cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Мұхит Ғалымұлы Қалымов
Қалымов тарихи тақырыптарға, қазақтың белгілі өнер саңлақтары мен ірі қайраткерлердің бейнесін жасауға көп көңіл бөлді. Оның “Бабалар”, “Абылайхан”, “Сырым батыр”, “Исатай – Махамбет”, “Мұрат ақын”, “Құрманғазы”, “Қайран шешем” полотноларынан көпке тұлға болған ерлердің бейнесін көреміз. “Ғани Мұратбаев”, “Әуезов пен Ш.Айтматов”, т.б. портреттері бейнелеу әдісінің сонылығымен және адамның ішкі психологиялық жан-дүниесін ашудағы шеберлігімен ерекшеленеді. Бұдан басқа “Алғашқы қазақ атты әскері”, “Абылай хан билер ортасында”, “Көбік шашқан”, т.б. картиналарын салды.
Махамбет атындағы сыйл. иегері (1996).
Суретші туындылары Ә. Қастеев атындағы өнер мұражайында, Атырау, Астана, Қарағанды мұражайларында сақтаулы.
Дереккөздер
Санат:5 мамырда туғандар Санат:1931 жылы туғандар Санат:Индер ауданында туғандар Санат:3 қарашада қайтыс болғандар Санат:2002 жылы қайтыс болғандар Санат:Алматыда қайтыс болғандар Санат:Қазақстан кескіндемешілері Санат:Репин атындағы институт түлектері Санат:Қазақ КСР-інің еңбек сіңірген өнер қайраткерлері Санат:Алматы сәндік және қолданбалы өнер колледжі түлектері Санат:Абай атындағы Қазақ Ұлттық педагогикалық университеті оқытушылары Санат:Қазақ бас сәулет-құрылыс академиясы оқытушылары Санат:Қазақ ұлттық өнер академиясы оқытушылары Санат:Қазақ ұлттық өнер академиясының профессорлары Санат:Махамбет атындағы сыйлықтың иегерлері
Алексей Филиппович Цеховой
Алексей Филиппович Цеховой (28.8.1941, Астана қаласы) – техника ғылымдарының докторы (1992), профессор (1996), Халықаралық ақпараттандыру академиясының академигі (1995).
Қазақ политехникалық институтын (1965, қазіргі Қазақ ұлттық техникалық университеті) және аспирантурасын (1968) бітірген соң осы институтта оқытушы, аға оқытушы, доцент, декан, институттың орталық директоры (1968–1995), Қазақстан Республикасы Мемлекеттік аттестациялау комитеті төрағасының 1-орынбасары (1995–1997), Қазақ ұлттық техникалық университетінде кафедра меңгерушісі (1997–2002) қызметтерін атқарды. 2003 жылдан Қазақстан Республикасы Менеджерлер жобалау одағының президенті.
90-нан астам ғылыми жарияланымның, оның ішінде 3 монографияның авторы.
Дереккөздер
Санат:28 сәуірде туғандар Санат:Астанада туғандар Санат:1941 жылы туғандар Санат:Қазақстан инженерлері Санат:Қазақстан ғалымдары Санат:Техника ғылымдарының докторлары Санат:Профессорлар
NGC 1993
NGC 1993 — Қоян шоқжұлдызында орналасқан E-S0 типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1785 жылы 6 ақпанда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 1993 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 17487, ESO 554-14, MCG -3-15-3.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Қоян (шоқжұлдыз)
Кастеллуччо-дей-Саури
Кастеллуччо-дей-Саури (Castelluccio dei Sauri) — Италиядағы коммуна, Апулия әкімшілік аймағына қарасты Фоджа провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1952 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 38 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 51 км² шамасында. Пошта индексі — 71025.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Апулия елді мекендері
Поповица (Пловдив облысы)
Поповица (Поповица) — Болгариядағы ауыл. Пловдив облысына қарасты Садово қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 332 адамды құрайды.
Пошта индексі — 4127. Телефон коды — 03110. ЕКАТТЕ коды — 57621.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пловдив облысының елді мекендері
Горно-Драглиште (Благоевград облысы)
Горно-Драглиште (Горно Драглище) — Болгариядағы ауыл. Благоевград облысына қарасты Разлог қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 938 адамды құрайды.
Жемісше
Жемісше (fructiculus) - көпсанды апокарпты жемістің бөлігі.
Горно-Драглиште (Благоевград облысы)
Пошта индексі — 2797. Телефон коды — 074401. ЕКАТТЕ коды — 16754.
Жемісше
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Биология
Үлкен Сурья
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кама Бондюг ауылындағыСу өлшеу посты су өлшеу постынан Березники қаласына дейін. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Горно-Драглиште (Благоевград облысы)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Благоевград облысының елді мекендері
Үлкен Сурья
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Долериттік құрылым
Долериттік құрылым - плагиоклаз лейстерінің арасында одан ұсақ,бірақ тұрпаты фемалық минералдар (оливин, пироксен) түйірлері орналасады. Долериттік құрылым долериттерге тән.
Дереккөздер
Санат:Геология Санат:Табиғат
Гербиц
Гербиц (Gerbitz) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет. Зальцланд ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 652 адамды құрайды (31 желтоқсан 2006 жыл). Алып жатқан жер аумағы 9,02 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 89 120. Муниципалитеттің басшысы — Эберхард Реттиг.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Роденберг
Роденберг (Rodenberg) — Германия Федеративтік Республикасының Төменгі Саксония жерінде орналасқан қала. Шаумбур ауданының құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 6070 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 15,6 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 03 2 57 032. Қаланың басшысы — Гюнтер Альтенбург.
Қаланың өзі әкімшілік құрылымы бойынша 2 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Саксония елді мекендері
Моңғол операциясы
Санат:Әскери операциялар
Д. Б. Уайсс
Өмірбаяны
Уайсс Чикагода туып-өсіп, Уэслиан университетін аяқтады. Сондай-ақ, ол Дублиндегі Тринити колледжінде ирланд әдебиеті саласындағы философия магистрі және Айова университетінде Iowa Writers' Workshop жобасы аясында шығармашылық жазу бағытындағы бейнелеу өнері магистрі атанды.
Уайсстің дебюттік романы «Lucky Wander Boy» 2003 жылы шықты.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эмми сыйлығының иегерлері
Әбдірахман Біргебаев
Біргебаев Әбдірахман (1928 – 2005) — еңбек ардагері. Социалитік Еңбек Ері (1981). «Қарлығаш» еңбек фермасында пионерлер ұжымына тәлімгер болып, оның басшылығымен оқушы-пионерлер жаңа туған қозыларды күтіп-баққан. КСРО, Қазақ КСР Жоғарғы Кеңестерінің депутаты болып сайланған. КСРО орден, медальдарымен марапатталған.
Дереккөздер
“Қазақ Энциклопедиясы”, II-том
Санат:Социалистік еңбек ерлері Санат:Қазақстан Жоғарғы Кеңесінің депутаттары
Солица (Кулой тармағы)
Солица — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы, Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кулой өзенінің сол жағалауынан 107 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 20 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вага өзені. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері Санат:Вологда облысы өзендері
О-Сассандра
О-Сассандра (Haut-Sassandra) — Кот-д’Ивуардағы облыс.
Әкімшілік бөлім
4 департаментке бөлінеді:
Үлкен Кинель
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Үлкен Кинель бастауынан сағасына дейін, Кутулук өзенін қоспағанда бастауынан Кутулук су торабына дейін. Өзен саласы — Сала болмайды, өзен алабы — Куйбышев суқоймасының бас жағынан Каспий құйылысына дейінгі Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Қылбасқұрт
thumb|300px|Қылбасқұрт
Қылбасқұрт (trichocephalus trichiurus)- адамдардың трихоцефалез ауруын тудыратын, кең таралған және жиі кездесетін адам паразиті. Бүйенде, соқыр ішек өсіндісінде, тоқ ішектің бас жағында кездеседі.
Морфофизиологиялық ерекшеліктері
Ұрғашы дараларының ұзындығы 5,5 см, еркек даралары 4-5 см болады. Денесінің алдыңғы жағы жіпше не қылға ұқсас өте жіңішке, ал артқы жағы жуан болып келеді. Денесінің алдыңғы жіңішке бөлігінде тек жұтқыншақ, ал қалған асқорыту мүшелері артқы бөлімінде орналасқан. Қылбасқұрт денесінің алдыңғы, жіңішке бөлімімен қожайыннның ішек қабырғасына еніп қанмен қоректенеді.
Тіршілік циклы
Ұрықтанған ұрғашы даралары ішек қцысына жұмыртқаларын жұмыртқалайды, олар фекалиямен сыртқа шығады. Сыртқы ортада 26-28 градус жылылықта, 4 апта ішінде жұмыртқалар инвазиялық сатысына жетеді. Лас қол, жуылмаған жеміс-жидектер, көкөністер арқылы инвазиялық жұмыртқалар ішекке келіп түседі де бүйенге жетіп ересек формаға айналады. Қылбасқұрттар адам ағзасында 5 жылға дейін тіршілік ете алады.
Патогендік әсері
Ішектің шаншып ауруы, тәбеттің бұзылуы, іш өту, жүйке жүйесінің бұзылуы, бас айналу, талып қалу т.б. құбылыстар байқалады.
Лабораториялық анықтау
Фекалийді зерттеп, жұмыртқаларын табу.
Алдын алу шаралары
Жеке тазалықты сақтау.
Дереккөздер
Санат:Биология Санат:Медицина Санат:Медициналық биология
Шато-сюр-Епт
Шато-сюр-Епт (Château-sur-Epte) — Франциядағы коммуна. Жоғарғы Нормандия аймағына қарасты Эр департаментінде орналасқан. Андели округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 4,6 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 27152, пошта индексі — 27420.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 567 адамды құрады. Халық тығыздығы — 123,26 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эр департаментінің коммуналары
Кизес
Кизес — Ресейдегі өзен. Кемеров облысы, Хакасия Республикасы, Алтай Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Мрас-Су өзенінің оң жағалауынан 93 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 21 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Томь бастауынан Кондома өзенін қоспағанда, Новокузнецк қаласына дейін. Өзен саласы — Томь, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кемеров облысы өзендері Санат:Хакасия өзендері Санат:Алтай өлкесі өзендері
Сайлаубай Жұбатырұлы
Сайлаубай Жұбатырұлы - 1948 жылы 11 қаңтар да Қызылорда облысының Арал ауданындағы Бөген ауылында туған. ҚазМУ-дің журналистика факультетін бітірген. «Қазақстан пионері» (қазіргі «Улан») газетінде, «Қазақфильм» киностудиясында, Қазақ КСР Мәдениет министрлігінде, Қазақ телевидениесінде, М.Әуезов атындағы Қазақ драма театрында жауапты қызметтер атқарды. Тұңғыш рет 1967 жылы «Білім және еңбек» журналында «Аралды қайтсек сақтаймыз?» деген проблемалық мақаласымен, «Қазақстан пионері» газетінде жарияланған «Боз айғыр» әңгімесімен көрінді. 1971 жылы жастарға арналған шығармалардың жабық бәйгесінде «Алыстағы аралдар» повесімен 2-орынды жеңіп алды. «Отты еткел», «Бумеранг» повестері, бірсыпыра әңгіме-новеллалары «Жасыл сағым» (1978), «Алыстат аралдар» (1980), «Зеленый мираж» (орыс тілінде, 1984) жинақтарында және бірнеше ұжымдық жинақтарда жарық көрді. «Алақандағы ұя» әңгімесі әлемнің бес тілінде жариялайды.
Шығармашылығы
«Қазақфильм» түсірген толық метражды көркем фильмнің («Бумеранг», 1981), Қазақ телевидениесі түсірген «Күзгі жол» көркем телефильмінің (1987) авторы. Елуте тарта көркем фильмді аударған. «Абыржы» (2000-2003) трилогиясының екі кітабы жарыққа шықты. 1967 жылдан Арал, Сырдария, Байқоңыр, Балқаш келі мәселелерін көтерген эколог-қаламгер. «Кіші Арал», «Қазақстан арнасы» идеяларының авторы.
Жетістіктері
2007 жылы «Парасат» орденімен марапатталған. 2008 жылғы Отандық әдебиет саласы бойынша ҚР Мемлекеттік стипендиясының иегері.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан жазушылары Санат:Қызылорда облысы Санат:1948 жылы туғандар Санат:Арал ауданында туғандар
Жәрдемақы
Жәрдемақы — азаматтарды әлеуметтік қорғаудың бір түрі.
Қазақстан Республикасында мемлекеттік әлеуметтік жәрдемақының 3 түрі бар. Олар:
Бұл жәрдемақыларды Қазақстанның әрбір азаматы, сондай-ақ, азаматтығы жоқ адамдардың алуға құқығы бар. Бір мезгілде әр түрлі мемлекеттік әлеуметтік жәрдемақы алуға құқығы бар адамдарға, олардың таңдауы бойынша бір ғана жәрдемақы тағайындалады..
Дереккөздер
Санат:Экономикалық терминдер
Қосағаш ауылдық округі (Абай облысы)
Қосағаш ауылдық округі – Абай облысы Аягөз ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Қосағаш ауылы кіреді. Орталығы – Қосағаш ауылы. Округ құрамында болған Егіндібұлақ, Қарабұлақ ауылдары 2013 жылы таратылған.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 1047 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Аягөз ауданы ауылдық округтері
Үлкен Нагор-Юган
Үлкен Нагор-Юган — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненец АҚ, Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Собты-Юган өзенінің сол жағалауынан 63 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 49 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Солтүстік Сосьва өзенінің құйылысынан Салехард қаласына дейін. Өзен саласы — Солтүстік Сосьваға қосылу құйылысынан төмен Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Игорь Геннадьевич Авдеев
Игорь Геннадьевич Авдеев (10 қаңтар 1973 жыл, Алматы, КСРО) — қазақстандық футболшы, қорғаушы. Қазақстан Ұлттық футбол құрамасында ойнаған.
Ұлттық құрама сапында алты голдың авторы атанған. 1999, 2000 жылдары Қазақстанның үздік футболшысы атанды. Әу баста шабуыл мен жартылай қорғаныста ойнағанымен, жасы ұлғайған соң қорғаушы позициясына өтті.
Сыртқы сілтемелер
Санат:10 қаңтарда туғандар Санат:Қазақстан футболшылары Санат:СКИФ Алматы ФК ойыншылары Санат:Оқжетпес ФК ойыншылары Санат:Жеңіс ФК ойыншылары Санат:Шахтер Қарағанды ФК ойыншылары Санат:Восток ФК ойыншылары Санат:ЦСКА Алматы ФК ойыншылары Санат:Тараз ФК ойыншылары Санат:Қазақстан Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Астана ФК ойыншылары
NGC 6450
NGC 6450 — Геркулес шоқжұлдызында орналасқан NF типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Геркулес (шоқжұлдыз)
Канеду-де-Башту
Канеду-де-Башту (Canedo de Basto) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Брага округінің құрамына кіреді. Селорику-де-Башту муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Минью провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Брага округінің елді мекендері
Лысановка
Лысановка — Қостанай облысы Фёдоров ауданы, Воронеж ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы — Фёдоровка ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 28 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы ауылдың тұрғындары 312 адам (151 ер адам және 161 әйел адам) болса, 2009 жылы 227 адамды (110 ер адам және 117 әйел адам) құрады.
Бенефактив
Бенефактив (benefactive (beneficiary) - бенефактив) - қимыл-іс бағытталған тұлғаны көрсететін семантикалық септік.
Дереккөздер
Санат:Лингвистика
Имекдән
right|thumb Имекдән (Rhynchospora) – қияқөлеңдер тұқымдасына көп жылдық шөптесін өсімдіктер туысы. Негізінен Американың тропиктік және субтропиктік белдеулерінде кездесетін 200-дей түрі белгілі. Қазақстанда мүк басқан шымтезекті батпақты жерлерде өсетін 1 түрі – ақ имекдән (Rhynchospora alba) бар. Оның биіктігі 15 – 40 см, бұтақтанған қысқа тамырлары бос шым түзеді. Сабағы жіңішке, үш қырлы. Жапырақтары ұзын, жіңішке. Гүлдері ақ түсті, қос жынысты, аз гүлді масақ гүлшоғырына топталған. Шілде – тамыз айларында гүлдеп, жемістенеді. Жемісі – үш жағына қарай үшкірленіп келген жаңғақша, ұзындығы 1 мм-дей, түп жағы қоңыр болады.
Сыртқы сілтеме
Санат:Қияқөлеңдер
Үлкен Талица
Үлкен Талица — Ресейдегі өзен. Пермь өлкесі, Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Говоруха өзенінің сол жағалауынан 22 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кама Бондюг ауылындағыСу өлшеу посты су өлшеу постынан Березники қаласына дейін. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Баллон
thumb|Баллон Баллон (французша ballon, италянша pallone — доп) — қолдану мақсатына байланысты металдан, полимерден, резинадан, матадан, шыныдан, т.б. материалдардан жасалатын газ өткізбейтін қабық не ыдыс. Мысалы, автомобиль баллоны (камера) резинадан жасалады. Ішіндегі ауасы шығарылып (вакуум орнатылған немесе инертті газбен, сынап буымен толтырылған), электродтармен жабдықталған электро-вакуумдық не иондық баллон (колба) шыныдан, металдан, керамикадан жасалады. Газ сақтауға және тасымалдауға арналған баллон резинадан не резиналы матадан (атмосфералық қысымда) және болаттан (100 кгс/см² дейінгі қысымда) жасалады. Ауадан жеңіл газбен толтырылған баллондар аэростат, дирижабль, т.б. қызметін атқарады.
Баллондар түрлеры
Баллонның толтырылу қысымы 293 К температурада 1,9 МПА және 5,1 м3 газ ацетилен ацетонда ерітілген түрінде болады.
Дереккөздер
}
Санат:Техника Санат:Машинажасау
Чардон (Огайо)
Чардон (Chardon) — Огайо штатының Geauga округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 5 148 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 11.9 км² шамасында. FIPS коды — 39-13554.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Огайо қалалары
Кундола
Кундола — Ресейдегі өзен. Вологда облысы, Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Николь көлі- Комела өзені орналасқан. Өзен ұзындығы 17 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Двина бастауынан Вычегда өзенінің құйылысына дейін, Юг өзені және Сухона өзендерін қоспағанда (бастауынан Кубень су торабына дейін). Өзен саласы — Сухона, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Әли-Аббасоғлы Рустамзаде Сулейман
Әли-Аббасоғлы Рустамзаде Сулейман (лақап аты:Сулейман Рустам ) (27.11.1906 жылы туған, Баку)- азербайжан кеңес ақыны, драматург, Кеңес Еңбек Ері (1976). 1940 жылдан КПСС мүшесі. Азербайжан АКСР-нің еңбек сіңірген өнер қайраткері (1943), Азербайжан халық ақыны (1943), 1971 жылдан Азербайжан КСР Жоғары Кеңесінің председателі.
Өмірі
Жұмысшы отбасысында туды. Азербайжан Мемлекеттік университетінде (1927 жылдан), Мәскеу Мемлекеттік университетінде (1929 жылдан) оқыды. Шығармалары 1923 жылдан жариялана бастады.
Еңбектері
«Жұлдыз» (1934),«Чапаев»(1936), «Түн романтикасы»(1938) өлеңдер жинақтары шықты. Ұлы Отан соғысы жылдарында жазған «Ант», «Кавказ жүрегі сөйлейді»,«Күткен күн», «Ана мен почтальон» т.б. өлеңдері, « Гасак Наби» (1940),«Дурна»(1948) атты пьесалары бар. Соғыстан кейінгі жылдары ақынның халықаралық бейбітшілік жолындағы күрес, социалисттік құрылысқа арнаған көптеген шығармалары жарық көрді. «Орыс бауырым туралы сөз»(1960) атты поэмасы жоғары бағаланды.
Қолданылған әдебиет
Қазақ Совет энциклопедиясы, 1976 жыл, Алматы,10 том, 443 бет
Санат:1906 жылы туғандар Санат:Тұлғалар
Хумболт (Миннесота)
Қала тұрғындарының саны 45 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 0.3 км² шамасында. FIPS коды — 27-30446.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миннесота қалалары
Горно-Дряново (Благоевград облысы)
Горно-Дряново (Горно Дряново) — Болгариядағы ауыл. Благоевград облысына қарасты Гырмен қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 049 адамды құрайды.
Пошта индексі — 2963. Телефон коды — 07527. ЕКАТТЕ коды — 16763.
IC 2351
IC 2351 — Шаян шоқжұлдызында орналасқан * (жұлдыз) типті жұлдыз.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
IC 2351 Санат:Шаян (шоқжұлдыз)
Қалың мал
Қалың мал - қазақтың бұрыннан келе жатқан салт дәстүрінің бірі. «Мен ат тон айыбымен қалың мал қайтартпақшы болдым ғой» (С.Көбеев). Құда түсу рәсімі келісілген соң дала заңы бойынша күйеу жағы «қалың мал» төлеуге тиіс. Бұл қазақ, қазақ болғалы бұлжымаған ежелгі дәстүр. Оның мөлшері құдалардың дәрежесі мен дәулетіне, сонымен бірге салауаттарына да байланысты екі жақ келісе отырып шешеді. Негізінен қыз алатын, яғни Қалың беретін жақты қинамайды. Жігіт жақ қалың берсе, қыз жақ кит кидіретін болған және қыз жасауын береді. Осылайша екі жастың отауын тігіп, шаңырағына керекті заттарды толықтап беретін болған. Қазақта: "теңін тапса тегін бер" - деген осыдан шықса керек. Деседе "қалыңсыз қыз болсада, кәдесіз қыз болмайды" - деп ата салттан аттамауды да дәріптеп отырған. Мұнда қалың малға сүтақы да кіреді.
«Бұрынғы кедейлер арасындағы қалың мал мөлшері бес алты малмен тынса, ірі байлар арасында екі жүз, бес жүз, мың жылқыға дейін жеткен. Би мен байлар, хан мен төрелер арасында қалың мал үстіне «бес жақсы » деп аталатын бес түйеге қосып бір «жетім қыз (күң), «аяқ жақсы» деп беретін үш түйеге қоса бір «еркек жетім» (құл) бергендігі кейбір деректер арқылы белгілі. Қалың малдың «қырық жеті», «отыз жетінің бүтіні», «отыз жеті», «отыз жетінің жартысы», «жақсылы отыз жеті», «жиырма жеті», «он жеті», «домалақ қалың мал», «домалақ бата» сияқты түрлері болған. Мұның сыртында той мал, сүт ақы, күйеу апаратын ілу, өлі тірі апаратын, тағы басқа көптеген бағалы кәде, жоралар да болады. Бұған кеңес үкіметі кезінде «қызды малға сату» деп қара күйе жағылып келді. Ал шындығында қыздың жасауы «қалың мал» мөлшерінен кем болмаған. Демек, бұрынғы дала заңында бұл ескерілген сияқты. Әрине «қалың мал» құдалардың дәулетіне байланысты болған. Бұл істе әркім өз шама шарқына қарай белгілеген. Бұрынғы заманда «қалың мал» байлық пен мырзалықтың дәрежесін әйгілейтін көріністің айғағы болғаны шындық. ХІХ ғасырдың алғашқы ширегінде Кіші жүзде Байсақал мен Орта жүзде Сапақ құда болған. Сонда Байсақалдың қызының «қалың малы» бес жүз жылқы болған. Үш жүз жылқы қара малы, жүз жылқы үйге кіргізер, жүз жылқы той малына кетіпті (М.Ж.Көпеев).
Дереккөздер
Санат:Қазақ салт-дәстүрлері
Барьязибаш
Барьязибаш — Башқұртстанның Краснокам ауданындағы ауыл, Куян ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 208 адамды құрады. Пошта индексі — 452944, ОКАТО коды — 80237812002.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Үлкен Толкай
Үлкен Толкай — Ресейдегі өзен. Оренбург облысы, Самара облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кіші Кинель өзенінің оң жағалауынан 14 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 55 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Үлкен Кинель бастауынан сағасына дейін, Кутулук өзенін қоспағанда бастауынан Кутулук су торабына дейін. Өзен саласы — Сала болмайды, өзен алабы — Куйбышев суқоймасының бас жағынан Каспий құйылысына дейінгі Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Жүзтыт
Этимологиясы
Өзеннің атауы алтайдың Јӱс — жүз, тыт — сағызқарағай және жүз сағызқарағай, көп сағызқарағай, сағызқарағай орманы дегенді білдіреді. Өзен аңғарында ежелгі сағызқарағай орманының қалдықтарын табуда. Орта ғасырда қуатты металлургиялық аймақ Жүзтыт аңғарында орналасқан және металл балқыту үшін ормандар кесілген деп есептеледі.
Физикалық-географиялық сипаттамалары
Ол Чихачев жотасының батыс беткейіндегі көл жағалауынан Оң Богута деп аталатын 2931,1 м биіктіктегі атауы жоқ көлден бастау алады. Әрі қарай, 15 шақырымнан кейін Сол жақ Богута өзенімен қосылып, Богута көліне құяды және атауы Богута деп өзгереді, содан кейін Адай көлі арқылы ағып, оң жағында Өрістінің кіші тармағын қосып, Көккөлге құяды. Богута көлінің арғы оң жағынан Шағанкөл және Нарынкөл салалары құйып, өзен атауын Жүзтыт деп өзгертіп, батысқа қарай бұрылып, Шу даласына құяды. Онда Жүзтыт көптеген салалармен қосылып, өзінің соңғы атауы - Шуды иеленеді.
Жүзтыт өзенінің су алабы оңтүстікте Орталық өзенінің (Шу тармағы) су алабымен және Шу жолымен шектелген. Сәйлүгім жотасы және Ресейдің Моңғолиямен шекарасы да осы жерден өтеді, ал оңтүстік-шығыс және солтүстік-шығысында Чихачев жотасы орналасқан.
Өзен аңғарында ауылдар: Тожонты, Жаңаауыл, Көкөр, Төбелер, Ақтал, өзен сағасынан алыс емес жерде аудан орталығы — Қосағаш орналасқан. Бірнеше бұлақ- Қалан мен Арқалыдалық бар.
Көрікті жерлері
Жүзтыт өзенінің аңғарында көптеген археологиялық орындар бар. Жүздеген тас қорғандар, дуалдар, стелалар, балбалдар орналасқан. Археологиялық орындардың көп бөлігі өзеннің орта ағысында шоғырланған. Олардың ішіндегі ең ежелгісіне - 7 палеолит дәуірі жерлері жатады. Саны 150-ге жуық құрылмасы әр түрлі керексурлар қола дәуіріне кіреді. Олардың ең ірілері Калан бұлағында орналасқан.
1978 жылы Жүзтыт өзенінің орта ағысында, жазда құрғап қалатын көл жарында ашылған ғұн дәуіріндегі қыш-құмыра пеші кешені ерекше болып табылады. Қыш-құмыра пештерінің жанынан темір балқыту пештерінің қалдықтары табылды. Өзеннің қарсы жағасында, Шыңғысханның пеші деген атауы бар шағын таудың етегінде, тағы бірнеше ежелгі темір балқытатын көріктер белгілі.
Диэлектриктік антенна
Диэлектриктік антенна — радиотолқын жолдан немесе коаксиалдық кабельден қоздырылатын тұтас немесе қуыс түтік төрізді диэлектриктік (полистирол, полиэтилен) өзек. Қума толқындық антенналар қатарына жатады. Синтездеуші антенналар құрамында және ұшақтық радиостанцияларда қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Электроника
Триптон
Триптон — суда қалқып жүретін әлі элементтердің жиынтығы (мысалы, микроскопиялық организмдердің қалдықтары, май бөлшектері және тағы басқа).
Дереккөздер
Санат:Физика
Поройна (Пловдив облысы)
Поройна (Поройна) — Болгариядағы ауыл. Пловдив облысына қарасты Первомай қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 151 адамды құрайды.
Пошта индексі — 4281. Телефон коды — 03164. ЕКАТТЕ коды — 57806.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пловдив облысының елді мекендері
Сан-Никола-Барония
Сан-Никола-Барония (San Nicola Baronia) — Италиядағы коммуна, Кампания әкімшілік аймағына қарасты Авеллино провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 854 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 143 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 7 км² шамасында. Пошта индексі — 83050.
Сыртқы сілтемелер
Кампания елді мекендері
Кастельнуово-делла-Дауния
Кастельнуово-делла-Дауния (Castelnuovo della Daunia) — Италиядағы коммуна, Апулия әкімшілік аймағына қарасты Фоджа провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1606 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 26 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 61 км² шамасында. Пошта индексі — 71034.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие Santa Maria della Murgia.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Апулия елді мекендері
Гербштедт
Гербштедт (Gerbstedt) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан қала. Мансфельд ауданының құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 7929 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 21,52 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 87 165. Қаланың басшысы — Зигфрид Шварц.
Қаланың өзі әкімшілік құрылымы бойынша 9 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Дәулет (көл)
Дәулет – Жайық өзені алабындағы көл.
Географиялық орны
Батыс Қазақстан облысы Ақжайық ауданы Ақшілік қыстауының оңтүстік-батысында 56 км жерде орналасқан көл. Теңіз деңгейінен 49 м биіктікте орналасқан.
Гидрографикасы
Аумағы 6,34 км2, ұзындығы 6 км, енді жері 1,5 км, жағалауының ұзындығы 16,8 км. Су жиналатын алабы 120 км2. Негізінен қар суымен толығады. Суы қараша айында қатып, сәуірде ериді. Қуаң жылдары тартылып қалады. Суы тұзды, кермек, сілтілігі төмен. Жақын маңайдағы шаруашылықтар пайдаланады. Жағалауы жайпақ, жусан мен сор өсімдіктері өседі.
Санат:Ақжайық ауданы көлдері Санат:Жайық су алабы өңірі көлдері
Сәйкестікті декларациялау
Декларациялау туралы түсініктеме
Сәйкестік туралы декларация - дайындаушы (орындаушы) айналысқа шығарылатын өнімнің, көрсетілетін қызметтің белгіленген талаптарға сәйкестігін куәландыратын құжат. Сәйкестікті декларациялау мынандай қажеттіліктен туындайды:
Дәлелдеме ретінде болуы мүмкін:
Дайындаушы қабылдаған декларацияда белгіленген тәртіп бойынша аккредиттелген сертификаттау органында тіркелуі керек. Мұндай тіркеу декларация қабылдаған дайындаушыны біліп отыру үшін қажет. Осы мақсатта декларацияның көшірмесі сертификаттау органында сақталады, ал оны тіркеу нөмірі осы органның кодына енгізіледі. Тіркеуден өткен декларация өнімді сәйкестік белгісімен белгілеуге негіз болады. Сәйкестік белгісі өнімнің, көрсетілетін қызметтің техникалық регламенттерде, стандарттар мен өзге де құжаттарда белгіленген талаптарға сөйкестігін растау рәсімінен өткені туралы сатып алушыларды хабардар етуге арналған белгі. Тауарға ілестірілген ақпарат дегеніміз - сәйкестік белгісімен белгілеу және ілестірілетін құжаттарда декларация қабылданғаны, тіркеуден өткізілгені туралы жазу. Декларацияның құқықтың табиғатын мына жағдайларды ескере отырып анықтауға болады. Сәйкестік сертификаты мүдделі емес мекеме (сертификаттау органы) беретін құжат, ал декларация - мүдделі тұлғаның өнімді сатуға құқықты болуы үшін керек, белгіленген түрдегі өз еркімен жасалатын құжат. Декларацияда көрсетілген ақпарат өнімге қатысты техникалық регламентке сәйкес келмесе, онда ол жарамсыз деп танылады. «Техникалық реттеу» заңы бойынша сәйкестікті декларациялау мына сызбалар негізінде жүргізіледі.
Техникалық регламентте үшінші жақтың қатысуымен сәйкестікті дәлелдеу, өсу жақтың болмауы себепті сәйкестікті дәлелдеу мақсатына жете алмайтын жағдайда белгіленеді. Басқаша айтқанда, бұл сызба өнімнің потенциалды қауіптілігін ескере отырып сәйкестікті дәлелдеу тәртібінде дәлелдеудің негізділігін күшейту қажет болғанда қолданылады. Өтініш берушілердің шеңбері техникалық регламенттерде белгіленеді. Әдеттегі өтініш берушілерден (өнімді дайындаушылардан) басқа қауіпсіздікті растау шетел дайындаушыларының функциясын атқаратын тұлғалар да дәлелдеуі мүмкін.
Еуропалық Одақ елдерінде сәйкестікті декларациялау
Еуропалық Одақ елдерінде өнім сапасын еуропалық директиваларға (нұсқауларға) сәйкестігін растауда декларация қабылдау практикасы кең тараған. Сәйкестікті декларациялау модульдік амал бойынша жүргізіледі (модульдер - ішкі тексеру, белгіленген типке сәйкестікті қамтамасыз ету, өндіріс сапасын қамтамасыз ету, т.б.) Модульдік амалдың мынандай ерекшеліктері бар:
Айморес (Минас-Жерайс)
Айморес (Минас-Жерайс) (Aimorés (Minas Gerais)) — Бразилиядағы муниципалитет, Минас-Жерайс штатында орналасқан. Вали-ду-Риу-Доси мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Айморес экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
Сәйкестікті декларациялау
Дереккөздер
Санат:Стандарттау Санат:Метрология
Айморес (Минас-Жерайс)
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 28 168 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1 349,99 км² шамасында. Халық тығыздығы — 47,9 адам/км².
Тарихы
Қала 1915 жылы құрылған.
Санат:Минас-Жерайс елді мекендері
Дәуренбек
Дәуренбек  – Қызылқұмның шығыс бөлігінде, Түркістан облысы Отырар ауданында орналасқан құдық. Тереңдігі 17 м, су шығымы 330 л/сағ. Құдық қырқалы, ұялы, тізбекті төбешіктердің ортасында орналасқан. Құмды, сұр қоңыр топырағында ақ сексеуіл, жусан, еркек шөп, теріскен, сұр жусан өседі.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан құдықтары
ФИФА жыл ойыншысы
«ФИФА жыл ойыншысы» (FIFA World Player of the Year, Meilleur footballeur de l'année FIFA) — 2009 жылға дейін үздік ер және әйел футболшыға сыйға тартылған жылма-жылдық футбол марапаттамасы. Үздік ойыншының таңдауы әлем Ұлттық футбол құрама командаларының бас бапкерлері мен капитандарының дауыс беру тәсілі арқылы өткізіледі. Әр бапкер бес, үш және бір ұпайдан тұратын үш дауыс алады. Ең көп ұпай санын жинағандар жеңімпаз болады. Жеңімпаз «ФИФА гауһар добымен» марапатталатын.
Бірінші марапаттама 1991 жылы сыйға тартылған. 2001 жылдан бастап ФИФА үздік әйел футболшыны марапаттай бастады. 170px|thumb|right|[[Зинедин Зидан үздік үштікке жалпы кіру саны бойынша алда тұр (6 рет)]] thumb|right|upright|[[Роналдо, 1997 және 2002 жылдардағы тұңғыш екі рет қатар марапатталған футболшы]] thumb|right|upright|[[Криштиану Роналду, 2008 марапатталды]] thumb|right|upright|[[Лионель Месси 2009 жылғы соңғы марапаттама иегері]]
Роналдо — 1996 жылы осы марапаттаманы жиырма жасында алған әлемдегі ең жас ойыншы. Сонымен қатар Роналдо бұл марапаттаманы екі рет қатар алған бірінші футболшы болып атанды. Роналдо және Зинедин Зидан марапаттаманы үш рет алған. Үздік үштікке жалпы кіру саны бойынша Зидан алда тұр (6 рет).
Доптардың толық жинағын (алтын, күміс және қола) тек үш футболшы жинай алды: Роналдо (алтын — 1996, 1997 және 2002, күміс — 1998, қола — 2003), Зидан (алтын — 1998, 2000, 2003, күміс — 2006, қола — 1997, 2002) және Криштиану Роналду (алтын — 2008, күміс — 2009, қола — 2007).
Марапаттаманың соңғы иегері — испан клубы «Барселона» және Аргентина құрамасының шабуылшысы Лионель Месси.
2010 жылдан бастап «ФИФА жыл ойыншысы» және «Алтын доп» (француз «France Football» газетімен берілетін марапаттама) атақтары «ФИФА Алтын добы» деп аталатын бір марапаттамаға бірікті. Жаңа сый журналшы, құрама командалардың бас бапкері және команда капитанынан тұратын қазылар алқасының арасындағы дауыс беру арқылы тағайындалады.
Дереккөздер
Санат:Футбол кубоктары
Кийзак (Мрас-Су тармағы)
Кийзак — Ресейдегі өзен. Кемеров облысы, Хакасия Республикасы, Алтай Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Мрас-Су өзенінің оң жағалауынан 2 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 16 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Томь бастауынан Кондома өзенін қоспағанда, Новокузнецк қаласына дейін. Өзен саласы — Томь, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кемеров облысы өзендері Санат:Хакасия өзендері Санат:Алтай өлкесі өзендері
Үлкен Сандибей (өзен)
Үлкен Сандибей — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненец АҚ, Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Сухой Полуй өзенінің оң жағалауынан 13 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 57 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Солтүстік Сосьва өзенінің құйылысынан Салехард қаласына дейін. Өзен саласы — Солтүстік Сосьваға қосылу құйылысынан төмен Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Неміс тілі
Неміс тілі (Deutsch, deutsche Sprache) — неміс халқының тілі. Үндіеуропа тілдерінің батыс герман тобына жатады. Неміс тілінің тарихын көне жоғары (8 – 11 ғ-лар), орта жоғары (12 – 13 ғ-лар), ертедегі жаңа жоғары (14 – 16 ғ-лар) дәуір деп үшке бөледі. Германияда, Аустрияда, Лихтенштейнде, Швейцарияда, Люксембургте қолданысқа енген тіл. Германияда, Аустрияда, Лихтенштейнде мемлекеттік тіл болып саналады Ал Швейцарияда, Люксембургте және Бельгияда кейбір аймақтары үшін ресми тіл болып саналады. Неміс тілі ағылшын және голланд тілдеріне туыстық қатынастары бар. Неміс тілі әлемдегі негізгі тілдердің бірі және Еуропа Одағындағы ана тілі ретінде ең көп сөйленетін тіл. Кейбір есептемелер бойынша бұл тілді ана тілі ретінде 87 миллион адам қолданады.
Тарихы
thumb|alt=A.| Неміс тіліндегі шығарма.
Құрылымы
Неміс тілінде 16 дауысты, 3 дифтонг, 19 дауыссыз және 3 аффрикат фонема бар. Дауыстылар қысқа және созылыңқы, ашық және жабық айтылады да сөз мағынасына әсер етеді: kam – “тарақ”, kām – “келді”, mer – “аңыз”, mēr – “теңіз”. Дауыссыздары шұғыл, ызың, діріл болып бөлінеді. Дауыстыларға тән ерекшелік – умлаут, сыну және аблаут. Олар қосымша морфол. функция – жекеше, көпше, жақ, рай мағыналарын білдіреді. Екпін сөздің түбір буынына, көбінесе бірінші буынға түседі. Сөз қорын байытуда, термин жасауда сөз біріктіру тәсілінің маңызы зор. Неміс тілінде етістіктің шақ категориясының 6 түрі бар: презенс – осы шақ, имперфект, перфект, плюсквам-перфект – өткен шақ; футурум 1, футурум 2 – келер шақта Сөйлемде баяндауыш 2-орында, бастауыш баяндауыштың не алдынан, не соңынан тұрады.
Тағы қараңыз
Санат:Батыс герман тілдері
Тофа тілі
Тофа тілі (тофаша тоъфа дыл) — тофа халқының тілі, түркі тілдеріне жатады. Ресейдің Үркіт облысының оңтүстік-батысында таралған. Тофа тілінде 378 адам сөйлейді (2002, санақ). Жазуы кириллицаға негізделген. Н.А.Баскаковтың жіктемесі бойынша түрік тілдерінің ұйғыр-оғыз тобына жатады. Н.А.Баскаков осы топқа орхон-енисей түріктері мен ұйғырлардың көне тілдерімен қатар, тыва тілін де жатқызады. Тофалар өздерін - тоъфа, ал 1930 жылдарға дейін оларды қарағастар деп атап келген. Бұл атау тофалардың бір руының (қара-һааш) өзгеріске ұшыраған атауынан шыққандығы жөнінде М.А.Кастрен және В.В.Радлов жазған.
Виццоло-Предаписси
Виццоло-Предаписси (Vizzolo Predabissi) — Италиядағы коммуна, Ломбардия әкімшілік аймағына қарасты Милан провинциясында орналасқан.
Тофа тілі
Санат:Түркі тілдері
Виццоло-Предаписси
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 4069 адамды құрайды. Халық тығыздығы 804 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 5,67 км² шамасында. Пошта индексі — 20070.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ломбардия елді мекендері
Сен-Сирг-сюр-Куз
Сен-Сирг-сюр-Куз (Saint-Cirgues-sur-Couze) — Франциядағы коммуна. Овернь аймағына қарасты Пюи-де-Дом департаментінде орналасқан. Иссуар округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 1,54 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 63330, пошта индексі — 63320.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 296 адамды құрады. Халық тығыздығы — 192,21 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пюи-де-Дом департаментінің коммуналары
Оңтүстік Осетин автономиялы облысы
Оңтүстік Осетин автономиялы облысы, Оңтүстік Осетия – Грузин КСР-і құрамындағы әкімшілік бөлік. 1922 ж. 20 сәуірде құрылған. Жері 3,9 мың км². Халқы 103 мың (1974). 4 ауданға бөлінеді. 1 қаласы, 3 қ.т. поселкесі бар. Орталығы – Цхинвал қаласы.
Табиғаты
Оңтүстік Осетин Автономиялы Облысы Үлкен Кавказдың оңтүстік беткейінде орналасқан. Кавказдың бас жотасының оңтүстік-батыс және оңтүстікке қарай Кударой, Гудис, Харул, Ломис-Алев жоталары созылған. Батыс бөлігін Рача, Сурам жоталары қиып өтеді. Кавказдың бптыс жотасы арқылы өтетін негізгі асулар – Рок, Зекар, Дзедой. Оңтүстік бөлігін Ішкі Картали ойысының (биіктігі 700-900метр), солтүстік шеті алып жатыр. Облыс территориясының 90 пайызы теңіз бетінен 1000-м-ден астам биіктікте орналасқан. Пайдалы қазындылары: полиметалл, барит, тальк, мергель, әктас, саз, мәрмәр, минерал су көздері кездеседі. Климаты қоңыржай, ылғалды. Цхинвали қаласы атырбанда ең суық айының орташа температурасы -1,50Сең жылы айда 20,9 С, жылдық жауыншашын 600мм, 1000-1500 метр биіктікте қаңтардың орташа температурасы 2 С; 2000 метр биіктікте -7 С; жылдық жауын-шашыны 1500мм, Ірі өзендері (Лихави, Ксани, Лехура, Меджуда) Кура алабына жатады. Бұлар гидроэнергия қорына өте бай келеді. Басты көлдері – Келис-Тба және Эрцо. Жері қара, аллювийлі, күңгірт қоңырғ шалғынды топырақты. Территориясының 47%-ы орман және бұта. Жоғары орманды белдеуде қылқан жапырақты орман (шырша, қарағай), тау басында альпілік және субальпілік шалғын өседі.
Халқы
Халқының көпшілігі осетиндер мен грузиндер, орыстар. Халқы біркелкі қоныстанбаған. Облыс бойынша орташа тығыздығы 1км²ға – 26 адамнан, 1000 м-ден төмен жатқан жерлерде тығыздығы 1 км²-ға – 128 адамнан келеді. Халқының 37%-ы Цхинвали қаласында және қ.т. поселкелерде тұрады.
Тарихы
Оңтүстік Осетия жерін адам баласы өте ерте заманнан бастап мекендеген. Осетиндердің арғы тегі аландар әуелі Солтүстік Кавказды мекендеген. 9-13 ғасырда олар бұл өлкедегі тайпалық күшті одақтардың бірі болды. Бірақ 13 ғасырдың ортасында моңғол шапқыншылығына байланысты ыдырап кеткен осетиндер Орталық Кавказ тауларына қарай ығысып, Терек өзенінің батыс тармақтары алабына орналасты. Оңтүстік Осетия жері феодал Грузияның тарихи бір бөлігі ретінде соның құрамына кірді. Осетиндердің негізгі кәсібі мал шаруашылығы болды. Феодал қатынастар Оңтүстік Осетияда 19 ғасырда туды, алайда қоғамдық тұрмыста ру құрылысының сарқыншақтары (ру намысын жырту, қанды қанмен жуу, экзогамия және т.б.) 20 ғасырға дейін сақталды. 1801 ж. Грузия құрамындағы Оңтүстік Осетия Ресейге қарады. Патша үкіметінің қолдауымен грузин феодалдары Оңтүстік Осетия шаруаларын езуге тырысты. Шаруалар 19 ғасырдың 1-жартысында жергілікті феодалдар мен патша отаршыларының езгісіне қарсы көтеріліс жасаумен болды. 1864-65 ж. мұнда басыбайлылық жойылды, бірақ шаруалар феодалдарға тәуелдіктен түгел арылмады. 1905-07ж. революция кезінде Оңтүстік Осетия шаруалары ревкомдар мен жауынгерлік жасақтар құрды, 1905 ж. қазан, жетоқсан күндерінде белсенді қимыл көрсетті. 1918 ж. грузин меньшевиктері «тәуелсіз республика» жариялағанда, Оңтүстік Осетия соның құрамына енді. 1918 ж. наурызда Оңтүстік Осетия меньшевиктер өкіметіне қарсы шаруалар көтерілісі бұрқ етті. 1918 ж. шілдеде РК(б)П Оңтүстік Осетия ұйымдастыру бюросы, ал 1919 ж. маусымда РК(б)П Округтық комитеті құрылып, меньшевиктер үкіметіне қарсы күресті басқарды. Халық көтерілісінің нәтижесінде 1920 ж. 8 маусымда Оңтүстік Осетияда Совет өкіметі жарияланды. Бірқ меньшевиктер үкіметі көтерілісшілерді әскер күшімен Оңтүстік Осетиядан қуып шықты. 1921 ж. ақпанда Грузия еңбекшілері меньшевиктер өкіметіне қарсы көтеріліп, Қызыл Армия бөлімдерінің көмегімен Грузияда Совет өкіметін орнатты. 1922 ж. 20 сәуірде Грузия КСР-і құрамында Оңтүстік Осетин АО құрылды. Совет өкіметі жылдарында Оңтүстік Осетияда жартылай натуралды мешеу шаруашылықтың орнына социалист шаруашылық пайда болды. Кулактар мен помещиктер жойылды, ауыл шаруашылық коллективтендірілді, феодал және рулық құрылыстың сарқыншылықтарын жою шаралары жүргізілді. Соғыстан кейінгі жылдары кен өндіру, ағаш өңдеу өнеркәсіптері құрылды, су электр станциалары салынды. Халық шаруашылығы мен мәдениет саласындағы жетістіктері үшін 1967 ж. Ленин орденімен, 1972 ж. Халықтар достығы орденімен марапатталды.
Мюрво
Мюрво (Murvaux) — Франциядағы коммуна. Лотарингия аймағына қарасты Мез департаментінде орналасқан. Верден округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 14,21 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 55365, пошта индексі — 55110.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 149 адамды құрады. Халық тығыздығы — 10,49 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мез департаментінің коммуналары
Сарышаяндар патшасы
«Сарышаяндар патшасы» (The Scorpion King) — 2002 жылғы америкалық шытырман оқиғалы фильм. «Мумия қайта оралады» фильмінің спин-оффы. Басты рөлді рестлер Дуэйн Джонсон сомдады. Фильмнің слоганы: «Жауынгер, аңыз, патша».
Сюжет
Аккадтық жалдамалы кісі өлтіруші Метаес Мемнон патшаның көріпкелі Касандраны өлтіру туралы бұйрық алады. Шабуыл барысында Метаестің өзі және серіктері тұтқынға түседі. Мемнон Метаестің тұтқынға түскен ағасын өлтіреді. Метаес қашып шығып, Мемноннан кек алуға шешім қабылдайды. Оған кек жолында патшаның көріпкелі көмектеседі. Касандраның болашақты болжайтын қасиеті бар болатын. Метаес пен Касандра нубиялық қолбасы Балтазардың қолына түсіп қалады. Балтазар мен Метаес жекпе-жекке шығып, Метаес жеңіске жетеді. Балтазар Метаеспен бірге Мемнон патшаға қарсы соғысуға келісім береді. Метаес патша сарайында жүріп, өнертапқышпен танысады. Өнертапқыш жарылғыш зат ойлап тапқан болатын. Метаес патшаны жекпе-жекте жеңеді. Мемнон мұнара басынан құлап, сол сәтте өнертапқыш жарылғышты жарып, Мемнонның күлі көкке ұшады. Метаес ағасының кегін алады. Сөйтіп Метаес патша әскерлеріне ие болып, Сарышаяндар патшасы атанады. Касандра Метаестің жары атанады.
Сілтемелер
Санат:2002 жылғы фильмдер Санат:Чак Рассел фильмдері
Аккордтық тапсырма
Аккордтық тапсырма - құрылыс өндірісінің үдемелі технологиясын есепке алып дағдыдағыдай ұлғайтылган кешенді мөлшерлер мен бағалар (ҰКМ) бойынша жасалатын еңбек шығындары мен еңбек ақы калькуляциясы негізінде берілетін объект, кезең, бөлім, технологиялык кешен не жұмыс түрі бойынша бүтіндей жұмыс көлеміне бригадаға (звеналар) жоспарлы тапсырмалар түрі.
Моңғол ғылым академиясы
Моңғол ғылым академиясы -МХР-дің басты ғылыми мекемесі. 1961 ж. мамырда құрылған. Үш бөлімнен тұрады: қоғамдық ғылымдар, биология және Жер туралы ғылым, физика-матемтика және химия ғылымдары бөлімі. Академия жүйесіне ірі кітапхана, обсерватория, баспа енеді. Әр тоқсан сайын <<БНМАУ-ын Шинжлэх ухааны академийн мэдээ>> (<<МХР Ғылым академиясының хабарлары>>, 1961) журналы шығып тұрады. 1973 ж. академия жүйесінде 700-дей ғылыми қызметкер жұмыс істеді. Көптеген шетелдердің ҒА-лары және ғылыми ұйымдарымен байланыс жасайды.
Санат:Әлемнің ғылыми мекемелері
Нефьяш
Нефьяш (Néfiach) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Шығыс Пиреней департаментінде орналасқан. Перпиньян округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 8,81 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 66121, пошта индексі — 66170.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1090 адамды құрады. Халық тығыздығы — 123,72 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :