cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Уәлиханов атындағы тұрақ
1958 ж. Қаратау палеолит отряды (жетекшісі Х.Алпысбаев) ашып, 1959–62 ж. қазба жұмыстарын жүргiзген. 1983–84 ж. археолог Ж.Таймағанбетов қазба жұмыстарын жалғастырған. 2001–02 ж. Қазақстан – Ресей бiрiккен археологиялық экспедиция (жетекшілері А.П.Деревянко, Таймағанбетов), 2003–05 ж. Қазақстанның тас ғасырын зерттеумен шұғылданатын археологиялық экспедиция (жетекшісі Таймағанбетов) кең көлемде қазба жұмыстарын жүргiзiп, тың мағлұматтар алған. Ескерткiштiң басқа археологиялық нысандардан ерекшелiгi – мұнда 6 мәдени қабат аршылған. Әрбiр мәдени қабат палеолит дәуiрiнде адамдар тұрақты бiрнеше рет мекендегенiн көрсетедi. Қабаттар сары топырақ арқылы бөлiнген. Мәдени қатпарлардың 10 метрге дейiнгi қалыңдығы он мыңдаған жылдар бойы бұл жер алғашқы адамдардың өмiр сүруiне өте қолайлы мекен болғандығын айғақтайды. Тас құралдары шақпақ және халцедоннан дайындалған. Қазба барысында бiрнеше мың тас бұйымдары (дөңгелек өзектас, тас жаңқа, үшкiртас, екi жағынан өңделген шапқы құрал, қырғыш, жонғыш-қырғыш, кескiш, т.б.) аршып алынған. Тұрақты мекендеушiлердiң негiзгi кәсiбi бизон, бұғы, киiк, жылқы аулау және өсiмдiктер тамырын, жемiс-жидектердi теру болған. Мұны тас құралдарымен қоса шыққан осы жабайы жануарлар сүйектерi көрсетiп бердi. Шақпақ тас пен халцедон қорының жақын маңда көп болуы тұрғындарды еңбек құралдарын жасауға қажеттi шикiзатпен қамтамасыз еткен. Тас бұйымдарды өңдеу үшiн сүйектен, мүйiзден жасалған құралдар (төс, тас жарғыш, т.б.) да пайдаланылған. Қазба жұмыстары кезiнде ошақ орындары да аршылған. Стратиграфиясы сақталған Уәлиханов атындағы тұрақ материалдары тас дәуiрiндегi көптеген мәселелердi шешуде мол мүмкiндiк бердi. Қазақстандағы палеолиттiк ескерткiштердегi материалдардың басым бөлiгi жер бетiнде «ашық» жатады. Мұндай ескерткiштердегi тас бұйымдардың мерзiмiн Уәлиханов атындағы тұрақ материалдарына қарап анықтауға болады. Тұрақты адамдар мустье дәуiрiнен бастап, кейiнгi палеолит ақырына дейiн мекен еткен. Уәлиханов атындағы тұрақ – отандық археологияда байырғы адамдардың өмiрiнен, шаруашылығы мен тұрмысынан мол мағлұмат беретiн бiрегей ескерткiш болып табылады.
Донтре
Коммунаның INSEE коды — 23073, пошта индексі — 23700.
Уәлиханов атындағы тұрақ
Дереккөздер
Санат:Түркістан облысы географиясы Санат:Қазақстандағы археология
Донтре
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 394 адамды құрады. Халық тығыздығы — 8,3 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Крез департаментінің коммуналары
Індет
thumb|right|200px|1918-1919 жылдарғы миллиондаған адамдар өмірін алып кеткен испан тымауының індеті
Індет немесе пандемия (лат. pan + demia — бүкіл халық) — жұқпалы ауру қоздырғышының ауру ағзадан сау ағзаға жұғып, үздіксіз таралуы.
Індет ветеренарияда
Малдың жұқпалы аурулары (аусыл, оба, қараөкпе, т.б.) алдын алу шаралары ұйымдастырылмаса Індетке айналуы мүмкін. Індеттің ауыр-жеңілдігі мен ұзақтығы ауру қоздырғышының таралу жолына, дамуының жасырын кезеңінің мерзіміне, ауырған мал және ауруға бейім мал санына, мал күтімі мен Індетке қарсы шаралардың ұйымдастырылуына байланысты. Мал Індетінің пайда болуы мен дамуына әр түрлі табиғи жағдайлар (ауа райы, топырақ, т.б) және әлеум.-экон. жағдайлар әсер етеді. Одан басқа а. ш. құрылысы, мал ш. дамуының дәрежесі, әлеум. қиыншылықтардың (соғыс, мекен ауыстыру, ашаршылық, экон. дағдарыстар, т.б.) әсері мол. КСРО тұсында мал ауруларының көптеген түрлері (оба, қараөкпе, маңқа, т.б.) жойылып, сондай-ақ топалаң, жамандат, шошқа обасы, т.б. аурулар сирек ұшырасты. Індет жағдайы мал ш-ның экстенсивті түрінен интенсивті түріне көшкенде кеми түседі. Індеттің жыл сайын немесе бірнеше жылдан соң қайталанатын және белгілі бір жыл маусымында пайда болатын түрлері (топалаң, оба, шешек, аусыл, т.б.) бар. Індет бірнеше сатыда дамиды: аралық сатыда ауру белгілі бір дәрежеде білініп, кең тарамайды. Індет алды сатысында ауру мал саны артып, Індет қоздырғышының кең таралуына қолайлы жағдай туа бастайды. Бұл кезде малдың иммунитеті кеміп, иммунитеті жоқ төлдер туады. Осы кезде Індет пайда болып, оның дамуы жеделдейді. Індеттің даму сатысында ауырған мал саны өте көп болады және оның жоғ. сатысында жаңадан ауырған мал саны артады. Індеттің бәсеңдеу сатысында жаңадан ауырған мал саны кеміп, малдың ауруға төзімділігі артады. Соңғы сатыда жаңадан ауырған мал байқалмайды, ауырған малдың көпшілігінде малдың көпшілігінде сол ауруға қарсы тұратын иммунитет қалыптасады. Ғылымның дамуына байланысты Індеттің пайда болуын болжау және оның алдын алу шараларын ертерек ұйымдастыру мүмкіндіктері туды.
Пайдаланылған cілтемелер
Санат:Медицина Санат:Жұқпалы аурулар
Зақымдалған файл
Зақымдалған файл (Инфицированный файл; infected file) — компьютерлік вирус жұқтырған файл.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Солтүстiк Саксония (аудан)
Солтүстiк Саксония(Nordsachsen)— Германия ауданы қай бұрынғы аудандардан Торгау-Ошац және Делич нәтижеде коммуналдық реформасы 2008 жыл 1 тамыз пайда болды .Аудан Саксония жерінде орналасқан. . Аудан орталығы — Торгауқаласы.
Ақжелкен көшесі (Астана қаласы)
Бұрынғы атауы Л.Шевцова көшесі. Ақжелкен көшесі Үшқоңыр, Кеңшағыл көшелерімен қиылысады. Ұзындығы - 408,8 м.
гз трде «нарыс, ц Жан, і жеген ін Ұлы мыстан іргелі,
Ақжелкен - шатыршагүлділер тұқымдасына жататын бір немесе екі жылдық өсімдік. Отаны - Жерорта теңізінің маңы. Ақжелкенді косметикада пигменттік дақтарды, секпілді кетіру үшін, медицинада бүйрек, жүрек ауруларына, асқазан, ісік және көз дің көру қабілетін сақтау үшін профилактикалық зат ретінде кеңінен пайдаланады. Ақжелкеннің екі түрі бар: тамырлы және жапырақты. Қазақстанда ақжелкеннің екі түрі де өседі.
Бұрыс галактикалар
ГАЛАКТИКАЛАР
Галактикалар-тартылыс күші арқылы бірге топтасып тұратын жұлдыздар, шаң және газдар бәрлестігі.
Санат:Астрономия
Березовка (Архангел ауданы)
Березовка — Башқұртстанның Архангель ауданындағы ауыл,    Ирныкшин ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 48 адамды құрады. Пошта индексі — 453034, ОКАТО коды — 80203822002.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Оулд Лайм (Коннектикут)
Оулд Лайм (Old Lyme) — Коннектикут штатының New London округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 7488 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 74.6 км² шамасында. FIPS коды — 09-57040.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Коннектикут қалалары
(920) Рогерия
(920) Рогерия — Негізгі белдеу тобының астероиды.
Астероид немістерде біршама таралған әйелдер есімімен аталды.
Тағы қараңыз
Санат:Астероидтар
Ичет-Ляга
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Печора өзені бастауынан Шердино ауылындағы су өлшейтін постқа дейін. Өзен саласы — Усаға қосылу құйылысына дейінгі Печора тармағының су алаптары, өзен алабы — Печора.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Нотр-Дам-д'Альермон
Нотр-Дам-д'Альермон (Notre-Dame-d'Aliermont) — Франциядағы коммуна. Жоғарғы Нормандия аймағына қарасты Сен-Маритим департаментінде орналасқан. Дьеп округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 13,31 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 76472, пошта индексі — 76510.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 657 адамды құрады. Халық тығыздығы — 49,36 адам/км².
NGC 4486B
NGC 4486B — Бикеш шоқжұлдызында орналасқан E0 типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енбейді. Аталмыш каталогқа кейінірек қайта қаралымында қосылған болатын.
Ашылуы
Бұл нысанды 1781 жылы 18 наурызда Messier Charles-Joseph астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 4486B деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 41327, MCG 2-32-101, UGCA 283, 1ZW 38, VCC 1297.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Бикеш (шоқжұлдыз)
Бизерта
Бизерта – Жерорта теңізіндегі Тунистің портты қаласы.
Халық саны 114 000 адам (2004 жылғы халық санағы бойынша). Қаланың негізін біздің заманымызға дейінгі 1 ғасырда финикийліктер қалаған болатын. 16 ғасырда Бизерта Жерорта теңізіндегі қарақшылардың орталығына айналады.
1891-1895 жылдар аралығында Жерорта теңізімен Бизерта көлімен байланыстыратын канал қазылады. Сол жерде қазіргі Бизерта қаласы қалыптасқан. 1895 жылы порт халықаралық сауда ісін жолға қояды. Осы кезден бастап порт Францияның әскери-теңіз флотының билігіне өтеді.
1961 жылы Франция мен Тунис арасында Бизерттегі әскери-теңіз базасы үшін, тарихта «Бизерт дағдарысы» деген атпен белгілі, қарулы қақтығыс болады.
Дереккөздер
Санат:Тунис қалалары
Жанғыштық
Жанғыштық— заттың жану процесін қолдауға бейімділігі. Жанғыштықғы бойынша заттар мынадай топтарға бөлінеді: 1) жанғыш (тұтандырғышты алғаннан кейін де жана беретін), мыс, ацетон, бензол, этанол, т.б.; 2) қиын жанатын (тұтандырғыш көзін алып тастағаннан кейін өздігінен жана алмайтын), мыс., 1, 1, 3-трихлорпропен, тетрахлорпропан, т.б.; 3) жанбайтын (тұтандырғыш көзі әсер ететін жерде тұрса да жанбайтын), мыс, металл тұздары, т.б. Заттың жанғыштықғы оның агрегаттық күйіне, ұнтақталу дәрежесіне, сондай-ақ, жүйе параметрлеріне (көбінесе, температура мен қысымға) байланысты. Бұйымның жанғыштықғы оның пішініне, өлшеміне және құрамындағы жанғыштығы әр түрлі заттардың өзара орналасуына байланысты. Өздігінен жану - кез келген қатты жанғыш материалдардағы экзотермиялық реакциялар кезінде біртіндеп жылу жинақталуына байланысты жанудың өздігінен пайда болуы. Экзотермиялық реакцияларға байланысты жылу жинау белгілі бір жағдайларда (шашыратылған материалдардың жоғары беті, әлсіз жылуды кетіру) жүреді және материалдың температурасын жоғарылату есебінен (өзін-өзі қыздыру) осы реакциялардың өзін-өзі жеделдетуге әкеледі.
Көмір, шымтезек, басқа минералдарда, сондай-ақ элеваторларда, сақтау қоймалары мен басқа да контейнерлерде өздігінен от алдыруға мүмкіндік беретін белгілі бір төтенше жағдайларда пайда болуы мүмкін.
Өздігінен жану - экзотермиялық химиялық реакциялардың үдеу процесі, жанудың бастапқы сатысы. Реакция кезінде жылу енгізу қоршаған ортаға жылуды босатудан үлкен болғандықтан белгілі бір (сыни) шарттар (температура, реакциялық ыдыстың өлшемдері және т.б.) кезінде орын алады.
Сілтемелер
[[Санат:Хими https://ru.m.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D0%B0%D0%BC%D0%BE%D0%B2%D0%BE%D0%B7%D0%B3%D0%BE%D1%80%D0%B0%D0%BD%D0%B8%D0%B5
Черкаски (Монтана облысы)
Черкаски (Черкаски) — Болгариядағы ауыл. Монтана облысына қарасты Выршец қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 312 адамды құрайды.
Пошта индексі — 3533. Телефон коды — 095277. ЕКАТТЕ коды — 80683.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Монтана облысының елді мекендері
Хесус Чавес
Хесус Чавес (Jesus Chavez; 12 қараша 1972, Паррал, Мексика) - мексикандық боксшы, жеңіл салмақта өнер көрсеткен. 2-ші жартылай жеңіл (WBC тұжырымы, 2003-2004) және жеңіл (IBF тұжырымы, 2005-2007) салмақ дәрежелеріндегі әлем чемпионы.
1994 - 2001
1994 жылы тамызда дебютін жасаған. 1995 жылы қаңтарда Чавес Карлос Хереннен жеңіліс табады. 1998 жылы тамызда Вилфредо Негронды нокаутпен жеңеді.
Чавес - Мейуезер
2001 жылы қаңтарда Чавес американдық Флойд Мейуезермен қолғап түйістірді. 9-шы раундта Чавес бірнеше таза соққыларды өткізіп алды. Нәтижесінде Чавестың бұрышы айқасты тоқтатты.
Санат:Мексика боксшылары Санат:1972 жылы туғандар Санат:12 қарашада туғандар
IC 5309
IC 5309 — Балықтар шоқжұлдызында орналасқан Sb (жинақы галактика) типті галактика.
Сыртқы сілтемелер
IC 5309 Санат:Балықтар (шоқжұлдыз)
Гиподерма
Құрылысы
Төменгі май қабаты дермаға жабысып тұрады және ол борпылдақ дәнекер ұлпасының майлы жасушаларынан пайда болған. Гиподерма қабаты арқылы теріге қантамырлары мен жүйке ұштары өтеді.
Қызметі
Гиподерма соққыларды жұмсарту, ішкі мүшелерді зақымданудан қорғау және жылуды сақтап, май қорының энергия көзі ретінде жинауын қамтамасыз етеді. Сонымен қатар, бұл төменгі қабат ағзаны сусыздандырудан сақтайтын су қоры қызметін де атқарады.
Дереккөздер
Санат:Адам анатомиясы Санат:Өсімдік ұлпалары
Жыныстық ағарту
Жыныстық ағарту - кейбір жыныстық ұғымдар мен құбылыстар туралы түсінік беруге және жыныстық білімнің белгілі бір деңгейін қалыптастыру қажет ететін ағарту жұмысы.
Дереккөздер
Санат:Педагогика Санат:Терминология
IC 870
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 46286, MCG 4-31-22, ZWG 130.29.
Ақиқаттық биті
Ақиқаттық биті (Бит достоверности; validiti bit) — ақпараттың дұрыстығын көрсету үшін компьютер жадындағы сөзге үстемеленетін разряд.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Успен ауданы
Успен ауданы — Павлодар облысында орналасқан аудан. Әкімшілік орталығы — Успенка ауылы. Жер аумағы — 5,5 мың.
Географиялық жағдайы
Солтүстік және солтүстік - батысында Қашыр ауданымен, батыс және оңтүстік -батысында Павлодар ауданымен, оңтүстік-шығыста - Шербақты ауданымен, солтүстік-шығыста – Алтай өлкесімен шектес.
Климаты
Климаты қатал континентальды, қаңтардың орташа температурасы −18º-19ºС., шілденікі - +20º+21ºС. Атмосфералық жауын-шашынның жылдық мөлшері 250—300 мм-ді құрайды.
Жер бедері мен гидрография
Аудан жер бедері жазық. Топырағы – қызғылт. Аудан жер қойнауында ас тұзының, табиғи құрылыс материалдарының қоры бар. Үлкен және Кіші Тауылжан көлдерінде бар тұз қорларының өндірістік мәні зор.
Флора және фауна
Ауданның өсімдік дүниесі ерекшелігімен көзге түспейді. Мұнда бетеге, жусан, жоса, қоға, солтүстігінде – қайың өседі. Қасқыр, түлкі, қоян, қарсақ, сарышұнақ, бөдене, үйрек, қаз және басқалары мекен етеді.
Этникалық құрамы
Ұлттық құрам (2012 жылдың 1 қаңтарына)
Санның серпінділігі
1999 жылы халық саны— 21,4 мың адамды, 2012 жылы — 14,4 мың адамды құрады.
Тарихы
РКФСР АКЖО Президиумының 1935 жылғы 31 қаңтардағы Қаулысымен Лозовский ауданы болып өзгертілді, Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесі Президиумының 1963 жылғы 2 қаңтардағы Жарлығымен Лозовский ауданы жойылып, оның базасында Успен ауданы құрылды.
Әкімшілік бөлінісі
21 елді мекен 7 ауылдық округтерге біріктірілген:
Экономика және ауыл шаруашылығы салаларының дамуы
Аудан экономикасының басты саласы ауыл шаруашылығы болып табыла-ды. Өндірістік қызметтің басты бағыты - өсімдік және мал шаруашылығы. Ауыл шаруашылығы өнімдерін өндірумен 4 ауыл шаруашылығы тауарларын өндірушілер (80%), 220 шаруа қожалықтары (92,8%), 4268 жеке аулалар (98,6 %) өндіреді.
2009 жылдың 1 сәуірінде қой мен ешкі саны 22,5 мың бас (113,1%), жылқы -4,3 мың (115,4%), шошқа -7,1 (102,3%), ірі қара мал саны 24,4 мың бас (100,7%), құс -52,9 бас (100,6%).
Баньи-ди-Лукка
Баньи-ди-Лукка (Bagni di Lucca) — Италиядағы коммуна, Тоскана әкімшілік аймағына қарасты Лукка провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 6541 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 40 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 165 км² шамасында. Пошта индексі — 55022.
Успен ауданы
Экономика және ауыл шаруашылығы салаларының дамуы
Ауыл шаруашылығы өнімдерін қайта өңдеумен 10 объекті айналысады (2008 жылы 13 объекті): 2 – шұжық өнімдерін, 1 – өсімдік майларын өндіреді, 1 диірмен, 6 наубайхана.
Баньи-ди-Лукка
Елді мекеннің қамқоршысы — апостол Пётр.
Успен ауданы
Экономика және ауыл шаруашылығы салаларының дамуы
Ағымдағы жылдың 3 айында қайта өңделген өнім көлемі: ұн - 44 тонна (110%), нан тоқаш бұйымдары 105,6 тонна (103,5%), өсімдік майы - 3,1 тонна (129,2%), шұжық өнімдері 5,0 тонна (111,1%).
Баньи-ди-Лукка
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тоскана елді мекендері
Успен ауданы
Экономика және ауыл шаруашылығы салаларының дамуы
Ауданда 17 дайындау пункттері бар (121,4%) оның 8- ет дайындау бойынша, 9- сүт дайындау бойынша. Дайындалған өнімнің көлемі: ет – 314 тонна (103,3%), сүт – 961 тонна (100,7%), жұмыртқа – 497,0 мың дана.(104,6%).
Әлеуметтік сала
Жыл басынан бері 94 жаңа жұмыс орындары ашылды (2008 ж.-60).
Ашық еңбек рыногында жұмыссыздық деңгейі 3,9 ( 2008 жылы 4,4).
Жұмыссыздар санынан 46 адам (36 адам) немесе жұмыс іздеп келгендердің 57,5% жұмысқа орналастырды.
Ауданда әлеуметтік көмек көрсетілетін 288 аз қамтылған отбастары есепте тұр (282 адам). Көмек алушылардың саны 6 адамға немесе 2,1% артты, 2242 мың теңгенің мемлекеттік атаулы әлеуметтік көмегі тағайындалды және төленді. Балалар жәрдемақысы 95 отбасына (191 бала) төленеді, 2008 жылы 93 отбасы (257 бала). 678,2 мың теңге сомасында балалар жәрдемақысы төленді.
Бір қызметкердің орташа еңбек ақысы 2009 жылдың қаңтар айында 25293 теңгені құрады (117,9%). Нақты еңбек ақының индексі – 119,3%.
Білім беру
Ауданның білім беру жүйесін 20 жалпы орта білім беру мектебі құрайды, оның 17 орта, 2 негізгі және 1 бастауыш мектеп. Мектеп жасындағы 1924 бала мемлекеттік міндетті білім алуға тартылған. Ауданда мемлекеттік тілде оқытатын 1 мектеп бар.
Ауданда бір кәсіби мектеп бар, онда 215 оқушы ауыл шаруашылығы өндірісінің мастері, тағам кәсіпорнының маманы, тігінші мамандығы бойынша білім алады. 2009 жылы МТБ нығайтуға облыстық бюджеттен жатақхана үшін жихаз және оқушылар жихазын сатып алуға 1,1 млн.теңге бөлінді. Ауданда 3 бала бақша жұмыс істейді, Успен ауылындағы «Балапан» бала бақшасында-156 бала, Констанинов ауылындағы «Айгөлек» бала бақшасында -25 бала, Галицкое ауылындағы «Ақбота» бала бақшасында- 35 бала бар. «Тілдер туралы» Заңды орындау үшін «Балапан» бала бақшасында екі топ мемлекеттік тілде тәрбиеленеді және оқытылады.
Ауданның педагогикалық ұжымдарында 418 мұғалім бар (94%),олардың 249 жоғары білімді, 142 орта білімді, 27 орта білімді. Барлық мектептерде заман талабына сай компьютерлік сыныптар бар, 20 мектеп Интернет желісіне шыға алады.
Ауданда психологиялық-педагогикалық коррекциия кабинеті жұмыс істейді, оның мақсаты мүмкіндігі шектеулі балаларды психологиялық-педаго-гикалық оңалту болып табылады. Кабинетте педагог-психолог, педагог-логопед и дәрігер-психолог мамандар жұмыс істейді.
Ауданның 20 мектебінде оқушыларға ыстық ас ұйымдастырылған. 1924 оқушының 1617-сі ыстық аспен қамтылған. 814 оқушы тегін тамақтанады, соның ішінде 560 бала жаппай оқу есебінен және 254 демеушілер есебінен тамақтанады.
Мектептердің материалдық техникалық жайын қолдау үшін ағымдағы жылы күрделі жөндеуге 34,4 млн.теңге бөлінді, қазандарын ауыстырып, қазандықтарды күрделі жөндеуден өткізу, жылыту желісін жөндеу, жарық беру, ғимараттардың сыртқы келбеттерін жөндеу жоспарлануда.
Сонымен қатар білім беру ұйымдарының материалдық – техникалық базасын нығайтуға -33,9 млн.теңге бөлінді, 8 оқушылар жихазын, компьютер сыныптарын, химия және физика кабинеттерін сатып алу жоспарланған.
Денсаулық сақтау
Ауданда 40 орындық Успен аудандық орталық ауруханасы, 25 орындық Константиновка селосының учаскелік ауруханасы, 15 орындық туберкулезге қарсы аурухана, 4 дәрігерлік амбулатория, 14 медициналық пункттер, аудандық санитарлық-эпидемиологиялық станция және 7 жеке меншік дәріхана бар. Төсек орны соңғы үш жылда артқан жоқ және 2009 жылы 80 орынды құрады, 10 мың адамға шаққанда төсекпен қамтамасыз ету 54,4.
Ауданда медицина қызметкерлерінің кадрлық құрамын 14 дәрігер, 73 орта буын медицина қызметкерлері құрайды. Денсаулық сақтау саласын дамытудың негізгі міндеті көрсетілетін қызметтің сапасын арттыру болып табылды, бұл жоғары білікті мамандарсыз мүмкін емес. Аудан тұрғындарының 10 мыңына шаққанда 9,5 құрайды, орта буынды персонал 49,6.
Туберкулез ауруының көрсеткіші 100 мың тұрғынға 59 промилле (2008 жылы 69 промилле).
Онкоауруының көрсеткіші 100 мың тұрғынға 72,8 (2008 жылы -59,6).
Мәдениет және спорт
Ауданда мәдениет ошақтарының желісі 37 бірлік, соның ішінде 18 ауылдық кітапхана, 19 ауылдық клуб мекемелері 1 мұражай. «Бұлақ» бағдарламасына сәйкес Константинов АМҮ 9,9 млн.теңге, Ольгин АМҮ-2,8 млн.теңге, Ковалев АМҮ – 2,0 млн теңге күрделі жөндеу өткізу жоспарлануда.
Аудандық бюджеттен материалдық –техникалық материалдық базаны нығайтуға 0,9 млн теңге бөлінді, костюмдер сатып алу жоспарланған. Ауданда 30 спорт залы бар, БЖСМ жұмыс істейді, 2612 адам спортпен айналысады (2008 жылы 2602).
Областық бюджеттен материалдық –техникалық материалдық базаны нығайтуға 1,0 млн теңге бөлінді, жаңа спорт инвентарларын сатып алу жоспарланған (55 шаңғы жиыны).
Аудан бюджеті
Аудан бюджетінің көлемі 2009 жылы 1111,6 млн.теңгені құрады, соның ішінде бюджеттің жалпы көлеміндегі трансферттің үлес салмағы - 88,6% немесе 984,5 млн теңге, оның субвенциясы – 837,7 млн теңге.
Жыл басынан аудан бюджетіне жоспар 28,7 млн теңге болғанда 35,0 млн теңге өз кірісі жұмылдырылды, жоспардан тыс түсім 6,3 млн.теңге немесе 121,9%.
2008 жылдың осы мерзімімен салыстырғанда бюджеттің кіріс бөлігі 279,4 млн теңгеге ұлғайды немесе 33,6%. Аудан бюджетінің шығыс бөлігі жоспар 234,9 млн теңге болғанда 94,2% орындалды, нақты орындалу 221,3 млн теңгені құрады.
Дереккөздер
Санат:Успен ауданы
Ихар
Ихар (Híjar) — Испаниядағы қала. Арагон автономды бірлестігіне қарасты Теруэль провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Луйс Карлос Маркесан Форсен ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1899 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 165.4 км² шамасында.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Теруэль елді мекендері
Мұрат Кәдесұлы Орынханов
Орынханов Мұрат Кәдесұлы (30.3.1952 жылы туған, Шығыс Қазақстан облысы Семей қаласында) – физика-математикалық ғылымының докторы (2000).
Ғылыми жұмыстар
50-ден астам ғылым жарияланымның авторы. 60-тан астам ғылыми жұмыстары еліміздің және шетелдік ғылыми басылымдарында жарық көрген. Олардың қатарында монографиялар және университет студенттеріне арналған оқулықтар бар. «Метод фиктивных областей для задач гидродинамики с неоднородными граничными условиями» деген тақырыпта докторлық диссертация қорғады.
Қосқан үлесі
«Численные методы» курсы бойынша дәріс оқыған, есептеу математикасы бойынша бірқатар курстар өткізген. Қазақстан Республикасының Ғылым және білім министрлігі қаржыландыратын ғылыми жобаның жетекшісі. Сондай-ақ, оқу жүйесінің дамуына, ғылыми жұмыстың жандануына, ғылыми-зерттеу жұмысына студенттерді тартып, университеттегі сапа менеджментінің халықаралық жүйесінің және кредиттік оқу технологиясының енуіне бағытталған жұмыстарды атқарған. Білім және ғылым вице-министрі. .
Қара
Қазақстан Республикасы білім және ғылым министрлігі
Санат:Ғылым
Sevenlight
Sevenlight (ағыл. «жеті жарық») — жеті мемберден тұратын Қазақстандық Q-pop жанрын бағыттаған ең мықты бойзбендтердің бірі. 2019 жылы 27 қыркүйекте "Núkte" əнімен дебют жасады. Топ Lion Pride Entertaiment атты продюсерлік орталықта құрылған.
2017 жыл
Алғаш 2017 жылдың 3 сәуірде Black Dial тобымен Tachi өз өнер жолын бастаған.Бірақ көп ұзамай топ тарап кетті.
2018 жыл
2018 жылдың басында Jan Renzo тобынан шығып қараша айында Жанболат Ертаев инстаграм парақшасына басқа да белгісіз топ мүшелермен түскен суреттерді жүктеген болатын.Gakku арнасының ұжымы Жанболатқа қоңырау шалып мəн жайды анықтайды.Сол кезде жаңа Q-pop топтың дебюті жоспарланып, бейнебаянның да түсірілімі жақын арада басталатындығы белгілі болды.
2020 жыл
2020 жылы 22 мамыр күні Sevenlight ютубтағы арналарында "Goodbye | Прощание" атаулы видеоны жүктейді. Жанкүйерлердің өкінішіне орай бұл видеода топ мүшесі Tachi топтан кететіндігін ресми түрде мәлімдеді. Оның айтуынша бұл шешім оның өзінің қалауы болған. Сонымен қатар араларында ешқандай келіспеушілік пен ұрыс- керістің болмағандығын айтты.
Сол жылдың 31 мамыр күні ютуб арналарына жаңа видео жүктеледі. Бұл видеодан топқа жаңа мэмбер қосылғандығы мәлім болады. Ол бұрынғы Buira тобының мүшесі G.YON болатын. Оны топтың жанкүйерлері жылы қарсы алды.Кейіннен ол жаңа топта жаңа сахналық есіммен яғни Neo лақап атымен өнер көрсететіндігі анықталды.
14 шілде күні топтың фандомының атауы белгілі болды. Балалар жанкүйерлерін "Lights" яғни "жарықтар" деп атауды жөн көрген екен.
21 қыркүйек күні топтың таралуы туралы топ YouTube арнасында "For Lights" атты видеомен қоштасады. Топтың таралуына әкеліп соқтырған басты мәселе, топтағы мемберлердің топпен жұмыс істегісі келмеуі. Бірақ бұл топтың соңы емес, топ мүшелері жеке әнші ретіндегі жұмыстарын бастап кетті.
Sevenlight show
Sevenlight Show - Lion Pride Entertainment ұсынған жаңа жоба. Жобаның мақсаты - трейнилердің дайындық күндерін жəне де дебют алу жолындағы жасаған еңбектерін көрсету. Бұл жоба аясында трейнилерге топтық, сонымен қатар жеке тапсырмалар беріліп отырды.
Сілтемелер
Sevenlight инстаграмда
Варжен-Алта
Варжен-Алта (Vargem Alta) — Бразилиядағы муниципалитет, Эспириту-Санту штатында орналасқан. Оңтүстік Эспириту-Санту мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Кашуэйру-ди-Итапемирин экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 20 550 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 414,737 км² шамасында. Халық тығыздығы — 49,5 адам/км².
Тарихы
Қала 1988 жылы құрылған.
Санат:Эспириту-Санту елді мекендері
Арнштедт
Арнштедт (Arnstedt) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Мейриньяш
Мейриньяш (Meirinhas) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Лейрия округінің құрамына кіреді. Помбал муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты  Пиньял-Литорал экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 732 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 9,04 км² шамасында. Халық тығыздығы — 2 адам/км².
Ауданның қамқоршысы — Сан-Франсишку (São Francisco).
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Литорал провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Лейрия округінің елді мекендері
Арька
Арька — Ресейдегі өзен. Нижегород облысы, Чуваш Республикасы, Мордовия Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ежать өзенінің сол жағалауынан 38 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 17 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Сура Алатырь өзенінің сағасынан сағасына дейін. Өзен саласы — Сура, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Нижегород облысы өзендері Санат:Чувашия өзендері Санат:Мордовия өзендері
Айдарак
Айдарак — Ресейдегі өзен. Краснояр өлкесі, Хакасия Республикасы, Кемеров облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Тунгужуль өзенінің сол жағалауынан 11 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Чулым бастауынан Ачинск қаласына дейін. Өзен саласы — Томнан Чулымға дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Краснояр өлкесі өзендері Санат:Хакасия өзендері Санат:Кемеров облысы өзендері
Төменгі сатыдағы өсімдіктер
thumb|right|200px| Төменгі сатыдағы өсімдіктер – дене құрылысы талломды (қаттамалы) өсімдіктер. Төменгі сатыдағы өсімдіктерге XX ғасырдың ортасына дейін жоғары сатыдағы өсімдіктер мен жануарлардан басқа бактерияларды, миксомицеттерді, саңырауқұлақтарды, балдырлар мен қыналарды жатқызып келді. Соңғы жүйеленім бойынша төменгі сатыдағы өсімдіктерге тек балдырларды жатқызады.
Төменгі сатыдағы өсімдіктердің қазба қалдықтары өте ертеден белгілі. Бактериялар мен балдырлар кембрийге дейінгі криптозойлық шөгінділерден табылған. Төменгі сатыдағы өсімдіктер табиғатта зат алмасу процесінде (қ. продуценттер, консументтер, редуценттер) үлкен рөл атқарады. Кейбір түрлері атмосферлік азотты фиксациялауға қабілетті.
Көпшілік түрі тағам ретінде (саңырауқұлақтар, балдырлар), тыңайтқыш ретінде (балдырлар), кондитерлік өндірісте (агар), антибиотиктер алуда (сәулелі саңырауқұлақтар), қоршаған ортаның ластану деңгейін анықтауда (қына) пайдаланылады. Араларында зиян келтіретін түрлері де аз емес. Мысалы, ауру тарататын паразитті саңырауқұлақтар, судың “гүлдеуін” туындататын кейбір балдырлар. Төменгі сатыдағы өсімдіктер жоғарғы сатыдағы өсімдіктердің арғы тегі.
Сілтемелер
«Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, VIII том.
Санат:Биология Санат:Өсімдіктер
Құлмақ жоңышқа
Құлмақ жоңышқа (Medicago lupulina) - бұршақ тұқымдасы, жоңышқа туысына жататын бір жылдық (сирек жағдайда көп жылдық) өсімдік.
Ботаникалық сипаты
thumb|left|180px|
Өсетін орны мен таралуы
Құлмақ жоңышқа жер бетінің барлық жерінде таралған - бүкіл Еуропада, Азияда, Солтүстік Африкада, Солтүстік Америкада өседі. Өсетін орны - шалғынды, бұталы орманды жерлер, өзен жағалаулары, егістіктер және жол бойы. Құнды мал жайылымдық өсімдік.
Дереккөздер
Санат:Бұршақтар тұқымдасы Санат:Қазақстан флорасы
Пут-Ю
Пут-Ю — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО, Ненецк АО, Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Сопча-Ю өзенінің сол жағалауынан 21 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 102 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кара теңізі су алабының өзендері Үлкен Ою өзен су алабының батыс шекарасынан Скуратов мүйісіне дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Печора мен Обь өзендері аралықтарындағы Кара теңізі су алабының өзендері.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Катания
Катания (Catania) — Италиядағы коммуна, Сицилия әкімшілік аймағына қарасты Катания провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 294 756 адамды құрайды. Халық тығыздығы 1629 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 180 км² шамасында. Пошта индексі — 95100.
Елді мекеннің қамқоршысы — Агата. Жыл сайынғы мерекесі — 5 ақпан.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сицилия елді мекендері
Макрокоманданы кеңейту
Макрокоманданы кеңейту (Расширение макрокоманды; macro instruction extension) — команданы оның мнемоникалық кодтық жазбасына дейін ассемблермен кеңейту.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Пролетарка (Батыс Қазақстан облысы)
Географиялық орны
Аудан орталығы - Ақсай қаласынан оңтүстік-батысқа қарай 20 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 46 адам (26 ер адам және 20 әйел адам) болса, 2009 жылы 9 адамды (6 ер адам және 3 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Бөрлі ауданының таратылған елді мекендері
Халқ-әл-Уәд
Халқ-әл-Уәд, Голетта (حلق الوادي, La Goulette, La Goletta) – Жерорта теңізіндегі Тунистің астанасы Тунистің порты.
Голетта арқылы Тунистің импорты және экспортының көп бөлігі өтеді. Осы қалада балық аулау флоты да жасақталған. Африканың солтүстігіндегі Испанияның қамалы ретінде 1535 жылы V Карл негізін қалаған.
1535-1574 жылдар аралығында қала мен оның аймағындағы қалалар Испанияның қоластында болған. 1881-1956 жылдары Францияның отары болған уақытта қалаға еуропалықтар көптеп келген. Тунис тәуелсіздігін алғаннан кейін ғана көпшілігі Италия мен Францияға оралады.
Дереккөздер
Санат:Тунис қалалары
Марионвилл (Миссури)
Марионвилл (Marionville) — Миссури штатының Лоуренс округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 3.6 км². FIPS коды — 29-46172.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 2113 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миссури қалалары Санат:Лоуренс округы (Миссури)
(921) Иовита
(921) Иовита — Негізгі белдеу тобының астероиды.
Оны 1919 жылы 4 қыркүйекте Карл Вильгельм Рейнмут Гейдельберг обсерваториясында ашты.
Астероид немістерде біршама таралған әйелдер есімімен аталды.
Тағы қараңыз
Санат:Астероидтар
Қала әкімі
Дереккөздер
Санат:Құқық
Bürgermeister Burgamoasta Buergermeeschter Börgemeister Börgermeester Градоначелник
NGC 149
NGC 149 — Андромеда шоқжұлдызында орналасқан S0 типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1883 жылы 4 қазанда астроном Эдуард Жан Мари Стефан ашқан болатын және NGC каталогында 149 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 2028, UGC 332, MCG 5-2-24, ZWG 500,44.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Андромеда (шоқжұлдыз)
Гафса
Гафса қаласы - Тунистің орталығында орналасқан қала. .
Антикалық заманда «Капса» деп аталған. Халық саны 84 677 адам (2004 жылғы халық санағы бойынша). Капса оазисі араб әскерінің жаулап алу соғысы басталғанда роман тілдес христиандардың паналаған орны ретінде тарихта қалған. Араб саяхатшысы Әл-Ыдрысидің баяндауынша 12 ғасырдың басында Гафса тұрғындарының басым көпшілігі роман тілдес халықтар болған.
Дереккөздер
Санат:Тунис қалалары
Тоқпақ, тоқпақ жілік
Тоқпақ, тоқпақ жілік. Түсіндірме сөздікте — жауырын мен кәрі жілік аралығындағы жілік деп анықтама берілген. «Ал қара бала... тоқпақ жілікті аштан келгендей боп, ...сирек тістерімен жұлмалап жатыр» (Ә. Нұршайықов, Батыр.). Тіліміздегі «жілік» өзінің орналасқан орнына не бойындағы басқа белгілеріне қарай, «кәрі жілік», «асық жілік», «ортан жілік», «тоқпақ жілік» сияқты атаулар меншіктенеді. Осылардың ішінде біздің сөз етпегіміз соңғысы. Біздің топшылауымызша, жіліктің бұл түрі өз атауын түр-тұлғасына байланысты меншіктенген сияқты. Ол басқа жіліктерге қарағанда пішін жағынан қысқа болса да, жуандау, дөңестеу, томпақтау жаратылған. Міне осы тұлғасы оңың атауын тудырған. Томпақ «тоқпай»—ісіну, дөңестену, ал «тохпах»— дөңес, томпақ мағыналарын мезгейді. Ойымыздың оғаш еместігін, асығы бар жіліктің «асық жілік», жамбас пен асық жілік ортасында орналасқан жіліктің — «ортаң жілік» аталулары куәаландырғандай. Дәл сол сияқты, өзінің тұлғасына (дөңестігі мен томпақтығына) қарай «тоқпақ жілік» есімін алуға қақығы бар сияқты.
Дереккөздер
Санат:Лингвистика
Әл-Бадауи
Бадауй, ал-Бадауи, Әбу Фитйан (Әбу Аббас) Ахмед Сиди аш Шариф - (1199 - 1276) - араб сопысы, Мысырда оған сиыну күні бүгінге дейін кең тараған, Бадауийа (ахмадийа), бауырластығының негізін қалаушы. Арғы тегі Әли б. Әбу Тәліптен өрбіген.
VII ғасырдың соңында Мағрибке қоныс аударды. 1206 жылы үй-ішімен Меккеге сапар шегіп, оған 1210 ж. келіп жетті. Бадауй осында шафиға құқығы мен Құран оқуды үйренеді. 1230 ж. әкесі қайтыс болғаннан кейін Бадауй тақуалыққа беріледі. 1236 жылы ол Иракқа келіп, осындағы Абд әл-Қадыр әл-Джилани мен Ахмед ар-Рифаның мүрдесіне тәуап еткеннен кейін әл-Батаихте рафаийа бауырластығына қабылданды. 1237 ж. Бадауй Мысырға қоныс аударып, Танте қаласында жергілікті бауырластыққа басшылық жасады, Бадауй мистик, бағыттың теоретигі емес. Ол - практик, ал оның шын ниетпен беріле жасайтын жаттығулары, белгілі бір дәрежеде рифаийа бауырластығының практикасын еске түсіреді. Бадауй қайтыс болғаннан кейін оның халифасы, әрі мұрагері Салих Абд әл-Ал (1333 ж.ө.) зиратының басында мешіт тұрғызыл ол кереметтер жасаушы әулиеге табынудың орталығына айналды.
Оулд Сэйбрук (Коннектикут)
Оулд Сэйбрук (Old Saybrook) — Коннектикут штатының Мидлсекс округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 10512 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 55.9 км² шамасында. FIPS коды — 09-57320.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Коннектикут қалалары
Нисграу
Нисграу (Niesgrau) — Германия Федеративтік Республикасының Шлезвиг-Гольштейн жерінде орналасқан муниципалитет. Шлезвиг-Фленсбург ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 595 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 9,89 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 01 0 59 148. Муниципалитеттің басшысы — Томас Йоханнзен.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Шлезвиг-Гольштейн елді мекендері
Елек уезі
Елек уезі — 1920-1927 жылдары болған Қырғыз АСКР (1925 жылдан бастап — Қазақ) Орал губерниясының әкімшілік-аумақтық бірлігі.
1921 жылы 23 наурызда Жиренқопа, Калининская, Ново-Алексеевская және Петропавл болыстары Ақтөбе губерниясының Ақбұлақ ауданына берілді. Красноярск және Покровск болыстары Орынбор губерниясының Илецк ауданына берілді.
1922 жылы 6 қыркүйекте Александровск мен Святодуховская болыстары Орал уезіне берілді, бірақ көп ұзамай қайтарылды (бұған қоса Александровск болысы жойылған болатын).
1923 жылы 28 маусымда: Алмас, Березовск, Благодарненская, Ешқарған, Қараағаш, Кенделі, Кіндікті, Мұзтай, Николаевск, Отрадная, Полтавск, Приуральская, Сухареченская, Таратбас, Успен, Шыңғырлау және Жаман болыстар жойылды. Григорьевск мен Святодуховская болыстары Орал уезіне беріліп, сол уақытта жойылды. Қарашығанақ болысының орталығы Қарашығанақ ауылында, Шіліктің орталығы — Шілік ауылында, Бөрілінің орталығы — Бөрілі ауылында орналасты. Ертек болысы Ташла (орталығы — Ташла ауылы) болып өзгертілді. Орталығы Елек қаласы болған Елек болысы құрылды.
1924 жылдың соңына қарай уезде 6 болыс қалды: Бөрілі, Елек, Қарашығанақ, Лубенск, Ташла және Шілік.
1926 жылы 5 қазанда Елек пен Ташла болыстары Орынбор губерниясының Орынбор уезіне берілді.
1927 жылы 5 наурызда Елек уезі таратылды. Бұл кезде Бөрілі болысы Орал уезіне, ал Қарашығанақ, Лубенск және Шілік болыстары — Ақтөбе губерниясының Ақтөбе уезіне берілді.
Дереккөздер
Санат:Орал губерниясы
Никотинамидадениндинуклеотид
Никотинамидадениндинуклеотид (НАД, NAD) - барлық тірі ағзаларда болатын кофермент, тотығу - тотықсыздану реакциясын катализдейтін, дегидрогеназ ферменттерінің тобына кіреді; сутек пен электрондарды таратушы функциясын атқарады. Тотықсызданған форма (NADH) басқа заттарға бір протон және екі электрон тасымалдай алады. Молекуласы амид никотинді қышқылдан және адениннен құралған, динуклеотид болып табылады, өзара D – рибоза және фосфор қышқылының қалдығынан тұратын тізбек арқылы байланысқан; клиникалық биохимияда қанның ферменттерін анықтауда қолданылады. Никотинамидадениндинуклеотидфосфаттан немесе NADP айырмашылы – никотинамидадениндинуклеотид құрамында, рибозаның 2’ – көмірқышқылының атомымен байланысқан, фосфор қышқылының қалдығы болмайды.
Тарихы
1904 жылы ашытқы шырынынан ағылшын биохимиктарымен А. Гарден мен У. Йоган ашылған; құрылысы 1936 жылы О. Варунг және Х. Эйлер ашқан.
Гиподинамия
Гиподинамияның пайда болу себептері
— Кәсiби ерекшелiктерге байланысты бұлшық ет жұмысын шектеу;
— Ұзақ уақыт бойы организмнің дұрыс функционалдық жұмысын орындамауына байланысты (жарақат, ауру) төсек режимі.
Негізгі белгілері (симптом)
— Жүрек соғысының және пульстің тез соғуы;
— Қан қысымының жоғары болуы;
Нағыз әлеуметтік мінез-құлық
Нағыз әлеуметтік мінез-құлық - жақсылық істеуге бағытталған, адамның адамдар арасындагы мінез-құлқы.
Гиподинамия
Негізгі белгілері (симптом)
— Қажығыштығу, тiптi ептеген жүктемелерде;
Нағыз әлеуметтік мінез-құлық
Дереккөздер
Санат:Педагогика Санат:Терминология
Гиподинамия
Негізгі белгілері (симптом)
— Эмоционалдық тұрақсыздық, күйгелектік.
Ағзаға әсері
— Тонустың және бұлшық еттердiң күш беретiн көрсеткiшiнiң төмендетуi;
— Сүйек ұлпасынның құрамында және минералды зат алмасуды кальцидiң мөлшер деңгейінiң төмендеуi;
— Май iркiлген кейiнге қалдыруларын жоғарылату және артық салмақтың пайда болуы;
— Капилляр жүйесiнiң жұмысын бұзады, яғни жұмыс iстейтiн капиллярларды саны, күре тамыр және тамыр бөлiмшелерi қысқарады.
Дереккөздер
Санат:Биоморфология Санат:Биология Санат:Морфология
Кисунья
Кисунья — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Унья өзенінің сол жағалауынан 86 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 38 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Печора өзені бастауынан Шердино ауылындағы су өлшейтін постқа дейін. Өзен саласы — Усаға қосылу құйылысына дейінгі Печора тармағының су алаптары, өзен алабы — Печора.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Каракул
Каракул — Башқұртстанның Архангель ауданындағы ауыл,    Ирныкшин ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 50 адамды құрады. Пошта индексі — 453034, ОКАТО коды — 80203822003.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Қайрат Кәмілұлы Отабаев
Кайрат Кәмілұлы Отабаев 16 шілде 1980 жыл, Ташкент, Өзбек КСР, КСРО) — өзбекстандық және қазақстандық футболшы, қорғаушы.
Карьерасы
Қайрат Ташкентте дүниеге келген, бірақ ұлты қазақ. 2000-03 жылдары "Пахтакорда" ойнап, 2002 жылы Өзбекстан чемпионы атанды. Тіпті сол жылы Өзбекстан құрамасы сапында бір ойын өткізді де. Бріақ ол жолдастық ойын ғана болғандықтан, 2005 жылы ФИФА Қайратқа Қазақстан құрамасында ойнауға рұқсат берді.
2003 жылы "Қайратқа" ауысты. Бір жылдан соң Қазақстан чемпионы атанды. 2009 жылы Өзбекстанның "Әндіжан" клубына ауысқаны болмаса, карьерасының қалған бөлігін Қазақстан командаларында өткізді.
Қазақстан құрамасы сапындағы тұңғыш ойынын 2005 жылы 26 наурыз күні сырт алаңда Данияға қарсы өткізді. Бұл - 2006 жылғы әлем біріншілігінің іріктеу турнирі болатын.
2008 жылы Қазақстан құрамасының тізгігін Бернд Шторк ұстаған соң Қайрат құрамаға қайта шақырылған жоқ.
Сілтемелер
Санат:16 шілдеде туғандар Санат:Ташкентте туғандар Санат:Өзбекстан футболшылары Санат:Қазақстан футболшылары Санат:Пахтакор ФК ойыншылары Санат:Қайрат ФК ойыншылары Санат:Алматы ФК ойыншылары Санат:Мегаспорт ФК ойыншылары Санат:Әндіжан ФК ойыншылары Санат:Шахтер Қарағанды ФК ойыншылары Санат:Ертіс ФК ойыншылары Санат:Өзбекстан Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары‎ Санат:Қазақстан Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Құндыздар
Сипаттамалары мен бейімделулері
Құндыздардың биіктігі 30 см-дей және ұзындығы 70 см-дей болады. Олардың ұзындығы 25 см болатын жалпақ, қалың құйрығы бар. Олар қауіп төнгенде басқаларына хабар беру үшін осы құйрығымен суды шалпылдатады. Құндыздың құйрығы жүзу барысында руль қызметін атқарса, артқы аяқтарына тік тұрғанда тіреу рөлін атқарады. Құндыздардың артқы аяқтарындағы саусақтарының арасы жарғақты, ал танаулары ашылып-жабылатын болады. Олардың осы бейімділіктері жартылай суда тіршілік етуіне мүмкіндік береді.
Тістері
Құндыздардың тістері мықты болып келеді. Олар өздерінің үстіңгі және астыңғы күрек тістерімен (қос жағындағы алдыңғы екі тісі) үлкен ағаштарды кеседі. Бұл төрт тісін қаптайтын арнайы эмальдың арқасында тістері тістеуге икемді, үшкір болады. Барлық басқа кеміргіштердікі секілді құндыздардың да тістері өмір бойы өсіп отырады. Сонымен қатар, құндыздар су астында да шайнай алады. Олардың алдыңғы тістерінің артында орналасқан арнайы жалпақ жабындылары болады, бұл жабынды суға сүңгігенде олардың аузын жауып, ауыздарына су кіруден қорғайды.
Қорегі
Көбіне құндыздар ағаш діңдерін, камбийді, ағаш діңінің астында өсетін жұмсақ талшықты және жапырақтарды қорек еткенді ұнатады. Әдетте олар талдың, үйеңкінің, қайыңның, көк теректің, үш қырлы теректің, теректің және қарағаштың діңдерін жегенді жақсы көреді. Сонымен қатар олар тамырларды, бүршіктерді және су өсімдіктерін де жейді. Америка құндыздары су лалагүлін жегенді өте ұнатады.
Құнайлары
Құндыздар көктем кезінде үш-төрт жас құнайды дүниеге әкеледі. Құндыздардың балалары құнайлар деп аталады. Жаңадан туылған құндыз құнайларының көздері ашық, толығымен жүні болады және де туылғаннан соң 24 сағат ішінде жүзіп кете алады. Жас құнайлар екі жасқа жеткенше ата-аналарымен тұрады. Одан соң ғана олар жұптарын тауып, өз үйлерін жасауға кіріседі.
Үйшіктері
Құндыздардың үйлері үйшік деп аталады. Бір үйшікте төрттен сегізге дейінгі мүшеден тұратын отбасы тұрады. Құндыздар үйшіктерін саз бен таяқтардан соғады. Олардың үйшіктері ішінде іні бар күмбезге ұқсайды. Олар үйшіктерінің есігіне дейін баратын су асты жолын салады. Үйшіктің бір үлкен орталық бөлігі болып, бірнеше кіретін есіктері болады. Үйшіктің едені су деңгейінен жоғары көтеріліп салынып, үйшіктің тесіктері таза ауаның кіруіне мүмкіндік жасайды. Құндыздар қыстың көп бөлігін сол үйшіктерінің ішінде өткізеді. Әдетте үйшікті қалың балшық қабаты қаптап жатады, бұл қабат үйшіктің жылуын сақтап, жауларынының бұзуынан қорғайды.
Түрлері
Құндыздардың екі түрі белгілі, олар – еуропалық құндыздар және америкалық құндыздар. Жойылып кету шегіне дейін ауланған еуропалық құндыздар қазіргі таңда заңмен қорғалады. Олар Еуропаның көптеген аймақтарына және бұрынғы Кеңес тер Одағы мемлекеттері суларына қайта жерсіндірілген. Америкалық немесе кана далық құндыз Канадада, Америка Құрама Штаттарында және Мексиканың кейбір бөліктерінде кездеседі. Алып құндыз – құндыз дардың жойылып кеткен түрі. Бұл өте үлкен болғандығы соншалық – америкалық қара аюдың өлшеміндей болған. Ол шамамен 13 000 жыл бұрын голоцен кезеңінде жойылып кеткен.
Құйрығы жалаңаш күректәрізді (ұзындығы 30 см кеңдігі 10-13 см). 2 түр. Канадалық құндыздар (C. canadensis) Солтүстік Америкада (Аляскадан Солтүстік Мексикаға дейін); ТМД, Батыс Карелия, Солтүстік Ленинград облысы, Амур облысы Оңтүстік Сахалин және Камчаткаға жерсіндірілген. Өзен құндыздары (C. fiber) Еуразияның орманды далалық аймақтарда және далалық аймақтарда өзендер бойында таралған. 20 ғ. басында жойылуға такаған.
Құндыздардың соғатын бөгеті
Құндыздар ағыстағы су жылдамдығын төмендетіп, өздерінің үйшіктерінің маңындағы аймақты ұлғайтып, суын тереңдету үшін бөгеттер соғады. Су деңгейінің жоғары болуы оларды кайоттар, қасқырлар және аюлар секілді жауларынан қорғайды. Уақыт өте келе қалқып келген заттар жиналып, бөгеттің жанында өсімдіктер өседі, бөгет бекем бола бастайды. Әдетте, бөгеттердің биіктігі 1,5 м­етрдей және де негізінің жалпақтығы 3 метр­дей болады.
Экожүйеге әсері
Адам­дардан кейін құндыздар өмір сүру орталарын өзгертіп, жаңа экожүйе түзуге көмектеседі. Олар ағаштарды кесіп, бөгеттер соғып, каналдар қазып, үйшіктер салады. Ағыстарда бөгет салу арқылы таза су тоғанын түзуге көмектеседі. Бұл тоғандарға жаңа жануарлар мен өсімдіктер келіп, барлығы бірігіп жаңа экожүйе құрылады. Құндыз бөгеттері олардың жанындағы ормандарды да өзгертеді. Ормандарды құндыздарға қажет емес жас ағаштар мен бұтақтар қаптайды.