cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Еуромайдан
Наразылықтардың алғашқы күндерінде Украинада жаңа телеарналар таратыла бастайды, олар наразылықтардың барысын бірдей тақырыптармен, үндеулермен және тезистермен қамтыды. 30 қарашада наразылық білдірушілер таратылғаннан кейін наразылықтар радикалды формаларға ие болды.
Киевте наразылық білдірушілер мен милиция арасындағы жаппай қақтығыстар 1 желтоқсанда болды, радикалды наразылық білдірушілер алғашқы әкімшілік ғимараттарды басып алып, Президент Әкімшілігіне шабуыл жасады. Бұл күні ұлтшыл ұйымдардың өкілдері наразылық білдірушілерге қосыла бастайды.
8 желтоқсанда Олександр Турчинов бастаған наразылық білдірушілер үкіметтік кварталды жауып тастайды, өзін-өзі қорғау отрядтары құрылады, Тәуелсіздік алаңында бүкіл периметрді қоршау басталады.
16 қаңтарда Украинаның Верховна Радасы жала жабу мен экстремизм үшін қылмыстық жауапкершілікті қарастыратын заң жобаларын мақұлдады. Жаппай тәртіпсіздіктерді ұйымдастырғаны, ғимараттарды басып алғаны үшін жаза күшейтілді. Бұл қарсыласудың жаңа толқынына әкелді. Оппозиция бұл заңдарды "диктаторлық" деп атады. 19 қаңтарда наразылық білдірушілер колоннасы Грушевский көшесіне көшті. Мұнда жаппай қақтығыстар болды, наразылық білдірушілер қауіпсіздік күштерінің автобустарын өртеп жіберді. 2014 жылдың 23 қаңтарында Арсеній Яценюк, Віталій Кличко және Олег Тягнибок билікпен бітімгершілік туралы келіссөздер жүргізгенін хабарлады: Ішкі істер министрлігі тәртіпсіздіктер кезінде ұсталғандарды босатады, бірақ шатырлы қалашық бөлшектеліп, үкіметтік квартал құлыптан босатылуы керек. Наразылық білдірушілер бұл шарттан бас тартып, жаңа баррикадалар тұрғызды. Киев жаппай тәртіпсіздіктерге ұшырады, қауіпсіздік күштерімен қақтығыстар басталды, әкімшілік ғимараттар мен полиция ғимараттарын жаппай басып алу басталды, онда көптеген қару-жарақ ұрланып, тәуелсіз билік құрылды.
18 ақпанда "Радаға бейбіт шабуыл" жоспарланған болатын. 19 ақпанда СБУ болып жатқан оқиғаларға байланысты "Украина аумағында терроризмге қарсы операцияны көрсетуге" дайындықтың басталғанын жариялады. СБУ "тек өткен тәулікте 1500-ден астам атыс қаруы мен 100 мың оқ қылмыскерлердің қолына түсті" деп хабарлады. 20 ақпанда Киевтегі институт көшесінде құқық қорғау органдарының қызметкерлеріне, сондай-ақ Еуромайданға қатысушыларға мергендер атылды.
21 ақпанда Янукович Батыс елдерінің қысымымен оппозициямен бейбітшілік келісіміне қол қойды. Шарт 2004 жылғы Конституцияға, яғни парламенттік-президенттік басқару нысанына дереу оралуды, "Ұлттық сенім үкіметін" қалыптастыруды, 2014 жылғы желтоқсаннан кешіктірмей мерзімінен бұрын президенттік сайлау өткізуді көздеді. Сондай-ақ, Киевтің орталығынан құқықтық тәртіп күштерін шығару, зорлық-зомбылықты тоқтату және оппозицияның қаруды тапсыруы қарастырылды. Сол күні Янукович Киевтен кетті.
Еуромайданның басталуы. Қараша — желтоқсан 2013
Еуромайдан 2013 жылдың 21 қарашасында, украин билігінің Украина мен Еуропа одағының арасындағы ассоциация (одақтастық) туралы келісімге қол қоюға дайындықты тоқтатуына жауап ретінде басталды.
29—30 қараша күндері шатырлы қалашыққа жайғасқан билік қарсыластары қуылғаннан кейін президент пен үкіметке қарсылық күшейе түсті. Ауқымды наразылық шараларының себебі ретінде елдегі әлеуметтік теңсіздіктің үлкен деңгейін, бай азаматтар мен кедейлердің арасындағы тұрмыс деңгейі мен табыстарының алшақтығы, атқарушы билік, сот жүйесі мен құқық қорғау органдарында жемқорлықтың кең таралуын атайды.
Билікке наразы адамдар мен милиция арасындағы қақтығыстар 2013 жылдың 1 желтоқсанында орын алды, ол күні биліктің радикалды қарсыластары әкімшілік ғимараттарды басып алып, президент администрациясын басып алуға әрекеттенді. Қақтығыстар 11 желтоқсан күні билік Тәуелсіздік алаңын (Майдан Незалежності) күшпен тазартуға тырысқан кезде жалғасын тапты.
қаңтар 2014
2014 жылдың 16 қаңтарында Жоғарғы раданың (рада — «кеңес») жаппай тәртіпсіздікке қатысқандарға жазаны қатаңдату туралы және азаматтық құқықтар мен бостандықтарды шектеу туралы заңдарды қабылдауы 19 қаңтар күні Киевтегі қақтығыстарға әкеп соқтырды, наразылық шаралары елдің көп бөлігін қамтыды. 19—20 қаңтар күндері жүздеген адам жарақаттанып, қаза тапқандар туралы ақпарат таралды.
Киев орталығындағы қақтығыстар мен ел астанасы мен облыс орталықтарындағы билік органдарын басып алу әрекеттері орын алып, ресми билікпен қатар әрекет ететін билік органдары мен ресми емес күштік құрылымдар пайда бола бастағаннан кейін Украина төтенше жағдайды енгізуге таяп қалды.
Президент Віктор Янукович пен паламенттік оппозиция арасындағы бірнеше күнге созылған келіссөздерден кейін билік кері шегінді: Жоғарғы раданың кезектен тыс отырысы шақырылып, 16 қаңтар күні қабылданған бірқатар заңдардың күші жойылды, 2013 жылдың қарашасынан бастап 2014 жылдың қаңтары аралығындағы оқиғаларға қатысқандарға амнистия жарияланды. 28 қаңтар күні премьер-министр Микола Азаров пен министрлер кабинетінің қызметі доғарылды. Бірақ наразылық шаралары бұған қарамастан жалғасын тапты.
ақпан 2014
Билік қарсыластары парламенттік-президенттік билік жүйесі мен 2004 жылғы Конституцияға қайтып оралуды талап ететінін жариялады. 12 ақпан күні Янукович коалициялық үкіметті құруға келісіп, осыған дейін қамауға алынған шаруге қатысушылар бостандыққа шығарылды. 15–16 ақпан күндері билікке наразы адамдар облыстық әкімшіліктерді бұғаттауды доғарып, Киевте көшеге жиналған адамдар Грушевский көшесінің бір бөлігі мен қалалық әкімшілікті босатты. Бүкілукраиндық «Майдан» бірлестігі мен «Оңшыл сектор» Жоғарғы радаға «бейбіт шабуыл» жасауға дайындық туралы жариялады.
18 ақпан күні жағдай күрт шиеленісіп, жаппай қантөгіске алып келді. Жоғарғы раданың отырысында оппозиция дереу парламенттік-президенттік билік жүйесіне қайтуды және 2004 жылғы Конституцияны қалпына келтіруді талап етті. Осы уақытта Киевте көшеге жиналғандар мен милиция арасындағы қақтығыс өршіп, жүзден астам адамның өлімініе әкеп соқтырды (оның ішінде белгісіз мергендердің оғынан қаза тапқандар да болды). Батыс Украинадағы жағдай қатты шиеленісіп кетті.
21 ақпан күні Батыс елдерінің қысымымен президент Янукович кері шегініп, оппозициямен дағдарысты реттеу туралы келісімге қол қойды. Оған сәйкес Украина 2004 жылғы Конституцияға дереу қайтып, ұлттық бірлік үкіметі құрылып, 2014 жылдың желтоқсанына дейін мерзімінен бұрын президент сайлауы өтуі тиіс еді. Билік зорлық-зомбылықтан бас тартып, жақында орын алған жайттарды тергеу қолға алынуы да қарастырылды. Сол күні Янукович Киевті тастап, бірінші Харьковқа, содан соң Ресейге ұшып кетті.
Келесі күні, 22 ақпанда Януковичтің өз қызметін доғармайтыны туралы және ол заңға қайшы деп санайтын Жоғарғы раданың шешімдеріне қол қоймайтыны туралы айтқан бейнежазбасы телеарналардың эфиріне шықты. Елдегі жағдайды ол «вандализм, бандитизм және мемлекеттік төңкеріс» деп атады. Бірнеше сағаттан кейін Жоғарғы рада Януковичтің қызметтен шеттетілгені туралы қаулы қабылдап, мерзімінен бұрын президент сайлауын 2014 жылдың 25 мамырына белгіледі. 23 ақпан күні президент міндеттері Жоғарғы раданың жаңа төрағасы Олександр Валентинович Турчиновқа жүктелді. Жаңа үкіметті Еуропа одағы мен АҚШ мойындады. 27 ақпан күні Украинаның премьер-министрі болып Арсеній Володимирович Яценюк тағайындалып, уақытша үкімет құрылды.
24 ақпан күні ішкі істер министрі Арсен Аваков бейбіт азаматтардың жаппай өлтірілуі туралы қылмыстық істің қозғалғаны және осыған байланысты Янукович пен бірқатар лауазымды тұлғаларға іздеу салынатыны туралы ақпарат жариялады. Украина Бас прокуратурасының мәліметіне сәйкес, Еуромайдандағы оқиғалар кезінде 2442 адам зардап шеккен. Оның 721 құқық қорғаушылар, қалғаны қарапайым азаматтар. 104 белсенді қаза тауып, 17 құқық қорғаушы өлтірілді. Еуромайданға қатысты істер бойынша 445 адамға айып тағылды, оның ішінде 48 шенеунік пен 228 құқық қорғаушы бар. Соттарға 298 адамға қатысты 195 айыптау актілері жөнелтілді. 59 адам кінәлі деп танылып, 46 адамға қатысты айыптау үкімі жарияланды. Еуромайдан кезінде қылмыстық іс жасаған белсенділердің барлығы амнистияланды.
Әдебиет
Санат:2013 жыл Санат:2014 жыл Санат:Украина тарихы Санат:Киев тарихы
Фосформен улану
Фосформен улану - Фосфорлы өндірістің негізгі зиянды факторлары таралу және нақты жұмысшылардың денсаулығына қауіпті дәрежесіне қарай сары фосфордың буы (ШРЕК-0,03 мг/м3) және фосфорлы сутегі (фосфин, ШРЕК-0,1мг/м3) болып табылады.
Жұмыс аймағының ауасыңда бұл заттардың концентрациясының жоғарлауы шлак және ферра фосфордың қосылуында болуы мүмкін. Сары фосфордың өндіріс конденция үдерісінде, фосфор қышқылының үш полифосфат натрий өндірісінің нейтролизациясында фосфордың фосрицины өндірісінде барабанды қайта істеу кезінде болуы мүмкін (В.А.Казловский, А.Г.Дардин). Фосфордың көп мөлшерде ағзаға енуі, сары фосфор және олардың қосындыларының өндіріс жағдайында, жұмыс орнының ауасында, концентрацияда, көбінесе шамадан тыс, фосфорлы улану дамуына қауіп төндіреді.
Фосфордың ағзадан шығарылуы өкпе арқылы (шығарылған ауа арқылы) асқазан ішек тракты, зәр және тері арқылы. Фосфор буынның әсері төменгі тотығының пайда болуымен түсіндіріледі (Р2О3, Р2О4) 3-4 фосфор тотығы. Бұдан басқа асқазанның ылғалды кілегей қабатында фосфор қышқылына айналуы мүмкін, ол кезде фосфордың бір бөлігі элементарлы жағдайда қалуы мүмкін. Ағзаға түсіп фосфор ең бастысы тотық және элементарлы фосфор түрінде жоғары минералданған тіндерге, көбінесе сүйек бауырға (Филов В.А. 1963ж.) дәнекерлейді.
Фосфорлы улану патогенезі толық зерттелмеген. Фосфор қосындыларының политроптылығы ағзаның мүшелер мен жүйелеріне әсер етеді. Осыған байланысты фосфор зақымдану механизмі күрделі және әртүрлі. Қазіргі кезде басты орынды фосфордың басты ферменттік жүйелердің активтілігінің бұзылуына, қышқылдану үдерісінің қалыпты ағуын қамтамасыз ететін және де энергетикалық ресурстың шығарылуын қамтамасыз етеді (Г.И.Белоскурская, В.П.Верболович, Х.С.Сабырбаева 1980; А.А.Лунашев, А.С.Некрасова 1980). Осының арқасында әр түрлі дезоранизациясы пайда болады, тіндер, ағзалар және ағза толығымен өмір сүруі бұзылады.
Фосфордың жалпы токсикалық әсері висцералды ағзалардың және жүйке жүйесінің 3-5 жылдан кейін фосфор массивті концентрациясында 8-12 жылдан кейін салыстырмалы төмен, жұмыс мекемелері үшін бірнеше ШРЕК-ны бірнеше жоғарлататын патологиялармен көрінеді.
Дереккөздер
Санат:Токсикология Санат:Фосфор қосылыстары Санат:Улану
Мань-Воль-Я
Мань-Воль-Я — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Вогулка өзенінің сол жағалауынан 228 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 26 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Сосьва. Өзен саласы — Солтүстік Сосьва, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ханты-Мансий автономиялық округі өзендері
Жукия
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 23 149 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 820,961 км² шамасында. Халық тығыздығы — 28,2 адам/км².
Тарихы
Қала 1948 жылы құрылған.
Санат:Сан-Паулу елді мекендері
Валь-де-Эбо
Валь-де-Эбо (Vall de Ebo) — Испаниядағы муниципалитет. Валенсия автономды бірлестігіне қарасты Аликанте провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Марина-Альта ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 272 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 32,40 км² шамасында.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Аликанте елді мекендері
Малката (Сабугал)
Малката (Сабугал) (Malcata (Sabugal)) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Гуарда округінің құрамына кіреді. Сабугал муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Бейра-Интериор-Норте экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 351 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 21,82 км² шамасында. Халық тығыздығы — 16,1 адам/км².
Ауданның қамқоршысы — Варнава.
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гуарда округінің елді мекендері
Хоэн-Демцин
Хоэн-Демцин (Hohen Demzin) — Германия Федеративтік Республикасының Мекленбург-Алдыңғы Померания жерінде орналасқан муниципалитет. Гюстров ауданының құрамына енеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мекленбург-Алдыңғы Померания елді мекендері
Концано
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1004 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 86 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 12 км² шамасында. Пошта индексі — 15030.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие Santa Lucia da Siracusa.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пьемонт елді мекендері
Мұхтар Мұратбекұлы Тәшкенбаев
Мұхтар Мұратбекұлы Тәшкенбаев (4.04.1962, ШҚО, Семей қаласы), республиканың әлденеше дүркін чемпионы. Сумо күресінен Азия чемпионатының бірнеше мәрте күміс, қола жүлдегері.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан спортшылары
Ұлытау антиклинориі
Ұлытау антиклинорийі - Ұлытаудан Арғанаты тауына дейінгі 400 километрге созылған каледондық қатпарлы құрылым.
Құрылымының өзегі меридиандық бағытқа созылған, күшті қатпарлануға шалынған және қуатты метаморфтану салдарынан гнейстерге, кристалдық тақтатастарға айналған төм. және ортаңғы протерозойдың жанартаулық-шөгінді тау жыныстарының қалың қабаттары мен гранит интрузияларынан құралған.Ұлытау антиклинорийінің қанаттарында жоғ. Протерозой мен төм, палеозойдың жанартаулық, миогеосинклиналдық кремнийлі-терригендік шөгінділері дамыған. Бойлық бағыттағы ірі жарылымдармен тілінген бұл құрылым: Соңғылары көлденең грабендер арқылы бірнеше блоктарға бөлінген және девон мен төм. Карбонның терригендік-карбонаттық шөгінділерімен толған. Протерозой тау жыныстарында темір, кембрий шөгінділерінде алюмофосфат кендері бар.
Дереккөздер
Санат:Ұлытау ауданы географиясы Санат:Қазақстан кенді аудандары
Дряновец (Добрич облысы)
Пошта индексі — 9392. ЕКАТТЕ коды — 23933.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Добрич облысының елді мекендері
Кіші Мошна
Кіші Мошна — Ресейдегі өзен. Нижегород облысы, Марий Эл Республикасы, Чуваш Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Мошна өзенінің сол жағалауынан 24 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Еділ Ока өзені сағасынан Сура және Ветлуга өзендерін қоспағанда Чебоксар су торабына (Чебоксар суқоймасы) дейін. Өзен саласы — Құйылысу аралығы теліміндегі Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
871 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:871 жылы туғандар
Түсініктемелер
*
Арбюс
Арбюс (Arbus) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Атлантикалық Пиреней департаментінде орналасқан. По округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 13,89 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 64037, пошта индексі — 64230.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1098 адамды құрады. Халық тығыздығы — 79,05 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Атлантикалық Пиреней департаментінің коммуналары
Худ-Яга-Тывис
Худ-Яга-Тывис — Ресейдегі өзен. Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Сед-Яга өзенінің сол жағалауынан 81 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 11 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Баренц теңізі су алабының өзендері, Печора өзені су алабының шығыс шекарасынан Үлкен Ою өзені су алабының шығыс шекарасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Печора мен Обь өзендері аралығындағы Баренц теңізіне құятын су алаптары.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері
Иоганн Вольфганг Деберейнер
(15.03.1780-24.03.1849)
Неміс химигі. Өз бетінше оқыған. 1810 жылдан Йен университетінің профессоры.
Еңбектері элементтерді жүйелеу мәселелеріне, платиналық металдарды зерттеуге, катализге арналған. Ұсақталған платина (патиналыққара) өзі өзгерусіз қалып химиялық реакцияларға себепші болатынын байқады; мысалы, шарап спиртінің сірке қышқылына (1821ж.) немесе күкірттік ангидридінің күкірт ангидридіне (1822ж.) тотығуын. Бұл жұмыстар Г.Дэвидің зерттеулерімен бірге питинаны қолданатын каталитикалық химияның негізін салды. Егер кальций-стронций-барий (1817), литий-натрий-калий, күкірт-селен-теллур және хлор-бром-йод (1829) триадаларында элементтер атомдар салмақтары өсу ретімен орналасса, олардың ортасындағы элементтің атомдық сомаларының жартысына тең екенін байқады. Бұл "триадалар ережесі" химиялық элементердің классификациясына арналған кейінгі жұмыстарында қолданылды.
С.К. Мырзалиева "Химия" (Балаларға арналған энциклопедиялық анықтамалық Алматы 2012ж.)
Кеден құқығы
Кеден құқығы - кеден органдарының мемлекеттік шекараны экономикалық қорғау және мемлекеттің сыртқы сауда мен кеден саясатын жүзеге асыру жөніндегі қызметін тәртіптейтін құқықтық нормалардың жиынтығы.
Дереккөздер
Санат:Кеден құқығы
Сен-Парду-ла-Круазий
Сен-Парду-ла-Круазий (Saint-Pardoux-la-Croisille) — Франциядағы коммуна. Лимузен аймағына қарасты Коррез департаментінде орналасқан. Тюль округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 16,36 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 19231, пошта индексі — 19320.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 170 адамды құрады. Халық тығыздығы — 10,39 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Коррез департаментінің коммуналары
Швейцарияның табиғаты
Швейцария — таулы ел, көпшілік бөлігі Альпі таулары аумағында орналасқан (ел аум-ның 60%-ын құрайды). Оңтүстігінде Пеннин Альпісі (ең биік жері — Дюфур шыңы — 4634 м), Лепонтин, Ретийя Альпісі мен Бернин массиві орналасқан. Бұл таулар бір-бірінен Жоғар. Рона мен алдыңғы Рейннің терең көлденең аңғарлары арқылы бөлінген. Негізінен кристалдық жыныстардан қалыптасқан биік, тегіс емес, қармен жабылған таулар терең шатқалдармен бөлшектенген. Таулардың басында көптеген фирндік алаңдар мен мұздықтар бар (ел аум-ның 10%-ы). Негізгі асулары (Үлкен Сен-Бернар, Симплон, Сен-Готард, Бернина) 2000 м-ден биік орналасқан. Солтүстік пен солтүстік-батысқа қарай Альпі аласара түсіп, мұздықтар сирей бастайды. Альпіден солтүстік-батысқа қарай ел аум-ның 1/3-іне жуығын алып жатқан Швейцария қыраты орналасқан. Ол 1000 — 1200 м-ден 400 м-ге дейін аласарады (Рейн мен Ааре өзендерінің аңғарлары). Мұнда ел халқының басым бөлігі шоғырланған, ірі қалалар мен өнеркәсіп орталықтары орналасқан. Сондай-ақ мұнда ең құнарлы а. ш. жерлер мен жайылымдар бар. Елдің солт.-батысында қатпарлы Юра таулары (Швейцария шегіндегі ең биік жері — Мон-Тендр тауы — 1679 м) жатыр.
Швейцарияға суы мол өзендердің жиі тармағы тән. Негізгі өзендері: Рейн (Швейцариядағы бөлігі — 375 км), Ааре (маңызды салалары — Ройс пен Лиммат), Рона, Инн, Точино өзендері Альпі тауларынан басталып, еріген қар және жауын-шашын суларымен толығады. Өзендерінде су құламалары көп. Көптеген өзендерінде СЭС каскадтары салынған. Ш. өзендері негізінен кемемен жүзуге қолайсыз. Тек қана Рейн өз-мен Базельге дейін кеме қатынасы жасалады. Ш. өзінің көлдерімен даңқты. Олардың ең көріктілері Швейцария таулы жазығының шеткергі аймақтарында орналасқан: оңтүстігінде — Женева, Тунн, шығысында Фирвальдштет, Цюрих, солтүстігінде Невшатель мен Биль. Бұл көлдердің көпшілігі ірі мұздықтар таулардан Швейцария таулы жазығына қарай жылжыған дәуірде пайда болған. Көлдердің көбі қазаншұңқырларды толтырып тұр, өте терең. Швецариядағы климаттық ерекшеліктер биіктікке, күн мен желдердің әсер етуіне байланысты қалыптасады. Климаты негізінен ылғалды, қыраттарда қоңыржай жылы, тауларда — суық. Жазықтардағы тәуліктік орташа температура жыл бойында –10 — 16С аралығында ауытқиды, жазда 27С-қа дейін көтеріледі. Ең ыстық айы — шілде, неғұрлым суық болатын кез қаңтар айына тура келеді. Альпінің ең биік шыңдарын мәңгі қар жамылған. Қар сызығы батыс беткейлерінде 2700 м, шығыс беткейлерінде 3200 м-ге дейін көтеріледі. Қыста елдің барлық аумағындағы темп-ра 0С-тан төмен түседі, неғұрлым жылырақ ауа райы бір бөлігі Италияға тиісті Лугано мен Лаго-Маджоре көлдері мен Женева көлінің жағалауларында ғана сақталады, өйткені таулар солт-тен соғатын суық желдің өтуіне бөгет болады.
Қаңтар — ақпан айларында Альпідегі жоғарғы қы-сымның басымдығы жағдайларында қысқы спорт түрлерімен айналысуға қолайлы айқын суық ауа райы орнығады. Бұл кезде оңтүстік беткейлер күн жылуын мол алады. Елдің төменгі аудандарындағы қар жамылғысы орнықты емес, 700 м биіктікте қар — 3 айдай, 1000 м-де — 4,5 ай, 1800 м-де 8 ай, 2500 м-де 10,5 ай бойы жатады. Швейцарияда жауын-шашын мен қар алып келетін күшті желдер жиі соғады. Көктемде, жаз бен күзде шығыс пен оңт.-шығыстан соғатын жылы, құрғақ желдер басым, бұл темп-раның шұғыл өзгеруіне, қар көшкіндерінің жүруіне себепші болады. Жерорта т. жағынан келетін ылғалды ауа ағыны Альпі беткейлерімен жоғары көтеріліп, одан кейін Швейцария таулы жазығына өтеді. Қыраттарда жылына орташа 800 — 1200 мм, [Альпі|Альпінің] жел жиі соғатын беткейлерінде — 2500 мм-ге (кейбір жекелеген шыңдарда 3000 мм-ден астам), елдің оңт-ндегі терең аңғарларда 1000 — 1500 мм-ге (Жоғ. Рона аңғарының кей жерлерінде 500 — 600 мм) дейін жауын-шашын түседі. Мұзданудың қазіргі жалпы ауд. 1950 км2, 140-тай ірі мұздықтар бар. Швейцария таулы жазығы еур. жалпақ жапырақты ормандар аймағында орналасқан. Ормандар ел аум-ның 1/4-ден астамын алып жатыр. Швейцария қыратында 800 м-ге дейінгі биіктікте мәдени өсімдіктер басым, жалпақ жапырақты ормандардың (емен, шамшат, үйеңкі, жөке) шағын массивтері сақталған. Альпінің оңтүстік беткейлерінде талшын көп өседі. 1000 — 1500 м биіктікте аралас ормандар (шамшат, шырша, қарағай, самырсын), одан жоғарырақта (1800 — 2400 м) қарағай, шырша, самырсын мен бал қарағайдан құралатын қылқан жапырақты ормандар басым. басым. Жазықтарда қандыағаш тоғайлары бар. Биіктігі 2800 м-ге дейінгі жерлерде субальпілік және альпілік шалғындар, рододендрон, арша өседі.
Швейцарияның жануарлар дүниесі адамның шаруашылық қызметінің ықпалын күшті сезініп отыр. Қар құры мен ақ қояндар кең тарағанымен, таулардың жоғ. бөлігіне тән елік, бұғылар мен альпі суырлары сирек кездеседі. Жабайы жануарлар дүниесін қорғау жөнінде көп жұмыстар атқарылуда. Австриямен шекарада орналасқан Швейцария Ұлттық саябағын еліктер мен бұғылар, тауешкі мен түлкі мекендейді, сондай-ақ ақ құр мен жыртқыш құстардың бірнеше түрі кездеседі.
Санат:Швейцария
Лидия Сергеевна Будовская
Дереккөздер
Санат:Қарағанды облысы тұлғалары Санат:Қазақстан кітапханашылары Санат:1925 жылы туғандар Санат:1987 жылы қайтыс болғандар
Футболдан құрлықаралық кубок 1967
Футболдан құрлықаралық кубоктың 1967 жылғы жарысы. Шотландияның "Селтик" клубы мен Аргентинаның "Расинг Авельянеда" клубтары арасындағы жекпе-жек үш ойынға созылды. Әуелі Шотландияда өткен ойында "Селти" 1:0 есебімен жеңісе жетті. Буэнос-Айрестегі қарымта ойында "Расинг" 2:1 есебімен ұтып, таразы басы теңесті. Ол кезде жеңімпазды пенальти арқылы анықтау дәстүрге енбегендіктен, командалар үшінші рет күш сынасуға тура келді. Үшінші ойын бейтарап алаң ретінде таңдалған Монтевидеодағы "Сентенарио" стадионында өтіп, "Расинг" 1:0 есебімен жеңіске жетті. Айта кетейік, бұл ойында "Селтитен" 4, "Расинг" сапынан екі ойыншы алаңнан қуылды.
Сілтемелер
Санат: Футболдан құрлықаралық кубок Санат:Селтик ФК ойындары Санат:Расинг Авельянеда ФК ойындары Санат:1967 жылғы футбол
Jumeirah Emirates Towers Hotel
Джумейра Эмирейтс Тауэрс (Jumeirah Emirates Towers Hotel) немесе «Эмират мұнарасы II» — БАӘ, Дубайдағы 56 қабатты бес жұлдызды қонақ үй. Эмират мұнарасы I екеуі Эмират мұнаралары кешенін құрайды.
Жалпы мағлұмат
40 жуық люкс номерлері бар мейманхананы Джумейра тобы басқарады.
Қонақ үйдің биіктігі 309 м. Әлемде биіктігі жағынан 29-шы орын алады. Мейманхана құрылысы 15 сәуір 2000 жылы аяқталды.
Бұл қонақ үй әлемдегі биіктігі жағынан үшінші орын алады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:БАӘ қонақ үйлері Санат:Аса биік құрылыстар Санат:Дубайдағы көк тіреген ғимараттар
Дёлау
Дёлау (Döhlau) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Жоғарғы Франкония әкімшілік округіне бағынады. Хов ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 4036 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 15,25 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 4 75 120. Муниципалитеттің басшысы — Томас Кнауэр.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 8 қалалық ауданға бөлінеді.
Әруақ
«Әруақ» — толық метражды көркем фильм. 2018 ж. Қазақфильм және киностудиясы шығарған.
Сюжеті
Ағатай есімді қарттың ешкімі жоқ. Сүйген жары қайтыс болған. Араларында балалары болмаған. Ағайын-туысқандары да қалмаған. Фильмге өз ортасынан безіп, далаға барып тұруды көздеген қарт кісінің өмірі арқау болған. Әйтсе де данагөй, пәлсапашының жолында балалар үйінен қашып шыққан Бөбек деген кішкентай, елгезек бала кезігіп, оның бастапқы жоспарын бұзып кетеді.
Дереккөздер
Санат:Қазақфильм фильмдері Санат:Қазақстан драма фильмдері
Бақтыбай Жолбарысұлы
Бақтыбай Жолбарысұлы (1842, Алматы облысы, Текелі — 1902, Ескелді ауданы, Өтенай ауылы, Балдырған жайлауы) — айтыс ақыны.
Жалайыр тайпасының Сиыршы руынан шыққан. Жеті жасында жетім қалып, бірнеше жыл Балқаш, Сексеуіл, Шұрық жақтағы нағашыларының қолында болады. Кейін еліне қайтып келіп, бай ағайындарының малын бағады. Жиын-тойларда өлең құрастырып, ақындығын танытады. Ақыры өнері жалшылықтан құтқарып, өлеңнің соңына біржола түседі. Әсіресе, атақты Тезек төремен айтысы (1861) Бақтыбайдың ақындық даңқын бүкіл Жетісу өңіріне әйгілі етеді. Төренің айбынынан ықпай, оның әлсізге жасаған зорлық-зомбылығын бетіне басады. Ақынның өзге де әділетсіз бай, болыс, т.б. мықтыларды әшкерелеген өлең, айтыстары көп.
Бақтыбайдың жекелеген толғау, сықақ, жоқтау өлеңдері көп болғанымен, айтыс өнері оны биікке көтерді. Мәйке қызбен, Арыстан, Жүсіпбек, Әсет, Бәйімбет, Қыпшақбай, т.б. ақындармен айтысы суырып-салма шеберліктің, тапқырлық пен батылдықтың айқын үлгісі.
Ақынның “Едіге — Нұран” көлемді дастаны да сақталған. Бақтыбайдың шығармалары 1987 жылы “Жел қобыз” деген атпен жеке кітап болып шықты.
Сыртқы сілтемелер
Санат:1842 жылы туғандар Санат:Текеліде туғандар Санат:1902 жылы қайтыс болғандар Санат:Ескелді ауданында қайтыс болғандар Санат:Айтыс ақындары
Мидоувью Эстейтс (Кентукки)
Мидоувью Эстейтс (Meadowview Estates) — Кентукки штатының Джэфферсон округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 422 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 0.3 км² шамасында. FIPS коды — 21-51294.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Кентукки қалалары
IC 4193
IC 4193 — Canes Venatici шоқжұлдызында орналасқан E (эллипстік галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 45342, ZWG 217.11.
Сыртқы сілтемелер
IC 4193 Санат:Canes Venatici (шоқжұлдыз)
Винтовка
Винтовка — ұңғы каналында винтті ойығы бар атыс қаруы. Қарсыластың адам күшін 1000 метрге дейінгі қашықтықта оғымен, ал қолма-қол ұрыста сүңгімен және дүмбімен жоюға арналған. Винтовка оғының бастапкы жылдамдығы 700-900 м/сек., ұшу кашықтығы 2-4 км. Винтовканың негізгі бөлшектері: ұңғы, ұңғы қорабы, бекітпе механизм, құндақ, көздегіш тетік, қарауыл, оқ салатын қорап (магазин), сүңгі. Қазіргі винтовканың калибрі — 6,5-8 мм. Олар автоматгы (өздігінен оқталып, өздігінен атылады) және автоматсыз болады. Автоматсыз винтовка минутына 10-12 оқ шығара алады. Ең көп тараған түрі 5 және 10 оқтық өздігінен оқталатын винтовканың ату жылдамдығы минутына 25 оқ шығаруға дейін барады. Винтовканың оптикалық көздеу тетігімен (атыстың тию дәлдігін арттыру) жабдықталған түрін снайперлік винтовка деп атайды.
Дереккөздер
Санат:Қарулар Санат:Әскери іс
Метал аққыштығы
Метал аққыштығы – серпімділік шегінен аса көп өзгермейтін жүктеме берілу кезінде металдың пластикалық пішінсіздену қасиеті. Метал аққыштығы – жартылай өңделген өнімдерден дайындамалардың сырт пішінін құру кезінде қысыммен өңдеуге қабілеттігінің барлығын анықтайтын металдардың қажетті технологиялық қасиеті. Суықтай созу кезінде метал аққыштығын анықтау үшін технологияны сынама түріндегі сынақтардан (бүгу, сығу, жаншу, т.б. сынақтар) өткізеді.
Михаил Николаевич Шепетюк
Михаил Николаевич Шепетюк (1.12.1953, Белоруссия), сумо күресінен республикадағы алғашқы СШ-і. ҚазКСР-інің ЕСЖ-сы. Республиканың әлденеше дүркін чемпионы және Әлем чемпионатының қола жүлдегері.
Метал аққыштығы
Ақаулардың және шоғырланған кернеулердің құралымдық көздерінің орналасқан жерлеріндегі метал аққыштығы кернеулердің таралуы мен релаксациясына себебін тигізеді. Метал аққыштығы балқытылған металдың құйма қалыпты толтыру қабілеттілігі болып табылады. Ол құйма қорытпалардың ең маңызды технологиялық қасиеттерінің бірі. Метал аққыштығы жоғары болғанда құйма қалыптың құрама пішінін неғұрлым дәл қайталайды; жұқа қабырғалы бұйымдар дайындауда бұл ерекше маңызды рөл атқарады. Құю температурасы жоғарылаған сайын қорытпаның сұйықтай аққыштығы артады. Метал аққыштығы металдың аққыштық шегі деп аталатын кернеумен сипатталады.
Санат:Химия
Михаил Николаевич Шепетюк
Дереккөздер
Санат:КСРО спортшылары
(1072) Мальва
(1072) Мальва — Негізгі белдеу тобының астероиды.
Оны 1926 жылы 4 қазанда Карл Вильгельм Рейнмут Гейдельберг обсерваториясында ашты.
Құлқайыр гүлді өсімдігінің латынша атымен аталды.
Тағы қараңыз
Санат:Астероидтар
Монтаньяк (Гар)
Монтаньяк (Montagnac) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Гар департаментінде орналасқан. Ним округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 8,68 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 30354, пошта индексі — 30350.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 149 адамды құрады. Халық тығыздығы — 17,17 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гар департаментінің коммуналары
Станционный кенттік әкімдігі
Станционный кенттік әкімдігі — Ақмола облысы Көкшетау қалалық әкімдігіне қарасты әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Станционный кенті кіреді. Орталығы – Станционный кенті.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 2249 адамды құрайды.
Дереккөздер
Санат:Көкшетау қалалық әкімдігі ауылдық округтері
Тау (ауыл)
Тау — Батыс Қазақстан облысы Жәнібек ауданындағы ауыл, Тау ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы – Жәнібек (Батыс Қазақстан облысы)нан солтүстік-шығысқа қарай 27 км-дей жерде, көкпек, жусан, еркекшөп аралас өскен шөлейт белдемде орналасқан.
Баданалы қоңырбас
Баданалы қоңырбас (жуашықты қоңырбас, мятлик луковичный) - эфемероидтардың басқаларынан көбірек таралғаны. Бұл дәнді дақыл, пияз бен сарымсақ сияқты, тұқымынан да, баданасынан да өсіп-көбееді. Пиязшықтары топырақ арасында емес, шашақтанып біткен масақтарының ішінде, гүл орнына, пайда болады. Бұлар өте ұсақ келеді, айналасын қоректік заттар қоршаған алғашқы тамырлары мен жапырақтары болады. Сыртын құрғақ қабыршақ қаптап жатады. Пиязшықтар жерге түседі, егер жел айдап барып дымқыл топыраққа түсірсе, олардан жаңа өсімдіктер өсіп шығады. Баданалы қоңырбас көктемде ғана көгеріп тұрады, ал жазға қарсы тұқымы пісіп немесе пиязшықтары жетілісімен жапырағы және сабағы қурап қалады; топырақтың ішінде тамыр мойыны мен тамырлары ғана тірі жатады. Бұл кезде қайтадан көктеп, сол күйінде қыстап шығады да, келесі көктемде тез көтеріліп, өсіп кетеді.
Дереккөздер
"Қазақстанның өсімдіктері мен жануарлары".Б. Муханов, Т.Мұсақұлов, Н. Суворов. Қазақтың Мемлекеттік оқу-педагогикалық баспасы, Алматы. 1963
Санат:Астық тұқымдасы
Тау (ауыл)
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 1221 адам (609 ер адам және 612 әйел адам) болса, 2009 жылы 1216 адамды (580 ер адам және 636 әйел адам) құрады.
Тарихы
1965-1997 жылдары “Қайрат” қой кеңшарының орталығы болған. Оның негізінде Тауда және округке қарасты Жұмаев, Жігер ауылдарында серіктестіктер мен 73 шаруа қожалығы құрылған.
Дереккөздер
Санат:Жәнібек ауданы елді мекендері
Вына
Вына — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Евра өзенінің оң жағалауынан 50 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 70 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Конда. Өзен саласы — Конда, өзен алабы — Ертіс.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Шоланов атындағы көше (Алматы)
Шоланов атындағы көше (Алматы) - көшеге белгілі мемлекет және қоғам қайраткері Болат Шолановтың есімі (Алматы қаласы мәслихатының 24.12.2003 №27 шешімі мен Алматы қаласы әкімшілігінің 26.12.2003 №5/765 қаулысы) берілген. Ол Қазақ КСР-інің Түсті металлургия министрлігінде, Қазақстан Компартиясы Орталық комитетінде түрлі жауапты қызметтер атқарған. Көше Әуезов ауданында орналасқан. Кешенін ұзындығы - 1300 метр.
Дереккөздер
Санат:Алматы көшелері
Клермаре
Клермаре (Clairmarais) — Франциядағы коммуна. Нор-Па-де-Кале аймағына қарасты Па-де-Кале департаментінде орналасқан. Сент-Омер округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 18,02 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 62225, пошта индексі — 62500.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 631 адамды құрады. Халық тығыздығы — 35,02 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Па-де-Кале департаментінің коммуналары
Мага (Бердяшка тармағы)
Мага — Ресейдегі өзен. Свердлов облысы, Башқұртстан Республикасы, Челябі облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Бердяшка өзенінің сол жағалауынан 0,4 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 15 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Уфа өзені Нязепетровск су торабынан Ай өзенін қоспағанда, Павловск су торабына дейін. Өзен саласы — Белая, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Свердлов облысы өзендері Санат:Башқұртстан өзендері Санат:Челябі облысы өзендері
Jaguar
Jaguar (британдық ағылшын: /ˈdʒæɡjuː.ər/ JAG-ew-ər, американдық ағылшын: /ˈdʒæɡwɑːr/ JAG-wɑɹ) - бұл Jaguar Land Rover сәнді автомобиль маркалары, Британдық трансұлтты автоөндірісі, штаб-пәтері Уитли, Ковентри, Ұлыбританияда, Тата Моторс үнді компаниясына 2008 жылдан бастап тиесілі.
Jaguar бизнесі Swallow Sidecar Company компаниясы ретінде 1922 жылы құрылған, бастапқыда жеңіл автомобильдер әзірлеуге дейін тіркемесі бар мотоциклдер шығарған. S. S. Cars Limited меншігінде бизнес автомобильдер жасауда бәседе кеңіп мен Standard Motor Co-мен қауымдастықта, көптеген мойынтірегі Jaguar атауымен модельдер шығарды. Ұйымның атауы, S. S. Cars-тан Jaguar Cars болып 1945 жылы өзгертілген. British Motor Corporation біріктіру, содан кейін 1966 жылы, нәтижесінде компания қазіргі уақытта "Бритиш Мотор Холдингс" кәсіпорнына (ВМН) ұлғайтылған, ол 1968 жылы Лейланд Мотор Корпорейшнпен бірікті және Бритиш Лейланд аталды, өзі 1975 жылы тиіс мемлекеттендірілді.
Jaguar британдық British Leyland-тан бөлініп шықты және Лондон қор биржасына 1984 жылы тіркелген, FTSE 100 Индексі құрамдас бөлігі атанып, ол Fordпен 1990 жылы сатып алынды. Jaguar, соңғы жылдары британ премьер-министрі үшін автокөлік шығаруды жөнге келтіріп, соңғы жеткізу маштабы XJ 2010 жылдың мамыр айында болған. Сондай-ақ компания Елизавета II королевасынан және ханзада Чарльзден Корольдік тағайындау туралы кепілдік алған.
Jaguar бүгін Уитли зауытының Jaguar Land Rover инжинирингтік орталықтарында, Ковентриде және Гейдон жерінде Уорикширде жиналып, Касл Бромвич және Solihull зауыттарында тіркеледі.
2013 жылғы қыркүйекте Jaguar Land Rover компаниясы 100 млн. фунт (160 млн. доллар) Ковентри Уоруик университетінде ғылыми-зерттеу орталығын ашу жоспарлары туралы жариялады, бұл жаңа автомобиль технологияларын құру үшін іске аспақ. Автоөндірісінде 1000-ға жуық ғалымдар мен инженерлер жұмыс істейді, және бұл құрылыс 2014 жылы басталады.
Машиналардың өмірге келуі
Swallow Sidecar Company компаниясы 1922 жылы екі мотоцикл Энтузиастардың, Уильям Лайонс және Уильям Уолмслидің бірігуінен құрылды. 1934 жылы Уолмсли сатылым үшін сайланды, ол Суоллоуды сатып алу үшін (бірақ ол компания жойылды) Лион S.S. Cars Limited жаңа капитал құя отырып акциялар шығару арқылы қалыптастырды.
23 ақпан, 1945 жылы S. S. Cars акционерлері жалпы жиналыста компанияның атауын Jaguar Cars Limited деп өзгертуге шешім қабылдады. Уильям Лайонтың айтуынша S. S. атына қарағанда Jaguar-дың айырмашылығы ерекшелейді және қандай да бір осындай шетсөзбен шатастырылуы немесе байланыстырылуы мүмкін емес."
Дегенмен бес жыл кейінге қалдырылған сұранысты үлкен саны сатып алушылар өнімнің материалдарды жетіспеушілігінен қиын қамтамасыз етілетін болды, атап айтқанда, берілген өндірушілер 1950-ші жылдарға дейін орталық органы жоспарлау қатаң мемлекеттік бақылауда. Jaguar сатылады панельдер, штампованный корпус производственная компания соңында 1930-шы жылдардың болды, және компоненттері өндіруші Рабери Оуэн, және "Jaguar" купил у Джон қараотырып, Стандартты мотор Компани зауыты, онда стандартты себебі Jaguar шестицилиндровых қозғалтқыштардың осы уақыттан Бастап автомобильдері Jaguar толығымен тәуелді, оларды дененің сыртқы жеткізушілерден, атап айтқанда, онда тәуелсіз орамдағы қалыпталған болаттан және 1966 жылы, оларды BMC, BMH және British Leyland-қа қосты. солға|нобай|SS Jaguar 3½-литрлік, 125 а. к. автомобиль купе 1940 Jaguar табысты тартымды спорттық автомобильдер сериясын өндіру арқасында атын жасады, Jaguar XK120 (1948-54), Jaguar XK140 (1954-57), Jaguar XK150 (1957-61), Jaguar Е-Түрі (1961-75) барлығы Лайонның мантрасын іске асырған "ақша құндылығы". Спорттық автомобильдер халықаралық мотоспортта табысты болды, бұл жолға 1950-ші жылдары компанияның техникалық өнімдерінің тұтастығын дәлелдеу үшін түсті.
Jaguar сату ұраны көптеген жылдар бойы "Грация, кеңістік, ырғақ", рекордтық сатылымға қол жеткізген MK VII, ІХ, Мks I және II салондар және кейінірек XJ6 мантрасы еді. Кезінде осы ұран қолданылды, бірақ дәлме-дәл мәтіні әр түрлі.
Билл Лайонс ядросы Екінші дүниежүзілік соғыстан кейінгі жетістігі егіз-камералы алты цилиндрлі қатар қозғалтқыш соғысқа дейін және инженерлер Ковентри зауытындағы уақытын отты көру мен жобалау арасында бөлінген кезде ойластырған. Ол жартысфералы тоғыспалы ток головкасы цилиндр клапанды тігінен иілген; бастапқыда 30 градус (кіре берісте) және 45 градус (пайдаланған газында) және одан жоғары екеуіне де кіре берісте де және пайдаланған газында 45 градусқа стандартталған.
Отын ретінде октан рейтингі 1948 жылдан бастап салыстырмалы төмен болды, үш поршеньді конфигурация ұсынылды: күмбездік (жоғары октанды сан), жалпақ (орташа октан) және шығыңқы (төмен октан).
Бас дизайнері, Уильям "Билл" Хейнес, Уолтер "Уолли Хасанның көмегімен, қос ОНС блокты дамытуға жауапты болды. Билл Лайонс Хасаннан қауіптермен келісті. Бұрын үнемі жарнамалауға тура келетін және салмақты көлемді салон машиналары өндірісіне жарыс немесе төмен томдық және міншіл қозғалтқыш деп есептелетін нәрсені алу қауіпті еді.
Кейінгі қозғалтқыш (әр түрлі нұсқаларында) Jaguar қуатты тірегі болды, ол ХК 120де пайдаланылды, Mk VII Saloon, МК I және II салондары мен XK 140 және 150. Ол сондай-ақ, Е Түрінде жалданды, өзін-өзі дамыту жарыс ұтудан Ле-манеге C және D типті спорт жарыс автомобильдерін жаулап алғанға дейін, қысқа ғұмырлы таңдаулы ретінде XKSS саналды, жол-құқықтық D-типті.
Бірнеше типті қозғалтқыштар мұндай жер-жерде болушылық және төзімділік көрсетті: Jaguar Twin OHC XK Engine, белгілі болғандай, Jaguar XJ6 салонында 1969 жылдан 1992 жылға дейін, қолданылған J60 нұсқасында электр қуаты қондырғысының осындай алуан түрлі құралдарында, британдық әскери жауынгерлік барлау машиналарында (шынжыр табанды) автомобильдерінде, сондай-ақ Fox бронтанкылы барлау машинасында, Scout Ferret машинасында, Stonefield барлық жетегі бар толық жетекті жүк көлігінде пайдаланды. Тиісінше, ХК қозғалтқыш өндіріс стандарты пайдалы 200 000 мильге жетеді.
Автоспорттағы Jaguar ұзына ұзақ тарихында екі ең мақтан тұтатын сәттер 24 сағат Ле-Манқа қатысып, ұтып алуы болған еді, бірінші рет, 1951 жылы және қайтадан 1953-те. 1955 жылғы жеңісін Ле Ман тарихтағы автоспорттағы ең ауыр апат көлеңкесі жауып кетті. Кейінірек шотландиялық Ecurie Ecosse жарыс тобының қолына тағы 1956 және 1957 жылдардағы екі жеңіс қосылды.
Мұндай нәтижелі бағдарға қарамастан, ол Лайонның бизнес құру үшін өндірісте әлемдік деңгейдегі спорттық автомобильдер нарығы қолдай алатынға спорттық седандарды көп мөлшерде қарағанда әрқашан ниеті болды. Jaguar қаржылық тұрақтылығын мен беделін сәнді салондар, ол 3-литрлік және 3 ½ - литрлік автомобильдер, Марк VII, VIII және IX, шағын Марк I және 2-XJ6 және XJ12 сериясымен байланысты қамтамасыз етті. Барлығы, ыңғайлы жүрісімен, жақсы басқарылуы, жоғары өнімділік және тамаша стилімен өте жақсы деп саналды.
ХК 120, ХК 140, серия XK 150 үрдісі-параметрлерімен ұштастыра отырып спорттық автомобильдері, сондай-ақ Е-Түрі, Jaguar шапшаңдығы беделді автомобильдер өндіруші ретінде қарсыластары аз болды. Компания соғыстан кейінгі, Ұлыбританияның бюджет тапшылығы (Жабдықтау Министрлігі әлі де шикізат бөлді) және металлургия дамуының жай-күйін ескере отырып жетістіктері таңқаларлық.
1950 жылы Jaguar Жабдықтау министрлігімен Daimler Shadow 2, Браунс Лэйн, Аллеслей, Ковентри зауыттын жалға алу туралы келісімге келді, ол сол кезде Daimler компаниясымен қолданылған және Foleshill-ге алдағы 12 ай ішінде жаңа орынға көшіп келді. "Jaguar" 1960 жылы "Daimler"-ді, "Даймлер-Бенц" және Daimler AG-мен шатастыруға болмайды — BSA-дан сатып алды. 1960-жылдардың соңынан бастап Jaguar Daimler маркасын бренд ретінде ең салтанатты седандары үшін пайдаланды.
Тәуелсіздік жолының соңы
Pressed Steel Company Limited компаниясы барлық Jaguar автомобильдерін (монокок) шанақтарын жасады, Jaguar-ға тек механикалық құралдарды қамтамасыз ету және орнатуды қалдырды. 1965 жылдың ортасында Бритиш Мотор Корпорейшн (BMC), Остин-Моррис комбинаты Pressed Steel-ді сатып алды. Лионды "Jaguar" болашағы туралы алаңдата бастады, бір жағынан шанақтарды жеткізілімдерден жалғасатын қауіп және бір жағынан, оның жасының және мұрагердің болмағаны. Сондықтан ол BMC Jaguar-мен біріктіріп British Motor (Holdings) Limited түріндегі құру ұсынысын қабылдады. 1965 жылы 11 шілдедегі баспасөз конференциясында Лондон үлкен Шығыс отелінде, Лионс және BMC төрағасы Джордж Харриман мәлімдеді: "Jaguar компаниялар Тобы Бритиш мотор Корпорейш Лтд.-мен бірігеді, бірінші қадамы ретінде бірлескен "Бритиш Мотор" (Холдингз) Лимитед" деп аталатын холдингін құру. Өз уақытында BMC өз атауын Британ Мотор Холдингз деп 1966 жылдың соңында өзгертті.
Үкімет ВМН Лейланд Мотор Корпорейшн Лимитедпен бірігуге итермелеген, ол Leyland-да автобус пен жүк көлігін өндіруші, Стандарт-Триумф және, 1967 жылдан бастап, Rover көлік құралдары. Нәтижесінде Бритиш Лейланд Мотор Корпорейшн, жаңа холдингтік компаниясы 1968 жылы пайда болды, бірақ бірігу табысты болмады. Кеңестің әлсіз үйлесімді шешімдері қаржылық қиындықтармен қатар, әсіресе, Austin-Morris бөлімі (бұрын BMC) Райдер баяндамасына және тиімді 1975 жылы мемлекет иелігіне алуға әкелді.
Тәуелсіздікке уақытша қайтару
Алдағы бірнеше жыл ішінде-ақ, топтың жаңа модельдерін әзірлеу және өндірісін бастауға төмен болуына қатысты көптеген тауарлар тобының жеткіліксіз капитал ұсынылуы мүмкін, оның ішінде Jaguar-дың, әсіресе, егер Jaguar топтың бөлігі қалуға тиіс болса түсінікті болды.
1984 жылы шілдеде, "Jaguar" қор нарығында жеке компания болып орналасты – бұл Тэтчер үкіметінің көптеген жекешелендіру мәмілелерінің бірі – өз қызметтік тізімін құруға қатысты іске асты.
Орналастырылған төрағасы ретінде 1980 жылы сэр Джон Иганды Jaguar үшін - бірден жекешелендіруден кейін соңды болып көрмеген гүлденумен байланыстырады. 1986 жылдың басында Иган, ол қолындағы Jaguar сатылымнан оралған машиналардың проблемаларын - сапасын бақылау, жеткізу мерзімін артыру, төмен өнімділік арқылы шешумен айналысамын деген мәлімдед. Ол компанияның шамамен үштен бірін шамамен 10 000 қызметкерді, шығындарын азайту үшін жұмыстан босатты. Комментаторлар кейінірек ол модельдік қатарды егде адамдарға арнаған (оған барлық дамыту шығындар игерілген) және бағасын көтерді деді. Ол сондай-ақ Jaguar-дың жетілдіруді жандандырды. АҚШ-та бағаның өсуі тиімді бағам бойынша бетперде болды.
Форд мотор компани дәуірі
нобай|Jaguar s-түрі, Форд DEW98 платформасына негізделген<!-- Форд ұсынды Jaguar АҚШ және Ұлыбритания туралы акционерлерге оларды сатып алған акцияларды қарашада 1989; Jaguarа листинг Лондон қор биржасында жойылған 28 ақпан 1990 ж.). 1999 жылы ол бөлігі болды Фордтың жаңа премьер-Автомобиль Тобы бірге Астон Мартин, автомобильдер Volvo ал, 2000, Ленд Ровер. Астында Фордтың меншік, Jaguar ешқашан алмаған пайдасы.
Бүтінбасты балықтар
Бүтінбасты балықтар
Бүтінбастылар терең су түбіне бейімделген балықтар. Денесі ұзын және ұршық тәрізді болады, ол құйрығына карай сүйірленеді. Кейбір түрлерінің рострумы болмайды.
Jaguar
Форд мотор компани дәуірі
Астында Фордтың меншік Jaguarа кеңейтті ассортиментін іске қосылуымен s-типті 1999-м, Х-үлгідегі 2001 жылы. Кейін ленд ровера мамыр 2000 жылғы сатып алу Форд, ол тығыз байланысты Jaguarом. Көптеген елдерде олар жалпы желісі сату және тарату (соның ішінде жалпы дилерлер), ал кейбір модельдер жалпы компоненттерін, бірақ тек жалпы өндірістік нысан Халвуд, шанақ жинау, x-типті және Фрилендер 2. Алайда, жедел жағдайға қатысты екі компанияның тиімді интеграциялануы жалпы құрылымын басқару компанияның Ford НСГ.