cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Демалу
thumb|right|350px| thumb|right|350px| Демалу - нәтижесінде ағзаның әл-қуатын қалпына келтіру және жұмысқа қабілетін қайтару үшін пайдаланатын тыныштық күйі.
Лажсыздан әрекетсіздік - демалысқа жатпайды.
Демалу процессі бірнеше кезеннен тұрады:
Санат:Ойын-сауық Санат:Физиология
Кеншімбай Қабанұлы
Кеншімбай Қабанұлы (1865, Қызылорда облысы Сырдария ауданы – 1925, сонда) – айтыс ақыны. Бізге жеткен айтыстарының ішіндегі шоқтығы биік әрі көркемі – ақынның Ақсұлу қызбен айтысы. Бұл айтыс шамамен 1890 ж. Ор өз-нің бойында өткен. Атақты Ырысты қызбен айтысатын он алты ақынның бірі де – осы Кеншімбай ақынның 19 ғасырдың аяғында шығарған өлеңдері бізге жетпеген. Ақынның айтыстары “Айтыс” (1965) жинағында жарық көрген.
Кеншоқы обалары
thumb| alt=A.| [[Оба.]] Кеншоқы обалары– ежелгі дәуірден сақталған ескерткіштер. Қарағанды облысы Шет ауданының Нұра (бұрыңғы Кеншоқы) ауылының маңында орналасқан, түрлі тарихи кезеңдерге жататын обалардың үлкен тобын біріктіреді. Алғаш рет ескерткіштердің бір бөлігін 1956 жылы Орталық Қазақстан археологиялық экспедициясы (жетекшісі Ә.Марғұлан) ашты. Зерттеу барысында барлығы 7 қоршаудың сипаттамасы жасалды. Тігінен орнатылған үлкен қақпа тастардан түзілген қоршаулардың пішіні дөңгелек, диаметрі 4 м-ден 12 м-ге дейін. Сондай-ақ, қазылған бір қоршаудан үлкен тас жәшік ішіне басын батысқа қарата жерлеген адам мүрдесі де ашылды. Қабір ішінен қыш ыдыстар, алтын сырға мен қоладан құйылған моншақтар да табылды. Жерлеу ғұрпы мен табылған бұйымдардың мәдени ерекшеліктеріне сүйене отырып, Ә.Марғұлан бұл ескерткіштерді қола дәуірінің орта кезеңіне жатқызды және б.з.б. 15 – 13 ғасырлармен мерзімдеді. 1997 – 98 жылдары “Сарыарқа” экспедициясының (жетекшісі А.Бейсенов) далалық барлау жұмыстары кезінде басқа да көптеген обалар табылды. Олардың арасында қола дәуірінің соңғы кезеңіне тән Беғазы – Дәндібай мәдениетінің, сақ дәуірінің ескерткіштері бар. Ежелгі дәуір ескерткіштерінің көптеп табылуы Кеншоқы өңірін ежелден адамдардың тығыз қоныстанғанын көрсетеді. Жақсы жайылымдар, су көздері мен қыста ықтасыны бар таулардың болуымен қатар, өлкеде көне металлургия үшін керекті маңызды кен орындарының орналасуы да бұған әсер еткен.
Дереккөздер:
Санат:Шет ауданы тарихы
NGC 3365
NGC 3365 — Sextans шоқжұлдызында орналасқан Sc типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1828 жылы 13 сәуірде Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 3365 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 32153, UGC 5878, MCG 0-28-6, ZWG 10.8, FGC 1131.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Sextans (шоқжұлдыз)
Сібірше Уикипедия
Сібірше Уикипедия (Сиби́рска Википе́ддя) — «сібір тілі» деп аталатын тілде жазылған Уикипедияның жабылған және содан кейін өшірілген бөлімі. 2006 жылдың 1 қазанында ашылып, 2007 жылдың 5 қарашасында жабылған.
2007 жылдың қаңтар айында боттар жазған 6924 мақаланың арқасында Уикипедиялар арасында 66-шы орынға шықты. Бұл көрсеткішпен Сібірше Уикипедия көптеген «тірі тілде» жазылған Уикипедияларды озып кетті. Мысалға: африкаанс, өзбек, белорус тіліндегі Уикипедиялар.
«Сібір» Уикипедиясының негізгі тақырыптары дін мен лингвистика болды. Сонымен қатар Сібірше Уикипедияның қатысушылары әртүрлі мәтіндерді «сібір тіліне» аудармен айналысты.
Бастапқыда бұл Уикипедия тек қана оқу үшін қалдырылып, артынан толығымен өшірілді.
Дереккөздер
Санат:Уикипедия тарихы Санат:уикипедия бөлімдері
Малки-Болгарени (Габрово облысы)
Малки-Болгарени (Малки Българени) — Болгариядағы ауыл. Габрово облысына қарасты Дряново қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 адамды құрайды.
Пошта индексі — 5370. ЕКАТТЕ коды — 46485.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Габрово облысының елді мекендері
Жаңа сайран
Жаңа сайран — Башқұртстанның Чишмин ауданындағы ауыл, Жаңа троит ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 23 адамды құрады. Пошта индексі — 452162, ОКАТО коды — 80257850008.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Шапинка
Шапинка — Ресейдегі өзен. Марий Эл Республикасы, Чуваш Республикасы, Киров облысы, Татарстан Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Үлкен Кокшага өзенінің сол жағалауынан 99 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 27 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Еділ Чебоксар су торабынан Свияга және Цивиль өзендерін қоспағанда Қазан қаласына дейін. Өзен саласы — Құйылысу аралығы теліміндегі Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Виркин үкісі
Виркин үкісі - ең үлкен және ең күшті үкілердің бірі. Оның басында үлкен мүйіз тәрізді түйіні болады. Виргин үкісінің ұзындығы 56 см, ал салмағы 1 кг-нан 2,5 кг-ға дейін жетеді.
Локо
Локо -
Дереккөздер
Санат:Экономика Санат:Банк терминдері
Нұрмахан Камалов
Нұрмахан Камалов (1927 ж. т., Түркістан ауд. Қызыл Ту кенті) – Социалистік Еңбек Ері (30.3.1971). 1939 – 1948 жылдары Қызыл ту ұжымшарында жұмыс істеді. 1948 жылдан Кентау полиметалл комбинатында бұрғылаушы, бригадир. Қазақ КСР Жоғары Кеңесіне депутат болып сайланған. Ленин, Еңбек Қызыл Ту ордендерімен, медальдармен марапатталған.
JET (Joint European Torus)
JET (Joint European Torus) – еуропалық тороидалды камера; әлемдегі жұмыс жасайтын физикалық плазманы магниттік өрісте сақтауға арналған экспериментальды ең үлкен термоядролық реактор. Басты мақсаты – болашақта басқарылатын термоядролық реакцияларды жүзеге асыратын жолды ашу. JET Ұлыбританияның Калхэм елді-мекені аумағында орналасқан. 1977 жылы құрылысы басталған. Ресми түрде JET 1984 жылы Елизавета II қатысуымен ашылған. Реакторға қажет детальдар бүкіл Еуропадан тасымалданған. 1984 жылы іске қосылған. 1991 жылы 1 МВт қуаттағы термоядролық реакция жүзеге асырылған. 1997 жылы D-T реакция арқылы 16 МВт қуатты басқарылатын термоядролық синтез жүзеге асырылды. Бұл әлемдік рекорд болды. Қауіпсіздік үшін JET реакторы қашықтықтан басқарылатын роботталған жүйемен қамтылған. Ол дейтерий мен тритий реакциясы барысында бөлінетін радиоактивті сәулелерден қорғайды. Қазіргі таңда JET реакторы әлемдегі ең ірі жоба болып саналады. Техникалық мәліметтер: Сыртқы радиус: 2.96 м Ішкі радиус: 1.25-2.10 м Плазма көлемі: шамамен 100 м³ Магнит өрісі: 3.45 Тесла (тороидалды) Жылу: 38 МВт Мүмкін температура: 150 миллионов градусов Цельсия Бөлінген максималды энергия: 16 МВт (1997 жылы)
Лазерлік термоядролық синтез – NIF (National Ignition Facility) жобасы
Тығыз плазманы термоядролық температураға қыздыру үшін қуатты лазерді қолдануды Н.Г.Басов пен О.Н. Крохин 1961жылы ұсынған. Лазерлік термоядролық синтез – басқарылатын термоядролық синтезді зерттеуде қолданылатын бағыттардың бірі. Ол лазердің заттардың кішкене көлемдеріндегі (10-6 см3) энергияны аз уақыт аралығында (<10-10-10-9с) жинақтай алу қабілетіне негізделген. Бұл қабілет термоядролық реакцияларға қажет энергияның бөлінуін (1019-1020 Вт/см3), температураны (10 кэВ) қамтамасыз етеді. Термоядролық жағармай (дейтерий мен тритийдің бірдей пайыздық қоспасы) және оны қаптайтын өзге заттардың қабаттар лазерлік нысананы құрайды. Әр түрлі лазерлерден шыққан жарықты кішкене нысанаға бағыттау қажет. Тез уақытта сыртқы қабаттың булануы центрге бағытталған реактивті күшті тудырады. Ал ол нысананың тығындалуына және оның термоядролық реакцияға қажетті температураға дейінгі қызуына әкеледі.
Қолданылған әдебиеттер http://hi-news.ru/space/termoyadernyj-reaktor-jet-gotovitsya-dostich-tochki-bezubytochnosti.html https://ru.wikipedia.org/wiki/Joint_European_Torus https://www.youtube.com http://bourabai.kz/physics/1904.html http://www.membrana.ru/particle/3317
Отрадный ауылдық округі
Отрадный ауылдық округі — Ақмола облысы Жарқайың ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Отрадное, Кенское ауылдары кіреді. Орталығы – Отрадное ауылы. Округ құрамында болған Шаңырақ ауылы 2005 жылы таратылған.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 740 адамды құрайды.
Дереккөздер
Санат:Жарқайың ауданы ауылдық округтері
Ядролық спектроскопия
Ядролық спектроскопия – ядролық физиканың атом ядросының энергетикалық деңгейлерін және олардың арасындағы ауысуларды зерттейтін саласы. Ол ядролық сәулелердің түріне қарай -, - және -спектроскопия болып ажыратылады.
Бротас (Сан-Паулу)
Бротас (Сан-Паулу) (Brotas (São Paulo)) — Бразилиядағы муниципалитет, Сан-Паулу штатында орналасқан. Пирасикаба мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Риу-Клару экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 22 200 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1 101,47 км² шамасында. Халық тығыздығы — 20,2 адам/км².
Тарихы
Қала 1859 жылы құрылған.
Санат:Сан-Паулу елді мекендері
Қазақстандағы допты хоккей
thumb|270px|[[Рауан Исалиев]] thumb|270px|[[VІІ қысқы Азия ойындары]] thumb|270pxҚазақстандағы допты хоккей, XX ғасырдың 50-ші жылдарында Оралда, Сібірде, Қиыр Шығыста және Қазақстанда хоккей клубтары пайда болды. Көптеген қалалардың командалары КСРО чемпионатында өнер корсету құқығына ие болып, солардың арасында Алматының "Динамосы" бірнеше рет КСРО- ның чемпионы атанды. Допты хоккейдің дамуына байланысты ойынның әдістері мен тәсілі өзгерді, дами түсті. Мұз айдынында Л. Алешин, П. Марков, X. Абузаров, Г. Петров, Г. Батырбаев, Н. Васин, қаласы Байболов, В. Болотов, М. Кузнецов, 111. Хасанов сияқты және т. б. талантты жастар көрінді. 1956 ж. Апматының "Буревестник" хоккей к-дан КСРО чемпионатының жоғарғы тобында ойнайтын болды. Кейін "Б" Алматының "Динамо" командасына айналды. Олар 20 жыл бойы КСРО-дағы күшті ұйымдардың біріне айналды. Э. Айрих пен қаласы Байболов сынды білікті мамандар 1977 ж. оларды КСРО чемпионы атағына дейін көтерді. Бұған қоса олар КСРО чемпионаттарының 6 рет күміс, 5 рет қола медальдарына ие болды. 1977-78 жылдары "Д" Еуропа чемпиондарының кубогін иеленді. Эр кезде "Д"- ның сапында В. Бочков, Я. Апель- ганец, А. Ионкин, Ю. Барзин, A.	Алешин, В. Илбин, Е. Агуре- ев, М. Жексенбеков сияқты бел- гілі хоккейшілер өнер көрсетті. "Д"-ның В. Бочков, Л. Лобачев,B. Панев сынды ойыншылары КСРО құрамасының сапында Әлем чемпионы атанды. Тәуелсіздік алғаннан кейін ҚР-ның допты хоккейшілері халықаралық жарыстарда өнер көрсете бастады. 2004 ж. республиканың құрама командасы Норвегияда өткен Әлем чемпионатында 4-ші орынға ие болды.
Дереккөздер
Bandy i Kazakstan
Чунова
Чунова — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы, Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кодина өзенінің сол жағалауынан 75 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 23 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Онега өзені. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Онега.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері Санат:Вологда облысы өзендері
Борщевка (Иста тармағы)
Борщевка — Ресейдегі өзен. Орлов облысы, Тула облысы, Калужа облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Иста өзенінің оң жағалауынан 53 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 11 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ока су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ока Орёл қаласынан Белёв қаласына дейін. Өзен саласы — Мокшыге қосылу құйылысына дейінгі Ока тармағының су алаптары, өзен алабы — Ока.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
498 жыл
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:498 жылы қайтыс болғандар
Көлтоған (Жуалы ауданы)
Көлтоған (1992 жылға дейін — Алексеевка) — Жамбыл облысы Жуалы ауданындағы ауыл, Боралдай ауылдық округінің орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы – Бауыржан Момышұлы ауылынан солтүстік-батысқа қарай 36 км-дей жерде, бұта аралас бетеге, сұлыбас, селеу өскен қоңыр топырақты тау аралық қоңыржай агроклиматтық белдемде орналасқан.
Халқы
Тұрғыны 1495 адам (2009).
Тарихы
1992 жылға дейін "Алексеевка" деп аталып келген. 1960 – 97 жылдары сүт өндіретін “Коммунизм жолы” ұжымшарының орталығы болды. Оның негізінде 1997 жылдан Көлтоғанда және округке қарасты Ертай, Рысбек батыр, Ақтасты, Қошқарата, Қызтоған ауылдарында ӨК-тер және 7 шаруа қожалығы құрылды.
Инфрақұрылымы
Ауылдарда 3 орта, 2 орталау, 1 бастауыш мектеп, 4 кітапхана, 3 мәдениет үйі, дәрігерлік амбулатория, фельдшірлік-акушерлік пункт, 4 фельдшірлік пункт бар.
Атау тарихы
Көлтоған ауылының оңтүстігінен күн батысына дейін Қаратау сілемдерінің Бөкей тау бөлігі қоршап жатыр. Ілгеріде тау аңғарында көл болған дейді. Таудан аққан суы мол бұлақ көзі сол айдынға құяды екен. кейінірек жер сілкінісінің салдарынан әлгі бұлақ көзін тау жыныстары басып қалған. Содан тоған суы тартылып кеткен. Ауыл атауы соған байланысты Көлтоған аталған.
Дереккөздер
Санат:Жуалы ауданы елді мекендері
Гестия
Гестия (еж.-грек. Ἑστία)'' – ежелгі грек мифологиясында отбасылы ошақ пен құрбандық отының құдайы. Кронос пен Реяның үлкен қызы. Зевстің, Гераның, Деметраның, Аидтың және Посейдонның әпкесі. Римдік Вестаға ұқсайды.
Гестия, Афродитаның жұмысын ұнатпайды. Посейдон мен Аполлон оның қолын сұрады, бірақ ол пәктікті ұстауға уәде беріп, Зевспен бірге тұрады. Оның ескерткіші Фесалияның жолының бойында. Кносс қаласын тұрғызды. Оның суреті афиналық Пританиеда болды. Бұл сурет "пифиялық лаврды билейді" деп аталды. Оның құрбан шалатын жері Эгиядан алыс емес жердегі Зевстің Гомория (Ахайя) деп аталатын шоқ тоғайында орналасқан.
Оған, Гомердің XXIV мен XXIX өлеңдері және LXXXIV орфалық өлеңы арналған.
Оның атымен, 1857 жылы ашылған астероид арналған.
Дереккөздер
Санат:Ежелгі грек құдайлары
Көктемдік жанаргүл
Көктем жанаргүлі — сарғалдақтар тұқымдасына жататын бір немесе көпжылдық шөптесін өсімдік. Биіктігі 20 см-ге дейін. Сабағын қоңыр қабыршақтар жауып тұрады, қабыршақтарына жаңару бүрлері орналасады. Жапырақтары сағақсыз, ашық сары түсті үлкен гүлкүлтелі гүлдері жалғыз, қоңыр тамыр сабағы бар. Тұқымынан және тамырсабағы арқылы вегетативті жолмен көбейеді. Мамыр айында гүлдеп, шілдеде, жеміс береді. Жемісі күрделі, көптеген біртұқымды жаңғақшалардан тұрады. Көктем жанаргүлі - сирек кездесетін еуроазиялық далалық түр. Қазақстанның Қызыл кітабына енгізілген.
Сипаты
thumb|left|180px|
Химиялық құрамы
Көктемгі угүлжапырақ шөбінде адонитоксин гликозиды, цимарин және сапониндер болады.
Қолданылуы
Дәрі мақсатында оның шөптері пайдаланылады. Оны жүрек қызметін реттейтін, сондай-ақ жалпы седативті және несеп жүргізетін дәрі ретінде қолданады. Угүлжапырақ препараты жүрек соғуын күшейтіп, ұсақ артерияларды жіңішкерту арқылы қан қысымын арттырады.Халық медицинасында мұны ұстамалы нерв ауруын, шемен, қызба, іш өту сияқты ауруларды емдеуде тыныштандыратын дәрі ретінде қолданған. Оны ұнтақ күйінде - іш жүргізетін, шеменді, асқазан ауруларын, қарын ауырсынуларын қалыпқа келтіретін дәрі ретінде ішеді. Угүлжапырақ препаратын В. Дерикер рецептісі бойынша, алкоголизмге қарсы да қолданады.
Емдік қасиеті
Қазақстанда көктемдік жанаргүлдің басқа да 7 түрі кездеседі. Бірақ олардың көбінде жүрек глюкозидтері аз болады. Тек түркістандық жанаргүлдің емдік қасиеті ғана көктемдік жанаргүлмен бірдей.
Дереккөздер
Санат:Сарғалдақтар тұқымдасы Санат:Дәрілік өсімдіктер Санат:Қазақстан флорасы Санат:Қазақстанның Қызыл кітабына енген өсімдіктер
ا
Жазылуы
Жеке не болмаса сөз басында — ; сөз ортасында не сөз басында —.
Дереккөздер
Санат:Араб жазуы
Aleph Aleph
Бардвелл (Кентукки)
Бардвелл (Bardwell) — Кентукки штатының Карлисл округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 799 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1.6 км² шамасында. FIPS коды — 21-03664.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Кентукки қалалары
Салық жауапкершілігі
Салық жауапкершілігі — заңи жауапкершілік түрлерінің бірі. Салық жауапкершілігі мемлекеттің арнаулы органдары арқылы мемлекет пен құқық бұзушы арасындағы құқықтық қатынас болып табылады. құқық бұзушыға салық құқығы нормаларында баяндалған талаптарды бұзғаны үшін жауапкершілік жүктеледі. Жасалған құқық бұзушылықтың қоғамдық қауіпті сипаты мен деңгейіне (ауырлығына) қарай салық заңнамасын бұзушыға қылмыстық заңда көзделген әрекетті жасағаны үшін қолданылатын және неғұрлым қатаң ықпалшара ретінде сипатталатын қылмыстық жауапкершілік қолданылуы мүмкін; әкімшілік теріс қылық жасағаны үшін көзделген әкімшілік жауапкершілік және ақша ресурстарының айналысы ережелерін бұзған әрекеттер жасағаны үшін көзделген кaржылық жауапкершілік қолданылуы мүмкін.
Дереккөздер
Санат:Экономика Санат:Қаржы
IC 3985
IC 3985 — Вероника шашы шоқжұлдызында орналасқан C+C типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 3090105, NPM1G +19.0338, double system.
Боланьос-де-Калатрава
Боланьос-де-Калатрава (Bolaños de Calatrava) — Испаниядағы қала. Кастилия — Ла-Манча автономды бірлестігіне қарасты Сьюдад-Реаль провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Кампо-де-Калатрава ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 12236 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 88 км² шамасында. Провинцияның әкімшілік орталығына дейінгі қашықтығы — 27 км.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сьюдад-Реаль елді мекендері
Титтей тартар
Титтей тартар (Porzana pusilla) - кішкене тартарға ұқсайтын ұсақ, шағын денелі (60 г шамасында) құс.
Биологиялық сипаттама
Титтей тарғақтың жоны - шұбарланған зәйтүн түстес қоңыр, бауыры - сұр екі бүйірінде - қошқыл реңк үстінде айқын көрінетін ашық түсті жолақтары болады. Тұмсық негізі жасылдау болып келеді.Өмір сүру дағдысы жасырын болғандықтан (көбінесе оның бар екенін тек қана қайта-қайта қайталайтын қысқа ысқырығынан білуге болады), ұялау дағдысы толық белгілі емес. Ең дұрысы, тартарлардың барлық үш түрінің өмір сүру дағдысы өте ұқсас болуы тиіс.
Таралуы
Еуразияның қоңыржай және тропиктік белдеулерінде өмір сүреді. Қазақстанда солтүстікте - Жайықтан Ертіске дейін Теңіз-Қорғалжын ойпаңында, сондай-ақ оңтүстікте Сырдария атырауынан Зайсан көліне дейін ұялайды. Қазақстанда сәуірден қазанға дейін болады, алайда Шымкент маңынан қыста бір- ақ рет табылды.
Дереккөздер
Санат:Сутартарлар Санат:Еуразия құстары
Травянушка
Травянушка — Ресейдегі өзен. Вологда облысы, Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Порша өзенінің оң жағалауынан 73 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 15 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Двина өзен басынан Вычегда өзенінің құйылысына дейін, Юг өзені және Сухона өзендерін қоспағанда (бастауынан Кубень су торабына дейін). Өзен саласы — Сухона, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Вологда облысы өзендері Санат:Архангельск облысы өзендері
Санасыз әрекет
Дереккөздер
Психология: Энциклопедиялық сөздік./ Бас ред. Б. Ө. Жақып — Алматы: «Қазақ энциклопедиясы», 2011 ISBN 9965-893-71-3
Цуоц
250px|thumb|Картада орналасуы Цуоц (Zuoz) — Швейцарияның Граубюнден кантонында орналасқан коммуна. Малоя округінің құрамына кіреді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Граубюнден елді мекендері
Тәтті (станция)
Географиялық орны
Аудан орталығы - Меркі ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 40 км-дей жерде.
Халқы
Тұрғыны 284 адам (2009).
Санат:Меркі ауданы елді мекендері Санат:Қазақстан темір жол бекеттері
Екейбай Қашағанов
Екейбай Қашағанов (27.8. 1920, Қордай ауданы, Иірсу ауылы – 10.12.1985, Алматы) – қоғам және мемлекет қайраткері. Экономика ғылымдарының кандидаты (1972).
Алматы педагогика техникумын, Қазақстан КП ОК жанындағы жоғары партия мектебін (1948), КОКП ОК жанындағы жоғары партия мектебін (1958) бітірген. 1939 жылы қазан айында әскерге алынып, 2-дүниежүзілік соғысқа қатысады, одан 1946 жылы оралады. 1948 – 55 жылдары Луговой ауданы партия комитетінің бөлім меңгерушісі, 2- және 1-хатшы болып істейді, Жамбыл облысы партия комитетінде бөлім меңгерушісі, хатшы қызметін атқарады, 1962 – 1964 жылдары Оңтүстік Қазақстан өлкелік партия комитетінің хатшысы, 1964 – 1980 жылдары Семей обкомының 2-хатшысы, облыстық атқару комитетінің төрағасы болады.
Семейде Абай мен М.Әуезовке, Достоевский мен Ш.Уәлихановқа ескерткіш орнатуға, Абай, Достоевский, М.Әуезов мұражайларын ұйымдастырып, қыстауларын қалпына келтіруге, Семей қаласының ортасында Абай атындағы қазақ музыкалық драма театрын салдыруға күш-қайратын жұмсаған.
Қазақ КСР Мемл. сыйлығының иегері, 3 рет Еңбек Қызыл Ту, Құрмет белгісі, Халықтар Достығы, І-және ІІ-дәрежелі Отан соғысы, 2 рет Қызыл Жұлдыз ордендерімен, 6 рет «Ерлігі үшін» медалімен марапатталған. Әр жылдары КСРО ХШЖК-нің бір алтын, үш күміс, 2 қола медалін жеңіп алған.
Қордай ауданының Кенен ауылындағы орта мектепке Қашағановтың есімі берілген.
Дереккөздер
Санат:27 тамызда туғандар Санат:1920 жылы туғандар Санат:Қордай ауданында туғандар Санат:10 желтоқсанда қайтыс болғандар Санат:1985 жылы қайтыс болғандар Санат:Алматыда қайтыс болғандар Санат:Қазақстан мемлекет қайраткерлері Санат:Алматы педагогикалық техникумы түлектері Санат:Қазақстан КП ОК жанындағы жоғары партия мектебі түлектері Санат:КОКП ОК жанындағы жоғары партия мектебі түлектері Санат:Қазақстан экономистері Санат:Экономика ғылымдарының кандидаттары Санат:Ұлы Отан соғысының қатысушылары Санат:Қазақстан КП Луговой аудандық партия комитетінің бірінші хатшылары Санат:Семей облыстық атқару комитетінің төрағалары Санат:Қазақ КСР Мемлекеттік сыйлығының иегерлері Санат:Еңбек Қызыл Туы орденінің иегерлері Санат:Құрмет Белгісі орденінің иегерлері Санат:Халықтар Достығы орденінің иегерлері Санат:I дәрежелі Отан соғысы орденінің иегерлері Санат:II дәрежелі Отан соғысы орденінің иегерлері Санат:Қызыл Жұлдыз орденінің иегерлері Санат:Ерлігі үшін медалінің иегерлері (КСРО) Санат:Халық Шаруашылығы Жетістіктері Көрмесі алтын медалінің иегерлері Санат:Халық Шаруашылығы Жетістіктері Көрмесі күміс медалінің иегерлері Санат:Халық Шаруашылығы Жетістіктері Көрмесі қола медалінің иегерлері
Жаңаталап (Теректі ауданы)
Жаңаталап — Батыс Қазақстан облысы Теректі ауданы, Долин ауылдық округі құрамында болған ауыл, 2011 жылы таратылған.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Теректі ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 25 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 152 адам (78 ер адам және 74 әйел адам) болса, 2009 жылы 3 адамды (2 ер адам және 1 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Теректі ауданының таратылған елді мекендері
Авиациялық дивизия
Авиациялық дивизия   — көптеген мемлекеттердің әскери-әуе күпттеріңде бар бөлім. Әскерлерді авиациялық қолдауға, құрлықта үстемдікті жеңіп алуға, әскери қимыл аудандарын оқшаулау, әуе барлауына және т.б. мәселелерді шешуге міндеттелінген. Авиация түрлеріне қатыстылығына, әскери-әуе күштерінің ұйымдастырылу және қарулану ерекшеліктеріне байланысты авиациялық дивизияның төмендегі түрлері белгілі: бомбалаушы, ауыр бомбалаушы, жойғыш бомбалаушы, жойғыш шабуылдаушы аралас, көліктік және т.б. Әдеттегі авиациялық дивизия құрамында авиацианың бір түрінің бірнеше авиация полкі (қанат, эскадра) болады. Онда 45-тен 200-ге дейін ұшақтар қамтылады. Мысалы, Германия әуе әскерінде 30—36 ұшақтан тұратын 3—4 жойғыш бомбалаушы эскадрильясынан, ракеталардан, "Першинг 1 А" эксадрасынан (36 түсу құрылғыларынан тұратын), барлау эскадрильясы және жеңіл бомбалау эскадрасылан (42 ұшақ) құралған аралас авиациялық дивизия бар. Барлығы 108—180 ұшақтан құрылған.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Ланген
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 35 570 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 29,12 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 06 4 38 006.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гессен елді мекендері
Самат Тельманұлы Нұржанов
Самат Тельманұлы Нұржанов (11.01.1956, Жилянка станциясы, Ақтөбе облысы), ҚазКСР-інің ЕСЖ- сы (1999), п.ғ.к-ы (1990), профессор (2006). 1982-85 жылдары Мәскеуде дене тәрбиесі орталық мемлекеттік институтының аспирантурасын бітірді. 1993-98 ж. Қазақ ұлттық дене тәрбиесі институтының спорт ойындары кафедрасының меңгерушісі, 1998-2002 ж. осы институттың проректоры, 2002- 2007 ж. арасында Қазақ-Британ техникалық университетінің дене тәрбиесі кафедрасының меңгерушісі. 1994-2000 Апматы қалалық футбол бірлестігінің төрағасы, осы жылдары республикалық футбол ассоциациясының атқару комитетінің мүшесі болды. Нұржанов 50-ден астам ғылыми еңбектердің, бірнеше оқулықтардың авторы.
Сағынгерей Зұлхаұлы Байменов
Сағынгерей Зұлхаұлы Байменов - (15.2.1947 жылы туған, Астрахан облысы Володар ауданы Мултан селосы) - ақын, аудармашы. Мәскеу полиграфиялық институтін бітірген (1975).
Самат Тельманұлы Нұржанов
Дереккөздер
Санат:Профессорлар
Сағынгерей Зұлхаұлы Байменов
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар Санат:1947 жылы туғандар
ب
Ба (ﺏ) Араб әліппесінің екінші әрпі. Қазақша дыбысталуы - ба̄’.
Жазылуы сөз басындағы - بـ, сөз ортасындағысы - ـبـ, сөз аяғындағысы - ـب
Шыршашөп
Шыршашөп (Hypopitys) – өзі аттас тұқымдасқа жататын хлорофилсіз, сапрофитті қоректенетін көп жылдық шөптесін өсімдік.
Қазақстанның таулы аудандарындағы қарағайлы, қылқан жапырақты, аралас ормандардағы көлеңкелі жерлерде өсетін 1 түрі – кәдімгі шыршашөп (Н. monotropa) бар. Оның биіктігі 10 – 25(35) см. Тамырлары ұя тәрізді тамыршалардан тұрады. Сабағы етжеңді, қабыршақ тәрізді жапырақтар жауып тұрады. Гүлі қоңырау пішінді, қос жынысты, саны 3 – 8, сабақтың ұшында шашақтанып, төмен қарай салбырап тұрады. Жеміс бергенде жоғары қарай көтеріліп тікейеді. Аталығының саны 6 – 12, аналығы 1 – 6 ұялы. Гүл жапырақтары кірпік тәрізді, қылтанақты, хлорофилсіз, ақшыл, кепкеннен кейін қараяды. Күлтелері бос жатады, сары түсті. Шілде айында гүлдеп, тамызда жеміс береді. Жемісі – көп тұқымды қорапша.
Дереккөздер
Санат:Көкбұталар
Гёзенрот
Гёзенрот (Gösenroth) — Германия Федеративтік Республикасының Рейнланд-Пфальц жерінде орналасқан муниципалитет. Биркенфельд ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 251 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 4,49 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 07 1 34 030. Муниципалитеттің басшысы — Рюдигер Фауст.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Рейнланд-Пфальц елді мекендері
Жай сөйлем түрлері
Жай сөйлем түрлері— құрылымдық, мағыналы қайырым белгілеріне қарай жіктелетін жай сөйлемдер. Жай сөйлемдер айтылатын ойдың шындық болмысқа қатысы жағынан болымды, болымсыз сөйлемдер коммуникативтік мақсаты мен айтылу интонациясы жағынан хабарлы, сұраулы, лепті, бұйрықты сөйлемдер тұрлаулы, тұрлаусыз мүшелердің катысуы сипаты жағынан жалаң, жайылма сөйлемдер айтылатын ойға катысты сөйлем мүшелерінің болу-болмауы жағынан толымды, толымсыз сөйлемдер, бастауыштың болу-болмауына байланысты жақты, жақсыз сөйлемдер болып бөлінеді.
Дереккөздер
Санат:Лингвистика
Унтерауэрсбах
Унтерауэрсбах (Unterauersbach) — Аустриядағы коммуна. Штирия федералды жеріне қарасты Фельдбах округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 490 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 7.89 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — FB, ресми идентификациялық коды — 6 04 54.
2005 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Антон Марблер (АҰП) саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Штирия елді мекендері
Тиццано-Валь-Парма
Тиццано-Валь-Парма (Tizzano Val Parma) — Италиядағы коммуна, Эмилия-Романья әкімшілік аймағына қарасты Парма провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2129 адамды құрайды. Халық тығыздығы 27 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 78 км² шамасында. Пошта индексі — 43028.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эмилия-Романья елді мекендері
Құмшашыратқыш
Құмшашыратқыш (Пескомет) — орташа және ірі қорамалар мен өзектер дайындауға арналған жылжымалы не тұрақты құрылғы. Қорамалау қоспасы не өзектік қоспа құмшашқышты бастиек роторының калағымен қорамжәшікке не өзектік жәшікке үлеспен тасталады.
Дереккөздер
Санат:Техника Санат:Машинажасау
Сен-Роман-де-Кодьер
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 182 адамды құрады. Халық тығыздығы — 9,88 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гар департаментінің коммуналары
Санта-Леокадия-де-Жераш-ду-Лима
Санта-Леокадия-де-Жераш-ду-Лима (Santa Leocádia de Geraz do Lima) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Виана-ду-Каштелу округінің құрамына кіреді. Виана-ду-Каштелу муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Минью-Лима экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 058 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 7,35 км² шамасында. Халық тығыздығы — 143,9 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Минью провинциясының құрамына кірген.
Хорезмдіктер
Хорезмдіктер — Хорезм төңірегін б.з.б. 1-мыңжылдық ортасында мекендеген халық. Көне парсы деректерінен Бехистун сына жазуы, Персеполь жазуы сынды ескерткіштерде кездеседі. Бірқатар антикалық авторлардың еңбектерінде Хорезм өңірінің халқы ретінде аталынады (Фотий, т.б.). Страбон хорезмдіктердің массагеттер мен сақтар құрамына енгендігін жазса, Геродот өз еңбегінде Дарий патша Персияны әкімшілік 20 сатрапқа бөлгенде, хорезмдіктер парфяндықтармен, соғдылықтармен және арейлермен бірге 16-сатрапқа енгендігін, олардың үш жүз талант алым-салық төлеп тұратындығын айтқан. Арриан Александр Македонскийге хорезмдіктердің патшасы Фаразман 1,5 мың салт аттылармен келіп қосылып, басқа да көмек көрсетуге әзір екенін айтқандығын баяндаған. Мұны Квинт Курций Руфтың шығармалары да растайды. Бірақ оның еңбегінде хорезмдіктер көсемінің аты Фратаферн деп берілген. Аррианда хорезмдіктер колхтар мен амазонкалардың, Квинт Курций Руф дерегінде даи мен массагеттерге көрші деп көрсетіледі. Хорезмдіктер ерте замандарда Орталық Азияны мекендеген бірқатар халықтардың этногенезінде өзіндік рөлін атқарған. Белгілі ғалым С.П. Толстов хорезмдіктердің Топыраққала, т.б. археологиялық ескерткіштерінде қазба жұмыстарын жүргізіп, олардың заттай және рухани мәдениеттерінің мәселелерін қарастырған.
Санта-Леокадия-де-Жераш-ду-Лима
Сыртқы сілтемелер
Санат:Виана-ду-Каштелу округінің елді мекендері
Хорезмдіктер
Дереккөздер
Санат:Ежелгі халықтар
Половинка (Кельма тармағы)
Половинка — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Краснояр өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кельма өзенінің сол жағалауынан 37 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 22 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кеть. Өзен саласы — Чулымнан Кетке дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Кульберда
Кульберда — Ресейдегі өзен. Челябі облысы, Орынбор облысы, Башқұртстан Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Торат өзенінің оң жағалауынан 19 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 19 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Челябі облысы өзендері Санат:Орынбор облысы өзендері Санат:Башқұртстан өзендері Санат:Жайық су алабы өңірі өзендері
Ордабасы
Ордабасы - жер аты. Қошқарата өңірінде "Үлкен Орадаған", "Кіші Ордаған" деген жерлер бар. Анығына келгенде, олар "Үлкен Орда қонған", "Кіші Орда қонған" болып шығады.
"Орда қонған" деген жер Жамбыл облысы мен Түркістан облысының шектесер жерінде Арқарлы атты тауға жақын, Қошқарата мен Боралдай өзендерінің жоғарғы сағасында орналасқан. "Үлкен Орда қонған" мен "Кіші Орда қонған"ның да ара қашықтығы не бәрі 3-4 шақырым ғана.
Жасақтарды аңғарларға жасыру және барлық уақытта бір-бірімен байланыста болу үшін сол кездегі соғыс тактикасына байланысты осылай орналасқан. Бірінші орда - Ордабасында, екінші орда - Қошқарата жерінде, үшіншісі - Ақыртөбе стансасының жанында. Әр орда тұсында қазақ жасақтары топтастырылған. Жуалы ауданының Қошқарата өңіріндегі Орда қонған, Боралдай, Жолбарысқамал, Үлкен тұра, Кіші тұра, Садыр қамал, Тарақты қамал, т.б. көптеген жер-су атаулары 17-18 ғасырларда туған еліміздің жоңғар қалмақтарынан азат ету кезіндегі қойылған атаулар болып табылады.
Дереккөздер
Санат:Жамбыл облысы географиясы
Аюке
Аюке (Аюка) хан, Аюши (1646 – 1724) – Еділ қалмақтарының төртінші бас тайшысы (1672-1690), тұңғыш қалмақ ханы (1690-1724). Моншақтың үлкен ұлы әрі мирасқоры, Шукур-Дайчиннің немересі.
Өмірбаяны
Болашақ қалмақ ханы балалық шағын Жоңғарияда өткізген. Туған кезіндегі есімі "Аюши" еді (ұзақ өмір буддасы Амитаюсаның қысқартылған аты), алайда орыс тарихына Аюка ретінде енді. 1654 жылы атасы Дайчинмен Еділдің бойына жетті. 1672 жылы әкесі Моншақтың өлімінен кейін туыстарының көмегімен Қалмақ ордасының бас тайшысы атанды.
Аюка Еділ қалмақтарын біріктіріп, өз иеліктерінің аумағын біраз кеңейтті. Жоңғариядан көшіп келген бір топ торғауыттар Аюканың билігін мойындап, Қалмақ ұлысының санын арттырды.
1670 жылы қазақ жерiне басып кiрген. 1673 жылы ақпанда Ресей патшасының қол астына кiргендiгi жөнiнде ант бередi. Орыс әскеріне арқа сүйеп, түрік сұлтанына, Солтүстік Кавказ тұрғындарына, Қазақ, Түрікмен, Хиуа хандықтарына қарсы жорықтар жасады. Аюкенiң атты әскерi Қырым соғысында орыстар жағында болады. 1681 жылы орыс әкiмшiлiгi оған дуанбасы атағын бередi. 1682-1683 жылдары Аюкенiң әскерi Ресей үстемдiгiне қарсы көтерiлген башқұрт көтерiлiсшiлерiн қырғынға ұшыратады. 1696 жылы орыс әскерiмен бiрге Азау(Азов) қамалын алады. Сенiмдi қызметi үшiн Петр I оған алтын қылыш тарту еткен.
1690 жылы Далай лама қалмақ тайшысы Аюкаға хандық титул мен мөрді ұсынды.
Еділдің төменгі ағысындағы билігін нығайту мақсатында ресей билігі Аюканының және оның одақтастары болған дербет тайшылары мен нойондарының әскерін Астрахан (1705-1706), Булавин (1707-1709) көтерілістерінде, Солтүстік соғыс (1700-1721) барысында кеңінен қолданды.
Әдебиет
Санат:Қалмақ хандары
Василий Иванович Зорин
Зорин Василий Иванович (11.4.1932 ж. т., Киров облысы, Доровский ауданы, Қарауыл д.) - философиялық ғылыми докторы (1978), проф. (1979). ҚазМУ-ді бітірген (1954). 1968 жылдан Ақмола а. ш. интернатында аға оқутышы, доцент (1973), кафедра меңгерушісі (1982). Ғылыми зерттеу жұмыстарының негізгі бағыты - жұмысшы табының аграрлық отрядында ғылыми-техникалық революцияның әсерінен болатын әлеуметтік өзгеріс, а. ш-дағы ғылыми-техникалық рефолюцияның философиялық-әлеуметтік мәселелер.
Дереккөздер
Санат:1932 жылы туғандар Санат:Философтар Санат:Профессорлар
Бөгетті көлдер
Бөгетті көлдер - опырылмалардың, мұздық әрекеттерінің және өзен тасындыларының аңғарларды, жыраларды, сайларды көлденең бөгеп тастауынан қалыптасатын көлдер; көбіне таулық аңғарларда кездеседі.
Дереккөздер
Санат:География және геодезия
Ресми бақылау агенттері
Ресми бақылау агенттері - бақылау функцияларын атқарғаны үшін жалақы алатын, арнайы оқытылған тұлғалар.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Саясат әлеуметтануы
Брансей
Брансей (Branceilles) — Франциядағы коммуна. Лимузен аймағына қарасты Коррез департаментінде орналасқан. Брив-ла-Гаярд округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 11,59 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 19029, пошта индексі — 19500.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 255 адамды құрады. Халық тығыздығы — 22,0 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Коррез департаментінің коммуналары
Трахитоидтік бітім
Трахитоидтік бітім - толық кристаллы таужыныстың параллель бітімінің түрі; онда ұзын призмалы далашпаттар субпараллель орналасады.
Дереккөздер
Санат:Геология Санат:Химия
NGC 3349-1
NGC 3349-1 — Арыстан шоқжұлдызында орналасқан Sc типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енбейді. Аталмыш каталогқа кейінірек қайта қаралымында қосылған болатын.
Ашылуы
Бұл нысанды 1865 жылы 22 наурызда Альберт Март астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 3349-1 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 31989, MCG 1-28-2, ZWG 38.2, VV 514.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Арыстан (шоқжұлдыз)
499 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:499 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:499 жылы қайтыс болғандар
Малая Владимировка ауылдық округі
Малая Владимировка ауылдық округі — Абай облысы Бесқарағай ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Малая Владимировка, Бозтал ауылдары кіреді. Орталығы – Малая Владимировка ауылы.
Дереккөздер
Санат:Бесқарағай ауданы ауылдық округтері
Шөптіқақ
Шөптіқақ — Абай облысы Семей қалалық әкімдігіне қарасты Приречный ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Семей қаласынан оңтүстік-шығысқа қарай 18 км-дей жерде орналасқан.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 143 адам (79 ер адам және 64 әйел адам) болса, 2009 жылы 103 адамды (53 ер адам және 50 әйел адам) құрады.
Кеншімбай мен Ақсұлу айтысы
“Кеншімбай мен Ақсұлу айтысы ” – айтыстың көркем үлгілерінің бірі. Айтыс шамамен 1890 жылы Ор өзенінің бойында болған. Кеншімбай Қабанұлы (1865 – 1925) Сыр бойындағы байұлы тайпасының жаппас руынан шыққан. Жетіру тайпасының жағалбайлы руынан шыққан Ақсұлу Орысбай қызы(1873 ж.т. – ө.ж.б.) суырып салма өлеңге жүйрік, аты мәлім ақын болған. Екеуі үлкен бір тойда кездесіп айтысады. Ақсұлудың сөйлер сөзге еркін, тапқыр да алғыр ақын екенін білген Кеншімбай жұрттан алдын-ала сұрастырып, қыздың күйеуінің тым жастығын бетке басып жеңеді. Айтыс қалыпты ру айтысы болып басталса да, дами келе үлкен әлеуметтік мәні бар мәселелерді көтереді, ел ішіндегі кейбір әділетсіздік жайы сөз болады. Айтыс әлеуметтік мәнінің өткірлігімен қатар, көркемдік сөз кестесі жағынан да бағалы.
Мен жазғы демалысты қалай өткіздім
Мен жазғы демалысты қалай өткіздім — Кеңес Одағында, қазір — Ресей мен ТМД мемлекеттеріндегі мектеп шығармаларының дәстүрлі тақырыбы болып табылады. Жазғы демалыс туралы шығарма балаларға түрлі бейнелерді еске сақтауға көмектеседі деп есептелінеді. Александра Бочавердің есебі бойынша, мектеп оқушысы оқудың он бір жылында жаз туралы шығарманы сегіз рет жазады
Тағы қараңыз
Санат:Педагогика
Австралия футболы
|thumb|Австралия футболы Австралия футболы, салмағы 662-677 гр. тартатын сопақша доппен, көлемі 118x155 см. Сопақша келген алаңда әр команданың құрамында 18 адамы бар Австралияда кең тараған командалық спорт ойыны. Ойынның мақсаты - допты ойын алаңына енгізу немесе биіктігі 6 м. келетін төбесі ашық екі бағананың арасынан қақпадан өткізу. Допты қолмен лақтыруға немесе әрбір 10 метрден соң (он қолынан) жерге ұрып әрмен қарай кез келген бағытта алып кетуге болады. Бірінші ойын 1858 ж. Мельбурнда өтті, ресми ережесі 1866 ж. бекітілді. 1956 жылы XVI Олимпиялық ойындарының бағдарламасына көрсетілімі енді. thumb|left|thumb
Дереккөздер
Санат:Аустралия футболы
Жаңа уптино
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Дәм-татым заттары
Дәм-татым заттары — негізінен астық дәмін келтіру үшін пайдаланылады. Алайда оның көпшілігі тек дәмін келтіріп қана қоймайды және оның ж ұғымдылығын арттырады. Өте көп таралған, көбінесе үй кулинариясын - да қолданылатын дәмдеуіштерге: ваниль, қалампыр, зімбір, кардомон, дәм қабық, лавр жапырағы, бұрыш, зире т. б. жатады. Дәмділіктерді қалыпты мөлшерде пайдалану дені сау адамға пайдалы, өйткені ол сөлдің көбірек бөлініп шығуын тудырыл, тәбетін ашып, ас қорытуды жақсартады; ал оны қалыпты мөлшерден артық пайдалану зиян, себебі ол ас қорыту органдарын тітіркендіреді. Үй кулинариясының рецептурасында дәмдеуіштер мөлшері көбінесе астық дәміне байланысты анықталады (бұрыш — дәміне қарай), егер мөлшері көрсет ілсе, онда шамалан: «пышақ ұшымен», 3—4 түйір бұрыш, 1—2 лавр жапырағы, 1 түйір қалампыр салынады. Негізгі татым заттарына қыша, лимон қышқылы, туз, сірке суы және басқа түрлі тұздықтар жатады. Татымдылық үшін сүт, қаймақ май, жұмыртқа, зәйтүн, тамыржеміс және хош иісті көктер (сәбіз, ботташық, петрушка, сельдерей, аскөк т.б.), каперс, пияз, ақ желке, сарымсақ сияқты түрлі тамақтық өнімдер пайдаланылады.
Дереккөздер
Санат:Тұрмыс
Мон-Доль
Мон-Доль (Mont-Dol) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Иль және Вилен департаментінде орналасқан. Сен-Мало округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 26,44 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 35186, пошта индексі — 35120.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1247 адамды құрады. Халық тығыздығы — 47,16 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Каста
Каста - әлеуметтік тұрғыда: қоғамдық өмірдің едәуір күрделі құбылысы, оны барынша "оқшаулық өлшемдеріне құрылған қатаң иерархиялық қоғамдық бөлінудің" мінсіз типін іздеушілер тым қарабайландырып жіберді. Макс Вебердің еңбектерінде бұл термин мәртебеге қарай этностық бөлінудің синонимі ретінде пайдаланылып, мәртебелік бөлінуді коммерциялық топтар мен базарға қарама-қарсы қоятын континуумның екінші шетінде тұрды. Тегінде, Андре Бетеиль берген анықтама неғұрлым түсініліктілеу секілді, ол кастаны "энтогамдық, тектік табандық және ерекше өмір салты және болатын, кейде дәстүрлі кәсіптік бағдарды көздейтін, әдетте тазалық пен кірқожалықтық ұғымдарына негізделген иерархиялық жүйедегі белгілі бір азды-көпті ритуалдық статуспен байланысты шағын және анық қобайланған адамдар тобы" деп бейнелейді ("Caste, class and power", 1965). Касталық тәртіп Үндістан индустарының өмірін айқындайды және варнаның: брахмандар, кшатрилар, вайшья, шудра және жоламайтындар деп аталатын бес бөлімшесіне негізделеді. Әрбір варнаның ішінде бір кәсіппен ғана айналысатын, бір немесе бірнеше ауылды мекендейтін толып жатқан джатилар болады. Олар әлеуметтік жағдайы тумысына қарай айқындалатын қоғамда азын-аулақ әлеуметтік сырғымалыққа мүмкіндік береді. Касталардың арасындағы және оның ішіндегі басты бөлуші шек ықыластық ережелері көмегімен жүреді. Олар ас дайындап ішудің, некеге түрудың қауымдық және жалпы әлеуметтік ықпалдастықтың кез келген пошымына қатысты болады. Каста деген терминді АҚШ-тағы ақ нәсілдер мен қара нәсілдер арасындағы шекті нобайлауға пайдаланатын авторлар жөнінде қолданылатын лақап. Мұндай неғұрлым жарияланымдар - У. Ллойт Уорнердің "Американдық каста мен тап" атты еңбегі. Саяси тұрғыда: Үнді діни көзқарастары мен рәсімдері арқылы өзара байланысты адамдар топтары. Алғаш рет біздің дәуірімізге дейінгі 200-жылдар мен біздің дәуіріміздегі 200-жылдар аралығында Ману заңдарында тұжырымдалған каста жүйесі кең мағынасында функциялық қызмет атқарады. Касталық негізгі төрт топ (varnas) атқаратын әлеуметтік қызметіне қарай ажыратылатын. Брахмандар (Brahmins) - білім беру, ағарту ісімен, кшатрия (kshatriyas) - өндірістік және әскери іспен, вайшия (vaishyas) - саудамен, шудра (shudras) - қоқыс жинаумен бай¬ланысты. Касталар кіші кастаға <jatis) бөлінеді, бұл бөлініс күнделікті өмірде өте маңызды Джати арасынан biradari (пірадарлар) - касталық ерекшеліктерді сақтайтын ерекше әлеуметтік мәдени қызмет адамдары бөлінетін болған. Касталар Үндістанның саяси жүйесіндегі маңызды факторға айналды, бұл бұрын¬ғы алалау саясатының салдарынан туған құбылыс. Отарлық дәуірден кейін мемлекет осы алалауды жоюға ұмтылып келеді. Мәселен, Үндістан Конституциясындағы тоғызыншы қосымшаға сәйкес, жоспарланған касталар деп аталатын төменгі касталар өкілдеріне білім беру саласы мен сайланатын қызметтердің 22,5 % орын бөлінеді. Мандал комиссиясының ұсынысына (1971) сәйкес 1990 жылы бұл үлесті 49,5%-ға дейін өсіру әрекеті жасалды. Бірақ бұл ауқымды қарсылық туғызып, Вишванат Пратап Сингх үкіметін орнынан кетуге мәжбүр етті.
Дереккөздер
fa:کاست
Малки-Выршец (Габрово облысы)
Малки-Выршец (Малки Вършец) — Болгариядағы ауыл. Габрово облысына қарасты Севлиево қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 223 адамды құрайды.
Пошта индексі — 5432. Телефон коды — 067399. ЕКАТТЕ коды — 46509.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Габрово облысының елді мекендері
Юпп Дерваль
Йозеф (Юпп) Дерваль (Josef "Jupp" Derwall; 10 наурыз 1927 жыл, Вюрзелен, Германия — 26 маусым 2007 жыл, Санкт-Ингберт, Германия) — германиялық футболшы, жаттықтырушы.
Бапкер карьерасы
Германия Ұлттық футбол құрамасы сапындағы төртінші бас бапкер. 1980 жылы құрама бапкері ретінде Еуропа чемпионы атанды. 1982 жылы құрама әлем чемпионатының финалына шықты. 1984 жылғы Еуропа чемпионатында құрама топтан шыға алмады да, Дерваль қызметтен кетті.
Соның артынша "Галатасарай" бапкері боп тағайындалды. 1987 жылы клуб бапкері ретінде Түркия чемпионы атанды да, зейнетке шықты.
Сілтемелер
Санат:Германия футболшылары Санат:Германия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Германия Ұлттық футбол құрамасының жаттықтырушылары Санат:Фортуна Дюссельдорф ФК ойыншылары Санат:Фортуна ФК жаттықтырушылары Санат:Галатасарай ФК жаттықтырушылары
IC 3986
IC 3986 — Центавр шоқжұлдызында орналасқан SB0 (жинақы галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 44905, ESO 443-32, MCG -5-31-16, AM 1258-320.
Сыртқы сілтемелер
IC 3986 Санат:Центавр (шоқжұлдыз)
Барлоу (Кентукки)
Барлоу (Barlow) — Кентукки штатының Баллард округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 715 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1.3 км² шамасында. FIPS коды — 21-03718.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Кентукки қалалары
Сағалық процестер
Сағалық процестер қ. Атыраулық процестер.
Арзанк-де-Рандон
Арзанк-де-Рандон (Arzenc-de-Randon) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Лозер департаментінде орналасқан. Манд округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 69,20 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 48008, пошта индексі — 48170.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 208 адамды құрады. Халық тығыздығы — 3,01 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Лозер департаментінің коммуналары