cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Арианизм
Александрия священнигі Арий (336 ж.ө.) бұл 3 құдайдың ішінде тек әке-құдай ғана мәңгілік деген көзқарасты таратты. Арийше, әке-құдайдың әуелгі жаратқан баласы - Логос (Христос), ал Логостың жаратқаны - қасиетті рух; баласы ешқашан әкесіндей бола алмайды, ұқсас болуы мүмкін.
Ариандық ағым христиан дінін рационалдық тұрғыдан түсіндіруге тырысты. Шіркеу Ариандық ағымды дін бұзарлық (ересь) деп (325 ж. және ақтық рет 385 ж.) таныды. Ариандық ағым кейінгі Рим империясындағы әлеуметтік-саяси құрылысқа қарсы жақтың көңіл күйін білдірді. Провинция тұрғындары мен герман тайпалары (готт, вандал, бургунд, лангобард т.б.) арасында 7 ғасырда да сақталып келді.
Ридау
Ридау (Riedau) — Аустриядағы жәрмеңкелік коммуна. Жоғарғы Аустрия федералды жеріне қарасты Шердинг округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2007 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 8 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — SD, ресми идентификациялық коды — 4 14 16.
2003 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Йохан Деммельбауэр (АҰП) саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жоғарғы Аустрия елді мекендері
Үлкен Песчанка (Вижаиха тармағы)
Үлкен Песчанка (Песчанка) — Ресейдегі өзен. Пермь өлкесі, Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Вижаиха өзенінің оң жағалауынан 37 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 15 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кама Бондюг ауылындағыСу өлшеу посты су өлшеу постынан Березники қаласына дейін. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Ариадна (ежелгі Грекия)
thumb|Ұықтап жатқан Ариадна, Ватикандағы мүсін Ариадна (Ἀριάδνη) — ежелгі грек мифологиясындағы Крит патшасы Миностың және оның әйелі Пасифаяның  қызы
Ариадна Крит аралын Минотавр тажалдан құтқарушы Афины батыры Тесейдің шытырманнан (кіріп-шығу жолы өте қиын, шым-шытырық, бөлмелері қисапсыз көп, орасан зор үй) шығуына көмектескен: ол үшін Ариадна Тесейге бір бас төккен жіңішке жіп береді. Тесей жіптің бір ұшын кіре берістен бастап тарқатып, өзінің жолын белгілеп алады да («Ариадна жібі» ).) лабиринттегі тажалды өлтіріп, тартылған жіп желісін бойлап, аман-есен қайта шығады. Ариадна Тесейді сүйеді де, онымен бірге қашады . Бірақ Тесей Ариаднаны Афиныға барар жолдағы Наксос (Диа) аралына тастап кетеді. Дионис (құдай) Ариаднаны тауып  алады, сонан соң екеуі қосылады.
Ал аңыздың басқа бір нұсқасы бойынша   Ариадна Тесей екеуі киелі бақта неке қиған үшін  Артемиданың садағының оқтарынан өлген. .
Ариадна кейіпі өнерде
Тициан, Тинторетто, Аннибале Карраччи, Ленен ағайындылар, Ангелика Кауфман, Жан-Батист Грёз,  Эжен Делакруа, Морис Дени, Джорджо де Кирико, Ловис  Коринт т.б. суретшілер Ариадна кейіпін бейнелеген. Иоганн-Генрих фон Даннекердің  "Қабыланның үстіндегі Ариадна"  суреті - бүкіл әлемге әйгілі.
Лоренцо Медичи, Ницше, Алану Милн, Марина Цветаева т.б. ақындар мен жазушылар Ариадна туралы көптеген поэма өлең-жыр шығарған.
Клаудио Монтевердинің («Ариадна», 1608),  Джованни Альберто Ристоридің, Гендельдің («Криттағы Ариадна», 1733), Иржи Бенданың  («Наксостағы Ариадна», 1775), Рихард Штраустың  («Наксостағы Ариадна», 1912), Дариюс Мийо («Тағдырдың тәлкегіне қалдырылған Ариадна», 1928), Богуслав Мартину («Ариадна», 1958), Вольфганг Рим («Ария/Ариадна»)  опералары және Альберу Русселю жазған музыкаға балет (Вакх және Ариадна, 1930), Андре Жоливе музыкасына қойылған балет (Ариадна,1964) күл әлемге әйгілі болған.
Дереккөздер
Санат:Ежелгі Грекия
Эфиопия қалаларының тізімі
Эфиопия қалаларының тізімі:
Я
Санат:Елдер бойынша қала тізімдері Санат:Эфиопия Санат:Елдер бойынша қала тізімдері‎
Қурай жотасы
Этимологиясы
Құрғақ, құрғақ жер (хуурай) — сөзінен сенімді түрде шығарылады.
Әдебиет
Санат:Алтай Республикасының тау жоталары Санат:Алтай Республикасы Санат:Алтай таулары
Гореме (Благоевград облысы)
Гореме (Гореме) — Болгариядағы ауыл. Благоевград облысына қарасты Струмяни қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 93 адамды құрайды.
Шанақ (айрық)
Елді мекендер:
Гарлип
Гарлип (Garlipp) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет. Штендаль ауданының құрамына енеді.
Шанақ (айрық)
Басқа мағыналар:
NGC 1987
NGC 1987 — Mensa шоқжұлдызында орналасқан OCL (шашыраңқы жұлдыздар шоғыры) типті шашыраңқы жұлдыздар шоғыры.
Гарлип
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 201 адамды құрайды (31 желтоқсан 2006 жыл). Алып жатқан жер аумағы 6,85 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 90 165. Муниципалитеттің басшысы — Вальдемар Шрайбер.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Паничери (Пловдив облысы)
Паничери (Паничери) — Болгариядағы ауыл. Пловдив облысына қарасты Хисаря қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 928 адамды құрайды.
Пошта индексі — 4179. Телефон коды — 03173. ЕКАТТЕ коды — 55378.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пловдив облысының елді мекендері
Крутиха (Жоғарғы Ерга тармағы)
Крутиха — Ресейдегі өзен. Вологда облысы, Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Жоғарғы Ерга өзенінің сол жағалауынан 85 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 17 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Двина бастауынан Вычегда өзенінің құйылысына дейін, Юг өзені және Сухона өзендерін қоспағанда (бастауынан Кубень су торабына дейін). Өзен саласы — Сухона, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
NGC 1987
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Mensa (шоқжұлдыз)
Гореме (Благоевград облысы)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Благоевград облысының елді мекендері
Содомка
Содомка — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы, Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Шенчуга өзенінің сол жағалауынан 10 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 19 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вага өзені. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері Санат:Вологда облысы өзендері
Мон-Бернаншон
Мон-Бернаншон (Mont-Bernanchon) — Франциядағы коммуна. Нор-Па-де-Кале аймағына қарасты Па-де-Кале департаментінде орналасқан. Бетюн округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 11,4 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 62584, пошта индексі — 62350.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1377 адамды құрады. Халық тығыздығы — 120,79 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Па-де-Кале департаментінің коммуналары
Монтегю-ле-Блан (Пюи-де-Дом)
Монтегю-ле-Блан (Montaigut-le-Blanc) — Франциядағы коммуна. Овернь аймағына қарасты Пюи-де-Дом департаментінде орналасқан. Иссуар округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 22,26 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 63234, пошта индексі — 63320.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 752 адамды құрады. Халық тығыздығы — 33,78 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Мырзагелді Кемел
Мырзагелді Кемел (15 қаңтар, 1949 жыл, Түркістан облысы, Мақтарал ауданы — 18 шілде 2020) — жазушы, қоғам қайраткері.
Өмірбаяны
Қоңырат тайпасының Байлар-Жандар рынан шыққан.
1971 жылы Ташкент ирригация және ауыл шаруашылығын механикаландыру инженерлері институтының ауыл шаруашылығын электрлендіру мамандығын, 2000 жылы М.Х.Дулати атындағы Жамбыл университетінің құқықтану факультетінің заңгер мамандығын тамамдаған.
Еңбек жолын 1971 жылы Мақтарал ауданындағы «Октябрьдің 30 жылдығы » совхозында аға инженер болып бастаған. 1975 — 1992 жылдары Мақтарал ауданында партия, кеңес қызметінде болды. 1992—1994 жылдары кеңшар директоры, 1994—1995 жылдары Қазақстан Республикасы Жоғарғы Кеңесінің депутаты, 1995 жылы Қазақстан Республикасы Минис-трлер Кабинеті жанындағы шетел инвестициясы жөніндегі комитетінің сектор меңгерушісі болып қызмет атқарған. 1995 — 2004 жылдары бірінші, екінші шақырылған Қазақстан Республикасы Парламентінің депутаты.
Шығармашылығы
Руханият саласында 10 кітап шығарған, олардың ішінде өзі жазған ізгілікке, имандылыққа, білім-білікке, ақыл-парасатқа үндейтін танымдық-көсемсөздік еңбектерге қоса, қытай ақылмандары Лао Цзы мен Конфуцийді, испан пәлсапашысы Бальтасар Грасиан, ежелгі үрім және грек ақылмандарының афоризмдерін, қазіргі ілімдерді насихаттаушы Луиза Хей, бүгінгі күннің ең атақты жазушыларының бірі Пауло Коэлъолардың таңдаулы еңбектерін қазақ тілше тәржімалаған. «Дүние» және «Экология и устойчивое развитие» журналдарын шығаруға. «Абзалдық әліппесі», «Өзіме сабақ» сияқты кітаптары оқырман қауымнан жоғары бағасын алған.
Марапаттары
2004 жылы экономика ғылымдарының докторы ғылыми атағын алған. Қазақстан Республикасының Президенті жанындағы Мемлекеттік басқару академиясының профессоры, 14 монографияның, 100-ге жуық ғылыми мақалалардың авторы.
Дереккөздер
Санат:15 қаңтарда туғандар Санат:1949 жылы туғандар Санат:Мақтаарал ауданында туғандар Санат:Қазақстан жазушылары Санат:Ташкент ирригация және ауыл шаруашылығын механикаландыру инженерлері институты түлектері Санат:Қазақстан Жоғарғы Кеңесінің депутаттары Санат:Қазақстан Парламенті Мәжiлiсінің депутаттары Санат:Қазақстан экономистері Санат:Экономика ғылымдарының докторлары Санат:Қазақстан Республикасының Президенті жанындағы Мемлекеттік басқару академиясының профессорлары
Консулдық құқық
Консулдық құқық – консулдық мекемелердің және олардың қызметкерінің қызметін реттейтін, олардың мәртебесін, атқарымдарын, құқықтары мен міндеттерін айқындайтын ұлттық және халықаралық құқықтық нормалардың жиынтығы. Ол консулдардың құқықтық жағдайын, олардың құрылу рәсімі мен қызмет ету режимін ретке келтіреді, консулдар мен басқа да лауазымды қызметкерлерді тағайындау ретін тәртіптейді, олардың міндеттерінің тізбесін, оларға берілетін артықшылықтардың, жеңілдіктер мен иммунитеттердің ауқымын айқындайды. Консулдық құқық сонымен қатар консулдық мекемелерін өкіл еткен мемлекеттердің оларды басқару жөніндегі құқықтары мен міндеттерін, тиісті мемлекеттердің азаматтығы бар заңи және жеке тұлғаларының осындай мемлекеттермен өзара қарым-қатынасындағы құқықтары мен міндеттерін белгілейді. Консулдық құқықтың негізгі бастау көздері – 1911 жылғы Консулдық функциялар туралы Каракас конвенциясы, 1928 жылғы Консулдық шенеуніктер туралы Гаага конвенциясы және 1963 жылғы Консулдық қатынастар туралы Вена конвенциясы. Аталмыш көп жақты халықаралық шарттардың бастапқы ережелері екі жақты келісімдерде (консулдық конференцияларда) және ұлттық нормативтік актілерде пысықталып, нақтыланады.
Дереккөздер
"Қазақ Энциклопедиясы", 11 - том
Санат:Саясат
Сабунчу
Сабунчу (азерб. Сабунчу) - Әзірбайжандағы қала типті елді мекен, Апшерон түбегінде, Баку қаласының Сабунчу ауданының әкімшілік орталығы.
Тарихы
1825 жылдың басында ауыл Апшерондағы негізгі мұнай өндіретін аудандардың бірі болған. 1880 жылы әуелі қалалық зауыттарға мұнай тасымалдауға арналған Бакуден Сабунчуге дейін 26 шақырымдық тар табанды теміржол салынды. thumb|right|250px|Сабунчудағы теміржол вокзалының ғимараты 1900 жылы Сабунчуда "Бенкендорф" механикалық шеберханалары ашылды, олар кеңес уақытында "Бакинский рабочий", қазіргі машина жасау зауыты болып қайта құрылды.
1926 жылы Баку-Сабунчу желісі бойынша КСРО-да бірінші моторвагонды қала маңындағы пойыз іске қосылды ("электричка").
XIX ғасырдың екінші жартысына дейін ауылдың ұлттық және діни құрамы біркелкі болды, бірақ мұнай өнеркәсібінің қарқынды дамуы мұнда әртүрлі ұлттардың келуіне ықпал етті.
1904 жылы Сабунчуда (Балахан-Сабунчин-Ромин мұнай кен орнында) сәулетші Д.Д. Буйновтың жобасы бойынша Египеттің аса қасиетті Макария шіркеуі құрылды (1933 жылы большевиктермен жойылды).
Халқы
1893 жылғы статистикаға сәйкес Сабунчуда 814 адам өмір сүрген, олардың барлығы да таттар болған.
Халқы 1975 жылы 25,7 мың және 2008 жылы 22,1 мың адам болды.
Дереккөздер
Санат:Бакудың әкімшілік бағынышындағы елді мекендер
Топар (Абай облысы)
Топар — Абай облысының Аягөз ауданы, Майлин ауылдық округі құрамында болған ауыл (2013 жылы таратылған).
Географиялық орны
Аудан орталығы - Аягөз қаласынан солтүстік-шығысқа қарай 33 км-дей жерде орналасқан.
Халқы
Тұрғыны 75 адам (2009).
Санат:Аягөз ауданының таратылған елді мекендері
Карлантино
Карлантино (Carlantino) — Италиядағы коммуна, Апулия әкімшілік аймағына қарасты Фоджа провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1227 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 36 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 34 км² шамасында. Пошта индексі — 71030.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие S. Donato e S. Rocco.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Апулия елді мекендері
Абадия-дус-Дорадус
Абадия—дус-Дорадус (Abadia dos Dourados) — Бразилиядағы муниципалитет, Минас-Жерайс штатында орналасқан. Триангулу-Минейру-и-Алту-Паранаиба мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Патросиниу экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 6 412 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 894,515 км² шамасында. Халық тығыздығы — 7,2 адам/км².
Тарихы
Қала 1948 жылы құрылған.
Қапал-Арасан минералды қайнарлары
Дереккөздер
Санат:Жетісу Санат:Қазақстан бұлақтары Санат:Қазақстан минералды сулары
Абадия-дус-Дорадус
Тарихы
Санат:Минас-Жерайс елді мекендері
Аримаспы
230px|thumb|"Жалғыз көзді" көзді аримаспылар грфондармен шайқасуы бейнеленген ежелгі Грекия ыдысы. Аримаспы (- "жалғыз",  - "көз") - жартылай аңызға айналған тайпа.
Геродоттың сипаттауы
Алғаш рет бұл туралы грек тарихшысы Геродот дерек берген. Ол "патша скифтерінен" бөлініп шығып, қазіргі Қазақстанның солтүстік-шығысын мекендеген иирка мен басқа да скифтер туралы әңгімесін аяқтайды да, Асседон тайпасы жөнінде баяндауға кіріседі. Оның шығысында "жалғыз көзді" Аримаспы, онан әріректе "алтын қорыған самұрықтар" турады дейді.
Б.з.б. 5 ғасырдың ортасында Аримаспы батысқа қарай көшіп, Исседонды ығыстырған, ал исседон скифтерді қудалап, скифтер киммериялықтарды Оңтүстік теңіз (Қара теңіз) жағалауындағы ежелгі жерлерінен түріп шыққан.
Басқа деректер
"Жалғыз көзді" Аримаспы жайындағы әңгімені бүкіл грек-рим жазушылары қайталайды. Оларша, бұл аңыз болмай, шындық болып көрінген, демек, сол тайпаға тәң этнографиялық ерекшелікті білдірген. Бұған қарағанда, сол тайпаның "жалғыз көзді" атануы адамдардың бет-жүзін жартылай бояп немесе татуировкалап (таңба салып) жүруінен болуы мүмкін. Олар мұны қасиетті, игі ниетті болып көрінуі үшін істеген. Мұндай әдет франкиялықтарды, дактар мен сарматтарда, ағатырларды, Енисейдің ежелгі қырғыздарында кең тараған.
Бұл ғұрып 17 ғасырдағы Енисей уезі тұрғындары туралы орыс документтерінде де кездеседі. Жергілікті әскери басшысының мына жұрт неге "жалғыз көзді" деген сұрағына олардың бір жақ беті көмірмен бояғандықтан бір көзі көрінбей тұр деген жауап болған.
Аримаспы шығыста Байкал көліне дейінгі жерді алып жатқан гиперборейлермен және "алтын қорыған самұрықтармен" Енисей алабы шектескендіктен, олардың мекенін Солтүстік Алтай деуге болады.
Дереккөздер
Санат:халықтар
Риде
Риде (Riede) — Германия Федеративтік Республикасының Төменгі Саксония жерінде орналасқан муниципалитет. Ферден ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 2733 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 26,88 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 03 3 61 010. Муниципалитеттің басшысы — Юрген Винкельман.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Саксония елді мекендері
Канфилд (Огайо)
Канфилд (Canfield) — Огайо штатының Mahoning округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 7374 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 12.0 км² шамасында. FIPS коды — 39-11360.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Огайо қалалары
Енакта
Енакта — Башқұртстанның Краснокам ауданындағы ауыл, Кариев ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 132 адамды құрады. Пошта индексі — 452926, ОКАТО коды — 80237810002.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Қаражал (Баянауыл тауы)
Қаражал – Баянауыл тауларының оңтүстігіндегі оқшауланған тау.
Географиялық орны
Павлодар облысы Баянауыл ауданы Ақсан ауылының оңтүстік-батысында 10 км жерде орналасқан. Абсолюттік биіктігі 534 м. Солтүстік-шығыстан оңтүстік-батысқа қарай 4 км-ге созылған, енді жері 2 км.
Геологиялық құрылымы мен жер бедері
Жер қыртысы силур мен девон кезеңдерінің кристалды порфирит, сиенит, гранитті тақтатастарынан түзілген. Оның бетін делювийлі-пролювийлі шөгінділер жапқан. Жазыққа ұласатын батыс және солтүстік етегінде шағын тұзды көлдер жатыр.
Өсімдігі
Беткейлерінің және етегінің қиыршықтасты қызғылт қоңыр топырағында қараған шоғырлары аралас бетеге, қау, сұлыбас өскен.
Дереккөздер
Санат:Баянауыл ауданы таулары
Қалпына келтіру
Тарих және мәдениет ескерткіштерін, музейлік көркем құнды заттарды, көркемөнер туындыларын, халықтың дәстүрлі қолданбалы өнерінің бұйымдарын, ежелгі қолжазбалар мен кітаптарды қалпына келтіру әлемде ертеден қолданылған. Еуропада қайта өркендеу дәуірі кезінде қалпына келтіру жұмыстары жүргенін деректер мәлімдейді. Қазақстандағы қалпына келтіру жұмыстары 18 – 19 ғасырларда тек жөндеу, ал 19 ғасырдың соңы мен 20 ғасырдың бас кезіне қарай нысандарды жаңғырту, өңдеу дәрежесінде болды. Қазіргі қалпына келтіру теориясы мен тәсілі негізінен үшке: консервациялық (ескерткішке нұқсан келтірмей қалпына келтіру), аналитикалық және синтетикалық әдістерге құрылған.
Қазақстанда Қожа Ахмет Ясауи кесенесінде қалпына келтірудің ғылыми және тәжірибелік шаралары (Б.Н. Засыпкин, Г.И. Пацевич) қолданылған 1937 – 1941 жылдардан бері ресми түрде қалпына келтіру істері басталды деп саналады. Оған дейінгі осы ескерткіште жасалған (1866 – 1887, 1906 – 1907 жылдары) жергілікті жөндеу істері сәтсіз аяқталған болатын. 1966 жылы Республикалық ғылым-қалпына келтіру өндірістік шеберханасы (кейін Республикалық ғылым-қалпына келтіру және жөндеу бірлестігі) ұйымдастырылды. Оның жанында 1970 жылы жобалау және есеп-қисап жасау тобы (кейін Республикалық жобалау – қалпына келтіру ғылыми-зерттеу институты “Казпроектреставрация”) құрылды. Абду-л-Әзиз баб күмбезі, Қызыр пайғамбар мұнарасы, Қарашаш ана (17 ғасыр), Ибраhим Ата күмбезі (18 ғасыр), Жаркент мешіті, т.б. қалпына келтіруден өтті. Бірқатар ескерткіштер (Арыстанбаб, Бабажы-қатын кесенесі, т.б.) консервацияланды.
Дереккөздер
Санат:Қалпына келтіру
Ростренан
Ростренан (Rostrenen) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Кот-д'Армор департаментінде орналасқан. Гингам округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 32,17 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 22266, пошта индексі — 22110.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 3343 адамды құрады. Халық тығыздығы — 103,92 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кот-д’Армор департаментінің коммуналары
Германия генерал-фельдмаршалдар тізімі
thumb|100px|Генералфельдмаршал [[Вольфрам фон Рихтһофен|фон Рихтһофеннің маршалдық таяғының көшірмесі]] Германияның генерал-фельдмаршал әскери атағын иеленгендерінің тізімі
Футболдан Қазақстан Чемпионаты 2009
Футболдан Қазақстанның XVIII чемпионаты — 2009 жылы 7 наурыз мен 2 қараша күндері аралығында өтті. Турнирге 14 команда қатысты.
Үлкен Бугурусланка
Үлкен Бугурусланка (Бугурусланка) — Ресейдегі өзен. Оренбург облысы, Самара облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Мочегай өзенінің оң жағалауынан 11 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 58 км-ді құрайды.
Футболдан Қазақстан Чемпионаты 2009
Алматының "Қайраты" қаржылай қиындықтарға байланысты жоғары лигадан түсіп қалды да, орнына 2008 жылғы маусымда соңғы орында қалған "Қызылжар" лигада қалды.
Үлкен Бугурусланка
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Үлкен Кинель бастауынан сағасына дейін, Кутулук өзенін қоспағанда бастауынан Кутулук су торабына дейін. Өзен саласы — Сала болмайды, өзен алабы — Куйбышев суқоймасының бас жағынан Каспий құйылысына дейінгі Еділ.
Футболдан Қазақстан Чемпионаты 2009
"Алматы" және "Мегаспорт" клубтары бірігіп, "Локомотив" клубы құрылды. Енді бір орын лигада бос қалды да, оның орнына жоғары лигада ойнаудан "Екібастұз" бас тартып, оның орнына "Атырау" да жоғары лигада қалды. Ал "Намыс" клубы (2008 жылы "Астана" деген атпен ойнаған) да қаржы тапшылығынан бірінші лигаға төмендеді, оның орнына 2008 жылы 14-орын алған "Восток" премьер лигада қалды.
Үлкен Бугурусланка
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Футболдан Қазақстан Чемпионаты 2009
Турнир кестесі
Ескертулер: "Восток", "Қазақмыс", "Қызылжар" клубтарының Бақылау-тәртіптік кеңсесінің ескертулерін орындамағаны үшін ұпайлары кемітілді.
Үлкен Бугурусланка
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Футболдан Қазақстан Чемпионаты 2009
Сілтемелер
Санат:Футболдан Қазақстан чемпионаты Санат:2009 жылғы футбол
Холт (Миннесота)
Холт (Holt) — Миннесота штатының Marshall округіне жататын АҚШ қаласы.
IC 2348
IC 2348 — Шаян шоқжұлдызында орналасқан S? (спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 23589, MCG 4-20-49, ZWG 119.85, NPM1G +20.0171.
Сыртқы сілтемелер
IC 2348 Санат:Шаян (шоқжұлдыз)
NGC 6446
NGC 6446 — Геркулес шоқжұлдызында орналасқан Sab типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысанды 1864 жылы 9 шілдеде Альберт Март астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 6446 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 60825, MCG 6-39-18, ZWG 199.18, ARAK 528, KCPG 523A.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Геркулес (шоқжұлдыз)
Қуаныш нұрғазиев шадыбайұлы
Қуаныш Шадыбайұлы Нұрғазиев  (1962 жылы туған, Қызылорда қаласы) – дәрігер-маммолог, медицина ғылыми доктор (2003). Алматы мемлекеттік медицина институтын (ҚазҰМУ) бітірген (1985). 1985 – 89 жылдары Алматы қалалық онкология диспансерінде дәрігер. 1989 – 91 жылдары КСРО Денсаулық сақтау министрлігінің Н. И. Петров атындағы онкология ғылыми-зерттеу институтының ординатурасында оқыған. 1992 – 96 жылдары «Шипагер» жеке маммология орталығында дәрігер-маммолог, 1996 – 2001 жыдлдары өзі ұйымдастырған «Салауат» жеке маммология орталығын басқарды. 2001 – 02 жылдары Атырау облыстық денсаулық сақтау департаментінің бастығы, 2002 жылдан Алматы аймақтық онкология диспансерінде дәрігер-консультант, «Салауат» жеке маммология орталығының бас дәрігері, «Маммология» журналы бас редакторының орынбасары. Нұрғазиев 50-ден астам ғылыми еңбектің авторы, оның ішінде 1 монография, 2 жаңалық, 2 әдістемелік нұсқау бар.
Сілтемелер
Қазақ энциклопедиясы
Санат:Әдебиет
Дорожное (Қостанай облысы)
Дорожное — Қостанай облысы Фёдоров ауданы, Камышин ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы — Фёдоровка ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 45 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы ауылдың тұрғындары 357 адам (181 ер адам және 176 әйел адам) болса, 2009 жылы 222 адамды (116 ер адам және 106 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Фёдоров ауданы елді мекендері
Үлкен Харвута
Үлкен Харвута — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненец АҚ, Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кедровая өзенінің сол жағалауынан 116 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 46 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Солтүстік Сосьва өзенінің құйылысынан Салехард қаласына дейін. Өзен саласы — Солтүстік Сосьваға қосылу құйылысынан төмен Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Фанни Кадео
Фанни Кадео (Fanny Cadeo; 11 қыркүйек 1970 жылы, Лаванжа) – итальян актрисасы және фотомодель. Өмірлік жолын модель болып бастаған.
Үлкен Харвута
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Виадук
thumb|250px|right thumb|250px|right Виадук - терең сай немесе тау аңғарының үстінен өту үшін салынған көпір.
Дереккөздер
Санат:Инфрақұрылым
Жайылатын беті
thumb|[[геликоид]] Жайылатын беті (Развертывающая поверхность) — біртіндеп ию арқышы созбай, жыртпай және бүктесінсіз жазықтықпен беттестіруге болатын бет. Жайылатын бетітер үшеу: цилиндрлік бет, конустық бет және торс. Бүлардан басқа беттерді жайылмайтын беттер деп атайды. Бірақ, керек болған жағдайда жайылмайтын беттердің де шартты жаймаларын салып пайдаланады.
Дереккөздер
Санат:Техника Санат:Машинажасау
Вернате
Вернате (Vernate) — Италиядағы коммуна, Ломбардия әкімшілік аймағына қарасты Милан провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2345 адамды құрайды. Халық тығыздығы 168 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 14 км² шамасында. Пошта индексі — 20082.
Қожасай мұнай-газ конденсант кені
Ақтөбе обл. Мұғалжар ауд-н-да, Ақтөбе қаласынан оңтүстікке қарай 240 км жерде. Батысында Жаңажол Мұнай - газконденсат кенімен түйіседі. Кен орны 1962 -63 жылдары сейсмикалық зерттеу нәтижесінде анықталған. Іздеу-барлау жұмыстары 1979 жылы басталды. Тек - тоник. жағынан кен құрылымы өлшемдері 18 X 4,5 км, ендік бағытта созылған брахиантиклинальдік қатпар. Коллекторы кеуекті-жарықшақты, карбонатты жыныстардан (әктас,доломиттенген әктас) құрылған. Ашық кеуектілігі 9-дан 9.6% -ға дейін өзгереді, өткізгіштігі 0,173 мкм². Бастапқы қабаттық қысымы 37.3 МПа, температурасы 73°С. Бастапқы шығымы: мұнай 39.2 м³ тәулік, газ 28,2 м³ тәулік. Тұрақты конденсат мөлшері 345г/м³. Мұнай жеңіл және ауыр (0,827-0,886г/см³). Газ құрамы бойынша ауыр, құрамында этан, ауыр көмірсутек (20.5-31.8%), метан (55.5-72.8%) бар. Конденсаттың тығыздығы 0.753 г/см³. Кен орны өндірістік игеруге дайын.
Дән қоңыр көбелегі
‎ Дән қоңыр көбелегі  – қабыршақ қанаттылар отрядының түнде ұшатын қоңыр көбелек тұқымдасы. Қазақстанда ең көп тарағандары кәдімгі дән қоңыр көбелегі (Hadena bsіlіnea) және сұр дән қоңыр көбелегі (H. sordіda). Кәдімгі дән қоңыр көбелегі барлық жерде кездеседі. Бидай, қарабидай, кейде жүгері, көп жылдық астық тұқымдас шөптердің зиянкесі, ал сұр дән қоңыр көбелегі Қазақстанның дала, орманды дала аймақтарында (солтүстік облыстарда) тіршілік етеді, жаздық бидай зиянкесі. Қанатының жайылғандағы ұзындығы кәдімгі дән қоңыр көбелегінде 40 – 42, сұр дән қоңыр көбелегінде 38 мм-дей. Көбелек масаққа, кәдімгі дән қоңыр көбелегі сонымен қатар өсімдік жапырағына, сабағына жұмыртқа салады. Жұмыртқа 13 – 14 күнде жұлдызқұртқа айналады, оның ұзындығы 28 мм-дей. Жұлдызқұрт алғашқы түрінде қызғылт сары, екінші түрінде сары түсті болады. Жылына бір рет көбейеді. Топырақта қыстап, көктемде қуыршаққа, жазда (маусым – шілде айларында) көбелекке айналады. Арылу шаралары: астықты дер кезінде жинау, бастыру, егістікті дер кезінде жырту, бидай егістігі мен астық тұқымдас шөптерді химиялық дәрі-дәрмектермен өңдеу.
Александр Семенович Потапов
Александр Потапов Семенович (1910, Горький қаласы, Ресей – 1961, сонда) – соғыс және еңбек ардагері. «Даңқ» орденінің толық иегері. Соғыс алдында Түркістан стансасына көшіп келген. Осы жерден 1942 жылдары армияға шақырылған. 276-Темрюк атқыштар дивизиясының 871-атқыштар полкінің 76-ММ зеңбірегінің нысана көздеушісі, кейін командирі болып, Оңтүстік-батыс, Солтүстік Кавказ, 1- және 4-Украин майдандарында шайқасты. Соғыстан кейін өзінің туған қаласы Горькийге оралып, машина жасау зауытында еңбек етті.
Сілтемелер
"Оңтүстік Қазақстан Энциклопедиясы"
Санат:Даңқ орденінің толық иегерлері
Сан-Мартино-Валле-Каудина
Сан-Мартино-Валле-Каудина (San Martino Valle Caudina) — Италиядағы коммуна, Кампания әкімшілік аймағына қарасты Авеллино провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 4709 адамды құрайды. Халық тығыздығы 214 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 22 км² шамасында. Пошта индексі — 83018.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие Мартин Турский. Жыл сайынғы мерекесі — 11 қараша.
Сыртқы сілтемелер
Кампания елді мекендері
Ілияс Әлімұлы Тортаев
Ілияс Әлімұлы Тортаев - 1953 жылы 19 қыркүйекте Жамбыл облысы Шу ауданының Жаңа жол ауылында туған. Қазақ. Жамбыл гидромелиоративтік құрылыс институтының өнеркәсіптік және азаматтық құрылыс факультетін (1974) инженер-құрылысшы мамандығы бойынша; «Әділет» жоғары құқық мектебін (Алматы қаласы, 1998) заңгер мамандығы бойынша бітірген. М.Х. Дулати атындағы Тараз мемлекеттік университетінің Құрметті профессоры. Қазақ, орыс, ағылшын және неміс (сөздікпен) тілдерін біледі. «Нұр Отан» ХДП мүшесі.
Үйленген. Жұбайы - Тортаева Сәуле Алабергенқызы (1964 жылы туған), Тараз қаласы «құрылысИнвестСгоир» АҚ маркетингі жөніндегі директоры. Балалары - Тортаева Динара (1974 жылы туған), Тортаева Рәмиля (1982 жылы туған), Тортаева Кәмила (1983 жылы туған), Әлім Марлен (1988 жылы туған), Ілияс Айсұлу (1993 жылы туған).
Ильяс Алимулы Тортаев (1953 жылы туған, Шу ауданы, Жаңажол ауылы) – өндірісті ұйымдастырушы, Жамбыл гидромелиорациялық-құрылыс институтын бітірген (1974). Архитектура кафедрасының ассистенті болып институтта қалдырылды. 1978 жылы №18 Жол-құрылыс тресіне қарасты №85 Жол-құрылыс басқармасында инженер, прораб, бас инженер. 1996 ж. «Жамбылжол құрылысы» акционерлік қоғамы акционерлерінің жалпы жиналысында осы қоғамның президенті болып сайланды. Жұмыс барысын нарықтық экономикаға сай құрудың нәтижесінде кәсіпорын тұрақты, әрі табысты жұмыс істей бастады. 1997 ж. жаңа астананы салысудың тендерін ұтып, қысқа мерзім ішінде 3 асфальтбетон зауыты құрастырылды, «Ақмоланы Шығыс жағынан орап өту» автомобиль жолының құрылыс-монтаж жұмыстары жүзеге асырылды, Жамбыл облысының автомобиль жолдарын жөндеу қолға алынды. Бір жылдың барысында құрылыс-монтаж жұмыстары мен басқа да өнімдер өндіру 5,5 есеге артты. Тортаев басқарған «Жамбылжол құрылыс» ААҚ-ы кейінгі жылдары Семейде асфальтбетон з-тын салудың сапасын Британиялық стандарт дәрежесіне жеткізді. Түркістанның 1500 жылдық мерекесіне«Шымкент – Түркістан» автомобиль жолын жөндеп, Шу ауданындағы Тасөткел су қоймасының арнасын бекіту жұмыстарын жүзеге асырды. Астана – Петропавловск жолайрығының, Оңтүстік Қазақстан облысындағы «Қызыләскер» жолының құрылысын аяқтап, «Алматы – Астана» автомобиль жолының құрылысын жүргізді. «Тараз – 2000» мерекесінде тігілген киіз үй тәріздес металдан жасалған құрылысына әлемде теңдесі жоқ деген баға берілді. Осы іспеттес игі жұмыстардың нәтижесінде Тортаев басқаратын «Жамбылжолқұрылыс» ААҚ-на 2003 ж. басында Бриллиант категориясы бойынша сапа мен технология үшін «Еуропа аркасы» атты халықаралық сыйлық берілді. Кейінгі уақыттарда Тараз қаласының әкімі, Қордай ауданының, Шу ауданының әкімі қызметтерін атқарды.
Дереккөздер
Санат:1953 жылы туғандар Санат:Жамбыл облысында туғандар Санат:Қазақстан құрылысшылары Санат:Тараз әкімдері
Кедровый Ключ
Кедровый Ключ — Ресейдегі өзен. Кемеров облысы, Хакасия Республикасы, Алтай Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Шодровка өзенінің сол жағалауынан 2 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Томь бастауынан Кондома өзенін қоспағанда, Новокузнецк қаласына дейін. Өзен саласы — Томь, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кемеров облысы өзендері Санат:Хакасия өзендері Санат:Алтай өлкесі өзендері
Сеара
Сеара (Ceará) — Бразилияның солтүстік-шығысында орналасқан штат. Әкімшілік орталығы — Форталеза қаласы. Ауданы — 148 920,5 км². Штат 7 мезорегион және  33 микрорегионға бөлінген. Сеара штатында 184 муниципалитет бар. Экономикасы ауыл шаруашылығына негізделген. Онда банандар, қант құрағы, маниок, жүгері, үрме бұршақ, кофе, және темекі өсіреді.
Дереккөздер
Санат:Бразилия штаттары Санат:Бразилия
Арин-Берд
thumb|right|200px|Арин-Берд төбесіндегі [[Эребуни қамалының  қирап қалған қалдықтары.]] Арин-Берд (Арин-берд, Аринберд, Արին բերդ) - Ереван қаласының шетіндегі төбе; үстінде б.з.б. 782 ж.шамасында Урарту патшасы Аргишти І салдырған қамалдың қалдықтары бар.
Құрылыстан табылған жазуда қамалдың аты Эребуни екені айтылған (Ереван деген атау содан қалса керек).
Қамал Севан көліне ұмтылған урартулықтардың бекіністі тірегі болған. Мұнда 1950 жылы К.Л.Оганесян қазба жұмыстарын жүргізгенде, ғимараттар мен ғибдатханалардың қалдығын тапқан. Қабырғаларында ою-өрнектер, Урарту құдайлары бейнеленген. Шаруашылық құрылыстары, қоймалар табылған.
Б.з.б. 8 ғасырдың аяғында қамал бұрынғы мәнінен айырылған; оның содан былайғы өмірі Урартудан кейінгі дәуірмен (б.з.б. 5 ғ.) байланысты.
Дереккөздер
Санат:Армения
Үлкен Расья
Үлкен Расья — Ресейдегі өзен. Пермь өлкесі, Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Вишера өзенінің сол жағалауынан 255 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 25 км-ді құрайды.
Қалтагүл
Қалтагүл (Caltha) – сарғалдақтар тұқымдасына жататын көп жылдық шөптесін өсімдіктер туысы.
Үлкен Расья
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Қалтагүл
Тараулы, өсетін жері
Екі жарты шардың қоңыржай белдеулерінде кездесетін 40-қа жуық түрі белгілі. Қазақстанның солтүстік, солтүстік-шығыс аудандарындағы батпақты, сазды шабындықтарда, көлдер мен өзендердің жағаларындағы ылғалды жерлерде өсетін – батпақ Қалтагүл (Caltha palustrіs) бар.
Үлкен Расья
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Қалтагүл
Құрамы
Қалтагүлдің құрамында протоанемонин алкалоиды бар. Сондықтан көктемде оны жеген сиырлар уланады.
Қолданысы
Қалтагүлдің гүлі әдемі болғандықтан, әсемдік үшін де өсіреді. Өсімдікті пісіргеннен кейін улылығын жояды. Сондықтан тамырын пісіріп, ет және балыққа дәмтатымдық тағам ретінде қосады.
Дереккөздер
Санат:Сарғалдақтар тұқымдасы Санат:Қазақстан флорасы
NGC 1990
NGC 1990 — Орион шоқжұлдызында орналасқан * типті жұлдыз.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1786 жылы 1 ақпанда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 1990 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: LBN 940.
Патриарх-Евтимово (Пловдив облысы)
Патриарх-Евтимово (Патриарх Евтимово) — Болгариядағы ауыл. Пловдив облысына қарасты Асеновград қауымының құрамына кіреді.
NGC 1990
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Орион (шоқжұлдыз)
Патриарх-Евтимово (Пловдив облысы)
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 538 адамды құрайды.
Пошта индексі — 4267. Телефон коды — 03326. ЕКАТТЕ коды — 55590.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пловдив облысының елді мекендері
Горна-Брезница (Благоевград облысы)
Горна-Брезница (Горна Брезница) — Болгариядағы ауыл. Благоевград облысына қарасты Кресна қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 579 адамды құрайды.
Пошта индексі — 2842. Телефон коды — 074328. ЕКАТТЕ коды — 16136.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Благоевград облысының елді мекендері
Желқом
Желқом — 1) ердің екі қапталының астына жеке-жеке бүктеп қыстырылатын киіз не тері тоқым. Арқасының жауыры жараға айналған мініс көлігін және жүк артатын малды лажсыздан пайдаланғанда салынады. Ер оқпаны мен қыр арқа бір-біріне жанаспай, арасы алшақ болып, желденіп тұрса жара асқынбайды. Бұл жағдай көлікті уақытша пайдалануға мүмкіндік береді; 2) Қазақстанның кейбір аймақтарында мініс көлігін масадан, сонадан, т.б. қорғау үшін жабылатын мата жабынды да “Желқом” деп атайды.
Дереккөздер
Санат:Мәдениет Санат:Ат әбзелдері
Қарабұлақ (Ақшәулі ауылдық округі)
Географиялық орны
Аудан орталығы - Аягөз қаласынан оңтүстік-шығысқа қарай 67 км-дей жерде, Ақшәулі тауының батыс беткейінде орналасқан.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 286 адам (151 ер адам және 135 әйел адам) болса, 2009 жылы 211 адамды (108 ер адам және 103 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Аягөз ауданы елді мекендері
Гатерслебен
Гатерслебен (Gatersleben) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет. Зальцланд ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 2422 адамды құрайды (31 желтоқсан 2006 жыл). Алып жатқан жер аумағы 16,00 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 89 115. Муниципалитеттің басшысы — Эдит Хюттнер.
Верин-де-Вер
Верин-де-Вер (Veyrines-de-Vergt) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Дордонь департаментінде орналасқан. Периге округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 11,91 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 24576, пошта индексі — 24380.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 241 адамды құрады. Халық тығыздығы — 20,24 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Дордонь департаментінің коммуналары
Лаласель
Лаласель (Lalacelle) — Франциядағы коммуна. Төменгі Нормандия аймағына қарасты Орн департаментінде орналасқан. Алансон округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 13,37 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 61213, пошта индексі — 61320.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 277 адамды құрады. Халық тығыздығы — 20,72 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Орн департаментінің коммуналары
Крутой Сивеж
Крутой Сивеж (Сивеж) — Ресейдегі өзен. Вологда облысы, Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Вожбал өзенінің оң жағалауынан 48 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 26 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Двина бастауынан Вычегда өзенінің құйылысына дейін, Юг өзені және Сухона өзендерін қоспағанда (бастауынан Кубень су торабына дейін). Өзен саласы — Сухона, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Сойга (Кулой тармағы)
Сойга — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы, Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кулой өзенінің сол жағалауынан 205 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 24 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вага өзені. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері Санат:Вологда облысы өзендері
Доғалы пісіруге және балқытып қаптастыруға арналған автомат
Доғалы пісіруге және балқытып қаптастыруға арналған автомат (Автомат для дуговой сварки и наплавления) — электрдоғасы қуаты мен пісіруді және балқытып қаптастыруды жүргізетін аппарат. Автоматты пісіруде электрдоғасы флюс қабатының астында жалындайды. Бастапқы пісіру автоматтары электрод сымның пісіру аумағында үздіксіз келтірілуін, флюстің келтірілуін, электрдоғасының жалындауын, доғаның пісіру жігі бағытында тұрақты жылдамдықпен жылжуын (пісіру жылдамдығы), пісіру аяқталуында балқыма ойықты толықтыруды және доғаны сәндіруді іске асыратын, сондай-ақ доға тоғы, кернеуі, пісіру жылдамдығының тағайындалған шамасы белгілі дәлдікпен тұрақты қамтамасыз етілетін аппа-рат. Қазіргі пісіру автоматгары жоғарыда айтылған көрсеткіштерге қосымша пісіру ереже көрсеткіштерінің ауытқуын анықтап, оны автоматты түзетуді іске асырады. Сондай-ақ пісіру желісінің қалыптасуын оператордың дисплейде көріп отыруына, пісіру ережесі параметрлеріне қажетті түзетулерін автоматты енгізуге мүмкіндік береді.
Дереккөздер
Санат:Техника Санат:Машинажасау
Ариовист
Ариовист (Ariovistus) (б.з.б. 1 ғ.) - германдық свев тайпаларының көсемі.
Галл тайпасының бір тармағы - эдуйлерге қарсы күрескен галлдар мен секвандардың тілегі бойынша б.з.б. 71 ж. шамасында Ариовист германдықтар отрядымен Рейннен өтті. 61 ж. шамасында эдуйлерді жеңді. Галлия жеріне орнықты.
Ариовист билігіне риза болмаған галл тайпалары Юлий Цезарьдан көмек сұрады. Цезарь әскері 58 ж.шамасында Везонцио (қазіргі Безансон) маңында Ариовист тайпаларын талқандады. Жараланған Ариовист қалған әскерлерімен Рейннен өтіп, Германияға келді, сол жерде көп ұзамай қайтыс болды.
Дереккөздер
Санат:Тарих Санат:Герман тайпалары
Дәнсары
Дәнсары  – Ұлы Жыланшық өзені алабындағы тұйық көл.
Географиялық орны
Ұлытау облысындағы Ұлытау ауданының қиыр батысында, Байқоңыр ауылының солтүстік-батысына қарай 100 км жерде орналасқан. Теңіз деңгейінен биіктігі 157 м.
Гидрографикасы
Аумағы 9,6 км2, ұзындығы 6,9 км, ең терең жері 1,5 м, су жиналатын алабы 468 км2. Көл ағынсыз, солтүстік-шығысынан (Сарын тауынан) жазда тартылып, қарасуларға бөлініп қалатын Қайдағұл өзені құяды. Қар және жер асты суларымен толығып, көктемде Шөміш көлімен ұласады. Қарашаның ортасында суы қатып, сәуірдің ортасында мұзы ериді. Ақ және боз жусан, қылқан селеу, т.б. шөптер өсетін жағалауы жайылым ретінде пайдаланылады.
Кутлинка
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Батыс Әзірбайжан
Батыс Әзірбайжан останы ( Âzarbâyjân-e Qarbi, Qərbi Azərbaycan, Azerbaycanî Rojawa) — Иранның 31 останының бірі. Иранның батыс бөлігінде орналасқан, Түркиямен, Иракпен және Нахчыван Автономиялық Республикасымен, Шығыс Әзірбайжан, Занжан және Күрдістан остандарымен шекаралас. Ирандық Әзірбайжан провинцияларының бірі. Остан 1950 жылы Әзірбайжан останын шығыс және батыс бөліктерге бөлу нәтижесінде құрылды. Әкімшілік орталығы — Урмия қаласы. Аумағы — 37 437 км2. Халқы — 3,080,576 (2011).
Абаэте
Абаэте (Abaeté) — Бразилиядағы муниципалитет, Минас—Жерайс штатында орналасқан. Орталық Минас-Жерайс мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Трес-Мариас экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
Батыс Әзірбайжан
Археологиясы
Остан аумағындағы алғашқы қоныс орындары б.з.д. 6 мыңжылдықта пайда болған. Солардың бірі — Хасанлу қаласы. 1958 жылы осы қала жүртының орында танымал Алтын ваза табылған болатын. Остан аумағында әлемдегі ең алғаш шарап өндірумен айналысқан елді мекендердің бірі — Хаджи Фируз қалашығы орналасқан. Тағы бір маңызды орын — Гоой қалашығында металл қорыту б.з.б. 800 жылдар болғаны туралы Гильгамеш жайлы эпостан белгілі.
Абаэте
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 23 595 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1 816,86 км² шамасында. Халық тығыздығы — 13 адам/км².
Тарихы
Қала 1870 жылы құрылған.
Санат:Минас—Жерайс елді мекендері
Батыс Әзірбайжан
Тарихы
Аумақтағы ежелгі өркениеттерден манналықтар туралы белгілі. Манна Урарту мен Ассирия арасындағы ежелгі мемлекет болған. Олар урартулықтарға ұқсас тілде сөйлеген. Ассирия мемлекеті құлаған соң аумақ грек декеркөздерінде Матиене деп аталған. Матиене Урмия көлінен шығыста орналасқан Атропатена мен шекаралас болған.
Б.з. 4 ғасырының соңында Сасанидтер мемлекеті аумақты шығысында Адхурпадаганмен көршілес сатрапияға айналдырды. Кейінрек Әзірбайжан болып арабтанған Адхурпадаган атауы Атропатенадан шыққан. Атропатена Ахменидтер имперясы кезіндегі Мидия дағы сатрапия болған, кейіннен ол Ескендір Зұлқарнайын кезінде Мидияның сатрапия ретінде қайтадан қалпына келді.
Географиясы
Урмия өзенін қоса алғанда аумағы 43660 км2 болатын Батыс Әзірбайжан останы Иранның солтүстік-батыс бөлігінде орналасқан.
Останның климатына негізінен Атлан мұхиты мен Жерорта теңізінен келетін жаңбырлы желдері әсер етеді. Қыста остан аумағына солтүстіктің қатты қарлы желдері әсер етеді.
Метеорологиялық деректер бойынша остан аумағындағы температуралы көрсеткіштер біркелкі емес. Орташа жылдық температура Макуда 9,4°C болса, Текабта 11,6°C, Урмияда 9,8°C, ал Хойда 9,4°C. Остандағы ең жоғарғы температура шілдеде 34°C, ал ең төменгі температура қаңтарда –16°C. Жылдық орташа жауын-шашын мөлшері оңтүстіктегі ашық аудандардағы 870 мм-ден солтүстіктегі Маку қаласындағы 300 мм-ге (негізінен қар) дейін ауытқиды.
Әкімшілік бөлінісі
Остан құрамына 14 шахристан кіреді: Букан, Мехабад, Маку, Миандоаб, Накаде, Ошнавийе, Пираншехр, Сельмас, Сердешт, Текаб, Урмия, Хой, Чалдоран, Чайпара және Шахиндеж.
Халқы
Иранның ұлттық құрамы бойынша ресми статистикалық мәліметтер жоқ. Батыс Әзірбайжандағы әзірбайжандар мен күрдтер көп. Олардан бөлек тағы үш негізгі этникалық топ бар: армяндар, ассириялықтар және еврейлер. Бір кездері ассириялықтар халықтың жартысын құраған болатын, алайда түріктер тарапынан болған геноцидтен кейін ассириялықтардың көбі қаза тапты, қазіргі таңда олардың саны 15 000 жуық. Останның ірі қалаларында Иранның басқа бөліктерінен келегн иммигранттар да бар.
Дереккөздер
Санат:Иран остандары
Кантон (Огайо)
Кантон (Canton) — Огайо штатының Stark округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 73007 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 53.3 км² шамасында. FIPS коды — 39-12000.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Огайо қалалары