cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Төл сөз
Төл сөз құрамы жағынан әр түрлі болып келеді, оның жеке сөз не сөйлем болуы да, сондай-ақ бірнеше сөйлемдер тізбегінен құралған тұтас бір мәтін болуы да мүмкін. Төл сөз қандай құрамда, қай мағынада айтылса да, автор сөзімен байланыста болады. Екеуара байланыс Төл сөздің бастапқы құрылымына ешқандай өзгеріс енгізбей, өз дербестігін толық сақтаған жағдайда, де көмекші етістігі арқылы жүзеге асады.
Төл сөз автор сөзінен өзіндік интонация арқылы ерекшеленеді, сөздердің орын тәртібі еркін болады. Мысалы,
"Құнанбай тыңдап болды да: Жарайды, айтам деп әкелгенің екен. Бірталай жерге жеткізіп айттың. Енді осымен тоқталайық! – деді, (М.Әуезов)."
Дереккөздер
Санат:Лингвистика
Вальделинарес
Вальделинарес (Valdelinares) — Испаниядағы муниципалитет. Арагон автономды бірлестігіне қарасты Теруэль провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Гудар-Хаваламбре ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 116 адамды құрайды.
Нұрлы орамы (Астана)
Нұрлы орамы. Бұрынғы атауы №22 қысқа көше. Оңтүстік-Шығыс тұрғын алабы (оң жақ ). Нұрлы орамы Қарқабат көшесінен басталып, Құндызды көшесінде аяқталады. Ұзындығы - 208 м.
Нұрлы - «нұрға бөленген, шұғылалы, сәулелі» деген мағынаны білдіреді. Елді мекендердің атауы.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Астана көшелері
IC 5282
IC 5282 — Пегас шоқжұлдызында орналасқан Sd типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 70323, UGC 12325, MCG 4-54-19, ZWG 475.24.
Сыртқы сілтемелер
IC 5282 Санат:Пегас (шоқжұлдыз)
Орталық музей еңбектері
«Орталық музей еңбектері» (кітап) – музей ісі, археология, тарих, деректану, антропология, этнология және фольклортану салаларын қамтитын жинақ.
Жинаққа отандық ғалымдармен қатар шетелдік зерттеушілердің де мақалалары енген, әлеуметтік ғылымдар саласының мамандарына және көпшілікке арналған. «Балалар әдебиеті» баспасында жарық көрген. Таралымы 1000 дана. Баспа директоры – Ш. Байкенова, редактор Ш. Күмісбайұлы, көркемдеуші редактор – В. Логинов, корректор – Г. Құдайбергенова, компьютерде беттеген К. Кенесбаев. ISBN 978-601-252-022-4.
Дереккөздер
Санат: Кітаптар
Мунис-Фрейри
Мунис-Фрейри (Muniz Freire) — Бразилиядағы муниципалитет, Эспириту-Санту штатында орналасқан. Оңтүстік Эспириту-Санту мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Алегри экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 19344 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 679,922 км² шамасында. Халық тығыздығы — 28,5 адам/км².
Тарихы
Қала 1891 жылы құрылған.
Жәңгір Жанасов
Жәңгір Жанасов (1920, Қарағанды облысы Қарсақбай ауданы - 1993) - экономист. Қаныш Сәтбаевтың тәлімін көрген. Қазақстан КП ОК жанындағы партия мектебін (1951), Алматы халық шаруашылығы институтын (1951, қазіргі Қазақ экономика университеті) бітірген. Еңбек жолын 1939 жылы Қарсақбай ауданындағы комсомол ұйымында бастаған. 2-дүниежүзілік соғысқа қатысқан.
Соғыстан кейін Қарсақбай мыс зауытында, Жаңаарқа ауданында, Балқаш қаласындағы партия ұйымдарының басшылығында қызмет еткен. 1958 жылы Жезқазған қаласы кеңесі атқару комитетінің төрағасы, 1965-73 жылы Қаныш Сәтбаев атындағы Жезқазған тау-кен металлургия комбинаты директорының орынбасары болып, осы кәсіпорынның дамуына үлкен үлес қосты. 1989-93 жылы аралығында Жезқазған облысы соғыс және еңбек ардагерлері кеңесінің төрағасы болған.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Брилёвка (Солтүстік Қазақстан облысы)
Брилёвка — Солтүстік Қазақстан облысы Ғабит Мүсірепов ауданы, Возвышен ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы – Новоишим ауылынан оңтүстікке қарай 47 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 99 адам (50 ер адам және 49 әйел адам) болса, 2009 жылы 51 адамды (26 ер адам және 25 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Ғабит Мүсірепов ауданы елді мекендері
Пангры-Яха
Пангры-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО, Ненецк АО, Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Иорку-Нгэван-Яха өзенінің сол жағалауынан 25 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 17 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кара теңізі су алабының өзендері Үлкен Ою өзен су алабының батыс шекарасынан Скуратов мүйісіне дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Печора мен Обь өзендері аралықтарындағы Кара теңізі су алабының өзендері.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Коми Республикасы өзендері
Білім саласындағы мемлекеттік саясат қағидасы
Білім саласындағы мемлекеттік саясат қағидасы — білім саласындағы мемлекеттік саясат негізгі ережеге негізделеді. Білім мекемелерінің дербестігі - тәрбиеленушілердің жүйелі бағалануы аралық аттестациясының мерзімді және тәртіптік, оқу жоспарының бекітілуіндегі және өнделуіндегі өзіндік білім мекемелерінің ұсынылуы. Білім беруді гуманистік сипаттамасы – білім беру бағдарламасының және оқу-тәрбие мекемесі жүйесінің кұрылуы. Олар кез–келген деңгейдегі білім алудың түрлі тұрғын топтарының шектеусіз құқықтарының кез-келген білім беру сұраныстарын қанағаттандыра алады.
Білім беруді демократияландыру – білім беруге мемелекеттік монополияның жойылуы және қоғамдық мемелекеттік жүйеге ауысуы; орындарда басқару қызметін максималды тасымалдау мен өкілетті орталық, аймақтық және жергіліктілік арасындағы басқару мүшелерінің нақты шектелуі; мақсат, мазмұн, ұйымдасу және жұмыс әдісі, сонымен қоса, кұкықтық, экономикалық, қаражаттық білім беру мекемелерінің өздігінен таңдауы; педагогтардың білім беру мекемесіндегі басқарудағы қатысуын бұзылуының іс-әрекет бағалауының, әдістерінің, оқулықтарының технологиясымен қағида тандауының еркін және шығармашылық құқығы; оқушылардың мектеп пен білім беру саласын таңдауға, ұйде білім алу мен мемлекеттік емес оқу орындарда оқуға, қысқартылып, жеке оку жоспары бойынша білім алуға, білім беру мекемесінің басқаруындағы қатысуына кұқығы. Федералдык мәдениетті және білім беру кеңістігіінң бірлестігі – федералды бағдарлама дамуының білім беруімен ұлттық, аймақтық және муниципалды бағдарламалармен байланысты, әлеуметтік-экономикалық және мәдени дамудың жергілікті деңгейлерін, сонымен қоса, жергілікті білім беру жүйесінің ерекшеліктерін есепке алдыру.
Жалпыға қол жетерлік – барлық оку орындарының түрі Қазақстан Республикасының барлық азаматтарына жыныстық, ұлттық, тектік, діни және т.б. себептері бойынша шектеусіз оқытуға қол жеткізу. Мемлекеттік, муниципалдық білім беру мекемесінің зиялы сипаты – білім беру мекемесінің муниципалды және мемелекетгік білім беру бағдарламасы діни емес сипатымен көрінеді. Ешкандай дін конфиссиясы мемлекеттік білім беру мекемесінде насихаттана немесе қуғынға ұшыра алмайды. Еркіндік және плюрализм – балалардың, олардың ата-аналарының немесе ата-аналардың орнын басатын жандардың қалауы бойынша оқыту формасының еркін таңдауының ұсынылуы. Балалар мен ата-аналар өздерінің қалауы бойынша мемлекеттік көрнекті мектептерге немесе діни, жеке меншіктік оқу орындарын тандай алады.
Дереккөздер
Санат:Педагогика Санат:Терминология
Тиосемикарбазид
Тиосемикарбазид — гидразинтиокарбон қьшкылының амиді, тиокарбон қышқылының гидразиді, аминотиомо-чевина. Мөлдір кристалл, е. т. 181 — 183°С, спиртте және суда ериді.
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Вирусология Санат:Иммунология Санат:Генетика Санат:Молекулалық биология
Қосыбек Салтанатұлы Ирзағалиев
{{Ғалым |Есімі                 = Қосыбек Салтанатұлы Ирзағалиев |Шынайы есімі          = |Суреті                = |Сурет ені             = |Сурет тақырыбы        = |Туған күні          = 2.11.1946 |Туған жері          = {{туғанжері|Қызылқоға ауданы|Қызылқоға ауданында}}, Атырау облысы, Қазақ КСР |Қайтыс болған күні    = |Қайтыс болған жері    = |Азаматтығы            = {{байрақ|Қазақ КСР}} {{KAZ}} |Ғылыми аясы           = ветеринария |Жұмыс орны            = Атырау Мемлекеттік университеті |Ғылыми дәрежесі       = ветеринария ғылымдарының докторы |Ғылыми атағы          = |Альма-матер           = Алматы зоотехникалық-малдәрігерлік институты |Ғылыми жетекші        = |Атақты шәкірттері     = |Несімен белгілі       = Еділбай тұқымды қойыларын зерттеуімен |Марапаттары           = {{{!}} {{{!}} {{!}} {{Ерен еңбегі үшін медалі (Қазақстан)}} {{!!}} {{Еңбек ардагері медалі}} {{!!}} {{ҚР тәуелсіздігіне 25 жыл медалі}} {{!}}- {{{!}} style="background:transparent" {{!}} Атырау облысының Құрметті азаматы {{!}}} {{!}}} |Қолтаңбасы             = |Қолтаңба ені          = |Сайты                 = |Commons           = }} Қосыбек Салтанатұлы Ирзағалиев (2 қараша 1946 жылы Қызылқоға ауданы, Атырау) - ауылшаруашылық ғылымдарының докторы (2010). Атырау облысы Қызылқоға және Құрманғазы  аудандарының Құрметті азаматы. Атырау облысының Құрметті азаматы.
Толығырақ
Қосыбек Салтанатұлы Ирзағалиев 1946 жылы 2 қарашада Гурьев облысы Қызылқоға ауданында дүниеге келді.
1970 жылы Алматы зоотехникалық-малдәрігерлік институтін, 1982 жылы  Алматы  жоғары  партия  мектебін  бітірген.
Зоотехникалық-малдәрігерлік институтты бітіргеннен кейін Қызылқоға ауданының Абай атындағы совхозда ферма зоотехнигі болып жасады.
1972-1977 жылдары совхоз комсомол комитетінің хатшысы, облыстық комсомол комитетінде нұсқаушы, бөлім бастығы.
1990-2002 жылдары облыстық агроөнеркәсіптік төреағасының бірінші орынбасары, облыстық ауыл шаруашылығы басқармасы бастығының орынбасары.
2002-2007 жылдары Қазақстан Республикасы ауыл шаруашылығы министрлігінің Атырау облыстық аумақтық басқармасының (кейіннен инспекция) мемлекеттік мекемесінің бастығы болып қызмет атқарды.
2008-2017 жылдары Атырау мұнай және газ институтында аға оқытушы.
Ғылыми қызметі
Оқытушылық қызметте де студенттерді білімділікке, біліктілікке, адамгершілікке тәрбиелеп, сапалы маман дайындауда абыройлы еңбек етуде. Дәріс оқитын пәндерінен студенттерге арнап 36 оқу-әдістемелік жиынтықтарын және көрнекті құралдар шығарды. Оның қатынасуымен облыста қарақөл және еділбай қойларының үш зауыттық сүлелері, алты зауыттық желілері және бір түйе типі шығарылды.
2000 жылы Алматы қаласындағы Казак кой шаруашылыгы гылыми-зерттеу институтында "Едiлбай койынын Сүйіндік зауыттык сулесiнiн онiмдiлiк касиеттерi" тақырыбына ауылшаруашылық ғылымдарының кандидаттығына диссертациясын қорғады.
2010 жылы Алматы қаласындағы Қазақ мал шаруашылығы және жемшөп өндірісі ғылыми-зерттеу институтында “Атырау өңіріндегі еділбай қойларын жетілдіру және олардың жаңа түрлерін шығарудың теориялық негіздері” тақырыбына докторлық диссертациясын қорғады.
Ғылыми еңбектері
Атырау облыстағы «Қүрманғазы» атындағы, “Мақаш” атындағы және “Сүйіндік” еділбай қойын өсіретін асыл тұқымды қой зауыттарында ғылыми жұмыстар жүргізіп келеді.
«Еділбай қойы Сүйіндік зауыттық сүлесінің өнімділік қасиеттері», «Атырау өңірінің еділбай қойы», «Атырау құйрықты қойлары» және 2019 жылы шет елден «Едилбайская овца Нарынкумов» атты кітаптарын шығарды.
«Атырау арғымақтары» атты кең форматты кітаптың авторларының бірі.
Қоғам қызметі
Облыс ардагерлер ұйымының пленум мүшесі, облыс ауылшаруашылығы ардагерлері бастауыш ұйымының төрағасы, Атырау облысы «Нұр Отан» партиясының «Ауылды қолдау және дамыту» бағыты бойынша комиссияның мүшесі, Қазақстан Республикасының ұлттық ат спорты федерациясының мүшесі және Ұлттық ат спорт ойындарының жоғары дәрежелі төрешісі.
Отбасы
Жолдасы Құспанова Қадиша 1970 жылы Алматы шет тілдер институтының француз тілі мамандығы факультетін бітірген, облыс мектептерінде оқытушы болып қызмет жасады, қазірде құрметті демалыста. Жоғары санаттағы мұғалім, Республика білім беру үздігі. Жанұяда екі бала тәрбиелеп өсірген, екеуіде жоғары білімді мұнай саласында қызмет атқарады.
Марапаттары
Қазақстан Республикасының мемлекеттік «Ерен еңбегі үшін»,	«Еңбек ардагері», мерекелік «Тыңға 50 жыл», Авиация генерал-майоры Талғат Бигелдінов атындағы, Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 25 жылдығы , «Қой сүлесі авторы» медалдарымен, Республикалық кәсіподақтар одағының «1-ші дәрежелі Еңбек даңқы» белгісімен, Ауыл шаруашылығы министрлігінің, бірнеше рет облыстық маслихаттың Құрмет Граммоталарымен және облыс әкімдерінің Алғыс хаттарымен марапатталды.
Атырау облысы Қызылқоға және Құрманғазы аудандарының Құрметті азаматы.
2021 жылдың 29 қыркүйекте өткен Атырау облыстық мәслихатының VII сессиясы шешімімен «Атырау облысының Құрметті азаматы» атағы берілді.
Дереккөздер
Санат:Атырау облысының құрметті азаматтары
Әлеуметтік-мәдени білім беру қағидасы
Әлеуметтік-мәдени білім беру қағидасы - мәдени педагогикасының бастапқы қалпы келесілерге негізделеді. Тұлғаның өсуі мәдени ортада ғана іске асады; білім беру мекемесінің мәдени ортада мақсатсыз ұйымдастырудың педагогика мен психология дамуының, дамыта білім беру концепциясының іске асуы мүмкін емес; мәдени ортада олардың дамуының және қалып қалауын қарастырады; олар оқушылардың өзіндік мәдени айқындалуының еркіндігіне әкеледі; оқу мекемесінің мәдени ортасы балалармен ересектердің әрекетінің бірлестігінде пайда болады.
Дереккөздер
Санат:Педагогика Санат:Терминология
Руналық жазу
thumb thumb|left Руналық жазу (көне сканд.run - көне, құпия) орыс. руническое письмо — 2—3 ғғ. бастап кейінгі орта ғасырларға шейін германдықтар қолданған әліпби. Латын жазуының таралуына байланысты қолданыстан шыққан. Руналық жазудың таңбалары сына тәрізді сүйірленіп, негізінен, металл, тас, ағашқа жазылған. Бұл әліпбидің құрамы, таңбалануы уақыт өткен сайын өзгеріп отырған. Ғылымда 150-дей жалпы германдық бұрынғы (үлкен) Руналық жазу (негізінен Исландия, Скандинавия аралдарымен Еуропаның басқа аудандарында) және 3500-ден аса кейінгі (кіші) Руналық жазу белгілі. Руналық жазудың ерекше түрі 7—10 ғғ. Англияда болған. Бұрынғы Руналық жазу мен кейінгі Руналық жазу қызметі жағынан да, тілі жағынан да бір-бірінен ерекше. Бұрынғы Руналық жазу қару-жараққа, тасқа жазылған. Олардың тілі негізінен біркелкі және өте ескі, көне герман тілдерінің ешбіріне сәйкес келмейді. Сонымен бірге ол сиқырлау мақсатында да қолданылған сияқты. Ал кейінгі Руналық жазуда көне Скандинавия тілдерінің ескерткіштері (тастағы мемориалдық жазулар) жазылған. "Руналық жазу" термині басқа көне жазуларға қатысты да айтылады, мысалы, дат ғалымы В. Томсен оны көне түркі жазулары үшін қолданған.
Дереккөздер
Санат:Лингвистика
Күкірт пен каучук
Эбонит – табиғи немесе синтетикалық каучукты күкіртпен қосып вулканизациялау арқылы алынатын техникалық өнім. Эбониттің құрамында отыз екі пайызға дейін күкірт болады, ол резина қоспаларына толықтырғыш, үдеткіш, бояғыш заттар, т.б. ретінде қосылады. Эбонит – қара қоңыр немесе қара түсті қатты материал; мех. оңай өңделеді, ылғай тартпайды, газдарды адсорбцияламайды. Қышқылдар мен сілтілер әсеріне тұрақты. Күкірт көміртекте және мұнай өнімдерінде ісінеді, парафинде үш жүз градус цельси бойынша болғанда күкіртті көміртек түзіп, ериді. Эбонитке тура түсетін күн сәулесі, май, бензин, керосин әсер етеді. Эбонит электротехникада, радиотехникада, автотрактор және химиялық өнеркәсіпте қолданылады. Дереккөздер: Қазақстан. Ұлттық энциелопедиясы оныншы том
Санат:Техникалық өнім
Laughs and smiles
Құрастырған – Э.Н. Муратов, бас редакторы – Е.Б. Комарова, техникалық редактор – Э.С. Саболевская, корректоры – З.Ф. Юрескул. 2003 жылы «Астрель» баспасында жарыққа шыққан. Таралымы 5000 дана. 141 беттен тұрады. ISBN 5-17-016-498-Х.
Дереккөздер
Санат: Кітаптар
Жарылып жануға қарсы зат
Жарылып жануға қарсы зат - моторлық майларға құйғанда жарылып жануға карсы қабілетін беретін препарат.
Дереккөздер
Санат:Техника
Жермай
Жермай, керосин — С9 — С16 көмірсутектерінің қоспасы. Құрамында 23 — 60% қаныққан алифаттық, 24 — 58% нафтенді, 6 — 15% ароматты, 1%-ке дейін қанықпаған көмірсутектер болатын сұйықтық. Қайнау t 200 — 300° С; тығыздығы 0,790 — 0,846 г/см³. Негізінен, мұнайды дистилдеу арқылы алынады; күкіртті мұнайдан алынған жермайды гидротазалаудан өткізеді. Негізгі сорттары: авиациялық жермай (ауа-реактивті және газ-турбиналы қозғалтқыштарға отын ретінде қолданылады); жарық беретін жермай (жарық беретін және қыздырғыш шамдарда, металл кесетін аппараттарға және тұрмыстық құралдарға отын, химия өндірісінде еріткіш ретінде, т.б. қолданылады).
Дереккөздер
Санат:Химия
Русизмдер
Дереккөздер
Санат:Лингвистика
IC 850
IC 850 — Бикеш шоқжұлдызында орналасқан Scd типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 45491, MCG 0-34-3, ZWG 16.4, IRAS13052-0036.
Сыртқы сілтемелер
IC 850 Санат:Бикеш (шоқжұлдыз)
Декомпилятор
ДЕКОМПИЛЯТОР  (Decompiler) объектілік код түрінде өрнектелген программаны алғашқы жазылған тіліне түрлендіретін өндеу программасы, яғни қүрастыруға кері амалды орындайтын программа
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Абайдың өнері һәм қызметі (мақала)
«Абайдың өнері һәм қызметі» — Мұхтар Әуезовтің мақаласы (Турағұл Құнанбаевпен бірге). Алғаш рет 1918 жылы «Абай» журналының 2-санында жарық көрді. Соңына «Екеу» деп қол қойылған. Бұдан кейін 1995 жылы осы журналдың біріккен 1-2-санында қайта жарияланды. Әуезов шығармаларының 50 томдық толық жинағының 1-кітабына енгізілді. Мақала — абайтану саласында авторлар жазған тұңғыш ғылыми еңбек. Онда ұлы ақынның шығармалары мен өміріне шолу жасалған.
«Абайдың берік бағыт ұстап, оны ақылға, адалдыққа, көңілдің шабытына билеткен, көз тұнарлық мін мен кемшіліктің қалың ортасында жүрсе де, бәріне ашық көзбен қарады, барлық кем-кетікті мүлтіксіз суреттеді. Шалымды қиялын, терең ойын, ақыл-білімін туған халқының көкірек көзін оятуға жұмсады. Абайдың ақындық өнері әр тараулы, сегіз қырлы болды. Ол тараулар мыналар: мінез тузететіндік (ахлақ), тереңнен толғайтындық (пәлсәпа), сыншылдық (критика), суретшілік (художественность)), жүректің мұң-зарын, сырынтапқыштық (лирика), ащы тілділік, ызалық пен күлетін (сатира) һәм керемет переводшиктік»
деп, авторлар ақынның поэзиясына өрнектер мен нақыштарды мысалға келтіреді, біраз өлеңдерін талдайды, философиялық көзқарастарына назар аударады.
Абайдың көп өнерінің бірі — аударма. Бұл салада да ол ешкімге дес бермеген. Кейбір өлеңдерді қазақ тіліне аударғанда, түп нұсқадан да артық шыққан.
Орыстың әдеби болған толғаулы, ырғақты, нақысты бай тілімен жазылған сөздерін қазақтың кедей, дөкір тілімен ұғымды, мағыналы, терең, тілге жеңілдетіп тәржімалап, шын ұсталық танытқан зерттеушілер. Ал кей жерлерде сөздің мағынасын ғана алып, қазақ ұғымына ыңғайлап, сырт пішінін өзгерткен, еркін кетіп, кейбір өленді өз өлеңінен асырып, түрлентіп жіберген. Бұған «Теректің сыйы» мен «Онегиннің хатын» мысалға алады авторлар. Авторлар енді Абайды бұрынғы ақындармен салыстырады да, таразы басының салмақты жағын ұлы ақынға телиді. Өйткені ол: Қазақ әдебиеті ілгері басып, өрлейтін болса, Абайдың бұл қызметі әдебиетімізге негіз қалап, келешекте өрлеуіне туғыр болмақ, ол сөйтіп өзіне мәңгілік ескерткіш орнатып кетті».
деп ой түйеді, тұжырым жасайды мақала авторлары.
Дереккөздер
Санат:Абай Құнанбайұлы Санат:Мұхтар Әуезов мақалалары Санат:Мақалалар
Котиледон
Котиледон (cotiledon — ыдыс) — ұрықтың сыртқы бүрлі қабығы (хорион) бетіндегі аллантохорион бүрлерінің пішіні ыдысқа ұқсаған аралшық тәрізді жиынтығы. Котиледондар негізінен күйіс қайтаратын ұрғашы жануарлар жатырының ішкі кілегейлі қабығында төрт қатарда орналасқан карункулалар кірмелерімен байланысып, көптік ұрықжолдасты (котиледонды плацентаны) құрайды.
Дереккөздер
Санат:Биоморфология Санат:Биология Санат:Морфология
Иовсю (Зырянская Ежуга тармағы)
Иовсю — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы, Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Зырянская Ежуга өзенінің оң жағалауынан 10 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 24 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Мезень өзені сағасынан Малонисогорская ауылындағы су өлшейтін постқа дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Мезень.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Альслебен (Заале)
Альслебен (Заале) (Alsleben) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан қала. Зальцланд ауданының құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2564 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010). Алып жатқан жер аумағы 23,64 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 89 005. Қаланың басшысы — Зильфиа Войтасцек.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Мариногорка
Мариногорка — Шығыс Қазақстан облысы Самар ауданындағы ауыл, Мариногор ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Самар ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 23 км жерде, Құлажон өзенінің сол жағасында.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 1017 адам (488 ер адам және 529 әйел адам) болса, 2009 жылы 666 адамды (325 ер адам және 341 әйел адам) құрады.
Тарихы
Іргесі 1964 жылы өзімен аттас сүт өндіретін кеңшар негізінде қаланды. Оның негізінде 1997 жылдан бері бірнеше шаруа қожалықтары құрылды.
Дереккөздер
Санат:Самар ауданы елді мекендері
Скаляр көбейтінді
\vec{a} мен \vec{b} векторларының көбейтіндісі деп |\vec{a}||\vec{b}| тең санды айтады, мұндағы \phi \, —\vec{a} мен \vec{b} векторлары арасындағы бұрыш. Белгілеулері: немесе.
Егер векторлардың біреуі нөлдік болса \phi бұрышының беймәлімдігіне қарамастан көбейтінді нөлге тең боп деп есептеледі.
Векторлардың скаляр көбейтіндісінің қасиеттері:
Геометриялық түрде алғанда скаляр көбейтінді бір вектордың ұзындығын екінші вектордың біріншісінің бағытына ортогональ проекциясының ұзындығын көбейткенге тең. Кез келген \vec{a} векторының бірлік вектормен скаляр көбейтіндісі \vec{a} векторының сол бірлік векторға ортогональ проекциясы болып табылады.
Пайдаланылған cілтемелер
Санат:Функционалдық талдау Санат:Векторлық талдау Санат: Аналитикалық геометрия Санат: Сызықтық алгебра
Лохман (Миссури)
Лохман (Lohman) — Миссури штатының Коул округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 1.2 км². FIPS коды — 29-43652.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 168 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миссури қалалары Санат:Коул округы (Миссури)
Ақ жапалақ
Ақ жапалақ (Bubo scandiacus) — түнгі жыртқыштар отрядына жататын, Арктикада тіршілік ететін жапалақтың бір түрі; поляр жапалағы жапалақтәрізділер тұқымдасына жататын құс.
Биологиялық сипаты
Ұзындығы 53-66 см, салмағы 2 кг. Еркектері ұрғашыларынан кішіректеу. Тұяқтары қауырсындалған. Кәрі аталықтары ақ - ұрғашылары және балапандарының қауырсынында көлденең қоңыр дақтары бар. Ұялары жерде 3-11 жұмыртқа салады. Өсімталдығы қоректік қорға байланысты.
Таралуы
Еуразия және Солтүстік Америка ормансыз тундраларық аймақтарын мекендейді, қыста оңтүстікке қарай ауысады.
Дереккөздер
Санат:Жапалақтәрізділер
Көкбұлақ (тау)
Көкбұлақ – Сарыарқаның оңтүстігіндегі тау.
Географиялық орны
Ұлытау облысы Жаңаарқа ауданы, Жамбыл кентінің оңтүстігінде 28 км жерде. Батыстан шығысқа қарай оқшауланған тау массивінің ұзындығы 5 км, ені 2,5 км. Абсолют биіктігі 585 м.
Геологиялық құрылымы
Девон жүйесінің төменгі және орта бөлімінің жыныстарынан түзілген.
Жер бедері
Таудың солтүстік-шығыс етегінде Көкбұлақ көлі, шығысқа қарай 6 км жерде Әлібек құдығы орналасқан.
Өсімдігі
Сортаңдау қоңыр топырақ жамылғысында жусан, бетеге, көкпек, бұталар өседі. Ақбөкеннің жазғы жайлауы.
Дереккөздер
Санат:Жаңаарқа ауданы таулары
Жұманбек Кенжебайұлы Жандосов
Жұманбек Кенжебайұлы Жандосов (7.9.1915, Павлодар облысы Баянауыл ауданы Қызылтау ауылы — 21.8.2005, Алматы қаласы) - философия ғылым доктары, профессор, Қаныш Сәтбаев білім алған Теңдік мектебінің түлегі. ҚазМУ-ды (1940, қазіргі ҚазҰУ) бітірген.
Арғын тайпасының Сүйіндік руының Қаржас бөлімінен шыққан.
Еңбек жолын Баянауыл орта мектебінде мұғалім болып бастаған,
Еңбек Қызыл Ту, «Құрмет белгісі», II дәрежелі Отан соғысы ордендерімен және көптеген медальдармен марапатталған.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан философтары
Әулие Петер базиликасы
Әулие Петер базиликасы (Basilica Sancti Petri, Basilica di San Pietro) — Христиандықтың католицизм ілімінің кафедралды соборы. Ватиканның орталық және ең ірі ғимараты, әлемдегі ең ірі христиандық шіркеуінің бірі.
Шіркеудің сыйымдылығы - 60 000 адам.
Дереккөздер
Санат:Сәулет өнері Санат:Католицизм Санат:Ватикан
Мұса Жәлел көшесі (Астана)
Мұса Жәлел Көшесі (Астана) - Мұса Жәлел көшесі Мұзтау көшесінен басталып, Ақан сері көшесінде аяқталады. С.Мұхамеджанов, Ш.Бейсекова, А.Байтұрсынов көшелерімен қиылысады. Ұзындығы - 935,0 метр.
Мұса Жәлел (1906-1944) - татар ақыны. Тұңғыш жинағы «Біз келеміз» деген атпен жарық көрді. «Еділден хат», «Өткен жолдар», «Хат тасушы», «Жолдастар» шығармаларымен танылды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Астана көшелері
Веналық синус
Веналық синус (sinus venosus) - веналыққуыс -омыртқалы жануарлар жүрегінің жүрекшеге ашылатын жұқа қабатты артқы бөлігі. Веналық қанды жинайтын және оны жүрекшеге қарай айдайтын қойнау тәрізді құрылыс.
Веналық синус омыртқалы жануарлардың барлығының ұрықтарында және шеңберауыздылар - балықтар және қосмекенділердің ересек түрлерінде болады. Бауырмен жорғалаушыларда - (гаттериден басқа) қатты редукцияға ұшыраған- құстар мен сүтқоректілерде болмайды. Көптеген омыртқасыздарда веналық синус ретінде ішкі мүшелер арасын қанмен толтыратын кеңістік веналық лакун болып табылады.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Биология
Режиссерлік өнер
Әдебиеттер:
Станиславский К.С., Собр. соч., т. 1 - 8,1954 - 61; Немирович-Данченко В.И., Театральное наследие, т. 1 - 2, М., 1952 - 54; Таиров А.Я., О театре, М., 1970, Брехт Б., О театре, М., 1960; Барро Ж.Л., Размышление о театре, М., 1963, Брук П., Пустое пространство, М., 1976; Эйгенштейн С., Избр. произв. т. 1 - 6, М., 1964 - 71; Довженко А., Собр. соч., т. 1 - 4, М., 1966 -69,Кулешов Л., Основыкино-режиссуры, М., 1941; Ромм М.И., Беседы о кинорежиссуре, М., 1975.
Дереккөздер
Санат:Кино Санат:Өнер
Моносахаридтер
Моносахаридтер  - қарапайым қанттар, көмірсулардың негізгі тобы. Полиоксиальдегидтер (альдозалар) немесе полиоксикетондар (кетозалар) болып саналады. Углеводтары 3 не одан көп көміртек атомдарынан (триозалар, тетрозалар, пентозалар, гексозалар т. т.) тұрады. Циклдық және ациклдық (пираноздық және апираноздық) түрде кездеседі. Ең көп тараған моносахаридтер — глюкоза, галактоза, фруктоза, ксилоза, арабиноза. М. құрамына карбонилді және гидроксилді топтардан басқа ОН — тобының, орнына — сутек атомы (дезоксисахароза), амин тобы (аминды сахарозалар), меркапт топтар (тиосахарозалар), СООН (уронды сахарозалар) т. б. кіреді. М. олигомен полисахаридтердің және ликопротендтер, гликолипидтердің т. б. аралас биополимерлердің құрамына кіреді.
Моносахаридтердің жіктелуі
Моносахаридтердің топтары мен класстары бойынша таблицасы
Келесілердің барлығы бірдей табиғатта кездескен жоқ, кейбіреулері синтезделген:
Чиндат (Чет тармағы)
Чиндат — Ресейдегі өзен. Кемеров облысы, Краснояр өлкесі, Томск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы 277 өзенінің оң жағалауынан км қашықтықта Четь орналасқан. Өзен ұзындығы 97 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Чулым Ачинск қаласынан Зырянское ауылындағы су өлшейтін постқа дейін. Өзен саласы — Томнан Чулымға дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кемеров облысы өзендері Санат:Краснояр өлкесі өзендері Санат:Томск облысы өзендері
Қордай қыздары
Қордай қыздары - әуесқой үгіт бригадасы. Жамбыл облысының Қордай ауданында Мәдениет үйі жанынан 1974 ж. құрылды, ал 1978 ж. оған халық бригадасы атағы берілді. Ұйымдастырған әрі көркемдік жетекшісі Л. Қайдашова. Үгіт бригадасының құрамында жұмысшылар, қызметкерлер мен мектеп оқушылары бар. Оның программасы аудан өміріне қатысты ең мәнді де көкейтесті мәселелерді қамтуға құрылған.
Дереккөздер
↑Қазақ ССР 4 томдық қысқаша энциклопедия./Бас редактор Р.Н. Нұрғалиев;Алматы; Қаз.Сов. Энциклопед. Бас. редак. 1989 ISBN 5-89 800-009-7
Убалары
Убалары — Башқұртстанның Архангель ауданындағы ауыл,     Арх-Латыш ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 294 адамды құрады. Пошта индексі — 453032, ОКАТО коды — 80203813011.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
NGC 4474
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1784 жылы 8 сәуірде Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 4474 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 41241, UGC 7634, MCG 2-32-94, ZWG 70.127, VCC 1242.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Вероника шашы (шоқжұлдыз)
Лаккендорф
Лаккендорф (Lackendorf) — Аустриядағы коммуна. Бургенланд федералды жеріне қарасты Оберпуллендорф округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 582 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 12.7 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — OP, ресми идентификациялық коды — 1 08 24.
2007 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Роберт Зельмайстер (АСДП) саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бургенланд елді мекендері
Миддлтаун (Коннектикут)
Миддлтаун (Middletown) — Коннектикут штатының Мидлсекс округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 47 438 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 109.6 км² шамасында. FIPS коды — 09-47290.
Ландал
Ландал (Landal) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Лейрия округінің құрамына кіреді. Калдаш-да-Раинья муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Миддлтаун (Коннектикут)
Сыртқы cілтемелер
Санат:Коннектикут қалалары
Middletown, Connecticut
Ландал
Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты  Оэште экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 144 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 9,94 км² шамасында. Халық тығыздығы — 115,1 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Эштремадура провинциясының құрамына кірген.
Кампилья-Мариттима
Кампилья-Мариттима (Campiglia Marittima) — Италиядағы коммуна, Тоскана әкімшілік аймағына қарасты Ливорно провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 12 962 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 156 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 83 км² шамасында. Пошта индексі — 57021.
Елді мекеннің қамқоршысы — San Fiorenzo di Populonia.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тоскана елді мекендері
Әлеуметтік қанағаттанушылық
Әлеуметтік қанағаттанушылық - индивидтің санасындағы өзінің әлеуметтік өмірінің, өмір сапасын қабылдауы және бағалауының жалпыланған жиынтығы.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Саясат әлеуметтануы
Чилим (Барыш тармағы)
Чилим — Ресейдегі өзен. Ульянов облысы, Пенза облысы, Мордовия Республикасы, Чуваш Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Барыш өзенінің сол жағалауынан 180 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 17 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ульянов облысы өзендері Санат:Пенза облысы өзендері Санат:Мордовия өзендері Санат:Чувашия өзендері
IC 5283
IC 5283 — Пегас шоқжұлдызында орналасқан Sc/P типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 70350, MCG 1-58-26, ZWG 405.27, ARP 298, KCPG 575B.
Сыртқы сілтемелер
IC 5283 Санат:Пегас (шоқжұлдыз)
Гуссенвиль (Валь-д'Уаз)
Гуссенвиль (Goussainville) — Франциядағы коммуна. Иль-де-Франс аймағына қарасты Валь-д'Уаз департаментінде орналасқан. Сарсель округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 11,52 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 95280, пошта индексі — 95190.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 30990 адамды құрады. Халық тығыздығы — 2690,1 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Валь-д'Уаз департаментінің коммуналары
Сайлау кампаниясы
Сайлау кампаниясы - үкімет басқару органдарына және т.б. сайлау сияқты арнайы қоғамдық-саяси мәселелерді шешу үшін ұйымдастырылған, яғни сайлауды өткізу немесе сайлауды ұйымдастыру барысындағы науқан; партиялар, сайлау бірлестіктері немесе үміткерлермен және оның командасымен сайлау алдына қойған мақсатқа жету мақсатында жүзеге асыруға ұмтылған әрекеттер жиынтығы. Сайлау кампаниясы - саяси басқарудың ерекше түрі. Мұнда басқару субъектісі - үміткердің басшылығындағы команда, ал объекті - сайлаушылар. Басқару мақсаты үміткердің алдына қойған міндеттерімен анықталады. Тәжірибе көрсеткендей үміткерлердің барлығы бірдей жеңіске ұмтылмайды. Кейбіреулер сайлау кампаниясына қатысуды өзіне көңіл аударту құралы ретінде қарастырады. Жалпы сайлаудың ресми уақыты жарияланғаннан кейін сайлау кампаниясы басталады. Әр партия өздерінің үміткерлерін немесе үміткерлер тізімін ұсынады, олар заңға сәйкес тіркеуден өтуі керек. Сайлау кампаниясын жүзеге асыру үшін арнайы штаб құрылады, оған кәсіби мамандар кіреді: қаржылық агент, саяси ұйымдастырушы, техника- лық хатшы, арнайы көмекші. Бұлардан басқа қоғамдық пікірді зерттеуші кеңесші, бас кеңесші, БАҚ бойынша кеңесіп, пошта арқылы мәлімет жинайтын кеңесші жалданады.
Дереккөздер
Санат:Сайлау
Қостанай губерниясы
Қостанай губерниясы — 1921-1925 жылдары болған РКФСР, Қазақ Автономиялық Социалистік Кеңес Республикасы әкімшілік-аумақтық бірлігі. Орталығы — Қостанай қаласы.
Губерния 1921 жылы жойылған Орынбор-Торғай губерниясының бір бөлігінен құрылды. 6 ауданға және 1 уезге бөлінді: Адамовск ауданы, Боровск ауданы, Денисовск ауданы, Қостанай ауданы, Семиозерный ауданы, Федоровск ауданы және Торғай уезі. Көп ұзамай Ақмола губерниясынан Всесвятск ауданы көшірілді.
1922 жылы губернияның барлық ескі әкімшілік бірліктері жойылып, олардың орнына 5 уез құрылды: Боровск, Всесвятск, Денисовск, Қостанай және Федоровск. Бір жылдан кейін Торғай уезі Ақтөбе губерниясына ауыстырылды, ал Всесвятск уезі Урицк болып өзгертілді. Тағы бір жыл өткен соң Боровск уезі таратылды.
Санат:Қостанай губерниясы Санат:РКФСР губерниялары Санат:Қазақстанның тарихи облыстары
Лун-Чугран
Лун-Чугран (Лун-Чугром) — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Үлкен Визинга өзенінің оң жағалауынан 103 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 13 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вычегда бастауынан Сыктывкар қаласына дейін. Өзен саласы — Вычегда, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Муки
Муки (Muqui) — Бразилиядағы муниципалитет, Эспириту-Санту штатында орналасқан. Оңтүстік Эспириту-Санту мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Кашуэйру-ду-Итапемирин экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 15708 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 326,873 км² шамасында. Халық тығыздығы — 41,9 адам/км².
Тарихы
Қала 1912 жылы құрылған.
Санат:Эспириту-Санту елді мекендері
Озанс
Озанс (Auzances) — Франциядағы коммуна. Лимузен аймағына қарасты Крез департаментінде орналасқан. Обюссон округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 7,08 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 23013, пошта индексі — 23700.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1368 адамды құрады. Халық тығыздығы — 193,22 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Крез департаментінің коммуналары
Григорьевка (Ғабит Мүсірепов ауданы)
Григорьевка — Солтүстік Қазақстан облысы Ғабит Мүсірепов ауданы, Возвышен ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы – Новоишим ауылынан оңтүстікке қарай 44 км-дей жерде.
Дереккөздер
Санат:Ғабит Мүсірепов ауданы елді мекендері
Павел Евтихнеевич Жерноклей
Павел Евтихнеевич Жерноклей (28.8.1914 жылы туған, Ресей, Винницк облысы Казатин ауданы Белополье ауылы) — зоотехник-селекционер.
Казатин агрозоотехника техникумын (Ресей) бітірген (1931). 1932—34 жылдары Батыс Қазақстан облысының “Шілік” кеңшарында, 1934—41 жылдары “Аңқаты” кеңшарында аға зоотехник, 1941—42 жылдары осы облыстың мал өсіру тәжірибе стансасының, 1943—46 жылдары “Сальск” асыл тұқымды мал кеңшарының (Ростов облысы), 1946—55 жылдары Орынбор облысының Октябрь ауданындағы “Броды” асыл тұқымды мал кеңшарының директоры, 1955—57 жылдары Орынбор облысының кеңшарлар басқармасы бастығының орынбасары, 1957—60 жылы “Рубешен” кеңшарында директор, 1960 жылдан Бүкілодақтық етті мал өсіру ғылыми-зерттеу институтында лабораториялық меңгерушісі болған. 1951 жылы Қазақтың ақбас сиырын шығарудағы ғылыми жұмысқа қатысқаны үшін КСРО Мемлекеттік сыйлығын алды.
Дереккөздер
Санат:1914 жылы туғандар Санат:Ресейде туғандар Санат:Қазақстан зоотехниктері Санат:КСРО мемлекеттік сыйлығының иегерлері
Мирза Абдулджаббароглы Бабаев
нобай|оңға|220px| Мирза Бабаев Мирза Абдулджаббароглы Бабаев (1913 жылы 16 шілдеде Бакуде дүниеге келіп, 2003 жылы 14 қаңтарда дүниеден өткен) – Әзірбайжан, совет kиноактері және әнші.
Мирза Бабаев 1956 жылы Әзірбайжан КСР-ның еңбек сіңірген әртісі және 1992 жылы 'Әзірбайжан халық әртісі атағын алады. Бабаев көркемдік мектепте білім алады. 1939 жылы Әзірбайжан индустриалды институтын тәмамдайды. 1948 жылы Әзірбайжан мемлекеттік консерваториясына тапсырады. Бұл консерваторияны әнші Бюльбюл класында оқып, 1953 жылы вокал мамандығы бойынша бітіріп шығады.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар Санат:КСРО әртістері Санат:Өнер Санат:Әзірбайжан халық әртістері
Қырат орамы (Астана)
Қырат орамы Бұрынғы атауы Турбинный қысқа көшесі. Қырат орамы А.Чехов көшесінен басталады. Ұзындығы - 45 м.
Қырат - жер бетінің төңірегімен салыстырғандағы көтеріңкі бөлігі. Қыраттың биіктігі - 200 м немесе одан да жоғары болады. Қазақстанда Көкшетау, Мұзбел, т.б. көптеген ірі қыраттар бар. Қазақ даласындағы қыратты кейде «қырқа» деп те атайды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Астана көшелері
Бақытжан Әлімбайұлы Әбішев
Бақытжан Әлімбайұлы Әбішев (17 шілде 1947, Ақтөбе - 18 қаңтар 2017, Алматы) — суретші, мүсінші. Қазақстан суретшілер одағының мүшесі.
Дереккөздер
Санат:17 шілдеде туғандар Санат:1947 жылы туғандар Санат:Ақтөбеде туғандар Санат:КСРО мүсіншілері Санат:Қазақстан мүсіншілері Санат:Қазақстан Ленин комсомолы сыйлығының иегерлері Санат:2017 жылы қайтыс болғандар Санат:Алматыда қайтыс болғандар
NGC 136
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Бекіту
Бекіту, өтпейтін ету. Тісжегі қуысына қоятын күшті мышьяк пастасы сияқты улы дәрілерді мықтап, сілекей өтпейтіндей етіп бекіту.
NGC 136
Ашылуы
Бұл нысанды 1788 жылы 26 қарашада астроном Уильям Гершель ашқан болатын және NGC каталогында 136 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: OCL 295.
Бекіту
Тістердің жарықтарын тығыздау-бұл тістердің шайнау бетін қуыстардан қорғаудың заманауи профилактикалық процедурасы. Бұл ойықтарды арнайы қосылыстармен бекітуден тұрады, соның арқасында тамақ қалдықтары мен бактерияларға тосқауыл жасалады. Бекіту процедурасы стоматологиялық кабинет жағдайында жүзеге асырылады, ауырсынуды тудырмайды және бірнеше жыл бойы әсерін сақтайды. Бұл балалар мен жасөспірімдерге қатысты, бірақ кейбір жағдайларда ересек пациенттерге ұсынылуы мүмкін.
NGC 136
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Қарақұрт (шоқжұлдыз)
Бекіту
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Стоматология
Давид Алаба
Давид Олатокунбо Алаба (David Olatokunbo Alaba; 24 маусым 1992 жыл, Вена) — аустриялық футболшы, "Реал Мадрид" мен Аустрия ұлттық құрамасының ойыншысы. Көбінесе сол қанаттағы қорғаушының позициясында ойнайды, сонымен қатар қорғаныстың ортасында және жартылай қорғаушының рөлдерінде ойнай алады.
Отбасы
Алабаның шыққан тегі афроазиат, оның анасы — филлипиндік, ал әкесі — нигериялық. Анасы мамандығы бойынша медбике, әкесі диджей (кезіндегі рэпер).
Клубтық
солға|нобай|270x270 нүкте|Алаба Аустрияның жасөспірімдік ұлттық құрамасының сатында Давид Алаба өз мансабын вендік "Аустрия" жасөспірімдік командасында бастады. 2008 жылы Алаба австриялық клубтың қосалқы ойыншыларының орнына ие болды. "Аустрияны" резервтік сатысында 5 ойын өткізіп, сол жылдың жазында мюнхендік "Баварияға" ауысты. 2009/2010 жылғы маусымда Алаба алғашы рет Мюнхендік команданың резервтік сатысына кірді, ал ол жерде 2009 жылы Үшінші лигадағы дрездендік "Динамоға" қарсы ойында дебюттік ойынға шықты. Сол жылдың 29 тамызында Давид "Баварияның" резервтіліктердің сатында алғашқы голын соқты. Сол уақытта Алаба негізгі команданың Чемпиондар Лигасында ойнайтын ойыншылардың тізіміне кіргені белгілі болды. 2010 жылдың қаңтарында Давид мюнхеннің негізгі клубының жаттығуларына қатыса бастады.
"Баварияның" негізгі сатысында Алаба 10 ақпанда, Германияның Кубогындағы "Гройтер Фюртаға" қарсы ойынның 59-ші минуттында Кристиан Лелляменен алмасып, дебюттік ойынын өткізді. Ал бір минуттан соң Франк Рибериге ассист жасап, Франк жеңістік голды соқты. Алаба "Баварияның" тарихындағы ресми ойындарға қатысқан ең жас футболшысы болды. Сол кезде ол 17 жыл, 7 ай және 8 күн жасында еді. 6 наурызда Бундеслиганың 25-ші турындағы "Кёльнге" қарсы кездесуде Алаба Бундеслигада дебюттік ойынын өткізді, ол 73-ші минутта Диего Контентоменен алмасты. 3 күннен соң Алаба өз мансабындағы Чемпиондар Лигасындағы алғашқы кездесуін өткізді, ол "Фиорентинаға" қарсы 2-ші турдың кездесуі болған.
2011 жылы 10 маусымда "Бавария" ойыншыменен 2015 жылға дейінгі жаңа келісімшартты жасады. 2013 жылы 2 сәуірді Давид "Ювентусқа" қарсы ойында Чемпиондар Лигасының ең тарихындағы ең тез голдардың бірін соқты. Ол кездесудің 25-ші секундасында голды соқты.
Құрамада
Давид Алаба Аустрияның ұлттық құрамасының сатындағы алғашқы дебюттік ойыншы 2009 жылы 14 қазанда 17 жасында өткізген болатын. Ол 2010 жылғы Әлем Чемпионатының іріктеу кезеңінің Франция ұлттық құрамасына қарсы кездесу еді, ол жерде 79-ші минутта Кристиан Фукспенен алмасты. Барлығы: 5 ойын; 3 жеңіс, 2 тең ойындар, 0 жеңіліс.
Аустрия құрамасындағы голдар мен ойындар
Барлығы: 17 ойын; 6 жеңіс, 2 тең ойындар, 9 жеңіліс.
Клубтық
Бавария
Сілтемелер
Санат:Аустрия футболшылары Санат:Аустрия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Аустрия Вена ФК ойыншылары Санат:Бавария ФК ойыншылары Санат:Хоффенхайм ФК ойыншылары Санат:Реал Мадрид ФК ойыншылары
Вальдельтормо
Вальдельтормо (Valdeltormo) — Испаниядағы муниципалитет. Арагон автономды бірлестігіне қарасты Теруэль провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Матаррания ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 328 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 16.03 км² шамасында.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Теруэль елді мекендері
Ертіс ауданы
Ертіс ауданы — Павлодар облысының солтүстік-батыс жағында, Ертіс өзенінің сол жағасында орналасқан аудан. 1928 жылы құрылған. Ауданы 10,2 мың ш. км., халық саны 27,2 мың адамды құрайды.
Географиялық жағдайы
Аудан солтүстікте Ресей Федерациясының Омбы облысымен, шығыста облыстың Железинка, Қашыр аудандарымен, Оңтүстікте Ақтоғай ауданымен, батыста Ақмола облысымен шектеседі. Ертіс ауданы 1928 жылы құрылды.
Климаты
Аудан климаты қатал континентальды. Көктем мен күз тұрақты емес, жылыдан суыққа ауысып отыратын температурада қысқа болып келеді. Қаңтардың орташа температурасы −18ºС-қа, шілденің - +20ºС-қа тең. Жауын-шашын көбінесе жазда болады. Атмосфералық жауын-шашынның жылдық мөлшері — 250—300 мм. Қар жамылғысының орташа биіктігі қыс соңында 25 см-ге жетеді. Жыл бойы жиі желдер болып тұрады; бұлттылық пен ауа ылғалдылығы басым емес. ===Жер бедері мен гидрография]] Аудан аумағы Ертіс жазығының солтүстік бөлігін алып жатыр. Жағалары жыраларға тілімденген көптеген көлдер бар (Қызылқақ, Селетытеңіз, Тобылғысор және басқалар). Көлдердің көбі ұсақ түрде келетін асқа жарамды тұзы бар көлдер болып келеді. Топырағы қара, сортаң, сонымен қатар сұр, сұрғылт – сары реңктегі құм, супес пен балшық түрінде де келеді. Ауданда Ертіс өзені алқабында орналасқан шығанақты шалғындар бар. Пайдалы қазбалардың ішінде алебастр кезедеседі.
Флора және фауна
Аудан аумағында өзге өсімдіктермен қоса, бетеге, жусан, терек, үйеңкі, шеңгел, мойыл,  итмұрын кездеседі. Қасқыр, түлкі, қоян, борсық, сарышұнақ, суыр, елік секілді аңдар мекендайді.
Санның серпінділігі
2012 жылы халық саны— 19,459 мың адамды құрады. Халықтың орташа тығыздығы 2012 жылы 1 км² 1,9 адамнан келді.
Тарихы
1928 жылы 17 қаңтарда Павлодар округі құрылғаннан кейін тоғыз ауданмен қоса Ертіс ауданы да құрылды.
Әкімшілік бөлінісі
27 елді мекен 11 ауылдық округ пен 1 ауылдық әкімдікке біріктірілген:
Экономика
Павлодар қаласымен көлік байланысы су жолы арқылы іске асады, Павлодар, Екібастұз, Ақсу қалаларымен негізгі байланыс түрі – автомобильді көлік.
Ауылшаруашылық
Ауылшаруашылық мамандандырылуы: бидай шаруашылығы, сүтті мал шаруашылығы. Тары, қаратұмық, күнбағыс өсіріледі, ет, ұсақ тері шикізаты өндіріледі. Ауданда өндірілетін негізгі өндірістік және ауылшаруашылық өнімнің түрлері: бидай дақылдарын өсіру, сүт және ет өндіру. МАЖС, АЖС саны — 11 Ауылшаруашылық тауар өндірушілердің саны: Ауыл шаруашылық — 26 Шаруа қожалықтары— 434
Білім беру мен ғылым
2012 жылғы оқу жылының басында 4140 оқушысы бар 31 мемлекеттік күндізгі жалпы білім беру мектептері, 269 оқушысы бар 1 кәсіби-техникалық мектеп қызмет етті.