cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ер
Ер шабу
Ерді ағаш кесіндісінен тұтас шабу немесе әр бөлігін жеке шауып құрастырып жасайтын екі тәсіл бар. Алдыңғы қасқа ағаштың айыр тұсын, екі қапталы мен артқы қасына әжептәуір жуан ағаш кесіндісі қолданылады. Ердің орта ағашын, көбіне екі қапталдың ортасынан шауып шығарады. Ал қапталға арналған ағаш жіңішкелеу болса, онда орта ағашты бөлек шауып алып қиыстырады. Жас ағаштың тесік тесетін, салмақ түсетін жерінде без, бұтақ болмағаны абзал. Ерге лайық деп танылған қайың кесіндісінің қабығын аршып кептіреді немесе шірімеген қайың түптері кездессе, оны топырағынан арылтып, арамен кесіп, қас шығатын жерлерін таңдап алады. Біраз уақыт жел қағып, дегдігеннен кейін дайындалған кесінділердің барлығын балтамен немесе шотпен байыппен ойып жеңілдетіп алып тағы да кептіреді. Ер бөлшектері шабылып болып, тек өңдеу жұмыстары қалғанда тұзды суға қайнатып алып көлеңкеде кептіреді. Тұзды суда қайнатылған ағаш еш уақытта қаңсып жарылмайды. Ердің барлық бөлшектері өңделіп дайын болған соң, оларды арнайы қалыпқа салып қиыстырады да, қас етектері мен қапталдарының астасатын тұстарын қуысқұлақпен тесіп шегелейді. Шегені, әдетте қаңылтырдан немесе жезден түтікше тәріздендіріп тойтарма етіп жасайды. Шауып шығару әдісімен негізінен шошақбас ерлер дайындалған.
Ер қосу
Шабылып құрастырылып дайын болған ер-тұрман жабдығымен, ердің қасының әшекейленуімен қолданыстың мәніне (кімге арналған, оның әлеуметтік дәрежесі) қарай ерекшеленеді. Ерлерге арналған ер сүйегі әйел еріне қарағанда жеңіл, күміс әшекейлері де шағын болып келеді. Әйел ерінің алдыңғы, артқы қастары тұтасымен шабылған темірмен қапталып, бетіне өткір бізбен жануарлар бейнесі, өрнек, геометриялық фигуралар және гүл өрнектерді ойып салынады.
Этнографиялық экспедиция барысында дерек берген Моңғолиядағы Баян Өлгий өлкесінің тұрғыны Даниял Шікейұлы ақсақалдың айтуына қарағанда, ердің бөлшектерін дайындап алғаннан кейін таспалап қосар алдында ерші ердің аттығын өзінің бетіне төсейді. Егер адамның беті аттыққа тимей тұрса ердің дұрыс жасалғаны.
Арқаның ершілері ертеде ерді арнайы ағаш қалыпқа салып тексерген. Қазақ ершілері ер сүйегін тұтас ағаштан шауып, оның құрамдас бөліктерін бекітуге, әшекейлеуге тоздау, көңдеу, желімдеу, бедерлеу, сүйектеу, күмістеу, алтындау т.б. тәрізді тәсілдерді қолданады.
Сән-салтанат үшін мінетін бір салар ерлер әйелдерге, сұлтан, би, батырлар мен сал-серілерге алтын-күміспен әшекейленіп, асыл тастармен әсем безендіріліп жасалған. Баланың және жорға, жүйріктің ері жеңіл әрі кішкене келеді. Алтын, күміс сияқты бағалы металдармен аптап, қаптап, қымбат тастардан көз салып жасаған алтын ер, күміс ер сияқты ер-тұрманның түрлері қымбатқа бағаланған.
Ер өлшемі
Ер бөлшектерінің кең таралған орташа өлшемі: ердің қапталының ұзындығы екі қарыс жарым, ені сынық сүйем, қалыңдығы екі елі шамасында болып келеді. Алдыңғы қастың ашасы артқы қасқа қарағанда сәл алшақтау. Ер қандай үлгіде жасалса да, ер қосушылар дәстүрлі өлшемге сүйенеді: алдыңғы қастың көлденеңі бір сүйем, артқы қастың көлденеңі кере қарыс, алдыңғы қас пен артқы қастың арасы, яғни адам отыратын жер – шынтақ пен қолдың басына тең болады. Қапталдың ұзындығы екі-үш қарыс (әйелдің ерін екі қарыс бір тұтам), қапталдың алды үш елі, арты төрт елі, оқпанның ішкі жағы (кеңдігі) бір еліден үлкен болады. Дегенмен ердің өлшемі оны салатын аттың тұқымына, бітіміне және ерді тұтынушының бітіміне лайықталып үлкенді-кішілі етіп жасалады. Әйел адамға арналған ердің қапталы еркектің еріне қарағанда ұзындау болады.
Ерге қатысты қалыптасқан ырымдар
Дәстүрлі ортада ерге қатысты қалыптасқан ырымдар көп. Мысалы, ерді үйге қойғанда алдыңғы қасын іргеге қаратпай, ішке қаратып қояды. Мұның себебі ерді теріс қаратып қою және теріс салу – тұлдау жосынында орындалатындығына байланысты. Яғни жаман ырымға баланады. Сонымен бірге жинаулы тұрған ерге мінуге болмайды. Өйткені иесі жаяу қалады-мыс. Бірнеше ерді жинағанда бірінің үстіне бірін тізіп жинап қояды. Ер-тұрманды аттамайды және жастанбайды. Өйткені ер-тұрманды тек жаугершілікте ғана жастанады. Бейбіт кезеңде жастану жамандыққа бастау деп есептелінді.
Әдебиеттер
Санат:Ат әбзелдері Санат:Қолөнер Санат:Қазақ салт-дәстүрлері
Торнимпарте
Торнимпарте (Tornimparte) — Италиядағы коммуна, Абруццо әкімшілік аймағына қарасты Л’Акуила провинциясында орналасқан.
Қаратау (тау, Ақсу ауданы)
Қаратау – Жетісу Алатауының солтүстік-батысындағы тау массиві.
Торнимпарте
Сыртқы сілтемелер
Санат:Абруццо елді мекендері
Қаратау (тау, Ақсу ауданы)
Географиялық орны
Жетісу облысы Ақсу ауданы, Қапал ауылының оңтүстік-шығысында 7-8 км жерде орналасқан.
Геологиялық құрылымы
Тау палеозойдың герцин тау жасалу кезеңінде пайда болған. Геологиялық құрамы гранит, гнейстерден, кварцтар мен әктастардан тұрады.
Топырағы мен өсімдіктері
Таудың қызғылт қоңыр, орманның қоңыр топырағында селеу аралас бетеге, субальпілік шалғындар, қарағай, самырсын, т.б. орман ағаштары өседі.
Дереккөздер
Санат:Ақсу ауданы таулары Санат:Жетісу Алатауы
Ұлттық парк
right|thumb| alt=A.|200 px|Ұлттық парк Ұлттық парк — ерекше экологиялық, ғылыми, тарихи-мәдени және рекреациялық құндылығы бар мемлекеттiк табиғи-қорық қорының бiрегей табиғи кешендерi мен объектiлерiнiң биологиялық және ландшафтық саналуандығын сақтауға, оларды табиғат қорғау, экологиялық-ағартушылық, ғылыми, туристiк және рекреациялық мақсаттарда пайдалануға арналған табиғат қорғау және ғылыми мекеме мәртебесi бар ерекше қорғалатын табиғи аумақ.
Ұлттық табиғи парктердің қорықтардан айырмашылығы - туристер мен тынығушылардың кіріп көруіне рұқсат етіледі. Бірақ олардан табиғатты қорғау ретін сақтау талап етіледі.
Қазақстанда 5 ұлттық парк ұйымдастырылған.
Санат:Ұлттық саябақтар
Александр Николаевич Формозов
Формозов Александр Николаевич [1(13). 2. 1899, Нижний Новгород, қазіргі Горький,- 22.12.1973. Мәскеу]- совет биологы, биогеогафы, суретші-анималист. 1925 ж. Москва университетін бітіріп, 1930 жылдан сонда қызмет істеді, осы институттың профессоры (1935). 1930-34 ж. аң терісі және аң шаруашылығы институтында өзі ұйымдастырған зоология кафедрасында мұғалім болды. 1945 жылдан КСРО ғылым академиясының Геогр. Институтында қызмет істеп, биогеография бөлімін ұйымдастырды. Көптеген экспедицияларға (Кавказ, Бат. Сібір, Байқал сырты, Қиыр Шығыстың оңтүстігі, Қазақстан, Монғолия) қатысты. Оның негізгі еңбектері қардың сүт қоректілер мен құс эволюциясында, қазіргі таралуындығы, экологиясындағы маңызына, жануарлар дүниесіне, антропогендік факторлардың тигізетін әсерін зерттеуге, кәсіптік жануарлардың саны динамикасын, ареалы өзгерісін т. б. зерттеуге арналған. Еңбек Қызыл Ту орденімен марапатталды.
Дереккөздер
Қазақ энциклопедиясы
Санат:Ресей ғалымдары
Арнасай көшесі (Астана)
Арнасай көшесі (Астана) - Бұрынғы атауы Комсомольский көшесі. «Пригородный» тұрғын алабы. Арнасай көшесі Айнабұлақ көшесінен басталып, Қабанбай батыр даңғылында аяқталады. Сарытоғай көшесімен қиылысады. Ұзындығы - 1452,6 м. Арнасай - елді мекеннің, өзеннің атауы. Екі сөздің бірігуінен құралған. Яғни, «терең сай», «арналы сай» деген мағынаны білдіреді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Астана көшелері
Инженерлік дайындық
Инженерлік дайындық (Инженерная подготовка) — әскер түрлері мен арнайы әскерлердің белімшелерінің, бөлімдер мен құрамаларының жеке құрамын соғыс қимылдарын қамтамасыз ететін инженерлік міндеттер мен шараларды орындауға үйрету. Инженерлік дайындық — барлық әскер түрлері мен арнайы әскер дайындығының құрамды бөлігі. Бөлімшенің жеке құрамы өздігінен танкіге және жаяу әскерге қарсы бөгеттер жасап, олардан өтуге, лектік жолдар жасап, бөгеттерден өтуге, өткелден өтудің табельдік және жергілікті құралдарын пайдаланып, су тосқауылдарынан шабуылдап өтуге, басқару, атысты жүргізу және бақылау, жеке құрам мен әскери техниканы тасалау пунктері үшін құрылыстар салуға, табельдік және жергілікті құралдар көмегімен өзінің позициясы мен орналасқан ауданын бүркемелеуге, жергілікті су көздерінің негіздерінде қарапайым сумен қамтамасыз ету пунктерін салуға, фортификациялық құрылыстарды қалпына келтіруге, өзі орналасқан ауданды үйінділерден тазартып, өрттерді сөндіруге үйренеді. Бөлімдер мен құрамалар штабтарының командирлері, офицерлері бөлімдердің (құрамалардың) соғыс қимылдарын инженерлік қамтамасыз етілуін ұйымдастыру, инженерлік есеп және жоспарлау әдістемелерін меңгереді. Ал бөлімшелердің офицер командирлері, сонымен қатар, инженерлік дайындық сабақтарын еткізу әдістемесін меңгереді. Сабақтар штабтарда жоспарланып, бағдарламаға сәйкес еткізіледі.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Адамгершілік заңы
Адамгершілік заңы - Кез-келген адамның мінез-құлкы негізі ретінде қызмет етуі қажет уақыттан тыс идеалистік философияның қағидасы.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Әлеуметтану Санат:Саясаттану
Жон
Жон – беткейлері көлбеу, етегі айқын шектелмеген, бір бағытта созылып жатқан қырат. Салыстырмалы биіктігі 200 м-ден аспайды. Пайда болу жағынан тектоникалық, эрозиялық, мұздық-аккумуляттік деп ажыратылады. Жон Қазақстанда (Қарабауыр, Мұзбел, Балапан Жондары, т.б.) және Батыс Сібірде жиі кездеседі. Жондардың беткейлері жиі тілімденген, төңірегіне қарағанда құрғақтау, батпақсыз келеді және көбінесе қалың орман-тоғайлармен көмкерілген.
Сілтеме
Санат: география
Нивелирлеу
Нивелирлеу – Жер бетіндегі нүктелердің биіктіктерін қайсы бір бастапқы нүктемен немесе бастапқы деңгейлік бетпен салыстыра отырып анықтау.
Жалпы мәліметтер
Нивелирлеу тірек геодезия желісін түзу, топографиялық түсірулердің биіктік негізін құру, жер бедерін түсіру, түрлі ғимараттарды, тас жол мен тас жолды жобалау, тағы басқа мақсаттарда жүргізіледі. Жер пішінін зерттеу, жер қыртысының вертикаль қозғалыстарының шамасын анықтау, теңіз және көл деңгейінің өзгерісін белгілеу, тағы басқа ғылыми зерттеулерге қажет мағлұматтар береді. Нүктелердің биіктігі іргелес екі нүктенің биіктік айырымына қарай анықталады. Геометриялық және тригонометриялық Нивелирлеу топография түсірулерде биіктіктерді үлкен дәлдікпен анықтауға мүмкіндік береді. Барометрлік және механикалық Нивелирлеу түрлі экспед. зерттеулер кезінде пайдаланылады. Гидростатикалық Нивелирлеумен ғимараттардағы өзгерістер айқындалады. Бұлардан басқа астрономиялық немесе астрономиялық-гравиметриялық Нивелирлеу қолданылады.
Нивелирлеу геодезиялық өлшеулердің саңдық көрсеткішінің бір түрі. Ол биік тірек геодезиялық торды (жер бетінің ойлы-қырлы өлшем көрсеткіштерін) құруда, топографиялық жер бейнесін түсіруде жер бетінің бейнесін кішірейтіп (масштабпен), сондай-ақ инженерлік ғимараттарды, темір жолдар мен тас жолдарды, каналдарды және т.б. жобалау, құру және оларды пайдалану мақсаттары үшін жүргізіледі.
Түрлері
Нивелир орындалу төсілдеріне қарай:
Нивелирлеу процесі
Нивелирлеу мыналармен жүргізіледі:
Нивелирлік биіктік
Нивелирлік биіктік (Нивелирная высота) — жер беті нүктесінің нивелирлеу әдісімен анықталатын биіктігі. Геометриялық нивелирлеу нәтижесінде нивелир сызығының бойымен алынған бір-біріне жақын орналасқан екі нүкте арасындағы биіктіктер айырымымен анықталады.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Су шаруашылығы Санат:География Санат:Геология
Макассед
Макассед (Иерусалим) - Иерусалимдегі араб бөлігінде аурухана. Араб елінің бөлігінде орналасқан. Ол 1967 жылы ашылған. Бұл перзентхана, Қызыл Жарты Ай кеңсесінің,Басма және Виктория Аугуст құрған, соның ішінде Палестинаның мекемелердің емдеу жүйесінің бөлігі болып табылады. Сол жерде 300-ге жуық төсек бар. Ол ортопедия, ашық жүрекке хирургия, педиатрия және дерматология маманданған.
Аутигендік (автигендік) минералдар
Аутигендік (автигендік)минералдар — шөгіндінің түзілген орнындағы седиментация және литогенез процесінде түзілген шөгінді тау жынысы тардың минералдары. . Аутигендік минералдарға әр түрлі карбонаттар, еімтал мұздар, кварц, барит, неолиттер, целестин, дала шпаты, цеолиттер, кейбір балшықты минералдар жатады. Олар шөгінді жыныстардың табиғи жағдайда жаралу жолдарын және олардың тұнудан кейін қандай өзгерістерге ұшырағанын көрсетеді.
Дереккөздер
Санат:Геология
Бейімбет Қабылдаұлы Қожабаев
Бейімбет Қабылдаұлы Қожабаев (4.1.1949 жылы туған, қазіргі Павлодар облысы Павлодар ауданы Жаңаауыл ауылы) – әнші (бас), ҚР-ның еңбек сіңірген әртісі (1998). 1979 жылы Ленинградтың (Санкт-Петербург) мемл. консерваториясының вокалдық факультетін (проф. С.Р. Рязанцевтің жетекшілігімен) бітірген. Қазақтың мемлекеттік академиялық опера және балет театры құрамында соло әнші ретінде қызмет (1979 – 83 және 1987 – 2001) етті. Сахналық дебютін Ш.Гуноның “Фауст” операсынан Мефистофель партиясын орындаудан бастады. Бұдан кейін Польшаның Легница қаласындағы Варшава келісімшарты штабы қарамағындағы ансамбльде әнші (1983 – 87) болып, негізінен әскери әндерді орындады. 2001 – 03 жылдары Мысырда еңбек етіп, Каир қаласындағы Музыка академиясында педагогикалық қызметпен (2002 жылдан Музыка академиясының проф.) айналысты; сондай-ақ Каир және Александрия қалаларындағы опера театрында өнер көрсетті. 2003 жылдан Қазақтың мемлекеттік академиялық опера және балет театры құрамында соло әнші әрі әншілер труппасының меңгерушісі. Ол ұлттық және классик. операларға қатысып, Е.Г. Брусиловскийдің “Ер Тарғын”, А.Жұбанов пен Л.Хамидидің “Абай”, Е.Рахмадиевтің “Қамар сұлу”, “Алпамыс” пен “Абылай хан”, Ғ.Жұбанованың “Құрманғазы”, С.Мұхамеджановтың “Жұмбақ қыз” бен “Ақан сері – Ақтоқты”, Н.А. Римский-Корсаковтың “Патша қалыңдығы”, П.И. Чайковскийдің “Евгений Онегин” мен “Иоланта”, Дж. Россинидің “Севилья шаштаразысы”, Дж. Вердидің “Риголетто”, “Дон Карлос”операларында басты партияларды орындады. 1983 жылдан концерттік және 1993 жылдан Қазақ ұлттық консерваториясында оқытушылық қызметпен шұғылданады.
Дереккөздер
Санат:Тарихи тұлғалар
Санат:1949 жылы туғандар
Дорама
Дорама — жапондықтардың телехикаялары. Кейінде ол ұғымды корейлердің (Оңтүстік Корея), қытайлардың, жапондықтардың және тайвандықтардың телехикаяларының барлығына қолдана бастады. Дорама сөзі - テレビドラマ  тэрэби, - drama   сөзінен шыққан. Дорамалар комедия, драма, мелодрама, спорт, мектеп, фэнтези, ғажайып, сұмдықтар, мистика және тағы да басқа жанрларда шығарылады. Әр адам өзіне жағымды, өзі ұнататын жанрды таңдай алады. Бірақ ең танымал жанр бұл, әрине, романтикалық, яғни махаббат жайлы дорама - ren’ai.
Сипаттама
Дорама ұғымы манга және аниме ұғымдарымен тығыз байланысты. Себебі сол манга мен анимелерден алынған оқиғалардан дорама түсіріледі. Ол дорамаларда Шығыс Азияның танымал адамдары, Шығыс Азия елдерінің шоу - бизнесінің атақты жұлдыздары, әртістері, актерлері, әншілері және атақты тұлғалары түседі. Солайша біз анимені тірі кейіпкерлермен, сол кейіпкерлердің рөлін орындайтын сүйікті актерлермен көре аламыз. Бірақ көбіне жағдайда дорамалар манга немесе анимеге тәуелсіз дербес туынды ретінде болады. Дораманың орташа ұзақтығы 10 - 25 топтамаға(серия) дейін, ал әрбір топтама бір сағат шамасында уақытты алады. Әрбір топтамасы алдынғы топтаманың аяқталған жерінде басталады. Кәдімгі тілмен айтқанда бұл 10 - 25 топтамаға бөлінген үлкен фильм (басқа телехикаялар сияқты). Әдетте дорамалардың жалғасын ешқашан түсірмейді және де бір оқиғаны аяғына дейін көрсетеді. Бірақ батыстардың үлгілеріне қарап кейінгі кезде көрерменнің көңілінен шығатын фильмдерден барлық мүмкіншілігін алу жағдайы қолданылады. Бұл тек сирек жағдайда ол оқиғаны жалғастырып тағы дорама түсіруі мүмкін. Дорама көп жағдайда жас аудиторияға арналып түсіріледі. Себебі онда жас әрі әдімі актерлер (кейде поп-айдолдар). Бұл, әрине, оның жастар арасында табынушыларын қызықтырады. Дорамалардың телехикаялардан айырмашылығы тек қана оның Шығыс елдерінің түсіргендерінде ғана емес, оның басқа да ерекшеліктері баршылық.
Дораманың түрлері
Дорама тек жанрға ғана бөлінбейді. Ол шығаратын еліне де, мазмұнына да байланысты бөлінеді. Шығаратын елдеріне: Жапон, Оңтүстік корея, Қытай, Тайвань, Тайланд (Гонконг, Индонезия, Вьетнам). Әр ел өз ойына қарай әр түрлі болып шығаруы мүмкін. Соған орай әр елде актерлер ойыны де алуан түрлі.
Рыскүл Аманбекова
Рыскүл Аманбекова (16. 8.1956. Қызылорда облысы Шиелі ауданы) - тележурналист. . ҚазМУ-ді бітірген (1979). ҚазТАГ-та аудармашы. "Лениншіл жас" газетінде тілші (1980).
Дорама
Көрермендер
Дорамалардың көрермендері тек Шығыс Азиядан ғана емес. Басқа елдерден де ол Шығыс Азия елінен көрермендер өте көп. Бұл дорамалар корей, жапон және қытай тілдерінде түсіріліп, шығарылады. Көп жағдайда көрермендері бұл тілдерді түсінбейді, ал ресми телеканалдарда дорамаларды көрсетпеуі мүмкін. Соған байланысты біршама аудармашылар тобы бар. Олар фансаб топтары (фанаткие сабы табынушылардың жазулық аудармасы) деп аталады. Фансаб топтары көбінесе тікелей корей тілінен аудара алмауына байланысты, әдетте оның ағылшынға жазбаша аударылуын күтеді және содан ағылшын тілінен орыс тіліне аударады.
Рыскүл Аманбекова
1990 жылға дейін қазақ КСР ҒА-сы жанындағы "Ғылым" баспасында редактор, 1990 жылы қазақ теледидарында бас редактор, бағдарламалар қызметінің басқарушысы, жаңалықтар қызметінің бас редакторы (корсеть), "Алатау" телеарнасының бағдарламалар қызметінің басқарушысы, 1997 жылы "Хабар" агенттігінің бағдарламалар   дирекциясында редактор, аға редактор, бағдарламалар дирекциясыньң бас редакторы және басшысы.
Дорама
Қазақстанда көрсетілуі
Қазақстанның ресми телеканалдарында Оңтүстік Кореялық телехикаларды көрсетеді. Әдетте бұл телехикаялар өз отанында рейтингі жоғары, көрермендерімен бағаланған дорамалар. Оны қазақ тіліне аударып, "Хабар", "Астана", "Ел арна", "Қазақстан" каналдарында көрсетілген. Бұл Қазақстанда көрсетілген дорамалар қатарына:
Рыскүл Аманбекова
Аманбкеова көптеген ғылыми кітаптардың ғылыми редакторы, қазақ теледидарының "Алтын қорында" сақталтан тарих ақтандақтарына арналған бірнеше бағдарламаның "Қыр баласы" (Әлихан Бөкейханов туралы), "Көшке Кемеңгерұлы", "Қазақ газеті", "Дала уәлаяты" газеті" және т.б. авторы.
Дереккөздер
Санат: журналистика Санат:Бұқаралық ақпарат құралдары
Дорама
Сілтемелер
Санат:Кино‏‎ Санат:Жапон мәдениеті
Ергежейлілік
Ергежейлілік, нанизм (грекше nannos – ергежейлі) – адам бойының қалыпты деңгейден төмен болуы. Егер ер адамның бойы 130 см-ден, әйел 120 см-ден төмен болса, ол ергежейлі болып есептеледі. Ергежейлілік туралы алғашқы ғыл. жіктелімді 1902 ж. неміс ғалымы В. Ганземанн ұсынған. Ергежейлілік гипофиз, қалқанша, бүйрек үсті, ұйқы, жыныс бездерінің қызметінің бұзылуынан; мешел ауруының салдарынан; аяқ-қол, мойын, кеуде сүйектерінің өспеуінен (іштен туа біткен); сапасыз тамақтанудың әсерінен өсу гормонының (соматотропин) аз бөлінуінен болады. Сондай-ақ, ергежейліліктің тұқым қуалайтын да түрі бар. Адамның шашы түсіп, бет-әлпеті кішкентай баланікіндей болады. Кейде науқас адамның сан етіне, ішіне, әсіресе, кеудесіне (алдамшы сүт бездерінің пайда болуы) май жиналады. Ергежей адамның жыныс бездері жетілмеуі салдарынан ұрпақ қалдыра алмайды. Ергежейлілік жалпы ой-өрістің дамуына онша әсер ете қоймайды. Дегенмен, орталық жүйке жүйесі зақымданса немесе организмнің эндокриндік және хромосомдық жүйелерінде ауытқулар байқалса, онда науқас адамның мінез-құлқында айтарлықтай өзгерістер (мысалы, ақыл-есінен айырылуы) пайда болуы мүмкін. Ергежейлілік — ұзақ емделуді қажет ететін ауру. Емді эндокринолог-дәрігер тағайындайды. Ергежейлілікті организмде жетіспейтін гормондар (бой өсіру гормоны — соматотропин, қалқанша без гормоны — тироксин, жыныстық гормон — хориониалық гонодотропин, т.б.) мен витаминге бай сапалы тамақтану арқылы емдейді.
Сілтемелер
Қазақ энциклопедиясы III том 12 тарау
Санат: биология
Ярын-Сегэ-Яха-Тарка
Ярын-Сегэ-Яха-Тарка — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ярын-Сегэ-Яха өзенінің сол жағалауынан 6 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 23 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кара теңізі су алабының өзендері Надым өзені өзені су алабының шығыс шекарасынан Пур өзені су алабының солтүстік батыс шекарасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Пур.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері
Ғылым тарихы
Ғылым тарихы — ғылыми білімнің тарихи дамуын зерттеу болып табылады.
Ғылымның дамуы адамзат ақыл–өрісініӊ, жалпы интеллектуалды дамуының қалыптасуыныӊ бір ажырамас бөлігі болды. Сол себепті ғылымның дамуы келесі процесстермен тікелей байланысты:
Ғылымныӊ пайда болу мәселесі
Ғылымның тарихи уақыты туралы мəселе бірнеше шешімнің иесі болады. Олардың барлығы үстемді жəне күшсіз болуы мүмкін, себебі, əр ұсынылған нұсқада тарихи уақыттың əсерімен ғылым өзгеше сипатталады.
Кейбір ғалымдар антикалық ғылым феноменіне назар аударады, яғни, сол кезде теориялық ғылымның негіздері қалыптасты деген пікір /мысалы, Евклид геометриясы/. Алғашқы натурфилософтар /Стагириттің анықтамасы бойынша «фисиологтар» /көбінесе философтар емес, ғалымдар болған. Бəрімізге мəлім, антика əлемі математиканы қолданып, теориялық деңгейіне дейін əкелді. Антикада ақиқатты тануға, яғни, логика мен диалектикаға назар аударған.
Басқа еӊбектерде антикалық ғылымның ежелгі түрі – мысыр өркениеті туралы айтылады. Б.д.д. 4 мың жылдықта Ежелгі Мысыр өркениетінде математика, медицина, география, химия, астрономия салаларын терең біліммен меңгерген. Ежелгі Мысырдан шыққан құпия, мистикалық ілімдер ақырында Үнді, Парсы, Халдей, Қытай мен Жапон, Ежелгі Грекия мен Римнің білім үрдісіне əсер еткені айқын. Айтылған барлық салалар бойынша Мысыр — ең ежелгі антикалық ғылым түрінің иесі.
Тағы бір нұсқа — ғылымның соңғы орта ғасыр мəдениетінде пайда болуы туралы. Кейбір мəліметтерде ғылымның шығуын Батыс Еуропада /12-14 ғғ./ соңғы орта ғасыр мəдениетінің өркендеуінде деп санаған. Ағылшын епископы Роберт Гроссетест /1175-1253 жж./ пен ағылшын францискан монахы Роджер Бэконның /1214-1292 жж./ қызметінде тəжірибелік білімнің ролі басқаша қарастырылған.
Ғылымның пайда болу туралы ең дəстүрлі нұсқасы — ғылымының бастамасы Жаңа заманда болған, жалпы еуропалық тұрғыда /16-17 ғғ. басы/, Коперниктің талпарысы, Галилей мен Ньютонға негізделген классикалық механиканың заңдары, дүниенің ғылыми бейнесі.
== Ғылымныӊ дамуының негізгі кезеңдері   ==
Дереккөздер
Санат:Ғылым тарихы Санат:Тарих
NGC 4282
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1864 жылы 26 мамырда Альберт Март астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 4282 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 39809, MCG 1-32-13, ZWG 42.35, VCC 411, NPM1G +05.0341.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Бикеш (шоқжұлдыз)
Кесек тау жыныстары
Кесек тау жыныстары — тау жыныстарының үгілу продуктыларының жиналуынан және олардың ағын сулардың немесе басқа агенттердің әсерінен өзге жерге барып, қайтадан шөгуінің салдарынан пайда болады. Жыныстар ірі кесек (қиыршық тас, конгломерат), орта кесек (құмдар) және ұсақ кесек (саздар) болып үшке бөлінеді.
Файэтт (Миссури)
Файэтт (Fayette) — Миссури штатының Хауард округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 5.8 км². FIPS коды — 29-23842.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 2,699 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миссури қалалары Санат:Хауард округы (Миссури)
Санкт-Мартин-ам-Тенненгебирге
Санкт-Мартин-ам-Тенненгебирге (Sankt Martin am Tennengebirge) — Аустриядағы коммуна. Зальцбург федералды жеріне қарасты Санкт-Йохан-Понгау округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1406 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 46.9 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — JO, ресми идентификациялық коды — 5 04 19.
2004 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Рудольф Ланнер саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Зальцбург елді мекендері
Исраил
Исраил – діни ұғым бойынша Мұса пайғамбардың қауымы, соның жолын ұстағандар. Абай өзінің «Біраз сөз қазақтың тубі қайдан шыққаны туралы» деген тарихи еңбегінде: «Біздің қазақтың ықыласы атасын ғараптан шықты дегенді, яғни бәни Исраилден шықты дегенді ұнатқандай» деген сөздермен бастайды да, бұл түсініктің тарихи шындыққа жатпайтынын, қараңғылықтан туғанын дәлелдейді. Одан әрі ақын қазақ және оған туыстас халықтардың арғы тегі және олардың қазіргі қазақ жеріне орналасу тарихы туралы түйгендерін баяндайды. Біздердің шын мәнісінде арабтардан емес, монғолдардан шыққанымызды дәлелдейді.
Дереккөздер
Санат:Абай энциклопедиясы
Құлыкөл ауылдық округі
Құлыкөл ауылдық округі – Солтүстік Қазақстан облысы Уәлиханов ауданындағы әкімшілік бірлік.
Баррил-де-Алва
Баррил-де-Алва (Barril de Alva) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Коимбра округінің құрамына кіреді. Арганил муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Құлыкөл ауылдық округі
Әкімшілік құрамы
Құрамына Құлыкөл, Береке, Қаратал ауылдары кіреді. Орталығы – Құлыкөл ауылы.
Баррил-де-Алва
Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Пиньял-Интериор-Норте экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 386 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 3,31 км² шамасында. Халық тығыздығы — 116,6 адам/км².
Ауданның қамқоршысы — Симон Кананит (S.Simão).
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Литорал провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Коимбра округінің елді мекендері
IC 5051
IC 5051 — Тауыс шоқжұлдызында орналасқан Sc (жинақы спиральді галактика) типті галактика.
Құлыкөл ауылдық округі
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 1545 адамды құрады.
IC 5051
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 65618, ESO 74-14, IRAS20473-7158.
Құлыкөл ауылдық округі
Дереккөздер
Санат:Уәлиханов ауданы ауылдық округтері
Тұрар Ахметұлы Алтынбеков
Тұрар Ахметұлы Алтынбеков - (1951), экономист.
Қарағанды кооперативтік институтын бітірген (1974), экономист.
Қазақ, орысжәне неміс (сөздікпен) тілдерін біледі.
1968 жылдың шілдесінен - Қарағанды облысы Жаңаарқа ауданының «Успен» кеңшарында жұмысшы. 1968 жылдың қазанынан - Қарағанды облысы Жаңаарқа ауданы Успен ауылының 178-МПТУ оқушысы. 1969 жылдан - Қарағанды облысы Жаңаарқа ауданы «Успен» кеңшарының тракторшысы. 1970 жылдан - Қарағанды кооперативтік институтының студенті. 1974 жылдан - Шет аудандық тұтыну одағының бухгалтер-тексерушісі (Ақсу-Аюлы ауылы). 1975 жылдан - Жезқазған облысы Ағадыр аудандық еңбекші депутаттар кеңесінің атқару комитетінде ауыл шаруашылық басқармасыныңағаэкономисі. 1980 жылдан - ҚазКСР Ауыл шаруашылық министрлігінің Жезқазған облысы бойынша Ағадыр ақпараттық-диспетчерлік тобының меңгерушісі. 1982 жылдан - Қазақстан Компартиясының Ағадыр аудандық комитетінде нұсқаушы, ұйымдастыру бөлімінің меңгерушісі. 1987 жылдан - Қазақстан Компартиясы Жезқазған облыстық комитетінің нұсқаушысы, бөлімнің жауапты ұйымдастырушысы (Жезқазған). 1991 жылдан - Жезқазған облыстық Халық депутаттары кеңесінің аппаратында бөлім меңгерушісі (Жезқазған). 1992 жылдан - Жөзқазған облыстық ауыл шаруашылық басқармасы бастығының орынбасары - бөлім бастығы, басқарма бастығыныңбірінші орынбасары. 1995жылдан - Жезқазған облыстық ауыл шаруашылығы және астық ресурстары департаменті бастығының орынбасары. 1997 жылдан - Қарағанды облыстық ауыл шаруашылық департаментінің маркетинг бөлімінің бастығы, департамент бастығының орынбасары, департамент бастығының м.а. 2002 жылдан - Қарағанды облысы Абай ауданы әкімінің орынбасары. 2004 жылдан - Қарағанды облысы Абай ауданының әкімі.
2010 жылдың тамызынан бері - Қарағанды облыстық Жер қатынастары басқармасының бастығы.
4 медальмен, оның ішінде «Ерен еңбегі үшін» медалімен марапатталған.
Чешме
нобай|300px|оңға|Чешме көрінісі Чешме (Çeşme) — Түркиядағы Измир қаласының батысынан 80 км қашықтықта, Эритрея түбегінде, гректің Хиос аралына қарама-қарсы орналасқан қала.
Ежелгі заманда Кирни атты грек қаласы болған. Осы жерде 1770 жылы Ресей Жерорта теңізі эскадрасы түрік флотын қиратып, осы оқиға Чешмен теңіз соғысы атауымен белгіленген.
1922 жылы қала халқының тұрғыны 17 мың адамды құраған, басым көпшілігі гректер.
Қазіргі Чешме Эгей теңізі бойындағы курортты аймақтардың бірі. Алтынкұм – қаладан 10 км қашықтықта орналасқан Чешмедегі атақты жағажайлардың бірі.
Дереккөздер
Санат:Түркия қалалары
Йенс Леманн
Клубтық
Карьерасын 1987 жылы "Шальке" клубында бастады. 11 маусым бойы клубтың намысын қорғап, 1997 жылы УЕФА кубогын иеленді. 1998 жылғы әлем чемпионатынан соң "Миланға" өткенімен, алаңға тұрақты шыға алмай, 1999 жылдың басында "Боруссияға" өтті. Дортмудтық клуб сапында 2002 жылы Германия чемпионы атанды, еурокубоктердегі жоғары жетістігі 2002 жылғы УЕФА финалы болды. Финалда "Боруссия" "Фейеноордтан" ұтылып қалды.
2005/06 жылғы маусым Леман үшін табыстырақ болды. Чемпиондар Лигасында финалға дейін екі гол ғана жіберді. Финалдағы "Барселонамен" ойынның 18-минутында Леманн алаңнан қуылды да, бір ойыншысы кем "Арсенал" 1:2 есебімен ұтылып қалды. Келесі маусымда Леманның осы турнирдегі гол жібермеген уақыты 853 минутқа жетіп, рекорд жасады.
2008 жылы жазда отанына оралып, "Шалькеге" ауысты. Екі жыл өткен соң 2010 жылы жазда карьерасын аяқтайтынын мәлімдеді.
2011 жылы көктемде Қақпашысының бәрі жарақат алған "Арсенал" оны қайта шақырды. Леманн маусым біткенше "Арсенал" сапында өнер көрсетті. Сол жылы жазда карьерасын қайтадан біржола аяқтады.
Командалық
«Шальке 04»
«Боруссия» (Дортмунд)
«Арсенал» (Лондон)
Германия құрамасы
Сілтемелер
Санат:Германия футболшылары Санат:Шальке 04 ФК ойыншылары Санат:Милан ФК ойыншылары Санат:Боруссия Дортмунд ФК ойыншылары Санат:Арсенал Лондон ФК ойыншылары Санат:Штутгарт ФК ойыншылары Санат:Германия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Шарасыздық
Шарасыздық - денсаулық жағдайына байланысты көп балалық, алкоголизм, т.б. байланысты материалдық және мәдени игіліктерге кол жеткізе алмаудан пайда болған кедейлік.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Әлеуметтану Санат:Саясаттану
Әлмұхамет стансасы
Әлмұхамет стансасындағы ауыл — Башқұртстанның Әбзелил ауданындағы ауыл, Әлмұхамет ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 487 адамды құрады. Пошта индексі — 453605, ОКАТО коды — 80201804002.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Арналарды адаптивті үлестіру
Арналарды адаптивті үлестіру  (Адаптивное распределение каналов; adaptive channel allocation) — арналардың ақпараттық ресурстары сұраныс бойынша тағайындалатын мультиплекстеу әдісі.
Минисейвис
Минисейвис — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Юр-Яга өзенінің оң жағалауынан 71 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 56 км-ді құрайды.
Арналарды адаптивті үлестіру
Дереккөздер
Санат:Компьютерлік техника
Минисейвис
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Печора өзені Уса өзенінің құйылысынан су өлшейтін постқа Усть-Цильма дейін. Өзен саласы — Усаға қосылу құйылысынан төмен Печора тармағының су алаптары, өзен алабы — Печора.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Сібір қырғыздарының облысы
Сібір қырғыздарының облысы — Орта жүздегі хандық үкіметті жою және оның орнына күшті басқару жүйесін құру мақсатында 1822 ж. «Сібір қазақтары жөніндегі Жарғыға» сәйкес құрылған әкімшілік-аймақтық бірлік. Жаңа реформаға сәйкес құрамына Тобыл, Томск губерниялары мен Омбы облысы енген Батыс-сібірлік генерал-губернаторлық басқару әкімшілігі құрылды. Оған Ресей боданына айналған Орта жүз халықтары да кірді.
Санат:Қазақстан тарихы
Зауза қоңыз
Зауза қоңыз (Melolontha) – қаттықанаттылар отрядының тақта мұрттылар тұқымдасына жататын жәндіктер.
Негізінен Еуразия құрлығында кең тараған (36 түрі белгілі). Қазақстанда кездесетін 2 түрі бар: шығыс зауза қоңызы (M. hіppocastanі) және батыс зауза қоңызы (M. melolontha).
Басы
Ауыз мүшелері мен сезім мүшелері қоңыздың басына орналасқан. Алдыңғы жағында көлденең пластинка тәрізді жоғары ерні бар. Оның арт жағынан ауыз тесігін екі жанынан жиектеп тұратын екі жұп жақтары көрінеді. Ауыздың астыңғы жағында төменгі ерні болады. Төменгі жақтары мен төменгі ерінінде дәм сезу және сипап сезу мүшелері қызметін атқаратын екі жұп мұртшалары бар.
Қоңыздың басында екі күрделі көзі болады. Әрбір көз бірнеше мың жай көзшелерден құралады. Көздерінің алдыңғы жағынан мұртшалар көрінеді, олардың ұштарында жалпақтау келген бірнеше пластинкалары бар. Пластинкалар иіс сезім мүшелерінің қызметін атқарады. Олар зауза қоңызының аталығынан гөрі аналығында жақсы жетілген. Көкіректің алдыңғы бөлігіне бас батыңқы орналасқан. Қоңыз басын еңкейте алады, бірақ жан-жағына бұра алмайды.
Зауза қоңыз қалай ұшады?
Ол өте үлкен және қанаттары да кішкентай, мускультурасы да дұрыс емес. Және жерден ұшу үшін 3 есе күштірек болу керек. Дегенмензауза қоңыз өте жылдам ұшады - 3 м/с жылдамдықпен. Рас, бұрыннан белгілі, зауза қоңыздың денесінің үштен бір бөлігі ауадан тұрады. Сондықтан, ол ұшар алдында ауа қапшықтарын ауамен толтырып алады. Бірақ, зауза қоңыз ұшу үшін бұл жеткіліксіз. Неліктен? Ешкім білмейді. Зауза қоңыз жете зерттеуді қажет етеді.Түрлі гипотезалар айтылады, бірақ олар қате болып шықты. Ғалымдарға зауза қоңыздың құпиясын ашу маңызды. Мүмкін ғалымдар зауза қоңыздың сырын ашқанда жаңа ұшу аппараттарын ойлап табатын шығар.
Зауза қоңыз тек солтүстік ендікте кездеседі, бірақ Солтүстік Америка конструкторлары қызығушылық танытуда. Зауза қоңыздарын басқа жаққа апаруға немесе кіргізуге қатаң тиым салынған, өйткені экологиялық апаттар болуы мүмкін. Зауза қоңыздардың коңыстанған жерлерінде табиғи жаулары жоқ. Және де зауза қоңыздың көптеген түрлері Ресейде кездеседі. Біздің елімізде де зауза қоңыздар ұшатын кезеңдерде көптеген ормандарды құртуы мүмкін. Атап айтатын болсақ, зауза қоңызы арнайы мамандарды таң қалдырды. Бірақ, зауза қоңыз көп ұшпайды, 30-40 күн ғана ұша алады. Бұл дегеніміз зауза қоңыз 5 жылда 30-40 күнінде ұшатынын көрсетеді.
Шамамен зауза қоңыз 5 жыл бойы жердің астында өмір сүреді. Алғашқы жазда қарашіріктер мен өсімдіктердің тамырларымен қоректенеді. Қысқа қарай дернәсілдер тереңге қарай кетеді, ал көктем келгенде көтеріледі. Екінші жылы дернәсілдер жас ағаштардың тамырымен қоректене береді. Үшінші жылы дернәсілдер 5-6 сантиметрге өседі және олар үлкен ағаштардың тамырларымен қоректенеді. Төртінші жылы дернәсілдер қуыршақтарға айналады, ал екі-үш айдан кейін қоңызға айналады. Және осы жас қоңыздар келесі көктемге дейін жердің астында өмір сүре береді.
Дереккөздер
Санат:Қатты қанаттылар Санат:Еуразия жәндіктері Санат:1775 жылы зерттелген жануарлар
Вядя
Вядя — Ресейдегі өзен. Пенза облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы КАС/ЕДІЛ/2064/595 орналасқан. Өзен ұзындығы 41 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Сура Сура су торабынан Алатырь өзенінің сағасына дейін. Өзен саласы — Сура, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пенза облысы өзендері
Ергенек
Ергенек– киіз үй есігінің алдына қойылатын тосқауыл, есік бастырғыш. Екі таяныш немесе жақтау ағашты қашаумен тесіп, жиілігін 10 – 15 см етіп жіңішке шабақ өткізіп жасайды. Биіктігі 1 – 1,5 м-дей болады. Үйге мал не ит кіріп кетпеуі үшін пайдаланады. Бір жағын есіктің бір босағасына байлап, киіз үйдің шиден, киізден жасалған есігінің сыртынан бастырады. Оның екінші жақтауын екінші босағаға байлап бекітеді немесе құрдан, жіптен, қайыстан жасалған бауға іліп қояды.
Сілтемелер
Қазақ энциклопедиясы III том 12 тарау
Санат:Мәдениет
Санат:Киіз үй
Зімбір, жанжабіл
Зімбір, жанжабіл — тропиктік өсімдіктің кептірілген тамыр сабағы. Өзіне тән иісі және дәмі бар. Құрамында эфир майлары бар. Үгітілген зімбірден гөрі үгітілмегенінде хош иіс ұзығырақ сақталынады. Зімбірді кейбір тағамдар мен кондитер өнімдеріне дәмін кіргізуге пайдаланады. Шығыс Азияда, Оңтүстік Америкада, Аустралияда, Африкада, Үндістанда, Жапонияда 80—90 түрлері өседі. Қарапайым зімбір тамырында эфир майларымен бірге фенолтәріздес заттектер бар. Зімбір саудаға тамырлар түрінде және ұнтақталған болып түседі. Оны аспаздықта, шұжық және ликер-арақ өндірісінде қолданады. Хош иісті қоспа ретінде квасқа, ашымыққа, балға, пряникке, қалаштарға, тосап, компотқа қосылады.
Брестница (Ловеч облысы)
Брестница (Брестница) — Болгариядағы ауыл. Ловеч облысына қарасты Ябланица қауымының құрамына кіреді.
Пошта индексі — 5761. Телефон коды — 06994. ЕКАТТЕ коды — 6450.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ловеч облысының елді мекендері
Әшірбек Амангелдиев
Әшірбек Амангелдиев (1955) - журналист. . ҚазМУ- ді (1977), БЛКЖО ОК-нің жанындағы ЖКМ-нің журналистика бөлімін бітірген. "Қазақстан пионері" (қазіргі"Ұлан") газетінде тілші, бөлім меңгеру шісі болды.
Дереккөздер
Санат: журналистика Санат:Бұқаралық ақпарат құралдары
Сан-Жуан-ди-Пирабас
Сан-Жуан-ди-Пирабас (São João de Pirabas) — Бразилиядағы муниципалитет, Пара штатында орналасқан. Солтүстік-шығыс Пара мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Салгаду экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
Санат:Пара елді мекендері
Краснознаменное
Краснознаменное — Солтүстік Қазақстан облысы Мамлют ауданындағы ауыл, Краснознаменский ауылдық округі орталығы.
География
Аудан орталығы – Мамлют қаласынан солтүстік-шығысқа қарай 15 км-де жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 969 адам (457 ер адам және 512 әйел адам) болса, 2009 жылы 865 адамды (415 ер адам және 450 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Мамлют ауданы елді мекендері
Нерьюга
Нерьюга — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Лофтура өзенінің сол жағалауынан 27 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 48 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Мезень Малонисогорская ауылындағы су өлшейтін посттан сағасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Мезень.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Ядрошық
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Гистология Санат:Цитология
Футболдан КСРО чемпионаты 1988
Футболдан КСРО чемпионаты 1988 — аталмыш турнирдің 51-ші маусымы. "Днепр" клубы жеңімпаз атанды.
Сілтемелер
Санат:1988 жылғы футбол Санат:Футболдан КСРО чемпионаты
Терсия
Терсия (Tercillat) — Франциядағы коммуна. Лимузен аймағына қарасты Крез департаментінде орналасқан. Гере округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 13,64 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 23252, пошта индексі — 23350.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 169 адамды құрады. Халық тығыздығы — 12,39 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Крез департаментінің коммуналары
Питьегва
Питьегва (Pitiegua) — Испаниядағы муниципалитет. Кастилия және Леон автономды бірлестігіне қарасты Саламанка провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Ла-Армуния ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 212 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 19,75 км² шамасында. Провинцияның әкімшілік орталығына дейінгі қашықтығы — 25 км.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саламанка елді мекендері
Волгарь (футбол клубы)
«Волгарь» — Ресейдің Астрахан қаласындағы футбол клубы. Өз алаңындағы ойындарын "Орталық стадионда" өткізеді. Клуб 1960 жылы құрылған. Қазіргі таңда Ресей 2-лигасының Оңтүстік аймағында ойнайды.
1999-2003, 2005-2006, 2009-2013, 2014-2018 жылдары Ресей бірінші лигасында ойнаған.
Сілтемелер
Санат:Ресей футбол клубтары
Бангор (Морбиан)
Бангор (Bangor) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Морбиан департаментінде орналасқан. Лорьян округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 25,54 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 56009, пошта индексі — 56360.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 926 адамды құрады. Халық тығыздығы — 36,26 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Морбиан департаментінің коммуналары
Иван Александрович Фомин
thumb|Файл тақырыбы
Фомин Иван Александрович (03.02.1872, Орёл,-12.06.1936, Мәскеу)- совет архитекторы. Петербург Көркемсурет академиясында Л. Н. Бенуадан оқыды (1894-97 және 1905-09). Революциядан бұрынғы еңбектерінде (бұрынғы А. А. Половцев пен С. С. Абамелек-Лазаректің үйлері) орыс архитектурасындағы классицизм принциптерін ілгері дамытты. И. Э. Грабарьдың редакторлығындағы «Орыс өнері тарихын» шығарысуға қатысып, «Архитектура тарихы көрмесін» ұйымдастырды (1911). Совет өкіметі орнағаннан кейін жаңа ғимараттар тұрғызу және мекемелер ұйымдастыру, сондай-ақ архитектура конкурстарына белсене араласып әрі пед. Қызметпен шұғылданды (Ленинградтағы Көркемсурет академиясында ұстаздық етті. Шәкірттері: А. И. Гегелло, Е. А. Левинсон, В. О. Мунц). Қарапайым әрі байсалды композициялық тәсіл, көз тартар айқын форма мен монументтілік- Ф. Еңбектеріне тән қасиет. Таңдаулылары: Мәскеудегі «Динамо» қоғамының бұрынғы үйі (1928-30), Моссовет ғимаратының жаңа корпусы (1929-30) мен метрополитеннің «Қызыл қақпа» ст. (1932, қазіргі «Лермонтов» ст.), Киевтің УССР Мин. Советтің ғимараты (1934-36; арх. П. В. Абросимовпен бірге).
мини|upright=1.8|225px|«Новый Петербург», СПб, пер. Каховского, дом 2
thumb|Дом «Динамо» в Москве
Дереккөздер
Қазақ энциклопедиясы
Зауролоф
Зауролоф(Saurolophus) – үйректұмсық динозаврлар тұқымдасының ең ірі туысының бірі. Екі түрінің қаңқа сүйек қалдықтары Канада мен Моңғолия жерінен, бор кезеңінің шөгінділерінен табылған. Артқы аяқтарымен тұрғандағы биікт. 9 м-дей болған. Терісі қалқан тәріздес ұсақ, жалпақ мүйіздермен қапталған. Бас сүйегінің (ұзындығы 1 м-дей) тұмсық жағы ұзын, үйректің тұмсығына ұқсас жалпақ, ал маңдай және желкесі айдар тәріздес жоғары және артқа қарай созылып келген. Бұл айдар сүйегі ішінен танау қуысымен жалғасқан. Мойын омыртқасы – 12, арқа омыртқасының саны 20. Бірнеше қатар орналасқан 1000-ға тарта тістері болған. Жалпақ бүйір құйрығы суда жүзуге икемделген. Құрлықта Зауролоф артқы екі аяғымен жүрген. Ал кішкене алдыңғы аяқтарындағы башайларының арасы жарғақтармен біріккен. Зауролофтар су жағалауларында тіршілік еткен, үйректұмсықтары су өсімдіктерімен қоректенуге бейімделген.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан табиғаты Санат:География
Отис (Мэн)
Отис (Otis) — Мэн штатының Хэнкок округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 543 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 74.5 км² шамасында. FIPS коды — 23-55890.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Мэн қалалары
Мариинск ауруханасы
Орталық ғимараты мекен-жайы бойынша орналасқан: Санкт-Петербург, Құю, т.б., 56, аурухана ғимараты көшенің жарты бөлігін алып жатқан. =Сәулеті = Негізгі аурухана ғимараты Джордж. Кваренги әзірленген. Ол табысты ғимараттың дәлізі орналасуын қолданбалы және қолдау қызметтерін жертөлелеріне кіреді: ас үй, ванна, сақтау; бірінші қабатында - дәріхана және тексеру; жағында камералық, мәжіліс залы мен қоймалар бар.
Аурухананың аумағында 18 клиникалық және 20 қосалқы персонал бар, ол 15 ғимараттар орналасқан.
Соғыстан кейінгі жылдары, аурухана бірнеше рет жөндеуден, ал 1960 жылы басында, бас ғимараттың артында партиялық номенклатураның өкілдерінің емдеу үшін «арнайы құрылыс» салынды.
Қазіргі заман
Бүгінгі күні, 1000-нан астам адам ауруханада жұмыс істейтін.
Мариин аурухана - Санкт-Петербург орталық бөлігінде тұрғындарына жедел медициналық көмек негізі, ол 500 000 -нан астам адамды құрайды. Ауруханада жыл сайын шамамен үштен бір науқас амбулаторлық көмек ала оның 60 000 -нан астам науқастарды, емделіп жатқан. Хирургиялық шәкірттері (600 төсек) 12 000 операцияларын айналасында жыл сайын жүргізіледі.
Тирштайн (Фихтель)
Тирштайн (Фихтель) (Thierstein) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Жоғарғы Франкония әкімшілік округіне бағынады. Вунзидель-Фихтель ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 1232 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 12,93 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 4 79 159. Муниципалитеттің басшысы — Вилли Хайнль.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
Таубербишофсхайм
Таубербишофсхайм (Tauberbischofsheim) — Германия Федеративтік Республикасының Баден-Вюртемберг жерінде орналасқан қала. Майн-Таубер ауданының құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 13 101 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 69,31 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 08 1 28 115. Қаланың басшысы — Вольфганг Фоккель.
Қаланың өзі әкімшілік құрылымы бойынша 7 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Баден-Вюртемберг елді мекендері
Әл-Халил
300px|thumb|left әл-Халил (الخليل, әл-Халиль, חֶבְרוֹן, Хеврон;) — әлемнің ерте қалаларының бірі
Тарихы
Біздің заманымызға дейін 1300 жылы — ханаан мәдениетінің ортылығы.
thumb|right|220px|қазіргі заман қала көрінісі.
Махпел үңгірі
thumb|left|220px|Махпел үңгірі.
IC 634
IC 634 — Sextans шоқжұлдызында орналасқан P (пекулярлық галактика) типті галактика.
Әл-Халил
Махпел үңгірі
Махпел үңгірі — (الحرم الإبراهيمي, Хара́м-әл-Ибраһи́ми, מְעָרַת הַמַּכְפֵּלָה, Ме‘ара́т ха-махпела́) монотеистік наным бойынша Адам ата мен Хауа анамыздың жерленген орындары, онымен қоса — Ибраһим пайғамбар, Сара, Ысқақ пайғамбар, Ревекка, Жақып пайғамбар және Лия.
IC 634
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 31799, UGC 5811, ZWG 37.111.
Әл-Халил
Сілттемелер
Санат:Палестина қалалары
IC 634
Сыртқы сілтемелер
IC 634 Санат:Sextans (шоқжұлдыз)
Атқарушы (информатика)
Атқарушы (Исполнитель; fronted processor) — 1) есептеу желілерінде — атқарушы машина; 2) нақты әрекеттерді орындай алатын құрылғы немесе адам. Атқарушы алгоритм (программа командаларын (операторларын) орындай отырып берілген мәселелерді (есепті) шешеді.
Ергеш
Ергеш(Stroganovіa) – орамжапырақ тұқымдасына жататын көп жылдық шөптесін өсімдік. Қазақстанда өсетін 7 түрі бар. Бұлардың биікт. 15 – 30 (кейде 80) см-дей. Жүрекжапырақты, шымыр, жебежапырақты, траутфеті Е. деген түрлері Қазақстанның Қызыл кітабына енгізілген.
Дереккөздер
Санат:Орамжапырақтар Санат:Қазақстан табиғаты
Рут (Сен-Маритим)
Коммунаның INSEE коды — 76542, пошта индексі — 76560.