cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Көк сайрақ
Көк САЙРАҚ (Monticola solitarius) - алабажақ сайрақтан денесі кішірек (37-50 г), реңі мүлде басқа құс. Аталығының денесі - көкшілдеу көк, бауыры - ақшылдау, қанаты және құйрығы - қара. Аналығы мен жас балапандардың реңі - солғын көк реңкті қошқыл қоңыр. Көк сайрақ айтарлықтай ұзын құйрығының арқасында нағыз сайрақтарға көбірек ұқсайды (ал алабажақ сайрақ көбінесе тасшыбжыққа ұқсастау). Қазақстанда тек қана Тәңіртау және Жоңғар Алатауының тауларында ұялайды. Африкада және Үндістанда қыстап шығады. Көбінесе алабажақ сайрақтар болатын жерлерде орын тебеді, бірақ саны олардан кемдеу болады. Ұялары жартас таушасына және тастардың астында орналасады. Салындыдағы көгілдір жұмыртқаларды аналығы басады, бірақ тұқым топта өмір сүру дағдысы алабажақ сайрақтан толығырақ зерттелмеген. Сірә, жылына 1 рет балапан өргізетін болса керек. Қазақстанда 5 айға жуық - сәуірдің соңынан қыркүйек бойы болады.
Дереккөз
1. Мектеп энциклопедиясы. Алматы: Атамұра, 2010.
Санат:Сайрақтар Санат:Еуразия құстары
Самиғолла Хамиев
Өмірбаяны
10 наурыз 1976 жылы Кеңесінің шешімімен Бүкілодақтық Ленин ордені эксперименттік ветеринария институтының (ВИЭВ) ғылыми кандидаты дәрежесі берілді.
1975-1988 жылдары - Гурьев ғылыми-зерттеу ветеринарлық стансасында ВАСХНИЛ Шығыс бөлімшесінде қызметін атқара отырып, кіші соңынан аға ғылыми қызметкері, кейін директор болып жұмыс істеді
1988-1992 жылдары - Кафедра меңгерушісі, Клиникалық диагностика, Батыс Қазақстан ауыл шаруашылық институты, Орал қаласы. Осы кезеңде жұмысын аяқтап, докторлық жұмысын академик Ә. Х. Саркисов басшылығымен 1991 жылы Алма-Ата зоотехникалық-малдәрігерлік институтында диссертация қорғады.
17 сәуір 1992 жылы Жоғары аттестациялық комиссияның шешімімен КСРО Министрлер Кеңесі жанындағы ғылыми Доктор дәрежесі берілді.
1993 жылы жанадан ашылған Атырау Мемлекеттік университетіне Зоология факультеті меңгерушісі ретінде шақырылды. Ол университеттің алғашқы ғылым докторы
1998 жылдары Атырау университетинде кафедра профессоры болып зообиологиялық факультетінде жұмыс істеген. 1996-2001 жылдары Азғыр сынақ аймағының экологиясын зерттеумен айналысты. 1996 жылдан 2012 жылға дейін жүргізілген зерттеу жұмыстары арқылы дәрістермен Элиста, Астрахань, Махачкала, Ақтау және Алматыға барып экология, топыраққа және өсімдіктерге келтірген зияны туралы деректерді берген. Соған байланысты 30 мақала жарияланды, бір сертификат алынды. Оның басшылығымен университет қызметкерлері бір докторлық, бір кандидаттық диссертация және 5-дипломдық жұмыстар жазылған.
15 ақпан 1996 жыл Қазақстан Республикасының жаратылыстану ғылымдар академиясы- Академияның мүшесі болып тағайындалды
5 шілде 1996 жыл Жоғары аттестациялық комиссияның шешімімен Қазақстан Республикасының Министірлер Кабинеті жанындағы биология ғылыми Профессор атағы берілді.
Ғылыми қызметі
Барлық еңбек қызметі ғылыми және оқытушылық қызметпен байланысты. Ұзақ уақыт бойы экономика аймағына өз үлесін қосып, ғылым және білім дамуына жұмыс істеген. Жастарды білім және ғылым жолына тапсырған, өзінің барлық білімін және күшін салған. Атырау облысы экологиялық-экономикалық проблемаларымен айналысты.
Ауыл шаруашылық жануарлардын трихофития ауруына қарсы жоғарғы вакцинаны шығарған авторы. КАМЕЛВАК - түйе трихофитиясын профилактика және емдеуге үшін иммуногенді препарат.
Эпизоотология сұрақтарды зерттеген, түрлі дерматомикоз эпидемиологиясы талдай отырып, жиілік кездесу, деңгейін, туйе совхоздар шығып, оларды практикалық сынақтармен препараттарды жариялаумен және ғылыми мақалалармен сүйемелденді. Халықаралық ғылыми конференциялар қатысушысы.
150 аса ғылыми еңбектің авторы, оның ішінде 3 монография, екі оқу құралы, 2 оқу-әдістемелік кешені, 2 электрондық оқулықтың және 19 әдістемелік нұсқаулар.
Отбасы
Әкесі - Алдабергенов Хами Каламкалиевич (1907-1942). Ұлы Отан соғысының қатысушысы 794 атқыштар полкінің құрамында. 1942 жылдың наурыз айында жарақат алған. Харьков облысында жерленген. Анасы – Хамия Шорагали кызы (1910-1978). Отбасында қызы Саги және ұлдары Гибатолла, Тухпатолла, Самиғолла, Сабырғали.
Зайыбы – Мұгалимова Мауыт Әміровна (1942), мал дәрігері, бактериолог. Әкесі Әміров Мұгалим (1916-1943). Ұлы Отан соғысына қатысқан 17 гвардиялық атқыштар дивизиясы құрамында. 21 желтоқсан 1943 жылы Витебск облысында қайтыс болды. Анасы Әмірова Көрпеш.
Балалар: Сайфулла (1966), Жәнібек (1968), Гүлмира (1969)
Фактілер
Оқу бітіргесін Жылыой ауданының “Эмба” совхозында фермада жұмыс жасадым. Бұл 1965 – 1966 жылдар еді. Совхоз директор Қ. Оспанов өте қатал тәртіп талап ететін басшы екен. Бір жиында мені тұрғызып сен жас мамансың қандай жоспарың бар дегені әлі есімде. Мал басының бірде-бір шығын бермей қыстан 100% мал басын сақтаймын дедім. Бұл айтқаныма құдайымда аумин деген шығар, тапсырма орындалды. Содан 7 сәуірде 1966 жылы ауданның ауылшаруашылық басқармасының бұйрығымен мені ауданға алды. 1967 жылы партия қатарына алындым. 1969 жылы облыстық басқарма Балықшы ауданының малдәрігерлік стасысын басқаруға жолдама берді. Сол жылы С. Мұқашев ауданда бірінші хатшы еді. Өзіне кіріп ұрықсат-өтініш жасадым Балықшыға жіберуіне. Сонда Саламат ағаның айтқаны: сенен үлкен сенім күтуші едім, партия жұмысына жіберуге дайындап жүрген маман едің, өзің келіп сұрағасын жіберемін деп ұрықсат берді. Ол кезде Балықшы ауданында мал арасында бруцеллез бен туберкулез өте көп тараған кезі еді. Осы жылдары Ленинградта, Москвада дайындық курстарынан өттім.
Осы кездерде бірнеше рет облыстық партия конференциясына делегат болып қатыстым және Білім қоғамының атынан екі рет Халықаралық жиынға Москвада қатыстым. Аспирант кезімде Москвада (1974, 1975) халықаралық жиындарда баяндамалар жасадым.
1984 жылы жасаған вакцинамызға авторлық куәлік алдым. Оның өндіріске шығару цехы Эстонияда болатын, бірнеше рет сонда болып, көріп, танысып, дайындауына қатыстым. Осы жылы „Еңбек ардагері” медалымен марапатталдым.
1995 жылы Физиология пәніне арнап “Физиология практикумы” атты оқулық ана тілінде Алматыдан білім министрлігі баспасынан шықты. Сол жылы “Хайуанаттарды клиникалық тексеру” оқулығы Атырауда шығарылды. 1995 ж. биология профессоры (ЖАК) дипломын алдым. 1996 жылы “Түйе аурулары”, „Малдәрігерлік анықтама”, „Зәр шығару” жайлы тәсілдеме т. б. еңбектер басылымнан шықты. Осы жыл жаратылыстану ғылымдар академиясының Академигіне сайланып диплом алдым, он Университет ректоры табыс етті.
Марапаттары
"Ерен еңбегі үшін. В.И.Лениннің туғанына 100 жыл толу құрметіне” медалі (1970).
Социалистік жарыс Жеңімпазы (1976, 1977, 1978, 1979).
Еңбек Ардагері (1984).
Қазақстан Республикасының білім беру ісінің үздігі (2000).
"Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл" медалі (2001).
«Қазақстан Республикасының ғылымын дамытуға сіңірген еңбегі үшін» құрметті төсбелгісі (2004).
Атырау облысы әкімінің Құрмет грамотасы.
Атырау облысы Исатай ауданы Құрметті азаматы (2010).
Дереккөздер
Санат:Қазақстан ветеринарлары Санат:Ветеринария ғылымдарының докторлары Санат:Қазақстан білім беру ісінің үздіктері Санат:Профессорлар
Газ-Ю
Газ-Ю — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы, Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Вымь өзенінің сол жағалауынан 82 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 23 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вычегда Сыктывкар қаласынан сағасына дейін. Өзен саласы — Вычегда, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Жамбас сүйек
нобай| Жамбас сүйек — адам аяғы мен жануарлардың артқы аяғы жамбас белдеуінің қаңқасы. Жамбас сүйек бір-бірімен сүйектене байланысқан мықын, шонданай және шат сүйектерінен құралған. Осы сүйектердің өзара байланысқан жерінде, ортан жіліктің ұршық басымен буынды байланысатын ұршық шұңқыры болады. Оң және сол аяқтың жамбас сүйектері бір-бірімен өзара байланысып, шеміршекті жамбас жігін жасайды. Жамбас сүйектері құйымшақпен буынды байланысып, жамбас қуысының қабырғасын құрайды.
Дереккөздер
Санат:Сүйек жүйесі Санат:Биоморфология
Мұхаметжан Майбасарұлы
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Проходной Вис
Проходной Вис — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы, Ненецк АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Щучея өзенінің оң жағалауынан 34 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 8 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Печора өзені су өлшейтін постқа Усть-Цильма және сағасына дейін. Өзен саласы — Усаға қосылу құйылысынан төмен Печора тармағының су алаптары, өзен алабы — Печора.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Елек (ауыл)
Елек (2000 жылға дейін – Золотонош) — Ақтөбе облысы Мұғалжар ауданы, Ақкемер ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Қандыағаш қаласынан солтүстікке қарай 19 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 637 адам (311 ер адам және 326 әйел адам) болса, 2009 жылы 454 адамды (225 ер адам және 229 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Мұғалжар ауданы елді мекендері
Арборио
Арборио (Arborio) — Италиядағы коммуна, Пьемонт әкімшілік аймағына қарасты Верчелли провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 961 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 42 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 23 км² шамасында. Пошта индексі — 13031.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие Мартин.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пьемонт елді мекендері
Черрина-Монферрато
Черрина-Монферрато (Cerrina Monferrato) — Италиядағы коммуна, Пьемонт әкімшілік аймағына қарасты Алессандрия провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1602 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 94 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 17 км² шамасында. Пошта индексі — 15020.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие San Nazario.
Демографиясы
2008 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1602 адамды құрады. 2018 жылы халық саны азайып, 1372 адам болды.
Морошечная
Морошечная — Ресейдегі өзен. Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы 21 өзенінің оң жағалауынан км қашықтықта Крынка орналасқан. Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.
Су тізілімінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ аумағын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Двина-Печора су алабы өңірі өзендері
Шарлеруа (футбол клубы)
1969 жылғы Бельгия вице-чемпионы.
NGC 3755
NGC 3755 — Жетіқарақшы шоқжұлдызында орналасқан SBc/P типті галактика.
Шарлеруа (футбол клубы)
2015/16 жылғы маусымда УЕФА Еуропа лигасында үшінші іріктеу кезеңіне дейін жетті. Бұл әзірге халыаралық деңгейдегі ең жоғары жетістігі.
NGC 3755
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Шарлеруа (футбол клубы)
Сілтемелер
Санат:1904 жылы құрылған футбол клубтары
Санат:Бельгия футбол клубтары
NGC 3755
Ашылуы
Бұл нысанды 1831 жылы 11 наурызда Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 3755 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 35913, UGC 6577, MCG 6-26-8, ZWG 186.12, KUG 1133+366B.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Жетіқарақшы (шоқжұлдыз)
Саполга
Саполга — Ресейдегі өзен. Саратов облысы, Пенза облысы, Воронеж облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Сердоба өзенінің сол жағалауынан 116 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Дон су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Хопер бастауынан Ворона өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Хопер, өзен алабы — Дон (су алабының Ресейдегі бөлігі).
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Қарақобда
Қарақобда – Жайық алабындағы өзен.
Бастауы
Өзен Қарағантау тауының шығысындағы бұлақтардан бастау алып, Бұлақ ауылының шығысында Үлкен Қобда өзеніне құяды.
Гидрологиясы
Аңғары сағасына қарай 2 км-ге дейін кеңейеді. Жайылмасы тек төменгі ағысында қалыптасқан. Арнасы жоғарғы ағысында тік жарлы, төменгі ағысында жайпақ. Негізінен қар, жер асты суларымен толығады. Ағындысының басым бөлігі көктемгі қар еру кезінде өтеді. Көп жылдық орташа су ағымы Үлкен Қобда өзеніне құяр тұсында 1,95 м³/с. Минералдылығы көктемгі тасқын кезінде 200-400 мг/л-ден жазғы саба кезінде 1000 мг/л-ге дейін өзгереді. Суы егін суғаруға, жайылмасы шабындық, кей телімдері ауыз су ретінде пайдаланылады.
Дереккөздер
Санат:Алға ауданы өзендері Санат:Қобда ауданы өзендері Санат:Жайық су алабы өңірі
Роршахерберг
250px|thumb|Картада орналасуы Роршахерберг (Rorschacherberg) — Швейцарияның Санкт-Галлен кантонында орналасқан коммуна. Роршах округінің құрамына кіреді.
Кастроверде
Кастроверде (Castroverde) — Испаниядағы муниципалитет. Галисия автономды бірлестігіне қарасты Луго провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Луго ауданында (комарка) орналасқан.
Роршахерберг
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 6549 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 7.11 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 3216, пошта индексі — 9404.
Кастроверде
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 3012 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 174,2 км² шамасында.
Роршахерберг
Сыртқы сілтемелер
Санат:Санкт-Галлен елді мекендері
Берен
Берен — жебенің бір түрі. Ауыз әдебиетіндегі деректерде бұл оқты батырлар қарсыласының сауытына басқа оқ өтпегенде қолданған. Береннің ұшы үшкір болып, қырланып соғылған;
Берен — атқанда жарылмас үшін оқпаны асыл болаттан соғылып жасалған көне мылтықтың ауыз әдебиетінде кездесетін бір атауы. Береннің болаттан соғылғанын мылтықтың оқпанындағы өрнегінен айырады.
Тарлан орамы (Астана)
Тарлан орамы (Астана) - бұрынғы атауы №25 қысқа көше. Оңтүстік-Шығыс тұрғын алабы (оң жақ). Тарлан орамы Дауылпаз көшесінен басталып, Балталы көшесінде аяқталады. Ұзындығы - 285,8 м.
Тарлан - астық тұқымдасына жататын көп жылдық шөптесін өсімдік. Қазақстанда Тобыл, Есіл өзендерінің бойында, Алтай, Тарбағатай, Жетісу, Іле, Күнгей Алатауының бөктерінде, қарағайлы шоқ ормандарда, далалық аймақтарда өседі.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Астана көшелері
Сабыр Шарипов
Сабыр Шарипов, (нағыз аты-жөні, тегі Давлетшин Мұхаммедсабыр Шарифұлы; 1882, Татарстан Республикасы, Агрыз ауданы Гарзет ауылы – 1942) – жазушы, қоғам қайраткері.thumb|left|200px
Биографиясы
1898 - 1903 жылдары Павлодар ауыл шаруашылығы мектеп-интернатында оқыған. 1904 - 1916 жылдары Ақмола мен Атбасардағы ауыл шаруашылық машиналары қоймасының қызметшісі, Атбасар у. Сарысу болысының іс жүргізушісі, бұдан кейін Ақмола, Көкшетау уездерінде ағаш шебері, кеңсе хатшысы, аудармашы болған.
1917 жылғы Ақпан төңкерісі кезінде Көкшетауда болды, сол жылы Ресей социал-демократиялық еңбек партиясына қабылданды, біраз уақыттан кейін Көкшетау социал-демократиялық тобының хатшысы болып сайланады, кейін Сібірде, Түркістанда, Көкшетауда Кеңес билігін орнатуға қатысты.
Шығармашылығы
Сабыр Шәріповтың тұңғыш шығармасы – «Алтыбасар» повесі (1918-1919) қазақ тілінде 1923-1924 жылдары «Қызыл Қазақстан» журналында жарияланған. Онда революцияға дейінгі өмір, қазақ халқының әдет-ғұрпы, салт-дәстүрі, әртүрлі ұлт еңбекшілерінің қарым-қатынасы, олардың қоғамдағы орны, көшпелі өмірдің түкке тұрғысыздығы, отырықшылық өмірге шақыру, егіншілікпен айналысу қажеттілігі көрсетілген. «Заңсыздық» (1921-1935) повесі қазақ даласындағы тап күресін, капиталистік қатынастардың дамуын, еңбекшілердің қасіретін суреттеуге арналған.
Ирандық кезең көрші халықтармен достық пен экономикалық байланыстарды нығайту үшін белсенді белсенділікке толы болды. «Рузи Иран» (1935) повесі иран халқының, Иранға жақсы өмір іздеп кеткен кеңес эмигранттарының өміріне арналған. Иран туралы екінші әңгіме «Ләйла» (1937) азаттық күресінің символына айналған екі жастың махаббатын суреттейді.
«Бекболат» (1937) повесі тарихи оқиғаларға негізделген, Бекболаттың прототипі қазақ халқының халық батыры, 1916 жылғы ұлт-азаттық қозғалысының жетекшісі Амангелді Иманов болды. Сондай-ақ «Сүлік» (1929), «Қалаға шығу» (1929), «Ерден көл» (1929), «Кәмен» (1935), «Жаубасар» (1937) повестерін, «Ит терісі» көркем очерктерін жазды. (1936 ), «Көтеріліс қарсаңында» (1936), «Жаппай көтеріліс» (1936), «Алабас» (1936), «Албан-бұғы» (1936), «Тәйшім Орыс-ұлы» (1937) және тағы басқа шығармалары бар.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан әдебиеті
Тадазуни
Тадазуни (Tadasuni) — Италиядағы коммуна, Сардиния әкімшілік аймағына қарасты Ористано провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 179 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 39 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 5 км² шамасында. Пошта индексі — 9080.
Елді мекеннің қамқоршысы — Николай Чудотворец.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сардиния елді мекендері
Брезен (Кырджали облысы)
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 268 адамды құрайды.
Пошта индексі — 6792. Телефон коды — 03656. ЕКАТТЕ коды — 77116.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кырджали облысының елді мекендері
Ауфзес
Ауфзес (Aufseß (Gemeinde)) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Жоғарғы Франкония әкімшілік округіне бағынады. Байройт ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 1333 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 29,39 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 4 72 115. Муниципалитеттің басшысы — Лудвиг Бойерлайн.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
Вила-Руйва (Форнуш-де-Ал
Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Серра-да-Эштрела экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 180 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 7,13 км² шамасында. Халық тығыздығы — 25,2 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гуарда округінің елді мекендері
Шмалленберг
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 25281 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 303,07 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 05 9 58 040. Қаланың басшысы — Бернхард Хальбе.
Қаланың өзі әкімшілік құрылымы бойынша 83 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Солтүстік Рейн-Вестфалия елді мекендері
Жаттығу жоспарлары
Жаттығу жоспарлары, әрбір ұстаз езінің шәкірттерінің жаттығулары жоспарлай білуге тиіс. Алдымен ең үлкен жоспар 4 жылға жасалады. Бұл Олимпиялық аралық (Олимпиялық цикл) деп аталады. Бұл бір Олимпиядалық ойындар аяқталғаннан кейінгі екінші ойындар басталғанға дейінгі уақыт. Мұнда негізгі мақсат айқындалып оған жетудің жолдары белгіленеді. Осы негізгі жоспарға сәйкес жылдық жоспар жасалынады, одан барып әр тоқсанға, айға, аптаға, әрбір жаттығуға жоспар құрылады. Осы жоспарларда белгіленген межелерді спортшы өзінің жаттығу күнделігіне толтырып отырады. Жаттықтырушы алға қойған мақсаттары мен жоспарларды спортшымен бірігіп отырып жасайды.
Дереккөздер
Санат:Спорт
Жаңабек Шағатаев
Шығармалар
1985 жылдан бастап баспасында, "Қазақ әдебиет", "Халық конгресі", "Түркістаі зеттерінде", "Парасат" журналдарында қызмет атқарған. "Бірінші класс баласы" повесі "Жалын" Шет ел жазушыларының шығармаларың аударған.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Пішән Жәлмендеұлы
Пішән Жәлмендеұлы (1884-1921) - әнші, ақын. Пішән Жәлмендеұлы қазіргі Алматы облысы Қаратал ауданы Байшегір ауылында туған. Ақын, әнші, күйшілігімен қатар, ел басқару ісіне де белсене араласып, 18 жасында болыс болған Пішән 1921 жылы жаламен абақтыға қамалып, өлім жазасына кесілген. П. Жәлмендеұлының бірқатар әндері бүгінге жетті.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Арманьяк
thumb|1956 Арманьяк Арманьяк — коньяктан "жұмсақтау", ұзақ уақыт сақталынған француз арағы. Ет турамасына, паштеттер мен көмбелерге ерекше дәм қосады.
Дереккөздер
Санат:Алкогольдік ішімдіктер
Рафиық Дөңбаев
Рафиық Дөңбаев (1920-1985) — Шығыс Қазақстан облысы Марқакөл ауданында туған. Р. Дөңбаевтың «Әридар» атты жалғыз әні сақталып қалған.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Итон колледжі
Колледж тарихы
Итон колледжінің негізі  1440 жылы  Генрих VI королінің бұйрығымен қаланған болатын.Болашақ студенттерді Генрих VI кейінірек негізін қалаған Кембридж университетіне дайындау колледждің басты мақсаты болатын.
XVI ғасырдың архивтік жазбаларында Итон колледжінің окушыларының күн жоспары туралы ақпарат сақталған.Оқушылар сағат 5-те тұрып,дұға оқып,және таңғы сағат 6-да сыныптарында болуға тиіс еді.Оқыту ол кездері латынша болды.Сағат дәл 8-де оқушылар өз бөлмелеріне қайтып,жатып ұйықтайтын.Күні бойы ортағасырлық студенттерді күніне 2 рет тамақ берген,ал жұма күндері қатал ауыз бекіту  болатын.Демалыстармен де оңай емес болатын—3 апта Рождествоға демалысты колледжде өткізсе,3 апта жазда,оқушыларға өз үйлеріне тарасуға рұқсат берілетін.
1461 жылы  Эдуард IV таққа отырғанда,ол барлық мектеп гранттарының күшін жойды және  қазына-байлықтардың көп бөлігін  Темзаның арғы бетіндегі, Виндзордағы Георгий әулиенің шіркеуіне көшірді.Аңыз бойынша,Эдуардтың ханымы,Джейн Шор,мектепті қорғауға шыққан.Ол мектептің көп бөлігін сақтауға көмектескен деп саналады.
Құрылыс жұмыс кезінде кірістердің түсуіне байланысты мектеп зардап шеккендіктен,мектептің дамуы мен аяқталуы ауқатты адамдардың қолында болды. Мектеп құрылысы 1517 жылы Роджер Люптон ректор болған жалғасты.Мектеп символы атанған,мектеп ауласына кіретін батыс есіктер сол адамның атында.
Люптоннан кейін шамамен 1670 жылы мектеп ауласының батысында галерея соғылғанға дейін  құрылыс жұмыстары болмады.Ол кейінірек қайта жөнделіп,1694 жылы Мэтью Бэнкстың басшылығымен аяқталған болатын.1725-29 жылдары Томас Роуленд салдырған мектептің орталығындағы  кітапхана мектептегі соңғы толықтыру болды.Ол жерде көптеген кітаптар мен жазбалар сақталуда.
XIX ғасырда архитектор Джон Шоу кіші(1803-1870) Итонның инспекторы болды.Ол ректор Фрэнсис Ходжсонның жобасын іске асырып 1844-16 жылдары Жаңа ғимараттарды дамытты.Ректорбірінші қабаттағы өмір сүру жағдайы нашар Ұзын Шатырда (Long Chamber) тұратын студенттердің жағдайын жақсартықысы келді.
Финанс,ғимарат жағдайы мен Итонды басқаруға байланысты шағымдарға жауап ретінде 1861 жылы Итонмен санағанда алдыңғы қатардағы тоғыз мектептің жағдайын  зерттеу үшін Кларендон комиссиясы құрылды. thumb|Итон колледжі, 1690 жыл,Дэвид Логанның гравюрасы. Англо-бур соғысында қаза тапқан Итон түлектеріне арналған ескерткіш ретінде, 1906-08 жылдары Үстіңгі мектепте (Upper school) өте үлкен және бай Мектеп залы мен Мектеп кітапханасы салынған.Бірінші Дүниежүзілік Соғыс кезінде қаза тапқан итондықтарға арнап клуатр мен шіркеуде көптеген естелік тақтайшалар орнатылған. Екінші Дүниежүзілік Соғыс кезінде құлаған бомба Үстіңгі мектепті бұзып,шіркеудегі көптеген витраждар мен терезелерді сындырған.
1959 жылы колледжде ядролық соғыс жағдайында колледж ректоры мен студенттерге арналған бункер болған.Қазіргі уақытта ол қойма ретінде пайдаланылады.
Бұрын итондықтарды кейде антисемитизммен кінәлаған.Кейбір уақыт аралығында колледж студенттері жаңадан келгендерді «еврей» деп атайтын.1945 жылы колледжге түсетін баланың әкесі британдық болуы керек туралы жарғы қабылданды.1960 жылдары Гарольд Макмилланның араласуы жарғының күшін жойдыртты.
Мектептің бүкіл тарихы барысында оның британдық корольдік үймен үзіліссіз байланысы байқалады.Ол  біріншіден,колледждің үнемі король отбасысының ерекше патронажы болуына қатысты болса,ал екіншіден колледж колрльдің Виндзор сарайынан бірнеше қадам жерде орналасқаны себеп болуда.Тақта 1760-1820 жылдары,60 жыл отырған король  Георг III айтарлық барлық өмірін Виндзорда өткізген.
Мектептегі оқу кезеңдері
Итонда 3 академиялық кезең бар(бөлік ретінде танымал): Олар бөлік деп аталу себебі,бұрын жыл сол еекі бөлікке бөлінген және сол екі бөлік арасында студенттер үйлеріне қайтқан.
King’s Scholars (корольдік жеңілдік иегерлері)
Колледждердің бірі 70 студент үшін қосымша дайындалған және олардың оқулары университет тарапынан төленеді(мүмкіндіктеріне қарай 90%  төленуі де мүмкін),ал бұлCollege деп аталады. «King’s Scholars» атауы 1440 жылы мектеп  Генрихом VI -мен негізі қаланғанымен байланысты және корольдік сый болып табылады.Басында жартысы Винчестер колледжінде оқыған 70 студент жинаған;барлық ұлдар  король тарапынан бөлінген қаржыға білім алған. thumb|Итон шіркеуінің интерьері. College, King’s Scholars студенттері өз аттарының соңына   «KS»  әріптерін қолданыуға құқылы. Одан басқа,оларды фрактарының сыртынан киетін қара мантиясы арқылы тануға болады.Осының арқасында Буксирлер(tugs,  лат. togati,мантия киетіндер) деген лақап ат табылды;сонымен қатар олар кейде шіркеу қызметі кезінде шіркеу қызметкерлері тәрізді киімдерін(стихарь) киеді.
Oppidans
Итонның қабылдау емтиханынан өткен оқушылардың барлығы King’s Scholarsколледжін таңдамайды.Егер олар   24 Oppidan колледждерінің біреуін таңдаса,онда оларды  Oppidans деп атайды.Өте жақсы академиялық жетістіктермен көзге түскен ұлдар   Oppidan Scholars деп аталуға құқылы болып,өз аттарының соңына "OS" әріптерін қосып айтуға рұқсват алады.
Колледждер құрылымы
Колледж басшысымен қатар әр колледждің Капитаны мен ойын  Капитаны бар.Кітапхана дегеніміз соңғы курстың оқушыларының өз ас үйі  орналасқан бөлме.Дәл осындай қызметтегі бірақ,бітіруші сыныптың алдыңғы сынып оқушыларының бөлмесі Дебат деп аталады.
Колледж студенттерінің ортақ жиналысы әр кеш сайын өткізіледі. Олардың бастапқы табиғатына байланысты олар  Дұға деген атпен де әйгіліКолледж басшысы мен ұлдар хабарлама жасауға құқылы,тіпті кейде кішігірім көрініс те қойылады.
Итон тарихының көп бөлігінде кіші сыныптар үлкен сыныптарына қызмет етуі керек болған. Олардың міндеттеріне үй жинау,тағам дайындау және әртүрлі нұсқауларды орындау жатқан.Бұл тәжірибе  fagging деген ат пен әйгілі және бұл 1970 жылға дейін көп колледждерде болған.Колледж капитандары әлі күнге дейін бірінші курс оқушыларын жұсайды.Мысалы,мектеп кеңсесінен поштаны алып келу.
Бірыңғай форма
Мектеп өз дәстүрлерімен қатар,қара фрак,көкірекшеден(жилет),жағадан және жіңішке жолақты шалбардан тұратын формасысен де әйгілі.Оқушылардың көп бөлігі ақ галстук тақса,кейбір жоғары сыныптар ақ көбелек және итальяндық жағаны киюге құқылы болған. thumb|Принц Генри,Глостерский герцогі Итон костюмінде,1914 жыл
Мұғалімдер мен оқыту
Оқушылар мен мұғалімдердің саны  8:1 тең және бұл жалпымектептік стандарттан төмен. Оқудың алғашқы жылында бір сыныпта 20-25 оқушы болса,соңғы жылы он немесе одан да аз оқушы қалады.
Алғашқыда мектептегі оқу дұғаға,латын тіліне көп көңіл бөлетін.
Кейінірек  классикалық ғылымдарға,оның ішіндегі ең басты латынша,ежелгі тарих,ал жақсы жетістіктерге ие болған ұлдарға  ежелгі грек тіліне көңіл бөлінді. 19-ғасырдың екінші жартысынан бастап бағдарлама кеңейіп,кеңейе түсті:мысалы,қазіргі таңда 100-ден аса оқушы жоспардан  тыс қытай тілін үйренуде. 1970-жылдары Итон колледжінде бір ғана компьютер болған. Бүгінгі таңда барлық ұлдарада ноутбуктар болуы керек және мектептің желісі барлық сыныптар мен ұлдардың бөлмелерін Интернетпен қосады.
Оқушы үлгерімі жайлы жауапкершілік колледж басшысынығң мойнында және оған көмектесетін қосымша мұғалімдер-тьюторлар бар. Әр кеш сайын оқушыларға бір сағат он бес минут уақыт берілген.Бұл уақыт Тыныш сағат деп аталыды және бұл уақытта оқушыларда басқа сабақтар болмаса, олар  уақытын сабақ оқуға,тапсырмалар дайындауға құрту керек.Колледж басшыларының шешіміне байланысты кейбір колледждерде кешкі дұғадан кейін екінші Тыныш сағат бар.Бұл ресми  жағынан кем емес және бұл уақытта оқушыларға бір-бірінің бөлмелеріне келуге рұқсат етіледі.
Қолдау және шаралар
Итонда оқушыларды мадақтау арқылы жоғары оқу стандартын қолдау жүйесі бар.Жақсы жасалған жұмыс мадақталып және мақталып,сонымен қатар,оқушының тьюторына жетістіктің дәлелі ретінде көрсетіледі. Егер оқушы барлық пәндерден үлгерімі ерекше жақсы болса,онда ол мектеп директоры алдында мадақтала алады.
Егер оқушы көрнекті шығарма жазса,оның жұмысы Итонның болашақ оқушылары сол шығармамен танысуы үшін  мектептің архивінде сақталуға жіберілуі мүмкін.Бұл мадақтау тәсілі 18-ғасырдан бері сақталып келеді.Бұл жағдай сирек кездесетіндіктен Итонның көптеген студенттері үшін бұл жағдай құпия болы қала бермек.Жақсы шығарманы архивке жібергісі келген мұғалім белгілі бір бөлім басшысынан рұқсат алуы қажет.Ол қабылданған соң,студент колледж басшысымен,тьютормен,бөлім басшысымен  қол қойылған карта алады.
Емтихандар бүкіл оқушылар үшін күздік триместрдің соңында және бірінші,екінші жыл оқитындарға жаздық семестрдың соңында болады.
Музыка
thumb|Итон шіркеуінің органы. Қазіргі «Регент»(музыкалық бөлім басшысы) болып саналатын Тим Джонсон.Мектеп 8 органдары мен концерт залымен мақтана алады.. Әртүрлі аспаптарда ойнауды үйрету де кездеседе және оның ішінде сирек кездесетіндері де бар,мысалға,диджерида.Мектеп көптеген ұлттық конкурстарға қатысса,көп оқушылар Ұлттық жастар оркестріне қатысады,ал мектеп талантты музыканттарға стипендия береді.Мектепте хор мен хор айту курстары бар.
Театр
Итонда жыл сайын көптеген пьесалар қойылады.Ең басты театр Farrer (400 адамдық) және 2 театр-студииялар— Caccia и Empty Space (90 және 80 адамдық).Шамамен 8-9 пьеса колледждермен,шамамен 3 немесе  4 тәуелсіз(олар бір колледжбен,продюсермен,режиссермен ғана шектелмейді;пьесаларды Итон қаржыландырады).Мектептің пьесалары өте жақсы абыройлы,сондықтан кейбір орындар ертерек алынып та қойылады.
Соңғы жылдары колледжде қойылған: Еврипида комедиясының музыкалық нұсқасы«Вакханки» (2009 қазан ), «Шие бағы» (2011 ақпан) «Процесс» ( 2011 қазан) и «Сирано де Бержерак» ( 2012 мамыр ).
Мейрамдар
Итонның ең әйгілі мерекесі «Төртінші маусым» — бұл Итонның негізін қалаушы Георг III туған күнін тойлау. Бұл күн қайықтардың шеруімен өтеді және шеру  ескі ағаш қайықтардың жүзуімен басталады.Ханымның ресми туған күні сияқты «Төртінші маусым» дәл 4 маусым күні емес,маусымның бірінші жексенбісінің алдындағы сәрсенбі күні тойланады.Итон сонымен қатар Әулие Андрей күнін де тойлайды және бұл күні Итонский пристенок ойыны ойналады.
«Бұрынғы Итондықтар»
Итонның бұрынғы студенттерін  Бұрынғы Итондықтар  (Old Etonians) деп атайды. Итонның түлектері ішінен 19 британдық премьер-министр шыққаноның ішінде: сэр Роберт Уолпол, Уильям Питт Старший, герцог Веллингтон, Уильям Гладстон, Артур Джеймс Бальфур, Гарольд Макмиллан және қазіргі премьер-министр Дэвид Кэмерон. thumb|Бұрынғы Итондықтың қара қайың түстес жолақтары бар галстугы. Жазушылар арасында да Итондықтар аз емес: Генри Филдинг, Томас Грей, Гораций Уолпол, Олдос Хаксли, Перси Биши Шелли, Роберт Бриджес, Джордж Оруэлл, Энтони Поуэлл, Сирил Коннолли и Ян Флеминг.
Итонның басқа түлектері ішінде: ғалымдар Роберт Бойль, Джон Мейнард Смит, Джон Холдейн,жәнеДжон Гёрдон, денди Джордж Браммелл, экономисттер Джон Мейнард Кейнс және Ричард Лейард, Антарктика зерттеушісі Лоуренс Оутс, саясаткер Алан Кларк, зерттеуші сэр Ранульф Файнс, саяхатшы Беар Гриллс, композиторлар Томас Арн, Хьюберт Парри, и Питер Уорлок, и музыканттар Фрэнк Тёрнер и Хамфри Литтлтон,әртістер Джереми Бретт, Хью Лори и Том Хиддлстон.
Итон XXI ғасырда
right|thumb|215x215px|Виндзор көпірінен Итон колледжіне жететін негізгі Итон көшесі. Өзінің 600 жылдық тарихына қарамастан заманауи Итон колледжі XXI ғасырдың талабына сай. Физика,химия,биология факультеттері тәжірибелік орнатқылардан саны және сапасы жағынан көп университеттерді озып өтеді.Актёрлық шеберлікті дамыту үшін профессионалды жарық пен дыбысы бар 400 орындық театр бар.Дизайн және технология негізінде студенттер жаңа жарыс машиналарының макетін құрастырады.Жас музыканттар профессионалды дыбыс жазу студиясын қолдануға мүмкіндігі бар.Шет тілдер факультеті таңдау байлығымен таң қалдырады:бүгінгі таңда 150 студент қытай тілін үйренуде,70-жапон тілін,50-араб тілдері. Европалық тілдер міндетті түрдегі мектеп бағдарламасына кіреді,тіпті орыстілі мен әдебиеті факультеті бар.
Итон толығымен мектеп-интернат болып табылады.Колледжде тұру—бір орындық бөлмелерде,Интернет және оптикалық компьютер желілерімен қамтамасыз етілген.Әр студентте өзінің ноутбугы бар.
Мектепте спорттың барлық түрлерімен айналысуға болады. Бірақ,ең әйгілілері — дәстүрлі футбол, регби, крикет. A-levels бітіруші емтихандардың нәтижесі бойынша Итон  британдық рейтингтік кестелерінде бірқалыпты бірінші орын алуда. Бұл таң қалдырмайды себебі,колледжге қабылдаудың өзі жетерлік қатты.Колледжге 13 жастан қабылдайтынына қарамастан ұлдар бірінші емтиханды 20-11 жасында тапсырады.Таңдалған бақытты жолы болғыштар 13 жасында математика, физика сияқты дәстүрлі пәндер ғана емес,тарих,география,француз тілі,латын тілі діндер мен дәл ғылымдық пәндерден "екінші турды"    тапсырады.
Өзге елдік оқушы қалай түсуі керек
Итонға түсу барысы қиын әрі ұзақ болғандықтан,өзге елдік оқушыға Итонға түсу ауыр болады.Ағылшын тілімен еркін сөйлеуден басқа,емтихан  тапсыру және тест жазу дағдылары болуы керек,ағылшын әдебиеті білімі жаман емес болуы керек,жеке меншік ағылшын мектептеріндегідей «ойланып»және«әрекеттену» дағдыларын қалыптастыруы қажет. Ұл баланы Итон мектебіне дайындаудың жалғыз тәсілі —оны Англияға әкеліп,7-9 жас шамасында Итон колледжіне дайындайтын бір мектеп-интернатқа беру және ол сол жерде басқа балдармен ағылшынша сөйлесіп,солармен бірге Итонға дайындайтын арнайы бағдарлама бойынша үйренеді.
Шығыс Анд кордильерасы
Шығыс Анд кордильерасы, Шығыс Кордильера (Cordillera Oriental) - Анд тау жүйесінің шығысындағы тау жоталарының тізбегі. Орогр. жағынан бір текті жота емес, ал құрылымдық ерекшеліктері жөнінен герциндік ядросы бар Орталық Кордильера тау жоталарымен бір тұтас антиклинорий жүйесін құрайды.
Сипаттама
Шығыс Колумбия Кордильерасы биіктігі 5493 метрлік (Ритакува) көлемді тау жотасын құрап, 1˚30' және 9˚ солтүстік ендік аралығына созыла орналасқан. Шығысқа – Ориноко жазығы мен Гвиана таулы үстіртінің батыс жиегіне және бастысқа – Магдалена өрісі ойысына тік құлама жар жасап тіреледі; орталығындағы неғұрлым кең (270 км-ге дейін) бөлігіне биіктіктері 2500 – 3500 метрлік тау аралық кең жазықтар мен қазан шұңқырлар тән. Солтүстік (Сьерра-де-Периха) және оңтүстікте (Орталық Кордильераға ұласар жері) ені күрт тарылады және аласарады. Соңғысының (Шығыс Кордильера) Экуадор жеріндегі тармағы Кордильера – Реаль деп аталады. Шығыс Экуадор Кордильерасы жекеленген тармақ және массивтермен шығыста Амазон ойпатына ауысады. Жрылыс сызығы бойында биіктігі 5897 метрге дейін баратын (Котопахи вулканы) бірнеше сөнген және әрекетті вулкандар шоғырланған. Оңтүстікте 4-6˚ оңтүстік ендік аралығындағы Шығыс Анд кордильерасының орогр. элементтері айқын ажыратылмайды. Оның құрылымдық элементтері Орталық Кордильераның және Боливияның Кордильера – Реалінде қайталанып келеді.
Климаттық жағдайы
Шығыс Анд кордильерасының шығыс беткейлері жел жақ беткейге жатады (жылдық жауын-шашын мөлшері 4-5 мың мм), өзен аңғарларымен күшті тілімделген, биіктік зоналық айқын ажыратылатын мәңгі жасыл ормандармен жабылған; тек қана неғұрлым қуаң солтүстік және оңтүстік жиектері мен батыс беткелерінде жапырағын түсіретін мәңгі жасыл орман және сирек орман өседі. Қар сызығы 4,4 – 5 мың метр биіктікпен өтеді.
Дереккөздер
Санат:Солтүстік Америка таулары
Шарнақтөбе
Шарнақтөбе, Шорнақтөбе – орта ғасырдағы қаланың орны. Түркістан облысы Түркістан әкімдігіне қарасты Шорнақ ауылының маңында орналасқан. 1947 жылы Оңтүстік Қазақстан археологиялық экспедициясы (жетекшісі А.Н.Бернштам) зерттеген. Шарнақтөбе аумағы 75×80 м, биікт. 3 м құрылыс. Оған оңтүстік батысы мен солтүстігінен және шығысынан биіктігі 1 м алаң жалғасады. Қаланың ішіндегі төбешіктер – үй құрылыстарының жұрты. Зерттеуші-ғалым Г.И.Пацевич Шарнақтөбе мен Қарнақ бір қала деп жорамалдайды. Қала 1–12 ғасырларда өмір сүрген.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан көне қалалары
Кинетикалық коэффициенті
Кинетикалық коэффициенті - физикалық мөлшер ағынының температура, концентрация және т.б. градиентерімен байланыстарының пропорционалды коэффициенті.
Дереккөздер
Санат:Физика
Берендейлер
Берендилер — түркі тектес көшпелі тайпа. Орыс жылнамаларында 1097 жылдан 12 ғасырдың аяғына дейін болғандығы айтылады. 11 ғасырдың екінші жартысында Оңтүстік Русь даласында, әсіресе, Киев Русі мен Переяслав князьдігіне жақын жерлерді, Рось өзенінің бойын қоныстанған. 1146 ж. қарақалпақтар тайпалық құрылымы құрылып, оған өзге түркі тайпаларымен бірге берендилер де кірген. 12 ғасырда берендилер араларынан князьдер шығып, қалалар салынған. Киев князьдері берендилердің атты әскерлерін қыпшақтарға қарсы және князьдер арасындағы дау-жанжалдарды шешуге пайдаланған. 13 ғасырдың басында Бату әскерлері Киев Русіне шабуыл жасауына байланысты, берендилердің бір бөлігі Болгария мен Мажарстанға (Венгрияға) қоныс аударып, қалғандары Алтын Орда халқына сіңіп кеткен.
Дереккөздер
Санат:Тарих
Бретаньоль
Бретаньоль (Bretagnolles) — Франциядағы коммуна. Жоғарғы Нормандия аймағына қарасты Эр департаментінде орналасқан. Евре округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 3,78 км² шамасында.
Арнайы емдәмдер
Арнайы емдәмдер (диета) (грекше, өмір сүру салты) — тамақтанудың белгілі бір тәртібі. Бейімделінген, аз белокты, сүтті, етті, жеңіл және т.б. түрлері бар. Тамақтанудың әр түрлі ауруларға тигізетін себептерін зерттейтін ғылымды диететика деп атайды.
Бретаньоль
Коммунаның INSEE коды — 27111, пошта индексі — 27220.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 178 адамды құрады. Халық тығыздығы — 47,09 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эр департаментінің коммуналары
Сент-Обен-де-Ланд
Сент-Обен-де-Ланд (Saint-Aubin-des-Landes) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Иль және Вилен департаментінде орналасқан. Фужер-Витре округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 10,28 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 35252, пошта индексі — 35500.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 908 адамды құрады. Халық тығыздығы — 88,33 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Иль және Вилен департаментінің коммуналары
Шаған (ағаш)
Шаған (Fraxinus) зәйтүндер тұқымдасына жататын, жапырағы түсетін ағаш.
Солтүстік жарты шардың қоңыржай және субтропиктік аймақтарында, кейде Азия мен Американың тропиктік аймақтарында кездесетін 70-ке жуық түрі белгілі. Қазақстанның оңтүстік облыстарындағы таулардың, ормандардың, өзен жағаларындағы су жайылымдарында өсетін 4 түрі бар. Соның ішінде саябақтарда, көшелерде қолдан өсірілетін түрі — сириялық шаған (F. syrіaca). Оның биіктігі 30 м-дей, бұтақтары цилиндр пішінді, қабығы қоңыр сұр түсті. Бүрлері қоңырқай немесе қара, қысқа түкті, жапырақтарының ұзындығы 25 см, бір — үштен жұпталып шығады, шеті ара тісті, үстіңгі беті қанық жасыл, астыңғы жағы ақшыл келеді. Гүлдері желмен тозаңданады, қос жынысты кейде полигамды (бір гүлінде аталық та, аналық та немесе екеуі де болады), шашақ гүлшоғырына топталған. Гүлшоғыры ұзын, сәл төмен қарай иіліп тұрады, олар алдыңғы жылдан қалған жапырақ қолтығында жетіледі. Маусым айында гүлдеп, жемісі шілдеде піседі. Жемісі — эллипс пішінді, шеті ойық келген жаңғақша. Шағанның қатты әрі серпімді сүрегі кеме, темір жол вагонын, ұшақ жасау өнеркәсібінде және ағаш бұйымдарын жасауда қолданылады. Еуропа шағанынан (F. ornus) манна (тәтті шырын, іш қатып қалғанда ішеді) алынады. Ал қытай шағаны (F. chіnensіs) ақ балауыз бөліп шығарады, сондықтан оны шырақ жасау және медицинада, парфюмерияда, тоқыма өнеркәсібінде пайдалану үшін өсіреді.
Дереккөздер
Санат:Зәйтүн тұқымдастары
Шалым
Шалым — Ресейдегі өзен. Кемеров облысы, Алтай өлкесі, Алтай Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы КАР/ОБЬ/2677/585/306 орналасқан. Өзен ұзындығы 19 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кондома. Өзен саласы — Томь, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Сен-Приест-д'Андело
Коммунаның INSEE коды — 03255, пошта индексі — 03800.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 137 адамды құрады. Халық тығыздығы — 16,77 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Алье департаментінің коммуналары
IC 4417
IC 4417 — Сиыршы шоқжұлдызында орналасқан E-S0 (эллипстік спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 51480, MCG 3-37-14, ZWG 104.17, NPM1G +17.0493, DRCG 29-70.
Шаруа Қожалығы
Өз иелігінде (соның ішінде, жалға алған) бар меншік немесе жер учаскесін өмір бойы мұраға алған мүлікті пайдалану негізінде ауылшаруашылық өнімдерін өндіру, өңдеу және сатуды жүзеге асыратын жеке азамат, отбасы немесе адамдар тобы түрінде ұсынылған дербес шаруашылық субъектісі.
Дереккөздер
Санат:Құқық Санат:Заң
Крестьянское (фермерское) хозяйство
Қазақ КСР-нің "мемлекеттік егемендігі туралы" декларациясы
Қазақ КСР-нің "мемлекеттік егемендігі туралы" декларациясы - 1990 ж. 25 қазанда Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі қабылдаған декларация. "Қазақ КСР-інің Мемлекеттік егемендігі туралы" Декларация республика егемендігін заң жүзінде бекітудің бастамасы болды. Онда республиканың тең қүқылы шарт негізінде, егеменді республикалар одағына кіру ойынынан басқа, алғаш рет Қаз КСР-нің егеменділік құқығы жағдайы үшін принципті мемлекеттік-құқықтық ережелер: Одақтың шешуіне берген мәселелерді қоспағанда, Қаз КСР аумағында Республика Конституциясы мен заңдарының үстемдігі туралы, Одақтық Жоғарғы органдардың Қаз КСР-і Конституциясы мен егеменділік құқықтарын бұзатын заңдарының және басқа да актілерінің өз аумағында күшін жою құқы, Қазақ КСР-нің егемендігінің негізін құрайтын өзіндік меншігі, жер және оның қойнауы, су, ауа кеңістігі, өсімдік және жануарлар әлемі, басқа да табиғи ресурстар, халықтың мәдени және тарихи қазыналары, оның аумағындағы барлық ұлттық байлықтар - экономикалық және ғылыми-техникалық әлеует туралы, республиканың қосқан үлесіне сай жалпы Одақтық мүліктен өз үлесіне құқы, соның ішінде алмаз, валюта қоры және алтын қорындағы үлесіне, халықаралық қатынастардың субъектісі болу, өз мүддесіне сай сыртқы саясатын анықтау туралы бекітілген. Сонымен қатар, Декларация алғаш рет билікті бөлу принципін паш етті. Декларацияға сай, заң шығару билігі Жоғарғы кеңеске берілді, Президент Республика басшысы болып, жоғарғы атқарушы билікті иеленді, ал сот билігі Жоғарғы Сотқа берілді; мемлекеттің әлеуметтік негізін анықтауға таптық тұрғыдан қараудан бас тартты; республика аумағында ядролық қаруды сынауды жүргізуге, қырып-жою қаруларының барлық түрі үшін сынақ полигондарының құрылысы мен қызметіне тыйым салды. Қазақстан қоғамының республикадағы демократиялық, құқықтық, әлеуметтік-экономикалық және мәдени қайта жаңарулары туралы негізгі идеяларды қамтыған Декларациядан Республиканың жаңа Конституциясын жасау басталды.
Дереккөздер
Санат:Саясат
Ақсауыт
"Ақсауыт" - қазақ батырлар жырларының екі томдык ғылыми жинағы. 2 томнан тұрады. 1977 ж. "Жазушы" баспасынан 100 мың данамен жарық көрген. Кітапты қүрастырушы, алғы сөзі мен түсініктерін жазушы ғалым О.Нұрмахамбетова. Жинаққа "Кобыланды батыр", "Алпамыс батыр", "Ер Тарғын", "Қамбар батыр" (1-том), "Ер Қосай", "Карадөң батыр және үрпақтары", "Қарабеқ батыр", "Ақжонасұлы Ер Кеңес", "Манашыұлы Тұяқбай", "Шынтасұлы Төрехан", "Арқалық батыр" (2-том) жырлары енген.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан әдебиеті
Өндіріс (Есіл ауданы)
Өндіріс — Солтүстік Қазақстан облысы Есіл ауданы, Ильин ауылдық округі құрамында болған ауыл, 2010 жылы таратылған.
Географиялық орны
Аудан орталығы – Явленка ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 41 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 53 адам (24 ер адам және 29 әйел адам) болса, 2009 жылы 9 адамды (5 ер адам және 4 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Есіл ауданы (Солтүстік Қазақстан облысы) таратылған елді мекендері
Ларок (Жиронда)
Ларок (Laroque) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Жиронда департаментінде орналасқан. Лангон округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 2,97 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 33231, пошта индексі — 33410.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 266 адамды құрады. Халық тығыздығы — 89,56 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жиронда департаментінің коммуналары
Премьян
Коммунаның INSEE коды — 34219, пошта индексі — 34390.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 527 адамды құрады. Халық тығыздығы — 31,58 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эро департаментінің коммуналары
Арнайы кәспорындар
Арнайы кәспорындар - тұтынушылардың демалыс түріне байланысты бір ассортиментті аспаздық өнімдер өндіретін және тарататын кез келген кәсіпорын.
Фандей
Фандей (Fendeille) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Од департаментінде орналасқан. Каркассонн округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 7,17 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 11138, пошта индексі — 11400.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 558 адамды құрады. Халық тығыздығы — 77,82 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Көтібар (ауыл)
Көтібар (2000 жылға дейін – Шевченко) — Ақтөбе облысы Мұғалжар ауданы, Ақкемер ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Қандыағаш қаласынан солтүстік-шығысқы қарай 21 км-дей жерде.
Дереккөздер
Санат:Мұғалжар ауданы елді мекендері
Риверсул
Риверсул (Riversul) — Бразилиядағы муниципалитет, Сан-Паулу штатында орналасқан. Итапетининга мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Итапева экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 5 561 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 386,204 км² шамасында. Халық тығыздығы — 14,4 адам/км².
Тарихы
Қала 1957 жылы құрылған.