті. 1911–1912 ж. италия-түрік, 1912–1913 ж. бірінші және екінші Балқан соғыстарына қатысты. Балқан соғысы кезінде Әнуар паша жауды кейін шегіндіріп, Эдирне (Адрианополь) қаласын алуда жігерлігімен, батылдығымен көзге түсті. 1914 ж. қаңтарда генерал шенін алып, соғыс министрі және Бас штаб бастығы болып тағайындалды. Осы қызметте жүріп, жас офицерлердің түрікшілдік бағыттағы «Тешкілеті Махсұс» («Ерекше ұйым») атты ұйымын құруға жетекшілік етті. Бірінші дүниежүзілік соғыс жылдары түрік армиясында Бас қолбасшының орынбасары қызметін атқарды. 1918 ж. маусымда оның бұйрығымен түрік әскерлері Кавказға кіріп, Бакуді алды. Осы жылы 30 қазанда Мудрос портында Антанта мен Осман сұлтандығы арасында бейбіт келісімге қол қойылғаннан кейін отставкаға кетті. 1919 ж. мамырда Антанта әскерлері Стамбұлға кіргізілгенде бұрынғы үкімет басшылары Талғат паша және Жамал пашамен бірге Германияны паналады. Сонда жүріп Анадолыдағы Ататүрік бастаған ұлт-азаттық қозғалысқа қолдау көрсетуге күш салды. Осыған байланысты оны сұлтан өкіметі сырттай сотқа тартып, өлім жазасына кесті. 1920 ж. Әнуар паша өз әріптестерімен Мәскеуге келіп, Кеңес өкіметі басшылары Владимир Ленин, Лев Троцкий, Геннадий Зиновьев, т. б. қабылдауында болады. Осы жылы 1 қыркүйекте Баку қаласында өз жұмысын бастаған Шығыс халықтарының І конгресіне қатысты. Бұдан кейін Түркістан өлкесіндегі басмашылар қозғалысы жетекшілерімен байланыс орнатып, 1921 ж. 4 қазанда Бұхараға келді. Сол кезден бастап Душанбе маңындағы басмашылар қозғалысына жетекшілік етті. Әнуар пашаның қол астында 50 мыңға жуық адамнан тұратын қарулы жасақ болды. «Бұхар әмірінің орынбасары», «мұсылман әскерлерінің қолбасшысы» деген лауазымды иемденді. Кеңес өкіметінен Түркістанды тәуелсіз ел ретінде тануды талап етіп 1922 ж. мамырда Мәскеуге хат жолдады. Бірақ көп ұзамай кеңес әскерлерімен шайқас кезінде қазаға ұшырады. 1996 ж. Әнуар пашаның сүйегі Тәжікстаннан Түркияға апарылып, қайта жерленді.
Дереккөздер
Санат:Османлы тарихы Санат:1881 жылы туғандар Санат:1922 жылы қайтыс болғандар Санат:Түрік әскерилері Санат:Пантүркизм Санат:Османлы империясы
Кортеш (Монсан)
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Минью-Лима экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 080 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 4,74 км² шамасында. Халық тығыздығы — 227,8 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Минью провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Виана-ду-Каштелу округінің елді мекендері
Некені бұзу
Некені тоқтату және оның негізі
Ерлі-зайыптылардың жеке және мүліктік құқық қатынастарының тоқтатылуын некенің тоқтатылуы деп түсінеді. Неке заңда айқындалған белгілі бір оқиғалардың тууына байланысты немесе ерлі-зайыптылардың біреуінің не екеуінің бірдей қалауымен тоқтатылады.
Некені тоқтататын окиғалар қатарына мысалар жатады: Некені тоқтату негіздерінің тізімі толық болып табылады.
Ері қайтыс болған немесе ерлі-зайыптылардың біреуі өлді деп жарияланған жағдайда неке өздігінен тоқтатылады. Егер артында қалган адам жаңадан некеге тұрғысы келсе, бұрынғы неке бойынша ерінің өлгендігі туралы АХАТ органдары берген куәлікті көрсетсе де жеткілікті.
Соттың азаматты (ерлі-зайыптылардың бірі) өлді деп жариялау жөніндегі шешімі долбарға ғана негізделеді. Ол адамның өлгені туралы нақты ақиқат дәлелдер жоқ.
Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексінің 31- бабына сәйкес, егер азамат тұрақты тұратын жерде үш жыл бойына ол туралы ешқандай мәліметтер болмаса, егер ол өлім кауігі төнген жағдайда немесе оның өлімі алты ай мерзім ішінде жазатайым оқиғадан болды деп есептеуге негіз болатын жағдайларда хабар-ошарсыз кетсе, ол азамат мүдделі адамдардың арызы бойынша сот арқылы өлді деп жариялануы мүмкін.
Сот азаматты қайтыс болды деп жариялау туралы шешім шығарған сөттен бастап, онымен неке тоқтатылды деп есептеледі. Кейде қайтыс болды деп жарияланған адамдардың шындығында тірі болып шығатын жағдайлары да кездеседі. Өлді деп жарияланған жұбайы тірі келген жағдайда сот өлгі шешімді бұзады, бірақ тоқтатылған неке өздігінен қалпына келтірілмейді. Ол ерлі-зайыптылардың бірлескен өтініші бойынша АХАТ органдары арқылы қалпына келтірілуі мүмкін. Егер қалпына келтіру туралы етініш берілмесе, ерлі-зайыптылардың екеуінің де тірі екендігіне қарамастан, неке тоқтатылған деп есептеледі. Басқа жұбай жаңа некеге тұрған жағдайда, бурынғы неке қалпына келтіріле алмайды. Жаңа некенің тағдыры түрліше шешілуі мүмкін: ол не сақталады, немесе бұзылады, бұл кейін бұрынғы жұбайымен некесін тіркеуге мүмкіндік береді.
Некені бұзу, ажырасу
Ерлі-зайыптылардың көзі тірі кезінде неке, олар ажырасса ғана токтатьшады.
Әр түрлі дөуірде ажырасу туралы түсінік те елеулі өзгеріске ұшырап отырды. Ежелгі Римде неке арнаулы рәсімді қажет етпейтін қарапайым азаматтық мәміле деп есептелді. Ажырасу еркін болды және оған ерлі-зайыптылардың екеуінің немесе біреуінің некелік тұрмыстан бас тартатындығы жөніндегі өтініштерімен жол берілді. Орта ғасырлардағы Еуропада некеге қағидалық түсініктерге шек қойылған негізде және шіркеу билігінің шешімімен жол берілетін. Еуропада қағидалық нормалар, зайырлы зандармен алмастырылғаннан кейінгі қазіргі кезде де ажырасу сирек, әсіресе дін ықпалы күшті елдерде (мысалы, Италия). Ислам шариғаты ажырасуды мейлінше азайтуға мүмкіндік беретін көптеген шектеулер қойған.
Қазақстан заңнамасы да ажырасуды оңша қолдамайды. Әрбір мемлекет неке мен отбасының сақталуына мүдделі, бірақ, өкінішке орай, біздің елімізде соңғы онжылдықта ажырасудың тұракты өсіп отырғандығы байқалады.
Ажырасу арқылы некенің тоқтатылуы, АХАТ органдары немесе сотта заңда белгіленген төртіп бойынша іске асырылуы мүмкін.
АХАТ органдарында некені бұзу
Некені бұзу үшін мынадай үш шарттың болуы қажет:
Некені бұзу АХАТ органдарында мемлекеттік тіркеуден өтуді қажет етеді. Тіркеу некені бұзу жәніндегі өтініш берілген күннен бастап бір ай өткенде жүзеге асырылады. Бір ай мерзім ерлі-зайыптыларға қабылданған шешім туралы тағы да әбден ойланып-толғану үпгін беріледі. Некені тіркеу үшін берілетін мерзімнен айырмашылығы, некені бұзған кезде оның мерзімі ұзартылып не қысқартылмайды.
Ерлі-зайыптылардың өзара келісімі бойынша некені АХАТ органдарында бұзумен қатар, заң жұбайлардың біреуінің өтініші бойынша некені бұзудың қарабайыр оңайлатылған тәртібін де белгілейді.
Мысалы, жүйке ауруының салдарынан іс-әрекетке қабілетсіз деп танылған жұбайлардын біреуінен некені бұзу жөнінде оның келісімін алу мүмкін емес. Заң осыған байланысты іс-әрекетке кабілетті жұбайына некені сақтау не бұзу жөнінде екеуінің атынан шешім қабылдауға құқық береді.
Ерлі-зайыптылардың біреуінің қылмыс жасағаны үшін кем дегенде үш жыл бас бостандығынан айырылып, сотталып кетуі де некені біржақты бұзуға негіз бола алады. Сотталған жұбайы психологиялық еркін жоғалтпайды, сондықтан некеге өз көзқарасын дербес білдіруге қақы бар. Заң оны некені бұзу туралы құқығынан айырмайды, бірақ жалпы жағдайда ғана.
Сот хабар-ошарсыз кеткен деп таныған адамнан ажырасуға келісім алуға болмайды. Хабар-ошарсыз жоғалып кету фактісінің өзі-ақ некелік қатынастарды сақтау қажеттілігіне күмән туғызады.
АХАТ органдарының некенің бұзылуын тіркеу кезінде ажырасудың себептерін анықтауға, ерлі-зайыптыларға татуласу үшін мерзім беруге қақысы жоқ.
Некені сот тәртібімен бұзу
Ол мынадай жағдайларда іске асырылады:
Некелік одақтың тұрақты болуына мемлекет мүдделік танытады. Сондықтан да соттарға заң арқылы ерлі-зайыптыларды татуластыру жөнінде шаралар қолдану міндеттері жүктелген. Бірақ, сонымен қатар татуластыру мақсат қана емес, отбасын сақтатудың амалы ғана. Сондықтан да бұл міндетті орындау мүмкін болмаса және балаларды не жұбайларды қорғау мүдделеріне қайшы келетін болса, онда сот некені бұзады.
Егер сот неке біржолата бұзылмаған деген қорытындыға келген жағдайда, ол істі қарауды кейінге қалдырып, ерлі-зайыптыларға татуласу үшін 3 айлық мерзім тағайындай алады. Бірақ сот нақты мерзімді әрбір істің жағдайына қарай белгілейді.
Егер ерлі-зайыптыларды татуластыру шаралары нәтиже бермей және жұбайлардың біреуі некенің бұзылуын қасарыса талап ететін болса, некені бұзу іске асырылады.
Егер айырылысатын ерлі-зайыптылардың кәмелетке толмаған балалары болып және жұбайлар ол балалардың кіммен қалатындығы жөнінде келіспеген жағдайда, бұл мәселені сот шешеді. Сот балалардың ата-анасының біреуімен қалатындығы жөнінде не баланың ата-анасының әрқайсысымен қалатындығы жөнінде (егер екі бала не одан көп болса) шешім шығара алады. Соның өзінде сот кәмелетке толмаған балалардың мүдделерін ғана еске алуы керек. Сондай-ақ балалардың мүдделерін және болашақ ананың денсаулығын қорғау мақсатында заңның 15-бабында мынадай кағида көзделген:Әйелінің жүкті кезінде және нәрестенің бір жаска толмаған кезінде әйелінің келісімінсіз некені бұзуға болмайды.
Айырылысатын жұбайлар ортақ мүліктерді бөлісу жөніндегі мәселені кейбір жағдайларда өздері дербес шешеді. Бірақ ерлі-зайыптылар келісімге келмеген жағдайда мүліктерді бөлуді сот іске асырады және әдетте, оларды тең бөледі. Егерде некелік шартта мүліктерді бөлісу мәселесі қарастырылған болса, онда сот мүлікті екі жақтың не бір жағының талабы бойынша ош келісі сәйкес бөледі.
Сот тәртібімен некені бұзу ерлі-зайыптылардың некені бұзу туралы өтініш берген күнінен бастап бір ай өткеннен кейін іске асырылады.
Некені тоқтатудың құқықтық салдары
Жоғарыда айтылғандай, некені бұзу нәтижесінде ерлі-зайыптылардың некеде тұрған кездегі жеке және мүліктік қатынастары тоқтатылады. Мысалы, бірге түруы, ортақ бірлескен меншік, өзара қамқорлық және асырау. Соның өзінде кейбір құқықтық қатынастар бірден тоқтатылады да, енді біреулерінің сақталуы мүмкін. Некеде тұрған кезінде бірлесіл жиған мүліктері бөлінген жағдайда, әдетте, некенің тоқтатылуымен байланысты ерлі-зайыптылардың ортақ бірлескен меншік тәртібі де тоқтайды, бірақ мүлік бөлінбеген жағдайдағы ажырасу өзінен-өзі жұбайлардың ортақ бірлескен меншігін үлестік меншікке айналдыра алмайды. Некенің бұзылуымен бірге жұбайы қайтыс болғаннан кейін мұрагерлік құқығы, бұрынғы жұбайы — асыраушысының өліміне байланысты келтірілген зиянның орнын толтыру және т.б. құқығы да жойылады.
Қасқабұлақ (Абай облысы)
Қасқабұлақ — Абай облысы Абай ауданындағы ауыл, Қасқабұлақ ауылдық округі орталығы.
Некені бұзу
Некені тоқтатудың құқықтық салдары
Некенің тоқтатылуы жаңадан некеге түру құқығын туғызады.
Қасқабұлақ (Абай облысы)
Географиялық орны
Аудан орталығы – Қарауыл ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 92 км жерде, Ханшыңғыс жотасының солтүстік-шығыс етегінде, Ащысуға құятын Қасқабұлақ өзенінің бойында, Шолақтерек көлдеріне таяу тұста, құрғақ дала белдемінде орналасқан.
Некені бұзу
Некені тоқтатудың құқықтық салдары
Неке бұзылғаннан кейін тек таңдау мәселесі жиі шешіледі: бұрынғы жұбайынын тегін қалдыра ма, не некеге тұрғанға дейінгі тегіне көше ме? Некеде тұрған кездегі тегін сақтау толығымен басқа текті қабылдаған жұбайының қалауына байланысты. Оның бұл қалауына ешкім де, тіпті некені бұзғаннан кейін кімнің тегін қалдыруды қалайтын жұбайы да, ықпал ете алмайды. Некенің бұзылуымен байланысты, әдетте, ерлі-зайыптылардың бірін-бірі материалдық қолдау жөніндегі міндеттерге де тоқтайды. Бірақ бұл жағдайда, сот арқылы бұрынғы жұбайының еңбекке жарамсыздығы және мұқтаждығы анықталған болса, онда оның өзінің бұрынғы жұбайынан алимент алуға қақысы бар.
Қасқабұлақ (Абай облысы)
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 1374 адам (703 ер адам және 671 әйел адам) болса, 2009 жылы 1257 адамды (622 ер адам және 635 әйел адам) құрады.
Некені бұзу
Некені тоқтатудың құқықтық салдары
Ажырасу жолымен некенің бұзылуы ата-аналарының балаларына қатысты құқықтары мен міндеттерін тоқтата алмайды.
Қасқабұлақ (Абай облысы)
Тарихы
1963 жылы тың жерлерді игеруге байланысты қой кеңшарының орталығына айналды. 1997 жылдан оның негізінде “Қасқабұлақ” ЖШС-і және бірнеше шаруа қожалығы құрылды.
Некені бұзу
Некені тоқтатудың құқықтық салдары
Ажырасу жолымен некенің тоқтатылуы занда белгіленген тәртіп бойынша АХАТ органдарында немесе сотта іске асырылады.
Қасқабұлақ (Абай облысы)
Инфрақұрылымы
Орта, бастауыш мектеп, клуб, кітапхана, фельдшер-акушерлік пункт бар. Қасқабұлақ арқылы Қарауыл – Семей автомобиль жолы өтеді.
Дереккөздер
Санат:Абай ауданы (Абай облысы) елді мекендері
IC 3800
IC 3800 — Canes Venatici шоқжұлдызында орналасқан E (эллипстік галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
IC 3800 Санат:Canes Venatici (шоқжұлдыз)
Перси Уиндхем Льюис
Перси Уиндхем Льюис (Percy Wyndham Lewis; 18 қараша 1882 жыл, Амхёрст, Жаңа Шотландия, Канада — 7 наурыз 1957 жыл, Лондон) — ағылшын суретшісі, жазушы және өнер теоретигі.
Өмірі мен шығармашылығы
Ол Жаңа Шотландия жағалауларында, теңізде,әкесінің кемесінің бортында өмірге келген. 1899-1901 жылдары Лондон қаласында көркем сурет өнерін меңгерумен айналысқан.
1902-1909 жылдар аралығында Еуропаға саяхат жасайды. Осы саяхат барысында ол Парижде ұзақ уақытқа тұрақтайды.
1911 жылы ол "Кэмден Таун" көркемөнер тобының негізін салып, Лондон көрмесіне қатысады.
179 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:179 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:179 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Сапарғали Қуанышұлы
Сапарғали Қуанышұлы (1855, қазіргі Солтүстік Қазақстан облысы, Жамбыл ауданы, Маманай ауылы — 1914, Тюмень облысы, Қошқарағай) — ақын, әнші, балуан. Сапарғали ауылында Қожаберген-Асқан, Троицк қаласында Зейнолла иман медреселерінде оқыған, өз бетінше орысша хат таныған. Aраб, парсы, татар тілдерін меңгерген. Сапарғали “Керей Ер Жәнібек”, “Ер Сәтбек”, “Бөрібай батыр”, “Aйдос батыр”, “Айдабол сардар”, т.б. дастандарды жырлаған. Өз жанынан “Айсары — Шорман”, “Назыбек пен Күлше”, “Қожа Мансұр” атты лирик. дастандар шығарған. Оның Ерғали, Таразы, Нұрым, Айсұлу ақындармен айтысы сақталған. Н.Наушабаев, Б.Толыбаевпен жазбаша жұмбақ айтысқа түскен.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Комбинезон түрлері
Комбинезон
Киілу мақсатына қарай  комбинезонды мақта, кенеп, жүн маталардан, трикотаждан, эластик, кримплен, т. б. маталардан тігеді.
Жүн матадан тігілген комбинезон
Белі қиылған. Жеңі артқы және алдыңғы бойлармен қосылып пішілген. Жіңішке, ұзынша жаға. Алдыңғы және артқы бойда  иық  тігісі арқылы бір-бірден  ұзынша  қатпар салынады. Шалбар балағы төмен қарай  қусырыла  түскен. Қажетті мата мөлшері: 158—96—104 размерлі комбинезонға ені  138 cм матадай  2 м 80 cм жұмсалады.
Трикотаждан нcмесе жеңіл жүн матадан тігілген комбинезон
Жеңі жейденікі сияқты  пішіледі. Тік жаға, түймелігі cыдырмалы. Кеудесіне қақпақты жапсырма қалта салынады. Мықынында жарма  қалта. Белінде белдік бар. Қажетті мата мөлшері 170—92—96 размерлі комбинезонға ені  158 cм  матадан  2 м 54 cм жұмсалады.
Плащтық матадан тігілген  комбинезон
Ерлерге арналған. Жеңінің ойығын  сәл  төмен  түсіріп, терендетіле  пішіледІ. Тік жаға, түймелігі сыдырмалы. Алдыңғы және артқы бойларында иініші бар. Комбинезонның артқы  бөлігі белінен  қиылған,  төменгі  бөлігі, жоғарғы  бөлігіне  жейде  сияқтандырып  салынады. Қажетті мата мөлшері : 17 6—92 размерлі комбинезонға ені 140 cм матадай 2 м 55 cм кетеді.
Дереккөздер
Санат:Тұрмыс
Сарбуфин Темірхан Есенғалиұлы
Сарбуфин Темірхан Есенғалиұлы (1928 ж. т., Атырау облысы, Доссор кенті) – экономист, Қазақстанның еңбек сіңірген экономисі (1981). Қазіргі ҚазҰУ-ды бітірген. (1963). Ембі кен орындарында экономист, аға инженер, бөлім бастығы, «Маңғыстаумұнайгаз» бірлестігінде бас экономист, бас директордың бірінші орынбасары қызметтерін атқарды. Ғылыми-зерттеулік жұмыстарымен шұғылданып, Өзен, Жетібай кен орындарындағы тұрып қалған ұңғымаларды қатарға қосу үшін «Жөндеу» ЖШС-ін ашты. Инженер В.Т.Муллаевпен бірлесіп, газды жинаған соң байытудың тиімді жолын өндіріске енгізді. Ол Өзендегі газ-мұнай әдісінің тиімділігін арттырып, қабатқа айдалғаннан кейін 7 – 10%-дан көп метан алуға болатынын дәлелдеген. Сарбуфин «Құмкөл» кен орнын игеріп, пайдалануға тапсыру үшін көп еңбек сіңірді. «Құрмет белгісі» орденімен, медальдармен және Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесінің Құрмет грамотасымен марапатталған.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Ярлы-Амры
Ярлы-Амры — Ресейдегі өзен. Алтай Республикасы, Алтай өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Белая өзенінің сол жағалауынан 0,5 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 13 км-ді құрайды.
Су тізілімінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Катунь. Өзен саласы — Бия және Катунь, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ аумағын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Алтай Республикасы өзендері Санат:Алтай өлкесі өзендері Санат:Жоғарғы Обь су алабы өңірі өзендері
Жандлиз
Жандлиз (Jeandelize) — Франциядағы коммуна. Лотарингия аймағына қарасты Мёрт және Мозель департаментінде орналасқан. Брие округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы шамамен 6,75 км².
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 388 адамды құрады. Халық тығыздығы — 57,48 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мерт және Мозель департаментінің коммуналары‎
Ашер (Шер)
Аше́р (фр.Achères) — Шер Департаментінің орталығы аумақта орналасқан Франциядағы коммуна. Анришмон кантонының құрамына кіреді. Коммунаның аймағы — Бурж.
Коммунаның INSEE коды — 18001.
Коммуна шамамен Парижден оңтүстікке қарай 180 км жерде, Орлеаннан оңтүстік-шығысқа қарай 85 км, Бурждан солтүстікке қарай в 22 км жерде орналасқан.
Халқы
Коммуна тұрғындары 2008 жылы 350 адамды құрады.
Экономикасы
нобай|Каммуна картасы|left 2007 жылы орташа есеппен жұмысқа қабілетті 235 адам (15-64 жас аралығы) ішінде 172 адам экономикалық тұрғыда белсенді болды. 63 — енжар. Белсенділік көрсеткіші — 73,2 %, ал 1999 жылы — 69,9 % болды. 172 белсенділердің 160-ы жұмыс жасады, соның ішінде 85 ер адам жəне 75 əйел адам, жұмыссыздар саны 12 болды, 5 ер адам мен 7 əйел адам. 63 - енжар адамдардың құрамында 16 адам оқушы немесе студенттер, 22 — зинеткерлер болатын. Қалған 25 адам өзге себептермен белсенділік таныта алмады.
Дереккөздер
Санат:Шер департаментінің коммуналары
Карде (Гар)
Карде (Cardet) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Гар департаментінде орналасқан. Алес округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 8,29 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 30068, пошта индексі — 30350.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 843 адамды құрады. Халық тығыздығы — 101,69 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гар департаментінің коммуналары
Андрей Константинович Гейм
Гейм Андрей Константинович (1958 жылы қазанда Сочиде дүниеге келді) - нидерланд физигі, 2010 жылғы Нобель сыйлығының лауреаты. 1982 жылы МФТИ-дың жалпы және қолданбалы физика факультетін тәмамдады. 1987 жылы КСРО Ғылым Академиясының Қатты дене физикасы институтында кандидаттық диссертациясын қорғады.
1989 жылға дейін Черноголовкадағы Микроэлектроника және аса таза материалдар технологиясының проблемалары институтында жұмыс істеді. Содан кейін Ноттингем мен Бат (Ұлыбритания) және Копенгаген (Дания) университеттерінде жұмыс атқарды.
1994 жылы Неймеген Университетінің (Нидерландия) қызметкері, 2001 жылы Манчестер Университетінің (Ұлыбритания) профессоры болды, 2002 жылдан бастап сонда Мезоғылым және нанотехнология орталығын басқарады. Ол графенмен жұмыс істеуден басқа биомиметикалық адгезив (жабысқақ субстанцияларсыз жабысатын материал) жасап шығарумен және бақаға диамагнитті левитациялық тәжірибе өткізуімен белгілі. Соңғысы үшін ол 2000 жылы «шнобель сыйлығы» деп аталатын сыймен марапатталды. Табиғат жайлы білімдерді дамыту бойынша Лондон корольдік қоғамының және британ Физика институтының мүшесі болып табылады. Мәскеу маңындағы Черноголовкадағы РҒА-ның Микроэлектроника және аса таза материалдар технологиясының проблемалары институтынан шыққан бұл ғалымдардың бірлесіп жұмыс істеуі 2001 жылы Манчестер Университетінде басталды. Сол кезде голланд университетінің адъюнкт-профессоры Гейм Манчестер университетінің Мезоғылым және нанотехнология орталығының басқарушысы қызметіне шақырылды. Әріптесінің зерттеулеріне Леверхульм қорының стипендиаты Константин Новоселов те қосылды. 2004 жылы олар графен наноматериалын тәжірибе жүзінде алу мүмкіндігін дәлелдеді. Ғылыми бірлестік үшін 2004 жылы қазанда Science журналында шыққан Electric Field Effect in Atomically Thin Carbon Films мақаласы күтпеген жағдай болды. Онда Андрей Гейм және Константин Новоселов жетекшілік еткен Манчестер университеті мен Черноголовкадағы Микроэлектроника технологиясының проблемалары институтының бір топ ғалымдары графеннің сәтті тұрақталғанын жария етті. Бұл жұмыста олар графен мен оның шын мәнінде графиттің жеке қабаты ретіндегі идентификациясын алу әдістемесін сипаттап жазды. Таңғаларлық, бірақ графеннің синтезін ғалымдар кәдімгі ленталы скотчтың көмегімен жүзеге асырды. Олар пиролититтік графит пластинкасының бетіне скотчты біртіндеп жабыстырып, одан кейін оны қайтадан алып отырып, процедураны графит жұқарғанша қайталап отырған. Бұл зат бірінші рет тек 2004 жылы ғана алынды. Нобель комитетінде «биылғы жылғы иегерлер моноқабатты көміртегі кванттық физиканың ғажайып әлемінен ағылып шығатын керемет қасиеттерге ие екенін көрсете алды» деп атап айтты.
Санат:1958 жылы туғандар Санат:Нидерланд өнертапқыштары Санат:Физикадан Нобель сыйлығының иегерлері Санат:Голландия физиктері
(509) Иоланда
Оны 1903 жылы 28 сәуірде Макс Вольф Гейдельберг обсерваториясында ашты.
thumb|450px|center|Иоланданың Күн жүйесіндегі орны
Тағы қараңыз
Санат:Астероидтар
Доннзак
Доннзак (Donnezac) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Жиронда департаментінде орналасқан. Бле округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 35,75 км² шамасында.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 840 адамды құрады. Халық тығыздығы — 23,5 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жиронда департаментінің коммуналары
Спейс Нидл
Спейс-Нидл (Space Needle — ғарыш инесі) — Сиэтл қаласының ең танымал ғимараты және нышаны. Мұнара 1962 жылдың халықаралық көрмесіне салынған Seattle Center көрме аумағында орналасқан. Көрме өткізілген кезінде мұнараға күніне 20 мың адам көтерілген.
Спейс Нидлдың биіктігі - 184 м, ені - 42 м, салмағы - 9 550 тонна. Ол 320 км/сағ. дейiн жететін жел дауылдарды және 9, 1 баллға дейiн жер сiлкiнулерді шыдауға анрайы құрастырылған, мұнара 25 найзағай тартқыштармен жабдықталған.
Сыртқы сілтемелер
Санат:АҚШ ғимараттары мен құрылыстары Санат:Сиэтл Санат:Мұнаралар
Ватержакеттік қорыту
Вватержакеттік қорыту — 	түсті металлургияда ватержакет пешінде мыс, қорғасын, никель кендерінен немесе олардың концентраттарынан аралық өнімдер штейндер қорытып алу процесі. Штейндерді жарамсыз қосылыстардан арылту үшін олар басқа пештерде қайта қорытылады. Мұнда олардың құрамындағы басқа компоненттер де ажыратылады. .
Дереккөздер
Санат: Терминология Санат: Металлургия Санат: Тау-кен ісі
Wonderful Life (Hurts өлеңі)
Wonderful life — британдық Hurts дуэтінің, «Happiness» дебютті альбомынан өлең. Өлең релизі Данияда 2010 жылдың 3 мамырында өтті. 2010 жылдың 22 тамызында Ұлыбританияда дискісі жарыққа шықты. Өлең Германиялық хит-шеруінде екінші орынға тұрақталды, ал Бельгияда, Швейцарияда, Данияда, Ресейде және Австрияда бірінші орынға тұрақталып, хитке айналды.
Қожакөл (тау)
Қожакөл – Ақмола облысы Ақкөл ауданының солтүстік-шығысындағы күмбез пішінді тау. Ақкөл қаласынан солтүстік-шығысқа қарай 30 км жерде орналасқан.
Wonderful Life (Hurts өлеңі)
Дереккөздер
Санат:Hurts өлеңдері
Қожакөл (тау)
Жер бедері
Абсолюттік биіктігі 453 м, ұзындығы мен ені 2-2,5 км. Таудың солтүстік-шығыс етегімен Қараөзен сайы өтеді, шығысында Тоқпақ қонысы жатыр. Беткейлері тік және нашар тілімденген.
Геологиялық құрылымы
Жер қыртысы жоғарғы девонның гранитті тау жыныстарынан түзілген. Оның бетін сүйірлі-қиыршықтасты элювийлі-делювийлі шөгінділер жауып жатыр.
Өсімдігі
Даланың сортаңды қара топырағында әр түрлі бетегелі-сұлыбасты және жусанды-бетегелі өсімдіктер өскен. Кейбір жерлерінде бұта шоғырлары кездеседі.
Дереккөздер
Санат:Ақкөл ауданы таулары
Огез
Огез (Auguaise) — Франциядағы коммуна. Төменгі Нормандия аймағына қарасты Орн департаментінде орналасқан. Мортань-о-Перш округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 2,25 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 61012, пошта индексі — 61270.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 151 адамды құрады. Халық тығыздығы — 67,11 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Орн департаментінің коммуналары
Батыс Сахара қалалары
Төменде Батыс Сахараның ірі қалаларының тізімі берілген. Ауданның ірі қаласы Эль-Аюн. Қазіргі таңда барлық үлкен қалалар  Марокко ның бақылауында. Бақыланып жатқан ПОЛИСАРИО-ның ауданында үлкен қалалар жоқ.
Батыс Сахараның ірі қалалары
thumb|321x321px|Батыс Сахара қалалары
Әділ Махаметұлы Жамбакиев
Әділ Махаметұлы Жамбакиев 1970 жылы 1 қыркүйекте Алматы қаласында туған. Ұйғыр. Әкесі - Жамбакиев Махамет Бағапұлы, зейнеткер. Анасы - Жамбакиева Гүлбахрам Аутқызы, зейнеткер. Құрманғазы атындағы Қазақ ұлттық консерваториясының скрипка кафедрасын бітірген (1994). 100-ден астам әндердің авторы, олардың ішіндегі ең белгілілері: «Дорога к дому», «Ходжа Насреддин», «Наргиз», «Золотой», «Ноябрь», «До свидания», «Абдулла» және басқалар. Орыс, ағылшын, түрік және болгар тілдерін біледі. 1993 жылдан - «АР Клуб» тобының ұйымдастырушысы, продюсері, мүшесі, негізгі композиторы және әрлеушісі. 1997 жылдан - Нұрлан Абдуллин, Лана тәрізді әртістердің, «Бублики» тобының продюсері, негізгі композиторы және әрлеушісі. 1999 жылдан - «Дервиши» тобының ұйымдастырушысы, продюсері және мүшесі. 1999 жылдары - «Ala Music Enterprises» продюсерліккомпаниясыныңбасдиректоры. 2001-2003 жылдары - «ART Centre management» продюсерлік компаниясының бас продюсері. 2001-2005 жылдары - әнші Ділназ Ахмадиеваның продюсері, композиторы. 2003 жылдан бері - «Семь нот» баспа үйінің вице-президенті, «NOX Kazakhstan» компаниясының бас продюсері. 2007 жылдан бері - Қ. Қожамияров атындағы Мемлекеттік республикалық ұйғыр музыкалық комедия театрының директоры. Діни көзқарасы - мұсылман. Саяси қайраткер ретіндегі идеалы - Соломон патша. Қазақстанның болашағы туралы болжамы -«Демократиялық зайырлы мемлекет». Хоббиі - парашют спорты, дайвинг, үлкен теннис. Сүйіп оқитын әдебиеті - П. Зюскинд, Л. Фейхтвангер. Үйленген. Жұбайы - Жамбакиева Татьяна Талғатқызы (1979 жылы туған), «АККО» компаниясының сауда жөніндегі менеджері. Қызы - Жамбакиева Амал (2005 жылы туған); ұлы - Жамбакиев Кемәл (2009 жылы туған).
Дереккөздер
Санат:1970 жылы туғандар Санат:Қазақстан ұйғырлары
Тістегеріш
thumb|right thumb|right Тістегеріш, тісті дөңгелек - берілістің тісі аз болатын дөңгелегі, ал егер тістерінің саны бірдей болған жағдайда-жетекші дөңгелегі. Тістегеріштер негізінен жұп болып жұмыс істейді.
Дереккөздер
Санат:Механика
ጥርስ(ማሽን) ترس Dişli çarx Зъбно колело গিয়ার Engranatge Бер Ozubené kolo Tandhjul Zahnrad Gear Dentrado Engranaje Hammasratas Engranaje fa:چرخ‌دنده Hammaspyörä Engrenage Engrenaxe גלגל שיניים Zupčanik Fogaskerék Ingrano Ingranaggio 歯車 톱니바퀴 Rota dentata Krumpliaratis പൽ‌ച്ചക്രം Gear ဂီယာ Tandwiel Tannhjul Tannhjul Koło zębate Engrenagem Roată dințată Зубчатое колесо Gear Ozubené koleso Zobnik Marsho Зупчаник Kugghjul பற்சில்லு Enggranahe Dişli çark Зубчастий передавач 齿轮
Мұз шөлі
Мұз шөлі, арктикалық және антарктикалық мұз шөлі - Арктика мен Антарктида аудандарындағы ауа температурасы өте төмен суық шөлдердің бір түрі. Мұздықтар басым келеді; өте сирек өсетін өсімдіктері құрлықтың мұздан бос бөлікшелерінде — шұрат деп аталатын жерлерінде ғана (көбінесе қыналар мен мүктер) кездеседі.
Дереккөздер
Санат:География және геодезия
Саптыаяқ
нобай|Көне саптыаяқ Саптыаяқ — қазақтың ұлттық ыдысы. Қатты ағаштан жасалады. Саптыаяқтың өзінен өрнектеліп ойылып шығарылған (ұзындығы 15 — 18 см, ені 5 — 6 см-дей) тұтқасы болады. Саптыаяқтың сабына (тұтқасына) күміспен торлап, ақық тастар орнатылған түрлері де болған.
Дереккөздер
Санат:Ыдыстар
Али Алиевич Ибрагимов
Али Алиевич Ибрагимов (11 қаңтар 1963 жыл) — КСРО футболшысы, жартылай қорғаушы.
Карьерасы
1989 жылға дейінгі карьерасы белгісіз.
1989 жылы КСРО екінші лигасындағы "Трактор" клубында ойнады. 23 сәуірде алғашқы ойынын "Алғаға" (Бішкек) қарсы өткізді. 12 мамырда "Мелиоратор" (Шымкент) қақпасына "Трактор" сапындағы тұңғыш голын соқты, бұл ойында "Трактор" 4:0 есебімен жеңіске жетті.
Сол жылы шілдеде "Қайратқа" жалға берілді. Қайраттықтар ол кезде КСРО бірінші лигасында ойнайтын. "Қайраттағы" тұңғыш ойынын 14 шілдеде "Геолог" клубына қарсы өткізіп, үзілістен соң алаңға шықты да бір гол соқты, матч 1:1 есебімен тең аяқталды. Маусым соңына дейін "Қайрат" сапында жеті рет алаңға шықты, жетеуінде де ойынға тыңнан қосылып отырды.
1990, 1991 жылғы маусымды КСРО екінші лигасындағы Қарағандының "Шахтерында" өткізді де, сол күйі көрінбей кетті. Соңғы ойынын 1991 жылы 3 қарашада Жызақтың "Согдиана" клубына қарсы өткізді (1:3)
Сілтемелер
Санат:КСРО футболшылары Санат:Ертіс ФК ойыншылары Санат:Қайрат ФК ойыншылары Санат:Шахтер Қарағанды ФК ойыншылары
Швенайм
Швенайм (Schwenheim) — Франциядағы коммуна. Эльзас аймағына қарасты Төменгі Рейн департаментінде орналасқан. Саверн округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 4,96 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 67459, пошта индексі — 67440.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 663 адамды құрады. Халық тығыздығы — 133,67 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Рейн департаментінің коммуналары
Пайн Ридж ат Крествуд (Нью-Джерси)
Пайн Ридж ат Крествуд (Pine Ridge at Crestwood) — Нью-Джерси штатының Оушен округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 2025 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 4.4 км² шамасында. FIPS коды — 34-58852.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Нью-Джерси қалалары
Шағылысу қабілеттілгі
Дереккөздер
Санат:Физика
Мінәжат (кітап)
Қазақстан Республикасының Ұлттық мемлекеттік кітап палатасынан тіркелу кезінде берілген ISBN нөмірі — 978-601-292-301-8.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Қазақша кітаптар Санат:2011 жылы шыққан кітаптар Санат:Фолиант баспасының кітаптары
180 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:180 жылы туғандар
Симон Кьер
Симон Кьер (Simon Kjær; 24 наурыз 1989 жыл) — даниялық футболшы, Дания Ұлттық футбол құрамасының капитаны, қазіргі күнде "Милан" клубының қорғаушысы.
180 жыл
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:180 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Симон Кьер
Карьерасы
Дания, Германия, Италия, Франция, Испания, Түркия клубтарында ойнаған.
Данияның бірнеше жастағы құрамаларында ойнады. 2009 жылы 11 ақпанда Грекияға қарсы жолдастық кездесуде Ұлттық құрама сапындағы тұңғыш ойынын өткізді.
2010, 2018 жылдары әлем чемпионатына, 2012, 2020 жылдары Еуропа чемпионатына қатысты. 2020 жылғы Еуропа чемпионатына құрама капитаны ретінде барды.
Сілтемелер
Санат:Дания футболшылары Санат:Дания Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Мидтьюланд ФК ойыншылары Санат:Палермо ФК ойыншылары Санат:Вольфсбург ФК ойыншылары Санат:Рома ФК ойыншылары Санат:Лилль ФК ойыншылары Санат:Севилья ФК ойыншылары Санат:Фенербахче ФК ойыншылары Санат:Милан ФК ойыншылары
Қарамойыл (Үржар ауданы)
Қарамойыл — Абай облысы Үржар ауданы, Ақжар ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Үржар ауылынан солтүстік-батысқа қарай 5 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 194 адам (101 ер адам және 93 әйел адам) болса, 2009 жылы 167 адамды (85 ер адам және 82 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Үржар ауданы елді мекендері
Жетекті шкив
Жетекті шкив — таспалы тасымалдағыштарда таспаның екінші орау басы кигізілетін бөлшек. .
Дереккөздер
Санат: Терминология Санат: Металлургия Санат: Тау-кен ісі
Май
thumb|right|300px|триглицерид Май — организмге қуат беретін астың жұғымы. Май ақуыздарды, минерал тұздарды, сондай-ақ майды ерітетін витаминдерді организмнің қалыпты сіңіруіне қажет. Тамақтық рационында майдың болуы әртүрлі тағамдардың дәмділігін жақсартып, тәбетті арттырады. Тамақтағы майдың біраз бөлігі адамның денесіндегі май қорын жасауға жұмсалады. Бірақ адам майлы тамақ ішкеннен ғана семірмейді, ол көмірсуларды артық қабылдаудан да болады. Мұны етжеңді тез толуға оңтайлы адамдардың есте сақтаулары қажет. Организмнің майды қажетсінуін қанағаттандыру майдың түрі мен сапасына байланысты. Мал майы мен өсімдік майының бір-бірін толықтыра түсетіні белгілі. Биологиялық жағынан алғанда тәулігіне аспен бірге қабылданатын майдың 70%-ы мал майы, 30%-ы өсімдік майы болғаны қолайлы. Тамақ рационындағы майдың нормасы кісінің /жасына, кәсібіне, ұлттық тамақтану ерекшелігіне, ауа райының жағдайына қарай белгіленеді. Тәуліктік тамақ рационындағы майдың мөлшері әр 1000 ккал-ға 35 г болуы керек. Майды артық пайдалану жүйе жүйесіне, қан айналымына кері әсер етеді, тәбетті төмендетіп, тамақты сіңіруді нашарлатады. Тамаққа әртүрлі мал майын, сүт майын (сары май немесе тортасы айырылған май), сондай-ақ өсімдік майын (күнбағыс, соя, жержаңғақ, зәйтүн т. б. майлар) пайдаланады. Май тектес заттар. Тамақ рационы құрамына май тектес заттар — холестерин және лецитин кірелі.
Организмнің тіршілік қызметі, атап айтқанда, жүйке жүйесі үшін холестерин маңызды рөл атқарады. Ол мал майында, жұмыртқаның сарыуызында, уылдырықта, бауыр, бүйрек те едәуір мөлшерде болады. Бірақ мұндай азық-түліктерді көбірек тұтыну бауырлық қызметінің нашарлауына әкеліп соғады, өтке тас байлана бастайды, атеросклероз ауруын асқындыра түседі.
Лецитин организмнің дамуына, қан құрылымына жәрдемдеседі, жүйке жүйесінің, бауырлық қызметіне пайдалы әсер етіп, организмнің уландырғыш заттарға қарсыласуын күшейтеді, майлардың сіңімділігін жақсартып атеросклероздың өріс алуына кедергі жасайды. Лецитин жұмыртқаның сарыуызыңда, балықтың уылдырығында, қарақұмық ботқасында, салатта едәуір мөлшерде болады Соя, асбұршақ, басқадай бұршақ дәнді өсімдіктерде де лецитин көп.
Өсімдік майлары
Өсімдік майлары (күнделікті тұрмыста оларды май деп атайды) өсімдіктердің тазартылып, ұнтақталған майлы дәндері мен жемістерінен еріткіштердің көмегімен немесе престеу жолымен алынады. Өсімдік майларын тазартыл (рафинированные) және тазартпай (нерафинированные) шығарады. Тазартылмаған майда әртүрлі ілеспе заттар мен қоспалар болады, олар өсімдіктердің дәндері жетіліп, пісу, сондай-ақ майып алу кезінде біртіндеп жиналады. Ал кейбір тазартылмаған майларда (мысалы, холестерин алмасуын жақсартатын фосфатидтер) физиологиялық пайдалы заттар болады. Тағамға қоспалардан ажыратылған тазартылған майды пайдаланған жөн. Кейде тағамдық тазартылған өсімдік майларын су буы мен қосымша өңдейді. Мұндай өңдеуде хош иісті заттар бөлініп шығады да, ол өзіндік иісін жоғалтады. Мұндай майды иісі кетірілген май деп атайды. Үй жағдайында өсімдік майын салқын жерде сақтау керек (сақтау мерзімі 6 айға дейін).
Күнбағыс майы
Күнбағыс майын күнбағыс дәнінен алады. Оның иісі кетірілген, қоспадан тазартылған, гидрадталған және қоспадан тазартылмаған түрлері шығарылады. Иісі кетірілген, қоспадан тазартылған, гидрадталған майлар мөлдір, сары, ашық-сары түсті болып келеді. Сонымен бірге олар тұнғанда су жиналмалы. Қоспадан тазартылмаған майдың түсі ашық-сары келеді, өзіне тән иісі болады. Тұнғанда аздап су жиналады. Ал иісі кетірілген май әйнек немесе полимерлік герметикалы ыдысқа құйылып шығарылады. Күнбағыс майының құрамында ағза үшін өте бағалы, толық қаныққан қышқыл зат (60—70%) болады. Бұл майды салаттар мен винегреттерге қосады. Күнбағыс майынан соустар, тұздықтар дайындайды, сонымен бірге ет, балық, көкөністер мен қамырдай әзірленетін кейбір тағамдарды (пирожныйлар, пончиктер т.б.) қуыруға пайдаланады.
Мақта майы
Мақта майын мақтаның тұқымынан (дәнінен) алады. Тағамға оның тазартылған (иісі кетірілген және кетірілмеген), жоғары немесе бірінші сұрыптары пайдаланылады. Оның өзіне тән дәмі мен иісі болады, түсі сары болып келеді. Мақта майы майдың сұйық (70—75%) және бөлме температура жағдайындағы қатты қоспаcынан (30—25%) тұрады. Сақтау кезінде қатты майда тұнба пайда болады. Мақта майын шамамен 0°С температураға дейін тоңазытқанда толық қатады, ал оны қыздырғанда ериді де, мөлдір түске енеді. Сондай-ақ, тоңазыту арқылы құрамындағы қатты бөліктерінен салаттық деп аталатын мақта майы шығарылады. Мақта майының құрамында 33%-тен 55%-ке дейін линоль қышқылы бар. Бұл майды аспаздықта күнбағыс майының орнына пайдаланады. Оны Орта Азия республикалары кеңінен қолданады.
Соя майы
Соя майын экстрациялық тәсілмен соя бұршағынан алады. Тағамға тек қоспасынан тазартылған түрін пайдаланады. Тазартылған соя майы ақшыл сары түсті болып келеді, оның өзіне тән дәмі мен иісі болады. Онда 50—57% линоль қышқылы бар. Кулинарияда оны күнбағыс майының орнына пайдаланады. Соя майы – дәрумендермен, фосфолипидтермен және басқа да пайдалы заттармен байытылған. Оның құрамында қанық емес май қышқылдары, әсіресе линол және линолен қышқылдары өте көп. Бұл қышқылдар жануарлар ағзасында синтезделмейді, дегенмен жасушалар мен кейбір гармондарды қалыптастыру үшін өте маңызды. Соя майының құрамында соя бұршағының жалпы санынан шамамен 60% табиғи антиоксиданттар бар.
Қыша майы
Қыша майын (горчица) оның тұқымын (дәнін) престеу арқылы алады. Оның түсі сары, кейде көкшіл. Қыша майының өзіне тән жағымды дәмі мен иісі болады. Құрамындағы қышқылдық мөлшері (20%) біршама аз. Қыша майын нан пісіру өнеркәсібінде нан, бөлкелер, пряник т.б. нан тағамдарын әзірлеу мақсатына пайдаланады. Өзіне тән дәмі мен түсінің тым айқындығы оны кулинарияда кеңінен қолдануға мүмкіндік бермейді. Оны салат майы ретінде аздаған тағамдарға ғана (винегретке, ашыған капуста салатына) пайдалануға болады, себебі ол көптеген азықтардың дәмін бұзады немесе түсін (сарғайтып жібереді) өзгертеді.
Жүгері майы
Жүгері майын дәнінің ұрығынан алады. Сауда орындарына оның тез тазартылған түрі түседі. Жүгері майы дәмсіз, түсі мөлдір және ашық-сары. Бұл майдың құрамындағы толық қаныққан қышқылдық мөлшері 60%-ке дейін (оның ішінде линоль қышқылының мөлшері 50%) жетеді. Басқа өсімдік майында болатын пайдалы азықтың мөлшері жүгері майында мол болып келеді. Жүгері майын салаттарға, винегреттерге құюға, сондай-ақ ет, балық және көкөністерді қуыруға пайдаланады.
Зығыр майы
Зығыр майын дәнін престеу немесе экстракциялау арқылы алады. Оның майы мөлдір, сары түсті, иіссіз болады. Зығыр майының құрамындағы өте қаныққан қышқылдық мөлшері 60—80%, оның 30—60%-і линоль қышқылы. Тамақ әзірлеу үшін жас зығыр майын қыздырмай-ақ пайдалануға болады. Оны ұзақ сақтағанда және ұзақ қыздырғанда тез тотығады, тұтқырланады, сондай-ақ ондағы май қышқылдары химиялық реакцияға ұшырайды. Зығыр майынан олифа иісі шығып, дәмі күйік татитын болғандықтан оны кулинарияда пайдаланбаған жөн.
Саватемка
Саватемка — Ресейдегі өзен. Владимир облысы, Нижегород облысы, Рязань облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ока өзенінің оң жағалауынан 342 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 28 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ока су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ока Мокша өзенінің құйылысынан Тёша өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Мокшыден Еділге қосылу құйылысына дейінгі Ока тармағының су алаптары, өзен алабы — Ока.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Май
Рапс майы
Рапс майын күздік немесе жаздық рапстың ұрығын престеу немесе экстракциялау арқылы алады. Зауралье, Сібір мен Қазақстанда өсірілетін жаздық рапстың майы күздік рапстың майына қарағанда майлы-қышқылдылығы жағынан өзгеше болып келеді. Оны қоспасынан мұқият тазартқаннан кейін ашық-сары түске енеді. Рапс майын тазартылған түрінде тағамдық өсімдік майларының бірі ретінде қолданады.