cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Коала
Дене ұзындығы 60-82 см, салмағы 16 кг дейін жетеді. Бетінен ерекшеленген мұрны қара, үстіңгі жағы тақыр. Сырт жағынан құйрығы байқалмайды. Алдыңғы аяқтарының бірінші және екінші саусақтары басқаларына қарамақарсы қойылған. Эвкалипт ормандарында (Австралия), ағаштарда мекендейді. Түнгі баяу қимылды жануар. Денесінде май қоры сақталмайды,қажетті суды жасыл жапырақтардан алады.Эвкалипт ағашының жас өскіндерімен, жапырықтарымен қоректенеді. Ересек еркек коала үйір құрайды. Бір тұқым береді, ол анасының дорбасынан 9 айда шығады. Коалалар 12 жыл өмір сүреді.
Этимология
"Коала" есімінің шығу тарихының бірнеше нұсқасы бар. Бір нұсқа бойынша Жаңа Оңтүстік Уэльсте тұратын халықтың тілінен аударғанда "коала" сөзі "су ішпеу" деген мағынаны береді.
Аборигендер бұл жануар түрінің ұзақ уақыт бойы судың орнына эвкалипті жапырақтар арқылы сусыз өмір сүре алатынын байқаған. Басқа бір нұсқа бойынша есім дарак тіліндегі gula сөзінен шыққан. Латындық Phascolarctos сөзі екі латындық "phaskolos"-сөмке және "arctos"-аю сөздерінен шыққан. Коалаларды көбінесе аюдың бірі түрі ретінде атайтынына қарамастан бұл екі жануар негізінде бір-бірімен өте алыс туыстық қатынастағы жануарлар.
Ареалы
Коаланың табиғи ауқымы Австралияның шығысы мен оңтүстігінде, Аделаидадан Кейп-Йорк түбегінің оңтүстік бөлігіне дейінгі жағалау аймақтарын қамтиды. Коалалар өздеріне қолайлы жеткілікті ылғал бар орманды аймақтарда жиі кездеседі. Оңтүстік Австралия штатының коалалары ХХ ғасырдың бірінші жартысында айтарлықтай жойылды, бірақ Виктория штатының коалалардың көмегімен Оңтүстік Австралиядағы коалалардың саны қалпына келтірілді. ХХ ғасырдың басында олар Батыс Австралиядағы Янчепеге, сондай-ақ Квинсленд жағалауындағы бірқатар аралдарға, соның ішінде Кенгуру аралына және Магниттік аралға әкелінді. Коалалардың жалпы ауданы шамамен 1 000 000 км2 құрайды және кем дегенде 30 биогеографиялық аймақты қамтиды.
Зерттеу тарихы
1770 жылы Австралияның шығыс жағалауын ашқан Джеймс Кук экспедициясынан коалалар туралы ешбір ақпарат белгілі болған жоқ. Олар туралы алғашқы ескерту Жаңа Оңтүстік Уэльс губернаторы Джон Хантердің қызметшісі Джон Прайстың 1798 жылы Көгілдір тауларға саяхаты туралы баяндамасында кездеседі. Прайс Көгілдір тауларда куллавайн деп аталатын, жалқауаңға ұқсас жануар бар деп жазды. Ғылым саласында коалаларды 1802 жылы Әскери-теңіз офицері Барралье зерттеген, ол жергілікті коала қалдықтарын тауып оны спиртке жібітіп содан кейін Жаңа Оңтүстік Уэльстің губернаторға Филип Кингке жіберді. 1803 жылы маусымда тірі коала Сиднейдің оңтүстігінде ұсталды, ал 21 тамызда Sydney Gazette газеті жануардың толық сипаттамасы туралы мақала шығарды. 1808 жылы коалалар вомбаларға ұқсас түр ретінде анықталды.
Шамамен жарты ғасыр ішінде коалалар тек Жаңа Оңтүстік Уэльсте болғаны белгілі болды. 1855 жылы натуралист Уильям Бландовски оны Викторияда, ал 1923 жылы О. Томас Квинслендтің оңтүстік — шығысында кездестірді.
Физиологиялық ерекшеліктері
Жалпы, коалалар вомбаттарға ұқсас (олардың жақын туыстары), бірақ олардың қалың терісі (жұмсақ және қалыңдығы 2-3 см), үлкен құлақтары және ұзын аяқтары бар. Коаланың үлкен өткір тырнақтары бар, олар оған ағаш бұтақтарымен жүруге көмектеседі. Коаланың салмағы оңтүстіктен үлкен еркек үшін шамамен 14 кг-нан солтүстіктен әйел коаланың салмағы шамамен 5 кг-ға дейін өзгереді.
Коалалардың аяқтары өрмелеуге бейімделген. Алдыңғы табанның шеттерінде 2 "үлкен" саусақ бар, қалған үш саусаққа қарсы тұратын екі фаланг бар, қылқалам бойында үш фаланг бар. Коаланың екінші және бірінші саусақтарының өлшемі бірдей олар бас саусақ сияқты көрнеді. Алдыңғы аяқтардың барлық саусақтары күшті тырнақтармен аяқталады. Мұның бәрі жануарға ағаш бұтақтарын тиімді ұстауға және жас коаланың анасының шашын мықтап ұстауға мүмкіндік береді. Сонымен қатар, коала осы күйде ұйықтап жатқанын және кейде бір қолға ілінетінін еске саламыз.
Коалалардың саусақтарында папиллярлық өрнек бар ол адамдардың саусақ іздеріне ұқсас болып келеді, және оларды электронды микроскоппен ажыратуға болады.
Коаланың тістері шөпті шайнауға бейімделген және кенгуру мен бомбаттардың тістеріне ұқсас болып келеді.
Қазіргі коалалардың ата-бабаларындағы ми бас сүйегінің бүкіл қуысын толтырды, бірақ қазіргі коалаларда күрт төмендей бастады. Мұндай дегенерация негізінен қоректік заттары аз диетаға бейімделу нәтижесінде пайда болды деп болжанады. Коаладағы ми массасының дене салмағына қатынасы барлық қалталылардың ішіндегі ең кішісінің бірі болып табылады: мидың салмағы коала салмағының 0,2% - дан аспайды, бас сүйегінің қалған бөлігі (шамамен 40 %) ми омыртқасы сұйықтығымен толтырылған.
Коалалар әдетте үнсіз, бірақ ер адамдар өте қатты қоңырау айқауы мүмкін, оны тұқым өсіру кезеңінде шамамен бір шақырым қашықтықта естуге болады. Ғалымдар коалалардың үлкен көлемді және төмен жиілікті дыбыс шығару қабілетін, орташа жануарға тән емес екенін, көмейдің артында орналасқан қосымша жұп вокалды сымдардың болуымен түсіндіреді. Әйелдер осы қоңырауларға байланысты серіктестерді таңдайды, ал үлкен еркектерге артықшылық береді. Коала қорқып немесе жарақат алған кезде, ол сәбидің айқайына ұқсас қатты айқай шығаруы мүмкін.
Табиғатта коалалардың өмір сүру ұзақтығы туралы сенімді деректер өте аз, қолда болған коала 18 жасқа дейін өмір сүрген байқалды.
Тамақтану
Уланбау үшін коалалар аз фенолдық қосылыстары бар эвкалипт түрлерін ғана таңдайды және құнарлы топырақта өсетін ағаштарды (әсіресе өзендердің жағасында) жақсы көреді, олардың жапырақтарында удың концентрациясы нашар, құнарсыз жерлерде өсетін эвкалипттерге қарағанда төмен. Нәтижесінде эвкалиптің 800 түрінің тек 120 түрімен коалалар қоректенеді. Дамыған иіс сезімі коалаларға қолайлы тағамды таңдауға көмектеседі.
Дереккөздер
Санат:Қалталылар
Өзгермелі пайыздық мөлшерлеме
Өзгермелі пайыздық мөлшерлеме - орташа мерзімді және ұзақ несие бойынша пайыздық мөлшерлеме. Оның мөлшері, практикада қабылданғанындай, несиенің бүкіл мерзіміне дәл көрсетілмейді, тиісті несие нарығында жағдайдың өзгеруіне қарай несиегер мен қарыз алушы арасында уақыт аралығы өткеннен кейін қайта қаралады.
Федоров Геннадий Андреевич
Федоров Геннадий Андреевич (1938 жылы туған) – қызметкер. Боровской орман шаруашылығы техникумын, Целиноград инжинерлік-құрылыс институтын бітірген. Еңбек жолын қатардағы жұмысшы болып бастаған. «Көкшетауқұрылыс» тресінде өндірістікомитетех. бөлімінің, «Проминдустрой» құрылыс-монтаж басқармасының бастығы (1958 – 80), «Щучинсккурортстрой» тресінің бастығы (1980 – 88), Байкал-Амур магистралінде, Оралдың құрылыс кәсіпорындарында жұмыстар жасаған (1988 – 92). Щучинск қалалық әкімш-нің басшысы.
Сервантес
Белгілі испандық фамилия: Испандық қала аты:
Санат:ИспанияСанат:терминология
Питр
Питр (Pîtres) — Франциядағы коммуна. Жоғарғы Нормандия аймағына қарасты Эр департаментінде орналасқан. Лез-Андели округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 10,97 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 27458, пошта индексі — 27590.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2239 адамды құрады. Халық тығыздығы — 204,1 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эр департаментінің коммуналары
Шеневьер
Шеневьер (Chenevières) — Франциядағы коммуна. Лотарингия аймағына қарасты Мёрт және Мозель департаментінде орналасқан. Люневиль округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 4,54 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 54125, пошта индексі — 54122.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 444 адамды құрады. Халық тығыздығы — 97,8 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мерт және Мозель департаментінің коммуналары‎
Халық қозғалысының әлемдік көрсеткіштері
Халық қозғалысының әлемдік көрсеткіштері
Біздің эрамыздың басында, әртүрлі есептер бойынша, Жерде шамамен 200 ден 300 млн адамға дейін өмір сүрді. Миллиардық санына жету үшін, адамзатқа  1800 жыл қажет болды. Алғаш рет адамдардың саны 1 миллиардқа  1825 жылы  жетті. Кезекті миллиардық өсімдер келесі жылдар аралығында жүрді:
Қойылған болжамдар бойынша, келесі жетімиллиардтық Жер тұрғыны  2007 жылы болады. Бұл көрсеткішке жету үшін небары 8 жыл қажет. Жер тұрғындарының қарқынды өсімі бұл ауқымды мәселе қатарына жатқызылып, планетаға халықтың тым өсу қауіпін тудырады. Ғалымдар мен демографтардың ғылыми болжамдары бойынша, ХХІ ғасырда өсу қадамдары бәсеңдеп, біршама тұрақтанады және небары 10-11 млрд адам құрайды.
Демографтардың тұжырымы бойынша, жыл сайын адамзат 80 млн адамға өседі, сондай-ақ,  өлгендер саны біздің планетамызда жыл сайын 50 ден 55 млн адамға дейін құрайды.
БҰҰ есептері  бойынша,  халық өсімінің ең үлкен көрсеткіштері  әлемнің кедей  аймақтарында байқалады. Мысалы, 1995 жылы 90 млн жаңа туғандардан 85 млн. экономикалық дамуы артта қалған елдерге тән болды. Қоғамдағы өлім деңгейіне екі фактор ықпал етеді:  орташа өмір жас ұзақтығы,  нәрестелер арасындағы өлім деңгейі.
Демографиялық көрсеткіштер берілулері бойынша, ең ұзақ орташа жас  өмір ұзақтығы  Жапония (78жас), Канада, Щвеция (77 жас),  Франция (76 жас), Великобритания, АҚШ, Германия (75жас)  белгіленеді. Бұл көрсеткіштер, өз арада, тек денсаулық сақтау жүйесінің  жағдайын ғана  емес,  сондай-ақ,  бұл елдің  өмір деңгейін сипаттамайды. Қоғамның адам алдында экономикалық, әлеуметтік,  құқықтық  тұлға кепілдігін  орнату міндеткерлігімен тығыз байланысты.
Бүгін едәуір дамыған елдер қатарына  Канада, Норвегия,  Щвеция, Жапония, Франция, Щвейцария, Финляндия  және т.б елдер жатқызылады. Ресми демографиялық статистика және көптеген басқа фактілер бойынша,  экономикасы  дамыған елдердің тұрғындар құрылымында  қарт жастағы адамдар санының өсімі байқалады.
Аяқ білезік
Аяқ білезік - адамның буын-буыны ауырғанда аяққа салып жүретін білезік түрі. Аяқ білезікті зергерге арнайы тапсырыспен күмістен соқтырады. Сонымен бірге баласы тұрмай жүрген ата-аналар да тіл-көз тимесін деген ниетпен жас баланың аяғына білезік салады.
Дереккөздер
Санат:Мәдениет Санат:Терминология
Гастропатия
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Патология
Сан-Жулья-де-Серданьола
Сан-Жулья-де-Серданьола (San Julián de Cerdanyola) — Испаниядағы муниципалитет. Каталония автономды бірлестігіне қарасты Барселона провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Бергеда ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 267 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 11,61 км² шамасында.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Барселона елді мекендері
Президенттік иммунитет
Президенттік иммунитет — мемлекет басшысы өзінің міндетін атқарып тұрған кезінде тұтқындалмайтынын, қамауға алынбайтынын, сот алдында жауапқа тартылмайтынын білдіреді. Президенттік иммунитет тек Конституцияда көзделген ерекше тәртіппен қызметтен кетірілгенде ғана (импичмент, қызметтен босатылу, т.б.) алынып тасталады. Бұдан кейін президент сот тәртібімен қудалануы мүмкін (АҚШ, Бразилия, Венесуэла), не мүлде қудаланбайды (Чехия). Францияда және кейбір басқа да елдерде президент тек мемлекеттік опасыздық жасаған жағдайда ғана парламенттің шешімімен арнаулы сотқа беріледі. Қазақстанда, Конституцияда көзделгеніндей, ел Президентіне, оның абыройы мен ар-намысына ешкімнің тиісуіне болмайды (46-бап, 1-тармақ).
Б. з. д. 556 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 556 жылы туғандар
Президенттік иммунитет
Санат:Конституциялық құқық Санат:Президенттер
Б. з. д. 556 жыл
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 556 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Кеңалқым жылан
Кеңалқым жылан - аспид тұқымдастарына жататын бірнеше жылан туыстары. Олар: су кең алқым жыландары, қарғыбаулы кеңалқым жыландары, патша кеңалқым жылан, қалқанды кеңалқымдар, нағыз кеңалқым жыландары. Нағыз кеңалқымдардың 6 түрі бар. Олар Африка мен Азияда таралған. Ен белгілісі Үнді кеңалқым жыланы немесе көзілдірікті жылан. ТМД кеңістігінде Ортаазиялық кеңалқым жыланы таралған. Ол Орта Азияның оңтүстік аймақтарында кездеседі. Қорегі омыртқалылар және жыландар. Ұрғашысы 8-12 жұмыртқа салып, оны күзетеді. Қатерлі жағдайларда жылан денесінің алдыңғы үштен бірін тік көтеріп, бірнеше қабырғаларын сыртқа қайырып, мойнын қабартады. Жыландардың уы өте күшті, нейротоксин. Кеңалқым жыландар ХТҚО мен КСРО Қызыл кітабына енгізілген.
Дереккөздер
Санат:Аспидтер
Желтау ауылдық округі
Желтау ауылдық округі – Ақтөбе облысы Қарғалы ауданындағы әкімшілік бірлік. Бұрын Петропавл ауылдық округі деп аталған.
Аспаздық
thumb|200px| Аспаздық(culīnāria (ars) «асханалық (кәсіп)», culīna «асхана») — тамақ пісіруімен байланысты адамның әрекет аумағы. Жабдықтар, рецепттер және технологиялар кешенінен тұрады.
Тамақ пісіру әдісі әр елдерде өз халқының дәстүрі мен діліне байланысты түрліше іске асады.Санат:Мамандықтар
Желтау ауылдық округі
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 3879 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Қарғалы ауданы ауылдық округтері
Аспаздық
Тағы қараңыз
Санат:Аспаздық Санат:Асхана
Блоктық-мультиплекстік режім
Блоктық-мультиплекстік режім (Блок-мультиплексный режим; block-multiplex mode) — шапшаң әрекетті (сұрыптайтын немесе блоктық-мультиплекстік) арнаның жұмыс режімі. Бұл режімде құрылғыны және мәліметтер іздестіруді басқару мультиплекстік режімде, ал жеткізу дара өрістік блоктық режімде жүзеге асырылады.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Телеология
Телеология - (грекше  teleos - мақсат, нәтиже  және  logos - ілім, заң)   табиғат құбылыстарының сәйкестілігі мен мақсаттылығы туралы идеалистік ілім, бұл ілім бойынша табиғат құбылыстарының ең жоғары негізі, алғашқы бастауы және аяқталуы - құдай болып табылады. Телеологтардың бұл көзқарасы бойынша "мысық жаралғанда тышқанды жеу үшін, тышқан мысыққа жем болуы үшін жаралған, ал бүкіл табиғат жаратушының даналығын дәлелдеу үшін жаралған" болады деп Энгельс мысқылдай жазған еді. Телеология құбылыстардың жалпыға бірдейй өзара байланысы мен заңдылықтарын түсіндіруге жасалынған әрекет болады. Телеологиялық концепцияны Аристотель, Ф. Аквинский, Лейбниц, Гегель және басқалар дамытты. Ф. Аквинский оны анағұрлым егжей-тегжейлі талдау жасап, құдай болмысының телеологиялық дәлелі дейтін ұғымды қалыптастырды. Ч. Дарвиннің ілімі Телеологияның биологиядағы табиғат құбылыстарының пайда болу заңдылықтары мен себептерін ғылыми тұрғыдан түсіндірумен сиыспайтынын организмдердің сәйкестілік құрылымы табиғи сұрыптаудыңнәтижесі екенін ашып берді. Марксизм, мақсаткерлік әрекет, нысаналы бағыт адамдарға ғана тән екендігі ол материалдық, әлеуметтік (таптық), тұрмыстық жағдайдан туатындығы, ал мақсаттарды жүзеге асыру обьективтік тарихи заңдылықпен реттелетіндігі туралы қағиданы ұсына отырып, Телеологияның негізсіздігін дәлелдеді.
Бәсенов атындағы көше (Алматы)
Бәсенов атындағы көше (Алматы)
Көшеге қазақ халқының талантты ұлы, Алматы қаласының Бас сәулетшісі Төлеу Құлманұлы Бәсеновтің есімі (Алматы қаласы атқару комитетінің 13.10. 1976 № 378 шешімі) берілген. Бәсенов Төлеу Құлманұлы (1909-1976) Ақтөбе облысында Шалқар ауданында дүниеге келген. Ол - Қазақ КСР Министрлер Кеңесі жанындағы Сәулет-жосларлау басқармасының төрағасы қызметін атқарған. Ғ.Мүсірепов атындағы Балалар мен жасөспірімдер театры ғимараты, Абай атындағы Опера және балет театры жобаларының авторы. Даңқ мемориалы мен Аманкелді ескерткішінің сәулетшісі, Достық даңғылын қайта жетілдіру жобасының жетекшісі болған.
Көше Бостандық ауданында шығыстан батысқа қарай Жароков көшесінен басталып, 20-линия көшесіне дейін созылып жатыр. Қаланың Гагарин, Розыбакиев, Тәжібаев көшелерін қиып өтеді. Бұрынғы атауы - Трамвайная көшесі. Көшенің ұзындығы - 1050 метр.
Дереккөздер
Санат:Алматы көшелері
Наг-Хаммади қаласы
Дереккөздер
Санат:Мысыр қалалары
Шама
Шама — мәні математиканың дамуына байланысты жалпыланып отырылған негізгі математикалық ұғымдардың бірі.
Дереккөздер
Санат:Математика терминдері
Итаусу
Итаусу (Itauçu) — Бразилиядағы муниципалитет, Гояс штатында орналасқан. Орталық Гойас мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Анаполис экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 8170 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 383,682 км² шамасында. Халық тығыздығы — 20,8 адам/км².
Тарихы
Қала 1949 жылы құрылған.
Санат:Гояс елді мекендері
Терм (Од)
Терм (Termes) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Од департаментінде орналасқан. Каркассонн округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 18,63 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 11388, пошта индексі — 11330.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 50 адамды құрады. Халық тығыздығы — 2,68 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Од департаментінің коммуналары
Перитон
Перитон — жартылай бұғы, жартылай құс тәрізді мақұлық. Басы мен аяқтары - бұғынікі. Ал дене тұрқы, қауырсын - қанаттарымен қоса, құстан аумайды. Ең ғажап қасиеті сол, күн жарығы түскенде олардың көлеңкесі өзінікі емес, адамның сұлбасы болып көрінеді.
Осыдан келіп кейбіреулер перитиялар - құдайлардың желеп-жебеуінсіз жат жерде өлгендердің аруақтар деген тұжырым жасайды. Бұл мақұлықтар топталып ұшады, оларды Геркулес мұнараларының маңында шырқау биіктен көргендер бар. Олар (перитиялар) - адам затының қас жаулары. Адамды өлтірудің сәті түскен кездерінде көлеңкелері лезде өз денелерінің ырқына көніп, құдайдың рақымына ие болады. Сципионмен бірге Карфагенді жауламаққа жол тартқан римдіктер теңізбен келе жатып осы құбыжықтарға тап болып, сапарлары сәтсіздікке ұшырай жаздайды. Оларға топталып ұшқан көп перитиялар шабуылдап, бірсыпыра жауынгерлерін өлтіріп кетеді. Біздің қаруымыз перитияларға қарсы дәрменсіз болғанымен, олардың әрқайсысы бір адамнан артық өлтіре алмайды.
Дереккөздер
Санат:Мифология
Қаранов Сары Қаран ұлы
Қаранов Сары Қаран ұлы (16. 03. 1909 жылы туған, Түрікменстан, Басқаден аулы) — офтальмолог, мед. ғыл. докторы (1953), профессор (1953). Түрікм. КСР FА-ның академигі (1954), Түрікм. CCP-iнiң еңбек сің. ғылым қайраткері (1963). Ташкент мед. институтын бiтiрдi (1936). 1936-1940 жылдары Түрікмен трахоматозия ғыл.-зерт. институтында қызмет iстеп, 1940-1946 жылдары Ұлы Отан соғысына қатысты. Түрікмен мед. институтының аспиранты (1946-1948). 1948 жылдан осы институттың көз аурулар кафедрасының меңгерушісі. Бүкiл одақтық офгальмологтар ғылми қоғамының мүшесi. Ленин орденi және басқа 4 орденмен марапатталған.
Андрей Алексеевич Селиверстов
Андрей Селиверстов (2 ақпан 1982 жыл) — қазақстандық футболшы, қорғаушы. Карьерасында "Қызылжар", "Энергетик", "Авангард" клубтарында доп тепкен.
Карьерасы
Карьерасын 1999 жылы "Аксес-Есіл" клубында бастады.
2005 жылы бірінші лигадағы "Энергетик" клубына ауысты.
2013 жылы карьерасын аяқтады.
Сілтемелер
Санат:Қазақстан футболшылары Санат:Қызылжар ФК ойыншылары Санат:Авангард Петропавл ФК ойыншылары Санат:Екібастұз-2003 ФК ойыншылары
Войцех Щенсный
Войцех Томаш Щенсный (Wojciech Tomasz Szczęsny; 18 сәуір 1990, Варшава, Польша) — поляк футболшысы, Италияның "Рома" футбол клубының қақпашысы.
Жастық шағы
Футболмен айналыспас бұрын, Щенсный бал билері мен найза лақтыруды үйреніп жүрген. Оның әкесі Мацей — Польша құрамасының бұрынғы қақпашысы, ал оның ағасы Ян — Польша чемпионатының жетінші дивизионында  Гвардия Варшава клубында ойнайтын қақпашы. Варшавадағы «Агрыколя» клубының шәкірті болып табылады. Бірақ 16 жасында Легия футбол клубының бапкерлерін таңғалдырып, олар оған лагерьде жаттығуға рұқсат береді.
«Арсенал»
2006 жылы Щенсный «Арсеналға» көшеді. Легия үшін достық ойындарындағы Войцеха ойыны Арсенал өкілдерінің назарына түсіп, олар тез арада жас қақпашыны зеңбірекшілер қатарына көшу туралы келіседі. Компенсации ретінде «Легия» 200 000 фунт стерлинг алды. Арсенал академиясында Войцех өзін жақсы жағынан көрсетіп, негізгі құрамадан Ли Бутчерді шығарып тастайды. 2007 жылдың жазында лондондық командамен кәсіпкерлік келісімге қол қояды. 2007/08 поляк қақпашысы Арсенал жастар командасы үшін 23 матч ойнайды. Олар Англия жастар чемпионатының өз группасында бірінші орын алады.
2008 жылдың қыркүйегінде Щенсный Арсеналмен жаңа көпжылдық келісімге қол қояды.
Жетістіктері
Командалық
«Арсенал»
«Ювентус»
Сілтемелер
Санат:Арсенал Лондон ФК ойыншылары Санат:Польша футболшылары Санат:Рома ФК ойыншылары Санат:Ювентус ФК ойыншылары Санат:Польша Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Шашақ
Шашақ — дәрежені білдіретін рәміздік белгі.
Жылқының, аңның құйрықтары, түсті мата бау (лента), жібек Шашақ тағылған найзалар орта ғасырда хандардың, патшалардың, әскербасылардың, батырлардың дәрежесін білдірген. Шығыс халықтарында бұл заттарды аттың мойнына да таққанын бейнелеу өнері ескерткіштерінен көруге болады (қара Байырғы әскери рәміздер). Қабыланның құйрығы, мата баулар — хандардың, шахтардың, ал аттың, қодастың құйрығын тағу, жібектен жасалған Шашақтар әскербасылар мен батырлардың дәреже белгісі болған. Кейде дәрежесіне қарай бұл аталмыш белгілері қосарланып тағылды. Шығыс миниатюраларында хан-сұлтандар аттарының басына Ш. пен бау, немесе қабылан (барыс) құйрығы мен Шашақ, т.б. қосарланып тағылғанын көреміз. Ат мойнына тағылған бұл белгілерді орысша султан, түркі тілінде “їутаз”, “кутас” деп атайды. Бұл лауазым белгілері адамның дәрежесін, оның кім екенін көрсетті. Шығыс өнері материалдары, көшпелі халықтардың өз бейнелеу өнері, бұл рәміздік белгілерді хандар, батырлар, әскербасылар қарудың басқа түрлеріне де (қы-лышқа, жаққа, қылшанға, т.б.) және дулығаларына тағатынын көрсетеді. Мыс., көне Рим өнерінде сармат батырларының дулығаларында барыстың (қабылан) құйрығы тағылғаны бейнеленген. Музейлік экспонаттар қазақ, моңғолдардың аттың қылын (құйрығын) найзаға, дулығаға таққанын көрсетеді. Түркі петроглифтерінде, моңғол миниатюраларынан түркі, моңғол әскербасыларының, хандардың дулығаға, қаруға мата бау-лента таққанын көруге болады. Түрік, Иран, Әзірбайжан миниатюраларында атақты хан, батырлардың қылшандарына тағылған қабылан құйрығы бейнеленген. Қазақ батырлары, хандары атқа, дулығаға жібектен Шашақ таққан.
Дереккөздер
Санат:Рәміздер
Сайран (автобекет)
Сайран автобекеті — Алматы қаласындағы халықаралық ірі автобекет. Төле би даңғылы мен Өтеген Батыр көшелерінің даңғылдарының қиылысында орналасқан. 1983 жылы пайдалануға берілді.
Тарихы
1978 жылы Қазақ КСР Автомобиль көлігі министрі Әнуар Жақыпов Қазақ автомобиль транспорты, ғылыми-зерттеу және жобалау институты Алматы қаласындағы жаңа автобекет жобасын әзірлеуді тапсырды. Техникалық-экономикалық негіздеу бойынша қалаға тәулігіне 25 мың жолаушыға арналған өте үлкен автобекет қажет болды. Станция құрылысына Алматыда теміржол пойыздарының жоқтығы, қала маңындағы жолаушылар тасымалының барлығы автобустармен жүзеге асырылуы да септігін тигізді. Сол кездегі жалғыз Саяхат автобекеті енді жолаушылар ағынына төтеп бере алмады.
Қалалық архитектура Комсомольская мен Мате Залка көшелерінің қиылысында жасанды Сайран көлінің жанында орналасқан No6 және No7 жұмыс істейтін екі автобазаның аумағын ұсынды. Сондай-ақ, жаңа автобекет «Союзпечать» пен аудан әкімшілігінің жақын орналасқан ғимараттарымен бірге жаңадан пайда болып жатқан қала құрылысы орталығының орталық нысанына айналуға арналған болатын. Жаңа Алматы автобекетінің жобасы КСРО Мемлекеттік құрылыс комитетінің мемлекеттік сараптамасынан сәтті өтті.
«Орталық автобекет» атауын алған жаңа автобекет құрылысы 1983 жылы аяқталды.
Техникалары
Күн сайын автовокзалға шамамен 260 автобус келеді (3 мың жолаушыға дейін). Сайран 50-ден астам маршрутқа қызмет көрсетеді, оның 4-і халықаралық, 27-і аймақаралық және 20-сы қала маңындағы.
Дереккөздер
Санат:Алматы ғимараттары мен құрылыстары Санат:Қазақстан автобекеттері
Роберт Просинечки
Роберт Просинечки (Robert Prosinečki; 12 қаңтар 1969 жыл, Швенинген, Баден-Вюртемберг, ГФР) — югославиялық және хорватиялық футболшы. Әлем чемпионаттары тарихында екі бірдей құрама сапында (1990 - Югославия, 1998 - Хорватия) гол соққан жалғыз футболшы. 1998 жылғы әлем чемпионатының қола жүлдегері. 1990 жылғы әлем чемпионатының үздік жас футболшысы. 1987 жылы жастар арасындағы әлем чемпионатының үздік ойыншысы атанды.
"Реалда" да, "Барселонада" да ойнаған тарихтағы санаулы футболшылардың бірі.
Командалық
Црвена Звезда
Реал Мадрид
Кроация
Югославия құрамасы
Сілтемелер
Санат:Югославия футболшылары Санат:Хорватия футболшылары Санат:Реал Мадрид ФК ойыншылары Санат:Барселона ФК ойыншылары Санат:Динамо Загреб ФК ойыншылары Санат:Севилья ФК ойыншылары Санат:Загреб ФК ойыншылары Санат:Олимпия Любляна ФК ойыншылары Санат:Портсмут ФК ойыншылары Санат:Стандард Льеж ФК ойыншылары Санат:Црвена Звезда ФК ойыншылары Санат:Югославия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Хорватия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Хорватия футбол жаттықтырушылары Санат:Црвена Звезда ФК жаттықтырушылары Санат:Кайсериспор ФК жаттықтырушылары Санат:Әзірбайжан Ұлттық футбол құрамасының жаттықтырушылары Санат:Босния және Герцеговина Ұлттық футбол құрамасы жаттықтырушылары
IC 4699
IC 4699 — Телескоп шоқжұлдызында орналасқан PN (планеталық тұмандық) типті планеталық тұмандық.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш нысаны өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PK 348-13.1, ESO 280-PN8.
Сыртқы сілтемелер
IC 4699 Санат:Телескоп (шоқжұлдыз)
Жалпақши
Жалпақши – Балқаш көлі алабындағы өзен.
Географиялық орны
Алматы және Жамбыл облыстары аумағындағы маусымдық өзен.
Гидрологиясы
Ұзындығы 68 км. Су жиналатын алабы 288 км2. Негізінен жауын-шашын және жер асты суларымен толығады. Бойында Жылқыбай, Ахмет қыстаулары орналасқан. Мал шаруашылығына пайдаланылады.
Дереккөздер
Санат:Балқаш ауданы өзендері Санат:Шу ауданы өзендері Санат:Балқаш көлі
Ақпараттық есептеу орталығы
Ақпараттық есептеу орталығы  (Информационно-вычислительный центр; information computer center) — автоматтандырылған ақпараттық жүйемен жабдықталған және пайдаланушыларға ақпараттық қызмет ететін, сондай-ақ кең ауқымды есептеу мәселелерін шешетін есептеу орталығы.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Алтын Асыр (футбол клубы)
«Алтын Ғасыр» (Altyn Asyr) — Түрікменстанның Ашхабад қаласындағы футбол клубы. Өз алаңындағы ойындарын "Ашхабад" стадионында өткізеді.
Тарихы
Клуб 2008 жылы құрылды. 2014-19 жылдары қатарынан алты рет Түрікменстан чемпионы атанды.
2018 жылы АФК кубогының финалына шығып, Ирактың Әл-Кува клубынан ұтылып қалды.
Сілтемелер
Санат:Түрікменстан футбол клубтары
Федосеев Владимир Михайлович
Федосеев Владимир Михайлович (1924 жылы туған, Украина, Херсон қаласы) – соғыс және еңбек ардагері. Батыс Қазақстан облысы Шыңғырлау ауданы Сұлукөл МТС-нда механизатор (1941 – 42), Ленинград әскери байланыс училищесінде курсант (1942 – 1943), Воронеж және Украина майдандарында 138-атқыштар дивизиясы 296-атқыштар полкінде аға радиотелеграфист болған. Мәскеу қаласындағы Ленин атындағы әскери училищеде курсант (1944 – 46), комсомол, партия ұйымының хатшысы (1948 – 51), Майкоп қаласындағы 121-полк командирінің орынбасары (1951 – 53), 9-атқыштар дивизиясында партия ұйымының хатшысы (1953 – 56), Егіндікөл ауданы «Тайыншақұ-рылыс» тресінде бөлім бастығы, Егіндікөл ауданы партия комитетінде бөлім меңгерушісі (1956 – 64), Степногорск қалалық партия комитетінде бөлім бастығы (1964 – 69), Степногорск қалалық халық депутаттары кеңесінің төрағасы (1969 – 74) қызметтерін атқарған. Медальдармен марапатталған.
100 (телесериал)
«100» немесе «Жүздік» (The 100) – режиссер Джейсон Ротенбергтің американдық телехикаясы. Бұл жоба Кэсс Морганның кітабы бойынша түсірілген. Шоудың тұсаукесері 2014 жылдың 19 наурызыңда өтті.
2015 жылы 11 ақпанда телехикаяны үшінші сезонға дейін созды. Ол 2016 жылы 21 ақпаннан бастап көрсетіле басталды.
Сюжет
Болашақта ядролық соғыстың кесірінен Жер өмір сүру үшін жарамсыз болып қалады. Бұны түсініп адамдар ғарышқа көшеді. Сол жерде олар 12 станцияда тұрады. Ғалымдардың пайымдауынша 100 жылдан кейін ғана адамзат баласы Жерге орала алады. Алайда 97 жыл өтті, станцияларда оттек және азық-түлік тапшылығы пайда болды. Бәрін үнемдеу үшін станцияларда өте қатал ережелер пайда болды. Бір болмашы зат үшін адамдарды ғарышқа ұшыртып жіберген, ал кәмелетке толмаған балаларды түрмеге отырғызған.
Оттек пен азық-түлікті үнемдеу үшін және Жердегі жағдай туралы ақпарат білу үшін олар түрмеде отырған 100 жасөспірімді Жерге жібереді. Бірақ жолда ғарышпен байланыс жоғалып, олар жалғыз қалады. Келе-келе олар Жерде тіршілік бар екендігін түсінеді. Алайда бұнда тек жануарлар ғана емес, адамдар да тұрады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:АҚШ ғылыми-фантастикалық телесериалдары Санат:АҚШ драма телесериалдары Санат:Постапокалиптикалық фильмдер Санат:2014 жылы шыққан АҚШ телесериалдары
Майз (Миссисипи)
Майз (Mize) — Миссисипи штатының Smith округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 285 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 6.0 км² шамасында. FIPS коды — 28-48240.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миссисипи қалалары
Рудаки атындағы көше (Алматы)
thumb|right|200px Рудаки атындағы көше (Алматы) Көшеге парсы әдебиетінің негізін салған, ақын, философ Абу Абдаллах Рудакидің есімі (Алматы қаласы атқару комитетінің 27.11.1963 №402 шешімі) берілген. Рудаки Абу Абдаллах (Абуль Хасан) Джафар (860-941) Педжикентте дүниеге келген. Тумасынан зағип Рудаки Бұхар билеушілерінің сарай ақындарын басқарды. Ол - «Ода о старости», «Мать вина», «Калила и Димна» т.б. шығармаларының авторы. Көше Жетісу ауданында орналасқан. Ыстықкөл көшесінен басталып, Кассин көшесіне дейін созылып жатыр. Бұрынғы атауы - Киров көшесі. Көшенің ұзындығы - 900 метр.
Дереккөздер
Санат:Алматы көшелері
Олмуга
Олмуга — Ресейдегі өзен. Ненецк АО, Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кепина өзенінің сол жағалауынан 16 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 36 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ақ теңіз су алабының өзендеріВоронов мүйісінен (Мезень өзенін қоспағанда) Канин Нос мүйісіне дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Мезень.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Архангельск облысы өзендері
Роже
Роже (Roge) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Авейру округінің құрамына кіреді. Вале-де-Камбра муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Авейру ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Энтре-Доуру-и-Воуга экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 901 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 16,52 км² шамасында. Халық тығыздығы — 115,1 адам/км².
Ауданның қамқоршысы — Изабел-де-Араган.
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Литорал провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Авейру округінің елді мекендері
Тырнақ
Тырнақ - жер бетінде тіршілік ететін омыртқалы жануарлардың бақайшақтарының сүйектенген тері өсіндісі. Тырнақ көптеген бауырмен жорғалаушыларға, құстарға және сүтқоректілерге тән. Тырнақ жануарлардың қорғану немесе жауына қарсы шабылдау қаруы, оның емін-еркін жүріп, қимыл сауына да қажет мүше. Тырнақ түрлері көп. Ағашта өрмелеп тіршілік ететін жануарлардың тырнағы өткір, мысық тәрізділер тырнағы жіңішке және жүгенде май табанға тартылып тұрады, жер қазып, тіршілік жасайтын жануарлар тырнақтары ірі, жайпақ болады.
Дереккөздер
Санат:Биология
Асыв-Вож (Кулом-Ю тармағы)
Асыв-Вож — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кулом-Ю өзенінің сол жағалауынан 48 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 21 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вычегда бастауынан Сыктывкар қаласына дейін. Өзен саласы — Вычегда, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Құпия кеңес
Құпия кеңес— кейбір монархиялык, мөмлекеттерде монархтың жанын-да сенімді кісілерден құрылатын кеңесші орган. Англияда король жанын-дағы Құпия кеңес 13 ғ-да пайда болып, осы күнге дейін сақталған. Әсіресе Тюдор әулеті кезінде Құпия кеңестің мәні күшейе түсті. Кейін парламентаризм жүйесі дамыған шақта оның атқаратын ролі кеми бастады. Осы кезде Құпия кеңес мемле-кетті басқару ісінде ешқандай маңызды роль атқармайды. Россияда жоғар-ғы Құпия кеңес (1726—30) кеңесші сипаттағы үкімет мекемесі деп есептелді. Бірақ ол іс жүзінде маңызды мемл. істерді шешіп отырды. Жапонияда Құпия кеңес неме-се мемл. кеңес (1888—1945) импера-тор шанындағы кеңесші орган болды.
Сингойна
Сингойна (Сингойма, Синтома) — Ресейдегі өзен. Вологда облысы, Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Сямжена өзенінің оң жағалауынан 61 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 49 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — теңіз Кубен және Сухона өзендері бастауынан Кубен су торабына дейін. Өзен саласы — Сухона, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Беринген (Шаффхаузен)
250px|thumb|Картада орналасуы Беринген (Шаффхаузен) (Beringen SH) — Швейцарияның Шаффхаузен кантонында орналасқан коммуна.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Шаффхаузен елді мекендері
IC 272
IC 272 — Эридан шоқжұлдызында орналасқан Sc (жинақы спиральді галактика) типті галактика.
Сыртқы сілтемелер
IC 272 Санат:Эридан (шоқжұлдыз)
Парламенттік иммунитет
Парламенттік иммунитет — депутатты оның барлық әрекеттері үшін, соның ішінде парламенттік міндеттерін атқару кезінде жасаған әрекеттері үшін де қамауға алып, сот алдында жауапқа тартуға тыйым салуды білдіреді. Депутатты өзі мүшесі болып табылатын палата ғана тиіспеушіліктен айыра алады. Депутат қылмыс жасап жатқан жерінде ұсталған жағдайда тиіспеушіліктің күші, әдетте, өзінен өзі жойылады (палата мұндай жағдайда тек қуғындауды тоқтата тұруы мүмкін). Егер парламент мүшесі өзіне тиіспеушіліктен айырылған болса, оның қылмысы палатаның тиісті шешімінде көрсетілмеген фактілер негізінде бағаланбайды. Парламенттік мандаттың мерзімі біткеннен кейін бұрынғы депутат бұрын жасаған, бірақ өзіне ешкімнің тиіспеушілігі арқасында қуғындалмаған әрекеті үшін сот алдында жауапқа тартылады. Қазақстан Республикасының Конституциясы бойынша (52-бап, 4-тармақ) Парламент депутатына оның өкілеттік мерзімі ішінде тұтқынға алуға, күштеп әкелуге, сот тәртібімен белгіленген әкімшілік жазалау шараларын қолдануға, қылмыс үстінде ұсталған немесе ауыр қылмыс жасаған реттерді қоспағанда, тиісті Палатаның келісімінсіз қылмыстық жауапқа тартуға болмайтын иммунитет берілген.
Санат:Конституциялық құқық Санат:Парламент
Б. з. д. 557 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 557 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 557 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Муццано
Муццано (Muzzano) — Италиядағы коммуна, Пьемонт әкімшілік аймағына қарасты Бьелла провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 673 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 135 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 5 км² шамасында. Пошта индексі — 13895.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пьемонт елді мекендері
Аяқ жүгірту
Аяқ жүгірту - күйеу жігіттің қалыңдық жаққа жаяу ат жетектеп келгенде әзілдесіп көңіл көтерген қыз жеңгелеріне беретін кәдесі. Ауылға бір шақырымдай калғанда күйеу баланы қалдырып, ауылға келген аткосшылардан күйеу келгенін естіген қыздың жеңгелері дәм салынған табақпен алдынан шығып күтіп алған. Күйеудің қасына келген әйелдер ас салынған табақты оған үш рет ұсынып, үш рет кері тартып алғаннан соң, тек төртінші ретте дәм татқызған. Ас-тұз әкеліп, күтіп алғандарына риза болған жаңа күйеу әкелген кәдесін әйелдерге таратып беру рәсімін істейді. Қыздың үйіне келгеннен кейін де қымыз қүйып беріп отырған әйел қолын жеңіне тығып алып, жігіт ыдысты ала бергенде тартып қалады. Осылайша үш рет қайталайды. Үшінші мәртеде ғана ыдысты ұстатады. Бұл үшін де жігіт «аяқ жүгіртер» кәдесін береді.
Дереккөздер
Санат:Мәдениет Санат:Терминология
Кіші Катя-Ёль
Кіші Катя-Ёль — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Щугор өзенінің сол жағалауынан 35 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 19 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Паспал (Кырджали облысы)
Паспал (Паспал) — Болгариядағы ауыл. Кырджали облысына қарасты Добрич қауымының құрамына кіреді.
Пошта индексі — 6776. Телефон коды — 03652. ЕКАТТЕ коды — 55525.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кырджали облысының елді мекендері
Бенцвайлер
Бенцвайлер (Benzweiler) — Германия Федеративтік Республикасының Рейнланд-Пфальц жерінде орналасқан муниципалитет. Рейн-Хунсрюк ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 205 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 3,19 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 07 1 40 011. Муниципалитеттің басшысы — Рольф Аугустин.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Рейнланд-Пфальц елді мекендері
Кёнигсфельд (Мекленбург)
Кёнигсфельд (Мекленбург) (Königsfeld_(Mecklenburg)) — Германия Федеративтік Республикасының Мекленбург-Алдыңғы Померания жерінде орналасқан муниципалитет. Солтүстик-батыс Мекленбург ауданының құрамына енеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мекленбург-Алдыңғы Померания елді мекендері
NGC 3976
Ашылуы
Бұл нысанды 1784 жылы 13 сәуірде астрономы Уильям Гершель ашқан болатын және NGC каталогында 3976 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш нысаны өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 37483, UGC 6906, MCG 1-31-1, ZWG 41.6, IRAS11533+0701.
Географиялық карта
thumb| right Географиялық карта — Жер бетінің кішірейтіліп, жинақы түрде жазықтықта шартты белгілермен бейнеленуі.
Бұлайша көрсетілген географиялық карта Жердің географилялық қабығындағы табиғат және қоғамдағы әлеуметтік-экономикалық құбылыстардың арасындағы әр түрлі жағдайдағы байланыстардың бір-бірімен ұштасуы мен олардың қандай мақсатқа арналатыны ескеріліп, осы тұрғыдан іріктелініп алынғанын көрсетеді. Географиялық карта Жердің геогр. қабығының кеңістіктегі ерекше модельдік бейнесі ретінде көруге болады.
Географиялық карта тарихы
Тасқа жер беттерінің сызбаларын шекіп салуды адамдар оқып, білмей тұрып - ақ үйренген.Қорғанда қазба жұмыстарын жүргізгенде бүйірінде Кавказ жоталары бейнеленген ыдыстар табылған.Ол ыдыстың жер астында 4000 мың жыл жатыпты.Ертеде картаны қыштарға, теріге сызып, түрлі-түсті шөптермен бұталардан тоқыған.Мысалы, Маршалл аралдарының тұрғындары аралдарды ұлу қабыршақтарымен белгілеген. Қазіргі карталардың түрін санап тауысу қиын.Олардың түрлері көп:жердің физикалық және экономикалық карта түрлері, планеталардың, т.б.карталары бар.Бедерлі,стереоскопиялық карталар да жеткілікті.Ондай карталарға арнайы көз әйнекпен қарасаң, өркеш - өркеш таулардың арасында, теңіз түбінде жүргендей әсерде боласың 7.
Картографиялық белгілер
Географиялық Картаны жасаудың ерекше матем. заңы болады. Оны картографиялық проекция деп атайды. Картаның көмегімен жер бетіндегі объектілердің орны, пландағы мөлшері және пішіні туралы дәл деректер алуға болады. Картогр. белгілерді картаның ерекше тілі ретінде пайдаланады. Географиялық Картада көрсетілген құбылыстарды іріктеудің және қорытындылаудың, яғни картогр. генерализациялаудың зор маңызы бар. Географиялық Картаның құндылығы — олардың толықтығында, дәлдігінде, пайдаланылған деректердің жаңалығында, сонымен қатар, Географиялық Картаны жасаудың негізіне алынған ғылыми принциптер мен идеяларда. Географиялық Карта планетамыздың және оның бөліктері — құрлықтар мен мұхиттар, олардың географиялық жағдайы, табиғат байлықтары, халқы, экономикасы, мәдениеті мен тарихи дамуы туралы жаңа деректерді алуда, таратуда, сақтауда аса бағалы құрал болып табылады.
а) жер бетінің бір бөлігін, немесе оны түгел қамту үшін қажетті масштабта кішірейтіп алуға мүмкіндік береді және картада алынған масштабта кішірейтіп көрсетуге келмейтін, ал өзінің маңызы жағынан қалдырып кетуге болмайтын объектілерді көрсетуге жағдай жасайды;
ә) картада жер бедерін көрсетуді, яғни белгілі бір жердің ойлы-қырлы екендігін кескіндеуді жеңілдетеді;
б) Географиялық картада заттардың сыртқы бейнесімен қатар, олардың ішкі қасиеттерін де (мысалы, теңіз картасында судың физико-химиялық қасиеттерін, ағыстарды т.б.) көрсету оңайға түседі;
в) адамның сезім мүшелері қабылдай алмайтын құбылыстардың (магнит бұрылысы, ауырлық күшінің аномалиясы т.б.) таралуын, тікелей көруге қиын байланыстар мен қатынастарды (шикізат көзі мен оны өңдейтін кәсіпорындардың арасындағы) көрнекі түрде көрсетуге болады;
г) жеке объектілердің ұсақ-түйек жақтарын алып тастап, бәріне ортақ және ең маңызды белгілерін (елді мекендерді халқының саны мен әкімшілік маңызы жағынан сипаттау) көрсетуді оңайлатады, яғни абстракция әдісін қолдануға мүмкіндік береді.
Картаның тақырыбы мен мақсатына қарай картографиялық кескіндеу бірқатар географиялық элементтерден тұрады. Мысалы, бір жердің толық қартасының (тиопографиялық картасының) мазмұнына; жер бедері, суы, өсімдігі, топырағы, елді мекендері, жол қатынасы, байланыс құралдары, мемлекеттік және әкімшілік шекаралары, орталықтары және кейбір өнеркәсіп, ауыл шаруашылық, мәдени объектілері кіреді.
Географиялық картаның жиегі мен бос жерінде қосымша графиктер мен жазулар: картада қолданылған картографиялық белгілер және олардың түсіндірмелері; карта бойынша қашықтықты, бұрыштарды, объектілердің ауданын, жеке нүктелердің координаталарын, еңістікті т.б. өлшеуге қажет графиктер; картаның жасалған кезін, пайдаланған материалдарын т.б. көрсететін деректер; кейде көрсетілген объектілерді түсіндіріп, толықтыратын диаграммалар, таблицалар мен мәліметтер де болады.
Географиялық карталардың ішінен неғұрлым көп қолданылатыны – жер беті мен ондағы объктілер көрсетілетін жалпы географиялық карталар. Ал басқалары тақырыптық деп аталады. лар жалпы географиялық картаның мазмұнына кіретін белгілі бір элементті (мысалы, жер бедерін) өте толық және жан-жақты баяндайды немесе жалпы географиялық картада жоқ құбылыстарды (белгілі бір жердің геологиялық құрылысын, климат жағдайын т.б.) көрсетеді.
Меридиандар мен параллельдердің картада үшін маңызы
Ғалымдар жарты шарлардың, біртұтас дүние жүзінің, жеке материктердің, мемлекеттердің, жер бетінің шағын бөлшектерінің картасын жасаудың түрлі əдістерін ойлап тапқан. Бұл əдістер бəрінен бұрын меридиан жəне параллель сызықтарын кескіндеуден айқын көрінеді.
Глобуста барлық меридиандардың ұзындығы бірдей. Ал жарты шарлар картасындағы меридиандар əр жарты шар шеңберінің ортасынан шетіне қарай барған сайын өзінің нақты мөлшеріне қарағанда ұзара түседі. Соған орай шеңбердің шетіне жақын жатқан Африканың батыс жағасы, Оңтүстік Америка мен Аустралияның шығыс жағалары глобустағыға қарағанда созыңқы бейнеленген.
Градус торы
Картада меридиандардың шетіне - бойлық, параллельдердің шетіне ендік жазылып қойылады. Жарты шарлар картасында бойлық меридиандардың экватормен қиылысқан жерінде жазылады. Глобустың жəне карталардың өн бойында меридиандар мен параллельдер тұрақты түрде белгілі бір градус сайын жүргізіледі. Сондықтан меридиандар мен параллель сызықтарының қиылысуынан пайда болған тор «градус торы» деп аталады.
Тақырыптық карталар
Тақырыптық карталардан арнаулы карталарды (оқулық, туристік, навигация, жобалау, т.б.) айыра білу қажет. Арнаулы карталар жалпы географиялық (туристік) және тақырыптық (оқулық), климаттық, топырақ, экономикалық т.б. карталарда болуы мүмкін. Бұл карталардың кейбірінің өзіне тән өзгешелігі болғандықтан, олар тақырыптық карталардың ерекше бір тобы – техникалық карталар деп аталады. Оларға теңіз навигациясына, ұшуға, жобалауға т.б. арналған карталар жатады. Географиялық карта көбіне территориялық белгілері (кеңістікті қамтуы) бойынша ажыратылады. Мысалы, дүние жүзінің, мұхиттар мен теңіздердің, құрлықтардың, олардың ірі бөліктерінің, мемлекеттердің, облыстардың, аудандардың карталары.
Географиялық карта тақырыбының кеңдігі жағынан да әр түрлі болады. Мысалы, кейбір климаттық карталар бір ғана метеорологиялық элементті (температура, жауын-шашын т.б.), енді біреулері бірнеше элементті (ауа қысымы мен желді) көрсетеді, немесе климатты тұтас сипаттайды. Бір ғана тақырыпқа арнаған карталарды жеке немесе салалық (температура картасы) деп, ал құбылыстың толық сипатын беретіндерін жалпы (жалпы климаттық карта) карталар деп атайды. Көптеген карталарда бірнеше құбылыс және олардың арасындағы өзара байланыс қатар көрсетіледі. Бұл – көп салалы карталар; оларды комплексті карталар дейді (мысалы, барлық метеорологиялық негізгі элементтерді көрсететін синоптикалық карталар).
Географиялық карта мазмұнының қорытылу дәрежесі жағынан бірдей бола бермейді. Кейбір карталарда жинақтап қорытылмаған немесе әлі аз жинақталған көрсеткіштер (нақтылы бір уақыттағы метеорологиялық элементтердің мәні) берілсе, басқа бір карталарда әбден жинақталған көрсеткіштер (көп жылдық деректердің негізінде алынатын айлық орташа, жылдық орташа температулар) қамтылады.
Халықты сондай-ақ табиғаттың, экономиканың, мәденитеттің кейбір элементтерін, олардың қасиеттерін немесе ерекшеліктерін ажыратып көрсететін карталар анализдік карталар деп аталады. Бірнеше көрсеткішті қосып, пайдалану негізінде құбылыстарды тұтас алып сипаттайтын синтездік карталарға көрсеткіштер жинақталып алынады. Мысалы, жалпы климаттық карталарда климаттық аймақтар бірнеше көрсеткіштің жиынтығы (температура, жауын-шашын т.б.) бойынша көрсетіледі, бірақ олардың нақтылы көрсеткіштері берілмейді. Синтездік карталарда бірқатар жеке карталардың деректері жинақталғандай болады. Тәжірибеде нақтылы және жалпылама көрсеткіштер, анализдік және синтездік сипаттамалар берілген карталар болады. Мысалы, жалпы экономикалық карталардың көпшілігінде өнеркәсіп үшін картографиялаудың анализдік, ал ауыл шаруашылық үшін синтездік әдістері қолданылады.