cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Арынов Ерлан Асатайұлы
2006 жылдан - «Маркетингтік-сараптамалық зерттеулер орталығы» АҚ Басқарма төрағасы. 3 мемлекеттік медальмен марапатталған. Инвестиция мәселелері бойынша 20-ға жуық жарияланымның авторы. Жұмыстагы негізгі ұстанымы: «Уақытында үйге қайту». Іскер адамның бойындағы құнды қасиеттер: «Міндеттілік». Қазақстан қаржы аясына талдау: «Беделді халықаралық агенттіктердің қазақстандық екінші деңгейдегі банктерге жоғары кредиттік рейтингтер беруі Қазақстан қаржы аясының жақсарғанын көрсетеді».
Операциялық күшейткіш
right|200px Операциялық күшейткіш (Операционный усилитель; operational amplifier, opamp) —
Уыттылық
Уыттылық (Токсичность) - улағыш заттың адамдар мен жануарларға зақымдау әсерінің күші. Өте шағын ұрыстық мөлшерде және өте аз уақытта зақым келтіретін улағыш заттар ең уытты болып табылады. Улағыш заттың уыттылық мөлшері мг/мин/л немесе мг/сек/л-мен өлшенеді. Улағыш заттардың уыттылыгын сипаттау үшін олардың өлімге душар ететін және өлімсіз зақым келтіретін мөлшерлерін анықтайды. Улағыш заттың өлімге душар ететін мөлшері неғұрлым аз болса, ол соғұрлым уытты болып келеді.
Операциялық күшейткіш
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Уыттылық
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Евилье
Евилье (Hévilliers) — Франциядағы коммуна. Лотарингия аймағына қарасты Мез департаментінде орналасқан. Бар-ле-Дюк округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 10,6 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 55246, пошта индексі — 55290.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 133 адамды құрады. Халық тығыздығы — 12,55 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мез департаментінің коммуналары
Фрауройт
Фрауройт (Fraureuth) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония жерінде орналасқан муниципалитет. Цвиккау ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 5411 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 22,59 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 14 1 93 100. Муниципалитеттің басшысы — Маттиас Топич.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 4 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония елді мекендері
Инклайн Вилладж-Кристал Бай (Невада)
Инклайн Вилладж-Кристал Бай (Incline Village-Crystal Bay) — Невада штатының Уэшу округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 9952 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 130.6 км² шамасында. FIPS коды — 32-35200.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Невада қалалары
Жалаңашкөл (қыстау)
Жалаңашкөл — Атырау облысы Қызылқоға ауданындағы қыстау.
Жасқайрат ауылынан батысқа қарай 9 шақырым қашықтықта орналасқан.
Дереккөздер
Санат:Қыстаулар Санат:Атырау облысы қыстаулары
Гологузка
Гологузка — Ресейдегі өзен. Қорған облысы, Түмен облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы №531 Белое көлі орналасқан. Өзен ұзындығы 20 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Тобыл өзені Қорған қаласынан Есет өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Тобыл, өзен алабы — Ертіс.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Қорған облысы өзендері Санат:Түмен облысы өзендері Санат:Ертіс су алабы
18 маусым
Маусымның 17 — Григориан күнтізбесінде жылдың 168-ші күні (кібісе жылдарда 169-шы). Жылдың аяғына 197 күн қалады.
Мерекелер
Санат:Маусымның 17 күніндегі мерекелер''
Сыртқы сілтемелер
Санат:18 маусым
Велч (Оклахома)
Велч (Welch) — Оклахома штатының Craig округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 597 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1.2 км² шамасында. FIPS коды — 40-79750.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Оклахома қалалары
Шомбаш
Шомбаш — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ваеньга өзенінің сол жағалауынан 133 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 24 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Двина Вага өзенінің құйылысынан Пинега өзенін қоспағанда, сағасына дейін. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Кариньянья
Кариньянья (Carinhanha) — Бразилиядағы муниципалитет, Баия штатында орналасқан. Вали-Сан-Франсискану-да-Баия мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Бон-Жезус-да-Лапа экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 28 517 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 2 751,86 км² шамасында. Халық тығыздығы — 10,4 адам/км².
Теңіз табан балықтары
Теңіз табан балықтары(Bramidae) - алабұға отрядының тұқымдастары. Денесі биік, ұзындығы 50-70 см, (кейде 120 см жетеді), салмағы 6 кг. Арқа және анал жүзбе қанаттары ұзын, 9 туыстың 10-15 түрі белгілі. Олар барлық мұхиттардың тропикалық суларынан қоңыр-салқын аймағына дейін таралған; ТМД-да 2 түрі, атлантикалық Теңіз табан балықтары, (Вгата brama), Баренц теңізінін Мурманск жағалауында және жапондық Теңіз табан балықтары, Камчатканың шығыс жағалауында таралған. Қорегі - шаянтәрізділер мен балықтар. Кәсіпшілік балықтар.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Биология
Алояров Марат Ягофарович
Алояров Марат Ягофарович (25.12.1942, Атырау қ-сы.), ҚазКСР-інің ЕСЖ-сы. Волгоградтағы жаттықтырушы жоғары мектебін бітірген. Орал қаласында балалар мен жасөспірімдер спорт мектебінде, көгалдағы хоккейден Оралдың "Уралочка" командасының жаттықтырушысы болып жүмыс істеді. Халықар. Кубогінің иегерлері (1985-Бразилия, КСРО қүрама командасының сапында) ХДСШ-і Т. Кунцованы, Е. Бержнаяны, Е. Пастухованы дайындады. Ол жаттықтырған "Уралочка" командасы 1-топта РФ-ның ч-ны атанды.
Дереккөздер
Санат:КСРО көгалдағы хоккей жаттықтырушылары
Кабяс
Кабяс — Башқұртстанның Ишимбай ауданындағы ауыл, Кулгунин ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 42 адамды құрады. Пошта индексі — ?, ОКАТО коды — ?.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Әзірбайжан мемлекеттік мұнай академиясы
thumb|250px|Әзірбайжан мемлекеттік мұнай академиясы Әзірбайжан мемлекеттік мұнай академиясы (ӘММА; Azərbaycan Dövlət Neft Akademiyası) - мұнай өндіру, өңдеу және мұнай химиясы өнеркәсібі үшін инженерлер дайындайтын Бакудегі жоғары техникалық оқу орны (Әзірбайжан).
1920 ж. Баку политехникалық институты ретінде негізі қаланды, 1930 ж. мұнай институты, 1932-59 жылдары индустриялдық институт болды. 1959 ж. бері - мұнай және химия институты, института 7 факультет бар: геологиялық барлау, мұнай кәсіпшілігі, химия-технологиялық, мұнай-механикалық, энергетикалық, өндірістік процестерді автоманттандыру, инженерлік-экономикалық; 55 кафедра, 20 шақты проблемалық және салалық ғылыми-зерттеу зертханалары жұмыс істейді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Баку университеттері
Радио батырма
Радио батырма (Радиокнопка; Radio button). Топқа (жалғыз болуы да мүмкін) біріге алатын жалаушалардан айырмашылығы, Радиобатырмалар (таңдау өрісі) қашанда қандай да бір міндеттің атқарылатын бірнеше (екіден кем емес) мүмкін нұсқасынан немесе қандай да бір параметрдің мүмкін мәндерінен топ құрайды. Тандап алынған нұсқа шеңбер ішіндегі нүктемен (ескі программаларда — қанат белгімен) белгіленеді. "Таңдау" сөзі мынаны білдіреді: екі нұсқаның біреуі міндетті түрде тандап алынуы тиіс. Кез келген сәтте берілген таңдау тобынан тек бір ғана өріс таңдалуы мүмкін, олар нүктемен немесе қанат белгімен белгіленеді. "Топ" деген сөз анықтама бойынша Радио батырманың жалғыз болмайтынын білдіреді.
Дереккөздер
Санат:ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Белдікгүлділер тұқымдасы
thumb| alt=A.| Белдікгүлділер тұқымдасы. Белдікгүлділер тұқымдасы  (Loranthaceaе) – қос үйлі, көп жылдық өсімдіктер. Жер шарында кең тараған, 30 – 60 туысқа бірігетін 900-дей түрі белгілі. Бұлар қылқан жапырақты ағаштардың бұтақтары мен діңдерінде, кейде олардың тамырларына жабысып өсіп, паразиттік тіршілік етеді. Белдікгүлділер тұқымдасының 1 туысы Арцеутобиум (Arceuthobіum) және оның 1 түрі Арша арцеутобиумы (A. oxycedrі) Қазақстанда Батыс Тянь-Шаньда өседі. Биіктігі 20 см. Бүйірінен қысыңқы сабағы болады. Қарама-қарсы орналасқан етті, мәңгі жасыл жапырағы кейде қабыршаққа айналып кетеді. Гүлдері негізінен қос жынысты, олар жапырақ қойнауларынан жетіліп, масақ тәрізді гүлшоғырын түзеді. Аналық гүлде гүл тұғыры аналық түйінімен кірігіп кеткен. Бос гүл қоршауы қарапайым тостағанша тәрізді жапырақшалардан, ал аналық гүл қоршауының жоғарғы жағы екі бөліктен тұрады. Тұқым сағағы мен тұқым бүршігі аналық түйінінде емес, ұрық қалтасында, ал аталықтары гүл қоршауы жапырақшаларының ішкі бетінде жетіледі. Аталығының да, аналығының да саны 2 – 5. Тамыз – қыркүйекте гүлдеп, жемістенеді. Жемісі алдамшы жидек тәрізді, түсі көкшіл болады. Жемісінен бөлінетін висцин деген кілегейлі зат арқылы өсімдіктің тұқымы ағаш қабығына жабысады. Ол зардаптаған өсімдік кеуіп қалады.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан табиғаты Санат:Белдікгүлділер
Насыбайгүл
Насыбайгүл (Ocіmum) – еріндігүлділер тұқымдасына жататын бір жылдық хош иісті шөптесін өсімдіктер. Қазақстанда Іле, Күнгей Алатауларында, Қаратауда, Батыс Тянь-Шань тауларында өсетін 1 түрі – камфорлы Насыбайгүл(O. basіlіcum) бар. Оның биіктігі 20 – 60 см. Төрт қырлы сабағының сыртын түк басқан. Жапырақтары жұмыртқа не сопақша эллипс тәрізді, түбіне қарай сына сияқты қысыңқы келеді, жиектері тісті, аздаған түктері бар. Гүлдері ақ не ақшыл күлгін түсті, тостағанша жапырақшаларынан ұзын болады. Күлтелері қос ерінді (төменгі еріні бүтін, тегіс, жоғарғы еріні 4 бөлікке бөлінген), аталықтары – 4. Шілде – тамыз айларында гүлдеп, жеміс салады. Жемісі – жаңғақ, қара-қоңыр түсті, сырты жылтыр. Хош иісті өсімдік болғандықтан парфюмерияда және сабын қайнатуға, тағамға салуға пайдаланылады.
Дереккөздер
Санат:Еріндігүлділер
Абак (өзен)
Абак — Ресейдегі өзен. Түмен облысы, Омбы облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы КАР/ОБЬ/1162/1016/320 орналасқан. Өзен ұзындығы 38 км-ді құрайды.
Су тізілімінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — РФ мен Қазақстан Республикасы шекарасынан сағасына дейін Үлкен Уват көлін қоспағанда Үлкен Уват су торабына дейін. Өзен саласы — Есіл (су алабының Ресейдегі бөлігі), өзен алабы — Ертіс.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ аумағын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Түмен облысы өзендері Санат:Омбы облысы өзендері Санат:Ертіс су алабы
Қарамеңді батыр ауылы
Географиялық орны
Аудан орталығы - Ақмол ауылынан солтүстік-батысқа қарай 32 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 935 адам (452 ер адам және 483 әйел адам) болса, 2009 жылы 1004 адамды (497 ер адам және 507 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Целиноград ауданы елді мекендері
Боранбай Қалқаманұлы
Өмірбаяны
Жас кезінде Түркістанда ескіше оқыған. Тарихи-әдеби деректерде Боранбай мен Қаракерей Қабанбай есімдері қатар жүреді. Ол қазақ хандығының тәуелсіздігі мен ел бірлігі жолында Абылай хан жүргізген саясатты жүзеге асыру ісіне үлкен үлес қосқан. В.В. Вельяминов-Зерновтың еңбектерінде, Кіші жүздің қаза тапқан ханы Әбілқайырдың орнына таққа оның ұлы Нұралыны отырғызуға мұрындық болып, Орынборға барып қайтқан 8 бидің бірі осы Боранбай екені айтылады. Кезінде арғын-найман арасындағы жер дауының әділ шешілуіне ықпал еткен. Боранбай биді Бұқар жырау, Көкбай ақын жырға қосқан.
Әңгіме
Боранбайдың Мәмбет дейтін, өзі ерке өскен тентек інісі болады. Ол әрбір топ-жиын сайын ұрыс, жанжал шығарып, оның айып-бодауын ағасы төлеп жүреді екен. Бір елдің тойына барар алдында ол інісін шақырып алып: «Сен осы жолы жанжал шығармай тыныш жүр. Мен той тарқаған соң саған ат мінгізіп, шапан жабамын» дейді. мәмбет мақұл деп ағасына уәде береді. Той жанжалсыз өтеді. Мәмбет сыйлы, сыпайы қонақ боп тыныш жүреді. Той тарқайды. Мәмбет ағасына келіп:
-  Мен саған ат та, шапан да бердім емес пе? – дейді.
-  Қайдағы? Қашан?
-  Сен түсін. Егер мен саған той алдында ескертпесем, сен тағы жанжал шығарып, елді дүрліктірер едің. Айып төлеп, тағы да шығынданар едің. Ат, шапаның жаныңда қалды емес пе? Бұл менің бергенім емес немене?! – депті. Сонда інісі: «Қап, мұндай айлаңды білгенде көнбес едім. Талай қызыл кеңірдектер кетті-ау бекерге!» - деп, басындағы тымағын жерге бір-ақ ұрыпты.
Дереккөздер
Санат:1704 жылы туғандар Санат:1802 жылы қайтыс болғандар Санат:Қазақ батырлары Санат:Қазақ би-шешендері Санат:Қазақ-жоңғар соғысына қатысушылар
Уксусная
Уксусная — Ресейдегі өзен. Омбы облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Туй өзенінің сол жағалауынан 448 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 17 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ертіс Омь өзенінің құйылысынан Оша өзенін қоспағанда Есіл өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Есілге қосылу құйылысына дейінгі Ертіс тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіс.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Омбы облысы өзендері
Шетжақтау
Шетжақтау (ор. торцевание, торцовка) — білікшелердің және басқа цилиндр пішінді немесе призмалы тетіктердің шетжақтарын өңдеу операциясы.
Дереккөздер
Санат:Метал өңдеу
Магрелуш
Магрелуш (Magrelos) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Порту округінің құрамына кіреді. Марку-де-Канавезеш муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Тамега экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 982 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 3,25 км² шамасында. Халық тығыздығы — 302,2 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Дору-Литорал провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Порту округінің елді мекендері
Қайыммұнар Табеев
Табеев Қайым-Мұнар, жазушы (1956).
1956 жылы 5 мамырда бұрынғы Семей (қазіргі Шығыс Қазақстан) облысы, Аягөз ауданы «Шолпан» кеңшарында дүниеге келген. 1981 жылы Әл-Фараби атындағы Қазақ мемлекеттік университетінің журналистика факультетін бітірген. 1999 жылы Қазақ мемлекеттік Заң университетінің аспирантурасын социолог-заңгер мамандығы бойынша аяқтаған. 2002 жылы Алматы мемлекеттік басқару институтында, 2004 жылы ҚР Президенті жанындағы қызмет академиясының мамандықты жетілдіру курсында оқыған. Журналист, жазушы және қоғам қайраткері. Қазақстан Жазушылар Одағының, Қазақстан Журналистер Одағының мүшесі. Қазақстан Жастар Одағы және Қазақстан Журналистер Одағы сыйлықтарының лауреаты. Шығармашылық жолын 1981 жылы республикалық «Қазақстан пионері» (қазіргі Ұлан») газетінен бастап, «Лениншіл жас» (қазіргі «Жас алаш»), «Қазақ әдебиеті», «Егемен Қазақстан» газеттерінде тілші, аға тілші, бөлім меңгерушісі міндеттерін атқарды. 1994-1996 жылдары Қазақстан Президенті Баспасөз қызметінің кеңесшісі, 1996-1997 жылдары Қазақстан Республикасы Баспасөз және бұқаралық ақпарат министрлігінің бас маманы, 1998-2012 жылдары Алматы қаласы әкімі аппараты  Тіл басқармасының  бас маманы, бастығы, Ішкі саясат департаменті БАҚ және ақпараттық саясат бөлімінің бастығы,  Алматы қаласы Әкімі аппараты ұлт саясаты жөніндегі бөлімінің бастығы қызметтерін атқарып, Қазақстан халқы Ассамблеясының Алматы қалалық хатшылығының  меңгерушісі болған. 2012 жылдың 1 қазанынан "Нұр Отан" партиясы Алматы қалалық филиалының Қоғамдық-саяси бөлімінің меңгерушісі, Баспасөз хатшысы, қалалық филиал Төрағасының орынбасары. Сонымен қатар, қоғамдық негізде Алматы қалалық "Мирас" рухани қоғамдық кеңесі Төрағасының орынбасары. Белгілі публицист-жазушы Қайым-Мұнар Табеев - әйгілі Желтоқсан оқиғасы жайында ең алғашқы болып басылым беттеріне мақала жариялаған қаламгерлердің бірегейі. Ол 1986 жылғы Желтоқсанды оқиға емес, "көтеріліс" деген дұрыс деп баға берген. Қайым-Мұнар Табеев 1986 жылдың ызғарлы Желтоқсанында алаңға шыққан жастар билік үшін емес, тек өз елінде өз ана тілінде сөйлеп, ана тілінде білім алу сынды адами құқыларын талап етіп шықты деп атап көрсетеді.
Шығармашылықтары
«Шырқа керней» («Жалын», 1983), «Ар өлшемі» («Жалын», 1984), «Қатарда жүр қарт солдат» («Қайнар», 1985),  «Халық қалаулылары» («Қайнар», 1987),  «Байғазы», («Жалын», 1989),  «Алматы. Желтоқсан-86» («Шабыт», 1991) жинақтарында деректі әңгімелері жарияланды. «XX ғасырдың обасы» («Қазақстан», 1989), "Желтоқсан жаңғырығы" ("Гауһар" баспасы, 1991 ж.), «Үш күннің дерекнамасы» («Дәуір», «Науан хазірет» баспалары, 1993), «Мұзда жанған алау»  («Дәуір», 1993),  «Қайсар рухты қазақ»  («Атамұра», 1994), «Қазақтың желтоқсаны» (Дайк-Пресс, 2006) атты кітаптары жарық көрді. 1989 жылы Қазақстан Жазушылар Одағы жанынан құрылған Адам құқын қорғау комиссиясының жауапты хатшысы, 2006 жылы Қазақстан Халқы Ассамблеясының мүшесі және Алматы қалалық атқару хатшылығының меңгерушісі болып сайланған. 1990 жылы Қазақстан Журналистер Одағы сыйлығының лауреаты, 1994 жылы Қазақстан Жастар Одағы сыйлығының лауреаты атағын иеленді. Республикалық баспасөз конкурстарының бірнеше дүркін жүлдегері. Оның ішінде Қазақстан Республикасы Ұлттық ғылым академиясының жас зерттеушілерге арналған жүлдесінің иегері және «Парасат», «Қазақстан әйелдері», «Денсаулық» журналдары, «Лениншіл жас», «Қазақ әдебиеті» газеттері ұйымдастырған тарихи тақырыптық конкурстардың жеңімпазы. "Құрмет" орденінің иегері. «Астанаға 10 жыл», "Қазақстан Республикасы Конституциясына 20 жыл", "Қазақстан Республикасы Тәуелсіздігіне 20 жыл", "Қазақстан Республикасы Тәуелсіздігіне 25 жыл","Желтоқсан Ардагері", "ҚР Ұлттық Ұланының үздігі" медальдарымен, ҚР Президентінің Алғыс хатымен, Ақпарат және баспасөз, Қоршаған ортаны қорғау минстрліктері мен Алматы қаласы Әкімінің Құрмет грамоталарымен марапатталған.
Дереккөздер
1. Шығыс Қазақстан облысы мәдениеті кітабы, АТАМҰРА
Санат:Мәдениет Санат:1956 жылы туғандар
Кирхберг (Дунай)
Кирхберг (Дунай) (Kirchberg ob der Donau) — Аустриядағы коммуна. Жоғарғы Аустрия федералды жеріне қарасты Рорбах округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1108 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 21 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — RO, ресми идентификациялық коды — 4 13 14.
2003 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Хайнрих Пуш (АҰП) саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жоғарғы Аустрия елді мекендері
Сұңқартек
Сұңқартек (Falco jugger) – Сұңқарлар тұқымдасына жататын жыртқыш құс.
Бұл оңтүстік батыстық сұңқар, Үндістан, Пакистан, Непал, Бутан, Бангладеш, Афганистан, Мьянма және юго-востоке Иранның оңтүстік-шығысында мекендейді. Орта Азияда бір-ақ рет – Өзбекстан және Қырғыстанның шекарасында Чиназдан байқалған.
Ұңғыма қималарын зерттеудің геохимиялық әдістері
Ұңғыма қималарын зерттеудің геохимиялық әдістері. Мұнай мен газ массаларын кіріктіретін қойнауқаттарды анықтау және бағалау мақсатында, барлау ұңғымаларын бұрғылау процесінде үздіксіз атқарылып отыратын жуғыштау сұйығы мен қойыртпақты газдың каротаждау және люминесценттік тау шайыртанымдық саралау әдістері.
Дереккөздер
Санат:Мұнай және газ геологиясы
Жұмағали Есенжолов
Жұмағали Есенжолов (1892-белгісіз). Құлсары, Қосшағыл кәсіпшіліктерінде барлай бұрғылауда жұмыс істеген. Мұнайлы кәсіпшілігінде бұрғышы. Ленин орденімен марапатталған (1952).
Дереккөздер
Санат:Қазақстан мұнайшылары Санат:Тұлғалар
Дыбыс
Дыбыс, кең мағынасында – газ, сұйықтық немесе қатты күйдегі серпімді орта бөлшектерінің толқын түрінде таралатын тербелмелі қозғалысы; тар мағынасында – адамдар мен жануарлардың арнаулы сезу органымен субъективті түрде қабылданатын құбылыс. Егер дыбыс таралатын орта болмаса дыбыс та болмайды.
Құпия карта
Дереккөздер
Санат:Әскери іс Санат:Карталар
Дыбыс
Жалпы мәліметтер
Адам 16 Гц-тен 20 кГц-ке дейінгі жиіліктегі дыбысты ести алады. Дыбыс жөніндегі физикалық ұғым адам құлағына естілетін, естілмейтін дыбыстардың барлығын қамтиды. Жиілігі 16 Гц-тен төмен болатын дыбыс инфрадыбыс деп, 20 кГц-тен жоғары болатын дыбыс ультрадыбыс деп аталады. Ал 109 Гц-тен 1012 – 1013 Гц-ке дейінгі ең жоғары жиіліктегі серпімді толқындар гипердыбысқа жатады. Дыбысты қарапайым гармониялық тербелістерге жіктеу (жиіліктік дыбыс талдау) нәтижесінде алынатын спектр – дыбыстың маңызды сипаттамасы болып табылады. Егер дыбыс тербелісінің энергиясы жиіліктің кең аймағында таралып жатса, онда ол тұтас спектр деп, ал дискретті (үзілісті) жиілік құраушыларының жиынтығы болса, онда ол сызық спектр деп аталады. Тұтас спектрі бар дыбыс шу (мысалы, ағаштардың желдің әсерінен болатын сыбдыры, механизмдер дыбысы) ретінде қабылданады. Музыкалық дыбыс еселі жиіліктері бар сызықты спектрге жатады; мұнда естілетін дыбыстың негізгі жиілігі – дыбыс биіктігін, ал оның гармониялық құраушыларының жиыны – дыбыс тембрін анықтайды. Сөйлеу кезіндегі дыбыс спектрінде форманттар болады. thumb|200px|rightДыбыс көздерінің тербелісін қоздыру, көбінесе, соққы (мысалы, қоңырау, шектер) арқылы жүзеге асырылады. Мұнда автотербеліс режимі (мысалы, үрлемелі музыкалық аспаптарда ауа ағыны есебінен) ұсталуы мүмкін. Табиғаттағы дыбыс, ауа ағыны қатты денелерді орай аққанда, құйындардың түзілуі және құйындардың сол денелерден бөлінуі (мысалы, жел соққан кездегі сымдар мен құбырлардағы дыбыс, т.б.) кезінде пайда болады. Төменгі және инфратөменгі жиіліктегі дыбыс жарылыс, опырылыс кезінде туады. Қазіргі кезде адам организміне және техникалық жабдықтарға зиянды әсері болатын өнеркәсіптік, көліктік шуларды және аэродинамикалық шу көздерін зерттеуге үлкен көңіл аударылып отыр. Дыбыс қабылдағыштар қабылдаған дыбыс энергиясын энергияның басқада түрлеріне түрлендіреді. Мысалы, адамдар мен жануарлардың есіту аппараты дыбыс қабылдағышқа жатады. Техникада дыбысты қабылдау үшін, көбінесе, электр акустикалық түрлендіргіштер (мысалы, ауада микрофон, суда гидрофон, ал жер қыртысында геофон) пайдаланылады. Дыбыс толқындарының таралуы, ең алдымен, дыбыс жылдамдығымен сипатталады. Газдар мен қатты денелерде қума толқындар (бөлшектердің тербеліс бағыты толқынның таралу бағытымен бағыттас) тарай алады. Ортаның біртекті болмауы да дыбыс толқындарын (мысалы, су көпіршігіндегі, теңіздің толқынданған бетіндегі, т.б. дыбыстың шашырауы) шашыратады. Дыбыстың таралуына атмосфера, теңіздегі қысым, температура, желдің күші мен жылдамдығы да әсер етеді.
Дыбыстың сипаттамалары
Дыбысты сипаттау үшін біздің дыбысты қабылдауымызбен байланысты дыбыс қаттылығы, тонның биіктігі, тембр сияқты арнайы физикалық шамалар енгізіледі.
Дыбыстың қаттылығы неге байланысты болатынын анықтау үшін камертонды пайдаланамыз. Камертон — доға тәрізді қысқа сапталған металл таяқша, оның көмегімен музыкалық дыбыс алуға болады.
Камертондардың немесе басқа гармоникалық тербеліс жасайтын денелердің шығаратын дыбыстары музыкалық дыбыстар деп аталады.
Камертонның бір тармағын таяқшамен ұрсақ, белгілі бір дыбыс естиміз. Камертонның екі тармағы да тербеліп, қоршаған ауада дыбыс толқынын тудырады. Енді оның тармақтарының біріне инені бекітейік, осыдан кейін оның ине бекітілген тармағын қарайтылған әйнек үстімен жүргізсек, дыбыс шығарып тұрған камертонның гармоникалық (синусоидалық) тербелісінің графигін аламыз. Гармоникалық тербеліс —тербелістердің ең қарапайым түрі болып табылады, сондықтан камертонның гармоникалық дыбысын да қарапайым дыбыс деп санаймыз. Әдетте, мектеп камертондары бірінші октаваның "ля" нотасына сәйкес келетін дыбыс шығарады.
Дыбыстың шағылуы
right|200px Дыбыс көзінен шыққан дыбыс толқындары барлық бағытта тарайтыны өздеріңе жақсы таныс. Ал осы дыбыс толқындары тарала отырып, өзінің жолында қандай да бір бөгетті кезіктірсе, онда олар шағылады. Дыбыс толқындарының таралуы материялық бөлшектердің қозғалысына ұқсас болғандықтан, оның шағылуы серпімді соққыдан (мысалы, қабырғаға соғылған доптың кері серпілуінен) онша ерекшеленбейді. Қарапайым бақылау дыбыстың шағылуы кезінде а түсу бұрышы оның в шағылу бұрышына тең болатынын көрсетеді.
Жаңғырық
right|200px
Тауда естілетін жаңғырық та дыбыстың бөгеттен шағылу нәтижесі болып табылады.
Жаңғырық — қандай да бір кедергіден шағылған және бастапқы таралған орнына қайта оралған дыбыс толқындары.
Дыбыс кедергілерден шағыла отырып, бақылаушыға сәл кідіріп жетеді. Шағылған дыбысты біз дыбыс көзі мен кедергі арасындағы қашықтықты дыбыс толқындары екі рет (дыбыс көзінен кедергіге жетуі және қайтып оралуы) жүріп өткен кезде естиміз. Шағылған дыбыстың барлығын біз жаңғырық ретінде қабылдай бермейді екенбіз. Адам құлағы алғашқы дыбыс пен шағылған дыбысты жеке-жеке қабылдаған кезде ғана жаңғырық пайда болады. Бұл екі дыбыстың қабылдану уақытының арасы 0,1 с-тан кем болмаған кезде ғана дыбыстар жеке-жеке қабылданады екен. Бұдан біз жаңғырықты дыбыс кезі мен бөгеттің арасы едәуір алыс болған кезде ғана ести алатынымыз байқалады.
Егер ауада дыбыс жылдамдығы 340 м/с болса, онда дыбыс 0,1 с аралығында бөгетке дейін және одан қайтып оралғанша 2s-ке тең жол жүреді. Онда бұл қашықтық шамамен
Дыбыс жақын аралықтағы кедергілерден шағылған кезде, ол алғашқы дыбыспен қосылады да, оны күшейтеді. Сондықтан үйдің ішіндегі дыбыс сырттағы дыбыстан қаттырақ болып естіледі.
Тыңдаушылар аз жиналған кең залда баяндамашының сөзі жаңғырып, түсініксіз болады. Қабырғалардан, орындықтардан шағылған дыбыс тындаушыларға бір мезгілде жетпейді. Осының нәтижесінде, алғашқы дыбысқа қарағанда тыңдаушыларға естілетін дыбыс ұзағырақ болып естіледі.
Дыбыстың әр түрлі кедергілерден шағылуы барысында естілу ұзақтығының артуы реверберация деп аталады.
Жұмсақ жиһаздары бар, кілем төселген және адам көп жиналған бөлмелер дыбыс толқындарын жақсы жұтады, мұндай орындардың реверберациясы аз болады. Сонымен қатар реверберация уақытын өте азайтып жіберуге де болмайды. Өйткені ол кезде дыбыс тез өшеді, олардың жеткілікті дәрежедегі қаттылығы мен айқындығы болмайды. Әншілер мен музыканттар жұмсақ жиһаздарға толы шағын бөлмелерде өлең айтудың, аспапта ойнаудың қолайсыздығын жақсы біледі.
Ультрадыбыс
Тербеліс жиілігі 16 Гц-тен төмен дыбыс толқындары инфрадыбыстар, ал 20 000 Гц-тен жоғарысы ультрадыбыстар деп аталады.
Бұл дыбыстарды адам құлағы қабылдамайды, бірақ олар белгілі бір дәрежеде адам организміне әсер етеді. Мысалы, 5 Гц-тен 9 Гц-ке дейінгі жиілік аралығында инфрадыбыстар бауырдың, асқазанның, көкбауырдың тербеліс амплитудаларын арттырады, көкірек қуысында ауыртпалық туғызады, ал 12—14 Гц жиіліктерде құлақта шуыл пайда болады. Инфрадыбыстардың адам организміне кері әсері болғандықтан, олар техникада кеңінен қолданыс таппаған.
Алайда инфрадыбыстардың бірнеше жүздеген километрге таралу мүмкіндігі оның әскери мақсатта, балық аулау кәсібінде пайдаланылуына жол ашты. Теңізде туындайтын инфрадыбыстарды медуза, су шаяны тәріздес теңіз жәндіктері жақсы қабылдайды.
Aкустика
Адам өміріне дыбыс толқындарының, сондай-ақ, оларды зерттейтін ғылым – акустиканың атқаратын рөлі орасан зор. Дыбыстың барлық сипаттамаларын зерттеу ақпарат берудің (жеткізудің) жетілген жүйелерін жасауға, сигналдау жүйесін дамытуға, жетілдірілген музыкалық аспаптарды жасауға мүмкіндік береді. Дыбыс толқындары су асты байланысында, навигацияда, локацияда қолданылады. Төменгі жиілікті дыбыс жер қыртысын зерттеудің негізгі бір әдісі болып есептеледі. Ультрадыбыстың практикада қолданылуы қазіргі техниканың тұтас бір саласы – ультрадыбыс техникасының пайда болуына ықпал етті. Қазіргі кезде жоғары жиілікті дыбыс толқындары, әсіресе гипердыбыс, қатты дене физикасында зерттеулер жүргізудің аса маңызды құралы болып отыр.
Дыбыс қаттылығы
Дыбыс қаттылығы (Громкость звука) — дыбыс әсерін әр адам организмінің өзінше қабылдауы. Оны фонмен өлшейді. Бірдей белсенділік жағдайда дыбыстың ең күштілігі 700-6000 Гц жиілік аралығында болады.
Дыбыстық қысым
Дыбыстық қысым (Звуковое давление) — толқындар жоқ кездегі қысыммен салыстырғандағы толқындар таралған ортадағы қысымның өлшемі. Децибелмен өлшенеді.
Дыбыс өткізбеу
Дыбыс өткізбеу (Звукоизоляция) - ауада таралған әр түрлі бөтен шулардан сақтау. Таралған шу адам өміріне көптеген технологиялық әсер тигізіп, олардың агрессивтілігін көтеріп, әлеуметтік денсаулығын нашарлатады. Сондықтан Дыбыс өткізбеу деңгейі мөлшерлі дыбыстан артық болмауы тиіс.
Дыбыс шығару
Дыбыс шығару (Звуковое излучение) — серпімді (қатты, сұйық, газды) ортада дыбыс толқындарын қозғау. Естілетін дыбыс 16 Гц — 20 кГц, инфрадыбыс — 16 Гц-дан төмен, ультра- дыбыс — 21 кГц — 1 ГГц және гиперды- быс — 1 ГГц-дан жоғары.
Дыбыстық ақпарат
Дыбыстық ақпарат (Звуковая информация) — дыбыс толқындарын қабылдау арқылы организмнің қоршаған орта туралы мәлімет алуы. Адам өзін қоршаған орта туралы барлык ақпаратының 7%-ын есту арқылы алады.
Дереккөздер
Санат:Дыбыс
Мұқаба түбін жұмырлау
Мұқаба түбін жұмырлау (орысша: кругление корешка переплетной крышки) — мұқабаның түбін өңделген блоктың сыртына кигізуге ыңғайландырып, оның түбіне сай келтіріп жұмырлау операциясы.
Дереккөздер
Санат:Полиграфия
Артур Алипов
Артур Алипов  (18.10.1955. Актобе к.) телережиссер. Мәскеу қаласы Мемлекеттік Мәдениет институтын (1980), КСРО Мемл. телерадио к-тінін Жоғары курсын бітірген (1983). Еңбек жолын респ-ның кәсіби одақтар жүйесінде бастап, кейін (1980-82) Шымкент қ. әл-Фараби атынд. мәдениет ин-тында оқытушы болған.
1982-1995 жылдары Қазақ теледидарында режиссер ассистентінен студияның әдеби-драмалық хабарлар Бас редакциясының бас режиссеріне дейінгі қиын да қызыкты жолдардан өтті. 1995-2007 жылдары ҚР Президентінің Телерадиокешенінде бас режиссер, шығарм.-өндірістік бөлімнің бастығы, кешеннің Алматы қ-ндағы филиалының жетекшісі қызметтерін атқарды. Жоғары дәрежелі режиссер (1989). Қазір респ. және халықар. денгейде өтетін түрлі кездесулер мен елдер арасындағы сан саладағы байланыстар аясындағы түсірілетін бейнефильмдерде реж-лік біліктілігінің жан-жақтылығымен ерекшеленуде.
Сценарий авторы және редакторы С.Байхонов, режиссері А.Алипов, дыбыс операторы Д.Мельников 1986-1987 жылдары "Сал үстіндегі маусым" атты телеэкспедиция аясында Сыр өңірінің экологиялық апатты аймақтарын аралап, Сыр бойымен жүздеген шақырым салмен жүзіп, табиғаттың жан жарасын аудиторияға шынайылықпен, бейнелі тілмен жеткізе білді.
Тележурналист A.Fалиевамен бірлікте жасаған экологиялық телебағдарламасы ОPT. теледидардан көрсетіліп, Халықар. экологиялық конференцияда жоғары дәрежедегі дискуссияға ұласты. 1990 жылы сәуір айында Қазақ теледидарынан өткен 12 сағаттык "Аралға араша" телемарафонының (ұйымдастырушылары Е.Шалахметов, A.Fалиева, К.Тұрсынов, А.Алипов) Интервидение және Еуровидение арқылы жер шарына таралуына режиссерлік түрғыдан аса білімділік танытты. Кинодокументалистикадағы Еңбектері: "Ұзақ жол, ұзақ ғүмыр" (В.Задвицкимен бірлікте, 1998 ж.), "Десятилетие, равное столетию" (2001), "Ел ағасы Қаратай Тұрысов" (2004), "Один день Президента" (2005), " Стальная магистраль" (2005), "Шагнувшие в бессмертие" (2006), "Даңғыл. Академик Е.Сапарғалиев" (2006), "Абайұлы би" (2007), "Ақ шағылда туған арман. Жазушы Әбіш Кекілбай" (2007). "АЛҚА" пікірсайыс телеклубында "дөңгелек үстел" басына жиналған саясаттанушылар, елімізге белгілі саясаткерлер, тарихшылар мен журналистер, белгілі коғам кайраткерлері еліміз бен облыс дамуындағы түйткілдерді ортаға салды. Парламент депутаттарымен өткен пікірсайыстан соң Парламент төрінде аймактың талай мәселелері көтеріліп, шешімін тапты.
Дереккөздер
Санат:Бұқаралық ақпарат құралдары Санат:Журналистика
Алқаласа әлеумет
Алқаласа әлеумет - музыкалық жоба. Елге (Ақтау) танымал әрі халықтың сүйіктісіне айналған орындаушыларды көрермендерімен бетпе-бет кездестіре отырып, олардың өмір жолдары, шығармаларының мән-мазмұны жайлы кеңінен таныстыру.
Дереккөздер
Санат:Бұқаралық ақпарат құралдары Санат:Журналистика
Қойлықтың мешіті
thumb|right|Қаптама ойма тақта Қаланың орталығына салынған мешіт орны қазба жұмыстарына дейін 30x30 м мөлшерлі төртбұрышты төбе болатын. Қазба жұмыстары бұл құрылыс  жоспарында ішкі кеңістігінің мөлшері 34x28 м (38x32 м - қуатты өңделмеген қабырғаларының сыртқы мөлшері), солтүстік-шығыс - шығыс - оңтүстік-батыс - батыс желісі бойымен созылған шаршы болатын.
Мешітке кірер есік солтүстік-шығыс қабырғаның ортасында орналасқан, қарама-қарсы, оңтүстік-батыс қабырғаның ортасында тікбұрышты күйдірілген кірпіштен қуыс түріндегі, Құбылаға қаратылған, михраб қаланған. Мөлшері 26x26x5 см күйдірілген кірпіштен қаланған михрабтың сақталған биіктігі -70 см, михрабтың қуыс - тереңдігі 40-42 см, ені 136 см және биіктігі жарты кірпіштей 13-15 см болатын ішкі орталық тікбұрышты қуыстан тұрады. Михрабтың алдында мешіттің негізгі кеңістігінен ағаш қоршаумен бөлінген, тас негізге орнатылған күйдірілген шаршы кірпіш өріміне сүйенген, тікбұрышты алаң болған. Қойлық мешіті «колонналар немесе бағаналар орманы» тұрпатты сәулеттік құрылыстарға жатады. Бұл ағаш-қамыс шатырға да көптеген ағаш бағаналар тірек болған деген сөз. Құрылыстың ішкі кеңістігі 8 қатар бағаналармен бөлінген, олардың 9 неф түзетін тас негіздері сақталған. Тас негіздердің өзара қашықтығы 3,5-3,7 м. Барлығы дөңгелек және сопаң пішінді 54 тас өрім сақталған. Құрылыс қабырғалары мөлшері 36x18x9 см, тікбұрышты өңделмеген кірпіштен тұрғызылған, қалыңдығы 1,7-2 м және сақталған биіктігі 2 м жуық. Қабырғалардың ішкі жағы сыланған және әктелген, қабырғасының негізінде мешіттің барлық периметрі бойынша сылағы сақталған.
Мешітте табылған заттар ішінен араб алфавитімен жазылған, өртенген ойма тақта сынығын атап өту ңажет. Екі сынықтан тұратын, жалпы ұзындығы 1 м және ені 15-18 см шамасында тақта шығыс қабырғаның солтүстік-батыс бұрышынан табылды. Михрабтың төңірегінен өртенген бөренелер үйіндісі шыққан, дұрысы уағыздаушы кафедрасы - мінберге қатысты болар. Сондай-ақ күйдірген сары саздан жасалған ойма бұйым да назар аударады. Солтүстік-шығыс қабырғада қабырғаны жылытатын үлкен пеш орнатылған, пеш сылағының астынан ошақпен байланысқан, түтін мен ыстық ауа айналатын арықтар (кан) жүргізілген. Салқын кезде мешітке от жаққан. Қыш шырағдандар (шырақтар), қыш бұйымдардың (қазандардың, құмыралардың, тостағандардың) көптеген сынықтары табылды. Қола жапсырмалар (кітаптың тері мұқабасына?), тау хрусталінің сынығы, моншақтар, басқа қола бұйымдар табылды.
XIII ғ. салынған мешіт көлемі оның астаналық қаладағы және тіпті барлық қарлұқ жабғулары мемлекетіндегі басты мешіт болғанын айтады.
Қойлық мешітінің жоспарлы шешіміне анағұрлым жақыны Водян қалашығындағы (Алтын орданың Бельджамен қаласы) мешіт. Соңғысы XIV ғ. екінші жартысына жатады және, зерттеушілердің пікірінше, 1395 ж. дейін тіршілік еткен.
Дереккөздер
Санат:Тарих
Нидерзаксверфен
Нидерзаксверфен (Niedersachswerfen) — Германия Федеративтік Республикасының Тюрингия жерінде орналасқан муниципалитет. Нордхаузен ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 3257 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 11,79 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 16 0 62 038. Муниципалитеттің басшысы — Йохен Напиралла.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тюрингия елді мекендері
19 маусым
Туғандар
Блез Паскаль - XVII-ғасырда өмір сүрген француз математигі және физигі, пәлсапашы, әдебиетшісі.
Сыртқы сілтемелер
Санат:19 маусым
Секциялық микропроцессор
Секциялық микропроцессор (секционный микропроцессор; bit- slice microprocessor) — әрқайсысының арифметикалық-логикалық құрылғысы мен бірнеше регистрі бар бір типтік 2-, 4- және 8-разрядтық микропроцессорлық интегралдық схемаларды жалғастыру негізінде алынған микропроцессор.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Азамат Тасқараұлы
Тасқараұлы Азамат - ақын, (1990).
Азамат Тасқараұлы 1990 жылы 20 қарашада Шығыс Қазақстан облысы Зырян ауданы Феклистовка ауылында туған. 2007 жылы Өскемен қаласындағы Жамбыл атындағы арнайы-облыстық дарынды балаларға арналған мектеп-гимназия интернатын бітірген Халықаралық «Шабыт» фестивалінің лауреаты, Қарасазда өткен Мұқағали Мақатаев атындағы халықаралық мүшәйраның 2006 жылы 2 орын, 2007 жылы гран-при иегері, Аягөз қаласында өткен кәсіптік ақындар мүшәйрасының лауреаты, облыстық Т.Нұқай атындағы жыр додасының гран-при иегері, Мұқағали Мақатаев атындағы Халықаралық қордың «Мұқағали мұрасын насихаттауға қосқан елеулі еңбегі үшін» грамотасының иегері, «Свободной музы приношенье» аймақтық әдеби конурстың екі дүркін гран-при иегері, Ұлы Отан Соғысының 65 жылдығына арналған мүшәйраның 1 орын иегері т.б.
ШҚО «Шабыт» қоғамдық ұйымы төрағасының орынбасары, ШҚ өнер мұражайының қызметкері «Күзгі дем симфониясы» (2009 ), «... ал, Лондонда түн» (2010) жыр жинақтары мен«Өнер гиперболасы» повесінің авторы. Қазақстан Жазушылар Одағының мүшесі.
Дереккөздер
1. Шығыс Қазақстан облысы мәдениеті кітабы, АТАМҰРА
Санат: Мәдениет Санат:1990 жылы туғандар Санат:Қазақ ақындары
Айка-Еган
Айка-Еган — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы КАР/ОБЬ/1488/4/59/141/79 орналасқан. Өзен ұзындығы 183 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — ОбьВах өзенінің құйылысынан Нефтеюганск қаласына дейін. Өзен саласы — Вах, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Қараңғы бөлме
"Қараңғы бөлме ( La cara oculta / Бункер) фильмі"
Жыл:2011
Ел: Испания, Колумбия
Режиссер: Андрес Баиз
Басты рөлдерде: Клара Лаго, Ким Гутьеррес , Мартина Гарсия , Александра Стюарт Сценарий: Андрес Баиз , Хатем Храиче
Продюсер: Андрес Калдерон, Андрес Фернандо Калдерон
Жанр: Триллер
Әлемдік премьера: 16 қыркүйек 2011
Қазақстандағы премьера: 8 қараша 2012
Жас шектеуі:R рейтингі - 17 жасқа дейінгі тұлғалар үшін ересектердің қадағалауы міндетті
Ұзақтығы: 92 минут
Сюжеті
Даяшы болып істейтін Фабиана өмірден күйзеліп жүрген меймандардың бірімен танысады. Олардың арасында сезім оянады. Қыз үшін бәрі жақсы сияқты: сүйгені Боготада филармония оркестрінің дирижері болып істейді, үлкен үйі бар. Алайда көп кешікпей күтпеген қиындықтар туындайды. Полиция дирижердің бұрынғы сүйген қызының құпия түрде жоғалып кетуін тергеп жүреді, ал қыз үй ішінде біртүрлі оқиғалар орын ала бастағанын сезеді.
Рейтинг
7/10
Сын,рецензия
"Махаббатпен ойнама Испан киносы қашан да өзіне тән ерекшеліктерімен белгілі. Әсіресе триллер жасаудың шеберлері. Америкалық кинодағыдай қорқытып-үркітуді жөн санамайды. Саспенс типтес интригаларымен-ақ жүйкені жұқартып болады. Әрине, жақсы мағынасында. "Қараңғы бөлме" де испан киносына тән өрнектермен айшықталған. "Енді не болар екен" дегізіп, дегбіріңді алғызады. Фильм сюжетінде сүйген қызы қызғаныш дертіне шыдай алмай жігітін тастап кетеді. Қоштасып жатуды да құп көрмейді. Жігіті үйде жоқта киімдерін жинайды да, тайып тұрады. Әрине, жігіт қиналады. Екі ай қайғырады. Себеп іздейді. Ақыры, таусылмас ойдан шаршайды да бір күні махаббатына қолын бір сілтейді. Күйініштен ішіп алып, бірінші кездескен қызды үйіне алып келіп, өмірін жалғастырмақ болады. Бұл уақытта із-түссіз жоғалған қыздың ісімен тергеушілер де айналысып жатқан еді. Негізгі күдік әрине оның сүйген жігітіне түседі. Бұндай сюжеттік желіге қарап отырып, әдеттегі бір деңгейлі триллер ғой деген ой келеді. Бірақ бұл біржақты пікір ғана. Көрерменді алда талай қызық күтіп тұр және жоғарыда суреттелген оқиғалар басқа бір адамның көзімен көрсетіледі. Режиссердің осындай шешімі шынымен құрметке лайық. Бір оқиғаны бұрып алып келіп, басқаша нәтижеге алып келуі талғампаз көрерменнің көңілінен шығары анық."
Дереккөздер
Киностан интернет порталы
Велитка (Оклахома)
Велитка (Weleetka) — Оклахома штатының Okfuskee округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 1014 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1.8 км² шамасында. FIPS коды — 40-79800.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Оклахома қалалары
Шоқысу артезиан алабы
Шоқысу артезиан алабы – Арал теңізінің солтүстігінде құмтасты қабатта қалыптасқан жер асты суы бар құрылым. Ол теңіз жағалауынан солтүстік бағытта Кіші Борсық құмының шығыс жағында орналасқан Шоқысу темір жол стансасы арқылы 100 км-ге созылған. Ені 25 – 30 км. Алаптың батысы кең тектоникалық жарылыммен шектеліп, ал шығысы Арал антиклиналдық белдеміне тіреледі. Шоқысу артезиан алабында Кіші Борсық құмына сіңген атмосфералық жауын-шашын суымен қоректенетін бірнеше арынды су қабаттары бар. Мұндағы тұщы, аздаған ашқылтым (оңтүстік бағытта) сулы қабат жоғарғы палеоген (эоцен-олигоцен) шөгінділерінде пайда болған. Қабаттың жалпы қалыңдығы 40 – 70 м, тереңдігі 100 – 230 м. Қабаттағы су арынды, ұңғымадан алынған су жер бетінен 2 – 6 м биіктікке көтеріледі.
Дереккөздер
Санат:Артезиан алабы Санат:Арал теңізі
Қопарылыс құбыры
Қопарылыс құбыры - Жер қойнауларындағы газ шоғырларының нақтылы нүктені қопара атқылауы нәтижесінде калыптасатын өзгермелі кескінді (дөңгелек пішінді, овал пішінді жоне т.б.) құбыр тұрқылас құрылымдық пішін; қопарылыс барысында лавалар мүлдем төгілмейді, алайда құбырды құрайтын тау жынысытар арасынан азын-аулақ  лава кірінділері ұшырасады. Қопарылыс құбыры әдетте бір ғана қарқынды қопарылыстан калыптасатын болса керек; оның ең ірі түрлерінің көлденеңі 1 км-ге жетеді; құбыр болмысы әдетте кесек-кесек жанартау текті тау жынысытармен, құбыр жақтаутындықтан, барлық экзогендік денудация агенттерінің ішіндегі ең әмбебабы. Қопарылыс құбыры еңістік  болғанда құрғақ  тау жынысы грунггарда дамиды: 1) опырылымдар мен сусымалар; 2) қозғалыстағы жабындар мен тасшақпа ағындары; 3) сырғымалар; 4) жүзбе қозғалыстар; 5) қорыстық қозғалыстар; 6) балшық-тасты тасқындар немесе селдер типтері болып бөлінеді.
Дереккөздер
Санат:Геология
Разряд
Разряд (Digit, position, order)
Дереккөздер
Санат:ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Құпияланған байланыс
Құпияланған байланыс (Засекреченная связь) — телеграф, фототелеграф, телефон арқылы берілетін хабар құпияландыру аппаратурасы аркылы берілу процесінде шифрланатын байланыс.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Жаман (қыстау)
Жаман — Атырау облысы Қызылқоға ауданындағы қыстау.
Жасқайрат ауылынан солтүстік-батысқа қарай 19 шақырым қашықтықта орналасқан.
Дереккөздер
Санат:Қыстаулар Санат:Атырау облысы қыстаулары
Жолбарыс көз
Жолбарыс көз — өзге минералдардың өте ұсақ талшықты немесе жарғақты түйіршіктерін кіріктіретін кварц; жолак, сарғыш және қоңыр-қошқыл түстерге боялған кристалдар түрінде ұшырасып, құлпыра жалтылдайды; әшекей тас.
Русвэн (Айова)
Русвэн (Ruthven) — Айова штатының Пало-Альто округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 1.1 км². FIPS коды — 19-69330.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 711 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Айова қалалары Санат:Пало-Альто округы (Айова)
Белинский боксит кен орны
Белинский боксит кен орны - Қостанай облысы ның Бейімбет Майлин ауданында орналасқан. 1964 жылы ашылған.
Геологиялық құрылымы
Кен орны Ворошилов синклиналінің шығыс қанатындағы жоғарғы бордың сеноман шөгінділерінде, жанартаутекті жыныстар мен әктас жапсарында орналасқан. Бокситті жыныстардың орташа қалыңдығы 40 метрдей. Белинский боксит кен орнының төрт телімі («Солтүстік», «Оңтүстік», «Батыс», «Қарасор») бар.
Құрамы
Құрамы әр түрлі, қабат, линза, ұя пішінді кен денелері әктастардағы карст шұңқырларында. Бокситтер минералдық құрамы жағынан гиббситті типке жатады. Оның тасты, борпылдақ, сазды түрлері бар. Негізгі құраушылары: Al2О3 – 41,80%, SіО2 – 8,34%, FeO – 22,10%, TіО2 – 0,61%, S – 0,23%; бокситтер Б-5 маркасына жатады.
1985–1986 жылдардан бастап Белинский боксит кен орны Павлодар алюминий зауытының өндірістік мұқтаждығы үшін игеріле бастаған.
Дереккөздер
Санат:Қостанай облысы кен орындары
Жарқынбике Науайқызы Сүлейменова
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Жаңа сайыт
Жаңа сайыт — Башқұртстанның Ишимбай ауданындағы ауыл, Кулгунин ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 140 адамды құрады. Пошта индексі — 453233, ОКАТО коды — 80231845004. 200px|thumb|left|Жаңа сайыт
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
200px|thumb|left|Жаңа сайыт
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Растау
Растау (Подтверждение; confirmation)
Дереккөздер
Санат:ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
IC 1982
IC 1982 — Тор шоқжұлдызында орналасқан Sab (жинақы галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 13378, ESO 117-4.
Сыртқы сілтемелер
IC 1982 Санат:Тор (шоқжұлдыз)
Леммон Валлэй-Гоулден Валлэй (Невада)
Леммон Валлэй-Гоулден Валлэй (Lemmon Valley-Golden Valley) — Невада штатының Уэшу округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 6855 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 84.1 км² шамасында. FIPS коды — 32-41825.
Оберларг
Оберларг (Oberlarg) — Франциядағы коммуна. Эльзас аймағына қарасты Жоғарғы Рейн департаментінде орналасқан. Альткирш округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 8,21 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 68243, пошта индексі — 68480.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 154 адамды құрады. Халық тығыздығы — 18,76 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жоғарғы Рейн департаментінің коммуналары
Людерс сызықтары
Людерс сызықтары-сызықтары-тегістелген үлгінің бетінде материалдың жұмсаруы кезінде көрсетілетін сызықтар. Людерс сызықтары үлгінің үлкен деформациясы кезінде материал бөлшектерінің өзара орын ауыстыруынан болады.
Дереккөздер
Санат:Материалдар Санат:Материалдар механикасы терминдері
Сергей Сергеевич Каташ
thumb|right|200px|Сергей Сергеевич Каташ Сергей Сергеевич Каташ (25 желтоқсан, 1925 жыл, Таулы Алтай автономды облысы, Онгудай селосы - 2003) - алтай әдебиет зерттеушісі.
Дереккөздер
Санат:1925 жылы туғандар Санат:Алтай Республикасында туғандар Санат:2003 жылы қайтыс болғандар Санат:Алтай Республикасы әдебиет зерттеушілері Санат:Ресей түркітанушылары Санат:Халықтар Достығы орденінің иегерлері Санат:Ресей филологтары Санат:Филология ғылымдарының докторлары Санат:Профессорлар Санат:Алтай Республикасы жазушылары Санат:КСРО жазушылары
Алло, Алматы
Алло, Алматы концерттік программасы - [["Қазақтелефильм" студиясының 1 бөлімді, орыс тілінде, ақ-қара түсті фильмконцерті (1972).