cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Әзірбайжандар
Мәдениеті
Музыка аспаптары үш топқа бөлінеді. Саз аталатын сегіз металл шекті аспабы кең тараған. 11 шекті тар аспабы гитараға ұқсас. Скрипка тәрізді кеманчаның төрт шекті пернесі болады. Соқпалы аспабына барабан, литавра, бубен, екі түрлі үрмелі аспабының флейта тобына свирельге ұқсас тутек. Гобой тобына зурна жатады.
Аппэ Тауншип (Нью-Джерси)
Қала тұрғындарының саны 8000 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 80.9 км² шамасында. FIPS коды — 34-74870.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Нью-Джерси қалалары
Әзірбайжандар
Мәдениеті
Ұлттық нақыш әрқашан би өнерінде байқалады. Әзірбайжандардың халық биіне тоқталсақ, оның өзіндік ырғағы бар. Олар анық ырғақты немесе бірқалыпты қозғалыста болуы мүмкін. Бидің бүкіл өрнегі, оның құрылымы ырғақты қатаң сақтауға негізделген. Ежелгі дәстүрлерден бастау алатын билер көбінесе Әзірбайжанға тән өсімдіктер мен жануарлардың аттарымен аталады.
Дәстүрлі киімдері
Әйелдердің ұлттық киімі көптеген құрамдас бөліктерден тұрды: - кең көйлек кейнек, аймаққа байланысты етегінен ерекшеленетін белдемше, кең шалбар джютбалаг немесе тар дарбалаг. Сыртқы киімдері әр түрлі болды. Міндетті элементтер - бұл үстіңгі көйлек пен архалуг, денеге ыңғайлай түсетін биік жағалы қысқа шекпен. Шеки және Гянджа аймақтарында оны леббаде алмастырады: кесте және өрілген бай әшекейленген қысқа жеңі бар жағасыз иық киім. Архалук былғарыдан, күмістен немесе алтыннан жасалған белдіктермен толықтырылған, аяқтарына түрлі-түсті ұзын шұлықтар (гетра) мен иілген ұшы бар аяқ киім киді. Тастан жасалған жарқын аксессуарларға ерекше назар аударылды. Басына кішкене қалпақ киіп, үстіне дәстүрлі баспа үлгісімен орамал (кялагаи) жамылған.
Ерлер костюмі кең шалбар мен белбеуі бар архалугадан тұратын көйлек пен кальсоннан тұрды, суық аймақтарда олар қойдың тондарын немесе буркаларды киді. Қысқы киімнің кең таралған нұсқасы - жалған жеңдері бар ұзын тон.
Тағамдары
нобай|оңға|150px|Люля-кебаб Дәстүрлі ұлттық тағамдарының негізі ұн, сүт және ет өнімдері болды: бидай, арпа, тары наны, бәліш (гутаб), еттен істелген қуырдық (говурма), люля-кебаб, долма бар. Күнделікті өмірде олар қой етінен мол сорпалар – бозбаш пен пити жеген. Палауға деген көзқарас ерекше болды: ұлттық тағамдарда оның 30-дан астам рецепті бар. Посткеңестік кеңістікте долма және кәуап сияқты әзірбайжан тағамдары танымал. Асхананың негізгі компоненттері елдің табиғи ерекшеліктеріне байланысты: таулы және субтропиктік климатта әзірбайжан асханасында қой еті, құс еті, өзендік және теңіздік балықтардың, жеміс пен көкөністің жиі қолданылуына әсер етті. Онымен қоса әзірбайжан асханасында әртүрлі дәмдеуіштер мен хош иісті шөптер: вазари, жасыл және қара рейхан, ащы бұрыш, тмин, кинза, шафран, сумахи кең қолданылады. Сусындары - шәй, шербет, айран, жеміс шырыны.
Қазақстандағы әзірбайжандар
Әзірбайжандарды Қазақстанға және Орта Азия елдеріне күштеп қоныстандыруды тарихи ретпен үш кезеңге бөлуге болады. Бірінші кезең, 1929 жылы жаппай ұжымдастыру кезінде жүрді. Сол уақытта бай-кулак көптеген адамды көшіріп әкелді. Екінші кезең, 1932 жылға тура келді. Кеңес билігі Арал ауданына 600 әзірбайжан отбасын көшірді. Арал теңізі маңына келіп түскен халық мұндағы қыстың қақаған аязына шыдамай, жаппай қырыла бастады. Ақырында бар-жоғы 200 әзірбайжан отбасы қалады. Оларды кейіннен Жамбыл облысы мен Қырғызстанға көшірді. Ол кез – қазақ даласында аштық жайлаған уақыт. Тұтас ауылдар аштықтан қырылып жатты. Көптеген әзірбайжандар кейін қарай өз Отандарына қашқанымен, оларды ұстап алып, түрмеге жапты. Үшінші кезең, 1937 жылы жүрді. Сол жылы саяси репрессия шегіне жетті. Қазақ жеріне көршілес елдерден вагондармен депортацияға ілінген халықты әкеліп жатты.
Репрессия жылдарынан кейін, бертінде экономикалық себептермен Қазақстанға көшкен әзірбайжандар да болды. Өткен ғасырдың 50-60 жылдарында Әзірбайжан ССР-нен Қазақстанға 15 мың адам көшіп келген. Олардың басым бөлігі тың игерушілер еді.
Қазіргі таңда әзірбайжандар Түркістан, Жамбыл, Алматы, Қызылорда облыстарында тұрады. Қазақстандағы әзірбайжандардың саны 98 600 адам (2014).
Дереккөздер
Санат:Түркі этникалық топтары
NGC 523
NGC 523 — Андромеда шоқжұлдызында орналасқан Sbc/P типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1862 жылы 23 тамызда Генрих Луи д’Арре астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 523 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 5268, NGC 537, UGC 979, MCG 6-4-18, ZWG 521.22, IRAS01225+3345, ARP 158, VV 783, 4ZW 45.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Андромеда (шоқжұлдыз)
Граптолиттер
Граптолиттер - палеонтологияда: суда еркін жүзген немесе су түбіне жабыса тіршілік еткен теңіз жәндіктерінің түгелімен қырылып біткен түрлерінің бірі. Граптолиттердің шөгінді таужыныстар бетінде сақталған таптарын зерттеу арқылы осы таужыныстардың салыстырмалы көнелігі анықталады. Граптолиттер ортаңғы кембрийден ерте таскөмір дәуіріне дейін тіршілік еткен.
Дереккөздер
Санат:Жартылай хордалылар
Ақдің
Ақдің – Ерейментаудың оңтүстік сілеміндегі тау.
Географиялық орны
Қарағанды облысы Осакаров ауданының солтүстік шетінде. Ең биік жері 901 м. Солтүстіктен оңтүстікке қарай 14 км-ге созылып жатыр, ені 3 – 7 км. Биік тұсы үлкен шоқы тәріздес.
Геологиялық құрылымы
Тау протерозой және девон жыныстарынан түзілген.
Өсімдігі
Қызыл қоңыр топырағында қау, бетеге мен көде, түрлі шөптер, тауаралық аңғарларда қайың, көктерек ормандары, шілік өседі.
Дереккөздер
Санат:Осакаров ауданы таулары
Харахол банкісі
Харахол банкісі – Каспий теңізінің солтүстігінде, Атырау облысы Құрманғазы ауданының теңізбен шектесетін тұсындағы қайраңдық көл.
Гидрографикасы
Дөңгелек пішінді көлдің аумағы 22,5 км2, ұзындығы 5 км, енді жері 4,7 км. Таяз келген көл аумағын [қамыс, құрақ басқан, шығысында аумақты келген батпақты өңір қамтыған. Батыс бөлігін бойлай Сухая Долгая құмқайыры жатыр. Алға ауылынан оңтүстік- шығыста 9 км жерде жатқан көлдің солтүстік-шығыс жағалауында қыстаулар мен сүт фермасы орналасқан.
Дереккөздер
Санат:Құрманғазы ауданы көлдері
Сарыбұлақ (Еңбекшіқазақ ауданы)
Сарыбұлақ (1993 ж. дейін — Куликовка ) — Алматы облысы Еңбекшіқазақ ауданы, Қаражота ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 1385 адам (700 ер адам және 685 әйел адам) болса, 2009 жылы 1683 адамды (838 ер адам және 845 әйел адам) құрады.
Тарихы
1993 жылға дейін “Куликовка” деп аталған. 1979-1997 жылдары Шелек ауданы мал бордақылау бірлестігінің орталығы болған. Оның негізінде Сарыбұлақта шаруа қожалықтары құрылды.
Дереккөздер
Санат:Еңбекшіқазақ ауданы елді мекендері
Жинақтап тігіп-кесу агрегаты
Жинақтап тігіп-кесу агрегаты (орысша: вкладочно-швейно-резальный агрегат — ВШРА) — кітапша, кітап және журнал дәптерлерін біріне-бірін салып жинақтап тысымен қоса түбінен сыммен тігіп және үш жағынан кесіп шығаратын агрегат.
Дереккөздер
Санат:Полиграфия
Носса-Сеньора-да-Граса (Низа)
Носса-Сеньора-да-Граса (Низа) (Nossa Senhora da Graça (Nisa)) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Порталегре округінің құрамына кіреді. Низа муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Алентежу регионына қарасты Алту-Алентежу экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 573 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 37,38 км² шамасында. Халық тығыздығы — 42,1 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Алту-Алентежу провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Порталегре округінің елді мекендері
Төңкеріс (Төле би ауданы)
Төңкеріс — Түркістан облысы Төле би ауданы, Қаратөбе ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Ленгер қаласынан солтүстік-шығысқа қарай 47 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 509 адам (255 ер адам және 254 әйел адам) болса, 2009 жылы 609 адамды (277 ер адам және 332 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Төле би ауданы елді мекендері
Салпада-Яха (Анти-Паюта-Яха тармағы)
Салпада-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО, Таймыр (Долган-Ненецк) АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Анти-Паюта-Яха өзенінің сол жағалауынан 135 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 114 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кара теңізі су алабының өзендері Таз өзені су алабының солтүстік шығыс шекарасынан Енисей шығанағы су алабының шекарасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Таз.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Таймыр Долган-Ненец ауданы өзендері
Дмитрий Дмитриевич Барков
Дмитрий Дмитриевич Барков (17.05.1972 жыл, Санкт-Петербург) – совет және орыс киноактері.
Дмитрий Барков театр актері, Ресейдің халық әртісі Дмитрий Иванович Барковтың ұлы.
Ол Санкт-Петербург театр институты музыка және кинематография, экономика факультетін тәмамдаған. Бірнеше уақыт Санкт-Петербургте музыкалық арнада жұмыс істейді. Ал 1990 жылдардың соңында әртүрлі криминалды хикаяттарға түседі.
Қазіргі уақытта Санкт-Петербургте өмір сүріп, кәсіпкерлікпен айналысады.
Дереккөздер
Санат:17 мамырда туғандар Санат:1972 жылы туғандар Санат:Санкт-Петербургте туғандар Санат:Ресей актерлері Санат:КСРО актерлері Санат:XX ғасыр актерлері Санат:Ресей продюсерлері Санат:Ресей педагогтары Санат:КСРО бала-актерлері Санат:Барковтар Санат:Ресей мемлекеттік сахна өнері институты түлектері
Шабыт
Шабыт- адамдармен интенсивті қарым-қатынас жасағысы және белсенді жұмыс істегісі келуімен, сергек күймен ілесіп жүретін жалпы көңілінің көтеріңкі күйі. Мұндай күйде, әдетте, адамдар олардың қолынан бір нәрселер жақсы келген өмірлерінің сәттерінде болады. Шабыты үздіксіз ізденуінің нәтижесі екені даусыз. Тосыннан құйылатын құдіретті күшке көп сенбеген М.Лермонтовтың Шабыт -"ауру рухтың - ауыр сандырағы" деген өлең жолы - Шабытты тиянақсыз, тылсым жағдайға балайтын пікірлерге қарсылықтан туған баға. Мысалы, ғалымдар жаңалықтар ашқанда, жазушылар өздерінің ең тамаша шығармаларын жазған сәтте, актерлер ең жақсы рольдерін ойнағанда, суретшілер өздерінің ең тамаша суреттерін салған уақытта.
Шабыт — pyx, рухтанушылық (шығармашылық күштің пайда болуы); шабытпен істеу. Шабыт адамның рухани күштерінің ширығып өрлеуі, шығармашылық толғанысы; ғылым, техника, өнер туындысының ниеті мен идеясының пайда болуына немесе жүзеге асырылуына бастайды. Шабыт қаншалықты өздігінен келетіндей болып көрінгенмен, ол, әдетте, бұған дейінгі қажырлы еңбектің нәтижесі болып табылады. Шабыт адамның көтеріңкі жалпы белсенділігімен, қарекетінің ерекше өнімділігімен, шығармашылықтың жеңілдігін сезінумен, шығармашылыққа "құштарлық" пен эмоцияның ұштасуымен сипатталады. Шығармашылық процестің санадан тыс тәрізді болып көрінуі шығармашынықтың өзінің барынша саналылығының нәтижесі, сананың ерекше айқындылыіғының, ойлар мен бейнелердің өзінше бір үлгіде лықси келіп, айшықтана көрінуінің, жадтың, зейіннің идеяны орындауға бағытталған құлшыныс пен ерік-жігердің жемісі. Шабыт қаншалықты өздігінен келетіндей болып көрінгенімен, ол әдетте бұған дейінгі қажырлы еңбектің нәтижесі болып табылады.
Дереккөздер
Санат:Педагогика Санат:Терминология
Хайруш
Хайруш — Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданы, Талдықұдық ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Казталовка ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 76 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 256 адам (124 ер адам және 132 әйел адам) болса, 2009 жылы 212 адамды (105 ер адам және 107 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Казталов ауданы елді мекендері
Казазот
ҚазАзот АҚ– Қазақстанның кешенді өнеркәсіп орындарының бірі.
Тарихы
1959 жылы құрылған.
Алғашқыда Каспий аймақтық тау-кен металлургия комбинаты өндірістік бірлестігі деп аталды. Қарақияның жер бетіне жақын орналасқан уранды кенішін қорғаныс үшін кәдеге жарату мақсатымен жіберілген кеншілердің алғашқы отряды екі жерге: негізгі бөлігі қазіргі Ақтауда орналасқан Каспий теңізінің Қолтық аймағына, қалғаны уранды Қарақия кеніші ойпаңына жайғасты. Кеншілер күрекпен және қайламен 240 м тереңдікке дейін шахта қазып, құрамында уран, фосфор тұздары бар кен өндіруді жолға қойды. Кейін кенді ашық әдіспен экскаваторлармен өндіру игерілді.
1992 жылы кәсіпорынның атауы «Каскор» АҚ Химиялық кешені болып ауыстырылды.
1998 жылы «Каскор-Химкомплекс» ЖШС құрылды.
1998-2004 жылдары Қазақстан Республикасындағы өнеркәсіптік  нысандарын жекешелендіру кезінде «АКТАЛ Ltd» ЖШС Ақтау қаласындағы Прикаспий Тау Металлургиялық Комбинатының химиялық тізбесінің зауыттарын сатып алды.
«ҚазАзот» ЖШС 2005 жылы Азот-түк зауытының мүліктік кешенінің негізінде құрылды.
Кіші Ивдель
Кіші Ивдель — Ресейдегі өзен. Свердлов облысы, Түмен облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ивдель өзенінің оң жағалауынан 90 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 17 км-ді құрайды.
Казазот
Тарихы
2013 жылы «Аммиак, азот қышқылы және аммиак селитрасы өндірісін қайта құру және жаңғырту» бағдарламасы жүргізілді.
Кіші Ивдель
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Тавда өзенінің бастауынан сағасына дейін, Сосьва өзенін қоспағанда бастауынан Морозково ауылындағы Су өлшеу постына дейін. Өзен саласы — Тобыл, өзен алабы — Ертіс.
Казазот
Тарихы
2015 жылы «ҚазАзот» ЖШС филиалы «Шағырлы-Шөмішті» кен орнында табиғи газ өндірісін бастады.
Кіші Ивдель
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Казазот
Тарихы
2016 жылы «ҚазАзот» ЖШС түрлендіру арқылы «ҚазАзот» АҚ болып қайта құрылды.
Дереккөздер
Санат:Маңғыстау облысы кәсіпорындары Санат:1959 жылы құрылған компаниялар
Кіші Ивдель
Сыртқы сілтемелер
Санат:Свердлов облысы өзендері Санат:Түмен облысы өзендері
Этностық кикілжің
Этностық кикілжің — топаралық кикілжіңнің түрі; этностық белгілермен, қызығушылықтармен топтардың қарама-қарсы топтарға бөлінуі. Этностан тыс саяси-әлеуметтік және экономикалық қайшылықтар этностық кикілжіңнің қайнар көзі болып табылады. Этноцентризмнің өсуі мен этностық кикілжің күшейеді. Этаоцентризм өзінің этникалық қоғамдастығын басқа этникалық топтардың жинақталатын орталығы ретінде қалыптасатын елестер. Өз халқының бейнесінің нақты қысқартылған түрлері сияқты елестер немесе иррационалды елестердің жалпыға тән жиынтығы (жалпылық сананың психологиялық құрылымдықтары ретінде) болады.
Дереккөздер
Санат:Жантану Санат:Медицина
Ескі гус
Ескі гус — Башқұртстанның Бакалин ауданындағы ауыл, Ескі Куручев ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 359 адамды құрады. Пошта индексі — 452656, ОКАТО коды — 80207849005.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Жамбыл ауылдық округі (Қарасай ауданы)
Жамбыл ауылдық округі — Алматы облысы Қарасай ауданындағы әкімшілік бірлік.
Жамбыл ауылдық округі әкімінің аппараты» мемлекеттік мекемесі
Округ әкімі Ташов Тұрарбек Тұрсынбайұлы. Округ орталығы - Жамбыл ауылы Жамбыл ауылдық округіне қарасты елді мекендер саны - 4. Олар: Жамбыл, Қошмамбет, Ұлан, Батан. Халық саны - 15 664 адам. Халықтың ұлттық құрамы: Қазақ - 8082, Орыс - 622, Түрік - 562, Әзірбайжан - 1176, Неміс - 20, Татар - 12, Басқа ұлттар - 1750. Жалпы жер аумағы - 9265 га.
Білім беру мекемелері
Округтегі білім беретін мекемелер саны – 4, орта мектептер саны - 4.
Директор: Сайбырова Динара Адилбековна Мекен-жайы: Алматы облысы, Қарасай ауданы, Жамбыл ауылы, Жамбыл көшесі №24
Директор: Аманова Бану Маратқызы Мекен - жайы: Ұлан ауылы, Тегіс көш. №14
Директор: Смагулова Нургуль Нурмагамбетовна Мекен-жайы: Қошмамбет ауылы, Маметов көшесі 2а
Директор: Оспанова Шолпан Айткуловна Мекен-жайы: Жамбыл ауылы, Ақсай көшесі 40
Ауылдық округ экономикасы
Шаруашылық нысандары барлығы – 12. оның ішінде: ЖШС – 10, ӨК – 1. Қызмет көрсету нысандары барлығы – 1. Оның ішінде: сауда нысандары - жоқ, тұрмыстық қызмет көрсету - жоқ, тамақтандыру нысандары –1. Округта тіркелген: асхана мен кафелер -1, ресторандар -1, базарлар- жоқ, ТЖО -1, ЖШС – 10 және т.б.
NGC 5667
NGC 5667 — Айдаһар шоқжұлдызында орналасқан SBc типті галактика.
Ребольяр
Ребольяр (Rebollar) — Испаниядағы муниципалитет. Кастилия және Леон автономды бірлестігіне қарасты Сория провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Тьеррас-Альтас ауданында (комарка) орналасқан.
NGC 5667
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ребольяр
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 45 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 10,38 км² шамасында.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сория елді мекендері
NGC 5667
Ашылуы
Бұл нысанды 1789 жылы 17 сәуірде астроном Уильям Гершель ашқан болатын және NGC каталогында 5667 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 51830, UGC 9344, MCG 10-21-4, ZWG 296.8, IRAS14289+5941.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Айдаһар (шоқжұлдыз)
Коронел-Эзекиел
Коронел-Эзекиел (Coronel Ezequiel) — Бразилиядағы муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Норти штатында орналасқан. Агресте-Потигуар мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Борборема-Потигуар экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 5 039 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 185,752 км² шамасында. Халық тығыздығы — 27,1 адам/км².
Санат:Риу-Гранди-ду-Норти елді мекендері
Құралкүймешік
Құралкүймешік (суппорт, support, латын. supports — ұстаймын) — метал немесе ағаш өңдеу үрдісін жүргізгенде кескіш құралдармен бұйымдарды бекітіп қою үшін немесе жылжыту үшін қолданылатын білдектің негізгі жұмыс мәрімі. Құрал күймешектер кескіш құралға немесе дайындамаға жылжу қозғалысын береді.
Математикалық жасақтама, жасақтау
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Вайнсхайм (Айфель)
Вайнсхайм (Айфель) (Weinsheim (Eifel)) — Германия Федеративтік Республикасының Рейнланд-Пфальц жерінде орналасқан муниципалитет. Айфель-Битбург-Прюм ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 1025 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 24,02 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 07 2 32 226. Муниципалитеттің басшысы — Петер Майер.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 4 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Рейнланд-Пфальц елді мекендері
Карсон (Айова)
Карсон (Carson) — Айова штатының Поттаваттами округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 1.4 км². FIPS коды — 19-11170.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 668 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Айова қалалары Санат:Поттаваттами округы (Айова)
Поллина
Поллина (Pollina) — Италиядағы коммуна, Сицилия әкімшілік аймағына қарасты Палермо провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 3122 адамды құрайды. Халық тығыздығы 64 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 49 км² шамасында. Пошта индексі — 90010.
Елді мекеннің қамқоршысы — Юлиан.
Мәдімар Райымбекұлы
Мәдімар Райымбекұлы (1864 – 1923, Әулиеата уезі Көшеней болысы) – қоғам қайраткері.
Поллина
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сицилия елді мекендері
Мәдімар Райымбекұлы
Өмірбаяны
Әулиеатада молдадан, Ташкентте медреседе оқыған. 19 жасында Көшеней болысы болып сайланған. Мәдімар әділдігімен, тазалығымен аты шыққан. Көрші қырғыз елінен, Оңтүстік Қазақстаннан, Арқадан келіп Әулиеатадан әділдік іздегендер Мәдімар болыстың алдына баратын болған. Ел ішінде Мәдімар айтты деген өлеңдер, шешендік сөздер көп. Олардың бірсыпаралары жинастырылып бастырылды (Я.Шынәсілұлы. «Мәдімар болыс», М.Райқұлов «Бестерек шежіресі», т.б.). Райымбекұлы – реформаторлығымен аты шыққан болыс. Байзақ датқаның ісін жалғастырып, көптеген каналдар қаздырып (Райымбек бөгеті, Белқожа каналы т.б.) елді отырықшыландырған, егіншілікке, басқа да кәсіпке үйреткен. Жалғыз атты атанған кедей болыс өзі үй-жай салдырған. Кейіннен ол мектеп үйі болған.
Дереккөздер
Санат:Қазақ би-шешендері Санат:1864 жылы туғандар Санат:1923 жылы қайтыс болғандар Санат:Жамбыл облысында туғандар
Үлкен Пузаниха
Үлкен Пузаниха — Ресейдегі өзен. Свердлов облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ревда өзенінің сол жағалауынан 14 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 11 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Чусовая бастауынан Ревда қаласына дейін, Ревда өзенін қоспағанда, (субастауынан Новомариинск су торабына) дейін. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Свердлов облысы өзендері
Чахохбили
thumb|right Чахохбили — қой етінен немесе үй құстары етінен дайындалған Грузияның етті-көкөністі тағамы.
Майлы етті гуляш тәрізді туралап дайындайды. Ерекшелігі етті майсыз қазанда 15 мин-тай қуырады. Содан кейін үстіне көкөністер салып, су құймай қайнатады. Сондықтан бұл тағамға ылғалы мол көкөністер қосу керек. Қызанақты шарпытып қабығын аршып салса, ал пиязды жеке ыдыста майға қуырып салады. Бұқтыру жарым сағаттай жүргізіледі. Чахохбили дайын болар алдында қызыл бұрыш, насыбайгүл (базилик), күнзе, сарымсақ салынады. Бұдан басқа да татымдықтар салынуы мүмкін. Чахохбилиге қызанақтан басқа қуырылған картоп салуға да болады.
Дереккөздер
Санат:Тағамдар
Джорджи Камила
Жалпы Ақпарат
Әкесінің аты Серджио, анасының аты Клаудия, Джорджи отбасы Аргентинадан қоныс аударған екен.Камила төрт ағайындылардың бірі. Леонардо мен Амадеус деген ұлкен ағалары, және де Антонела деген ұлкен апасы бар. Амадеус Джорджи кәсіби футболшы, ФК Реал Мадрид академиясының атынан өнер көрсетеді.
5 жасынан тенниспен айналысады, теннис клубына алып келген әкесі екен. Осы уақытқа дейін жаттығу барысындағы бапкері өзінің әкесі Серджио Джорджи. Теннисқа дейін итальяндық қыз спорттық гимнастикамен айналысқан екен.
2006 жылдан бастап кәсіби теннисшы. Кәзіргі уақытта Камила АҚШ, Пемброук-Пайнс клубында жаттығады.
Джорджи шабуылшы стильде ойнағанды ұнатады, жиі сеткаға шығады. Корт алаңында қте жылдам қимылдайды.
Спорттық карьерасы
Жеке сында жыл соңындағы рейтингі
Турнирларда Өнер Көрсету
Жеке дәрежедегі турнирледе өнер көрсету
Жеке сында WTA  турнирлердің финалы (1)
Жеңілістер (1)
Жеке сында ITF турнирлердің финалы (7)
Жеңістер (5)
Жеңілісі (2)
Турнирлерге Қатысу Тарихы
Жеке сындағы Үлкен Шлем турнирларда өнер Көрсету
Шығыс Қазақстан облыстық өнер мұражайы
Шығыс Қазақстан өнер мұражайы 1 шілде 1990 жылы ашылған. Мұражай ХIХ ғасырдың соңындағы сәулет ескерткіші болып табылатын ғимаратта орналасқан. 18.02.1991 жылғы ҚазСРО мәдениет жөніндегі Мемлекеттік Комитеттің шешімімен облыстық этнографиялық мұражайдан берілген 90-нан астам кескіндеме және графикалық жұмыстар өнер мұражайының ашылуына негіздеме болды. Кейін, 1991 жылы КСРО Суретшілер одағының мүшесі, шығысқазақстандық суретші Агейкин Леонид Евтихиевичтің жанұясы 1000 кескіндеме және графикалық жұмыстарын мұражайға сыйға тартты.
Сипаттамасы
Мұражай қызметінің бағыттары – Шығыс Қазақстанның мәдени мұрасын пластикалық өнер, әдебиет және музыка бағыттары бойынша зерттеу және көпшілікке тарату.
Қызмет түрлері:
- Жинақтау
- Сақтау
- Ғылыми зерттеу
- Ғылыми-ағарту
- Экспедициялық
Мұражай жиынтығы 8358 сақтау бірлігін құрайды, оның ішінде, негізгі қорда - 5238 жәдігер; ғылыми –қосымша  қорда – 3120 сақтау бірлігі. Негізгі қордағы пластикалық өнер - 2788 жәдігер, әдебиет -1213 жәдігер, музыка – 510 жәдігер құрайды. Мұражайда балалар шығармашылық қоры құрылған, онда 499 кесіндеме және графикалық жұмыстар сақталуда. Мұражай қоры жаңа жәдігерлермен белсенді түрде толықтырылуда, мәселен, 2011ж. ҚР Суретшілер одағының мүшесі Татиев Талғат Әбікенұлының «Көктем. Қалыңдық», ҚазСРО-ның еңбек сіңірген өнер қайраткері, КСРО Суретшілер одағының мүшесі, Ш. Уәлиханов атындағы ҚР мемлекеттік сыйлығының лауреаты Әжиев Үке Әжиұлының «Байқоңыр даласында» көркем  туындылары, ҚР Суретшілер одағының мүшесі және «Мәдениет қайраткері», профессор Тұрдығұлов Жолаушы Әбілғазыұлынан қазақтың ұлттық музыкалық аспаптары: домбыра, дауылпаз, дабыл, сыбызғы, жетіген, қылқобыз, сазген сатып алынды.
Жүйелі түрде ШҚ Өнер Мұражайынан тыс жерде мұражай қорынан жылжымалы көрмелер өткізіледі. Мәселен, облыстық А.С. Пушкин атындағы кітапханада ШҚ Өнер Мұражайының «Графика» қорынан Қазақстан Республикасы Тәуелсіздігінің 20 жылдығына арналған «Менің Қазақстаным» көрмесі өтуде. Көрмеге Ғ.Г. Мерқасымовтың, Л.Е. Агейкиннің, В.Т. Титовтың, Э.В. Чубуктың, Ә.Т. Шоқановтың жұмыстары қойылған.
Дереккөздер
1. Шығыс Қазақстан облысы мәдениеті кітабы, АТАМҰРА
Санат:Қазақстан мұражайлары
Аяқталу операторы
Аяқталу операторы (Оператор завершения; break statement) — цикл операторын немесе басқа операторды орындауды аяқтайтын оператор.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Control flow
Дмитрий Иванович Барков
Дмитрий Иванович Барков (14.05.1940 жыл, Краснодар өлкесі, Новороссийск - 26.08.2013) – совет және орыс актері.
1960 жылы Ленинград жас көрермендер театрындағы (ЛенТЮЗ) театр студиясын тәмамдайды.
1963 жылы И.П. Владимиров театрының көркемдік жетекшілігінің шақыртуымен Ленсовет атындағы театр құрамына орналасады. Ол жерде Барков үздік актерлердің қатарында болады.
Әйелі – Наталья Николаевна Немшилова. Екеуінің екі баласы бар, Дмитрий Дмитриевич Барков және Алена Баркова.
Дереккөздер
Санат:14 мамырда туғандар Санат:1940 жылы туғандар Санат:Новороссийскде туғандар Санат:26 тамызда қайтыс болғандар Санат:2013 жылы қайтыс болғандар Санат:КСРО актерлері Санат:Ресей актерлері Санат:XX ғасыр актерлері Санат:XXI ғасыр актерлері Санат:РКФСР халық әртістері Санат:Ленсовет атындағы театр тұлғалары Санат:Барковтар
Голяма-Долина (Хасково облысы)
Голяма-Долина (Голяма долина) — Болгариядағы ауыл. Хасково облысына қарасты Маджарово қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 6 адамды құрайды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Хасково облысының елді мекендері
Оңтүстік кит
Оңтүстік кит (Eubalaena) – тегіс киттер тұқымдасына жататын кит туысы. Дене ұзындығы 17,5 м, (жапондық түр тармағы, 21 м) дейін жетеді. Түсі сүр - қара, кейде құрсағында ақ дағы болады. Басы денесінен 3/1 ұзынырақ. Кеуде жүзбе канаттары жалпақ, төртсаусақты. Тұмсығының жоғары жағында мүйізді өсіндісі бар, оның үстінде көптеген мұртаяқты шаянтәрізділер мекендейді, кит биттері. Кит мұртының тақтайшалары биіктігі 2,6 м дейін, 260 жұпқа дейін жетеді. Төменгі жактың жиектері толкын тәрізді. 3 түр тармағы: бискай, (Атлант мұхитының солтүстік бөлімінде), жапон, (Тынық мұхиттың солтүстік бөлімінде) және австралиялық, (Оңтүстік жартышарлар). 1946 жылдан бастап аулауға тыйм салынған. ХТҚО мен КСРО-ның «Қызыл кітабына» тіркелген.
Таралуы
Оңтүстік киттер Оңтүстік мұхиттың субполярлы және қоңыржай ендіктерінде, әдетте 30° мен 50° аралығында тұрады. Оңтүстік китті үнемі бақылау Оңтүстік Америка, Оңтүстік Африка, Австралия, Жаңа Зеландия және кіші субантарктикалық аралдар жағалауларынан жүзеге асырылады.
Дереккөздер
нобай|солға|220px|Фарерлік пошта маркасында
Санат:Тегіс киттер
Ақешкі (өзен)
Ақешкі – Қызылағаш өзенінің сол саласы.
Бастауы
Жетісу (Жоңғар) Алатауының батыс сілемдерінің бірі — Ошағанды тауынан басталып, Үшқара таулы етегіндегі құмға жете тартылып қалады.
Дереккөздер
Санат:Ақсу ауданы өзендері Санат:Қаратал су алабы
Макс Борн
Макс Борн (Max Born; 11 желтоқсан 1882 жыл, Бреслау, Германия империясы — 5 қаңтар, 1970 жыл, Геттинген, Германия) — неміс теоретик физигі және математигі, ғылым философы, кванттық механиканың негізін салушылардың бірі, қатты дене физикасы мен оптикаға үлес қосты. Физика бойынша Нобель сыйлығы (1954)
Борн кванттық теориядағы іргелі нәтижелердің авторы: ол матрицалық механиканың негізін салушылардың бірі болды, Шредингер толқындық функциясының ықтималдық түсіндірмесін ұсынды, кванттық шашырау теориясына (борндық жуықтау) және басқа да ғылыми пәндерге елеулі үлес қосты. Ол кристалдық торлардың динамикасының, термодинамиканың және қатты денелердің, сұйықтардың және газдардың кинетикалық теориясының, салыстырмалылық теориясының, серпімділік теориясының мәселелерімен айналысты. Ол кванттық механика идеяларын ғылымның әртүрлі салаларындағы сұрақтарға (атомдар мен молекулалардың құрылымы, қатты дене физикасы және т.б.) қолданды, сызықты емес электродинамика құруға әрекет жасады (Борн-Инфельд теориясы). Геттинген мен Эдинбургте Борн ғылымның философиялық және әлеуметтік мәселелеріне арналған ірі ғылыми мектептерді құрды.
Екінші дүниежүзілік соғыстан кейін ол ғалымдардың бейбітшілік үшін қозғалысының негізін қалаушылардың бірі және белсенді қатысушыларының бірі болды. Әлемнің бірқатар ғылыми қоғамдарының мүшесі, оның ішінде КСРО Ғылым академиясының шетелдік мүшесі (1934).
Шығу тегі және білімі (1882—1907)
Макс Борн Пруссияның Бреслау қаласында (қазіргі Польшаның Вроцлавы) атақты еврей эмбриологы  отбасында дүниеге келген (1850—1900), Бреславль университетінің анатомия профессоры. Макстың ата-бабалары 1842 жылға дейін Буттермильх (Buttermilch) фамилиясын алып жүрді, олар оны азырақ байқалатын — Борнға ауыстырды. Олардың арасында кәсіпкер  (1817—1879), жұмысшы қозғалысының белгілі көшбасшысы   (1824—1898) және болашақ физиктің атасы дәрігер Маркус Борн (Marcus Born, 1819—1874) болды. Макстың анасы Маргарет Кауфман (Margarete Kaufmann, 1856—1886) табысты силездік тоқыма кәсіпкер Саломон Кауфманның қызы болды (Salomon Kaufmann, 1824—1900). Кауфмандар музыкаға әуес болды, олардың үйіне келушілер арасында Франц Лист және Иоганнес Брамс сияқты композиторлар болды.
Өт тас ауруымен ауыратын анасы қайтыс болғаннан кейін, Макс пен оның сіңлісі Кэт (Käthe, 1884—1953) губернант әйелдің тәрбиесінде болды, 1892 жылы оның әкесі Густав Борн Берта Липштейнге (Bertha Lipstein, 1866—1937) қайта үйленді, одан Вольфганг деген ұл туды (Wolfgang Born, 1893—1949). Өгей шеше мен асырап алған балалардың арасында шынайы жақындық болмаса да, үйдегі атмосфера Макстың тұлғасы мен қабілетінің жан-жақты дамуына ықпал етті; Борн үйге тұрақты келушілері химиотерапияның өнертапқышы Пол Эрлих пен бактериолог Альберт Нейсер болды. Жас Макс негізінен дәстүрлі гуманитарлық ғылымдар оқытылатын Кайзер Вильгельм гимназиясының үздік шәкірттерінің бірі емес еді, бірақ оның физика мұғалімі доктор Машке (Maschke) өз пәнімен жас Борнды баурап алды. оңға|нобай|207x207 нүкте| Макс Борн жас кезінде Мектепті бітіргеннен кейін, 1901—1902 жылдары қайтыс болған әкесінің кеңесіне сүйеніп, Макс Борн Бреславль университетінде әртүрлі пәндерден (физика, химия, зоология, философия, логика, математика, астрономия) лекцияларға қатысты және соңында соңғы екеуін таңдап, астроном болуды ұйғарды. Алайда, ол көп ұзамай университеттің астрономиялық жабдықтарының төмен деңгейі мен қайталанатын есептеулердің үлкен көлемін жүргізу қажеттілігінен көңілі қалды. Сол кездегі дәстүр бойынша Борн Бреслауда тұрақты қалмады: ол 1902 жылдың жазғы семестрін Гейдельберг университетінде өткізді, онда Джеймс Франкпен дос болды, ал келесі жылдың жазғы семестрін Цюрих политехникалық университетінде оқыды, атақты математик Адольф Хурвицтың лекцияларын тыңдады. Өзінің университеттегі жолдастары Отто Теплица мен олар білім алған Геттинген математикалық мектебі туралы естіп, осы қалаға барып, Дэвид Гильберттің, Герман Минковскидің және Волдемар Фойгтың лекцияларына қатысты.
Гилберт көп ұзамай жаңа студентті өзінің ассистенті етіп таңдады, оған профессордың дәрістерін жазып алу жауапкершілігі жүктелді. Дегенмен, Борн үшін Гильберт пен Минковски арасындағы Геттинген мен оның төңірегінде серуендеу кезінде болған пікірталастарға қатысу мүмкіндігі әлдеқайда құнды болды. Болашақ ғалым бірнеше семинарларға да қатысты. Солардың бірі қозғалатын денелердің электродинамикасына арналған семинар оның назарын арнайы салыстырмалық теориясының тақырыбына аударды (ол кезде Эйнштейннің есімі әлі белгілі болған жоқ еді). Феликс Кляйн мен Карл Рунге бастаған семинарда талқыланған серпімділік теориясы мәселелері бойынша жұмыстың нәтижелі болғаны соншалық, Кляйнның кеңесімен Борн өз нәтижелерін университеттік байқауға жіберіп, жүлделі орынға ие болды. Серпімді деформацияның тұрақтылығына арналған бұл жұмыс жас физиктің докторлық диссертациясының негізі болды. Дегенмен, Клейнмен қарым-қатынас идеалды емес еді, өйткені Борн салыстырмалылық теориясын зерттегісі келді және алдымен серпімділік теориясы бойынша диссертация жазудан бас тартты. Осы себепті ол геометрияны дәреже алу үшін ауызша емтихан ретінде таңдауға батылы бармады, бірақ астрономияға артықшылық берді: бұл жағдайда Геттинген обсерваториясының директоры оның емтихан алушысы Карл Шварцшильд болды, оның астрофизика бойынша семинарына өзі де қатысты. Емтихан 1907 жылдың қаңтарында сәтті өтті.
Мансаптық даму (1907–1933)
Докторлық дәрежесін алғаннан кейін Борн бір жыл бойы әскери қызметке баруға міндетті болды, бірақ одан анықталған астма бұл кезеңді қысқартуға мүмкіндік берді. Осыдан кейін ол жарты жыл Кембриджге барып, әйгілі физиктер Дж. Дж. Томсон мен Джозеф Лармордың лекцияларын тыңдады. Бреслауға оралғаннан кейін Борн біраз уақыт экспериментаторлар Отто Ламмер мен Эрнст Прингсгеймнің басшылығымен жұмыс істеді, бірақ көп ұзамай Эйнштейннің жұмысын ашқаннан кейін ол салыстырмалылық теориясына қызығушылық танытты. Бұл қызмет оны Геттингенге қайтарды, онда ол Минковскийдің қызметкері ретінде шақырылды (1908 ж. желтоқсан). Бірақ со кездің өзінде 1909 жылдың қаңтарында Минковский соқырішекті алып тастау бойынша сәтсіз операциядан кейін кенеттен қайтыс болды, содан кейін белгісіздік жаңа кезеңге келді. Рунге мен Гильберт жас физиктің салыстырмалылық теориясы бойынша одан әрі жұмысын қолдады және көп ұзамай Фойгтың ұсынысы бойынша Борн приват-доцент лауазымына ие болды. Университет әріптесі Теодор фон Карманмен кристалдық торлар теориясы бойынша жемісті ынтымақтастықтың басталуы осы уақыттан басталады.
1912 жылы Альберт Мишельсонның шақыруымен Макс Борн Чикаго университетінде салыстырмалылық теориясы бойынша дәріс оқып, Америка Құрама Штаттарына алғаш рет келді. 1914 жылдың көктемінде ол Макс Планктың оқу жүктемесінің бір бөлігін жеңілдету үшін құрылған кезектен тыс профессорлық дәрежесін алу үшін Берлинге көшті. Көп ұзамай, Бірінші дүниежүзілік соғыстың басталуына байланысты Борн әскери жұмысқа араласты: ол әуе күштерінің радио операторы болып қызмет етті және артиллерия қажеттіліктері үшін дыбысты тарату бойынша зерттеулермен айналысты. Альфред Ланде мен Эрвин Маделунг те қатысқан жұмыстың мақсаты бірнеше аралықтағы оқ дыбысының жазылу уақытын өлшеу арқылы жау мылтығының орнын анықтау болды. Берлин кезеңінде Борнның Альберт Эйнштейнмен достығы нығая түсті, олар бұрын олармен тек ғылыми хат алмасу арқылы таныс болатын. Соғыс аяқталғаннан кейін Майндағы Франкфурт университетінде жұмыс істеген Макс фон Лауэ өзінің ұстазы Макс Планкқа жақындағысы келді, Борнды профессорлық дәреже алмасуға шақырды. Соңғысы келісіп, 1919 жылдың сәуірінде ол ординарлық профессор және Франкфурттегі Теориялық физика институтының директоры қызметін атқарды. Институтта сондай-ақ кейбір тәжірибелік мүмкіндіктер болды, оларды Отто Штерн басқарды, ол Борнның көмекшісі болды және көп ұзамай атақты Штерн – Герлах тәжірибесін жүргізді. оңға|нобай|300x300 нүкте| Геттинген физика профессорлары (1923): Макс Рейх, Макс Борн, [[Джеймс Франк және Роберт Поль]] 1921 жылы Борн Геттинген университетінің физика институтының директоры ретінде Петер Дебайдың орнына келді. Теориялық физиканың жаңа профессорының талабы бойынша университеттегі эксперименталды жұмысты оның досы Джеймс Франк басқарды. Геттингенде Макс Борн кристалдық торлардың динамикасы бойынша зерттеулерін жалғастырды, бірақ көп ұзамай оның назары кванттық теорияға аударылды. Бұл бағыттағы жемісті жұмыстарға дарынды әріптестер Вольфганг Паули, Вернер Гейзенберг және Паскуаль Йордандармен ынтымақтастығы ықпал етті. Бұл қызметтің нәтижелері 1925 жылы матрицалық механика формализмі және 1926 жылы Шредингердің толқындық функциясының ықтималдық интерпретациясының алға жылжуы болды. Қарқынды ғылыми және әкімшілік жұмыс, сондай-ақ АҚШ (1925/26 қысы) және КСРО (1928) сапарлары Борнның денсаулығына нұқсан келтіріп, жүйке ауруына әкелді. Ол ғылыми-зерттеу және оқытушылық жұмыстарына бір жылдық үзіліс жасауға мәжбүр болды, бірақ ол оптика туралы әйгілі монографиясын жазды. Соған қарамастан, ғалымның өзі мойындағандай, кейінгі жылдары ол бұрынғы жұмыс қабілетіне қайта орала алмады. Өзінің жұмыс әдісі мен жаратылыстанудың іргелі мәселелеріне қызығушылығын сипаттай отырып, ол былай деп жазды:<blockquote class="ts-Дәйексөздің_басы-quote">
Нюча-Тляпкур-Яха
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Пур. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Пур.
Макс Борн
Мансаптық даму (1907–1933)
''Маған ешқашан тар шеңберлі мамандық ұнамады, мен әрқашан дилетант болып қала бердім — тіпті менің жеке пәнім деп саналатын нәрседе. Мамандар бригадалары жасап жатқан бүгінгі ғылымға бейімделе алмадым. Мені арнайы нәтижелерден гөрі ғылымның философиялық жағы қызықтырды.'' <templatestyles src="Үлгі:түпнұсқа/styles.css" /><div class="ts-түпнұсқа-source">— ''М. Борн. Воспоминания // М. Борн.'' Размышления и воспоминания физика. — <abbr title="Москва">М. : Наука, 1977. — Б. 8 . Геттингенде бірнеше жыл жұмыс істеген кеңес физигі Юрий Румер Борн еңбегінде математика мен физиканың байланысы туралы былай деп жазды:<blockquote class="ts-Дәйексөздің_басы-quote">
Нюча-Тляпкур-Яха
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Макс Борн
Мансаптық даму (1907–1933)
''Макс Борн өз жұмысында әрқашан математикалық аппаратқа сүйенді, оны өте жақсы меңгереді. Ол шәкірттеріне әзіл-қалжыңмен: «Алдымен санауды баста, содан кейін ойлан» деп жиі айтатын... Ол өзінің көптеген ұлы замандастары сияқты «саусақпен ойлауды» ұнатпады, ал математика әрқашан та via regia [патша жолы] болды, ол табиғат сырларын ашуға әкелді. Сонымен бірге Борн ешқашан гипертрофияланған математикалық аппарат тірі физикадан үзілген шығармаларды мақұлдамады немесе оқымады, табиғат сырларын «жонглерлік көрсеткіштер» немесе «топтық оба» көмегімен табиғаттан алу мүмкіндігіне сенбеді.'' <templatestyles src="Үлгі:түпнұсқа/styles.css" /><div class="ts-түпнұсқа-source">— ''Румер Ю. Б..'' Макс Борн (К 80-летию со дня рождения) // УФН. — 1962. — Т. 78 . — Б. 696.
Ұлыбританияға эмиграция және ондағы өмір (1933—1953)
1933 жылдың басында Германияда нацистік партия билікке келіп, еврейлерге қарсы заңдарды қабылдауды бастады. 1933 жылы мамырда Борн жұмыстан уақытша шеттетілді және отбасымен Италияның Оңтүстік Тироліне демалуға шығып, елден кетуге шешім қабылдады. Маусым айында Цюрихте өткен конференция кезінде ол Патрик Блэкетттен Кембриджге көшуге шақыру алды. Мұнда Борн стокстық оқытушы (Stokes Lectureship) ретінде уақытша қызмет атқарды, сонымен қатар өнер магистрінің құрметті дәрежесін алды және  және   колледждеріне қабылданды. Стокстық оқытушы ретіндегі қызметінің соңында Ч. В. Раманның шақыруымен Бангалордағы Үндістан ғылым институтында жарты жыл өткізді. Үндістаннан оралғаннан кейін ғалым Петр Капицадан Мәскеуге көшу туралы ұсыныс алды, бірақ дәл сол кезде Чарльз Гальтон Дарвин Эдинбург университетінің жаратылыстану философиясының профессоры лауазымын кеткен соң, 1936 жылы қазанда Борн осы бос орынды иеленді.
Ұлыбританияда квакерлер қоғамына кірген физик пен оның әйелі Еуропаның континенттік эмигранттарына көмек көрсетуді ұйымдастыруға белсене қатысты. Екінші дүниежүзілік соғыстың басында Борн және оның отбасы мүшелері британ азаматтығын алды, бұл оларды 1939 жылы қыркүйекте жау мемлекетінің өкілдері ретінде интернациядан құтқарды. оңға|нобай| Макс Борн моласы Эдинбургте Борн әлемнің түкпір-түкпірінен көптеген аспиранттар мен жас ғалымдарды тартатын ғылыми мектеп құрды; әртүрлі елдердегі ғылыми конференцияларға қатысуға, лекциялар оқуға мүмкіндік алды, бір семестр Египетте сабақ берді, 1945 жылы маусымда Мәскеу мен Ленинградта КСРО Ғылым академиясының мерейтойына қатысты. Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде Борн ешқандай әскери жұмысқа қатысқан жоқ.
Германияға оралу (1953 жылдан бастап)
Соңғы жылдары оның денсаулығы әлсірей бастады, ол 1970 жылы 5 қаңтарда Геттинген ауруханасында қайтыс болды. Ол Геттинген қалалық зиратында жерленген. Оның басты жетістіктерінің бірі — іргелі ауыстыру қатынасы, құлпытасқа қашалып жазылған.
Отбасы және туыстары
1913 жылдың жазында Лейпциг университетінің заң профессоры  қызы Хедвиг (Хеди) Эренбергке (Hedwig Ehrenberg, 1891—1972) үйленді. Хедвигтің ата-бабаларының тізімі, олардың мұрагерлігін бірнеше ғасырлар бойы байқауға болады, олар атақты шіркеу реформаторы Мартин Лютер мен атақты заңгер Рудольф фон Джерингті қамтиды.
Атақты физиктің жиені  (1908—1999) атақты сәулетші болды. Макс Борнның немерелерін де атап өткен жөн: Оливия Ньютон-Джон – әйгілі аустралиялық әнші және актриса; Сильвия Прайс (Sylvia Pryce) — медицина қызметкері, Нью-Йорк қалалық еңбекті қорғау және қауіпсіздік басқармасының (Citywide Office of Occupational Safety and Health) директоры; — музыкант және ғалым, Кембридждегі әлеуметтану, антропология және музыка профессоры.
Борн неміс тілін жақсы меңгерген, ал ағылшын тілін жоғары деңгейде меңгерген.
Дінге деген көзқарас
Еврейлер үшін мансаптық өсуде қиындықтар болғандықтан, сондай-ақ оның христиан туыстарының қысымымен ересек жаста ғалым лютерандық дінді қабылдады. Алайда кейін ол өзінің шыққан тегін ешқашан жасырған емес.
Қызығушылықтар
Борн өмір бойы музыкаға деген үлкен сүйіспеншілікпен өтті. Ол фортепиано ойнады, Берлинде болған кезінде Эйнштейн екеуі скрипка сонаталарын жиі ойнады; Геттингенде оның музыкалық серіктесі оның шәкірті Вернер Гейзенберг болды. Борн жас кезінде атақты скрипкашы Джозеф Йоахиммен таныс болды, оның есейген шағында Артур Шнабель және Альберт Швейцермен достықты қолдады. Борн неміс және ағылшын әдебиетін жақсы меңгерген, өлең жазған және неміс тілінен ағылшын тіліне поэзия аударған, тарих және басқа гуманитарлық ғылымдар бойынша шығармаларды жақсы көретін. Ақырында, ғалым тұлғасын сипаттау үшін оның Кембридждегі әріптесі Леопольд Инфельд сөзін келтірген жөн:<blockquote class="ts-Дәйексөздің_басы-quote">
''Борнның тез алға ұмтылуында, оның мазасыздығы мен қатты ынтадан терең депрессияға кенет өзгерген көңіл-күйінде балалық және тартымдыдылық бір нәрсе болды. Кейде мен оған жаңа идеямен келсем, ол дөрекі түрде: «Менің ойымша, бұл ақымақтық» деп айтатын, бірақ мен оның кейбір идеяларына дәл сол тіркесті қолдансам, ешқашан қарсылық білдірмейтін. Әйтсе де, ұлы, даңқты Борн жас студенттікіндей мақтау сөздерімен қуанып, риза болатын. Оның ынталы көзқарасында, ақыл-ойының тамашалығында, идеяларды сіңіріп, қабылдамай тастайтын импульсивтілігінде оның керемет сүйкімділігі жатыр.'' <templatestyles src="Үлгі:түпнұсқа/styles.css" /><templatestyles src="Үлгі:Түпнұсқа/styles.css" /><div class="mw-collapsible mw-collapsed ts-hidden ts-hidden-gray ts-hidden-rightHideLink ts-oq" style="border:none;"> Түпнұсқа мәтін (ағылш.) There was something childish and attractive in Born’s eagerness to go ahead quickly, in his restlessness and his moods, which changed suddenly from high enthusiasm to deep depression. Sometimes when I would come with a new idea he would say rudely, “I think it is rubbish”, but ne never minded if I applied the same phrase to some of his ideas. But the great, the celebrated Born was as happy and as pleased as a young student at words of praise and encouragement. In his enthusiastic attitude, in the vividness of his mind, the impulsiveness with which he grasped and rejected ideas, lay his great charm.
<templatestyles src="Үлгі:түпнұсқа/styles.css" /><div class="ts-түпнұсқа-source">— E. Wolf.  Recollections of Max Born // Astrophysics and Space Science. — 1995. — Vol. 227. — P. 289. дәй. бойынша
Конденсацияланған күйдің физикасы
Кейінгі жылдары Борн және оның шәкірттері осы бастапқы идеяларға негізделген көптеген мақалалар жазды және әртүрлі нақты мәселелерге қатысты. Сонымен, 1914 жылы ғалым алмаз кристалдарының термодинамикалық және серпімділік қасиеттерін сипаттау үшін тор динамикасының идеяларын қолданды; атап айтқанда, алмаздың серпімділік константалары үшін алған қатынастары көп жылдардан кейін ғана тәжірибе жүзінде расталды. Басқа мақаласында (1915) ол өзінің көзқарасы негізінде кристалдардың оптикалық белсенділігі құбылысына толық сипаттама бере алды, бұл әсерді белгілі бір симметрия дәрежесі бар құрылымдармен байланыстырады. Бұл жұмыс сол жылы Борн жүргізген сұйықтар мен газдардың оптикалық белсенділігін зерттеумен байланысты. Ол оптикалық активтілігі бар заттың молекулаларында кемінде төрт атом болуы керек екенін алғаш рет көрсете алды. Бірінші дүниежүзілік соғыс кезінде Борн Альфред Ландемен бірге иондық кристалдардың тор тұрақтысын және сығылу коэффициентін есептеуге әрекет жасады, олардың арасындағы өзара әрекеттесу жартылай электростатикалық сипатта болуы керек. Иондар Бор орбиталарында айналатын электрондары бар атомдар ретінде қарастырылған бұл зерттеу қажетті нәтиже бермеді. Борн үшін бұл жаңа кванттық механиканы құру қажеттілігін түсінуге серпін болды, ол даулы Бордың теориясын алмастыруы керек.