cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Солтүстік Қаражамбас мұнай кен орны
Жатыс сипаты
Құмтастардан құралған жинауыштар кеуекті, олардың ашық кеуектілігі 28%, өтімділігі 0,098 мкм2. Мұнайға қанығу коэффициенті 0,63, мұнайға  қаныққан  қалыңдығы 2,6-3,7 м. Қалыңдығы 5 және 11 м-лік сазды таужыныстар жапқыш рөлін атқарады. Оңтүстік-батыс көтерілімдегі негізгі жатынның мұнайлы бөлімінің биіктігі 30,4 м. Жартылай қиылған төбелер екі блокқа бөлінген, осының салдарынан әр блок жатындарының өз биіктіктері және су-мұнай жапсарының өз деңгейлері бар. Солтүстік-Шығыс көтерілімнің негізгі жатынындағы мұнайлы бөлігінің биіктігі 25 м Оңтүстік-Батыс төбедегі жатынның мұнайлы бөлігінікі 6,4 м.
Құрамы
Кенорын мұнайының тығыздығы 940 кг/м3, физикалық қасиеттері мен химиялық құрамы жағынан Қаражамбас кен орнының мұнайларына ұқсас. Жатындардағы бастапқы қойнауқаттық қысым 6,1 Мпа-дан 7,4 Мпа-ға дейін өзгереді, температура 29-31 °С, мұнайдың шығымы 1,2-5,5 м3/тәу. Хлоркальцийлі типті қойнауқаттық сулардың тығыздығы 1,095 г/см3 минералдылығы 95 г/л. Жатындардың режим суарынды. Кен орнында жұмыс 1985 жылдан бері тоқтатылған.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан мұнай кен орындары Санат:Маңғыстау облысы кен орындары
Мартенвиль (Эр)
Мартенвиль (Martainville) — Франциядағы коммуна. Жоғарғы Нормандия аймағына қарасты Эр департаментінде орналасқан. Берне округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 9,09 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 27393, пошта индексі — 27210.
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эр департаментінің коммуналары
Әзірхан Жұмасұлтанов
Әзірхан Жұмасұлтанов (1928), тарихшы, ғалым, тарих ғылымдарының докторы (1983), профессор (1984).
ҚазМУ-ді бітірген (1953). 1953-59 жылы Жітіқара орта мектебінің мұғалімі. Мендіқара педагокикалық училещесінің (Қостанай облысы) оқытушысы, 1959-1965 ж. «Білім» қоғамының Қостанай облысытық ұйымының референті, 1960-63 ж. ҚазМУ-дің аспиранты. 1964 жылдан Қарағанды политех. ин-тының аға оқытушысы, доценті, кафедра меңгерушісі, профессор.
Дереккөздер
Санат:1928 жылы туғандар Санат:Қазақстан тарихшылары Санат:Қазақстан ғалымдары Санат:Профессорлар
Бергайм
Бергайм (Bergheim) — Франциядағы коммуна. Эльзас аймағына қарасты Жоғарғы Рейн департаментінде орналасқан. Рибовилле округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 19,16 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 68028, пошта индексі — 68750.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1906 адамды құрады. Халық тығыздығы — 99,48 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жоғарғы Рейн департаментінің коммуналары
Ұшақ конструкциясы
Ұшақ конструкциясы — ұшақтың тактика-техникалық және қолданыстық сипаттамаларын анықтайтын техникалық (конструкциялық) шешімдер мен инженерлік түйіндердің жиынтығы. Ұшақ конструкциясы негізінен құрамына фюзеляж, қанат және құйрық жаймасынан тұратын және қозғалтқыш пен шасси жабдықталған ұшақ планерінен тұрады. Заманауи ұшақтар сонымен қатар авионикадан тұрады.
Алайда заманауи ұшақтардың өзгеше конструкциялық сызбалары да бар. Мысалы, әлемге әйгілі B-2 бомбылаушы ұшағы «ұшатын қанат» сызбасымен жасалған. Ал МиГ-29 ұшағы тасушы сызба бойынша жасалған, бұл жағдайда фюзеляж түсінігінің орнына корпус ұғымы қолданылады (МиГ-29 корпусы — аэродинамикалық көтеруші күшті жасауға қатынасатын кең фюзеляж). Ұшақтың конструкциялық сызбасына тағы бір альтернативті мысал — ЭКИП, бұл ұшақтың өзіндңк ерекше формасына байланысты шартты түрде «ұшатын тасбақа» десе болады.
Планер
Жалпы ұшақ планерінің құрамына фюзеляж, қанат, қауырсын, шасси және қозғалтқыш қондырғылар мен басқа да агрегаттарды орналастыруға арналған гондолалар кіреді. Бұл элементтер жиынтығы классикалық конструкциялық сызбаға тән. Басқа конструкциялық сызбаларда кейбір элементтердің болмауы мүмкін.
Фюзеляж
thumb|300px|Фюзеляждердің түрлері Фюзеляж ұшақтың «денесі» болып табылады. Онда экипаж кабинасы, негізгі жанармай бактары, басқару мен бақылау жүйелері, жолаушы салоны және багаж бөлімдері (жолаушы ұшақтарында) немесе жүк бөлімдері (жүк тасымалдаушы ұшақтарда), қару (әскери ұшақтарда) жене т.б. орналасады. Фюзеляждың конструктивті-күштік сызбасы бойлық элементтер (лонжерондар, стрингерлер), көлденең элементтер (шпангоуттар) және қаптамадан (металл немесе фанер жабындылар) тұрады.
Жолаушы ұшақтарын тар- және кеңфюзеляжды деп бөледі. Алғашқылардың фюзеляждың көлденең қимасының диаметрі орташа есеппен 2-3 метрді құрайды. Кең фюзеляждардың диаметрі — алты метрден кем емес. Барлық кеңфюзеляжды ұшақтар екі палубалы болып келеді: үстіңгі палубада жолаушы орындары, ал астыңғыда — багаж бөлімдері орналасады. Екі жолаушылар палубасы бар ұшақтар да бар — Эйрбас A380 және Боинг 747.
Қанат
thumb|right|300px|[[Ил-76, Т-кейіпті құйрық жаймасы бар жоғарғыплан]] Қанат ұшақ конструкциясының негізгі бөлігі болып табылады, ол көтергіш күшті тудырады: қанат профилі ұшаққа ұтылушы ауа ағынын екіге бөлетіндей етіп жасалған. Қанаттың үстінде төмен қысым аумағы, ал қанат астында жоғары қысым аумағы пайда болып, қанат жоғары қарай итеріледі және ұшақ жоғары қарай көтеріледі.
Қанат негізінен фюзеляжға келесі тәсілдермен бекітіледі: Қанаттың фюзеляждың орталық бөлігіне центроплансыз тікелей бекітілуі әскери-ұрыстық ұшақтарға тән (Ту-22М). Сонымен қатар ұшақтарды екі, ұш немесе одан да көп қанат болуы мүмкін. Көбіне екі қанаты бар ұшақтарда — бипландарда — бір қанат фюзеляждың жоғарғы бөлігіне, ал екіншісі астыңғы бөлігіне бекітіледі (Ан-2).
Қанатта механизацияның көптеген кішігірім ауытқушы консольдері орналасқан: жалғасқанатшалар, алғықанатшалар, спойлерлер, элерондар, инцепторлар және т.б. Олар ұшақтың үш жазықтықтағы орыналмасуын, жолдық жылдамдығын және тағы басқа ұшу параметрлерін басқаруға мүмкіндік береді. Заманауи ұшақтарда қанаттарға вертикальді ұштамалар жиі қойылуда, олар қанат ұштарындағы ауаның құйындалуын азайтады, нәтижесінде ұшақта туындайтын вибрациялар деңгейі төмендейді және жанармай шығыны үнемделеді. Ірі ұшақтардың қанатының ішінде жанармай бактары орналастырылған. Жойғыш ұшақтарда қосымша жанармай бактары арнайы вертикальді бекіткіш консльдерге ілінеді.
Қанаттың аэродинамикалық қасиеттері оның геометриясы арқылы анықталады: қанат жаймасы, ауданы, қанат ұшталуының бұрышы мен үшкірлігі. Қанат геометриясы өзгертілетін ұшақтар (үшкірлігі өзгеретін қанаттары бар ұшақтар) бар.
Қауырсын
Қауырсын фюзеляждың құйрық немесе алдыңғы ұшы бөлігінде орналасады. Қауырсын көп жағдайда конструкциясы қанатқа ұқсас болып келетін вертикальді орналасқан киль (немесе бірнеше киль — көбіне екі киль) мен горизонтальді орналасқан стабилизатордан тұрады. Киль ұшақтың жолдық тұрақтылығын (қозғалыс осі бойынша), ал стабилизатор — бойлық тұрақтылықты (яғни тангаж бойынша тұрақтылықты) реттейді.
Горизонтальді қауырсын фюзеляжда (Ил-86) немесе кильдің үстіңгі бөлігінде (Т-кейіпті сызба, Ту-154, Ил-76) орнатылады. Киль фюзеляжға орнатылады немесе екікильді сызбада — бүтін стабилизатордың екі ұшында (Ан-225). Кейбір ұрыс ұшақтарында қосымша қауырсын фюзеляждың тұмсық бөлігіне орналыстырылады (Су-35). Жоғары жылдамдықтардағы жолдық тұрақтылықты қамтамасыз ету үшін дыбыстан жылдам ұшақтан пропорциональді емес үлкен кильмен (Ту-22М) немесе екі кильмен жабдықталады (Су-27, МиГ-25, F-15).
Шасси
Шасси көмегімен ұшақ жерден ұшуды, қонуды, жер бетінде басқаруды және тұрақтауды іске асырады. Шасси демпферлі тірек болып келеді, оған дөңгелекті арба (гидропландарда — қалтқы) бекітіледі. Ұшақ массасына қарай шассидің конфигурациялары әр түрлі болып келеді. Ең жиі қолданылатын шасси түрлері: Ерте ұшақтарда екі негізгі тірек пен кильдің астында тірексіз орналасқан кішігірім дөңгелектің қойылуы тән (Ли-2). Ил-62 ұшағында өзіндік ерекше шасси сызбасы бар: бір алдыңғы, екі негізгі тірекпен қоса ұшақтың құрық жағына жүкті салу-алу жұмыстары кезінде ұшақты тұрақтандыру үшін шығарылатын штангаға орнатылған қосымша бір жұп дөңгелек бар. Ең алғашқы ұшақтарда тіректер мүлдем болмады, дөңгелектер қарапайым оське бекітілетін.
Дөңгелек арбаларындаға дөңгелек жұптарының саны әр түрлі болып келеді: бірден (А320) жетіге дейін (Ан-225).
Күштік қондырғы
Ұшақ қозғалтқыш-қозғаушы арқылы қозғалысқа ұшырайды. Заманауи ұшақтарға турбореактивті және турбовинтті қозғалтқыштар тән. Ерте ұшақтарда поршеньді қозғалтқыштар орнатылған болатын.
Қозғалтқыш қанатқа немесе фюзеляжға пилон көмегімен ілінеді (бұл жағдайда ол қорғалған гондолаға орнатылады) немесе фюзеляждың ішіне тікелей жалғанады. Бірінші жағдайда жанармай желілері мен түрлі басқару жетектері пилонның ішіне орнатылады. Күштік қондырғылардың құрылымы әр түрлі болып келеді: ұшақта бір (Ан-2), екі (Airbus A320), үш (Ту-154), төрт (Ил-96), алты (Ан-225) сегіз (B-52) қозғалтқыш болуы мүмкін.
Борттық жабдықтар жүйесі
нобай|Дөңгелектің тілігі, тежегіш дискілері көрініп тұр. Заманауи ұшу аппараттары кез келген жағдайда ұшуға мүмкіндік беретін аса күрделі және әр түрлі жабдықтармен жабдықталады. Ұшу аппараттарының жабдықтарына жалпы жағдайда келесілер кіреді: авиациялық жабдықтар (АҚ), радиоэлектронды жабдықтар (РЭҚ), авиациялық қарулану (авиақару) (әскери-ұрыстық ұшақтарда).
Әскери мақсаттағы ұшу аппараттарында келесі жабдықтар орнатылу мүмкін:
Тежегіш жүйесі
нобай|[[Convair B-36|B-36-ның шынжырлы шассиі, тежегіш суппорттар көрініп тұр.]]
Ұшақтың тежегіш жүйесін екіге бөліп қарастырса болады:
Тағы қараңыз
Санат:Ұшу аппараттарының конструкциясы
Тітіркендіргіш
Дереккөздер
Санат:Жантану Санат:Медицина
Байқоңыр
Байқоңыр
Мелиса Аслы Памук
Мелиса Аслы Памук (Melisa Aslı Pamuk; 14 сәуір 1991) — голландық тегі бар, түрік моделі және актрисасы. 2011 жылғы Түркия аруы.
Өмірбаяны
Мелиса 1991 жылы 14 сәуірде Харлемде, Нидерландта дүниеге келді. 2011 жылы ол "Түркия аруы" атағын жеңіп алды. Содан кейін "Аспан мен жер арасында" атты сериалда рөлді сомдады. "Қара мысық", "Ах, Стамбул" сияқты телехикаяларды ойнаған. Ресейлік көрермендерге Мелиса "Курт Сеит және Александра" сериалындағы Айше рөлінде танымал. 2015 және 2017 жылдар аралығында Неслихан Атагюль мен Бурак Озчивитпен "Қара махаббат" атты сериалда Асуды сомдады. Мелиса жетік ағылшын, неміс, түрік, голланд тілдерін және кішкене француз тілің меңгерген.
Фильмография
Санат:Түркия актрисалары
Мешітқұм
Мешітқұм – Нарын құмындағы жоталы құмды алқап.
Географиялық орны
Батыс Қазақстан облысы Бөкей ордасы ауданы Хан Ордасы ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 15 км жерде орналасқан.
Жер бедері
Солтүстік-шығыстан оңтүстік-батысқа қарай 28 км-ге созылған, енді жері 4–6 км.
Дереккөздер
Санат:Батыс Қазақстан облысы құмдары
Ансарлар
Ансарлар  (араб. ансар — көмекшілер, қолдаушылар) — Мұхаммед пайғамбарды қолдап, 622 ж. Меккеден Мәдинаға көшіп барған мұсылмандарға жәрдем берген аус және хазраж тайпалары. А. Меккеден көшіп келген муһажирлермен бірге алғаш рет мұсылмандар қоғамын ұйымдастырған. Бадр соғысында Мұхаммед қолының негізгі бөлігін құрады. Әскери олжаны бөліскенде олар сыбағаға муһажирлерден соң екінші кезекке ие болған. Пайғамбар дүниеден өткен соң А. халифалыққа өз тайпаластарын ұсынуға күш салды. Бірақ тайпаластар арасындағы бақталастық бұған кедергі келтірді. Омар халифа А-ларға өте жоғары жалақы тағайындады. Нәтижесінде олардың көпшілігі ірі жер иеленушісіне айналды. Үлкен қалаларда А. әмір сарайлары жанынан қоныс тепті. Мәдинада олар Араб халифатының саяси өмірінде ұзақ мерзімдер бойы үлкен рөл атқарды. А. 683 ж. Мәдинада көтеріліске шығып, жеңіліске ұшырады. 270-тен астам А. өлтірілді. А. Мұхаммед хадистерін жеткізушілердің алдыңғы қатарындағылар болып саналады. Олардың көпшілігі дін жолындағы жорықтар барысында халифат иеліктеріне шашырап кеткен.
Санат:Ислам тұлғалары
Александр Соловьев
Алекса́ндр Ива́нович Соловьёв (19 тамызда 1952 жылы, Сулак, КСРО — 1 қантарда 2000 жылы, Мәскеу, Ресей) — ресей актері,режиссер.
Биография
Александр Иванович Соловьев реппресияланған мәскеу тұрғындарының ұрпағы.Ол 19 тамызда 1952 жылы Дагестанда,Сулак аулында Махачкала қаласында мұғалімдер отбасында туған.Кейін оның отбасысы Норильскке көшті.
Мектеп бітірген сон Александр Мәскеуге кетті және ГИТИСке түсті.Ол Андрей Гончаровта оқыды және онығ курсында Игорь Костолевский мен Александр Фатюшинмен бірге бір курста оқыған.Диплом қойылымы- Шукшинның «Характеры» шығармасы.
Соловьев театр жұмысынан басқа көп түскен.Ол түрлі мультфильмдерді дауыстатқан.Мысалы «Адам женится на Еве», «Зелёный фургон», «Ребёнок к ноябрю», «По данным уголовного розыска», «Дамы приглашают кавалеров» сияқты фильмдер.
Сілтемелер
http://www.imdb.com/name/nm0813520/
Санат:1952 жылы туғандар Санат:2000 жылы қайтыс болғандар Санат:Ресей актерлері
Қу-Арасан минералды суы
Қу-Арасан минералды суы - Жетісу Алатауының оңтүстік бөктерінде, Көктал ауылының (Панфилов ауданы) солтүстігінен 23 км, Арасан ауылынан 3 км жерде Бурақожыр (Борохудзир) өзені аңғарының оң жағалауында орналасқан. Теңіз деңгейінен 1050-1160 м биіктікте.
Ұңғымалары
1983 жылы бұлақтар маңынан екі ұңғыма қазылған, бірінен су деңгейін 3,6 м-ге, екіншісінен 12,2 м-ге төмендеткенде 3600 м³ су алынған. Ұңғымалардың суы жылы (26 – 36°С), минералдылығы 0,6 – 1,2 г/л, аз сілтілі (рН 7,8), химиялық құрамы сульфатты-хлорлы  натрийлі.
Құрамы
Судың құрамында кремний қышқылы 70-96 мг/л, фтор 7-8 мг/л, литий 0,62 мг/л, күшәла 0,125 мг/л, радон 46-113 эман, т.б. элементтер бар.
Ерітінді газдың құрамында азот (74%), оттек (25%), көмір қышқыл газы (2,8%), аргон (0,7%), гелий (0,007%) ұшырасады.
Емдік қасиеті
Қу-Арасан минералды суының маңында 1967 жылдан "Жаркент-Арасан" шипажайы жұмыс істейді.
Мошовце
Мошовце – Словакияда Жилинск өңірінде Турчиск округінде орналасқан.
Тарихы
Мошовце корольдің ауылы ретінде еркін, айрықша құқыққа ие мекен боп дамып, 14 ғасырдың жартысынан Блатница сарайына бағынған. 1527 жылы Мошовце Реваы отбасының қарамағына түсіп, келесі 400 жыл бойы Мошовце қаласының басымдық құқықтығы мен дәрежесі бұзылып, сақталып қалмаған. Ежелден Мошовце бұл өңірде қол өнерінің орталығы болған. Қол өнеркәсібі өркендеп, сол кезде 15 кәсіптік цех жұмыс істепті. Солардың ішінде ең ұзақ мерзім өмір сүрген етікшілер мен тері илеу кәсіп цехтері. Бүгін Мошовце ірі, көп көз тартарлық орындары бар туристік өңір. Мошовце ғимараттарының өзіне ғана тән сәулеті.
Көз тартарлық орындары
Ғимараттар мен үймереттер арасындағы ең қызықтысы – Рококо, классицизм стилдеріндегі ғимараттар. Солардың бірі - XVIII ғасырдың екінші жартысында салынған ағылшын паркі бар қорған. Келесі қызықты жерлер: Ян Коллар үймереті, неоготика стиліндегі өте құнды мехрабы бар шіркеу, 1784 жылда салынған лютеран шіркеуі, қол кәсіп мұражайы бар кесене, жаңа жылыжай мен 1800 жылдың павильоны.
Табиғат
Бұндағы табиғат ғажайып тамаша. Тарихи аллеялар кешені бар тау сілемі Велька Фатра. Бұл тау сілемдерінде доломит, әктасы бар таужыныстарының фантастикалық түрлері мен сұлулығы ғажап. Сонымен қатар Гадерска мен Блатницка аңғарларын атауға болады.
Белгілі тұлғалар
Мошовце ауылында көптеген әйгілі тұлғалар дүниеге келген: композитор Фрицо Кафенда (1883-1963), жазушы Анна Лацкова-Зора (1899-1988), әдебиет сыншысы, тарихшы және ақын Штефан Крчмеры (1892-1955), драматург Юр Тесак Мошовскы, Словакиядағы алғашқы ерікті өрт сөндірушілер қоғамын ұйымдастырушысы Милослав Схмидт. Солардың ішінде ең әйгілісі – ұлы славян ақыны, философ, лютеран попы Ян Коллар (1793-1852), бұл ақынның шығармашылығы ұлттық әдебиетінің дамуына зор үлесін қосқан. Сол кездегі патриоттардың ұраны болған «Славы дцера» көптеген славян тілдері мен басқа да тілдерге аударылған.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Словакия елді мекендері Санат:XIII ғасырда құрылған елді мекендер
Санто Доминго (Нью-Мексико)
Қала тұрғындарының саны 2550 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 5.2 км² шамасында. FIPS коды — 35-70810.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Нью-Мексико қалалары
Итуруп
Итуруп аралы (Айну: エトゥオロ プ シ リ, Etuworop-sir; 択捉島, Etorofu-tō) — Курил аралдарының құрамындағы ең үлкен арал. Солтүстігіндегі Уруп аралынан Фриз бұғазы арқылы бөлінген (ені 39 км). Аумағы 6725 км2. Ресейдің қиыр шығысындағы Камчатка облысының құрамында. Географиялық орналасуына қарай Оңтүстік Курил аралдары қатарына енеді. Аралдың ұзындығы 203 км, ені 5,5 – 46 км. Ол бор, палеоген және антропоген кезеңдерінің эффузиялық тау жыныстарынан тұрады. Жер бедері күрделі және әр түрлі. Арал 12 жанартаулық массивтен, жеке жанартаулардан, аккумуляттік жазық мойнақтардан құралған. Аралдың Тынық мұхит және еуроралық литосфералық плиталардың тоғысқан белдеуінде орналасуына байланысты қазіргі заманғы белсенді тектоник. құбылыстар дамыған. Аралда жалпы саны 40 – 48 жанартау бар. Итуруп аралында қалың да биік өскен Курил бамбугінен тұратын тоғайлар бар. Қылқанды және жалпақ жапырақты ормандар кең таралған. Ормандарда таулық тайганың шымды-күлгінді топырақтары қалыптасқан.
Санат:Курил аралдары
Понтелатоне
Понтелатоне (Pontelatone) — Италиядағы коммуна, Кампания әкімшілік аймағына қарасты Казерта провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1881 адамды құрайды. Халық тығыздығы 63 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 30 км² шамасында. Пошта индексі — 81050.
Сыртқы сілтемелер
Кампания елді мекендері
IC 2669
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
IC 2669 Санат:Арыстан (шоқжұлдыз)
Николя Пепе
Николя Пепе (Nicolas Pépé; 29 мамыр 1995 жыл ) — ивуарлық футболшы, Кот-д’Ивуар Ұлттық футбол құрамасы мен "Арсенал" клубының шабуылшысы.
Клубтық
2012 жылы Пуатье клубы сапында кәсіпқой карьерасын бастады.
Бір маусымнан соң "Анже" клубына ауысты.
2015 жылы "Орлеан" клубына жалға берілді.
2017 жылы "Лилль" футболшысы атанды. 2018/19 жылғы маусымда Франция чемпионатында 22 гол соғып, Килиан Мбаппеден ғана артта қалды.
Құрама
2017, 2019, 2021 жылдары Африка Ұлттары кубогына қатысты.
Командалық
«Арсенал» (Лондон)
Сілтемелер
Санат:Кот-д’Ивуар футболшылары Санат:Кот-д’Ивуар Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Анже ФК ойыншылары Санат:Лилль ФК ойыншылары Санат:Арсенал Лондон ФК ойыншылары
Жаңа мураптал
Жаңа мураптал — Башқұртстанның Куюргазин ауданындағы ауыл, Мураптал ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 1406 адамды құрады. Пошта индексі — ?, ОКАТО коды — ?.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
NGC 2273
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1867 жылы 15 қыркүйекте Duner Nils Christoffer астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 2273 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 19688, UGC 3546, MCG 10-10-15, MK 620, ZWG 285.6, IRAS06456+6054.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Сілеусін (шоқжұлдыз)
Сити оф Сэйнт Пол (Миннесота)
Сити оф Сэйнт Пол (City of Saint Paul) — Миннесота штатының Ramsey округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 285 068 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 145.5 км² шамасында. FIPS коды — ?.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миннесота қалалары
Пурная (Шоча тармағы)
Пурная — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Шоча өзенінің сол жағалауынан 33 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 16 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вага өзені. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері
Гүлшара Зайнолдақызы Досмағамбетова
Гүлшара Зайнолдақызы Досмағамбетова (21.04.1952 жыл, Шығыс Қазақстан облысы, Зыряновск қаласы) - мүсінші. ҚР Көркемөнер академиясының толық мүшесі. Қазақ.
Әкесі - Үшкірбаев Зайнолда Оқасұлы (1920 жылы туған), мұғалім болып жұмыс істеген. Анасы - Үшкірбаева Мария (1929 жылы туған), үй шаруасымен айналысқан.
Н.В. Гоголь атындағы Алматы көркемсурет училищесін (1973); Строганов жоғары көркөмсурет-өнеркәсіп училищесінің сән өнері факультетін бітірген (Мәскеу қаласы, 1979), суретші-қыш бұйымдарын жасаушы.
ҚР Президентінің резиденциясы үшін жасалынған сәнді құмыралар сериясындағы туындылардың (Астана қаласы), Ә. Қастеев атындағы Мемлекеттік өнер мұражайындағы «Сәнді құмыралардың» (скифтердің «аңдық» стилі), шамот материалындағы - «Бір композиция» жұмыстар сериясының (Дзинтари қаласы., Латвия) авторы.
Бейнелөу өнеріндегі мәнері - қыштағы монументті-сәнді мүсін. Жұмыстары Ә. Қастеев атындағы Мемлекеттік өнер мұражайында, Мемлекеттік тарихи мұражайда (Алматы қаласы), Эрмитажда (Санкт-Петербург қ.), Петровкадағы Көрме залында (Мәскеу қаласы), Орыс мұражайында (Мәскеу қаласы) қойылған. Жұмыстары Ә. Қастеев атындағы Мемлекеттік өнер мұражайының, ҚР Президенті резиденциясының (Астана қаласы) қорларында, Дижона қаласы әкімшілігінің мұражайында (Франция), Рига (Латвия) мен Киевтің (Украина) ұлттық мұражайларында, Алматы көркем қыш зауытының мұражайында, сондай-ақ Италия, Ресей, Қазақстан, Франция, Латвия, Эстония, Үндістанның жеке коллекцияларында сақталуда.
1969-1973 жылдары - Н.В. Гоголь атындағы Алматы көркемсурет училищесінің студенті. 1975-1976 жыл-дары - «Пионер» журналының көркемдік редакторы. 1980 жылдан - Алматы көркем қыш зауытының суретші-қыш бұйымдарын жасаушысы. 1981 жылдан - Н.В. Гоголь атындағы Алматы көркем сурет училищесінде көркем қыш бойынша ұстаз, аға ұстаз. 2000-2003 жылдары - Т. Жүргенов атындағы Қазақ ұлттық өнер академиясында көркем қыш кафедрасының меңгерушісі, аға оқытушысы.
КСРО Суретшілер одағының мүшесі (1985 жылдан). Дижонада өткен Халықаралық көрмеге (Франция, 1990-1991), Генуяда өткен Халықаралық «Примавера» көрмесіне (Италия, 1992), Фаэнцадағы Халықаралық көрмеге (Италия, 1993), Бүкіләлемдік «Мұхит - болашақтың мұрағаты» көрмесіне (Лиссабон, 1998) қатысқаны үшін дипломдармен марапатталған.
Тұрмыс құрған. Жұбайы - Төлеген Сәбитұлы Досмағамбетов, марқұм, Қазақстанның Еңбек сіңірген өнер қайраткері, Ш. Уәлиханов атындағы Мемлекеттік сыйлықтың лауреаты. Қызы - Айдан Абатқызы Тастаева, марқұм, суретші-акварелші болған. Немересі - Махади Дастан.
Дереккөздер
Санат:21 сәуірде туғандар Санат:1952 жылы туғандар Санат:Зырянде туғандар Санат:Aлматы сәндік және қолданбалы өнер колледжі түлектері Санат:Строганов жоғары көркөмсурет-өнеркәсіп училищесі түлектері Санат:Қазақстан көркемөнер академиясының академиктері Санат:Қазақстан мүсіншілері Санат:Ақ желкен қызметкерлері Санат:Алматы сәндік және қолданбалы өнер колледжі оқытушылары Санат:Қазақ ұлттық өнер академиясы оқытушылары Санат:КСРО суретшілер одағы мүшелері
Бозентино
Бозентино (Bosentino) — Италиядағы коммуна, Трентино — Альто-Адидже әкімшілік аймағына қарасты Тренто провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 700 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 199 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 4 км² шамасында. Пошта индексі — 38049.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие Иосиф.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Трентино — Альто-Адидже елді мекендері
Пришкуш
Пришкуш (Priscos) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Брага округінің құрамына кіреді. Брага (қала) муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Минью ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Каваду экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 301 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 3,72 км² шамасында. Халық тығыздығы — 349,7 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Минью провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Брага округінің елді мекендері
Жертұмсық
Географиялық орны
Павлодар қаласынан оңтүстік-шығысқа қарай 24 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 268 адам (137 ер адам және 131 әйел адам) болса, 2009 жылы 234 адамды (115 ер адам және 119 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Павлодар ауданы елді мекендері
Ливерпуль (айрық)
Ливерпуль сөйлемінің мына мағыналары бар:
Сибирка (Қостанай облысы)
Сибирка — Қостанай облысы Ұзынкөл ауданы, Фёдоров ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Ұзынкөл ауылынан солтүстікке қарай 40 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы ауыл тұрғындарының саны 378 адам (190 ер адам және 188 әйел адам) болса, 2009 жылы 329 адамды (152 ер адам және 177 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Ұзынкөл ауданы елді мекендері Санат:Сібір казак әскерінің елді мекендері
Верль
Верль (Werl) — Германия Федеративтік Республикасының Солтүстік Рейн-Вестфалия жерінде орналасқан қала. Зост ауданының құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 31655 адамды құрайды (2010). Алып жатқан жер аумағы 76,24 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 05 9 74 052. Қаланың басшысы — Михель Гросман.
Қаланың өзі әкімшілік құрылымы бойынша 10 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Солтүстік Рейн-Вестфалия елді мекендері
Дисдорф
Дисдорф (Diesdorf) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет. Зальцведель ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 2500 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 65,85 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 81 105. Муниципалитеттің басшысы — Фриц Клос.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Ғалым Бисембіұлы Әріп
Өмірбаяны
ҚазМУ-дың (ҚазҰУ) журналистика факультетін бітірген (1982).
1982 – 1985 жылдары Алматыдағы «Жалын» баспасында редактор болды.
1985 – 1988 жылдары Маңғыстау облысы «Коммунистік жол» газетінде тілші, жауапты хатшы болды.
1988 – 1990 жылдары Ақтаудағы Абай атындағы Мәдениет сарайында нұсқаушы-методист болды.
1990 – 1994 жылдары «Маңғыстау» газетінде тілші, жауапты хатшының бірінші орынбасары, бөлім меңгерушісі болды.
Земен (Перник облысы)
Земен (Земен) — Болгариядағы қала. Перник облысына қарасты Земен қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1891 адамды құрайды.
Ғалым Бисембіұлы Әріп
Шығармашылығы
«Жыл он екі ай», «Жақсы жұмыс», «Көңілді тоқсан», «Қарлығаш», «Абитуриент-77», «Мерейлі мекен», тағы басқа жинақтарға топтама өлеңдері енген. Өзінің дербес «Жүрегімнің толқындары», «Асау жүрек», «Дүрия-дүние», «Асылдың сынығы», «Каспий трагедиясы», «Жұлдыз-ғұмыр», «Рух жанартауы», «Ақын арманы»(азабы), «Төрт толғау»  атты поэзиялық, прозалық, публицистикалық кітаптары жарық көрді. Форт-Шевченко қаласының 160 жылдығына арналған «Жаңарған Ақкетік», Ұлы Жеңістің 60 жылдығына арналған «Отты жылдар жаңғырығы» кітаптарының авторы. «Гармония» атты жыр жинағы ақын Р.Рябцовскаяның көркем аудармасымен (жолма-жол аударған Раушан Әріп) орыс тілінде басылып шықты. Жазба ақындардың 1990 жылғы Алматыда өткен республикалық тұңғыш Мүшәйрасына Маңғыстау облысынан бірден-бір қатысушы. Әріп журналистер мен ақындар арасындағы облыстық, республикалық бәйгілерде жеңімпаз, жүлдегері.
Дереккөздер
Санат:Маңғыстау ауданында туғандар Санат:Қазақстан журналистері
Земен (Перник облысы)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Перник облысының елді мекендері
Қарқара (өзен)
Қарқара – Іле алабындағы өзен.
Географиялық орны
Алматы облысы Райымбек ауданы жерімен ағады. Ұзындығы 113 км, су жиналатын алқабы 1970 км².
Бастауы
Бастауын Теріскей Алатауының солтүстік-шығыс беткейлерінен басталып (Ақтас, Қақпақ, Оралма, т.б. таулардан), Тиектас тұсынан Шарын өзеніне құяды.
Қарқара өзені үлкен және құнарлы, әйгілі Каркара алқабымен ағып өтеді (биіктігі 2000 м-ден астам), мал жаюға және ауылшаруашылық дақылдарын өсіруге қолайлы жағдай жасалған, мықты климат бар. Қолайлы климаттың арқасында картоп пен бидайдан мол және тұрақты егін жиналды. Сондай-ақ, жергілікті тұрғындар жылқы және қой өсірумен айналысады.
Гидрологиясы
Жалпы ұзындығы 229 км болатын 140-тан астам салалары бар. Сондай-ақ өзен алабында 22 шағын көл орналасқан. Ірі салалары: Желқарқара, Көкжар (Қазақстанда), Тұрық, Шоң, Жалаңаш (Қырғызстанда), т.б. Аңғары тар, шатқалды. Қар және бұлақ суларымен қорланады. Жылдық орташа су ағымы 11.3 м³/сек. Ағаш ағызылады, егін суарылады.
Дереккөздер
Санат:Райымбек ауданы өзендері Санат:Іле су алабы
Ангальджа
Ангальджа (Үлкен Ангальджа) — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Новосибирск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Корта (Үлкен Корта) өзенінің оң жағалауынан 12 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 47 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Чулым өзенінің құйылысынан Кеть өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Чулым, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Бад-Кольберг-Хельдбург
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2082 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 53.38 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 16 0 69 002. Қаланың басшысы — Анита Шварц.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тюрингия елді мекендері
Зырян-Пех
Зырян-Пех — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Омбы облысы, Новосибирск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Васюган өзенінің оң жағалауынан 464 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 11 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Васюган. Өзен саласы — Кеттен Васюганға дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Флорестал
Флорестал (Florestal) — Бразилиядағы муниципалитет, Минас-Жерайс штатында орналасқан. Белу-Оризонти агломерациясы мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Пара-ди-Минас экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 6 086 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 194,356 км² шамасында. Халық тығыздығы — 31,3 адам/км².
Тарихы
Қала 1962 жылы құрылған.
Санат:Минас-Жерайс елді мекендері
Амандық Ғаббасұлы Баталов
Амандық Ғаббасұлы Баталов (22.11.1952 жыл, Өзбек КСР Нүкіс) - қазақстандық саяси қайраткер, Алматы облысы ның 2014-2021 жылдарда болған әкімі.
Өмірбаяны
Арғын тайпасы Қанжығалы руынан шыққан.
VIII Эдуард
VIII Эдуард (Edward VIII; шоқынған кездегі есімдері Эдуард Альберт Кристиан Георг Андрей Патрик Давид; 23 маусым 1894 — 28 мамыр 1972) — 1936 жылдың 20 қаңтарынан 11 желтоқсаны аралығындағы 10 ай ішінде Біріккен Ұлыбритания және Ирландия патшалығының патшасы; тәж кигізу жорасы жүргізілмеген. Ұлыбритания Үкіметінің қарсылығына қарамастан, күйеуінен ажырасқан Уоллис Симпсонмен үйлену мақсатында 1936 жылдың 11 желтоқсанында тақтан бас тартады. Тақтан бас тарту себебін Эдуард «Өзі сүйетін әйелдің көмегі мен қолдауынсыз патша міндеттерін атқара алмайтындығымен» түсіндіреді.
Бас тартудан кейін, 1937 жылдың 8 наурызында Виндзор герцогі (Duke of Windsor) атағына ие болады. Эдуард Нацистік Германия басшылығымен тақтан бас тартқаннан кейін жеке байланыстары болғандығымен танымал. 1940—1945 жылдары Багам аралдарының губернаторы қызметін атқарады, соғыстан кейін Францияда тұрады.
Оның бұл қылығы Гарри Белафонтенің «Love Alone» атты әнінде шырқалады. Сондай-ақ Эдуарда пен Уоллистің махаббаты Мадоннаның «БІЗ. Махаббатқа сенеміз» атты фильмінде баяндалады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Виндзорлар Санат:Ұлыбритания патшалары
Еркін суалмасу белдемі
Еркін суалмасу белдемі - гидрогеологиялық қиманың жер асты сулары шоғырланған аралығының (сулы горизонттар, кешендер және т.б.) жердің үстіңгі жағымен тікелей еркін байланыста болатын бөлігі.
Дереккөздер
Санат:Геология Санат:Табиғат
Вылчаново (Бургас облысы)
Вылчаново (Вълчаново) — Болгариядағы ауыл. Бургас облысына қарасты Средец қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 173 адамды құрайды.
Пошта индексі — 8341. Телефон коды — 05551. ЕКАТТЕ коды — 72059.
Қазақстан допты хоккей құрамасы
thumb|[[Рауан Исалиев]] right|thumb|[[Допты хоккей әлем чемпионаты 2016 (жартылай финал), Сімбір]] thumb|[[Пошта маркасы]] Әлем Чемпионаттарына Қазақстан құрамасы 1995 жылдан бастап қатыса бастады. 21 рет Әлем Чемпионатында бақ сынап, алты рет (2003, 2005, 2012, 2013,2014 және 2015 жылдары) қола жүлдеге ие болды. Он үш рет төртінші орынды иемденіп (1995, 1997, 2001, 2004, 2006-2011, 2016, 2018, 2019), 1999 және 2017 жылы бесінші орынды қанағат тұтты.
Қазақстандағы бендидің дамуы
Негізі, допты хоккей біздің елде қарқынды түрде дамымаған. Тек Оралда «Ақжайық» деген командамыз бар. Бұл команда Ресей чемпионатының бірінші лигасында спорттық шеберліктен шыңдап жүр. Ал бір қаланың клубымен жүлделі орындарға сына қағу әсте мүмкін емес. Бірақ бүгінде ҚР құрамасының тізгінін ұстаған азаматтар жүлделі орынға ие болу үшін Ресей ойыншыларына иек артып келеді. Бұл тұрғыда Александр Ионкин мен Александр Осокин Ресей құрамасының сапына ілікпей қалған тәжірибелі ойыншыларды Қазақстан құрамасының сапына тартуда. Сол ойыншылардың арасында әлем чемпионаты кезінде Қазақстан құрамасының жейдесін киіп, ел намысын қорғағандары болмаса, Қазақстанғa үш қайнаса да сорпасы қосылмайтындары жетерлік. Араларында қазақ топырағында тәрбиеленген ойыншылар да баршылық. Тек ондайлар көп емес. Мұның басты себебі - бендидің олимпиадалық ойындар бағдарламасына ене алмай отырғандығынан.
2006 жылғы әлем чемпионаты алдында Норвегия тарапы «Қазақстан қулыққа салып, Ресей ұлттық құрамасының сапына ілікпей қалған орыс хоккейшілерін жинап алып жүр. 1999 жылға дейін өз хоккейшілерімен ойнады да, одан бері құрама сапын Ресей жігіттерімен жасақтап келеді. Олармен кездескен сайын, ылғи 30-дың ішіндегі жаңа хоккейшілерді кездестіреміз», – деп реніш білдірген. Алайда Халықаралық допты хоккей қауымдастығы «Қазақстан жаңа ойыншыларының бәрін да заң жүзінде орайластырып, өз құрамдарына алуда. Осы тұрғыдағы талаптардың бәрін орындап отырғандықтан, ешқандай кінә таға алмаймыз» деген болатын. Осымен сөз біткен. Содан бері қола медаль норвег бендишілерінің түсіне ғана кіреді...
Азия ойындары
2010 жылдан бері бенди Қазақстанда ауызға жиі алына бастады. Себебі 2011 жылғы Алматы мен Астанада VІІ қысқы Азия ойындары өтеді. Осыған орай, жоғарыда айтылған әйгілі «Динамо» командасының сұр мергені, гол соғудан КСРО рекордшысы Евгений Агуреев «өз жерімізде өтетін Ақ Азиаданың бағдарламасына дүбірлі дода қожайындары ретінде бендиді қосқанымыз дұрыс. Өйткені бұл спорттың түрінен Азияда бізге қайрат көрсете алатын ешкім жоқ. Яғни жалпыкомандалық есепте бір алтын қоржынымызға оңайшылықпен түседі» деп ұсыныс тастаған-ды. Орынды пікір әзірше қолдау тауып отырған сыңайлы. Содан бері бендиді аз да болса, ескере бастадық. Мәскеуде өтетін әлем чемпионатында Азиядан екі команда қатысады. Қазақстан құрамасы «А» тобында бақ сынаса, Моңғолия төменгі топта сынға түседі. Естуімізше, допты хоккейді 2011 жылғы Қысқы Азия ойындары бағдарламасына енгізсек, құрлықтың шығыс бөлігіндегі кейбір елдер бұл спортты дамытуды қолға алып, команда жасақтамақ.
Қазіргі құрам
Қазақстан ұлтық құрамасы 2019 Әлем Чемпионатында Ванерсборгта, Швеция.
Сілтемелер
Санат:Қазақстан допты хоккей құрамасы
Ортит
Ортит (грекше ortos — тура) — силикаттар класына жататын минерал. Химиялық формуласы: (Са, Се)2(АӀ, Ғе)3 [SiO4][Si2O7]O(O,OH) Сингониясы — моноклиндік, кристалдары қалың тақта, сояу тәрізді, агрегаттары түйірлі. Түсі — қызылдан қараға дейін, кейде сары, жылтырлығы — шыныдай, каттылығы — 6, жіктілігі жоқ, меншікті салмағы — 4,1. Ортит гранитоидтерде, пегматиттерде, грейзендерде кездеседі. Синонимі: алланит.
Дереккөздер
Санат:Силикат минералдар Санат:Кендер Санат:Кальций минералдары Санат:Цезий минералдары Санат:Лантан минералдары Санат:Иттрий минералдары
Үлкен түркептер
Үлкен түркептер- құйрығы едәуір ұзы, кәдімгі түркептерден денесі ірірек құс. Дауысы- дыркептердің гүрлеуіне көбірек ұқсас дөрекі «угу-гу». Шығысқа қарай Оңтүстік-батыс Сібірге дейін Азияның үлкен бөлігінде қоныстанады. Қазақстанда республиканың  шығыс жартысында-жазықтықта да, сондай-ақ тауларда да сан алуан қалың өскен ағаш бұталарда өмір сүреді. Қылқанда ормандардан аулақтамайды. Ұялауы және көбею ерекшеліктері кәдімгі түркептердікі сияқты. Қазақстанда сәуірден қазанның басына дейін болады.
Дереккөздер
Санат:Кептертәрізділер
Өлшек
Өлшек — жертөле үлгісімен салынған уақытша баспана. Түзде, егістік басында күннен қорғанып, демалу үшін қарапайым салынатын болған. Қабырғасының жартысы қазылған жер есебінен болса, жерден шыққан бөлігінің материалы шымнан, тақтатастан да тұрғызылады. Іші-сырты сыланбайды, төбесі ағаш бұтақтарымен, жыңғыл, жантақпен жабылып, оны жел ұшырып кетпес үшін үстінен балшық кесектері сияқты қолда бар салмақты материалдармен әр жерінен бастырып қояды.
Дереккөздер
Санат:Дәстүрлі халық құрылысы
Роберт Паттинсон
Роберт Томас Паттинсон (Robert Thomas Pattinson; 13 мамыр 1986 жыл, Лондон) – британдық актер, модель, музыкант.
Стефани Майер шығармасына негізделіп түсірілген «Ымырт» фильміндегі Эдвард Каллен рөлімен танымал болған. 2008 жылы «Өтпелі кезең» фильміндегі рөлі үшін Старбург фестивалінің басты жүлдесін алады. Сонымен қатар ол 2005 жылы шыққан «Гарри Поттер және От кубогі» фильмінде Седрик Диггори рөлін сомдаған. Кішкентайынан музыкаға әуес. «Ымырт» киносы үшін екі баллада шығарып, фильмде өзі орындап берген. Бұдан басқа ол электрогитараларды жинаумен айналысады. 2011 жылы шыққан жұмыстары: «Пілдерге су», «Сүйкімді дос», «Ымырт. Сага. Таң».
Дереккөздер
Санат:Фотомомельдер Санат:Ұлыбритания фотомодельдері
Кира Крейлис-Петрова
Кира Александровна Крейлис-Петрова (туғ. 1 шілдеде 1931, Ленинград) — ресей және кеңес театр мен киноның әртісі.Ресейдің еңбегі сінген әртісі(1993).
Биография
Кира Петрова Ленинградте туған блокаданы көзі көрді.Кіші кезінен бастап скрипка онауымен бастады,қастарындағы адамдарды күлдіртуге жақсы көрген.Мектепті бітіріп актриса болуға шешті.Бірінші реттен ол МХАТ мектеп-студиясына түсті.
Кира Петрова оқыған курсы жұлдыз курсы болған екен: Галина Волчек, Анатолий Кузнецов, Игорь Кваша, Леонид Броневой, Ирина Скобцева, Пётр Фоменко, Людмила Иванова және тағы басқа.Институтте Кира Александровна болашақ режиссёрі Якова Крейлисқа күйеуге шықты және  Крейлис-Петрова тегің алды.
Сілтемелер
http://www.alexandrinsky.ru/about/troup/petrova.html
Балакеш Ермағанбетов
Балакеш Ермағанбетов (1892, қазіргі Арал ауданы Жігер ауылы – 1989) – еңбек ардагері, Социалисттік Еңбек Ері (1947). «Арал» кеңшарында жылқышы, кейіннен шопан болды. 1947 жылы Ермағанбетов 100 биеден 100 құлын алған. Еңбек Қызыл Ту орденімен марапатталған (1944).
Михаил Шаяғзамұлы Шаекин
Михаил Шаяғзамұлы Шаекин (1933 жылы туған), партия-кеңес қызметкері. Қарқаралының түлегі. Қазақ ауыл шаруашылығы институтын бітірген (1956).-"Каркаралы ауданындағы «Бидайық» ММС-да (машина-мал шаруашылығы стансасы) жұмыс істейді. Одан кейін Қарқаралы аудаңдық ауыл шаруашылығы инспекциясынын бастығы, аудаткомитетінің төрағасы, «Қырғызстан» кеңшарының директоры қызметкерін атқарады. 1965 жылы Қарқаралы аудандық партия комитетінің 1-хатшысы болып сайланады. 1973-1978 жылы жаңадан ашылған Молодежный аудандық ауыл шаруашылығы баскармасының бастығы, 1978-1982 жылы Бұқар жырау аудандык атқару комитетінің төрағасы болды. 1982 жылдан Свердлов атындағы кеңшар директоры, осы кеңшар негізінде ұйымдастырылған «Шаңырақ» агрофирмасының басшысы. Үш мөрте Еңбек Қызыл Ту, екі мәрте «Құрмет Белгісі» ордендерімен марапатгалған. ҚР еңбек сіңген кайраткері, КОКП 24 -съезінің делегаты. Қарқаралы, Осакаров, Бұқар жырау ауданының құрметті азаматы.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар Санат:Қарағанды облысы Санат:Қарқаралы ауданы тұлғалары
Дренаж
Дренаж — жер астындағы су деңгейін немесе пайдалы қазындылар кен орындарындағы (массивтердегі) су деңгейлерін төмендетуді қамтамасыз ететін әр түрлі (жазық немесе тіке) қазбалар жүргізу арқылы құрғату тәсілі. Бұл тәсіл шахты мен карьерді салу кезінде және кен орнын қазып алу барысында қолданылады.
Дренаж (drainage — қанау және құбырлар жүйесі) — байыту фабрикаларының бөлімшелерінде қатты зат және пульпа түріндегі жоғалымдар сумен шайылып арнаулы қанауларға түсіріліп бір жерге жиналады да, насостармен белгілі операцияларға қайтарылады. .
Дереккөздер
Санат: Физика Санат: Металлургия Санат: Тау-кен ісі Санат: Химия
Гигрофилдер
Гигрофилдер ( грекше: hygros — сулы, ылғалды, phyleo — ұнатамын) — ылғалды орындарда (суқойманың, өзеннің ылғалды жағасы, ылғалды ормандардың төменгі белдеуі, үңгірлер батпақты жерлер де және т.б.) тіршілік ететін организмдер. Гигрофильдерге көптеген бақалар, құрбақалар, шырыштар, шылаушын және т.б. жатады.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Су шаруашылығы
Интериоризация
Дереккөздер
Санат:Философия
Қуат Терібайұлы
Қуат Терібайұлы (1891 – 1952) – Қазақстанның халық ақыны (1936). 1936 жылы республикалық айтысқа қатысып, жүлдегер атанды. Жыр-терме, толғаулары, Күнсағила, Айжан – Жанша дастандары ел арасына кең тараған. Өмір жыры атты жеке кітабы жарық көрген (1951). 2-дүниежүзілік соғысы жылдарында үгіт бригадасын ұйымдастырған.
Айтыстары
"Айтыс" (1966,3-т.) айтыс жинағына енген. 1951 ж. "Өмір жыры" деген атпен таңдамалы шығармаларының жинағы жарық көрді. Қазақстан Жоғарғы Кеңесінің грамотасымен (1939), медальдармен марапатталған. (1946).
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Сима (Нью-Мексико)
Сима (Seama) — Нью-Мексико штатының Cibola округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 333 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 13.8 км² шамасында. FIPS коды — 35-71440.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Нью-Мексико қалалары
Казорате-Примо
Казорате-Примо (Casorate Primo) — Италиядағы коммуна, Ломбардия әкімшілік аймағына қарасты Павия провинциясында орналасқан.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ломбардия елді мекендері
Сұлтан Нысанбаев
Сұлтан Нысанбаев(15.8.1934 жылы туған, Алматы облысы Ұйғыр ауданы Шонжы ауылы) – экономика ғылымының докторы (1989).
Ұлы жүздің Албан тайпасынан шыққан.
Оқу жолы
ҚазМУ-ды (1958, қазіргі ҚазҰУ) бітірген.
Жұмыс жолы
Алматы облысы Ұйғыр ауданында, Қазақ КСР-і Астық өнімдері министрлігі жүйесінде, Қазақ КСР-і Мемлекеттік жоспарлау коммитетінде еңбек етті (1958–1973). ҚазМУ-да оқытушы, доцент (1973–1983), кафедра меңгерушісі (1983–1989) болған. 1989 жылдан осы университетте профессор қызметін атқарады.
Георгий Павлович Ансимов
Георгий Павлович Ансимов (3.6.1922, Ресей Федерациясының Краснодар өлкесі, Усть-Лабинск ауданы, Ладога ст.) - орыс режиссері, Қазақстанның еңбек сіңірген өнер қайраткері (1958), Ресей Федерациясының халық артісі (1973).
Сұлтан Нысанбаев
Ғылыми еңбектер
1988 жылы «Совершенствование ценообразования и повышение качества продукции (Вопросы теории и методологии)» тақырыбында докторлық диссертация қорғады. Ғылымының еңбектерінің негізгі бағыты ғылым-техникалық прогресті жетілдіру негізінде өнім сапасын, баға құрылымын жақсарту мәселелеріне арналған.
Георгий Павлович Ансимов
1955 жылы Мәскеудегі Мемлекеттік театр өнері институтын бітіргеннен кейін Үлкен театрда қоюшы-режиссер болып, бірқатар операларды сахнаға шығарды. Ол 1958 жылы Мәскеуде өткен қазақ әдебиеті мен өнерінің онкүндігінде Қазақ опера және балет театры қойған Е.Г. Брусиловскийдің “Ер Тарғыны” мен “Қыз Жібек” және М.Төлебаевтың “Біржан-Сара” опералық спектакльдеріне реж.-кеңесші болған. Е.Г. Брусиловскийдің “Дударай” операсын Абай атындағы қазақ опера және балет театрларының сахнасында қойған.
Сұлтан Нысанбаев
Дереккөздер
Санат:Қазақстан экономистері
Георгий Павлович Ансимов
Дереккөздер
Санат:3 маусымда туғандар Санат:1922 жылы туғандар Санат:Краснодар өлкесінде туғандар Санат:КСРО театр режиссерлері Санат:Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткерлері Санат:Қазақстан өнер қайраткерлері Санат:КСРО халық әртістері
Сокол (Қостанай облысы)
Сокол — Қостанай облысы Ұзынкөл ауданы, Фёдоров ауылдық округі құрамындағы ауыл, 2019 жылға дейін қысқартылған "Карл Маркс ауылдық округі" орталығы болған.
Халқы
1999 жылы ауыл тұрғындарының саны 838 адам (405 ер адам және 433 әйел адам) болса, 2009 жылы 775 адамды (357 ер адам және 418 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Ұзынкөл ауданы елді мекендері
Ер Тоқымбет
200px|thumb|right «Ер Тоқымбет» – жыр.
Жыр оқиғасы жоқшылықпен өткен кедей жігіт Тоқымбеттің махаббат жолындағы ерлік күресін баяндауға құрылған. Сүйген қызымен қосылуды қалаған бас кейіпкер – өр рухты, жігерлі, қиыншылыққа төзе білген қайсар мінезді батыр, мерген, әнші, сері. Осы қасиеттері оны өз мақсатына жеткізеді.
Дереккөздер
Санат:Қазақ жырлары
Галина Баркова
Галина Павловна Баркова (1 желтоқсанда 1936 — 23 желтоқсанда 2009) — ресей мен кеңес мен киноның актрисасы.Ресейдің еңбегі сінген әртісі(1994).
Биография
Г.П.Баркова 1 желтоқсанда 1936 жылы туған.
1959 жылы А.Н.Островский атындағы Ленинград театр институтың бітірді(Л.Ф.Макарьев курсы).
Сол жылы Ленин комсомол атындағы Ленинград мемлекеттік труппасына қабылданды.
1969 жылы «Ленконцерт» («Нева-концерт») әртіс ретінде шыққан. Евгений Барковпен бірге «Комики» эстрада театрың шығарды.
Галина өмірден 23 желтоқсанда 2009 жылы кеткен.
Санат:1936 жылы туғандар Санат:2009 жылы қайтыс болғандар Санат:Ресей актрисалары
Кристен Стюарт
Кристен Джеймс Стюарт (Kristen Jaymes Stewart; 9 сәуір 1990 жыл, Лос-Анджелес, АҚШ) – америкалық актриса. BAFTA сыйлығының иегері. Кинодағы алғашқы рөлін Роуз Троштың «Безопасность вещей» (2001) фильмінде Сэм Дженнингсті сомдаған. Әлемге Стефани Майердің кітабы негізінде түсірілген «Сумерки» фильміндегі Изабелла Свон рөлімен кең танылды. Бұған дейін де көптеген картиналарға түсіп үлгерген. Фильмдері: «Сын русалки» (1999), «Комната страха» (2002), «Дьявольский особняк» (2003), «Говори», «Подводное течение» (2004), «Жестокие люди» (2005), «Поедатели пирожных», «Посланники», «В стране женщин» (2007), «Однажды в Голливуде», «Телепорт» (2008), «Жёлтый платочек счастья», «The Runaways» (2010), «На дороге» (2011), т.б.
Сэйнт Роса (Миннесота)
Қала тұрғындарының саны 44 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1.0 км² шамасында. FIPS коды — 27-58072.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миннесота қалалары