cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Қарынсалды (ауыл)
Қарынсалды — Қостанай облысы Амангелді ауданы, Тасты ауылдық округі құрамындағы ауыл. 2019 жылға дейін таратылған Қарынсалды ауылдық округі орталығы болған.
Құтсиық
Құтсиық — Батыс Қазақстан облысы Теректі ауданы, Шағатай ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Қарынсалды (ауыл)
Географиялық орны
Аудан ортылығы - Амангелді ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 110 км-дей жерде.
Құтсиық
Географиялық орны
Аудан орталығы - Теректі ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 112 км-дей жерде.
Қарынсалды (ауыл)
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 425 адам (209 ер адам және 216 әйел адам) болса, 2009 жылы 168 адамды (75 ер адам және 93 әйел адам) құрады.
Құтсиық
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 504 адам (246 ер адам және 258 әйел адам) болса, 2009 жылы 314 адамды (166 ер адам және 148 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Теректі ауданы елді мекендері
Санта-Жушта (Аррайолуш)
Санта-Жушта (Аррайолуш) (Santa Justa) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Эвора округінің құрамына кіреді. Аррайолуш муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Алентежу регионында орналасқан. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 226 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 42,9 км² шамасында. Халық тығыздығы — 5,3 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эвора округінің елді мекендері
IC 1650
IC 1650 — Феникс шоқжұлдызында орналасқан SBb (жинақы галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 4334, ESO 195-34, AM 0110-503, IRAS01101-5039.
Сыртқы сілтемелер
IC 1650 Санат:Феникс (шоқжұлдыз)
Фарид Нургалиевич Зигангиров
Фарид Нұрғалиұлы Зигангиров (Фәрит Нургали улы Җиһангиров, 15 тамыз 1954, Киров, РСФСР, КСРО) — КСРО-лық көгалдағы және допты хоккейші. 1980 жылғы Қысқы Олимпиаданың қола жүлдегері.
Карьерасы
Әуелі допты хоккеймен шұғылданды. 1970 жылдардың басында Эдуард Айрихтың шақыртуымен Алматыға келді. Ақырындап көгалдағы хоккейді де меңгерген Фарид 1973-87 жылдары алматылық "Динамо" сапында ойнады. 1973-76 жылдары "Динамо" допты хоккей клубында ойнады. 1976 жылдан соң көгалдағы хоккейге түпкілікті ауысты.
1977-87 жылдары КСРО құрамасы сапында 172 ойын өткізді.
1991-92 жылдары "Динамоның" бас жаттықтырушысы қызметін атқарды.
Бұрмасай (өзен)
Бұрмасай — Сағыз өзені алабындағы өзен.
Атырау облысы Қызылқоға ауданы жерімен ағады. Ұзындығы 57 км.
Дереккөздер
Санат:Қызылқоға ауданы өзендері Санат:Алфавит бойынша өзендер
Порс-Яха
Порс-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Яда-Яходы-Яха өзенінің сол жағалауынан 134 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 84 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь кірмесі су алабының батыс бөлігіндегі өзендер. Өзен саласы — Солтүстік Сосьваға қосылу құйылысынан төмен Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері
Гидрограф
Гидрограф —
1) өзендегі су өтімінің белгілі бір жыл немесе маусым ішінде өзгеруін көрсететін график. Гидрограф өзен ағынын өлшейтін жердегі су өтімі туралы күнделікті алынатын деректер негізінде жасалады. Ордината осінде су өтімінің мөлшері, абсцисса осінде уақыт кесіндісі көрсетіледі.
2) өзен (канал) тұстамасындағы су өтімінің уақыт бойында өзгеруінің кестесі. Су ағындысының жыл, маусым бойындағы, су тасу, төменгі деңгей кезіндегі бөліну сипатын көрсетеді.
Гидрограф (грек, hуdor — су, gе - жер, gгарhо — жазамын) — өзендегі су өтімінің белгілі бір жыл немесе маусым ішінде өзгеруін көрсететін қисық сызық (график). Гидрограф өзен агынын өлшейтін жердегі су өтімі туралы күнделікті алынатын деректер негізінде жасалады. Ордината осінде су өтімінің мөлшері, абсцисса осінде уақыт кесіндісі көрсетіледі. Гидрограф гидротехникалық жобалау және су шаруашылық есептеулер үшін пайдаланылады. Әр түрлі қоректену көздерінен қалыптасқан су көлемдері гидрографты талдау арқылы анықталады.
Дереккөздер
Hydrographe
Антецедент
Антецедент - сөйлеу барысындағы алғашқы бірлікті (сөз, сөз тіркесі), алмастырушы немесе түсінік беруші келесі бірлік (человек, которого я видела вчера).
Пуебло Вест (Колорадо)
Пуебло Вест (Pueblo West) — Колорадо штатының Пуебло (Pueblo) округіне жататын АҚШ қаласы.
Антецедент
Дереккөздер
Санат:Лингвистика
Пуебло Вест (Колорадо)
Қала тұрғындарының саны 16 899 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 200.7 шаршы шақырым шамасында. FIPS коды — 08-62220.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Колорадо қалалары
Морылу өнімдері
Морылу өнімдері - әр түрлі таужыныстардың физикалық және химиялық морылуы нәтижесінде дербестелген таужыныстар мен минерал кристалдарының сынықшаларына, қосалқы кристалдарға, коллоидті және шынайы ерітінділерге қатысты қолданылатын жалпылама атау.
Дереккөздер
Санат:Геология
Кесвик (Айова)
Кесвик (Keswick) — Айова штатының Киокак округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 1.1 км². FIPS коды — 19-41070.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 295 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Айова қалалары Санат:Киокак округы (Айова)
Сальзюи
Сальзюи (Salzuit) — Франциядағы коммуна. Овернь аймағына қарасты Жоғарғы Луара департаментінде орналасқан. Бриуд округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 8,05 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 43232, пошта индексі — 43230.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 360 адамды құрады. Халық тығыздығы — 44,72 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жоғарғы Луара департаментінің коммуналары
Гипершындық
Гипершындық — гипермәтін және виртуалды шындық ұғымдарына жақын, француз философы Жан Бодрийар ұсынған ұғым. Гипершындықты түсіну үшін шындықты мәтінмен қоса алу керек те, мәтінді гипермәтін ретінде қабылдау қажет, сонда гипершындық түсінігі шығады. Бодрийар пайымдауынша біз осы гипершындықта өмір сүріп тұрмыз. Бұқаралық ақпарат құралдары, толассыз ақпарат ағын. Адам санасын мүлдем билеп алған. Адам дауыл кезіндегідей кеменің үстінде бір шетінен екіншісіне домалай береді. Мысалы, 1991 ж. Ирак пен АҚШ-тың арасындағы соғыс шындық мағынасында болған жоқ. Бұл компьютерлер дисплейімен видеопроекторлар экранына «отырғызылған» гипермәтіндік соғыс болды. Бұл ешқандай мистика емес, ол гипершындық метафизикасы, ояу түс. Тіпті, компьютерлік көркем әдебиет және оның, тым болмаса, бір классигі белгілі. Оның фамилиясы да — Джойс, бірақ есімі Джеймс емес — Майкл және ол «Улиссаны» емес, компьютерлік роман «Тал түсті» жазды. Бұл романды тек компьютер дисплейінде ғана дәл оқуға болады. Ол гипершындық түрінде құрастырылған. Клавиштерді басу арқылы оны соңынан басына дейін де, эпизодтарын ауыстырып та оқи беруге болады. Гипершындық та уақыт пен кеңістік жасанды болып шығады: кеңістік — прагматикалық, ал уақыт болса — сериалы. Мысалы, гипершындықта қазіргі оқиғаны суреттей келе, тарихтың терең қойнауларына кетіп қалуға болады, одан болашаққа жету үшін бір кнопкаң жеткілікті. Гипершындық — адамдық мәдениеттің ерекше бір тілдік бітіміне жатады.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Мәдениет
NGC 7757
NGC 7757 — Балықтар шоқжұлдызында орналасқан Sc типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1830 жылы 24 қыркүйекте астроном Джон Гершель ашқан болатын және NGC каталогында 7757 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 72491, UGC 12788, MCG 1-60-37, ZWG 407.59, IRAS23461+0353, VV 407, ARP 68, UM 7.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Балықтар (шоқжұлдыз)
Густав Кирхгоф
Густав Роберт Кирхгоф (Gustav Robert Kirchhoff; 12 наурыз 1824, Кёнигсберг — 17 қазан 1887, Берлин) — неміс физигі, Берлин Ғалымдар академиясының мүшесі (1874), Петербург Ғылымдар академиясының корреспондент мүшесі (1862).
1846 ж. Кенигсберг университетін бітірген. Бреслау (1850) және Гейдельберг (1854) университетінің профессоры. 1875 жылдан бастап Берлин университетінің математика-физика кафедрасын басқарды. Ол оптикамен, электродинамикамен және физиканың т.б. салаларымен айналысқан. 1847 ж. тарамдалған электр тізбегінде электр тоғының бөліну заңын, ал 1859 ж. неміс химигі Р.В. Бунзенмен бірге спектрлік анализ тәсілін ашты. 1859 ж. жылулық сәле шығару құбылысының негізгі заңдарының бірін ашты және физикаға абсолют қара дене ұғымын енгізді.
Дереккөздер
Санат:12 наурызда туғандар Санат:Кенигсбергте туғандар Санат:17 қазанда қайтыс болғандар Санат:Берлинде қайтыс болғандар Санат:Германия физиктері Санат:XIX ғасыр физиктері Санат:Германия механиктері Санат:XIX ғасыр механиктері Санат:Германия электротехниктері Санат:Кенигсберг университеті түлектері Санат:Вроцлав университеті оқытушылары Санат:Маттеуччи медалінің иегерлері Санат:Дэвис медалінің иегерлері Санат:Румфорд медалінің иегерлері Санат:Химиялық элементтердің алғашқы ашушылары Санат:АҚШ Ұлттық ғылым академиясының шетелдік мүшелері Санат:Лондон корольдік қоғамының шетелдік мүшелері Санат:Петербург ғылым академиясы корреспондент мүшелері
Сергуловка
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Пышма Белоярск суқоймасынан сағасына дейін, Рефт өзенін қоспағанда бастауынан Рефтинск су торабына дейін. Өзен саласы — Тобыл, өзен алабы — Ертіс.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Әндіжан (көгалдағы хоккей)
Әндіжан — Әндіжан қаласында 1975 жылы құрылған көгалдағы хоккей әйелдер клубы.
КСРО тараған соң клуб та тарап кетті.
Сілтемелер
Санат:КСРО көгалдағы хоккей клубтары Санат:1975 жылы құрылған көгалдағы хоккей клубтары Санат:Алфавит бойынша көгалдағы хоккей клубтары
Атамекен (Тасқала ауданы)
Атамекен (2002 жылға дейін – Совхозное) — Батыс Қазақстан облысы Тасқала ауданындағы ауыл, Қазақстан ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы — Тасқала ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 37 км-дей жерде, 1-ші Шежін өзенінің жағасында орналасқан.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 1146 адам (563 ер адам және 583 әйел адам) болса, 2009 жылы 936 адамды (468 ер адам және 468 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Тасқала ауданы елді мекендері
Кагарман
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Үлгілі (Қазығұрт ауданы)
Географиялық орны
Аудан орталығы - Қазығұрт ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 30 км-дей жерде, Келес, Ұялысай, Суықбұлақ өзендерінің сағасында орналасқан.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 2585 адам (1313 ер адам және 1272 әйел адам) болса, 2009 жылы 2869 адамды (1447 ер адам және 1422 әйел адам) құрады.
Тарихы
1963 жылы құрылған “Коммунизм” қой кеңшарының бөлімшесі болып келді. Оның негізінде ӨК, шаруа қожалықтары ұйымдастырылды.
Инфрақұрылымы
Үлгіліде орта мектеп, клуб, фельдшер-акушерлік пункт, т.б. мекемелер бар.
Дереккөздер
Санат:Қазығұрт ауданы елді мекендері
Кыпа-Кэтыль-Кы
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Таз өзені. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Таз.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Краснояр өлкесі өзендері
Астигматтық (медицина)
Астигматтық  (грек. а — сыз, сіз, емес қосымшасы және stіgm( — нүкте) — оптикалық жүйе аберраттануының бір түрі. Медицинада — көздің мүйіз қабығына, кейде қарашыққа сәуле жарығының бірдей таралмауынан көру сезімінің нашарлауы. А. кезінде әр түрлі рефракция не болмаса әр дәрежедегі бір рефракция көздің мүйіз қабығында бір-біріне қосарланып тұрады (мыс., алыстан көрмеушілік пен алыстан көргіштік) А-тың туа біткен және жүре пайда болған түрлері бар. Туа біткен А. өзгеріске аса көп ұшырамайды. Бірақ тұқым қуалауы мүмкін. Жүре пайда болған А. жарақаттан, көзге жасалған операция, қабыну т.б. салдарынан болады. А. жағдайында бейнені нақты көру қиын. Көру қабілетін арттыру үшін көзде пайда болған дерттерді уақытында емдету қажет. А-ы бар адамдар затты анық көру үшін цилиндрлік линзалы көзілдірік немесе түйіспе линза қолдану керек.
Санат:Көз Санат:Көру
КСРО халық санағы (1939)
1939 жылғы Бүкілодақтық халық санағы — бүкілодақтық халық санағы нәтижелері ақаулы деп танылған 1937 жылғы халық санағының орнына 1939 жылғы 17 қаңтарда жүргізілді (КСРО ХКК 1937 жылғы 25/IX қаулысы).
Жүргізілуі
Тек нақты халықты есепке алған 1937 жылғы халық санағынан айырмашылығы, 1939 жылғы халық санағы тұрақты және нақты халықты есепке алды. 12-16 қаңтар аралығында есептегіштер алғаш рет өз аумақтарында алдын ала аралап жүрді. Сауалнама әдісімен санақ парақтарын толтыру 17 қаңтарда басталып, қалалық елді мекендерде 7 күнге (17 қаңтардан 23 қаңтарға дейін) және ауылдық жерде 10 күнге (17 қаңтардан 26 қаңтарға дейін) созылды.
Санақ бағдарламасы 16 тармақты қамтыды:
Санақ аяқталғаннан кейін 10 күн ішінде үздіксіз бақылау мақсатында аралады. Ресей және кеңестік халық санағының тарихында алғаш рет белгілі бір ғимаратта тұратын, бірақ санақ жүргізілген кезде болмаған адамдар үшін толтырылған бақылау парағы енгізілді. Бланкіде санақ парағының сұрақтары болды. Уақытша тұрып жатқан немесе кетейін деп тұрғандардың барлығына санақтан өткені жайлы анықтама берілді.
Санақ нәтижелері
Халық санағы бойынша одақ халқының саны 170,6 млн адамды құрады, оның ішінде қала тұрғындары — 56,1 млн адамды (33%) құрады. Санақ материалдарын әзірлеу механикаландырылды және 15 ай ішінде үш арнайы машиналық санау бекетінде жүргізілді. Қысқаша нәтижелер 1939-1940 жылдары жарияланды. Соңғы нәтижелер 1947-1949 жылдары жеке көрсеткіштер бойынша шығарылды. Санақтың толық нәтижелері 1990 жылдардың басында жарияланды.
Санақ қорытындысын шығарған кезде халықты кем есептеуі мүмкін жағдайға байланысты түзетім енгізілді: осылайша, нақты есептелген азаматтардың санына тағы 3 миллион адам қосылды. Сарапшылардың көпшілігі кем есептелудегі түзетудің бұл мәнін тым жоғары деп санайды. Шындығында, И.В.Сталин де сол пікірді ұстанды, ол БК(б)П ОК Саяси бюросының мүшелеріне КСРО-ның бастапқы шекарасындағы (яғни бұрынғы поляк аумақтарын есепке алмағанда) 1939 жылдың аяғында нақты халық саны 169,5 млн адамды құрады деп санау керек екендігін хабарлады.
Санақ ұрандары: «Толықтырылған санақ парақшаларының әрқайсысы тамаша кеңес адамдарының өмірі туралы қысқа да жарқын оқиға болады», «Санаққа қатысу және санақ парағындағы барлық сұрақтарға дұрыс жауап беру - әрбір азаматтың борышы».
Ұлттық құрамы
КСРО халқының ұлттық құрамы (1926, 1939 — алдын ала мәліметтер, 1959, 1970, 1979, 1989 ж. санақтары бойынша).
Індетке қарсы күресетін жылжымалы жасақ
Індетке қарсы күресетін жылжымалы жасақ (подвижной противоэпидемический отряд) — зақымдау ошақтарында санитариялық-гигиеналық және індетке қарсы шараларды жүргізуге арналады. Індетке қарсы күресетін жылжымалы жасақ санитариялық гигиеналық, лабораториялық, дезинфекциялаушы бөлімшелерден тұрады. Індетке қарсы күресетін жылжымалы жасақ 10 сағат ішінде 25-30 мың адамдық халқы бар аумақтарда санитариялық-гигиеналық және індетке қарсы шараларды жүргізе алады.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Имеретия патшалығы
thumb|right|Имеретия патшалығының туы
Имеретия патшалығы — XV ғасырдың аяғынан 1804 жылға дейін қазіргі Грузия аймағында болған үш грузин мемлекетінің бірі.
Тарихы
Елордасы Кутаиси қаласы болды, және, негізінен, Имерети аймағын ғана қамтыды. 1555 жылы болған османлы-сефевид бітім шартына сәйкес Имеретия патшалығы Ұлы Османлы Мемлекетіне бағынышты болып, оған алым-салық төлеп тұрды. Патшалық өте әлсіз болып, жергілікті ақсүйектер үнемі бір-бірімен қырқысып жатты, құл саудасы өркендеді. Тек I Соломон патшаның тұсында (1752-1784) ғана орталықтың билігі күшейіп, құл саудасына тыйым салынды. Ол Батыс Грузияны өзіне толық бағындыруға тырысты, екінші бір грузин мемлекеті Картли патшасы II Ираклимен одақтасты, Ресеймен жақындасуға тырысты. 1804 жылы Имеретия патшалығы Ресей империясының құрамына кірді. 1811 жылы империя құрамындағы Имеретия облысына айналды.
Дереккөздер
Санат:Тарих
Қарағанды (өзен, Жаман Сарысу алабы)
Қарағанды – Жаман Сарысу алабындағы өзен.
Географиялық орны
Қарағанды облысы Шет ауданы жерімен ағады.
Бастауы
Бастауын Байназар тауының оңтүстігіндегі Сасықбұлақ қыстауы маңындағы бұлақтардан алып, Ақсеңгір қыстауы тұсында Жаман Сарысу өзеніне сол жағынан құяды.
Гидрологиясы
Ұзындығы 43 км, су жиналатын алабы 662 км2. Қарақұдық қыстауына дейінгі арнасы сайлы-жыралы, төбелі-белесті өңірмен өтеді. Одан төменде арнасы кеңейіп, жазық жермен ағады. Жалпы ұзындығы 40 км болатын шағын 10 саласы бар. Қар және жер асты суларымен толығады. Жазда қарасуларға бөлініп қалады. Өзен бойында бірнеше қыстау орналасқан.
Стефан - Больцман және Винн заңдары
Стефан - Больцман және Винн заңдары 1879 жылы австриялық физик И. Стефан тәжірибелердің нәтижелерін зерделей отырып, ал 1884жылы А. Больцман теориялық зерттеуге термодинамикалық тәсілді қолдана отырып, мынаны тағайындады: абсолют қара дененің интегралдың энергетикалық жарқырауы абсолют температураның төртінші дәрежесіне тура пропорционал:
Қарағанды (өзен, Жаман Сарысу алабы)
Дереккөздер
Санат:Шет ауданы өзендері Санат:Сарысу су алабы
Стефан - Больцман және Винн заңдары
Бұл — Стефан-Больцман заңы. Мұнда \sigma = 5,67 • 10−8Вт/м2К4 - Стефан-Больцман тұрақтысы деп аталады. өрнегінен абсолют қара дененің интегралдық энергетикалық жарқырауы тек температураға тәуелді екеінін көреміз. Бірақ, бұл заң абсолют қара дененің сәулеленуінің спектрлік құрамы туралы ештеңе айтпайды. Сондықтан алдымен тәжірибе жүзінде арнайы зерттеулер жүргізілді. Абсолют қара дененің энергетикалық жаркырауының спектрлік тығыздығының (сәулелену қабілетінің) жиілікке тәуелділігі түрлі-түсті қосымшадағы 6-суретте көрсетілген.
Суреттен абсолют қара дененің сәулелену спектрінде энергияның таралуы біркелкі емес екені байқалады. Барлық қисықтарда айқын максимум бар, ол температура өскен сайын қысқа толқындар (үлкен жиіліктер) жайына қарай ығыса береді. Осы себепті де металл кесегін қыздырғанда, ол алдымен, қызыл, содан соң қызғылт сары, содан кейін ақ сары жарық шығарады. Әрбір қисық пен абсциссалар осінің арасында жатқан аудан берілген Т температурадағы интегралдық энергетикалық жарқырау R- ға тең. Бұл аудан (яғни R) Стефан-Больцман заңы бойынша температураның 4-дәрежесіне тәуелді (Т4 - не пропорционал) өседі.
Неміс физигі Винн абсолют қара дененің сәулелену қабілетінің максимумы сәйкес келетін жиіліктің температураға тәуелділігін тағайындайды: Абсолют қара дененің энергетикалық жарқырауының спектпрлік тығыздығының максимумына сәйкес келетін жиілік дененің абсолют температурасына тура пропорционал. Әдетте, Винн заңын жиілік емес, толқын ұзындығы арқылы мына түрде жазады:
мұндағы b=2,9 -103 м•К — Винн тұрақтысы деп аталады.
Абсолют қара дененің сәулеленуінің спектрлік заңдылықтарын алғаш рет теориялық түрде дұрыс негіздеген Макс Планк. Ол үшін оған кванттық гипотезаны енгізуге тура келді. Бұл классикалық физикаға мүлде жат тұжырымдама еді. Классикалық физикада кез келген жүйенің энергиясы үздіксіз өзгереді. Ал Планктің кванттық гипотезасы бойынша энергия "үлестермен", дискретті түрде ғана шығарылады. Энергия "үлесін" квант деп атайды. Әр кванттың энергиясы жиілікке пропорционал: мұндағы һ = 6,626 1034Дж*с — Планк тұрақтысы деп аталатын фундаментал (жарық жылдамдығы, элементар заряд секілді) тұрақты шама.
Қатты қызған денелердің сәулеленуі түрлі жарықтандыру құралдарын жасауда қолданылады. Мысалы, кәдімгі электр шамының вольфрам қылы өте жоғары температураға (-3000К) дейін қыздырылуы нәтижесінде жарық шығарады. Түрлі техникалық қажеттіліктер үшін доғалық шамдар пайдаланылады.
Қатты қызып тұрған денелердің температурасын Стефан-Больцман заңының негізінде жасалған құралдармен өлшейді. Мұндай тәсілді оптикалық пирометрия, ал аспаптарды пирометрлер дейді.
Жылудидар (тепловизор) деп аталатын құралдардың көмегімен денелердің инфрақызыл сәулелерін "көруге" болады. Осы сәулелердің көмегімен түрлі заттардағы өте ұсақ сызаттарды, ақауларды анықтайды және бұл тәсілдер өндірісте, түрлі технологиялық процестерде, автосервисте сапаны анықтауға мүмкіндік береді.
Медицинада ИК (инфрақызыл) — термография әдісімен адам ағзасындағы қабыну, ісіктер немесе қан айналуының бұзылуы сияқты көптеген ауруларды анықтап тауып, оны емдейді.
Дереккөздер
Санат:Физика
Веломобиль тіpкемесі
Дереккөздер
Санат:Физика
Дәулетқұдық (құдық)
Ақкиізтоғай ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 35 шақырым қашықтықта орналасқан.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан құдықтары Санат:Атырау облысы географиясы
Николай Гаврилович Славянов
Николай Гаврилович Славянов (1854 жыл 23 сәуір, Липецк облысы, қазіргі Задонск ауданы, Никольское селосы - 1897 жыл 5 қазан, Пермь) - орыс өнертапқышы, металды электр доғасымен пісіру тәсілінің негізін салушылардың бірі.
Еңбек жолы
1877 жылы Петербург Тау–кен институтын бітіріп, Пермьде Воткин және Омутин зауыттарында, ал 1883 жылдан Мотовилихадағы Пермь зеңбірек зауытында жұмыс істеді. Славянов тұңғыш рет электр тогын өнеркәсіптік қыздыру мақсаты үшін қолданды және Н.Н.Бенардос ойлап тапқан электр доғасымен пісіру әдісін онан әрі жетілдірді. 1888 жылы металды электрмен құю әдісін, яғни бұйымды алдын ала қыздырып барып металл электродпен пісіруді ойлап тапты. Бұл табысы үшін 1890–1891 жылдары ол [Германияда, Францияда, Ұлыбританияда, Бельгияда, Австро–Венгрияда патент алды. Славянов еңбектерінде электр доғасымен пісірудің металлургиялық негіздері қаланды. Пісіру нүктелерін электр тогымен қоректендіру мақсатында ол алғаш рет электр генераторын, ал процесті механикаландыру әрі автоматтандыру үшін доғалы – автомат реттеуішті қолданды. Металл құрылымын жақсарту мақсатында «металл құймаларды электрлік нығыздау» тәсілін ұсынды. Славянов 1892 жылы Орыс техника қоғамының, ал 1893 жылы Чикагодағы Дүние жүзілік көрменің медальімен және құрмет дипломымен  марапатталды.
Дереккөздер
Санат:Өнертапқыштар Санат:1854 жылы туғандар Санат:1897 жылы қайтыс болғандар
Жалдама (ауыл)
Жалдама — Қостанай облысы Амангелді ауданы, Амантоғай ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан ортылығы - Амангелді ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 44 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 1094 адам (565 ер адам және 529 әйел адам) болса, 2009 жылы 436 адамды (215 ер адам және 221 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Амангелді ауданы елді мекендері
Вила-Нова-де-Милфонтеш
Вила-Нова-де-Милфонтеш (Vila Nova de Milfontes) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Бежа округінің құрамына кіреді. Одемира муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Алентежу регионында орналасқан. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 4258 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 75,88 км² шамасында. Халық тығыздығы — 56,1 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бежа округінің елді мекендері
Воймига (Ирмес тармағы)
Воймига — Ресейдегі өзен. Иваново облысы, Владимир облысы, Ярославль облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ирмес өзенінің сол жағалауынан 39 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 36 км-ді құрайды.
Ергенеқон
Дереккөздер
Санат:Тарих
Воймига (Ирмес тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Кереч
Кереч (Үлкен Керечь) — Ресейдегі өзен. Киров облысы, Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Черная Холуница өзенінің сол жағалауынан 28 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 27 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Мэтт Деймон
Мэттью Пейдж «Мэтт» Деймон (Matthew Paige «Matt» Damon, 8 қазан 1970, Кембридж, Массачусетс, АҚШ) — америкалық актер, продюсер. «Ақылды Уилл Хантинг» (1997) фильмі үшін «Ең үздік сценарий», «Оскар» және «Алтын глобус» сыйлықтарының жүлдесінің номинанты атанған. «Ақылды Уилл Хантинг» (1997), «Қатардағы жауынгер Райанды құтқару» (1998), «Догма» (1999), «Талантты мистер Рипли» (1999); «Оушеннің он бір досы» (2001), «Оушеннің он екі досы» (2004), «Оушеннің он үш досы» (2007); «Борнның жеке тұлғасы» (2002), «Борнның үстемдігі» (2004) және «Борнның талабы» (2007) драмаларында және Мартин Скорсездің «Жолдан тайғандар» (2006) фильмінде түскен.
Балалық шағы
Мэттью Пейдж Деймон 1970 жылы 8 қазанда Массачусетс штатының Кэмбридж қаласында дүнмеге келген. Оның әкесі, Кент Дэймон, алым инспекторы, ал анасы, Нэнси Карлсон-Пейдж, Лесли колледжінің профессоры, кіші сынаптардың білімінің маманы болып жұмыс атқарған. Мэттің 1967 жылы туған Кайл атты үлкен ағасы бар. 1973 жылы, Мэтт Деймон 3 жаста болғанында, оның ата-анасы ажырасып, Кайл екеуі анасынаң қармағында қалады. Олар өмір сүрген үйде олардан басқа тағы 5 отбасы тұрған.
Мансап
Ең бірінші рөлдерін студент болып жүрген кезінде алған. 1996 жылы «Ұрыстағы ерлік» фильмінде Дензел Вашингтонмен және Мэг Райанмен бірге түседі. 1998 жылы «Қатардағы жауынгер Райанды құтқару» фильмінде Стивен Спилбергтің рөлін ойнайды. 1998 Кевин Смиттің «Догма» атты комедиясында Бен Аффлекпен бірге және Энтони Мингелланың «Талантты мистер Рипли» атты фильміде түседі. «Талантты мистер Рипли» фильмінде басты рөлді иелену үшін Мэтт 13,5 кг арықтайды. Оған қоса, ол пианинода ойнауды үйренуге мәжбүр болады.
Жеке өмірі
Мэтт Деймон 2005 жылдың 9 желтоқсанында Нью-Йорк қаласында аргентиналық Люсьяна Баррозоға үйленеді. Олар 2003 жылы Майамиде танысқан. Қазіргі кезде екеуінің үш қыздары бар. 2006 жылдың 11 маусымында Изабелла, 2008 жылдың 20 тамызында Джиа Завала және 2010 жылдың қазан айында Стелла Завала атты қыздары дүниеге келген. Люсьянаның бірінші күйеуінен Алексия атты қызы бар.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Оскар сыйлығының иегерлері Санат:Алтын глобус сыйлығының иегерлері
Қойнаулар таужынысы
Қойнаулар тау жынысыы - Жер қыртысының қойнауларында қалыптасқан тау жынысы, бұрын бұл ұғымға тек қана интрузиялық тау жынысытар жатқызылатын, қазір терең қойнауларда түзілген магмалық, ультраметаморфтық және метасоматоздық тау жынысытардың баршаларына тән тау жынысы кесектерімен кептелген күйде болады. Алмас түйірлерін кіріктіретін брекчиялардан не кимберлиттерден тұратын қопарылыс құбырлары мейлінше маңызды.
Дереккөздер
Санат:Геология
Ермек Шадиярұлы Бекбатыров
Ермек Шадиярұлы Бекбатыров (1936-1996) – Шығыс Қазақстан облысы, Зайсан қаласында туған.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері Санат:Мәскеу мемлекеттік баспа университеті түлектері Санат:Кітап республикалық өндірістік бірлестігі бас директорлары Санат:Марксизм-ленинизм университеті түлектері Санат:Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесінің Құрмет Грамотасының иегерлері
Санта-Мария (Эштремош)
Санта-Мария (Эштремош) (Santa Maria) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Эвора округінің құрамына кіреді. Эштремош муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Алентежу регионында орналасқан. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 6033 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 63,02 км² шамасында. Халық тығыздығы — 95,7 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эвора округінің елді мекендері
Доңызды (құдық)
Доңызды — Атырау облысы Жылыой ауданындағы құдық.
Тасқұдық ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 20 шақырым қашықтықта орналасқан.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан құдықтары Санат:Атырау облысы географиясы
Паракуэльос-де-Хилока
Паракуэльос-де-Хилока (Paracuellos de Jiloca) — Испаниядағы муниципалитет. Арагон автономды бірлестігіне қарасты Сарагоса провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Комунидад-де-Калатаюд ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 576 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 32.22 км² шамасында.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сарагоса елді мекендері
Пуйон (Ланди)
Пуйон (Pouillon) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Ланди департаментінде орналасқан. Дакс округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 49,74 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 40233, пошта индексі — 40350.
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ланди департаментінің коммуналары
Месполь
Месполь (Mespaul) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Финистер департаментінде орналасқан. Морле округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 11,48 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 29148, пошта индексі — 29420.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 886 адамды құрады. Халық тығыздығы — 77,18 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Финистер департаментінің коммуналары
NGC 826-2
NGC 826-2 — Үшбұрыш шоқжұлдызында орналасқан S (спиральді галактика) типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енбейді. Аталмыш каталогқа кейінірек қайта қаралымында қосылған болатын.
Ашылуы
Бұл нысанды 1871 жылы 18 қыркүйекте Эдуард Жан Мари Стефан астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 826-2 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: ZWG 504.19.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Үшбұрыш (шоқжұлдыз)
Эггерн
Эггерн (Eggern) — Аустриядағы коммуна. Төменгі Аустрия федералды жеріне қарасты Гмюнд округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 771 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 20.2 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — GD, ресми идентификациялық коды — 3 09 04.
2005 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Херберт Циммерман (АҰП) саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Аустрия елді мекендері
Эшенбах (Вюртемберг)
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 2181 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 4,8 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 08 1 17 020. Муниципалитеттің басшысы — Томас Шуберт.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Баден-Вюртемберг елді мекендері
Нәйла Софықызы Үмбеталина
<b>Нәйла Софықызы Үмбеталина<b> - 1945 жылы Шымкент қаласында дүниеге келді.
''Нәйла Софықызы 1994 жылы «Ранняя скрининговая диагностика и медицинская реабилитация терапевтических заболеваний у студентов» деген тақырыпта докторлық диссертациясын қорғады. 200-ден астам ғылыми жарияланымның, оның ішінде 1 монографияның авторы.''
Дереккөздер:
"қатысушы:"
Санат:Тұлғалар
Ходжа Карим
Ходжа Карим ФК (тәж. Худжа Каримов) — тәжікстандық футбол клубы, 1994 жылы құрылып, 2004 жылы таратылды.
Тарихы
"Тәжікстан халық майданы" ұйымының командирі, 90-жылдарда Тәжікстан футбол федерациясын басқарған Ходжа Каримовтың ықпалымен де, базасы Хатлон облысындағы "Обикиик" (бұрынғы "Правда) селосында құрылған команда. 2000 жылдардың басында Ходжа Каримов қудалауға ұшырады да, клуб иесіз қалды.
2003 жылы Сафарбек Каримов деп атауы өзгертілді. 2004 жылы Тәжікстан чемпионатында бірнеше ойын өткізді де, жарыстан шығарылды.
Сілтемелер
Санат:Тәжікстан футбол клубтары
Желбуаз
Желбуаз — қазақ халқының көне саз аспаптарының бірі. Жалпы тұрқы қауашақ тәрізді, іші қуыс етіп, тұтасымен көн теріден жасалады. Екі не үш жеріне дыбыс беретін ұзынша үндік түтікшелер қамыстан орнатылады. Түтіктің аузында ашылып жабылатын тілшесі, бекітетін тығыны болады. Мойынға асып алуға ыңғайлы арнайы қайыс бау тағылады. Орындаушы желбуазды қолтыққа қысып, түтіксырнайдың ойықтарын басып әуендетеді. Желбуаздың жасалу тәсілі өте күрделі, сондықтан да болар, қазақ өнерпаздары арасында бұл аспап өте сирек қолданылады. Аспап жасайтын тері жарғақты жүнінен тазартып алып, қоламта қызуына уқалай отырып жұмсарта созып кептіреді. Аспап әбден дайын болған соң сыртын табиғи қына шөбімен бояп тастайды. Желбуаздың жалпы ұзындығы 65 — 70 см, ені 32 — 35 см болып келеді. Бұл аспап қазір “Отырар сазы” оркестрінде қолданылып жүр. Желбуаздың қарапайым нұсқасы 1983 ж. Халық саз аспаптары мұражайының сөресіне қойылды. Қалпына келтірген шебер А.Хасенов. Желбуаздың ел арасында “желқабыз”, “мес қобыз”, “желсаз”, “жел қобыз”, т.б. деген атаулары сақталған. Желбуазға ұқсас саз аспаптарының үлгілері поляк, болгар, эстон, орыс халықтарында (волынка), беларусь, украин халықтарында (дуду) бар.
Дереккөздер
Санат:Мәдениет
Рункель
Рункель (Runkel) — Германия Федеративтік Республикасының Гессен жерінде орналасқан қала. Гиссен әкімшілік округіне бағынады. Лимбург-Вайльбург ауданының құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 9522 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 43,69 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 06 5 33 013. Қаланың басшысы — Фридхельм Бендер.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гессен елді мекендері
Дуас-Эстрадас
Дуас-Эстрадас (Duas Estradas) — Бразилиядағы муниципалитет, Параиба штатында орналасқан. Агресте-Парайбано мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Гуарабира экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2890 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 26,361 км² шамасында. Халық тығыздығы — 109,6 адам/км².
Тарихы
Қала 1961 жылы құрылған.
Санат:Параиба елді мекендері
IC 1651
IC 1651 — Кит шоқжұлдызында орналасқан * (жұлдыз) типті жұлдыз.
Сыртқы сілтемелер
IC 1651 Санат:Кит (шоқжұлдыз)
Надарево (Тырговище облысы)
Надарево (Надарево) — Болгариядағы ауыл. Тырговище облысына қарасты Тырговиште қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 496 адамды құрайды.
Пошта индексі — 7740. Телефон коды — 06029. ЕКАТТЕ коды — 51024.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тырговище облысының елді мекендері
Қызылжар (Теректі ауданы)
Қызылжар — Батыс Қазақстан облысы Теректі ауданы, Шағатай ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Теректі ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 117 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 488 адам (243 ер адам және 245 әйел адам) болса, 2009 жылы 439 адамды (214 ер адам және 225 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Теректі ауданы елді мекендері
Жигмонд Кишфалуди-Штробль
Жигмонд Кишфалуди-Штробль (Kisfaludi Strobl Zsigmond;, Альшорайк — , Будапешт) - венгр мүсіншісі, ВХР-дің халық суретшісі (1952), КСРО Көрсемсурет академиясының құрметті мүшесі (1958). Будапештегі Сән және қосалқы өнер институтында (1900-1905), Венадағы қосалқы өнер академиясында (1905-1906) және Париждегі Жюлиан академиясында. (1906-1908) оқыды. 1924 жылдан Будапешт Көркемсурет академиясының профессоры. 1910-1920 ж. негізінен динамикалық композияциясымен ерекшеленетін монументті-сәндік пластикалар («Садақшы», қола, 1918-1919, Ленинград, Эрмитаж) жасады. Венгрияда халық өкіметі орнағаннан кейін, Жигмонд Кишфалуди-Штробльдің негізгі еңбектері өмірге келді: Геллерт тауындағы (Будапешт) маңы Бостандық ескерткіші, портреттер («Сомерсет Моэм», 1948) және қондырмалы мүсінге жататын шығармалары («Шалғышы», 1954). Кошут атындағы Сыйлықтың лауреаты (1950, 1953).
Сыртқы сілтемелер
Санат:1884 жылы туғандар Санат:1975 жылы қайтыс болғандар Санат:Венгрия мүсіншілері
Бова-Марина
Бова-Марина (Bova Marina) — Италиядағы коммуна, Калабрия әкімшілік аймағына қарасты Реджо-Калабрия провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 3951 адамды құрайды (2001). Халық тығыздығы 136 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 29 км² шамасында. Пошта индексі — 89035.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Калабрия елді мекендері
Оң Саб-Яха
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері
Катарыш
Катарыш — Башқұртстанның Белорет ауданындағы ауыл, Узян ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 29 адамды құрады. Пошта индексі — ?, ОКАТО коды — ?.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Рай (Колорадо)
Рай (Rye) — Колорадо штатының Пуебло (Pueblo) округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 202 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 0.3 км² шамасында. FIPS коды — 08-66895.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Колорадо қалалары
Бас тоған түрлері
Бас тоған түрлері - ашық ағын судан, суқоймадан (көл, бөген) немесе жер асты су көзінен су алуға және оны сутартқыштармен тасымалдап, пайдалануға арналған гидротехникалық имараттар мен жабдықтар кешені. Су кезі бойынша жер үсті бас тоғаны (өзендік, көлдік,, бөгендік) және жер асты сулары бас тоғаны, тұтынушыларға жеткізу тәсілі бойынша өздігінен ағатын және машина. күшімен су көтеретін (машинамен су, көтеру) бас тоғаны болып жіктеледі. Өзендегі бас тоғандар бөгетті және бөгетсіз (бір құлақты, реттеуші-шлюзді және онсыз, көпқұлақты, шпорлы), шөмішті болады. Жер асты суларындағы бас тоған тік (бұрғылау ұңғымасы немесе шахта құдықтары түріндегі), көлбеу (орлы, галереялы), аралас (мыс., шахта құдығы мен көлбеу ұңғымасы түріндегі сәулелік бас тоған) және ыза сулардың табиғи ызашықтарын шегендеу түрінде болуы мүмкін.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Су шаруашылығы
Жаңаталап ауылдық округі (Жамбыл облысы)
Жаңаталап ауылдық округі – Жамбыл облысы Сарысу ауданындағы әкімшілік бірлік.
Халқы
Тұрғыны 1489 адам (2009).
Дереккөздер
Санат:Сарысу ауданы ауылдық округтері
Қарасусай (өзен)
Қарасусай — Ойыл алабындағы өзен.
Атырау облысы Қызылқоға ауданы жерімен ағады. Ұзындығы 60 км, ені 5-20 м.
Дереккөздер
Санат:Қызылқоға ауданы өзендері Санат:Алфавит бойынша өзендер
Кэйстоун (Айова)
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 687 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Айова қалалары Санат:Бентон округы (Айова)
Фелльхайм
Фелльхайм (Fellheim) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Швабия әкімшілік округіне бағынады. Нижний Альгой ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 1151 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 5,08 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 7 78 139. Муниципалитеттің басшысы — Альфред Грёцингер.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
Қарақұдық (Қостанай облысы)
Қарақұдық — Қостанай облысы Амангелді ауданы, Амантоғай ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан ортылығы - Амангелді ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 35 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы тұрғылықты тұрғындары болмады, 2009 жылы тұрғындар саны 53 адамды (24 ер адам және 29 әйел адам) құрады.
NGC 5046
NGC 5046 — Бикеш шоқжұлдызында орналасқан E (эллипстік галактика) типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1881 жылы 17 мамырда Holden Edward Singleton астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 5046 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 46141, MCG -3-34-35, NPM1G -16.0398.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Бикеш (шоқжұлдыз)
Тайпақ кітапханасы
1884 ж. Ақжайық ауданның Тайпақ ауылында ашылған. Қазақстандағы ең ежелгі кітапханалардың бірі. Кітап қоры 245905 дана. Қазір кітапхана жаңа үйге орналасқан, 6 бөлім қызмет көрсетеді.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан кітапханалары
Филипп Трофимович Нижурин
Филипп Трофимович Нижурин – соғыс ардагері. Кеңес Одағының Батыры (10.4.1945). Соғысқа дейін Мақтаарал ауданының «Политотдел» ұжымшарында еңбек етті. Майданда Қызылтулы 214-атқыштар дивизиясының 309-жеке барлаушылар ротасының командирі болып Висла өзенінен Одер өзеніне дейін жорық жолдарымен жүріп өтті. Нижурин Федор Трофимович 1945 жылы 3 наурызда Силезияда қаза тапты.
Баят Жанатұлы
Баят Жанатұлы - 1935 жылы 1 қыркүйек Моңғолияның Баян-Өлгей аймағының «Қызылқайың» ауданында туған. 1961 жылы Абай атындағы Қазақ педагогика институтын бітірген. Байөлке аймағының жастар комитетінде, Қызылқайың ауданының партия комитетінде жауапты қызметтер атқарған.
Шығармашылығы
1960 жылдан бастап әдебиетпен шұғылданған. 1976 жылы «Кестелі орамал», 1980 жылы «Меруерт», 1984 жылы «Қиян асулар» атты әңгімелер жинақтары шыққан. «Мен де кінәлімін», «Солдат сыры», «Айырылмас құшақ», «Айдарға тағылған айдар», « Біздің үйленуіміз», «Бажалар бас тырнаспайды» тәрізді драмалық шығармалары бар. 1992 жылы Қазақстанға қоныс аударып, 1993 жылдан1997 жылға дейін Көкшетау қалалық «Көкшетау» газетінде тілші болған.
Жетістіктері
Моңғолияның «Алтын жұлдыз», «Еңбек даңқы» және «Жастардың алтын медальдары» тәрізді орден, медальдарымен марапатталған
Дереккөздер
Санат:Қазақстан жазушылары Санат:Моңғолия қазақтары Санат:1935 жылы туғандар
Сантана (Портел)
Португалияның Алентежу регионында орналасқан. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 628 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 41,89 км² шамасында. Халық тығыздығы — 15 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эвора округінің елді мекендері
Тұрған Бектасқызы Бекжанова
Тұрған Бектасқызы Бекжанова (1923-2003) – Түркістан облысы Арыс станциясында туған. -- баспагер.
Өмірбаяны
3 жасында ата-анасынан бірдей айырылып, жетім қалады. №2 балалар еңбек коммунасына тапсырылады. Сонда бастауыш білімді үздік дәрежеде алады. Балалар үйінің жолдамасымен Шымкент қаласындағы типографияга жұмысқа орналасты рьшады. Еңбек жолы 1938 жылы 14 жасында басталады.
Баспахананың линотиписткасы болып істеген Тұрған Бектасқызы қажырлы еңбегінің арқасында тәжірибе жи нақтап, үқыпты белсенділігімен көзге түсіп, 1957 жылы Алматы полиграф комбинатына қызметке ауыстырылады.
Марапаттары
Өз мамандығын жауапты атқарып, қоғамдық жұмыстарға белсене қатынасқаны үшін Кеңес Одағының ең Жоғары наградасы Ленин орденімен марапатталады.
Әлденеше рет Қазақстан Компартиясы съездерінің делегаты болады. Жоғарғы Кеңестің депутаты болып сайланады. Алматы қалалық халық сотының мүшесі болады.
Оның полиграфкомбинаттагы ұзақ жылдық тұрақты еңбегі еленіп, көптеген құрмет грамоталарымен, медальдарымен марапатталған. .
Дереккөздер
Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері
Түшкіру
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Пульмонология
Құржем (өзен)
Атырау облысының Жылыой ауданы жерімен ағады. Ұзындығы 40 км.
Дереккөздер
Санат:Жылыой ауданы өзендері Санат:Алфавит бойынша өзендер
Кыпа-Кэтыль-Кыке
Кыпа-Кэтыль-Кыке — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО, Краснояр өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кэтыль-Кы өзенінің сол жағалауынан 52 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 22 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Таз өзені. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Таз.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Краснояр өлкесі өзендері
Ото-сюр-Мер
Ото-сюр-Мер (Hautot-sur-Mer) — Франциядағы коммуна. Жоғарғы Нормандия аймағына қарасты Сен-Маритим департаментінде орналасқан. Дьеп округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 9,46 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 76349, пошта индексі — 76550.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1976 адамды құрады. Халық тығыздығы — 208,88 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сен-Маритим департаментінің коммуналары
Вила-Нова-де-Сан-Бенту
Португалияның Алентежу регионында орналасқан. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 3430 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 241,69 км² шамасында. Халық тығыздығы — 14,2 адам/км².
Скакунка (Пышма тармағы)
Скакунка — Ресейдегі өзен. Свердлов облысы, Тюмен облысы, Курган облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Пышма өзенінің сол жағалауынан 330 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Пышма Белоярск суқоймасынан сағасына дейін, Рефт өзенін қоспағанда бастауынан Рефтинск су торабына дейін. Өзен саласы — Тобыл, өзен алабы — Ертіс.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Клеенка
Клеенка — өсімдік майынан, жоғары стирольді синтетикалық латекстен, пластификатталған поливинилхлоридттен алынған су өткізбейтін затпен өңделген мата. Клеенкаға жылтыр және түкті маталар, кейде жұмсақ болу үшін паралон пайдаланылады. Клеенка тұрмыста, полиграфияда және жиһаз өндірісінде, медицинада, т.б. қолданылады. Ол эластикалы әрі жұмсақ, берік болуы, 1,5-5 кг/м² қысымға дейін су өткізбеуі қажет. Клеенка қандай зат жағылатынына қарай майлы, латексті, поливинилхлоридті деп үшке бөлінеді. Майлы клеенка жасау үшін кендір майын кайнатып, оған каолин және пигментті бояу қосады да, матаға бірнеше рет жағады. Әр жаққан сайын кептіріп әрі каландрлап отырады. Ең соңында бетіне сурет салады да, лак жалатады.