cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Эрбенхаузен
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 575 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 20,68 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 16 0 66 019. Муниципалитеттің басшысы — Рональд Маршалль.
Роквэлл Сити (Айова)
Сыртқы cілтемелер
Санат:Айова қалалары Санат:Келхун округы (Айова)
Эрбенхаузен
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 3 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тюрингия елді мекендері
Кефермаркт
Кефермаркт (Kefermarkt) — Аустриядағы жәрмеңкелік коммуна. Жоғарғы Аустрия федералды жеріне қарасты Фрайштадт округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2095 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 27.8 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — FR, ресми идентификациялық коды — 4 06 07.
2003 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Херберт Леонхардсбергер (АҰП) саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жоғарғы Аустрия елді мекендері
Горькореченская
Горькореченская — Ресейдегі өзен. Қорған облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Тобыл өзенінің сол жағалауынан 868 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 22 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Тобыл өзені Уй өзенінің құйылысынан Қорған қаласына дейін. Өзен саласы — Тобыл, өзен алабы — Ертіс.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Қорған облысы өзендері
Дифференциал (механика)
Дифференциал - айналдырушы иінді күшті жетектегі екі білік арасында берілген катынаста бөліп, олардың Әртүрлі бұрыштық жылдамдықпен айналып қозғалуын камтамасыз ететін күштік берілістің механизмі.
Дереккөздер
Санат:Транспорт
Фоллон (Невада)
Фоллон (Fallon) — Невада штатының Черчилл округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 7 536 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 7.9 км² шамасында. FIPS коды — 32-24100.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Невада қалалары
Вердигрис (Оклахома)
Вердигрис (Verdigris) — Оклахома штатының Rogers округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 3993 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 31.1  км² шамасында. FIPS коды — 40-14700.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Оклахома қалалары
Көпмүшелік
Бір айнымалылы көпмүшелік, полином деп математикада келесі функцияны айтады мұндағы c_i тұрақты коэффициенттер, ал x — айнымалы. Көпмүшеліктер элементар функциялардың маңызды табы болып табылады.
«Классикалық алгебраның» негізгі мақсаты осындай көпмүшеліктерді және олардың теңдеулерін шешу болып табылған. Осыған байланысты математикадағы негізіг өзгерістер пайда болған: нөлді енгізу, теріс сан, ал сосын комплекс санның пайда болуы, т.б..
Анықтама
n айнымалылы көпмүшелік (немесе полином) деп келесі түрдегі шекті қосындыны айтады мұндағы теріс емес бүтін сандар жиыны (мультииндекс деп аталатын), c_I — тек мультииндекс I-ға тәуелді («көпмүшелік коэффициенті деп аталатын») сан.
Жекеше түрі, бір айнымалылы көпмүшелік келесі шекті қосынды болып табылады
Көпмүшелік коэффициенттері әдетте белгілі бір коммутативті R сақинасынан (көбінесе өрістен, мысалы, нақты сандар немесе комплекс сандар өрісінен) алынады. Бұл жағдайда қосу мен көбейту операцияларына қатысты көпмүшеліктер деп белгіленетін сақина (оның үстіне R сақинасында нөл бөлгіштерінсіз ассоциативті-коммутативті сақинадағы алгебраны) құрайды.
Көбейткіштерге жіктеу
Көбейткіштерге жіктеу– көпмүшеліктерді бірнеше көбейткіштердің көбейтіндісіне теңбе-тең етіп түрлендіру. Көбейткіштерге жіктеу өрнекті жинақы түрге келтіреді. Көбейткіштерге жіктеудің негізгі тәсілдері: Бір айнымалы шамаға тәуелді нақты немесе комплекс коэффициенттері бар кез келген көпмүшелік бірінші дәрежелі көбейткіштерге (комплексті коэффициенттері де болуы мүмкін) жіктеледі. Көпмүшеліктің жіктелуі былай өрнектеледі: a0xn+a1xn–1+...+an=a0(x–a1)(x–a2)...(x–an), мұндағы a1, a2, ..., an – көпмүшеліктің түбірлері.
Тағы қараңыз
* Санат:Элементар функциялар Санат:Элементар алгебра
Шарда
Шарда — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ваеньга өзенінің оң жағалауынан 85 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 25 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Двина Вага өзенінің құйылысынан Пинега өзенін қоспағанда, сағасына дейін. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
NGC 6137A
Ашылуы
Бұл нысанды 1787 жылы 17 наурызда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 6137A деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 57966, NGC 6137, UGC 10364, MCG 6-36-39, ZWG 196.63.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Corona Borealis (шоқжұлдыз)
Улағыш заттар
Улағыш заттар (Отравляющие вешества) — ұрыс жағдайында қолданған кезде адамдар мен жануарларға зақым келтіретін улы (уытты) қоспалар. Улағыш заттар химиялық қарудың негізі болып келеді. Улағыш заттар жүйкеге әсер ететін улағыш заттар, теріге әсер ететін улағыш заттар, көзден жас ағызатын улағыш заттар, тұншықтыратын улағыш заттар және жалпы әсерлі улағыш заттар болып бөлінеді. Жүйкеге әсер ететін улағыш заттар қазіргі улағыш заттардың аяғы өлімге әкеліп соқтыратын негізгі тобын құрайды. Оларга құрамында фосфоры бар және кез келген аппликацияда зақым келтіретін улағыш заттар жатады. Олар — табун, зарин, зоман және т.б. Жалпы әсерлі улағыш заттарға көгерткіш кышқыл, хлорциан, арсин, фосфин және т.б., ал тұншықтыратын улағыш заттарға фосген, дифосген, хлорпикрин т.б. жатады. Теріге әсер ететін улағыш заттар аяғы өлімге әкеліп соқтыратын улағыш заттарға жатады, олардың қатарына иприт, азоттық иприт, люизит т.б. кіреді.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Сұрыптау
Сұрыптау (selection; sorting) Сұрыптау терминінің біріне-бірі жақын екі мағынасы бар:
Толығырақ
Әлемдегі әр түрлі елдерде көптеген ұрпак сұрыптаушылардың еңбегінің арқасында адамзат үлкен табыстарға қол жеткізді. Бұл өсімдіктердің өнімділігі өзінің жабайы ата тектерінен және болып өткен сұрыптау жұмысының нәтижесінен ондаған және жүздеген есе асып түсті.
Үндістан аумағына астық тұқымдастардың (күріш, бидай) осындай іріктемелерін пайдалану арқасында ашаршылық проблемасын шешуге мүмкіндік болды. Адамзаттың едәуір бөлігінің (30%-ға жуық) күні бүгінге дейін аузы асқа жарымайтынын, яғни қоректенудің ағза физиологиялық талабына сәйкес келмейтінін естен шығаруға болмайды. Осыған байланысты селекционерлердің бірінші кезектегі міндеті - қоршаған ортаға зиян келтірмей, қосымша шығынсыз аштық проблемасын шеше алатындай жоғары өнімді өсімдік іріктемелері мен жануарлар 􀀃қлтұқымын шығару.
Адамзат онсыз да агроценоздың (ауыл шаруашылық жер) және техногендік ландшафтың (қала, жол, шахта, кәсіптік нысандар) орасан үлкен аумағын жайлап алды. Табиғи ресурстарды игеру осы қарқынмен жүзеге асырыла берсе, адамзат экологиялық тепе-теңдікті түбегейлі бұзылып, табиғи ресурстар азып-тозады.
Жоғары өнімді ұсақ ағзалар себінділерін шығару фармакологияда пайдаланылады. Мәселен, сусамырды емдеу кезінде пайдаланылатын инсулиннің барлығы осылай өндіріледі. Пенициллиндік қатардың антибиотиктері - зең саңырауқұлақтар себенді әрекетінің нәтижесі.
Адамзат алдында гендік инженерия мүлде қиял-ғажайыпты болашаққа жол ашты. Қолдан сұрыптау - сұрыптаудың негізгі әдісі. Сұрыптаудың негізгі әдісі қолдан сұрыптау болды және бола береді. Адам әрқашан сапасы және қасиеттері жақсы жануарлар мен өсімдіктерді өсіруге қалдыруды ұнатты. Сұрыптау әдісіне іріктеу, будандастыру, мутагенез жатады. Алайда бұл үдеріс ұзақ уақыт ойланбай, ешқандай әдіс қолданбай жүргізіліп келді. Рас, адамдар арғы көне дәуірде тірі ағзалардың өте жақсыларын іріктеп алып, олардың арасында бұдан жүргізуге талпыныс жасады. Мұндай айла-амал қалаған нәтижеге жеткізе бермеді. Өсімдіктерді сұрыптауда жалпылама сұрыптау басым болды. Анығырак айтқанда, жақсы тұқымдардың барлығы егістік далаға бірге егілді де, олардың ұрпақтарынан ең жақсылары қайтадан іріктеп алынды. Алайда ата-ене жұбының әрқайсысынан алынған ұрпақтардың әрқайсысы бақыланбады. Көбінесе теріс іріктеу пайдаланылды. Мысалы, әлсіз, онша сапалы емес тұяқты жануарларды етке жұмсап, астық тұқымдастардың ең ұсақ тұқымдарынан ұн тартты. Алайда бұл әдістің тиімділігі болмады.
Алға жылжудағы ең үлкен қадам сұрыптау әдісіне тұқымдық аталық іріктеу әдісі қосылғанда жасалды. Ұрпақ бойынша ата-енелердің тұқымдық сапасына талдау жасау әдісін XIX ғасырдағы француз селекционерлерінің Вильморен әулеті зерттеп тексерді.
''Вильморен өулеті - тұқым қуалаған селекционерлер. Сұрыптау негізін калаған - Филипп Виктуар (1746-1804), оның немересі - Луи (1816-1860), шөбересі - Анри (1843-1899). «Вильморен - Арние» фирмасы Францияда мәдени өсімдіктердің 450-ден астам іріктемелерін өсіруге жол ашты.''
Бұл әдіс жеке шағылыстыруға және пайдалы сапалардың ұрпақтарға берілуін бакылауға негізделген. Қолдан іріктеудің бұл түрі дара сұрыптау деп аталады. Сөйтіп, қандай болса да өсімдіктер немесе жануарлар данасының қаншалықты құнды екенін анықтауға мүмкіндік туды. Дарақ тек пайдалы сапасымен ғана емес, сондай-ақ сапа-ны ұрпағына беретін осы сапаны тасып жеткізуші ретінде де (бұл маңыздырақ) бағаланады. Көбінесе ең жақсы (элитті) ата-енелер төмен сапалы ұрпақ береді ғой. Бұған келесі ұрпақтарында пайда болатын зиянды басылыңкы гендер емес, өзге де себептері болуы мүмкін. Ұрпақ бойынша тұқымндық ата-енелерді іріктеу әдісі енгеннен соң қалай болғанда да қолдан сұрыптау үдерісінің барлығы мақсатқа бағытталған, әдістік сипатта жүргізіледі және әлдеқайда нәтижелі бола бастады. Сөйтіп жалпылама сұрыптау сұрыптаудың тиімдірек әдісі дара сұрыптауға орын берді.
Жаппай сұрыптау
Жаппай сұрыптау дегеніміз бастапқы материалдан селекционер үшін тиімді белгілері бар особьтар топтарын бөліп алу. Жаппай сұрыптау айқас тозаңданатын өсімдіктерге жиі қолданылады. Қарабидайдың көп тараған (мысалы Вятка сорты) сорттары осы жолмен шығарылған. Жаппай сұрыптау арқылы біртекті генотиптік материал бөліп алуға болмайды, өйткені айқас тозаңданатын өсімдіктер популяцияларында әрқашан да көптеген гетерозиготалық особьтар болады. Жалпы сұрыптау әдетте келесі бірқатар ұрпақта әлденеше рет, кейде бір рет қолданылады.
Жеке сұрыптау
Жеке сұрыптау адамдардың назарын аударатын белгілері бар және олардан ұрпақ алуға болатын жекелеген особьтарды бөліп алуға негізделеді. Ол да бір реттік немесе қайталанбалы бола алады. Бұл әдіс өздігінен тозаңданатын (бидай, арпа, сұлы) өсімдіктерге қолдануға қолайлы. Өздігінен тозаңданатын бір особьтың ұрпағын таза линия деп атайды. Жеке сұрыптау өздігінен тозаңдану арқасында гомозиготалық формалардан тұратын таза линия бөліп алуға әкеп соғады. (Гетерозиготалар санының кеміп, гомозиготалар санының артуына әкеп соғатфн моногибридтік шағылыстыруды естеріңе түсіріңдер). Жеке сұрыптаудың нәтижесінде бір немесе бірнеше гомозиготалық таза линия болып табылатын сорттар алынады. Алайда таза линия ішінде де мутация болып гетерозиготалы особьтар кездеседі. Вегетативтік жолмен көбейетін өсімдіктер сорттарында шаруашылыққа пайдалы блгілері бар кез-келген гетерозиготалы форманы сақтап, көбейтуге болады. Жынысты жолмен көбейгенде гетерозиготалы особьтардан тұратын сорттардың қасиеттері сақталмайды және олар ажырай бастайды.
Сұрыптаудың тиімділігі
Бастапқы материал неғұрлым алуан түрлі болса, сұрыптау да соғұрлым тиімді болмақ. Гибридтендіру, әр түрлі географиялық аймақтан шыққан өсімдіктерді пайдалану, әр түрлі сыртқы факторлармен әсер ету арқылы мутациялық өзгергіштікті жоғарылату селекцияға арналған материалдың алуан түрлілігін арттыруға себепші болады. Сұрыптаумен ұштастыра жүргізілген будандастыру – селекция жұмысының тиімді жолдарының бірі. Бастапқы материалдың тұқым қуалайтын алуан түрлілігі аз болса, сұрыптаудың тиімділігі де шамалы болмақ. Гендердің көбі гомозиготалы болып келетін таза линияларды сұрыптаудан іс жүзінде ешбір нәтиже шықпайды. Бұл жағдайда мутация ғана тұқым қуалайтын өзгерістің көзі болуы мүмкін. Өздігінен тозаңданатын өсімдіктерде сұрыптау әдетте тұқым қуалайтын құрамы әртекті бастапқы популяциядан таза линия бөлініп алынғанға дейін ғана тиімді болады. Бара – бара оның әсері жойылады. Линия қасиеттерін өзгерту үшін гибридтендіреді, ол комбинациялық өзгергіштікке әкеп тірейді. Бұдан сорт генотиптерінің құрамы әртекті болып, сұрыптау қаййтадан тиімді болып шығады.
Өсімдіктер селекциясындағы қолдан сұрыптау мен табиғи сұрыпталу
Тұқым қуалайтын өзгергіштіктің негізінде жүргізілетін қолдан сұрыптау сорт пен тұқымды өзгертудің басты жолы болып табылады. Бірақ табиғи сұрыпталудың да сортқа әсер ететінін естен шығармау керек. Мәдени өсімдіктерді (егісті жерлерде, тәлімбақта, т.б.) өсіргенде оларға көптеген сыртқы факторлар: температура, ылғалдылық, жарық және басқалар комплексі әсер етеді. Демек, табиғи сұрыпталу қолдан сұрыпталумен қатар жүріп отырады да, өсімдіктердің орта жағдайына бейімделушілігін арттырады.Жаңадан шығарылған сорт қашан да қатарынан әсер ететін екі фактордың, яғни адам еңбегі мен табиғи сұрыпталудың нәтижесі болып табылады.
Қолдан сұрыптау
Сипаттамалар:
Табиғи сұрыпталу
Сипаттамалар:
Дереккөздер
3.  Орта мектептің 10-11 сыныптарына арналған оқулық.
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Безгек масасы
Санат:Қосқанаттылар
Шаттвальд
Шаттвальд (Schattwald) — Аустриядағы коммуна. Тироль федералды жеріне қарасты Ройтте округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 424 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 16.1 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — RE, ресми идентификациялық коды — 7 08 29.
2004 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Альфред Таннхаймер саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тироль елді мекендері
Қатаңдық шарты
Қатаңдық шарты. Деформация немесе орын ауыстыру шамасын шектеу шарты.
Білеулерді бұру кезіндегі қатаңдық шарты
Білеу және онымен байланысты бөлшектер жұмыс істеу үшін, ол жеткілікті қатаң болуы керек, яғни салыстырмады бұралу бүрышы (θ) есептелетін білеудің пайдалануына тәуелді мүмкін бұралу бұрышынан ([θ]) асып кетпеуі қажет: немесе мұндағы [θ] және [\theta^0] - мүмкін салыстырмалы бұрылу бұрыштары, рад/м немесе град/м, мұндағы T\sigma -бұралу моменті, \xi - өрістің инерция моменті, G - ығысу кезіндегі серпімділік модулі.
Созылу (сығылу) кезіндегі қатаңдық шарты
мұндағы \Delta l - үлгінің өлшемдерінің өзгеруі, |\Delta l| - өлшемдер өзгеруінің мүмкін шамасы.
Дереккөздер
Санат:Материалдар механикасы терминдері
Луфрей
Луфрей (Lufrei) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Порту округінің құрамына кіреді. Амаранте муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Тамега экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 799 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 6,29 км² шамасында. Халық тығыздығы — 286 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Дору-Литорал провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Порту округінің елді мекендері
Оспан Балтас Сәнитасұлы
Оспан Балтас Сәнитасұлы — 1956 жылы 6 қаңтарда Павлодар облысы, Щарбақты ауданы, Қызылтаң ауылында дуниеге келген.
Еңбек жолын 1985 жылы "Жалын" баспасында кіші көркемдеуші редакторлық қызметінен бастады. Балтас Сәнитасұлы кітап безендіру ісінде өз қолтаңбасы бар суретші ретінде танылды. "Үшқыз" ертегісіне орындаған безендіруі республикалық кітап конкурсында бірінші дәрежелі дипломдга ие болды.
Қазіргі таңда Қазақстан Суретшілер Одағының мүшесі және О.Таңсықбаев атындағы көркем-сурет колледжінде ұстаздық қызметте.
Дереккөздер
Санат:Журналистика Санат:Тұлғалар Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Улағыш заттар концентрациясы
Улағыш заттар концентрациясы (Концентрация отравляющих веществ) — ауаның бірлік өлшемі көлеміндеп улағыш заттар мөлшері. Ол бір текше метр ауадағы улы заттар миллиграмымен немесе грамымен өлшенеді. Мысалы, фосген концентрациясы 0,5 мг/л болуы, 1 литр зақымданған ауада 0,5 мг фосген бар екенін білдіреді. Зақымдаушы әсері бар улағыш заттар қауіпті концентрация деп аталады.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Диірмен
thumb|right|200px|Қол диірмен және су диірмен Диірмен –
Дереккөздер
Санат:Өндіріс
Көргенділік
Көргенділік– жеке адам бойындағы имандылық, кішіпейілділік, әдептілік тәрізді адамгершілік қасиеттердің жиынтығы. К. жақсы үлгімен тәлім-тәрбие алғандық ұғымын білдіреді. К-тің әуелгі қайнары – әдеп болса, алғашқы белгісі амандасудан көрінеді.
Процессорды бастапқы босату
Процессорды бастапқы босату (Начальный сброс процессора; begin setup processor) — басқарушы регистрлердің, таймердің, сұрыптауыштың, префикстің, программаның қалып-күй сөзімен сәйкес процессордың бастапқы босатылуы; ал арналар, әдеттегідей, өзінің қалып-күйін сақтап қалады.
Дереккөздер
Санат:ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Фалькенау (Саксония)
Фалькенау (Саксония) (Falkenau) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония жерінде орналасқан муниципалитет. Хемниц әкімшілік округіне бағынады. Орталық Саксония ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 2000 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 9,08 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 14 1 77 110. Муниципалитеттің басшысы — Мартин Мюллер.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 2 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония елді мекендері
26 мамыр
Мамырдың 26 — Григориан күнтізбесінде жылдың 146-шы күні (кібісе жылдарда 147-ші). Жылдың аяғына 219 күн қалады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:26 мамыр
Көпір
250 px|thumb Көпір — әр түрлі кедергілерді (өзен, сай, жол т.б.) басып өтуге арналған өткелдік құрылыс. Пайдалану мақсатына немесе транспорт түріне қарай К. автомоб. жолы көпірі, темір жол көпірі, жүргіншілер көпірі, акведук және көпір-каналдар болып, ал орналасу орыны бойынша қалалық көпір, жолөтпе, виадук, эстакада т.б. болып ажыратылады.
Көпір:
Дереккөздер
Санат:Құрылыс Санат:Инфрақұрылым
25 мамыр
Мерекелер
Өзін-өзі басқармайтын аумақтар халықтарымен ынтымақтастық ап­та­лығы (мамырдың 25-31-і аралығы).
Туғандар
Рауза Қонаева – (1934) – биология ғылымының докторы, про­фес­сор;
Валерий Темірбаев (1941) – Мәскеу қаласында тұратын қазақ­стан­дық ардагерлер кеңесінің төрағасы, қоғам қайраткері, Төтенше және өкілетті елші;
Раушан Елемесов (1942) – экономика ғылымының докторы, ака­де­мик;
Дарико Хасанғалиева (1943) – Қызыл Жарты Ай қоғамының Алма­тыдағы өкілдігінің бастығы;
Гүлбарам Наурызбаева (1954) – Павлодар облыстық балалар құқы­ғын қорғау департаментінің директоры;
Ақжігіт Исабеков (1955) – генерал-майор;
Серік Шілікбаев (1962) – Төтенше жағдайлар министрлігі Ішкі бақы­лау және аудит департаментінің бастығы;
NGC 1656
Ашылуы
Бұл нысанды 1830 жылы 10 ақпанда Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 1656 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 15949, MCG -1-13-5.
25 мамыр
Туғандар
Дарын Тұяқов (1969) – «Қазақтелеком» АҚ басқарушы дирек­то­ры;
Бағдат Қожахметов (1973) – «Қазақстан Халық банкі» АҚ Қоғам­мен байланыс департаментінің директоры;
Данияр Ақышев (1976) – Ұлттық банкі төрағасының орын­ба­са­ры.
Сыртқы сілтемелер
Санат:25 мамыр
Отарбай Қабдырахман Әдембекұлы
Отарбай Қабдырахман Әдембекұлы — 1961 жылдың 17 маусымында Шығыс Қазақстан облысы, Марқакол ауданы, Қарой ауылында өмірге келген.
Балалар әдебиетін безендіруге қатысқан. "Қазақфильм"киностудиясында суретші-қоюшы болып жұмыс істейді.
Жержылнамалық бөлімше (бірлік)
Жер планетасының және оның органикалық әлемінің нақтылы даму сатысын геологиялық уақыт тұрғысынан даралап көрсететін бөлімше. Барша жержылнамалық бөлімшелер жержылнамалық шкалаға біріктірілген, бұл шкала өзіне кіретін әрбір жеке бөлімшенің көлемдік көрсеткішін және олардың бір-біріне бағыныштылық ретін анықтауға мүмкіндік береді. Әрбір жержылнамалық бөлімшеге нақтылы стратиграфиялық бөлімше сәйкес келеді.
Процессордың қалып-күйі
Процессордың қалып-күйі (Состояние процессора; processor state) — орталық процессордың жұмыс істейтін екі режимінің бірі: міндеттер режимі немесе супер дидар режимі.
Дереккөздер
Санат:ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Отарбай Қабдырахман Әдембекұлы
Санат:Журналистика Санат:Тұлғалар Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Кансансан
Кансансан (Cansanção) — Бразилиядағы муниципалитет, Баия штатында орналасқан. Солтүстік-шығыс Баия мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Эуклидис-да-Кунья экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 32 708 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1 319,50 км² шамасында. Халық тығыздығы — 24,8 адам/км².
Тарихы
Қала 1958 жылы құрылған.
Санат:Баия елді мекендері
Тизива
Тизива — Ресейдегі өзен. Омбы облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Туй өзенінің сол жағалауынан 111 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 20 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ертіс Омь өзенінің құйылысынан Оша өзенін қоспағанда Есіл өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Есілге қосылу құйылысына дейінгі Ертіс тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіс.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Омбы облысы өзендері
Виан (Оклахома)
Виан (Vian) — Оклахома штатының Sequoyah округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 1 362. адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 2.1 км² шамасында. FIPS коды — 40-77250.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Оклахома қалалары
ҚР қарулы күштерін іріктеп жинақтау
ҚР қарулы күштерін іріктеп жинақтау (Комплектование Вооруженных Сил РК) — бейбіт және соғыс уақытында штаттар мен табельдерге сәйкес материалдық және техникалық құралдар мен Қарулы Күштердің жеке құрамдағы қажеттіліктерін өтеу. ҚР Қарулы Күштерін жеке құрамымен іріктеп жинақтау бейбіт уақытта белгілі жас мөлшеріндегі азаматтарды мерзімді әскери қызметке шақыру арқылы, ал соғыс кезінде тіркелген құрамды жұмылдыру арқылы жүзеге асады. Әскерді материалдык, және техникалық құралдармен жабдықтау Қазақстан Республикасының Қорғаныс министрлігі арқылы жүзеге асады. Ер кісілерді мерзімді әскери қызметке міндетті түрде қабылдау бейбіт кезеңдегі Қазақстан Армиясы мен Әскери-теңіз флотын шұғыл кызметтегі әскерлермен, матростармен іріктеп жинақтаудың бірден-бір тәсілі.
Нойнхайлинген
Нойнхайлинген (Neunheilingen) — Германия Федеративтік Республикасының Тюрингия жерінде орналасқан муниципалитет. Унструт-Хайних ауданының құрамына енеді.
ҚР қарулы күштерін іріктеп жинақтау
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Бағытжан Есенғалиев
Бағытжан Есенғалиев (1927, Атырау облысы) - инженер, мұнайшы.
Нойнхайлинген
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 498 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010). Алып жатқан жер аумағы 14,57 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 16 0 64 048. Муниципалитеттің басшысы — Вольфганг Лир.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тюрингия елді мекендері
Якут аспаптары
Якут аспаптары. якут халқының музыкалық мәдениетінің талай ғасырлардан бері келе жатқан дәстүрі бар. Бұл халықта музыкалық аспаптың көптеген түрі болған. Алайда біз күні бүгінге дейін Якутиядағы музыка аспаптары туралы толық хабардар емеспіз, сондықтан музыканы танып-білудің нақ осы саласы арнайы зерттеу жұмысын жүргізуді қажет етеді. Өйткені «КСРО халықтары музыкалық аспаптарынын, атласы» дейтін белгілі кітаптың өзінде якут халқының музыкалық аспаптары сөз болғанда не бары кырымпа және хомус пен орыстардан алынған балалайка ғана аталады. Кітапта кырымпа деген сөз «скрипка» деген сөздіқ бұрмаланған түрі делінген. якут халқының, мәдениеті қалыптасуының, оның тілі қалыптасқаны сияқты өз тарихы, өз жолы бар. Якут тілін зерттеуші маман ғалымдар былай деп жазады:
«Түркі тілді халықтардан көп уақыт оқшау өмір сүру, моңғол және тунгус-маньчжур тілдерімен өзара қатынаста болу оның өзгеше түрде қалыптасуына себепші болды».
Осы тарихи факт, тегінде, тек тіл саласына ғана емес, сондай-ақ мәдениетке де қатысты деу керек.
Қатаң климат, жер шалғайлығы адамдардың бір-бірімен байланыс. жасауы үшін, біріне-бірі тез көмекке келуі үшін дабыл қағып шақыратын түрлі аспаптардың болуын қажет етті. Сондықтан якут халқы өзінің тарихи ұзақ өмірі кезінде осындай аспаптардың талайын жасап алған болатын.
Хомус
Ең көп тараған аспаптың бірі хомус. якут халқы оны аса қадір тұтып, қастерлеп ұстайды. Бұл аспап негізінен ән мен биді сүйемелдеу үшін қолданылады. Хомусты жетілдіруге көптеген шеберлер ат салысқан. Өзге халықтардың осы тектес аспаптарымен салыстырғанда якуттың хомусы анағүрлым жақсы жетілдірілген. Халық арасында екі тілшесі бар хомус та кездеседі. Якутск қаласындағы Республикалык, өлкетану музейінде хомустар комплекті сақтаулы. Олар до-мажорлы дыбыс қатарына сәйкес келеді. Шебер А. И. Чахов даусын күшейту мақсатында хомустын, түтігін қаңылтырдан жасаған да, оған — турбалах хомус — түтікті хомус деп ат қойған. Көлемі: Хомустың көлемі:
КСРО Ғылым академиясы филиалының кіші ғылыми қызметкері Алексей Иванович Егоров бұл күнде хомуста аса шебер ойнаушылардың бірі. Ол ойнағанда неше түрлі тәсіл қолданылады: тілшені саусақтарымен, алақанымен жанай ұру, сұқ саусағымен тілшесін басып қалу, тремоло жасау, бас бармағымен қағу, екі не төрт саусағымен түгел шалып ойнау. Әсіресе, сұқ саусағымен тілшенің ұшынан тремоло жасауы таң қаларлықтай. Сонда шертіп ойналатын аспаптардағы тремолодай дыбыс үздіксіз шығады. Шығарманы орындау кезіндегі А. И. Егоров қолданатын өзгеше тәсілдердің бірінде сол қолдың сұқ саусағымен стерженьді баса қойғанда дыбыс шықпай қалады. Сол және оң қолымен осылайша түрлі әрекет етуімен бірге орындауын тілімен, көмейімен әр қилы қимыл жасайды, әрине, бұлары сырт көзге байқалмайды.
Композитор Н. С. Беристов симфониялық оркестрдің сүйемелдеуімен хомус үшін пьеса жазған. Осы пьесаны тұңғыш орындаушы да А. И. Егоров болды. Бұдан шығатын қортынды, хомус өзінің құрылысы жағынан тым жұпыны, қара дүрсін көрінетінімен күрделі шығармаларды орындауға жарайтын аспап. Орындаушысы шебер болса осы бір өзгеше аспаптың мүмкіншілігі де көп. Сондықтан оны әлі де игере беру керек. Хомустың даусы камералық шағын концерт залдарында жақсы естіледі, егер дауыс күшейткішті қосса, онда тіпті саңқылдап-ақ кетері даусыз.
якут халқында ағаш хомус та болған, оны мас хомус деп атайды. Одан дыбыс алу үшін туваның шелер хомусындағыдай етіп бүйіріне тағылған жіпті тартқылайды. Ұмыт болған аспаптарды қайта жаңғыртуды және жетілдіруді мақсат еткен музыка аспабын жасайтын шеберлер көп іс тындыруда. Алайда, бұл іске ғылми тұрғыдан қарап зерттеу жағы жетіспей жатады.
Якуттерде қамыстан жасалынып, үрлеп тартылатын тілшелі хомус та бар. Бұл аспаптың түтігінде дыбыс шығаруға қажетті үш не төрт ойык, болады, өзі қазақтың қамыс сырнайына ұқсас. Ойнау кезінде тілше түгелдей ауызға салынады, ал түтіктің түбіндегі тесігі тілмен жабылады.
Талдан немесе ағаштан жасалып үрлеп тартылатын аспаптың бірі — чуор.
Ұрып ойналатын аспаптар
Ұрып ойналатын аспаптар ішінен көп қолданылатыны — улахан чардат купсюр. Бұл аспаптың көлемі үлкен болған. Оны 12 сиырдың немесе қойдың терісінен бір-біріне жалғай тігіп, екі ағаш қазыққа керіп тастайды екен дет «ысыах» деп аталатын көктемгі мереке кезінде пайдаланады екен. Якутияда сілкігенде үн шығаратын аспаптардың бірнеше түрі бар. Олардың бірі — иирэр дьага. Ол жіп тағылған таяқ. Оны діңгекке байлап қояды. Жіпке бірнеше тобық-топай байланады да жіптің ұшынан тартқылағанда олар бір-біріне соғылып дыбыс шығарады. Бұл аспапты тобықпен және купсюрмен қоса салт-жора салтанатында пайдаланған. Немесе жіптің ұзына бойына тобық-топай байлап, оны қазыққа салбырата іліп қоятын болған. Жел жіпті шайқағанда тобық-топайлар өзара соқтығып сылдыр қағады. Мұндай аспапты дабыл қағып белгі беру үшін қолданған және «тыал табық» (жел табық) деп атаған.
В. Л. Серошенскийдің 1869 жылы СПБ-де жарық көрген «Якуттер» атты кітабында әдетте шамандар пайдаланған өте бір қызғылықты аспап — былаайахтың суреті бар.
Бақсылар арасында ұрып ойналатын аспап дунур (даңғыра) кеңінен қолданылған. Бұл аспаптың көлемі үлкен етіп жасалады, оның бір жағын үш жылдық өгізшенің терісімен қаптаған, ал ашық қалған екінші жартысына темір теңгешелер, қоңыраулар, бубенцылар ілінген. Түрі сопақша келген. Өзге халықтардың осы тектес аспаптарына қарағанда якут дунуры өзінің құрылысы жағынан көп жетілдірілген. Шеңбер мен оны қаптаған көн терінің арасына бірнеше сүйек мусс қыстырылады. Солар арқылы шеңберді айналдыра орай будаланған жылқы қылын керіп байлап қояды. Тері осы қыл арқылы керіледі. Сөйткенде тері жақсырақ тербеліске түседі де аспап айқын, әрі жағымды дауыс шығарады. Якуттар бұл жылқы қылын «тербелмелі ішек» деп атайды. Дунурды былаайхпен ұрғылайды. Егер мусстер мен «тербелмелі ішекті» алып тастаса дуннурдың даусы күңгірт тартып, құлаққа жағымсыз, әрі әлсіз шығатын болады. Көлемдері әр түрлі болып кездеседі. Олардың бірінің көлемі мынадай: ұзындығы —790 мм, жалпақ бөлігінің ені — 600 мм, жіңішке бөлігінің ені — 430 мм, сүйек мусстердің биіктігі — 40 мм.
27 мамыр
Мамырдың 27 — Григориан күнтізбесінде жылдың 147-ші күні (кібісе жылдарда 148-ші). Жылдың аяғына 218 күн қалады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:27 мамыр
Якут аспаптары
Көне музыкалық аспаптардың шыққан тегі
Сібірдің түркі тілдес халықтарының көне музыкалық аспаптарының шыққан тегі бір болу керек. Ежелгі түркі жазу-сызуларында аттары аталатын кейбір аспаптар халық арасында күні бүгін де сол күйінде қолданылып жүр. Жоғарыда айтылған халықтардың бір тектес аспаптарының жасалу құрылысында, тұрмыста қолдануында, даусында, тартылу-ойнау тәсілдерінде бір-біріне ортақ, ұқсас жайттар көп. Бұлар шертіп ойналатын аспаптар— шертер, хомыс, топшуур, дошпулур, чарты кобус, шерчен комус; жетыген, чатхан, чаттыган, чадаган; үрлеп тартылатын аспаптар—бұғышақ, абыргы, авырга, пыргы, сыбызгы, шоор; тілшелі аспаптар шаңқобыз, комус. хомус, ұрып ойналатын аспаптар—даңғыра, дунгур, дунур, тунур, туур және басқалар. Осы аспаптарды өзара салыстыра отырып зерттегенде аса бағалы мәліметтер алуға болады. Шертіп ойналатын және қияқпен ойналатын көне аспаптардың бір-бірімен ұқсас келуі Сібір халықтарында жалпы орын алған. Мысалы, хакастардың шертіп ойналатын және қияқпен ойналатын хомысы мен ыыхының, алтайлықтардың топшууры мен икилиінің, тувалықтардың дошпулуры мен игилиінің жасалу құрылысында айырмашылық жоқ. Мұндай ұқсас келу қазақтың шертіи ойналатын шертері мен қияқпен ойналатын қылқобызы арасында да байқалады. Иегінде, бұрынғы қолданылып Желген шертіп ойналатын аспаптардан осы қияқтың көмегімен дыбыс алуға көшкен болса керек.
Жекелеген халықтардың музыкалық аспаптарын зерттей отырып, осындай аспаптар дамуының жалпы процесін айқындауға болады. Бұл тұрғыдан алғанда, үрлеп ойналатын аспап сыбызғынын, дамуы айқын мысал бола алады. Алтайлықтардың шооры өзінің сонау бағзы заманда алғаш жасалған түрінен күні бүгінге дейін өзгермеген яғни түтіктің бүйірінде ешқандай ойық жоқ, ал. біздің республикамыздың шығыс аудандарындағы сыбызғының бүйірінде үш ойық, батыс аудандарында кездесетін сыбызғьіның бүйірінде төрт ойық бар. Түтіктің түп тесігін жабу тәсілі шоор тартқанда да, сыбызғы тартқанда да қолданылады. Тіпті, бес бірдей ойығы бар башқұрт курайы бүл топтағы аспаптардың анағүрлым жетілдірілген түрі болып саналады. Сібір халықтары музыкалық аспаптарының қырғыздардың аспаптарымен ұқсас келетінін айта кету керек. Күні бүгінге дейін хакастарда темир хомыс, тувалықтарда демир хомус, ал қырғыздарда темир комуз бар. Хакастың шертіп ойналатын хомысы қырғыздардың комузынан аумайды. Алтайлықтар мен тувалықтар қолданып жүрген үрлеп ойналатын аспап шоор, қырғыздарда чоор деп аталады, яғни ол мұнда да бар.
Белгілі бір музыкалық аспаптың даңқы шығып, қастерленуі заманға қарай өзгеріп отырған. Мысалы, өткен ғасырдың басында қазақтардың арасында неғұрлым көп тараған аспап қылқобыз болса кейін оның орнын домбыра басады.
Өткен жүз жылдықтың екінші жартысынан бері қарай түркі тілдес халықтар арасында гармоника, мандолина, скрипка кең тарай бастайды. 30-жылдары баян, аккордеон және гитара ойнау әдетке айналды.
Музыкалық аспаптардың дамуы көптеген ғасырлар бойына ұлттық мәдениеттердің қалыптасуымен, белгілі бір музыкалық жанрлардың даму ерекшеліктерімен тығыз байланыста жүреді. Мысалы, тувалықтарда бызаанчынын, немесе шанзының сүйемелдеуімен «сыгыт» стилінде екі дауысқа салып «көмеймен эндету» сияқты, ән салудың қызғылықты түрі бар. Әнші әуелі төменгі дауысқа салады, содан кейін жоғарғы мелодиялық дауыс пайда болады. Якуттың хомусында да ойнау шеберлігі өзінің биік дәрежесіне жеткен. Чатханның сүйемелдеуімен айтқан шақта хакастың әндері мен жырлары өзгеше әуезді естіледі. Қазақ даласында сыбызғышылар, қылқобызшылар мен домбырашылар аспаптық аса бай жанр күйді дүниеге келтірді. Сібір халықтарының қазіргі музыкалық мәдениетін одан әрі дамытудағы кезектегі міндеттердің бірі — ұлттық музыкалық аспаптарды қайта жаңғырту және жетілдіре түсу болып табылады. Бұл жұмысты терең ғылыми кегізде дұрыс ұйымдастыру үшін дәстүрлі музыкалық аспаптарды сақтау және оларды жете зерттеу қажет. Совет заманында медицинаның дамуы Сібір халықтарындағы бақсылардың тамырына балта шапты. Бірақ шамандықтың, бақсылық жасаудың жойылуымен бірге олардың музыкалық аспаптары да, соның сүйемелдеуімен ауруларды «емдегенде» айтылатын сарнау әидері де жойылдьі. Ал зерттеушілер үшін мұның бәрі де қажетті материал емес пе, сондықтан оларды жинастырған жөн.
КСРО халықтарынын, музыкалық аспаптары өткен замандардың аса бай мәдени мүрасы болып табылады. Көптеген көне аспаптар қайта жасалып, жетілдіріліп қазіргі музыканың кәдесіне жаратылуда.
Дереккөздер
Санат:Музыкалық аспаптар Санат:Сахалар
Бауыш хан
Бауыш хан (1490-1537) — Қазақ хандығының ханы. Бауыш Әдік сұлтанның әулетінде дүниеге келді. 1529 жылы Тахир хан елден қуылғаннан кейін, оның бауыры Бауыш хан болады. Бірақ Бауыш Тахир ағасының бұйрығымен билік құрған. Қазақ хандығындағы азамматтық соғыс кезеңінде Ахмат өте белсенді адам болатын. Бауыш билікке келгенде, Ахматтың ұлысын талқандап, беделін түсіреді. Бауыш өзін хан деп жариялаған сұлтандарды жекпе-жекте өлтірген. 1533 жылы Бауыш өзінің биілігін әлсіз деп ойлап, өз ұлысын екіге бөледі. Шығыснда Тоғым билік құрса, батысында Бұйдаш билік құрды. Бауыш өз бауыры Бұйдашқа сенбей, Тоғымды хан деп мойындап оған қызмет етеді. 1537 жылы Сан Таш соғысында жеңіледі.
Санат:Қазақ хандары
Дипломатия
Дипломатия - (duplicata- билеуші шығарған үкімнің түпнұсқасы мұрағатта сақталған көшірмесі немесе дубликаты) - үкімет органдары, оның шетелдердегі өкілдері мен сенімді тұлғалары жүзеге асыратын мемлекеттің сыртқы саяси міндеттерін іске асыру әрекеттері. Дипломатияны, көбіне, ресми қарым-қатынас жасау арқылы мемлекеттің сыртқы саяси мақсаттары мен мүдделерін іске асыратын мемлекеттік іс-әрекеттің ерекше түрі ретінде қарастырады. Дипломатия - сыртқы саясатты жүргізуге арналған аса маңызды құрал, үйлесімді құрамдас бөлік. Нақты айтқанда, дипломатия мемлекеттің сыртқы саяси және халықаралық қатынастарды жүзеге асырушы тәжірибелік тәсілдер, құралдар мен әдістерінің жиынтығы болып табылады. Бейбіт жағдайда бұл құрал аса жоғары мәнге ие болады және басқа да сыртқы саяси құралдардың көпшілігі оған бағынышты. Көптеген елдерде дипломатия мемлекеттердің бейбіт жағдайда бірлесіп, тыныш өмір сүруінің ғылымы немесе әдістемесі жайлы теориясы деп, мемлекеттер арасындағы достықты нығайтуға, әріптестікті орнатуға, олардың арасындағы қандай да бір қайшылықтарды бейбіт реттеудің саяси амалдары мен әдістері жөніндегі ғылым ретінде қарастырылады. Дипломатия тарихы, дипломатиялық құқық, дипломатиялық қызмет, дипломатиялық хаттама осы ғылымның салалары болып табылады. Кей жағдайларда дипломатияны келіссөздермен байланыстырады, яғни, дипломатия - халықаралық қатынастарды келіссөздер көмегі арқылы жүргізу; ол халықаралық қатынастарды елшілер мен өкілдер арқылы жүргізіп, реттеу әдісі немесе әртүрлі қайшылықты мүдделерді ыңғайлау тәсілі. Бұл тұрғыда дипломатия келісімнің көмегімен әрекет етеді. Жалпы қалыптасқан жағдай бойынша "дипломатия" ұғымын үш мағынада қолдану орын алған:
Ерлан Ерлесұлы Сағымбаев
Ерлан Ерлесұлы Сағымбаев (5 сәуір 1970, Өскемен, Қазақ КСР), ХДСШ-і (1999). Конгвондағы (1998-Жап.) Азия ойындарының ч-ны. Наганодағы қысқы О.о-дарда 5-ші орынға ие болған. ҚР-ның құрама командасының капитаны. Ш. хоккеймен 7 жасынан бастап айналысты, 2 рет жасөспірімдер арасындағы КСРО біріншілігінің жеңімпазы болды. Өскеменнің "Торпедо", Новосібірінің "Металлург", "Сібір" командаларында ойнады. 2005 жылдан бастап ҚР-ның ұлттық құрама командасының аға жаттықтырушысы.
Дипломатия
Дипломатияның құпиялылығы, жасырындығы о бастан-ақ оның ажырамас бөлігі болды. Жаңа заманда авторлар құпиялылық сияқты дипломатиялық әдістерге бұрынғыдай мән бермейтін қазіргі дипломатияның "құнсыздануы" жайлы айтуда. Қазіргі кезде "екіжақты дипломатия" және "көпжақты дипломатия" түрлері кеңінен таралған.
Ерлан Ерлесұлы Сағымбаев
Санат:Торпедо Өскемен ХК хоккейшілері Санат:Қазақстанның еңбек сіңірген жаттықтырушылары Санат:КСРО шайбалы хоккейшілері Санат:Қазақстан шайбалы хоккейшілері Санат:«Сібір» ХК хоккейшілері Санат:Қазақстан шайбалы хоккей құрамасының ойыншылары Санат:Шайбалы хоккейден Азия ойындары чемпиондары Санат:Қазақстанның Азия ойындары чемпиондары
Дипломатия
Экономикалық дипломатия
1950-1960-шы жылдар аясында Жапонияда елдің экономикалық әлеуетін пайдалана отырып, халықаралық дәрежеде рөлін көтеру мақсатында "Экономикалық дипломатия" пайда болды. С. Хантингтонның пікірінше, экономикалық дипломатия арандату мен қысым көрсету тетіктері ретінде сауда және ғылыми-техникалық байланыстарды пайдалануды білдіреді, оның ойынша американдық сыртқы саясаттың аса тиімді құралы болып табылады. Шын мәнінде экономикалық дипломатия - ол мемлекеттің екіжақты және көпжақты негізде ұлттық экономиканы қолдауға және дамытуға, сонымен қатар, халықаралық істерде мемлекеттің жалпы сыртқы саяси курсы шеңберінде мақсатқа жетуін, сыртқы экономикалық мүдделерді қамтамасыз ететін дипломатиялық тәсілдер мен әдістерді және экономикалық шаралар мен құралдарды (сауда саясаты, жәрдемдесу, көмек алу) қолдануы. Экономикалық дипломатияға өз елінің сауда және қаржы секторын қолдау мақсатында дипломатиялық тапсырма орындайтын сауда дипломатиясы жақын. Бұл жұмыстың аса маңызды аспектілері - экспорт және инвестиция жайлы ақпарат, әлемдік нарықта ұлттық өнімдерді сату мен өткізуге қолайлы жағдай туғызу.
Жариялық немесе халықтық дипломатия
Жариялық немесе халықтық дипломатия - осы көпқырлы құбылыстың тағы бір түрі. Кейбір авторлар ол XX ғасыр басында мемлекеттің сыртқы саясатын толық жариялық жағдайында жүзеге асыруы барысында пайда болды дейді. Осы орайда бұл ұғым демократиялық немесе ашық дипломатия ұғымдарымен сәйкес келеді. Халық дипломатиясының дамуына және қалыптасуына эсер еткен басты факторлардың бірі халықаралық қатынастардың жаңа акторларының - үкіметтік емес ұйымдар, халықаралық ұйымдар, трансүлттық корпорациялар, бұқаралық ақпарат құралдары және жеке тұлғалардың пайда болуы. Басқа көзқарасқа сәйкес халықтық дипломатия - АҚШ-тың мәдени алмасу, сыртқы саяси мақсаттағы үкіметтік тапсырмаларды орындауға қоғам мүшелерін (журналистерді, ғалымдарды, дәрігерлерді, қылқалам шеберлерін, жазушыларды және басқа да өкілдерін) кеңінен тартуға бағытталған сыртқы саяси доктринасының бір бөлігі болып табылады. Бұл түрі "мәдени дипломатия" деп те аталады. Мәдени дипломатия шетелдерде өз елінің мәдени, ғылыми-техникалық, әлеуметтік-гуманитарлық жетістіктерін жүзеге асыруға бағытталады. Кей жағдайларда мәдени дипломатияны іске асыруды ерекше ұйымдар өз қолына алады (Британ Кеңесі, Әлем корпусы).
Саяси дипломатия
Саяси дипломатия деп халықаралық шиеленістерді тоқтату немесе реттеу, ынтымақтастықты ұлғайту және тереңдету мақсатында келіссөздер жүргізу мен өзара тиімді ізденістер өнерін атайды. Дипломатия - «күш факторын» пайдаланудың «мәдениетті техникасы», «мәжбүрлеу техникасы», «реттеу процедурасы» және «келісімге жету техникасы» деп те анықтау жиі кездеседі. Кеңінен алғанда саяси дипломатия өз өкілдіктері бойынша сыртқы саяси қатынастар жүргізуші мемлекеттік мекемелердің ресми қызметін, әрбір мемлекеттің шет елдердегі өз мүддесін қорғау мен жүзеге асыру қызметін атқарады.
Дереккөздер
Санат:Саясат Санат:Дипломатия
Көмірлі алап
Көмірлі алап — көмір қабаттары (жатындары) бар (лигнит, қоңыр көмір, тас көмір) көмірлі түзілімдер (көмірлі формациялар) тұтас немесе үзілісті дамыған ірі аудан (мындаған км²). Көмірлі алаптың әр түрлі бөліктеріне ірі тектоникалық құрылымдағы (ойыс, грабен, синеклиза) шөгінді жиналудың геөлогиялық-тарихи процестерінің ортақтығы тән. Кейбір жағдайларда қалыптасқан тарихи түсінік бойынша бөлектенген ірі көмірлі аудандар алапқа біріктірілмейді, генезисінің ортақ- тығына қарамай олар жеке кен орындар ретінде қарастырылады. Көмірлі алаптың шекаралары генетикалық, тектоникалық, эрозиялық белгілері бойынша анықталады. Көмір қабаттары терең жатқан жағдайда барлаудың, шахтамен немесе карьермен өндірудің техникалық мүмкіндігіне карай шекара шартты түрде кабылданады. Көмірлі алап көмірлі түзілімдер мен көмірдің барлануы мен өндірілуі мүмкіндігіне байланысты — ашық (ашылымданған), жартылай ашық және жабық, шөгінділердің физикалық жағдайына байланысты — паралиалық, лимналық, потамалық, геотектоникалық платформалық және аралық болып жіктеледі. Құрылымдық-тектоникалық белгілері бойынша алаптар жекелеген көмірлі аудандар мен көмірлі кен орындарга бөлінеді. Қазақстанда Қарағанды, Майкөбен, Торғай Көмірлі алаптары бар.
Дереккөздер
Санат:Геология
Фернлэй (Невада)
Фернлэй (Fernley) — Невада штатының Лион округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 12 673 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 91.7 км² шамасында. FIPS коды — 32-24900.
Роквэлл (Айова)
Роквэлл (Rockwell) — Айова штатының Серро-Гордо округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 7.7 км². FIPS коды — 19-68250.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 989 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Айова қалалары Санат:Серро-Гордо округы (Айова)
Процессордың үзу жүйесі
Процессордың үзу жүйесі (Система прерываний процессора) — Есептеу жүйесінің немесе компьютер ішіндегі жөне сыртқы ортадағы оқиғаларға процессордың жедел жауап әрекетін ұйымдастыруға арналған жүйе. Үзу жүйесі шалғай құрылғының дайындығы немесе қалып-күйі жайында сұрату жасайтын команданы программадан алып тастауға мүмкіндік береді, процессордың (программа орындау) жөне шалғай құрылғының (мәліметтер енгізу-шығару операцияларын орындау) жұмыстарын қатарластыра жүргізуді жасақтайды.
Дереккөздер
Санат:ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Безсонов мұздығы
Безсонов мұздығы – Жетісу (Жоңғар) Алатауының солтүстік-батыс бөлігінде, Қора өзенінің бастауында орналасқан аңғарлық мұздық. Алғаш рет мұздықты 1909 жылы орыс топырақтанушысы А.И. Безсонов зерттеген. 1950 жылы Қазақстан ҒА География секторының экспедициясы мұздыққа топографафиялық түсірім жүргізді, мұздың еруін, қозғалыс процестерін бақылады.
Жер бедері
Абсолюттік биіктігі 3902 м, аумағы 12,6 км2, ұзындығы 6 км, көлемі 1,2 м3. Кең ауқымды фирндік (мұзқарлы) алаңнан құралған. Мұздық тілі 2937 м-ге дейін төмен түседі, фирн (мұзқар) сызығы 3420 м-ден өтеді.
Юрий Петрович Тархов
Тархов Юрий Петрович (, Новосибирск, РФ), СШ-і, ҚазКСР- інің ЕСЖ-сы (1978). Шайбалы хоккеймен 1945 ж. айналысты. "Пищевик" командасында ойнады. 1954 ж. КСРО ч-тына қатысып "Пищевик" командасының сапында қола медальға ие болды. 1954-60 жылдары Новосибирскінің "Д", 1961-65 ж. Өскеменнің "Торпедо" командасында ойнады. Содан кейін жаттықтырушы. ЕССШ-і Ю. Александров дайындады. "Еңбектегі ерлігі үшін" медалімен марапатталған.
Безсонов мұздығы
Дереккөздер
Санат:Жетісу облысы мұздықтары Санат:Жетісу Алатауы
Ай-Айка-Еган
Ай-Айка-Еган — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Айка-Еган өзенінің сол жағалауынан 110 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 54 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — ОбьВах өзенінің құйылысынан Нефтеюганск қаласына дейін. Өзен саласы — Вах, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Палаткин Михаил Тарасович
Палаткин Михаил Тарасович — 1939 жылы Новосибирскіде туған. ҚР Суретшілер Одағы мен Журналистер Одағы мүшесі.
1962 жылы Гоголь атындағы Алматы сурет училищесін үздік бітірген. Кітап графикасымен 1962 жылдан бері айналысады.
Қазақ мектебіне арналған оқулықтарды, қазақ, ұйғыр, орыс әліппелерін безендірген, моңғол, тува әліппелеріне сурет салған. Өндірістік графикада жұмыс істеген. Халықаралық және бүкілодақтық көрмелердің дипломанты.
Дереккөздер
Санат:Журналистика Санат:Тұлғалар Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Қалиасқар Есенғалиев
Қалиасқар Есенғалиев (1925, Атырау облысы). 1953 жылдан - «Құлсарымұнай» МАБ технология көлігінің жүргізушісі; Құлсары ұңғымаларды күрделі жөндеу кеңсесінде ЦА-320 жүргізуші-машинисі. 1985 жылдан - зейнеткер. II дәрежелі Отан соғысы орденімен және медальдармен марапатталған.
Улағыш заттардың қолданылғанын анықтау әдістері
Улағыш заттардың қолданылғанын анықтау әдістері — ауадағы, жердеп және сыртқы ортаның басқа да объектілеріндеп улағыш заттар химиялық барлау аспаптарының және газ сигнализаторлардың жәрдемімен немесе тексеруге алынған сынамаларды химиялық лабораторияда одан әрі талдаудан өткізу арқылы анықтау әдістері. УЗ-тың колданылғанын сыртқы белгілері бойынша да анықтауға болады: УЗ қолданылған соң біраз уақыттан кейін жер бетінде, қарда, өсімдіктер мен құрылыстар үстінде майлы тамшылар пайда болады, мысалы, иприттің әсерінен өсімдіктер солып, сарғая бастайды. Сепкіш авиациялық, аспаппен шашқанда ұшақ төмен ұшады және соңында тұман жолағы көрініп тұрады, химиялық авиабомба жарылғанда әлсіз қатқыл дыбыс шығады және жарылыс болған жердің үстінде шағын, тез жайылатын бұлт пайда болады.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Меңғали Шаймарданұлы Мусин
Меңғали Шаймарданұлы Мусин (1927-2011), журналист, жазушы-өлкетанушы.