cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Рельеф
Рельефтік элементтер
Жер бедерінің ерекшеліктері жер бедерінің ең қарапайым құрамдас бөліктері: нүктелер, сызықтар және беттер. Рельефтің беттері немесе беттері бірінші текті элементтерге, ал нүктелер мен сызықтар екінші текті элементтерге жатады. Екінші текті рельефтік элементтер бірінші текті екі (сызық) немесе одан да көп (нүктелер) элементтерінің қиылысында қалыптасады.
Бірінші түрдегі рельеф элементтерінің пішіні тегіс, дөңес, ойыс және аралас (дөңес-ойыс, ойыс-дөңес, толқынды, сатылы, т.б.) болуы мүмкін. Тік (еңіс) бойынша бірінші текті элементтердің ішінде көлденең (0°, жер шарының 5%-ы), су-горизонтальды (0°-тан 2°-тан астам, жер шарының 15%-ы) және беткейлер. (2°-тан астам, жер шарының 80%-ы) бөлінеді.
Рельефтің сызықтары немесе жиектері - әр түрлі бағытта түсетін жеке беттер (талвег, су алабы) немесе бір бағытта түсетін әр түрлі тік беттер (жиек, артқы тігіс (табан, табан)).
Рельефтік нүктелерге тау шыңдары мен конус тәрізді воронкалардың түбі жатады.
Жер бедерінің пішіні
Жер бедерінің пішіні – үш өлшемді көлемдік денені қоршап тұратын және рельефтік элементтерден немесе қарапайым рельефтік формалардан тұратын беті болып табылатын жер бетінің ерекше біркелкілігі. Жер бедері қарапайым немесе күрделі, оң немесе теріс, ашық немесе жабық болуы мүмкін.
Рельефтік кешендер: «Рельефтік кешен» - қандай да бір жағынан ұқсас: сыртқы (морфологиялық), шығу тегі, жасы бойынша рельефтік формалардың жиынтығы.
Жер бедерінің жасы
Геоморфологияның ең маңызды міндеті – рельефтің жасын анықтау. Рельеф жасы – біркелкі еместікті қалыптастырған және оған негізгі белгілерді берген рельеф түзуші әрекетінің уақыты (немесе өткені). Геологиядағы сияқты геоморфологияда абсолютті және салыстырмалы жас қолданылады.
Салыстырмалы жасты бірнеше жолмен қарауға болады. В.Дэвис рельефтің дамуы стадиалды процесс, өйткені рельефтің әрбір формасы үшін бастапқы кезеңді, жастық, жетілу және кәрілік (тозғандық) кезеңдерін ажыратуға болады деп тұжырымдады. Екінші жағынан, басқа жер бедері пішіндерімен салыстырғанда жасын анықтауға болады. Одан кейін кіші, үлкен (ежелгі) сөздерін қолданады. Сондай-ақ салыстырмалы жасты анықтау үшін геологиялық уақыт шкаласын пайдалануға болады.
Рельефтің абсолютті жасы жылдармен анықталады. Бұл қазіргі заманғы әдістердің дамуының арқасында мүмкін болды: радиоизотоптық, палеомагниттік.
Рельефті бейнелеу әдістері
Үлкен масштабты топографиялық және спорттық карталарда рельеф изогипстермен – көлденең сызықтармен, сандық белгілермен және қосымша шартты белгілермен бейнеленген. Шағын масштабты топографиялық және физикалық карталарда рельеф түспен (айқын немесе бұлыңғыр қадамдармен гипометриялық бояу) және төбешікпен көрсетіледі.
Дереккөздер
Санат:География
Отырар ғимараты
"Отырар" - Алматыдағы мейманхана ғимараты. 1981 жылы салынған. Археологтар М.Қабылбаев, С.В. Коханович, конструкторы Б.И. Цигельман. Оның 363 орынды 186 қонақ белмесі, кинозалы (70 орынды), бильярд бөлмесі, хауызды моншасы, базарлық дүкені, телерадио хабарларын тарату жүйесі, телефон желісі болды. Пластикалық пішіндегі екі көлем ретінде шешім тапқан мейманхана 5 қабатты тұрғындар корпусынан және оған жабық өтпе жолымен жалғасатын шеңбер тәрізді 2 қабатты ресторан корпусынан тұрады. Мейманхананың негізгі бөлігі тұрғын жай болып табылады, әрбір қабаты бір-бірімен лифті немесе баспалдақтар арқылы жалғасады. Тұрғындармен есеп айырысу кассасы, ақпараттық және тұрмыстық қызмет көрсету бюросы, қонақ үй дирекңиясы, қоғамдық тамақтандыру (156 орынды ресторан, 2 банкет залы, ұлттық тағамдар кафесі), күту, тынығу орындары 1-қабатта орналасқан.
Дереккөздер
Санат:Алматы қонақ үйлері
Плазмин
Плазмин— гидролазалар класының серин протеазаларына жататын фермент. Гликопротеид, м. с. 85000. Үйыған қанды ерітетін фибриннің ыдырауын тездетеді. Кейбір вирус белоктарының торшадан шыққаннан кейін одан әрі жетілуіне қатынасады.
Дереккөздер
Санат:Қан ақуыздары
Сальседильо
Сальседильо (Salcedillo) — Испаниядағы муниципалитет. Арагон автономды бірлестігіне қарасты Теруэль провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Куэнкас-Минерас ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 8 адамды құрайды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Теруэль елді мекендері
Әккі
Қазіргі қазақ тілі тұрғысынан алсақ, мағынасы — ысылған, тәжірибелі, тісқаққан сияқты ұғымдарға нұсқайды. Көбіне сын есім қызметін атқарады: «Жазықта құтылмасын біліп, әккі қасқыр «Жеті құдықтың» обалы шоқысына беттеді» (Ғабиден Мұстафин, Көз көрген). «Қыз Жібек» жырында да бұл сөзді «әккі болған қу екен» сияқты тіркесте ұшыратамыз. Алтайдағы телеуіттерде: акка — белгілі, ерекше мағынасында көрінеді. Тұрақты тіркес құрамында «эке» тұлғасында қырғыз тілінде — тәжірибелі, тісқаққан ұғымын береді. Бірақ онда бұл сөз көбіне әйелдерге қолданылатындығы ескертілген. Түптеп келгенде сөз төркіні моңғол тілі болса керек деген жорамалға келеміз. моңғолдарда: айхтар — ғажап, керемет мағынасында айтылады. Осы тұлға түркі тілдеріне ауысып, олардың қолданылуында дыбыстық өзгеріске ұшырауы мүмкін. Ал мағына жағына көп нұқсан келмеген.
Дереккөздер
Санат:Әдебиет
Қарабидай
Қарабидай (Secale) – астық тұқымдасына жататын бір жылдық шөптесін өсімдіктер туысы. Қазақстанда 2 түрі бар: жабайы қарабидай (Secale sіlvestre) және мәдени қарабидай (Secale cereale).
Дереккөздер
Санат:Астық тұқымдасы
Қалайылылау
Қалайылылау (Лужение) - бетті дөнекерлеу кезінде зеңді (окисная пленка) кетіру мақсатында жұқа қабатпен дәнекерді (припой) жағу (сүрту, балқытпаға салу немесе электр көмегімен өңдеу).
Дереккөздер
Санат:Техника Санат:Машинажасау
Андаки
Андаки (Андакис-Цкали) (ანდაქი) — Грузиядегі өзен. Грузия жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Аргун өзенінің оң жағалауынан 124 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 31 км-ді құрайды.
Дереккөздер
Санат:Грузия өзендері
АҚШ асханасы
Америкалықтар тамақты көп мөлшерде тұтынады. Олар күніне 3 мезгіл тамақтанады: таңғы ас, ланш (түс пен таңғы ас арасындағы женіл тамақтану) және түскі ас. Көптеген амеркандықтар үйде емес,мейрамханада тамақтанғанды жөн санайды.Олар көптеген дәмханаларды тандай алады. АҚШ-та этникалық мейрамханалар өте көп. Итальялық, қытайлық, мексикандық және үнді асханалары өте танымал. Американдық мейрамханалардың ойлап тапқаны тез дайындалатын ас,бірақ ол тез дайындалғанымен пайдасы өте аз. Бірақ, бұған қарамастан америкалық асханада бірнеше қағида қалыптасқан. Америкалықтар шырын мен содалы суды көп тұтынады, және де жемістер мен көкөністерді аздаған нанды қолданады. Таңертен олар әдетте сүт қосылған арпа және бидаймен тамақтанады,шырын немесе сүт ішеді. Балапан немесе балық,қуырылған картоп,көкеністен салат және дисерт – бұл ланч мәзірінін кен таралған түрі. Түскі ас,бәлкім,күннің ен басты тамақ мерзімі шығар; Кейбіреулерде отбасылық түскі ас болады,оған міндетті түрде барлық отбасы адамдары қатысу керек.Түскі ас кезінде американдықтарда әдетте ет,қуырылған немесе бұқтырылған картоппен тұздық немесе қаймақ,жүгері,жасыл бұршақ кейде макаронмен сыр немесе спагетти;десертке-балмұздақ,жемістер және бәліш. Рождествалық түскі аста немесе Құттықтау күнінде тұйеқұс,тауық еті және алмалы бәліш ұлттық тағам болып саналады.
Санат:Ұлттық асханалар
Джарретт Джефф
Джефф Джарретт (ағыл. Jeff Jarrett)— америкалық ауыр салмақтағы рестлер, ең алдымен өзінің короналық қабылдауларымемн ерекшеленді. 2002 жылдың мамырында, Джерри Джарретпен бірге TNA Wrestling рестлинг федерациясының негізін салды. TNA, Джарреттердің жетекшеліктерімен көптеген жетістіктерге жетті, ол АҚШ ең үлкен рестлинг федерацияларының бірі болды.
Джаррет үшінші ұрпақтық рестлер өзінің барлық мансап жолында көптеген чемпионаттарды ұтып алды. World Championship Wrestling және 1990 жылдары World Wrestling Federation (WWF) қатысты. 11 мәрте әлем чемпионы атанды.
Менандр Протектор
Менандр(Μένανδρος ὁ προτίκτωρ) – византиялық тарихшы әрі мемлекет қайраткері.
Биографиясы
Мамандығы бойынша – заңгер, Византия императоры сарайында қызмет атқарған. Император әскерінде қызмет етіп, протиктор дәрежесіне дейін көтерілген. Император чиновнигі бола жүріп, өмір бойы тарихи еңбектер жазған және шығармалары шынайылығымен аса бағалы. Бізге жеткен Менандр еңбектері түркі халықтарының 558 – 582 жылдардағы тарихын қамтиды.
Оның алғашқы еңбегі Византия мен Иран арасындағы 561 жылғы келісімге, кейінгі еңбектері Земарх басқарған Византия елшілерінің Түрік қағанатына баруына арналған. Шығарма елшілердің айтқан әңгімелері мен нақты дипломатиялық құжаттар негізінде жазылған. Онда сол кездегі түрік елінің әдет-ғұрпы, сән-салтанаты және тұрмыс-салты айтылады. Сондықтан күні бүгінге дейін Менандр жазбалары түркі халықтарының ортағасырлық тарихына қатысты түпнұсқа ретінде қолданылады. Менандр жазбаларының шындыққа жанасатындығын археологиялық қазбалар және қытай жылнамалары толығымен дәлелдейді.
Дереккөздер
Санат:Ежелгі грек тарихшылары Санат:Византиялық тарихшылар
Деформациялаушы остеоартроз
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Геронтология
Тенерифе (футбол клубы)
Сілтемелер
Санат:Испания футбол клубтары
Пресс-бюро
Пресс-бюро - 1. баспасөз агенттігі, телеграф-ақпараттық агенттіктер, ірі газет редакциясы құрамындағы ақпараттық орган; 2. ақпараттық қызмет, ол съезд, конференциялар, жиналыстар кезінде журналистерге оқиғаның растығын ашу үшін көмектеседі.
Дақы
ҚР MOM қорында қара және ақ сұр түсті ешкінің терісінен құрап мол етіп тігілген, ұзындығы 122 см, жеңі 70 см, екі иінінің аралығы 58 см, етегінің шалғайы 257 см, қара түсті мақта матамен астарланған салмақты дақы сақталған. Бел тұсынан сәл ғана қынап пішілген, бүйірінде үшкіл шабулары бар. Жеңі қондырма, үлкен қайырма күйек жаға салынған.
Дереккөздер
Санат:Мәдениет Санат:Терминология
Ла Грэйндж (Мэн)
Қала тұрғындарының саны 747 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 128.2 км² шамасында. FIPS коды — 23-37760.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Мэн қалалары
Жүзағаш
Жүзағаш — Абай облысы Аягөз ауданы, Тарлаулы ауылдық округі құрамындағы темір жол бекеті.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Аягөз қаласынан оңтүстік-батысқа қарай 120 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 95 адам (44 ер адам және 51 әйел адам) болса, 2009 жылы 62 адамды (29 ер адам және 33 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Аягөз ауданы елді мекендері Санат:Қазақстан темір жол бекеттері
Куруа (Пара)
Куруа (Пара) (Curuá) — Бразилиядағы муниципалитет, Пара штатында орналасқан. Байшу-Амазонас мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Сантарен экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 10 053 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1473,6 км² шамасында. Халық тығыздығы — 6,9 адам/км².
Тарихы
Қала 1997 жылы құрылған.
Санат:Пара елді мекендері
IC 4965
IC 4965 — Тауыс шоқжұлдызында орналасқан S0 (спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 64272, ESO 186-11, AM 2008-565.
Сыртқы сілтемелер
IC 4965 Санат:Тауыс (шоқжұлдыз)
Интродаккуа
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2027 адамды құрайды (2005). Халық тығыздығы 54,83 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 36,97 км² шамасында. Пошта индексі — 67030.
Елді мекеннің қамқоршысы — San Feliciano. Жыл сайынғы мерекесі — 21 тамыз.
IC 544
IC 544 — Арыстан шоқжұлдызында орналасқан Sbc (жинақы спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 27293, MCG 4-23-12, ZWG 122.25, KCPG 207A, IRAS09330+2507.
Сыртқы сілтемелер
IC 544 Санат:Арыстан (шоқжұлдыз)
Сағындық Досжанов
Досжанов Сағындықтың қай жылы туып, қай жылы дүниеден өткені туралы нақты дерек жоқ. Белгілі деректерге қарағанда, 1900 жылы Орынбордағы Қырғыз (қазақ) оқытушылар мектебін бітірген. Қазақ халқының тарихында Алашорда дәуірі - ерекше дәуір. Ол кезеңнің қайраткерлері еркін көсіліп, жұмыс істей алған жоқ. Сыртқы қастас күштердің кедергісі көп болды. Бірақ тарихтың өз қағидасы бар, әр дәуірде елге көшбасшы болған тұлғалар өзі жасаған дәуірдің талабын дөп басып, халқына пайдалы, игі істер атқарып отырды. XIX ғасырдың соңы мен XX ғасырдың басында қазақ қоғамына оқу, білім өте кажет болды. Осы қажеттілікті дөп басып таныған қазақ оқығандары әлеуметтік жұмыстың басты түйінін мектеп, медресе ашып, бала оқыту ісіне аударды. Ы.Алтынсарин бастаған ағартушылар әр жерде мектеп ашып, бала оқыту ісіне жіті көңіл бөлді. Солардың бірі - Досжанов Сағындық. Оқу-ағарту ісімен шұғылданған ағартушы қайраткер. Ол - Ыбырай Алтынсариннің шәкірті. Орынбордағы оқытушылар мектебін бітірген соң, Орынборға жақын Томарөткел деген жерде және Бұрты болысында екі кластық орыс-қырғыз (қазақ) мектебін ашты. Өзі ашқан мектептерде қазақ балаларын оқытып, шәкірт тәрбиелейді. Сол мектептерді өзі басқарады. Сөйтіп, ағартушылық жұмысының іргетасын осылай калайды. Ойыл, Қобда және Қалмаққырған деген жерлерде де мектептер ұйымдастырған. Ол мектеп ашып, бала оқытудың сыртында білімнің маңызын, қазақ қоғамына қажеттілігін түсіндіріп, қазақ балаларын білім алуға шақырып, үгіт- насихат жұмыстарын жүргізді. Сөйтіп, қазақ қоғамындағы ағартушылықтың жүзеге асуына, халықтың сауаттануына үлес қосады.
Дереккөздер
Санат:Алаш қозғалысы Санат:Тұлғалар
Тамбов (футбол клубы)
«Тамбов футбол клубы» — Ресейдің Тамбов қаласындағы футбол клубы. 2013 жылы құрылған.
Құрылған соң үш маусымды екінші лигада өткізді. 2016 жылы біріінші лигаға жолдама алды да, тағы да үш маусымнан соң, 2019 жылы Премьер лигаға өтті.
Өз алаңыдағы ойындарын "Спартак" алаңында өткізеді. Қазір "Мордовия-Арена" стадионын уақытша пайдаланып жатыр.
Жетістіктері
1-лига
2-лига («Орталық» аймақ)
Ресей кубогы
Сілтемелер
Санат:Ресей футбол клубтары
Роб Шнайдер
Роберт Майкл Шнайдер (Robert Michael Schneider; 31 қазан 1963 жыл) – америка киноактері. Отбасында өзінен үлкен ағасы және әпкесі бар. Лос-Анджелес пен Сан-Францискода өзінің би клубы мен мейрамханасы бар. 2011 жылы Патрисия Асаркойя Аркеге үйленген. Бұл оның үшінші некесі. Көпшілікке «Мужчина по вызову» фильмімен танымал болған. Алайда сыншылар бұл фильмді сәтсіз деп таныған. Шнайдер осы фильмдегі рөлі үшін ең нашар актер номинациясы бойынша «Золотая малина» сыйлығын алған. Фильмдері: «Марсиане, убирайтесь домой» (1990), «Один дома 2» (1992), «Маменькин сыночек» (1999), «Животное» (2001), «50 первых поцелуев» (2004), «Всё или ничего» (2005), «Не шутите с Зоханом» (2008), «Одноклассники» (2010), «Избранный», «Ты можешь не целовать невесту» (2011), т.б.
Дереккөздер
Санат:АҚШ кинорежиссёрлері
Грос-Герау (аудан)
Грос-Герау (Kreis Groß-Gerau) — Германия ауданы. Аудан орталығы — Грос-Герауқаласы. Аудан Гессен жерінде орналасқан. Дармштадт әкімшілік округіне бағынады. Жер аумағы 453 км² шамасында. Тұрғыны 254,7 мың адамды құрайды (2010). Халық тығыздығы 562 адам/км². Ауданның ресми коды — 06 4 33.
Аудан 14 елді мекенге бөлінеді.
Қалалар мен қауымдар
(30 маусым 2010)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гессен аудандары
Әндеме
«Түсіндірме сөздікте» сөз мағынасы — сылақшының үй сылайтын қалағы деп берілген. «...беліне әндемесін қыстырған бір сұңғақ бойлы жігіт кетіп барады екен». Дәл қазақ тіліндегідей мағынада — «андава» дыбыстық құрамда өзбек тілінде де кездеседі. Ал ұйғырша бұл мағынадағы сөз — «һандуга». Қарастыра келгенде байқайтынымыз қазақтар «әндеме» сөзін Орта Азиядағы түркі халықтарынан ауысып алған сияқты. Оларға парсы тілінен келген. Парсыша: әнда немесе әндуд — сылау. Осы түбірге -ме қосымшасы жалғанып «әндеме» тұлғасына дейін өзгеріп, үй сылайтын құрал атауына ие болған.
NGC 4205
NGC 4205 — Айдаһар шоқжұлдызында орналасқан S? типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Айдаһар (шоқжұлдыз)
Крис Эванс
Кристофер Роберт «Крис» Эванс (Christopher Robert «Chris» Evans;, Бостон, Массачусетс, АҚШ) – америкалық актер. Көпшілікке «Фантастикалық төрттік» (2005) фильміндегі Алау адам және Marvel кинематографиялық әлеміндегі Капитан Америка кейіпкерлерімен әйгілі.
Өмірбаян
Крис Эванс Бостон қаласында дүниеге келген, өскен жері Садбюри қалашығы. Оның анасы Лиза Мари жастар театрының көркемдік жетекшісі, әкесі Г. Роберт "Боб" Эванс III тіс дәрігері қызметін атқарған. Оның екі әпкесі және бір інісі бар. Інісі Скотт ABC телеарнасындағы «Бір ғұмыр үшін өмір сүру керек» телехикаясында ойнаған. Кристің анасы жартылай итальян, жартылай ирланд болып келеді.
Эванс Линкольн-Садбери жоғарғы аймақтық мектебін бітірген. Ол және оның бауырлары католиктік бағытты ұстанады.
Ұлттық мақтаныш
Ұлттық мақтаныш - өз еліне және халқына, патриоттық махаббат сезімі.
Крис Эванс
Мансап
thumb|right|Эванс «[[Капитан Америка: Қысқы жауынгер» баспасөзінде]] «Жасөспірімдерге арналмаған» фильмінен кейін, Эванс «Жоғарғы балл» және «Ұялы телефон» фильмдерінде басты рольдерді сомдайды, сосын Чикагода екі тәуелсіз кинокартиналарға түседі. Дирк Уиттенборндың «Мейірімсіз адамдар» киносында, қаһарлы Брюсті, ал «Лондон» лентасында туысқандардың арақатынасы бұзылған нашақордың рөлін ойнайды. Кейіннен ол Marvel комиксі бойынша 2005 жылы «Фантастикалық төрттік» және 2007 жылы шыққан сиквелі «Фантастикалық төрттік: Күміс серфердің шабылуы» фильмдерінде Алау-адамды ойнайды. 2007 жылы Дэнни Бойлдың ғылыми фантастикалық «Күн Жарығы» фильмінде ғарышкер Мейстің ролін сомдайды.
2008 жылы Эванс басты ролдегі Киану Ривзбен «Көше Қожайындары» фильміне түседі. Келесі жылы ол Дакота Фэннинг, Камилла Белль сынды актрисалардың қатысуымен «Соққы» атты ғылыми фантастикалық триллерде ойнайды. Осы кинода Крис бүкіл күрес көріністерін өзі орындағандықтан, түсірілім кезінде көгерген күйлі жүрген. Сол жылы Крис Эванс Форбстағы «Жұлдыздар байлығы» рейтингісі бойынша 474-ші орын алады.
2010 жылы ол ағайынды Кассендердің «Кемшілік» фильмінің түсіруін аяқтайды, тағы осы жылы Сильвен Уайт режиссерлік еткен DC Comics Vertigo комиксі желісі бойынша «Лузерлер» кинолентасына түседі. Кейін Эдгарт Райттың «Скотт Пилигрим бүкіл әлемге қарсы» киносында Лукас Лиді бейнелейді.
2011 жылы Эванс Marvel Comics кейіпкері Капитан Америка ролінде Капитан Америка: Бірінші кек алушы және екінші пландағы ролдегі Анна Фэриспен романтикалық «Қанша сенде?» комедиясында ойнайды. Эван Рэйчел Вудпен 2011 жылы Gucci Guilty парфюмериясын және Guilty pour Homme иіссуын жарнамалайды.
Крис Эванс Капитан Америка ролі үшін мультиконтрактқа отырады. Аталмыш кейіпкердің 2012 жылы шыққан «Кек алушылар» фильмін сомдайды. Сосын ол Майк Шэннонмен «Ызғарлы» триллеріне түседі. Осы роль үшін Крис басына парик тағады және сақал мұртын өсіреді. Ол Оңтүстік Кореяда Пон Чжун Хоның «Тесіп өткен қар» картинасына түседі.
2015 жылы «Кек алушылар: Альтрон дәуірінде» және 2016 жылы Капитан Америка жайлы үшінші сиквелі «Капитан Америка: Азамат соғысы» фильмдерінде өзінің кейіпкерін бейнеледі. 2014 жылы наурызда Крис Эванс Marvel-мен келісімшарт аяқталғаннан кейін демалыс алатындығын жариялады және 2017 жылға қарай Капитан Американы ойнауды толық аяқтайтынына сенетіндігін айтты.
Жеке өмірі
2004-2006 жылдар аралығында актер Джессика Билмен кездесіп жүрген. 2007 жылы Минка Келлимен танысады, олар 2012 жылы қыркүйегінен бастап жиі кездесіп тұрды, алайда 2013 жылы қазан айында жұптар ажырап кетеді. Қатарынан алты киноға бірге түскен Скарлетт Йоханссонмен жақсы қарым-қатынаста.
Ол сонымен қатар ЛГБТ құқықтарын жақтаушысы және буддизмді қолданады.
Фильмдер тізімі
thumb|right|upright|Крис «[[Капитан Америка: Қысқы жауынгер» фильмінің түсірілуі кезінде, 2013 ж]]
Ревизор-программалар
Ревизор-программалар вирустардан қорғайтын құралдардың ең сенімдісі. Ревизор программаларың алғашқы қалпын, яғни компьютердің вируспен зақымдалмаған кезін есте сақтайды, содан кейін оқтын-оқтын ағымдағы жағдайды алғашқы жағдаймен салыстырып отырады. Егер өзгеріс табылса, онда дисплейдің экранына хабарлама шығарады. Ресейде Д. Мостов жасаған Dinf ревизор-программасы кең таралған бұл программаны барлық оқу орындарындағы компьтерлерге орнату ұсынылған. Ол тек вирустардың активтілігін ғана емес, кейбір оқушылардың зиянды әрекеттерін де бақылауға мүмкіндік береді.
Дереккөздер
Информатика. Жалпы білімберетін мектептің 8-сыныбына арналған оқулық. - Алматы: "Мектеп" баспасы, 2004. - 224б. ISBN 9965-33-206-1
Няда-Яха (Хейм-Паюта тармағы)
Няда-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Хейм-Паюта өзенінің оң жағалауынан 70 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 17 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кара теңізі су алабының өзендері Надым өзені өзені су алабының шығыс шекарасынан Пур өзені су алабының солтүстік батыс шекарасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Пур.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері
Цитохимия
Цитохимия — жасуша құрылымдарының (қабықшасының, органеллаларының, ядросының) құрылысы мен қызметін және олардың тіршілік өнімдерін химиялық әдістерді қолданып зерттейтін цитология саласы.
Дереккөздер
Санат:Биоморфология Санат:Биология Санат:Морфология
Дәрігерлік мүлік
Дәрігерлік мүлік — шығындалатын (дәрі-дәрмек және таңу жабдықтары, бактериялық препараттар, витаминдер, дезинфекциялық құралдар, реактивтер және т.б.) немесе уақытша қолданыстан кейін жарамсыз болып саналатын (хирургиялық және инъекциялық (шаншу) инелер, шыны түтіктер және т.б.) және мұқамалдық (аппараттар, аспаптар, құралдар, ауруларды күту заттары және т.б.) заттар.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Үлкен Речка (Кандата тармағы)
Үлкен Речка — Ресейдегі өзен. Кемеров облысы, Краснояр өлкесі, Томск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кандат өзенінің сол жағалауынан 92 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 18 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кемеров облысы өзендері Санат:Краснояр өлкесі өзендері Санат:Томск облысы өзендері
Пастра (Кюстендил облысы)
Пошта индексі — 2631. Телефон коды — 07052. ЕКАТТЕ коды — 55539.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кюстендил облысының елді мекендері
Ульцигероде
Ульцигероде (Ulzigerode) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет. Мансфельд ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 200 адамды құрайды (31 желтоқсан 2006 жыл). Алып жатқан жер аумағы 5,29 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 87 430. Муниципалитеттің басшысы — Гюнтер Кубс.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Лепорипоксвирустар
Лепорипоксвирустар — қояндардың, үй қояндары мен тиындардың шешек вирустарының туыстығы. Лепорипоксвирустар ұрық және дәнекер тканьдарда ісік туғызады, буынаяқтылар арқылы жұғады.
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Вирусология Санат:Иммунология Санат:Генетика Санат:Молекулалық биология
Инворио
Инворио (Invorio) — Италиядағы коммуна, Пьемонт әкімшілік аймағына қарасты Новара провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 3761 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 221 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 17 км² шамасында. Пошта индексі — 28045.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пьемонт елді мекендері
Альберт Линдер
Альберт Линдер (1996 жыл 13 қаңтар, Талдықорған, Талдықорған облысы - 2021 жыл 17 қыркүйек) — қазақстандық ауыр атлет, 2017 жылы Ашхабадта 69 кг дейінгі салмақ дәрежесінде Азия чемпионы және Тайбэйда өткен Жазғы Универсиада чемпионы.
Өмірбаяны
Альберт Линдер 1996 жылы 13 қаңтарда Талдықорғанда туған. Бауыры Семен Линдер екеуі ауыр атлетикаға қызыққан.
2003 жылы 17 жасқа дейінгі жасөспірімдер арасында әлем чемпионы атанған. Сол жылы Баку халықаралық кубогында топ жарған.
2012 жылғы жасөспірімдер арасындағы әлем чемпионатында қола, келесі жылы алтын жеңіп алды. Сонымен қатар 2014 жылы қола жүлдегер атанды. 2014, 2015 және 2016 жылдары Азия чемпионатында жасөспірімдер арасында жеңіске жетті.
Линдер 2017 жылғы құрлық чемпионатында Азия чемпионы атанды. 2017 жылы 21 тамызда солтүстік кореялық Ким Мен Хектің 69 келіге дейінгі ауыр атлеттер жарысында жеңіске жетіп, 2017 жылғы Жазғы Универсиада чемпионы атанды. Спортшы 2018 жылы ауыр атлетикадан кетті.
Дереккөздер
Санат:Алфавит бойынша ауыр атлеттер Санат:Ауыр атлетикадан Азия чемпиондары Санат:Қазақстан ауыр атлеттері
Диего Льоренте
Диего Хавьер Льоренте Риос (Diego Javier Llorente Ríos; 16 тамыз 1993 жыл, Мадрид) — испаниялық футболшы, қорғаушы.
2020 жылғы Еуропа чемпионатының күміс жүлдегері.
Сілтемелер
Санат:Испания футболшылары Санат:Испания Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Реал Мадрид ФК ойыншылары Санат:Райо Вальекано ФК ойыншылары Санат:Малага ФК ойыншылары Санат:Реал Сосьедад ФК ойыншылары Санат:Лидс Юнайтед ФК ойыншылары Санат:Рома ФК ойыншылары
Овраг Құрғақ Лебедка
овраг Құрғақ Лебёдка (овраг Липняк) — Ресейдегі өзен. Саратов облысы, Волгоград облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Баланда №828 өзенінің сол жағалауынан 20 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 17 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Дон су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Медведица бастауынан Терса өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Хопер және Солтүстік Дон салаларының құйылысы аралығындағы Дон тармағының су алаптары, өзен алабы — Дон (су алабының Ресейдегі бөлігі).
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Ақпаратты сығу
Ақпаратты сығу - файлда жадтың сақтау көлемін кішірейтетін ақпаратты түрлендіру процесі.
Файлда ақпаратты сығу процесі деректерді архивтеу терминімен аталады.
Архивтеу файл алып тұратын кеңістік көлемін едәуір кішірейтуге мүмкіндік береді, оларды бір компьютерден басқа компьютерге ауыстыруды айтарлықтай жеңілдетеді, файлдарды дискілерге көшіру уақытын қысқыртады, ақпаратқа бөгде адамдардың рұқсатсыз шығуын парольмен қорғайды және бұдан басқа файлдарды компьтерлік вирустардың бұзуынан жартылай қорғайды.
Дереккөздер
Информатика. Жалпы білімберетін мектептің 8-сыныбына арналған оқулық. - Алматы: "Мектеп" баспасы, 2004. - 224б. ISBN 9965-33-206-1
Каунтри Клаб Хиллс (Миссури)
Каунтри Клаб Хиллс (Country Club Hills) — Миссури штатының Сент-Луис округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 0.5 км². FIPS коды — 29-16822.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 1274 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миссури қалалары Санат:Сент-Луис округы (Миссури)
Кампенеак
Кампенеак (Campénéac) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Морбиан департаментінде орналасқан. Ванн округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 60,57 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 56032, пошта индексі — 56800.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1746 адамды құрады. Халық тығыздығы — 28,83 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Морбиан департаментінің коммуналары
Жүзадыр
Жүзадыр – Батыс Үстірт кемерінің шығыс бөлігіндегі құдық. Маңғыстау облысы Қарақия ауданының орта тұсында, теңіз деңгейінен 200 м биіктіктегі жазықта орналасқан. Құдық суы кермек татиды. Құдықтан шығысқа қарай 25 км жерде Ақотты (Ақоты) құдығы мен қыстауы орналасқан. Бірнеше қара жол (керуен жолы) өтетін бұл өңірде 1969 – 70 жылдары ядролық сынақ жасалған.
Дүнгене
Дүнгене – ортағасырлық қала орны. Талдықорған қаласынан батысқа қарай 20 км жерде, Көксу өзенінің оң жағалауында Балпық би кенті маңында орналасқан. Қаланы айнала қоршаған қорғаныс дуалдарының қалдығы сақталған және қала аумағы 30 га-дан астам жерді алып жатыр. Алғаш 1940 жылы Жетісу археология экспедициясы (жетекшісі А.Н.Бернштам) зерттеу жұмыстарын жүргізді. Қазба жұмыстарының нәтижесінде, жалпы аумағы 60 м2, биіктігі 4,5 м төбенің үш құрылыс қабатынан тұратындығы анықталды. Жоғарғы құрылыс қабаты 12 — 13 ғасырларға жатады, ал 2 және 3-қабаттарынан табылған Қарахан әулетінің теңгелері мен зерлі ыдыстардың қалдықтарына сүйене отырып, бұл қабаттар 9 ғасырға жатқызылды. Қыш ыдыстар сынығы арасынан орама әдіспен жасалған ыдыстардың тұтқалары да кездеседі. Археология материалдардың көрсетуінше, Дүнгене 9 — 13 ғасырлар аралығында болған. Дүнгенені Бернштам 13 ғасырдағы Қайалық қала, ал К.Байпақов ортағасырлық Екіөгіз қала деп есептейді. Махмұт Қашқаридің жасаған картасы (11 ғасыр) мен Рубрук жазбаларында бұл қала Эквиус деп берілген.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан көне қалалары
Жүзадыр
Дереккөздер
"Қазақ Энциклопедиясы"
Санат:Қазақстан құдықтары
Қанатбек Бегәлиев
Афина 2004 Олимпиадасында 11ші орын алғаннан кейін ол Қазақстан ұлттық құрамасына шақыру алып Қазақстан азаматтығын алып сонда 2008 жылғы Олимпиадаға дайындала бастайды. Алайда іріктеу жарыстары жақындағандаҚазақстан атынан боз кілемге шыға алмаған соң қайта Қырғыз еліне оралып, ақыры Бейжіңде Қырғызстан үшін күміс медаль ұтады. Ол «Әрине мен Қазақстанға үлкен алғысымды білдіремен, мені қолдаған барлық бапкерлер мен адамдарға рахмет айтамын. Мен Қазақстанда тау етегінде қазақ балуандарымен бірге жаттықтым, олармен бірге футбол ойнадым. Сондықтан бұл медалімнің бір бөлігі Қазақстандыкі» дейді
Дереккөздер
Санат:1984 жылы туғандар Санат:Алфавит бойынша балуандар Санат:Қырғызстан балуандары Санат:2008 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының күміс жүлдегерлері Санат:Күрестен Азия чемпиондары
Комбриёль
Комбриёль (Камбур Иоля) — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Тобысь өзенінің сол жағалауынан 20 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 24 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Печора өзені Уса өзенінің құйылысынан су өлшейтін постқа Усть-Цильма дейін. Өзен саласы — Усаға қосылу құйылысынан төмен Печора тармағының су алаптары, өзен алабы — Печора.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Балдақ мөлшерлегіш
Балдақ мөлшерлегіш (Калибр кольцо) — тетік беттерінің өлшемін, пішінін және өзара орна¬ласуын бір мезгілде тексеретін мөлшерлегіш
Дереккөздер
.
Санат:Техника Санат:Машинажасау
Хеншлебен
Хеншлебен (Henschleben) — Германия Федеративтік Республикасының Тюрингия жерінде орналасқан муниципалитет. Зёммерда ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 356 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 7,00 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 16 0 68 026. Муниципалитеттің басшысы — Херварт Бауэрсфельд.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 2 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тюрингия елді мекендері
Собрал-да-Абельейра
Собрал-да-Абельейра (Sobral da Abelheira) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Лиссабон округінің құрамына кіреді. Мафра муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Лиссабон ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Португалияның Лиссабон аймағы регионына қарасты Үлкен Лиссабон экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 052 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 15,57 км² шамасында. Халық тығыздығы — 67,6 адам/км².
Ауданның қамқоршысы — Дева Мария (Nossa Senhora da Oliveira).
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Эштремадура провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Лиссабон округінің елді мекендері
Астасу дәрежесі
Астасу дәрежесі (Степень интеграции; degree of integration) — өзіндегі бар элементтер санымен анықталатын микросхеманың күрделілік дәрежесінің көрсеткіші.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Интегральная схема
Сот билігі
Сот билігі – мемлекеттік билік тармақтарының бірі.
Заң шығарушы және атқарушы биліктен өзгешелігі – жалпыға ортақ жүріс-тұрыс ережесін (сот прецедентінен басқа) шығармайды, атқару-басқару қызметімен айналыспайды. Сот билігі қоғамда туындап отыратын нақты істер мен дауларды шешеді. Ондай істер мен даулар заңда бекітілген ерекше іс жүргізушілік тәртіпте қаралып, шешіледі. Қс жүргізу тәртібі қатаң сақталады, іс жүргізу нысаны бұзылған жағдайда істің мәні бойынша дұрыс шығарылған сот шешімі де бұзылып, іс қайта қарауға жіберіледі. Сот билігі деңгейі қанша биік болса да сот мекемесіне тиесілі емес, іс қарайтын сот алқасына тиесілі. Сондықтан сот туралы сөз болғанда сот алқасы меңзеледі. Алқа әр елде әр түрлі құрамда: кәсіби судьялардан (мысалы, азаматтық іс қаралғанда 3 не 5 судьядан), бір судьядан және бірнеше алқа мүшелерінен немесе бірнеше судьядан және бірнеше алқа мүшелерінен құрылады. Қс қарап, шешім шығарарда сот заң мен құқықтық санаға жүгінеді. Сот қызметі құқық үстемдігін қамтамасыз етуге бағытталған, ол реттеушілік емес, қорғаушылық қызмет атқарады. Сот билігі заңдылық пен құқықтық тәртіпті қамтамасыз етуге, конституциялық құрылысты, саяси және экономикалық жүйені, азаматтардың, мемлекеттің және қоғамдық ұйымдардың құқықтары мен заңды мүдделерін қорғайды. Осы міндеттерге орай сот билігі заң шығарушы және атқару биліктерінде жоқ өкілеттіктермен қамтамасыз етілген. Сот шешім шығара отырып адамды бостандығынан айыра алады, тіпті өмірін қия алады, мүлкін тәркілейді, мемл. органның шығарған шешімін бұзады, ата-аналық құқықтан айыра алады. Сот билігінің қарама-қайшы екі жағы бар, бір жағынан бұл қуатты билік, екінші жағынан салыстырмалы түрде осал билік, өйткені ол заң шығарушы билік сияқты сайлаушылардың қолдауына сүйене алмайды, атқару билігі қолындағыдай қара күш механизмдері жоқ. Сот билігінің күші заңның мүлтіксіз орындалуында, құқыққа деген зор құрметте, қоғамның жоғары саяси және құқықтық мәдениетінде. Заң шығарушы билік саясатпен тығыз байланысты (парламентте көбіне саяси фракциялар басты рөл ойнайды), атқару билігі де саяси қысымға мойынсұнады, ал сот билігін жүзеге асыру барысында саяси және басқадай ешбір қысым болмау керек. Сот шешім шығарарда саяси мақсаттан ада болуға, заң мен құқықтық санадан басқаға бағынбайтын тәуелсіз болуға тиіс. Сот билігінің тәуелсіздігі жайында Қазан төңкерісіне дейін қазақ зиялыларының ішінде тұңғыш болып Барлыбек Сыртанов мәселе көтерген. Ол 1911 жылғы “Қазақ елінің уставы” атты еңбегінде: “Сот билігі өз еркімен іске асады. Судьялар дау шешкенде хүкметке, яғни адам баласына бағынбай, закон їәм сот ережелері негізімен хүкім шығарулары шарт. Судьяларға әсер жасағандарға сот хүкімі кесіледі” деп жазған. Дүниежүзідік тәжірбиеде сот билігі арнайы қағидалар арқылы жүзеге асырылады: сот пен заң алдында бәрінің тең болуы; сот ісін жүргізудегі жариялылық; сот процесінің жарыссөзбен жүргізілуі, тараптардың дәлелдерді еркін пайдалануы; кінәсіздік презумциясы, яғни айыптау үкімі заңды күшіне енбейінше сезікті адам кінәлі болып танылмайды; айыпталушының қорғаушы алу құқығын қамтамасыз ету. Қазақстанда сот биліг Конституция талаптарына сәйкес іске асырылады.
Дереккөздер
Санат:Құқық Санат:Заң
Күшті әсерлесу
Күшті әрекеттесу (Strong interaction, кейде Күшті күш, strong force) адрондар (грекше «адрос» - күшті) және нуклондар (протондар мен нейтрондар) және лизондар арасында орын алады. Күшті әрекеттесу үлкен арақашықтық жағдайында мүмкін (радиусы мөлшермен 1013 см шамасында).
Күшті әрекеттесудің бір көрінісі - ядролық күштер. Күшті әрекеттесуді ең алғаш рет ашқан Э.Резерфорд (1911 жылы), сол уақытта атом ядросы ашылды (бұл күштер арқылы бөлшектердің ыдырауы түсіндіріледі). Юкаваның гипотезасы бойынша (1935 ж.) күшті әрекеттесулер аралық бөлшектердің - ядролық күштерді тасымалдаушылардың шығарылуына байланысты. Бұл 1947 жылы табылған пи-мезон, оның массасы нуклонның массасынан 6 есе кіші, сонымен бірге кейінірек табылған мезондар. Нуклондар мезондар "бүлтымен" қоршалған.
Нуклондар қозу жағдайында болғанда бариондық резонанс туады, яғни, басқа бөлшектермен алмасады. Бариондар соқтығысқан кезде олардың бұлттары бірін-бірі жауып қалады да жан-жаққа таралған бүлттардың бағытымен бөлшектер шығарылады. Орталық бөліктерінен әр түрлі бағытқа қарай ақырындап қалдық бөлшектер шыға бастайды. Ядролық күш бөлшектер зарядына тауелді емес күшті әрекеттесу кезінде заряд бірлігі сақталады.
Халықаралық «Метро» қауымдастығы
Халықаралық «Метро» қауымдастығы 1992 жылдың ақпан айында құрылған. Басты мақсаттары - Кеңес одағы құлағаннан кейін метрополитен мамандары арасында үзіліп қалған қарым-қатынасты кәсіптік орган құру арқылы қалпына келтіру. Сондай-ақ ТМД елдері метрополитендерінің арасындағы интеграциялық байланыстарды нығайтуға және нормативті-техникалық құжаттарды үйлестіріп отыруға бағытталған. Бүгінгі таңда «Метро» қауымдастығы Халықаралық қоғамдық көлік одағының мүшесі. Бұл қауымдастық құрамына кіретін 20-дан астам ұйымдар мен компанияларға жолаушыларды тасымалдау саласындағы озық тәжірибелерді зерттеп, енгізуге мүмкіндік береді.
Күлгін шар
"Күлгін шар" — Кир Булычевтың «Алисаның саяхаты»атты цикліне кіретін балаларға арналған фантастикалық повест і.1982-інші жылы жазылған.Ал бірінші рет 1983-1984-інші жлдары газет бетіне шықты.
Мазмұны
XXI ғасыр дың аяқ ағы.Громозека,профессор Селезнев және Алиса ғылымдық экспедицияның құрамында Бродяга атты ғаламшарды зерттге шықты.Бұл ғаламшар бүкіл жұлдыздар жүйесінен тыс орнласқан.Сонымен қатар ол жердегі сфера сыртқа шығарылған гравитациямен толы.Бүкіл тірі заттардың үлкен айырмшылықтары бар.Ғалымдардың пайымдауынша сол ғаламшардың тұрғындары 26 мың жыл бұрын біздің жер ғаламшарына сұмдық вирус толған күлін түсті шар қалдырып кеткен.Ал ол вирустың жағымсыз жағы,ол тарап кетсе жазылмайтын ауру пайда болады.Ал ол күлгін түсті шар жақын уқытта жарылу керек болатын.Қаһармандар жер ғаламшарына қайта ұшып келіп,осы пайымдауды жеткізген кезде,оларга ешкім сенбей қояды.Содан Алиса мен Громозека осынын дәләдеу үшін уақыт көлігімен,өткен уақытқа қайтады.Олардың мақсаттары сол кездегі жасырылған шарды тауып,оны залалсыздандыру болып келеді.Алиса мен Громозека, тап болған ертегілер дәуірінде сиқыршыларды,айдаһарларды,перілерді, және Герасик атты кішкентай ұлды кездестіреді.Көптеген қиындықтардан өтіп,шарды тапқаннан кейін,оны залалсыздандыруға атақты сиқыршы Оох көмектеседі.
Кейіпкерлер
•	Алиса Селезнёва
•	Профессор Селезнёв
•	Громозека
•	Дурында — сөйлейтін қарға
•	Змей Гордыныч — Ертегілер қорығында тұратын 3 басы бар айдаһар
•	Адам жегіш
•	Қарақшылар
•	Оох-Ертегілер дәуіріндегі сиқыршы
Дереккөздер
Орыс википедясынан алынған
Қарабұлақ
Қарабұлақ:
Парсылық сальвадора
Парсылық Сальвадора (Salvadora persica) — Salvadora тегініӊ Salvadoraceae тұқымдасына жататын бұта . Ғасырлар бойы табиғи тіс щеткасы ретінде қолданылды, сондай-ақ оның талшықты бұтақтары Дүниежүзілік Денсаулық Сақтау Ұйымымен ауыз қуысы гигиенасына қолдану үшін ұсынылды.
Таралуы
Алжир, Ангола, Камерун, Чад, Мысыр, Эритрея, Эфиопия, Үндістан, Иран, Израиль, Иордания, Кения, Ливия, Малави, Мали, Мавритания, Мозамбик, Нигер, Нигерия, Оман, Пәкістан, Палестина, Сауд Арабиясы, Сенегал, Сомали, Оңтүстік Африка, Шри-Ланка, Судан, Сирия Араб Республикасы, Танзания, Уганда, Йемен, Замбия, Зимбабве елдерінде кеңінен таралған. Сондай-ақ, Намибия мемлекетінде кездеседі.
Сипаттамасы
Парсылық Сальвадора кішкентай ағаш немесе қисық діңі бар бұта, ішінен диаметрі 1 футтан асатындары сирек кездеседі. Қабығы бұдыр, әрі сызатты, ақшыл ағаштың негізгі қабатының қабығы топырақ түстес, ал ішкі қабаты қоңыр түсінен ашықтау келеді. Хош иісті, ал дәмі жұмсақ және өткір. Желтоқсан айының аяғынан қаңтарға дейін жапырақтары түседі. Жапырақтары басылғанда жіңішке сытырлайды. Пәкістан елінде бұл көне, айбынды, берік ағаштарды ағылшын мәдениетіндегі сауырағашпен байланыстырады.
Тарихы және қолданылуы
Парсылық сальвадора араб елдерінде және бүткіл мұсылман әлемінде танымал тіс тазалаушы құрал. Әдетте, оны мисуак деп атайды. Мұхаммед пайғамбардың саллалаһу алейһи уассалам мисуакты қолдануға кеңес бергені жиі атап өтіледі. Хадистерде сивакты қолдануды кеңес бергені айтылады.
Намибияда қуаңшылдыққа төзімді азық өсімдігі ретінде пайдаланылады. Куисеб өзенінің тұрғындары оны ешкіге жем ретінде пайдаланады. Бұл өсімдіктің дәндерінен жуғыш қасиеті бар майлар алынады. 2009 жылға қарай, Дүниежүзілік Ботаникалық Бақтардың Қорығында Парсылық Сальвадораның, жалпы алғанда, 8 бұтасы сақталуда.
Ғылыми талдау
Парсылық Сальвадораның бүйрек тастарын жоятын қасиеттері бар. Зерттеулердің нәтижесінде оның құрамында медициналық тұрғыдан көптеген пайдалы қасиеттер бар екені, соның қатарында: абразивтер, антисептиктер, тұтқыр бырыстыратын, жуғыш заттар, фермент баяулатқыштары және фторид анықталды.
Парсылық сальвадораны химиялық және фотохимиялық зерттеулер нәтижесінде, оның құрамында көмірсулар мен трителамин, алкалоид, хлоридтер, күкірт, терпендер, С дәрумені, гликозидтер, фтор мен кремнеземнің үлесі басым екені, сондай-ақ, танин, сапонин, флавоноид пен стериндердің аз бөлігі бар болғаны анықталды.
Дереккөздер
Санат:Қос жарнақтылар
Карел Чапек
Карел Чапек — жазушы, чех әдебиетінің классигі.
Өзінің ғылыми фантастикалық шығармаларымен танымал.
«Робот» сөзін ойлап тапқан, бұл чех тіліндегі robota – «мәжбүрлі жұмыс» сөзінен алынған.
Өмірбаяны
Карелдің туған жері Мале-Сватонёвицеде курорт және кен орындар орналасқан еді. Жазушының әкесі Антонин Чапек дәрігер болған, шешесі Божена Чапкова фольклор жинаумен айналысқан. Карел осы жанұяның кенжесі болған, оның ағасы Йозеф Чапек (1887—1945) кескіндемеші әрі жазушы, ал әпкесі Гелена (1886—1961) мемуарист болған.
Өзінің алғашқы шығармаларын ол Nedele газетінде 14 жасында жариялай бастады. Біраз шығармасын Йозефпен бірге жазған. Бастапқы білімін Градец-Краловеде, кейін Прагада алған. 1915 жылы Карлов университетін бітіреді. 1917 жылы Národní listy газетіне жұмысқа орналасады. 1921 жылдан бастап және өмір аяғына шейін Lidové noviny газетінде істейді.
1921—1923 жылдары аралығында прагалық театрда драматург болып жұмыс істеді. Мұнда ол болашақ әйелімен Ольга Шайнпфлюговамен танысады. 1925 жылы Карел чехословакиялық ПЕН-клубының негізін қалап, 1933 жылға дейін онда төраға қызметін атқарған. 1930-шы жылдары жазушы бірнеше рет Нобель сыйлығына номинация алған еді.
Еуропада кең өріс алған нацизмнің жасырын қауіптерін жазушы дәл көрсете білген, сол үшін гестапоның қара тізіміне түскен. Карел Чапек 1938 жылдың 25 желтоқсанында пневмониядан қайтыс болған.
Есімінің ұлықталуы
нобай|солға|250px|Карел Чапек және ағасы Йозеф
Дереккөздер
Санат:Чехия жазушылары
Пресс-конференция
Пресс-конференция - арнайы, мемлекеттік, қоғам қайраткерлерінің, ғалымдардың баспасөз, радио, теледидар өкілдерімен кең қоғамдық мәселелерді талқылауы.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Саясат әлеуметтануы
Дамбал
Дамбал - белуардан төмен киетін ішкиім. Дәстүрлі ортада ер адамдар ақ сұрыптан тігілетін тік немесе қисық жағалы көйлектің астыңғы бөлігінен төменге қарай ептеп тарыла бастайтын кең адымды Д. түрін киген. Дамбалдың ауына жүріп тұруға ыңғайлы болу үшін «үшкіл» деп аталатын қиықша қосып салған, ышқырына ызып бау таққан. ҚР MOM қорындағы (НВФ 5910) Д.-дың ұзындығы 90 см, бел үз. 40 см, балақ ені 22 см, ау үз. 50 см. Беттестірген мата бөлшектерінен ойып пішілген балақтарының арасына көлемі бірдей екі үлкен үшкіл қиық салынған. Қиықтар бір-бірімен қосылып, аудың шалғайын құрайды. Ышқырының қолқасы бар және оған жіп өткізілген. Дамбал ауы қазақтың көшпенді тұрмысына, атқа мініп - түсуге, малдас құрып отыруға бейімделіп кең тігілген.
Дәстүрлі ортада кіндіктен төмен киілетін ішкиімдер наным-сенімге байланысты әртүрлі ырым-тыйымдарға негіз болған. Өсіп-өнудің, көбеюдің нышаны ретінде саналатындықтан, кей өңірде егін еккенде еңкейіп, бұтының арасынан дән сепкен. «Ер адамның ырысы ауында болады» деп ұғынғандықтан ескірген, тіпті жарамай қалған дамбалдың ауын жеке кесіп алып сақтайтын болған. Ертеде көп жасаған кемпір бақи болғанда, оның дамбалын көрші- қолаң, туған-туыс сұрап алып, ырымдап, түрлі шараларға пайдаланған. Мәселен, балалардың аузы уылып кеткенде ырым қылып алған кемпір дамбалының ауымен баланың аузын сүрткен. Көз тиіп ауырған адамның басынан әлгі дамбалдың қиындысын түтетіп айналдырған. Сыр өңірінде диқаншылықпен шұғылданған қауым қауын түйнектемей қойғанда «еркектеп кетті» деп көп жасаған кейуананың дамбалымен қауынның пәлегін қағып шыққан. Дамбалды ырым ретінде пайдалану балықшылық кәсібінде де ұшырасады. Ауға балық түспесе, қырсық шалды» деп, жылым аузына дамбал байлап суға салады. Көп балалы ананың дамбалын бала көтере алмай жүрген әйелдер ырымдап алады.
Дереккөздер
Санат:Мәдениет Санат:Терминология
Андрогамондар
Андрогамондар (андрогамоны); (androgamonum; апеr — еркек; gamonum — гормон тәрізді зат) — ұрықтану процесі кезінде сперматозоидтар бөлетін арнайы зат. Сперматозоидтар екі түрлі андрогамондар бөледі. I андрогамондар сперматозидтардың қимылын тоқтатады, ал II андрогамондарды лизин (еріткіш зат) деп атайды. Лизин табиғаты жағынан гиалуронидаза ферментіне ұқсас, яғни ол жұмыртқа жасушасының сыртқы көпқабатты фолликулалы қабығының фолликулалы жасушалары араларындағы желімдегіш зат — гиалурон қышқылын (мукополисахарид) суйылтып ерітіл, фолликул жасушалары арасымен сперматозоидтардың жұмыртқа жасушасы —  овоцит  цитоплазмасына өтуіне, сөйтіп, ұрықтану процесі нің жүруіне мүмкіндік береді.
Дереккөздер
Санат:Биоморфология Санат:Биология Санат:Морфология
Парцелляция
Парцелляция (франц.parcelleбөлшек, бөлшектену) — стильдік-экспрессивтік максатта сөйлемді ерекше интонация аркылы әдейі жеке бөлшектерге, фразаларға бөліп айту. Мысады:
Сабан той
«Сабан той» — ұлттық салт-дәстүр ішінде жомарттық пен қайырымдылықтың ынтымақтық, еңбексүйгіш елдің тағы бір қырын көрсететін еңбек мерекесі, әрі той. Мұны егінші ел жасайды. Егін бітік шығып, қырманын қызылдап, оны төкпей-шашпай, суыққа ұрындармай мезгілінде жинап алған ел күзде «Сабан той» өткізеді. Әрине мұнда да кең дастарқан жайылып, ақсақалдар бата береді. Палуан күрес, ойын-сауық түрлері өткізіледі. Не керек, жұрт қауырт жұмыстан кейін кең тыныс алып бір жасап қалады. «Сабан той» мереке әрі егіншілердің еңбек қорытындысы десе де болады.
Дереккөздер
1. Қазақ халқының салт-дәстүрлері кітабы, Атамұра 2011ж.
2. http://axi-referat.ucoz.kz/load/aza_merekeler/32
Санат:Қазақ салт-дәстүрлері
Сампер-де-Каланда
Сампер-де-Каланда (Samper de Calanda) — Испаниядағы муниципалитет. Арагон автономды бірлестігіне қарасты Теруэль провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Бахо-Мартин ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 925 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 142,8 км² шамасында. Провинцияның әкімшілік орталығына дейінгі қашықтығы — 160 км.
Қала қамқоршысы Санто Доминго де Гусман және Китерия болып саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Теруэль елді мекендері