cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Өскемен
Экология
Қалада қалыптасқан экологиялық ахуалды ескере отырып, жергілікті атқарушы билікпен экология мәселелеріне және қоршаған табиғат ортасын жақсарту мен тұрақтандыруға бағытталған табиғатты қорғау іс-шараларының орындалуына көп көңіл бөлінеді, олар облыстық және жергілікті бюджет есебі қаражатындағыдай, табиғат пайдаланушы кәсіпорындардың жеке қаражаты есебінен де жоспарлануда және жүзеге асырылуда. thumb|left |250px «2008-2010 жылдарға арналған ШҚО қоршаған ортаны қорғау» өңірлік бағдарламасының аясында Өскемен қаласына шарт бойынша жос-парға сәйкес 2010 жылы облыстық бюджет қаражатынан 54,6 млн теңге бөлінді, олар жыл қорытындысы бойынша 100 % мөлшерінде игерілді.
Волла
Сыртқы сілтемелер
Кампания елді мекендері
Өскемен
Экология
Өскемен қаласының табиғатты пайдаланушы – ірі кәсіпорындарымен («Қазмырыш» ЖШС, «ҮМЗ» АҚ, «ТМК» АҚ, «Өскемен ЖЭО» және «Согралық ЖЭО» ЖШС) 2010 жылы жоспарланған табиғатты қорғау іс-шаралары жыл қорытындысы бойынша жоспарланғанның 108 % игерілді.
Өскемен қаласы әкімінің төрағалығымен экология мәселесі бойынша жұмыс тобы құрылды, оның құрамына облыс жұртшылығы Кеңесінің сараптамалық комиссия өкілдері кіреді. 2010 жылы жұмыс тобының 12 отырысы өткізіліп, оның жұмыс барысында қала үшін бірінші кезектегі келесі экологиялық мәселелер зерделеніп, қарастырылды:
1. 2005-2009 жылдар аралығындағы қала атмосферасының ластануына талдау жүргізілді;
2. Қаланың орталық бөлігінде көлік құралдарын доғаруды шектеу арқылы қаланың орталық көшелері босатылды және светофорлар жұмысының мерзімділігі реттелді;
3. Қаланың жолаушылар тасымалдаушы кәсіпорындарының жылжы-малы құрамы шығындылар нормасына сәйкес тексерілді;
4. Су деңгейінің төмендегені үшін Ертіс алабын егжей-тегжейлі зерделеу бойынша жұмыс жүргізілді, оның қорытындысында Ертіс алабы су деңгейінің төмендеуі табиғатты-климаттық өзгерістерге байланысты болатындығы анықталды;
5. Атмосфера ауасының ахуалын мониторингтеу, зиянды заттарды бейтараптау және су ағысын тазалау бойынша басқа елдердің тәжірибесі зерделенді және оларды Өскемен қаласына енгізу мүмкіндіктері қарастырылды.
Климаты шұғыл континенталдық. Қаңтардағы орташа температура -17 тен -26 градусқа, шілде айында +19,6 тен +23 градусқа дейін көтеріледі. Ауа райының абсалюттік көрсеткіші қыста -55, жазда +41 градус. Жауын шашынның түсу мөлшері әркелкі, негізінен жылына 1000мм. 2004 жылдың 1-қазанына дейінгі мәлмет бойынша қала халқының саны 302,9 мың адам, соның ішінде 292,2 мыңы қала, 10,7 мыңы ауыл тұрғындары. Қала территориясына Меновной ауылдық округына кіретін Ахмер, Жаңа Ахмер, Ново-Явленка, Самсоновка, Меновной, Ново-Троицк, Прудхоз ауылдары қосылған. Жергілікті мемлекеттік басқару өкілеттік және атқару органдары арқылы жүргізіледі. Атқару билігін қала әкімі жүзеге асырады. Жергілікті мемлекеттік басқару қызметінің экономикалық және қаржылай негізін қалалық коммуналдық меншік құзырындағы жергілікті бюджет пен мүлік құрайды. Экономикалық құрылымда өнеркәсіп 57%, сауда 29%, құрлыс 10%, көлік және байланыс 2%, ауыл шаруашылығы 1% алады.
Өскемен қаласының құрметті азаматтары
Славский Ефим Павлович, 1898ж.т., Бірінші атты әскер армиясының комиссары болған. Мәскеу түсті металдар  институтын бітіргеннен  кейін  Орджоникидзе қаласында “ Электроцинк”  зауытының директоры қызметін  атқарған. Славский Е.Ф. машинажасау министрі  кезінде Өскемен қаласын дамытуға еңбек сіңірді..
Протозанов Александр Константинович, 1915 ж.т. 1969-1984 жылдар аралығында Шығыс –Қазақстан обкомының  бірінші хатшысы болған. Осы жылдары Жаңа Сограда теплица, сол сияқты, құс фабрикасы, кинотетрлар, мәдениет үйлері тұрғызылды..
Чистяков Михаил Иванович (1917-2006) — майдангер, ақын, Қазақстан жазушылар Одағының мүшесі.
Күленов Ахат Сәлемхатұлы (1932-2007) — УК СЦК” АҚ бұрынғы президенті. Оның бастамасымен комбинатта алтын және күміс өндірілді. Ахат Сәлемхатович Ертістің сол жағалауына тұрғын –үй коттедждері құрылысын ұйымдастырды, халықтың айтуынша Куленов немесе Металлургтер поселкасы деп аталады.
Иванов Анатолий Степанович, 1928., жазушы, “Повитель”, “Тени исчезают в полдень”, “ Вечный зов” романдарының авторы.
Баталов Юрий Васильевич, Д.Серікбаев атындағы Шығыс –Қазақстан техникалық университетінің ректоры. Ю. В.Баталовтың тұсында Өскемен құрлыс-жол институты Қазақстанның ең ірі оқу орнының біріне айналды.
Мәмбетқазиев Ережеп Әлхайырұлы, (1937 ж.т.), С. Аманжолов атындағы Қазақстан университетінің ректоры. Ережеп Әлхайырұлының ұйымдастыруымен  бұл оқу орны Қазақстанда бірінші болып классикалық университет статусын алды.
Шаяхметов Бағдат Мұхаметұлы (1946-2013) — қарапайым жұмысшыдан Өскемен титан-магний комбинатының директорлығына дейінгі жолдан өтті. Комбинатты 90-жылдардағы экономикалық қысымнан  шығарды.
Плахута Алексей Егорович, 1936 ж.т., Ертіс құрлыс басқармасын басқарған. Оның басшылығымен Өскеменде Спорт сарайы, Орталық Мәдениет үйі, Ертіс жағалауы мен Қызыл қырандар жағалауы, алты мектеп, балалар бақшасы, училищелер, Ұлы Отан соғысында қаза тапқандарға  арналған ескерткіш  тұрғызылды.
Коротина Мария Ивановна, 1927ж.т., бас хирург, жедел   жәрдем  ауруханасы бас дәрігерінің орынбасары. Мария Ивановна өз өмірін денсаулық сақтау ісіне арнаған жан.
Өнеркәсіп
Қаланың экономикалық ахуалы соғы жылдары тұрақты даму үстінде. Оған жылдан-жылға өсіп келе жатқан өнеркәсіп көрсеткіштері ықпал етіп отыр (2000ж – 12,2%, 2001ж - 116,3%, 2002ж - 102,3%, 2003ж - 105,8%, 2004ж – 105,9%). Экономиканың басты тұтқасы түсті металургия. Бұл сала обылыс, сол секілді қала экономиасының барометрі болып табылады. Қала өнеркәсібі жалпы республика шеңберінде танымал кәсіпорындармен атақты, олар "Үлбі металургиялық зауыты" АҚ, "Қазмырыш" ҰҚ, "Өскемен титан-магний зауыты" АҚ және т.б.
Машина жасау кешенінде «Шығысмашзауыт» АҚ, «Азия Авто» АҚ, "Өскемен арматура заводы" АҚ, "Өскемен конденсатор заводы" АҚ басқа да кәсіпорындаржұмыс істеп, негізінен тау кен және өңдеу жабдықтарын, мұнай-газ құбыры арматурасы, автомобиль, конденсатор жасаумен айналысады. Қалада ірі тамақ өнеркәсіптері де орналасқан, атап айтсақ: "Май" ААҚ, "Эмиль" ЖШС, "Үлбі-Комплекс" ЖШС, "Әділ" ААҚ. Өндіріс орындары ет және сүт өңдеу, өсімдік және сары май, кондитер, ликер өнімдерін және т.б. ауыл шаруашылық өнімдерін өндіруге бағытталған.
Музей
thumb|right|250px|Абайдың мүсіні
Кітапханалар
thumb|right|250px|Жамбыл атындағы Шығыс Қазақстандық драма театры
Өскеменнің діні
2017 жылға қалада 28 діни бірлестік жұмыс істейді. Оның ішінде: бес мешіт; Православие приходтары – 7; Протестанттық бірлестіктер – 13; Рим-католик шіркеуі «Қасиетті Розаридің Әулие Мария Мәриям»; Өскемендегі Кришна санасы қоғамы; ВКО еврей қауымы.
Владимир Кулич
Владимир Кулич (ағыл. Vladimir Kulich; туған. 14 шілде 1956) — ата-тегі чех, канадалық актёр.
Өскемен
Өскеменнің діні
Жоғарыда аталған діни бірлестіктерде 25 ғибадат орны бар.
Білім мен ғылым
2017 жылдың 1 шілдедегі жағдай бойынша қалада 44 мектеп жасына дейінгі балалар мекемелері және 48 мектеп жұмыс істеді (оның ішінде 2 жеке).
Жоғарғы оқу орындары
Қалада КСРО министірлігінің Кеңесімен шешімімен Бүкілодақтық ғылыми-зерттеу және тау-кен металлургия институты ретінде құрылған 1950 жылдан бастап Шығыс ғылыми-зерттеу тау-кен-металлургия түсті металдар институты жұмыс істейді.
Владимир Кулич
Дереккөздер
Санат:1956 жылы туғандар Санат:Актерлер
Өскемен
Өскемен мәдениетте
Қала Николай Ановтың «Пропавший брат» және «Огни на Иртыше» кітаптарында, Николай Чекменёвтың «Семиречье» романында, «Охотники за бриллиантами» телесериалда, «Экипаж» и «Тағдыр тәлкегі» фильмінде айтылады. Павел Васильевтің «Серафим Дагеев қаласы» және Михаил Чистяковтың «Усть-Камень» өлеңдері Өскеменге арналған. Виктор Дьяковтың «Дорога в никуда» романында, «Путешествие на Бухтарму» әңгімеде кездеседі.
Суреттер
thumb|right|200px|Металлургтер мәдениет сарайы thumb|left|200px|Бәйтерек thumb|200px|center|Қаланың типтік шағын ауданы
Дереккөздер
Санат:Ертіс бойындағы қалалар Санат:Өскемен
Бәтима Сайлыбаева
Бәтима Сайлыбаева (1928, Атырау қ.) - мұнайшы.
Дереккөздер
Санат:1928 жылы туғандар Санат:Қазақстан мұнайшылары Санат:Еңбек Қызыл Туы орденінің иегерлері Санат:Еңбектегі ерлігі үшін медалінің иегерлері
Қала тұрғындары
Қала тұрғындары – қалалар мен кенттерде тұратын халық. Қала мен ауыл тұрғындары санының ара салмағы елдің экономика жағдайына, т.б. себептерге байланысты өзгеріп отырады. Мысалы, кеңестік дәуірде Қазақстан негізінен аграр ел болғандықтан халықтың дені ауыл-селода тұрды. 1979 ж. қарсаңында Қазақстандағы 13 млн. 9 мың адамның 6 млн. 538 мыңы Қала тұрғындары болды. Мұнан кейінгі жылдары бұл ара салмақ сандық және сапалық жағынан едәуір өзгерді. 1991 жылдың басында қазақстандықтардың саны 16,7 млн-ға жетіп, Қала тұрғындары 57% болды. Қала халқының өсуіне түрлі факторлар әсер етті. Статистик деректер бойынша, Қала тұрғындарының негізгі өсімі халықтың табиғи өсуіне байланысты болды және бірқатар ауылдық елді мекендердің қалалық мекендерге айналуы есебінен де көбейді. Қала тұрғындарының көбеюіне 90-жылдары нарықтық қатынастардың жедел дамуына байланысты ішкі көші-қонның үдеуі серпін берді. Қазақстанда 1999 ж. жүргізілген тұңғыш ұлттық санақтың деректері бойынша, республикадағы Қала тұрғындарының саны 8 млн. 377 мыңнан астам адамға жеткен, бұл жалпы халық санының 75,7%-ы. 1999 ж. басталған өсу қалалар мен кенттердегі экономиика дағдарыс кезінде тоқтап қалған өндіріс ошақтарының қайта құрылуы, жаңа өнеркәсіп орындарының ашылуы қала халқының көбеюіне әсер етті. 2003 ж. 1 шілдеде еліміздегі халық саны 14900,6 мың адам, оның 8452,8 мыңы (56,7%) – қалалықтар, 6447,8 мыңы (43,3%) ауылдықтар болды. Қазақстанда 60 шағын қала санаққа алынған, сондай-ақ, 41 шағын қ. ауданы орталықтары болып табылады. Жалпы шағын қалалардағы тұрғындардың орташа саны 22,8 мың адам. 9 шағын қалада (Державинск, Ерейментау, Курчатов, Шар, Қарқаралы, Қазалы, Булаев, Мамлют, Сергеев) 5 – 10 мыңнан, 4 шағын қалада (Жем, Темір, Степняк, Форт-Шевченко) 5 мыңнан халық бар. 2002 жылдан бастап Қала тұрғындарының табиғи өсімі байқалады: 2002 ж. 1 шілдеде 1000 адамға шаққанда туған бала саны 14,8 болса, 2003 ж. 1 шілдеде бұл көрсеткіш 16,1-ге жетті.
Сілтемелер
Санат:Экономика
Рерих Владимир Ахмадьянович
Владимир Ахмадьянович Рерих (1.1.1958 ж.т., Талдықорған қ.) – кинорежиссер, кинодраматург. 1983 ж. ҚазҰПУ-ды, 1997 ж. "Әділет" Жоғарғы заң мектебін бітірген. 1985–87 ж. Р. ҚазҰПУ-дың оқу теледидарында реж., 1987–94 ж. "Қазақфильм" киностудиясында реж. көмекші, "Ориент" шығарм.– өндірістік бірлестігінің редакторы, бас редакторы, "Қазақфильм" киностудиясы деректі фильмдер студиясының көркемдік жетекш., деректі фильмдер режиссеры қызметтерін атқарды. 1996 жылдан бастап "Хабар" агенттігінің Бас директорының орынбасары. Ол "Полигон" (О. Рымжановпен бірге, 1990), "Бейтаныс Назарбаев" (С. Әзімовпен бірге, 1998), "Бродвей, Бродвей" (2000), "Старше на десять лет", т.б. деректі фильмдерді түсірді. Сондай-ақ, "Жаманқұм" (1988), "Алтын тері" (1989), "Невада – Қазақстан" (1989), "Ақын өлімі" (1990), "Бақыт іздеушілер" (1991), т.б. деректі фильмдердің сценарий авторы. Қазақстан Мемл. сыйл. иегері (1992).
Тайлар
Тайлар(тайша ไทยสยาม)-Тайланд елінің басты этносы. Діні-буддизм.Тілдері-тайлық. Оларды басқаша сиам немесе кхонтай(тайша khotai-босадам) деп атайды. Халқының саны-90 млн. адам. Лао, буи, чжуань және т.б. ұлттар тайлардың туыс ұлттары болып саналады.
Сарыөзек (Жетісу облысы)
Сарыөзек — Жетісу облысы Кербұлақ ауданындағы ауыл (2013 жылға дейін кент болған), аудан және Сарыөзек ауылдық округі орталығы.
Тайлар
Тілі
Тай тілін көбінесе тайлар қолданады. Бұл таңқаларлық емес, себебі тай тілі 5 томнан(бұл өте қиын) тұрады.Тай тілі тай-кхадай тіл отбасысына жатады.
Діні
Тайлардың 95 пайызы Тхеравада буддизмінде құлшылық етеді. Бұл дін шыдамдылықты талап етеді. Сол себепті тайлар өте шыдамды келеді.Олардың ең басты міндеттері санук(ләззат алу), сабай(жағымдылық) және сабай (әсемдік). Тайлардың ең басты ерекшелігі, олардың күлкісі. Тайлар әр нәрсеге күлімсіреумен қарайды.
Сарыөзек (Жетісу облысы)
Географиялық орны
Талдықорған қаласынан оңтүстік-батысқа қарай 90 км жерде, Жетісу (Жоңғар) Алатауының аласа таулы үстіртінде, тауаралық далада орналасқан.
Тайлар
Тағамдары
Сорпа:том-ян- кунг, том кха гай, том-ян және т.б. Тіскебасарлар:тайша спринг роллдар. Қою тағамдар:Жасыл кари, пад-тай, қызанақ , брокколи және креветкалар қосылған қарақұмық кеспесі және т.б.
Дэймс Куотэр (Мэриленд)
Дэймс Куотэр (Dames Quarter) — Мэриленд штатының Сомерсет округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 188 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 47.3 км² шамасында. FIPS коды — 24-21550.
Тайлар
Сілтемелер
http://www.exotai.ru/khto-takie-taici https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A2%D0%B0%D0%B9%D1%86%D1%8B https://eda.ru/recepty/tayskaya-kuhnya
Сарыөзек (Жетісу облысы)
Инфрақұрылымы
Сарыөзекте нан комбинаты, ауыл шаруашылығы техникалық базасы, химиялық өндіріс орындары, локомотив депосы, ауданы өндірістік комбинаты, элеватор, электр стансасы, асфальт зауыты, жол құрылысы бөлімшесі, тағы басқа да кәсіпорындар бар. Сарыөзек арқылы Түркістан — Сібір темір жолы, Алматы — Өскемен, Алматы — Жаркент автомобиль жолдары өтеді.
Дэймс Куотэр (Мэриленд)
Сыртқы cілтемелер
Санат:Мэриленд қалалары
Сарыөзек (Жетісу облысы)
Дереккөздер
Санат:Кербұлақ ауданы елді мекендері Санат:Қазақстанның бұрынғы кенттері
Трансфинит индукция
Трансфинит индукция - төменде келгірілген тұжырым ретінде айтылатын математикалық принцип: егер қандай да болмасын бір тұжырым берілген β гранфинит санының алдындағы барлық α трансфинит сандарында орындалған жағдайда β трансфинит санында да орындалса, онда осы тұжырым кез келген трансфинит саны үшін орындалады. Трансфинит индукция толық математикалық индукцияның трансфинит сандарына жалпылануы ретінде жиындар теориясының бірқатар мәселелерін шешуге қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Математика
Дино Миканович
Дино Миканович (Dino Mikanović, 7 мамыр 1994 жыл, Нова-Градишка) — хорват футболшысы, қорғаушы, Алматының "Хайдук Сплит" клубында ойнайды. Оған дейін Хорватия, Дания клубтарында доп тепкен.
2013 жылы Хорватия жастар құрамасына шақыртылып, үш жылда жеті кездесуде алаңға шықты.
Сілтемелер
Санат:Хорватия футболшылары Санат:Осиек ФК ойыншылары Санат:Хайдук Сплит ФК ойыншылары Санат:Орхус ФК ойыншылары Санат:Қайрат ФК ойыншылары
Николай Бауман
Николай Бауман(1873-1905жж.)-кәсіби революционер, большевиктік партияның қайраткері. Қазан ветеринарлық институтын бітірген. Революциялық қызметін 90-жылдарда Қазанда бастады. 1896-1897 жылдары Петербор «Жұмысшы табын азат ету үшін күрес одағының» мүшесі болды. 1897 ж. наурыз айында қамауға алынды. 1899 жылы Петропавл қамалында жалғыз өзін 22 ай бойы қамауда ұстағаннан кейін 4 жылға Вят губерниясының Орлов қаласына айдауға жіберілді. 1899 жылы айдаудан қашып, Швейцарияға ауып кетті. 1900 жылы Владимир Ильич Лениннің «Искра» газетінің ашылуына ең жақын және белсенді көмекшілерінің бірі, Ресейге көлік құралдары арқылы газеттерді жіберуде алғашқы астыртын агент болды, жергілікті социал-демократиялық ұйымдармен қарым-қатынастар орнатты. 1901 ж. «Искра» газетінің редакторы болып тағайындалды. РСДРП Мәскеу комитетінің мүшесі болды. 1902 жылдың басында «искрашылармен» қарым-қатынас орнату үшін Киевке, содан кейін Воронежге келеді. Мәскеуге келер жолда қамауға алынып, Лукьяновск түрмесіне жабылады. 1902 ж. қамауда болған 10 искрашымен бірге қашып, шетелге өтіп кетеді. 1903 ж. Ресейге оралады. Мәскеу большевиктік партия ұйымын және РСДРП ОК Солтүстік бюросын бірге басқарды. Өзінің пәтерінде астыртын баспахана ашты. 1904 жылы Мәскеудегі Таган түрмесіне қамауға алынды. 1905 жылы түрмеден шыққаннан кейін Мәскеу партия комитеті жұмыстарына белсенді қатысады. 1905 жылы РСДРП Мәскеу комитеті ұйымдастырған шеру кезінде қарауыл агенті, қаражүздік тарапынан айуандықпен өлтірілді. Бүгінде Астана қаласының көшелерінің біріне Николай Бауман есімі берілген.
Фикус
Фикус (Ficus) – тұт тұқымдасына жататын, үй гүлдерінің ішіндегі ең кең таралғаны және танымалы десек те болады. Туысында 1500-2000-ға жуық түрі болғанымен «Каучук фикусы» көп өсірілетін түрі. Сонымен қатар, «Бенджамин фикусы» және «Эластика фикусы» деген түрлерін де өсірушілер қатары көбейіп келеді. Әдемі жапырақтарына бола бұл гүлді нағыз мекеме гүлі деп айтады. Дегенмен де фикус көпшілікке ең алдымен көп күтімді қажет етпейтін «көнбістігімен» танымал болған шығар. Бүгінгі біз айтқалы отырған фикус «каучук фикусы». Каучук фикусының өзі бірнеше топқа бөлінеді. Алғашында, жасыл, жалпақ жапырақты бір түрі болса, қазіргі кезде оның сары ала, ақ ала, қызыл ала және ұсақ жапырақты, бойы аласа секілді бірнеше түрі шығарылды. Барлық түрінің күтімі бірдей. Олардың бір-бірінен айырмашылығы жапырағының түстерінде ғана.
Николай Бауман
Пайдаланылған әдебиет
А 37 Астана:Энциклопедия.-Алматы: «Атамұра», 2008.-576 бет.
Фикус
Жылуы:
Жылу сүйгіш өсімдік. Қыста температура 16-180С төмен болмағаны дұрыс.
Николай Бауман
Пайдаланылған әдебиет
Санат:1873 жылы туғандар Санат:1905 жылы қайтыс болғандар
Фикус
Суғарылуы:
Жылдың барлық мезгілінде бірқалыпты суғару қажет. Топырағында судың тосылып қалғанын ұнатпайды. Суғаратын судың бөлме температурасы деңгейінде жылы болғаны дұрыс.
Ылғалдылығы:
Жапырақтарын дымқыл матамен сүртіп тұру керек. Ол фикусқа әрі ылғалдылық беріп, әрі жапырақтарын шаңнан тазартады. Ұсақ жапырақты фикустарға су бүркіп тұру қажет.
Қоректендірілуі:
Фикустың барлығы шіріген көң мен құнарлы топырақты ұнатады. Көктем кезінде топырағының беткі қабатын тазалап алып, жаңа топырақ салып тұрған абзал.
Аурулары:
Өрмекші, ақ ұнтақ саңырауқұлағымен, өсімдік битімен ауырады. Кез келген ауру фикусқа көп суғарғаннан және тазалықтың жоқтығынан келеді.
Көбейтілуі:
Қалемшелеу және жапырағы арқылы да көбейтіледі.
Дереккөздер
"Гүлстан" республикалық ғылыми-танмыдық, көпшілік журнал, 2010 жыл ISSN 2078-6727
Санат:Тұттар
Михайловка (Мелеуз ауданы)
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Мамық астра
Мамық астра - күрделі гүлділер тұқымдасына жататын бір жылдық, кейде көп жылдық шөптесін өсімдік. Биіктігі 10-80 см, жапырағы бүтін жиекті, қандауыр пішінді, кезекті орналасқан. Гүлі қос жынысты, көбіне сары не көк, қызғылт түсті, себет гүл шоғына топтанған. Мамық астра Еуропа, Орта Азия, Батыс, шығыс Сібірде таралған, Қазақстанда сор, сортаң жерлерде өседі. Мамық астрадан медицинада дәрі алынады, гүлінен ара бал жинайды.
Дереккөздер
Санат:Күрделігүлділер
Гранит
Mинералдық құрамы
Граниттердің минералдық құрамы негізінен алғанда кварц пен дала шпаттарынан және түсті минералдардың (биотит, мусковит, мүйіз алдамшы, сирегірек пироксен) азын-аулақ мөлшерінен тұрады. Граниттердің түрлері көп.Олар дала шпаттарының құрамы мен олардың бір-біріне мөлшерлік қатынастарына орай және түсті минералдардың қандай түрі жетекші рөл атқаратындығына орай жүйеленеді. Өз құрамындағы әр түрлі түсті минералдардың жетекші рөліне қарай биотитгі, қосслюдалы, мүйізалдамшылы, рибекитгі, эгиринді және тағы басқа граниттер түрін даралауға болады. Гранит құрамында түсті минерал мүлдем болмағанда немесе олар өте аз мөлшерде үшырасқан жағдайда (5%- дан аз) олар аляскитгер деп аталады
Ипиасу
Ипиасу (Ipiaçu) — Бразилиядағы муниципалитет, Минас-Жерайс штатында орналасқан. Триангулу-Минейру-и-Алту-Паранаиба мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Итуютаба экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
Гранит
Дереккөздер
Санат:Магмалық тау жыныстары
Ипиасу
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 3 955 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 469,662 км² шамасында. Халық тығыздығы — 8,4 адам/км².
Тарихы
Қала 1962 жылы құрылған.
Санат:Минас-Жерайс елді мекендері
Трансфинит сандар
Трансфинит сандар - реттік сандардың ақырсыз жиындар үшін жалпылануы. Егер ақырлы жиындар үшін реттік санмен сипатталатын тек қана бір реттелу типі болса, ақырсыз жиында, тіпті ең қарапайымдарын, әртүрлі әдістермен жете реттелген.
Дереккөздер
Ординал сан
Санат:Математика
Иван Митрофанович Фетисов
Иван Митрофанович Фетисов  (21.6.1932 ж.т., Ресей, Волгоград облысы Михайловск ауданы Фетисов ауылы) – ауыл шаруашылығы ғылымының докторы (1994), профессор (1997).
Волгоград ауыл шаруашылығы институтын (1961) және аспирантурасын (1966) бітірген.
1997 жылдан профессор қызметін атқарады.
100 ғылыми жарияланымның авторы.
Дереккөздер
Санат:1932 жылы туғандар Санат:Қазақстан ғалымдары Санат:Орыстар
Қойтас (тау, Павлодар облысы)
Қойтас – Павлодар облысы Баянауыл және Май аудандарының түйіскен жерінде орналасқан тау.
Жер бедері
Абсолюттік биіктігі 298 м. Тау солтүстік-батыстан оңтүстік-шығысқа қарай 8 км-ге созылып жатыр, енді жері 5 км-ге жуық. Оқшау орналасқан таудың беткейлері көлбеу келген. Оны делювийлі-пролювийлі шөгінділер жапқан. Тауды Сұлусор, Еспетұз, Аяқмалайсор көлдері қоршап жатыр.
Өсімдігі
Қиыршықтасты қызғылт қара топырағында жусан аралас бетеге, боз, селеу шөптесіндер өскен. Етегі мал жайылымына және шабындыққа пайдаланылады. Онда бірнеше қыстау мен жайлау орналасқан.
Дереккөздер
Санат:Баянауыл ауданы таулары Санат:Май ауданы таулары
Ноу-хау
Әдетте ноу-хау деп басқалар үшін коммерциялық сыр болып табылатын коммерциялық құндылығы бар инновацияларды айтады. Жоғарытехнологиялы экономикада ноу-хау ірі компаниялардың активтерінің маңызды бөлігі болып табылады.
Халықаралық заңнамаларға сәйкес, мекемелер әлдебір өндіріс тәсілін немесе техникалық шешімді жекедара пайдалану үшін екі жолмен сақнана алады – патент немесе коммерциялық сыр арқылы.
Ноу-хау заңды түрде сипатталмағанымен коммерциялық сыр ұғымына кіреді. Патент пен коммерциялық сыр мақсаттары бір – иннофацияларды бәсекелестердің пайдалануына жол бермеу және жекедара пайдасын көру.
Бірақ қорғаныс тәсілдері мүлдем басқа: патенттеу - мәліметтерді ашу және (ауторларының төлеген ақшасымен) одан әрі заң бойынша қорғалуы, басқаларға патент иесінсіз осы шешімді пайдалануы сот арқылы қудалануына дейін. Ноу-хау сыр арқылы да сақтану дегенді білдіреді. Алайда, сырлы мағлұмат мәлім болып қалған жағдайда оны пайдалануға тыйым салу мүмкін емес. Ноу-хау құқығы беймәлімділік сақталғанға дейін ғана болады.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Әлеуметтану Санат:Саясаттану Санат:Технология
Антисемитизм
Антисемитизм - [Ӏнжілдегі Сим - Нүқ пайғамбардың ұлдарының бірінің атымен байланысты] - еврейлерге қатысты жауласқан өшпенділіктің, ұлттық санаспаушылықтың түрі. Антисемитизм түп-тамыры Таяу Шығыстағы мемлекеттер мен халықтардың өзара жауыққан сонау ежелгі Ӏнжіл заманынан бастау алады. Кейіннен Еуропаға және басқа елдерге тараған еврейлер ұлттық және діни кемсітушілікке ұрынды. Антисемитизм күрт қарқынды дамуы XX ғасырдағы реакциялық әлеуметтік-саяси күштердің ұлтшылдықтың бұл түрін бейбітшілікпен, демократиямен және дамумен күрес үшін қолдануында. Антисемитизм жабайы, тұрпайы, бұқаралық түрлері (геноцид, қырып-жою) "бүкіләлемдік еврейлердің сыбайластығы" желеуімен фашистік Германия 6 млн, II дүниежүзілік соғыс кезінде кеңестік 3 млн-дай еврейлердің қырғынға ұшырағаны белгілі. Антисемитизм түрлері соғыстан кейінгі жылдарда көптеген ел¬дерде жалғасын тапты (Франциядағы лепеневшілер, АҚШ-тағы жекелеген фа-шистік ұйымдардың іс-әрекеттері, КСРО-дағы қолдан жасалған "кісі өлтіруші дәрігерлер ісі", қазіргі Ресейдегі "Память" ұйымы және т.б.). Антисемитизм сионизмнің отына май құйып, сырттай ұлттық санаспаушылықтың қарама-қарсы бағытын дамытып, әлемнің түкпір-түкпіріндегі еврейлердің Израильге жаппай көшуіне түрткі болады.
Дереккөздер
Санат:Антисемитизм Санат:Ксенофобия Санат:Нәсілшілдік
Пальта
Пальта — Ресейдегі өзен. Пермь өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Воткин суқоймасының оң жағалауынан 631 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 17 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кама Кама су торабынан Воткин су торабына дейін. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Балпақ
Балпақ немесе үлкен сарышұнақ (Spermophilus major) – тиін тұқымдасының сарышұнақ туысына жататын ірі кеміруші.
Дереккөздер
Санат:Сарышұнақтар
Эугения Шулгайте
Эугения Клеменсовна Шулгайте (лит. Eugenija Šulgaitė; 1 маусымда 1923, Рагува, Паневежс ауданы— 28 шілдеде 2014) — кеңестік және литва киноактриса.Литваның еңбегі сінген әртісі.
Биография
Эугения Шулгайте маусымда 1923 жылы Рагува Литваның Паневежск ауданында туған.1944 жылы Паневежск драма театрының актер студиясың бітірді және сол жерде зейенетке шыққанға дейін 50-ден астам жыл жұмыс істеді(1945-1998).Ол 100-ден астам рөлдер ойнады.Соның ішінде Аркадина, леди Макбет, Гедда Габлер.
Рымбала Кенжебалиқызы Омарбекова
Рымбала Кенжебалиқызы Омарбекова 1943 жылы 9 ақпанда Қарағанды облысы Қарқаралы қаласында туған. Қазақ. Қарағанды мемлекеттік педагогика институтының филология факультетін (1965) орыс тілі мен әдебиетінің оқытушысы мамандығы бойынша, КОКП ОК жанындағы қоғамдық ғылымдар академиясының аспирантурасын (Мәскеу қаласы, 1980) бітірген. Тарих ғылымдарының кандидаты (1980). Кандидаттық диссертациясының тақырыбы: «Дамыған социализм кез- еңінде ауыл мәдениетін дамытудағы Кеңестөрдің қызметі». Облыстық және республикалық бұқаралық ақпарат құралдарындағы мәдениет мәселелері жөніндегі мақалалардың авторы. Қазақ, орыс және неміс (сөздікпен) тілдерін біледі. «Нұр Отан» ХДП мүшесі. 1960 жылдан - Қарағанды облысы Қарқаралы аудандық байланыс кеңсесінің телеграфист-морзисі. 1961 жылдан - Қарағанды мемлекеттік педагогикалық институтының студенті. 1965 жылдан - «Қырғыз» кеңшарының №23 ОМ орыс тілі мен әдебиеті мұғалімі (Қарағанды облысы Қарқаралы ауданы). 1966 жылдан - Қарағанды облысы Қарқаралы қалалық №1 орта мектепте орыс тілінің мұғалімі. 1967 жылдан - Қарағанды облысы Қазақстан ЛКЖО Қарқаралы аудандық комсомол комитетінің екінші хатшысы, бірінші хатшысы. 1971 жылдан - Қазақстан ЛКЖО Қарағанды облыстық комитетінің хатшысы - студенттер, мектеп жастары мен пионерлер бөлімінің меңгерушісі. 1973 жылдан - Қазақстан Компартиясының Қарқаралы аудандық комитетінің хатшысы. 1977 жылдан - КОКП ОК жанындағы қоғамдық ғылымдар академиясының аспиран- ты (Мәскеу қаласы). 1980 жылдан - Компартияның Қарағанды облыстық комитетінің дәріскерлер тобының жетекшісі, 1982 жылдан - үгіт және насихат бөлімі меңгерушісінің орынбасары. 1985 жылдан - Қарағанды облыстық атқару комитеті Мәдениет басқармасының бастығы. 1987 жылдан - Қарағанды облыстық Халық депутаттары кеңесінің атқару комитеті төрағасының орынбасары. 1992 жылдан - Қарағанды облыстық Мәдениет комитетінің төрағасы. 1999 жылдан - Қарағанды облыстық мәдениет, ақпарат және қоғамдық келісім департаментінің бастығы. 2000 жылдан - Қарағанды облыстық Мәдениет департаментінің директоры. 2005 жылдан - Қарағанды облысы Мәдениет департамөнтінің директоры. 2008 жылдан 2011 жылдың ақпанына дейін - Қарағанды облысы Мәдениет басқармасының бастығы. Қарағанды облыстық Халық депутаттары кеңесінің депутаты (1986-1992). Қарағанды облысы әкімдігі жанындағы Отбасы және әйелдер істері жөніндегі комиссияның мүшесі. «Парасат» орденімен (2007), «Еңбек үздігі үшін» медалімен (1976), ҚазКСР Жоғарғы Кеңесінің грамотасымен (1975) марапатталған. Қазақстанның Еңбек сіңірген қайраткері (1998). Қарағанды облысы Қарқаралы ауданының Құрметті азаматы (1999). Саяси қайраткер ретіндегі идеалы - Н.Ә. Назарбаев. Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Қазақстан экономикалықжәне рухани дамыған елдер көшбасшылары қатарында болатынына сенемін». Хоббиі - тау соқпақтарымен қыдыру, табиғат аясында болу. Сүйіп оқитын әдебиеті - поэзия, А. Құнанбаевтің «Қара сөздері», А.С. Пушкиннің, Қ. Аманжоловтың поэзиясы.
Эугения Шулгайте
Биография
Эугения Шулгайте 28 шілдеде 2014 жылы қайтыс болды.
Рымбала Кенжебалиқызы Омарбекова
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Эугения Шулгайте
Сілтемелер
http://www.kinopoisk.ru/name/265846/
Арабия теңізі
Арабия теңізі  (بحر العرب,, بحیرہ عرب, अरब सागर, અરબ સાગર, अरबी समुद्र, ಅರಬ್ಬೀ ಸಮುದ್ರ, അറബിക്കടല്‍, ޢަރަބި ކަނޑު) — Үнді мұхитының солтүстік жағында Еуразия құрлығына сұғына еніп жатқан теңіз. Солтүстігінде Дживани, барысында Харун мүйістерімен, оңтүстігінде Адду топ аралымен, шығысында Лаккадив түбегімен шектеледі. Пәкістан, Үндістан, Иран, Оман, Йемен мемлекеттерінің шекараларымен астасқан.
Гидрографиясы
Аумағы 4592 мың км2, орташа тереңдігі 3160 м, көлемі 14513 м3. Жағалаулары көбіне жазық, аз тілімденген. Ірі шығанақтары: Камбей, Кач, Масира, Саукира, Куриа-Муриа т.б. Ең үлкен аралдары: Сокатра, Масира, Абд-әл-Кури т.б. Теңізге құятын ірі өзендері: Инд, Нармада, Тапти, Махи, Дашт т.б. Теңіздің тереңдігі ортасына қарай арта түседі. Ең терең жері — Уитли шұңғымасы (5803 м). Ірі порттары: Бомбей (Үндістан), Карачи (Пәкістан), Окха (Үндістан), Аден (Йемен) т.б.
Климаты
Арабия теңізі жылы теңіздер қатарына жатады, өйткені ол бірін-бірі кезек алмастыратын үш климаттық белдеуде (тропиктік, субэкваторлық, экваторлық) орналасқан әрі муссон желдерінің өтінде жатыр. Қысқы муссондар солтүстік-шығыстан Арабия түбегінің жағалауымен және солтүстіктен теңіздің шығыс бөлігіне қарай соғады. Қаңтар айының орташа температурасы 200-2600С шамасында, шілде айының орташа температурасы 3000С. Жылдық жауын-шашынның мөлш. солтүстік-батыстан оңтүстік-шығысқа қарай (100-2000 мм) көбейеді. Теңіз суының тұздылығы Арабия және Үндістан жағалауында 35,5‰, солтүстік бөлігінде 36,5‰ болады. Теңіз бетінің булану мөлшері жоғары (2000 мм).
Теңіз байлығы, сауда қатынасы
Теңіз тіршілік дүниесіне өте бай. Онда дюгань, акула, сарданелла, майшабақ, тунец, семсер балық, рифті балық т.б. кездеседі. Арабия теңізінің әлемдік тауар айналымында, әсіресе жағалауында орналасқан мемлекеттердің сауда қатынасында атқаратын маңызы зор.
Дереккөздер
Санат:Арабия теңізі
Аманкелді Саймағанбетов
Аманкелді Саймағанбетов (1943, Маңғыстау облысы). ҚазПТИ-ді бітірген (1967).
Дереккөздер
Санат:Қазақстан мұнайшылары
Құмбел (асу, Іле Алатауы)
Құмбел – Іле Алатауының батыс бөлігіндегі асу.
Жер бедері
Биіктігі 3661 м. Іле Алатауының солтүстігіндегі Ұзынқарғалы өзенінің бастауында. Майбұлақтан, оңтүстігіндегі Кіші Кемин өзенінің шатқалды жоғарғы арнасына соқпақ жол өтеді. Құмбел арқылы Қарғалыдан Ыстықкөлге баратын туристер қатынайды. Асу қорым тасты.
Дереккөздер
Санат:Алматы облысы асулары Санат:Іле Алатауы
Ура (Юла тармағы)
Ура — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Юла өзенінің оң жағалауынан 148 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 83 км-ді құрайды.
Науқас
Науқас - түрлі ауруларға шалдыққан адам.
Ура (Юла тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вага өзені. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Науқас
Дереккөздер
Санат:Медицина
Ура (Юла тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Науқас
Дереккөздер
Gaixotasun
Ура (Юла тармағы)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері
Ғайнолла Сұлтанғалиев
Сұлтанғалиев Ғайнолла — қоғам қайраткері.
Өмірбаяны
Әдетте ашық алқаптардағы терең індерінде топталып тіршілік етеді. Жылына 7 айдайлау кезінде ауылдағы ең сауатты адам ретінде Мұратсай атқару комитетінің хатшысы және кедейлердің болыстық комитетінің төрағасы болып сайланады.
үлгілі атты әскер полкына тіркеледі.
Азамат соғысында рота командирі болған.
Қазақ КСР OAK мүшелігіне сайланды.
Дереккөздер
Санат:1899 жылы туғандар Санат:Саяси қуғын-сүргін құрбандары
Санат:1974 жылы қайтыс болғандар Санат:Батыс Қазақстан облысында туғандар Санат:Қазақ КСР халық комиссарлары мен министрлері Санат:Қазақ КСР саясаткерлері Санат:КСРО одақтас республикаларының халық комиссарлары мен министрлері
Пьеве-Альбиньола
Пьеве-Альбиньола (Pieve Albignola) — Италиядағы коммуна, Ломбардия әкімшілік аймағына қарасты Павия провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 919 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 54 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 17 км² шамасында. Пошта индексі — 27030.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ломбардия елді мекендері
Трансцендент сан
Трансцендент сан — коэффициенттері бүтін сан болатын бірде бір көпмүшеліктің түбірі болмайтын сан. Басқаша айтқанда, алгебралық сан болмайтын сан. π мен е — трансцендент сан мысалдары. Трансцендент сан континуум қуатты жиын.
Дереккөздер
Санат:Сандар теориясы Санат:Иррационал сандар
Массуга
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Чулым өзенінің құйылысынан Кеть өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Чулым, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Биосферадағы су
thumb|[[Су]] Биосферадағы су— тірі заттардың (организмдердің) негізгі құрамы, онсыз тіршілік болуы мүмкін емес. Тірі организмдердің орта есеппен үштен екісі судан тұрады. Қанның химиялық құрамы элементтердің химиялық катары бойынша (Cl, Nа, О, Са, К) тіршілік алғаш пайда болған мұхит суының химиялық құрамына жақын.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Су шаруашылығы
Кавиццана
Кавиццана (Cavizzana) — Италиядағы коммуна, Трентино — Альто-Адидже әкімшілік аймағына қарасты Тренто провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 246 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 82 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 3 км² шамасында. Пошта индексі — 38022.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие Мартин.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Трентино — Альто-Адидже елді мекендері
Легизм мектебі
Легистер (заңгерлер) — Негізгі өкілдері Шан Ян (б.д.д IV ғ.), Хань-Фэй-цзы (шамамен б.д.д IIIғ.). Легистер конфуцийшылдардың мемлекетті әдептілікке негізделген заңдарды жүзеге асыру арқылы басқару керек деген пікірлеріне қарсы болып, керісінше, мемлекетті тек қана заңға сүйеніп басқаруға болады, себебі «мейірімділік пен адамгершілік» — қылмысқа апаратын бірден-бір жол, ал шын қайырымдылық өзінің бастамасын жазалаудан алады деп уағыздайды. Сөйтіп, легистер ар-ожданның орнына қорқынышты дәріптейді.
Елде тәртіпсіздік болмас үшін:
Осы қағидаларды бұлжытпай орындағанда ғана халық билеушінің айтқанын екі етпей орындайды және керек болса, өлімге де барады. Конфуцийшылдардың «Мемлекет — үлкен отбасы, оның басшысы — халықтың әкесі» деген ілімінің орнына легистер: «Мемлекет — өз алдына бір машина сияқты құбылыс, билеуші — өзін ата-баба аруағынан да, халықтан да, Аспаннан да жоғары қоятын деспот. Мемлекеттің негізгі мақсаттары: 1. Ұсақ патшалықтарды біріктіріп, Аспан аясыңдағы (Қытай) мемлекет құру; 2. Осы мемлекетке басқа халықтарды бағындыру. Осы тұрғыдан өнерге, білімге деген қүштарлық теңелуі қажет. Мемлекеттің экономикалық негізі қолөнер немесе сауда емес, егін шаруашылығы болуы керек. Мемлекеттегі қызмет орындары адамдардың жүмыс істеу қабілетіне қарай бөлінуі тиіс». Конфуцийшылдар мен легистердің арасындағы күрес көп жылдарға созылды. Тіпті қазірдің өзінде де осы философиялық бағыттарды жақтаған немесе қарсы шыққан саяси топтардың кездесетінін ескерткен артық болмас.
NGC 6805
NGC 6805 — Мерген шоқжұлдызында орналасқан E1 типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1834 жылы 24 тамызда Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 6805 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 63413, ESO 338-14, MCG -6-43-2.
Сағадат Жапабайұлы Дүйсебеков
Сағадат Жапабайұлы Дүйсебеков (1938 жылы туған), партия, кеңес қызметкері. Ақтоғайдың түлегі. Арғын тайпасы, Қаракесек руының Сарым бұтағынан шыққан.
NGC 6805
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Мерген (шоқжұлдыз)
Сағадат Жапабайұлы Дүйсебеков
Қарағанды педагогикалық институтын (1961), Алматы Жоғары партия мектебін бітірген (1972). Мектепте мұғалім, облыстық комсомол, партия комитеттерінде нұскаушы, аудандық кеңесі атқару комитетінің төрағасы, Ұлытау аудандық партия комитетінің 1-хатшысы, халық депутаттары Жезқазған облыстық Кеңесі төрағасының орынбасары қызметтерін ажарды. 1992-1997 жылдары Ақтоғай ауданының әкімі болып істеді. Облыста және аудандағы басшы қызметте жүргенде езінің білімін, тәжірибесін, ұйымдастырушылық жұмыстарға байланысты пайдалана білді. Еңбек Қызыл Ту орденімен марапатталған. Ақтоғай ауданының құрметті азаматы.
Санту-Эштеван-ду-Пенсу
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Каваду экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 400 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 2,16 км² шамасында. Халық тығыздығы — 185,2 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Минью провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Брага округінің елді мекендері
IC 2744
IC 2744 — Жетіқарақшы шоқжұлдызында орналасқан S0 (спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 34833, MCG 6-25-52, ZWG 185.45.
Сыртқы сілтемелер
IC 2744 Санат:Жетіқарақшы (шоқжұлдыз)
Мотор (ЖШС)
«Мотор» ЖШС -ауыл шаруашылығы жұмыстарына арналған техника шығаратын кәсіпорын. Ол тұңғыш рет Орал қаласында 1990 ж. ашылды. Қазір «Оралагрореммаш» зауыты Кәсіпорын өнімі (АҚ) терр-ның белгілі бір бөлігін жалға алып отыр. 40 адам жұмыс істейді. Кәсіпорын өнімдері — «ТАЙ-12» минитракторы, мотоблоктар, жер өндеу, шөп шабу агрегаттары және т.б. жоғары сұранысқа ие. «Мотор» Испа- нияда (Мадрид) еткен халықар. көрмеге қатысып, шығарған өнімдерін жұмысқа қолдануға қолайлылығы үшін күміс медаль алды.
Ах (Трир)
Ах (Трир) (Aach (bei Trier)) — Германия Федеративтік Республикасының Рейнланд-Пфальц жерінде орналасқан муниципалитет. Трир-Саарбург ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 1075 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 6,96 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 07 2 35 001. Муниципалитеттің басшысы — Ральф Кирспель.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 3 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Рейнланд-Пфальц елді мекендері
Перлесройт
Перлесройт (Perlesreut) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Фрайунг-Графенау ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 2905 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 29,71 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 2 72 138. Муниципалитеттің басшысы — Манфред Айбль.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
Златица (София облысы)
Златица (Златица) — Болгариядағы қала. София облысына қарасты Златица қауымының құрамына кіреді.
Бельфон (Орн)
Бельфон (Belfonds) — Франциядағы коммуна. Төменгі Нормандия аймағына қарасты Орн департаментінде орналасқан. Алансон округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 14,29 км² шамасында.
Павел Дмитриевич Голинцев
Голинцев Павел Дмитриевич - Социалистік Еңбек Ері (1948), Қазақстанда колхоз құрылысын ұйымдастырушылардың бірі. 1914 жылы Ресейде, Новосібір облысы, Черепанов ауданы, Зимовье селосында туған.
Бельфон (Орн)
Коммунаның INSEE коды — 61036, пошта индексі — 61500.
Павел Дмитриевич Голинцев
Дереккөздер
Санат:Социалистік еңбек ерлері
Бельфон (Орн)
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 172 адамды құрады. Халық тығыздығы — 12,04 адам/км².
Златица (София облысы)
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 5202 адамды құрайды.
Бельфон (Орн)
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Златица (София облысы)
Пошта индексі — 2080. Телефон коды — 0728. ЕКАТТЕ коды — 31044.
Бельфон (Орн)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Орн департаментінің коммуналары
Златица (София облысы)
Сыртқы сілтемелер
Санат:София облысының елді мекендері
Импульс моменті
импульс моменті, "Қозғалыс мөлшері моменті" деп те аталады, – материалдық нүктенің немесе жүйенің механикалық қозғалысының динамикалық сипаттамаларының бірі. Физикада ол заттың әуелгі нүктеден қозғалу мен ауысуының физикалық шамасы болып, ол классикалық физикада: \mathbf{L} болып өрнектеледі. Күш моменті тәрізді қозғалыс мөлшерінің моменті центрге (нүктеге) және оське де қатысты анықталады.
Материалдық нүктенің центрге (O) қатысты қозғалыс мөлшерінің моменті центрден жүргізілген қозғалыстағы нүктенің радиус-векторының (r) оның қозғалыс мөлшерінің (mυ) векторлық көбейтіндісіне тең: яғни K0=[r.mυ]. Оны есептеу үшін күш моментін есептеуге арналған барлық формулаларды пайдалануға болады, тек онда F векторын (немесе оның проекцияларын) mυ векторымен (немесе оның проекцияларымен) алмастыру қажет.
Дереккөздер
Санат:Физика
Қош бол, Медеу!
Көріскенше қош бол, Медеу! — 1982 жылы "Қазақфильм" және Чехословакияның "Экспорт фильм" кинстудиялары бірігіп түсірген комедия жанрындағы көркем фильм.
Мазмұны
Чехословакиядан келген қонақтар қазақтың "Қыз алып қашу" атты дәстүрі жайлы қойылымдар түсірмек болады. Қазақстанға келген соң оларға бірнеше адам жол көрсетіп жүреді. Ұлттық ойын ұйымдастырулар барысында көптеген қызық оқиғаларға тап болады. Тіпті біреулер қыз ұрлаймын деп қателесіп, бұларды екі рет кілемге орап алып қашады.
Ұйымдастырулардың жартысы ашық далада, жартысы "Медеу" мұз айдынында өтеді. Даладағы шаралар қонақтарға ежелгі қазақ ауылының шынайы бейнесін көрсету үшін өткізіледі. Ол жерде киіз үйлермен, қазақы дастархандармен, ұлттық спорт ойындарымен (теңге ілу, қыз қуу) таныстырады.
Фильмге «Мұздағы балет» Мәскеу мемлекеттік ансамблі, «Отырар сазы », «Гүлдер », «Көкшетау», «Алматының жас балеті» қатысты.
Басқа да фактілер
2016 жылы қыркүйек айында Алматыда фильмнің 35 жылдығы атап өтілді.
Сілтемелер
Санат:1982 жылғы фильмдер Санат:Қазақфильм фильмдері Санат:Қазақстан кинокомедиялары
Құлым Сақалбаев
Құлым Сақалбаев (1907-1981, Атырау облысы). Ленин орденімен, медалдармен марапатталған.
Дереккөздер
Санат:1907 жылы туғандар Санат:1981 жылы қайтыс болғандар Санат:Атырау облысында туғандар Санат:Қазақстан мұнайшылары
Құрылымдық Геология
Құрылымдық Геология — геотектониканың бір бөлімі. Жер қыртысы тау жыныстарының жатыс пішіндерін, тектоникалық қатпарлар мен жарылыстардың түрлерін, олардың орналасу заңдылықтары мен геологиялық пайда болу тегін, дамуы мен өзгеру тарихын зерттейді. Тау жыныстарының жатыс немесе құрылымдық пішіндері жер қыртысының қарапайым бөліктерін, яғни шөгінді жыныстардың жеке қабаттарын, магмалық дене бітімдерді, моноклинді қатпарларды, жеке жарықтарды, өзгеріске ұшыраған қабаттарды (лықсулар, ығысулар, бастырулар, т.б.) құрайды.
Құрылымдық Геология зерттеулері салыстырмалы-тарихи және өзге де әдістер бойынша іске асырылады. Геологиялық құрылымдар туралы деректер жер беті тау жыныстарын тікелей бақылаудан, бұрғы салудан, қазу жұмыстарынан және әр түрлі геофизикалық барлау нәтижелерінен жинақталады. Бұл материалдар көмегімен тау жыныстарының жер бетіндегі және терең қабаттарындағы жатыс элементтерін, жарықшақтар мен жарылыстарды бейнелейтін құрылымдық карта жасалынады. Ол пайдалы қазба байлықтарды іздеу үшін геол. барлау жұмыстарының бағытын анықтауға көмектеседі. Бұдан бөлек ол аймақтық геология, геоморфология, геотектоника, тарихи геология, т.б. геологиялық ғылымдардың жалпы проблемалары мен практикалық шараларын шешуге көмектеседі. Мұнда Құрылымдық Геология кен геометриясы, механика, минералогия, петрография, литология, геофизика мен эксперименттік геологияның деректеріне сүйене отырып, өз алдына геотектоника ғылымының жеке саласы ретінде дамиды. Ал геотектоника жер қыртысының құрылысы, қозғалысы мен дамуы жайлы ғылым болғандықтан, Құрылымдық Геология оның морфол. немесе құрылымдық жағын зерттейді.
Құрылымдық Геология жер қабатында седименттік, тектоникалық, атектоникалық, интрузиялық және метаморфтық құрылымдардың болатындығын анықтайды. Седименттік құрылымдар шөгінділердің жиылып тау жыныстары қабаттарына айналуынан түзіледі. Тектоникалық құрылымдар (қатпарлы жарылыстар) түрлі қозғалыстар әсерінен қабаттардың бұрынғы кейпі өзгеріп, деформациялануынан, жиырылуынан пайда болады. Оларға антиклиналдар, синклиналдар, т.б. жатады. Атектоник. құрылымдар түрлі беткі процестердің, гравитациялық күштердің, т.б. әсеріне байланысты құралады. Интрузия жыныстары сыртқы және ішкі құрылымдармен сипатталады. Эффузия жыныстарының құрылымдық элементтеріне лаваның параллельдігі, жыныстардың қабаттастығы, жігі, т.б. жатады. Метоморфтық жыныстардың құрылымында кристалдану, тақтатастағы жолақтылық, кливаж сияқты құрылымдық элементтер байқалады.
Дереккөздер
Санат:Геология
Allure of the Seas
MS Allure of the Seas («Теңіз таңғажайыбы») — Oasis класындағы екінші лайнер. Әлемдегі ең үлкен кеме. Лайнер 2010 ж. Финляндияның STX Europe верфінде соғылған. Операторы — Royal Caribbean International. Өзінен басқа егіз сыңары Oasis of the Seas кемесі бар.
29 қазанда 2010 жылы кеме өзінің алғашқы сапарын бастайды. Атлантиканы кесіп өткен лайнер Форт-Лодердейл қаласына 11 қарашада 2010 ж. жетеді. Аргентиналық Hernan Zini алғашқы капитаны болып тағайындалады.
Кеменің тарихы
Американдық компания Royal Caribbean Cruises Ltd. 31 наурызда 2007 ж. Oasis класындағы кемелерді соғу үшін финдық STX Europe верфімен келісімшартқа отырады. 2008 ж. 12 наурызда верфьте құрылыс нөмірі 1364-ші киль төселеді. Құрылыс кезінде кеменің біршама конструкциясы өзгереді. 2009 ж. 20 қарашада құрылыс докына су жіберіледі. 2010 ж. қыркүйектің ортасына қарай кеме Балтық теңізімен жүру сынағына дайын болады. 2010 ж. 29 қарашада шоқындыру салтанаты өтеді. 1 желтоқсанда Allure of the Seas өзінің алғашқы саяхатын бастайды.
Жаңбыр қарқындылығы
Жаңбыр қарқындылығы (Интенсивность дождя) — ылғалдың сіңу шамасы (миллиметр өлшемімен) белгілі бір уақыттағы (бір минуттағы) жаңбыр қарқындылығы мен сол жерге белгіленген мөлшерлі суару нормасының берілуі. Жаңбыр қарқындылығы шалшық суға айналмауы қадағаланатын мұндай суару мүмкінді суару деп аталады.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Су шаруашылығы
Ипиюна
Ипиюна (Ipuiúna) — Бразилиядағы муниципалитет, Минас-Жерайс штатында орналасқан. Оңтүстік және оңтүстік-батыс Минас-Жерайс мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Позу-Алегри экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2007 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 9190 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 298,893 км² шамасында. Халық тығыздығы — 33 адам/км².
Тарихы
Қала 1953 жылы құрылған.
Санат:Минас-Жерайс елді мекендері
Хенрик Понтоппидан
Хенрик (Генрик) Понтоппидан (Henrik Pontoppidan; 24 шілде 1857 жыл – 21 тамыз 1943 жыл) — дат жазушысы, 1917 жылы «қазіргі Дания өмірін шынайы суреттегені үшін» әдебиет бойынша Нобель сыйлығын алған.