cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
NGC 350
Ашылуы
Бұл нысанды 1864 жылы 27 қыркүйекте Альберт Март астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 350 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 3690, MCG -1-3-69, NPM1G -07.0040.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Кит (шоқжұлдыз)
Ананиаш Зайончковский
thumb|Зайончковский Ананиаш Зайончковский Ананиаш (12.11.1903, Литва, Вильнюс – 6.4.1970, Италия, Рим) – поляк зерттеушісі, түркітанушы, шығыстанушы. Поляк Ғылым Академиясының академигі (1952), Варшава университетінің проффессоры (1935). Ұлты – қарайым. Краков университетін бітірген (1929). Сол жылы түркі тілдерінің салыстырмалы грамматикасы жөнінде докторлық диссертация қорғады. 1932 – 39 жылдары “Мысль Караимска”, 1952 – 70 жылдары “Пшеглонд Ориенталистычны” журналдарының редакторы және поляк академиялық “Рочник Ориенталистычны” жылнамасының бас редакторы болған. Түркі, араб, иран тілдерінен дәріс берген. Варшава, Броцлов университеттерінің шығыстану кафедрасының меңгерушісі болды. Зайончковский – қарайым, көне осман, хазар, иран тілдері мен көне қыпшақ жазба ескерткіштерінің тілі жайындағы 300-ден астам еңбектің авторы. Түркітану ғылымының қыпшақтану саласының қалыптасуына көп еңбек сіңірген. Поляк, француз, орыс тілдерінде жазған. Негізгі еңбектері мәмлүк қыпшақтары тіліндегі әдеби ескерткіштерді (“Булғат ал-муштақ”, “Ат-туҺфат-уз-закийа...”, “ШаҺнаме”, “Хұсрау уа Шырын”, “Мұқаддима”, т.б.) зерттеуге арналған. Дүние жүзінің көптеген ғылым қоғамдары мен университеттері (Түркия, Финляндия, Германия, Грузия, т.б.) Зайончковскийді өздерінің толық және құрметті мүшесі, докторы етіп сайлады. Бұрынғы кеңес түркітанушыларымен бірігіп “Қарайымша-полякша-орысша сөздікті” құрастыруға қатысты.
Дереккөздер
Санат:Ғылым докторлары
Мофеттер
Мофеттер — вулканизмнің соңғы сөну сатысы кезіндегі жер астындағы газдың атқылауы. Мофеттер негізінен көмір қышқылын, аздаған сутегі мен бор қосылысын бөліп шығарады.
Дереккөздер
Санат:Вулканология
Шоқ қарағай
thumb|Шоқ қарағай Шоқ қарағай - әдетте, жақсы қопсыған құмдақ топырақта өскен қарағай орманы. Кейде "Шоқ қарағай" термині жапырақты орманның немесе жалпы орманның синонимі ретінде қолданылады.
Дереккөздер
Санат:География және геодезия
Поконе
Поконе (Poconé) — Бразилиядағы муниципалитет, Мату-Гросу штатында орналасқан. Оңтүстік-орталық Мату-гросу мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Алту-Пантанал экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 31 451 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 17 260,861 км² шамасында. Халық тығыздығы — 1,8 адам/км².
Тарихы
Қала 1781 жылы құрылған.
Санат:Мату-Гроссу елді мекендері
Ескі абсалям
Ескі абсалям — Башқұртстанның Аургазин ауданындағы ауыл, Уршак ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 432 адамды құрады. Пошта индексі — 453477, ОКАТО коды — 80205861001.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Боян (Шумен облысы)
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 526 адамды құрайды.
Пошта индексі — 9771. Телефон коды — 05342. ЕКАТТЕ коды — 5966.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Шумен облысының елді мекендері
Арка-Таб-Яха
Арка-Таб-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Таб-Яха өзенінің оң жағалауынан 53 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 226 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Пур. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Пур.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Швайнфурт (аудан)
Швайнфурт (Landkreis Schweinfurt) — Германия ауданы. Аудан орталығы — Швайнфурт қаласы. Аудан Бавария жерінде орналасқан. Төменгі Франкония әкімшілік округіне бағынады. Жер аумағы 841,29 км² шамасында. Тұрғыны 115 622 адамды құрайды. Халық тығыздығы 137 адам/км². Ауданның ресми коды — 09 6 78.
Аудан 29 елді мекенге бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария аудандары
Арыстан Нүкешұлы Ақпанов
Арыстан Нүкешұлы Ақпанов (1960 жылы туған, Қарағанды қаласы) – заң ғылыми докторы (1998), профессор (2000). КСРО ІІМ Қарағанды жоғары милиция мектебін бітірген (1981). Алматы қаласында ауданы ішкі істер бөлімінде тергеуші, бастығының орынбасары (1981–91), 1992 жылдан Қарағанды заң институтында кафедра меңгерушісі қызметтерін атқарады. Ақпанов 130-дан астам ғылыми еңбек пен 4 монографияның авторы.
Дереккөздер
Санат:Қарағанды облысы Санат:1960 жылы туғандар
Жалпы жарықшақтылық
Таужыныстардың түрлі-түрлі жарықтармен жекелеген блоктарға бөлшектенуі. Мұндай жарықтар мен жарықшақтардың қалыптасу себептері сан түрлі, олар тектоникалық және гравитациялық күштер әсерінен, таужыныстың кебірсуі, қатуы мен еруінің алмасуы немесе олардың морылуы салдарынан туындауы ықтимал.
Дереккөздер
Санат:Геология Санат:Мұнай және газ
Қыз жүрегі (фильм)
Фильм аты: Қыз жүрегі
Плуедерн
Плуедерн (Plouédern) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Финистер департаментінде орналасқан. Брест округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 19,62 км² шамасында.
Қыз жүрегі (фильм)
Шыққан жылы: 2013
Плуедерн
Коммунаның INSEE коды — 29181, пошта индексі — 29800.
Қыз жүрегі (фильм)
Рөлдерде: Айнұр Сұлтанова, Кәрім Нұрхан, Нұргүл Шманова, Нұргүл Қайырлиева, Әміржан Нұрланұлы.
Плуедерн
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Финистер департаментінің коммуналары
Қыз жүрегі (фильм)
Суреттеме: Әсем – Атырау облысының Индер ауданына қарасты Есбол селосының тумасы. Алтын ұя мектеппен қоштасып ерте тұрмыс құрған ауыл қызының бейнеті. Арманы мен үміті жыл аяғында қалың жұртшылыққа ұсынылмақшы. Аталған фильмді түсіру идеясы өлкенің жас режиссері Еркебұлан Нұрханұлына тиесілі.
Ыджыд-Изья
Ыджыд-Изья — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Вычегда өзенінің оң жағалауынан 872 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 16 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вычегда бастауынан Сыктывкар қаласына дейін. Өзен саласы — Вычегда, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Үйінді вулкандар
Үйінді вулкандар — жер бетіне құйылған лаваның қатынасынсыз тек борпылдақ сынық материалдан тұратын вулкандар. Үйінді вулкандардың күлден (Неапольдің жанындағы Монте Нуово) немесе вулкан бомбаларының және лапилдердің ірі сынықтарынан (Липар аралдарындағы Стромболи) тұратын конусы болады.
Дереккөздер
Санат:Вулканология
Еңбек (Қордай ауданы)
Географиялық орны
Аудан орталығы — Қордай ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 78 км-дей жерде.
Халқы
Тұрғыны 939 адам (2009).
Санат:Қордай ауданы елді мекендері
Шайбалы хоккейден әлем чемпионаты 2007
Шайбалы хоккейден әлем чемпионаты 2007 Ресей, Мəскеу/ Мытищи қалаларында өтетін 71-ші шайбалы хоккейден әлем чемпионаты. Бұл Ресейде алтыншы рет өткізілетін чемпионат.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Шайбалы хоккейден әлем чемпионаттары
Мұқадес Есламғалиұлы
Мұқадес Есламғалиұлы - 1946 жылы 18 ақпанда Батыс Қазақстан облысы, Сырым ауданы, «Ақырап» ұжымшарында дүниеге келген.
Шығармашылығы
Тұңғыш әңгімесі «Лениншіл жас» (қазіргі «Жас Алаш») газетінде 1966 жылы жариялайды. «Аққу сазы» (1977), «Екінші тыныс» (1982), «Қайырлы таң» (1984), «Екі басқа дүние» (1986), «Пробный камень» (1990, орыс тілінде) атты повестері мен әңгімелері, «Толқын мен ағын» романы (1992), «Өз жүрегіңе үңіл» (1996) атты роман, повесть және әңгімелер кітабы, «Тұман ішіндегі көш» (2000) романы, пьесасы мен әңгімелер жинағы; 2003 жылы «Әйтеке би» атты тарихи-философиялық дилогиясы, тарихи зерттеулері топтастырылған «Сан қилы сауал» (1995), «Әйтеке би» (ғұмырнама, 1998); «Ғұмырнамалар мен ғибратнамалар» (2000) атты кітаптары жарық көрді.
«Төле би», «Партизан Қасым Қайсенов», «Ақ бата», «Тамаша», «Жаһанша Досмұхамедов» атты жинақтарды құрастыр ды. В.Распутин, В.Шукшин, т.б. шетел жазушыларының әңгімелерін қазақ тіліне тәржімалаған.
2001 жылы «Тұман ішіндегі көш» романы үшін қаламгерге Халықаралық «Алаш» әдеби сыйлығы берілді.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар Санат:Қазақстан жазушылары Санат:Батыс Қазақстан облысы Санат:1946 жылы туғандар
Ортаджа
Ортаджа – Түркиядағы Мугла иліндегі қала және аудан .
Анадолы аумағының оңтүстік-батыс бөлігінде, Эгей теңізі жағалауына жақын, Мугла және Фетхие қалаларының арасында орналасқан. Қала халқы саны 25 009 мың, ал аудан халқы саны 40 649 мың адам (2008 жылғы халық санағының қорытындысы). Қала құнарлы жазықтықта орналасқандықтан, ауылшаруашылығы жақсы дамыған. Туристік аймақ ретінде де көркеюде.
Дереккөздер
Санат:Түркия Санат:Қалалар Санат:География
Варрэнтон (Миссури)
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 7,398 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миссури қалалары Санат:Уоррен округы (Миссури)
Қазақстанның ежелгі қорықтары
Қазақстан жерінде табиғаты бай аймақтар ерте кездерден «қорықты жер» деп аталып, қатаң қорғауға алынғандығы тарихи жазба деректерден белгілі. Белгілі шығыстанушы ғалым А.Н. Бернштамның ұзақ жылдар бойы Қазақстан мен Қырғызстан өңіріне жүргізген археология зерттеулерінде Тянь-Шань тау бөктерлерінде қола дәуірден (б.з.б. 2 ғ.) 15 ғ-ға дейінгі мекендеген тайпалардың арнайы қорықты жерлері болғандығы туралы жазылған. Табиғаты әсем мұндай жерлерде ел қоныстанбаған. Сондықтан осындай қорықты жерлер жабайы жануарлардың емін-еркін өсіп көбеюіне өте қолайлы болған. Шығыстанушы ғалым Н.Я. Бичурин өз еңбектерінде б.з.б. 3 – 2 ғ-ларда Жетісу өңірінде мал шаруашылығымен шұғылданатын көшпелі үйсін тайпаларының мекендегенін және олардан шыққан дәулетті адамдардың табиғаты көркем жерлерді «қорық» деп белгілеп, ол жерлерге рұқсатсыз мал жаюға, аң аулауға тыйым салғаны туралы жазған. Қытай жиһанкезі Сюань Цзан Жетісу өңіріне жасаған саяхатында (7 ғ.) қазіргі Талас өзeнiнің таулы аңғарындағы Мыңбұлақ қойнауында орналасқан қорықты жер туралы жазған. Оның қолжазбаларында бұл қорықты жерде мойнына қоңырау тағылған жабайы бұғылардың өте көп болғаны және оларды ешкімнің атуына рұқсат етілмейтіні туралы деректер келтірілген. Сондай-ақ Талас өңірінде ертеде жабайы жылқының бір түрі – құланның да арнайы қорықта қорғалғандығын, сол өңірдегі жер-су атаулары да дәлелдей түседі. Белгілі тарихшы ғалым М.Е. Массон өз еңбектерінде Талас өзенінің жоғарғы ағысының аңғарында 7 – 9 ғ-ларда аң аулауға арналған қорықтың болғандығын жазады. Бұл қорықта негізінен жабайы құландар қорғалып «Құланқорық» деп аталған. Қазақстан жеріндегі ежелгі қорықтар негізінен Сырдария, Шу, Талас, Іле, Аягөз және Ертіс өзендерінің бойында, Сарыарқа өңірі мен Жайық алабында болған. Мысалы, Сыр бойындағы әйгілі «Кеңқорық», «Шаян», «Жаңақорған», Сарыарқадағы «Ерейментау», «Басқорық», «Ханқорық», «Киікті қорық», «Алтынқорық», Шыңғыстаудағы «Жидебай», Зайсан өңіріндегі «Сарышоқы» қорықтарын атауға болады. Ертеде республика жерінде қорықты жерлердің болғандығын дәлелдей түсетін география жер-су атаулары да көптеп кездеседі. Орта Азия және Қазақстан жерінде 90-ға жуық жер-су атаулары тікелей қорық атымен байланысты қойылған.
Сілтемелер
Санат:Қазақстан қорықтары
Монсалупе
Монсалупе (Monsalupe) — Испаниядағы муниципалитет. Кастилия және Леон автономды бірлестігіне қарасты Авила провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Авила ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 58 адамды құрайды.
Роччелла-Вальдемоне
Роччелла-Вальдемоне (Roccella Valdemone) — Италиядағы коммуна, Сицилия әкімшілік аймағына қарасты Мессина провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 842 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 21 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 40 км² шамасында. Пошта индексі — 98030.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сицилия елді мекендері
Ықтималдық
Ықтималдық, математикада анықталған шарттарда  саны шексіз рет қайталана алатын қандай да болмасын белгілі бір оқиғаның пайда болуының мүмкіндік дәрежесінің сандық сипаттамасы оқиғалардың тең мүмкіндігіне (тең ықтималдығына) сүйенеді. Тең мүмкіндік немесе тең ықтималдық ұғымдары алғашқы ұғымдарға жатады, олар логикалық (формалды) анықтама беруді қажет етпейді. Бірнеше оқиғалар тең мүмкіндікті қос-қостан үйлесімсіз және оқиғалардың толық тобын (жүйесін) құраса, онда ол оқиғаларды сынаудың мүмкін (мүмкін болатын) нәтижелерінің орнына тең мүмкіндікті барлық жағдайлар немесе жалпы жағдайлар саны (не жағдайлар) деп атайды. Ал тең мүмкіндікті үйлесімсіз және оқиғалардың (жағдайлардың) біреуінен бір А оқиғасының пайда болуы мүмкін, яғни басқаша айтқанда, А оқиғасы тең мүмкіндікті бірнеше оқиғаларға бөлінеді және олардың кез келген біреуінің пайда болуынан А оқиғасының пайда болуы шығады. Мысалы, кубты бір рет лақтырғанда оның кез келген тақ нөмірі А1, А3, А5, пайда болуынан А оқиғасының пайда болуын байқаймыз. Былайша айтқанда, А оқиғасы тақ нөмірлі А1, А3, А5 үш оқиғаға (жағдайға) бөлініп отыр. Бұл тақ нөмірлі оқиғалар саны (ол 3-ке тең) осы А оқиғасына қолайлы жағдайлар болып табылады. Сонымен, сынау нәтижесінде А оқиғасы бөлінетін мүмкін мәндерді осы оқиғаға (А-ға) қолайлы жағдай деп атайды. А оқиғасына қолайлы жағдайлар санының (m) сынаудың тең мүмкіндікті барлық жағдайлар санына (n) қатынасын А оқиғасының ықтималдығы деп атайды және ол былай жазылады:. Ықтималдықтың бұл анықтамасын классик. анықтама деп атайды. Оны алғаш рет П.С. Лаплас берген. Ықтималдықтың бұдан басқа үлкен сандар заңына сүйенген анықтамасы да бар. 150px|right|thumb
Сілтемелер
Қазақ энциклопедиясы, 9 т. Санат:Ықтималдық теориясы Санат:Математика
Мосош
Мосош (Mouçós) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Вила-Реал округінің құрамына кіреді. Вила-Реал муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Доуру экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2906 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 23,54 км² шамасында. Халық тығыздығы — 123,4 адам/км².
Ауданның қамқоршысы — Иса Мәсіх.
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Траз-уж-Монтиш және Алту-Дору провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Вила-Реал округінің елді мекендері
Солақай
Пайдаланылған cілтемелер
Санат: Биология
Гамаздық кенелер
Гамаздық кенелер (Gamasoidea)- когорта - (20 тұқымдас) тоғышар типті кенелер отряды.
Сипаттама
Ұзындығы 0,2-2 мм дейін 3-4 мың түрі бар - ТМД-да - 700-ге дейін түрі бар.
Көбеюі
Көп гамаздық кенелер жұмыртқалап басады, ал кейбіреулері, тірі туушылар. Қысқа мерзімде дамиды, 1 маусымда оншақты ұрпақ болады.
Қоректенуі
Еркін өмір сүрушілер және тоғышар типтілер. Гамаздық кенелердің көбі, жыртқыштар - олар топырақты жер қыртысында, сол сияқты орман төсеніштерінде, көлдерде мекендейді, ұсақ омыртқасыздармен қоректенеді. Көп гамаздық кенелер, жер үстіндегі омыртқалылардың эктотоғышарлары - қанмен қоректенеді - мысалы тышқан кенесі, кейбіреулері, эндотоғышарлар, инфекциялы аурулардың қоздырғыштарының тасымалдаушысы. Кейбір жыртқыш гамаздық кенелерді жылы жайда өсімдіктермен қоректенетін кенелерден қорғау үшін қолданады.
Дереккөздер
Санат:Кенелер
Рипс
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 374 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 12,16 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 13 0 58 086. Муниципалитеттің басшысы — Уве Тольгрефе.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мекленбург-Алдыңғы Померания елді мекендері
Зайсанбалық
Зайсанбалық– Шығыс Қазақстан облысы, Приозерный кентіндегі балық аулаумен және өндеумен шұғылданатын кәсіпорын. 1930 жылдан бастап жұмыс істейді. 1934 жылы балық тресі, 1959 жылы Зайсан балық комбинаты, 1976 жылы Зайсан балық бірлестігі, 1993 жылы “Зайсанбалық” акционерлік қоғамы деп аталды. “ Зайсанбалық” акционерлік қоғамының құрамына Бұқтырма балық зауыты, Күршім балық өсіру зауыты, Өскемен тоған шаруашылығы енеді. Мұнда 2 балық өңдеу зауыты, моторлы балық аулау станциясы, сыйымдылығы 500 т тоңазытқыш, тәулігіне 4 т ыстаған балық шығаратын цех, бөшке-жәшік даярлайтын, құрал-сайман жөндейтін, т.б. қосымша өндіріс цехтары бар. “Зайсанбалық” балықшылары Бұқтырма су қоймасынан, Марқакөлден, Қара Ертістен балық аулайды. Негізгі аулайтын балықтары: сазан, көксерке, табан, шортан, алабұға, тұқы, лақа, торта. 1997 жылы 7 мың т балық ауланды. Күршім балық өсіру зауыты мен Өскемен тоған шаруашылығы табиғи балық қорын толықтырумен шұғылданады.
Дереккөздер
Санат:Шығыс Қазақстан облысы кәсіпорындары
Ривэвю (Миссури)
Қала тұрғындарының саны 2856 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 2.1 км² шамасында. FIPS коды — 29-27334.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миссури қалалары
Карачелка
Карачелка — Ресейдегі өзен. Курган облысы, Челябі облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Миасс өзенінің сол жағалауынан 155 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 26 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Миасс өзені Челябинск қаласынан сағасына дейін. Өзен саласы — Тобыл, өзен алабы — Ертіс.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Аутистік ойлау
Аутистік ойлау (грек, autos — өзім) — тұлға немесе мәдени феноменнің тұйық, терең үңілген типі, тұлғаға қатысты «шизоид» термині де қолданылады. Оны «шизофреник» түсінігімен ауыстыруға болмайды. Шизоид — туысқандарының қанында шизофреникалық гендердің болуы мүмкін, бірақ, өзі шизофрениямен ауыра алмайды, өйткені, бұл орынды оның сипаттамалық типі алып қойған, оның басты белгілері: өзіне-өзі сіңу (интроверсия) және материалды өмірмен салыстырғанда рухани өмірді басты деп есептеу. Бұл мағынада аутистік ойлау — идеализмнің синонимі. Бірақ аутистік ойлау философиялық емес, психологиялық ұғым болып табылады. Шизоид-аутист міндетті түрде ақын не философия профессоры емес, маңыздысы — оның санасы белгілі бір бағытта жұмыс істейді. Аутистік ойлау ұғымын швейцариялық психолог және психиатр Эуген Блейлер енгізген, ал Эрнест Кречмер «Тән қүрылымы және мінез-құлық» деген кітабында оны суреттеп берген. Әдетте, ол арық және үзын түра, салқынқанды, тарамысты болып келеді. Әр мәдениеттің, өнердің, әртүрінің өзіндік адам типі бар. XX ғ. аутист-шизоидтар жиі кездеседі. Сыртқы тұрқымен аутистік типке жататын XX ғ. мәдениетінің ұлы өкілдері: Джеймс Джойс, Густав Малер, Арнольд Шенберг, Дмитрий Шостакович, Карл Густав Юнг. XX г. Аутистік ойлау тек жеке тұлғалар емес, сонымен бірге тұтас ағымдарға да тән.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Мәдениет
Тағдыр телехикаясы
Фильм аты: Тағдыр телехикаясы
Шыққан жылы: 2013
Жанр: Сериал, драма
Рөлдерде: Алдабек Шалбаев, Шәмшәгүл Мендиярова, Жәнел Мақажанова
Суреттеме: Адам өміріндегі маңызды сезім – ол махаббат. Біреуге бақыт сыйласа, енді біреудің басына қайғы үйіреді, біреуді үміттендіріп күттірсе, енді біреуге ешқашан оралмайды. Міне, біздің кейіпкерлеріміздің тағдырын әлекке салатын уақиға осындай. Бұл уақиға 1992 жылдан бастау алады. Қалихан – ауданның өте беделді, бай адамы, оның әйелі Шолпан туыттан қайтыс болады, аман қалған қыздары Жұлдыз. Оны емізіп, сүт анасы атанған Шәрипаның да күйеуі қайтыс болған. Ол Шолпанды құтқара алмай қалған дәрігер еді. Оның қалай қаза болғаны белгісіз. Қыздары Айдана, Жұлдызбен жасты. Шәрипа мен Айдана енді Қалиханның үйінде тұрады, оларды Қалиханның анасы Зейнеп, көмекшісі Жаназар отбасымен жылы қабылдаған.
Дереккөздер
1. http://megafilm.clan.su/news/aza_sha_filmder/2-0-17
Санат:Қазақстан телесериалдары
Шармуа-деван-Брюер
Шармуа-деван-Брюер (Charmois-devant-Bruyères) — Франциядағы коммуна. Лотарингия аймағына қарасты Вогез департаментінде орналасқан. Епиналь округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 6,61 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 88091, пошта индексі — 88460.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 415 адамды құрады. Халық тығыздығы — 62,78 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Вогез департаментінің коммуналары
Медянка (Телес тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Сылва бастауынан сағасына дейін. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Йонни Экстрем
Йонни Экстрём (Johnny Ekström; 5 наурыз 1965 жыл, Каллебак, Швеция) — швед футболшысы, шабуылшы. 1990, 1994 жылдары әлем чемпионатына, 1992 жылы Еуропа чемпионатына қатысқан. Карьерасында "Гетеборг", "Эмполи", "Бавария", "Канн", "Реал Бетис", "Айнтрахт" клубтарында және Швеция Ұлттық футбол құрамасында ойнаған.
Командалық
«Гётеборг»
«Бавария»
Сілтемелер
Санат:5 наурызда туғандар Санат:Швеция футболшылары Санат:Гетеборг ФК ойыншылары Санат:Эмполи ФК ойыншылары Санат:Бавария ФК ойыншылары Санат:Канн ФК ойыншылары Санат:Реал Бетис ФК ойыншылары Санат:Динамо Дрезден ФК ойыншылары Санат:Айнтрахт Майндағы Франкфурт ФК ойыншылары Санат:Швеция Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Османие
нобай|300px|оңға|Османие көрінісі Османие — Түркиядағы Османие илінің әкімшілік орталығы.
Ежелгі Киликия облысында орналасқан қала. Халық саны 154 000 адам (2008 жылғы халық санағының нәтижесі). Ежелгі заманда бұл қаланы хеттер, парсылар, римдіктер, гректер, күрдтер мен арабтар кезекпен иемденген. 1071 жылы Османие ауданы Осман империясының қолына өтеді. 1204 жылына дейін Византия империясының құрамында болады. Кейін қала Кіші Арменияның қоластында болып, XVI ғасырда Осман түріктері басып алады. ХІХ ғасырдың екінші жартысында қазіргі атауын алады.
Дереккөздер
Санат:Түркия қалалары
Кіші Уксунай
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Чумыш. Өзен саласы — (Жоғарғы) Обь тармағының Томаға қосылу құйылысына дейінгі су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ аумағыын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Алтай өлкесі өзендері Санат:Кемеров облысы өзендері Санат:Новосібір облысы өзендері Санат:Жоғарғы Обь су алабы өңірі өзендері
Дан
Дан (Dahn) — Германия Федеративтік Республикасының Рейнланд-Пфальц жерінде орналасқан муниципалитет. Оңтүстік-батыс Пфальц ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 4497 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 40,75 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 07 3 40 004. Муниципалитеттің басшысы — Александер Фюр.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Рейнланд-Пфальц елді мекендері
Грузиндік іс
Тарих
1920 жылдардың басында Мәскеу мен аймақтық үкіметтердің жоғарғы органдары арасында бірқатар қақтығыстар мен келіспеушіліктер орын алды; сонымен қатар Грузияда ішкіпартиялық келіспеушіліктер. Бұл келіспеушілікте Грузияның Орталық коммунистік партия қатысты. Орталық комитет басшылығында Филипп Махарадзе және Буда Мдивани.
Партияның Орталық комитетінде сапалары бейбіт құрылыстың көшбасшысы ретінде білінбейтін адамға аймақтағы жоғары биліктің тағайындалуы туралы қорқыныш болғанына қарамастан, Орджоникидзе өз лауазымын сақтап қалды; ол Саяси Бюроның ішкі шеңберлерінен тыс партиялық жолдастарымен сирек ақылдасып, өзінің бағыныштылары деп санаған адамдарға баға беруге немесе пікір білдіруге аз уақыт тапқанына қарамастан. Большевиктердің бірқатар жетекшілеріне, әсіресе Троцкийге - Орджоникидзеге сенімсіздік тудырудан басқа, жергілікті деңгейде танымал болмады. Микоянның естеліктеріне сәйкес, Орджоникидзе әсіресе 1921 жылы наурызда өткен 10-шы съезде өз қызметінен айрылуға жақын болды.
Әдебиет
Санат:КСРО тарихы
Динэкология
Динэкология — эволюциялық- динамикалық экология, экологияның динамикасы дарақтар мен олардың топтарының мекендеу орталарымен эволюңиялық қатынастарын және динамикасын зерттейтін бөлігі.
Дереккөздер
Санат:Экология Санат:Табиғатты қорғау
Мінәйім Дүйсенқызы Мұсабаева
Мінәйім Дүйсенқызы Мұсабаева (4. 10. 1958 жылы туған, Түркістан облысы, Кентау қаласы) - тіл білімі маманы, филология ғылымы кандидаты (1995). 1980 ж. Шымкент қаласындағы М. Әуезоз атындағы педагогикалық институтты бітірген. 1980-1990 ж. Кентау, Шымкент қалаларындағы мектептерде мұғалім болып істейді. 1990 ж. бастап Шымкент Химия-технология институтыньің қазақ тілі кафедрасының оқытушысы. 1995 ж. академик Ә. Қайдаровтың жетекшілігімен қазақ тіліндегі антропонимиялық "Аталымдардың" этнолингвистикалық сипаттамасы жайында кандидаттық диссертация қорғады. 5 мақала жариялады.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар Санат:Қазақ тілі
IC 1101
IC 1101 — Бикеш шоқжұлдызында орналасқан E-S0 (эллипстік спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 54167, UGC 9752, ZWG 49.23.
Сыртқы сілтемелер
IC 1101 Санат:Бикеш (шоқжұлдыз)
Қазақстанның су қорлары
Қазақстанның су ресурстары – Қазақстанның жер үсті суларының ресурсы сулылығы бойынша орташа көлемі 100,5 км3; соның ішінде не бары 56,5 км3-і ғана республика аумағында қалыптасқан, қалған көлемі Орта Азия мемлекеттерінен, Ресей Федерациясынан және Қытай Халық Республикасынан келетін өзен суларынан құралады.
Өзен ағынының көлемі бойынша Қазақстан планетаның сумен неғұрлым аз қамтылған елдерінің қатарына жатады. Қажетті су тұтыну көлемі 54,5 км3-ді құрайды, мұның сулылығы бойынша орташа есеппен жылда шаруашылыққа пайдаланылу мүмкіндігі 46,0 км3-ден аспайды. Су тапшы жылдары су ресурстарының көлемі 58 км3-ге дейін, ал пайдаланылатын су тиісінше 26 км3-ге дейін төмендейді. Тұщы жер асты суларының қоры 15,1 км3-ді құрайды, оларды пайдалану деңгейі 11,3% немесе 1,7 км3. Қайтымды сулардың көлемі 4 км3, су көздеріне қайта құйылған су 2 км3-ден аспайды, қалған ағынды құрамы сейіледі немесе жерге сіңіп кетеді. Қайтымды сулар табиғи сулар мен қоршаған ортаны ластаудың негізгі көзі болып табылады.
Соңғы кезде су ресурстарының сандық және сапалық сарқылуы жүріп жатыр. Адамзат өз қажеттілігіне негізінен гидросфера жалпы көлемінің 1% құрайтын тұщы суды пайдаланады. Бұл мәселені шешу үшін әлемдік мұхит, жер асты және мұздықтардың суын тұщыландыруды қарастыру керек. Бұлардың ішінде жер асты суларының біршама болашағы бар.
Дереккөздер
Санат:Су ресурстары Санат:Қазақстан географиясы Санат:Тізімдер
Кампинаполис
Кампинаполис (Campinápolis) — Бразилиядағы муниципалитет, Мату-Гросу штатында орналасқан. Солтүстік-шығыс Мату-гросу мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Канарана экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 12 863 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 5 970,464 км² шамасында. Халық тығыздығы — 2,2 адам/км².
Санат:Мату-Гроссу елді мекендері
Монте-Сан-Вито
Монте-Сан-Вито (Monte San Vito) — Италиядағы коммуна, Марке әкімшілік аймағына қарасты Анкона провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 6369 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 289 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 22 км² шамасында. Пошта индексі — 60037.
Елді мекеннің қамқоршысы — Қасиетті Вит.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Марке елді мекендері
Штарнберг (аудан)
Штарнберг (Landkreis Starnberg) — Германия ауданы. Аудан орталығы — Штарнберг қаласы. Аудан Бавария жерінде орналасқан. Жоғарғы Бавария әкімшілік округіне бағынады. Жер аумағы 488,01 км² шамасында. Тұрғыны 129 091 адамды құрайды. Халық тығыздығы 265 адам/км². Ауданның ресми коды — 09 1 88.
Аудан 14 елді мекенге бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария аудандары
Бейтарап сөздер
Бейтарап сөздер межстилевая лексика — стилистикалық синонимдері жоқ, әр түрлі стиль саласында қолданыла беретін сөздер: қағаз, қарындаш, жер, орман, су, үш, бес, оқу, келу.
Дереккөздер
Санат:Лингвистика Санат:Қазақ тілі
Қазақша Уикипедия
Қазақша Уикипедия — Уикипедияның қазақ тіліндегі бөлімі. Ол 2002 жылдың 3 маусымынан бастап істеп келеді.
Бұл Уикипедияның ерекшелігі — 3 түрлі әліпбимен жазылады: кириллица (Қазақстан, Ресей, Моңғолия), төте жазу (Қытай, Иран)  және латын жазуы (Түркия). Бірнеше әліпби бойынша жазылатын Уикипедиялар қазақша Уикипедия тәжірибесіне жүгінеді.
Қазақша Уикипедияда қазіргі уақытта администратор бар. «Қазақша Уикипедия» атауы қандай да бір мемлекетке немесе халыққа қатыссыз, тек қана мақалалардың жазылу тіліне ғана қатысты.
Сандық
2023-жылдың 1 күніне сәйкес Қазақша Уикипедияда  мақала бар. қатысушы тіркелген, олардың соңғы 30 күнде әлдебір іс-әрекет жасаған, ал  қатысушы администратор қызметін атқарады. Жалпы өңдеу саны -. Тереңдігі (бүгін):
Қазақша Уикипедия мақалалар саны жағынан -орында (1.September.2023 көрсеткіш), алайда өңдеу саны жағынан әзірше 67-орында тұр (14.02.2022 көрсеткіш).
Сапалық
Мақаларға көп өңдемелер жасау жағынан бір мақалаға шаққанда 12.9 өңдемеден келіп 117-орында тұр (14.02.2022 көрсеткіш).
Барлық Уикипедия тіл бөлімдерінде болу керек 1000 мақала санағында 24.82 индекспен 49-орында (05.03.2016 көрсеткіш).
Келушілер саны
Айына орта есеппен қазақша Уикипедияның беттері 26.83 млн рет қаралады (күніне 894 мың, сағатына 37 мың, минутына 621, секундына 10).
2022 жылдың қаңтар айында қазақша Уикипедия беттері 23 млн рет қаралған (күніне 741 мың, сағатына 30 мың, минутына 515 секундына 8,5).
2022 жылдың қазан айында Қазақша Уикипедия беттері ең көп каралған (48.3 млн). 2022 жылдың қазан айында Қазақстан бойынша барлық Уикипедия бөлімдерін 98 миллион рет қараған. Бұл дегеніміз Қазақша Уикипедия бөлімі Қазақстан бойынша Уикипедия бөлімдерін қарау бойынша 50% үлеске жақын.
Барлық Уикипедия бөлімдерінің арасында келушілер саны бойынша Қазақша Уикипедия 37-орында тұр (2016 жылдың қазанындағы көрсеткіш).
Тарихы
2011 жылдың 16 маусым күні Алматы қаласында Қазақша Уикипедиясының дамуына арналған баспасөз мәслихаты өтті. “Wikibilim” қоғамдық қорының басшысы Рауан Кенжеханұлы — "қазақ тіліндегі мақалалардың саны 16 желтоқсанға дейін 200 000 жетеді" — деді.
Тамыз айында белсенді редакторлар саны 232-ге дейін, ал мақала саны 70 000 жетті. "Мұндай қарқынды даму ешбір уики-қауымдастық тарихында болмаған" - деді Джимми Уейлс. Аталған көрсеткіштерге қол жеткізгені үшін және Уикипедия жобасын халық арасында жүргізгін насихат жұмысы үшін "WikiBilim" қоғамдық қорының құрылтайшысы Рауан Кенжеханұлы Әлемнің жыл уикипедияшысы (Global Wikipedian of the Year) деп танылды. Ал "WikiBilim" қоғамдық қорына Джимми Уейлстің түркі тілді Уикипедиялардың конференциясын ұйымдастыру үшін арнайы гранты табыс етілетіндігі жарияланды.
Мақалалар саны жағынан түркі тілдес Уикипедиялардың арасынан Қазақша Уикипедия Түрікше Уикипедиядан кейінгі екінші орын алады (бірінші орын 29.11.2012 - 25.12.2012).
Халықаралық Түркі тілдес Уикипедиялар конференциясы
2012 жылдың 20-21 сәуірінде Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университетінде түркі тілдес елдер уикипедияшыларының конференциясы өтті. Шараға Қазақстан, Түркия, Әзірбайжан, Өзбекстан, Түрікменстан, Қырғызстан, Башқұртстан, Саха (Якутия) елдері уики-қауымдастықтарының, сонымен қатар «Wikimedia Foundation», «Creative Commons», «Open Software Foundation» секілді халықаралық қозғалыстар мен ұйымдардың және «Google» компаниясының өкілдері қатысты.
Қазақ Уикипедиясына құйылған кітаптар
нобай|Қазақ энциклопедиясының өзінің материалдарын CC BY-SA лицензиясы аясында жариялауға рұқсат бергені жөніндегі хаты
Тағы қараңыз
Санат:Түркі тілді Уикипедиялар Санат:Қазақ тілді сайттар Санат:Уикипедия бөлімдері * Санат:Қазақша Уикипедия Санат:Қазақша энциклопедиялар Санат:Қазақстан интернеті Санат:Қазақстандағы ғылым
NGC 4710
NGC 4710 — Вероника шашы шоқжұлдызында орналасқан S0-a типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Вероника шашы (шоқжұлдыз)
Алқа ұйымы
Алқа — қазақ жазушыларының ұлттық шығармашылық ұйымы.
Қазан төңкерісінен кейін көркем әдебиеттен таптық принципті талап ете бастаған кезде қазақ қаламгерлерінің оған қарсылық, балама бағыт ретінде құрмақшы болған шығармашылық ұйымынның бағдарламасын М.Жұмабаев бастаған ақын-жазушылар 1924 жылы дайындап, 16 данасын қолдан көшірілген пікір білу мақсатымен сол кездегі көрнекті қаламгерлерге таратқан. “Алқаның” бағдарламасын Ә.Бөкейханов, А.Байтұрсынов, Ж.Аймауытов, А.Байтасов, М.Әуезов, С.Сәдуақасов, С.Қожанов, С.Дөнентаев, Ж.Тілеуұлы, Е.Омаров, Е.Алдоңғаров, Ж.Сәрсенбіұлы сияқты қазақ зиялылары, мәдениет-әдебиет қайраткерлері қолдаған. Қолжазба күйінде сақталып қалған “Алқаның” бағдарламасы “Әдебиетіміз”, “Бұл күнге шейін төңкеріс һәм әдебиетіміз”, “Ендігі төңкеріс һәм әдебиетіміз”, “Әдебиет не нәрсе? Әдебиеттің жалпы заңы”, “Марксшілдік һәм әдебиет. Не жазуға” деген негізгі бес бөлімнен тұрады. “Табалдырық” аталған кіріспесі “Қазақ әдебиеті тоғыз жолдың торабында тұр. Артында бір жол, алдында мың жол” — деген жолдармен басталады да қазақ әдебиеті қандай жолмен дамуы керек деген сауалға жауап іздейді. Қоғамдық, өндірістік қатынастар дамуынан кенжелеу қалған қазақ халқының әдебиеті де дамымаған деген таптық теорияны жоққа шығарып “Шынында қазақтың өзгеше терең әдебиеті болған һәм бар” — деп мәлімдейді. Қазақ әдебиетінің алыбы Абайдың ақындығын аса жоғары бағалап, қазақ әдебиеті өзінен үлгі алатын дәрежеге жеткен жоқ деген сияқты солақай пікірлерді теріске шығарады. Төңкерістің қазақ даласына сырттан әкелінгендігі, сол себепті де қазақ әдебиетінің революцияны жырлауына негіздің жоқтығы, “ұлттық әдебиет өз соқпағымен жүру керектігі” айқын айтылды. “Алқаның” бағдарламасында “искусствоның негізі — сезім, құралы — сезімнен туған сурет, мақсаты — білім беру емес, сезім ояту” деп көрсетілді. “Алқа” бағдарламасының қолжазбасынан көшірілген фотонұсқасы Қазақстан Республикасының Ұлттық қауіпсіздік комитетінің архивінде сақтаулы.
Сөгүт
нобай|оңға|Ертұғрылдың мұражайы Сөгүт (Söğüt; 1231 ж. дейін Февасий немесе Тебасион; грек. Θηβάσιον) – Түркиядағы халық саны 15,6 мың адамды құрайтын кішкентай қалашық.
Ескишехир қаласының солтүстік-батысынан 52 км қашықтықта орналасқан. Ескі атауы Февасий немесе Тебасион. Осман бейлігінің ең бірінші астанасы ретінде аты шыққан. Сөгүтте алғашқы түрік басқарушысы Ертұғрылдың баласы I Осман дүниеге келген (1258 жылы).
Дереккөздер
Санат:Түркия қалалары
Арка-Танга-Лова
Арка-Танга-Лова — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы КАР/ПУР/15/52/53/48 орналасқан. Өзен ұзындығы 58 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Пур. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Пур.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Баға валютасы
Баға валютасы - келісімшартта белгіленген баға. Ол экспорттаушы, импорттаушы елдің валютасымен немесе үшінші елдің валютасымен белгіленуі мүмкін.
Дереккөздер
Санат:Экономика Санат:Банк терминдері
Первомай ауылдық округі (Қарасай ауданы)
Первомай ауылдық округі — Алматы облысы Қарасай ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Бекболат Әшекеев, Қайнар, Сауыншы ауылдары кіреді. Орталығы – Бекболат Әшекеев ауылы. Округ құрамында болған Үшқоңыр ауылы 2006 жылы таратылған.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 4908 адамды құрайды.
Дереккөздер
Санат:Қарасай ауданы ауылдық округтері
Нептунизм
Нептунизм(лат. Neptunus – Нептун – Рим мифологиясындағы теңіз бен су құдайы) – барлық тау жыныстарын бастапқы дүниежүзілік мұхит суы мен “топан суынан” тұну арқылы жаралған деп түсіндіретін, 18 ғасырдың соңы мен 19 ғасырдың басында тараған ілім. Нептунизм идеясының негізін жасаған неміс геологы А.Г. Вернер (1749 – 1817) болды, ал оны қолдағандар француз геологы А.Делюк және орыс ғалымдары П.Паллас (1741 – 1811), В.Севергин (1765 – 1826), тағы басқа Нептунийлер жер шарының ішкі және сыртқы қозғалыстарын жоққа шығарды. Сондай-ақ олар барлық тау жыныстарын “бірінші” және “екінші” (флец) деп аталатын екі топқа бөлді. Бірінші топқа граниттер, гнейстер, кристалды тақтатастарды, тағы басқа ал екінші топқа әктастар, тас көмір, гипс, тұздарды, тағы басқа жатқызды және жер бетінде біркелкі тараған деп түсіндірді. Олар жанартаулар мен жанартаулық жыныстарды көмір, мұнай, күкірт сияқты заттардың жер астында өртенуінен, ал тау жыныстарының иіліп қатпарлануы, жарылуы, тау жоталарының биіктеуі осы газдар көлемдерінің кеңеюімен байланысты деп түсіндірді. Нептунистердің табиғатты өзгермейді және “топан суын” аса ірі геологиялық құбылыс деп санауы ғылым мен дінді бітістіруге тырысқан дилювинизм идеяларының таралуына жол ашты. Гранит (Дж. Геттон, 1788) пен базальттың (Н.Демаре, 1768) магмадан жаралғандығының дәлелденуі, көптеген ғыл. идеялардың Нептунизм идеяларымен үйлеспеуі, жаратылыстану ғылымдарынан геологияға эволюц. идеялардың енуі Нептунизмнің ғылыми мәнінің жойылуына себепші болды.
Яркуче-Яга
Яркуче-Яга — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО, Ненецк АО, Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Жергілікті қойнау орналасқан. Өзен ұзындығы 16 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кара теңізі су алабының өзендері Үлкен Ою өзен су алабының батыс шекарасынан Скуратов мүйісіне дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Печора мен Обь өзендері аралықтарындағы Кара теңізі су алабының өзендері.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Коми Республикасы өзендері
Уарсав (Миссури)
Уарсав (Warsaw) — Миссури штатының Бентон округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 5.6 км². FIPS коды — 29-77146.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миссури қалалары Санат:Бентон округы (Миссури)
Воскресенка ауылдық округі
Воскресенка ауылдық округі – Павлодар облысы Тереңкөл ауданындағы әкімшілік бірлік.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 910 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Тереңкөл ауданы ауылдық округтері
Ыджыд-Нам
Ыджыд-Нам — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Вишера өзенінің сол жағалауынан 12 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 11 км-ді құрайды.
Рис-Оранжис
Рис-Оранжис (Ris-Orangis) — Франциядағы коммуна. Иль-де-Франс аймағына қарасты Эссонна департаментінде орналасқан. Еври округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 8,71 км² шамасында.
Ыджыд-Нам
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вычегда бастауынан Сыктывкар қаласына дейін. Өзен саласы — Вычегда, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Рис-Оранжис
Коммунаның INSEE коды — 91521, пошта индексі — 91130.
Ыджыд-Нам
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Рис-Оранжис
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 27339 адамды құрады. Халық тығыздығы — 3138,81 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эссонна департаментінің коммуналары
Қырғыз сомы
Сом (сом) — Қырғызстанның ұлттық валютасы. Бір сом жүз тиынға тең.
Қырғызстан өзінің ұлттық валютасын қабылдаған бұрынғы КСРО (және посткеңестік Орталық Азияда бірінші) елдерінің бірі болды. Оны енгізу туралы қаулыны Қырғызстан Жоғарғы Кеңесі 1993 жылы 3 мамырда қабылдады. 1993 жылғы 10 мамырдағы сағат 4 бастап Қырғызстан Республикасы Ұлттық Банкі атаулы құны 1, 5 және 20 сомдық 1 топтама банкноттарды, сондай-ақ атаулы құны 1, 10 және 50 тиындық айырбастау белгілерін айналымға енгізді. Рубль мен сомның параллель айналымының мерзімі 1993 жылдың 14 мамырында сағат 18 белгіленді, сол сәттен кейін заңды төлем құралы ретінде тек қырғыз сомы қалды. Бұл кезде рублді сомға айырбастау 200:1 мөлшерлемесі бойынша жүргізілді, бірақ айналымдағы қолма-қол соманың жетіспеушілігіне байланысты алдымен 17-21 мамыр аралығында, содан кейін 3-4 маусымға ұзартылып, енді 260 рубль: 1 сом мөлшерлемесі бойынша жүргізілді. Айырбастау фактісі паспорттың немесе оны алмастыратын құжаттың «Ерекше белгілер» бөліміне жазылды.
Стандартты шақалар
Номиналы 1 тиындық шақа жиынтық үшін шығарылды және айналыста пайдаланылмайды. 10 және 50 тиындық шақалар да елеусіз сатып алу қабілетіне байланысты айналыста іс жүзінде кездеспейді. Бағасы белгіленген тиындарда, шақалардың сырт жағында (реверсінде) 1998 жылғы орыс тиындарында қолданылған өсімдік өрнек соғылып, шекілген. Сомдағы шақаларда бағасы белгіленген және қымыз құйылатын ыдыстың стилдендірілген бейнесі бар. Барлық бағасы белгіленген шақалардың бет жағында (аверс) елтаңба және шығарылған жылы бейнеленген.
Естелік және инвестициялық шақалары
Қырғызстан Республикасының Ұлттық банкі бағалы (алтын – 100 және 200 сомдық белгіленген бағамен және күміс – 10 сом белгіленген бағамен) және бағалы емес (мыс-никель қорытпасы – 1 және 5 сом белгіленген бағамен) металдардан ескерткіштік және мерекелік шақаларды шығарады. 2018 жылы қырғыз жазушысы Ш.Айтматовтың 90 жылдығын мерекелеу аясында белгіленген бағасы 20 сом болатын мыс-никель шақасы айналымға шығарылды. Алғаш рет Орталық банк коллекциялық шақаларды шығаруды 1995 жылдан бастап, «Манас» эпосының 1000 жылдығына арналған екі шақа шығара бастады.
2021 жылдың мамыр айындағы жағдай бойынша шақалардың 82 сұрыпы, оның ішінде мыс-никелден 22, 925 сынама күмістен 56, 916 сынама алтыннан 1 және 999 сынама алтыннан 4 шақа шығарылды.
Қырғызстанда инвестициялық шақалар шығарылмайды.
1993 жылғы үлгідегі банкноттар
Тиындардың бет жағында — күн сәулесінің аясында қалықтап ұшқан бүркіттің бейнесі, мемлекет атауы мен белгіленген бағасы, ал арт жағында — күн сәулесімен жиектелген түндік, мемлекет атауы және белгіленген бағасы бейнеленген.
Сомдардың бет жағында — Манастың атты мүсіні, эмитент-банктің қысқаша атауы, белгіленген бағасы және ҚРҰБ төрағасы К. К. Нанаевтың қолы, ал арт жағында — Манас кесенесі, эмитент-банктің қысқаша атауы, белгіленген бағасы көрсетілген.
Банкноттарда шығарылған жылы көрсетілмеген. КТ және ZT серияларының 1 және 10 тиын банкноттары 1999 жылы, КТ және ZT серияларының 50 тиындары - 2001 жылы, басқа сериялардағы тиындар және сомдар - 1993 жылы шығарылды. Сутаңба — даладағы бүркіттің стилденген суреті (1993 жылы шығарылған банкноттар) мен саңырауқұлақ өрнегі (1999 және 2001 жылдары шығарылған банкноттар). Банкноттардың әрленімін Д.Е.Лысогоров пен А.П.Цыганок әзірлеген.
Түрлердің сериялық нөмірлері 12345678 немесе 12345678.
1994 жылғы үлгідегі банкноттар
Банкноттардың бет жағында — тиісті мәдениет қайраткерінің портреті мен аты-жөні, эмитент-банктің қысқаша атауы, белгіленген бағасы және ҚРҰБ төрағасы К.К. Нанаевтың қолтаңбасы, ал арт жағында — Қырғызстанның әртүрлі рәміздері, эмитент-банктің қысқаша атауы және белгіленген бағасы көрсетілген. Банкноттарда шығарылған жылы көрсетілмеген.
Менің күнәлі періштем
«Менің күнәлі періштем» — 2011 жылғы қазақстандық мелодрама.
Қырғыз сомы
1994 жылғы үлгідегі банкноттар
Барлық банкноттардың сутаңбасы – Тоқтықұл Сатылғановтың портреті. Банкноталардың әрленімін Д.Е.Лысогоров пен А.П.Цыганок әзірлеген.
Түрдің сериялық нөмірлері AB1234567.
1997—2005 жылдардың үлгісіндегі банкноттар
Банкноталардың бет жағында тиісті мәдениет қайраткерінің портреті, аты-жөні мен өмір сүрген жылдары, эмитент-банктің қысқаша атауы, белгіленген бағасы және ҚРҰБ төрағасының Ұ.Қ. Сарбановтың қолы (1, 50, 100, 200, 500 және 1000 сом) немесе М.А Сұлтанов (5 және 10 сом), сырт жағында – Қырғызстанның әртүрлі рәміздерінің суреттері, эмитент банкінің қысқаша атауы, белгіленген бағасы және шығарылған жылы көрсетілген.
Сутаңбасы — банкнотта (1-10 сом) бейнеленген адамның портреті немесе портрет пен белгіленген бағасы (20-1000 сом). 1-10 және 200-1000 сом белгіленген бағадағы банкноттардың әрленімін А.П.Цыганк, 20-100 сомды - М.Қ.Сағымбаев әзірлеген.
Түрдің сериялық нөмірлері AB1234567.
2009—2016 жылдардың үлгісіндегі банкноттар
Су таңбасы — банкнотта (20-50 сом) бейнеленген адамның портреті немесе портрет пен белгіленген баға (100-5000 сом). Банкноталардың әрленімін М. Қ. Сағымбаев (200, 500 және 1000 сом – Қ. А. Тұрымбековпен бірлесіп) әзірлеген.
Түрдің сериялық нөмірлері AB1234567.
2017 жылы 2016 жылғы үлгідегі белгіленген бағасы 50, 100, 200, 500 және 1000 сомдық жетілдірілген банкноттар әрленімі мен қорғау белгілеріне шамалы өзгерістер енгізіліп, ҚРҰБ жаңа төрағасы Т.С.Әбдіғұловтың қолтаңбасымен шығарылды.
Естелік банкноттар
2014 жылдың 20 қазанында айналымға: 100 сом – Тоқтықұл Сатылғановтың 150 жылдығына және 200 сом – Алықұл Осмоновтың 100 жылдығына арналған естелік банкноттар енгізілді. Әрбір естелік банкноттың таралымы 3000 дана.
2017 жылдың 17 қарашасында Тәуелсіздіктің 25 жылдығына және ұлттық валютаның айналымға енгізілуіне 25 жыл толуына арналған жаңа белгіленген бағасы 2000 сомдық естелік банкнот айналымға шығарылды. Бұл банкноттың тік әрленімі бір типтегі басқа банкноттардан қатты ерекшеленеді.
Дереккөздер
Санат:Ақша Санат:Қырғызстан Санат:Азия валюталары
Браничево (Шумен облысы)
Браничево (Браничево) — Болгариядағы ауыл. Шумен облысына қарасты Каолиново қауымының құрамына кіреді.
Пошта индексі — 9967. Телефон коды — 05366. ЕКАТТЕ коды — 6094.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Шумен облысының елді мекендері