cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Теледидарлық қалып
Теледидарлық қалып (Телевизионный стандарт) — теледидарлық тарату және қабылдау құрылғыларының жұмыстарын үйлестіру үшін олардың параметрлеріне қойылатын нормативтік талаптар жиынтығы. Бұрынғы КСРО-да және қазіргі ТМД елдерінде теледидарлық дабылдар үшін мынадай нормативтер белгіленген: бір теледидарлық кадрдегі жолдар саны — 625, кадр пішімі 3/4, жолдық жаймалау тәсілі алдымен тақ жолдарды, содан кейін — жұп жолдарды кезекпен жаймалау, кадр жиілігі 25 кадр/с, жолдар жиілігі — 16625 Гц, бейне мен дыбыс тасымалдау жиіліктерінің арасы 6,5 МГц. Бұлардан басқа теледидарлық арналардың бөлінуі, синхрондаушы импульстер пішіндері мен ұзақтығы және басқа да параметрлер стандартталған.
Телугулер
Діні
Дінге сенушілер негізінен индуистар, бір бөлігі сүнниттік мұсылмандар.
Теледидарлық қалып
Дереккөздер
Санат:Электроника
Телугулер
Тарихы
Б.з.б. 1-мың жылдықтың ортасында андхра, калинга тайпалары Солт. Үндістаннан оңт-ке қоныс аударып, телугу тайпасымен араласып, б.з.б. 2 ғ-дан бастап б.з. 3 ғ. аралығында біртұтас халық болып қалыптасқан. Б.з.б. 3 ғ-да ежелгі А. мемл. Маурья империясы құрамында болған кезде буддизм мен жайнизм сенімін қабылдаған. 4 ғ-дан бастап Гуптаның құрамына енгеннен кейін, индуизмді қабылдады. 1956 ж. А. бірыңғай Андхра-Прадеш штатына қайта бірікті.
Кәсібі
Негізгі кәсібі – егіншілік (қызыл бұрыш, күріш, бұршақ, мақта, кендір және темекі). Телугу қой өсірушілерінің этномәдени тобы бар. Қолөнер дамыған – қыш, тоқыма, маталарды безендіру, зергерлік және лак өнері. Қазіргі уақытта жаңа ақпараттық технологиялар әзірленуде (Хайдарабадта).
Өмір салты
Телугулар Үндістанның бір бөлігі ғана болғанымен, бұл халық өздерінің ата-бабаларының көптеген ерекшеліктерін сақтап қалды. Үнділердің арасында бұл этникалық топтың өкілдері ұйымшылдығымен және ұқыптылығымен ерекшеленеді. Телугу негізінен касталық бөлуді сақтайды. Касталар экзогамдық тайпалық топтарға бөлінеді, матрилинейліктің кейбір дәстүрлері сақталған (анасының ағасының қызымен некеге тұру, төменгі касталар үшін - мұрагерлік матрилинейлік). Ажырасу мен жесірлердің қайта тұрмысқа шығуына тыйым салынған.
Ауылдарда жоғарғы касталардың өкілдері төртбұрышты аулалары бар кірпіш үйлерде тұрады. Үйдің оңтүстік бөлігінде жатын бөлмелері, шығыс бөлігінде намазхана, батыс бөлігінде қонақ бөлмесі бар. Үйдің қалған бөлігін қоймалар алып жатыр. Орта касталардың шаруалары мен қолөнершілерінің отбасылары бір бөлмелі, кейде тоқылған қабырғалары бар верандалы үйлерде тұрады. Тоқымашылар кастасының мүшелері дөңгелек бамбуктан немесе ағаштан жасалған лашықтарда тұрады.
Ерлер дхоти киеді, оның үстіне ақ немесе түсті көйлек, иықтарына орамал немесе шарф тасталады, басына сәлде киеді. Телугу мұсылмандары лунги, көйлек және дөңгелек қалпақ киеді. Әйелдер киімі – сари, астына белдемше, жеңі бар қысқа күртеше (чоли). Шаруа әйелдері дхоти сияқты сари киеді. Косметика, зергерлік бұйымдар (байлар үшін - алтыннан) танымал.
Негізгі тағамы - күріш, бұршақ (әсіресе ащы тағамдар), асқабақ, қышқыл сүт. Тамақты манго жемістері, лимондар, дәмдеуіштермен дәмдейді. Мерекелік тағамдар – бұршақтан жасалған тәттілер т.б.
Дереккөздер
Санат:Үндістан этникалық топтары
NGC 2256
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1883 жылы 1 тамызда Вильгельм Темпель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 2256 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 19602, UGC 3519, MCG 12-7-15, ZWG 330,14.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Керік (шоқжұлдыз)
Лихенология
Лихенология (λειχήν — қына) — ботаника ғылымының қыналарды зерттейтін саласы.
Бұл ғылымның дамуы 1803 жылы Карл Линней оқушысы Эрик Ахариус «Methodus qua omnes detectos lichenes ad genera redigere tentavit» («Әркім қыналарды анықтай алатын тәсілдер») деп аталатын өз еңбегін жариалағанда басталды деп есептеледі. Ол қыналарды өзіндік топқа бөліп сол кездегі белгілі болған түрлер қатарына кірген 906 жемістік денелерге негізделген жүйені құрды.
Дереккөздер
Санат:Ботаника
Шала кристалдық құрылым
Шала кристалдық құрылым – кристалл түйірлері мен шыныдан тұратын таужыныстың құрылымы.
Дереккөздер
Санат:Геология
Рамах (Нью-Мексико)
Рамах (Ramah) — Нью-Мексико штатының McKinley округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 407 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 9.9 км² шамасында. FIPS коды — 35-61220.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Нью-Мексико қалалары
Өмірбек Тоқтағұлұлы Бабанов
Сыртқы сілтемелер
Санат:Қырғызстан саясаткерлері Санат:Қырғызстан премьер-министрлері
Раздольный ауылдық округі (Қостанай облысы)
Раздольный ауылдық округі – Қостанай облысы Науырзым ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Раздольное ауылы кіреді. Орталығы – Раздольное ауылы.
Ветрен (Пазарджик облысы)
Ветрен (Ветрен) — Болгариядағы қала. Пазарджик облысына қарасты Септември қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 3419 адамды құрайды.
Пошта индексі — 4480. Телефон коды — 03584. ЕКАТТЕ коды — 10820.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пазарджик облысының елді мекендері
Ветрен
Сурака
Сурака — Башқұртстанның Куюргазин ауданындағы қыстақ, Кривле-Илюшкин ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 0 адамды құрады. Пошта индексі — ?, ОКАТО коды — ?.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Кастэль-Морроне
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 3985 адамды құрайды. Халық тығыздығы 159 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 25 км² шамасында. Пошта индексі — 81020.
Елді мекеннің қамқоршысы — Santa Maria della Misericordia. Жыл сайынғы мерекесі — 8 қыркүйек.
Сыртқы сілтемелер
Кампания елді мекендері
Кішірейтуші
Кішірейтуші
Дереккөздер
Санат:Лингвистика
Халел Арғынбайұлы Арғынбаев
Халел Арғынбаев (21.9.1924, Павлодар облысы Баянауыл ауданы – 8.8.1998, Алматы қаласы) – ғалым, тарих ғылымдарының докторы (1976), профессор (1982).
Халел Арғынбаев 2-дүниежүзілік соғысқа қатысқан. ҚазПИ-ді (1951, қазіргі ҚазҰПУ) бітіргеннен кейін Талдықорған облысы Жаркент қаласында педагогика училищеде мұғалім, 1957 жылдан Қазақстан Ғылым Академиясының Тарих, археология және этнология институтының кіші, аға ғылым қызметкері, этнологиялық бөлімінің меңгерушісі, институттың бас ғылым қызметкері болды. Қазақ халқының тарихи этнографиясын (көшпенділік, мал шарушылығы, қолөнері оқу ағарту, отбасы) зерттеуге зор үлес қосты. Осы салада 200-ден астам ғылым еңбектер, бірнеше ғылым монографиялар жазған. 1959–76 жылы Қазақстанның бірқатар облыстарына арнайы ұйымдастырылған этнографиялық экспедицияларды басқарды. Қазақстан және Орта Азия халықтарының тарихи-этнография атласын жасауға ат салысты. Арғынбаев Қазақстандағы этнография ғылымының негізін салған академик Ә.Х.Марғұланның ғылым мектебі дәстүрін дамытты.
Сілтемелер
Санат:1924 жылы туғандар Санат:Павлодар облысында туғандар Санат:1998 жылы қайтыс болғандар Санат:Қазақстан тарихшылары Санат:Қазақстан ғалымдары Санат:Профессорлар Санат:Ұлы Отан соғысының қатысушылары
Анекдот
Санат:әзіл-сықақ نكتة
Аквамерия
Аквамерия (латынша agua — су және грекше metreo — өлшеймін) — әр түрлі зат құрамындағы судың мөлшерін анықтайтын әдістер.
Дереккөздер:
Қазақ энциклопедиясы I том
Санат:Химия
Мәжікен Мүсілімов
Еңбек жолы
Жетіжылдық (1956-65) жылдары жоспардан тыс 6 мың т тауарлы прокат шығарды.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан металлургтері Санат:Социалистік еңбек ерлері Санат:КСРО құрметті металлургтері Санат:Қарағанды металлургия комбинаты тұлғалары Санат:Қазақ КСР-інің еңбек сіңірген металлургтері Санат:КСРО металлургтері
Әділғазы Дәуітұлы Бектібаев
Әділғазы Дәуітұлы Бектібаев 1932 жылы 15 желтоқсанда Шығыс Қазақстан облысының Таврия ауданының Белащы ауылында туған.
Дереккөздер
<References/>
Санат:Тұлғалар Санат:Металлургия
Ерғали Нүсіпов
Ерғали Нүсіпов (12.7.1941 жылы туған, Алматы облысы Райымбек ауданы Алғабас ауылы) – техника ғылымдарының докторы (2003), профессор (1995).
Ғылыми еңбектері
300-ден астам ғылыми жарияланымның, оның ішінде 18 монографияның авторы.
Дереккөздер
Санат:12 шілдеде туғандар Санат:1941 жылы туғандар Санат:Райымбек ауданында туғандар Санат:Техника ғылымдарының докторлары Санат:Қаныш Сәтбаев атындағы Қазақ ұлттық техникалық университеті түлектері Санат:Санкт-Петербург тау-кен институты түлектері Санат:Қаныш Сәтбаев атындағы Қазақ ұлттық техникалық университеті оқытушылары Санат:Қазақ ұлттық техникалық университеті декандары Санат:Қаныш Сәтбаев атындағы Қазақ ұлттық техникалық университетінің профессорлары Санат:Қазақ минералдық ресурстар ғылыми-зерттеу институтының директорлары Санат:Қазақ ұлттық техникалық университетінің ректорлары Санат:Қазақстан сейсмология институтының директорлары Санат:Құрмет орденінің (Қазақстан) иегерлері Санат:Қазақстан металлургтері
Сьерж-су-Монфокон
Сьерж-су-Монфокон (Cierges-sous-Montfaucon) — Франциядағы коммуна. Лотарингия аймағына қарасты Мез департаментінде орналасқан. Верден округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 9,15 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 55115, пошта индексі — 55270.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 56 адамды құрады. Халық тығыздығы — 6,12 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мез департаментінің коммуналары
NGC 6725
NGC 6725 — Телескоп шоқжұлдызында орналасқан S0 типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1834 жылы 8 шілдеде Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 6725 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 62692, ESO 183-36, AM 1857-535.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Телескоп (шоқжұлдыз)
Паркачиха
Паркачиха — Ресейдегі өзен. Татарстан Республикасы, Башқұртстан Республикасы, Удмуртия Республикасы, Пермь өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кама өзенінің сол жағалауынан 276 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 22 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кама Воткин су торабынан Төменгі Кама су торабына дейін, Буй (бастаудан Карманов су торабына дейін), Иж, Ик және Белая өзендерін қоспағанда. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Гарчак
Гарчак — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Омбы облысы, Новосибирск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Васюган өзенінің сол жағалауынан 864 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 23 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Васюган. Өзен саласы — Кеттен Васюганға дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
2PM
2PM - JYP Entertainment компаниясы құрған Оңтүстік Кореяның танымал музыкалық тобы. Алғашында топ жеті адамнан тұрды. Алайда 2009 жылғы ғаламтордағы жанжалдарға байланысты топ басшысы Чжэбом 2010 жылы агенттіктен кетеді. Қазіргі таңда топ алты адамнан (Jun.K, Никхун, Тэкен, Уён, Чунхо и Чансон) құралған.
Топтың алғашқы күйтаспасы JYP Entertainment компаниясынан шығады. 2PM тобы 2AM тобымен тығыз қатынаста және олар барлығы он бір адамнан тұратын (Чжэбом кетпес бұрын, бірақ кейін 2PM тобы 2AM тобы бірге қосылып тұра алатынын хабарлады) - ағыл."One day" тобын құрайды. Олар өздерінің акробатикалық және бишілік қасиеттерін көрсететін "10 Points Out of 10 Points" "10점 만점에 10점" әнімен дебюттерін жасаған. Олардың «Again&Again» өлеңдері Корея чарттарындағы №1 орынды алған. Жапониядағы ең танымал Корея тобы - 2PM. Олардың фан-клубтарының атауы - Hottest.
Мансап
Предебют 2PM тобының барлық мүшелерін тыңдалым арқылы таңдаған (Никхуннан басқаларын. Никхунды Калифорниядағы корея концертінде тапқан). Олар JYP Entertainment-тың бір мүшелері болды. Кейбір топ мүшелері тыңдалымды АҚШ-да өткізді: Пак Чжэбом мен Ок Тэкен (әртүрлі уақытта және әртүрлі жерде). Басқа топ мүшелері JYP Entertainment-ке түспес бұрын музыкалық индустрияға жақын болған. Мысалы, Ким Минджун (Jun.K, Чунсу) көптеген ән сайыстарының жеңімпазы болған, ал Ок Тэкен, Ли ЧунХо және Хван ЧанСон «SuperStar Survival» сайысына қатысқан.
Дереккөздер
Санат:Оңтүстік Корея музыкалық топтары
Николай Иванович Петров
Николай Иванович Петров (1928, Ресей). Қазақ КСР-інің еңбек сіңірген геолог-барлаушысы (1986). КСРО мемлекеттік сыйлығының лауреаты (1982). Мәскеу мұнай институтын бітірген (1951). Еңбек Қызыл Ту орденімен және медалдармен марапатталған.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан мұнайшылары Санат:КСРО мемлекеттік сыйлығының иегерлері Санат:1928 жылы туғандар
Әлімғазы Оразұлы Сыдықов
Сыдықов Әлімғазы Оразұлы (19.6.1953 жылы туған, Қытай Халық Республикасы) – химиялық ғылымының кандидаты (1990).
Жетістіктер
Ғылыми еңбектері краун-эфирлердегі эпоксидті полимерлердің қасиеттерін зерттеп, синтездеуге арналған. Техникалық тұз қышқылын өндірудің жаңа технологиясын өндіріске енгізді (Қарағанды қаласы). Сыдықов Қазақстан Республикасының мыс өндірісінің осмий-рений құрамды техногендік өнімдерін зерттеу нәтижесінде алғаш рет сілтілік металл тұздарын пайдалана отырып, осмийді қорғасын балқымаларына, ренийді ерігіш натрий қағына бөліп алудың технологиясын жасауға қол жеткізді. Сол еңбегі үшін Қазақстан Мемлекеттік сыйлығына ие болды (2005). Алпыстан астам ғылыми еңбек (оның ішінде 1 монография бар) жазған.
Сферолиттік құрылым
Сферолиттік құрылым - радиал-сәулелі құрылысты сферолиттері бар таужыныстың құрылымы. Сферолиттер толық домалақ пішінді немесе толық емес желпуіш пішінді болады. Сферолиттердің ірілігі бірнеше мм-ден бірнеше см-ге дейін болады. Сферолиттік құрылым. шөгінді кремнийлі, карбонатты таужыныстарға, қышқыл эффузиялық таужыныстардың арқауына тән.
Флоттық оқу-жаттығу
Флоттық оқу-жаттығу (Флотские учения) — кемелерді түр-түрімен соғыс жағдайына дайындау жаттығулары.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Варвара (Бургас облысы)
Варвара (Варвара) — Болгариядағы ауыл. Бургас облысына қарасты Царево қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 299 адамды құрайды.
Пошта индексі — 8278. Телефон коды — 0550. ЕКАТТЕ коды — 10094.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бургас облысының елді мекендері
Отгонцэцэг Галбадрах
Отгонцэцэг Галбадрах (25 қаңтар 1992 жыл, Ұлан-Батор, Моңғолия) — қазақстандық дзюдошы. Рио-де-Жанейродағы Олимпиада Ойындарының қола жүлдегері.
Өмірбаяны
Отгонцэцэг 1992 жылы 25 қаңтарда Моңғолия астанасы — Ұлан-Батор қаласында дүниеге келген. 2015 жылы Қазақстан азаматтығын алды.
Ең басында 48 кг салмақ категориясында кәсіби айналысады. Жеңістері: қола (2011) және күміс (2012) жүлдегері, Әлем Кубогының екі дүркін күміс жүлдегері, "Үлкен Шлем" (2013),  Еуропа ашық Кубогының  күміс жүлдегері (2013), Гран-придің бес дүркін қола жүлдегері  (2012 — 1, 2014 — 4),  күміс жүлдегер (2013), Гран-при жеңімпазы (2014, Астана). Екі ересектер арасындағы әлем чемпионатының қатысушысы (2014,2015).2015 жылдың қаңтарынан бастап Қазақстан Республикасының атынан шығады.
Ескертпелер
Санат:Қазақстан дзюдошылары Санат:Құрмет орденінің иегерлері Санат:Алфавит бойынша тұлғалар Санат:25 қаңтарда туғандар Санат:1992 жылы туғандар Санат:Алфавит бойынша дзюдошылар Санат:2016 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының қола жүлдегерлері Санат:Моңғолия дзюдошылары Санат:Қазақстан дзюдошылары
Полонина
thumb|200px|Полонина Полонина- Карпаттың және Балқан түбегіндегі таулардың биік шөпті шалғын өскен жоғары бөлікшелері. Тау үсті тегіс болады. Полонина, негізінен, жазғы жайылым ретінде пайдаланылады.
Дереккөздер
Санат:География және геодезия
Қозғалтқыш-генератор
Дереккөздер
Қазақ Энциклопедиясы
Санат:Генераторлар Санат:Қозғалтқыштар
Атасу
Елді мекендер:
Басқа мағыналар:
Бүкіләлемдік азаматтық қорғаныс күні
1990 жылы Бас Ассамблеяның Халықаралық азаматтық қорғаныс ұйымының (ХАҚҰ) 9-шы сессиясында Бүкіләлемдік азаматтық қорғаныс күнін жыл сайын наурыздың 1-інде атап өту туралы шешім шығарылды. 1972 жылы дәл осы күні ХАҚҰ-ы үкіметаралық ұйым мәртебесіне ие болған.
Дүниежүзілік азаматтық қорғаныс күні азаматтық қорғау мен қорғаныс ұлттық қызметтері атқаратын маңызды мақсаттарына қоғам назарын аудару үшін аталып өтеді. Санат:Атаулы күндер
Қостөбе
Елді мекендер:
Фульбек
Фульбек (Foulbec) — Франциядағы коммуна. Жоғарғы Нормандия аймағына қарасты Эр департаментінде орналасқан. Берне округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 11,86 км² шамасында.
Қостөбе
Басқа мағыналар:
Фульбек
Коммунаның INSEE коды — 27260, пошта индексі — 27210.
Қостөбе
Таулар:
Фульбек
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 530 адамды құрады. Халық тығыздығы — 44,69 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эр департаментінің коммуналары
Виталий Альбертович Хан
Вита́лий Альбе́ртович Хан (1985 жылдың 4 қыркүйегінде туылды) — қазақстандық жүзгіш, 2004 жылы Афинада өткен олимпиада қатысушысы, Қазақстанның әлемдік деңгейдегі спортшысы.
IC 2652
IC 2652 — Арыстан шоқжұлдызында орналасқан E (эллипстік галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 3090987, NPM1G +12.0266.
Сыртқы сілтемелер
IC 2652 Санат:Арыстан (шоқжұлдыз)
Кабо-Верде Ұлттық футбол құрамасы
Кабо-Верде Ұлттық футбол құрамасы — Халықаралық футбол жарыстарында Кабо-Верденің атынан сынға түсетін ұлттық құрама. КАФ және ФИФА мүшесі. Басқарушы орган - Кабо-Верде Футбол Федерациясы.
Тарихы
Елдегі футбол федерациясы 1982 жылы құрылды. Әлемдегі және Африкадағы ең әлсіз құрамалардың бірі. Бірақ соңғы жылдары елде футбол тәп-тәуір дамып, құрама футболшылары Италия, Англия, Испания клубтарында өнер көрсете бастады. 2013 жылы Кабо-Верде құрамасы тұңғыш рет Африка Ұлттары Кубогіне қатысты да, 1/4 финалға дейін жетті.
Стадион
Өз алаңындағы ойындарын көбіне ел астанасындағы Праядағы «Эштадиу да Варзеа» стадионында өткізіп келді. Стадион 2006 жылы ашылған, сыйымдылығы 8000 адам. 2014 жылы Праяда тағы бір 15 мың адам сыятын жаңа стадион салынып, оған "Ұлттық стадион" деген атау берілді.
Сілтемелер
Санат:Кабо-Верде Ұлттық футбол құрамасы
Поникла
Поникла — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Озерской бұлағының оң жағалауынан 3 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері
Уайс Амандықұлы Бектібаев
Уайс Амандықұлы Бектібаев 1957 жылы 11 қаңтарда Қызылорда облысы Жалағаш ауданының 4-ші разъезінде туған. Қазақ.
Дереккөздер
<References/>
Дабрун
Дабрун (Dabrun) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет. Виттенберг ауданының құрамына енеді.
Уайс Амандықұлы Бектібаев
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар Санат:Металлургия
Дабрун
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 681 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005 жыл). Алып жатқан жер аумағы 18,62 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 91 065. Муниципалитеттің басшысы — Ингрид Янот.
Уайс Амандықұлы Бектібаев
Дереккөздер
Санат:1957 жылы туғандар
Дабрун
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 3 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Ореолдық сулар
Ореолдық сулар — сулы шашырау ореолдарының сыртқы бөлігі. Мұндай сулардың химиялық құрамы рудалық сулардың фондық сулармен және кенсыйыстырушы таужыныстармен әрекеттескенде жайылуы салдарынан, сондай-ақ жайылатын рудалық және фондық сулардың таужыныстардағы кен орындарының алғашқы және қайта түзілген ореолдарымен әрекеттесуі есебінен қалыптасады.
Дереккөздер
Санат:Геология
Апольда
Апольда (Apolda) — Германия Федеративтік Республикасының Тюрингия жерінде орналасқан муниципалитет. Веймар ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 23131 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 46.15 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 16 0 71 001. Муниципалитеттің басшысы — Рюдигер Айзенбранд.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тюрингия елді мекендері
Құйған (Күршім ауданы)
Құйған — Шығыс Қазақстан облысы Күршім ауданындағы ауыл, пристань, Құйған ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы – Күршім ауылынан солтүстік-батысқа қарай 18 км жерде, Бұқтырма бөгенінің шығыс жағалауында.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 1081 адам (527 ер адам және 554 әйел адам) болса, 2009 жылы 749 адамды (367 ер адам және 382 әйел адам) құрады.
Тарихы
1931-34 жылдары Күршім ауданының орталығы болған. Құйған кәсіпкерлері аудан шаруашылықтары мен кәсіпорындарына жанар жағармай, құрылыс материалдары, т.б. жүктерді тасымалдайды.
Кәсіпорындары, әлеуметтік саласы
Құйғанда “Бұқтырма” балық зауыты, астық қабылдау пункті, мұнай базасы акционерлік қоғамдары, байланыс бөлімшесі, т.б. әлеуметтік, мәдени-ағарту мекемелері бар.
Дереккөздер
Санат:Күршім ауданы елді мекендері
Хул-Юган (Куновата тармағы)
Хул-Юган — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненец АҚ, Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Куноват өзенінің сол жағалауынан 33 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 32 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Солтүстік Сосьва өзенінің құйылысынан Салехард қаласына дейін. Өзен саласы — Солтүстік Сосьваға қосылу құйылысынан төмен Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Теледидарлық растр
Теледидарлық растр (Телевизионный растр) — жолдық және кадрлық жаймалау қорытындысында кинескоп экранында пайда болатын төртбұрышты жарық аумақ немесе электрондық-сәулелік беру құралының нысаналарында потенциалдық бедер пайда болатын төртбұрышты аудан. Басқаша айтқанда, кинескоп экранында бейне алынатын және электрондық-сәулелік тарату құралының нысаналарында потенциалдық бедер жасалынатын пайдалы аландар.
Дереккөздер
Санат:Электроника
Николай Михайлович Петров
Николай Михайлович Петров (1935-2004, Ресей). КСРО жер қойнауын барлау үздігі. Грозный мұнай институтын бітірген (1958). Жетібай кен орнын тұңғыш ашушы (1961). 1958- 1997 жылдары - «Маңғыстаумұнайгазбарлау» тресі Жетібай мұнай-газ барлау экспедициясында бұрғышының көмекшісі, бұрғышы, бурғылау шебері, учаске инженері, аға инженер, өндіріс-техника бөлімінің бастығы, бас инженер.
1961 жылғы 6 шілдеде Жетібай кен барлау алаңында Н.Петровтың бригадасы бұрғылаған №6 ұңғыдан қуатты мұнай бұрғағы атқылап, ол Маңғыстаудағы ірі мұнай өнеркәсібіне жол ашты. «Құрмет Белгісі» орденімен және Қазақ КСР- інің жоғарғы кеңесінің құрмет грамотасымен марапатталған.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан мұнайшылары Санат:Тұлғалар
Растон (Миннесота)
Растон (Ruthton) — Миннесота штатының Pipestone округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 241 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1.8 км² шамасында. FIPS коды — 27-56482.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миннесота қалалары
Бластома
Бластома (Вlastoma — өркеннан өскен ісік) — бластома. Пісіп жетілмеген клеткаларды реттелуге көнбейтін, тоқтаусыз кобею негізін құрайтын қатерлі ісік. Жетілмеген клеткалардың бейімделу немесе қорғаныс қасиеті болмайды. Бластома — тегіне тәуелсіз ісіктің жалпы аты.
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Патология
Эспиноза (Минас-Жерайс)
Эспиноза (Минас-Жерайс) (Espinosa (Minas Gerais)) — Бразилиядағы муниципалитет, Минас-Жерайс штатында орналасқан. Солтүстік Минас-Жерайс мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Жанауба экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 31 253 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1 876,40 км² шамасында. Халық тығыздығы — 16,7 адам/км².
Тарихы
Қала 1924 жылы құрылған.
Санат:Минас-Жерайс елді мекендері
Айқынбек Ескермесұлы Несіпбаев
Несіпбаев Айқынбек Ескермесұлы (1951 ж. т.), журналист. Нұраның түлегі. КарМУ-ді бітірген (1972), Торғай, Целиноград (қазіргі Ақмола), Қарағанды облыстық газеттерінің тілшісі, бөлім меңгерушісі болып істеді. 1979-1985 ж. респ. «Лениншіл жас» газетінің Қарағанды, Жезказған облысы бойынша тілшісі. 1996-97 ж. Қарағанды облыстық «Орталы Қазақстан» газеті бас редакторының орынбасары. 1997 жылдан респ. «Егемен Қазақстан» газетінің облыстағы меншікті тілшісі. Очерктері «Жылжыған жылдар» (2004) кітабында, ұжымдық жинақтарда жарияланган. ҚР мерекелік медальдарымен марапатталған.
NGC 2254
NGC 2254 — Monoceros шоқжұлдызында орналасқан I2p типті шашыраңқы жұлдыздар шоғыры.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1785 жылы 28 желтоқсанда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 2254 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: OCL 500.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Monoceros (шоқжұлдыз)
Гольференцо
Гольференцо (Golferenzo) — Италиядағы коммуна, Ломбардия әкімшілік аймағына қарасты Павия провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 223 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 51 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 4 км² шамасында. Пошта индексі — 27047.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ломбардия елді мекендері
Ранчос дэ Таос (Нью-Мексико)
Ранчос дэ Таос (Ranchos de Taos) — Нью-Мексико штатының Taos округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 2390 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 8.8 км² шамасында. FIPS коды — 35-61710.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Нью-Мексико қалалары
Гипоген минералдар
Дереккөздер
Санат:Табиғат
Ит жүгірту
Сілтемелер
«Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, IV том
Қостанай Уезіндегі Көтеріліс
Қостанай Уезіндегі Көтеріліс – қазақ халқының 1916 жылғы ұлт-азаттық қозғалысының құрамдас бөлігі. Ресей патшасының майдандағы қара жұмысқа қазақтарды алу туралы 1916 жылғы 25 маусымдағы жарлығына қарсы Қостанай уезінің Қарабалық, Меңдіқара болыстары наразылық білдірді. 12 шілдеде Қарабалық көтерілісшілері болыс Қыдыровты өлтіріп, жасалған тізімді жойып жіберді, болыс кеңсесін өртеді. Тамыз айының басында шақыру орындарына 74 адам келмей қалды. Уезд басшысы жоғарыға жасаған мәлімдемесінде қарулы қазақтар “орыс қоныстанушыларына зиян келтірмесе де, полицияға барынша өшігіп отыр” деп көрсетті. Бестөбе болысында қылышпен, сойылмен және балтамен қаруланған көтерілісшілер тобы 2000 адамға жетті. Ең күшті толқу 500 адамнан жасақ құрған 4, 5, 6 және 8-а-дарда болды. Қаратамыр қонысына (өрқаш к. маңында) жиналғандарды 85 жастағы Е.Жиеналин, молда С.Төребеков, О.Балғожин басқарды. Көптеген қазақтар көрші Торғай уезіндегі көтерілісшілерге барып қосылды. Тамыз айында уезд басшысы өкіметтен әскер алдырды. Жазалаушы әскер көтеріліс басшыларын ұстап, тұтқынға ала бастады. 1916 ж. күзде Аманқарағай болысындағы 2470 шаңырақтың 600-і Торғай уезіндегі көтеріліске қосылды. Желтоқсанда 2 зеңбірек және 2 пулеметпен қаруланған Қостанай әскери отряды көтерілісті басуға шықты. 1916 жылы 21 желтоқсанда басталған көтерілісшілер мен жазалаушылар арасындағы ұрыстар 1917 жылдың ақпанына дейін созылды. Көтерілісшілердің бір бөлігі патша өкіметіне мойынсұнды, қалғандары Амангелді Иманов бастаған көтеріліске барып қосылды.
Пайдаланған әдебиетттер
Санат:Тарих
Бобровка (Глубокое ауданы)
Бобровка — Шығыс Қазақстан облысы Глубокое ауданындағы ауыл, Бобров ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Глубокое кентінен шығысқа қарай 29 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 2077 адам (1034 ер адам және 1043 әйел адам) болса, 2009 жылы 2096 адамды (1016 ер адам және 1080 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Глубокое ауданы елді мекендері
Өзген
Өзген, Үзген, Үзгент (Өзгөн, Узган) — көне қала. Қазіргі Қырғыз Республикасының Ош облысындағы аудан орталығы, Қарадария өзеннің оң жағалауында орналасқан. Ежелгі заман мен орта ғасырларда Ферғана мен Шығыс Түркістан арасындағы керуен жолындағы ірі қала болды.
Өзгеннің негізі б.з.б. II - I ғасырларда Кушан патшалығы кезінде қаланған. Ферғана аймағын X ғасырдың соңында түркі билеушілері — ілектер немесе Қарахан әулетінің өкілдері басып алды. Сол кездегі жазба деректерінде Өзген бастапқыда бүкіл Мауераннахрдың, кейіннен жергілікті билеушілердің ордасы ретінде жиі еске алынады. Өзген қарахандардың батыс бөлігінің астанасы болды, мұнда шақалар (теңге) шығарылды. 1141 жылдан бастап қарақытайлар Ферғана мен оған жапсарлас аудандарды өзіне бағындырғанымен, бұрынғы әулеттердің билігі мен қалыптасқан қарым-қатынастарына өзгерістер енгізген жоқ. XII ғасырдың 2-жартысында Үзгент билеушілері күшейіп, Самарқандты жаулап алды. Бірақ кейіннен әлсіреп, 1212 ж. Хорезмге бағынды, моңғол шапқыншылығынан кейін Шағатай ұлысының құрамына кірді. Мөңке хан Үзгентті қарлұқтардың билеушісі Арслан ханға берген. Жуайнидің жазуынша Үзгентте қарақытай гурханының қазынасы сақталған. Үзгентте XII ғасырдан XIV ғасырға дейінгі аралыққа тән көптеген мазарлар мен жекелеген архитектуралық ғимараттар да сақталған. Ол үш мазар мен бір мұнарадан құралған. Мазарлар қатарласа орналасқан. Ортаңғысы XI ғасырда салынған, шаршы пішінді (8,5х8,5), порталдары бұзылған. Қабырғаларының іші әр түрлі өсімдіктердің суреттері мен геометриялық пішіндермен өрнектелген. Солтүстік жағындағысы 1153 ж. салынып, Қарахан әулетінің бір өкілі жерленген. Мұның да пішіні шаршы (7,5х7,5), күмбезді. Оңтүстіктегі мазарға да жергілікті хандардың бірінің сүйегі қойылған. Бұл мазар 1186 ж. салынған. Халық арасында мазарларға жерленген хандар жөнінде болжам сипатты аңыздар сақталған. Оның біреуі бойынша мұнда әулие Бұрхан әд-Дин Қылыш әке-шешесімен және екі ағайынды ілек-хандар — Ілек пен Санжар Мазилер жерленген. Мазарлардан 100 м-дей жерде мұнара орналасқан (XII ғасырда салынған, биіктігі 28 м-дей). Өзген Әмір Темірдің билігі кезінде де саяси өмірдің, қолөнер мен сауданың орталығы болды. XIX ғасырдың бас кезінде Қоқан хандығының құрамына кірген соң өз маңызын түпкілікті жоғалтты.
Сілтемелер
Санат:Көне қалалар Санат:Қырғызстан қалалары Санат:Орталық Азия ежелгі қалалары
Мунтахаб Ахадис
Мунтахаб Ахадис Араб мұсылман ғалымы Мұхаммед Юсуф Кандахлауидің хадистер жинағы кітабы.
Кітап бөлімдері
Кітапта 1507 хадистер тізімі келтірілген
Сыртқы сілтемелер
Санат:Хадистер Санат:Ислам Санат:Деобанди әдебиеті
Бамберг
Бамберг (Bamberg) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан қала. Университет Отто-Фридриха, ауданының құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 70004 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 54,58 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 4 61 000. Қаланың басшысы — Андреас Штарке.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
Энья
Энья (Egna) — Италиядағы коммуна, Трентино — Альто-Адидже әкімшілік аймағына қарасты Больцано провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 4724 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 200 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 24 км² шамасында. Пошта индексі — 39044.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие Николай.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Трентино — Альто-Адидже елді мекендері
Лез-Англь (Шығыс Пиреней)
Лез-Англь (Les Angles) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Шығыс Пиреней департаментінде орналасқан. Прад округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 43,20 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 66004, пошта индексі — 66210.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 564 адамды құрады. Халық тығыздығы — 13,06 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Шығыс Пиреней департаментінің коммуналары
Курти
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 6998 адамды құрайды (2004). Халық тығыздығы 6998 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 1,73 км² шамасында. Пошта индексі — 81040.
Сыртқы сілтемелер
Кампания елді мекендері
Тасыбаев Сейітжан
ТАСЫБАЕВ Сейітжан (1.3.1937 жылы туған, Талас ауданы Ақтөбе ауылы) – зоотехник, ауыл шаруашылық өндірісін ұйымдастырушы. Алматы малдәрігерлік-зоотехникалық институтын бітірген (1959). 1959 – 1968 жылдары Талас ауданының «Бостандық» кеңшарында зоотехник, бас зоотехник. 1968 – 1996 жылдары Сарысу ауданындағы «Түгіскен» кеңшарының директоры болды. Осы жылдары шаруашылықтағы қаракөл қойының тұқымы асылдандырылып, одан алынатын елтірінің сорттылығын ең жоғары деңгейге жеткізуге, ет мөлшерін көбейтуге қол жеткізілді. Мал шаруалышығын аса білгірлікпен жүргізудің, үнемі сұрыптап отырудың нәтижесінде «Қаракөл қойының түгіскендік типі» атты жаңа қой тұқымы пайда болды. Осы үшін 1989 жылы Бүкілодақтық өнеркәсіп к-тінің авторлық куәлігі берілді. Медальдармен марапатталған. 1996 жылы «Қазақстан Республикасына еңбек сіңірген қызметкер» құрметті атағы берілді.
Сілтемелер
Санат:1937 жылы туғандар Санат:зоотехниктер
Атаулы сөздер
Атаулы сөздер - өзіне тән толық лексикалық мағынасы, тұрақты дыбыстық құрамы, морфологиялық белгісі, дербес синтаксистік қызметі бар негізгі сөздер тобы.
Айналада ұшырасатын, өмірде қолданылатын дербес ұғымдардың атаулары Атаулы сөздер тобына жатады (аз, ар, бас, жол, ұн, із, оқы, кел). Атаулы сөздердің түбірі өзгермейді. Олар жеке тұрып та, өзге сөзбен тіркесіп те сөйлемде дара не күрделі мүше бола алады. (үйде - үй ішінде, айтты - айта берді).
Атаулы сөздер тілдегі барлық сөзге ұйытқы саналады. Атаулы сөздерден жаңа сөз (үйші, онша), көмекші сөз (үст, екен), шылау сөз ( мен, қарай), одағай сөз (апырым-ай, әттеген-ай), қосымшылар (-мен, -тен) туа береді.
Атаулы сөздер үлкен екі салаға бөлінеді:
Дереккөздер
Санат:қазақ тілі
Костандово (Пазарджик облысы)
Костандово (Костандово) — Болгариядағы қала. Пазарджик облысына қарасты Ракитово қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 4 342 адамды құрайды.
Пошта индексі — 4644. Телефон коды — 03544. ЕКАТТЕ коды — 38844.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пазарджик облысының елді мекендері
Полюс үстірттерінің климаты
thumb|[[Полюс]] Полюс үстірттерінің климаты - ең жылы айдың орташа температурасы 0°С-тан төмен, жылдық жауын-шашын мөлшері - 200-300 мм және одан да аз болатын суық климат. Қыстың орташа температурасы Гренландияның түкпірінде —50°С-қа дейін, Антарктиданың түкпірінде —70°С-қа дейін, ал абсолюттік минимумы —90°С-қа дейін болады.
Дереккөздер
Санат:География және геодезия
Юлиан Карлович Писаревский
Юлиан Карлович Писаревский (1931, Украина). Жетібай кен орнын тұңғыш ашушы (1981). Львов политехникалық институтын бітірген (1954).
Дереккөздер
Санат:Қазақстан мұнайшылары Санат:Тұлғалар
Бұрлық (Қазан ауылдық округі)
Бұрлық — Солтүстік Қазақстан облысы Айыртау ауданы, Қазан ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Саумалкөл ауылынан солтүстік-батысқа қарай 40 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 275 адам (128 ер адам және 147 әйел адам) болса, 2009 жылы 143 адамды (74 ер адам және 69 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Айыртау ауданы елді мекендері
Тіс кариесі
thumb|Тіс кариесі Тіс кариесі – тістің қатты тіндерінің бұзылуынан тісте қуыстың пайда болуы; өте көп тараған ауру. Тіс кариесі тым ерте басталады, әсіресе, балаларда тұрақты азу тіс шыққаннан кейін байқалады. Кариес тұрақты тістерді де, сүт тістерді де зақымдайды. Тіс кариесінің пайда болуына негізінен стрептококк бактериясы әсер етеді. Бактериялардың әр түрлі тәтті тағамдарды көп жегеннен қышқыл ферменттер бөліп шығаруынан тістің қатты тіндері жұмсарып, бұзыла бастайды. Сонымен қатар тіс кариесінің пайда болуына дұрыс тамақтанбау (тамақта көмірсудың көп болып, белок, витамин, кальций және фосфор тұздарының жетіспеуі), тісті дұрыс күтпеу өз әсерін тигізеді. Ауру тістің сыртында кішкене ақ дақтың пайда болуынан басталады. Дер кезінде дәрігерге көрінбесе, процесс тіс қуыстарының жұмсақ тіндеріне таралып, тістің эмалі босап, жұмсара бастайды. Тіс, әсіресе, тәтті не қышқыл тағам жегенде ауырады. Ауырған жерде тістің дентині шіріп, ойылады. Осы кезде емдемесе, одан әрі тіс ұлпасы (жүйкесінің ұшы) зақымдалып, ойық тереңдей түседі, соның салдарынан пульпит ауруы (тіс ұлпасының қабынуы) дамиды: Кариестің одан әрі асқынуы салдарынан тіс айналасындағы тіндердің (периодонтит) және сүйек қабығының (периостит) қабынуы мүмкін. Асқынудың аса ауыр түрлері: жақ сүйегінің қабынуы (остеомиелит), сонымен қатар жақты жауып тұратын жұмсақ тіндердің едәуір мөлшерде іріңдеуі (абцесс, флекмона) байқалады. Егер кариес қуысында тамақ қалдығы қалса, ол жерге микроб жиналады. Мұндай тіс – жұқпалы аурулардың көзі: бадамша безіне бактериялар түсіп, жиі-жиі баспаға ұшыратады. Одан басқа жиі кездесетін тіс аурулары: пародонтит, қанжел (пародонтоз), онда тіс түбірлері жалаңаштанып, оларда тіс тасы орнығады, қызылиек қабынады, іріңдеп, ақырында тіс босап, түседі. Аурудың алдын алу шаралары: дұрыс тамақтану, ауыз гигиенасын мұқият сақтау, жылына 2 рет стоматологқа қаралып тұру.
Герасимова (Чижапка тармағы)
Герасимова — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Омбы облысы, Новосибирск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Чижапка өзенінің оң жағалауынан 424 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 32 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Васюган. Өзен саласы — Кеттен Васюганға дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Анива шығанағы
Анива шығанағы  (Орыс тілі: Залив Анива, Жапон тілі: 亜庭湾) — Сахалин аралының оңтүстігіндегі Охота теңізінің айдыны мен Лаперуз бұғазын қосатын шығанақ. Ені 104 метр, ұзындығы 90 км., ең терең жері 93 м., жағалауы жазық.
Қоңыржай белдеудің муссондық аймағында жатыр. Суының температурасы ақпанда 0С, тамызда 15-16С, тұздылығы 32,5. Толығу кезіндегі толқын биіктігі 1,6 метр. Шығанақ балыққа бай (албырттар, майшабақ, түйетабан, краб т.б.).
Жағалауындағы басты порттары: Анива және Корсаков.
Санат:Сахалин Санат:Охота теңізі шығанақтары Санат:Сахалин облысы шығанақтары Санат:Алфавит бойынша шығанақтар Санат:Ресей шығанақтары
Мәселелер тіркесі
Мәселелер тіркесі (образ задачи; task image) — 1) сыртқы жадқа жазылған жедел жадтың мәселелерінің қалып-күйі. Мәселелер тіркесі программаға бөлінген жад аймағындағы барды, жұмыстық аймақтар мен онымен байланысты басқару блоктарын, сондай-ақ программамен пайдаланылатын регистрлерді қамтиды. Көп мақсатты операциялық жүйе басымдылыгы айтар- лықтай жоғары мәселелерге жедел жадтан орын босату мақсатымен мәселелер тіркесін қалыптастырады. Мүмкіндік туған кезде, мәселелер тіркесі қайтадан жедел жадқа жүктеледі де, мәселелерді орындау жалғасады. Сонымен бірге машиналық жаңылысу, жабдықтың істен шығуы немесе программаны басқарудың диалогтық режімінде пайдаланушының қате әрекеттері жағдайында есептеу процесін қалпына келтіру мақсатымен мәселер тіркесі операциялық жүйемен периодты түрде қалыптастырылады.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Кабаньяс-де-Епес
Кабаньяс-де-Епес (Cabañas de Yepes) — Испаниядағы муниципалитет. Кастилия — Ла-Манча автономды бірлестігіне қарасты Толедо провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Меса-де-Окания ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 300 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 18 км² шамасында. Провинцияның әкімшілік орталығына дейінгі қашықтығы — 50 км.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Толедо елді мекендері
Алан Пулидо
Алан Пулидо Исагирре (Alan Pulido Izaguirre; 8 наурыз 1991, Сьюдад-Виктория, Тамаулипас, Мексика) — мексикалық футболшы, «Спортинг Канзас-Сити» клубы мен Мексика Ұлттық футбол құрамасының шабуылшысы. 2014 жылы әлем чемпионатына қатысты.
Командалық
УАНЛ Тигрес
Олимпиакос (Пирей)
«Гвадлахара»
Халықаралық
Мексика-20
Дереккөздер
Санат:Мексика футболшылары Санат:Мексика Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:УАНЛ Тигрес ФК ойыншылары Санат:Левадиакос ФК ойыншылары Санат:Олимпиакос Пирей ФК ойыншылары Санат:Гвадалахара ФК ойыншылары Санат:Спортинг Канзас-Сити ФК ойыншылары
Қазақстандағы дүңгендер
Дүңгендер ХХІ ғасырдың алғашқы 10 жылдығында орта азиядағы алып ұйымдардың біріне айналды (жалпы саны 62 мың). Бұл көрсекіш өзге орта азия елдерінің көрсеткіштерінен әлдеқайда көп. Мысалы: Қырғызстанда бұл көрсеткіш 60 мыңға, Өзбекстанда 3 мыңға тең. Шын мәнінде дүңгендер 1880 жылдары Ресей империясының жеріне бір толқынмен келген болатын. Бірнеше он жылдықтан кейін бұл ұлт тез көбейіп, көп ұлттардың біріне айналды. 2014 жылдың 1-қаңтарында жүргізілген есептеуге сенсек, бұл халық 62 мыңнан асып, Қазақстан халықтарының ішінен 11-ші орынды алып отыр екен.
Орналасқан жері
Дүңгендердің 85%-ы қазіргі таңда Жамбыл облысында өмір сүруде, оның ішінен 70%-ы Қордай ауданында, онда олар бүкіл халықтың 26%-ын құрайды. Дүңгендердің басым бөлігі ауыл шаруашылығымен айналысып, ауылды жерлерде тұрады.
Тарихы
Дүңгендер ұйғырлар секілді депортация жасаған халыққа жатпайды. Олардың барлығы Ресей империясының құрамында мәжбүрленіп жер ауыстырған халық болып табылады.
Дереккөздер
Санат:Дүңгендер Санат:Қазақстан этникалық топтары
IC 2653
IC 2653 — Арыстан шоқжұлдызында орналасқан *2 (қос жұлдыз) типті жұлдыз.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
IC 2653 Санат:Арыстан (шоқжұлдыз)
Илья Сергеевич Плещеев
Илья Сергеевич Плещеев (1922, Ресей). Геология-минералогия ғылымдарының кандидаты. Жер қойнауын барлаудағы құрметті барлаушысы. Ұлы Отан соғысына қатысушы. Мәскеу геологиялық барлау институтын бітірген (1952). 3-дәрежелі «Даңқ», Еңбек Қызыл Ту ордендерімен және медалдармен марапатталған.
Варовник (Бургас облысы)
Варовник (Варовник) — Болгариядағы ауыл. Бургас облысына қарасты Средец қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 19 адамды құрайды.
Пошта индексі — 8338. Телефон коды — 055504. ЕКАТТЕ коды — 10166.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бургас облысының елді мекендері
Қызыл Ту ордені
Қызыл Ту ордені (Орден Крaсного Знамени) алғашқы кеңестік әскери орден. 1918 жылы 16 қыркүйекте Ресейдегі Азаматтық соғыс кезінде Бүкілресейлік Орталық Атқару комитеті бұйрығымен құрылды. 1930 жылы Ленин ордені құрылғанға дейін Кеңес одағы, Кеңестік Ресейдің ең жоғары наградасы болды. Ұрыс алаңында көрсеткен ерен ерлігі үшін, батылдығы үшін жеке тұлғалар, сондай-ақ әскери бөлiмдер, қалалар, кемелер, саяси және қоғамдық ұйымдар, мемлекеттік кәсіпорындар марапатталды. Кейінгі жылдары, Ұлы Жеңістің жиырмасыншы және отызыншы жылдығына орай, соғысқа қатыспаған адамдар да марапатталынды.
Дереккөздер
Санат:КСРО ордендері Санат:Қызыл Ту орденінің иегерлері
Airbus NSR
Airbus NSR («New Short Range» — «жаңа жақынмагистральды») Airbus A320 жанұясын алмастыру мақсатымен жобаланған Airbus компаниясының бұрынғы жобасы. Жобаны 2014 жылы бастап, 2018 жылы ұшақтарды саерияға жіберу жоспарланған болатын. Жоба аясындағы ақпараттың аз, әрі олардың көбі авиация саласы мамандарынан алынған. Жоба аясындағы Airbus белсенділігі белгісіз болып тұр.
A320 ұшақтарын алмастырушы жоба A30X атауына ие болуы керек болатын. Президент Airbus North America президенті Барри Экклстон A320 ұшақтар жанұясын алмастыратын ұшақтар кем дегенде 2017 жылға дейін болмайтынын хабарлады. 2010 жылы қаңтарда сол кездегі Airbus компаниясының клиенттермен жұмыс атқару бойынша бас директорының орынбасары болған Джон Лихи жаңа тарфюзеляжды ұшақ 2024-2025 жылдары бірақ пайда болуы мүмкін деп хабарлаған.
A320 сериясын Airbus A320neo ұшақтары алмастырады деп жоспарлануда. Олар серияның жалғасы болып табылмақ. A320neo жобасы NSR жобасының болашағына күмән келтіруде.
Дереккөздер
Санат:Airbus ұшақтары
Шат
Шат — беткейлері тік құлайтын, түпкі жазықтығы түгелімен сумен тоғытылған, көбінесе терең де енсіз болып келетін өзен аңғары; әдетте өзен аңғарларының бір шама берік таужыныстармен (мыс., базальттар, кедертасты октастар) тоқайласқан өңірлерінде болады.
Дереккөздер
Санат:Геология
Теледидарлық сынақ дабылдары
Теледидарлық сынақ дабылдары (телевизионные испытательные сигналы) — бейне дабылдың сипаттамалары бойынша оған объективтік баға беру үшін пайдаланылатын дабылдар. Олар теледидарлық тракттың басында бейне дабылдың құрамына енгізіледі. Тракттың кез келген учаскесінде сынақ дабылдарын арнайы құралдар арқылы негізгі дабылдан беліп алып, олардың қалай жеткеніне қарап, теледидарлық тракттың техникалық сапасына баға береді. Сынақ дабылдары теледидар экранында жалпы көрермендерге көрінбейді.
Дереккөздер
Санат:Электроника
Фрелан
Фрелан (Fréland) — Франциядағы коммуна. Эльзас аймағына қарасты Жоғарғы Рейн департаментінде орналасқан. Рибовилле округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 19,74 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 68097, пошта индексі — 68240.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1424 адамды құрады. Халық тығыздығы — 72,14 адам/км².
Юн Руслан Борисович
Юн Руслан Борисович (3.6.1953 ж.т., Қарағанды облысы Жаңаарқа ауданы) – техника ғылымының докторы (1992). Қарағанды политехникалық институтын (1975, қазіргі Қарағанды мемлекеттік техникалық университеті) бітірген. Шығыс Жезқазған, Оңтүстік Жезқазған кеніштерінде тау-кен жұмысшысы, тау-кен шебері, телім бастығы (1975–80), бас инженер (1980), шахта бастығы, директор (1983–93), «Жезқазғантүстіметаллургия» кәсіпорнының директоры, вице-президенті (1993 жылдан), директорлар кеңесінің вице-төрағасы (2000 жылдан), басқарма төрағасы (2001) болды. 2003 жылдан «Қазақмыс» корпорациясы АҚ басқармасының төрағасы қызметін атқарады. «Обоснование методов управления горным давлением при повторной разработке пологозалегающих рудных залежей» деген тақырыпта докторлық диссертация қорғады. «Құрмет» орденімен (2004) марапатталған.