cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Даналардан шыққан сөз
«Даналардан шыққан сөз» - «Мектеп» баспасынан 1987 ж. жарық көрген нақыл сөздер жинағы. Жинап, құрастырып, орыс тілінен аударған Ұ. Асылов. Кітап ежелгі грек философы Аристофан, неміс ақыны Гетенің нақыл сөздерімен бірге Абайдың: Көкірегіңде болсын кез» - деген елең жолдарымен ашылған. Жинаққа арғы-бергі заман ойшылдарының, аса көрнекті ақын-жазушылардың, ғалымдар мен қоғам қайраткерлерінің Отан, отаншылдық, интернационалдық, достық, еңбек, ғылым-білім, адамның асыл қасиеттері, ата-ана сүйіспеншілігі, ұстаз қадірі, отбасы, достық, махаббат, денсаулық, дін, тәртіп, заң т. б. жөніндегі даналық нақылдары енгізілген. Мұнда Абай өлеңдері мен ғақлияларынан 69 нақыл сөз іріктеліп алынған. Көлемі 9,1 б. т., 40 000 дана.
Дереккөздер
Санат:Абай энциклопедиясы
Құс шаруашылығы
thumb|250px
Құс шаруашылығы — ауыл шаруашылығының ең жаңа және ең қарқынды дамып келе жатқан саласы. Өнімнің қысқа мерзімде өндірілуі нарық сұранысына бағыт-бағдар ұстауға мүмкіндік береді. XX ғасырдың екінші жартысынан бастап, Солтүстік Америка мен Батыс Еуропа елдерінде бройлер балапандарын өсіретін ірі құс өсіру кешендері қалыптаса бастады. Бүгінгі таңда құстың саны жөнінен Қытай, АҚШ, Ресей, ал жұмыртқа өндіруден Қытай, АҚШ, Жапония, Ресей және Үндістан ерекше көзге түседі.
Толығырақ
Тауарлы құс шаруашылығы, негізінен, қала маңдарында шоғырланған. Ал соңғы жылдары жоғары маманданған құс шаруашылықтары арзан жұмысшы күші жеткілікті климаты қолайлы аудандарға ауысуда.
Асыранды құстарды қолда өсіруді құс шаруашылық деп атайды. Құс шаруашылығы - мал шаруашылығының тиімді саласының бірі. Адамзатты нәруызды тағаммен қамтамасыз етуде құстай алынатын жұмыртқа мен еттің маңызы ерекше. Құс қауырсыны (мамығы) күнделікті тұрмыс қажетіне де пайдаланылады. Ал құс саңғырығы - сапалы тыңайтқыш. Созылған құстың ішкі мүшелерінің қалдықтары үй хайуанаттарына қорек ретінде пайдаға асады. Қолға үйретілген асыранды құстардың да арғы тегі өздеріне туыстас жабайы құстар. Қазіргі кезде қолға үйретілген құстардың 10-нан астам түрі белгілі. Тауықтәріздестерден - тауық, күркетауық, тысыр тауығы (цесарка), тауыс және жапон бөденесі. Үйрек пен қаз да ақолға үйретілген құстарға жатады. Кептер тәріздес құстар отрядынан қолға үйретілгені – көгершін.
Бұдан 7 мың жылдай бұрын Еуропа мен Батыс Сібірде - жабайы сұр қаз, Қытай мен Ресейдің қиыр шығысында жабайы қу тұмсық қаз бір мезгілде қолға үйретілген. Асыранды қаздың жабайы арғы тегі сұр қаз бен қу тұмсық қаздар. Олар бірінен-бірі дене тұлғасы, қауырсындарының түсі арқылы ажыратылады. Сондай-ақ олар өзара жүптасып, ұрпақ бере алады.
Асыранды қазды негізінен еті үшін арнайы құс фабрикаларында қолдан өсіреді. Асыранды қаз жылына орта есеппен 30-50 жұмыртқа береді. Арнайы шаруашылықтарда жылына 50-80 жұмыртқа алуға болады. Қолда өсірілетін атақаздардың орташа салмағы 5 - 8 килограмм. Аналық қаздар 4 - 7 килограмм салмақ тартады. Қаз өсіретін фабрикаларда 2,5-3 айлық қаздарды союға жібереді, оның әрқайсысы 3,5-4,5 килограмм ет береді. Қаздардың кубань, қытай, холмогор, италиялық, рейн, үлкен сұр қаз деп аталатын қолтұқымдары көп өсіріледі. Еуропа елдерінде (Франция, Венгрия, Польша, т.б.) қаздың бауырын пайдалану мақсатында да арнайы өсіреді. Ондай қаз қолтұқымдарына тулуз, ланд, италиялық, рейн қаздары жатады.
Әрі етті, әрі жұмыртқалағыш бағытта да өсірілетін тауықтың қолтұқымдары (мысалы, ақ плимутрок) бар. Төбелестіру мақсатында малай, үнді, ағылшын қолтұқымдары өсіріледі. Ондай тауықтардың аяқтары ұзын, сіңірлі келеді. Денесі мығым, шоқысуға, тепкілесуге бейім. Қолға үйретілген үйректің арғы тегі — жабайы барылдауық үйрек. Үй үйректері бұдан 6-7 мың жыл бұрын Месопотамия аймағында және Қытайда қолға үйретілген. Оны да еті, мамығы үшін өсіреді. Қолға үйретілген үйректің тағы бір түрі - мускусты үйрек. Ол алғаш рет Оңтүстік Америкада қолға үйретілген. Оның да еті жұмсақ әрі дәмді, майы аз болады.
left|180px|thumb|[[Күркетауық]] Қолға үйретілген үй құстарының ең ірісі – күркетауық. Ол алғаш рет Мексика және Американың оңтүстік өңірінде жабайы түрінен қолға үйретілген. Оның еті сіңімді, құрамында нәруызы мол. Орташа салмағы 9-12 килограмм. Африканың батыс, солтүстік аймағында қолға үйретілген тауықтәріздес құстың бірі - цесарка (мысыр тауығы деп те атайды). Оны да дәмді еті үшін өсіреді. Қазіргі кезде ңесарканы Еуропа елдері, АҚШ және Австралияда көптеп өсіреді. Жапонияда қолдан өсіретін үй құсының бірі - бөдене. Оның жүмыртқасы да, еті де адам ағзасына сіңімді әрі шипалы. Бұл құс өте өсімтал. 5-6 апталық бөдене жұмыртқалай береді. Әрбір бөденеден өнеркәсіптік негізде жылына 250-300 жұмыртқа алуға болады. Қазіргі кезде АҚШ-та осы бөдененің «фараон» деген етті қолтұқымы өсіріледі. Қоразының салмағы - 200 грамм, ал мекиені 250 грамм тартады. Бөдене өсіретін құс фабрикалары соңғы кезде Италия, Франция, Германия елдерінде көбейіп келеді. Азияның оңтүстігінде бұталы, орманды жерлерде тауыстың бірнеше жабайы түрі кездеседі. Тауыс құсы қауырсын түсінің әдемілігіне сәйкес әсемдік үшін арнайы қолда өсіріледі. Құйрық қауырсындары ұзын әрі онда көзге ұқсас, түрлі түсті ірі өрнектері болады.
Қазіргі кезде көптеп қолға үйретіле бастаған құс - африкалық түйеқұс. Оның еті, жүмыртқасы тағам ретінде пайдаланылады. Түйеқұс өсіретін фермалар АҚШ-та, Қытайда, өзге де елдерде бар. Тіпті Қазақстанда (Қостанай өңіріндегі «Қарабатыр» шаруа қожалығында, Алматы облысы, Еңбекшіқазақ ауданы, Есік қаласында және т.б. өңірлерде де) африкалық түйеқұс өсірілуде.
Құстардың адам өмірінде маңызы орасан зор. Асыранды және табиғи құстарды қолда өсіру құс шаруашылығы деп аталады. Құс шаруашылығы - мал шаруашылығының бір саласы. Құс өсірудің өнеркәсіптік сипаты бар. Әсіресе арнаулы құс фабрикаларында тауық өсіру халықты етпен, жүмыртқамен қамтамасыз етуге мүмкіндік береді. Бір ғана құс фермасында 300 мыңнан астам құс өсіруге болады. Одан жыл сайын миллиондаған тонна жұмыртқа алынады. Қазіргі кезде түйеқұс өсіруге ерекше назар аударылуда. Бөдене өсірумен шүғылданатын да шаруашылықтар бар.
Дереккөздер
Санат:Биология Санат:Құс шаруашылығы
Сан-Лоренсо-де-Калатрава
Сан-Лоренсо-де-Калатрава (San Lorenzo de Calatrava) — Испаниядағы қала. Кастилия — Ла-Манча автономды бірлестігіне қарасты Сьюдад-Реаль провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Валье-де-Алькудия ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 266 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 105.73 км² шамасында.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сьюдад-Реаль елді мекендері
Теректің сыйы
«Теректің сыйы» («Асау Терек долданып, б у ы р қа н ы п ...»)- М. Ю. Лермонтовтың «Дары Терека» атты өлеңінің 1898 жылы Абай тәржімелеген туындысы. Орысша түпнұсқасы 76 жол, қазақшасы 38 жол. Абай өлеңді еркін аударған, алайда жалпы мағынасын, көркемдік құнын қазақ оқырмандарына ұғынықты етіп жеткізген. Кезінде В.Г.Белинский айтқандай, Кавказды мадақтау - Терек өзені мен Каспий теңізі бейнелері арқылы әсем жер аймағын оқырман көз алдына елестету. Кавказдан бастау алып, Каспийге құятын Терек оған қажет сыйлықтар әкеледі. Кәрі Каспий басында қалғыған бойымен өзеннің сыйына селт етпейді, үн шығармайды. Тек артынан «казак-орыс қатыны бір сұлуды әкеліп ем» дегенде көзін ашып, сылқ-сылқ күліп, жылы жүзбен амандасады. Лермонтов өлеңдерінде нақтылы, табиғат суреті мен көркемдік қиял осылай әдемі ұштасып келеді десек, Абай соның бәрін өзіндік бояуын сақтай отырып, әсерлі етіп қазақша айтып жеткізген. Ап, жеке сөздерді, сөйлемдерді аударғанда алшақ кеткен тұстары бар. Көбірек айтылатыны өлеңнің алғашқы шумағындағы: «Арыстанның жалындай бұйра толқын Айдаһардай бүктеліп, жүз толғанып», - деп келетін тармақтар. Бірақ, осындағы «айдаһардай бүктеліп» дегенін еркіндікке жатқызсақ та, «арыстанның жалындай» дегені Лермонтовтың басқа бір шығармасындағы: «И Терек, прыгая как львица, С косматой гривой на хребте», - деп келетін сөздермен үндес екені байқалады және жал - аңдар арасында арыстанда ғана болатынын Абай дұрыс ескерген («львица» деп жаңылыс айтылған ғой). Туынды 11 буынды қара өлең ұйқасымен жазылған. Алғаш рет 1909 жылы С.- Санкт-Петербургте жарық керген «Қазақ ақыны ИбраҺим Құнанбайұлының өлеңі» атты жинақта жарияланды. Өлең басылымдарында аздаған текстол. өзгерістер кездеседі. 1909, 1945, 1954 жылғы жинақтарда 3-шумақтың 2-жолы «Бұлттың сүтін ішіп ержеткенмін» делінсе, 1957, 1977жылғы жинақтарда бұл жол 1933 жылғы басылым негізінде және орысша түпнұсқасына сүйеніп («Вскормлен грудью облаков») «Бұлттың сүтін еміп ержеткенмін» болып алынған. Мүрсейіт қолжазбаларында, 1907, 1910 және 1909 жылғы жинақта 7-шумақтың 5-жолы «Қартаң Каспий қалтиған бойымен» деп берілсе, кейінгі басылымдарда Мүрсейіттің 1905 жылғы қолжазбасы бойынша «Қартаң Каспий қалғыған бойыменен» түрінде қабылданған. 1933, 1945 жылғы жинақтарда соңғы шумақтың ақырғы жолы «Қатынды алды, қытықсыз араласты», 1954, 1957, 1977 жылғы жинақтарда бұл жол 1909 жылғы басылым негізінде «Қатынды алды, қитықсыз арласты» ретінде түзілетін.
Дереккөздер
Санат:Абай энциклопедиясы Санат:Әдебиет
Кишня
Кишня — Ресейдегі өзен. Рязань облысы,Тамбов облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ока өзенінің сол жағалауынан 589 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 33 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ока су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ока Рязань қаласынан Проня өзенін қоспағанда, Копоново ауылындағы су бақылайтын постқа дейін. Өзен саласы — Мокшыға қосылу құйылысына дейінгі Ока тармағының су алаптары, өзен алабы — Ока.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
620 жыл
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:620 жылы қайтыс болғандар
Өтімділік
Өтімділік (Өтемпаздық)– пассив бойынша міндеттемелерді төлеу үшін актив баптарын ақшаға айналдыру мүмкіндігі; материалдық құндылықтарды өткізудің‚ сатудың‚ қолма-қол ақшаға айналдырудың оңайлығы; субъектінің өз активтерін қолма-қол ақшаға айналдыру және борышқорлық міндеттемелерін орындау қабілеті (төлем төлеуге қабілеттілік). Өтімділік кәсіпорындар мен несие мекемелерінің қаржы жағдайының маңызды сипатамасы болып табылады. Оның көрсеткіштерінің бірі – ақшалай қаражат пен тез өткізілетін активтердің міндеттемелер сомасына қатынасы. Өтімділік қозғалысы дегеніміз қолма-қол ақшаның ағылып келуі мен оның төлемдері‚ кез келген уақытта қолда болатын ақшалай қаражаттың мөлшері. Кәсіпорынның нарықтағы‚ сыртқы экон. және басқа қызметтегі шешуші жағдайы қолма-қол ақшаның қозғалысы көрсеткішімен айқындалады. Активтердің өткізілу дәрежесіне қарай оларды мынадай топтарға бөлуге болады:
Язевая (Ломоватая тармағы)
Язёвая — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Краснояр өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ломоватая өзенінің сол жағалауынан 32 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 25 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кеть. Өзен саласы — Чулымнан Кетке дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Өтімділік
Дереккөздер
Санат:Экономика Санат:Құқық Санат:Заң
Язевая (Ломоватая тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Жамылшисай
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жайық су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Урал өзені Орск қаласынан Сакмара өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Жайық (су алабының Ресейдегі бөлігі).
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Вилар-де-Моруш
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Минью-Лима экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 819 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 9 км² шамасында. Халық тығыздығы — 91 адам/км².
Шөптесін кеуел
Шөптесін кеуел (Кеуелдер тұқымдасы) — тропиктік және субтропиктік белдеуде тараған, кеуелдер тұқымдасының Қазақстандағы жалғыз өкілі. Ал Қазақстанда тек шөлді аймақтарда, сазды, қиыршық тасты, құмды және сортаң топырақта кездеседі. 18-20 м-лік тамырының арқасында ыстыққа төзімді, көп жылдық өсімдік. Көп сабақты, төсемелі ұзындығы 2 м-ге дейін, қысқа сағақты, дөңгеленген жылтыр тақталы, кезектесе орналасқан. Гүлдері үлкен, диаметрі 4-8 см. Желектері үлкен, тостағаншаның санымен бірдей (төртеу). Мамыр-маусымда гүлдейді, шілде-тамызда піседі. Гүлдері тек кешке қарай ашады. Кешке ашылған гүл ертеңгісін сағат 10-11-де гүлдеуі аяқталады. Осылай бір гүл бір тәуліктен аз өмір сүреді. Тамырын жібекті қою жасылға бояу мақсатында қолданады. Маринадталған жемісі мен бүршігі қоспа ретінде етке Кавказда, Жапонияда және т.б. жерлерде қосылады.
Вилар-де-Моруш
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Минью провинциясының құрамына кірген.
Шөптесін кеуел
Дереккөздер
Санат:Кеуелдер Санат:Қазақстан флорасы
Вилар-де-Моруш
Сыртқы сілтемелер
Санат:Виана-ду-Каштелу округінің елді мекендері
Авиақоректендіру
Авиақоректендіру (Авиаподкормка) — минералдық немесе микробиологиялық тыңайтқыштарды үшу аппаратынан шашып сіңіру. А. ауыл шаруашылығы өсімдіктерінен мол түсім алу үшін қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Экология
Арпин-Лех-Сос
Арпин-Лёх-Сос — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ялбын-Я өзенінің оң жағалауынан 35 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 16 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Сосьва. Өзен саласы — Солтүстік Сосьва, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ханты-Мансий автономиялық округі өзендері
Көркемдік деталь
Көркемдік деталь (бөлшек, бедер-белгі) - мағыналық, көркемдік мәні бар ұсақ ерекшелік, сөз болып отырған нәрсенің жекелеген сипат-белгілері. Әншейінде оп-оңай көзге түсе бермейтін өзгешеліктерді байқағыштықтан, көрегендіктен туындайды, сондықтан ол өмір құбылысының әр түрлі нәрсенің ерекшелігін сондай-ақ адамның бойындағы қандай да бір қасиет- сипатты дәл тауып, бейнелеп беру шеберлігін танытады. Кейіпкердің мінезіндегі, кескін-келбетіндегі, іс-әрекеті мен сөйлеу мәнеріндегі немесе шығарманың сюжеттік желісіндегі, композициялық құрылысындағы жекелеген ерекшеліктер немесе суреттеменің, баяндаудың дәлдігін, нақтылығын арттыра түсетін әр түрлі бояу-нақыштар - көркемдік деталь ретінде алып карауға болады.
Мұхтар Әуезов "Абай жолы" роман-эпопеясында жас Абайдың Тоғжанға деген ыстық сезімін суреттегенде қолданылатын портреттік деталь - қыздың бейнесін оның шолпысының сылдыры арқылы әсерлі елестетуі. Шолпы әуелі жиі сылдырлап, аздан соң баяулай бастап, тағы біраздан соң анда-санда бір ғана шылдыр ете түсіп ұзап барады. Абай өз жүрегінің аттай тулап соққан дүрсілін естіді. Шолпы үнін сол басып барады. Өзгеше ыстық, қымбат шолпы ең соңғы рет бір шылдыр етті де, білінбей кетті. Түн тыныштығын ұрлап кеткендей жұтып кетті". Шолпының әдемі сылдыры жас қыздьщ қимыл-козғалысының, жүрісінің бір ажырамас белгісіндей көрініп, Абай мен Тоғжанның алғашқы кездескен сөттері суреттелгенде-ақ біздің көңілімізге берік ұялайды. Шолпының дыбыстык әсері жас қыздың қимыл-қозғалысының айрықша келісті сәнділігін көзге елестетеді. Бұл көркемдік тәсілдің айрықша ұтымдылығы - аз сөзбен көп мағына беріп, өмір күбылысын ықшамды, орамды түрде, ұтымды бейнелеуге ұмтылуда. Айталық, адамның мінезін, қимыл-әрекетін суреттегенде, бірнеше дөп басып көрсетілген сипат-өзгешелік аркылы оның бейне-тұлғасын көзге тұтас күйінде айқын елестетуге мүмкіндік туады. Не нәрсе суреттеліп, қандай жағдай баяндалса да, бүтінді жеке бір бөлшегі арқылы, тұтас құбылысты кейбір дара сипаттары арқылы немесе адамның іс-әрекетін, жүріс-түрысын бір-екі кимыл-қозғалысы арқылы әсерлі көрсету - міне, көркемдік деталь қолданудағы жазушының шеберлігі осыдан жақсы аңғарылады.
Сондай-ақ. аз ғана сөздің айқын суретке айналып, шындықты дәл танытуы, көл-көсір мағынаға ие болып, оқырманды қызықтыруы. Мысалы,"Сеземін шоршып ұшып, қонғанын да, Кірпіктей қанаттары жыпылықтап" (Ж. Молдағалиев)
Дереккөздер
Санат:Қазақстан әдебиеті
Коротаиха
Коротаиха — Ресейдегі өзен. Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Печор теңізі орналасқан. Өзен ұзындығы 199 км-ді құрайды.
Ұрықтандыру (қолдан)
Ұрықтандыру, қолдан - күйлеген аналық малдың қынабына аталықтың ұрығын қолдан жіберу, яғни қолдан ұрықтандыру. Ұрықтандыру мал шаруашылығы саласындағы ірі жетістік болып табылады. Ұрықтандыру арқылы жоғары өнімді асыл тұқымды аталық ұрығымен бір кезеңде көптеген аналық малды ұрықтандырып, бір жылда оған тартқан мыңдаған төл алып, нәтижелі тұқымдық асылдаңдыру жұмысын жолға қоюға болады. Ұрықтандыруда аталық мал ұрығының сапасын алдын ала тексеріп, түрлі жыныс ауруларына жол бермеуге жол ашылады. Ұрықтандыруды жүргізу үшін қажетті құрал- жабдықтар мен ол істі жете менгерген білікті маманы болуы керек. Ол әр мал түлігінен ұрық алып, сақтап, бөліп, онымен күйлеген малды шебер ұрықтандырура білуі керек. Мал түліктерімен қоса құс мекиендері де ұрықтандыруды.
Коротаиха
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Баренц теңізі су алабының өзендері, Печора өзені су алабының шығыс шекарасынан Үлкен Ою өзені су алабының шығыс шекарасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Печора мен Обь өзендері аралығындағы Баренц теңізіне құятын су алаптары.
Ұрықтандыру (қолдан)
Дереккөздер
Санат:Мал шаруашылығы Санат:Көбею
Коротаиха
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сәкен Егінбайұлы Жылқайдаров
Сәкен Егінбайұлы Жылқайдаров (1956 жыл Алматы облысы Көксу ауданы Куйбышев ұжымшары - 13 қазан 2015 жыл, Алматы) - Парламент Мәжілісінің депутаты, Қаржы және бюджет комитетінің мүшесі
Отбасылық жағдайы
Үйленген, үш баласы және алты немересі бар.
Дереккөздер
Санат:1956 жылы туғандар Санат:Көксу ауданында туғандар Санат:13 қазанда қайтыс болғандар Санат:2015 жылы қайтыс болғандар Санат:Алматыда қайтыс болғандар Санат:Қазақстан Парламенті Мәжiлiсінің депутаттары Санат:Талдықорған әкімдері Санат:Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл медалінің иегерлері Санат:Астанаға 10 жыл медалінің иегерлері Санат:Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 20 жыл медалінің иегерлері
Болонья
Болонья  (Bologna) — Италиядағы коммуна, Эмилия-Романья әкімшілік аймағына қарасты Болонья провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 380,604 адамды құрайды (2010). Халық тығыздығы 2643 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 140 км² шамасында. Пошта индексі — 40100.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие Петроний (San Petronio). Жыл сайынғы мерекесі — 4 қазан.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эмилия-Романья елді мекендері
Михаил Федорович Пузиков
Михаил Федорович Пузиков (1933 ж.) - тарих ғылымдарының докторы, әл-Фараби атындағы ҚазҰУ-дің философия және саясаттану факультетінің социология кафедрасының профессоры. Тұлға әлеуметтануы, саяси әлеуметтану, қоғамдық пікір әлеуметтануы салаларының маманы. Қазақстан әлеуметтанушылары Ассоциациясының мүшесі.
150-ден астам ғыными еңбектің авторы (1993).
Дереккөздер
Санат:1933 жылы туғандар Санат:Қазақстан тарихшылары Санат:Тарих ғылымдарының докторлары Санат:Қазақстан ғалымдары Санат:Профессорлар
Рамлинсбург
2008 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 724 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 2.24 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 2832, пошта индексі — 4433.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Базель-Ланд елді мекендері
Кунья (Сан-Паулу)
Кунья (Сан-Паулу) (Cunha (São Paulo)) — Бразилиядағы муниципалитет, Сан-Паулу штатында орналасқан. Вали-ду-Параиба-Паулиста мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Параибуна/Парайтинга экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 22 815 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1 407,17 км² шамасында. Халық тығыздығы — 16,2 адам/км².
Тарихы
Қала 1858 жылы құрылған.
Санат:Сан-Паулу елді мекендері
Цикл (информатика)
right|150px Цикл (Cycle, loop) — 1) алгоритмнің немесе программаның бірнеше рет орындалатын бөлігі; ол берілген айнымалы белгілі бір мәнге жеткенше немесе бір көрсетілген шарт орындалып болғанша атқарылатын программадағы бірнеше рет қайталау операторлар жиынынан тұрады; 2) сол бір тізбек бойымен тұракты түрде кайталап отыратын операциялар жинағы. Операцияны әрбір қайталау кезінде өзгеріс болады.
Казактар
Казактар немесе козактар (казаки; козаки) — XIV-XV ғасырларда Украина және оңтүстік  Ресей далаларында қалыптасқан әскери топ. Украин казактары - басыбайлы XVII-XIX ғасырларда пайда болған, олар - бүгінгі украин халқының бабалары.
XVIII ғасырдан 1917 жылға дейін Ресей империясында болған әскери әлеуметтік топ. XIV – XVII ғасырларда Еділ-Жайық, Дон, Солтүстік Кавказ далаларында жалданып жұмыс істеген, шекаралық аудандарда әскери қызмет (полиция және күзетші казактар) атқарған ерікті адамдар. “Казак” сөзі түркі тілі нен шыққан, өз ортасынан бөлініп шыққан, ерікті адам деген ұғымды білдіреді.
XVII-XVIII ғасырлар
thumb|250px|Украин казак Мамай Украин казактары XVII ғасырдың бас кезінен бастап Польша үкіметі мен католик шіркеуі езгісіне қарсы бас көтерді. Көтеріліс, әсіресе, 1648 – 1654 жылдары Б.Хмельницкий тұсында қатты күшейді. XVIII ғасырдың орта тұсында Украинаның казактар билеген шығыс бөлігі Ресейге қосылды. Казактардың негізгі кәсібі аң аулау, балық аулау, мал шаруашылығы болды. Егіншілік оларда кейін, шамамен XVII ғасырдың 2-жартысында пайда болды. XVI – XVII ғасырларда казактардың негізгі табыс көзі жорықтар кезінде тонаудан түскен табыстар мен үкіметтің шекара күзеті үшін беретін жалақылары болды. XVI ғасырдың аяқ кезінен бастап күшейіп алған Ресей империясы Казактарды ауыздықтау орнына, оларды жаңа жерлерді жаулап алу үшін пайдалана бастады. Патша өкіметі Казактарды жалдау арқылы өздеріне оңтүстікте Қиян Даланы (Дикое поле) және шығыста Сібірді толығымен бағындырды (қ. Ермак). XVII ғасырда Ресей империясы Сібір мен Қиыр шығысты одан әрі игеру үшін Казактардан С.И. Дежнев, В.Д. Полярков, Е.П. Хабаров, т.б. басқарған арнайы экспедициялар ұйымдастырды. Бірте-бірте XVIII ғасырдан бастап казактар Ресейдегі айрықша әскери құрылымға айналды. XIX ғасырдың бас кезінен бастап казактардың жоғарғы тобы (старейшина – ақсақалдар) дворяндармен теңестірілді. XVI – XVII ғасырларда казактардың әскери-әкімшілік, сот, сыртқы саясат жүйелері біршама тәуелсіз саясат жүргізді (рада, круг, т.б.). Бірақ, XVIII ғасырдан бастап патша үкіметі оларды орталыққа толық бағындырды. XVII – XVIII ғасырларда Казактардың орталыққа бағынғысы келмеген бөліктері аса ірі көтерілістер (С.Разин, К.Булавин, Е.Пугачев көтерілістері, т.б.) ұйымдастырды. XVIII ғасырдың бас кезінен бастап казактар әскерлері құрылды. Е.Пугачев көтерілісі талқандалғаннан кейін Жайық казактарның атауы Орал казактары деп өзгертілді, Запорожьедегі казактар қауымдастығы жойылды, барлық Казактар әскерлері Ресейдің әскери мекемелеріне бағындырылды.
XIX ғасыр
Казактар Ресейдің Қазақстанды отарлауында шешуші рөл атқарды. Патша өкіметі қазақ жерін толығымен бағындырып ұстау үшін оның батыс, Солтүстік, Оңтүстік-шығыс шекараларында 4 казак әскерлерін ұстады. Олар: 1591 жылы құрылған Жайық (Орал), 1734 жылы құрылған Орынбор, 1808 жылы құрылған Сібір, 1867 жылы құрылған Жетісу Казактар әскерлері еді. Жайық (Орал) К. әскері 16 ғасырдың аяғында патша үкіметінің Еділ Казактарын талқандап, қуғындауы салдарынан құрылды. Олар 1580 жылы бұрынғы Алтын Орданың, одан Ноғай Ордасының астанасы Сарайшық қаласын талқандады, осы өңірлерге орныға бастады. Михаил Романов билік еткен кезден бастап (1613 – 1645), Жайық казактары Ресей патшасына бағынып, одан жалақы алып тұрды және Кубань мен Қырымға, Хиуа мен Қазақ хандығына жиі-жиі жорық жасап тұрды, башқұрттардың, қалмақтардың, ноғайлардың көтерілістерін басуға белсене араласты. XX ғасырда Жайық казактары Кіші жүздегі көтерілістерді басуда шешуші рөл атқарды. 1917 жылы оның құрамында 174 мыңға жуық әскер болды және оларға Жайық бойындағы аса құнарлы 6,4 млн. десятина жер тиесілі болды. Орынбор Казактар әскерлері Қазақстанның Ресейге қосыла бастауына байланысты құрылды. XIX ғасырдың 2-жартысында Орынбор Казактарының саны 158 мың адамға жетіп, олар Ресейдің Қазақстан мен Орта Азияны басып алуына үлкен еңбек сіңірді. Сібір әскерлері 16 ғасырдың аяғында Ермактың Көшім хандығын талқандауына байланысты пайда болды. XVII – XVIII ғасырларда Казактар Сібірде көптеген бекініс-қамалдар тұрғызып, ішкі өлкелерді бағындыруға кірісті. 1808 жылы Ертіс өз. бойындағы Казактардан Сібір әскерлері құрылып, Оңтүстік Қазақстан мен Солтүстік Қырғызстанға арнайы экспедициялар жібере бастады. XIX ғасырдың 60-жылдары Сібір әскерлері 12 атты әскер полкі, 3 жаяу әскер батальоны және құрамында 3 батареясы бар атты-артиллерия бригадасынан тұрды. 1867 жылы Сібір әскерлері құрамынан Жетісу Казактар әскерлері бөлініп шықты. Бұл әскер Қытаймен арадағы шекараны күзетті және Орта Азияға жасалған барлық жорықтарға қатынасып отырды. XX ғасырдың бас кезінде оның құрамында 36 мыңнан аса жауынгер болды. Жалпы Қазақ жерінде Казактарға патша үкіметі аса құнарлы өңірлерден 10 млн-нан аса десятина жер бөліп берді. Казактар әскерлері Исатай Тайманұлы бастаған (1836 – 38), Кенесары Қасымұлы бастаған (1837 – 1847), Сырым Датұлы бастаған (1783 – 1797) көтерілістерді және 1916 жылғы ұлт-азаттық көтерілісін басу кезінде империя сойылын соққан қатыгездіктерімен ерекше көзге түсті.
Дереккөздер
Санат:Халықтар
Әлжаппар Әбішев
413 × 531px|нобай|Әбішев Әлжаппар Әбішев Әлжаппар (15.10.1907 жылы туған, қазіргі Қарағанды облысы Қарқаралы ауданы) — Қазақстанның Халық жазушысы (1985).
Арғын тайпасы, Қаракесек руының Қамбар бұтағынан шыққан.
Тұңғыш әңгімелері “Завал” (1936), “Еңбек ері – ел еркесі” (1938) жұмысшылар өмірін суреттеуге арналған. Ертеректергі шығармаларының бірі “Армансыздар” повесіне қазақ шаруаларының өмірін суреттесе, “Төлеген Тоқтаров” (1944), “Саржан” (1945), “Үлкен жолда” (1948), “Терең тамырлар” (1952), повестерінде, “Жас түлектер” (1945), “Сахара сәулеті” романында, “Намыс гвардиясы” (1942, М. Әуезовпен бірігіп жазған), “Отан үшін” (1949), “Жолдастар” (1940), “Қырағылық” (1941), “Мен өлмеймін” (1948), “Достық пен махаббат” (1947) пьесаларында.
Екінші дүниежүзілік соғыс жылдарындағы қазақ халқының майдандағы, елдегі жанқиярлық қажыр-қайратын, олардың жеңіске деген сенімін шынайы көрсетеді. “Достық пен махаббат” пьесасы кезінде қазақ драматургиясына қосылған үлкен үлес ретінде бағаланды. “Бір семья” (1948), “Күншілдік” (1954), “Кім менің әкем?” (1957), “Белгісіз батыр” (1966), “Армандастар” (1966), “Сәкен” (1965), “Мансап пен ұждан” (1977), “Көлеңкелер қалай жоғалады” (1978), “Мәди” (1977), “Нұрлы жаңбыр” (1981), “Кәусар” (1982), “Ажалсыз адам” (1983), “Сәкен аманаты” (1987) пьесаларында адамгершілік, мораль тақырыптарын қозғады. “Найзағай” (1969), “Атыңнан айналайын” (1988) романдарына халық композиторы Мәдидің өмірі мен шығармашылық жолы өзек болды. “Шерлі шежіре” эссе кітабында қаламгер өзі көріп, куә болған заман тақсыретін, замандастарының мінез-құлқын өз көзқарасы елегінен өткізе отырып әңгімелейді.
Жазушының айрықша атап айтарлық табыстарының бірі – оның сан алуан тақырыптарға жазған драма шығармалары ұзақ жылдар бойы республика облыстық театрлары сахнасында үзбей қойылып келеді. Осынау толымды еңбегінің арқасында Әбішев қазақ театры ардагерлерінің бірінен саналады. Шығармалары шет тілдеріне аударылған. Әбішев Еңбек Қызыл Ту, Халықтар Достығы, екі мәрте “Құрмет Белгісі” орденімен және медальдармен марапатталған.
Дереккөздер:
Санат:1907 жылы туғандар Санат:Қарағанды облысында туғандар Санат:Қазақстан жазушылары Санат:Қазақстан халық жазушылары Санат:Еңбек Қызыл Туы орденінің иегерлері Санат:Халықтар Достығы орденінің иегерлері Санат:Құрмет Белгісі орденінің иегерлері
Амфотерлік
Амфотерлық ( грек. amphoteros - екеуі де) – жағдайға байланысты кейбір заттардың негіздік те, қышқылдық та қасиеттерін танытуы. Мысалы, су диссоциациаланғанда Н+ және ОН− (Н2О = Н+ + ОН−) иондарын түзеді.Амфотерлық гидроксидтер: Al(OH)3, Cr(OH)3, Zn(OH)2 және т.б. Ерітіндіде олар жағдайға байланысты H+ немесе ОН- түзеді. Мысалы:
Сr(ОН)3 = Сr3+ + ЗОН−( негіздік қасиет) Сr(ОН)3 = H+ + CrO2− + Н2О( қышқылдық қасиет).
Амфигендер – амфотерлық қосылыс түзетін элементтер.
Санат: Химия
Сен-Илер-Торье
Сен-Илер-Торье (Saint-Hilaire-Taurieux) — Франциядағы коммуна. Лимузен аймағына қарасты Коррез департаментінде орналасқан. Тюль округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 8,61 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 19212, пошта индексі — 19400.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 97 адамды құрады. Халық тығыздығы — 11,27 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Коррез департаментінің коммуналары
Дюртюли (Шаран ауданы)
Дюртюли — Башқұртстанның Шаран ауданындағы ауыл, Дюртюлин ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 578 адамды құрады. Пошта индексі — 452642, ОКАТО коды — 80258820001.
thumb|none|300px|Дюртюли ауыл.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Айтбай (Айтмұхамет) Белгібайұлы
Айтбай (Айтмұхамет) Белгібайұлы (1887, Отырар ауданы Тартоған ауылында туған – 11 қараша 1961, Маяқұм ауылында қайтыс болды) – ақын, жырау. 1901 жылдан Түркістан маңындағы Қарнақта (Атабай ауылы), кейін Бұхара медресесінде оқып, араб, парсы тілдерін үйренген. Ташкент, Түркістан қалаларында, Балтакөл, Ақынтоғай ауылдарында ұстаздық еткен. Молда Мұса, Майлықожа, Мәделі, Шәді Төре, Қызыл жырау, Құлыншақ сияқты ақындармен бірге жүріп, өзі де өлеңдер, дастандар жазды.
Сілтемелер
Санат:Қазақ жыраулары
Раевци (Габрово облысы)
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 5 адамды құрайды.
Пошта индексі — 5363. Телефон коды — 06158. ЕКАТТЕ коды — 61649.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Габрово облысының елді мекендері
Туристің күнделігі
Туристің күнделігі, саяхат жұмыстарының есебіне арналған (ауызша немесе жазбаша) күнделікті жүріп өткен жолдардағы (жер жағдайлары, табиғи кедергілер немесе әртүрлі белгілерге қатысты) экскурциялық нышандар жол-жөнекей кепшілікке тиімді жұмыстарға қатысты, жергілікті адамдармен кездесулер және туристік саяхатқа арналған жолбазалар жазылады. Туристік күнделікте қозғалыс және жылдамдықтары туралы нақтылы деректер, сонымен қоса демалатын жерге қай уақытта тоқтағандығы және сол жерден қашан кетіп одан ері қарай туристік саяхатты жалғастырғандары туралы және саяхат жол бойындағы күрделі жолдар көрсетіледі. Егерде туристік топ ғылыми мекеменің тапсырысы бойынша бақылау жұмыстарын жүргізетін болса, сол істің нәтижелері тіркеледі.
Дереккөздер
Санат:Туризм
Вильдон
Вильдон (Wildon) — Аустриядағы жәрмеңкелік кент. Штирия федералды жеріне қарасты Лайбниц округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2385 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 7.24 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — LB, ресми идентификациялық коды — 6 10 47.
2005 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Инг. Герхард Зоммер (АҰП) саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Штирия елді мекендері
Валлабрег
Валлабрег (Vallabrègues) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Гар департаментінде орналасқан. Ним округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 14,33 км² шамасында.
Алла Федоровна Сейітова
Алла Федоровна Сейітова (1954 жылы 22 желтоқсанда Қарағанды облысы Ульянов ауданының Ульянов ауылында туған. Украин.)
Валлабрег
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1318 адамды құрады. Халық тығыздығы — 91,97 адам/км².
Алла Федоровна Сейітова
Өмірбаяны
Қарағанды мемлекеттік университетінің филология факультетін (1975) орыс тілі мен әдебиеті пәндерінің оқытушысы, филолог мамандығы бойынша; Мәскеу мемлекеттік тарих-мұрағат институты жанындағы құжаттану факультетіндегі екі жылдық курстарды (1988) бітірген.
Валлабрег
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гар департаментінің коммуналары
Алла Федоровна Сейітова
Өмірбаяны
Ғылыми жинақтардағы, мұрағат саласының арнайы журналдарындағы, газеттер мен журналдардағы ҚР ¥лттық мұрағат қорының аудиовизуалды құжаттарын сақтау және пайдалану мәселелері бойынша 40-тан астам жарияланымның авторы. Көптеген танымал теле- және радиобағдарламалардың кейіпкері болған («Бабье царство», «Шкала крепости», «Имя», «Личность», «Мое дело», «Народный герой» және тағы басқа.
1975 жылдан - В.И. Ленин атындағы ОМ орыс тілі мен әдебиеті пәндерінің мұғалімі (Талдықорған қаласы). 1978 жылдан - ҚР Орталық мемлекеттік кинофотоқұжаттар мен үнжазба мүрағатының аға мұрағатшысы, бөлім бастығы, мұрағат директорының орынбасары.
1995 жылдан бері - ҚР Орталық мемлекеттік кинофотоқұжаттар мен үнжазбалар мұрағатының директоры.
«Интерньюс» халықаралықұйымының протекциясы бойынша мұрағатты Францияда өткен «Red arhives» халықаралық конференциясында ұсынған (Париж қаласы); Эберт қорының атынан Қазақстанның Германиядағы мұрағат қызметін қор сарапшысы ретінде ұсынған. 3 жылдың ішінде сарапшы ретінде «Сорос-Казахстан» қорымен ынтымақтасып жұмыс істеген, Қор ұйымдастырған халықаралық семинарлар мен конференцияларға қатысқан (Венгрия, Украина, Ресей). «Іrех» қорының мәдени алмасу жобасына қатысқан («Қазақстан мен АҚШ мәдениеті. Тәжірибе алмасу», АҚШ, Филадельфия қаласы). Қазақстандағы ЮНЕСКО аймақтық өкілдігінің бағдарламасы бойынша аудиовизуалды құжаттарды сақтау, оларды заманауи нүсқаларға көшіру мәселелері бойынша бірқатар субаймақтық семинарлардың ұйымдастырушысы болған. Мұрағат үшін және республика үшін беделді және имидждік «Асыл мүра» (Қазақстанның музыкалық мұрасы) секілді жобалардың авторы және қатысушысы, оның аясында мұрағат қорларындағы ұлттық дәстүрлі музыка туындылары енген Қазақстанның көрнекті сазгерлері мен орындаушыларының дауыстары жазылған 15 CD, «1000 күй», «1000 ән» шығарылды. Көптеген шетел мемлекеттерінің елшіліктері мен консулдықтарының өкілдерімен белсене ынтымақтастық жүргізуде.
Аудиовизуалды құжаттарды сақтау және пайдалану мәселелеріне қатысты әдістемелік зерттеу еңбектерінің авторы. Нормативтік-құқықтық актілерді, оның ішінде «¥лттық мұрағат қоры және мұрағаттар туралы» заңды дайындау жөніндегі топтың мүшесі. Көптеген ғылыми және ғылымтанымдық жинақтардың, фотоальбомдардың, «Казахстан. Хроника века», «Архив памяти», «Линия судьбы», «Времен связующая нить» және тағы басқа секілді теледидар хабарлары циклдарының, көптеген деректі және ғылыми-танымал фильмдердің консультанты.
Марапаттары
«Мұрағат ісінің үздігі» (1985), «Мәдениет қайраткері» (2000) белгілерімен, ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігінің грамоталарымен марапатталған.
Отбасы
Әкесі - Федчук Федор Архипович (1917-1983), облыстық ауылшаруашылық басқармасының бас агрономы болған, «Құрмет белгісі» (екі мәрте), Еңбек Қызыл Ту (үш мәрте) ордендерімен марапатталған, Карлагтың тұтқыны болған, өлгеннен кейін қылмыс құрамының болмауына байланысты ақталған. Анасы - Федчук Галина Карповна, зейнеткер, «Сарыарқа» фирмасында экономист болып жұмыс істеген.
Тұрмыс құрған. Жұбайы - Сейітов Абылғазы Өтегенұлы, ҚР ІІМ полковнигі. Ұлы - Сейітов Камал (1975 жылы туған), заңгер; қызы - Сейітова Лейла (1985 жылы туған), экономист. Немерелері - Исламбек, Исмаилхан.
Котельница (Мера тармағы)
Котельница — Ресейдегі өзен. Кострома облысы, Иванов облысы, Нижегород облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Мера өзенінің оң жағалауынан 122 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 21 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Еділ Кострома қаласынан Унжа өзенін қоспағанда Горьков су торабына (Горьков суқоймасына) дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасынан төмен Ока құйылысына дейінгі Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
621 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:621 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:621 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Ной-Изенбург
Ной-Изенбург (Neu-Isenburg) — Германия Федеративтік Республикасының Гессен жерінде орналасқан қала. Оффенбах ауданының құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 36 034 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 24,29 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 06 4 38 009. Қаланың басшысы — Дирк-Олифер Квиллинг.
Қаланың өзі әкімшілік құрылымы бойынша 3 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гессен елді мекендері
Крискент Спрингс (Кентукки)
Крискент Спрингс (Crescent Springs) — Кентукки штатының Кентон округіне жататын АҚШ қаласы.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Кентукки қалалары
Танкер
thumb|right|200px|Су асты танкері Танкер– сұйық заттар (мұнай және оның өнімдері, сұйытылған газ, тамақ өнімдері, хим. сұйықтықтар, балқыған күкірт, асфальт, тұщы су, т.б.) тасымалдайтын кеме.
Дереккөздер
Санат:Кемелер
Аят әл-Курси
Аят әл-курси (آية الكرسي – арштың аяты) — әл-Бақара сүресінің 255-ші аяты. Құран кәрімнің ең танымал аяттарының бірі.
Арабша жазылуы
اللّهُ لاَ إِلَهَ إِلاَّ هُوَ الْحَيُّ الْقَيُّومُ لاَ تَأْخُذُهُ سِنَةٌ وَلاَ نَوْمٌ لَّهُ مَا فِي السَّمَاوَاتِ وَمَا فِي الأَرْضِ مَن ذَا الَّذِي يَشْفَعُ عِنْدَهُ إِلاَّ بِإِذْنِهِ يَعْلَمُ مَا بَيْنَ أَيْدِيهِمْ وَمَا خَلْفَهُمْ وَلاَ يُحِيطُونَ بِشَيْءٍ مِّنْ عِلْمِهِ إِلاَّ بِمَا شَاء وَسِعَ كُرْسِيُّهُ السَّمَاوَاتِ وَالأَرْضَ وَلاَ يَؤُودُهُ حِفْظُهُمَا وَهُوَ الْعَلِيُّ الْعَظِيم
Транслитерациясы
Фонологиялық транскрипциясы:
al-lāhu lā ilāha illā huwa l-ḥayyu l-qayyūmu lā taʾḫuḏuhu sinätu-n wa lā nawmu-n lahu mā fī s-samawāti wa mā fī l-arḍi man ḏā llaḏī yašfaʿu ʿindahu illā bi iḏnihi yaʿlamu mā bayna aydīhim wa mā ḫalfahum walā yuḥīṭūna bi šayʾi-n min ʿilmihi illā bi mā šāʾa wasiʿa kursiyuhu s-samawāti wa l-arḍa walā yaʾuduhu ḥifẓuhumā wa huwa l-ʿaliyyu l-ʿaẓīm.
Қазақ тіліне жуық мағынадағы аудармасы
Аса қамқор, ерекше мейірімді Алланың атымен бастаймын. Алла (Т.), Одан басқа еш тәңір жоқ. Ол тірі, толық меңгеріп тұрушы Ол қалғымайды да ұйықтамайды. Көктердегі және жердегі нәрселер Оған тән. Оның құзырында өзінің рұқсатынсыз кім шапағат етеді? Олардың алдарындағыны да, арттарындағыны да біледі Олар, Оның қалауынан басқа еш нәрсе білмейді. Оның күрсісі (білімі) көктер мен жерді сыйдырады. Оған, ол екеуін қорғау ауыр келмейді. Және Ол, өте биік, аса зор.
(Құран кәрімнің 2:255 аяты аят әл-Курси деп аталады)
Тригондық призма
Тригондық призма - көлденең қимасы дұрыс үшбұышты үш жақты призма.
Дереккөздер
Санат:Геология Санат:Химия
Бұранда жонғыш құрал
thumb|200px|Бұранда жонғыш құрал түрлері Бұранда жонғыш құрал (Резьбонарезной инструмент) — бұранда жонуға арналған көп жүзді құрал.
Дереккөздер
Санат:Техника Санат:Машинажасау
Краков университеті
thumb|220px| Collegium Novum thumb|220px| left| Краков Университеті
Үлбіқұрылыс
Үлбіқұрылыс — Шығыс Қазақстан облысы Риддер қалалық әкімдігіне қарасты ауыл, темір жол стансасы.
Географиялық орны
Риддер қаласынан оңтүстік-батысқа қарай 16 км-дей жерде орналасқан.
Краков университеті
150px|Ягеллон университеті
Үлбіқұрылыс
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 150 адам (78 ер адам және 72 әйел адам) болса, 2009 жылы 192 адамды (109 ер адам және 83 әйел адам) құрады.
Санат:Риддер қалалық әкімдігі елді мекендері
Краков университеті
Краков Университеті, Ягеллон университеті – Польшаның ежелгі университеттерінің бірі. 1364 жылы Ұлы Казимир негізін қалаған, 1400 жылы Владислав Ягайло (аты осыдан туған) Париж университетінің үлгісімен қайта құрған. Краков Университетінің оқу және ғылыми өмірінің гүлдену шағы – 15 ғасырдың соңы мен 16 ғасырдың бас кезі. Университеттің теология, заң, медицина, еркін ғылымдар факуьтеттері болды. Бұл кезеңдерде Краков Университеті математика, жаратылыс тану ғылымдары саласында елеулі табыстарға жетті. Краков Университетінде Польаның көрнекті ғалымдары мен жазушы, ақындары оқыды және сабақ берді (матем. В. Брудзевский, Н. Коперник, астроном Я. Снядецкий). 16 ғасырдың орта кезінен бастап Краков Университетінде оқу діни схоластикалық сыпат алды. Краков Университет кітапханасының 1 млн-нан астам дана кітап қоры бар.
Дереккөздер
Санат: Университеттер
УЕФА Суперкубогы 1996
1996 жылғы УЕФА суперкубогы — УЕФА суперкубогның 22-ші жарысы. "Ювентус" пен "Пари Сен-Жермен" клубтары арасында өтіп, екі кездесу қорытындысында "Ювентус" айқын басымдықпен жеңіске жетті. Парижде өткен бірінші ойында-ақ туриндіктер 6:1 есебімен ұтып матч тағдырын шешіп тастады. Қарымта ойын Туринде емес, Палермода өтіп, бұл жолы да "Ювентус" 3:1 есебімен басым түсті.
Сілтемелер
Санат:1996 жылғы футбол Санат:УЕФА Суперкубогы Санат:Ювентус ФК ойындары Санат:Пари Сен-Жермен ФК ойындары
Бени (Нор)
Бени (Beugnies) — Франциядағы коммуна. Нор-Па-де-Кале аймағына қарасты Нор департаментінде орналасқан. Авен-сюр-Ельп округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 8,92 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 59078, пошта индексі — 59216.
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Нор департаментінің коммуналары
Құдайберді Байболұлы Орақ
Құдайберді Байболұлы Орақ (6 наурыз 1958 Небит-Даг, Красноводск облысы, Түркіменстан Республикасы) - геофизик
Өмірбаян
Құдайберді Байболұлы Орақ 1958 жылы 6 наурызда Түркіменстан Республикасы Красноводск облысының Небит-Даг қаласында туған
1984 жылы В.И. Ленин атындағы Қазақ политехникалық институтын бітірген, инженер-геофизик.
1974-1976 жылдары - «ММГБ» КЭ РИТС-2 бұрғылаушы көмекшісі.
1982 жылдан - «ММГБ» КЭ техник-геологы, инженер-геологы.
1984 жылдан - «ММГБ» КЭ инженер-геологы, аға геологы («Маңғыстаугеология» АҚ).
1998 жылдан - «Партекс Қазақстан Корпорэйшн» Мұнай Компаниясы» ЖШС инженер-геологы.
2001 жылдан - «Каспий-геофизсервис» ЖШС аға геологы.
2002 жылдан - «Каспий-геофизсервис» ЖШС директоры.
2009 жылдың наурызынан - Геология және жер қойнауларын пайдалану аумақтық инспекциясының бастығы.
2010 жылдың шілдесінен бері - ҚР Индустрия және ақпараттық технологиялар министрлігі Геология және жер қойнауын пайдалану комитеті терағасының орынбасары.
Муренкс
Муренкс (Mourenx) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Атлантикалық Пиреней департаментінде орналасқан. По округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 6,34 км² шамасында.
Құдайберді Байболұлы Орақ
Марапаттары
«Ерен еңбегі үшін» (2009) медалімен марапатталған.
Муренкс
Коммунаның INSEE коды — 64410, пошта индексі — 64150.
Құдайберді Байболұлы Орақ
Дереккөздер
Санат:1958 жылы туғандар Санат:Қазақстан геофизиктері
Муренкс
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 7237 адамды құрады. Халық тығыздығы — 1141,48 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Атлантикалық Пиреней департаментінің коммуналары
Арман Айдосұлы Тосқанбаев
Арман Айдосұлы Тосқанбаев (1991 жылдың 23 қазанында туған) — қазақстандық кәсіпкер және қоғам қайраткері. Жас кәсіпкерлер қауымдастығының жетекшісі және «OTAN» брендімен бірінші қазақстандық сағат компаниясының негізін салушы.
Биография
1991 жылдың 23 қазанында Қарағанды қаласында туған. 2010 жылы орта мектеп бітіріп, Ресейдегі Томск мемлекеттік университетінің физико-техникалық факультетіне оқуға түседі. Алайда оны екінші курста оқып жүрген кезінде тастап кетеді.
2013 жылы «Шон-Би» телекоммуницациялық компаниясында директордың міндеттерін атқарушы лауазымында жұмыс істейді. Ал 2014 жылы жас кәсіпкерлердің қазақстандық қауымдастығын құрады.
2014 жылы «БЖК 2020» бағдарламасы бойынша «Гидропонды қондырғылардың өндірісі» жобасына 3 млн. теңгелік грантты жеңіп алады да, «Жаңа жасыл технологиялар» компаниясының негізін салады. Компанияның басты бағыты жануарлар үшін жасыл азықтарды «Vertical farming» көпқабаттық қондырғыларында өсіруге арналған жабдықты жасау болды. Процестің технологиясы — алдын-ала дезинфекциялаудан өткен дәндердің науаларға орналастырып, содан кейін автоматтандырылған жарықтандыру мен суару процесі толықтай іске қосылады. Осылайша, бір тәуліктің ішінде бір қондырғыдағы дәндерден 20 килограмға азықтарға дейін өседі (есептеу бойынша, 1 кг дәннен 6-7 кг тірі азық алынады). Сондай-ақ Арман әкесімен бірге Қарағанды аграрлық колледжімен әріптестікте меншікті агробизнес-инкубаторды құрмақ. «Агрополис-Нұршуақ» бірлескен жобасына кәсіпкер ақшамен кіреді, ал оқу орны барлық инфрақұрылымын ұсынады.
Арман Тосқанбаев сонымен қатар бизнесін жаңадан бастаған кәсіпкерлерге арналған «Идеядан бизнеске» оқыту бағдарламасын әзірледі. Ол бағдарлама бойынша бір жылдың ішінде 600-ден астам жастар оқытудан өтті. Олардың 150-і өздерінің жеке бизнестерін құрды. 2017 жылдың жазында Тосқанбаев Туринде (Италия) Еуропалық одақтың білім беру Қоры арқылы ұйымдастырылған «Өзгеріп жатқан әлемдегі жаңа мамандықтарды құру» атты конференцияда кітаптың тұсаукесерін өткізді. Автордың айтуынша, кітапта қазақстандық кәсіпкерліктің үлкен инвестицияларсыз даму жолдары аталып көрсетілген.
«История успеха» жобасы арқылы кәсіпкерлер арасында тәжірибелер алмасу алаңы әзірленді. Қазақстандық жас кәсіпкерлер қауымдастығының аясында кәсіпкерлерге дәлме-дәл көмек көрсетуге арналып құрылған «Деловой клуб» жобасы іске қосылды. Сонымен бірге «Күз, Қыс, Көктем, Жаз» маусым сайынғы StartUP сайыстарын және қаланың қырықтан астам колледждері мен ЖОО-нда жастарды кәсіпкерлікке тарту мақсатында бизнес-тренингтерді ұйымдастырып келеді.
Zakon.kz сайтына берген сұхбатында, ол Қазақстанда криптовалютаны өндірумен айналысатын, жаңа «Union of Miners» фирмасы ашылғанын хабарлады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Қазақстан кәсіпкерлері
Жексенбаев атындағы көше (Алматы)
Жексенбаев атындағы көше. Көшеге көрнекті қоғам қайраткері, Ұлы Отан соғысының ардагері, техникалық қарулы күштердің тұңғыш генералы - Шәкір Жексенбаевтың есімі (Алматы қаласы мәслихатының 20.11.2006 №292 шешімі мен Алматы қаласы әкімдігінің 29.11.2006 №7/1448 қаулысы) берілген.
Көше Әуезов ауданындағы «Алтын бесік» шағынауданында орналасқан. Кешенін ұзындығы - 1700 метр.
Дереккөздер
Санат:Алматы көшелері