cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Бүркеншікті
нобай Бүркеншікті — денесі шырышты қабымен туған нәресте. Мұндай бала ел ішінде тонды немесе перделі бала деп те аталады. Босанып жатқан кезде абысындары «бүркеншікті», «тонды» ырымдап алып кетуге тырысады. Ерекше қастерлі санап, оны үй маңына көміп қояды.
Дереккөздер
Санат:Мәдениет Санат:Терминология
Пилотаждық зерттеу
Пилотаждық зерттеу - материалды-техникалық қамсыздандыруды немесе жобаны тексеру үшін жоспарланған эксперимент немесе бақылаудың қысқартылған түрі,бұқаралық зерттеу жүргізудің рәсімдерін сынап көру мақсатыңда зерттеудің әдіснамалық бағытталуын арнайы бақылап көру.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Саясат әлеуметтануы
Сакавен
Сакавен (Sacavém) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Лиссабон округінің құрамына кіреді. Лореш муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Лиссабон ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Португалияның Лиссабон аймағы регионына қарасты Үлкен Лиссабон экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 18469 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 3,81 км² шамасында. Халық тығыздығы — 4847,5 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Эштремадура провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Лиссабон округінің елді мекендері
Суармалы жердің сортаңдануы
Жалпы жүру процесі
Суармалы жердің сортандануы -топырақ құрамында суда еріитін минерал тұздардың жиналу процесі. Бұған NaCl,MgCl2,CaCl2,Na2CO4,MqSO4,Na2CO2 т.б.жатады. Суармалы жердің сортандануы суару ережесінең сақталмауынан болады Мысалы, шамадан тыс көп суарау нәтижесінде артық су топыраққа сіңіп, жер асты суларымен қосылады. Топырақ қабаты арасындағы су деңгейі көтеріледі, оның кіріс-шығыс тепе-теңдігі бұзылады капиллярлық заңдылыққа сәйкес сортаң жер асты суы топырақтың өсімдік тамыры жайылған беткі қабатына көтеріледі. Ауа райы жерлерде беткі қабатынан су тез буланады да, оның құрамындағы тұз сол қабатта қалып қояды. Бұл топырақтың құнарлы қабатының ылғал, ауа сіңіру күйін әлсіретіп, өсімдіктің өсіп-өнуіне кедергі жасайды, түсімін кемітеді. Мұндай жер бірте-бірте ауыл шаруашылығында пайдалану айналымынан шығып қалады. Суармалы жердің сортандануына қарсы әр түрлі агротехникалық шаралар жүргізіледі.
Мензак (Дордонь)
Мензак (Minzac) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Дордонь департаментінде орналасқан. Бержерак округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 15,91 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 24272, пошта индексі — 24610.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 440 адамды құрады. Халық тығыздығы — 27,66 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Дордонь департаментінің коммуналары
Қазақстандағы ұлттық аза тұту күндері
Қазақстанда ұлттық аза тұту күндері ірі қайғылы оқиғалардың салдарынан қаза тапқандар немесе қайтыс болған мемлекет қайраткерлері үшін қайғы-қасіретті еске алу үшін атап өтіледі.
Ұлттық аза тұту Қазақстан Президентінің Жарлығымен жарияланады. Ұлттық аза тұту жариялауға қандай оқиғалар әкелетіні туралы белгіленген жалпы тәртіп жоқ, президент қайғылы оқиғаның қоғамдық маңыздылығына сүйене отырып шешім қабылдайды.
2006 жыл, 22 қыркүйек. Ленин (Шахтинск) атындағы шахтадағы қайғылы жағдай
2006 жылдың 20 қыркүйегінде Қарағанды облысының Шахтинск қаласындағы Ленин атындағы шахтада болған техноген апаты. Метанның жарылуынан 41 кенші қаза тапты, жеті жұмысшы зардап шекті.
8:56-да шахтада 368 адам болған кезде жарылыс болған. Жарылыс толқыны төрт жарым шақырымды қамтыды. Бір тәулік ішінде қаза тапқандар мен зардап шеккендердің денесін жер бетіне көтерді. Кейінірек қаралы күн жарияланды.
Шахтаның сегіз қызметкеріне айып тағылды. Кейін кінәлілер жазаланған.
2008 жыл, 14-16 қаңтар. "Абай" шахтасындағы метан жарылысы
Метан жарылысы 400 метр тереңдікте болды. Осы уақытта шахтада 191 адам болған. Жарылыстан кейін Лавада өрт шықты. Қайғылы оқиға 30 адамның өмірін қиды. 161 шахтер жер бетіне шығарылды, оның ішінде 14 адам түрлі дәрежедегі күйік алып, жарақаттарымен ауруханаға жатқызылды.
Кінәлілердің қатарында үш инженер-техникалық қызметкер болған. Үш күн аза тұту жарияланды.
2010 жыл, 16 наурыз. Қызылағаштағы су тасқыны
Қазіргі Қазақстан тарихындағы ең жойқын су тасқындарының бірі. Алматы облысының Қызылағаш ауылынан наурыздың 11-нен 12-не қараған түні болған оқиға.
Қайғылы оқиғадан 43 адам қаза тапты, оның ішінде сегіз бала бар. 300 адам түрлі дәрежедегі жарақат алып, 1000-ға жуық адам қауіпсіз жерге көшірілді. 146 үй толығымен бұзылды, 251 үй қирап, 42 үй зақымдалды. Аза тұту 16 наурызда жарияланды.
2012 жыл, 5 маусым. Арқанкергендегі қанды оқиға
28 мамырда "Арқанкерген" шекара қызметінде 14 шекарашы мен қорықшы қаза тапты. Қылмыстың жасалуына жалғыз тірі қалған сарбаз - Владислав Челах кінәлі деп танылды. Қайғылы оқиғадан кейін Нұрсұлтан Назарбаев 2012 жылдың 5 маусымында жалпыұлттық аза тұту күнін жариялады. 2012 жылдың желтоқсанында Челах өмір бойына бас бостандығынан айырылды. Ол Қостанай облысы Жітіқара қаласының маңындағы "Қара бүркіт" ерекше режимдегі колониясында жазасын өтеп жатыр.
2012 жыл, 27 желтоқсан. Шымкентте ұшақтың құлауы
2012 жылы 25 желтоқсанда Шымкент маңында Ан-72 әскери ұшағы апатқа ұшырады. Оның бортында 27 адам болған, барлығы қаза тапты. Қаза болғандардың ішінде ҰҚК Шекара қызметінің басшысы Тұрғанбек Стамбеков болды.
Әуе апатына Шымкент әуежайының диспетчері кінәлі деп танылды. Ол төрт жылға бас бостандығынан айырылды.
2013 жыл, 31 қаңтар. SCAT компаниясының ұшағы апатқа ұшырады
Әуе апаты салдарынан бортта отырған барлығы - 21 адам қаза тапты. 16 жолаушы және экипаждың 5 мүшесі. 2013 жылы 29 қаңтарда SCAT компаниясының Canadair CL-600-2B19 әуелайнері Көкшетау - Алматы бағытымен DV760 жоспарлы ішкі рейсін орындаған. Алайда Алматы әуежайына жақындаған тұста құлаған. Апатқа ұшқыштардың қателігі себеп деп аталды.
2016 жыл 9 маусым. Ақтөбедегі лаңкестік
Террорлық акт салдарынан лаңкестердің қолынан 8 адам қаза тапты. Антитеррорлық операция кезінде 18 қылмыскердің көзі жойылды.
25 адамнан тұратын содырлар тобы "Паллада" және "Пантера" қару-жарақ дүкендеріне шабуыл жасап, одан әрі ҚР Ұлттық ұланының №6655 әскери бөліміне шабуыл жасады.
Құқық қорғау органдары лаңкестікке тікелей қатысы бар тоғыз адамды және дайындалып жатқан қылмысты хабарламағаны үшін тағы 18 адамды, сондай-ақ екі адам жасырғаны үшін ұсталды.
Террорлық актіге қатысушы жеті адам өмір бойына бас бостандығынан айырылды. Екі адам 25 жыл және 22 жылға бас бостандығынан айырылды. Сот үкімімен 29 сотталушының барлығы ауыр, аса ауыр құқық бұзушылық жасағаны үшін, жеке адамға, меншікке қарсы, сондай-ақ қоғамдық қауіпсіздікке, қоғамдық тәртіпке қарсы кінәлі деп танылып, бас бостандығынан айырудың әр түрлі мерзіміне сотталды.
2019 жыл, 28 желтоқсан. BekAir ұшағының апатқа ұшырауы
2019 жылы 27 желтоқсанда таңғы уақытта Bek Air әуекомпаниясының ұшағы Алматы маңына құлады. ІІМ 12 адамның қаза тапқанын хабарлады.
Әуе апатынан қаза тапқандардың отбасына төрт миллион теңге беріледі. Басқа да зардап шеккендерге көмек берілетіні де айтылды.
Жамбыл облысындағы оқ-дәрі қоймасындағы өрт пен жарылыс
Жамбыл облысы Байзақ ауданында орналасқан 28349 әскери бөлімінің оқ-дәрі қоймасындағы өрт 2021 жылғы 26 тамызда орын алды. Өрт және одан кейінгі жарылыстар салдарынан 17 адам қаза тапты, 98 адам зардап шекті, 1 адам хабар-ошарсыз кетті
2022 жылғы Қазақстандағы наразылық шаралары
2022 жылғы Қазақстандағы наразылық шаралары — сұйытылған газдың кенеттен қымбаттауына байланысты Қазақстанда басталған наразылық шаралары. 2 қаңтарда бастау алған бұл оқиғалар тәуелсіз Қазақстанның 30-жылдық тарихындағы ең қарқынды әрі қатал қақтығысқа айналды
Абай облысындағы өрт
Абай облысындағы өрт - найзағайдың екі разряды нәтижесінде "Семей орманы" мемлекеттік орман табиғи резерватында басталған елеулі табиғи апат болып табылады. Оқиға 8 маусымда сағат 12:03-те Батпаев орманшылығының 66-шы тоқсанында, Семей қаласынан 25 шақырым қашықтықта болды.Оқиға барысында 14 адам қаза тапты
Дереккөздер
Санат:Атаулы күндер
Градиенттік жел
Градиенттік жел - үйкеліс күші жоқ кезде изобаралармен сәйкес келетін түзу сызықты (геострофиялық жел) немесе айналмалы траекториялар бойынша ауаның біркелкі горизонталь қозғалысы. Градиенттік жел қысым градиентінің әрекеттегі күші мен Жер айналуының ортадан тепкіш күшінің және ауытқытушы күшінің - Кориолис күшінің - арасындағы тепе-теңдік жағдайында пайда болады. Градиенттік жел, шамамен, бос атмосферадағы циклонның немесе антициклонның желіне сәйкес келеді.
NGC 4191
NGC 4191 — Бикеш шоқжұлдызында орналасқан S0 типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Фурчи
Фурчи (Furci) — Италиядағы коммуна, Абруццо әкімшілік аймағына қарасты Кьети провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1277 адамды құрайды. Халық тығыздығы 49 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 26 км² шамасында. Пошта индексі — 66050.
NGC 4191
Ашылуы
Бұл нысанды 1830 жылы 19 сәуірде Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 4191 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 39034, UGC 7233, MCG 1-31-26, ZWG 41.49, VCC 94.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Бикеш (шоқжұлдыз)
Фурчи
Елді мекеннің қамқоршысы — Beato Angelo. Жыл сайынғы мерекесі — 13 қыркүйек.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Абруццо елді мекендері
Турланд
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 434 адамды құрайды (31 желтоқсан 2006 жыл). Алып жатқан жер аумағы 6,75 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 82 380. Муниципалитеттің басшысы — Дагмар Пешек.
Бүркіт (айрық)
Бүркіт сөзі мынадай мағыналарға жатуға мүмкін:
Құрылысшылар көшесі (Астана)
Құрылысшылар көшесі Мереке көшесінде аяқталады. Ұзындығы - 255,2 м. Бұрынғы атауы Строительный көшесі. «Интернациональный» тұрғын алабы. Бұл көше құрылысшылардың құрметіне қойылған.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Астана көшелері
Хинтерзее (Флахгау)
Хинтерзее (Флахгау) (Hintersee (Flachgau)) — Аустриядағы коммуна. Зальцбург федералды жеріне қарасты Зальцбург округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 462 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 47.44 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — SL, ресми идентификациялық коды — 5 03 18.
2004 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Хайнрих Оберашер саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Зальцбург елді мекендері
Жуантөбе (тау, Алматы облысы)
Жуантөбе – Жетісу Алатауындағы Тоқсанбай жотасының оңтүстігіндегі тау.
Географиялық орны
Жетісу облысы Панфилов ауданында орналасқан. Өсек және Бұрхан өзендерінің суайрығы.
Геологиялық құрылымы, жер бедері
Абсолюттік биіктігі 1528 м. Жота палеозойдың қатпарлы шөгінділерінен түзілген. Солтүстік беткейі тік, оңтүстігі көлбеулеу келген.
Өсімдігі
Топырағы мен өсімдік жамылғысы биіктік белдеуге сәйкес таралған. Етегінде астық тұқымдас шөптер өседі.
Дереккөздер
Санат:Панфилов ауданы таулары Санат:Жетісу Алатауы
Гран-Кам (Сен-Маритим)
Гран-Кам (Grand-Camp) — Франциядағы коммуна. Жоғарғы Нормандия аймағына қарасты Сен-Маритим департаментінде орналасқан. Авр округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 4,91 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 76318, пошта индексі — 76170.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 675 адамды құрады. Халық тығыздығы — 137,47 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сен-Маритим департаментінің коммуналары
Кирани Джеймс
Кирани Джеймс (Kirani James; 1 қыркүйек 1992 жыл, Гуяве) — гренадалық спортшы, қысқа қашықтыққа жүгіруші (200 және 400 метр). 400 метрге жүгіруде 2012 жылғы Олимпиада чемпионы және 2011 жылғы әлем чемпионы. Гренада тарихындағы жалғыз Олимпиада жүлдегері.
Лондон-2012
2012 жылы 6 тамызда Кирани Джеймс Лондон Олимпиадасында 400 метрге жүгіруде алтын медаль жеңіп алып, ұлттық рекорд орнатты және Гренада тарихындағы бірінші Олимпиада жүлдегері болды.
Дереккөздер
Санат:Алфавит бойынша жеңіл атлеттер Санат:Гренада жеңіл атлеттері Санат:Гренада Олимпиада чемпиондары Санат:Жеңіл атлетикадан Олимпиада чемпиондары Санат:2012 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының чемпиондары Санат:2016 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының күміс жүлдегерлері Санат:2020 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының қола жүлдегерлері Санат:Алфавит бойынша Олимпиада чемпиондары
Үлкен Улуй
Б.Улуй — Ресейдегі өзен. Кемеров облысы, Краснояр өлкесі, Томск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы КАР/ОБЬ/2542/1060 орналасқан. Өзен ұзындығы 160 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Чулым Ачинск қаласынан Зырянское ауылындағы су өлшейтін постқа дейін. Өзен саласы — Томнан Чулымға дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кемеров облысы өзендері Санат:Краснояр өлкесі өзендері Санат:Томск облысы өзендері
Бүрме
Бүрме сөзі мынадай мағыналарға жатуға мүмкін:
Мел Гибсон
Мел Колм-Килле Джерард Гибсон (Mel Colm-Cille Gerard Gibson); 3 қаңтар 1956 жыл, Нью-Йорк) – Америка, Аустралия актері, режиссері, сценарийші, продюсері.
Отбасындағы он бір баланың алтыншысы. Алғашқы фильміне студент кезінде түскен. Түскен фильмдерінің көбі танымал. 90-шы жылдары Icon Productions кинокомпаниясын құрып, режиссерлік қырымен көріне бастайды. Екі рет үйленген. Бірінші некесінен жеті баласы, ал екіншісінен бір баласы бар. Түскен фильмдері: «Summer City» (1977), «The Chain Reaction» (1980), «Год опасной жизни» (1982), «Пьяный рассвет» (1988), «Смертельное оружие 3» (1992), «Выкуп» (1996), «Чего хотят женщины», «Патриот» (2000), «Бобёр» (2011), т.б.
Дереккөздер
Санат:АҚШ кинорежиссёрлері
Ягеллондар
Ягеллондар  –  1386 – 1572 жылғы поляк корольдары мен литван ұлы князьдарының (1377 – 1572, аз уақыт үзілістермен) әулеті; Ягеллондар өкілдері сонымен қатар Чехияда (1471-1526) және Венгрияда (1440-1444, 1490-1526) билік жүргізді.
Сипаттама
Әулеттің негізін салушы Ягайло есімімен аталды. Ягайло – 1377 – 1392 жылдары литван ұлы князі және 1386 – 1434 жылдары поляк королі. Оның үлкен ұлы Владислав 1440 жылы сонымен қатар Венгрияның да королі болды. Ол 1434 – 1444 жылдары поляк королі. Уласло І 1400 және 1444 жылдары билеуші рөлін атқарған. Кіші ұлы Казимир 1440-1492 жылдары литван ұлы князі, ал 1447 жылы оның үстіне поляк королі болып сайланды. Казимир ІV Ягеллончик 1447 – 1492 жылдары ел билеген. Сөйтіп поляк – литван униясы қалпына келтірілді. 1471 жылы Казимир ІV-нің үлкен ұлы Владислав Чехия королі (Владислав ІІ Ягеллон, 1471 – 1516), ал 1490 жылдан сонымен бірге Венгрия королі (Уласло ІІ, 1490 – 1516 жылдары ) болып сайланды. 1492 жылы Казимир ІV-нің ұлдары: Польшада – Ян І Ольбрахт (король, 1492 – 1501 жылдары), Литвада Александр Казимирович ( литван ұлы князі, 1492 – 1506) әкесінің билеуші мирасқорлары болып сайланды. Казимир ІV-нің кіші ұлы Кәрі Сигизмунд І (Польша мен Литвада, 1506 – 1548) және Кәрі Сигизмунд І-нің ұлы Сигизмунд ІІ Август (1548 – 1572) Ягеллондардың соңғы өкілдері болды.
IC 4936
IC 4936 — Тауыс шоқжұлдызында орналасқан SBd типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 64088, ESO 143-6, AM 2001-613.
Сыртқы сілтемелер
IC 4936 Санат:Тауыс (шоқжұлдыз)
Хайнроде-Хайнлайте
Хайнроде-Хайнлайте (Hainrode (Hainleite)) — Германия Федеративтік Республикасының Тюрингия жерінде орналасқан муниципалитет. Нордхаузен ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 377 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 8,76 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 16 0 62 014. Муниципалитеттің басшысы — Эрнст Рильк.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тюрингия елді мекендері
Вирустар криптограммасы
Вирустар криптограммасы — вирустардың қасиеті мен құрлысын төрт жұп белгі түрінде сипаттау. Нуклеин қышқылының түрін, оның проценттік мөлшерін және молекулалық салмағын, вирион мен нуклеокапсидтің пішінін және иесінің түрін бейнелеу. Мысалы грипп вирусын: R/1: Σ 5/1: S/Е: V/0. Вирустар криптограммасы вирустар таксономиясы жөніндегі Халықаралық үйымның ресми ұсынысына жатпайды, сондықтан оларды сипаттағанда міндетті түрде қолданылмайды.
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Вирусология Санат:Иммунология Санат:Генетика Санат:Молекулалық биология
Градустық өлшеулер
Градустық өлшеулер (градусные измерения) Жердің өлшеулерін анықтау үшін жүргізілетін жоғарғы дәлдікті астрономиялық және геодезиялық өлшеулер. Меридиандар мен параллельдер доғаларының ұзындықтары геодезиялық әдістермен өлшенеді.
Сарыханов Нұрмұрат
Биографиясы және ерен еңбектері
Сарыханов Нұрмұрат (1906 ж, қазіргі Түркменстан, ССР, Геок-тепе селосы,- 4. 5. 1944, Молд. ССР, Бендеры ауданы, Далекеу дер. ) – түрікмен жазушысы. Орта Азия коммунистік университетін бітірген. Ұлы Отан соғысына қатысып, майданда қаза тапты. Сарыханов шығармаларында советтік өмір шындығын суреттеді, түрікмендердің өмірі мен тұрмысындағы жаңа нышандарды көрсетті. «Жезде», «Бай ашуы», «Ақ үй», «Ең соңғы киіз үй», «Жарыққа ұмтылу» т.б. әңгімелеріндеескі әдет-ғұрып пен салт-сананы әшкерклксе, «Арман», «Махаббат», «Мерген» атты шығармаларында адамдардың тұрмысы мен санасындағы жаңалықтарды суреттеді. Сарыханов шығармалары КСРО халықтарының көптеген тілдеріне аударылды. 1961 ж оның «Әңгімелер» жинағы қазақ тілінде жеке кітап болып шықты.
Градустық өлшеулер
Дереккөздер
Санат:География және геодезия
Хэрмон (Мэн)
Хэрмон (Hermon) — Мэн штатының Пенобскот округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 5416 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 95.3 км² шамасында. FIPS коды — 23-32510.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Мэн қалалары
Грязнуха (Идолга тармағы)
Грязнуха — Ресейдегі өзен. Саратов облысы, Волгоград облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Идолга өзенінің сол жағалауынан 62 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Дон су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Медведица бастауынан Терса өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Хопер және Солтүстік Дон салаларының құйылысы аралығындағы Дон тармағының су алаптары, өзен алабы — Дон (су алабының Ресейдегі бөлігі).
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Мұз жамылғы
Мұз жамылғы (Ледяной покров) - жылдың суық мезгілінде мұхит, теңіз, көл, өзен, жасанды суқоймалардың айдыны беттерінде қалыптасатын және көршілес аудандардан ағып келетін мұз.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Су шаруашылығы Санат:География
Экономикалық зандар
Экономикалық зандар — ішкі, елеулі, орнықты, қайталанып тұратын себеп-салдарлы байланыстар және адамдардың экономикалық қатынастарының тәуелділігі, экономикалық теория дамуының мақсаты, яғни тәжірибe практикалық қызмет негізінде белгіленген, ғылыми зерттеулер жолымен анықталған экономикалық құбылыстар, үдерістер, олардың шамаларымен және көрсеткіштерімен сипатталатын қатынастар арасындағы тұрақты, елеулі байланыстар, өзара тәуелділіктер. Парасатты тірлік иесі ретіндегі адамның табиғаты оның объективті зандармен ғана емес, сондай-ақ адамдардың субъективті еркімен де қамтамасыз етілген экономикалық іс-қылығында да көрініс табады. Экономикалық зандардың объективті сипаты мына мән-жайларға байланысты туындайды:
Дереккөздер
Санат:Экономика Санат:Қаржы
Динара Нұрсұлтанқызы Құлыбаева
Динара Нұрсұлтанқызы Құлыбаева (туған тегі — Назарбаева; 1967 жылы 19 тамызда туған, Қарағанды облысы, Теміртау қаласы) – экономист, педагогика ғылымдарының докторы (2007), Қазақстанның бірінші президенті Нұрсұлтан Назарбаевтың ортаншы қызы. Қазақстандық миллиардер Тимур Асқарұлы Құлыбаевтың зайыбы. Тимур Құлыбаев екеуі "АЛМЭКС" Холдинг тобының құрылтайшылары. Аталған компания арқылы Қазақстан Халық Банкі Акционерлік қоғамының иесі болып табылады.
Білімі
А. В. Луначарский атындағы Мәскеу мемлекеттік театр өнер университетін 1989 жылы бітірген.
Қазақ менеджмент, экономика және болжау институтынан магистр дәрежесін алды (1998).
«Методологические основы управления профессионально-ориентированной образовательной системой школ международного типа» ("Халықаралық типтегі мектептердің кәсіби бағытталған білім беру жүйесін басқарудың әдістемелік негіздері") деген тақырыпта докторлық диссертацияны қорғады.
Биографиясы
1967 жылы 19 тамыз күні дүниеге келген.
Қазақ Бас киносында инспектор (1990–1991), «Қазкинопрокатта » бөлім бастығы (1991–95), «Бөбек» қорында дирекция жетекшісі (1996, 1998) қызметтерін атқарды.
1998 жылдан «Нұрсұлтан Назарбаев » білім қорында директор.
2004 жылы — «ҚБТУ» АҚ директорлер кеңесінің төрайымы.
2007 жылы "Халықаралық типті мектептердің білім жүйесін басқаруының методологиялық негіздері" тақырыпты докторлық диссертация қорғады.
2009 жылдан бастап Н.Назарбаев атындағы Білім Ұлттық қорын басқарады.
Марапаттары
«Парасат» орденінің иегері (2008)
Дереккөздер
Санат:Қазақстан миллиардерлері
Графикалық кері қиылыстыру
Графикалық кері қиылыстыру — белгісіз Р нүктесінің орнын бастапқы А, В, С нүктелері арқылы анықтау.
Дереккөздер
Санат:География және геодезия
Зверинец (Зверинец-Шара тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Печора өзені Уса өзенінің құйылысынан су өлшейтін постқа Усть-Цильма дейін. Өзен саласы — Усаға қосылу құйылысынан төмен Печора тармағының су алаптары, өзен алабы — Печора.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Баба-Ата кешені
200 × 133px|нобай|оңға|Баба-Ата кешені Баба-Ата кешені — Оңтүстік Қазақстанның Созақ ауданында орналасқан. Мешіт 19 ғасырдың соңыңда салынған. Мешіт орта-ғасырлардан қалған Баба-Ата қаласының ескі орнының ішінде орналасқан. Бұл мешіттің салыну мақсатын, осы жерде орта ғасырларда мекендеген әйгілі ислам дінін уағыздаушысыменен байланыстырады.
Жалпы алғанда, ғимарат сопақша келген төртбұрыш пішінінде жасалған болып, сегіз қырлы шеңберлер үстіне қаланған, екі тең емес күмбезбенен жабылған. Ғимарат оңтүстік-батыс жағына қаратылған. Кіре-беріс қабырғасының сыртқы жағынан, қабырғанын тап ортасындан, екі жаққа бірдей қашыктықта орналастырылған екі өте мықты, тік-төртбұрыш пішініне жақын тірек орналастырылған, бұл тіректер ғимараттың аркасын тіреп тұр.
Санат:Қазақстанның республикалық маңызы бар тарих және мәдениет ескерткіштері
Қабір
thumb|right|250px|Қабір. Б.Залесскийдің «Жизнь киргизских степей» (1865) албомынан. Қабір – өлген адамның жерленген орнын білдіретін атау. Қазақта кей жағдайда қабір – көр сөзінің баламасы ретінде қатар қолданылады. Алайда, қабір ұғымы көрмен салыстырғанда өзгеше мағына береді. Көр – қайтыс болған адамды жерлеу үшін арнайы қазылған мәйітті көметін жер (шұңқыр) болса, қабір – мүрде жерленген ақымның ішін («қараңғы қабірі құран нұрымен нұрлансын» дегенді білдіреді) және оның үстіне үйілген тас пен топырағын қоса жерленген орынды білдіру үшін де қолданылады. Қабір атауы қазақта мола, бейіт, зират, там, қорым және оба сөздерімен өзара байланыста қолданылатындығы сондықтан.
Қабір сөзінің орнығуы
Қабір ислам дінінің қазақ өлкесіне орнығуына байланысты араб тілінен ауысып, сіңісті болып кетті. Ал, қазақтар археологияда қорған деп аталатын топырақ үйілген қабір үсті ескерткішін ертеден оба немесе төбе деп атайды. Әдетте қазақта өлген адамның қабірін су басып бұзбас үшін биік төбенің басына орналастырады. Осы мақсатта кей кездері жоғарыда аталған биік қорғандардың да үстіне қоятын жағдайлар да жиі кездескен. Бірқатар дәулетті адамдар өзін о дүниелік болғанда Түркістандағы әулиелердің қасына апарып жерлеуді тапсырып отырған. Бұл үрдіс негізінен Шыңғыс тұқымы болып келетін ақсүйектерде қалыптасқан. Осындай адам қыс мезгілінде қайтыс болса, оның тілегін орындауға сол бойда мүмкін болмаған жағдайда мүрдені киізге орап, ағашқа іліп сақтап, көктем шыға Түркістанға апарып жерлеген. Бұл үрдісті сөрелеу деп атайды. Ежелден қалыптасқан дәстүр бойынша өлген адамды рулас, аталас қорымға қойған. Жаугершілікте қайтыс болған адамның мүрдесін түйеге артып келе жатқан жолда, түйе қай жерге шөксе, яғни тоқтаса сол жерге жерлейтін жайт та болды.
Қабірге белгі қою мәні
Егер, қабірде әулие саналған адам жатса, оған алыстан арнайы ат арытып келіп, басына түнеген. Қан шығарып құрбандық шалып, баласы жоқтар балалы болуын, аурулар жанына шипа сұраған. Кей жағдайды осындай әулиелердің басына індет шалған малды да айдап әкеліп түнеткен. Әдетте, мұндай әулие адамның қабірі басқаларға қарағанда сыртқы келбеті өзгешелеу болады. Мұндай қабір үстіне арқар және жылқы сияқты жануардың бас сүйегін қоятын болған.
Сондай-ақ, қабір басы би үкімін орындайтын қасиетті орын саналып, бұл жерде қазақтың құқықтық қағидаларына сәйкес жан беру, ант беру рәсімдері жасалған. Жиналғандар қабірден алынған тасты төбелеріне қойып, ант етіп, моланы айналатын болған. Аталған үрдістің бәрі исламның қағидаларына сәйкес келе бермейді. Бірақ, ежелден қалыптасқан осы және басқа да сан алуан салт, ғұрып, ырым-тыйымдар мен наным-сенім этностың әлеуметтік-рухани энергиясын жұмылдыратын институционалдық қатынастың әлеуетті элементтері болып табылады.
Әдебиеттер
Санат:Қазақ мәдениеті Санат:Қазақ салт-дәстүрлері
IC 516
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 24155, ZWG 4.75.
Сыртқы сілтемелер
IC 516 Санат:Гидра (шоқжұлдыз)
Майн-Кинциг (аудан)
Майн-Кинциг (Main-Kinzig-Kreis) — Германия ауданы. Аудан орталығы —Гельнхаузен қаласы. Аудан Гессен жерінде орналасқан. Дармштадт әкімшілік округіне бағынады. Жер аумағы 1398 км² шамасында. Тұрғыны 407,0 мың адамды құрайды (2010). Халық тығыздығы 291 адам/км². Ауданның ресми коды — 06 4 35.
Аудан 22 елді мекенге бөлінеді.
Қалалар мен қауымдар
(30 маусым 2010)
Профиль
Профиль — география мен геология ғылымдарында кездесетін вертикалды (тік) қималар немесе кейбір рельеф формаларының (аңғардың, таудың, теңіздің), геологиялық қабаттардың көлденең қимасы. Бұл вертикалды жазықтықта рельеф формаларьшың, жер қабығы құрылысымен құрамының өзгеруін зерттеуде картаны толықтыру үшін жасалады. Өсімдік, топырақ тағы басқалар. комплексті профиль ландшафт құрайтын әрбір табиғат элементтерінің байланыстарын түсіндіру үшін сызылады.
Көшіп қонушылар
Көшіп қонушылар ( migrants; Migranten m; migrans (migrantis) - переселяющийся) - Көшіп-қону себептеріне, оның ұзақтығы мен кеңістік шекараларына тәуелсіз түрде, кеністікте көшіп-қонуды жүзеге асыратын адамдар.
Профиль
Дереккөздер
Санат:География Санат:Геология
Көшіп қонушылар
Дереккөздер
Санат:Құқық Санат:Заң
Құсжолы көшесі (Астана)
Құсжолы көшесі Шардара, Сартүбек көшелерімен қиылысып, Өндіріс көшесінде аяқталады. Ұзындығы - 1097 м. Бұрынғы атауы А.Попов көшесі.
Құсжолы - жердегі бақылаушыға аспандағы мыңдаған жеке жұлдыздар Құсжолы тәрізді көрінеді. Осыған байланысты галактиканы Құс жолы жүйесі деп те атайды. Құс жолы - кең, ақшыл жолақ болып тұтасқан орасан көп жұлдыз шоғыры.
Кіші Антанта
Кіші Антанта  - 1920 – 1921 жылдары құрылған Чехославакия, Румыния және Югославакия одағы.
Сипаттама
Оның мақсаты 1 дүниежүзілік соғыстан кейін Орталық және Оңтүстік – шығыс Еуропада қалыптасқан күштердің арасалмағын сақтау болды. 1920 – 1930 жылдарда Еуропада француздың соғыс – саяси одақтар жүйесінде шешуші бкын есебнде танылды. Фпанцияның сыртқы саясатын жақтап, антисоветтік бақыт ұстады. Кіші Антантаның едәуір қарулы күштері болды. 1921 жылғы 18 шілдеде Совет мемлекетіне қарсы жасалған румын – польша шарты арқылы Польшамен байланыс жасады және Францияға сүйенді. Кейінірек Францияның позициясы шайқалуына байланысты Кіші Антантаның әлсірей бастады. Өзінің ықпалын сақтау үшін Франция Кіші Антанта одағына қатынасушылармен соғыс – саяси одақтар жасады. Бірақ Румынияның Англиямен, Венгриямен, әсіресе Италиямен (достық туралы 1926 жылы итальян- румын шарты) жақындасуына байланысты, бұл келісімдердің Франция үшін маңызы кеми берді. Югославияның Болгариямен (1937 жылы 14 қаңтар) мәңгілік достық туралы, Италиямен (1937 жылы 25 наурыз) бейтараптық туралы шарт жасасуы Кіші Антанта жүйесіне жаңа жарықшалар түсірді. 1938 жылы Англия және Францияның фашистік Германия және Иалиямен Мюнхен келісімін жасауына және Германияның Чехославакияны басып алуына байланысты Кіші Антанта одағы күйреген болатын.
Дереккөздер
Санат:Одақтар
Жұмбақ бақ
«Жұмбақ бақ» (ағыл. The Secret Garden)-ағыл.-американдық жазушы Фрэнсис Элиза Бернеттің романы.Ең алғашқы рет 1910-ыншы жылы бөліктермен басылып шығарылды.Толықтай 1911-інші жылы шықты. «Жұмбақ бақ» кітабы жазушының ең әйгілі кітаптарының бірі болып келеді.
Мазмұны
Бұл оқиға 19-ыншы ғасырдың аяғы мен 20-ыншы ғасырдың басында болған.Мэри Ленннокс  Үндістан нан Йоркширге көшіп келеді.Мэри көшіп келгенде ,адамдармен қалай сыпайы араласу керектігін білмейді.Оның ата анасы, бар болганы алты жаста болганда қайтыс болган екен.Бірақ сол уақыт аралығында олар Мэриге көп көңіл бөлмеген көрінеді. Сол себепті Мэри ашулы және жалғыз болып өседі.Сонымен қатар ол қалай дос табу керектігін білмейтін еді. Кейін ол өзінің ағасы Миссельтуэйттың үйінде,қызметші Марта мен оның бауыры Диконмен танысады.Олар кедей болғанымен,өте бақытты өмір сүрген.Артынша Мэри ағасының баласы Колин Крэйвенмен тансады.Колин өзінің ауруының кесірінен төсекке таңылып қаған.Бір күні таңертең Мэри тасталынды бақты тауып алады.Ол және оның достары сол баққа қамқор болады. Осынынң арқасында бақ гүлдей бастайды.Сол мезетте бақ гүлденген секілді,Мэридің де міннезі жақсы жаққа ауыса бастайды.Көптеген жаңа достар табады,әлемді тек жағымды жақтан көре бастайды.
Бломар
Бломар (Blomard) — Франциядағы коммуна. Овернь аймағына қарасты Алье департаментінде орналасқан. Монлюсон округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 22,37 км² шамасында.
Жұмбақ бақ
Дереккөздер
Орыс википедиясынан алыған
Энжерук
Энжерук — Ресейдегі өзен. Дағыстан Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Андийское Койсу өзенінің оң жағалауынан 21 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 20 км-ді құрайды.
Бломар
Коммунаның INSEE коды — 03032, пошта индексі — 03390.
Энжерук
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Батыс Каспий су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Сулак өзені бастауынан Чиркейск су торабына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Терек.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Дағыстан өзендері
Бела-Виста-ду-Арагуая
Бела-Виста-ду-Арагуая (Bela Vista do Araguaia) — Бразилиядағы муниципалитет, Пара штатында орналасқан. Солтүстік-шығыс Пара мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Консейсан-ду-Арагуая экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 884 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 435 6 км² шамасында. Халық тығыздығы — 2,03 адам/км².
Санат:Пара елді мекендері
Бломар
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 203 адамды құрады. Халық тығыздығы — 9,07 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Алье департаментінің коммуналары
Хассиба Булмерка
Хассиба Булмерка (حسيبة بولمرقة,, Константина, Алжир) — алжирлік жеңіл атлет, қысқа қашықтықтарға жүгіруші. 1991, 1995 жылғы әлем чемпионы, 1992 жылғы Олимпиада чемпионы.
Алжирден шыққан тұңғыш Олимпиада чемпионы.
Африкадан шыққан тұңғыш қыздар арасындағы әлем чемпионы атанған қысқа қашықтыққа жүгіруші. 1991 жылы Римдегі турнирде жеңіске жетіп, ашық-шақық киіммен жүгіргені Ислам елдерінің наразылығын тудырды.
Санат:Алфавит бойынша жеңіл атлеттер Санат:Алжир жеңіл атлеттері Санат:Алжир Олимпиада чемпиондары Санат:1992 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының чемпиондары Санат:Жеңіл атлетикадан Олимпиада чемпиондары Санат:Жеңіл атлетикадан әлем чемпиондары
Файзолла Мұртазаұлы Оразаев
Файзолла Мұртазаұлы Оразаев (15.12.1938, Түркістан облысы Түркістан ауданы Иқан ауылы)- ғалым, филология ғылымдарының докторы (1975).
ҚазҰУ- ды (1960), ҚазҰПУ-дың аспирантурасын бітірген (1969). 1960 - 1966 жылдары "Лениншіл жас" (қазіргі "Жас Алаш") газетінде, "Мәдениет және тұрмыс" (қазіргі "Парасат"), "Жұлдыз" журналдарында әдеби қызметкер, бөлім меңгерушісі, "Қазақфильм" киностудиясында аға редактор, 1971 - 1980 жылдары Әдебиет және өнер институтында кіші, аға ғылыми қызметкер, 1980 - 1994 жылдары ҚазҰУ-да кафедра меңгерушісі қызметтерін атқарған. 1994 жылдан Алматы Халықаралық мамандықтар институтының ректоры.
Оразаевтың ғылыми ізденістерінің бір саласы журналистика. Ол -
Дереккөздер
Санат:1938 жылы туғандар Санат:Түркістан облысында туғандар Санат:Қазақстан филологтары Санат:Қазақстан ғалымдары Санат:Қазақ әдебиетін зерттеушілер
Сиснерос (Паленсия)
Cisneros ( исп. Циснерос — Испаниядағы муниципалитет, Паленсия провинциясының бөлігі, Кастилия және Леон автономды бірлестігінің бөлігі. Муниципалитет Тиерра-де-Кампос аймағының құрамдас бөлігі болып табылады (комарка) . Санат:Уикипедия:Ортаққорға сілтенген мақалалар
Бейсик
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Бағдарламалау тілдері Санат:Компьютерлік техника
Ескендірнаме
Сілтемелер
«Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, III том
Көтерілу су электр станциясы
нобай|Станция макеті Көтерілу су электр станциясы — теңіз деңгейі көтерілгендегі су энергиясын электр энергиясына айналдыру мақсатында жасалған құрылыстар комплексі. Тас бөгеттер мен су қоймалары көтерілу уақытында су энергиясын қорландырып, суды электр генераторын айналдыратын гидравликалық турбинаға береді, одан кейін электр генераторы электр энергиясын өндіреді.
Дереккөздер
Санат:Электр станциялары
Ольете
Қала қамқоршысы Бартоломеу және Санта Крус болып саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Теруэль елді мекендері
Говиль (Мёрт және Мозель)
Говиль (Goviller) — Франциядағы коммуна. Лотарингия аймағына қарасты Мёрт және Мозель департаментінде орналасқан. Нанси округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 12,12 км² шамасында.
Адамның зәр шығару жүйесі
Зәр шығару жүйесі — адамның ағзасында, дәлірек, қанда, болатын зат алмасу процесі кезінде бөліп шыққан сұйық күйдегі соңғы қалдық заттарды сыртқа бөліп шығарып, ағзадағы су мен тұздың балансын (қалыпты жағдайда болуын) қадағалайтын жүйе.
Говиль (Мёрт және Мозель)
Коммунаның INSEE коды — 54235, пошта индексі — 54330.
Адамның зәр шығару жүйесі
Зәр шығару жүйесіне кіретін бүйректе жаңадан қан түзетін гемопоэтин гормоны мен қан қысымын реттейтін ренин гормоны түзіледі. Егер зәр шығару жүйесінде ақау пайда болса, салдары ауыр болуы ғажап емес. Асқынған түрі кейде адам өліміне әкеп соғады.
Зәр шығару жүйесіне кіретін мүшелер мыналар: қос бүйрек пен қос несеп ағар (зәр ағар); қуық, несеп жолы (несеп шығатын жол).
Говиль (Мёрт және Мозель)
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 397 адамды құрады. Халық тығыздығы — 32,76 адам/км².
Адамның зәр шығару жүйесі
Қан тамырлары арқылы тасымалданатын қалдық заттардан бүйректе үнемі зәр түзіледі. Ол зәр несеп ағар арқылы қуыққа жетіп отырады. Қуықта жиналып қалған зәр несеп жолы арқылы сыртқа шығарылады. Тірлік етушілердің зәр шығару түтікшесі (несеп жолы) жыныс мүшесінен бөлінетін заттарды да шығаратын болғандықтан ол мүшені несеп-жыныс түтігі деп те атайды. Ұрғашыларда несеп түтікшесі (несеп жолы) қынаптың аузында (алдыңғы бөлігі — уретра) ашылады.
Говиль (Мёрт және Мозель)
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Адамның зәр шығару жүйесі
Зәр — сабанның түсіндей ашық сары болып келетін мөлдір сұйықтық. Егер зәрдің түсі қою сары немесе қоңыр түсте болса, денсаулық тұрғысында қиындық туындағанын, яғни, ақау пайда болғандығын білдіреді.
Санат:Адам ағзасы Санат:Зәр шығару жүйесі
Говиль (Мёрт және Мозель)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мерт және Мозель департаментінің коммуналары
Сен-Жермен-Бопре
Коммунаның INSEE коды — 23199, пошта индексі — 23160.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 417 адамды құрады. Халық тығыздығы — 24,44 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Крез департаментінің коммуналары
Бүрме (тәсіл)
Бүрме - етті жас күйінде сақтаудың тәсілі. Қой және ірі малды күздің соңына қарай суық түскен кезде сойып, етін өз терісіне бүріп тастайды. Оған ауа кірмеуі керек. Бүрмені тұздап та, тұздамай да сақтай береді. Күзде жасалған бүрме қыс ортасына немесе соңына дейін жас күйінде сақтау үшін жасалатын қам. Бүрмеге бүрілген етті жіліктеп бөліп те немесе санын сандай, қолын қолдай да тұтас бүре береді. Халық тұрмысында бүрмені ашу, бастау да өзіндік оқиға, жаңалық болып табылады. «Пәленшеке бүрме бастапты» дегеннің өзі иесі үшін мәртебе, көршілер үшін сәтті күн. Одан дәметудің ешқандай ерсілігі жоқ. Оған «құтты болсын» да айтылады, ауыз тигізу де парыз. Мал етін жас қалпында, сүрлемей сақтаудың тағы бір жолы жылқыны бауыздап, ішек-қарнын алады да, қайта тігіп, терісін де алмай қалың жауып тастайды және оны ашпайды. Бүтіндей емес біраз бөлігін, яғни бір санын ғана бүрмелеп сақтау тәсілдері де бар. Оны көкек, наурыз кезінде ашып, жаңа соғым сойғандай жіліктеп алады, осылайша жас ет жегендей болады.
Дереккөздер
Санат:Мәдениет Санат:Терминология
Хызыр мұнарасы
Хызыр мұнарасы Оңтүстік Қазақстан облысы Сайрам қаласында орналасқан. Сайрам қалашығы Оңтүстік Қазақстанда орналасқан ежелгі елдімекеннің бірі болып табылады. Сайрамсу өзенінің бойында, Шымкент қаласынан 10 шақырым қашықтықта орналасқан. Ерте орта ғасыр заманында (ІХ – ХІІ ғасырлар) Сайрам қаласының орнында – Испиджаб қаласы болған. Испиджабтың алғаш аталуы, 629 жылы қытай авторы Сюань-Цзяннің географиялық еңбегінде кездеседі. Ал «Сайрам» атауының алғаш аталуы, жалғыз тұратын қытай сопысы Чан-Чуннің 1221 жылы Шыңғысханның ордасына қарай жол салған саяхатының сипаттамасында кездеседі. Испиджаб-Сайрам қаласы, Шаштан (Ташкент) Шымкентке апаратын керуен жолы үстінде орналасқан сауда-кәсіби орталық болған еді және сол өңірге жақын жазық дала аймақтарына ислам дінінің тарату орталығы болған. Араб шапқыншылығының басына қарай (VII – ХІІІ ғасырлар). Сайрам қаласы екі бөліктен құралған – ішкі қала және шахристан. Бірақ, X ғасырдың өзінде-ақ ішкі қала қирап, оның нақты орналасуы анықталмаған. Ал, шахристанға келсек, ол XV – XIX ғасырлар арасы ауылдың орталық бөлігінде, Сайрамсу өзенінің оң жағалауында, табиғи түрде қалыптасқан төбенің үстінде орналасқан. Оның аумағы 20 гектарға жуық болған. Шахристан айналасындағы жерден 5 – 10 метр биікте болған және оны шарбақ пен балшықтан соғылған дуалдар қоршаған. Олардың ені 8 – 10 метрге шейін болған. Дуалдар төрт жаққа қаратылған және төрт қақпасы болған. Қақпаларға жақын, мал суару үшін көлемі үлкен хауыздар жасалған, өйткені соғыс кезінде малдар да қамалдың ішіне алынатын болған.
Лиляч (Кюстендил облысы)
Лиляч (Лиляч) — Болгариядағы ауыл. Кюстендил облысына қарасты Невестино қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 147 адамды құрайды.
Пошта индексі — 2597. Телефон коды — 07915. ЕКАТТЕ коды — 43709.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кюстендил облысының елді мекендері
На Хэрён
На Хэрен (хангыль: 나해령; ханча: 羅海嶺;) — оңтүстіккореялық актриса және әнші.1994 жылы қараша айының 11-ші жұлдызында дүниеге келген. Оңтүстіккореялық BESTie әйелдер тобының макнэсі (ең жас қатысушысы). Бұл топқа бармай тұрып, Хэрен  EXID тобының мүшесі болған, бірақ ол өзінің актерлік шеберлігін дамыту мақсатында топтан шығады. Сәби кезінен бастап ол актриса болуды армандаған. 10 жасынан-ақ Хэрен өзінің алғашқы рөлін  «Sharp» және «Magic Kid Masuri» сериалдарында орындап, өзінің мансабына байланысты алғашқы қадамын жасайды.
Ескертпелер
Санат:11 қарашада туғандар Санат:1994 жылы туғандар
Өтпелі аңғарлар
Өтпелі аңғарлар – тау жоталарын немесе қыратты жерлерді кесе көлденең қиып өтетін аңғарлар. Өтпелі аңғарлар бірнеше түрге бөлінеді: антецеденттік аңғарлар, тау атыраптарының көтерілуіне дейін қалыптаскан көне аңғарлар; эпигенетикалық аңғарлар және регрессиялық эрозия нәтижесінде көршілес жатқан бойлық аңғарлар арасындағы суайрықты қиып өткеннен пайда болған аңғарлар, карстты үңгірлер төбелерінің құлауынан пайда болған жер асты карстты өзендерінің аңғарлары және жер қыртысы жарықтары бойында қалыптасқан аңғарлар.
Дереккөздер
Санат:География және геодезия
Жуантөбе (тау, Абай облысы)
Жуантөбе – Қалба жотасының орта тұсындағы тау.
Географиялық орны
Абай облысы Жарма ауданының солтүстігінде, Қызылсу өзенінің сол жағалауында орналасқан. Абсолюттік биіктігі 798 м.
Геологиялық құрылымы
Жер қыртысы палеозойдың метаморфталған жыныстарынан түзілген.
Жер бедері, өсімдігі
Енсіз келген Жуантөбенің солтүстік беткейі тіктеу келген, оңтүстік беткейі сай-жыралармен тілімденіп, төбелі жазыққа ұласады. Оңтүстік беткейіндегі бірнеше бұлақтан Шар өзенінің саласы Жарлы өзені бастау алады. Етегінде бұта аралас астық тұқымдас шөптесіндер өседі. Таудың етегінде бірнеше қыстаулар бар.
Хромо
Хромо (грек, chroma түс, бояу) — заттың түсіне байланысты қолданылатын күрделі сөздер бөлігі.
Дереккөздер
Санат:Биоморфология Санат:Биология Санат:Морфология
Элизабет Тейлор
Элизабет Роузмонд Тейлор (Elizabeth Rosemond Taylor, 27 ақпан 1932 жыл, Лондон — 23 наурыз 2011 жыл, Лос-Анджелес) – англо-американ актрисасы. Оны «Голливуд королевасы» деп те атайды.
Майкл Джексонмен бірге бірнеше қайырымдылық жобаларын құрған. Оның өлімінен кейін қатты күйзеліске ұшырап, ауруханаға түседі. Ол 2011 жылы жүрек қызметінің әлсіреуінен қайтыс болады.
Түскен фильмдері: «Каждую минуту рождается человек» (1942), «Джейн Эйр» (1943), «Место под солнцем» (1951), «Айвенго» (1952), «Зимнее убийство» (1979), «Старые клячи по-американски» (2001), т.б.
Виколунго
Виколунго (Vicolungo) — Италиядағы коммуна, Пьемонт әкімшілік аймағына қарасты Новара провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 887 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 66 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 13 км² шамасында. Пошта индексі — 28060.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие San Rocco.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пьемонт елді мекендері
Челенца-суль-Триньо
Челенца-суль-Триньо (Celenza sul Trigno) — Италиядағы коммуна, Абруццо әкімшілік аймағына қарасты Кьети провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1093 адамды құрайды. Халық тығыздығы 50 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 22 км² шамасында. Пошта индексі — 60050.
Елді мекеннің қамқоршысы — Ареццолық Донат. Жыл сайынғы мерекесі — 7 тамыз.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Абруццо елді мекендері
Марета
Марёта — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО, Ненецк АО, Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Оң Юрибейөзенінің сол жағалауынан 8 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 17 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кара теңізі су алабының өзендері Үлкен Ою өзен су алабының батыс шекарасынан Скуратов мүйісіне дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Печора мен Обь өзендері аралықтарындағы Кара теңізі су алабының өзендері.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Коми Республикасы өзендері
Құсмұрын көшесі (Астана)
Құсмұрын - Тобыл облысындағы көл. Қостанай облысының Қарасу, Әулиекөл аудандарында, Торғай қолатының қазан шүңқырында, Құсмұрын кентінің солтүстігінде 9 шақырым жерде орналасқан.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Астана көшелері
Ордабаев Әубәкір
Ордабаев Әубәкір (19.05.1915, қазіргі Қарағанды облысы, Нұра ауданы -22.12.1990, Шымкент қаласы) - актер, режиссер, Қазақстанның еңбек сіңірген артисі (1958). Мәскеу Театр өнері институтының жанындағы қазақ студиясын бітірген (1938). 1938 - 43 жылдары Қазақ академикалық драма театрының құрамында актер болды. 1943 - 47 жылдары Жамбыл облысында драма театрының көркемдік жағын басқарды. 1947 -53 жылдары Шымкент облысында драма театрында режисер болып, К.М. Симоновтың "Прага түбінде", А.В. Софоновтың "Мәскеу салты", Б.А. Лавреневтің "Америка дауысы", А.Е. Корнейчуктың "Бүргенді тоғайы", ҚМұхамеджановтың "Бөлтірік бөрік астында", Ә.Әбішевтің "Кім менің әкем", Ғ.Мүсіреповтің"Амангелді",С.Адамбековтің "Аюбайдың ажалы", т.б. қойды. 1974 жылдан осы театрда режисер әрі актер болып қызмет етті. Қ.Шанинмен бірлесіп, "Сенім күші" пьесасын (1956) жазды. Киноға түскен.
Дереккөздер
Санат:КСРО актерлері
Тилледа (Кифхойзер)
Тилледа (Кифхойзер) (Tilleda (Kyffhäuser)) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет. Зангерхаузен ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 918 адамды құрайды (31 желтоқсан 2006 жыл). Алып жатқан жер аумағы 14,7 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 87 420. Муниципалитеттің басшысы — Манфред Теттенборн.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
IC 4937
IC 4937 — Телескоп шоқжұлдызында орналасқан Sb (жинақы галактика) типті галактика.
Сыртқы сілтемелер
IC 4937 Санат:Телескоп (шоқжұлдыз)