cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Виталий Иванович Королёв
Дереккөздер
Санат:Кеңес Одағының батырлары Санат:Ленин орденінің иегерлері Санат:КСРО авиациясы полковниктері Санат:Қызыл Ту орденінің иегерлері Санат:Қызыл Жұлдыз орденінің иегерлері Санат:Жауынгерлік еңбегі үшін медалінің иегерлері Санат:1941-1945 жж. Ұлы Отан соғысында Германияны жеңгені үшін медалінің иегерлері Санат:Берлинді алғаны үшін медалінің иегерлері Санат:Праганы азат еткені үшін медалінің иегерлері Санат:1939 Чехословак Әскери крестінің иегерлері Санат:Ұлы Отан соғысы ұшқыштары Санат:Клинок зиратында жерленгендер
Исаның Нағыз Шіркеуі
Сыртқы сілтемелер
Санат:Христиандық
Мадэйра (Огайо)
Мадэйра (Madeira) — Огайо штатының Hamilton округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 8923 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 8.7 км² шамасында. FIPS коды — 39-46312.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Огайо қалалары
Ұжымдық қауіпсіздік
Ұжымдық қауіпсіздік — 20 ғасырдың бас кезінен бастап халықаралық қатынастарда келісімшарттар жасасу арқылы бейбітшілікті қамтамасыз етуге ұмтылу жолы. Ұжымдық қауіпсіздікке қол қойған елдерге қарсы басқа бір ел шапқыншылық жасайтын болса, шарт бойынша олар бірлесіп шапқыншыға тойтарыс береді. Ұжымдық қауіпсіздік теория тұрғысынан пайдалы. Алайда халықар. құқық нормасы ретінде іске асуы өте күрделі. БҰҰ өзінің хартиясында көрсеткенімен (52-бап) атомдық қару заманында Ұжымдық қауіпсіздік шындықтан алыстай түседі. Әсіресе, атом қаруын қауіпсіздік мақсатында шапқыншыға қарсы қолдану қауіпті. Егер ол ел өзінің атом қаруымен қарсы жауап берсе, адамзатқа аса зор қатер төнеді. Қазақстан әлемде өзінің ядр. қаруынан толықтай бас тартқан тұңғыш мемлекет. Осыған орай ядр. қарулары бар мемлекеттер Қазақстанның қауіпсіздігіне кепілдік беріп отыр. Алайда әлемдік саясатта, геоэкон. жағдайда әр ел өз мүддесін ойлайды. Түбінде өзінің төл мүдделерінің орындалуы жолында әрекет жасайды. Сондықтан әрбір ел әлемдік геосаяси ойындардың құрбаны болмауды ойластырады. Ұжымдық қауіпсіздік қаншама тартымды болғанымен, саяси тартыстарда қандай да болмасын мемлекеттің қауіпсіздігінің кепілі бола алмайды. Бірақ Ұжымдық қауіпсіздікке мүше болу еш уақытта зиянды емес. Белгілі бір шекке дейін әр ел Ұжымдық қауіпсіздікті өз пайдасына жұмыс еткізе алады. Ұжымдық қауіпсіздік мемлекеттер үшін күрделі әлемдік қатынастарда өз орнын анықтауға және нығайтуға көмектеседі.Ұжымдық қауіпсіздік - халықаралық құқық, халықаралық даужанжалдарды бейбіт реттеу, бейбітшілікке төнген қауіптің алдын алу, тыйып тастау, жоюдың үжымдық шараларының ережелері мен қағидаттарының жалпы мойындалған жүйесі. Ұжымдық қауіпсіздік БҰҰ Жарғысының талаптарына негізделген халықаралық қауымдастық мүшелерінің әрекеттерінен көрініс табады. Ұжымдық қауіпсіздікті қамтамасыз етуде маңызды рөлді НАТО, Араб мемлекеттері Лигасы, Америка мемлекеттері Ұйымы, Еуропадағы қауіпсіздік пен әріптестік Үйымы, Тәуелсіз мемлекеттер достастығы сияқты мемлекетаралық құрылымдар атқарады. Бүл халықаралық құрылымдар өз қызметтерін келесідей қағидаттарға сүйеніп жүзеге асырады: күш қолдануды және қолдануға қоқанлоққы көрсетуге тыйым салу; халықаралық даужанжалдарды тек бейбіт жолдар мен қүралдар арқылы шешу; егемендікті қүрметтеу; мемлекеттер теңдігі; ішкі істерге араласпау.
Дереккөздер
Санат:Саясат
Қайта тереңдеген аңғар
Қайта тереңдеген аңғар- мұздық терең қазған басты трогтағы аңғар, ал бүйірлік трогтар саяздау қазылады. Мұздық еріп кеткен соң бүйірлік аңғар биікте қалғандықтан түбін басты аңғар деңгейіне дейін қайта тереңдетіп қазады. Бүйірлік аңғарларда сарқырамалар жиі кездеседі.
Дереккөздер
Санат:Геология
Балқан облысы
Балқан облысы — Түрікмен КСР аумағында 1939-1947, 1952-1955, 1973-1988 жылдары болған әкімшілік бірлік.
1991 жылы бұрынғы облыс аумағында Балқан облысы, ал 1992 жылы Балқан уәлаяты құрылды.
Ауданы — 138,5 мың км². Халқы – 352 мың адам. (1987), оның ішінде қала халқы – 82%. Әкімшілік жағынан 6 аудан, құрамына 5 қала, 17 кент кірді (1987).
Әкімшілік орталығы — Красноводск қаласы (кейін Небітдақ).
Аумағының көп бөлігін Қарақұм шөлі алып жатыр, батысында Каспий теңізі ұласып жатыр.
Әкімшілік бөлінісі
Облыс КСРО Жоғарғы Кеңесі Төралқасының 1939 жылғы 21 қарашадағы Жарлығымен құрылды.
1939 жылы облыс 5 ауданға бөлінді: Хасанқұлы, Қазаншық, Қарабұғазкөл, Красноводск және Небітдақ. 1943 жылы Ашхабад облысынан Қызылетрек ауданы Балқан облысына қосылды. 1944 жылы 21 наурызда Қарабұғазкөл ауданы таратылды.
КСРО Жоғарғы Кеңесі Төралқасының 1947 жылғы 23 қаңтардағы Жарлығымен облыс таратылып, барлық аудандар Ашхабад облысына берілді.
1952 жылы 4 сәуірде облыс қайта құрылғанда оның құрамына 6 аудан кірді: Хасанқұлы, Қазаншық, Қызылетрек, Красноводск, Құмдақ және Желекен. 1955 жылы 9 желтоқсанда олардың барлығы Ашхабад облысына өтті.
Үшінші рет құрылғанда (1973 ж. 27 желтоқсан) оның құрамына 6 аудан: Хасанқұлы, Қазаншық, Қарақала, Қызыларбат, Қызылетрек және Красноводск кірді. 1988 жылы облыстың үшінші таратылуына аз уақыт қалғанда Хасанқұлы және Қарақала аудандары таратылды.
Тұрғындары
1939 жылы облыста 85,8 мың адам тұрды. Соның ішінде түрікмендер – 43,7%; орыстар – 26,4%; қазақтар – 20,9%; украиндар – 3,1%; татарлар – 1,8%; армяндар – 1,1%. 1987 жылға қарай облыс халқының саны 352 мың адамға дейін өсті.
Табиғаты
Климаты күрт құбылмалы. Негізгі өзендері – Етрек, Сумбар. Хазар қорығы мен Сүніт-Хасардақ қорығы орналасқан.
Дереккөздер
Санат:Түрікменстан уәлаяттары
Байырғы мұз басу
Байырғы мұз басу - Жер тарихындағы, негізінен, соңғы төрттік дәуірдегі кең байтақ аумақты басқан, кейін мұздық түзілімдерін (морена, кам, оз және тағы да басқалары) қалдырған мүздықтарға тән мұз басу. Бұдан да бұрынырақ (жоғары протерозойда Солтүстік Америкада, Африкада, Аустралияда, карбонның соңында пермьнің басындағы байырғы Гондвана материгінде) болған мұз басулардың іздері бар (нығыз- далған) мұздық шөгінділері — тиллиттер.
Дереккөздер
Санат:География және геодезия
Кастриньяно-дель-Капо
Кастриньяно-дель-Капо (Castrignano del Capo) — Италиядағы коммуна, Апулия әкімшілік аймағына қарасты Лечче провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 5415 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 270 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 20 км² шамасында. Пошта индексі — 73040.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие San Michele Arcangelo.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Апулия елді мекендері
Яльмар Гулльберг
Яльмар Гулльберг (швед. HjalmarGullberg, 30 мамыр 1898 жыл, Мальмё– 19 шілде 1961 жыл, Сконапрвинциясы) –швед ақыны, жазушы, драматург, аудармашы және XX ғасырдағы швед әдебиетінің көрнекті өкілдерінің бірі. Швед әдебиеті тарихындағы алғашқы модернистердің бірі. Гулльберг – әлемдік драматургиядағы атақты аудармашы болып саналады. Ол ежелгі грек трагиктерінің, Шекспир, Кальдерон, Мольерлердің шығармаларын аударған. Өмірінің соңында жазылмайтын ауруға шалдығып, өзіне-өзі қол жұмсайды.
Санат:1898 жылы туғандар Санат:1961 жылы қайтыс болғандар Санат:Швеция ақындары
Қарақұм көтерілісі
Қарақұм көтерілісі – кеңестік әміршілдік жүйеге қарсы бағытталған қарулы қақтығыс. Бұл көтеріліске Қазалы ауданы, Қармақшы ауданы, Тереңөзек ауданы, Аламесек, т. б. аудандардың жеке-жеке топ болып, шаруа жайымен көшіп-қонып жүрген шаруалары қатысты. Көршілес Ырғыз ауданы, Арал ауданы, Қарсақпай ауданының бірқатар ауылдары да осы бас көтеруге қосылды. Жаңа өкіметтің қысымына шыдамай, Қарақұмды паналаған ауылдар қолдарына қару алып, қорғануға мәжбүр болды. Көтерілісшілердің үлкен бір тобын дінбасы Ж.Бәйімбетов басқарды. Қуғыншы қызыл әскерлердің Қармақшыдан және Ырғыздан шыққан отрядтары 7 сәуірде көтерілісшілер жасырынған жерге таяу келіп, қанды шайқас болды. Ұрыс кезінде көтерілісшілерден 35 адам өліп, 23-і жарақаттанған. Ал қызыл әскерлерден 40 адам өліп, олар кейін шегінуге мәжбүр болған. 1930 жылы 13 сәуірде Аралға келген әскери округтік комиссия Қарақұмға үкімет комиссиясын жіберуді ұсынды. Нәтижесінде ҚазОАК төрағасының орынбасары Әліби Жангелдин, жазушылар Сәкен Сейфуллин мен Ғабит Мүсірепов, т.б. бар мемл. комиссия Қарақұмға аттанды. Бірнеше күнге созылған келіссөзден кейін, олар қаруы бар көтерілісшілердің қаруын тапсыруға көндірді. Көтерілісшілер жағынан келіссөзге қармақшылық Бәйімбетов, т.б. қатысты. Олар үкімет алдына 7 шарт қойды. Мемлекеттік комиссияның шешіміне қарамастан, Қазақстан К(б)П Өлкелік комитетінің 1-хатшысы Ф.И.Голощекиннің тапсырмасымен, келіссөзге қатынасқан Бәйімбетов, Ы.Әлмағамбетов, Б.Байбахтин, М.Қыпшақбаев, С.Қуандықбаев, Ө.Өмірбаев, Б.Талқанбаев, Т.Ахметов Алматыға әкелініп, абақтыға жабылды. 1930 жылы 15 шілдеде Қазақстандағы Біріккен Саяси Бас басқармасының үштігімен олар түгелдей ату жазасына кесілді. Осыдан кейін Қарақұмдағы шаруалар қайтадан бас көтеріп, өздеріне .Жұбановты хан етіп сайлады. Сонымен, тамыз-желтоқсан айларында болған қарулы қақтығыстан кейін көтеріліске қатысты деген айыппен қолға түскен 586 адамның 210-ы кедейлер мен орташалар ретінде босатылды, 6 адамның ісі ОГПУ-дің Қарсақпай аудандық бөліміне жан-жақты тексеруге жіберілді. ОГПУ-дің Ерекше үштігінің шешімімен 175 адам ату жазасына кесілді. 172 адам 2 жылдан 10 жылға дейінгі мерзімге еңбекпен түзету лагеріне жіберілді. 6 адам Қазақстанның өзге аймақтарына жер аударылды. Шығыс Сібірге 5 жылға 1 адам, еңбекпен түзету лагеріне 3 жылға 9 адам айдалды. Көтеріліске қатысушылардан 37 адам қаза тауып, 6 қызыл әскер, 3 саяси қызметкер, 3 коммунар өлген.
Дереккөздер
Санат:Көтерілістер Санат:Қазақстан тарихы
Бағытұр Әлімбайұлы Дәндібаев
Бағытұр Әлімбайұлы Дәндібаев (29 сәуір 1951 жыл Қостанай облысы Сарыкөл ауданы Дубинка кенті) - Қамысты ауданының әкімі (1998-2008).
Дереккөздер
Санат:29 сәуірде туғандар Санат:1951 жылы туғандар Санат:Сарыкөл ауданында туғандар Санат:Ақмола ауыл шаруашылығы институты түлектері Санат:Қамысты ауданының әкімдері Санат:Құрмет орденінің иегерлері Санат:Қажырлы еңбегі үшін медалінің иегерлері Санат:Астана медалінің иегерлері Санат:Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл медалінің иегерлері Санат:Тыңға 50 жыл медалінің иегерлері Санат:Қазақстан Конституциясына 10 жыл медалінің иегерлері Санат:Қазақстан Республикасының парламентіне 10 жыл медалінің иегерлері
Рухани мәдениет
Рухани мәдениет - адамның, өзіне және басқа адамдарға, дүниеге қатысын реттейтін дәстүрлер мен құндылықтардың жиынтығы.
Дереккөздер
Санат:Философия
Елжан Амантайұлы Біртанов
Елжан Амантайұлы Бiртанов (18.10.1971 жыл, Тараз) – Қазақстан денсаулық сақтау минстрі (25.01.2017 жылдан бастап), дәрігер, токсиколог, медицина ғылымдарының кандидаты (1998).
Дереккөздер
Санат:Қазақстан токсикологтары Санат:Медицина ғылымдарының кандидаттары Санат:Қазақстан мемлекет қайраткерлері Санат:Қазақстан денсаулық сақтау министрлері Санат:Асфендияров атындағы Қазақ ұлттық медицина университеті түлектері
Эрик Аксель Карлфельдт
Эрик АксельКарлфельдт (швед. ErikAxelKarlfeldt) (20 шілде, 1864 жылы – 8 сәуір, 1931 жыл) – швед ақыны. Стокгольмде туған. 1931 жылы «Оның поэзиясына (қайтыс болғаннан кейін)» атты шығармасы үшін Нобель сыйлығын алады.Карлфельдттің 1906 жылы АндерсЦорн салған портреті сақталған.
Негізгі еңбектері:
Санат:Тұлғалар Санат:Әдебиет
Сейіл Түркебайұлы
Сейіл Түркебайұлы — батыр, қолбасшы.
12 ата Байұлына жататын алаша руының қарабура атасынан шыққан. Патшалық Ресей үкіметінің қазақ даласын отарлау жөніндегі 1968 жылы жаңа әкімшілігін ережесін енгізуге қарсы шығып, Орал, Торғай облыстары тұрғындарының көтерілісін басқарған.
Көтеріліс жеңілгеннен кейін қолға түсіп, баласы екеуі абақтыға қамалған.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Заря (Антонов ауылдық округі)
Заря — Солтүстік Қазақстан облысы Айыртау ауданы, Антонов ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Саумалкөл ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 34 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 240 адам (124 ер адам және 116 әйел адам) болса, 2009 жылы 107 адамды (50 ер адам және 57 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Айыртау ауданы елді мекендері
Тальжина
Тальжина — Ресейдегі өзен. Кемеров облысы, Хакасия Республикасы, Алтай Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Томь өзенінің сол жағалауынан 600 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 20 км-ді құрайды.
Ленгби (Миннесота)
Қала тұрғындарының саны 86 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 0.8 км² шамасында. FIPS коды — 27-36404.
Тальжина
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Томь бастауынан Кондома өзенін қоспағанда, Новокузнецк қаласына дейін. Өзен саласы — Томь, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ленгби (Миннесота)
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миннесота қалалары
Тальжина
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кемеров облысы өзендері Санат:Хакасия өзендері Санат:Алтай өлкесі өзендері
Сапык
Сапык — Башқұртстанның Кугарчин ауданындағы ауыл, Ижбердин ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 200 адамды құрады. Пошта индексі — 453344, ОКАТО коды — 80238820001.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Ворошиловка (Қостанай облысы)
Ворошиловка — Қостанай облысы Қарабалық ауданы, Тоғызақ ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы – Қарабалық кентінен солтүстікке қарай 7 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы ауылдың тұрғындары 577 адам (272 ер адам және 305 әйел адам) болса, 2009 жылы 498 адамды (241 ер адам және 257 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Қарабалық ауданы елді мекендері
Николай Александрович Добролюбов
Николай Александрович Добролюбов (1836-1861) - орыстың революцияшыл-ойшылы, материалист, сыншы, әдебиетші, философ-материалист, прогрессивті публицист. Тәрбие мен оқыту процесіне мынандай арнайы еңбектер жазған: «Тәрбиедегі беделдің маңызы», «Халықтық тәрбие туралы»
=Өмірбаяны=
25 жасында туберкулез ауруынан қайтыс болған, өліміне дейін бір жыл бұрын шетелдерде емделіп, Еуропа бойынша саяхаттады. Өмірінің соңғы минутына дейін есті болған, көршілес бөлмеде амалсыз жағдайда Н. Г. Чернышевский отырған.
А. Я. Панаева естеліктері бойынша, өліміне дейін бірнеше күн бұрын Н. А. Добролюбов айтқан: «Ештеңе жасап үлгермедім деген оймен өлу қиын! Тағдыр мені осылай мазақ қылды! Маған өлімді ертерек жібермеді ме! Егер өмірім тағы екі жылға созылса бір жақсы нәрсе жасар едім! Ал енді ештеңе, ештеңе!»
Н. А. Добролюбов Волков зиратында жерленген. =Публицистикасы=
Добролюбовтың кейбір шығармалары тірі кезінде де басылмай қалған. =Философиясы=
Мақалаларының бірақатарында Добролюбовтың философиялық көзқарастары байқалды. Оның жүйесінің орталығында —мателиалдық әлемнің эволюциясының соңғы баспалдағы болып табылатын және табиғатпен гармонияда өмір сүретін адам. Ол адамдардың теңдігін адам табиғатының «қалыпты жағдайы» деп санады (руссоизмнің әсері), ал қанау — жойылу керек тұрақты емес құрылыстың нәтижесі деп түсінеді. =Поэзиясы=
Добролюбов сонымен қатар поэт-сатирик, тапқыр пародист болған. Добролюбов-поэт «әшкерелеуші» қойылымында үш пародиялық бетперделер арқылы сахна төріне шықты. Ол шығарманы Конрада Лилиеншвагер жазған, австриялық «патриот» Яков Хам және «таңқаларлық лирик» Аполлон Капелькин. Добролюбов өте мықты өлеңдер жазды. Гейненің шығармаларын аударды. (ең әйгілісі «Нәзік досым, мен өліп барамын…» шығармасы). =Дереккөздер=
•	Григорьев А., Сочинения, т. I. (ст. «После „Грозы“ Островского»);
•	Шелгунов Н., Глухая пора, «Дело», 1870, IV;
•	Зайцев В., Белинский и Добролюбов, «Русское слово», 1864, кн. 1;
•	Морозов П., Н. А. Добролюбов, «Образование», 1896, кн. XII;
•	Протопопов М., Добролюбов, «Русская мысль», 1896, кн. XII;
Жамбыл ауылдық округі (Бәйдібек ауданы)
Жамбыл ауылдық округі – Түркістан облысы Бәйдібек ауданындағы әкімшілік бірлік.
Николай Александрович Добролюбов
.
Жамбыл ауылдық округі (Бәйдібек ауданы)
Әкімшілік құрамы
Құрамына Жамбыл, Жүзімдік, Қызылжар, Тасқұдық, Шыбыт ауылдары кіреді. Орталығы – Жамбыл ауылы.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 3056 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Бәйдібек ауданы ауылдық округтері
Николай Александрович Добролюбов
Дереккөздер
Санат:Педагогика Санат:Тұлғалар Санат:Философия
Жер үсті сулары
left|thumb| alt=A.|200 px|[["Жер үсті сулары"]]
Жер үсті сулары— жер бетінде таралған түрақты, не уақытша қалыптасқан сулардың барлық түрлері (өзен, көл, мұхит т.б.).Жер шарының әр түрлі аймақтарының сумен қамтамасыз етілуі көрсеткіштері -ондағы орналасқан халықтың санымен жөне табиғи қорлардың орналасуымен, өнеркәсіп пен ауыл шарушылығының қажеттілігімен әркез үйлесе бермейді. Еуропа мен Азияда әлем халықтарының 77%-ы орналасқан, ал осы аумаққа жылма-жыл айналымға түсетін өзен, көл жөне бөгендердің ғана суларын есепке алатын болсақ, онда жер бетіндегі әрбір адамға орташа есеппен жылына 11,6 мың м3 су тиесілі.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Су шаруашылығы
Топырақ балансы
Топырақ балансы — бір құрылыс алаңы не жер алқабы учаскесінің шектеріндегі оймалар мен үйінділердің жер массалары көлемдерінің ара катынасы. Топырақ балансы жоба негізінде есеп жолымен анықталады және территорияда тік тегістеу жұмыстарын өндіргенде қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Сәулет және құрылыс
Байырлы таулар
Байырлы таулар - қатпарланудың байырғы дәуірінің бірінде (альпілікке дейін) пайда болған және кейін қайталанған ортогенездердің әсерінен бірнеше рет күрделіленген таулар, қатпарлы құрылымдар. Морфологиялық жағынан байырғы таулар ең жаңа және қазіргі тектоникалық қозғалыстармен жасаруы да мүмкін (мысалы, Байкал тау атырабы).
Дереккөздер
Санат:География және геодезия
Кэр-Доман-Шор
Кэр-Доман-Шор — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненец АҚ, Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Енга-Ю өзенінің сол жағалауынан 6 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 19 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Дауыссыз дыбыстар
Дауыссыз дыбыстар (Kонсонантйзм) согласные звуки — тек салдыр немесе салдыр мен үн қатысы арқылы жасалатын, буын құрай алмайтын дыбыстар. Дауыссыз дыбыстарды айтқанда көмейде кедергіге ұшырмаған фонациялық ауа ауыз қуысына күшті қарқынмен келеді. Ауыз тар ашылғандықтан, көмей арқылы келген қарқынды ауа әр түрлі артикуляциялық мүшелермен соктығысады. Қазіргі қазақ тілінде 25 дауыссыз бар: б, в, г, ғ, д, ж, з, й, к, қ, л, м, н, ң, п,р, с, т, һ, ф, х, ц, ч, ш, у, Бұлардын ішінде һ дауыссызы кейбір шығыс сөздерінде, в, ц, ч дауыссыздары негізінен орыс тілі арқылы кірген халықаралық сөздерде, қалған 20 дауыссыз қазақтың байырғы сөздерінде қолданылады.
Айтылу кезінде ауаның еркін шықпай, кедергіге ұшырап шығуынан жасалған дыбыстарды дауыссыз дыбыстар дейді. Дауыссыз дыбыстар сөйлеу мүшелерінің бір-бірімен жанасуы немесе толық қабысуы арқылы пайда болады. Дауыссыздардың басты ерекшеліктері:
- дауыссыздардың жасалатын орны – ауыз және көмей қуыстары;
- дауыссыз қатаңдарда мүлде үн болмаса, ұяңдарда үннің қатысы жартылай болады да, ал үнділерде бәсең үн болады;
- дауыссыз қатаң және ұяңдардың ішкі сапасы таза салдырдан тұрады ал, үнділерде сөйлеу мүшелерінің (тіл, ерін, жақ) бір-біріне жуықтауы, түрленуі, көлемін өзгертуі көмей арқылы келген ауаға пәлендей кедергі бола алмайды;
- дауыссыз қатаң және ұяңдарды көтеруге, созуға, әуенін өзгертуге мүлде болмаса, ал үнділерді керісінше көтеруге, созуға, әуенін өзгертуге болады;
- дауыссыздардың үн сапасында жаңғырық болмайды;
- дауыссыздар сөз ішінде жалқы тұрып буын құрай алмайды.
Дауыссыз дыбыстар дауыс қатынасына қарай үшке бөлінеді:
Екі еріннің бір-біріне жабыса тиісуі арқылы жасалатын м, б, п еріндік дауыссыздар (огубленные согласные) деп аталады. Жіңішке дауыссыздар (мягкие согласные) — сөз құрамындағы дауыссыз дыбыстардың көрші жінішке дауыстылармен үндесіп жінішкеруі (сыз — сіз, тұз — түз). Жуан дауыссыздар (твёрдые согласные)— тілдін орта тұсынын қатты тандайға көтерілмеуінен тембрі (әуені) темен, қатаң айтылатын дауыссыздар.
Дауыссыздардың жуандауы твёрдость согласных — көрші жуан дауысты дыбыстың әсерімен дауыссыздардың жуандап айтылуы. Мысалы: ''ар, он, тар, бар ср. ер, өн, тер, бер.'' Әр уақытта жуан айтылып, буын талғайтын дауыссыздар: қ, ғ. Мысалы: қар, ғана, сақ, доға.
Дауыссыздардың жіңішкеруі мягкость согласных — тілдің орта шені таңдайдын орта шеніне нық тиіп, сонан соң бірден ашылып кетуі арқылы жасалып, әрдайым жіңішке айтылатын дауыссыздар: к, г. Орыс сөздерінде кездесетін ч, щ дыбыстарының да жуан сыңары жоқ, ал қалған дауыссыздар буын ыңғайына қарай жуан, жіңішке болып айтыла береді. Мысалы: қазақ тілінде am — em, үн — үн, тор — тер, аз — әз.
Дауыссыздарды үш үлкен топқа бөледі:
Дереккөздер
Санат:Дауыссыз дыбыстар
IC 2432
IC 2432 — Гидра шоқжұлдызында орналасқан S (спиральді галактика) типті галактика.
Инья
Инья — Ресейдегі өзен. Пермь өлкесі, Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Березовая өзенінің оң жағалауынан 172 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 26 км-ді құрайды.
IC 2432
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 25479, ZWG 33.56, NPM1G +05.0203.
Сыртқы сілтемелер
IC 2432 Санат:Гидра (шоқжұлдыз)
Инья
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кама Бондюг ауылындағыСу өлшеу посты су өлшеу постынан Березники қаласына дейін. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Лензехан Сейілханұлы Досмақов
1964 жылы Қарағанды педагогикалық институтын бітірген. Алғашқы әндері тың игеру жылдары шыққан. Отыз жылға жуық ұстаздық жасаған, қенес жүйесінде қызмет атқарған. 'Досмақов «Ақтоты», «Қарқаралы вальсі», «Өтініш», «Жастық», «Жанарлармен тіл қатып», «Бақыт күнін тойлаған», «Қош, қалқам, қош, қалқам», «Қарқаралы-Балқантауда» сияқты әндердің авторы. Досмақовтың халық арасына кең тараған «Қарқаралы вальсіне» (сөзін жазған С. Ләмбеков) әйгілі музыка зерттеуші Б. Ерзакович жоғары баға берген.
Дереккөздер
Санат:1928 жылы туғандар Санат:Қазақстан сазгерлері Санат:Қарағанды облысы тұлғалары
Ежет
Ежет, галотис (Halotіs) – алабұталар тұқымдасына жататын бір жылдық шөптесін өсімдіктер туысы. Қазақстанда Қызылқұмның тақырларында, тастақты төбелерде өсетін 1 түрі – түкті Е. (Н. pіlosa) бар. Биікт. 5 – 15 см, қалың түкті, негізгі сабағы жақсы жетілмейтін өсімдік. Жапырақтарының пішіні жіпше, етті, ұзындығы 1,5 – 4 см, диам. 1,5 мм-дей. Гүлдері қос жынысты, жеке-жеке жапырақ қолтығына орналасқан, қызғылт түсті. Аталығы 4, аналық мойны – екеу. Мамыр – шілде айларында гүлдеп, жемістенеді. Жемісі шырынды, тұқымының ұзындығы 3 мм-дей.
Дереккөздер
Қазақ энциклопедиясы
Қарақұрт
thumb
Қарақұрт (Latrodectus tredecimguttatus) - улы өрмекшітәрізділер тұқымдасына жатады. Толық жетілген ұрғашы қарақұрттың, (10-20 мм) қара, ал жетілмеген ұрғашысы мен аталықтарының, (4-7 мм) денесінде қызыл дақтары болады. Көздері күндізде түндеде бірдей көреді. Ұрғашы қарақұрт ұясын жерге салады, оның айналасына тор тоқып, жәндіктермен қоректенеді. Өрмектен жасалған піләдағы, (5-12) жұмыртқалары, (1200-2000) қыстап, көктемде жас қарақұрттар шығып, 6 рет түлеп, маусымда толық жетілген ұрғашы қарақұрттарға айналады. Улы бездері кеуде-бас қуысына орналасып, өзекше арқылы хелицермен жалғасқан. Ақзаттан тұратын у өте күшті нейротроптық у. Адамдарды қатты уландырып, кейде өлімге дейін жеткізеді.
Денесі шағын (ұрғашысының тұрқы 10 – 20 мм, еркегі 4 – 7 мм), түсі қара, құрсағында қызыл дақтары бар. Маңғыстаудың шөлді және далалы аймақтарында кездеседі. Қарақұрттар өте өсімтал: шілдеде 100 – 700 жұмыртқа салып, оларды пілләсімен қорғауға алады. Жұмыртқадан шыққан өрмекшілер пілләда қыстап, келесі жылы сәуірде жан-жаққа тарайды. Әсіресе ұрғашы Қарақұрттың уы адам мен малға өте қауіпті. Қарақұрт шаққан жерде қызыл дақ пайда болады, сәл уақыттан соң білінбей кетеді. Қарақұрт шаққан адамның 10 – 15 минуттан кейін іші мен кеудесі қатты ауырады, аяқтарының жаны кетіп, құрысып қалады. Дер кезінде жедел жәрдем көрсетілмесе, уланған адам 1 – 2 күннен кейін өліп кетуі мүмкін. Сондай-ақ Қарақұрт шаққан жерді сол сәтінде сіріңкемен күйдіріп жіберу керек.
Дереккөздер
Санат:Өрмекшілер
Чезинали
Чезинали (Cesinali) — Италиядағы коммуна, Кампания әкімшілік аймағына қарасты Авеллино провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2296 адамды құрайды. Халық тығыздығы 765 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 3 км² шамасында. Пошта индексі — 83020.
Жыл сайынғы мерекесі — 31 желтоқсан.
Сыртқы сілтемелер
Кампания елді мекендері
Рух
Рух - кең мағынада сана, психикалық іс-әрекеттің жоғарғы формасы, тар мағынада ойлау ұғымымен бара-бар.
Дереккөздер
Санат:Философия
মন Geist Menso Mente Vaim (mens) Mieli Esprit Mente Mente 心 Geest Umysł Mente Дух (философия) Spirtu Mendja Sim
Яхреньга (Печеньга тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вага өзені. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері Санат:Вологда облысы өзендері
Ұжымдық еңбек дауы
Ұжымдық еңбек дауы — жұмыскерлер мен жұмыс берушілер арасындағы еңбек шарттарын (жалақыны қоса) белгілеу және өзгерту, әлеуметтік-еңбек қатынастары мәселелері бойынша ұжымдық келісімшарттарды, келісімдерді жасасу, өзгерту және орындау жөніндегі реттелмеген алауыздық. Мұндай дауларды шешу тәртібі мен тәсілдері, сондай-ақ Ұжымдық еңбек дауын шешу барысында ереуіл жасау құқығын іске асыру тәртібі “Ұжымдық еңбек дауларын шешу тәртібі туралы” ҚР заңында белгіленген. Заңға сәйкес жұмыс беруші жұмыскерлердің талаптарын алғаннан кейін өздерінің шешімдерін олардың өкілдеріне үш күн ішінде хабарлауға міндетті. Жұмыскерлердің талаптары қанағаттандырылмаған жағдайда алауыздықтарды шешу үшін бітістіру рәсімі қолданылады, дау бітістіру комиссиясында, сонан соң делдалдың қатысуымен немесе еңбек төрелік сотында қаралады. Бітістіру рәсімдерін ұйымдастыру үшін Ұжымдық еңбек дауын реттеу жөніндегі арнаулы қызмет құрылған. Ұжымдық еңбек дауын шешу барысында тараптар қол жеткізген келісім жазбаша нысанда бекітіледі және оның тараптар үшін міндеттілік күші болады. Егер жұмыс беруші бітістіру рәсімдерінен жалтарса немесе қол жеткізілген келісімді орындаудан бас тартса, онда жұмыскерлер ереуілдермен қоса жиналыстар, митингілер, қыр көрсетулер, шерулер өткізуге құқылы.
Дереккөздер
«Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 жыл. ISBN 5-89800-123-9, VIII том
Санат:Экономика Санат:Заң
Гюнтерсдорф
Гюнтерсдорф (Günthersdorf) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет. Мерзебург-Кверфурт ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 1280 адамды құрайды (31 желтоқсан 2006 жыл). Алып жатқан жер аумағы 3,26 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 88 130. Муниципалитеттің басшысы — Марианне Римайер.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Air Astana
Air Astana (заңды атауы «Эйр Астана» АҚ) — Қазақстанның Алматы қаласында орналасқан әуекомпания. Бұл Алматы халықаралық әуежайы мен Нұрсұлтан Назарбаев халықаралық әуежайынан 42 бағыт бойынша ішкі және халықаралық тұрақты рейстерді орындайтын Қазақстандағы ең ірі әуе компаниясы. Компания 2001 жылдың қазан айында құрылған «Самұрық-Қазына» ұлттық әл-ауқат қоры (51%) мен британдық BAE Systems PLC (49%) компаниясының бірлескен кәсіпорны болып табылады. 2002 жылы 15 мамырда Алматы – Астана бағытында алғашқы рейсін орындады.
Тарихы
2012 жылдың қаңтарында "Air Astana" Centre for Asia Pacific Aviation "басқа тасымалдаушылармен салыстырғанда бірінші онжылдықта үздік нәтижелерді көрсеткен" деп аталды (CAPA, Әуекомпанияларды талдау, 9 қаңтар 2012 жыл), дегенмен, оның пайда болуы соңғы кезде авиациялық саладағы ең қызықты оқиғалардың бірі болып табылады. Компания басында ішкі бағыттарға қызмет көрсететін тасымалдаушы болып құрылған. 2000 жылдың соңында Қазақстан президенті Нұрсұлтан Назарбаевтың ұсынысымен BAE Systems ел өкіметімен әуе шабуылына қарсы қорғанысты жаңғырту бойынша келіссөзді жылжыту мақсатымен әуекомпанияны құруға келіскен. BAE Systems сол кездегі төрағасы сэр Ричард Эванс мәмледе негізгі рөл ойнаған. Дегенмен, ӘШҚҚ бойынша контракт жасалмаған, ал жоғары басшылықтағы кейінгі өзгерістер мен BAE Systems стратегиялық көзқарастары Қазақстандағы кеңселердің жабылуына әкеп соқты. Сондай-ақ, Назарбаевтың қолдауына қарамастан бастапқыда шетел заңды тұлға ретінде қарастырылған компания қазақстандық БАҚ және саясаткер жағынан қарсылыққа тап болды.
2002-2005
нобай|Эйр Астана әуекомпаниясының [[Boeing 757 ұшағы Халықаралық Алматы әуежайынан ұшуда.]] British Airways бұрынғы жетекшісі, бірінші президенті Лойд Пакстонның басшылығымен компания лизингке алғашқы 3 Boeing 737 International Lease Finance Corporation алды. Сосын Aircraft Finance Trading BV (AFT) 4 "Фоккер-50" және Pegasus Leasing Corp. 3 Boeing 757 лизингке алды. Жұмыстың бірінші толық жылынан кейін 2003 жылы компания таза пайда туралы жариялады. "Эйр Қазақстан" бұрынғы ұлттық тасымалдаушының 2004 жылдың ақпанында банкроттығынан кейін әуетасымалдаушы өз ұшу картасын басты халықаралық бағыттары бойынша кеңейте бастады: Дубай, Ыстамбұл, Мәскеу, Бейжің, кейін Франкфурт және Лондон.
2005-қазіргі уақыт
2005 жылдың 1 қазанынан Питер Фостер әуекомпания президенті болып тағайындалды. Бұрын Cathay Pacific Airways басшысы, Philippine Airlines компаниясының сауықтыру тобын басқарған, Royal Brunei Airlines бас директоры болған. Құрылған ұзақ мерзімді даму жоспарлары мен менеджмент құрылымы әлі күнге дейін өзгермес болып қалды. Құрылған сәттен бастап тасымалдаушы бұлжымас пайдалылықты көрсетті және 20 пайдалы (таза пайда) компаниялардың тізіміне 2010, 2011, 2012 жылдары Airline Business және Air Finance Journal нұсқасы бойынша енді және соңғысы оны 2015 жылғы әуекомпаниялардың қаржы жағдайы әлемдік рейтингісінде 20 орынға, BBB- рейтингісімен қойды.
BAE Systems 2013 жылғы жұмысының қорытындысын жасай отырып, Financial Times "қазақстандық Air Astana 49% BAE қатысу үлесімен компанияның мол табысты инвестициялардың бірі болды" деген.
2016 жылдың 8 желтоқсанына дейін «Эйр Астана» Еуропалық Одаққа ұшуға лицензиясы бар жалғыз қазақстандық әуе компания болды.
«Эйр Астана» 2017 жылғы 29 қаңтар мен 8 ақпан аралығында Алматы қаласында өткен Қысқы Универсиаданың ресми тасымалдаушысы және бас серіктесі, сондай-ақ 2017 жылғы «ЭКСПО-2017 көрмесінің ресми әуе тасымалдаушысы» болды.
«Эйр Астана» әуе паркі 29 ұшақтан тұрады. FlyArystan тәуелді компаниясының ұшақтарын қосқанда «Эйр Астана» компаниялар тобында 42 ұшақ жиналған (2022 жылғы желтоқсан айы бойынша). 2022-2023 жж. әуе компания флоты көбінесе Airbus A320 жанұясына кіретін ұшақтардан тұрады. Сонымен қатар әуе компания паркінде үш Boeing 767 және бес Embraer 190 E2 ұшағы бар. 2025 жылдың ортасына таман әуе компания тобы бойынша ұшақ санын 59-ға жеткізуді жоспарлап отыр.
Ресейдегі қызметі
2002 жылдың қыркүйегінде әуекомпания Астана мен Мәскеу қалалары арасында аптасына 3 рет жиіліктегі рейстерді және Алматы мен Мәскеу қалалары арасында күнделікті рейстерді Boeing 737-700 ұшағымен ашты. 2014 жылы Астана - Мәскеу бағыты бойынша рейстер саны аптасына 9-ға дейін, ал Алматы - Мәскеу бағыты бойынша рейстер саны 14-ке дейін ұлғайтылды. Covid 19 пандемиясына дейін әуекомпания Ресейге 11 бағыт бойынша 54 апталық рейс орындады: Алматы - Мәскеу Airbus A321 және Boeing 767, Астана – Мәскеу, Алматы – Санкт-Петербур г Airbus A320, Астана – Новосибирск, Астана – Екатеринбург, Астана – Омбы, Астана – Санкт-Петербург, Алматы-Қазан Embraer 190.
2020 жылғы наурыздан мамырға дейінгі пандемиядан туындаған үзілістен кейін әуекомпания Алматы мен Астана қалаларынан Мәскеу қаласындағы Домодедово халықаралық әуежайына ұшуды, сондай-ақ Алматы-Санкт-Петербург бағыты бойынша рейстерді қалпына келтірді. Рейстер S7 Airlines әуекомпаниясымен код-шеринг келісімі бойынша орындалды. Сонымен қатар, FlyArystan Қарағанды халықаралық әуежайынан Домодедово халықаралық әуежайына, сондай-ақ Алматыдан Новосібірге рейстерді орындай бастады.
2022 жылғы 11 наурызда Эйр Астана Украинадағы соғыс нәтижесі салдарынан бірқатар маңызды іскер серіктестерге салынған ықпалшаралар мен шектеулерге байланысты Ресей аумағына/аумағынан/үстінен ұшатын барлық рейстерін тоқтатты.
ТМД-да қызметі
Air Astana географиялық артықшылығын пайдалана отырып маршруттық желіні қысқа қашықтықтағы рейстермен аймақтағы барлық негізгі қалаларды қамту арқылы кеңейтті. Орталық Азия және Кавказда Air Astana Бішкек (Қырғызстан), Ташкент (Өзбекстан), Баку (Әзірбайжан), Тбилиси (Грузия), Киев (Украина) және Душанбеге (Тәжікстан) қалаларына Алматыдан және Астанадан қатынайды. Жаһандық пандемия кезеңіндегі үзілістен кейін 2020 жылдың наурызынан мамырына дейін аталған маршруттар қайта жанданды, сондай-ақ FlyArystan Кутаисиге (Грузия) рейстерді орындауды бастады.
Қытай мен Кореядағы қызметі
Пандемияға дейін әуекомпания Алматы мен Астана қалаларынан Бейжің қаласына күнделікті рейстерді, сондай-ақ Қытайдың батысындағы Үрімші қаласына рейстерді орындады. 2020 жылдың шілдесінен бастап Чэнду халықаралық әуежайына жолаушылар чартерлік рейстері, сонымен қатар Қытайдың әртүрлі нүктелеріне чартерлік жүк рейстерін тасымалдауға жартылай ауыстырылған Boeing 767 әуекемесімен қайта жалғасты. Жолаушылар сұранысының өсуіне байланысты 2021 жылдың қыркүйегінде жолаушылар әуекемесіне қайта ауыстырылды.
Пандемиядан кейін Корея үкіметінің жол жүру шектеулеріне байланысты Кореяның Сеул қаласына Алматыдан күн сайын және Астанадан аптасына екі рет ұшатын рейстер Алматы мен Сеул қалалар арасында аптасына бір рейске дейін қысқартылды. Алматы мен Гонконг арасындағы әуерейстері белгісіз мерзімге тоқтатылды.
2023 жылдың мамыр айындағы жағдай бойынша Бейжің мен Сеулге баратын барлық рейстер пандемияға дейінгі ұшу жиіліктеріне қалпына келтірілді.
FlyArystan
2018 жылдың қараша айында "Air Astana" FlyArystan бюджеттік әуекомпаниясын ашу жоспарын жариялады. Жеке басқару құрамымен FlyArystan әуекомпаниясы өз қызметін 2019 жылдың 1 мамырында 180 орындық конфигурациясы бар бірнеше Airbus 320 әуекемесімен және "Air Astana" негізгі әуекомпанияның пайдаланушы сертификатын (AOC) қолдана отырып лоукосттың классикалық моделі бойынша жұмыс жасады, 2020 жылғы қаңтар айындағы жағдай бойынша FlyArystan 10 A320 ұшағын пайдалануда, тағы 7 ұшақ 2023 жылға дейін тапсырыста тұр. FlyArystan жолаушылар ағымының жоғары өсуі (2020 жылмен салыстырғанда 2021 жылы 553%) 2021 жылы Қазақстанның әлемдегі ең жылдам дамып келе жатқан отандық авиация нарығына айналуына ықпал етті.
ИКАО және ЕО
Әуекомпания маршруттық желісінің дамуына реттеуші факторлар 2009 жылдан 2014 жылдың сәуіріне дейін елеулі ықпал жасады. 2009 жылдың сәуірінде Халықаралық Азаматтық авиация ұйымы (ICAO) Қазақстанның Азаматтық авиация комитеті бақылау міндеттерінде сәйкессіздіктерді тапқан. Соб себеппен Еуропалық Әуе қауіпсіздігі комитеті барлық Қазақстанда тіркелген әуекомпанияларға Еуропа одағынан/одағына ұшуға тыйм салды. "Эйр Астана" жалғыз бұл қара тізімнен шығарылған.
Жаһандық пандемия кезінде әуекомпания Батыс Қазақстанға мұнай кен орындарының негізгі қызметкерлерін жеткізу үшін Атырау мен Амстердам арасында (сол кездегі жалғыз халықаралық бағыт болды) рейстерді орындады. 2020 жылдың шілде айынын бастап әуекомпания Еуропаға басқа бағыттарды қалпына келтірді, ал 2022 жылдың қаңтарына дейін әуекомпания Астанадан Франкфуртқа (Lufthansa German Airlines компаниясымен код-шер келісімімен) және Лондон Хитроу әуежайына, Амстердам мен Франкфуртқа Атырау мен Оралдан ұшатын рейстер орындады.
2023 жылдың мамырынан бастап Франкфурт пен Амстердамға барлық рейстер пандемияға дейінгі жиіліктерге қалпына келтірілді. 2023 жылдың маусым айындағы жағдай бойынша Алматыдан Лондонға және Ақтаудан Лондонға рейстер аптасына 5 рет, ал Алматыдан Ираклионға рейс аптасына 4 рет орындалады.
Серіктестік
«Эйр Астананың» келесі компаниялармен кодшейр келісімі бар (2016 жыл ақпан айына сәйкес):
Ұшақтар паркі
нобай|220x220 нүкте|Эйр Астананың [[Боинг|Boeing 767-300ER ұшағы]] нобай|329x329 нүкте|Эйр Астананың [[Airbus A320neo|Airbus A321neo ұшағы ]]
Қазіргі ұшақтар паркі
Air Astana әуекомпаниясы келесі ұшақтардан тұрады (2022 жылғы желтоқсан айы бойынша) :
Флот тарихы
«Эйр Астана» ұшақтар флотының тарихы:
Қызмет және брендинг
Әуекомпания көптеген жылдар бойы жолаушыларға жоғары сапалы қызмет көрсеткені үшін үлкен беделге ие болды, бұған Skytrax, Trip Advisor және APEX-тің көптеген марапаттары дәлел бола алады (төменге қараңыз).
Колумбия округінің Вашингтон қаласындағы 2015 жылдың 25 ақпанда өткен Әуе көлік саласының 41-ші Annual Airline Industry Achievement Awards марапаттау рәсімінде «Эйр Астана» компаниясы «Авиациялық нарығының көшбасшысы» атағына ие болды.[1] 2014 жылғы World Airline Awards нұсқасы бойынша «Эйр Астана» компаниясы Орталық Азия мен Үндістандағы үздік әуе компания атағын үшінші жыл қатарынан иеленіп отыр. Осы салтанатта «Эйр Астана» компаниясы Орталық Азия мен Үндістандағы «Үздік қызмет көрсету» атағына екінші рет ие болды. Сондай-ақ, 2012 жылдың мамыр айындағы Skytrax компаниясы өткізіген аудиты бойынша әуекомпания Ресей/ТМД/Шығыс Еуропа елдерінің арасында Skytrax World Airline Awards 2012 нұсқасы бойынша беделді 4 жұлдызды рейтінгке ие болған бірінші тасымалдаушы болды және аумақта осы атаққа ие болған жалғыз әуе компания ретінде қалды.
Класс түрлері
Air Astana барлық ұшақтарда бизнес және эконом класстарын, сондай-ақ Airbus 321neo Long Range бортында жатын орны бар эконом класс ұсынады. Embraer E2 ұшағын қоспағанда, барлық ұшақтар RAVE компаниясының жеке борттық ойын-сауық жүйесімен бизнес және эконом-класстары жабдықталған.
Жаңа өнімдер
2015 жылдың ақпан айында «Эйр Астана» компаниясы Boeing 757 ұшағында жаңа класс түрін ұсына бастады: эконом-класындағы жатын орындар. Эконом кластағы жатын орындардың жолаушылары әуежайдағы әр түрлі артықшыларымен қоса (сондай-ақ, бизнес-класс залдарына кіру) бөлек жатын эконом салонында келесі қызметтерді пайдалана алады: төсек-орын жинағы, бизнес-класс жол жинақтары және KCTV жүйесі. Жаңа өнім қазіргі уақытта Астана - Лондон, Франкфурт, Париж және Алматы - Гонконг бағыттарындағы Boeing 757-200 ұшағында ғана бар.
Nomad Club
Жиі ұшатын жолаушылардың «Nomad» клубы «Алтын», «Күміс» және «Стандартты» мүшелік деңгейлерден тұрады және Lufthansa компаниясының 「Miles & More」 бағдарламасымен өзара келісілген. Жергілікті қазақ дизайнерлері жасаған кабинадағы және жердегі қызметкерлердің жаңа киім үлгісі 2013 жылдың басында енгізілді.
Бағыттар желісі
Эйр Астана әуе компаниясының 64 бағыты Қазақстанның көптеген ірі қалаларын және Орталық Азия мен Ресейдің көршілес қалаларын қамтиды. Бұл әуе компанияның беделін жақсарту үшін және дамып келе жатқан әуе нарығы бар аймақта қауіпсіздіктің жоғары стандарттарын сақтау үшін " кеңейтілген ішкі нарық стратегиясы " деп аталатын шешімнің нәтижесі болып табылады. 2009 жылдан бастап әуе компания Баку, Ташкент, Үрімші, Тбилиси, Душанбе, Бішкек, Новосибирск, Самара, Екатеринбург, Санкт-Петербург, ал 2012 жылдың ортасынан бастап Қазан мен Омбыға рейстерді іске қосты. 2012 жылдың 28 тамызнан бастап  Эйр Астана Азияның оңтүстігі мен шығысына Делиге, Сеулге (Asiana Airlines компаниясымен код-шер келісімі бойынша жүзеге асырылатын), Пекинге, Бангкокқа, Куала-Лумпурға, Гонконгқа, және 2013 жылдың қаңтарынан бастап Хошиминге бағыттарын іске қосты. Сондай-ақ күн сайын Астанадан Франкфуртқа және Хитроуға аптасына төрт рет ұшу бағытын жүзеге асырады. Алматы мен Астанадан Киевке баратын бағытты 2013 жылдың көктемінде іске қосты. 2015 жылғы 29 наурыздан бастап Астана - Париж бағыты бойынша аптасына үш рет рейстерді іске қосты. 2015 жылдың 1 маусымынан бастап әуе компания Астана - Тбилиси бағыты бойынша маусымдық рейстерді ұсынады. 2016 жылдың 30 маусымынан бастап әуе компания Алматы-Тегеран бағыты бойынша рейсті іске қосты. 2017 жылдың маусым айында Тегеранға рейстер тоқтатылды. 2020 жылғы 5 желтоқсаннан бастап әуе компания аптасына екі рет ұшу жиілігімен Алматы-Мале бағыты бойынша Мальдив аралдарына рейстерді жүзеге асыра бастады. 2021 жылдың 6 ақпанында Эйр Астана әуе компаниясы Шри-Ланкаға тікелей рейс ашты. Алматыдан Маттал Раджапакс Хамбантот әуежайына Airbus A321Neo ұшағымен аптасына бір рет жүзеге асырылады. 2021 жылғы 31 қазанда Эйр Астана аптасына екі рет Пхукет аралына Airbus A321 NEO LR және Boeing 767-300ER ұшақтарында орындалатын тікелей рейсті ашты.
Өмір салтының бағыттары
2020 жылдың наурыз айында Covid-19 пандемиясы салдарынан Оңтүстік-Шығыс Азия бойынша сапарларға қатаң шектеулерге байланысты Air Astana Қазақстаннан Бангкок пен Куала-Лумпур қалаларына әуе қатынасын тоқтатуға мәжбүр болды. 2020 жылдың қазан айында кейбір курорттық бағыттар бойынша сапарларға қойылған шектеулерді ішінара алып тастағаннан кейін, сондай-ақ Қазақстан азаматтарына сапар шегуіне шектеулерді алып тастағаннан кейін әуекомпания Анталия (Түркия) және Шарм-эль-Шейхке (Египет), сонымен қатар Мальдив аралдарына (Мале халықаралық әуежайы) және Коломбоға (Шри-Ланка) бағыттарын қалпына келтірді. Саяхатшылардың сапарының орташа ұзақтығының артуына байланысты әуекомпания басшылығы «өмір салты бағыттары» деп атаған бұл рейстер 2021 жылдың наурыз айында қосты. 2022 жылдың қаңтар айы бойынша Air Astana келесі бағыттарды орындайды:
Алматы - Мале (Мальдив аралдары)
Алматы — Коломбо (Шри-Ланка)
Алматы – Гоа (Үндістан)
Алматы – Пхукет (Тайланд)
Алматы – Анталия (Түркия)
Алматы — Бодрум (Түркия)
Алматы — Шарм-эль-Шейх (Египет)
Алматы – Хургада (Египет)
Алматы - Подгорица (Черногория)
Алматы — Батуми (Грузия)
Алматы, Астана — Дубай (БАӘ)
Ақтау, Астана - Кутаиси, Грузия (оператор FlyArstan)
Алматы, Астана - Ираклион, Грекия (оператор Air Astana)
«Шаңырақ» күту залы
«Эйр Астана» компаниясы жақында Астана қаласының халықаралық әуежайында бірінші болып эксклюзивті «Шаңырақ» күту залын ашты.
Оқиғалар
2018 жылғы 11 қарашада Air Astana әуекомпаниясының 1388-ші рейсінің Embraer ERJ-190 ұшағы көкке көтерілгеннен кейін Португалиядағы үшінші тарап техникалық қызмет көрсету жеткізушісінің ірі техникалық тексеруінен кейін басқару тросы дұрыс орнатылмау салдарынан ұшақ күрделі мәселеге тап болды. 90 минуттан астам уақыт өткен соң борттағы 3 ұшқыш және 3 қызмет көрсететін қызметкері бар ұшақ Бежа әуе базасына қонды. Дегенмен, ұшақ көптеген құрылымдық ақауларға ұшырап және есептен шығарылды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Қазақстан әуе компаниялары
Мансфилд (Огайо)
Сыртқы cілтемелер
Санат:Огайо қалалары
Мотта-Висконти
Мотта-Висконти (Motta Visconti) — Италиядағы коммуна, Ломбардия әкімшілік аймағына қарасты Милан провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 6070 адамды құрайды. Халық тығыздығы 674 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 9 км² шамасында. Пошта индексі — 20086.
Елді мекеннің қамқоршысы — Иоанн Креститель. Жыл сайынғы мерекесі — 24 маусым.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ломбардия елді мекендері
Иммерат
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 251 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 5,95 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 07 2 33 034. Муниципалитеттің басшысы — Рудольф Мюллер-Кесселер.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Рейнланд-Пфальц елді мекендері
Бреница (Плевен облысы)
Бреница (Бреница) — Болгариядағы ауыл. Плевен облысына қарасты Кнежа қауымының құрамына кіреді.
NGC 6507
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Бреница (Плевен облысы)
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 959 адамды құрайды.
NGC 6507
Ашылуы
Бұл нысанды 1786 жылы 27 маусымда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 6507 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: OCL 32.
Бреница (Плевен облысы)
Пошта индексі — 5834. Телефон коды — 09145. ЕКАТТЕ коды — 6375.
NGC 6507
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Мерген (шоқжұлдыз)
Бреница (Плевен облысы)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Плевен облысының елді мекендері
Фелгейраш (Фафе)
Фелгейраш (Фафе) (Felgueiras (Fafe)) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Брага округінің құрамына кіреді. Фафе муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Минью ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Аве экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 135 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 5,42 км² шамасында. Халық тығыздығы — 24,9 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Минью провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Брага округінің елді мекендері
Нұрбатыров Қанапия Ақпанұлы
Нұрбатыров Қанапия Ақпанұлы (4.12.1950 жылы туған, Астана) – ғалым, технология ғылым докторы (1997), профессор (1999). Целиноград инжинер-құрылыс институтын (қазіргі Еуразия ұлттық университеті) бітірген (1972). 1972 – 78 жылы аталған инситутта оқытушы, 1978 жылдан Алматы құрылыс материалдары ғылыми-зертерттеулер және жобалау институтында ғылыми қызметкер, директордың ғылыми жұмыстар жөніндегі орынбасары, бас директоры (2003 жылдан). Негізгі ғылыми еңбектері керамика технология мәселелеріне арналған. Нұрбатыровтың тікелей қатысуымен күл керамикасын кептірудің тиімділігі жоғары технология негіздері жасалды. Күл керамикасын кептірудің жаңа әдісі 1988 ж. Ақсу қаласында (Павлодар облысы) күл-керамикф зауытын іске қосқанда қолданыс тапты. Нұрбатыров Қазақстанда әлемдік практикада ең алғаш ойлап табылған жаңа керамик. “золокерам” материалдарының технологиясын жасаушы негізгі авторлардың бірі ретінде ҚР Мемлекет сыйлығын алған (2003). 100-ден аса ғылыми еңбектер мен өнертабыстардың авторы.