cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Сүр
250px|Сүрген ет|thumb Сүр – — ыстап келтірілген ет. Етті ұзақ уақыт сақтау үшін ыс салып сүрлеу дағдыға айналған тәсіл. Ол әсіресе соғым етін сақтау үшін кең пайдаланылады. Соғымның етін ұшалай, жіліктеп бұзғаннан кейін аударылған қазы, қарта, шұжық қатарлы кәделі мүшелердің бәрін арса ағашқа іледі де, астына жанба, ағаш отынды (табылса тобылғы) жалындат-пай жағыл түтін салады. Түтін етке молырақ тию үшін ет ысталатын үйдің есік-терезесі түгел жабылады. Арсаға ілінген жас еттің ең алдымен сөлі ағып. біртіндеп құрғайды. Түтін сіңген сайын еттің сырты қарайып тотығып, қатая бастайды. Түтін тым көп салынса, семіз еттің майы еріп тама бастайды. Сондықтан алдымен еттің сөлі құрғағанша ғана түтін салып біраз уақыт ыстаулы тоқтатыл қояды. Одан соң еттің екінші бетін төңкере іледі де, қайта түтін салады. Бұл жолы түтінді ұзақ салудың қажеті болмайды. Өйткені, сөлінен ажыраған ет тез тобар-сиды. Жазғытұры тоң жібіген кезде арсадағы ет те жіби бастайды. Осы кезде екінші рет қайта ысталады. Бұл ең соңғы ыстау. Осыдан кейін соғым еті мейіздей сары боп сүрленеді. Мұндай сүрді қанша уақыт сақтаса да бұзылмайды. Ыс сіңген еттің хош исі, жағымды кермек дәмі болады. Бірақ, оның сорпасы жайсыздау келеді. Сүрдің сорпасы ішуғе жарамды болу үшін жас ет қосып асады. Сүр ет пен жас ет араласқанда сорпа дәмді болады. Шығыс облыстарда ет сүрлеуге арналған киіз үй формалы шарбақтан не саманнан жасалған үйлер болады. Оны «шошала» деп атайды. Шоталаның төбесі биік, тынысы кең болғандықтан, еттің астына салған түтін үйдің ішіне ұзақ уақыт сақталады.
Дереккөздер
Копчение
Санат:Үй тұрмысы Санат:Тұрмыс
Røyking (mat)
Жаңаталап ауылдық округі (Атырау облысы)
Жаңаталап ауылдық округі — Атырау облысы, Құрманғазы ауданындағы әкімшілік бірлік. 2018 жылға дейін Киров ауылдық округі деп аталған.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Хиуаз, Жасарал, Үлкенкүйген, Шағырлы ауылдары кіреді. Орталығы – Хиуаз ауылы.
Тарихы
Жаңаталап ауылдық округінің негізі 1920 жылы «Жасен шағырлысына» құрылған ауылдық кеңестен басталады, көп кешікпей Шешеген аралына көшіріліп, Нұржау кеңесі деп аталған. 1933-34 жылдары Дыңғызыл ауылдық кеңесінен бөлінген Қарағайлы ауылдық кеңесі Нұржау кеңесіне келіп қосылды да Зормата кеңесі деп аталды.
1962 жылы Зормата ауылдық кеңесі Дәшінге көшірілді де, Киров ауылдық кеңесі болып өзгерді. 1930 жылы Нұржауда Талап балық қабылдау-өңдеу батағасының негізінде құрылған «Қазақстан» балықшылар артелінен 1934 жылы «Жаңа талап - Коминтерин», «Жамбыл» колхоздары бөлініп шықты. 1962 жылы Киров және Зорматадағы «XX партсьезд» бірігіп Киров совхозы құрылды. Сол жылы «Киров» селолық кеңесі ұйымдасты.
Округте 30 жылдары ашылған Каганович атындағы бастауыш мектеп кейіннен 7 жылдыққа жетті. 1965 жылы Ы.Алтынсарин атындағы жалпы орта мектеп болып өзгерді. Хиуаз (Дәшін) ауылында 1959 жылдан клуб жанындағы драма үйірмесі жұмыс жасады. 1965 жылы Алматы қаласындағы республикалық театрлардың байқауында Б.Майлиннің «Шұға» пьесасын сахналап, І-ші дәрежелі дипломмен марапатталды. Конкурс қорытындысымен «Халық театры» деген атаққа ие болды.
Атырау облысы әкімдігінің 2018 жылғы 27 ақпандағы №40 қаулысы және Атырау облыстық мәслихатының 2018 жылғы 16 наурыздағы № 197- VI бірлескен шешімі негізінде Киров ауылдық округі Жаңаталап ауылдық округі болып Дәшін ауылы Хиуаз ауылы болып өзгертілді.
Халқы
2009 жылғы санақ бойынша округте 3693 адам тұрады.
Сипаттамасы
Ауылдық округтегі елді мекендер: — Хиуаз, Жасарал, Үлкенкүйген, Шағырлы.
Ескі елді мекендері: — Аяпберген, Ермен, Зормата, Конца, Қасиет, Қызылмұрын, Ленивый, Маймантұғыл, Мәнжік, Молотов, Мүршида-Жайық, Пертруха, Сильный, Шешен.
Өзендері: — Өлеңді өзені, Ақтөбе өзені, Шора өзені, Дархан өзені, Зормата өзені, Аққалам шүңейт, Үштамақ.
Көлдері: — Кіші Дәшін, Үлкен Дәшін көлдері, Қамал көлі.
Дереккөздер
Санат:Құрманғазы ауданы ауылдық округтері
Доминанттар
Доминанттар – өсімдіктер мен хайуанаттар арасындағы өздерінің сандық көрсеткіші тұрғысынан айқын басымдылық танытатын жекелеген түрлер.
Дереккөздер
Санат: Геология Санат: Геофизика Санат: География
Юрья (Великая тармағы)
Юрья — Ресейдегі өзен. Киров облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Великая өзенінің сол жағалауынан 71 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 42 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вятка өзені; Вятка өзені қаласынан Котельнич қаласына дейін. Өзен саласы — Вятка, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Вакуум-сүзгіш
Вакуум-сүзгіш - кеннен алынған флотациялық концентраттар қойылдырғыштардан өткізілгеннен кейін олардың ылғалдылығын төмендету үшін қолданылатын аппараттар жиынтығы. Суспензияларды, яғни ішінде қалқыма қатты бөлшектер бар сұйықтықтарды ажырату үшін пайдаланылады. Сүзуді тездету үшін Вакуум-сүзгіш арқылы сүзгіш матаның екінші жағынан ауа сорылып алынып, вакуум жасалады. Осылайша концентраттағы ылғал азайтылады. Бұл кенді өңдеудің кезекті процесін жеңілдетеді. Вакуум-сүзгіш сүзу бетінің пішініне қарай, барабанды және дискілі болып екі топқа бөлінеді.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Терминология Санат:Химия
Илья Ильич Мечников
Илья Ильич Мечников (3(15).5.1845, Украина, Харьков облысы Купянск ауданы – 2(15).7.1916, Париж) – Ресей биологы, эволюциялық эмбриологияның негізін салушылардың бірі, қабынудың салыстырмалы патологиясын және иммунитеттің фагоцитоздық теориясын жасаушы.
Петербург ҰА-ның құрметті мүшесі (1902). Харьков университетін бітірген (1864). Мечниковтің ғылыми-зерттеу жұмыстары биология мен медицина ның түрлі салаларына арналған. 1866 – 86 жылдары салыстырмалы және эволюциялық эмбриология мәселелерін зерттеді (А.О. Ковалевскиймен бірге); көп клеткалы жануарлардың шығу тегі туралы жаңа теория ұсынды. 1882 жылы фагоцитоз құбылысын ашып, соның негізінде қабынудың салыстырмалы патологиясын анықтады (1892). Иммунитеттің фагоцитоздық теориясын ашқаны үшін (неміс ғалымы П.Эрлихпен бірге) Мечниковке Нобель сыйлығы берілді (1908). Мечников тырысқақтың, іш сүзегінің, туберкулездің, т.б. жұқпалы аурулардың эпидемиологиясын зерттеп, оларға қарсы күресетін түрлі тәсілдерін анықтаған. Мечниковтің мезгілінен бұрын қартаюға қарсы күресу жөніндегі ілімі ортобиоз теориясы деген атпен дүние жүзіне белгілі болды.
Естелік
Мечников атында: Мәскеу облысындағы, Красногорск ауданы, И. И. Мечников ат. ауылы (Мечниково ауылы деп өзгертілді)
Азық-түлік өнеркәсібінде
Стрептокок және болгар таяқшаларымен пастерленген сүттен таза мәдениетпен ашытылған сүттен, мечниковский қатығы өндіріледі. Оны дайындауға ГОСТ Р 53505-2009 техникалық шарттар болып табылады.
Титовская Отва
Титовская Отва — Ресейдегі өзен. Свердлов облысы, Түмен облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Отва өзенінің сол жағалауынан 4,6 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 15 км-ді құрайды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Свердлов облысы өзендері Санат:Түмен облысы өзендері
Бикеле
Бикеле (Bicqueley) — Франциядағы коммуна. Лотарингия аймағына қарасты Мёрт және Мозель департаментінде орналасқан. Туль округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 16,82 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 54073, пошта индексі — 54200.
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мерт және Мозель департаментінің коммуналары
БГС Ақсай (футбол клубы)
БГС Ақсай футбол клубы —Қазақстан футбол клубы. Базасы Батыс Қазақстан облысы, Бөрілі ауданы, Ақсай қаласында. 2002 жылы ресми түрде жабылып қалған. Кейінгі жылдары футзал қауымдастығына тіркелді.
Тарихы
1993 жылы "Қарашығанақ" деген атпен Қазақстан чемпионатының жоғары лигасына қатысты. 1994 жылы бірінші лигаға түсіп қалды да, 2002 жылға дейін ешқандай турнирге қатыспады.
2002 жылы БГС Ақсай деген атаумен екінші лиганың "Батыс" аймағында ойнап, соңғы орында қалды. Команда содан соң кәсіпқой лигаларда бас қоспады.
2017 жылы Ақсай қаласының футбол чемпионатына және Батыс Қазақстан облысының футзал турниріне қатысты.
Клубтың тарихы мен жетістіктері
Қазақстан чемпионатының құрылуынан кейін, клуб 1 маусымды жоғарғы дивизионда өткізді.
Жетістіктері мен жеңілістері
Клубтың бүкіл тарихы бойында жеткен жеңістері мен жеңілістері:
Ең үлкен жеңісі
Қазақстан чемпионаты:
Ең үлкен жеңілістері
Қазақстан чемпионаты:
Малашка
Малашка — Ресейдегі өзен. Мәскеу облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Пехорка өзенінің сол жағалауынан 37 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 4,300 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ока су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Мәскеу өзені Заозерье ауылындағы су өлшейтін посттан Коломна қаласына дейін. Өзен саласы — Мокшыға қосылу құйылысына дейінгі Ока тармағының су алаптары, өзен алабы — Ока.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Маркер
Маркер (Marker, token, mark) —
Дереккөздер
Санат:Электроника Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Таидэ-Яха
Таидэ-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Үлкен Хадырь-Яха өзенінің сол жағалауынан 81 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 22 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Пур. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Пур.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Сейресс
Сейресс (Seyresse) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Ланди департаментінде орналасқан. Дакс округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 2,23 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 40300, пошта индексі — 40180.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 790 адамды құрады. Халық тығыздығы — 354,26 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ланди департаментінің коммуналары
Хасан ибн Әли
Хасан бин Әли, Әбу Мұхаммед әл - Муджтаба (669 жылы өлген) - Әли мен Фатиманың үлкен ұлы, Мұхаммед Пайғамбардың немересі, шииттердің екінші имамы. Шешесінен ерте жетім қалған Хасан өзінің мінез-құлқынан әкесімен және інілерімен тіл табыса алмайды. Жас кезінен бір әйелден екінші әйелге ауысумен аты шығады. Митлак («қатын тастағыш») деген атқа ие болады. Бұл Әлидің беделін түсіріп, дұшпандарының тілге тиек етуіне жол берді. Хасанның тілінің мүкістігі де оның халифатқа иелік етуіне мүмкіншілігін төмендеткенді. Алайда Әли қайтыс болғаннан кейін (661) Хасан отбасының үлкені ретінде, Пайғамбардың алдында ерекше еңбек сіңіргені үшін Ирактың халифасы сайланады. Әлидің Иракты жақтаушы достары Хасанды сириялықтармен қайта күрес жүргізуге азғырады, алайда ол халифа Муғауиямен келіссөз жүргізуге ұмтылады. Оны бұған қаражат мұқтаждығы итермелеген болуы мүмкін. Әли қайтыс болған соң Ирак қазынасы азайып қалды, ал әскерлер жалақы беруді талап еткен еді. Халифалыққа сайланғанына 6 - 8 ай болғанда Хасан Муғауиямен ауызша келісімге келіп, Куфа мешітінде халифаттан бас тарта- тынын жұрт алдында жариялайды. Жоғары өкімет билігіне ұмтылудан бас тартқаны үшін Хасан ақшалай өтем алады. Өзінің інісі Хұсайынға 2 млн. дирһам зейнетақыдан басқа өзіне 5 млн. дирһам және Иран аймақтарының біреуінен тұрақты түсім түсіп тұруын талап етті. Шиит жорамалы бойынша шартта Муғауия қайтыс болғаннан кейін Хасанның жоғары өкімет басына оралуы көрсетілген делінеді. Келісім нәтижесінде Пайғамбарлық немересі Ирактан кетуге мәжбүр болды. Ол Мединеге қоныстанды. Муғауия үшін ол ешқандай саяси қауіп тудырмады. Хасанның қылығы Әли үйіндегілердің екіге жарылуына әкеп соқты: бірі теріс десе, екіншілері дұрысқа жатқызды. Алайда шииттің бұдан кейінгі ұрпақтары Хасанның кейінгі мұра боларлық бейнесін жасап шығарды. Небір ғаламаттар тудыратын, «азапкерлердің саййиды» (саййид ашшухада) атандырды. Шиит аңызына қарғанда Хасанды Әлидің жауларының бірі - әл-Джаррах б. Сипан әл-Мадаин түбінде ауыр жаралан, Мединеге жеткізілгеннен кейін қырық бес жасыңда қайтыс болады. Бір жорамал бойынша у ішкізді делінеді. Шииттер оның өлімін Муғауиядан көрді.
Дереккөздер
Санат:624 жылы туғандар Санат:669 жылы қайтыс болғандар Санат:Мұхаммед жанұясы Санат:Он екі имам
Янгора-Яха
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кара теңізі су алабының өзендері Таз өзені су алабының солтүстік шығыс шекарасынан Енисей шығанағы су алабының шекарасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Таз.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Таймыр Долган-Ненец ауданы өзендері
IC 1397
IC 1397 — Суқұюшы шоқжұлдызында орналасқан S (спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 170372, NPM1G -05.0614.
Сыртқы сілтемелер
IC 1397 Санат:Суқұюшы (шоқжұлдыз)
Бань Чао
Шэньсида (Xianyang) б.з. 32 ж. туған. Отбасының үш мүшесі - әкесі Пан Бяо, үлкен ағасы - Бань Гу, кіші қарындасы Пань Чжао «Ертедегі Хань әулетінің тарихы» кітабын жазғанымен аттары данққа бөленген.
Бань Чао отбасы
73 ж. әскери-дипломатиялық өкілдікпен Шығыс Түркістанға («Батыс өлкеге») жіберілді. Жергілікті халықтың Ғұн (хунну) тайпасы үстемдігіне қарсы наразылығын  пайдаланып, ол Шығыс Түркістанның  өз алдына мемлекет  болған қалаларын    уақытша бағындырды. 90 ж. Кушан патшалығының әскерін талқандап, 91 ж. ғұндарды біржолата жеңді. Бань Чао жеңісі Қытайдың Ұлы жібек жолы арқылы батыспен  сауда, мәдени байланысын  өрістетуге  мүмкіндік туғызды.
Дереккөздер
Санат:Қытай саясаткерлері
Су спорты түрлерінен әлем чемпионаты 2009
Су спорты түрлерінен әлем чемпионаты  2009 немесе FINA 13-ші әлем чемпионаты — Италиянің Рим қаласында 2009 жылдың жазында өткізілді.
Жарыстар 5 спорт түрінен өткізілді: жүзу, синхронды жүзу, суға секіру, ашық суда жүзу және су добы.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Су спорты түрлерінен әлем чемпионаттары
NGC 629
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1825 жылы астроном Фридрих Жорж Вильгельм Струве ашқан болатын және NGC каталогында 629 деген нөмірге ие болды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Қарақұрт (шоқжұлдыз)
Антимоз Михайлович Рогава
Антимоз Михайлович Рогава - колхоз өндірісінің жаңашылы. Социалистік Еңбек Ері атағын екі рет алған. 1939 жылдан КОКП мүшесі. 1930 ж. Зугдиди ауыл шаруашылық техникумын бітірді. 1931-1932 ж. агротехник, 1933-1935 ж. совхоз директорының орынбасары және Зугдиди ауданының еңбекшілер депутаты Советінің инструкторы. 1936-1938 ж. сельсовет председателі, 1938-1951 ж. В.И.Ленин атындағы колхоздың председателі 1952-1960 ж. "Сакартвело" колхозының председателі, Хецерск шай савхозының директоры. В.И.Ленин атындағы колхоздың председателі. Колхоз шай жапырағының әр гектарынан 1969 ж. -61,3 ц өнім жинады.
Дереккөздер
Санат:КСРО тұлғалары Санат:1977 жылы қайтыс болғандар Санат:Екі мәрте Социалистік еңбек ерлері
Тұрсынқұл Өтегенов
Тұрсынқұл Өтегенов (1912, Сарыағаш ауданыОймауыт ауыл – 1986, сонда) – әскери қайраткер, милиция генерал-майоры. КСРО ішкі істер органдарының құрметті қызметкері. Ташкент политехникалық институтын бітірген (1934). 1934 – 37 ж. Қызыл Армия қатарында болды. 1937 – 56 ж. Оңтүстік Қазақстан (Шымкент) облысы, өлкелік, ауданы Ішкі істер басқармасында жауапты қызметтер атқарды. 1956 – 63 ж. Келес ауданы Ішкі істер басқармасын басқарды. Еңбек Қызыл Ту, Қызыл Жұлдыз ордендерімен, көптеген медальдармен, Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесінің Құрмет грамоталарымен марапатталған. Оның есімі КСРО ІІМ-нің Құрмет кітабына енгізілген.
Драгалау
Драгалау – су түбіндегі лайлар мен жыныс үлгілерін драга көмегімен кеме палубасына көтеріп алу процесі.
Шақыруға үйрету
Шақыруға үйрету. Ашыққан құсты шақыруға үйреткенде тәтті сан етін қолға ұстап құсқа көрсетеді. Ең басында құстың тұмсығына тигізе алыстатып дәндетеді, бір-екі жұлғыза-жұлғыза ұзақтан көрсетеді. Ондайда құс адамға қарай ұшып келіп дағдыланады. Ең соңында қызыл көрсе ұшып келетін болады. Ат үстінен шақыруға келсе, құстың үйренгені. Қаршыға, сүңқар, лашындарды да, қызыл көрсетіп шақыруға үйретеді. Шақырған кезде қалың топтың ішінен иесінің даусын танып, жаза баспай қолына тура келіп қонады. Қолға қонып отырғанда сілкініп, таранып, мінезі кеңіп, иесінен ықпайтын болады. Сылап-сипап отырып, қолмен құйрығын ырғап қағып қалсаң, ол да пейі л беріп құйрығын сатыр еткізіп қағады. Адамға әбден үйір болғандығы осыдан байқалады. Қолға түскенде көбінесе балапан, тірнек, тастүлек құстар тез жуасиды. Ал, жасамыс құстардың жуасуы олардан гөрі ұзағырақ. Құсбегі атын атағанда бүркіт қолға бұлтармай келетін болса, онда оны атқа алып жүруге үйретуді бастайды. Ұсак, құсты баулыған кезде қабағын тіккен күйде бір аптадай уақыт бойы ду-дабырға үйретіп, үнемі қоя салып отырады. Онша тосырқамайтын, құсбегі қолы денесіне тигенде шошынып, тітіркенбейтіндей халге жеткенде тіккен кірпік жіптерін қиып, көзін ашады. Мұнан соң сапты аяқтан жем жегенге үйретеді. Күн ара "қоя салып", аузына қант бүркіп, бір апта өткенде ат үстінде алып жүруге үйретеді. Қолға шақырып үйреткен соң шырғаға, далбайға бірнеше рет ұшырып үйретеді. Мұнан соң тірі қоянға немесе ұзап ұша алмайтын үйрекке "тірілеу", яғни салу керек. Мұндай баулу әрекетінен бір күн бүрын міндетті түрде "қоя салып", немесе ішін тазартып алады. Тірілеген кезде аңнан тоят жегізу заңды.
Овалоцитоз
Овалоцитоз (Ovalocytosis - жұмыртқа пішінді клетка) - овалоцитоз, сопақша эритроцит. Эритроцитоз мембранасы құрылымының бұзылуына байланысты дамитын эритроциттердің тұқым қуу аномалиясы.
Тұрсынқұл Өтегенов
Сілтемелер
Санат:Тұлғалар
Шақыруға үйрету
Дереккөздер
Санат:Спорт Санат:Қазақ салт-дәстүрлері
Драгалау
Дереккөздер
Санат: Геология Санат: Геофизика Санат: География
Джмильяно
Джмильяно (Gimigliano) — Италиядағы коммуна, Калабрия әкімшілік аймағына қарасты Катандзаро провинциясында орналасқан.
Елді мекеннің қамқоршысы — Иосиф Обручник.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Калабрия елді мекендері
Сиракуза
Сиракуза (Siracusa) — Италиядағы коммуна, Сицилия әкімшілік аймағына қарасты Сиракуза провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 123 332 адамды құрайды. Халық тығыздығы 593 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 204 км² шамасында. Пошта индексі — 96100.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сицилия елді мекендері
Сиракуза
Металдарды химия-термиялық өндеу
Металдарды химия-термиялық өндеу - металдан жасалған бұйымдардың бет қабаттарының химиялық құрамын, құрылымын және қасиеттерін өзгерту мақсатымен оларды химиялық белсенді орталықта жылумен өңдеу. Болаттарды келесі химия-термиялық тәсілдермен өңдеу кең қолданылады: беттерін көміртегімен (көміртектендіру), азотпен (азоттандыру), көміртекпен және азотпен (циандау), алюминиймен (алюминийлеу), хроммен (хромдау), кремниймен (кремнийлеу) т.б. қанықтыру.
Дереккөздер
Санат:Метал өңдеу
NGC 5762
NGC 5762 — Сиыршы шоқжұлдызында орналасқан S? типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1886 жылы 22 мамырда Льюис Свифт астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 5762 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 52887, UGC 9535, MCG 2-38-14, ZWG 76,63.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Сиыршы (шоқжұлдыз)
Вильянуэва-де-Камерос
Вильянуэва-де-Камерос (Villanueva de Cameros) — Испаниядағы муниципалитет. Риоха автономды бірлестігіне қарасты Риоха провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Тьерра-де-Камерос ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 105 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 18,44 км² шамасында. Провинцияның әкімшілік орталығына дейінгі қашықтығы — 41 км.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Риоха елді мекендері
Бұдабай Қабылұлы
Бұдабай Қабылұлы (1842, Шиелі ауданы Жөлек ауылы – 1912, сонда) – айтыс ақыны.
Қыпшақ тайпасының Торы руының Шашты бөлімінен шыққан. Бұдабай өткір сөзді ақын, терме, толғау, мақтау, сынау, сөзге шебер дарынды дүрдің бірі. Оның алғаш ақын ретінде танылуы Қарлығаш деген қызбен айтысынан басталады. Жастайынан өлең-жырға әуес Бұдабай шығармаларының біразын жазып қалдырған. Өлеңдерінің басым көпшілігі ел бірлігі мен татулықты жырлауға, араздасқандарды бітімге шақыруға арналған. Кейбір нысапсыз, парақор ел басшыларын сынай отырып, бұрынғы өткен әділ би, кемеңгер шешендердің үлгілі істерін көлденең тартады, сөйтіп, оларды дұрыс жолға салмақ болады («Әлмәмбетке», «Әжібай мен Торғайға», «Аппазға]», тағы да басқа). Оның есімі жоқтау жырлаумен де белгілі болған. «Әйекені жоқтау» деп аталатын жыры ел арасына кең таралған көркемдігі мен құрылысы жағынан ерекше туынды. Бұдабайның «Әшірдің баласы Сыздықты жоқтау», «Әлмәмбеттің жалғыз баласы өлгенде» атты туындылары да жұртқа мәлім. Ақынның «Өзім жайлы», «Көңіл туралы», «Өмір туралы», тағы да басқа өлеңдері белгілі.
Дереккөздер
Санат:1842 жылы туғандар Санат:Шиелі ауданында туғандар Санат:1912 жылы қайтыс болғандар Санат:Шиелі ауданында қайтыс болғандар Санат:Айтыс ақындары
Өскемен ЖЭО
thumb|right|350px|ОКҚ мен Өскемен ЖЭО мұржалары Өскемен жылу электр орталығы (Өскемен ЖЭО) — аймақтық маңызы бар жылу электр орталығы (аралас жылу-электр орталығы). Шығыс Қазақстан облысы, қазақстандық Өскемен қаласында «Қазмырыш» ЖШС қорғасын-мырыш зауытына іргелес жерде орналасқан. Өз кезегінде «Қазақстандық коммуналдық жүйелер» ЖШС (ҚКЖ) құрамына кіретін аттас компанияға жатады. Станция өндіретін электр және жылу энергиясы қаланың тұрғын үй-коммуналдық секторы мен өнеркәсіп кәсіпорындарының жүктемесінің 80%-ын жабады. ЖЭО - Қазақстанның бірыңғай энергетикалық жүйесіне кіреді.
Тарихы
1939 жыл станцияны құру үшін қосалқы бөлімшелерді дайындау жылы болды. Құрылыс кірпіш зауытынан, тұрғын кентінен, ЖЭО құрылыс алаңынан басталды, оның құрамына ерітінді-бетон зауыты, ағаш кесетін жерлер мен қоймалар кірді. Қуаттылығы 210 кВт құрайтын уақтылы электр станциясы салынды. Сосын соғыс басталып, соның салдарынан құрылыс тоқтатылды. 1942 жылы "Электроцинк" Орджоникидзе зауытының құрал-жабдығы эвакуацияланғанна кейін құрылыс жалғастырылды.
1946 жылдың басында станцияда 6 адам ғана жұмыс істеген болатын, оларды Леонид Львович Ставицкий (1945-1946 жж. аралығында) басқарды, ал бас инженер М. С. Стаскевич болды. Сол кезде осы адамдар мен электр цехының бастығы А. Я. Лепилинде ғана жоғары білім болды. Құрылыс ұлғая келе, оның ұжымы да өсе түсті, бірінші агрегатты іске қосудың басында 272 адамды құрады.
1946 жылы Л.Л. Ставицкийді директор лауазымында Иван Михайлович Ивашевский алмастырды, осы қызметте ол 1951 жылға дейін жұмыс атқарды.
1947 жылғы 27 қыркүйекте Өскемен мырыш зауытының іске қосылуына қарай әрекеттегі алғашқы 4 МВт-тан 60 атм. жоғары қысымдағы екі блок жұмысқа енгізілді. Беляев, Мережко, Горшков, Краснов, Панкратов, Бусыгина, Рукавишников, Рыбалко, Фролов, Везигина, Кунгурцев – станцияның алғашқы қалыптасуына үлестерін қосқан адамдардың біразы ғана.
1951 жылдың желтоқсан айында Өскемен ЖЭО 26 МВт 2-ші кезегі ағылшын құралында пайдалануға енгізілді. 1951 жылдан бастап станция директоры лауазымына Вадим Аркадьевич Вериго тағайындалды, ол осы қызметте 19 жыл жұмыс істеді.
1952 жылдың қараша айында Өскемен ЖЭО үшінші кезекпен кеңейтілді – 3 қазандық 75 т/сағ және екі турбина 12 МВт. Станция қуаттылығының дамуымен қатар қалалық жылу жүйелері де құрыла бастады, олар 100 қазандықтан артық көлемді жабуға мүмкіндік берді, соның арқасында қаладағы экологиялық ахуал айтарлықтай жақсарды.
1952-53 жж. алғашқы бойлерлік іске қосылып, салынып жатқан металлургтер кентінің ауданында алғашқы магистраль құрылды.
1954 жылы Т-25-29 25 МВт жылуландыру турбинасы енгізілді. 1959 жылы стнцияның төртінші кезегінің құрылысы аяқталды. 1963 жылы Белинский көшесі мен Ленин алаңы бойынша және Комендантка өзеніне дейін ұзындығы 3000 метр құрайтын тағы бір жылу магистрал торабы, ал 1966 жылы Лев Толстой бульвары (қазір Ленин алаңының бас жағы) бойынша магистраль салынды. 1963-1967 жж. аралығында станцияның бесінші кезегі іске қосылды.
1966-1970 жж. аралығында Өскемен ЖЭО-да жоғары қысымдағы Т-50-130, T-I00-I30 және P-40-I30 бірінші жылыту блоктары енгізілді. Осы жылы станция директоры болып Василий Ефимович Архипов тағайындалды, ол осы лауазымда 1976 жылға дейін қызмет атқарды, ал кейіннен Қазақстан Энергетика министрлігі бір басқармасының бстығы болып тағайындалды.
1976 жыл директор болып Юрий Моисеевич Маргулис тағайындалып, станцияны 16 жыл бойы - 1992 жылға дейін басқарды.
1985 ж. 15 қарашада бірқұбырлы 600 м. жылу трассасымен Өскемен ЖЭО аумағы көпір арқылы Солтүстік жағалаудағы өнеркәсіптік тораптың оңтүстік қазандығымен қосылды.
1997 жылы станция директоры болып Сергей Афанасьевич Тазин тағайындалды. Бұл жылдар станция үшін оңайға тиген жоқ. Бірақ, ұжымның ұйымдасқан жұмысының нәтижесінде қысқа мерзім ішінде станцияда тығырықтан шығуға мүмкіндік берген айтарлықтай өзгерістер орын алды. Кәсіпорынның штаты оңтайландырылды: қосалқы персонал радикалды қысқартылды, басқарушы кадрлар қайта топтастырылды. Жоғары білікті мамандардың негізгі ұйытқысы сақталды, бұл станцияға алдыңғы жылдардай сенімді қызмет атқаруға мүмкіншілік берді. 2000 жылы Сергей Тазинды басшылық қызметінде станцияның сегізінші директоры болған Геннадий Юрьевич Туранов алмастырды.
1997 жылы Қазақстан Республикасы Үкіметінің 19 наурыздағы №369 қаулысына сәйкес жекешелендіру шеңберінде AES Suntree энергетикалық корпорациясына берілген алты электр станцияларының қатарына кірді (Өскемен СЭС, Шүлбі СЭС, Лениногор ЖЭО, Согра ЖЭО, Семей 1-ЖЭО және Өскемен ЖЭО). Бұған дейін, 1996 жылы үкімет Қазақстандағы ең ірі электр станция - Екібастұз 1-МАЭС-ін американдықтарға 1,5 миллион долларға сатты.
2017 жылдың сәуірінде AES Өскемен және Согрин ЖЭО-ын кәсіпкер Дінмұхамет Ыдырысовтың қазақстандық «Қазақстандық коммуналдық жүйелер» компаниясына («Ордабасы» корпорациясы) сатты.
Компания туралы
Кәсіпорынның негізгі қызметі болып табылатын жылу және электр энергиясының өндірісі аралас тәсіл арқылы жүзеге асырылады. Қазіргі таңда станцияда 9 қазандық агрегаты мен 8 турбина агрегаты орнатылған. Кәсіпорындағы негізгі отын түрі – көмір. Қазандық агрегаттарының тамызық отыны - мазут. Отын станцияға «Қаражыра» АҚ мен «Майкөбен-Вест» ЖШС-нен теміржол арқылы жеткізіледі.
Станциямен өндірілген электр және жылу энергиясы қаланың тұрғын-коммуналдық секторының 80% жүктемесін қамтиды. «Қазмырыш» ЖШС және «ҮМЗ» АҚ сынды ірі өнеркәсіптік кәсіпорындарды жылу энергиясымен жабдықтайды.
2017 жылы Өскемен ЖЭО іске қосылғанына 70 жыл толды. Бүгінгі таңда станцияда 559 адам жұмыс істейді. Қазіргі кезде станци яның белгіленген жылу қуаттылығы - 859,9 Гкал/сағ, белгіленген электр қуаттылығы – 372,5 МВт құрайды. «Өскемен ЖЭО» ЖШС Бас директоры – Идрисов Сабырғали Мұхаметқалиұлы.
Сілтеме
Санат:Өскемен компаниялары Санат:Өскемен кәсіпорындары Санат:Қазақстан жылу электр станциялары
Бела-Виста-ду-Мараньян
Бела-Виста-ду-Мараньян (Bela Vista do Maranhão) — Бразилиядағы муниципалитет, Мараньян штатында орналасқан. Солтүстік Мараньян мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Байшада-Мараньенси экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 10829 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 252,524 км² шамасында. Халық тығыздығы — 42,9 адам/км².
Машиналық іздеу
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Бела-Виста-ду-Мараньян
Санат:Мараньян елді мекендері
Ле-Рю-де-Винь
Ле-Рю-де-Винь (Les Rues-des-Vignes) — Франциядағы коммуна. Нор-Па-де-Кале аймағына қарасты Нор департаментінде орналасқан. Камбре округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 17,85 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 59517, пошта индексі — 59258.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 691 адамды құрады. Халық тығыздығы — 38,71 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Нор департаментінің коммуналары
Тарихи фильм
Тарихи фильм — киноматографияның нақты тарихи кезеңдерді және өткен ғасырдың тұлғаларын сипаттайтын жанры. Бұл фильмдер нақты тарихта болған тарихи қайраткерлер мен олардың өмір жолын суреттейтін биографиялық болып («Спартак», «Аманат»)» және кейіпкерлері тарихта болмаған ойдан шығарылған («Граф Монте-Кристо», Индиан Джонс жайлы фильмдер) болып бөлінеді. Тарихи фильмдер көбінесе тарихи романдарды экранизациялаудың нәтижесі болып табылады.
Сипаттамасы
Тарихи жанрдағы фильмдер үнемі атыс-шабыс жанрымен бірге жүреді. Себебі, мұндай фильмдерде тарихтағы ұлы шайқастар, төңкерістер бейнеленеді. Уақыты мен сипаттамасына қарай бірнеше түрлерге бөлінеді:
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кино жанрлары
Керіздеу
Керіздеу – сукіріктіруші тау жыныстарын табиғи немесе жасанды түрде кептіру, яки нақтылы өңірден аласталмақ суларды табиғи ойпаттарға (өзендер, көлдер т. с. с.) немесе жасанды ойыстарға (каналдар, құдықтар, апандар т. с. с.) ағызып жіберу.
Дереккөздер
Санат: Геология Санат: Геофизика Санат: География
Петр Павлович Нейштетер
Пётр Нейштетер (Нойштэдтер) (Peter Neustädter; 16 ақпан 1966 жыл, Калининское, Шу облысы, Қырғыз КСР) — кеңестік, қазақстандық және германиялық бұрынғы футболшы, жартылай қорғаушы.
Латен
Латен (Lathen) — Германия Федеративтік Республикасының Төменгі Саксония жерінде орналасқан муниципалитет. Эмсланд ауданының құрамына енеді.
Петр Павлович Нейштетер
Карьерасы
Шыққан жері Поволжье немістерінен. 1991 жылы отбасы Германияға көшіп өтті.
Ақтекше (тау)
Географиялық орны
Жетісу облысы Көксу ауданы, Ақтекше ауылының батысында орналасқан. Абсолюттік биіктігі 1352 м.
Латен
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 5985 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 38,02 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 03 4 54 029. Муниципалитеттің басшысы — Вольфганг Бергер.
Петр Павлович Нейштетер
Карьерасы
Карьерасында бірнеше КСРО клубтарында ("Зенит", "Қайрат", "Искра", "Днепр", "Таврия", "Спартак") ойнап, одақ тараған соң Германия командаларында доп тепті.
Ақтекше (тау)
Жер бедері
Ақтекше тауынан Мұқыр, Көксу өзендерінің салалары бастау алады. Беткейі көлбеу келген.
Петр Павлович Нейштетер
Карьерасы
1996 жылы Қазақстан құрамасынан шақырту алып, үш кездесу өткізді.
Латен
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Саксония елді мекендері
Ақтекше (тау)
Өсімдігі
Таудың сұр қоңыр топырағында жусан, боз, селеу, т.б. өседі. Баурайы ауданның жайлауы саналады.
Петр Павлович Нейштетер
Карьерасы
Футбол ойнауды доғарған соң бапкерлікпен айналысты.
Сілтемелер
Санат:16 ақпанда туғандар Санат:КСРО футболшылары Санат:Қазақстан футболшылары Санат:Германия футболшылары Санат:Қайрат ФК ойыншыларыСанат:Зенит ФК ойыншыларыСанат:Алания ФК ойыншыларыСанат:Карлсруэ ФК ойыншылары Санат:Майнц 05 ФК ойыншылары
Ақтекше (тау)
Дереккөздер
Санат:Көксу ауданы таулары Санат:Жетісу Алатауы
Аспирация
Аспирация — 1. Жұтылған ауа ағынының сорылуы нәтижесінде бөтен денелердің тыныс жолдарына енуі; 2. Қуыстағы немесе патологиялық ошақтағы нәрсенің сорылуы.
Аспирация, сорып алу — жұмыс орындарының ауасын тазарту үшін шаңды және өндіріс процесінде пайда болатын ұсақ қоқымды сорып алу. .
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Пульмонология Санат:Физика Санат:Терминология Санат:Металлургия Санат:Тау-кен ісі Санат:Химия
Эдермюнде
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 7272 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 25,83 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 06 6 34 002. Муниципалитеттің басшысы — Карл-Хайнц Фербер.
Николай Степанович Ровенский
Николай Степанович Ровенский - орыс совет сыншысы, Алматы техникумыны бітіріп, темір жол құрылысында істеді. Қазақ мемлкеттік университетінің филологиялық факультетін бітірген соң, "Простор" журналы мен "Жазушысы" баспасында қызмет етті. Ол "Күн шапағы және ән", "Дарын және дарынсыздық", "Өз биігін белгілеу" атты әдеби сын еңбектерін жариялады. "Қазақ әдебиеті тарихынының" орысша басылымының редакторы және "Ұмытылмас күн", "Қарағанды, Сенің оттарың" жинақтарының авторларының бірі.
Дереккөздер
Санат:КСРО тұлғалары
Мауэрштеттен
Мауэрштеттен (Mauerstetten) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Швабия әкімшілік округіне бағынады. Восточный Альгой ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 3041 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 16,55 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 7 77 152. Муниципалитеттің басшысы — Армин Хольдеррид.
Тіркесім
Тіркесім орыс. сочетаемость —
Жозе-ди-Фрейтас
Жозе-ди-Фрейтас (José de Freitas) — Бразилиядағы муниципалитет, Пиауи штатында орналасқан. Солтүстік-орталық Пиауи мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Терезина экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 35 376 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1 538,205 км² шамасында. Халық тығыздығы — 23,0 адам/км².
Тіркесім
Дереккөздер
Санат:Лингвистика
Жозе-ди-Фрейтас
Санат:Пиауи елді мекендері
Әділғазы Нұрғазыұлы Нұрғалиев
Әділғазы Нұрғазыұлы Нұрғалиев (18.12.1937 жылы туған, Жаңақала ауданы, Пятимар ауылы) — еңбек ардагері. 1960 ж. Алматы зоотехникалық - мал дәрігерлік институтын бітірген. Маман ретіңде облыстың жылқы зауыттарында Көшім жылқысы тұқымын асылдандыруға қатысқаны үшін Қазақстан Мемлекеттік сыйлық лауреаты (1976) атанды. Шыңғырлау, Бөрлі, Тайпақ және Жаңақала ауданында басшылық қызметте болды.
«Құрмет Белгісі» және т.б. орден, медальдармен марапатталған. «Животноводство Западного Казахстана» (Алматы, 1973) атты кітап авторларының бірі. «Жаңақала — ақиық алыптар мен жайсаң жандардың мекені» атты кітабы (Алматы, 1993) жарық көрген.
Қазақстан теңге сарайы
Қазақстан теңге сарайы — шақа, мемлекеттік марапаттар, ордендер, медалдар, зергерлік бұйымдар, кәдесыйлар шығаратын қазақстандық кәсіпорын. Теңге сарайы 1992 жылы құрылды; Үлбі металлургиялық зауытының аумағында орналасқан.
Тарихы
1992 жылы қаңтарда Үлбі металлургия зауытында тиындар өндірісі ұйымдастырылды. Сонымен бірге, шығарылған тиындардың үлгілері төлем құралдарын өндіруді ұйымдастыру туралы шешім қабылдаған үкіметтегі отырыста ұсынылды. Сол жылдың қараша айында Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің бұйрығымен зауыт алғашқы айналмалы тиындардың өндірістік топтамасын шығарды.
1994 жылы Президент Әкімшілігінің мемлекеттік наградаларды дайындауға арналған алғашқы тапсырысы аяқталды. 1995 жылы тиындар мен наградалар шығаратын, сондай-ақ құрал-саймандар шығаратын цехтар Түсті металдар зауыты ретінде дербес заңды тұлға болып бөлінді. 1997 жылы өндіріс ішкі істер органдарына арналған аксессуарлар мен төсбелгілерді және мемлекеттік стандарт бойынша тексеру белгілерін шығарумен толықтырылды.
1998 жылы Түсті металл бұйымдары зауыты «Қазақстан Республикасы Ұлттық Банкінің Қазақстан теңге сарайы» республикалық мемлекеттік кәсіпорны болып қайта құрылды. Сол жылы зергерлік өндіріс құрылды. 1999 жылы алтын мен күмістен пруф сапалы тиындар шығару басталды.
Сілтеме
Санат:Теңге сарайлары Санат:Қазақстан қаржы жүйесі Санат:Өскемен кәсіпорындары
Kaznetmedia
Kaznetmedia — интернет-сайттар, сервистер, корпоративтік жобалар және мобильдік телефондарға арналған қосымшалар жасаумен, олардың жұмыстарын жүргізумен айналысатын қазақстандық компания. Компания сонымен бірге e-commerce, SEO, SMM, контекстік жарнама сияқты интернет-маркетинг қызметтерін көрсетеді.
Тарихы
Kaznetmedia компаниясы 2009 жылы Данияр Сүгірәлиновтың бастамасымен құрылған. Ал 2011 жылы компания "Эксперт РА Казахстан" рейтингілік агенттігінің нұсқасы бойынша Қазақстанның ақпараттық және коммуникациялық технологиялар нарығында жұмыс істейтін ірі компаниялардың тізіміне кірді. Бүгінгі таңда Астана, Алматы, Семей және Павлодар қалаларында өз өкілдіктері бар компания қазақстандық IT-нарықтағы маңызды ойыншылардың біріне айналып отыр. Компания Brandspotter мониторинг сервисінің Қазақстандағы арнаулы өкілі болып табылады. Kaznetmedia бірнеше рет Award.KZ Ұлттық Интернет сыйлығының лауреаты атанды.
Кузе (Шавьядин ауылдық кеңесі)
Кузе — Башқұртстанның Балтачев ауданындағы ауыл, Шавьядин ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 174 адамды құрады. Пошта индексі — 452987, ОКАТО коды — 80208841004.
Жетісу U-21
Жетісу U-21 (Жетісу жастар футбол клубы) — 1997 жылы құрылған "Жетісу" футбол командасының фарм-клубы клубы. Өз алаңындағы ойындарын "Жетісу" резервті стаионында өткізеді.
Кузе (Шавьядин ауылдық кеңесі)
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Жетісу U-21
Тарихы
1997 жылы "Жетісу Промсервисхолдинг" деген атаумен құрылып, екі жыл қатарынан бірінші лигада ойнады. 2007 жылға дейін "Жетісу-2", "Көксу" деген атаулармен бірінші лигада және Қазақстан кубоктерінде сынға түсті.
Кузе (Шавьядин ауылдық кеңесі)
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Жетісу U-21
Тарихы
2016 жылы "Жетісу-21" деген атпен қайта футбол сахнасына шықты да, екінші лигада ойнап келеді.
Сілтемелер
Санат:Қазақстан футбол клубтары Санат:Алфавит бойынша футбол клубтары Санат:1997 жылы құрылған футбол клубтары
Опайыс
Опайыс – қола дәуірінің қонысы.
Шағырлы-Шөмішті газ кен орны
Шағырлы-Шөмішті газ кен орны — Маңғыстау облысы Бейнеу ауданы Үстірт-Бозащы шөгінді алабында орналасқан. 1966 жылы ашылған. Жалпы ауданы 470,35 км2.
Опайыс
Аумағы
Қарағанды облысы Қарқаралы ауданында, Талды темір жол станциясынан солтүстік-шығысқа қарай 5 км жерде. Қоныстың қазіргі сақталған көлемі шамамен 5 – 7 мың м2. 1979 жылы Қарағанды мемлекеттік университетінің археологиялық экспедициясы жүргізген зерттеу жұмыстары барысында ауданы 225 м2 бөлігі қазылды. Биіктігі 0,4 м-ге дейін сақталған, жалпақ тастардан қаланған қабырғалары бар, мөлшері 7,5х10,2 м бір үйдің орны ашылды. Оның ұзындығы 1,5 м, ені 2,7 м дәліз түріндегі есігі солтүстік-батыс бұрыштан шығарылған.
Шағырлы-Шөмішті газ кен орны
Геологиялық құрылымы
Кен денесі ендік бағытта созылған Шағырлы, Солтүстік Шөмішті, Батыс Шөмішті, Шығыс Шөмішті көтерілімдерімен күрделіленген брахиантиклиналдық қатпардан орын алған. Шағырлы және Солтүстік Шөмішті көтерілімдерінің амплитудасы 30-20 м, қанаттарының еңістену бұрышы 1-80°, ал Батыс Шөмішті, Шығыс Шөмішті көтерілімдерінде тіктеу болып келеді. Өнімді қабат палеоген жүйесінің эоцен шөгінділерінде 360 м тереңдікте жатыр.
Опайыс
Сипаттамасы
Жылытуға, ас пісіруге 3 ашық алау мен шұңқыр түрінде қазылып, іргелері таспен қаланған, үсті де тас тақтамен жабылған 1 пеш қолданылған. Көптеген бағана шұңқырларының орналасу жүйесіне қарағанда, үйдің төбесін ортадағы 2 қатар ағаш бағаналар ұстап тұрған. Қыш ыдыстар, тас қайрақ, қола пышақ сынығы, қыштан жасалған ұршық басы, садақтың сүйек жебесі, қой жауырынынан жасалған тарақ табылды. Қыш жиынтығын Беғазы-Дәндібай мәдениетінен 70 ыдыс құрайды. Қоныс шамамен б.з.б. 12 – 8 ғасырларға жатады.
Ганс Эворт
Ганс Эворт (нидерл. Hans Eworth, Hans Ewouts) (шам. 1520—1574) — оңтүстік нидерландық (фламандық) көркем суретші.
Опайыс
Дереккөздер
Санат:Қазақстан тарихы
Ганс Эворт
1540 жылдары Англияға көшіп, сол жерде жетекші сарай суретшісі болған, ол негізінен портреттер салған: мысалы, Елизавета I, королевы Мария I мен король Эдуард VI. Оның әсері Уорик графинясының шебері суретінің жұмысында байқалады.
Галерея
Санат:Фландрия суретшілері
Шағырлы-Шөмішті газ кен орны
Дереккөздер
Санат:Қазақстан газ кен орындары Санат:Маңғыстау облысы кен орындары
Алтынтөбе (Қазығұрт ауданы)
Алтынтөбе — Түркістан облысы Қазығұрт ауданы, Алтынтөбе ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Дереккөздер
Санат:Қазығұрт ауданы елді мекендері
Ноултон Тауншип (Нью-Джерси)
Ноултон Тауншип (Knowlton Township) — Нью-Джерси штатының Уоррен округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 3055 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 65.6 км² шамасында. FIPS коды — 34-37320.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Нью-Джерси қалалары
Минерални-Бани (Хасково облысы)
Минерални-Бани (Минерални бани) — Болгариядағы ауыл. Хасково облысына қарасты Минерални-Бани қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 252 адамды құрайды.
Пошта индексі — 6343. Телефон коды — 03722. ЕКАТТЕ коды — 48297.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Хасково облысының елді мекендері
Лардоза
Португалияның Орталық аймақ регионында орналасқан. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1044 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 44,46 км² шамасында. Халық тығыздығы — 23,5 адам/км².
Қайыршақ
Қайыршақ – әртүрлі тау жыныстарының физикалық үгілуі нәтижесінде қалыптасатын түйіршіктер мен кесекшелер.
Лардоза
Ауданның қамқоршысы — Мартин Турский.
Қайыршақ
Бұл үшкір де қырлы (жұмырланбаған) түзілімдер мөлшері әдетте 1– 10 мм аралығында болып келеді.
Лардоза
Сыртқы сілтемелер
Санат:Каштелу-Бранку округінің елді мекендері
Қайыршақ
Дереккөздер
Санат: Геология Санат: Геофизика Санат: География
Мезенка (Мәскеу тармағы)
Мезенка (Лукьяновка) — Ресейдегі өзен. Мәскеу облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Мәскеу өзенінің сол жағалауынан 22 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 20 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Доктринер
Доктринер - кез-келген доктринаға, жатталған формулаларға және ережелерге сенетін адам, схоласт.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Саясат әлеуметтануы
Марьян Маркович
Марьян Маркович (Марјан Марковић / Marjan Marković; 28 қыркүйек 1981 жыл, Пожаревац, Югославия) — сербиялық футболшы, қорғаушы. Сербия және Черногория және Сербия құрамаларында доп тепкен. Әр жылдары Украина, Сербия және Черногория, Югославия чемпионаттарында алтын жүлдегер атанды.
Карьерасында Сербия, Украина, Аустрия, Кипр, Ливия, Грекия, Қазақстан клубтарында ойнады. 2012 жылғы маусымды "Қайсар" сапында өткізіп, 10 кездесуде алаңға шықты.
Сілтемелер
Санат:Югославия футболшылары Санат:Сербия және Черногория футболшылары Санат:Сербия футболшылары Санат:Сербия және Черногория Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Сербия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Црвена Звезда ФК ойыншылары Санат:Динамо Киев ФК ойыншылары Санат:Қайсар ФК ойыншылары
Дэнисон (Айова)
Дэнисон (Denison) — Айова штатының Кроуфорд округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 16.1 км². FIPS коды — 19-19945.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 7339 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Айова қалалары Санат:Кроуфорд округі елді мекендері
Атомның электрондық құрылысы
Атомның өзі де күрделі бөлшек екенін, ал ядро мен электрондардан тұратынын білдік. Енді осы электрондар ядроның төңірегінде қандай заңдылықтармен орналасатынына тоқталайық.
Атомның ядро заряды қанша болса, ондағы электрондар саны да сонша болады дедік. Алайда, осы электрондардың барлығы ядроға бірдей күшпен тартылмайды, олар ездерінің энергия қорының шамасына қарай ядродан әр түрлі қашықтықта орналасады. Энергия қорлары шамалас электрондар ядродан бірдей қашықтықта орналасады, осы деңгейлерді энергетикалық деңгейлер деп атайды. Ол N әрпімен белгіленеді, 1, 2, 3, 4, 5, 6, 7 сан мәндерін қабылдайды, N-нің мәні элементтің орналасқан периодының нөмірімен анықталады. Әрбір энергетикалық деңгейдегі электрондар саны N = 2n2 формуласымен анықталады.
Мұндағы N— электрондар саны, n - бас квант саны; егер n = 1 болса, N = 2; n = 4, N = 2 • 42 = 32 электрон болады.
Ядроға жақын орналасқан электрондар ядроға жаксырақ тартылады, ал одан алшақтаған сайын тартылу күші өлсірейді.
Периодтық жүйеден сутек пен гелий элементтерінің I периодта орналасқанын көреміз, яғни олардың электрондарының энергия қорлары бірдей болғандықтан бір энергетикалық деңгейде жатады. Мысалы, сутек атомы үшін +1 1-е, ал гелий атомы үшін +2 2е, сонда бірінші энергетикалық деңгей электрондармен толып бітеді. Бірінші энергетикалық деңгейдің сыйымдылығы 2-ге тең, сондықтан ол аяқталған қабат болады. Келесі элемент литий екінші периодтың элементі. Оның ядросының сыртында екі энергетикалық деңгей бар, олардың ішкісі гелийдің құрылысын қайталайды, ал үшінші электрон екінші деңгейге орналасады. Екінші периодта n = 2, олай болса N = 2n2 формуласы бойынша N=2 * 22 = 8, ендеше екінші периодта 8 элемент орналаса алады.
Сонымен екінші периодтың соңғы элементі неонда сыртқы энергетикалық деңгей аяқталған 8 электронды қабат түзеді.
Үшінші энергетикалық деңгейде натрийден аргонға дейін осы заңдылық қайталанады, олардың ішкі екі қабаты неонның электрондық құрылысына сәйкес келеді.
Аргон атомында үшінші деңгей 8 электронмен толып бітеді. Энергетикалық деңгейлері аяқталған элементтер тұрақты келеді.
Енді калий атомындағы келесі электрон төртінші энергетикалық деңгейге орналасады, бұл деңгейдің элементтерінің ішкі үш қабаты аргонның электрондық құрылысын қайталайды.
Әрбір период сілтілік металдан басталып, бекзат газбен аяқталып тұр (I периодтан басқасы). Период бойынша солдан оңға қарай сыртқы деңгейдегі электрондар саны 1-ден 8-ге дейін артады, сыртқы деңгейдегі электрондардың ядроға тартылуы ішкі деңгейдегі электрондардың тартылуынан нашарлау келеді де, олар көпшілік элементтердің қосылыстарындағы валенттіліктерін анықтайды, сондықтан олар валенттілік электрондар деп аталады.
Сонымен, период дегеніміз сілтілік металдан басталып, бекзат газбен аяқталатын электрондық деңгейлер сандары бірдей элементтердің, көлденең қатары.
Tоп дегеніміз сыртқы деңгейлеріндегі электрондар сандары бірдей қасиеттері ұқсас элементтердің тік қатары.
Дереккөздер
Санат:Химия
IC 1398
IC 1398 — Пегас шоқжұлдызында орналасқан Sc (жинақы спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 67306, MCG 1-55-9, ZWG 402.17.
Сыртқы сілтемелер
IC 1398 Санат:Пегас (шоқжұлдыз)
Жалаңаш (Қарағанды облысы)
Жалаңаш — Қарағанды облысы Ақтоғай ауданы, Жидебай ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Тайкуси-Яха
Тайкуси-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Яку-Неме-Яха өзенінің оң жағалауынан 50 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 23 км-ді құрайды.
Жалаңаш (Қарағанды облысы)
Географиялық орны
Аудан орталығы – Ақтоғай ауылынан солтүстік-батысқа қарай 45 км-дей жерде.