cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Уймуж (Үлкен Амзи тармағы)
Уймуж (Пермяк) — Ресейдегі өзен. Пермь өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Үлкен Амзя өзенінің сол жағалауынан 35 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 19 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кама Кама су торабынан Воткин су торабына дейін. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Сан-Бартоломе-де-лас-Абьертас
Сан-Бартоломе-де-лас-Абьертас (San Bartolomé de las Abiertas) — Испаниядағы муниципалитет. Кастилия — Ла-Манча автономды бірлестігіне қарасты Толедо провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Ла-Хара ауданында (комарка) орналасқан.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Толедо елді мекендері
Шалқар Әбішұлы
Шалқар Әбішұлы (05.05.1944 жыл Түркістан облысы, Бәйдібек ауданы, Қошқар-Ата ауылы) - ақын.
Дереккөздер
Санат:5 мамырда туғандар Санат:Бәйдібек ауданында туғандар Санат:1944 жылы туғандар Санат:Қазақстан ақындары Санат:Айтыс ақындары Санат:Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл медалінің иегерлері Санат:Қазақстан мәдениет қайраткерлері Санат:Бәйдібек ауданының Құрметті азаматтары
Аброгация
Аброгация (abrogtio) — ескірген заңды жою.
Дыбыстау универсумы
Дыбыстау универсумы - ықтымалды мүмкіндікті сөйлеу дыбыстарының жиынтыгы.
Дереккөздер
Санат:Лингвистика
Даниеле Ругани
Даниэле Ругани (29 шілде 1994 жылы, Лукка, Италия) —«Ювентус» клубы мен Италия құрамасының қорғаушысы.
Санат:Италия футболшылары Санат:Италия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Эмполи ФК ойыншылары Санат:Ювентус ФК ойыншылары
Пернебай Дүйсенбин
Пернебай Дүйсенбин 1943 жылы 13 қазанда Жамбыл облысы, Сарысу ауданы, Жайылма ауылында туған. 1960 жылы мектеп бітірісімен еңбекке араласып,совхозда құрылысшы болды. Ол мектепте оқып жүрген жылдары тырнақалды туындыларын-өлеңдерін, әңгімелерін аудандық, облыстық газеттерде жариялады. 1958 жылы оның салған суреттері Москвадан шығатын «Пионерская правда», Алматыдан шығатын «Дружные ребята» газеттерінде жарияланып, көпке танылды. Оның 1995 жылы Жеңістің 50 жылдық мерейлі мерекесіне орай салған «Қос Қыран. Бауыржан мен Панфилов» картинасы Жуалы ауданындағы Б.Момышұлы мұражайына қойылған.
П.Дүйсенбин 1962 жылы әл – Фараби (бұрынғы Киров) атындағы ҚазМУ-дың филология факультетіне түсті. 1964-1967 жылдары Украинада әскери борышын өтеді. 1967-1969 жылдары университетке қайта оралып, журналистика факультетін бітірді. Университетте оқып жүрген жылдары оның қазақ өнері, бейнелеу өнері, әлемдік деңгейдегі ұлы тұлғалардың еңбектері туралы көптеген мақалалары мен эсселері,танымдық, публицистикалық туындылары республикалық басылымдарда молынан жарияланды. Олардың қатарында Леонардо да Винчи, Сикейрос, Рылов, Коненков, Сарьян, Левитан, Орал Таңсықбаев, Шара Жиенқұлова, Айша Ғалымбаева, т.б. болды.
Ол 1969 жылы туған ауылы Жайылмаға оралып, Ленин атындағы орта мектепке жұмысқа орналасты. 1969-1973 жылдары қазақ тілі мен әдебиеті, сурет пәндерінің мұғалімі болды. 1973-1987 жылдары мектеп директорының орынбасары, 1987-1993 жылдары мектеп директоры болды. 1993-1997 жылдары мектеп психологы болып жұмыс істеді. Жазушы 1997-1998 жылдары газет тілшісі, 1998-2004 жылдары «Қаратау кеншісі – Горняк Каратау» газетінің редакторы және ақпарат бюросының бастығы, 2004-2007 жылдары Сарысу аудандық мәслихатының тексеру комиссиясының төрағасы қызметін атқарды.
П.Дүйсенбиннің1979 жылы «Жұлдыздар неге жылайды?» деген лирикалық повесі «Жалын» журналында жарияланды. 1990 жылы КСРО, 1994 жылдан Қазақстан Жазушылар Одағының мүшесі. «Жұмбақ жұлдыз», «Кішкентай генералдар», «Ән салыңызшы, Әке», «Елгезек ертегілер елінде», «Тектінің тұяғы еді» атты кітаптардың авторы. 2003 жылы тарихи – танымдық «Шежірелі Сарысу», 2007 жылы «Үркердей болып көшкен жұрт...», 2008 жылы «Сарысунама» атты тарихи-деректік томдарын шығарды. Ол Қазақ КСР Баспа, полиграфия және кітап саудасы істері жөніндегі мемлекеттік комитеті, Қазақстан Жазушылар одағы, Қазақстан ЛКЖО ОК мен республикалық «Жалын» баспасы бірлесіп өткізген жабық бәйгесінің 1979,1980,1981,1986 жылдардағы лауреаты. 1994 жылғы республикалық «Балауса» баспасының, 1996 жылғы «Парасат» журналының лауреаты. 2013 жылы Халықаралық «Дарабоз» бәйгесінің II жүлдесін, Жамбыл облыстық «Үздік журналист» конкурсының І жүлдесін иеленді. 2015 жылы «Есен-сау жүріңізші, асыл Ата» атты повесіне Халықаралық «Дарабоз» бәйгесінің Бас жүлдесі (Гран-при) берілді. 2013 жылы Қазақ Ұлттық кітапханасында 70 жылдық мерейтойына орай «Сан қырлы суреткер» атты арнайы көрме өткізілді. 2020 жылы Халықаралық «Алаш» сыйлығының лауреаты болды.
П.Дүйсенбин 1965 жылы «Жеңістің ХХ жылдығы» жауынгерлік мерекелік медальмен, Чехословакия армиясының «Красный вояк» жауынгерлік төсбелігісімен, ұстаздық қызметі үшін 1981 жылы Еңбек Қызыл Ту орденімен, 2001 жылы Жамбыл облысы әкімінің Құрмет грамотасымен, 2014 жылы «Мәслихаттың XX жылдығы», 2016 жылы "Тәуелсіздіктің 25 жылдығы", 2018 жылы "Астананың 20 жылдығы", "Жамбыл облысына сіңірген еңбегі үшін", "Сарысу ауданына - 90 жыл", "Жаңатас - 50 жыл", «Ерен еңбегі үшін» медалімен 2021 жылы, республикалық «Ер намысы» қоғамдық бірлестігінің «Ұлы Дала Батыры» орденімен, республикалық «Спорт жұлдыздары» журналы мен Қазақ Спорт және Туризм академиясының т.б. мерекелік медальдарымен марапатталған. 2023 жылы республикалық «Үздік.KZ» энциклопедиялық кітабының «Абырой» төсбелгісімен марапатталған.
Жеке дәрі қобдишасы
Жеке дәрі қобдишасы — радиацияға, химияға, бактерияға карсы медициналық және басқа да профилактикалық құралдар. Жеке дәрі қобдишасы радиациялық заттармен, бактериялық құралдармен зақымданған кезде өзіне-өзі және жанындағыларға алғашқы көмек көрсетуге арналған. Оның ішіне препараттары бар сықпалар мен пеналдар, ауырғанды басатын дәрілері бар шприцсықпа салынған. Сынғанда, жарақат алғанда және күйіп калған кезде ауырғанды басатын дәрі жамбас қоң етіне салынады. Фосфорлы органикалық заттармен уланған жағдайда "Ғ" ұядағы препаратты пайдаланады: "химиялық қауіп" сигналы берілгенде — бір таблетканы, ал уланудың алғашкы белгілері күшейе бастаған кезде тағы да бір таблетканы қабылдау керек. Таблетканы қабылдауды 5-6 сағаттан кейін қайталау қажет.
Пернебай Дүйсенбин
2007 жылы тарихи-танымдық, деректік, шежірелік, әдеби «Үркердей болып көшкен жұрт» атты үлкен кітабы жарық көрді. 2008 жылы тарихи, танымдық, деректік «Сарысунама» көлемді еңбегі жарияланды. Сол жылы «Шежірелі Сарысу» деректі фильмін дайындап, оның авторы әрі продюссері болды. Сарысу ауданының гербісінің авторы. 2018 жылы Сарысу ауданының 90 жылдығына арналған деректі фильмді дайындады. Пернебай Дүйсенбин 1999-2007 жылдары Сарысу аудандық мәслихатының екі мәрте депутаты болып сайланған. Сарысу ауданының Құрметті азаматы (2001ж).
Жеке дәрі қобдишасы
Бактерияға қарсы қолданылатын дәрілерді жұқпалы ауру қаупі тікелей тәнген жағдайда, ол ауру пайда болған кезде, сондай-ақ жаракаттанғанда және күйгенде қабылдайды. Асқазан-ішек жолдары бұзылған жағдайда кабылданатын мөлшер нұскау бойынша белгіленеді.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Пернебай Дүйсенбин
Дереккөздер
Санат:13 қазанда туғандар Санат:1943 жылы туғандар Санат:Сарысу ауданында туғандар Санат:Қазақстан жазушылары Санат:КСРО жазушылары Санат:Қазақстан журналистері Санат:Еңбек Қызыл Туы орденінің иегерлері Санат:Сарысу ауданының құрметті азаматтары
Топтық маршруттау
Топтық маршруттау (all-route broadcast) — бір мезгілде әр бағытта ақпаратты-анықтамалық хабар немесе қызметтік кең жолақты хабар тарату тәсілі.
Дереккөздер
Санат:Электроника
NGC 6834
NGC 6834 — Аққу шоқжұлдызында орналасқан II2m типті шашыраңқы жұлдыздар шоғыры.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Аққу (шоқжұлдыз)
Болат Әдиетұлы Шәкімов
Өмірбаяны
Әкесі - Шәкімов Әдиет, марқұм, ҰОС ардагері болған, мұғалім, ұжымшар төрағасы, ауылдық кеңес төрағасы болған. Анасы - Бөлегенова Халу, марқұм, мұғалім болған.
Отбасы
Үйленген. Жұбайы - Шәкімова Мария Мұқанғалиқызы, дәрігер.
Дереккөздер
Санат:4 маусымда туғандар Санат:1956 жылы туғандар Санат:Тасқала ауданында туғандар Санат:Қазақстан мемлекет қайраткерлері Санат:Орал әкімдері Санат:Тасқала ауданының әкімдері Санат:Бөрлі ауданының әкімдері Санат:Ресей жазушылары Санат:Валентин Пикуль атындағы сыйлық иегерлері Санат:Дергачев ауданының құрметті азаматтары Санат:Тасқала ауданының құрметті азаматтары Санат:Бөрлі ауданының құрметті азаматтары
Ону-ле-Фокон
Ону-ле-Фокон (Aunou-le-Faucon) — Франциядағы коммуна. Төменгі Нормандия аймағына қарасты Орн департаментінде орналасқан. Аржантан округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 6,69 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 61014, пошта индексі — 61200.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 273 адамды құрады. Халық тығыздығы — 40,81 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Орн департаментінің коммуналары
Арал батыр
Арал батыр  (туған-қайтыс болған жылы белгісіз) — қолбасы. Қалмақтарға қарсы соғыстарға қатысқан. Алшын тайпасының Кете руынан. Әжібай Болпышұлы бидің інісі. Жоңғарларға қарсы Абылай хан бастаған ұрыстарда көрсеткен ерліктері Олжабай Нұралыұлының “Сабалақ” дастанында суреттелген. Кіші жүздің 10 мыңға дейін жеткен біріккен қолын басқарған Арал батыр қазақ елінің Ресейге бодан болуына қарсы болды. 1738 ж. Әбілқайыр ханды қолдаған ру басылары Ресейге бодан болуға екінші рет ант бергенде құжатқа қол қоюдан бас тартқан. Арал батыр Жемнің төменгі ағысындағы Бақашы әулиенің қорымына жерленген.
Дереккөздер
Санат:Туған жылы белгісіздер Санат:Қазақ батырлары Санат:Қайтыс болған жылы белгісіздер Санат:Қолбасшылар
Сан-Жуан-де-Калдаш-де-Визела
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Аве экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 3 719 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 2,92 км² шамасында. Халық тығыздығы — 1 273,60 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Брага округінің елді мекендері
Лоран Гбагбо
Лора́н Куду́ Гбагбо́ (Laurent Koudou Gbagbo ; 31 мамыр 1945, Ганьоа, Кот-д’Ивуар ) — 4-ші Кот-д’Ивуар президенті 26 қазаннан 2000 жыл  11 сәуірге 2011 жыл дейін басқарды.
Санат:Кот-д’Ивуар президенттері
Вэлкам (Миннесота)
Вэлкам (Welcome) — Миннесота штатының Martin округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 686 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 2.4 км² шамасында. FIPS коды — 27-69070.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миннесота қалалары
Лясково (Бургас облысы)
Лясково (Лясково) — Болгариядағы ауыл. Бургас облысына қарасты Айтос қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 158 адамды құрайды.
Пошта индексі — 8518. Телефон коды — 05535. ЕКАТТЕ коды — 44817.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бургас облысының елді мекендері
Эссонна департаментінің коммуналары
Төменде Эссонна департаментінің 196 коммунасы көрсетілген.
Қарашоқы (Абай облысы)
Қарашоқы — Абай облысы Жарма ауданы, Белтерек ауылдық округі құрамында болған ауыл, 2017 жылы таратылған.
Эссонна департаментінің коммуналары
Эссонна *
NGC 2375
NGC 2375 — Егіздер шоқжұлдызында орналасқан SBb типті галактика.
Қалыңдық ойнау
Қалындық ойнау – тұрмыстық рәсім. Дәстүрлі қазақ салтында айттырылған қалыңдық пен оның болашақ күйеуі ұрын барып танысқанға дейін бірін-бірі көруге, кездесуге рұқсат етілмеген. Күйеу баланың қалыңдығымен ресми кездесуін – “ұрын келу”, осыған орай ұйымдастырылған той-думан – “ұрын той” деп аталады. Осы рәсімнен кейін күйеу жігіттің қалыңдығымен кездесіп тұруына ешкім кедергі келтірмейді. Болашақ күйеудің Қалындық ойнауға келуін қалыңдықтың туған-туыстары көрсе де көрмеген, білсе де білмеген рай танытады. Жастардың кездесулерін ұйымдастырған қыз жеңгелері күйеу жігіттен арнайы сыйлықтар алып, жастарды оңаша қалдырады. Бұл түні күйеу мен қалыңдықтың еркін сырласуына мүмкіндік жасалады, бірақ олар одан әрі жақындаса алмайды. Таң атар-атпастан, атасы мен енесі оянғанға дейін, күйеу өз үйіне кетуге тиіс. Қалындық ойнау кезінде жастар ақ некелі түнге дейін абыройын сақтап, адалдықтың ала жібін аттап өтпеген.
NGC 2375
Ашылуы
Бұл нысанды 1849 жылы 20 ақпанда Уильям Парсонс (лорд Росс) астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 2375 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 21035, UGC 3854, MCG 6-17-5, ZWG 177.17, NPM1G +33.0106, IRAS07238+3356.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Егіздер (шоқжұлдыз)
Регенеративтік ретранслятор
Регенеративтік ретранслятор — келіп түскен сигналды қабылдаумен, күшейтумен және одан ары берумен қатар, оның регенерациялануын (түрлі бүрмаланулардан тазартылуын) қамтамасыз ететін ретранслятор. Мұндай ретранслятор байланыс қашықтығын арттыруға мүмкіндік береді.
Дендрология
Орман шаруашалығы, көгалдандыру, фитомелиорация, өсімдіктер интродукциясы пәндерімен тығыз байланысты. Қазақстанда өсетін ағаштар мен бұталар туралы алғашқы мәліметтер (XIX ғасырдың басы – XX ғасырдың аяғы) орыс ботаник-ғалымдарының (А.И.Шренк, И.Г.Борщов, Г.Н.Потанин, т.б.) еңбектерінде жарияланған. Дендрология саласындағы ғылыми-зерттеу жұмыстар республикада 1932 ж., яғни КСРО Ғылым Академиясының қазақстандық базасы құрамында ботаникалық сектор ашылып, Алматы ботаника бағы құрылғаннан кейін басталып, Алтай (1935), Қарағанды (1940), Жезқазған (1966), Іле (1966), Маңғыстау (1972) ботаника бақтарында жалғастырылды.
Регенеративтік ретранслятор
Дереккөздер
Санат:Электроника
Дендрология
Дендрология зерттеулерге Қазақстан Республикасы Білім және ғылым министрлігінің Ботаника және фитоинтродукция институтының құрамындағы Бас ботаникалық бақ басшылық етеді. Қазақстанның әр түрлі аймақтарында өсетін ағаш өсімдіктері зерттеліп, республиканың өсімдік шикізаты жөніндегі мәліметтер қорытылды (Н.В.Павлов, КСРО Мемлекеттік сыйлығы, 1948). Жергілікті және интродукцияланған ағаштар мен бұталар, олардың өсу жағдайлары туралы деректер жинақталып, сол өсімдіктерді пайдалану жайлы ұсыныстар жасалды. Қазақстанның ботаникалық бақтарына басқа елдерден әкелінген ағаш өсімдіктері өсіріліп, сынақтан өткізілді. Республика өңірлерінде интродукцияланған ағаш өсімдіктердің өсіп-өнуі, аяз бен қуаңшылыққа төзімділігі, тіршілік жағдайларына бейімделуі, т.б. биология ерекшеліктері зерттелді. Қазақстан мен Орталық Азия, тропиктік, субтропиктік, қоңыржай белдеулерден әкелінген ағаштардың экспозициясы жасалды.
Дереккөздер
Санат:Ботаника
Қарашоқы (Абай облысы)
Халқы
Тұрғыны 80 адам (2009).
Дереккөздер
Санат:Жарма ауданы таратылған елді мекендер
Сақтандыру жарнасы
Дереккөздер
Санат:Медицина
Помильяно-д'Арко
Помильяно-д'Арко (Pomigliano d'Arco) — Италиядағы коммуна, Кампания әкімшілік аймағына қарасты Неаполь провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 39 660 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 3467 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 11 км² шамасында. Пошта индексі — 80038.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие San Felice.
Сыртқы сілтемелер
Кампания елді мекендері
Денсаулық жолы
«Денсаулық жолы» – Қазақстанда денсаулық сақтау мәселелеріне арналып, қазақ тілінде шығып тұрған журнал.
Оның 1929 ж. тамызда жарық көрген 1-санының 36 беті араб әріптерімен, 4 беті латын әріптерімен теріліп, 4 мың данасы тарады.
«Денсаулық жолының» жарыққа шығуына игі ықпал еткен Қазақстан Денсаулық сақтау халық комиссары М.Қаласытәтімов алғашқы жылдары бас редактор (1929–30) қызметін қоса атқарған. 1930–32 ж. Б.Әбдірахманов пен С.Аспандияров бас редактор болды. Х.Досмұхамедұлының мақалалары журналда жиі жарияланып тұрған. 1932 ж. жұмысын тоқтатқан журнал 1990 ж. «Денсаулық» деген атпен қайта жаңғыртылып, жүйелі шығып келеді.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан журналдары Санат:1929 жылы пайда болғандар Санат:Қазақ тілді журналдар Санат:КСРО журналдары Санат:Медициналық журналдар
Итутинга
Итутинга (Itutinga) — Бразилиядағы муниципалитет, Минас-Жерайс штатында орналасқан. Кампу-дас-Вертентис мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Лаврас экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2007 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 4 051 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 372,508 км² шамасында. Халық тығыздығы — 10,8 адам/км².
Тарихы
Қала 1953 жылы құрылған.
Санат:Минас-Жерайс елді мекендері
Аралдық иін
Аралдық иін  — мұхит пен құрлық жапсарласқан аймақтағы тау жоталары. Олардың төбелері бір-біріне тізбектеле жалғасқан аралдар жүйесін құрайды. Бұл аралдар жүйесінің жер бетіндегі пішіні кең ауқымды иінге ұқсайды. А. и-де сөнбеген жанартаулар, жер сілкінісі, жер қыртысы қозғалысы жиі болуы мүмкін. Жер бедері де ойдымды келеді. Мұхиттардағы терең шұңғымалар (“терең сулы науалар”), ірі-ірі гравитациялық қалыпсыздықтар, жер шарындағы барлық терең қыртысты жер сілкінулері нақ осы құрылымдар жүйесіне іргелес орналасқан. А. и-дер негізінен Тынық мұхит алабының өңіріне шоғырланған. Олар “Тынық мұхиттың отты шығыры” деп аталатын жалпыпланеталық алып құрылымның бір бөлігі болып табылады. Литосфералық плиталар тектоникасына сәйкес, А. и-дер жазық бағытта ұдайы жылжып отыратын мұхит төсенішінің континенттер астына қарай сұғына түсуі нәтижесінде қалыптасады.
Санат:Мұхиттану
Альтлай
Альтлай (Altlay) — Германия Федеративтік Республикасының Рейнланд-Пфальц жерінде орналасқан муниципалитет. Кохем-Целль ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 472 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 5,75 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 07 1 35 003. Муниципалитеттің басшысы — Вольфганг Клайн.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Рейнланд-Пфальц елді мекендері
Ақтау
Ақтау — Қазақстанның оңтүстік-батысындағы қала, Маңғыстау облысының орталығы. Қала теңіз және әуе порты болып табылады.
1964 жылдан 1991 жылға дейін украин ақыны Тарас Шевченконың құрметіне "Шевченко" аталған болатын.
Географиясы
Қала Каспий теңізінің шығыс жағасында орналасқан. Қаланың оңтүстік шығысында 40 шақырым жерде әйгілі Қарақия ойысы жатыр. Жер бедері тегіс, ол негізінен коррозиялық және дефляциялық әрекеттерден түзелген.
2010 жылдың сәуір-мамыр айларында Орыс географиялық қоғамының экспедициясы Еуропа шекарасын Мұғалжар арқылы, одан Каспий маңы ойпаты (Шығыс Еуропалық жазығы бітіп, Үстірт үстіртінің батыс бөлігі өтетін жер) арқылы өту керек деген қорытындыға келді. Мұндай жағдайда Еуропа шекарасы қазіргіден әлдеқайда оңтүстікке қарай ығысады. Қазіргі кезде Орыс географиялық қоғамының ғалымдар тобының пікірі Халықаралық географиялық одақтың қолдауына ие болмады. Демек, егер Халықаралық географиялық одақ Орыс географиялық қоғамының қорытындысын қолдаса, Маңғыстау облысының бір бөлігі Еуропада орналасқан болып шығады.
Әкімшілік құрылымы
Ақтау қаласы Ленинград қаласының үлгісі бойынша қалана бастады. Ақтау қаласының әкімшілік құрамына Өмірзақ кенті кіреді. Қалада екі көшенің атауы бар. Бірі Бірінші Президент көшесі, екіншісі Тәуелсіздік даңғылы. Қала ықшамаудандарға бөлінеді. Қала шағынаудандарға бөлінгендіктен керекті жерді табу оңай. Мекен-жайды атағанда аудан үй пәтер ретімен айтады. Мысалы 13-6-72. Қазіргі уақытта 31 ықшамаудан бар. Әрбір шағынауданда шамамен 50-70-дей үй бар, әр үйде орташа есеппен алғанда 60 пәтер бар. Қазіргі уақытта Ақтау қаласының солтүстігінен Ақтау-Сити қаласының құрылысы жүріп жатыр. Бұл жоба Біріккен Араб Әмірліктерінің қолдауының арқасында 2007 жылы іске асырыла бастады.
Экономикасы
Өндірістік қала, мұнай және газ өндіріледі.
Қалада теміржол вокзалы жоқ. Поездар Маңғыстау станциясына келіп тоқтайды. Қала мен станция арасында №105 автобусы мен таксилер қатынайды, автобустардың бағасы 80 теңге, таксилердің бағасы шамамен 300теңге ара қашықтығы – 20 км.
Ақтау порты Каспий теңізінің шығыс жағалауында орналасқан. Ақтау түрлі халықаралық құрғақ жүктерді, мұнай шикізатын және мұнай өнімдерін тасымалдауға арналған Қазақстандағы жалғыз порт болып табылады.
Тарихы
thumb|250px|Ақтаудың ымырты Ақтау - Маңғыстау облысының (ескі аты Маңғышылақ облысы) орталығы. 1961-1964 ж.ж. аралығында Ақтау поселкесі, Ақтау қаласы деп аталды. XIX ғасырдың ортасында Қазақстанға жер аударылған украин ақыны Тарас Шевченконың құрметіне 1964-1991 жылдары Шевченко қаласы деп аталды. Өнеркәсіптік қала болып табылады. Оның пайда болуына Кеңес Одағы басшылығының жиырмасыншы ғасырдағы орта машинажасау министрлігі қатысуымен және сол кездегі министр Славский Е.П. басқаруымен елдің ядролық қалқанын жасау туралы шешімі әсер етті. Нәтижесінде уран кенін өндіру, оны өңдеу және байыту сияқты амалдарды орындай алатын ерекше кешен құрылды.
Кешендегі кәсіпорындар желісі химиялық реагент өндіріп (азот-тук және күкірт қышқылы зауыты), жылу және электр энергиясымен, сумен (ТЭЦ, БН-350) қамтамасыз етті. Су тапшы жағдайда тіршілік етуге қажетті инфрақұрылым пайда болып, адамдардың қалада өмір сүруге жағдай жасалды. Кеңес Одағы ыдырағаннан кейін Ақтау XX ғасырда ашылған және жаңадан барланған Жетібай, Қаламқас, Қаражанбас, Атамбай-Сарытөбе, Оймаша, Комсомол, Солтүстік Бозашы, Қарақұдық, Толқын, Арман және Дұңған сияқты мұнай-газ кен орындарының өңдейтін орталыққа айналды.
Мәдениеті
Ақтауда Абай атындағы мәдениет сарайы, Н.Жантөрин атындағы драма театры, көптеген кинотеатрлар (Ардагер, Астана, Юность т.б.), түнгі клубтар бар (Лагуна, Дискай, Элико және т.б.). Теңіз жағасында ойын-сауық орталықтары, спорт және мәдени кешендері, демалыс орындары жетерлік. Жастар мен отбасыларға немесе немерекелік және банкеттік кездесулерді ұйымдастырарлық көңіл көтеру және ойын-сауық кешендеріне мысалыға "Ақтау", "Ардагер", "Бәйтерек" және табы басқа шағын кешендерді келтіруге болады. Жаз мезгілінде елді мекен тұрғындарына және қонақтарға арнайы жекешелендірілген жағажайлар бар: "Достар", "Nur Plaza", "Манила". Осыған қоса жеке меншік ретінде саналатын қала сыртында демалыс лагерьлері мен орындары халықтың демалысы мен уақытының жақсы өтуіне өзіндік әсерін етуде.
Табиғаты
thumb|left|250px|Ақтаудың фаунасы Климаты – шұғыл континенттік, жазы ыстық, шөлді, орташа температурасы: қаңтарда −4 °C (минус 15 градус температура мен күшті жел кезінде мектептегі сабақтар тоқтатылатын), шілдеде +30 °C. Жазда ауа температурасы +45 °C (түнде плюс 38) дейін жетеді. Жердің беті күн түскен кезде +70° дейін қызады. Қала Каспий теңізінің жағасында орналасқан. Сумен қамтамасыз ету үшін МАЭК су тұщыландыратын станция жұмыс істейді. Онда теңіз суының өндірістік дистилляты мен «Құйлыс» көзінен келетін қатты минералданған жерасты суы дайындалып, араластырылады. Қала маңында табиғи ауыз су көзі жоқ.
Халқы
Қазақтардан басқа көптеген этнос өкілдері де тұрады. Ұлттық құрамы — қазақтар, орыстар, украиндар.
Дереккөздер
Санат:Ақтау
Верне-ле-Бен
Верне-ле-Бен (Vernet-les-Bains) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Шығыс Пиреней департаментінде орналасқан. Прад округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 16,76 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 66222, пошта индексі — 66820.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1432 адамды құрады. Халық тығыздығы — 85,44 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Шығыс Пиреней департаментінің коммуналары
Жаңатұрмыс (Шығыс Қазақстан облысы)
Жаңатұрмыс — Шығыс Қазақстан облысы Зайсан ауданы, Айнабұлақ ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Зайсан қаласынан оңтүстікке қарай 11 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 328 адам (175 ер адам және 153 әйел адам) болса, 2009 жылы 284 адамды (160 ер адам және 124 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Зайсан ауданы елді мекендері
Маралды (көл)
Маралды – Ертіс алабындағы көл.
Географиялық орны
Павлодар облысы Шарбақты, Павлодар аудандары жерінде орналасқан.
Гидрографикасы
Аумағы 54,7 км2, ұзындығы 9,5 км, ені 8,3 км, су жиналатын алабы 773 км2. Жағасы сазды, көпшілік жері көлбеу жазық, оңт.-шығысы тік жарлы. Жаздың аяқ шенінде құрғап қалады.
Дереккөздер
Санат:Ертіс су алабы Санат:Шарбақты ауданы көлдері
Спирт өндірісі
Спирт өндірісі - тамақ өнеркәсібінің дәнді дақылдардан ішімдік (этил) спиртін дайындайтын саласы. Этил спирті, негізінен, тамақ өнеркәсібінде, медицинада және радиоэлетроникада қолданылады. Спирт өндіру үшін дәнді дақылдар, картоп және қант өнімдері пайдаланылады. Дән тазаланып, ұнтақталып арнаулы қазандарда сумен қосылып қайнатылады. Осыдан пайда болған қою массаға ашытқы ферменттері қосылып ашытылады. Крахмал ашып спиртке айналады. Ашытылған масса (брага) сүзіліп, сүзінді айыру аппаратына жіберіледі.
Қозы Көрпеш — Баян Сұлу (пьеса)
Қозы көрпеш — Баян сұлу — Ғабит Мүсіреповтың пьесасы. Шығарма 1939 жылы сәуір айында жазылып біткен.
1940 жылдың 29 сәуірде Мұхтар Әуезов атындағы Қазақ мемлекеттік академиялық драма театрында алғаш рет сахналанып, қазіргі күнге дейін театр репертуарынан тұрақты орын алып келеді.
Пьеса бірнеше рет орыс тілінде басылған (Г.Мусрепов, “Козы Корпеш — Баян сұлу”, М.–Л., 1945; “Песни казахских степей”, Сборник, М.–Л., 1951, с. 237–300; “Пьесы драматургов Казахстана”, А., 1958), эстон тілінде кітап болып шыққан (1948, Таллин).
Дереккөздер
Санат:Қазақ пьесалары Санат:1939 жылғы шығармалар Санат:Ғабит Мүсірепов шығармалары
Тоя (Чой тармағы)
Тоя — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Новосибирск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Чая өзенінің сол жағалауынан 82 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 76 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Чулым өзенінің құйылысынан Кеть өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Чулым, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Албытов Жейенай
Албытов Жейенай (1954 ж. т., Ақтөбе қаласы) – экономист. Қарағанды кооператив институтын бітірген (1977). 1977 – 83 ж. Ақтөбе облысы Қобда ауданы Ерназар ауылдық тұтынушылар қоғамы басқармасының төрағасы, Геология мин-не қарасты жұмысшылар бөлімінің инспекторы, Ақтөбе облысы тұтынушылар қоғамы шикізат дайындау базасында тауартанушы, Ақтөбе қаласы кооперативтік саудасында директор, 1983 – 94 ж. Маңғыстау облысы қаржы бөлімінде бөлімше бастығының орынбасары, Мұнайлы ауданы қаржы бөлімінің бастығы, «Комсомолмұнай» мұнай-газ өндіру басқармасының жұмысшыларды жабдықтау бөлім бастығы, 1994 – 2006 ж. Ақтау қаласы Салық инспекциясының бастығы, Маңғыстау облысы салық комитеті бастығының орынбасары болды. 2006 жылдан Маңғыстау ауданының әкімі.
Диуани лұғат ат-түрк
Диуани лұғат-ат-түрк — Махмұд Қашқари 1072-1074 жылдары Бағдат қаласында жазған түркіше-арабша сөздік. Ол түркі тілдері бойынша ең ауқымды және ең маңызды ежелгі тіл жәдігері. Оның қолжазба нұсқасы 638 беттен тұрады, онда 9000-нан астам түркі сөзінің араб тіліндегі егжей-тегжейлі түсіндірме-аудармалары қамтылған. Түркілердің тарихы, жағырапиялық таралуы, тайпалары, диалектілері және дәстүрлеріне бойынша қосымша мәліметтер берілген.
Классикалық араб лексикографиясының қағидалары бойынша дайындалған бұл сөздік Қашғарлы Махмұттың түркі тілі туралы білімінің ауқымдылығын ғана емес, араб филологиясы ғылымы бойынша дайындығының да көлемді екендігін айғақтайды.
Сөздіктің қазір бізге келіп жеткен жалғыз ғана жазба нұсқасы 1266 Дамаск (Шам) қаласында жаңадан көшіріліп жазылып, оны тек 1915 жылы ғана Әли Емірі ефенді Ыстамбұл қаласында кездейсоқ тауып алады. (Одан бұрынғы ғасырларда Антеплі Айни және Кәтіп Челеби сияқты ғалымдар сондай кітаптың бар екендігі туралы айтқан болатын.) Әли Емірінің көшірмесі 1917 жылы Талат пашаның (1874-1921) қолдауымен және Кіліслі Рифат білгенің (1873-1953) бақылауымен басылып шығып, бүкіл дүние жүзінің түркологтарының назарын өзіне аударды. 1928 жылы түрколог Карл Брокельманн сөздіктің егжей-тегжейлі түсініктемелермен жабдықталған алман тіліндегі аудармасын жариялады. Бесім Аталайдың қазіргі түрік тіліне аудармасын 1940 жылы Түрік тілі қоғамы басып шығарды. Соңғы жылдары шыққан Данковтың аудармасында соңғы ғылыми деректердің негізінде жасалған жаңа өзгерістер орын алған.
Сөздіктің алғы сөзінен үзінді
thumb|250px|Түркі тайпаларының қоныстануын және көршілес басқа халықтардың орналасуын көрсететін сөздіктегі карта.
Дереккөздер
= Сыртқы сілтемелер =
Санат:Әдеби шығармалар Санат:Сөздіктер
Эстер Дайсон
Өмірбаяны
Эстер Дайсон 1951 жылы 14 шілдеде Швейцарияда дүниеге келді. Әкесі Фриман Дайсон британдық ядролық физик, 1957 жылы Америка Құрама Штаттарының табиғи азаматы болған. Анасы Верена Хубер-Дайсон швейцариялық математик. 1974 жылы Эстер Гарвард университетінің экономика факультетін бітіргеннен кейін Forbes журналына фактілерді тексеретін редактор қызметіне жұмысқа орналасты, содан кейін репортер болды. 1977 жылдан бастап Дайсон бірқатар зерттеу компанияларында АЖ-нарығының талдаушысы болып жұмыс істеді, содан кейін жұмыс берушіден Rosen Research компаниясын сатып алып, оны EDventure Holdings деп атады.
1980 жылдардың ортасынан бастап Дайсон Release 1.0 журналын шығарды. 1997 жылы "Release 2.0: a design for living in the digital age" атты кітабын шығарды (1998 жылы Мәскеудегі "бизнес және компьютер"баспасынан А.В. Евтюшкин мен Ю. А. Кузьмин редакциялаған бұл кітаптың" интернет дәуіріндегі өмір " атты аудармасы жарық көрді).
2009 жылдың 31 желтоқсаңында Ресей Федерациясының президенті Дмитрий Медведевтің бұйрығымен зерттеулер мен әзірлемелерді дамыту және олардың нәтижелерін коммерцияландыру үшін аумақтық оқшауланған кешенді құру жобасын (ИнноInnogradград) әзірлеу жөніндегі жұмыс тобының құрамына кірді.
Ағылшын, француз, орыс және неміс тілдерін меңгерген.
Кәсіпкерлік қызметі
2005 жылдан бастап Дайсон ғарыш пен медицинаға қызығушылық танытты: оның инвестициялық портфелі MEDESK, XCOR, Constellation Services, Zero-G, Icon Aircraft, Space Adventures және Vitaportal сияқты компаниялармен толықтырылды, сондай-ақ 23andMe генетикалық стартапы. 2005 жылы Аспен қаласында авиация мен ғарыш кеңістігін игеруге қызығушылық танытқан кәсіпкерлерге арналған "ұшу мектебі" (Flight School) форумын құрды.
Ғарыш бағдарламасына қатысуы
2008 жылдың 7 қазанында Space Adventures компаниясының сайтында Эстер Дайсон 2009 жылдың көктеміне жоспарланған ғарыш туристі Чарльз Симонидің ХҒС-ға бару экспедициясының 16-шы мүшесі, ғарыштық ұшудың қатысушысы ретінде таңдалғаны және оның дайындығы үшін 3 миллион доллар төлегені туралы хабарлама пайда болды. 2008 жылдың қазан айында медициналық-биологиялық проблемалар институты мен ғарышкерлерді даярлау орталығының дәрігерлік-сараптамалық комиссиясының бірлескен шешімімен арнайы жаттығуларға жіберілді. 2008 жылғы 19 желтоқсанда Бас медициналық комиссияның шешімімен ИМБП және ПДО Э. Дайсон экипаж дайындығына (ұшу алдындағы жаттығуларға) жіберілді.
2009 жылдың қаңтарында ол ғарышкер Максим Сураевпен және NASA астронавты Джеффри Уильямспен бірге "TMA-14 Одағының" қайталанатын экипажы ретінде жаттығуға көшті. 2009 жылғы 3-4 наурызда Ғарышкерлерді даярлау орталығында олармен бірге "өте жақсы"деген бағаға ұшу алдындағы емтихандарды тапсырды. 2009 жылдың 26 наурызында "TMA-14 Одағының" басталуы кезінде Эстер Дайсон Чарльз Симонидің дублері болды.
Ескертулер
Санат:14 шілдеде туғандар Санат:1950 жылы туғандар Санат:Алфавит бойынша тұлғалар Санат:Цюрих елді мекендері Санат:Жеке тұлғалар: Яндекс Санат:Space Adventures
Серри (Сена және Марна)
Серри (Serris) — Франциядағы коммуна. Иль-де-Франс аймағына қарасты Сена және Марна департаментінде орналасқан. Торси округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 5,6 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 77449, пошта индексі — 77700.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 7402 адамды құрады. Халық тығыздығы — 1321,79 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сена және Марна департаментінің коммуналары
Планег
Планег (Planegg) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Жоғарғы Бавария әкімшілік округіне бағынады. Мюнхен ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 10 480 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 10,68 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 1 84 138. Муниципалитеттің басшысы — Аннемари Деч.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 2 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
Сан-Жуан-де-Рей
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Аве экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 435 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 5,52 км² шамасында. Халық тығыздығы — 78,8 адам/км².
Ауданның қамқоршысы — Иоанн Креститель.
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Минью провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Брага округінің елді мекендері
IC 2785
IC 2785 — Арыстан шоқжұлдызында орналасқан S (спиральді галактика) типті галактика.
Сыртқы сілтемелер
IC 2785 Санат:Арыстан (шоқжұлдыз)
Медициналық қызмет
Медициналық қызмет (Медицинская служба) — медицина мекемелері мен денсаулық сақтау органдары негізінде жасалатын қызмет түрі. Медициналық қызмет медициналық жасақтар мен мекемелердің санитариялық-гигиеналық, профилактикалық және эпидемияға қарсы шараларды ұйымдастырып, жүргізуге үнемі дайын болуын, зардап шегушілерге медициналық көмек көрсетуді, оларды емдеу мекемелері мен емделуге көшіруді, жасақтардың адам құрамының зақымданғандарын санитариялық тазартудан өткізуді ұйымдастыруды, халықты кешіру барысында және орналасқан жерлерінде, сондай-ақ кәсіпорындарда жұмыс істейтіндерге медициналық кызмет көрсету ісін ұйымдастыруды қамтамаеыз етеді.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Төстік
ТӨСТІК – қазақтың ұлттық тағамы. Сойылған қойдың төс еті құйқасымен сылынып алынып екіге бөлінеді де, істікке шаншылып, сексеуіл шоғына қақталып пісіріледі. Піскен төстік істіктен алынып, ұсақ етіп туралып, көкөніс қосылып, дастарқанға қойылады.
Елхово (Ямбол облысы)
Елхово (Елхово) — Болгариядағы қала. Ямбол облысына қарасты Елхово қауымының құрамына кіреді.
Төстік
Қой сойылғанда кейде оның төсінің тұсындағы терісін сол күйінде қалдырады да, төстің майлы етін әлгі терісімен қоса сылып алады. Оны үйітіп, тұздайды. Бірнеше күн күн тигізбей кептіріп, тұзы сіңгеннен кейін отқа қақтап пісіргенде онсыз да дәмді болатын төс ет енді құйқалы, майлы, тұзды, өте дәмді тағам болып шығады. Малдың басқа майлы етіндей емес, төс майы мен етінің дәмі жүрекке тимейді. Соңғы жылдары мұның да ұмытылып бара жатқаны, әрине өкінішті. Мұндай тағамдарды қазақ дастарқанына  әкелу қиын емес.
Дереккөз
•
Елхово (Ямбол облысы)
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 11 064 адамды құрайды.
Төстік
Дереккөз
Санат:Қазақ асханасы
Елхово (Ямбол облысы)
Пошта индексі — 8700. Телефон коды — 0478. ЕКАТТЕ коды — 27382.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямбол облысының елді мекендері
Төстік
Сілтеме
Қой сойылғанда кейде оның төсінің тұсындағы терісін сол күйінде қалдырады да, төстің майлы етін әлгі терісімен қоса сылып алады. Оны үйітіп, тұздайды. Бірнеше күн күн тигізбей кептіріп, тұзы сіңгеннен кейін отқа қақтап пісіргенде онсыз да дәмді болатын төс ет енді құйқалы, майлы, тұзды, өте дәмді тағам болып шығады. Малдың басқа майлы етіндей емес, төс майы мен етінің дәмі жүрекке тимейді. Соңғы жылдары мұның да ұмытылып бара жатқаны, әрине өкінішті. Мұндай тағамдарды қазақ дастарқанына  әкелу қиын емес. Казактың дарқан дастарқаны "Алматы кітап баспасы", 2010
Санат:Азық-түлік
Идентити (философия)
Идентити (identitas - "бірдейлік", "біртектілік", "сәйкестік", "ортақтық", identity) — Философияда бұл ұғым әрбір нәрсенің өзіне тән сапалық және сандық қасиеттерінің тұтастай алғанда өз-өзімен бірдейлігі.
Заттарды идентитилі (identical) деу олардың бірдей екенін айту. "Идентити" мен "бірдейліктің" мағынасында ортақтық бар; екеуі де индентитилі. Дегенмен, олардың басқа мағыналары да бар, әсіресе идентити ұғымының мәдени, әлеуметтік, псхиологиялық, математикалық мағыналары бар. Әдетте сапалық және сандық идентити арасындағы айырмашылыққа назар аударылады. Сапалық идентитиі бар заттар ортақ қасиеттерді бөліседі, олар сапалық жағынан азды-көпті бірдей болуы мүмкін.
Идентити ұғымы көптеген философиялық мәселелерді қоздатты. Мысалы, ажыратылмастық идентитиі (identity of indiscernibles) мәселесі: егер х пен у барлық қасиеттерін бірдей бөліссе, олар бір, және бірдей нәрсе ме?; сондай-ақ мысалы, уақыт өте өзгеру мен тұлғалық идентити мәселесі: мәлім уақыттағы х тұлға және кейініректегі у тұлға бір адам болатын жағдайды қалай түсінеміз?; тб. Сапалық идентити мен сандық идентитиді ажырата білу маңызды. Мысалы, анасы қарап тұрғанда бірдей велосипедтері бар екі баланың жарысқа қатысқанын алайық. Екі бала бір мағынада бірдей велосипедке ие, бұл сапалық сәйкестік боламын; екінші мағынада екеуінің анасы бір, бұл сандық сәйкестік.
Философиялық идентит ұғымы психология және әлеуметтік ғылымдарда кездесетін идентити ұғымдарынан ерекшеленеді. Философиялық тұжырымдама қатынасқа қатысты, атап айтқанда, егер тек егер х пен у бір нәрсе, немесе бірдей нәрсе болған кездегі өзара идентитилі қатынасқа қатысты (яғни, егер тек егер x = у болғанда). Социологиялық түсініктегі идентити, керісінше, адамның өз-өзін түсінуііне, әлеуметтік әйгіленісіне, және жалпы алғанда, адамның бірегей (unique) ететін, немесе өзгелерден сапалық ерекшелендіретін тұлғалық аспектілеріне (мысалы, мәдени идентити, гендерлік идентити, ұлттық идентити, желілік идентити, және идентити қалыптастыру процестері) қатысты. Соңғы уақытта идентити барынша ұғымдандырылып (conceptualized), адамның экологиялық өмір торындағы орнын көрсете бастады.
Дереккөздер
Санат:Философиялық терминдер Санат:Онтологиялық терминдер Санат:Логикалық ұғымдар Санат:Логика
Санта-Маргерита-ди-Стаффора
Санта-Маргерита-ди-Стаффора (Santa Margherita di Staffora) — Италиядағы коммуна, Ломбардия әкімшілік аймағына қарасты Павия провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 617 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 17 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 37 км² шамасында. Пошта индексі — 27050.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ломбардия елді мекендері
Топтық сигнал
Топтық сигнал (aggregate signal) —
Дереккөздер
Санат:Электроника
Полипропилен
Полипропилен(nCH2=CHundefined(CH3) → [-CH2-CHundefined(CH3)-]n)пропиленнің полимерлену өнімі, ақ түсті қатты зат. Полипропиленді радикалдық полимерлеу әдісімен алғанда, кіші молекулалы сұйық өнім түзіледі. Ал стереореттелген жоғары молекулалы полимерін алу үшін триэтилалюминий (С2Н5) А1 және тетрахлортитан ТіС14 катализаторлары колданылады. Полипропиленнің бүйір топтары негізгі тізбек осінің бойында оралма тәрізденіп, әрбір екі элементарлы буыннан кейін кезектесіп орналасады. Полипропилен жоғары температураның өзінде де қышқыл, негіз және майлардың әсеріне төзімді. Кәдімгі температурада ешбір еріткіште ерімейді, ал 80 С-тан жоғары температурада қыздырғанда, ароматты көмірсутектер мен хлорлы парафиндерде ериді. Полипропилен полиэтиленге өте ұқсас. Түсі ақ, қолға майдай сезіледі, термопластикалы материал. Молекулалық массасы 300—700 мың аралығында, тығыздығы 920 кг/м. Полиэтиленнен айырмашылығы — берік, жоғары температурада (160 С—170 C) жұмсарады. Полипропиленнен аса берік оқшаулағыштар, түтіктер, машина тетіктері, химиялық құрылғылар жасайды. Берік болғандықтан, қажалуға төзімді арқан, тор, техникалық мата алуда қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Диэлектриктер Санат:Пластмассалар Санат:Полимерлер
Марат Кенжетайұлы Оңғарбеков
Марат Кенжетайұлы Оңғарбеков 1959 жылы 16 наурызда Орал облысы Жымпиты ауданының Бұлдырты кентінде туған. Қазақ. Әкесі - Оңғарбеков Кенжетай, «Бұлдырты» кеңшарында 20 жыл бойы жұмыс істеген. Анасы - Есенғалиева Рахима, зейнеткер, мұғалім болып жұмыс істеген. Орал ауылшаруашылық институтының агрономия факуль- тетін бітірген (1981), ғалым-агроном. Қазақ және орыс тілдерін біледі. «Нұр Отан» ХДП мүшесі. «Батыс Қазақстандағы ауылшаруашылық дақылдарын өсірудің ресурс үнемдеуші технологиялары» (2009), «2010 жылғы Батыс Қазақстан облысының қожалықтарындағы көктемгі егісті өткізу және егістіктерді бақылау бойынша ұсынымдар» (2010) мақалаларының тең авторы. 1981 жылдан - Орал облысы Жымпиты ауданының «Бұлдырты» кеңшарында бөлімше агрономы, 1984 жылдан - №3 бөлімше бастығы. 1985 жылдан - Орал облысы Жымпиты ауданы «Жосалы» кеңшарының бас агрономы. 1987 жылдан - Орал облысы Жымпиты ауданының агроөнеркәсіптік бірлестігінің бас агрономы. 1990 жылдан - «Бұлдырты» кеңшарының бас агрономы. 1991 жылдан- Орал облысы Жымпиты ауданындағы Бұлдырты ұжымдық кәсіпорнының бас агрономы. 1997 жылдан - Батыс Қазақстан облысы Сырым ауданы әкімінің бірінші орынбасары. 2000 жылдан - Батыс Қазақстан облысы Сырым ауданының әкімі. 2006 жылдың қазанынан бөрі - Батыс Қазақстан облысы Ауыл шаруашылығы басқармасының бастығы. «Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл» (2001), «Қазақстан Конституциясына 10 жыл» (2005) медальдарымен марапатталған. Әскери атағы - запастағы аға лейтенант. Діни көзқарасы - «Дінге толеранттық көзқараста». Саяси қайраткер ретіндегі идеалы- Н.Ә. Назарбаев. Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Қазақстанның тұрақты әлеуметтік-экономикалық дамуы». Хоббиі - спорт, аңшылық, балық аулау. Сүйіп оқитын әдебиеті - классикалық әлемдік және қазақ әдебиеті. Үйленген. Жұбайы - Ысқақова Марта Шахабайқызы, жеке кәсіпкер. Қызы - Оңғарбекова Рамина Маратқызы; ұлдары - Оңғарбек Ерболат Маратұлы, Оңғарбек Ерназар Маратұлы.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Антропоцентризм
Антропоцентризм — [грек. anthropos - адам, centrum - орталық] - дүниенің орталығына адамды қоятын италяндық Қайта Өрлеудің тұжырымдамасы. Ол Еуропалық Жаңа заман мен Ағартушылық идеологиясына әрі өмірлік өлшеміне және гуманизмнің маңызды шартына айналды. Ежелгі дәуірде негізі қаланғанымен табиғат аясынан шыға алмады. Жаңа заманда адам еріктері мен мінез-құлықтары туралы тұжырым қалыптасты, оның қағидалары нарыққа, демократияға, азаттық қоғамға бет бұрған әлеуметтік мәдениетті басшылыққа алды. М.Штирнер өз ілімінде Антропоцентризмнің мейлінше эгоистік, жеке-дара түрін көрсетті. Адамзатты дәріптеп, оған бас июге де болады (П.Боранецкийдің тұжырымдамасы).
Антропоцентризм принципі — адам дегеніміз барлық нәрсенің өлшемі (тезисті Софист Протагор тұжырымдаған). Тоталитар¬лық тәртіптер мен кейбір дамыған елдер жағдайында антропоцентризм тәжірибелік сипат алады, табиғат талан-таражға түсіп, экологиялық дағдарыс етек алады.
Дереккөздер
Санат:Саясат
NGC 6839
NGC 6839 — Жебе шоқжұлдызында орналасқан *Grp (жұлдыздар шоғыры) типті жұлдыз.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Жебе (шоқжұлдыз)
Қызыл Керуен
Қызыл Керуен — қазақтар арасында жүргізілген саяси науқан. 1921 ж. Орынбор губерниясының партия комитеті қазақтың көшпелі аудандарына тұңғыш губернияға Қызыл керуен жіберді. 1922 ж. Ә.Жангелдиннің басшылығымен ҚазАКСР-інің Қызыл Керуені ұйымдастырылды. Бұл Қызыл Керуен 20 мамырдан 9 тамызға дейін Ор, Торғай, Атбасар, Ақмола, Петропавл, Павлодар, Қарқаралы арқылы Семейге дейін барды. Керуеншілер ауыл жұртшылығына Кеңес өкіметінің декреттерін түсіндірді, жергілікті кеңестер жұмысын жолға қоюға көмектесті және оны жақсарту шараларын белгілеп, ашыққандарға көмектесу, қазақ, орыс кедейлерін жерге орналастыру, оларды байлардың кіріптарлығынан қорғау, мекемелерде ана тілінде іс жүргізуді үйрету, бұқара арасында жұмыс жүргізу үлгісін көрсету, сот органдарының жұмысын ұйымдастыру, халыққа дәрігерлік көмек көрсету жұмыстарымен айналысты.
Дереккөздер
Санат:Тарих
Оқу бағдарламасы
Оқу бағдарламасы – оқу пәнінен берілетін білім мен игерілетін дағдылардың мазмұны мен көлемін және оқу жылындағы орнын белгілейтін құжат. Оқу бағдарламасының түсінік хатында оқу пәнін оқытудың мақсаты, бағдарламаның құрылымы, оқу материалының жүйесі, оқытудың әдістері мен ұйымдастыру формаларының ерекшеліктері көрсетіледі, сыныптағы және сыныптан тыс оқыту жұмыстарының басқа пәндермен байланыстылығы анықталады. Оқу бағдарламасы мына қағидалар негізінде жасалады: жас ұрпақтар үшін бағдарлама мазмұнының тәрбиелік мәні болуы, оқыту мазмұнының ғылыми тұрғыда келуі, оқу материалының оқушылардың жас ерекшеліктеріне және білім дәрежесіне сай жасалуы, оқылатын объективті дүние құбылыстары мен оқу пәндерінің арасындағы табиғи жалғастықты бейнелейтін өзара байланыс ескеріледі.
Дереккөздер
Санат:Оқу әдістемелері
Хемниц
Хемниц (Chemnitz) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония жерінде орналасқан қала.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 242 971 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 220,85 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 14 5 11 000. Қаланың басшысы — Барбара Людвиг.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония елді мекендері
Сегізінші Наурыз
Сегізінші Наурыз — Абай облысы Жарма ауданы, Белтерек ауылдық округінің құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Қалбатау ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 45 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 377 адам (189 ер адам және 188 әйел адам) болса, 2009 жылы 224 адамды (107 ер адам және 117 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Жарма ауданы елді мекендері
Уймуж (Кіші Амзи тармағы)
Уймуж — Ресейдегі өзен. Пермь өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кіші Амзя өзенінің сол жағалауынан 20 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 23 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кама Кама су торабынан Воткин су торабына дейін. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Сан-Мартин-де-Монтальбан
Сан-Мартин-де-Монтальбан (San Martín de Montalbán) — Испаниядағы муниципалитет. Кастилия — Ла-Манча автономды бірлестігіне қарасты Толедо провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Монтес-де-Толедо ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 802 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 135 км² шамасында. Провинцияның әкімшілік орталығына дейінгі қашықтығы — 44 км.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Толедо елді мекендері
NGC 2369B
NGC 2369B — Carina шоқжұлдызында орналасқан SBbc типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енбейді. Аталмыш каталогқа кейінірек қайта қаралымында қосылған болатын.
Ашылуы
Бұл нысанды 1834 жылы 26 желтоқсанда астроном Джон Гершель ашқан болатын және NGC каталогында 2369B деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 20717, ESO 123-5, IRAS07199-6157.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Carina (шоқжұлдыз)