cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Таспалалылар
Таспалалылар (Ladoga, Limenitis) — нимфалидтер тұқымдасына жататын көбелектер туысы. Қанаттарының үстіңгі жағы қара, ақпен суреттелген, астыңғы жағы тотықтықызыл, артқы қанаттарының шеті, толқындалған. Жер шарының солтүстік ендігінің коңыржай және субтропикалық аймақтарында мекендейді. Ағаш сабақтарының ұшында оралған жапырақ ішінде көбелек жұлдызқұрттары қыстайды. ТМД—да 9 түрі бар. Ен кең таралғаны, терек Т. қанатының құлашы 65— 80 мм, маусым—шілдеде жаппай ұшады, жұлдызқұрттары теректі мекендейді; Камилла Т. қанатының құлашы 50—60 м, маусым—тамызда ұшады, жұлдызқұрттары тікенекті, ұшқатты мекендейді.
Шымкент қалалық әзіл-сықақ және сатира театры
Тарихы
Біраз уақытқа дейін театрдың өзінің жеке ғимараты болмағандықтан қуыршақ театрымен сахна бөлісуіне тура келді. Қазіргі уақытта оған бұрынғы "Шымкент" кинотеатрының ғимараты берілді. Театр әртістері басқа да облыстар мен аудандық елді мекендерде, сондай-ақ Алматы, Ақтау, Маңғыстау, Атырау, Қызылорда, Талдықорған тәрізді қалаларда гастрольдік сапарлармен болып қайтты.
Таспалалылар
Дереккөздер
Санат:Қабыршақ қанаттылар
Шымкент қалалық әзіл-сықақ және сатира театры
Театр жетістіктері
Театр түрлі фестивальдерге қатысып, жоғары жүлделі орындарды иеленіп келеді.
Шығармашылық ұжым
У. Әбдрайымов ("Ерен еңбегі үшін" медалінің иегері), Ж. Ақшора (ҚР Мәдениет қайраткері), О. Қалыбекова, С. Алтаев, Ғ. Қалыбаев, Ұ. Базарбаева, Н. Байысбек, Н. Зеренбаев, С. Биғабылов сынды тәжірибелі әртістермен қатар, көптеген жас таланттар да жұмыс істейді.
Бүгінгі таңда театр директоры - Бақдәулет Әмірқұлов, театрдың көркемдік жетекшісі – Мақсат Айтжанов.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан театрлары Санат:Шымкент
Мэттью МакКонахи
нобай Мэттью МакКонахи (ағыл. Matthew McConaughey; 4 қараша 1969 жыл) – америка актері, сценарийші, режиссер, продюссер.
«Свадебный переполох», «Как отделаться от парня за 10 дней», «Любовь и прочие неприятности», «Золото дураков» және «Призраки бывших подружек» сияқты романтикалық комедияларда басты рөлдерді сомдаған. 1995 жылы Дрю Бэрримормен бірге Герберт Россаның «Парни побоку» фильміндегі рөлімен таныла бастаған. Шоу-бизнес әлеміне оны құрбысы Сандра Буллок әкелген. 2005 жылы People журналы Мэттьюді қазіргі таңдағы жігіттердің ішіндегі ең тартымдысы деп шешкен.
Құрылыс алаңы
Құрылыс алаңы — құрылыс жүріп жатқан белгілі бір аумақ. Құрылыс алаңына салынуға тиіс үйлер мен ғимараттар, сондай-ақ, құрылыс жұмыстарын жүргізуге қажетті уақытша салынған әкімшілік-шаруашылық және мәдени-тұрмыстық үйлер, өндірістік қосалқы мекемелер, көмекші өндіріс орындары мен шаруашылықтар (жөндеу-механикалық шеберханалар, материалдар мен бұйымдар сақталатын әр түрлі қоймалар, электр, телефон желілері, су мен газ құбырлары, т.б.) орналасады.
Қазіргі индустриялық құрылыстарда Құрылыс алаңы, көбіне заттарда дайындап әкелінген материалдарды және индустриялық элементтер мен бөлшектерді құрастыратын құрастыру (монтаждау) алаңына айналады.
Сейтнәби Мұқашев
Сейтнәби Мұқашев (1.1. 1930, Жалағаш ауданы, «Бұқарбай батыр» ауылы – еңбек ардагері. Қызылорда педагогикалық институтын (қазіргі Қорқыт Ата атындағы Қызылорда мемлекеттік университеті) бітірген (1952). Алғашқы ұстаздық жолын Гурьев (Атырау) облысы, Бақсай ауданы Жаманқала орта мектебінде бастаған. 1952 – 62 жылдары Жалағаш ауданы Ленин атындағы орта мектепте оқу ісінің меңгерушісі, аудандық комсомол комитетінің хатшысы, аудандық газет редакторының орынбасары, аупарткомның ұйымдастыру бөлімінің меңгерушісі болған. 1962 – 64 Қармақшы ауаткомы төрағасының орынбасары, 1964 – 67 жылдары Жалағаш ауд, Жамбыл атындағы ұжымшардың төрағасы, 1968 – 78 жылдары Жалағаш ауаткомының, 1978 – 82 жылдары Тереңөзек ауаткомының төрағасы. 1982 – 85 жылдары Аққұм кеңшарының директоры қызметтерін атқарды. Облыстық кеңестің депутаты болып сайланған. 2 мәрте Еңбек Қызыл Ту орденімен, Халықтар достығы орденімен, медальдармен, Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесінің Құрмет грамотасымен марапатталған.
Сілтемелер
Санат:Тұлғалар
Химмотология
Химмотология - жанармай сапасы мен майлау материалдарының арақатынасын және қозғаушы құрылымдардың пайдалануы және жөндеуі туралы ғылым саласы.
Дереккөздер
Санат:Транспорт Санат:Отын
Аутитекті
Аутитекті - Өзінің жаралу орнынан қозғалмаған яки қалыптасқан жерінен табылған деген мағынаны береді. Термин әдетте минералдар сипаты ретінде қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Мұнай және газ геологиясы Санат:Терминология
Жарсуат жер асты су көзі
Жарсуат жер асты су көзі, Жайық өзенінің сол жағасындағы аңғарда, Батыс Қазақстан облысы Орал қаласынан 130 км жерде орналасқан. Су деңгейінің қалыңдығы 1,9 – 11,4 м. Ұңғымадағы су шығымы 29 – 35 л/с. Су көзінің Жайық өзенінің беткі суларымен байланысы бар, ішуге жарамды. Су шығаратын 10 ұңғыма орнатылған.
Акцессорлық шарт
Акцессорлық шарт акцессорлық міндеттеме— өзге, басты шартпен байланыста ғана қолданылатын қосымша шарт.
Дереккөздер
Санат:Экономика Санат:Банк терминдері
Керкекіл
Керкекіл
Тарихы
Керкекіл – 1916 жылғы қазақтардың орыс отаршылдарына қарсы күресінің батыры Жәмекеңнің аты. Керкекілдің құлын кезінен бестісіне дейінгі өмірі Алатаудың ең сұлу жері, жазы шыбын – шіркейсіз салқын, суы тұнық әсем Қарқарада өткен. 1910 жылдары Жәмекеге Ташкенттегі қырғыз досы Қыдыреке қонаққа келіпті. Бір жаз қымыз ішіп демалып, кетерінде досынан Керкекілді сұрайды. Жәмеңке атын сыйға тартады. Разы болған досы атты өзімен бірге еліне әкетеді. Бірақ бір аптаға жетпей Керкекіл қашып кетіп, Қарқараға оралады. Жәмеңке досына хабар береді. Қыдырекенің шабармандары атты Ташкентке тағы алып кетеді. Бір ай өтісімен Керкекіл қайта қашып келеді. Ташкент пен Қарқараның арасы бір жарым мың шақырымнан артық екен. Осы аралықта ақылды жануар күндіз үнемі тығылып тұрып, тек түнді пайдаланып жортқан деседі. Сөйтіп, Керкекіл жолда ит – құсқа жем болмай, адамға ұсталмай еліне жетіпті. Жат жерге барған аттың көзіне туған жердің бейнесі елестейтін көрінеді. Оны ұмыттыру үшін айнаға қаратып кірпігін жұлады екен.
Эйми Тернер
Эйми Джастин Десма Тернер (Amy Justine Desma Turner, 25 наурыз 1984 жыл) — аустралиялық регбиші, 2016 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының чемпионы. "Саннибэнк", "Брисбен Бронкоз" клубтарында ойнаған.
Санат:Алфавит бойынша регбишілер Санат:Аустралия регбишілері Санат:Регбиден Олимпиада чемпиондары Санат:Аустралия Олимпиада чемпиондары Санат:2016 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының чемпиондары Санат:Алфавит бойынша Олимпиада чемпиондары
Серпер (күй)
Серпер — Құрманғазы Сағырбайұлының күйі. Серпер - қаншама иілтсе де, қаншама еңсесін басса да сынбайтын, мойымайтын, қайта серпіп, бұрынғы қалпына келе беретін, болаттай берік, халықтың қайыспас ерекше ерлігіне арналған шығарма.
Сыртқы сілтемелер
Қали Жантілеуовтың орындауында ("Асыл мұра" жобасынан) - Серпер (MP3 форматында)
Рақымжан Қошқарбаев ескерткіші
Рақымжан Қошқарбаев ескерткіші Астана қаласында 2016 жылдың қазан айында ашылды.
Р. Қошқарбаев және Б. Момышұлы даңғылдары қиылысында орналасқан.
Қоладан құйылған туындының авторы — мүсінші Асқар Нартов.
Рейхстагқа жеңіс туын тіккен қазақ батыры Рақымжан Қошқарбаев 1924-1988 жылдары өмір сүрген.
Тағы қараңыз
Санат:Астана ескерткіштері Санат:Ұлы Отан соғысы ескерткіштері
Трикотаж машинасы
ТРИКОТАЖ МАШИНАСЫ, іліп тоқу машинасы – трикотаж маталар мен бұйымдарды тоқуға арналған машина. Трикотаж машинасында жіптерден жасалған тұзақтарды өзара байланыстыру арқылы әр түрлі жіп өрілімдері тоқылып шығарылады. Трикотаж машинасы атқаратын қызметіне, құрылымына, инесінің түріне, т.б. қарай ажыратылады. Трикотаж машинасының барлық түрі ине қорабының бір өлшем ұзындығына келетін инелердің санына сәйкес класқа бөлінеді. Кең тараған ағылшын жүйесінде ине қорабы ұзындығының өлшем бірлігіне дюйм алынған. Трикотаж машинасының класы жоғарылаған сайын тоқылатын мата жұқара береді. Трикотаж машинасының негізгі жұмыстық бөлігі тұзақ жасаушы (тоқушы), жіп беруші және тоқылған матаны әкетуші механизмдерден тұрады. Трикотаж машинасын одан әрі кемелдендіру жұмысы оның класын жоғарылату, тұзақ жасаушы жүйелердің санын арттыру және тоқу процесін автоматтандыру бағытында жүргізіледі. Трикотаж машинасының жазықтық және дөңгелек көлденең тоқу түрлері болады. Дөңгелек көлденең тоқу Трикотаж машинасы жасанды үлбір тоқу үшін қолданылады. Жазықтық тоқу Трикотаж машинасы жоғары сапалы бұйымдарды (сырт киімдерді) өндіруге арналған. Қазіргі кезде әлемдік саудада негізгі позициядағы жазықтық Трикотаж машинасын Stoll (Германия), Shіma Seіkі (Жапония), Prottі (Италия) фирмалары шығарады. Stoll фирмасы шығарған жазықтық тоқу машиналары қазіргі заманның барлық талаптарын (тиімділік, сенімділік, автоматтандырудың Жоғарғы дәрежесі, шексіз өрнектеу мүмкіндіктері, кең ауқымды, т.б.) қамтамасыз етеді және компьютермен басқарылады.
Аустрия әкімшілік бөлінісі
нобай|400x400 нүкте|Аустрия әкімшілік бөлінісі Аустрияның әкімшілік бөлінісі - бұл елдің басқару және басқару ұйымының бірнеше деңгейіне бөліну жүйесі. Конституцияға сәйкес Аустрия федеративті республика болып табылады және 9 жерден тұрады.
Федералды жерлер
Аустрия провинциялар деп те аталатын тоғыз федералды штаттан тұрады. Әр жердің өз Конституциясы, Үкіметі және парламенті бар, олар белгілі бір дәрежеде заң шығарушы билікке ие. Федералды Штаттар білім беру, денсаулық сақтау, Көлік және мәдениетті қоса алғанда, әртүрлі құзыреттерге ие. Кейбір федералды штаттарға Вена, төменгі Аустрия, Жоғарғы  Аустрия, Зальцбург, Штирия, Каринтия, Тироль, Ворарлберг және Бургенланд кіреді.
Вена - Аустрияның астанасы және ең көп қоныстанған федералды жер. Ол тәуелсіз жер қауымдастығы (Statutarstadt) ретінде ерекше мәртебеге ие, яғни ол қала және провинция болып табылады. Вена сонымен қатар елдің мәдени және экономикалық орталығы болып табылады, көптеген туристерді тартады және көптеген тарихи жасанды көрікті жерлерді, мұражайлар мен опера театрларын ұсынады.
Аудандар
Федералды Штаттар қосымша аудандарға бөлінеді (Безирке). Аустрияда барлығы 95 аудан бар. Әр ауданның өз басқаруы мен әкімшілігі бар, олар жергілікті деңгейде әртүрлі қызметтерді реттеуге және көрсетуге жауапты. Аудандар құрылысқа рұқсат беру, халықты тіркеу және жергілікті жолдарды басқару сияқты функцияларды орындайды. Әр ауданның өзінің әкімшілік орталық орны бар және муниципалитеттерге бөлінеді (Gemeinden).
Жоғарғы Аустрия (Oberösterreich) Линц Ланд, Вельс Ланд, Штайрмарк Ланд және басқаларын қоса алғанда 15 ауданнан тұрады. Бұл аудандардың әрқайсысының өзіндік ерекшеліктері мен әртүрлі табиғи және мәдени көрікті жерлері бар. Мысалы, Линц Ланд өзінің көркем тауларымен, көлдерімен және тарихи құлыптарымен танымал, ал Вельс Ланд өзінің әйгілі фестивальдары мен өнер мұражайларымен туристерді қызықтырады.
Қауымдастықтар
Қауымдастық (Gemeinde) - Аустрияның негізгі әкімшілік бірлігі. Елімізде барлығы 2100-ге жуық қауым бар. Әр қауымдастықтың өз басқармасы бар және өз әкімі мен қауымдық кеңесін таңдайды. Қауымдастықтар муниципалды құрылыстарды басқару, білім беру, әлеуметтік қамсыздандыру және мәдени іс-шараларды қоса алғанда, жергілікті қызметтердің кең спектрін ұйымдастыруға және ұсынуға жауапты. Әрбір қауымдастықтың Жергілікті деңгейде қолданылатын өз заңдары мен ережелері болуы мүмкін.
Тиролдағы Майрхофен қауымдастығы (Mayrhofen) танымал тау шаңғысы курорты болып табылады және әлемнің түкпір-түкпірінен туристерді тартады. Қауымдастық туристік индустрия үшін инфрақұрылымды белсенді түрде дамытады, әртүрлі қызметтерді ұсынады және фестивальдар мен спорттық жарыстар сияқты іс-шараларды ұйымдастырады.
Қалалар
Аустрия өзінің тарихи және мәдени қалаларымен де танымал. Ең танымал қалалардың қатарына Вена, Зальцбург, Грац, Линц, Инсбрук және Клагенфурт жатады. Бұл қалалар ерекше мәртебеге ие және басқа қауымдастықтармен салыстырғанда қосымша өкілеттіктер мен құзыреттерге ие. Олар елдің дамуында маңызды рөл атқарады және туристік және мәдени орталықтар болып табылады.
Ұлы композитор Вольфганг Амадей Моцарттың отаны Зальцбург өзінің бай музыкалық және мәдени тарихымен танымал. Қала жыл сайын өзінің классикалық музыка және барокко фестивальдерімен көптеген туристерді тартады. Сонымен қатар, Зальцбург тау шаңғысы курорттарының арқасында қысқы спорт түрлері үшін танымал орын болып табылады.
Сілтемелер
Санат:Аустрия әкімшілік бөлінісі
IC 4799
IC 4799 — Тауыс шоқжұлдызында орналасқан SBab типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 62643, ESO 104-27, FAIR 335, AM 1854-640, IRAS18541-6359.
Сыртқы сілтемелер
IC 4799 Санат:Тауыс (шоқжұлдыз)
Грязнуха (Лаба тармағы)
Грязнуха — Ресейдегі өзен. Адыгея Республикасы, Краснодар өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Лаба өзенінің сол жағалауынан 42 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 53 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кубань су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Лаба Чамлык өзенінің құйылысынан сағасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Кубань.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
NGC 4073
NGC 4073 — Бикеш шоқжұлдызында орналасқан E (эллипстік галактика) типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1784 жылы 20 желтоқсанда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 4073 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 38201, UGC 7060, MCG 0-31-29, ZWG 13.59, Todd 12a.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Бикеш (шоқжұлдыз)
Даваци
Даваци, Дабашы, Дебачи (Даваач; т.ж.б. – 1756) – Жоңғар хандығының билеушісі (1753 — 1755). Батыр Қонтайшы әулетінен. 1753 ж. Лама-Доржыны өлтіріп, таққа отырған. 1754 ж. Әмірсанамен күрес бастады. Пекинде абақтыда қаза тапты. 1761 жылы Қытай империясы Жоңғарияда Шыңжаң әкімшілігін құрды.
Әдебиет
Санат:Жоңғар хандары Санат:Қонтайшылар
Сити оф Бангор (Мэн)
Сити оф Бангор (City of Bangor) — Мэн штатының Пенобскот округіне жататын АҚШ қаласы.
Мироновка (Солтүстік Қазақстан облысы)
Мироновка — Солтүстік Қазақстан облысы Тайынша ауданындағы ауыл, Миронов ауылдық округі орталығы.
Сити оф Бангор (Мэн)
Қала тұрғындарының саны 35 473 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 90.0 км² шамасында. FIPS коды — 23-02795.
Мироновка (Солтүстік Қазақстан облысы)
Географиялық орны
Аудан орталығы - Тайынша қаласынан шығысқа қарай 3 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 705 адам (351 ер адам және 354 әйел адам) болса, 2009 жылы 573 адамды (286 ер адам және 287 әйел адам) құрады.
Альдеарродриго
Альдеарродриго (Aldearrodrigo) — Испаниядағы муниципалитет. Кастилия және Леон автономды бірлестігіне қарасты Саламанка провинциясының құрамына кіреді.
2003 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 194 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 8,41 км² шамасында. Провинцияның әкімшілік орталығына дейінгі қашықтығы — 24 км.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саламанка елді мекендері
Карайга
Карайга — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Кемеров облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Черкосовская старица өзенінің оң жағалауынан 2 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 66 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Чулым Зырянское ауылындағы су өлшейтін посттан сағасына дейін. Өзен саласы — Томнан Чулымға дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Томск облысы өзендері Санат:Кемеров облысы өзендері
Абайдың жүз жылдық мерекесі алдында (мақала)
«Абайдың жүз жылдық мерекесі алдында», Мұхтар әуезовтың мақаласы.
«Қызыл армия» газетінде 1945 жылы 27 шілдеде жарияланған. Онда Абайдың 100 жылдық мерейтойына әзірлік шаралары туралы баяндалған. Осы мақсатта істеліп жатқан жұмыстарға тоқталып өтеді:
Екінші бір мерекелік кітап ретінде Абайдың өмірі мен еңбектері жөніндегі «ғылымдық тексермелер жинағын» атап, оның жазылуына қазақ пен орыс оқымысты, сыншы, жазушыларының көбі қатынасқандығы баяндалған. Сонымен бірге үкімет тарапынан істелетін үлкен шаралардың ең зоры - Алматыда Абай ескерткішін орнату, өнер саласында да Абай тойына лайықты тартулар жасалмақ, 1944 жылы желтоқсанда Алматы мемлекеттік опера және балет театрында «Абай» атты жаңа опера қойылды, астанада «Абай» атты үлкен «кино-сурет» (кинофильм) шығып, бүкіл одақ бойынша көрсетілді деп, ерекше мақтаныш сезіммен жазады. С. Мұқановтың Абайдың өмірі мен еңбектері туралы ғылыми зерттеу жазып жатқандығын, өзінің «Абай» атты романының бірінші кітабы орыс тілінде Мәскеуде шыққанын хабардар етеді.
Дереккөздер
Санат:Абай Құнанбайұлы
Хеддесхайм
Хеддесхайм (Heddesheim) — Германия Федеративтік Республикасының Баден-Вюртемберг жерінде орналасқан муниципалитет. Рейн-Неккар ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 11 631 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 14,70 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 08 2 26 028. Муниципалитеттің басшысы — Михель Кеслер.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Баден-Вюртемберг елді мекендері
Атланта (Миссури)
Атланта (Atlanta) — Миссури штатының Мэйкон округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 0.9 км². FIPS коды — 29-02422.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 385 адамды құрады.
Әуе көлігі
thumb|ұшақ Әуе көлігі — әуемен жолаушылар, пошта және жүк таситын көлік түрі. Басқа көлік түрлерінен артықшылығы — жылдамдығында.
Әуекөлігі Америка мен Еуропаның бірқатар елдерінде 1-дүниежүз. соғыс тан кейін пайда болды. Франция мен Германияда көліктің бір түрі ретінде 1920 жылдан кейін дами бастады. Ресейде алғашқы әуежолы (Мәскеу—Төм. Новгород) 1923 жылы ашылды.
Қазақстандағы әуе көлігі
Қазақстанға тұңғыш ұшақ 1918 жылы 9 қаңтарда ұшып келді. Ұшқыштар — Н. С. Горбунов пен В. Р. Браунц басқарған “Фарман-30” ұшағы Мартөк (Ақтөбе қаласыныңмаңында) — Новосергеевка бағытымен 1 сағ. 20 минутта 350 км қашықтықты ұшып өтті. Қазақстанда 1923 жылы “Добролет” қоғамы құрылып, ол әуепошта мен жолаушылар тасымалдау ісін ұйымдастыруды қолға алды. 1924 жылы “Ю-13” ұшағымен Ташкент — Алматы, Алматы — Ташкент бағытында бірінші рет ұшу сынағы өткізілді. 1925 жылы Бішкек — Алматы әуе жолымен алғашқы пошта тасымалы жасалды. 1929 жылы Қызылорда — Мәскеу әуежолы ашылды. 1930 жылы Әуекөлігін пайдалану мен дамытуға жағдай жасау мақсатында Қазақ азаматтық авиация басқармасы (ҚААБ) ұйымдастырылды. Сол жылы ҚААБ-тан 27 жігіт Мәскеу ұшқыштар мектебіне оқуға жіберілді. Бұлардың арасында алғашқы Қазақ ұшқыштарының бірі — салық Ахметов те болған.
Қазақстан КСРО құрамында болған жылдары еліміздің әуежолдарында Ил-12, Ил-14, Ил-18, Ил-62, Ил-86, Ан-2, Ан-24, Як-40, Як—42, Ту-134, Ту-154 және Ил-76, Ту-144 ұшақтары пайдаланылды. Алматыдан Қазақстанның барлық облыс орталықтарына, басқа да қалаларға тұрақты әуежолы қатынасы орнатылды. Қазақстанның тәуелсіздігі жарияланып, нарықтық экономикаға көшуіне байланысты Ә. к. саласында да түбірлі өзгерістер орын алып, бірнеше әуекомпаниялары құрылды. 1998 жылы қаңтарда 51 әуекомпаниясы тіркеліп, олардың ішінде “Эйр Қазақстан” және 12 аймақтық әуекомпаниясы мемлекеттік меншік нысанын сақтады. Қазақстан әуекомпаниялары ішкі және халықар. жолаушылар, пошта, жүк тасымалдауды, сондай-ақ ауыл шаруашылығы, орман ш., энергетика, газ және мұнай өнеркәсібі салаларының тапсырмаларын орындайды. Әуетасымал әсіресе, Ресей, Біріккен Араб Әмірліктері, Түркия және Германия елдерімен арада жақсы жолға қойылған. “Эйр Қазақстан” әуекомпаниясының ұшақтары 37 әуежолы бағыттарында ұшады. Қазақстандағы ішкі және халықар. әуежолдарының жалпы ұзындығы 76320 км шамасында (1999).
Қазіргі кезде 21 Республикасы әуежай, 10 облысы және облыс ішіндегі әуежайлар жұмыс істейді (1998). Астана, Алматы, Ақтау, Ақтөбе, Атырау, Қарағанды, Қостанай, Орал және Шымкент әуежайлары еліміздегі ең үлкен әуеайлақтары болып саналады. Қазақстан әуежолдарында Ту-134, Ту-154, Як-40, Ил-86, Боинг-737, Аэробус — А-310 шапшаң ұшақтары пайдаланылады.
1996 жылы әуежолы басқармасы автоматтандырылған жүйесінің Алматы орт., ал 1998 жылы Ақтөбе орталық іске қосылды. Әуежолы басқармасы ғылыми-техникалық даму бағытының бір саласы ретінде әуе кеңістігінің өткізу мүмкіндігін арттыруды, диспетчерлік қызметтің өндірістік процесін автоматтандыруды қолға алған.
Дереккөздер
Санат:Логистика Санат:Авиация
Торре-Канавезе
Торре-Канавезе (Torre Canavese) — Италиядағы коммуна, Пьемонт әкімшілік аймағына қарасты Турин провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 628 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 126 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 5 км² шамасында. Пошта индексі — 10010.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пьемонт елді мекендері
Тябриёль
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Соколско (Кырджали облысы)
Соколско (Соколско) — Болгариядағы ауыл. Кырджали облысына қарасты Кырджали қауымының құрамына кіреді.
Пошта индексі — 6648. Телефон коды — 0361. ЕКАТТЕ коды — 67979.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кырджали облысының елді мекендері
Қарақұдық (Қараторғай алабындағы өзен)
Қарақұдық – Қараторғай алабындағы өзен.
Географиялық орны
Қостанай облысы Арқалық қалалық әкімдігі аумағымен ағады. Ұзындығы 42 км.
Бастауы
Бастауын Ашудасты ауылының батысындағы (8-12 км жерде) бұлақтардан алып, Қараторғай өзенінің саласы - Қайыңды өзеніне оң жағынан құяды.
Гидрологиясы
Алабының басым бөлігі жазық даламен өтеді. тек орта ағысында жағалауы тік жарқабақты келген. Негізінен жер асты суларымен толығады. Жазда төменгі ағысы (Алуа ауылынан төменде) қарасуларға бөлініп қалады. Сағасында шағын көл орналасқан. Жалпы ұзындығы 23 км болатын 4 саласы бар.
Дереккөздер
Санат:Арқалық қалалық әкімдігі өзендері Санат:Торғай су алабы
Джуджас
Джуджас — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Сысола өзенінің сол жағалауынан 196 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Су тізілімінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вычегда бастауынан Сыктывкар қаласына дейін. Өзен саласы — Вычегда, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ аумағын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Коми Республикасы өзендері Санат:Двина-Печора су алабы өңірі өзендері
SuperStar KZ
__NOTITLECONVERT__ -{SuperStar KZ}- — танымал британдық Pop Idol шоуына негізделіп шыққан реалити-шоу. Әр сенбі сайын 18:50 де Еуразия Бірінші арнасынан көрсетілген реалити шоу. Бұл жарыс-шоу Қазақстандағы жас әншілерді анықтау үшін ұйымдастырылған болатын. СМС немесе телефон арқылы дауыс беру әр сенбі сайын 22:40, ал қорытындысы 22:30 дан 23:00. SuperStar KZ — Қазақстандық телевидениядағы екінші сатып алынған лицензиялық жоба. SuperStar KZ орыс тілінде ұсынылған, ал әндері орыс, қазақ және ағылшын тілінде.
-{SuperStar KZ}-. Бірінші маусым
Бірінші маусым «Толық лицензия» бойынша жүрді және тоғыз айға созылды. Жоба 16 қаладағы тыңдаудан: Астана, Тараз, Ақтау, Семей, Павлодар, Атырау, Шымкент, Қызылорда, Талдықорған, Қарағанды, Көкшетау, Ақтөбе және Алматы, нәтижесінде жюрилер 5563 адамды тыңдады. Екінші кезең — Elimination, Алматы қаласында 27 тамыздан 3 күнге созылды. Бұл конкурс боынша 100 адамның ішінен 50 таңдап алынады. Үшінші кезең «Work Shop» — «Жұмыс дұкені» деп аталады. Бұл 2003 жылдың қараша айының 1 мен 30 аралығында бес апта бойы жүрді. Әр апта сайын Алматыға вокал, хореография және стиль боыйнша дәріс алған 10 конкурсант, ал сенбі сайын тікелей эфирден көрермендер олардың не үйренгенін көре алады. Әр ондықтан тек екеуі ғана шығады. Финалда 10 адам. Бірақ ұйымдастырушылар 13 желтоқсан күні жүргізді. «Бақытты билет» 8 қатысушыға финалға шығуға мүмкіндік берілді. 8 қатысушыларды таңдау келесідей болып өтті: жюри мүшелері әрқайсысы келісімсіз бір-бір қатысушыларды атады. Екі қатысушыны жюри бір бірімен талқылау арқылы таңдады. Әрі қарай финалды концерттер сериясы өтті. Ол жерде 12 финалисттердің ішінен әр апта сайын бір қатысушы жобадан кетіп отырды.
Әр концерттің тақырыбы:
Гранд-финалда телефон қоңырауы мен СМС саны — 622394 ке жетті. Ким Романға — 295807 дауыс, ал Алмас Кішкенбаетың еншісіне 326587 дауыс берілді. Айырмашылығы тек бес процент қана болды.
-{SuperStar KZ}- Бірінші маусымның демеушілері Қазкоммерцбанк және Электроника Әлемі дүкендер желісі болған еді.
-{SuperStar KZ}-. Екінші маусым
SuperStar KZ. Екінші сезон. Тыңдау Тараз, Қызылорда, Атырау, Ақтөбе, Алматы, Өскемен, Павлодар, Қарағанды және соңғы нүктесі Астана қалаларында 2004 жылдың 23 мен 30 шілде аралығында өтті. SuperStar KZ екінші маусымының премьерасы 2004 жылы 25 қыркүйекте Бірінші Евразия Каналында болды. 2004 жылдың 6 қараша айында «Work shop» кезеңі өтті. Бес апта аралығында көрермендер конкурс қатысушыларын тікелей эфирден көре отырып бірден артынша ұнаған конкурсанттың ішінен көрермендер дауысын көбірек жинаған екі конкурсант қана финалға шыға алды. Олар Тараздық Алишер Каримов пен Шымкенттік Қайрат Түнтеков. Екеуі бірдей 3 әнді орындап, 19 жасар Қайрат Түнтеков бәйгеге жетті. -{SuperStar KZ}- екінші маусымының демеушілері Қазқоммерцбанк пен LG компаниясы табылады.
IC 369
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 15020, MCG -2-12-10, NPM1G -11.0158.
SuperStar KZ
-{SuperStar KZ}-. Үшінші маусым
Үшінші маусымнаң тыңдау 2005 жылдың 2 қараша мен 7 қазан аралығанда болды. Төмендегі қалалардан 12000 адам тыңдалды:
IC 369
Сыртқы сілтемелер
IC 369 Санат:Эридан (шоқжұлдыз)
SuperStar KZ
-{SuperStar KZ}-. Үшінші маусым
SuperStar KZ Үшінші маусымның премьерасы 2005 жылы 26 қарашада Бірінші Евразия Каналында болып өтті. 2006 жылдың 7 қарашында «Шынайы таңдау» Алматы турнирына келген SuperStar KZ 3 атағына үмтікер 143 адамнан жюри 40 көшбасшыны таңдады. Әдеттегідей қатысушыларды 5 топқа 8 адамнан бөліп, олардың музыкалық таланттар әр сенбі сайын бағаланып отырды.
-{SuperStar KZ}-. Төртінші маусым
2007 жылдың бірінші жарты жылдығында өткен қорытынды маусым. Төртінші маусымның тыңдауы 30 қаңтар мен 14 ақпан аралығында келесідей қалаларда өткізілді:
SuperStar KZ төртінші маусымының премьерасы 2007 жылы 17 ақпанда Бірінші Евразия Каналынды болды. Төртінші маусымда ондық финалға қатысушыларды таңдау былайша жүргізілді, бірінші аптада 12 қыз, келесі аптад 12 жігіт шығанды. Осылардың ішінен 8 жігіт пен қызы шығады. Содан 8-ден 4 қатысушы және 8 финалист. Сонымен қатар екі қатысушыға финалға шығуға мүмкіндік бертін бақытты билет.
8 — 4. (Жігіттер. 2007 жыл 14 сәір)
Бақытты билет бойынша финалға Олег Карезин мен Даулет Болатбаев шықты.
2007 жылдың 30 маусым SuperStar KZ 4 жеңімпазы Олег Карезин (59 %)! 2-ші орын Адылжан Умаров (41 %).
Сілтеме
Санат:Қазақстан телевизиясы
Острау (Саксония)
Острау (Саксония) (Ostrau (Sachsen)) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония жерінде орналасқан муниципалитет. Дёбельн ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 4010 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 52,59 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 14 3 75 140. Муниципалитеттің басшысы — Гизела Райбиг.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 27 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония елді мекендері
Корода
Корода — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кудьма өзенінің оң жағалауынан 20 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ақ теңіз су алабының өзендері Золотица өзеннің солтүстік шығыс шекарасынан Солтүстік Двина өзенін қоспағанда Воронов мүйісіне дейін. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері
Мироновка
Елді мекен:
Өзендер:
Авейраш-де-Байшу
Авейраш-де-Байшу (Aveiras de Baixo) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Лиссабон округінің құрамына кіреді. Азамбужа муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Лиссабон ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Ауданның қамқоршысы — Дева Мария (Maria).
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Рибатежу провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Лиссабон округінің елді мекендері
Алфавиттік – цифрлық дисплей
Алфавиттік – цифрлық дисплей  (Алфавитно-цифровой дисплей; alphanumeric display) — алфавиттік- цифрлық (әріптер, сандар және т.б.) таңбалардан тұратын мәліметтерді енгізуге және шығарылатын мәліметтерді бейнелеу үшін экранды басқаруға арналған пернетақтасы бар енгізу-шығару құрылғысы (дисплей).
Дереккөздер
Санат:Компьютерлік техника
Санту-Антониу-ду-Дескоберту
Санту-Антониу-ду-Дескоберту (Santo Antônio do Descoberto) — Бразилиядағы муниципалитет, Гояс штатында орналасқан. Шығыс Гойас мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Энторну-ду-Дистриту-Федерал экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 78995 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 938,309 км² шамасында. Халық тығыздығы — 84,2 адам/км².
Санат:Гояс елді мекендері
Хетт патшалығы
thumb|300px|Ежелгі Шығыс. Мике мәдениеті, Ежелгі Мысыр, хеттер мемлекеті мен Ассирия
Хетт патшалығы — б.з.б. 18 — 12 ғасырлар аралығында Кіші Азияда өмір сүрген ежелгі мемлекет. Б.з.б. 20 — 19 ғасыларда құрамына хетт, хатти этникалық топтары кірген кішіазиялық саяси бірлестіктердің (Канес, Хаттусас, Бурушханда) негізінде құрылған. Хетт патшасы Куссар Анитастың кезінде (шамамен б.з.б. 18 ғасыр) оған дейін Ассирияға бағынған кішіазиялық елді мекендердің өзара бірігуі басталды. Ол Нес, Хеттусас қалаларын басып алып, Куссарды астанаға айналдырды. Ежелгі хетт әулетінің негізін салушы Лабарна (б.з.б. 17 ғ-дың бас кезі) Хетт патшалығының аумағын кеңейтті. Лабарнаның мұрагері Хаттусилис Қ-нің кезінде (б.з.б. 17 ғасырдың ортасы) Цальпа мен Кіші Азияның оңтүстік-шығысындағы бірқатар облыстар басып алынды. Ол астананы Хаттусасқа көшірді. Хаттусилис Қ-нің ұлы Мурсилис Қ-нің тұсында Хетт пирамидасының әскери қуаты ең жоғары өрлеу шегіне жетті. Онан кейінгі 100 жылдай кезең өзара қырқысу соғыстары мен сарай төңкерістеріне толы болды. Хетт заңдары қабылданғанға дейін (шамамен б.з.б. 16 ғасыр) Хетт патшалығы үш негізгі бөліктен: орталық Хаттусас болған орталық облыстан, Кіші Азияның оңтүстік-батысындағы Лувий мен солтүстік-шығысындағы Палдан құралды. Б.з.б. 15 — 14 ғасырдың бас кезінде лувиялықтар мен хурриттер мекендеген оңтүстік облыстардың рөлі күрт күшейді. Жаңа патшалық деп аталған кезеңдегі (б.з.б. 14 ғасыр — 12 ғасырдың бас кезі) хетт патшалары хуриттер болды. Суппилилумас Қ патша (б.з.б. 14 ғасырдың басы) ұзаққа созылған соғыстан кейін Миттанияны талқандап, Угаритті тәуелділікке түсірді. Кейінгі патшалар Мурсилис ҚҚ билік еткен уақыттан (б.з.б. 14 ғ-дың соңы) Хаттусили ҚҚҚ-ге дейін Хетт патшалығы мен Египет Таяу Шығыстың екі қуатты державасы ретінде Сирияны иемдену үшін өзара соғысты. Б.з.б. 13 ғасырдың соңы мен 12 ғасыдың бас кезінде Хетт патшалығына Ахиява мен Арцава кірген мемлекеттер одағы қарсы шықты. Билеушілер әулетінің өзара қырқысу соғыстары, шеткері облыстар мен одақтас патшалардың оның құрамынан шығуы мемлекеттің ыдырауына әкеп соқты. Хетт патшалығы мүлдем жойылуына Кіші Азиядағы “теңіз халықтарының” шығысқа қарай қоныс аударуы да түрткі болды. Хетт патшалығы Ежелгі Шығыста, әсіресе, Кіші Азияда 600 жыл бойы жетекші мемлекет болып, бұл аймақтың дамуында үлкен рөл атқарды. Үздіксіз соғыстар хеттердің қорғаныс сәулет өнерінің дамуына жағдай жасады. Осы кезеңде сарайлар мен ғибадатханалар бой көтерді. Бұл архитектуралық ескерткіштер терезелерінің кеңдігімен ерекшеленді. Сәулет өнері жұмысы мүсін және бедерлеумен тығыз байланыста болды. Ежелгі хетт өнері шығыс халықтары өркениетінде үлкен із қалдырды. Хетт патшалығының саяси құрылымы да күрделі болды. Патша жеке облыстарды басқару үшін жергілікті әкімдерді тағайындады. Жер иеліктерін алғандар белгілі бір шаруашылық міндеттерін немесе әскери қызмет атқаруға тиіс болды. Құлдар бүкіл халықтың шамалы бөлігін құрады. Құлдар мен ерікті хеттердің арасында ерекше жер үлестері берілген әскери тұтқындардың әлеуметтік тобы болды. Патша шексіз билік құрып, ол құдаймен қатар қойылды. Хетт патшалығы жойылғаннан кейін мемлекетті құраған жергілікті тайпалар кейіннен келіп қоныстанған халықтардың құрамына сіңіп кетті.
Табиғаты
Хэтт патшалығы Анатолы деген аймақта орналасқан еді. Ежелден-ақ бұл жерді үш жағынан теңіздер қоршап жатты. Олар: Қара теңіз, Мәрмар, Эгей, Жерорта теңіздері. Бұл аймақ таулы үстірттер мен беткейлерге толы болды. Сол үшін де егістікке де, мал шаруашылығына да қолайлы болды.Елде ең үлкен өзен Галес деп аталды, қазір Қызыл Ирмак деп аталады.Бұл өзен қара теңізге құйды.тауларда әр түрлә ағаштар мен өсімдіктер өсті. тау қойнаулар күміске, мысқа, қорғасынға, темірге толы болды.Хэтт патшалығының халқын шетел адамдар Каспийден келген халық деп атады.
Тұрмысы
Кіші Азияның табиғаты мал өсіруге ыңғайлы болғандықтан, елдің басты байлығы мал, оның ішінде қой болды. Сонымен қатар төрт түлікке қатысты заңдар өте көп және әсерлі болды.
Шағын өзендер бойындағы жазықтықтар егістік үшін пайдаланылды. Бау бақша, көкөніс өсіру мықтап қолға алынған еді. Хэтт жерінде металдар қоры көп болғандықтан, халық олардан түрлі әшекейлер мен құралдар жасап басқа елмен сауда саттық қарым қатынас жасады.Бұның әсерінен елде жекелеген мамандықтар пайда болы. құмырашылар, ұсталар, ағаш шеберлері, етікшілер, тігіншілер, тоқымашылар.
Мұнымен қатар хэттерде рулық құрылыс ұзақ сақталды.Егер біреу қылмыс жасаса, ол үшін бүкіл ру немесе қауым жауап берді.
Мәдениеті
Хэттердің діни түсініктері бейнелеу өнерінде үлкен орын иеленді. Оларда табиғаттың анасы сопақша бас киім киеген, ұзын көйлек киген ана бейнесіндегі құдай болып есептелінді.Олар бұдан басқа да құдайларға табынды. Хэтт құдайларының бейнесі әдеби шығармаларда да кездесті.Мысалы, көктем құдайы телепинге арналған шығарма.Хэттер көптеген вавилондық шығармарды білген және оны өз тілене аударған.
Хэттік құрылыс өнерінің бір ерекшелігі қаланың екі қатар дуалмен қоршалуы.
Дереккөздер
Санат:Тарихи мемлекеттер Санат:Хетт патшалығы Санат:Азияның оңтүстік-батысындағы ежелгі мемлекеттер
Ле-Кур
Ле-Кур (Le Cours) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Морбиан департаментінде орналасқан. Ванн округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 15,63 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 56045, пошта индексі — 56230.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 570 адамды құрады. Халық тығыздығы — 36,47 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Морбиан департаментінің коммуналары
Б. з. д. 772 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 772 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 772 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Тамшер
Тамшер — Ресейдегі өзен. Свердлов облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Шегультан өзенінің сол жағалауынан 50 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Сосьва өзені бастауынан Морозково ауылындағы Су өлшеу постына дейін. Өзен саласы — Тобыл, өзен алабы — Ертіс.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Свердлов облысы өзендері
Геодезиялық базис
Геодезиялық базис - жергілікті жердегі екі нүкте «расындагы жоғары дәдікпен влшенген жене триангуляция қабырғаларының ұзындығын анықтауға пайдаланылатын арақашыктық. Геодезиялық тораптын класында базистер ұзындығы 5 км-ден кем болмайды және инварлық сымдармен 1:500 000-нан көп емес салыстырмалы қателікпен өлшенеді. Геодезиялық тораптын Кабырғаларымен геодезиялық базис базистік торап арқылы байланыстырылады. Геодезиялық базисті елшеудің және базистік торапты құрудың орнына қазіргі практикада, әдетте, тораптың қабырғасынын ұзындығын тікелей өлшейді, бұл жағдайда оны базистік қабырға деп атайды. Базистік қабырғаның ұзындығы жарық қашықтық елшеуіштермен 1:400 000-ден (1-класс торабында) және 1:300 000-ден (2-класс торабында) кем емес дәлдікпен өлшенуі мүмкін.
Согне-фьорд
Согне-фьорд (норв. Sognefjorden) — Норвегиядағы Сонг-ог-Фьюранның  территориясында орналасқан фьорд. Гренландияның шығыс жағалауында орналасқан Скорсби фьордынан кейін, көлемі жағынан екінші және Еуропадағы ең үлкен фьорд. Ұзындығы-204 км. Тереңдігі- 1308 м (Еуропада ең тереңі). Норвегияда оны «Фьордтардың патшасы» деп атайды. Қалыптасуы Плейстоцен кезеңінде, яғни 2,57 млн жыл бұрын Сонге-фьордтың қалыптасуы басталды. Мұздықтардың қосылу нәтижесінде, эрозияның кесірінен өзен жүйесі фьордқа айналды. Снымен бірге Сонге-фьорд бассейінің ауданында 7 610 км³ тау жынысы қиратылды. Қазіргі таңда, тек бассейннің 12 518 км² ауданы тау жынысы алып жатыр. Эрозияның нәтижесінде пайда болған орта тереңдік 610 метр болса, ең тереңі— 2850 метр. Жылдық эрозия мөлшері 2 мм құрайды. Құрамы Согне-фьорд көптеген тармақтардан тұрады. Өзенің кезегінде олар да еншілес фьордтардан тұрады. нобай|оңға|Сонге-фьорд жағалауындағы Ундредал қонысы
Құрамы
Эурландес-фьордының құрамына кіретін Нерёй-фьорд, 2005 жылы ЮНЕСКО дүниежүзілік мұрасының тізіміне енген болтын.
Жартас
Жартас — үгілу процестеріне төзімді, қатты тау жыныстарынан құралған тау сілемінің жеке-дара тұрған биік тасы. . Көлемі мен ені әртүрлі, жалақ бетті тіп-тік биік тас. Қатты тау жыныстарынан тұрады.
Карлос Борхес
Карлос Ариэль Борхес (Carlos Ariel Borges; 14 қаңтар 1932, Монтевидео — 5 ақпан 2014, Монтевидео) — уругвайлық футболшы, шабуылшы. 1954 жылғы әлем біріншілігінің жартылай финалисі. 1956 жылғы Оңтүстік Америка кубогының жеңімпазы.
Жартас
Жартастар әртүрлі тәсілдермен түзіледі. Кейбіреулері құм мен теңіз қабыршықты қабаттарының нығыздалуынан жасалған. Ал кейбіреулері жанартау көмейінен тау жыныстарының сырқа балқып шығуынан пайда болды. Олар суып, қатаяды. Жартастар қызғаннан, жаншылғаннан өзгереді.
Карлос Борхес
Ұлттық құрамада
1954 жылғы әлем чемпионатының қарсаңында Ұлттық құрамадағы дебют ойынын өткізді. Әлем чемпионатында 4 гол соқты, соның үшеуін топтық турнирде Шотландияның қақпасына енгізді. Бір голды ширек финалда Англияның қақпасына соқты.
Жартас
Дереккөздер
Санат:Географиялық терминдер
Карлос Борхес
Ұлттық құрамада
1956 жылғы Америка кубогында Чилидің қақпасына бір гол соқты.
1959 жылы құрамадағы соңғы кездесуін өткізді.
Сілтемелер
Санат:Уругвай футболшылары Санат:Уругвай Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Пеньяроль ФК ойыншылары Санат:Расинг Авельянеда ФК ойыншылары Санат:Футболдан Оңтүстік Америка чемпиондары
Ұрға
Ұрға, Үрге, Урга — Моңғолияның қазіргі астанасы Ұланбатыр қаласының 1924 жылға дейінгі атауы. Ұрға Селенга өзеннің алабындағы Толо өзеніне Сэлба өзенін құятын жерде, теңіз деңгейінен 1300 — 1350 м биіктікте орналасқан. Ұрғаны қоршап жатқан таулардың ішіндегі ең биігі — Богдо-Оло, онда мемлекеттік қорық орналасқан. Климаты тым континенттік. Негізі 1639 ж. қаланды. Сол жылы Гомбодорж хан өзінің бес жасар ұлы Занабазарды Моңғолиядағы будда дінінің басшысы деп жариялап, оның құрметіне көшпелі орталық — оргоо (моңғолша — орда, сондықтан 1924 жылға дейін еуропалық әдебиетте “Урга” деп аталды) ұйымдастырды. 1706 жылдан бастап Их-Хурээ (Ұлы монастырь), ал 1911 жылдан Нийслэл-Хурээ (Астаналық монастырь) деп аталды. Ресей мен Қытай арасындағы сауда жолында орналасқан Их-Хурээ көп ұзамай ірі сауда орталығына айналды. Их-Хурээ көшпелі қала болып, 140 жыл бойы көшіп-қонып жүрді. Жазық даладағы қала сопақша етіп орналастырылды. Ортасында бас билік иесінің, әскербасылардың киіз үйлері орналасты. Одан кейін сақина түрінде тұрғын киіз үйлер, ғибадатханалар қойылды. Белгілі бір уақыт өткен соң қала бұрынғы орнынан көшіп, жаңа жерге қоныстанды. Моңғолия Цинь империясына бағынғаннан кейін, Ұрға жергілікті қытай мирасқорының ордасына айналып, 1779 жылдан бастап қазіргі Ұланбатыр қаласының орнына түпкілікті орын тепті. Жаңа қала 13 ғасырдада Шыңғыс хан құрған мемлекетке астана болған Қарақорым қаласының маңайына салынды. 1911 ж. Цинь әулеті үстемдігі жойылып, Моңғолия дербестік алған соң Их-Хурээ Нийслэл-Хурээ деп атала бастады. 1919 ж. қарашада Ұрғаны Сюй Шу-Чжэн бастаған қытай әскерлері басып алып, Моңғолияның дербестігін жойды. 1921 ж. ақпанда Ұрғаға барон Унгерннің ақ гвардияшыл әскерлері баса-көктеп кірді. 1921 ж. 6 шілдеде Моңғол Халық армиясы мен оған көмекке келген Қызыл Армия бөлімдері қаланы азат етті. 1924 ж. бірінші Ұлы халық хуралы Моңғол Халық Республикасының құрылғанын жариялады. Нийслэл-Хурээ қаласының аты Моңғолия басшыларына кеңесшілікке жіберілген Интернационал ҚҚҚ-нің арнайы өкілі Т.Рысқұловтың ұсынысымен Ұланбатыр (моңғолша “Қызыл батыр”) болып өзгертілді. Қазіргі кезде қалада металл, ағаш өңдеу өнеркәсібі, тұрғын үйлер салу саласы дамыған. Халықаралық әуежай, Ғылым академиясы, университет, бірнеше мұражайлар бар. Ұрғаның батысындағы ежелгі қала Қарақорымның орнында археологиялық қазба жұмыстары жүргізілуде.
Сілтемелер
"Қазақ Энциклопедиясы", 9 том
Санат:География Санат:Тарих
Құқық көздері
Құқық көздері — құқықтық нормаларды (сыртқы керіну) бекіту нысаны. Құқық көздерінің негізгі түрлері нормативтік- құқықтық, актілер, құқықтық әдет-ғұрыптар, сот немесе әкімшілік оқиғалар, нормативтік актілер мен нормативтік шарттар. Нормативтік акт құқықтық реттеудің дәлдігі мен анықтығын қамтамасыз ететін барынша жетілген құқық көзі болып табылады.
Нормативтік актілердің арасында, жоғары мемлекеттік билік органдары шығаратын заңдар, барынша маңызды.
Дереккөздер
Санат:Құқық Санат:Заң
Гравеллона-Точе
Гравеллона-Точе (Gravellona Toce) — Италиядағы коммуна, Пьемонт әкімшілік аймағына қарасты Вербано-Кузьо-Оссола провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 7755 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 529 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 15 км² шамасында. Пошта индексі — 28883.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие Пётр.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пьемонт елді мекендері
Лабукри
Лабукри (Labouquerie) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Дордонь департаментінде орналасқан. Бержерак округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 10,76 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 24219, пошта индексі — 24440.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 215 адамды құрады. Халық тығыздығы — 19,98 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Дордонь департаментінің коммуналары
Адентия
Адентия (тістің жоқтығы). Жақсүйек ішінде тіс негізінің іштен туа болмауы. Тәжірибеде жартылай (бірнеше тістердің жоқ болуы) және толық (тістердің түгел болмауы) адентия деп бөлінеді.
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Стоматология
Қанатты бақалар
Қанатты бақалар (Rhacophorus) — құйрықсыз қосмекенділер туысы, ескекаяқты бақалар тұқымдастарына жатады. Дене ұзындығы 6—дан 10 см дейін Жапония мен оңтүстік Азияда 18 түрі таралған. Ағаштарда ұялап өмір сүреді. Сондықтанда бақа аяқтарының саусақ аралығында жақсы жетілген жарғақтары бар. Кейбір түрлерінде жарғақтың көлемі 20 см2 жетеді. Ағаштан ағашқа, бұтақтан бұтаққа, жерге секірген жағдайда бақа саусақтарын кең ашып, денесін жайып, ауада қалқып 10—12 м дейін ұша алады. Көркем түсті, көбінесе жасыл. Ұрғашылары еркектерінен ірі, мысалға R. schelegelii түрі, көбею кезінде еркектерін арқасына отырғызып, тасымалдап жүреді. Жұмыртқаларын су бетіне жақын өсімдік жапырақтарына салады.
Дереккөздер
Санат:Құйрықсыз қосмекенділер
Қазіргі заманғы ғылымдар жүйесіндегі мәдениеттанудың алатын орны және оның басқа ғылым салаларымен байланысы
Мәдениеттану пәні сонымен қатар жергілікті және региональды мәдениеттердің сапалық ерекшеліктерін, олардың өзара байланыстары мен мәдениеттің басқа түрлерімен мирасқорлығын, қарым-қатынасын зерттей отырып, адамзат баласының біртұтас мәдени даму процесінің жалпы заңдылықтарын анықтайды. Демек, мәдениеттану пәні түрлі қоғамдар барысындағы мәдени өмірді жан-жақты қамти отырьш, ондағы басты мәдени процестерге ғылыми тұрғыдан талдау жасайды. Мәдениеттануды тек қана гуманитарлық ғылымдар саласына ғана емес, жалпы теориялық пәндер қатарына да жатқызуға болады. өйткені бұл пән адамзат баласының мәдени өмірдегі толып жатқан құбылыстарын жүйелі түрде қарастырады. Ал мәдени процестердің мәнін ашып көрсетуде түрлі ғылым салаларының өкілдері, атап айтқанда, этнографтардың, әдебиетшілердің, социологтардың, психологтардың, тарихшылардың, демографтардың және т.б. ат салысатынын ескерсек, мәдениеттанумен барлық ғылымдар саласының айналысатындығын айқын аңғаруға болады. Шындығында да, мәдениеттануға осы уақытқа дейін түрлі ғылым салалары, атап айтқанда, антропология, психология, тарих, педагогика зор ықпал етті. Енді осы аталған ғылым салаларының мәдениеттануға қалайша ықпал ететіндігін қарастырып көрейік.