cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Пьедимонте-Сан-Джермано
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 5108 адамды құрайды. Халық тығыздығы 300 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 17 км² шамасында. Пошта индексі — 3030.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Лацио елді мекендері
Дилатометр
Дилатометр (dilato — кеңейтемін, metre'o - өлшеймін) — жылулықтың, қысымның, электрлік және магниттік өрістердің, иондауыш сәуленің және т.б. факторлардың әсерінен дене өлшемдерінің өзгеруін өлшейтін аспап. Дилатометр негізінен жылудың әсерінен дененің ұлғаюын өлшейді. Дилатометр материалтануда, техникалық моделдеуде, молекулярлық физикада және т.б. қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Өлшеу техникасы Санат:Аспаптар
Сары топырақ
Сары топырақ (Löß или Löss) - қоңыр- сары немесе күңгірт түсті борпылдақ шөгінді, құрамының 60—80 пайызы диаметрі — 0,05—0,005 миллиметр түйіршіктер болады. Сары топырақтар — ылғалды субтропик ормандарда пайда болатын топырақ. Реакциясы қышқыл, гумусы шамалы болып келеді. Сары топырақ Қытайдың (Янцзы бассейні), АҚШ-тың, Австралияның, Жаңа Зеландияның едәуір келемін алып жатады. Ол бұрынғы КСРО-да батыс Закавказ бен Ленкоранда таралған. Сары топырақты көп жылдық субтропиктік (цитрустік шай тағы басқалар) дақылдар мен овощь, дәнді дақылдар тағы басқалар өсіруге пайдаланады. Оларда қоректік заттар аз, сондықтан тыңайтуды көп керек етеді.
Дереккөздер
Санат:География Санат:Топырақтану Санат:Су шаруашылығы
Тьене
Тьене (Thiene) — Италиядағы коммуна, Венето әкімшілік аймағына қарасты Виченца провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 21 623 адамды құрайды (2004). Халық тығыздығы 1098 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 19,7 км² шамасында. Пошта индексі — 36016.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие Каетан Тиенский. Жыл сайынғы мерекесі — 7 тамыз.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Венето елді мекендері
Шиловский Пичуг
Шиловский Пичуг — Ресейдегі өзен. Вологда облысы, Киров облысы, Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Оңтүстік өзенінің сол жағалауынан 274 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 38 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Вологда облысы өзендері Санат:Киров облысы өзендері Санат:Коми Республикасы өзендері
Ақтық салу
=Ақтық салу= Қаза болған кісінің қыздары, құда-жегжәті, сондаяқ туысқандары жылы берілген күні жылқы, сиыр, қой сияқты малдардан бір тұяқ және жол-жолсын үшін, кездеме қосып алып келіп көмек көрсетеді. Мұны қазақ халқы ‹‹ақтық салу›› деп атайды. Олар қайтқанда оларғада жол-жорасын беріп қайтарады
Таразы (шоқжұлдыз)
Таразы (Мизам) — Сарышаян мен Бикеш шоқжұлдыздары арасында орналасқан зодиак шоқжұлдызы. Бұл шоқжұлдызда жай көзбен көрінетін 83 жұлдыз бар. Таразы шоқжұлдызы — оның алты жұлдызы 4-ші жұлдыздық шамадан жарық екендігіне қарамастан, көзге түспейтін зодиак шоқжұлдыздарының бірі. Күн бұл шоқжұлдызда 31 қазан — 22 қараша аралығында болады. Ең жақсы көру мүмкіндігі сәуір және мамыр айларында.
Тарихы
Алғашында шоқжұлдыз жұлдыздары Сарышаян шоқжұлдызының қатарында саналған. Жеке шоқжұлдыз ретінде б.з.д. ІІ ғасырдан ғана Таразы шоқжұлдызының құрамында саналды. Шоқжұлдыз туралы одан ертерек б.з.д. ІІІ ғасырда Арат Солийскийдің «Құбылыстар мен болжамдар» поэмасында жазылған. Алайда б.з.д. І ғасырдың өзінде Вергилий шоқжұлдыздың орнында Сарышаян шоқжұлдызын бөліп, Август императордың құрметіне шоқжұлдыз ашуды ұсынған.
Жеке шоқжұлдыз қылып құру кезінде оған «Қысқаш» деген атау берілген: ол Сарышаянның қысқашы болған. Сол уақытта осы жұлдыздар тобы бірде астеризм саналса, бірде шоқжұлдыз саналған. Птолемейдің «Альмагестінде» шоқжұлдыз «қысқаш» деп аталған. Сонымен қоса зодиак шоқжұлдызы ретінде «Таразы» атауы қолданылды. Бұл атаудың шығу тегі кіші азиялық болуы мүмкін. Таразы - жалғыз жансыз затты білдіретін зодиак шоқжұлдызы. Зерттеушілер мұны шоқжұлдыздың кеш қалыптасуына байланысты дейді.
Кейбір авторлардың ойынша, алғашында шоқжұлдыз алтарьға ұқсас болған; одан кейін оны сарышаянның қысқашындағы алтарь немесе шам деп бейнелеген. Кейіннен қысқаштары «олжасын босатып», қысқарып қалды. Қазірге дейін Таразы шоқжұлдызының α және β жұлдыздары оңтүстік және солтүстік қысқаштар деп аталады.
Жұлдыздары
Шоқжұлдыздың ең жарық жұлдыздары тік төртбұрышты құрайды:
Таразы шоқжұлдызында δ, α және β жұлдыздарына аса мән бөлу қажет. Осындағы α жұлдызы β жұлдызынан көмескілеу келеді. Оның қасында 5,3 жұлдыздық шамасында көрінетін кішкене сарғыш түсті серігі бар. Ал δ әріпімен берілген жұлдыз – айнымалы-тұтылмалы жұлдыздар тобына жататын қос жұлдыз. Осы екеінін көлемдерін бірдей десе де болады. Біріншісі – көгілдір, екіншісі – сарғыш. Басты жұлдыздың серігі 2,23 тәулікте бір айналып шығады. Оған қоса, осы екі жұлдыздың жарығы ауыспалы болып, көбейіп-азайып тұрады.
Ең жарық жұлдызы 2,6 көрінерлік жұлдыздық шамада жалтырап көрінеді. Қазақстанның орталық және оңтүстік аудандарында сәуір-мамырда айқын көрінеді.
Дереккөздер
Санат:Зодиак шоқжұлдыздары Санат:Катастеризмдер Санат:Таразы (шоқжұлдыз)
20 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:20 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:20 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
20er
Динометр
Динометр — мал жүнінің мықтылығын, созымдылығын анықтайтын аспап.
Дереккөздер
Санат:Аспаптар
Хун
Хун (Jun) — Испаниядағы қала. Андалусия автономды бірлестігіне қарасты Гранада провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Вега-де-Гранада ауданында (комарка) орналасқан.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гранада елді мекендері
Малорад (Враца облысы)
Малорад (Малорад) — Болгариядағы ауыл. Враца облысына қарасты Борован қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 939 адамды құрайды.
Пошта индексі — 3255. Телефон коды — 09141. ЕКАТТЕ коды — 46810.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Враца облысының елді мекендері
Галактион Васильевич Чаплыгин
Ленин орденімен марапатталған.
Дереккөздер
Санат:1924 жылы туғандар Санат:Малгобек ауданында туғандар Санат:Ұлы Отан соғысының қатысушылары Санат:Ленин орденінің иегерлері
Лахольм
Лахольм — Халланд лендегі Швеция қаласы. . Лахольм коммунасының әкімшілік орталығы. Халқының саны – 5835 адам. Қалада Лахольм мұражайы орналасқан. Лахольмның тарихы XIII ғасырдан бастау алған. Шұрайлы жерде бой көтерген қаланың, стартегиялық маңызы зор болған. XIX ғасырда шаһар қолөнершілердің мекеніне айналған. 29 маусым Петр күнінде қалада жәрмеңкелер өтіп тұрған. Қазіргі уақытта қала экономикасында сауда ісі мен көлік қызметтері маңызды рөл атқарады.
Санат:Қалалар Санат:Швеция Санат:География
Вилар-де-Бештейруш
Вилар-де-Бештейруш (Vilar de Besteiros) — Португалиядағы елді мекен және аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Тондела муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 931 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 11,77 км² шамасында. Халық тығыздығы — 79,1 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Визеу округінің елді мекендері
Шырайлану
Шырайлану (Люминесценция) - қозған яки шамырқанған атомдар мен молекулалардың өз бойына сіңірген энергияны қайтарып беруі барысындағы сәуле шашу қабілеті. Ультракүлгін сәулелер әсерінен, өздерінің Шырайлану қабілетіне орай, минералдық заттар үш түрге бөлінеді.
Дереккөздер
Санат:Геология Санат:Мұнай және газ
Турата
Турата — Ресейдегі өзен. Алтай өлкесі, Алтай Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ануй өзенінің оң жағалауынан 304 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Виль-о-Монтуа
Виль-о-Монтуа (Ville-au-Montois) — Франциядағы коммуна. Лотарингия аймағына қарасты Мёрт және Мозель департаментінде орналасқан. Брие округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 12,33 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 54568, пошта индексі — 54620.
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мерт және Мозель департаментінің коммуналары
Ескі байрамгүл
Ескі байрамгүл — Башқұртстанның Учалин ауданындағы ауыл, Тунгатар ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 354 адамды құрады. Пошта индексі — 453715, ОКАТО коды — 80253884009.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
IC 3703
IC 3703 — Canes Venatici шоқжұлдызында орналасқан * (жұлдыз) типті жұлдыз.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
IC 3703 Санат:Canes Venatici (шоқжұлдыз)
Бизу
Бизу (Bizou) — Франциядағы коммуна. Төменгі Нормандия аймағына қарасты Орн департаментінде орналасқан. Мортань-о-Перш округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 9,04 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 61046, пошта индексі — 61290.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 120 адамды құрады. Халық тығыздығы — 13,27 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Орн департаментінің коммуналары
Валлизеллен
250px|thumb|Картада орналасуы Валлизеллен (Wallisellen) — Швейцарияның Цюрих кантонында орналасқан қала. Бюлах округінің құрамына кіреді.
Магистральды канал
Магистралбды канал, бұрынғы "Овцевод" кеңшарынан солтүстік-шығысқа карай 7 км жерде. Негізін Оқсыз қалашығы маңын мекендеген отырықшы- егіншілікпен айналысатын тайпалар салған. 1975 жылы Оңтүстік Қазақстан кешенді археологиялық экспедициясының ирригациялық отряды (жетекші В.Грошев) зерттеген. Магистральды канал бір-біріне қарама-қарсы орналасқан жер бетінде екі жер бөгет күйінде сақталған. Каналдың табанының ені 9 м, дуалдың орта бөлігінде 5—6 м, жалының биіктігі 2—2,5 м. Каналдың ұзындығы шамамен 10 км. Археологиялық мәліметтер каналды халық 10 ғ-да пайдаланғандығын айғақтайды.
Дереккөздер
Санат:Каналдар
Тараздың 2000 жылдық мерейтойы
Тараздың 2000 жылдық мерейтойы – Ежелгі Тараз шаһары негізінің қалануына 2000 жыл толуына байланысты мемлекет тарапынан ұйымдастырылған мерекелік шаралар. Тараз қаласында 2002 жылдың 25 – 26 қыркүйек күндері өтті.
«Тойдың болғанынан боладысы қызық» дегендей, Қазақстанның ең ежелгі қаласы Тараздың 2000 жылдығын мерекелеу туралы дүниежүзілік құзырлы ұйым – ЮНЕСКО арнайы қаулы қабылдағалы Республика үкіметі мен облыстық әкімі дайындық шараларына қызу кірісіп кетті. Осы мерекені өткізу үшін республикалық бюджеттен 1,5 млрд. теңге бөлінді. Тойды халықаралық дәрежеде өткізуге әзірлік барысын тексеру үшін мемлекеттік хатшы Ә.Кекілбаев, Премьер-министрдің орынбасары И.Н. Тасмағамбетов облысымызға келіп, жағдаймен танысып қайтты. Тараз қаласында жолды тегістеу, көшелерде түнде электр жарығын жандыру, бітпеген бес тұрғын үйдің құрылысын аяқтау, Жастар сарайын салу, Орталық стадионды, «Дельфин» жүзу бассейнін, «Баласағұн» концерт залын, облыстық драма театр ғимаратын қазіргі заманғы технологияға сәйкес қайта күрделі жөндеу, №18 және №50 мектептердің аумағын ұлғайту, басқа да шаралар қызу қолға алынды. Мерейтой аудандар көркемөнерпаздарының фестивалін өткізуден басталды. Барлық аудандардың ең таңдаулы көркемөнерпаздары облыстың орталығы – Тараз қаласында өз өнерлерін көрсетті. Әсіресе, облыстық драма театрында өткен халықаралық ақындар айтысы Тараз тарихын жыр өрнегімен әспеттегенін айту керек. Бұл айтыстың қазылар алқасын облысымыздың құрметті азаматы, жазушы-драматург Әкім Тарази басқарса, сондай-ақ, алқа құрамында Оразақын Асқар, Көпен Әмірбек, Ұлықбек Есдәулет, Мархабат Байғұтов, Елен Әлімжан, композитор Балнұр Қыдырбек, Өзбекстан мен Қырғызстан республикаларының көрнекті ақындары болды. Бұл айтыстың қазылар алқасын облысымыздың құрметті азаматы, жазушы-драматург Әкім Тарази басқарса, сондай-ақ, алқа құрамында Оразақын Асқар, Көпен Әмірбек, Ұлықбек Есдәулет, Мархабат Байғұтов, Елен Әлімжан, композитор Балнұр Қыдырбек, Өзбекстан мен Қырғызстан республикаларының көрнекті ақындары болды. Бұл айтыста 12 жұп ақын сөз сайысына түсті. Алғашқы турдан 12 ақын – Айнұр Тұрсынбаева, Карима Оралова, Ермек Жұматаев, Шырынбек Қойлыбаев, Күміс Сәрсенбаева, Ақмарал Леубаева, Аманжол Әлтаев, Шорабек Айдаров, Балғынбек Имашев, Ербол Қамбатыров, Алтынкүл Қа-сымбекова, Айбек Қалиев ақтық айқасқа жолдама алды. Шешуші айтыста жамбылдық ақын Шырынбек Қойлыбаев бас бәйгені – «Жигули» автомашинасын жеңіп алса, Айнұр Тұрсынбаева мен Ермек Жұматаев бірінші орынды бөлісті. Екінші орынға астаналық айтыскер Аманжол Әлтаев ие болды. Үшінші орынға шымкенттік ақындар Карима Оралова мен Ақмарал Леубаева шықты. Сол сияқты Тараздың 2000 жылдық мерейтойы құрметіне жазба ақындардың мүшәйрасы да өткізілді. Бас бәйге ешкімге берілген жоқ. Тең ұпай жинаған алматылық ақындар Рафаэль Ниязбек пен Маралтай Райымбекұлы бірінші орынды жеңіп алды. Екінші орынды тараздық Сәнтөре Пірманов пен оралман Қайыпназар Шотбасов иеленді. Үшінші орынды астаналық Өтепберген Ақыпбекұлы мен тараздық ақын Жанат Төленді бөлісті.
Мерейтой алдында басталған телеайтыс қорытындысы да шығарылды. Бұл айтыста бірінші орынды оңтүстік қазақстандық Маржан Есжанова иеленді. Тараз шаһарының 2000 жылдығы аясында бірқатар қаламгерлердің (Ә.Кекілбаев, А.Әбдуәлиев, И.Жеменей, М.Мырзахметұлы, Б.Әбілдаұлы, К.Байбосынов, Т.Қожакеев, К.Рыспаев, К.Сәттібайұлы, т.б.) еңбектері жеке кітап болып басылды. Фотоальбом жарық көрді, «Тараз. Жамбыл облысы» энциклопедиясын дайындау қолға алынды.
Тараз қаласының 2000 жылдық мерейтойы қарсаңында Тектұрмас әулие кесенесі ашылды. Той алдында облыс қылқалам шеберлері туындыларының көрмесі ұйымдастырылды. Бұл көрмеге Қазақстан Суретшілер одағының Таразда тұрып, еңбек етіп жатқан В.Я. Санталов, Н.Рахымжанов, Б. Шерімов, Б.А. Ткаченко, Р.Сапаралиева, Т.Көшербаев сияқты мүшелерінің әр түрлі жанрдағы 200-ден астам еңбектері – суреттер, мүсіндер, қолөнер бұйымдары қойылды. 2000 жылдық мерейтойға байланысты М.Х. Дулати атындағы Тараз мемлекеттік университетінде «Тараз: мыңжылдықтар және өркениет сұхбаты» деген тақырып бойынша халықаралық ғыл.-теориялық конференция өткізілді. Конференцияда ЮНЕСКО Бас хатшысының мәдениет жөніндегі орынбасары Мунир Бушинакидің құттықтауы оқылды. Конференцияға Білім және ғылым министрі Ш.К. Беркімбаева, Мәдениет, ақпарат және қоғамдық келісім министрі М.А. Құл-Мұхаммед, Ұлттық Ғылым академиясының президенті С.Ж. Дәукеев, Қазақстан Мұсылмандары діни басқармасының төрағасы, бас мүфти Ә.Б. Дербісәлі, Үндістан Республикасының Қазақстандағы төтенше және толық өкілетті елшісі Видиа Сагар Верма, Иран Ислам Республикасының Қазақстандағы төтенше және толық өкілетті елшісі Нұртаза Сафари, Алматыдағы «Нұр-Мүбәрәк» ислам университетінің ректоры Махмуд Хиджази, франциялық проф., Қазақстан Президентінің «Бейбітшілік және рухани келісім үшін» сыйлығының иегері Фишлер Альберт, Қытай, Бельгия, Италия, АҚШ, Әзірбайжан, Ресей, Өзбекстан және Қырғызстан елдерінің ғалымдары қатысып, Тараз тарихына қатысты көптеген деректерді жариялады. Әлбетте, бұл халықаралық ғылыми-теориялық конференцияда той иелері – қазақстандық ғалымдар жасаған баяндамалардың шоқтығы биік болды. Конференция материалдары жеке жинақ болып жарық көрді.
Тойға келген құрметті қонақтар Жамбыл Жабайұлының, Бауыржан Момышұлының, Дулат Мұхаммед Хайдар мырзаның, саяси қуғын-сүргін мен ашаршылық құрбандарының ескерткіштеріне, Даңқ обелискіне гүл дестелер қойды. Олар ежелгі қаланың мерейтойына байланысты салынған, қайта жабдықталған нысандармен – Айша бибі, Бабажы қатын, Қарахан, Шамансұр кесенелерімен, Қали Жүніс моншасымен, облыстық тарихи өлкетану мұражайымен, қайта жабдықталған теміржол вокзалымен, «Дельфин» жүзу бассейінмен танысты.
Мерейтойға келген мәртебелі қонақтар арасында ҚР Президентінің жұбайы, «Бөбек» қорының президенті Сара Назарбаева, ҚР Парламенті Сенатының төрағасы Оралбай Әбдікәрімов, оның орынбасары Өмірбек Бәйгелді, сенаторлар Әбіш Кекілбаев, Жандар Кәрібаев, Парламент мәжілісінің депутаттары – жазушы Шерхан Мұртаза, Серік Әбдірахманов, Қазақстан Халықтары ассамблеясы төрағасының орынбасары Павел Атрушкевич, республика Білім және ғылым министрі Шәмша Беркімбаева, Мәдениет, ақпарат және қоғамдық келісім министрі Мұхтар Құл-Мұхаммед, көршілес Алматы және Оңтүстік Қазақстан облыстарының әкімдері Шалбай Құлмаханов, Болат Жылқышиев, Астана қаласының әкімі Әділбек Жақсыбеков, Қырғызстанның халық депутаты, Талас облыстық кеңесінің төрағасы Бақыт Құрманбаев, Халық Қаһармандары Қасым Қайсенов, Әзірбайжан Мәмбетов, қазақстандық тұңғыш ғарышкер Тоқтар Әубәкіров, халық жазушысы Тұманбай Молдағалиев, халық артистері Асанәлі Әшімов, Тұңғышбай Жаманқұлов, атақты биші Шұғыла Сапарғалиқызы және басқа да көптеген ғылым, әдебиет, өнер және спорт қайраткерлері болды.
Қала және барлық аудандардың көркемөнерпаздары ірі мәдениет сарайларында, Б.Момышұлы және С.Сейфуллин, сондай-ақ әл-Фараби және С.Сейфуллин көшелерінің қиылыстарында, офицерлер үйі маңында, №18 мектептің алдында, қалалық сот ғимараты жанында, Ш.Уәлиханов атындағы демалыс орталығы алдында, Т.Рысқұлов, Қ.Рысқұлбеков және «Жеңіс» саябақтарында, былғары комб. алдындағы гүлзарда және стадиондарда концерт көрсетті.
Тойға жиналғандар қыркүйектің 26-сы күні қала сыртындағы Б.Момышұлы атындағы атшабарда өткен ұлттық ат спорты ойындарын тамашалады. Тараз қаласының орталық алаңында Бәйдібек баба ескерткіші салтанатпен ашылды. Елбасы Нұрсұлтан Әбішұлы Нaзарбаев Орталық алаңға келіп, ескерткішке жабылған жамылғыны түсірді. Бәйдібек бабаның ескерткіші ашылған соң Президент Н.Ә.Назарбаев сөз сөйледі. Қыркүйектің 26-күнгі кешкісін 12600 көрермен жайғасқан Орталық стадионда Тараз қаласының 2000 жылдық тарихын бейнелейтін театрландырылған қойылым көрсетілді. Бұл қойылымды Елбасымыз Н.Ә. Назарбаев өзінің серіктерімен және облыс әкімі С.Ә.Үмбетовпен бірге көрді. Барабандар дабыл қаққан мезгілде стадионның төрт қақпасы бірден ашылып, алаңға 1200 адам салтанатпен аяқ басты. Шығыс жақ мінбердегі 1700 адамның қолдарындағы түрлі-түсті жамылғылардан «Тараз-2000» деген жазу желбірей көрінді. Ту ұстаушылар – ақ киімді 640 адам шыққанда Тараз аспанын «Сарыарқа» күйі кернеп кетті. Бұл театрландырылған көріністерде Тараз қаласының 2000 жылдық тарихы ішінде болған аса ірі оқиғалар театр тілімен бейнеленді. Бұл қойылымның сценариін жамбылдық драматургтер Бақтияр Әбілдаұлы мен Елен Әлімжан жазды. Бас режиссер республикамыздың халық артісі Есмұхан Обаев болды.
Театрландырылған қойылым аяқтала бере Тараз аспанына зымырандар атылып, түрлі-түсті отшашулар мерекелік түнді құлпыртып жіберді. Бұдан соң Қазақстанның және облысымыздың өнер шеберлері концерт берді. Тойдың меймандары мен тараздықтар қазақ өнерінің мақтанышы Нұрғиса Тілендиев атындағы ұлттық-этнографиялық «Отырар сазы» оркестрінің, өзбек халқының әйгілі «Ялла» ансамблінің, талай мәртебелі халықаралық конкурстардың лауреаты, профессор, скрипкашы Марат Бейсенғалиевтің, би өнерінде теңдессіз Шұғыла Сапарғалиқызының, қырғыздың айтулы әншісі Саламат Садықованың, мемлекеттік «Дарын» сыйлығының лауреаттары Сәуле Жанпейісова мен Ержан Қосбармақовтың, белгілі әншілер Нұрлан Өнербаевтың, Рамазан Стамғазиевтің, Бағдат Сәмединованың, Тараз топырағынан түлеп ұшқан, бұл күндері Алматы мен Астанада еңбек ететін Дүйсенбек Өмірәлиевтің, Досымжан Таңатаровтың, Құрмаш Махановтың, Гауһар Қаспақованың, Қайнар Жұманбаевтың, Тахмина Әшімбекованың және басқа да жұлдыздардың өнерін тамашалады.
Ат спорты ойындары Б.Момышұлы атындағы атшабарда қыркүйектің 27-күні жалғасса, қыркүйектің 30-ы мен қазан айының 4-і күндері аралығында «Дельфин» жүзу бассейнінде әйелдер командасы арасында су добынан халықаралық турнир өткізілді. Ал қазан айының 1 – 5 күндері М.Х. Дулати атындағы ТарМУ-дің спорт кешенінде бокстан халықаралық жарыс болды.
Дүниежүзілік деңгейде өткізілген Тараз мерейтойы, тұңғыш Президентіміз Ә.Н. Назарбаев айтқандай, ең ежелгі қаламыз қазақ тарихының алтын діңгегі екендігін, тамырлары тым тереңде жатқандығын танытты.
Кеведус
Кеведус (Quevedos) — Бразилиядағы муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатында орналасқан. Риу-Гранди-ду-Сул штатының батыс-Орталық бөлігі мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Сантиагу экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2 632 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 543,36 км² шамасында. Халық тығыздығы — 4,8 адам/км².
Тарихы
Қала 1992 жылы құрылған.
Санат:Риу-Гранди-ду-Сул елді мекендері
Ригельсберг
Ригельсберг (Riegelsberg) — Германия Федеративтік Республикасының Саар жерінде орналасқан муниципалитет. Саарбрюкен ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 14960 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 14,7 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 10 0 41 517. Муниципалитеттің басшысы — Лотар Рингле.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 2 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саар елді мекендері
Жер ошақ қоңырсыту
=Жер ошақ қоңырсыту= Жылын өткізетін күні арнаулы ошақ қазып, қазан асып, бір тұяқ қой және тұлданған атын алып келіп құран оқытады. Қойды алдымен сойып қазанға асып, пісіріп жәрдемге келген жамағат аят оқып алдымен ауыз тиеді. Ошақ қазған кісіге жол-жора беріледі. Міне мұны жер ошақ қоңырсыту деп атаймыз
NGC 3146
NGC 3146 — Гидра шоқжұлдызында орналасқан SBb типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Гидра (шоқжұлдыз)
Ала қараторғай
Ала қараторғай  – Торғайтәрізділердің Қараторғай тұқымдастарының денесі шағын құсы.
Таралуы
Табиғи ареалы - Оңтүстік Азия мен Оңтүстік-Шығыс Азия елдері. Көбіне ашық, талдары аз жерлерде, адам тұратын мекендерге жақын ұялайды ..
Сипаттамасы
Дене тұрқы 21-24 см, еркек дарасы мен ұрғашы дарасы өзара қатты ұқсас болады.
Ала қараторғай шегірткелерді құртушы атағына еге болған. Бұған келесі суреттеме куәгер:. Бұл суреттеме – атақты аңшы-ғалым және жазушы-натуралисттің ала қараторғайдың шегірткені қырып-жоюын өте көрнекі бейнелеп көрсетуі. Ғалымдардың есебі бойынша, бір ересек ала қараторғай күніне 200 г шегірткені құртады, 10 мың жұп (мұндай топ Қазақстанда жиі кездеседі) айына 108 тонна осындай зиянкестерді құртады. Дегенмен, жаз соңында, күзде ала қараторғайлар кәдімгі қараторғайларға жүзім өнімін құртуға қатты көмектеседі. Жүзімдікті қорғау үшін оларды үркітетін дыбысты үн таспаға жазып қояды.
Дереккөздер
Санат:Торғайтәрізділер Санат:Қараторғайлар
Нұртаза Ақжанұлы Алтаев
Нұртаза Ақжанұлы Алтаев (3.6.1943, Атырау облысы, Мақат ауданы, Сағыз станциясы) – тарих ғылымының докторы (1998). ҚазМУ-ды (1966, қазіргі ҚазҰУ) бітірген. Атырау қаласындағы кәсіптіктехникалық училище директорының орынбасары, Қызылқоға ауданы партия комитетінде нұсқаушы (1966–76), Ақтөбе педагогикалық институтында оқытушы, Саяси ағарту үйінің меңгерушісі (1976–90), Ақтөбе медицина институтында тарих кафедрасында (1990–91) қызметтер атқарған. 1998 жылдан Қазақ мемлекеттік басқару академиясында әлеуметтік-гуманитарлық кафедрасының меңгерушісі. «Формирования рабочих кадров промышленности Казахстана в 1950–1975-е жж.» деген тақырыпта докторлық диссертация қорғады. Алтаев 70 ғылыми жарияланымның авторы.
Дереккөздер
Санат:1943 жылы туғандар
Шағатын жарғаққанаттылар
Шағатын жарғаққанаттылар - сабаққұрсақтылар отряд тармағының тұқымдастарының жоғарғы сатысының жәндіктер тобы. Жұмыртқа салғыштары өзгеріп шаншарға айналған. Ш.ж. басқа паразиттік жарғаққанаттылардан айырмашылығы жұмыртқаларын жұмыртқа салғыштың түбінен шығарады, ал оның езегі тек удың шығатын орны. Шаншар жәндіктерге өз азығын салдандыру үшін немесе ұясын қорғау үшін қажет. Ш.ж. ұяларында өздерінін дернәсілдерін басқа жәндіктермен немесе өсімдіктер тозаңы және шырынымен қоректендіреді.
Дереккөздер
Санат:Жарғақ қанаттылар
Марсалья
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 294 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 23 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 13 км² шамасында. Пошта индексі — 12060.
Елді мекеннің қамқоршысы — Sant’Eusebio.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пьемонт елді мекендері
Ростег
Ростег (Rosteig) — Франциядағы коммуна. Эльзас аймағына қарасты Төменгі Рейн департаментінде орналасқан. Саверн округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 7,69 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 67413, пошта индексі — 67290.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 576 адамды құрады. Халық тығыздығы — 74,9 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Рейн департаментінің коммуналары
Нельша
Нельша — Ресейдегі өзен. Кострома облысы, Вологда облысы, Нижегород облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Нея өзенінің сол жағалауынан 83 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 114 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Унжа бастауынан сағасына дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасынан төмен Ока құйылысына дейінгі Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Омбы облысы өзендері Санат:Вологда облысы өзендері Санат:Нижегород облысы өзендері
Жасталап (Жетісу облысы)
Жасталап — Жетісу облысы Қаратал ауданы, Айтуби ауылдық округі құрамындағы ауыл.
21 жыл
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:21 жылы қайтыс болғандар
Жасталап (Жетісу облысы)
Географиялық орны
Аудан орталығы - Үштөбе қаласынан солтүстік-батысқа қарай 13 км-дей жерде.
21 жыл
Түсініктемелер
*
Жасталап (Жетісу облысы)
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 614 адам (325 ер адам және 289 әйел адам) болса, 2009 жылы 438 адамды (236 ер адам және 202 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Қаратал ауданы елді мекендері
21 жыл
Түсініктемелер
20er
Согис-Сент-Етьенн
Согис-Сент-Етьенн (Sauguis-Saint-Étienne) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Атлантикалық Пиреней департаментінде орналасқан. Олорон-Сент-Мари округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 8,81 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 64509, пошта индексі — 64470.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 166 адамды құрады. Халық тығыздығы — 18,84 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Атлантикалық Пиреней департаментінің коммуналары
Төменгі ендіктер
Төменгі ендіктер - Жер шарының, шамамен, 40" солтүстік және оңтүстік ендіктері аралығында орналасқан тропиктік және субтропиктік атыраптардың шартты атауы.
Диплом
Диплом (diplome, diploma - бет, құжат, екі бүктелген бет) -
Күйік қопасындағы атыс
КҮЙІК ҚОПАСЫНДАҒЫ АТЫС – Торғай көтерілісшілерінің Қостанайдан шыққан жазалаушы отрядқа қарсы 1917 жылғы 14 қаңтардағы ұрысы. Шошқалы шайқасынан кейін подполк. Кисловтың әскері елсіз қопада кідірмей, қалайда елді мекенге жетуге күш салатынын білген көтерілісшілер дұшпанның алдын орау мақсатымен ымырт үйіріле атқа отырып, оппы қарға қарамай төте жолмен екі мың сарбазбен Күйікке келді. Амангеді мен Өмен Мұсабайұлы бастаған ықшамтоп жол соғып қалжыраған қостанайлық 600 солдатты қопа ішінде қапылыста бас салмақ болды. Сардар сарбаздарын Тышқан батыр тамынан әрі асқан соң үлкен қалың қопаны жарып өтетін жолдың екі жағына жасырып, отряд қопа ішіне енген кезде екі қанаттан бір мезгілде шабуыл жасауды жоспарлады. Дұшпанның үш барлашысы қопа ішіне кірген кезде бір мерген оқыстан оқ шығарып, екі барлаушы оққа ұшты да, үшінші қашып барып отрядқа қосыды. Жоспары бұзылған Амангелді сарбаздарды қопа ішіне қайта орналыстырып, өзінен бұйрық болмай шабуылға шығуға тыйым салды да, жанына мергендерді ертіп жаяулап бір шақырмай жердегі Тышқанның тамына барды. Мергендер там тасасынан дұшпанға оқ жаудырды. Жазалаушы отряд мергендер жасырынған қопа ішіне кіре алмай, қоршауда қалдық деген оймен бас сауғалап атыса берді. Анда-санда зеңбіректерінен оқ шашты. Киімдері жұқа солдаттар әбден қалжыраған еді. Бірақ он үш адамы қаза тапқан Науырзым болысының сарбаздары қараңғылық түсе кейін шегііп кетті де, Амангелді айналдырған 300 адаммен шабуылға шыға алмай, атысты тоқтатты. Командирі оққа ұшқан жазалаушылар отрядты Батпаққара бағытынан бас тартып, өлгендер мен жаралы жауынгерлерін шанаға тиеп, таң саз бере Қостанайға шегініп кетті.
Төменгі ендіктер
Дереккөздер
Санат:Ендіктер
Ақтөбе (Шығыс Қазақстан облысы)
Ақтөбе — Шығыс Қазақстан облысы Ұлан ауданы, Таврия ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Зұлмат
Зұлмат (арабша саңылаусыз, қараңғы әлем) – түрлі табиғи апаттар (зілзала, топан су, өрт, жұт) мен төтенше саяси-әлеуметтік қиыншылықтарды білдіретін ұғым. Қазақ халқының тарихындағы Жоңғар шапқыншылығы, 1931 – 33 жылғы ашаршылық, 1937 – 38 жылғы жаппай саяси қуғын-сүргін, т.б. оқиғалар зұлмат жылдар деп аталады.
Ақтөбе (Шығыс Қазақстан облысы)
Географиялық орны
Аудан орталығы – Қасым Қайсенов кентінен солтүстікке қарай 67 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 304 адам (149 ер адам және 155 әйел адам) болса, 2009 жылы 199 адамды (93 ер адам және 106 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Ұлан ауданы елді мекендері
Хайкендорф
Хайкендорф (Heikendorf) — Германия Федеративтік Республикасының Шлезвиг-Гольштейн жерінде орналасқан муниципалитет. Плён ауданының құрамына енеді.
Диплом
Дереккөздер
Санат:Жоғарғы білім Санат:Орта кәсіптік білім Санат:Ғылыми дәрежелер және атақтар
Хайкендорф
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 8225 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 14,72 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 01 0 57 025. Муниципалитеттің басшысы — Рольф-Вернер Петерс.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Шлезвиг-Гольштейн елді мекендері
NGC 7694
NGC 7694 — Балықтар шоқжұлдызында орналасқан Im типті галактика.
Дәнеш Рақышев
Дәнеш Рақышев (1926-1992) - қазақ әншісі және композиторы.
NGC 7694
Ашылуы
Бұл нысанды 1784 жылы 20 қыркүйекте Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 7694 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 71728, MCG -1-60-4.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Балықтар (шоқжұлдыз)
Дәнеш Рақышев
Өмірбаяны
Дәнеш Рақышев 1926 жылы Алматы облысы Райымбек ауданы Талды ауылында дүниеге келген. Жас Дәнеш алғашқы музыкалық өнерін әнші, домбырашы, гармонист - әкесі Рақыштан алады. Кейін Дәнештің күйші болып қалыптасуына шешуші рөл атқарған белгілі Әсет ақынның шәкірттерімен тығыз араласады. Д.Рақышев өнерге деген жолын көркемөнерпаздар үйірмесіне қатысудан бастады.
Дәнеш Рақышев 1992 жылы қайтыс болды. Алматы облысы, Көксу ауданы, Мұқыры ауылының зиратында жерленіп, ескерткіш тақта орнатылған.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан әншілері Санат:Қазақстан сазгерлері
Ракеталық қару
thumb|left|[[Де Хэвиленд «Файрстрик» - британдық «әуе-әуе» зымыраны. Әуе-әуе зымырандары ұшақтармен,баллистикалық зымрандаар және қанатты зымырандарды алыс қашықтықтан жоюға арналған]] thumb|Жойғыш Ұшақтарға орнатылатын зымырандар thumb|Американдық зениттік зымыран кешендеріthumb|Әскери кемелерді әуе шабуылдарынан қорғайтын зымырандар Зымырандық қару — басқарылатын немесе басқарылмайтын ракеталардың көмегімен нысанаға жеткізілетін қырып-жою құралдарының жүйесі. Құрамында ядр., хим. және жай зарядтар, ұшыру қондырғысы, нысанаға дәлдеу құралы, бақылау-ұшыру жабдықтары, зымыранның ұшуын басқару және транспорт құралдары, т.б. қажетті қондырғылары бар. Қарсыласын құрлықта, теңізде және әуеде жоюға арналған бұл қарумен көптеген елдердің қарулы күштері қаруланған.
Зымырандық қарудың негізгі сипаттары: алысқа әрі биік ұшып, аз уақыт ішінде бірнеше мың км жерді артқа тастап жау тылындағы немесе майдандағы қарсыласты талқандауға мүмкіндік беру, жою күші орасан зор жарылғыш зарядтарды нысанаға дәл жеткізуге қабілеттілігі, ұшу траекториясындағы икемділік және жауынгерлік дайындықтың жоғары дәрежелігі. Әскери зымырандарды 1234 жылы Қытайлар алғаш рет монғолдарға қарсы қолданған алайда дәлдігінің төмен болуына байланысты кеңінен қолданылмады көп жағдайда дұшпанды үркіту үшін қолданды. 19 ғ-дың бас кезінде Ресей, т.б. елдерде құрылысы әр түрлі оқ-дәрілі зымырандар жасалып, қару ретінде қабылданды. Зымырандар 1807 — 14 ж. ағылшын-дат соғысында, 1813 ж. Лейпциг және Ватерлоо шайқастарын (1815) мен 1828 — 29 ж. орыс-түрік, 1853 — 56 ж. Қырым, 1877 — 78 ж. орыс-түрік соғыстары кезінде қолданылды. 20 ғ-дың 20 — 30-жылдары кеңес және шет ел ғалымдары зымырандық техниканың жылдам дамуына ықпал етті. 30-жылдары Кеңес Одағында ракеталар (реактивті снарядтар) жасалып, 1939 ж. оны кеңес авиациясы Халкин-Голде болған ұрыста пайдаланды. Сондай-ақ құрлық әскерлері үшін 2-дүниежүз. соғыста кеңінен тараған “Катюша” сияқты көп зарядты қондырғылар жасала бастады.
1942 ж. АҚШ пен Ұлыбританияның, 1943 ж. Германияның әскери-әуе күштері ракеталармен жарақтанды. Германия басқарылатын баллистиктикалық А-4 (ФАУ-2) зымырандарымен соғыс аяқталар сәтте Лондонды атқылаған болатын. Ұшырылу орнына және нысананың тұрған жеріне байланысты зымырандар“жер-жер”, “жер-әуе”, “әуе-жер”, “әуе-әуе” топтарына бөлінеді. Зымырандық қару шешетін міндеттерінің сипатына қарай стратег., оперативті-тактик. және тактик. болып бөлінеді. Стратег. Зымыран стратег. мақсаттағы зым. әскерлер, Әскери Әуе күштері мен Әскери Теңіз флоты жарақтанған. Бұларға ұшу қашықтығы 5500 км-ден асатын зымырандар жатады. Ол жаудың маңызды стратег. нысандарын — ядролық шабуыл құралдарын, әкімш.-саяси және әскери-өнеркәсіп орт-тарын, жау әскерлерінің ірі топтарын жоюға арналған.
Стратегиялық зымырандар жер бетіндегі және шахтадағы орнықты қондырғылардан, транспорт құралдарына орнатылған жылжымалы қондырғылардан, ұшақтардан, сүңгуір қайық және жауынгерлік корабльдерден атылады. Оперативті-тактик. Зымырандық қарумен құрлық әскерлері, Әскери Әуе күштері мен Әскери Теңіз флоты қаруланған, оларға ұшу қашықтығы 50-ден 500 км-ге жететін зымырандар кіреді. Ол жаудың ядролық шабуыл құралдарын, аэродромдарын, т. ж. жүйелерін, жабдықтау ст-ларын, әскерлер шоғырланған ірі пункттерін, оперативті резервтерін жоюға арналған. Тактик. Зымырандық қарумен әскерлердің әр түрі қаруланған. Онда ұшу қашықтығы 50 км-ге жететін өздігінен ұшатын атқылау қондырғылары, танкіге қарсы қолданылатын басқарылатын және басқарылмайтын ракеталар бар. Құрлық әскерлерінің зымырандық қаруы жау нысандарына ядролық соққы беру әрі тактик. аймақта қарапайым құралдармен күйрету мақсатын көздейді.
Танкіге қарсы қолданылатын басқарылатын зымырандар жылжымалы өздігінен жүретін атқылау қондырғыларынан немесе тік ұшақтардан жіберіледі. Басқарылмайтын жарықшақты және танкіге қарсы қолданылатын ракеталар құрлық әскерлерінде, майдандық және армиялық авиац. Қарулы Күштерде болады, олар танкілер мен сауытты нысаналарға, сондай-ақ жаудың жеке құрамдары мен техникасына қарсы қолданылады. Зениттік басқарылатын зымырандар Қарулы Күштердің барлық түрлерінің және Әуе шабуылына қарсы қорғаныс әскерлерінің негізгі қаруы болып есептеледі. Зымырандық қару шет ел мемлекеттерінің Қарулы Күштерінде, әсіресе Ресей мен АҚШ-та кеңінен дамыған.
Сыртқы сілтемелер
*
Рыскүл Мақатова
нобай Мақатова Рыскүл - Социалистік Еңбек Ері (1948), мақта өсіруші, Шымкент облысы (қазіргі Түркістан облысы), Келес ауданы (қазіргі Сарыағаш ауданы), "Қызыл-Әскер" колхозының звеношысы (1941). 1921 жылы Шымкент облысы, Келес ауданында туған.
Дереккөздер
Санат:Социалистік еңбек ерлері
Эдвард Франклин Фрейзер
Эдвард Фрейзиер Франклин - Чикаго әлеуметтану мектебінің мүшесі, Америка әлеуметтану қоғамының бұрынғы президенті, Америка қалалары маңыңдағы мекендердің негр отбасыларының өміріне арналған қыруар зерттеулердің авторы.
Осылардың соңғысында Франклин кәсіпкер тапты мүшелері өзін өзгеден көп санайтын және американ қоғамындағы дәйексіздік сипаты сезімінен арыла алатын, дүние жасауға жәрдемдесу үшін өзінің экономикалық әл-ауқатын асыра көрсететін "люмпен-буржуазия" ретінде бейнелейді. Бұдан бұрын "люмпен-буржуазия" терминін Ч.Райт Миллс өзінің еңбегінде көптеген фирмаларды сипаттау үшін пайдаланған еді, ондай фирмаларда "өлім-жітім коэффициенті тым жоғары, жалпы бизнестің бір бөлігін құрайтын қызметшілер жұмыс істейді және оларда істейтін адамдар саны бизнестен өз үлесінен әлдеқайда көп". Кейде Франклинді эмпиристік күдікпен кінәлі деп айыптағанымен, оның еңбектерінің ашық талқылау тақырыбы — нәсілдік қатынастардың шегінен шығады және оларда қазіргі американдардың құндылықтары мен мәдениеттері жөнінде бірқатар ынталандырар, бірақ кереғар пікірлер айтылады.
Дереккөздер
Санат:Чили әлеуметтанушылары
Вопша (өзен)
Вопша (Ухтанка) — Ресейдегі өзен. Ярославль облысы, Кострома облысы, Иваново облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Горьков су қоймасы (Костром шығанағы) орналасқан. Өзен ұзындығы 44 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Еділ Рыбинск су торабынан Кострома қаласына дейін, Кострома өзенін қоспағанда бастауынан Исады ауылындағы Су өлшеу постықа дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасынан төмен Ока құйылысына дейінгі Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Патшалық Ресейдің Оңтүстік Қазақстанды жаулауы: әскери-отарлық әкімшілік пен жергілікті халық арасындағы қатынас
Патшалық Ресейдің Оңтүстік Қазақстанды жаулауы: әскери-отарлық әкімшілік пен жергілікті халық арасындағы қатынас — 2010 жылы Тараз қаласы «ТарМУ» баспасында басылып шыққан кітап. Кітап авторы/құрастырушысы — Д. П. Қожамжарова. Беттер саны — 383.
Қазақстан Республикасының Ұлттық мемлекеттік кітап палатасынан тіркелу кезінде берілген ISBN нөмірі — 9965-37-192-X.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Қазақша кітаптар Санат:2010 жылы шыққан кітаптар Санат:ТарМУ баспасының кітаптары
Диспергатор
Диспергатор - тұтқырлығы ор түрлі суспензияларды араластыратын маперсті жүйеге айналдыру үшін ұсақтау —диспергирлеу.
Рипи
Рипи (Ripi) — Италиядағы коммуна, Лацио әкімшілік аймағына қарасты Фрозиноне провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 5390 адамды құрайды (2004). Халық тығыздығы 169 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 31 км² шамасында. Пошта индексі — 3027.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Лацио елді мекендері
Қапыш Молда Жүсіпұлы
Қапыш Молда Жүсіпұлы (1903, бұрынғы Торғай оязы, Сарықопа болысы Қызбел а. - 1987, Жангельдин ауд. Сарықопа а.) - дін қызметкері. Кəтен Қодаұлының медресесінде арабша сауатын ашып, діни білім алған. 1942 жылға дейін  «Төңкеріс» ұжымшарында мал бақты. Неміс фашистеріне қарсы соғыста Орел қ-ның түбіндегі шайқаста тұтқынға түсіп Испания, Италия, Франция, Англия елдерінде болған. Елге «опат болды» деген қаралы қағазы келген еді. 1945 жылы толып жатқан тергеу-тексеруден кейін еле оралғанымен 1947 ж. «Отан сатқыны» еген айып тағылып, 10 жылға Якутияға жер аударылды. 1954 ж. аман есен туған жерге қайтып келіп, сеніміне беріктігін танытып, бұрынғы молдалық жолын жалғастырды. Жерлестері 2003 жылы Қапыш Молданың 100 жылдығына орай ас берді.
Латын Америкасы
Латын Америкасы — Солтүстік Американың оңтүстік бөлiгi (Рио-Браво-дель-Норте өзенінің оңтүстігінен бастап бүкiл Орталық Америка мен Вест-Үндістан аралдарын қамтиды) мен бүкiл оңтүстік Америка аумағындағы елдердің жалпы атауы. Жалпы аумағы 22,8 млн. км². Халқы 479 млн. адам.
15 – 16-ғасырларда қазіргі Латын Америкасы аумағында өмір сүріп жатқан жергілікті тайпаларды (Колумб үндістер деп атаған) Испания және Португалия жаулап алып, отар елдерге айналдырды. 1810 – 26 ж. тәуелсiздiк жолындағы соғыстар нәтижесiнде Америкадағы барлық отарлар Испаниядан бөлiнiп шықты. 1822 ж. Бразилия Португалиядан бөлiндi. Осыдан кейiн Латын Америкасында дербес мемлекеттер құрыла бастады. Қазiр Латын Америкасында 33 мемлекет және Франция, Нидерланд, АҚШ-тың бiрнеше тәуелдi аумақтары орналасқан. Олар: Антигуа және Барбуда, Аргентина, Багам аралдары, Барбадос, Белиз, Боливия, Бразилия, Венесуэла, Гаити, Гайана, Гватемала, Гондурас, Гренада, Доминика, Доминикан Республикасы, Колумбия, Коста-Рика, Куба, Мексика, Никарагуа, Панама, Парагвай, Перу, Сальвадор, Сент-Китс және Невис, Сент-Люсия, Сент-Винсент және Гренадина, Суринам, Тринидад және Тобаго, Уругвай, Чили, Эквадор, Ямайка. Ұлттық құрамы өте күрделi этникалық және тарихи процестерден өткен (еуропалықтардың ұрпақтары, үндiстер, метистер, негрлер, мулаттар, т.б.). Мұнда ресми және мемлекеттік тiл ретiнде негiзiнен испан тiлi, ал Бразилияда – португал тiлi, Гаитиде – француз тiлi, Суринамда – нидерланд тiлi саналады. Одан басқа 14 кiшi мемлекет, Ямайка мен Багам аралдары халықтары ағылшын тiлiнде сөйлейдi. Жалпы халықтың 10%-на жуығы үндiс және жергiлiктi диалектiнi қолданады.
Ташто-Гобо
Ташто-Гобо — Ресейдегі өзен. Алтай Республикасы, Алтай өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ұландырық өзенінің оң жағалауынан 29 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 15 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Катунь. Өзен саласы — Бия және Катунь, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Молодежный кеніші
Дереккөздер
Санат:Кеніштер
Балабатыр Елдесбаев
Балабатыр Елдесбаев (1942 жылы туған, Маңғыстау ауданы Таушық ауылы) – токарь. 1958 – 2005 жылы «Қашаған» өндірістік кооперативінде токарь болды. «В.И. Лениннің туғанына 100 жыл» (1970) медалімен марапатталған.
Дереккөздер
Санат:Лениннің туғанына 100 жыл медалінің иегерлері
Мұхаммед Айюб-хан
Аюб-хан, Мұхаммед (урду/пұшту:محمد ايوب خان) (1907 мамырдың 14-і — 1974 сәуірдің 19-ы) — фельдмаршал, Пәкістанның президенті.
1907 жылы Рианна ауылында Харипур аумағында үнді тілінде сөйлейтін отбасында дүниеге келген. Мир Дад Ханның екінші әйелінен туған баласы еді. Әкесі Үндістандағы Патшаның атшы әскерінде майор еді.
Ауылынан 4 миль қашықтығында орналасқан Сарай Салех мектебін бітірді, содаң кейін Харипур мектебінде оқыған. 1922 жылы Алигарх университетіне түсті, бірақ оны бітірмей-ақ Сандхурст Патшалық Әскери Академиясына түсті. Оны бітіріп британ офицері болып кетті. 14-ші Пенджаб полкының 1-ші батальонында қызмет етті. Екінші дүниежүзілік соғысында Бирма майданында қызмет етті. Кейін Пәкістанның тәуелсіздігі үшін соғысып, әскер басшысы болып кетті.
1951 жылынан бастап Пәкістанның бас әскербасшысы болып істейді. Кейін Қорғаныс министрі болып кетеді.
1958 — 1969 жылдарында Пәкістанның президенті болып істейді.
1965 жылында Үндістанмен Ташкент келісіміне қол қойған. Осы оқиғадан кейін Бһутто Аюб-ханға оппозициясына кетті.
1969 жылы орнынан кетеді, орнына Яхья-хан келеді.
1971 жылы соғыс бастағанда, Аюб-хан бұл оқиға жөнінде ешқандай пікірін білдірмеді.
1974 жылы қайтыс болған.
Баласы — Гоһар Аюб-хан Наваз Шарифтың үкіметінде Сыртқы істер министрі болып жүрді, немересі — Омар Аюб-хан қазіргі қаржы министрі болып жүр.
22 жыл
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:22 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
20er
Фара-Вичентино
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 3810 адамды құрайды. Халық тығыздығы 254 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 15 км² шамасында. Пошта индексі — 36030.
Елді мекеннің қамқоршысы — San Bartolomeo Apostolo. Жыл сайынғы мерекесі — 24 тамыз.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Венето елді мекендері
Яссы (Румыния)
Яссы – (Iaşi) Румыниядағы қала. Халық саны 320 888 адам (2002 жылғы халық санағы бойынша). 1862 жылға дейін Молдав княздігінің астанасы болған. 1859 -62 жылдарда елдегі екі үкіметтің бірі Яссыда орналасты. 1711 жылы Дмитрий Кантемир Ресейге адалдығы жайында ант береді. 1916-18 жылдарда Антантамен байланыс орнатқан Румынияның үкіметі болады (Бухарестті австриялық әскерлер жаулап алған).
18 ғасырдан бастап халықтың көп бөлігін еврейлер құрады. Қалада идиште ойнайтын алғашқы еврей театры ашылады.
Дереккөздер
Санат:Румыния қалалары
Бой жасау
Бой жасау - ауру адамның, бақилық болар алдындагы бір сәтке сергуі, аурудан айыққандай сезінуі. Әл үстінде жатқан жанның басын көтеріп, көңілі өсіп, тілге келіп, тіпті ас-су ішіп, жүріп-тұратын кезін, кейде ауырып жатқан адамдардың сергіген сәтте туысқандарының үйіне қыдырып қайтуын сыртқары адамдар «ақырғыі бой жазуы ма екен» деп жатады. Бой жасау -тіршілік шырағы сөнер алдыпда соңғы қуатын танытатын шолақ сәт.
Дереккөздер
Санат:Мәдениет Санат:Терминология
Шишегова
Шишегова — Ресейдегі өзен. Вологда облысы, Киров облысы, Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Залесская Лала өзенінің сол жағалауынан 56 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 21 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Оңтүстік өзені. Өзен саласы — Сухона, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Вологда облысы өзендері Санат:Киров облысы өзендері Санат:Коми Республикасы өзендері
Күйіс қайыратындар
Күйіс қайыратындар (Ruminantia) - жұптұяқтылар отряд тармағы. Ірі, сымбатты жануарлар.
Аяқтарының төрт, кейде екі саусақтары тұяққа айналған. Жоғарғы күрек тістері жетілмеген. Олардың орнында сүйелденген қатты білік орналасқан. Азу тістері үсті ойықтау, шөпті үгітуге бейімделген. Қарын төрт бөліктен тұрады: таз қарын, тақия қарын жылбыршақ қарын, ұлтабар. Күйіс қайтарады. Өсімдікпен қоректенеді. 15 тұқымдастың 255 туыс, 130 түрі белгілі, (бұғытәрізділер, бұғылар, керіктер, құдыр). Әлемде тек Австралия мен Мадагаскар аралында ғана кездеспейді.
Дереккөздер
Санат:Жұптұяқтылар
Қуаныш Айтаханұлы Айтаханов
thumb|Қуаныш Айтаханұлы Айтаханов Қуаныш Айтаханов (14 қараша 1947 ж. Отырар ауданы Шәуілдір ауылы) – ғалым, экономика ғылым кандидаты. Жамбыл қаласындағы мал дәрігерлік техникумын бітірген (1965). Еңбек жолын 1965 ж. Отырар ауданы мал дәрігерлік станциясында мал дәрігері-фельдшері болып бастаған. 1965 – 69 ж. Мәскеу мал дәрігерлік академиясын, Алматы жоғары партия мектебін бітірді. 1970 жылдан Алғабас ауданы ХХІІ партсъезд атындағы кеңшардың бас мал дәрігері болып шаруашылық жұмысына араласа бастады.
1973 ж. қоғамдық-саяси қызметке ауысты. Қазақстан Компартиясы облыс комитеті ұйымдастыру – партия жұмысы бөлімінің нұсқаушысы, Қазақстан ЛКЖО облыс комитетінің екінші хатшысы, Қазығұрт ауданы партия комитетінің хатшысы қызметтерін атқарды. 1977 – 87 ж. Шардара, Қазығұрт аудандарында Халық депутаттары Кеңесі атқару комитеттерінің төрағасы, облыс агроөнеркәсіптік комитеттің бірінші орынбасары қызметтерін атқарды.