cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Мений-Юбер-ан-Ексм
Сыртқы сілтемелер
Санат:Орн департаментінің коммуналары
Термодесорбция
Термодесорбция - денені кыздыру жолымен дене бетімен адсорбцияланған атомдар мен молекулаларды бөліп шығару.
Дереккөздер
Санат:Физика
Вайзенбах
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 2561 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 9,07 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 08 2 16 059. Муниципалитеттің басшысы — Тони Хубер.
Жо
Жуан Алвес ди Ассис Силва (João Alves de Assis Silva; 20 наурыз 1987, Сан-Паулу), Жо (Jô ретінде танымал) — бразилиялық футболшы, Жапонияның "Нагоя Грампус" клубының шабуылшысы.
2008 жылғы Жазғы Олимпиадаға, 2014 жылы әлем чемпионатына қатысқан. Сондай-ақ 2013 жылғы Конфедерациялар кубогының жеңімпазы.
Сілтемелер
Санат:Бразилия футболшылары Санат:Коринтианс ФК ойыншылары Санат:ЦСКА Мәскеу ФК ойыншылары Санат:Манчестер Сити ФК ойыншылары Санат:Эвертон ФК ойыншылары Санат:Галатасарай ФК ойыншылары Санат:Интернасьонал ФК ойыншылары Санат:Атлетико Минейро ФК ойыншылары Санат:Әл-Шабаб Дубай ФК ойыншылары Санат:Бразилия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Зырян кенді ауданы
Зырян кенді ауданы– Шығыс Қазақстан обл-ндағы (Кенді алтай) бір топ полиметалл және мыс кендері шоғырланған өңір. бұл өңірдегі алғашқы қорғасын кенін 1791 ж. орыс геологы Г.Зырянов ашқан. 1795 жылдан үздіксіз кен өндіріліп келеді. мұнда ең ірі зырянов кенінен басқа ондаған кішігірім кен орындары бар. Олар әр түрлі генетик.және морфол. типке жатады. бірқатары (зырянов,путинцев, грехов, богатырев, малеев, Сажаев, т.б.) ортаңғы девонның құмтас, алевролит, тақтатас, эффузив, пирокластық жыныстар бойына орналасқан. бұл жыныстар ендік бағытқа созылған зырянов антиклиналын құрайды. Кен денелері осы антиклиналь бойында березовка және маслянка шоғырлары арасындағы жарылымдар мен қабатаралық қуыстарда көлбеу бұрыш, линза пішіндес болып түзілген. Кен құрамында мырыш, қорғасын, мыс бар.
Салыстырмалы геологиялық көнекілік
Салыстырмалы геологиялық көнекілік- Жер тарихында болып өткен белгілі бір құбылыстың екінші құбылыспен салыстырыла отырып анықталатын көнелігі. Бұл заңдылыққа сәйкес, тау жынысытардың белгілі бір қабатының екінші қабаттың үстіне орналасуы, бірінші қабаттың екіншіге қарағанда кейінірек қалыптасқандығын дәлелдейді.
Санат:Геология
Ермек Даулетова
Ермек Даулетова 1922, бұрынғы Гурьев (қазіргі Атырау қаласы) облысы Қызылқоға ауданы Қарабау ауылы – 2000 – педагог, Қазақ КСР-інің еңбегі сіңген мұғалімі. Гурьев (қазіргі Атырау) педагогикалық училищесін бітірген (1940). Ұлы Отан соғысына қатысқан. 1940 – 1976 жылдары Форт-Шевченко қаласындағы Киров атынд. орта мектепте мұғалім, оқу ісінің меңгерушісі қызметтерін атқарған. «Ерен еңбегі үшін» (1946), ''«В.И. Лениннің туғанына 100 жыл» (1970) медальдарымен, «Соғыс ардагері''» (2000) белгісімен марапатталған.
Қазақ (қырғыз) Автономиялы Социалистік Кеңес Республикасы
Қырғыз Автономиялы Кеңестік Социалистік Республикасы — 1920 жылдың 16 маусымында РКФСР құрамында құрылған автономиялы қазақ республикасы.
Ермек Даулетова
Дереккөздер
Санат:КСРО педагогтары Санат:Лениннің туғанына 100 жыл медалінің иегерлері
Қазақ (қырғыз) Автономиялы Социалистік Кеңес Республикасы
Республика орталығы — Орынбор қаласы.
Тарихы
1920 жылдың маусымында КСРО басшылығымен қырғыз-қайсақтардың (ол кезде қазақтарды қырғыз не қырғыз-қайсақ деп, ал қырғыздарды қырғыз не қара-қырғыз (кара-киргиз) деп атаған) мекен еткен жерлері Орал, Торғай, Семей облыстары, Закаспийский облысының Адай уезі, Бөкей Ордасы және Орынбор облыстары аумағынан қазақтардың ұлттық автономиялық республика құру шешімі қабылданды. Республика астанасы - Орынбор қаласы деп жарияланды.
ВЦИК-тің 1921 жылғы 17 қаңтардағы Жарлығымен Омбы губерниясынан республика құрамына қазақ халқы ертеден шоғырланған Ақмола, Атбасар, Көкшетау және Қызылжар (Петропавл) уездері Ақмола облысы болып енді.
Сондай-ақ, 1921 жылдың 1 қазанында қазақтар шоғырланған Омбы облысының 15 ауданы да республика құрамына өтті.
ВЦИК-тің 1924 жылғы 21 қазанындағы Жарлығымен бұрын Орынбор облысынан Башқұрт АКСР-ның құрамына өтіп кеткенТоқ-Сұран және Иманғұл аудандары Қазақ АКСР-ы құрамына қайтарылды.
1924 жылы Түркістан КСР-ның таратылуына орай, қазақтар шоғырланған Жетісу, Сырдария, Самарқанд облыстары Қазақ АКСР-ы құрамына кірді. Жетісу облысы аумағынан Қара-қырғыз автономиялы облысы құрылды.
1925 жылы республиканың батысында, Арал теңізінің оңтүстігінде Қарақалпақ автономиялы облысы Қазақ АКСР-ы ішінен құрылды. нобай 1925 жылдың сәуірінде республиканын орысша атауы Киргизкая АССР-дан Казакская АССР болып өзгертіліп, ел астанасы Орынбордан Қызылорда қаласына көшірілді.
Әкімшілік бөлінісі
1921 жылғы 17 қаңтардағы Бүкілресейлік Орталық Атқару Комитетінің қаулысымен жаңадан құрылған Ақмола губерниясына Омбы губерниясынан Ақмола, Атбасар, Көкшетау және Петропавл уездері берілді.
1921 жылдың 10 маусымындағы Бүкілресейлік Орталық Атқару Комитетінің қаулысымен автономды Қырғыз КСР мен Сібір арасындағы шекара Омбы губерниясының Омбы уезінде белгіленді (Есілкөл станциясы Қырғыз АСКР аумағында қалды). Шекара сызығы Есілкөл станциясынан шығысқа қарай Петропавл уезінің шекарасы бойымен, одан әрі солтүстікте Кіші Қараой, Үлкен Қараой көлдерінің, Қаратерек мекенінің бойымен өтіп, орыс болыстарының оңтүстік шекараларына бойлай және Ертістегі Шерлақ станицадан шыға өтеді (Қырғыз АСКР қалдырылған), бұған қоса Ореховск, Добровольск, Моисеевск, Русско-Полянск, Ново-Санжаровск, Черноусовск, Степановск, Котельниковск орыс болыстары Қырғыз АСКР құрамына кіргізілген.
Бүкілресейлік Орталық Атқару Комитетінің 1922 жылғы 12 қаңтардағы қаулысымен Есілкөл станциясы (Омбы губерниясы Омбы уезіндегі Сібір мен Қырғыз АСКР шекарасының бойында) Сібір шегінде қалды.
1924 жылғы 21 қазандағы Бүкілресейлік Орталық Атқару Комитетінің Жарлығына сәйкес, бұрын Башқұрт АКСР құрамында болған Жылайыр кантонының Тоқсоран кантоны мен Иманғұл болысы Қырғыз АСКР берілді.
1925 жылы ақпанда Арал маңының оңтүстік бөлігінде Қырғыз АКСР құрамында Қарақалпақ АО құрылды.
1925 жылы 11 ақпанда автономиялық республиканың астанасы Орынбордан Ақмешіт қаласына көшірілді (1925 жылы 15 маусымда Қызылорда деп өзгертілді).
1925 жылы 6 сәуірде Орынбор губерниясы Қырғыз АСКР шығарылып, РКФСР тікелей бағынуға берілді.
1925 жылы 15 маусымда Қырғыз АСКР Қазақ АСКР болып өзгертілді.
Кейін социалистік құрылыс барысында Қазақ АСКР одақтас республикаға айналдырылды (1936 жылғы КСРО Конституциясы бойынша Қазақ Автономиялық Социалистік Республикасы Қазақ Кеңестік Социалистік Республикасы деп атала бастады).
Сілтемелер
Санат:Қазақстан тарихы
Су көлігі
Су көлігі - энергияны пайдалануы жағынан көліктің ең арзан түрі.
Поезд, машина, ұшақ сияқты кемелер мен баржылар жылдам қозғалмағанымен, ауыр жүктерді тасымалдауда оларға ешбір көлік теңесе алмайды. Кеме жасауға жұмсалатын көптеген материалдардың тығыздығы тұщы және теңіз суының тығыздығынан едәуір үлкен. Бірақ кез келген кеме үшін жүзудің негізгі шарты орындалады: кеменің суға батқан бөлігі ығыстырып шығарған судың салмағы кеменің жолаушыларымен, отынымен, тетіктерімен және басқа құралдарымен қоса есептегендегі салмағына тең болады. Кеме суда орнықты және қауіпсіз жүзуі үшін ол берілген бір тереңдікке дейін ғана суға батуы тиіс. Кеменің суға бататын тереңдігі шөгім деп аталады. Рұқсат етілетін шөгім кеменің қорпусында қызыл сызық - ватерсызықпен белгіленеді. Кеме суға ватерсызыққа дейін батқанда, кеменің жүгімен қоса есептегендегі салмағына тең ығыстырылған судың салмағы су ығыстырым деп аталады. Әдетте су ығыстырымды күш бірлігімен белгілейді. Алайда көбінесе су ығыстырымға салмақтың орнына ығыстырылып шығарылған судың массасы алынады (жүгі бар кеменің массасы) және оны тонна арқылы өрнектейді. Кеменің ватерсызықтан төмен батуы өте қауіпті. Су палубадағы люктар арқылы трюмдарға еніп, ал бұдан кеме суға батып кетуі мүмкін. Егер ватерсызық су деңгейінен жоғары болса, яғни кеме суға жеткілікті дәрежеде батпаса, онда кеме сапарға шықпауы тиіс, толқындар оны теңселтіп, аударып тастауы мүмкін. Сондықтан бос кемелердің трюмдарына міндетті түрде масыл жүк (құм, қиыршық тас) тиеледі. Су көлігінін ішіндегі ең күрделісі -сүңгуір қайықтар. Сүңгуір қайықты құрастырушыларға көптеген мәселелерді шешуге тура келеді: сүңгуір аппаратының беріктігі мен орнықтылығы, өте ұзақ су астында жүзу кезіндегі экипажға қолайлы, т. б. жағдайларды туғызу және қайықты басқару (суға шөгу, су бетіне көтерілу, жүзу кезінде тепе-теңдікті сақтау). Ал жүзу шарттарын сендер білесіңдер: Fа >FА - суға бату; Fа < FА - су бетіне шығу; Fа = FА - жүзу (1-сурет). Сүңгуір қайықтың суға батуы кезінде оның суға толатын арнаулы орындары болады. Бұл кезде қайыққа әрекет ететін ауырлық күші артады да, ол суға батады. Қайық жоғары көтерілген кезде қуатты сорғылар ауаның көмегімен олардан суды айдап шығарады. Бұл кезде ауырлық күші ығыстырушы күштен аз болады да, қайық су бетіне көтеріледі. thumb
Теңіз көлігі
thumb Теңіз көлігі – теңіз су жолында қатынайтын көлік құралы. 1960 жылға дейін теңіз тасымалы Каспийдің солтүстік бөлігінде шоғырланған. Бұл орайда Гурьев (қазіргі Атырау) айлағында мұнай жүктерін тасымалдау есебінен жүк айналымы жоғары деңгейде болды. Маңғыстау түбегінің солтүстік бөлігінде орналасқан Баутино айлағы екінші орынды иеленді. 1964 ж. Мақат – Бейнеу – Маңғыстау темір жолының салынуына және онымен Маңғыстау мұнайының Атырауға тасымалдана бастауына байланысты теңіз жолымен Баку мен Орта Азия мұнайын Атырау айлағына әкелу едәуір азайды. Каспий теңізімен жүк тасымалдау соңғы жылдары Маңғыстау түбегінің байлығын игеруге байланысты қайта жанданды. Транзиттік тасымалдың көбеюіне орай Каспий теңізі халықаралық жүктерді тасымалдау үшін пайдаланыла бастады. Еуропа – Кавказ – Азия көлік дәлізі (ТРАСЕКА) дәлізінің бірқатар қатынас бағыттары осы теңіздің айлақтары арқылы өтеді және Ресейдің Солтүстігіне апаратын Қара теңіз бен Каспий теңізін Волга-Дон арнасы арқылы жалғастыратын, Иранның оңтүстігі және солтүстігі айлақтары арқылы өтетін көлік дәліздерін байланыстырады. Сондықтан Еуропа жаңғыру және даму банкінің инвестициясын тарта отырып, халықаралық Ақтау теңіз сауда айлағын жаңғырту тәуелсіз Қазақстан Республикасының алғашқы шешімдерінің бірі болды. Жаңа айлақ жүктерді Иранның Каспийдегі айлақтары арқылы Түркияға және одан әрі Жерорта теңізі мен Қызыл теңіздің айлақтарына, ал келешекте Пәкстан мен Ауғанстан арқылы Үнді мұхитына тасымалдауға мүмкіндік береді. Қазіргі таңда Ақтау айлағының жүк айналымын негізінен экспорттық жүк: мұнай, металл өнімі, астық құрайды. Айлақтың жүк жөнелту қуаты мұнай бойынша жылына 9,5 млн. т, құрғақ жүк бойынша 1,5 млн. т, 2005 ж. Ақтау айлағы арқылы жөнелтілген жүктің жалпы көлемі – 10,4 млн. т, оның ішінде мұнай – 9,0 млн. т, құрғақ жүк – 1,4 млн. т, мұның өзі 2004 ж. көрсеткіштен 107% артық. Жөнелтілген мұнайдың негізгі бағыттары: Ақтау – Баку – Батуми, Ақтау – Махачқала – Новороссийск және Ақтау – Нека (Иран). 2005 ж. Павлодардан Ақтау айлағына жеткізілген 1,07 млн. т металл қақтамасы мен Ресейдің металл өнімі Иран айлақтарына және Еуропа елдеріне жөнелтілді, сондай-ақ 33,0 мың т астық Иран айлақтарына жеткізілді. Ақтау айлағы арқылы Қазақстан мұнайын жөнелтуші негізгі компаниялар: “Қазтеңізкөлікфлот”, “ҚазМұнайГаз”, “Маңғыстаумұнайгаз”, “Caspіan Oіl Developments Ltd, Petrofont Lіmіted Ltd, Euro-Asіan Oіl A.G., Energy Co. Ltd.
Дереккөздер
Санат:Кемелер Санат:Көлік құралдары Санат:Теңіз сөлігі
NYSE Euronext
NYSE Euronext  Нью-Йорктің, Париждің, Амстердамның, Брюссельдің және Лиссабонның қор биржаларымен меңгереді.
Скаляр өріс
Дереккөздер
Санат:Механика
NYSE Euronext
22,3 трлн еуро ($29,7 трлн) капиталандыруымен әлемде 1-ші орында.
Майкл Сэра
Майкл Остин Сера (Michael Austin Cera, ХФА : ,айтылуы Сэ́ра) — Канадалық актер, продюсер, сценарист, режиссёр және композитор, Man Man, Modest Mouse, Islands и The Shins қатысушыларымен бірге Mister Heavenly супергруппасында, сондай-ақ, өзінің жеке музыкалық тобында The Long Goodbye актер Кларк Дьюк пен Кристиан Буэнавентуралармен ойнайды.
Престон (Мэриленд)
Престон (Preston) — Мэриленд штатының Caroline округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 566 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1.5 км² шамасында. FIPS коды — 24-63825.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Мэриленд қалалары
Қисындасқан соққы
Қисындасқан соққы (бокста) - шабуыл соққылары мен қорғану амалдарының бір-бірімен ретті байланысуы, белгілі бір мақсатты көздеп, белгілі бір екпінде орындалуы.
Санат: Спорт Санат: Физика
Кулонь
Коммунаның INSEE коды — 62244, пошта индексі — 62137.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 5747 адамды құрады. Халық тығыздығы — 627,4 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Па-де-Кале департаментінің коммуналары
Сент-Оле
Сент-Оле (Saint-Aulaye) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Дордонь департаментінде орналасқан. Периге округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 34,71 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 24376, пошта индексі — 24410.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1360 адамды құрады. Халық тығыздығы — 39,18 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Дордонь департаментінің коммуналары
Шақша қонысы
Шақша қонысы, Солтүстік Қазақстан облысы Қызылжар ауданында Есіл өзенінің аңғарын бойлай орналасқан. Тарихи әдебиетте Есіл өзенінің жағасында 18 ғасырдың 2-жартысынан бастап әулие Петрдің бекінісін салуға және мұнда орыс-казак шаруаларын қоныстандыруға байланысты айтылады. Шақша қонысының топырағы құнарлы, көлдерінің суы тұщы, қайыңды орманы ну. 19 ғасырда Шақша қонысы аң аулап, саят құратын жер болған. Кейбір жерлерінде реликті өсімдіктер мен шоқ тоғайлар сақталған. Қоныс аймағында демалыс үйлері мен балаларды сауықтыру лагерьлері орналасқан.
Еуразия химия-технологиялық журналы
150px|thmb|right«Еуразия химия-технологялық журналы» – ағылшын тілінде шығатын ғыл. журнал. 1999 жылдың желтоқсан айынан бастап Алматы қаласында шығады. Құрылтайшылары – ҚазҰУ-дың Жаңа химия технологиялар мен материалдар ғылыми-зертхана институты және Халықаралық Ғалымдарының Жоғары мектебі. 3 айда 1 рет шығады. Журналдың мақсаты – Еуразия ғалымдары арасындағы ақпарат алмасуды дамыту. Журналда органикалық синтез, мұнай химиясы, плазмохимия, жану, радиациялық химия, термохимияның, т.б. химия салаларының өзекті мәселелерін теор. және тәжірибелік тұрғыда шешуге, жаңа тиімді әрі экол. қауіпсіз технологиялар жасау проблемаларына арналған мақалалар басылады.
Шақша қонысы
Дереккөздер
Санат:Қазақстан қоныстары
Еуразия химия-технологиялық журналы
Дереккөздер
Санат:Ғылыми журналдар
Атом ядросының изомериясы
Атом ядросының изомериясы  — ядроның ұзақ өмір сүретін ерекше күйі. Мұндай күйдің жартылай ыдырау периоды басқа қозған күйлердің осындай периодынан едәуір үлкен болады. Табиғи радиоактивті ядроларда болатын бұл құбылысты неміс физигі О.Ган (1921), ал жасанды радиоактивті ядроларға тән күйін И.В. Курчатов, Б.В. Курчатов, Л.В. Мысовский және Л.И. Русановтар сияқты физиктер ашты. А. я. и-н бақылау үшін ядроның негізгі күйінің энергиясына жақын қозған күйінің импульс моменті оның негізгі күйінен көп өзгеше болуы шарт. Соның салдарынан сол екі күйдің арасында -ауысу мейлінше тежеледі. Сондықтан ядроның түрлі әдіспен ыдырау периодтары екі, тіпті үш түрлі болуы мүмкін. Табиғатта ұзақ өмір сүретін жүздеген ядро — изомерлер кездеседі. Әсіресе тақ ядролардың арасында изомерия құбылысы жиі байқалады. А. я. и. құбылысы ядроның қабықша моделі арқылы түсіндіріледі. Изомериялық күйлерді зерттеудің ядро құрылысын түсіндіру үшін мәні зор.
Санат:Ядролық физика
Электрлік дегидратор
Электрлік дегидратор - кері типті мұнай эмульсияларын (мұнайдағы суды) электр өрісінде ыдырату жолымен мұнайдан суды бөлетін аппарат. Электр өрісі индукциясының нәтижесінде су глобулалары полюстенеді, сөйтіп өз уштарында электр зарядтарын тудыра отырып, өзінің қозғалу ба5ытын негізгі өріске сәйкестендіре өзгертеді және үнемі тербеліс күйінде болады. Глобулалар пішіні үнемі өзгереді, бұл құрылымдық- механикалық бегеудің жаншылуына, адсорбциялық қабықтардың ыдырауына, су глобулаларының (тамшыларының) босауына әкеліп соқтырады.
Дереккөздер
Санат:Мұнай
Құйрықсыз Тенрек
Құйрықсыз Тенрек - сүтқоректі (Жәндіккоректілер жасағы, Tenrec отбасы, түр Tenrec Ecaudauts).Мадагаскарда және оған жататын аралдарда өмір сүреді. Ұзындығы 26-3 см, салмағы1,5-2 кг.
Жалпы сипаттамасы
Тікендері: өткір, көтеріліп тұратын тікендері олардың мойнындарында орналасқан. Тікендерінен жыртқыш жануарлардан қорғана алады. Денесі: ауыр денесін жиі емес жүндер қаптайды, арқасында сезгіш қабыршаұтар өседі.Құйрұқтары қысқа, 1,5 см. Мұрыны: ұзын, үшкір келетін кішкентай сезгіш жүндермен қапталған. Мұрынның ұшы қызғылт. Сезгіштік қасиеті дамыған. Тырнақтары: өте өткір, құрттарды қазу үшін бейімделген.
Қорегі
Кешкісін қорек іздеуге шығады.Бұл жануардың сипап сезі қасиетумен есту қасиеті жақсы дамыған. Бұл қасиеттері тамақ табуға және жауынан қорғануға көмектеседі. Тенрек жерден тырнақтарымен ұзын мұрнының арқасында жәндіктерді қазып алады.Сонымен қатар, азық ретінде өсімдіктердіде жейді. Ол жауын құртын, инелікті жейді.
Көбею
Жүктілік 2 айға созылады, аналық көп ұрпақтар қалдыра алады. Жылына 12- ден 16-ға дейін. Оларды тамақтандыру үшін кейде аналық күндізде азық ыздеуге. Басында балалары әлсіз болады. Алайда, олар тез өсіп, бір айдан соң анасының сүтін емуден бастартады.
Футболдан әлем біріншілігінің рекордтары
Бұл мақалада футболдан әлем біріншіліктерінің тарихындағы түрліше рекордтар жайлы жазылған. Көрсеткіштер 1930-2018 жылдар аралығындағы финалдық турнирлер тарихынан алынған.
Қызықты фактілер
1 — өз қақпаларына бір гол да жібермеді. Осылайша тарихта бір гол да жібермей үйіне қайтқан жалғыз құрама боп жылнамаға тіркелді.
2 — 1/8 финалда Украинамен ойнап, пенальтилер сериясында бір гол да соға алмады. Пенальтилер сериясында бір рет те гол соға алмаған жалғыз құрама ретінде тарихта қалды.
Санат:Футболдан әлем чемпионаты
Алина Қабаева
Әлинә Маратқызы Қабаева (Алина Марат кызы Кабаева, Älinä Marat qızı Qabayeva) — ресейлік, әлемдік көркем гимнастиканың шоқ жұлдызы.
Әкесі — Марат жастайынан ала доптың құдіретіне арбалып, Ташкенттің «Пахтакоры» және Павлодардың «Трактор» командалары сапында өнер көрсетті. Анасы Людмила кезінде баскетболмен шұғылданды. Болашақ чемпионның өзі 1983 жылы Ташкентте дүниеге келді. Қызының бойындағы дара талантты ерте байқаған анасы оны Ресейге апарып, әйгілі Ирина Виннерге табыс етуді жөн көрді. Марат зайыбының бұл әрекетін құптамай, «қызымды ешқайда да жібермеймін» деп байбалам салған көрінеді. Ерлі-зайыптылар арасында біраз ұрыс-керіс болып, ақыры анасы Алинаны жетектеп, Мәскеуге аттанса, әкесі Ташкентте қалып қойды.
Алина өз қатарластары арасында дара талантымен бірден оқшауланады. 1996 жылы Ресейдің ұлттық құрама командасына қабылданған 13 жасар қыз көп кешікпей әлемдік гимнастиканың жарық жұлдызына айналды. Қабаева екі рет әлемнің (1999 жыл, Осака. 2001 жыл, Мадрид) және төрт рет Еуропаның (2000 жыл, Сарагоса. 2002 жыл, Гранада. 2003 жыл, Лиссабон, 2004, Киев) абсолютті чемпионы атағын жеңіп алды. «Гран-при» додаларында ол алтын тұғырдан түскен жоқ. Жекелеген есепте және командалық сайыста бірнеше мәрте дүние жүзі чемпионы атанды. 2000 жылы Сидней Олимпиадасында Алина алтын медаль алуға тиіс еді. Алайда құрсаумен өнер көрсетіп жатып, оны абайсызда қолынан түсіріп алды. Сол қателіктің салдарынан Ресей спортшысы қола жүлдені қанағат тұтуға мәжбүр болды.
2004 жылы Грекияның астанасында ол өзінің, шын мәнінде, теңдессіз екенін тайға таңба басқандай етіп дәлелдейді. Ресей гимнасшысы жекелеген есепте де, көпсайыста да алдына жан салмады. Сөйтіп, Алина өзі армандаған Олимпиада алтынына қол жеткізді.
Ол Бейжің олимпиадасында бақ сынауды аңсады. Тіптен 2006—2008 жылдар аралығында бірқатар халықаралық жарыстарда топ жарып, өзінің мықтылығын мойындатты. Бірақ соңғы мәліметтерге сүйенсек, әйгілі гимнасшының ескі жарақаттары сыр беріп, жаттығу жасамағанына жарты жылға жуықтапты.
Марапаттары
Оның есімі спорт шежіресіне алтын әріптермен жазылды. Ресей үкіметі оның еңбегін жоғары бағалап, «Дружба» және «За заслуги перед отечеством» ордендерімен марапаттады.
Сондай-ақ Қабаева Ресей Федерациясының Мемлекеттік Думасының депутаты болып сайланды.
Санат:12 мамырда туғандар Санат:1983 жылы туғандар Санат:Ташкентте туғандар Санат:4 дәрежелі Отан алдындағы қызметі үшін орденінің иегерлері Санат:Достық орденінің (Ресей) иегерлері Санат:Ресейдің еңбек сіңірген спорт шеберлері Санат:Ресей Федерациясы Президентінің Құрмет грамотасының иегерлері Санат:Лесгафт атындағы университет түлектері Санат:Ресей көркем гимнастикашылары Санат:Ресейдің Олимпиада чемпиондары Санат:Көркем гимнастикадан Олимпиада чемпиондары Санат:2000 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының қола жүлдегерлері Санат:2004 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының чемпиондары Санат:2000 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының көркем гимнастары Санат:2004 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының көркем гимнастары Санат:Көркем гимнастикадан әлем чемпиондары Санат:Көркем гимнастикадан Еуропа чемпиондары Санат:Допингке қарсы ережелерді бұқзғаны үшін шеттетілген гимнастар Санат:Единая Россия мүшелері Санат:Ресей Қоғамдық палатасы (2006-2008) мүшелері Санат:Ресей Федерациясы Мемлекеттік думасының V шақырылымының депутаттары Санат:Ресей Федерациясы Мемлекеттік думасының VI шақырылымының депутаттары Санат:Ресей саясаткер-әйелдері Санат:Ұлттық Медиа Топ Санат:Ресейдің туризм және қызмет көрсету мемлекеттік унивеситеті түлектері Санат:Алфавит бойынша гимнасттар
Күлкі сөз
Күлкі сөз - адамға эмоциялық жағынан әсер ететін, көңіл-күйдің құбылуына елеулі ықпал ететін сөз қолданысы. Адамның арына тию тұрғысынан күлкі сөз бірнеше түрге бөлінеді. .
Адам ауырлайтын да, ауырламайтын да күлкі бар. Ауыр күлкінің аты мазақ, мысқыл болады да, женіл күлкінің аты сықақ, қулық болады. Ең жеңілі ойын сөз; оны әзіл деп айтамыз. а) Мазақ қылу біреудің кемшілігін, мінін айтып күлу болады. Әдебиет жүзінде мазақ қылу кемшілік пен мінді әшкерелеп, жұртқа жаю болады. Мазақ түрінде күлудің ауыр болатын себебі осыдан. ә) Мысқылдау сөздің өңін теріс айналдырып айту. Бұлай айту кекесін болады. Кекесін сөз зілді болады. Мысқыл сөздің ауыр тиетін себебі осы. б) Сықақ пен қулық күлкі сөздің, асылында, ауырламайтын түрлері. Бұлар ауырлайтын түрге айналса, онда олар сықақ та, қулық та болмай, мазақ пен мысқылдың бірінің түріне түсіп кетеді. А.Байтұрсынов.
Дереккөздер
Санат: Әзіл-сықақ
IC 3010
IC 3010 — Гидра шоқжұлдызында орналасқан SB0-a (жинақы галактика) типті галактика.
Рационалды-сыни парадигма
Рационалды-сыни парадигма саясат әлемін өзінің ішкі зандылықтарымен дамитын әлеуметтіліктің дербес сферасы ретінде зерттеумен байланысты. Ол саясаттың сыртқы, натуралистік негіздерге тәуелділігін елемейді, саясатты таза түрде ала отыра оның ішкі проблемаларын зерттейді. Сондықтан да, осы парадигма бойынша саясатты өзінің ішкі шығармашылық мүмкіндіктері мен бастаулары бар құбылыс деп есептеуге болады. Бұл парадигма саясат әлемін зерттеуде әр түрлі тәсілдерді қолдануға және тандалған аспектіге байланысты зерттеу акценттерін өзгерте отырып объектіні өзекті практикалық саяси міндеттермен тығыз байланыста зерттеуге мүмкіндік береді.
Рационалды-сыни парадигманың жүзеге асуында қазіргі саясаттанудың конфликт және консенсус сияқты орталық ұғымдары ерекше мәнге ие. Саясат әлемі қақтығыстарға толы екендігі ежелден белгілі, дегенмен бұрынғы дәуірлер бұл қақтығыстардың (конфликтілердің) натуралистік, әлеуметтік, психологиялық және т.б. сыртқы бастауларын бөліп көрсетті. Сондықтан да, конфликтінің шешілуі саясат алаңынан тыс жатқан проблемаларға тікелей тәуелділікте қарастырылды. Саясаттың өз мүмкіндіктері, оның шығармашылық, реттеушілік функциялары ескерілмей қалды.
Өйткені әлеуметтік орта антагонизмге, қарсылық пен күреске, өзара күш көрсетуге толы дүние. Бұл жағдайда — сұхбаттасу, мүдделерді ескеру, саяси бәсекелестердің позицияларына құрметпен қараудан көрініс табатын мәселені таза саяси шешу мүмкін болмай қалды. Өзінің мәні мен мазмұны бойынша адамгершілікке жат кднды соғыстар мен революциялар — адамзат болмысының нақтылығы болғанымен, мұндай акциялардың нәтижесінде конфликтілер жойылып кетпеді, және өз кезегінде күш көрсету қайтадан жеңіске жетіп отырды.
Тарихи тәжірибе дамудың эволюциялық жолының ерекше құндынығын, жасампаздығын көрсетеді. Пісіп-жетіліп келе жатқан конфликтілердің өз уақытында шешілуімен байланысты өркениеттің сақталуы мен дамуы үшін бірізділік аса жемісті мәнге ие болады, ал бұл қоғамдық организмге жазылмайтын жарақаттарды түсірмеуге, мәселелерді, мүдделерді өзара ескеру негізінде шешуге, саяси процеске қатысушылардың барлығын белгілі бір дәрежеде қанағаттандыратын саяси шешімдерді қабылдауға мүмкіндік береді, ал нәтижесінде — әрбір адам бейбітшіліктің, келісімнің, қоғам тұтастығының сақталғанына және өз мүдделерінің ескерілгендігіне куанатын болады.
Саяси мәдениеттің мәні саяси оқиғалардың ушығып кетпеуі үшін кажетті шараларды қолдана білу қабілетінде жатыр. Пісіп-жетілген конфликтілерді шешу үшін дер кезінде қоғамдық организм үшін залалсыз әдістерін табуға, олардың дамымауы үшін ұрығыңда жоюға, талас тудырмайтын, қарама-кдйшылыққа соқтырмайтын, саяси проблемаларды өзара келісім негізінде, құқык шеңберінде, моральдық негізде шешуге мүмкіндік беретін амалдарды пайдалану, саясат өнерінің бар арсеналын қолдану кажет. Мұндай іс-әрекет үшін саяси-құқықтық ортаны конституцияның баптары мен ауқымы жасайды.
Демократиялық мемлекеттердің конституцияларының баптарында саяси әрекет үшін кең құқықтық кеңістік жасалған, статус-квоны қамтамасыз ететін терең тізбектелген жүйе қалыптасқан. Рационалды-сыни парадигманың негізінде қазіргі саяси білімдердің бір саласы — конфликтология пайда болып даму үстінде.
Рационалды-сыни парадигманың екінші маңызды ұғымы консенсус болын табылады. Өзінің саяси мәні мен әлеуметтік мағынасы тұрғысынан консенсус — қарсы тараптардың мүдделерінің түйісуі мен өзара келісімі негізінде қол жеткізілетін нақты компромисс. Әрине істің бұлай шешілуінің сенімсіз, тұрақсыз болары анық болғанымен, оның бейбітшілік пен өзара келісім екендігі даусыз. Консенсус шынайылық бола отырып өлеуметтік өмірге әсерін тигізеді, өзінің идеологиясын, саяси құрылымын қалыптастырады, яғни қоғамдық өмірдің демократиялық құрылысының ажырамас бөлшегі болын табылатын консенсус мөдениетін жасақтайды. Консенсуста карсы жақтардың қайсысы болса да өз мүдделерін сақтай және таныта отырып, өз мүдделерінде бейбітшілік пен келісім жағдайын пайдалана алады. Саясаттанудың мультипарадигмалығы толық түрде саяси ойлар тарихында жүзеге асты. Сондықтан да бұл проблеманы ашу үшін адамзаттың саяси ойларының тарихына шағын саяси шолу жасап көрелік.
Қылкөпір (пьесалар)
Қылкөпір - пьесалар. Авторы Арғынбай Бекбосын.
Қысқаша мазмұны
Белгілі журналист-жазушы қоғам қайраткері Арғынбай Бекбосынның бұл жинағына "Төле бидің төрелігі", "Ньюрнбергтен бұрын" және "Өткелдегі шайқас" атты дармалық шығармалары топтастырылған. Оларда қазақ халқының жоңғар шапқыншылығы,екінші дүниежүзілік соғыс және кеңестік империя күйреп, азаттық алу секілді қылкөпірге бергісіз қиын да алмағайып кезеңдердегі өмір-болмысы елес береді.
Шығарма кейіпкерлері
· Төле би - қазақтың төбе биі · Қосы Сәмбетұлы - қазақ батыры · Дорж - жоңғар түмен басы · Батчулун - жоңғар биі · Жоңғар жүзбасы, Қазақ, қалмақ сарбаздары
Автор туралы
Арғынбай Бекбосын 1937 жылы 17 маусымда Жамбыл облысының Байзақ ауданындағы Қарасу ауылында туған. Қазақ мемлекеттік университетін бітірген. Әр жылдары Алматы жоғары партия мектебінде, КОКП Орталық комитеті жанындағы Қоғамдық ғылымдар академиясында, АҚШ-тың Колорадо университетінде білімін жетілдірген. Жамбыл облыстық радиосының тілшісі, Қазақ радиосының Оңтүстік Қазақстан және Қызылорда облыстарындағы меншікті тілшісі, Жамбыл облыстық «Еңбек туы» ғазетінде бөлім меңгерушісі, Жамбыл аудандық «Шұғыла» газетінің редакторы, Жамбыл облыстық партия комитетінің бұқаралық ақпарат құралдары жөніндегі нұсқаушысы болған. 1985-1994 жылдары Жамбыл облыстық «Ақ жол», «Еңбек туы» газетінің редакторы болып жұмыс істеді. 1994 жылғы наурызда Қазақстан Республикасы Жоғарғы Кеңесінің, 1995 жылғы желтоқсанда Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісінің депутаты болып сайланды. Онда Халықаралық істер, Қорғаныс және ұлттық қауіпсіздік комитетінде мүше бола жүріп, бірталай аса маңызды заң жобалары бойынша жұмыс тобын басқар ды. Депутаттық қызметімен қоса ҚР Президенті жанындағы Жоғарғы Тәртіптік Кеңестің, Сыбайлас жемқорлыққа қарсы күрес жөніндегі мемлекеттік комиссияның мүшесі міндеттерін атқарды. 1999 — 2003 жылдары Қазақстан Республикасы Парламенті Сенатының бұқаралық ақпарат құралдарымен байланыс бөлімінің меңгерушісі болып қызмет еткен. 2003 жылдан бастап зейнеткер. Тараз Мемлекеттік М.Х.Дулати атындағы мемлекеттік университеттің профессоры.
Дереккөздер
Бекбосын А. Қылкөпір: Пьесалар. - Алматы: "Өнер", 1999. - 128 бет.
Кул-Еган
Кул-Еган — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Охогр-Игол өзенінің сол жағалауынан 52 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 59 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вах өзені. Өзен саласы — Васюганнан Вахқа дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Атом ядросы
Атом ядросының заряды
<blockquote style="border: 1px solid blue; padding: 0.5em 0.8em; width:20%"> .
Сонымен, Менделеев кестесіндегі химиялық элементтің реттік нөмірі кез келген элемент атомының ядросындағы оң зарядтардың санымен анықталады. Сондықтан элементтің ~Z реттік нөмірін зарядтық caн деп атайды.
Атом ядросының массасы
Атом ядросының физикалық қасиеттері оның зарядымен қатар массасымен де анықталады. Ядроны сипаттайтын шамалардың ең маңыздыларының бірі — масса. Ядролық физика иондар мен атом ядросының массасын көбінесе масс-спектрографтың көмегімен анықтайды. 8.2-суретте масс-спектрографтың сұлбасы келтірілген. Зерттелетін заттың атомдары иондық көзде (ИК) оң иондалып, әлсіз электр өрісінің әсерінен ~D_1 диафрагма арқылы әр түрлі жылдамдықпен өтеді. ~D_1 және ~D_2 диафрагмалары арасында оң иондар электр өрісінде үдемелі қозғалады. Және осы мезетте оң иондарға индукциясы болатын магнит өрісі де әсер етеді. Осылайша үдетілген оң иондар, оған бір-біріне перпендикуляр бағытталып әсер ететін электр және  магнит өрістері арқылы сұрыпталып өтеді. ~D_2 диафрагма арқылы бұрылмай өтуі үшін ~F = F_M немесе шарты орындалуы керек. Бұл теңдеуден жылдамдықты анықтайық:
<blockquote style="border: 1px solid blue; padding: 0.5em 0.8em; width:20%">
Осы жылдамдыққа ие болған оң иондар біртекті магнит өрісінде орналасқан ВК вакуумдік камераға өтеді. Магнит өрісінің индукция векторы иондардың жылдамдық векторына перпендикуляр орналаскан. Магнит өрісінде козғалған оң иондарға модулі ~F = qvB болатын Лоренц күші әрекет етеді. Иондар осы күштің әрекетінен шеңбер бойымен қозғалады. Жартылай шеңбер сыза отырып, массалары бірдей иондар ФП фотопластинаның түрлі орындарында тіркеледі.
өнергі бойынша жоғары дәлдікпен анықтайды. Атом ядросының массасын ~M әрпімен белгілеу қабылданған.
Ядролық физикадағы өлшем бірліктер
Өлшем бірліктерінің Халықаралык жүйесіндегі қолданылатын ұзындықтың, массаның және т.б. өздеріңе таныс өлшем бірліктерімен қатар, ядролық физикада арнайы бірліктер қолданылады. Бұл қажеттілік ядролық процестердің субатомдық әлемде өтетінінен туындайды.
Мысалы, ядролық физикадағы ең үлкен қашықтық атом радиусының өзі 10−10 м -ге тең. Ұзындық бірлігі ретінде ферми алынады:  1фм = 10−15 м . Массаның бірлігі ретінде көміртегі _6^{12}C атомы массасының бөлігі алынады, ол массаның атомдық бірлігі болып табылады:
<blockquote style="border: 1px solid blue; padding: 0.5em 0.8em; width:50%"> ''' 1 м.а.б.=1,660546 · 10-27 кг, 1 кг=6,023091 · 1026 м.а.б. '''
Салыстырмалы атомдық масса
атомның абсолюттік массасында неше массаның атомдық бірлігі бар екенін көрсетеді. Мысалы, сутегі үшін Ar= 1,00783, көміртегі үшін Ar = 12,0 , оттегі үшін Ar = 15,99482.
Ядролық физикада энергияны электронвольтпен өлшейді,
<blockquote style="border: 1px solid blue; padding: 0.5em 0.8em; width:50%"> ''' 1 эВ = 1,6 · 10-19 Дж. '''
Еселік мәндер де қолданылады:
<blockquote style="border: 1px solid blue; padding: 0.5em 0.8em; width:50%"> ''' 1 кэВ =103 эВ; 1 МэВ =106 эВ;1 ГэВ =109 эВ. '''
Көбінесе элементар бөлшектердің массаларын массаның атомдық бірлігімен қатар энергияның өлшем бірлігі МэВ немесе ГэВ -пен де өлшейді. Сондықтан массаның атомдық бірлігіне сәйкес болатын энергияның эквивалентін анықтайық. Масса мен энергияның өзара байланыста болатыны Эйнштейннің формуласынан белгілі.
Атомдағы электрондар массасы ядроның массасымен салыстырғанда өте аз, оны ескермеуге болады. Сондықтан массаның атомдық бірлігімен алынған және атом массасына ең жақын бүтін санды массалық сан деп атайды. Оны ~A әрпімен белгілейді. Ол жоғары дәлдікті қажет етпейтін есептеулерде, әсіресе массалардың қатынасы кіретін өрнектерде ядро массасының шамасы ретінде қолданылады. Мысалы, гелий атомының массасы '' MHe = 4,0026 м.а.б. болса, массалық саны  A = 4 '' болады.
Атом ядросының пішіні мен өлшемі
Көптеген эксперименттік зерттеулер атом ядросының пішіні сфера тәрізді болатынын көрсетті. Атом ядросының радиусын мына формула бойынша жуықтап анықтауға болады:
<blockquote style="border: 1px solid blue; padding: 0.5em 0.8em; width:20%">
мұндағы  R0 = 1,25 = 1,25 · 10-15 м ,  A  — массалық сан. Ал ядроның радиусы оның массалық санының кубтық түбіріне пропорционалдығынан ядролық заттың орташа тығыздығы үшін
Дереккөздер
Санат:Ядролық физика Санат:Атом
Пирапетинга
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 10 805 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 192,23 км² шамасында. Халық тығыздығы — 56,2 адам/км².
Тарихы
Қала 1939 жылы құрылған.
Санат:Минас-Жерайс елді мекендері
Манастир (Варна облысы)
Манастир (Манастир) — Болгариядағы ауыл. Варна облысына қарасты Провадия қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 522 адамды құрайды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Варна облысының елді мекендері
Қарашүңгіл гипс кен орны
Қарашүңгіл гипс кен орны - Атырау облысы Жылыой ауданы Құлсары қаласынан оңтүстік-шығысқа қарай 85 км жерде орналасқан. Бекітілген қоры 7,7 млн.т. Кен орны пайдаланылуда.
Гелогиялық құрылымы мен сипаты
Мұндағы күмбездің оңтүстік-батысында гипстер жер бетіне шығып жатады. Олар ақ немесе сұр болып келеді. Ұсақ және орташа кристалды, көк және сұр саз бен құм қабыршақтары бар.
Жыныстар солтүстікке, солтүстік-шығысқа қарай жайыла орналасқан, құлама бұрышы 20-40° батысқа және солтүстік-батысқа қарай ойысқан.
Морфологиялық тұрғыдан кен орны қабат тәрізді дене болып табылады. Батыс шекарадағы гипстің топырақ астындағы суларға дейінгі қалыңдығы 12-16 м.
Құрамы
Орташа құрамы:
Дереккөздер
Санат:Атырау облысы кен орындары
Пожевка (Пожва тармағы)
Пожевка (Үлкен Пожевка) — Ресейдегі өзен. Пермь өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Пожва өзенінің сол жағалауынан 0,2 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 28 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кама Березники қаласынан Косьва (бастауынан Широков су торабына дейін), Чусовая және Сылва өзендерін қоспағанда Кама су торабына дейін. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пермь өлкесі өзендері Санат:Кама су алабы өңірі өзендері
NGC 2574
NGC 2574 — Гидра шоқжұлдызында орналасқан Sab типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1886 жылы Ормонд Стоун астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 2574 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 23418, MCG -1-22-3, IRAS08183-0845.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Гидра (шоқжұлдыз)
Антонов ауылдық округі
Антонов ауылдық округі – Солтүстік Қазақстан облысы Айыртау ауданындағы әкімшілік бірлік.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 2872 адамды құрайды.
Дереккөздер
Санат:Айыртау ауданы ауылдық округтері
Штренгельбах
250px|thumb|Картада орналасуы Штренгельбах (Strengelbach) — Швейцарияның Аргау кантонында орналасқан коммуна. Цофинген округінің құрамына кіреді.
2007 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 4353 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 6.03 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 4285, пошта индексі — 4802.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Аргау елді мекендері
Вальдеоливас
Вальдеоливас (Valdeolivas) — Испаниядағы муниципалитет. Кастилия — Ла-Манча автономды бірлестігіне қарасты Куэнка провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Алькаррия-конкенсе ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 259 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 46,13 км² шамасында.
Шұғыла (Алматы облысы)
Шұғыла — Алматы қаласы Наурызбай ауданындағы ықшам аудан. Бұрын Алматы облысы Қарасай ауданы, Таусамалы ауылдық округінің құрамына кірген. КАТО коды — 195239900.
Халқы
1999 жылы ауыл тұрғындарының саны 82 адамды құрады (40 ер адам және 42 әйел адам). 2009 жылғы халық санағы бойынша ауылда 2489 адам (1221 ер адам және 1268 әйел адам) болған.
Дереккөздер
Санат:Қарасай ауданының таратылған елді мекендері
Аделаида аралы
Аделаида аралы — Франц-Иосиф жері архипелагында орналасқан арал. Ресей елінің Архангельск облысына кіреді.
Орналасуы
Сарс бұғазындағы архипелагтың солтүстік-шығыс бөлігінде жатады. Белая Земля аралдарының құрамына кіреді.
Сипаттамасы
Аралдың пішіні шеңбер тәрузді, диаметрі 2 километр. Бүкіл территориясы мұзбен қапталған.
Санат:Франц-Иосиф жері архипелагының аралдары
Сант'Арканджело
Сант'Арканджело (Sant'Arcangelo) — Италиядағы коммуна, Базиликата әкімшілік аймағына қарасты Потенца провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 6543 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 75 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 89 км² шамасында. Пошта индексі — 85037.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие San Michele Arcangelo.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Базиликата елді мекендері
Абайдың аударма жөніндегі тәжірибесінен
«Абайдың аударма жөніндегі тәжірибесінен» - Қазақ ССР Ғылым Академиясының баспасынан 1954 ж. жарық көрген ғылыми-зерттеу еңбектері. Авторы - С. Нұрышев. Еңбек 8 тарау мен қорытындыдан тұрады. Онда автор жалпы көркем аударманың рухани мәдениетті, оның ішінде әдебиет пен тілді өркендетудегі бүкіл адамзаттық, гуманистік қызметіне тоқтала келіп, осы тұрғыда Абайдың аударма шығармаларына талдау жасайды, ақынның аудармашылық шеберлігіне ден қояды. Аударма туындылары арқылы қазақ өміріндегі надандыққа, кертартпа жат пиғылдарға қарсы күрескенін ашып көрсетеді. Александр Сергеевич Пушкин, М. Ю. Лермонтов, И. А. Крылов туындыларын аударудағы ақындық дарынына, түпнұсқаның ырғағын, әуезін, мағынасын, идеясын дәл қалпында жеткізудегі жаңашылдығына талдау жасады. Кітап әдебиет зерттеушілерге, аудармашыларға, студенттерге арналған. Көлемі 6 б. т., 2200 дана болып басылған.
Дереккөздер
Санат:Абай энциклопедиясы
Феррадоза
Феррадоза (Ferradosa) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Браганса округінің құрамына кіреді. Алфандега-да-Фэ муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Алту-Траз-уш-Монтеш экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 242 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 14,32 км² шамасында. Халық тығыздығы — 16,9 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Траз-уж-Монтиш және Алту-Дору провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Браганса округінің елді мекендері
Аралбай Әлиұлы Демегенов
Аралбай Әлиұлы Демегенов (1939, жылы туған) – педагогикалық химиялық ғылым кандидаты, доцент.
Дарийдің Скифияға жорығы
Парсы патшасы Дарий І (Ахеменид) б.д. дейінгі 520 жылы 700 мыңдық әскер жинап, Скифияға бет алды. Соғыстың бірнеше себептері болды. Дарийдің өзі 100 жыл бұрын скифтердің Мидияға басып кіруінің кегін қайтармаққа шешім алдым деп түсіндіреді. Шын мәнісінде тек Азияны ғана емес, сонымен бірге Еуропаны жаулап алуды ойластырған парсы патшасы Қара теңіз бойының астықты аудандарын басып алу үшін, скифтерді талқандамақ болды. Бұл жерлерден Грекия да астық алып тұрған. Шын мәнінде еуропалық құрылықтың жартысын азық-түлікпен қамтамасыз ете отырып, диқан скифтер сол кездердің өзінде көршілеріне астық сатып келді. Болашақ соғыста Грекияны скифтердің экономикалық көмегінен қол үздіріп, сөйтіп, екі халықты әлсіретіп, оларды жаулап алу үшін Дарий осы бір астық пен малға бай ауданды басып алмақ болды. .
Скифтерге жорыққа аттануға дайындалған Дарий қарамағындағы халықтарға хабаршылар жіберді. Ол біреулеріне әскер шығаруды, басқаларына кеме жіберуді, үшіншілеріне Фракиялық Боспордан көпір салуға бұйырды. Көпір Калхедон облысында салынды. Көпірмен әскер өткізіле бастағанда Дарий жағалаудан, Бехистун мекенінен ақ мәрмардан екі баған орнатуды және ассириялық және эллиндік жазуларда ол өзі бастап келе жатқан барлық халықтардың атын жазуға әмір етеді. Біздің уақытымызға дейін жеткен даңқты Бехистун жазуы деген осы. Екінші көпір Истр-Дунай өзені үстінен салынды, өйткені Скифияға дейін жету үшін, Скифияның алдында тұрған Фракияны жаулап алу қажет болды. Фракия Дарийге онша қарсылық көрсете алмады. Сонымен, Дарий әскерлері скиф жерінің шекарасынан көрінді.
Ақыры үздіксіз тақымдап қуудың нәтижесінде жауласқан екі әскер де Танаис өзеніне жетеді, одан өтіп, савроматтар жері арқылы будиндер аймағына келеді. Будиндер жеріне тереңдеп енген парсылар ағаш қабырғалармен қоршалған қалаға тап болады. Будиндер қашады, қала қаңырап қалады, парсылар оны өртеп жібереді. Бұдан кейін де парсылар скифтерді қууды жалғастыра береді, будиндер елінен де өтеді, ақыры шөлге ілігеді. Шөлдің шетіне Дарий тоқтайды және бір-бірінен бірдей қашықтықта сегіз үлкен бекініс салуға бұйырады. Бұл бекіністерді парсылар салып жатқанда, скифтер оларды солтүстігінен айналып өтіп, Скифияға оралады. Парсылардың алдында скифтердің жоқ екенін білгеннен кейін, Дарий жартылай аяқталған құрылысты тоқтатуға бұйырып, өз әскерін батысқа бұрады. Скифияға оралып, парсылар бұл жерде енді бірлесе қимылдаған скиф әскерлерінің қос отрядына кезігеді. Тікелей соқтығысулар болмаған соң, парсылар скифтерді табандап қуа береді және де скифтер әрдайым олардан бір күндік жер алда жүріп отырады. Осының бәрі бірнеше айларға созылады. Скифтер оларға көмек беруден бас тартқан тайпалардың иеліктері және ең алдымен меланхлендердің елі арқылы шегінеді. Содан скифтер жауларын андрофагтар, содан кейін неврлер жеріне қарай бастайды. Бұл тайпалардың зәре-құтын алып, оларды өздеріне қосылуға мәжбүр етіп, скифтер агафирстерге қарай шегінеді. Бірақ агафирстер алдынан шығып, егер скифтер олардың жерлеріне аяқ басар болса, онда скифтермен шайқасамыз дегенді айтады. Скифтер агафирстер еліне бармай, парсыларды неврлер елінен өз жеріне қарай тартады.
Осылайша соғыс созыла береді және оның соңы көрінбейді. Дарий Иданфирске елші жіберіп, далада айнала беруді тоқтатып, ашық соғысқа шығуды ұсынады. Бұған Иданфирс скифтердің не қаласы, не өңделген жері жоқ, сондықтан олар бүліншілікке ұшыраймын деп қорықпайды деп жауап береді. "Егер сендер біздермен қайткен күнде де соғысқанды қалайтын болсаңдар, онда біздің ата-бабаларымыздың мүрделері бар. Соларды тауып, талқандап көріңіздер, сол мүрделер үшін біз шайқасамыз ба, жоқ па содан кейін білесіңдер", - дейді скифтер патшасы Иданфирс.
Портлэнд (Мичиган)
Портлэнд (Portland) — Мичиган штатының Ionia округіне жататын АҚШ қаласы.
Дарийдің Скифияға жорығы
Бұл соғыста ұсақ қақтығыстар болмай тұрмайды. Дарий әскері өздеріне тамақ іздегенде, скифтер оларды аңдып тұрды. Скифтердің атты әскерлері әрқашан жау салт аттыларын тым-тырақай қашырды. Қашып келе жатқан парсылық салт аттылар өздеріне көмекке келе жатқан жаяу әскерлерін баса-көктеп кетеді. Мұндайда атты әскердің бетін қайтарған скифтер әрқашан көп болған жаяу әскерлерден үрейленіп, кері қаша бастайды.
Портлэнд (Мичиган)
Қала тұрғындарының саны 3789 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 6.5 км² шамасында. FIPS коды — 26-65860.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Мичиган қалалары
Дарийдің Скифияға жорығы
Ақыры Дарий әскерінің саны едәуір сирейді, скифтік тактика оны әбден діңкелетеді, содан Дарий қиын жағдайда қалады. Мұны білген скиф патшалары Дарийге құсы, тышқаны, бақасы және бес жебесі бар сәлемдемені жаршы арқылы жібереді. Парсылар сәлемдемені жеткізушіден бұл сыйлықтар нені білдіретінін сұрайды. Ал анау оған тек сыйлықтарды түсіндірулерсіз жеткізу бұйырылды деп жауап береді. Парсылар кеңес құрады. Дарий скифтер өздерін оның билігіне береді және өзіне бағынудың белгісі ретінде жер мен суды береді, өйткені тышқан жерде өмір сүреді, бақа суда, құстар аспанда тіршілік етеді, ал жебелер скифтер қарсылық білдіруден бас тартады дегенді білдіреді деп топшылайды. Бірақ оның кеңесшісі Гобрий басқаша түсіндіреді: "Егер сендер, парсылар, құс сияқты аспанға ұшып кетпесеңдер немесе тышқандай жерге індеп кірмесеңдер немесе бақадай батпақтап қашпасаңдар, онда мына жебелер кеуделеріңе қадалып, кейін қайта алмайсыңдар!".