cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Хойфурт
Хойфурт (Heufurth) — Аустриядағы қала. Төменгі Аустрия федералды жеріне қарасты Холлабрун округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1456 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 93.28 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — HL, ресми идентификациялық коды — 3 10 16.
2005 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Норберт Кельнер (АҰП) саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Аустрия елді мекендері
Қақпатас (көне қала)
Қақпатас - ортағасырлық қала орны. Жамбыл облысы Қордай ауданы Қақпатас ауылының батыс жағында. Оны 1989 жылы ҚазҰУ-дың археологиялық экспедициясф (жетешісі М.Елеуов) ашып, зерттеген. Қазіргі орны батыстан шығысқа қарай созылған, аумағы 130x60 м, биіктігі 3,5 м төбешік. Зерттеу барысында құм, құмыра, көзе, т.б. сырланбаған қыш ыдыстар жинастырылды. Олар Қакпатасты адамдар 1 0 - 1 2 ғ-ларда мекендегенін дәлелдейді. Қакпатас тұрғындары егін егумен, мал шаруашылығымен айналысқан.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан көне қалалары Санат:Жамбыл облысы географиясы
Фреезия
Фреезия (Freesia) – құртқашаштар тұқымдасына жататын, бойының биіктігі 50-60 см тамыртүйнекті өсімдік. Жапырағы лилейниктерге ұқсайды. Гүлінің түсі ақ сары, қызыл, сия көк, күлгін. Бұл гүлді көбіне жылыжайда өсіріп, гүлсидамын композицияларға пайдаланады. Шілде айынан бастап 1,5 ай гүлдейді. Жас көшеттерін отырғызғанда абай болғаны дұрыс. Тамыртүйнегі қыйсайып, несынып қалса гүлдемеуі мүмкін. Гүлі молболу үшін топырақ құрамында калий, азотболу керек. Тұқымын себу арқылы жәнетамыртүйнегін бөліп көбейтеді. Тұқымынсебу үлкен жауапкершілікті талап етеді. Сондықтан 3-4 жылда бір рет көктемдетамыртүйнегін бөліп көбейтсе, 4-5 айдан соң гүл жарады.
Санат:Құртқашаштар
Афаки
Афаки - жан дүниесі, ішкі дүние.
Дереккөздер
Санат:Философия
Күнжіттер тұқымдасы
Күнжіттер тұқымдасы (Pedaliaceae) – шөп, кейде бұта түрінде кездесетін қос жарнақты өсімдіктер. Ең маңызды түрі – күнжіт. Негізінен Оңтүстік Африкада, Мадагаскар, Сокотра аралдарында, Оңтүстік-Шығыс Азия, Жаңа Гвинея және Солтүстік Австралияның тропиктік, субтропиктік белдемдерінде кездеседі. Жапырақтары қалақша тәрізді, қарама-қарсы не кезекті (жоғарғылары) орналасқан. Жапырағы мен сабағындағы түгі шырышты зат түзеді. Гүлі қос жынысты. Жемісі қорапша, жануарлар түгіне жабысып таралуға бейімделген. Күнжіт тұқымның дүние жүзінде 12 туысы, 90-ға жуық түрі, ал Қазақстанда 1 туысы – күнжіт бар.
Дереккөздер
Санат:Күнжіттер
Байтул Мукаррам мешіті
Байтул Мукаррам мешіті – Бангладештің ұлттық мешіті.
Араб тілінен аударғанда «Қасиетті үй» деген мағына береді. Елордасы Даккада орналасқан. Мешіттің негізі 1960 жылдары қаланды. Мешіт кешенінің жобасын Абдул Хуссейн Тариани жасаған. Мешіттің бірнеше заманауи архитектуралық ерекшеліктері болғанға қарамастан мешіттің ескі түрі сақталған.
Анна Валерьевна Ляпина (Андрусенко)
Анна Валерьевна Ляпина (Андрусенко) (туды: 1989 жылы 3 шілдеде) – театр мен киноның орыс актрисасы.
Биографиясы
Анна Андрусенко Донецкий деген областа дүниеге келген. 2012 жылы ол М. С. Щепкин атындағы жорғарғы оқу орнын бітірген (Борис Клюевтің курсы)
Анна Мемлекеттік Кіші Театрлік Академиядағы кебір қойылымдарда ойнады және балалар театрлік жобаларға: «Саяхат жасап жүрген ханшайым туралы ертегі», «Зүбаржат қаласының сиқыршысы», «Етік киген мысық» осылар сияқтыларда бергілі бір рөлдерді сомдаған.
Атақтылықты бұл қызға «Жабық мектеп» (орыс. «Закрытая школа») атты телехикаядағы мистикалық рөл еді. Анна он алты жастағы жүрек ауруымен ауыратын, содан кейін жүрегін ауыстырғаннан кейін экстрасенсорлық қасиеттерге ие болған Елизавета Виноградованың рөлін сомдаған.
2012 жылы «Періште және құбыжық» атты телехикаяда басты рөлді сомдағаннан кейін атақты атанды. Ал 2013 жылы «Мажор» атты телехикаяда Валерияның рөліне алынғанының арқасында атақты атанды, Павел Прилучный және Денис Шведовпен бірге. Телехикая 2014 жылы бірінші арнаға алғаш рет шықты.
2012 жылдың наурызында «Интерны » телехикаясындағы Александр Ляпинге тұрмысқа шықты. Балалары әлі жоқ.
Театрлық жұмыстары
== Фильмографиясы ==
Сонымен қатар Анна Андрусенко Сергей Рыбачевтың «Көздер» және ПФД «Ол үшін» атты клиптерінде түскен.
Марапаттары
2012 – түріктің «Алтын апельсин» атты кинофестивалінда «Қош бол, Катя» фильмндегі Екатеринаның рөлін сомдағанының арқасында «Ең жақсы әйел рөлі» марапатын жеңіп алды.
Педагогикалық импровизация
Педагогикалық импровизация- мұғалімнің сабақ үстінде не қарым-қатынаста кенеттен бір педагогикалық шешім тауып және оны сол сәтте қолдануы. Педагогикалық импровизация процесі қысқарған түрде шығармашылық процестің барлық сатысын көрсететін төрт кезеңнен тұрады.
Дереккөздер
Санат:Педагогика Санат:Терминология
Жазылма сап
Жазылма сап — бөлімшелердің маңдайшеп бойынша бір сызықтың бойында бір катарлы немесе екі катарлы сапта (машиналар сызығында) немесе лектің сызығында Жарғымен белгіленген немесе командир белгілеген ара кашыктықта орналасуы. Жазылма сап тексерістер, санақтар, байқаулар, парадтар жүргізу үшін, басқа да қажетті жағдайларда колданылады.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Өркен (Бәйтерек ауданы)
Өркен (2010 жылға дейін — Степное ) — Батыс Қазақстан облысы Бәйтерек ауданы, Көшім ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы – Перемётное ауылынан оңтүстікке қарай 46 км-дей жерде, Көшім өзенінің оң жағалауында орналасқан.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 336 адам (174 ер адам және 162 әйел адам) болса, 2009 жылы 338 адамды (185 ер адам және 153 әйел адам) құрады.
Бұрылыс
Бұрылыс - заттың қозғалыс бағытының немесе қалпының өзгеруі.
Дереккөздер
Санат:Көлік бөлшектері
Баһадүр қаған
Баһадүр қаған, Күлбагатур, Кюлюг Сыбихан (Күйлік Сібір хан), Кюлюг-Сібір хан, Мохэду, — 630 жылдан 631 жылға дейін билік еткен Батыс Түрік қағанатының билеушісі. Дулу тайпаларын басқарған. Тон қағанды тақтан тайдырып, өлтірген.
"Мо-хэ-ду" сөзі "Баһадүр" сөзінің қытай тілінде бұрмалауынан шыққан. "Баһадүр" сөзі ежелгі парсы тілінен аударғанда "күннің ұлы", "құдайдың ұлы" дегенді білдіреді. Ежелгі түркі тіліне Ұлы Жібек жолының бойымен тараған манихей діні арқылы енген
Басқаруы
Жаңа қаған Тон қағанды жақтаушылардың көп бөлігінің қарсылығына тап болды. Нушеби тайпалары бірден көтеріліске шықты. Көтеріліс басында Нишу Қана шад тұрды. Күлік Сібір Тан империясымен қатынас жасауға тырысты: елшілік жіберді, тіпті құдандалық ниетінде жасырмаған. Ли Шиминь қағанаттағы жағдайдың тұрақсыз екенін, ішкі қантөгіс салдарынан қаған билігінің әлсірегенін, әрі кімнің болашақ қаған болатыны жайлы білмейтінін айтты. Көп ұзамай Тон қағанның ұлы Ирбис Ышбара Нушебилерге қарай қашты, ал олар оны қаған сайлады. Өзге ақсүйектер де Ирбисты қолдады. 631 жылы Баһадүр қағанды барлық одақтастары сатып кетті, ал оның өзі Алтай тауына қарай қашты, алайда нушебилер оны қуып жетіп, Баһадүр қаған қаза болды.
Тағы қараңыз
Санат:Батыс Түркі қағанатының билеушілері
Амантау тауы
Амантау – Шошқакөл көлінің солтүстігінде 10-15 км жерде орналасқан тау.
Жер бедері
Беткейлері тауаралық өзен аңғарларымен тілімденген. Солтүстік беткейінен Ақтасты өзені, оңтүстік беткейінен Соналы өзені және оның көптеген салалары бастау алады.
Өсімдігі
Қызғылт қоңыр топырағында шілік аралас дала өсімдіктері өседі.
Дереккөздер
Санат:Нұра ауданы таулары
Михаэль Ланг
Михаэль Ланг (Michael Lang; 8 ақпан 1991 жыл ) — швейцариялық футболшы, Швейцария Ұлттық футбол құрамасы мен "Базель" клубының қорғаушысы.
Сілтемелер
Санат:Швейцария футболшылары Санат:Швейцария Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Санкт-Галлен ФК ойыншылары Санат:Грассхопперс ФК ойыншылары Санат:Базель ФК ойыншылары Санат:Боруссия Менхенгладбах ФК ойыншылары
Көпканалды радио қабылдағыш
Көпканалды радио қабылдағыш (Многоканальный радиоприемник) — алдымен төменгі тасымалдаушы жиілікте, сосын тасымалдаушы жиілікте модуляцияланган, топтық сигналдарды қабылдауга арналған қабылдағыш. Радиорелейлік байланыс жүйесінде пайдаланылады.
Дереккөздер
Санат:Электроника
Деней-ле-Шантель
Деней-ле-Шантель (Deneuille-lès-Chantelle) — Франциядағы коммуна. Овернь аймағына қарасты Алье департаментінде орналасқан. Мулен округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 8,21 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 03096, пошта индексі — 03140.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 95 адамды құрады. Халық тығыздығы — 11,57 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Алье департаментінің коммуналары
Динамикалық жоспарлау
ДИНАМИКАЛЫҚ ЖОСПАРЛАУ (Динамическое планирование; dynamic scheduling) уақытты бөлетін жүйеде мәселелер ағынын талдау негізінде жүзеге асатын және ресурстарды пайдалануды оңтайландыруға беретін тапсырмаларды орындау кезектшігін жоспарлау.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Севь-Ю
Севь-Ю — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Локчим өзенінің оң жағалауынан 24 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вычегда бастауынан Сыктывкар қаласына дейін. Өзен саласы — Вычегда, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Бекмұхамед Құсайынұлы Серкебаев
Бекмұхамед Құсайынұлы Серкебаев (1892, Қорған облысы, Половинное ауданы, Половинное ауылы - 1976, Алматы қаласы) - қазақ қоғамы үшін орны ерекше тұлғалардың бірі. Ол - Алаш қайраткері, жазушы-драматург, журналист, ұстаз және қазақтың біртуар әншісі Ермек Серкебаевтың әкесі.
Дереккөздер
Санат:1892 жылы туғандар Санат:Половинное ауданында туғандар Санат:1976 жылы қайтыс болғандар Санат:Алматыда қайтыс болғандар Санат:Алаш Орда қайраткерлері Санат:Қазақстан жазушылары Санат:Қазақстан драматургтері Санат:Қазақстан журналистері Санат:Қазақстан сықақшылары
Фабрика
thumb|200px|Фабрика Фабрика (fabrіca — шеберхана) — машиналар жүйесін қолдануға негізделген өнеркәсіп орны. Фабрика мен зауыттың арасында экон. тұрғыдан айырма жоқ. Дегенмен, фабрика негізінен жеңіл және тамақ өнеркәсібінің тауарларын дайындайтын кәсіпорын. 18 ғасырдың аяғы мен 19 ғасырдың бас кезінде Батыс Еуропада болған өнеркәсіп төңкерісі нәтижесінде бұрынғы мануфактуралардың орнына құрылды. Фабриканың мануфактуралардан айырмашылығы онда бірыңғай қол еңбегінің орнына машина кіргізіле бастады. Ресейдегі алғашқы фабрикалар 19 ғасырдың бас кезінде пайда болды. Қазақ жеріндегі фабрикалар 19 ғасырдың 2-жартысынан салына бастаған. Олар негізінен шикізат өңдеу (жүн, тері, т.с.с.) үшін пайдаланылды. Кеңес өкіметі орнағаннан кейін Қазақстанда үлкен қалалардың барлығында дерлік ірі-ірі фабрикалар салынды. Олар соңғы үлгідегі құрал-саймандармен жабдықталып, халық тұтынатын тауарлар шығарды. Бірақ 1970 — 1980 ж. бүкіл кеңес экономикасының “тоқырауға” ұшырауы салдарынан олардың шығарған тауарлары шетелдік технологиялармен бәсекеге түсуге қабілетсіз болып шықты. Сөйтіп, 1990 — 2000 ж. Қазақстан экономикасы нарықтық қатынастарға көшкен кезде олардың көпшілігі жабылуға мәжбүр болды. Дегенмен, қазіргі кезде жергілікті фабрикалардың көпшілігі шеттен инвестиция тарту арқылы жаңа технологиялар әкеліп, өз жұмыстарын жандандыра бастады.
Сілтемелер
"Қазақ Энциклопедиясы", 9 том
NGC 285
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Фабрика
Сілтемелер
Санат:Өнеркәсіп Санат:Терминология
NGC 285
Ашылуы
Бұл нысанды 1886 жылы 2 қазанда Фрэнсис Пресервед Ливенворт астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 285 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 3141, KAZ 377, NPM1G -13.0037.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Кит (шоқжұлдыз)
Пергам
Пергам (грек. Pergamos) — Кіші Азиядағы ежелгі қала (қазіргі Бергама, Түркия). Бақыр өзенінің аңғарында орналасқан. Аты ежелгі мифтік батырдың есіміне байланысты қойылған. Іргесін б.з.б. 12 ғасырда гректер қалаған. Б.з.б. 263 — 133 жылдары Пергам патшалығының астанасы болды. Евмен І (б.з.б. 263 — 241 ж.) және Евмен ІІ (б.з.б. 197 — 159 ж.) билік құрған дәуірде гректердің экономикалық және мәдени ірі орталықтарының бірі болып, халқы 120 мың адамға жеткен. Мұнда Александрия кітапханасынан кейінгі ең ірі кітапхана (200 мыңға тарта орама жазба сақталған) салынды. Қазіргі кезде екі патша сарайы, Афина Никефораның мінажатханасы, кітапхана, Деметра ғибадатханасы (б.з.б. 3 ғ.), Зевстің үлкен алтары (б.з.б. 2 ғ.), театр (б.з.б. 2 ғ.), т.б. құрылыстардың қалдықтары сақталған. Олар кезінде Эпигон мен басқа да мүсінші шеберлердің қоладан жасаған композицияларымен, антик. өнердің үздік туындыларымен бедерленген. Б.з. 2 ғасырнда Пергам патшалығы Рим империясының Кіші Азиядағы провинциясына айналды. Пергамда бірнеше дүркін қазба жұмысы (1878 — 86, 1900 — 06; неміс археологтары К.Хуман, Э.Курциус, т.б.) жүргізілді.
Дереккөздер
«Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, VII том
Вьерса
Вьерса (Viersat) — Франциядағы коммуна. Лимузен аймағына қарасты Крез департаментінде орналасқан. Обюссон округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 29,09 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 23261, пошта индексі — 23170.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 323 адамды құрады. Халық тығыздығы — 11,1 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Крез департаментінің коммуналары
Мурло
Мурло  (Murlo) — Италиядағы қала, Тоскана әкімшілік аймағына қарасты Сиена провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2200 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 19 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 115 км² шамасында. Пошта индексі — 53016.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тоскана елді мекендері
Хайвуд Сити (Миссури)
Хайвуд Сити (Haywood City) — Миссури штатының Scott округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 239 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1.1 км² шамасында. FIPS коды — 29-31204.
Ағарту
Ағарту — боялмаған материалдардағы түсті қоспаларды кетіретін процестердің жиынтығы.
Гипохлориттік ағарту
Гипохлориттік ағарту - маталарды натрий гипохлоритін қолдану арқылы ағарту.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Терминология Санат:Химия
Acqua di javel
Агуа-Бранка
Агуа-Бранка (Água Branca) — Бразилиядағы муниципалитет, Алагоас штатында орналасқан. Алагоас штатының Сертаны мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Серрана-ду-Сертан-Алагоану экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2007 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 19 316 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 455 км² шамасында. Халық тығыздығы — 42,45 адам/км².
Тарихы
Санат:Алагоас елді мекендері
Барроман
Барроман (Barromán) — Испаниядағы муниципалитет. Кастилия және Леон автономды бірлестігіне қарасты Авила провинциясының құрамына кіреді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Авила елді мекендері
Зюйтпеен
Зюйтпеен (Zuytpeene) — Франциядағы коммуна. Нор-Па-де-Кале аймағына қарасты Нор департаментінде орналасқан. Дюнкерк округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 11,8 км² шамасында.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 571 адамды құрады. Халық тығыздығы — 48,39 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Кебяч
Кебяч — Башқұртстанның Аургазин ауданындағы ауыл, Кебячев ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 328 адамды құрады. Пошта индексі — 453486, ОКАТО коды — 80205819001.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Холл Гренвил Стэнли
Холл Гренвил Стэнли (1846-1924) - америкалық психолог, 1881 жылдан бастап Балтиморда Джонс Хопкинс университетінде профессор, ең алғашқы психологиядан тәжірибелік зертхана ашты; психологиялық эволюцияның этикалық теория бағытының өкілі.
Дереккөздер
Санат:Психологтар Санат:АҚШ ғалымдары
Овраг Прямой
'''овр. Прямой''' — Ресейдегі өзен. Ульянов облысы, Самара облысы, Пенза облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Сызранка өзенінің оң жағалауынан 48 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 11 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Сызранка өзені бастауынан Сызрань (қаладан жоғары) қаласына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Куйбышев суқоймасының бас жағынан Каспий құйылысына дейінгі Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ульянов облысы өзендері Санат:Самара облысы өзендері Санат:Пенза облысы өзендері
IC 1017
IC 1017 — Сиыршы шоқжұлдызында орналасқан S0 (спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 51668, UGC 9276, MCG 4-34-32, ZWG 133.62.
Сыртқы сілтемелер
IC 1017 Санат:Сиыршы (шоқжұлдыз)
NGC 4635
NGC 4635 — Вероника шашы шоқжұлдызында орналасқан SBcd типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1831 жылы 17 наурызда Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 4635 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 42704, UGC 7876, MCG 3-32-87, ZWG 100.3, ZWG 99.113, IRAS12402+2012, KUG 1240+202, KARA 547.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Вероника шашы (шоқжұлдыз)
ХХ ғасырдың 20-30-жылдарындағы Қазақстанның әлеуметтiк-экономикалық және қоғамдық-саяси, мәдени жағдайы
Қазақ қоғамын таптық негізде жіктеу саясаты кең түрде жүрді. Бірінші дүниежүзілік соғыс, оның артын ала келген революциялық өзгерістер, бүкіл Кеңес елінің кеңістігін қамтыған азамат соғысы қазақ даласына да орасан зор ауыртпалықтар ала келді. 1916—1921 жылдар арасында (кей деректерде) аштықтан қырылған және оққа ұшқан қазақтардың саны 800 мыңға, ал атамекенінен көшіп кеткендердің саны 200 мың адамға жетті. Бұл сол кезеңдегі қазақ халқының шамамен бестен бір бөлігі еді.
1921-1922 жылдардағы ашаршылық қазақ қоғамын біржолата тұралатып кетті. Шаруашылық дағдарысы жұмыссыздардың санын күрт өсіріп, кедей-жатақтардың қоғамдағы үлес салмағын ұлғайтып жіберді. Жаңа ғана орнаған кеңестік билік күйзеліске ұшыраған қоғамның әл-ауқатын жөндеу және жақсарту қамына кірісудің орнына ең алдымен саяси мәселелерді шешуге басымдылық берді.
Қоғамдық құрылыстың таптық негізде жіктеу бойынша сипат алуы 1923 жылы 17-22 наурыз күндері Орынбор қаласында болып өткен Қазақ партия ұйымының III конференциясыңда анық байқалды. Ресей Коммунистік партиясы Орталық Комитетінің өкілі Е.Ярославский мен Қазақ үкіметі төрағасының орынбасары А.Вайнштейн өздерінің баяндамалары мен сөйлеген сөздерінде ендігі уақытта ұлттық мүддеге қатысты мәселелерге басымдылық беруден бас тартып, назарды бұқара халықтың таптық санасын көтеру ісіне бұруды талап етті.
Бұл іс жүзінде Қазақ елінің өзін-өзі басқару, мемлекеттік басқару ісінде жергілікті ерекшеліктерді ескеру, мемлекеттік аппаратты қазақтандыру және басқа осы сияқты жалпыұлттық мәселелерді тым көп көтеруді тоқтату жөнінде орталықтан берілген нұсқау еді. Сонымен бірге ұлт мәселесінде «ұстамдылыққа» шақырған орталық, оның есесіне тапаралық қатынастар мәселесінде ымырашылдыққа жол бермеуге, қазақ кедейлерінің «әлі оянбаған таптың түйсігін» шайқап, оларды байларға қарсы қоюға үндеді. Бұл казақ қоғамында үлес салмағы болар болмас (0,5%-ға да жетпейтін) байлар табына және олардың меншігіне «қызыл гвардиялық шабуылға» көшуге жасалған даярлықтың көрінісі еді.
Орталық пен оның Қазақстандағы өкілдерінің мұндай ұстанымына ашық қарсылық көрсеткен жеке қазақ басшылары аз болған жоқ.
Смағұл Сәдуақасов сол кезде таптық негізде жіктеу саясатына қарсы болды.
1920 жылдардың бас кезінде егіс көлемі 20 %-ға кеміп, астықтан алатын өнім үш есеге азайды. Ауыл шаруашылығы саймандары тозып біткен еді. Шаруашылыққа қажетті техниканың жетіспеушілігінің салдарынан Жетісуда 900 шаруашылыққа тұқым себетін бір машинадан ғана келді. 1920 жылғы есеп бойынша Қазақ АКСР жерінде 455 мыңдай қазақ шаруашылықтары болды. Олардың 200 мыңға жуығының егістік жері бар еді.
Шаруалардың жағдайы ауыр болды.
Ақ гвардияшылар мен интервенттердің 1918-1919 жылдары басып алған жерлерге уақытша қожалық етуі, соғыс қимылдары, құрғақшылық пен жұт ауыл шаруашылығының жағдайын да, шаруалардың тұрмысын да әбден күйзелтті.
Жаңа экономикалық саясатқа көшу қажеттігі, оның ерекшеліктері мен қиындықтары туды. Елде азық-түлік, тұтыну заттары сияқты халықтың күнделікті күнкөрісіне қажетті бұйымдар жетіспеді. Осыған байланысты РК (б)П Х съезінен кейін ендірілген азық-түлік салығын іске асыру біртіндеп жетілдірілді. Бұл бұған дейінгі азық-түлік салғыртына қарағанда әлдеқайда қолайлы еді.
Салықтың мөлшері салғыртқа қарағанда еңбекші халыққа тиімді еді. Осы саясатқа сәйкес жерді жалға беру мен алуға, жалдама еңбекті қолдануға рұқсат етілді. Ауыл шаруашылығында, несие және тұтыну кооперациясын дамыту қолға алынды. Ұсақ кәсіпорындар жеке адамдарға немес кооперативтерге жалға берілді. Енді шаруаларға артық азық- түліктерін қалаларға апарып сатуына мүмкіндік беріліп, олардың өзара байланысын нығайтуға жол ашылды.
Қазақстанда жаңа экономикалық саясатқа көшудің қиыншылықтары да болды. 1924 жылдың жазында еліміздің едәуір бөлігін қуаңшылық жайлады. Жоғарыда атап өткеніміздей, оның алдында қатты жұт болып, кей жерлерде малдың 80%-на дейін қырылуына әкеліп соққан еді. Ашығушылар саны бірті-бірте көбейіп, республика халқының 1/3 бөлігін қамтыды. Еділ бойынан ашыққан халықтың Қазақстанның батыс губерниялары арқылы Түркістанға үздіксіз ағылып келуі, Сібірге қарай үдере көшуі халық санын күрт кемітті.
Азамат соғысы және 1921-1922 жылдардағы қайыршылық пен аштық Кеңес өкіметі органдарынан өлкенің 2 млн-нан астам ашыққан халқына көмек көрсету жөнінде төтенше шаралар қолдануды талап етті. Елдегі қиыншылықтарға көмек жасау ретінде Бүкілресейлік Орталық Атқару Комитетінің Декретімен республиканың егін шыққан аудандарының халқы азық-түлік салығынан босатылды.
Қазақ республикасы еңбекшілерінің өмірінде жаңа үкіметтің, патша өкіметінің жер мәселесі жөніндегі саясатының ауыр зардаптарын жою шаралары маңызды рөл атқарды. Патша өкіметі Сібір мен Орал казак-орыс әскерлеріне бөліп берген жерді қазақ еңбекшілеріне қайтару туралы Декрет шығарды. Осы Декрет бойынша қазақ шаруалары Ертіс жағалауы өңірінен 177 мың десятинадан астам жер алды.
1921 жылы Жетісуда жер реформасы жүргізіліп қазақ, ұйғыр және қырғыз еңбекшілеріне олардан тартып алынған 460 мың десятинадан астам жерді қайтарып берді. Қазақстан бойынша жер реформасын жүзеге асыру кезінде жергілікті жерлерде қателіктер мен асыра сілтеушіліктерге жол берілді.
Ауылда әлеуметтік өзгерістер мен жер реформаларын тиянақты түрде жүзеге асыру үшін 1921 жылы бұқаралық ұйым- Қосшы одақтары құрылды. Қосшы одағына қазақ кедейлерімен қатар орталықтан көшіп келіп қоныстанған кедей шаруалары да тартылды. Бұл одақ бұқара халыққа еңбек артельдерін құруға көмектесіп, жер бөліп беруге қамқорлық жасады, еңбекшілердің саяси сана-сезімі мен мәдени деңгейін көтерді. Күрделі аграрлық мәселені шешуде Қосшы одағының белсенді мүшелері, мемлекет қайраткерлері – А.Асылбеков, Ә.Жангелдин, Г.Коростелов, С.Меңдешев, С.Сейфуллин, А.Розыбақиев, Ж.Бәрібаев және басқалар белсенді қызмет атқарды.
Осы қайраткерлердің кейбіреуіне толығырақ тоқталсақ.
Әліби Жангелдин
Жангелдин Әліби (1884-1953)-қоғам және мемлекет қайраткері, Қазақстанда Кеңес өкіметін орнату жолындағы күреске белсенді қатысушы, Азамат соғысының ардагері. 1903 жылы Орынбор діни училищесін бітірді. Торғай облысы Кеңестерінің І-съезін (1918 жыл, наурыз), Бүкілқазақтық Кеңестер съезін (1920 жыл, қазан) ұйымдастырушылардың бірі. Торғай облыстық Кеңесінің төрағасы. Одан кейінгі жылдары Қазақстандағы көптеген жауапты қызметтерде болды.
1920 жылы Қазақстан Кеңестерінің І-съезі Жангелдинді Қазақ АКСР Орталық Атқару Комитеті төрағасының орынбасары, әрі әлеуметтік қамсыздандыру халық комиссары етіп сайлады. Оның есімі Қостанай облысының бір ауданына, Қазақстан қалалары мен селоларындағы көшелерге, мектептерге берілді. Алматы, Ақтөбе, Торғай мен Қостанай қалаларында Ә.Жангелдинге арнап ескерткіш орнатылған.
Сейітқали Меңдешев
Меңдешев Сейітқали (1882-1937) – мемлекет қайраткері. Қазан мұғалімдер семинариясын бітірген (1903). 13 жыл бойында Бөкей даласындағы ауылдарда мұғалім болды.
1916 жылғы ұлт-азаттық қозғалысына қатысқаны үшін тұтқынға алынып, Астрахан түрмесіне қамалады. 1917 жылғы Ақпан революциясы жылдары ол Батыс Қазақстанда ревкомдар құруға қатысты. 1918 жылы Бөкей съезінде губатқаркомитетінің мүшесі болып сайланады, ал 1919 жылы оның төрағасы болады. Ол алғашқы қазақ атты әскери полкін құруға және облыста бірінші комсомол ұйымын құруға қатысады.
1920 жылы 25 тамызда РК(б)П Қырғыз облбюросының құрамына енгізеді. 1920 жылы Меңдешев Қазақ АКСР ОАК-нің бірінші төрағасы болды. 1926-1930 жылдары Мәскеуге шақырылып, РКФСР (ЭКОСО) экономикалық мәжілісінің мүшесі болып тағайындалады.
1930-1937 жылдары Қазақ Республикасы оқу ісі халкомы, ғылым жөніндегі комитеттің төрағасы, қорықтар мен ескерткіштерді қорғау жөніндегі кеңхалкомы басқармасының бастығы болды. С.Меңдешев аштықпен күресу жөніндегі Төтенше комиссияны басқарды. Орта Азия республикаларын ұлттық-мемлекеттік межелеу комиссиясының, республика үкіметінің құрамына жұмысшы қазақтарды тарту жөніндегі ұсыныстарды жасау үшін құрылған арнайы комиссиясының жұмыстарына белсене қатысты.
Абдолла Розыбакиев
Розыбакиев Абдолла Ахметұлы (1897-1938) – қоғамдық қайраткер, журналист. Революцияға дейін Верный мұғалімдер семинариясында білім алған. 1925-1927 жылдары Я.М.Свердлов атындағы Коммунистік университетте (Мәскеу), 1933 жылдан БК (б)П ОК жанындағы лениндік курстардың аспирантурасында, кейіннен КСРО ОАК жанындағы Ұлттар институтында оқыды.
1917 жылы «Верный қаласы мұсылман жұмысшыларының біріккен одағы» басшыларының бірі, Жетісуда Кеңес өкіметін орнату жолындағы күреске қатысушы, Әскери-революциялық комитеттің, Жетісу облыстық атқару комитеті мен облыстық әскери комитетінің мүшесі болды.
1918 жылдан мұсылман большевиктерінің Верный секциясының төрағасы, РК(б)П Жетісу облыстық Комитеті жанындағы ұлттар істері жөніндегі бөлім бастығының орынбасары, уездік комиссар қызметтерін атқарды. 1920-1922 жылдары Түркістан РК(б)П ОК-нің аз ұлттар жөніндегі бөлімнің меңгерушісі, Жетісу облыстық партия комитеті бюросының хатшысы болды. 1922 жылдан ұйғыр және дүнген комммунистерінің өлкелік бюросының төрағасы.
1918-1925 жылдары ұлтық газеттердің «Жетісу әшчи- халык мухбири», «Жетісу жұмысшы-шаруа тілшісі», «Көмек», «Бұхара»(«Халық»), «Кедей еркі», «Камбагалар авази» («Кедейлер үні») редакторы және алқа мүшесі. 1931 жылы «Қызыл таң» журналының редакторы сияқты журналистік жұмыстарды да атқарды. 1937 жылдан Қазақстан КП(б)П ОК-нің баспасөз бен баспаханалар бөлімі меңгерушісінің орынбасары. Қуғын-сүргінге ұшырап, 1938 жылы атылды. 1957 жылы ақталды.
1921-1922 жылдардағы жер реформалары патша өкіметінің аграрлық қатынастар саласындағы отаршылдық саясатына соққы берді. Реформа жұмысшы табы мен қазақ шаруаларының ұйғыр, өзбек, дүнген диқандары одағының нығаюына көмектесті, ұлтаралық келісімді қатынас қалыптастырды.
УЕФА кубогының финалы 1993
УЕФА кубогының финалы 1993 (1993 UEFA Cup Final) — 1992/93 жылғы УЕФА кубогының финалдық ойыны. Италияның "Ювентус" және Германияның "Боруссия Дортмунд" клубтары өзара кездесіп, екі ойын қорытынддысында "Ювентус" айқын басымдықпен жеңіске жетті. Әуелі сырт алаңда 3:1 есебімен ұтса, өз алаңында 3:0 есебімен ойсырата жеңді.
Сілтемелер
Санат:1993 жылғы футбол Санат:УЕФА Еуропа лигасының финалдары Санат:УЕФА кубогы 1992/93 Санат:Ювентус ФК ойындары Санат:Боруссия Дортмунд ФК ойындары
Тяжин (Юзика тармағы)
Тяжин — Ресейдегі өзен. Краснояр өлкесі, Хакасия Республикасы, Кемеров облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Юзик өзенінің сол жағалауынан 10 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 29 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Чулым бастауынан Ачинск қаласына дейін. Өзен саласы — Томнан Чулымға дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Краснояр өлкесі өзендері Санат:Хакасия өзендері Санат:Кемеров облысы өзендері
Қалау айту
Қалау айту — қазақ салтында біреудің жақсы малына, мүлкіне көңілі кеткен адамның сол үйдің иесіне немесе әйеліне, баласына соған лайықты бағалы бір тарту әкеліп, әлгі дүниені, жануарды «менің қалауым осы» деп сұрауы. Кейде үй иесі мұндай сыйлы, жөн-жоралғысымен келген қонаққа өзі сөз салып: «Бұл үйден қалаған бір затың бар ма? Қалауыңызды айтыңыз» деп сұрап, қалаған затын сыйлайды.
Дереккөздер
Санат:Қазақ салт-дәстүрлері
Су құбырын тазалаудың гидромеханикалық тәсілдері
Тазартудың гидромеханикалық тәсілдері: Снарядпен тазартудың гидромеханикалық тәсілінің мәні тазартылатын құбырға жіберілетін су қысымының әсерімен ұзындығы бойында жұмыс істейтін серіппелі жонғыштардан тұратын снаряд монтаждау (құбырдың басқа жағынан шөгінділерді шығару үшін ашық жылыспа орнатылады). Осы снарядтарды тазарту жылдамдығы 3-5 км/сағатты құрайды. Снарядтың жұмыс істеуі үшін қажетті шарттар – құбырда тарылатын және тез бұрылатын жерлердің болмауы. Екінші әдісте тазартылатын құбырға 500 атм дейінгі қысыммен су жіберілетін арнасы бар саптама түсіріледі. Арнаның қозғалысы арнаның басы мен аяғында жұмыс істейтін реактивті күштердің әртүрлі болатын әсерімен өтеді. Учаскенің ұзындығы шамамен 400 м құрайды және негізінен шлангының 200 м ұзындығымен лимиттеледі. Көрсетілген гидромеханикалық тәсілдермен құбыр толық тазарады.
Канеду (Рибейра-де-Пена)
Канеду (Рибейра-де-Пена) (Canedo (Ribeira de Pena)) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Вила-Реал округінің құрамына кіреді. Рибейра-де-Пена муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Тамега экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 507 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 38,49 км² шамасында. Халық тығыздығы — 13,2 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Вила-Реал округінің елді мекендері
Судет таулары
thumb СУДЕТ ТАУЛАРЫ (Sudety, Sudeten) – Батыс Еуропаның Польша, Чехия, Германия аумндағы жүйе. Батыстан оңтүстік-шығысқа қарай 300 км-ге созыла орналасқан жеке жоталардан тұрады. Судет тауларының ең биік бөлігі – Крконоше тауы (1602 м). Негізінен гранит, гнейс, тақтатас, құмтастан тұрады. Судет тауларынан Эльба, Одра, Морава, т.б. өзендер басталады. Климаты қоңыржай, қаңтардың орташа темп-расы 3 – 5С, шілдеде 8 – 12С. Жылдық жауын-шашын мөлш. 800 – 1400 мм. Тау етегінде емен, шамшат, беткейінде шырша, самырсын ормандары, басында бұта, шалғын өседі.
Күнзе
Күнзе, кориандр (Coriandrum) – шатыршагүлділер тұқымдасына жататын бір жылдық шөптесін өсімдіктер туысы.
Жерорта т. маңында кездесетін 2 түрі белгілі. Қазақстанда қолдан өсірілетін 1 түрі – мәдени күнзе (С. satіvum) бар. Оның биіктігі 30 – 70 см, тамыры жіңішке, жіпше иретіліп жатады. Сабағы қатпарланған. Төменгі жапырақтары тұтас немесе үшке бөлінген, ал жоғарғылары – қауырсынды тілімденген. Тостағанша жапырақшалары үш бұрышты тісті, күлтелері ақ түсті, екі қалақты. Гүлдері дара жынысты, 10 – 15 гүлі бірігіп, шатырша гүлшоғырын құрайды. Шатыршалары 4 – 5 сәулелі. Маусым – шілде айларында гүлдеп, шілде – тамызда жеміс салады. Жемісі шар тәрізді домалақ. Жас бұтағын дәм-татымдық ретінде (кинза) тағамға қосады. Күнзенің жемісінің құрамында 1,18% эфир майы бар. Жемісін қайнатқаннан кейін эфир майының құрамында 18%-дай жоғары сапалы май пайда болады, оны сабын қайнатуда пайдаланылады. Майын бөліп алғаннан кейінгі күнжарасы құнарлы мал азығы ретінде малға беріледі.
Дереккөздер
Санат:Шатыршагүлділер
Асперг
Асперг (Asperg) — Германия Федеративтік Республикасының Баден-Вюртемберг жерінде орналасқан қала. Штутгарт әкімшілік округіне бағынады. Людвигсбург ауданының құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 13 126 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 5,80 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 08 1 18 003. Қаланың басшысы — Ульрих Шторер.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Баден-Вюртемберг елді мекендері
«Бұрылыс»
«Бұрылыс» - траекториялық басқарылуы 1800-ге шақ бұрылысқа тең болып, шектеулі қозғалыс аймағынан шықпай-ақ бр жасай алу мүмкіндігі бар, кіріс жылдамдығы неғұрлым үлкен бағаға ие болатын көлік құралын сынақтан өткізу түрі.
Дереккөздер
Санат:Көлік бөлшектері
Ханголова-Яха
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Коми Республикасы өзендері
Летоянни
Летоянни (Letojanni) — Италиядағы коммуна, Сицилия әкімшілік аймағына қарасты Мессина провинциясында орналасқан.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сицилия елді мекендері
Куилин (Миссури)
Куилин (Qulin) — Миссури штатының Батлер округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 1.2 км². FIPS коды — 29-60428.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 479 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миссури қалалары Санат:Батлер округы (Миссури)
Педагогикалық инварианттар
Педагогикалық инварианттар-қайта қарауға келмейтін педагогикалық шындық. Терминді педагогикаға француз педагогі С.Френ енгізген. Ол ізгіліктік педагогика негізінде 30 инварианттық кағида жасаған. Мысалы, баланың табиғаты үлкен адамның табиғаты сияқты; баланың мектептегі тәртібі оның психологиялық ерекшелігі мен денсаулық жағдайына байланысты; ешкім, бала болсын, үлкен адам болсын, біреудің бұйырғанын ұнатады; кез-келген адам жетістікке жетуге тырысады. Сәтсіздік жұмысты тежейді және энтузиазмнан айырады.
Дереккөздер
Санат:Педагогика Санат:Терминология
Нұрғазы Шәкеев
Шәкеев Нұрғазы (10.7.1929 ж. т., Шығыс Қазақстан облысы Тарбағатай ауданы Кіндікті ауылы) — баспагер журналист, Қазақ КСР-інің еңб. сің. мәдениет қайраткері. 1957 жылдан Журналистер одағының және 1978 жылдан Жазушылар одағының мүшесі. ҚазПИ-ді (қазіргі ҚазҰПУ) бітірген (1951). Институтта оқи жүріп респ. “Социалистік Қазақстан” (“Егемен Қазақстан”) газетінің түзетушісі (1949) болып жұмыс істеді. 1951 — 1969 жылдары сол газетте редакцияның әдеби қызметкері, бөлім меңгерушісі, жауапты хатшысы, Бас редактор, 1969 — 1972 жылдары “Мектеп” баспасында қызмет атқарып, 1972 — 1974 және 1979 — 1985 жылдары ҚР Баспа, полиграфия және кітап саудасы істері жөніндегі Мемл. к-тінің, 1974 — 1979 “Ара — Шмель” журналының Бас редакторы, ал 1985 — 1987 жылдары “Қазақ Совет энциклопедиясының” жауапты хатшысы және Бас редакторының орынбасары болды. 1987 — 1991 жылы “Кітап жаршысы — Друг читателя” басылымдарының Бас редакторы. 1993 — 1996 жылдары “Алаш-мирас” журналының жауапты хатшысы қызметтерін атқарды. Ол баспагер қызметіне қоса шығарм-пен де айналысып, көптеген аудармалар жасады. Орыс жазушылары Н.В. Гоголь, И.С. Тургенев, Н.С. Лесков, үнді жазушысы Кришан Чандар, түрік, армян, венгр, тәжік, молдаван жазушыларының шығармаларын қазақ тіліне аударды. И.Калашниковтың “Сұм заман” атты романын тәржімалағаны үшін Халықаралық әдеби “Алаш” сыйлығын алған (2005).
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Чирак-Кол
Чирак-Кол (Чирак-Топур) — Ресейдегі өзен. Карачаево-Черкесская Республика, Ставропольск өлкесі, Кабардин-Балқар Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Эшкакон өзенінің сол жағалауынан 19 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Батыс Каспий су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Подкумок бастауынан Кисловодск қаласына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Терек, Дон және Еділ өзендері аралықтарындағы ағынсыз аудандар.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Златари (Ямбол облысы)
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 190 адамды құрайды.
Пошта индексі — 8641. ЕКАТТЕ коды — 30956.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямбол облысының елді мекендері
Иллювий
Иллювий (латынша: іlluvіes – шайылу, шайылма батпақ) – топырақтың беткі қабатынан (қара шірінді және элювийлік горизонт) жаңбыр және еріген қар суларымен шайылып, сілтісізденіп, одан төмен жатқан горизонтқа (иллювийлік) жиналған органикалық және минералдық заттар.
Иллювийлік горизонт деп, әдетте, топырақ бетінен бірнеше ондаған см тереңдікте жататын топырақ горизонтын айтады. Оған жоғарыда орналасқан горизонттардан шайылып келген гумус, карбонат, гипс, т.б. жиналады.
Дереккөздер
Санат:Топырақтану
Ришармений
Ришармений (Richardménil) — Франциядағы коммуна. Лотарингия аймағына қарасты Мёрт және Мозель департаментінде орналасқан. Нанси округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 7,17 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 54459, пошта индексі — 54630.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2518 адамды құрады. Халық тығыздығы — 351,19 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Феликс Блох
Феликс Блох (Felix Bloch;, Цюрих — , Цюрих) — негізінен Америка Құрама Штаттарында жұмыс істеген еврей текті швейцариялық физик. 1952 жылғы физика бойынша Нобель сыйлығының иегері (Эдуард Парселлмен бірге).
АҚШ Ұлттық ғылым академиясының мүшесі (1948).
Қысқаша өмірбаяны
Цюрихте Густав пен Агнесса Блохтың еврей отбасында дүниеге келген. Жоғары білімді Цюрих жоғары техникалық мектебінде алды. Ол инженерлік факультетке түсті, бірақ көп ұзамай физикалық бөлімге ауысты. 1927 жылы диплом алып, Лейпциг университетінде оқуын жалғастырып, 1928 жылы докторлық (физика-математика ғылымдарының кандидатына тең) дәрежесін алды. Ол Гейзенберг, Паули, Бор және Фермимен бірге Германияда ғылыммен айналысуды жалғастырды. Еврей ретінде Блох 1933 жылы нацистер билікке келген бойда Германияны тастап кетті. Алдымен Цюрихке, содан кейін Парижге барып, Пуанкаре институтында біраз уақыт сабақ берді.
1934 жылы Стэнфорд университетінен теориялық физика профессоры лауазымына шақыру алды, оны қабылдап, сол жылы АҚШ-қа көшті. Блохтың бұдан былайғы барлық ғылыми қызметі Стэнфордтағы физика факультетімен байланысты – мұнда ол екі үзілісті санамағанда қайтыс болғанға дейін жұмыс істейді. Біріншісі, Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде, ол әскери жобалармен жұмыс істеген кезде, екіншісі, 1954—1955 жылдары Еуропалық ядролық зерттеулер зертханасының (CERN) бірінші бас директоры қызметіне шақырылған кезде. 1939 жылы ол АҚШ азаматтығын алды. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде ол Лос-Аламостағы атом жобасында жұмыс істей бастады, бірақ біраз уақыттан кейін Гарвард университетіндегі радар жобасына көшті. Соғыстан кейін ол Стэнфордқа оралды және соғысқа дейінгі: ядролық индукция және ядролық магниттік резонанс, ядролық магниттік бейнелеудің негізгі принциптері тақырыптары бойынша жұмысын жалғастырды. Осы еңбектері үшін Ф. Блох Э. М. Парселлмен бірге 1952 жылы «ядролық магнитті дәл өлшеудің жаңа әдістерін және онымен байланысты ашылымдарды жасағаны үшін» физика бойынша Нобель сыйлығына ие болды.
Ғылыми үлесі
Оның атымен келесі физикалық ұғымдар аталған:
Сілтемелер
Санат:АҚШ Ұлттық ғылым академиясының мүшелері мен корреспондент мүшелері Санат:XX ғасыр физиктері Санат:АҚШ физиктері Санат:Нобель сыйлығының иегерлері (АҚШ) Санат:Физикадан Нобель сыйлығының иегерлері
Светлик
Светлик — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы, Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ёлва-Мезенская өзенінің сол жағалауынан 14 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 22 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Мезень өзені сағасынан Малонисогорская ауылындағы су өлшейтін постқа дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Мезень.
Сед-Вож (Парча тармағы)
Сед-Вож — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Парч өзенінің оң жағалауынан 16 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Светлик
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Сед-Вож (Парча тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вычегда бастауынан Сыктывкар қаласына дейін. Өзен саласы — Вычегда, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Жеткізу режімі
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Кеден ресімдемелері
Кеден ресімдемелері– елдің кеден шекарасы арқылы тауарлар мен көлік құралдарын алып өтетін адамның орындауы қажет рәсімдер.Кеден ресімдемелеріне ветеринарлық, фитосанитарлық, экологиялықбақылаудан және мемлекттік бақылаудың басқа да түрлерінен өту, тауарлар мен көлік құралдарын мағлұмдау және оларды көрсету, кейбір жүк операцияларын жүзеге асыру, кеден мақсаттары үшін қажетті құжаттар мен мәліметтерді ұсыну, кеден бақылауы мен кеден ресімдеуіне байланысты басқа ресімдемелерді орындау жатады.
Сы Жабғу қаған
Сы Жабғу қаған (қытайша: 肆葉護可汗 - Сыеху кэхань, жеке аты қытайша: 阿史那咥力 - Ашина Сыли) —— 631 жылдан 633 жылға дейін билік еткен Батыс Түрік қағанатының билеушісі. Нушеби тайпасының қолдауына ие болған. Нушеби тайпасының және бай Пайкенд аймағының билеушісі Нишу Дулудың қолдауымен Дулу тайпасының қолдауын иемденген Баһадүр қағанды тақтан тайдырған.
Тағы қараңыз
Санат:Батыс Түркі қағанатының билеушілері
Сы-Джабгу хан
Сусыз адгезивтер
Сусыз адгезивтер - қатты адгезивтер, резеңкенің маталарға немесе металдарға адгезиясын күшейту үшін резеңке қоспасына енгізіледі.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Терминология Санат:Химия
Виндах
Виндах (Windach) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Жоғарғы Бавария әкімшілік округіне бағынады. Ландсберг-на-Лехе ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 3668 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 24,85 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 1 81 146. Муниципалитеттің басшысы — Вальтер Граф.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 4 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
Горонтало
Тілі
Горонтало тілі бірнеше диалектілерге бөлінген, индонезиялық тілдерге жатады, бірақ филиппиндік тілдерге тән көптеген белгілерге ие.
Тарихы
Соңғы орта ғасырларда олар Тернат сұлтандығына тәуелді болды, олар 15-16 ғасырларда исламды қабылдады. 17-19 ғасырдың аяғында олар Тернатқа тәуелді бес князьдіктің конфедерациясын (Лима Пахала) құрады. 17 ғасырдан бастап көршілес Минахас аймағында (1660 жылға дейін – испандар, кейін – голландтар) орныққан еуропалықтардың ықпалында. 19 ғасырдан бастап Нидерланд-Шығыс Үндістан аумағында. 2003 жылы олар тәуелсіз Горонтало провинцияларының бөлінуіне қол жеткізді.
Кәсібі
Дәстүрлі кәсібі – қолмен жұмыс істейтін ауыл шаруашылығы (құрғақ күріш, жүгері, саго, ямс және тары). Олар джунглиден жиналған кокос жаңғағын, даммар сағызын және ротанды сатады. Лимбото көлінде балық аулау дамыған (торлар, қақпандар және гарпундар қолданылады). Ірі қара жегу жұмыстарына пайдаланылады, жылқылар жүк және мініс ретінде пайдаланылады, қолөнері – тоқу, ағаш ою.
Дереккөздер
Санат:Индонезия этникалық топтары
Сұлтан Омар Әли Сайфуддин мешіті
Сұлтан Омар Әли Сайфуддин мешіті – Бруней сұлтандығының астанасы Бандар-Сери-Бегаванда орналасқан корольдік мешіт.