cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Иоганн Георг Гаман
Дереккөздер
Санат:1730 жылы туғандар Санат:Философтар Санат:1788 жылы қайтыс болғандар
Рубин
thumb|right|200px|Қырлы рубин
Рубин - латынша rubens, rubinus - қызыл деген мағынаны білдіреді. Al2O3 минералы, корунд сыныбына жатады. Қаттылығы - Моос шкаласы бойынша - 9, тығыздығы 3, 97 - 4,05 г/см аралығында. Қызыл шпинелден кристаллдарының формасына қарап айырамыз, кейбір жағдайларда микроскоп арқылы ғана айырып білуге болады. Қызыл түске ие болуының себебі - құрамында хромның қоспасы бар. Қызыл корундтар - рубин(лағыл) деп аталса, көктері - сапфирлер делінеді. Ашық боялған сапфирлар мен түссiз корундтарды "лейкосапфирлер" деп аталады. Астеризм эффектісі анық байқалатын "жұлдызша сапфирлері" кабошон түрінде өңделеді.
= Кен орындары = Антарктидадан басқа барлық континенттерде кездеседi. Негізінен азиялық лағылдар ерекше бағаланады.
Лағылдарды басты экспорттаушы елдер - Мьянма, Таиланд және Шри-ланка. Сонымен қатар Шығыс Африкасының лағылдары, Кения және Танзания елдерінің лағылдары жлғары сұранысқа ие. Жалпы лағыл тастар ежелгi замандарда-ақ Памирда өндіріле бастаған (Тажiкстанындағы "Қарлы" кен орнында).
= Қолданылуы =
= Бағалау = Лағылдардың сапа көрсеткiштерiнiң анықтауды № III 1991 жылғы прейскурсантқа сәйкес жүргізеді. (Ресей Федерациясында)
Қырлы лағылдардың ақаулылық топтары келесiдей:
Лағылдардың түсiнiң топтары:
Түс бойынша лағылдардың классификациясы
= Тарихы = Лағылдар қола ғасырында Бирмада өндірілген деп есептелінеді. 2000 жыл бұрын Индияда да бағаланып, бойтұмар ретінде қолданылды. Сонымен қатар Ежелгi мысырлықтар, гректер және римдiктер лағылдарды пайдаланды.
Еуропада 1800 жылда сапфирдың лағылға құрамдық туысқандығы белгілі болды. 1835 жасанды лағылдарды жасап шығарудың амалы табылған.
= Наным-сенімдер = Лағылдар ертеректе "өмiр және махаббаттар тасы" деп есептелінді. Мұндай тасқа иелiк еткен адам ерекше қадір-қасиетке ие болған. Лағылдармен оба секілді түрлі аурулардан қорғануға тырысқан. Лағыл тастар астрологияда мерегендердің, шаяндардың және ешкiмүйiз(козерог), қошқар(овен), арыстандардың тасы болып есептелінеді.
= Дереккөздер =
Санат:Асыл тастар
Дебелцово (Габрово облысы)
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 адамды құрайды.
Пошта индексі — 5435. ЕКАТТЕ коды — 20287.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Габрово облысының елді мекендері
Кәдімгі қасқыржем
Кәдімгі қасқыржем, Қояншөп (Asparagus officinalis) – қасқыржемдер тұқымдасының қасқыржем туысына жататын, биіктігі 1метрден асатын, көп жылдық шөп тектес өсімдік.
Ботаникалық сипаты
thumb|left|150px|
Емдік қасиеті
Дәрілік мақсат үшін тамырдәрінің тамыры пайдаланылады. Құрамында аспаргин, сапониндер, С және В дәрумендері, каротин, кониферин гликозиді бар.
Тағы қараңыз
Санат:Қасқыржемдер Санат:Дәрілік өсімдіктер Санат:Қазақстан флорасы
Хабарларды өңдеу қызметі
Хабарларды өңдеу қызметі (Служба обработки сообщений; Message Handling Service (MHS) — электрондық пошта (electronic mail) қызметін сүйемелдейтін қолданбалы программалар жасау үшін Novell фирмасының жасаған стандарты. Хабарларды жинау, баратын жеріне дейін маршруттау және оларды әр түрлі операциялық орталар арқылы жеткізу жұмыстарын басқарады.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Алтышаһар
Алтышаһар, Жеті шаһар — 1867 жылы Якуббек ханның басшылығымен құрылған мемлекет. Оның құрамына Шьіғыс Түркістандағы (ҚХР) Тарым ойпаты төңіріндегі Ақсу, Жаңашар, Қашғар, Қотан, Құшар, Яркент қалалары енген. Ең бастысы Қашғар қаласы болғандықтан бұл өлкені Қашғария, кейде Тұрпанды да қосып (Ш.Уәлихановтың жазуы бойынша 2 князьдік пен 5 округтен тұрғандықтан) Жетішаһар деп атайды. Алтышаһар қалалары шығыс пен батыстың ежелгі сауда жолдарының бойына орналасқан. Қазан рев-на дейін мұнда Орта Азия мен Қазақстаннан сауда керуендері келіп тұрды. Қазақтар малын айдап келіп, қытай маталарына, үнді шайына, тері, күміс тауарларына айырбастаған. Кезінде Қашғарда бір күннің өзінде 40 мыңға дейін мал саудаланған. Алтышаһарды еуропалықтарға ашқан Уәлиханов (1856). Өлке қалаларының тарихын, әкімшілік құрылымын, экономикасын, тұрғындарының ұлттық құрамы мен кәсібін, діни сенімі мен салт-дәстүрін Уәлиханов Қытайдың Нан-лу провинциясьшьщ алты қаласының жағдайы туралы жазбаларында көрсетті. Алтышаһар халқы (ұйғырлар, қазақтар, қырғыздар, тәжіктер, т.б.) қытай билеушілеріне қарсы котеріліске шығып тұрды. Мар­ко Поло заманынан кейін мұңда алғаш келген неміс саяхатшысы Адольф Шлагинвейт (Уәлихановтың алдында) осындай көтеріліс тұсында қаза тапқан.
Дереккөздер
Санат:Жетісу
Маржан балықтар
Пішіндері де, түстері де алуан түрлі үлкенді-кішілі балықтар – маржан рифтерінің көбірек көзге түсетін тұрғындары. Балықтар мұнда қорек іздеп ашық теңізден тұрақтытүрде жүзіп келіп жатады, бірақ көптеген түрлері бүкіл өмірін рифтерде өткізеді әрі басқа ешбіртіршілік ортасында кездеспейді. Мұндай балықтарды маржан балықтары деп атайды.
Клоун балықтар
Клоун-балықтар немесе амфиприондар-ашық түсті жолақтары бар шағын балықтар. Бұлар маржан рифтерінің әдеттегі тұрғындары, бірақ оларды седбесе өмір сүретін актиниялардың қасынан ғана кездестіруге болады. Амфиприондар өзге балықтардың барлығына ажал төндіретін күйдіргіш қармауыштардың арасымен қорықпай әрә-бері өте береді, ал қауіп төнгенде тіпті актинияның асқорыту қуысының түбінее де тығыла береді. Бұл балықтардың тері жабындары шырыш бөліп шығарады, ол құрамы жағынан актинияның қармауышын жауып тұрған шырыштан еш айырмашылығы жоқ, сондықтан актиния өз тұрғындарына ешбір зиян жасамайды. Баспана бергені үшін амфиприондар өз актиниясын тазалап, тіпті онымен азық бөлісу арқылы да есеп айырысады.
Қызықты деректер
Көлемдері шағын болғанымен, амфиприондар – барынша агрессиялы әрі батыл балықтар.Олар өз үйлеріне тым жақындап кеткен аквалангшыларға өршелене шабуыл жасаған кездері болған
Дерек көздер
Санат:Балықтар
303 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:303 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:303 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Семей Асбест-Цемент Бұйымдары Зауыты
Семей Асбест-Цемент Бұйымдары Зауыты — құрылыс материалдары өнеркәсібі орны. 1961 ж. іске қосылған. Жобалық қуаты 198 миллион шартты тақта, нақты өндірістік қуаты 225 миллион шартты тақтаға жетеді. 1996 жылдың аяғынан ЖШС. Шифер цехында 6 түрлі ирек және жазық шифер тақтасын шығаратын желі жұмыс істейді. 2002 ж. маусымнан төбелік құм-цемент тақтасы мен сыртқы өңдеу тақтасын шығаратын желі іске қосылды. Ол бір ауысымда төрт түрлі-түсті 4 мың тақта шығарады. Кәсіпорын өнімдерін республиканың, Ресейдің, Орталық Азия мемлекеттерінің құрылыс ұйымдары пайдаланады. Зауытта 300-дей адам еңбек етеді.
Санат: Шығыс Қазақстан облысы экономикасы
Манолис Глезос
Манолис Глезос (Μανώλης Γλέζος; 9 қыркүйек 1922, Апиранфос, Наксос аралы) —грек саяси қайраткер, жазушы және антифашисттік қозғалыстың нышаны.
Өмірбаяны
Манолис Глезос Наксос аралында Апирандос немесе Аперату ауылында туған. 1935 жылы отбасы Афинаға көшіп келеді. Орта мектепті бітірген соң дәріханажа жұмыс жасады. 1940 жылы экономикалық және коммерциялық зерттеудің Жоғары мектебіне қабылданады (қазір Афина экономика және бизнес университеті). 1939 жылдан бастап Додеканес аралдарын итальяндықтардың отарлауына қарсы ұйымдастырылған Қарсы Қозғалысқа қатысқан. Фашисттерге қарсы соғысқа қатысқысы келгенімен жасы кіші (17 жас) болғандықтан грек әскеріне алмады.
Грекияны отаршылдардан азат еткеннен кейін Манолис Глезос «Ризоспастис» газетінде редактор болады. Ал 1947 жылдан бастап бас редактор.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар Санат:Әдебиет Санат:Грек жазушылары
Роб Ренсенбринк
Питер Роберт (Роб) Ренсенбринк (Pieter Robert "Rob" Rensenbrink; 3 шілде 1947 жыл, Амстердам, Нидерланд) — нидерланд футболшысы. Нидерланд Ұлттық футбол құрамасының экс-шабуылшысы. 1974, 78 жылдары әлемнің күміс жүлдегері атанды. 1976 жылғы Еуропа чемпионатына, 1980 жылғы Еуропа чемпионатының іріктеуіне қатысты.
Сілтемелер
Санат:Нидерланд футболшыларыСанат:Брюгге ФК ойыншылары Санат:Андерлехт ФК ойыншылары Санат:Тулуза ФК ойыншылары
Мүткенов
Мүткенов — Павлодар облысы Ақтоғай ауданындағы ауыл, Мүткенов ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы – Ақтоғай ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 22 км жерде, Ертіс өзенінің сол жағасында.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 1226 адам (610 ер адам және 616 әйел адам) болса, 2009 жылы 1054 адамды (511 ер адам және 543 әйел адам) құрады.
Тарихы
Іргесі 20 ғасырдың бас кезінде қаланған. 1931-96 жылдары сүт бағытындағы кеңшардың орталығы болып келді. Кеңшар негізінде 1996 жылы Мүткеновте және окрутегі Әбжан, Жаңатап, Жаңабет, Естай, Шоқпар ауылдарында сүт және сүт тағамдарын өндірумен айналысатын бірнеше шаруа қожалықтары құрылды. Ауыл Кеңес Одағының батыры С. Мүткеновтің есімімен аталады.
Расселвил (Кентукки)
Расселвил (Russellville) — Кентукки штатының Логан округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 7149 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 27.5 км² шамасында. FIPS коды — 21-67512.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Кентукки қалалары
Инфешта (Паредеш-де-Кора)
Инфешта (Паредеш-де-Кора) (Infesta (Paredes de Coura)) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Виана-ду-Каштелу округінің құрамына кіреді. Паредеш-де-Кора муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Минью-Лима экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 445 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 5,65 км² шамасында. Халық тығыздығы — 78,8 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Минью провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Виана-ду-Каштелу округінің елді мекендері
Чилье
Чилье (Cigliè) — Италиядағы коммуна, Пьемонт әкімшілік аймағына қарасты Кунео провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 186 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 37 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 5 км² шамасында. Пошта индексі — 12060.
Елді мекеннің қамқоршысы — Пётр және Павел.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пьемонт елді мекендері
Күн батареясы
thumb|thumb|280px||Күн батареясы Күн батареясы, фотоэлектрлік генератор — Күн сәулесінің энергиясын электр энергиясына айналдыратын шала өткізгішті фотоэлектрлік түрлендіргіштен (ФЭТ) тұратын ток көзі. Көптеген тізбектей-параллель қосылған ФЭТ-тер Күн батареясын қажетті кернеу және ток күшімен қамтамасыз етеді. Жеке ФЭТ-тің электр қозғаушы күші 0.5 — 0.55 В және ол оның ауданына тәуелді емес; 1 см2 ауданға келетін қысқа тұйықталу тогының шамасы 35 — 40 мА. Күн батареясындағы ток шамасы оның жарықтану жағдайына байланысты, күн сәулелері Күн батареясы бетіне перпендикуляр түскенде ол ең үлкен мәніне (максимумына) жетеді. Қазіргі Күн батареясының ПӘК 8-10%, олай болса 1 м2 ауданға (ғарыш аппаратының Күннен қашықтығы 150 млн. болған кезде) келетін қуат ~130 Вт-қа тең. Температура жоғарылаған сайын (25oС-ден жоғары) ФЭТ-тегі кернеудің төмендеуіне байланысты Күн батареясының ПӘК кемиді. Күн батареясының жиынтық қуаты ондаған тіпті жүздеген кВт-қа жетеді. Күн батареясы ғарыш кемелері мен аппараттарында энергиямен жабдықтау жүйесіндегі негізгі электр энергиясының көзі ретінде қолданылады. Күн батареясы сондай-ақ, тұрмыс пен техникада қолданылатын көптеген бұйымдарды (калькулятор, қол сағаты, т.б.) токпен қоректендіру көзі болып табылады.
Дереккөздер
Санат:Электроника Санат:Күн қуаты
Кашмир
thumb|right|[[Nanga Parbat, the 9th highest peak in the world and one of the most dangerous for climbers, is in the Northern Areas.]] Кашмир (Balti: کشمیر; Dogri: कश्मीर, Gojri: کشمیر; Poonchi/Chibhali: کشمیر; Kashmiri: कॅशीर, کٔشِیر; Ladakhi: ཀཤམིར; Shina: کشمیر; Uyghur: كەشمىر) - Гималай таулары арасындағы сырт көзден таса қала көпке дейін жұртқа жұмбақ болып келсе, ал бабаларымыз оны жақсы білген.
Табиғаты
Делиде жаз айларында күн өте ыстық болса, Кашмирде 23-25 градустан аспайды. Кешке қарай кейде қоңыр салқын жел есіп, тынысыңды кеңейтеді. Сол себепті бірқатар үндістандықтар жаз айларында демалыс­тарын Кашмирде өткізеді.
Ақындар жырлауы
Осы өлкені Мұхаммед Хайдар Дулати 11 жыл (1540-1551) билеген. Ол өзінің атақты “Тарих-и Рашиди ” атты еңбегінде Каш­мирдің табиғаты, өзен-көлдері, бау-бақша­сы, халқы, қала-кенттері туралы сүйсіне жазған: “Кашмир – әлемнің ең мәшһүр қалаларының бірі, – дейді ол. – Әртүрлі таңқаларлық әрі сирек кездесетін жерлерімен мәлім... Бұл аймақта барлық жер төрт түрге бөлінеді: 1) суармалы жерлер, 2) дақылдар суарылмай өсірілетін, яғни тәлім жерлер, 3) бау-бақшалы жерлер және 4) тегіс алаңдар (жазықтар), өзендер мен көлдердің жаға­лау­лары, онда шабындық жоңышқа, қоғажай және әр түрлі гүлдер алма-кезек өседі. Бұл жерде ылғалдың көптігіне байланысты егін жақсы өспейді. Сондықтан ол жерлер егіске пайдаланылмаған. Оның өзі де Кашмирдің әсем бір көрінісі болып табылады...
Табиғат қызығы
Ғажайыптардың тағы бірі – Кашмирде тұт өте көп өседі. Себебі оның жапырағы жі­бек құртына беріліп, жібек өндіріледі. Сондықтан оны жеу дәстүр емес, тіпті айып болып табылады. Тағы да бір ерекшелігі – жеміс-жидектер піскен кезде алып-сату өте сирек. Бау-бақша иесі де, иесі емес те бірдей пайдалана береді. Бақтың айналасы шар­бақ­пен сирек қоршалады. Адамдардың жемісті бақтан жұлуына шектеу әдеті мұнда жоқ”.
Тарихы
Ежелгі дәуірде және орта ғасырларда Үндістан жерінде болған түрлі мемлекеттік құрылымдар құрамына кірді. 1586 жылы Моғол империясына енді (қ. Акбар), 1736 жылы оны ауғандар, 1818 жылы сикхтер басып алды. 1845 – 46 жылы1-ағылшын-сикх соғысында ағылшын отаршылдары жаулап алды. Джамму раджаларының басқаруына берілді. Джамму ақсүйектерінің езгісіне қарсы кашмирліктер жиі-жиі көтеріліс жасап тұрды (ең ірілері 1931 – 33 және 1946 жылы болды). 1947 жылытамызда тәуелсіз екі мемлекет – Үндістан мен Пәкстан құрылуына байланысты, К. даулы өлкеге айналды. Кейбір тайпалар Пәкстан құрамына қосылса, қалғандары Үндістанға қосылуды қалады. Екі арада қарулы қақтығыстар басталып, екі ел басшылары БҰҰ-на шағым түсірді. БҰҰ Қауіпсіздік кеңесі 5 елден ара ағайындық комиссия құрды.1949 жылы1 қаңтарда соғыс қимылдары тоқтатылып, 27 шілдеде шекара сызығы белгіленді. Батыс және Солт.-Батыс К. Пәкстанға, ал қалған көпшілік бөлік Үндістанға бағындырылды. 1952 жылышілдеде билеушісі (махараджа) мен Үндістан үкіметі арасында Дели келісімі жасалды, өлке Джамму және Кашмир штаты деген атпен Үндістан құрамына енгізілді, бұл шешімді жаңа штаттың ұйысу жиналысы 1956 жылы17 қарашада қабылданған конституциямен бекітті. Осыған байланысты Үндістан бұл мәселе біржола шешімін тапты деп есептеді. Пәкстан, керісінше, Джамму және Кашмирде референдум жүргізуді талап етті. Осыдан кейін Кашмир мәселесі БҰҰ-нда бірнеше рет көтерілді және 1955, 1960, 1962, 1963 жылыүнді-пәкстан кездесулерінде талқыланып, ешқандай нәтижеге қол жетпеді. Екі ел арасында 1965 жылытуған кезекті қарулы қақтығыс КСРО мен басқа да елдердің белсенді араласуымен тоқтатылды. Ташкент кездесуінде (4 – 10 қаңтар 1966 ж.) екі ел басшылары үнді-пәкстан қатынастарын реттеуге жол ашатын декларацияға қол қойды. Бірақ К. мәселесі әлі де толық шешімін таба алмай келеді. 2001 жылы Үндістан мен Пәкстан елдері ядр. державаға айналып, К. екі ел арасындағы ғана емес, Азия құрлығындағы ең бір қауіпті аймақтардың біріне айналды. 2002 жылы көктемде Үндістан мен Пәкстан арасында кезекті жанжалы басталып, арты қарулы қақтығысқа ұласты. Әлемдік деңгейдегі аса үлкен соғысқа жол бермеу үшін Қазақстан Президенті Н.Назарбаев екі ел басшыларын Азиядағы өзара ынтымақтастық пен сенім шаралары кеңесіне қатысуға, келіссөз үстеліне отыруға шақырды. Бұл шақыруды екі ел басшысы да қабыл алып, 2002 жылы 3 маусымда Алматыға келді. 4 маусымда өткен саммит кезінде олар өздерінің ядр. қаруын бірінші болып қолданбайтындықтары жөнінде мәлімдеме жасады.
Дереккөздер
Санат:Үндістан саясаты Санат:Пәкістан саясаты
NGC 3272
NGC 3272 — Кіші Арыстан шоқжұлдызында орналасқан *2 (қос жұлдыз) типті жұлдыз.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1866 жылы 9 наурызда Schultz Per Magnus Herman астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 3272 деген нөмірге ие болды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Кіші Арыстан (шоқжұлдыз)
Ла-Трините (Эр)
Ла-Трините (La Trinité) — Франциядағы коммуна. Жоғарғы Нормандия аймағына қарасты Эр департаментінде орналасқан. Евре округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 2,99 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 27659, пошта индексі — 27930.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 101 адамды құрады. Халық тығыздығы — 33,78 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Әкімшілік жаза
Әкімшілік жауаптылық
Жеке адам (ақыл-есі дұрыс және он алты жасқа жеткен) немесе әкімшілік құқық бұзушылық жасаған заңды тұлға жауаптылыққа тартылады.
Әкімшілік жаза
Әкімшілік құқық бұзушылық, жасағаны үшін қолданылатын мемлекеттік мәжбүрлеу шарасы, оның мәні осындай құқық бұзушылық жасаған адамның құқықтары мен бостандықтарынан айыруда немесе оларды шектеуде; әлеуметтік әділеттілікті қалпына келтіру және құқық бұзушылықты жасаған адамды заңдардың талаптарын сақтау және құқық тәртібін құрметтеу рухында тәрбиелеу, сондай-ақ жаңа құқық бұзушылық жасауынын алдын алу мақсатында қолданылады. Әкімшілік жаза әкімшілік құқық бұзушылық жасаған адамға тән азабын тарттыруды немесе оның адамгершілік қадір-қасиетін қорлауды, сондай-ақ заңды тұлғаның іскерлік беделіне зиян тигізуді мақсат тұтпайды.
УЕФА Суперкубогы 1995
1996 жылғы УЕФА суперкубогы — УЕФА суперкубогның 21-ші жарысы.
Дереккөздер
Санат:УЕФА Суперкубогы Санат:Аякс Амстердам ФК ойындары Санат:Реал Сарагоса ФК ойындары Санат:1995 жылғы футбол
Еуропа чемпиондары кубогының финалы 1988
Еуропа чемпиондары кубогының 1988 жылғы финалы (ағыл. 1988 European Cup Final) 25 мамырда Штутгарттағы "Некарштадиумда" өтіп, ПСВ Эйндховен (Нидерланд) және "Бенфика" (Португалия) футболшылары кездесті. Негізгі және қосымша уақытта есеп ашылмай, пенальтилер сериясында ПСВ 6:5 есебімен жеңіске жетті.
Сілтемелер
Санат:1988 жылғы футбол
Санат:УЕФА Чемпиондар лигасының финалдары Санат:ПСВ ФК ойындары Санат:Бенфика ФК ойындары Санат:Германиядағы футбол
Дәурен Хамитұлы Сембаев
thumb|right|200px|Дәурен Хамитұлы Сембаев Дәурен Хамитұлы Сембаев (3.10.1933, Алматы — 4.12.2015, Алматы) — ғалым, химик-органик, химия ғылымдарының докторы (1982), профессор (1986). Қазақстан Ғылым Академиясының академигі (2003).
Әкесі - Әбдіхамит Ібінияұлы Сембаев, Қазақ КСР Оқу министрі болған. Інісі - Дәулет Хамитұлы Сембаев, банкир. Қарындастары - Сәуле Әбдіхамитқызы Бәйішева, профессор және Рауза Әбдіхамитқызы Сембаева.
Д.И. Менделеев атындағы Мәскеу химия-технология институтын бітірген (1956). 1956 жылдан А.Б. Бектұров атынд. Химия ғылымдары институтында ғыл. қызметте.
Негізгі ғыл. еңбектері органик. қосылыстардың арасындағы өзара құрылымдық байланыстардың ерекшеліктерін, олардың оксидті катализатор қатысында катализдік тотығу және тотықтыру аммонолизін анықтау, органик. заттардағы әр түрлі орталықтардың реакцияға қабілеттілігі мен олардың катализдік реакцияларға қатысу мүмкіндіктерін зерттеуге арналған. С. зертханасында ванадий-титанды катализаторлар жасалып, өндіріске енгізілді. Осы катализаторлар негізінде никотин қышқылын шығаратын тәжірибелік-өнеркәсіптік өндіріс құрылды (Украина, Умань қ.).
230-дан астам ғыл. еңбектің, 30 авторлық куәлік, 55 патенттің авторы. С. бірнеше медальмен марапатталған.
Шығ.: О связи между фазовым составом и каталитическим действием окисных ванадиево-титановых контактов в реакций профазного окисления о-ксилола, Кинетика и катализ. 1979, т. 20 (соавт.); Катализаторы органического синтеза, А., 1992 (соавт.).
Санат:3 қазанда туғандар Санат:1933 жылы туғандар Санат:Алматыда туғандар Санат:4 желтоқсанда қайтыс болғандар Санат:2015 жылы қайтыс болғандар Санат:Алматыда қайтыс болғандар Санат:Ресей химия-технология университеті түлектері Санат:Қазақстан Ұлттық ғылым академиясы академиктері Санат:Химия ғылымдарының докторлары Санат:Қазақстан химиктері Санат:Химия ғылымдары институты қызметкерлері
IC 3870
IC 3870 — Вероника шашы шоқжұлдызында орналасқан E (эллипстік галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 1668852.
Сыртқы сілтемелер
IC 3870 Санат:Вероника шашы (шоқжұлдыз)
Мурга (Томбой тармағы)
Мурга — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы, Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы 2 өзенінің оң жағалауынан км қашықтықта Томбой орналасқан. Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Онега өзені. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Онега.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері Санат:Вологда облысы өзендері
Палау-де-Санта-Эулалия
Палау-де-Санта-Эулалия  (Palau de Santa Eulalia) — Испаниядағы муниципалитет. Каталония автономды бірлестігіне қарасты Херона провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Альт-Эмпорда ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 105 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 8,4 км² шамасында.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жирона елді мекендері
Ұзаққали Биалайұлы Елеубаев
thumb|Ұзаққали Биалайұлы Елеубаев
1947 жылы 13 қаңтарда Гурьев облысы Мақат ауданы Доссор ауылында туған. Қазақ. Байұлы тайпасының Есентемір руынан шыққан.
Әкесі - Елеубаев Биалай, марқұм, Ұлы Отан Соғысы қатысқан, Еңбек сіңірген мұнайшы, басшылық  қызметтерде жүмыс істеген. Анасы - Есенбаева ІІІәкен, марқұм.
Қазақ мемлекеттік ауылшаруашылығы институтының ауылшаруашылығын механикаландыру факультетін бітірген (1970), инженер-механик.
Ауылшаруашылық ғылымдарының кандидаты (2002). Кандидаттық диссертациясының тақырыбы: «Каспий маңы ойпаты жағдайындағы жем-шөп өндірісі».
Қазақ және орыс тілдерін біледі.
«Нұр Отан» ХДП мүшесі.
1970 жылдан - Гурьев облысы Махамбет ауданы аудандық ауылшаруашылығы техникасының инженері. 1974-1978 жылдары - Қазақстан ЛКЖО аудандық комитетінің бірінші хатшысы. 1984-1989 жылдары - Гурьев облысы Махамбет ауданы аудандық атқару комитеті төрағасының орынбасары. 1994 жылдан - Атырау облысы Махамбет ауданының әкімі. 2002 жылдан - ҚР Парламенті Мәжілісі 2-ші, 3-ші шақырылымының депутаты.
2007 жылдан бері - ҚР Парламенті Мәжілісі 4-ші шақырылымының депутаты, Аграрлық мәселелер комитетінің мүшесі.
Әскери атағы - техникалық әскерлердің капитаны.
Саяси қайраткер ретіндегі идеалы - Н.Ә. Назарбаев.
Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Гүлденуші және демократиялық».
Хоббиі - аңшылық және жаяу жүру.
Сүйіп оқитын әдебиеті - ауылшаруашылығы ғылымдары туралы еңбектерді, қазақстандық жазушылардың кітаптарын оқу.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар Санат:1950 жылы туғандар
Праден
250px|thumb|Картада орналасуы Праден (Praden) — Швейцарияның Граубюнден кантонында орналасқан коммуна. Плессур округінің құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 112 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 6.40 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 3914, пошта индексі — 7063.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Граубюнден елді мекендері
Марсияк (Жиронда)
Марсияк (Marcillac) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Жиронда департаментінде орналасқан. Бле округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 32,23 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 33267, пошта индексі — 33860.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1152 адамды құрады. Халық тығыздығы — 35,74 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жиронда департаментінің коммуналары
Киікбай Әбілбайұлы Медеуов
Киікбай Әбілбайұлы Медеуов (1959 жылы туған, Форт-Шевченко қаласы) – кен инженері.
Дереккөздер
<References/>
Санат:Қазақстан мұнайшылары Санат:Маңғыстау облысы тұлғалары
Серена (Жиздра тармағы)
Серена — Ресейдегі өзен. Калужа облысы, Орлов облысы, Тула облысы, Брянск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Жиздра өзенінің сол жағалауынан 35 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 108 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ока су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ока Белёв қаласынан Упа өзені және Угра өзені өзендерін қоспағанда Калуга қаласына дейін. Өзен саласы — Мокшыге қосылу құйылысына дейінгі Ока тармағының су алаптары, өзен алабы — Ока.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Гонга
Гонга — Эфиопияның оңтүстік-батысындағы омот халықтарының тобы. Олар солтүстік, орталық және оңтүстік болып бөлінеді. 2000 жылғы мәліметтер бойынша халық саны 400 мыңға жуық.
Тілі
Тілі - гонга тілі.
Діні
Дінге сенушілер: христиандар (монофизиттер мен католиктер), кейбіреулері дәстүрлі нанымдарды ұстанады, сүнниттік мұсылмандар (гаро, анфило және кафа бөлігі) бар.
Тарихы
Орта ғасырларда олар солтүстіктен Көк Нілге дейін созылған кең аумақты алып жатты. Семит тілінде сөйлейтін халықтардың (14-16 ғғ.) және әсіресе оромолардың (16-17 ғғ.) шапқыншылығы гонгалардың қоныстану аймағын бөлшектеп, тарылтты. Гонгалардың бір бөлігі оромолармен ассимиляцияланды. 17 - 19 ғасырдың ортасында гонгалар күшті феодалдық мемлекет құрды. 19 ғасырдың 2-жартысында олар Эфиопия империясына қосылды.
Кәсібі
Негізгі дәстүрлі кәсіптері қолмен атқарылатын егіншілік (бидай, теф, кофе), мал шаруашылығы (ірі және ұсақ мал, есек, жылқы), құс шаруашылығы (тауық өсіру), ара шаруашылығы. Манджо және кейбір басқа этникалық топтары аңшы, терушілер.
Өмір салты
Гонгалар дәстүрлі тайпалық құрылымды сақтаған. Бірақ оған кейінгі касталық және таптық дәстүрлер енген. Музыкалық-поэтикалық фольклор алуан түрлі.
Киімдерінен эфиопиялық түрлері басым, тері мен жапырақтан жасалған киімдер бар.
Азық-түліктері - бәліштер, дәнді дақылдар мен жарма, көкөніс қосылған соустар, ет, сыра, кофе.
Дереккөздер
Санат:Эфиопия халықтары
Хабашилер
Хабашилер немесе әл-ахбаш (الأحباش — эфиоптар) — XX ғасырдың 80-ші жылдарында құрылған сопылық мектеп. Кейде Ислами қайырымдылық жобалар ұйымы (‏جمعية المشاريع الخيرية الإسلام‎‎, джам'ийа әл-машари' әл-хайрийа әл-исләмийа) деп те аталады. Эфиоптық ғалым Абдуллаһ әл-һараридің іліміне еретін діни ұйым.
Тағы қараңыз
Санат:Ислам ағымдары
Бас сүйек
thumb|Тышқан бас сүйегі Бассүйек (cranіum) — адам мен омыртқалы жануарлар басының қаңқасы. Онда ми, көру, есту органдары, ас қорыту және тыныс алу органдарының сыртқы мүшелері орналасады.
Барлық омыртқалыларда Бас сүйек екі бөліктен тұрады: ми сауыты және бет бөлігі. Ми сауыты — маңдай сүйек, жұп тас төбе, самай сүйектері мен шүйде сүйегінің (қарақұстың) бір жартысынан құралады да, күмбез сияқты, миды жауып тұрады, ал, мидың астында шүйде сүйегінің екінші жартысы, сына тәрізді сүйектер жатады.
Мидың астыңғы бөлігіндегі үлкен шүйде тесігі арқылы жұлын өтеді. Қарақұс осы тесіктің екі жағындағы өсінділер арқылы буындасып, бас қаңқасын омыртқамен байланыстырады. Ал Бассүйектің бет бөлігінде жақ сүйектер, бет, таңдай, тіл асты сүйектері, мұрын, көз шұңқыры және ауыз қуыстары болады. Сөйтіп, адамның бас қаңқасы 23 сүйектен тұрады. Басқа сүйектер сияқты оларда қан тамырлар, жүйке талшықтары өтетін саңылаулар және бұлшық еттер бекитін бұдырлар, төмпешіктер болады.
Бассүйек шеміршек және жамылғы сүйек түрінде ұрықтың 2 айлығында пайда бола бастайды. Жаңа туған нәрестеде Бассүйектің жіктері әлі сүйектенбеген, былқылдақ күйде болады. Төбе сүйектерінің аралығындағы осындай жікті “еңбек” деп атайды. Оның бекуі 1,5 жаста, ал жалпы Бас сүйектің өсуі 23 — 25 жаста аяқталады.
Бассүйек ми сауытының өлшемдеріне байланысты қысқа — брахикранды, орташа — мезокранды, ұзын — долихокранды болып бөлінеді. Осыған орай, ғылымда ми сауыты неғұрлым ұзын болса, соғұрлым адам ақылды келеді деген бұрыс пікір болғаны да мәлім. Бірақ ғылым Бас сүйектің пішінінің әр алуандығы нәсілдердің айырмашылықтарын емес, қайта олардың ұқсастығын, бір тектен шыққанын дәлелдеді деп тұжырымдайды. Барлық нәсілдерде бастың шеңбері 53 см-ден 61 см-ге дейін өзгеріп отырады.
Бассүйек жақсы сақталатын болғандықтан, антропогендік зерттеулерде бұрын өмір сүрген адамдардың дене тұрқын анықтау үшін қолданылады. Әр түрлі сырқаттардың патологиялық асқынуына байланысты Бас сүйек түрліше өзгеріп отырады. Өлген адамның Бассүйегі де қабірде жатып өзгеріске ұшырайды.
Бассүйекті қолдан да өзгертуге болады. Мысалы, бесікте, құндақта үнемі шалқасынан жатқызған нәрестенің қарақұсы жалпайып кетеді. Жастайынан баланың маңдайы мен қарақұсын орамалмен айналдыра қыса байлап өсірсе, төбесі шошақ болып қалыптасады. Кей жағдайда, маңдай мен қарақұсқа тақтай немесе құм салынған дорба байлап та Бас сүйектің пішінін өзгертуге болады. Кейбір халықтар баланы жас кезінен төбесін жалпақ етіп өсіреді. Егер тақия, бөрікті үнемі тастамай кисе де, Бас сүйек пішіні өзгеріске ұшырайды.
Бас пішінін әдейі өзгерту дәстүрі ерте заманда Азия, Еуропа, Америка тұрғындарының арасында болған, кейбір халықтарда қазірде де бар. Ғұндар, сарматтар, т.б. көшпелі тайпалар бас пішінін қолдан өзгерткен. Мұндай салт б.з.б. 3—1 ғасырларда қазақ жерінде де орын алған.
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Бассүйек
Вали-ду-Сол
Вали-ду-Сол (Vale do Sol) — Бразилиядағы муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатында орналасқан. Риу-Гранди-ду-Сул штатының шығыс-Орталық бөлігі мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Санта-Крус-ду-Сул экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
Тарихы
Қала 1992 жылы құрылған.
Санат:Риу-Гранди-ду-Сул елді мекендері
Таскаклы
Таскаклы — Башқұртстанның Чекмагушев ауданындағы ауыл, Тузлукушев ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 184 адамды құрады. Пошта индексі — 452205, ОКАТО коды — 80256860004.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Гералд Ваненбург
Гералд Ваненбург (Gerald Vanenburg; 5 наурыз 1964 жыл, Утрехт) — нидерландтық футболшы, жартылай қорғаушы, футбол жаттықтырушысы. 1988 жылғы Еуропа чемпионы.
Шырмауық жиренше
Шырмауық кирказан (Кирказан тұқымдасы) — тұқымдастың өкілі тропикалық және субтропикалық аймақтарға тән. Қазақстанның солтүстік-батыс шекарасында тараған. Батыс Қазақстан облысы және Ақтөбе облыстарының өзен жағалауларында, су жағалауларындағы шалғындықтарда және шіліктер арасында өседі. Бұл көжылдық өрмелегіш тамырсабақты, биіктігі 90 см-ге дейін әлсіз иректелген сабақты, кезектесе орналасқан жүрек тәрізді ашық-жасыл, жұұа жапырақты. Гүлдер шоқ болып жапырақтардың қуысна орналасқан. Пішіні де ерекше, түрлі жәндіктердің көмегімен айқас тозаңдана алады. Гүлсерігі қарапайым, пішіні біркелкі емес, түтікше тәрізді. Түтіктің түбіне 6 аталық және аналық орналасқан, қампиған, ал жоғары бөлігі үлкен тіл тәрізді қайырылған. Гүлдеу кезеңінің басында, аналықтар аузы пісіп жетілгенде, кирказанның гүлі жоғары көтеріліп, тіл тәрізді бөлігі имектеніп жәндіктердің қонуына ыңғайлы алаң түрінде болады. Гүл түтігінің ішіне енген жәндіктер аталық пен аналық орналасқан гүлдің түбіне жетеді. Қайтар жолда оларұа түтікшенің ішіндегі көптеген қатты, ішке қарай қиғаштай орналасқан түктер, кедергі келтіреді. Тұзаққа түскен жәндік шығар жол іздеп жан ұшырады. Олар аналықтығ жіпшесін қозғайды, басқа гүлдерден алып келінген тозаңды оған сілкиді. Түтіктің қатты түктері тозаң пісіп, ашылып, жәндіктер жаіа тозаңды жинағаннан соң иіліп қалады. Содан кейін ғана жәндіктер босап шығады. Кирказанды шыбындар мен қоңыздар тозағдандырады. Оларды гүлдің сыртқы көрінісі ғана емес, сонымен қоса шіріген еттің иісі тәрізді өте жағымсыз иісі де өзіне шақырады. Тұқымдарының үлкен жолақтары бар олар алмұрт тәрізді қауашаққа орнаасқан, тұқымының құрылысы да ерекше, суда көп уақытқа дейін өсіп-өну мүмкіндігін жоғалтпай тұра алады.
Гералд Ваненбург
1990 жылы әлем чемпионатына қатысты.
Шырмауық жиренше
Дереккөздер
Санат:Жиреншелер
Гералд Ваненбург
Дереккөздер
Санат:Нидерланд футболшылары Санат:Нидерланд Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Аякс Амстердам ФК ойыншылары Санат:Джубило Ивата ФК ойыншылары Санат:Утрехт ФК ойыншылары Санат:Канн ФК ойыншылары Санат:ПСВ ФК ойыншылары Санат:Мюнхен-1860 ФК ойыншылары Санат:Нидерланд футбол жаттықтырушылары Санат:Футболдан Еуропа чемпиондары
Рам (Корожечна тармағы)
Рам — Ресейдегі өзен. Ярославль облысы, Тверь облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Корожечна өзенінің оң жағалауынан 48 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 15 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Еділ Уголь су торабынан Рыбинск суқоймасының басына дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасына дейінгі (Жоғарғы) Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Қарабұта
Қарабұта — Абай облысы Үржар ауданындағы ауыл, Қарабұта ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Үржар ауылының оңтүстік-шығысқа қарай 90 км-де жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 1697 адам (850 ер адам және 847 әйел адам) болса, 2009 жылы 1615 адамды (917 ер адам және 698 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Үржар ауданы елді мекендері
Ивашкова
Ивашкова — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Краснояр өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кеть өзенінің оң жағалауынан 1055 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 73 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кеть. Өзен саласы — Чулымнан Кетке дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Брайтенберг
Брайтенберг (Breitenberg) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Пассау ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 2169 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 29,87 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 2 75 118. Муниципалитеттің басшысы — Йозеф Келлермайер.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
Саженка
Саженка — Ресейдегі өзен. Тула облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Упа өзенінің сол жағалауынан 51 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 15 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ока су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Упа өзені бастауынан сағасына дейін. Өзен саласы — Мокшыге қосылу құйылысына дейінгі Ока тармағының су алаптары, өзен алабы — Ока.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тула облысы өзендері
Батпақты қорғау
right|thumb|300px|Батпақ right|thumb|300px|Батпақ
Батпақты қорғау (Охрана болот) — жер өңірлерін шамадан артық құрғаудан жөне иелік түрлерінің мекені ретіндегі батпақтарды жойылудан сақтау шараларының жиынтығы әрі ағынды реттеуші.
Дереккөздер
Санат:Экология Санат:Табиғатты қорғау Санат:Батпақ
Turbera Mōr Juqhu Bataqlıq Liūns Балота Балота Taouarc'heg Torberes Rašeliniště Шурлăх Cors Mose Moor Swamp Torfejo Pantano Raba Zingira Suo Tourbière Fean Yno'õvu Tresetište Láp Mýri Torbiera ボグ Pelkė Purvs Vene (grondsoorte) Veen (grondsoort) Myr Myr Torfowisko Paul (ecossistema) Smârc Болото sah:Бадараан Тресава stq:Foan Myr พรุ Turbalık Болото
Арр (Гар)
Арр (Arre) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Гар департаментінде орналасқан. Виган округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 7,26 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 30016, пошта индексі — 30120.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 288 адамды құрады. Халық тығыздығы — 39,67 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Денчевци (Габрово облысы)
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 17 адамды құрайды.
Пошта индексі — 5377. Телефон коды — 06720. ЕКАТТЕ коды — 20660.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Габрово облысының елді мекендері
Ай (өзен)
Ай – Абай облысы Аягөз ауданындағы өзен. Ұзындығы 152 км, су жинау алабының ауданы 3090 км2.
Бастауы
Тарбағатай жотасының Ақшәулі тауынан басталады. Таудан жазыққа шыққан өзен суы сорғу мен булануға шығындалып, сарқылады, тек аса суы мол жылдары ғана Сасықкөлге құяды.
Гидрологиясы
Суы минералдылығы (0,570 г/л-ден 2,0 г/л-ге дейін). Минералы химиялық құрамы жағынан гидрокарбонат класының кальций тобына жатады. Өзен жайылмасына қалың шабындық өседі. Ол мал жайылымы ретінде пайдаланылады.
Гүлбаһрам Имамбекқызы Тарабаева
Гүлбаһрам Имамбекқызы Тарабаева (1908, Ақтоғай ауданы - 1981), кәсіби аурулар саласындағы ғалым, медицина ғылымдарының докторы (1949), профессор (1975). Арғын тайпасы Тобықты руынан шыққан.
Орта Азия (қазіргі Ташкент) мемлекеттік униветситеттін бітірген (1931).
1932-1966 жылында Қарағанды, Лениногорск, Алматы қалаларының емдеу мекемелерінде дәрігер, ҚазКСРҒА-ның Өлкелік патология ғылыми-зертеу институтында (1963 жылдан ҚазКСР Денсаулық сақтау министрлігінің қарамағында) еңбек гигиенасы және кәсіби аурулар секторының меңгерушісі, аға ғылыми қызметкері, токсикология зертханасын басқарды.
1966-1981 жылдарында осы академияның Тау-кен институтында аға ғылыми қызметкері, ғылыми консультант болды.
Негізгі ғылыми еңбектері кәсіби ауруларға арналған. Тарабаева эндокриндік бездерде силикоз (қорғасыннан улану) кезінде туатын өзгерістерге сипаттама беріп, бұл аурудан сақтану шараларын, дермене препаратын қолдану тәсілдерін ұсынды.
Дереккөздер
Санат:1908 жылы туғандар Санат:Ақтоғай ауданында (Қарағанды облысы) туғандар Санат:1981 жылы қайтыс болғандар Санат:Медицина ғылымдарының докторлары Санат:Қазақстан гигиенологтары Санат:Қазақстан Ұлттық ғылым академиясының Тау-кен институтының профессорлары Санат:Ташкент мемлекеттік университеті түлектері
Луццара
Луццара  (Luzzara) — Италиядағы коммуна, Эмилия-Романья әкімшілік аймағына қарасты Реджо-Эмилия провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 8890 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 218 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 39 км² шамасында. Пошта индексі — 42045.
Елді мекеннің қамқоршысы — Георгий Победоносец. Жыл сайынғы мерекесі — 19 наурыз.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эмилия-Романья елді мекендері
Бастаңғы
thumb|Қазақ арулары Бастаңғы — қазақ жастарының дәстүрлі сауықтарының бірі. Үйдің үлкендері жолаушылап кеткенде ауылдың қыз-келіншектері сол үйге жиналып, Бастаңғы жасалады.
“Қызға қырық үйден тыйым” деген берік қағиданы ұстанған қазақ қыздары, әдетте, мұндай басқосуға жеңгелерімен немесе іні-қарындастарымен бірге келетін болған. Кейде жиын қызықты өтуі үшін сал-сері бозбалалар да шақырылған. Бастаңғыға жиналған қыздар үйлерінен құрт-май, қант-шайларын өздері әкеліп, ортақ дастархан жайған. Бастаңғының екі түрлі тәрбиелік мәні бар. Алғашқысы баласының үйде отырып томаға-тұйық болып қалмауына, елмен араласуына, замандастарымен жақын танысуына жол ашу; қонақ күте білуге баулу. Енді бірі — қызды қазан-аяқ ұстауға, дастархан жасай білуге, т.б. үйрету. Сондықтан Бастаңғыны көбіне қызы бойжете бастаған үйлер жасаған. Бірақ Бастаңғы рұқсатсыз, бақылаусыз өтпеген. Өйткені, “шешесі қыдырмашы болса, қызы бастаншыл болады” деген сөз бар. Басқосу барысында жастар әзіл-оспақ айтысып, ұлттық ойындар ойнап, ән салып, күй тартып, әр түрлі өнерлерін ортаға салған. Әке-шешелері жол жүріп кеткенде, көрші жастар келіп, ол үйдің дастарханына бастаңғы жасатып, тағам дайындатады. Бұл — жолаушылардың басы ауырмасын, сырқамасын деген жақсы ойдан шыққан дәстүр.
Таралу аймағы
Бұл дәстүр Павлодар облысы, Баянауыл, Ертіс, Май аймақтарында кең таралған.
Дереккөздер
Санат:Дәстүрлі ойын
Донкур-ле-Лонгюион
Коммунаның INSEE коды — 54172, пошта индексі — 54620.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 284 адамды құрады. Халық тығыздығы — 50,53 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мерт және Мозель департаментінің коммуналары
Веттерцойбе
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 1922 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 14,08 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 84 565. Муниципалитеттің басшысы — Франк Якоб.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Амидтер
Амидтер– молекуласында гидроксил тобының (ОН) орнын аминдік топ NH2 басқан қышқыл туындылары. Олар түссіз не ақ кристалдар түрінде кездеседі. Тығызд. 1,0 – 1,4 г/см3, балқу t 80 – 180°С, қайнау t 220 – 290°С. А-дің анорганик. қышқылдармен әрекеттесуі ҚазҰУ-де зе
Санат:Амидтер
Шырақшы
Шырақшы – әулиелердің мазарын қорғап, зияратшыларға қызмет көрсетуші адам. Шырақшы көбінесе әулиенің ұрпағы болып кесене, мазардың маңында тұрады. Ол жергілікті жердің тарихына, әулиенің халыққа сіңірген еңбегі мен өміріне байланысты деректерді, аңыз әңгімелерді жетік білетін, діни сауаты бар, зиярат жасаушылардың діни-ғұрыптық ғи-бадаттарына жөн сілтейтін, көмектесетін адам болады. Шырақшы архитеткура, тарихи, мәдени құндылыққа жататын нысанның сақталуына ғана қызмет жасап қоймай, рухани сабақтастықты сақтаушы, киелі мекеннің халық жадында жаңғырып, ұрпақтар жалғастығының үзілмеуіне себепші болып табылады.
Сілтемелер
Қазақ энциклопедиясы, 9 т.
Америка
Америка (America, América, América, Amérique, Amirika, Amërika, Amerika) — Америка-батыс жарты шардағы екі құрлықтан тұратын дүние бөлігінің бірі. Атлант және Тынық мұхиттары аралығында орналасқан. Оның құрамына Солтүстік Америка мен Оңтүстік Америка құрлықтары, дүние жүзіндегі ең үлкен арал - Гренландия және тағыда басқа жағалауға жақын аралдар кіреді. Солтүстік Америка мен Оңтүстік Американың бір-бірінен бөлек және дүниенің басқа бөліктерінен алыс жатуы ғана емес ірілігі, табиғат жағдайында зор айырмашылық болуы оларды жеке, дербес құрлықтар деп санауға негіз болады. Олар бір-бірінен Панама мойнағы арқылы бөлінеді. Екі материк аралығындағы Теуантепек пен Панама мойнақтарының аралығы және Вест-Үндістан аралдары Орталық Америкаға жатады. left|thumb|right|250px|ОББ бойынша Американың саяси картасы
Тарихы
Солтүстік Американың солтүстік шығыс жағалауы мен Гренландия аралын алғаш рет 900 жылдар шамасында нормандар ашты. Антиль аралын және Оңтүстік Американың солтүстік жағалауының бір бөлігін, Солтүстік Американың Кариб теңізі жағалауының оңтүстік бөлігін 1492—1503 жылдары Христофор Колумб ашты. Бұл дүниенің жаңа бөлігі Италия теңізшісі Америго Веспуччидің есімімен аталды. Ол батыс жарты шардағы Христофор Колумбтың ашқан жерлері бұрын белгісіз болып келген дүниенің жаңа бөлігі екендігі туралы алғаш пікір айтты. Христофор Колумб ашқанға дейін Американың байырғы халқы көптеген үндіс тайпалары мен эскимостардан ғана тұратын. Еуропалықтар келіп үстемдік жүргізгенде, жергілікті халықты адам төзгісіз қуғындау, қанау тәртібін орнатты. Отаршылармен бірге неше түрлі аурулар да келді, одан үндістер көп қырғынға ұшырап, күрт азайды, кейбір тайпалар мүлдем құрып кетті. Олардың орнына Африкадан құлдар әкелінді. Американың қазіргі халқы бұрынғы европалықтардың ұрпақтарынан және құл ретінде әкелінген Африкалықтар мен жергілікті үндістердің араласуынан пайда болған. Американың халқы антропологиялық жағынан әр түрлі. Онда адамзаттың белгілі үш нәсілінің өкілдері (еуропоид, монголоид, экваторлық негр-австралоид)араласып кеткен. Американың әр бөлігінде бұлардың араласу сипаты әр түрлі. Саны жағынан ең көбі-европеоид, оның өкілдері Солтүстік Америка халқының 90 %-і, Оңтүстік Американың 1/3 бөлігі. Екінші орында-будандар. Олар-бірқатар елдердің (Мексика, Орталық Америкадағы елдер, Венесуэла, Парагвай т.б) негізгі халықтары. Үшінші орында - мулаттар. Венесуэланың, Бразилияның, АҚШ-тың, Кубаның Орталық Америкадағы бірқатар елдердің халықтары-солар. Монголоид нәсілінің ерекше тармағына жататын байырғы халық-үндістер. Орталық және Оңтүстік Американың бірқатар аудандарында (Боливия, Венесуэла, Колумбия, Экуадор, Перу, Бразилия, Мексика, т.б) сақталған. АҚШ-та, Канадада және т.б елдерде үндістер арнаулы резервацияларға қуылған. Америка халқының басым көпшілігі индоевропа отбасы тілдерінде сөйлейді. Америкада ағылшын тілі, Оңтүстік Америка мен Орталық Американың бірқатар елдерінде испан тілі, Бразилияда португал тілі басым. Канада мемлекетінде екі тілдің бірі -француз тілі, Гайти мен Вест-Үндістанның ұсақ аралдарында да солай. Үндістер-кечуа, аймара, ацтек және т.б өз тілдерін белгілі бір шамада сақтап қалған, ал Африка халықтарының тілдері олардың этникалық топтарының біреуінде де сақталмаған. Америкадағы ұлттардың сан жағынан көбі: американдар, ағылшын-канадалықтар, мексикандар, бразилиялықтар, колумбиялықтар, аргентиндер, кубалықтар және т.б. Америкада-50 ел бар, 26-сы тәуелсіздік алған мемлекеттер, 24-і отарлар. 2-ші дүние жүзілік соғыстан кейін Американың саяси картасында біраз өзгерістер пайда болды. Халықтық революцияның жеңуі нәтижесінде Америкада тұңғыш Социалистық мемлекет-Куба пайда болды. Америкада саяси тәуелсіз жаңа мемлекеттер: Гаина, Ямайка, Тринидад, Тобаго, Барбадос құрылды.
Дереккөздер
Санат:Америка
Киев Русі
Киев Русі – шығыс славян тайпаларының бірлесуі нәтижесінде Шығыс Еуропада 8–9 ғ-лар аралығында пайда болған мемлекет.
Тарихы
XX – XXII ғасырларда Киев пен Новгородта жазылған жылнамаларда Киев Русінің тарихы 852 жылдан бастап көрсетіледі. Жылнамалар бойынша, 862 жыл. Рюрикке ерген варягтар Киевке келіп басшылық жасаған. Бұл Киев Русін варягтар (нормандар) құрды деген XVIII ғ-дағы норман теориясының шығуына негіз болды. Алғашында шығыс славяндарға жататын полян, руси, северян, древлян, дреговичи, полочан, словен тайпаларын біріктірген мемлекет князь Олег (882 – 911) тұсында күшейе бастады.
Владимир Святославович князьдік еткен кезең (980 – 1015) Киев Русінің гүлденген тұсы болып есептеледі. Ол елге Византия ықпалымен христиан дінінің православие тармағын енгізді. 1024 ж. князьдік Днепрдің бойымен екіге бөлініп, 1036 ж. қайта бірікті. Ярослав Мудрый шіркеудің Византияға тәуелділігін жойып, Батыс Еуропа елдерімен тіке байланыс орнатты. Бірақ, оның 3 ұлы елді бөлісіп билеп, бөлшектенуге жол берді. Сыртқы жаулардан қорғану үшін уақытша бірігулер еш нәтиже бермеді.