cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Монофтонг
Монофтонг (monos,phthongos дыбыс) — жалаң дауысты. Қосындысыз, жалаң құрамды дауыстылар: а, ә, ы, і, ұ, у. Ол артикуляциялық тұрғыдан біркелкі айтылып, акустикалық тұрғыдан бірыңғай естілетін дауысты дыбыс. Монофтонг дауысты дыбысты айтқанда сөйлеу мүшелері дыбысты айтып болғанша өзгеріссіз бір қалыпта тұрады. Оның акустикалық белгілері (форманттарының суреті) тұрақты болады. Монофтонгтардың дифтонгтардан негізгі айырмашылығы осында. Қазақ тілінің дауысты дыбыстары негізінен монофтонгтардың қатарына жатады (а, ә, ы, і, ү, ү). Ал о, ә, е дауыстылары туралы ортақ пікір жоқ. Бір топ ғалымдар (Қ. Жұбанов, I. Кеңесбаев, С. Татубаев, Ж. Арапбаев т. б.) оларды монофтонгтар қатарына қосады да бірыңғай артикуляциялык, сипаттама береді. Осы дауыстыларды дифтонг қатарына жатқызып, акустикалық дәлелдемелер ұсынған пікір де бар (Ә. Жүнісбек). Бұл дауыстылардың (о, ө, е) төңірегінде басқа да (төмендегідей) пікірлер айтылады. Кейбір ғалымдар: "дауыстылар фонетикалық жағдайына қарай әртүрлі комонофтонг бинаторлық варианттарда келе береді, е, о, ө дауыстылары сөздің бас позициясында үнемі ашық дифтонг (йе, уо, уе) саласында айтылады: есік (йесік), етік (йетік), елес (йелес), орамал (уорамал), олжа (уолжа), өмір (уөмір), өкпе (уөкпе) т. б. Сөздің өзге шенінде бүл дауыстардың ешқайсысы дифтонг түрінде кездесе алмайды. Анлауттағы йе, уо, уө ашық дифтонгтары мен сөздің өзге шенінде келетін е, о, е монофтонг-жалаңдарының арасында фонематикалық ерекшелік жоқ. Сондықтан йе, уо, уе дифтонггерін е, о, ө фонемаларының сөз басында айтылатын комбинаторлық не позициялық варианттары деп қараймыз", - десе, екінші бір ғалымдар: "бұл дауыстылар барлық буындарда да монофонемалық дифтонг қалпын сақтайды, Мысалы, елес (йелйес), емен (йемйен), ереуіл (йерйеуіл), орхон (уорхуон), оппонент (уоппуонйент) т. б." - дейді. Сол сияқты, дауыстылардың саны (9, 11, 12, 15...) жөнінен және и, у әріптері жайлы да бірауыздылық жоқ. Оларды (и, у) біреулер дауысты, енді біреулері монофтонг, дифтонгоид деп дәлелдеуге тырысады. Ал қазақ тіліндегі дауысты дыбыстарды эксперименттік жолмен зерттеп жүрген кейбір ғалымдар бұл әріптерді (и, у) дауысты дыбыстар қатарына жатқызбайды.
Дереккөздер
Санат:Қазақ тілі Санат:Лингвистика
Столбовка (Усьва тармағы)
Столбовка — Ресейдегі өзен. Пермь өлкесі, Свердлов облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Усьва өзенінің сол жағалауынан 82 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 17 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Чусовая қала типті Кын ауылындағысу өлшеу постынан сағасына дейін. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Авторлық қолтаңба
Авторлық қолтаңба, белгілі бір адамдардың өз қолымен жазған жазуы, қойған қолдары немесе жазған хаттары мен шығармаларының қолжазбалары. Осыған байланысты авторлық қолтаңба ұлы ойшылдар мен жазушылардың, ғалымдардың, мемлекет, қоғам қайраткерлерінің қолтаңбаларын зерттеу нысаны болып табылады. Авторлық қолтаңба негізінен мемлекет иелігіндегі мекемелер мен кітапханаларда, жеке мұрағаттар мен кітапханаларда сақталады. Ал Әуезовтің мұрағаты мен кітапханасында жеке өзінің және көптеген ақын-жазушылар мен ғылым, өнер, қоғам қайраткерлеріне сыйға тартқан кітаптарында оның авторлық қолтаңбасы бар. «Абай» романының алғашқы кітабының шығуына үлкен септігін тигізген Б. Кенжебаевқа тарту еткен кітабына:
Столбовка (Усьва тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пермь өлкесі өзендері Санат:Свердлов облысы өзендері
Авторлық қолтаңба
«Бейсембайға! Кітаптың дүниеге шығуына еткен еңбегің мен достық, інілік көңіліңді айрықша бағалаған жүрекпен сыйлаймын. Мұхтар. 31.VIII.42»
деп жазса, орыстың атақты жазушысы В. В. Ивановқа:
«Аса қадірлі жерлесім, қазақ халқының айнымас досы, қымбатты Всеволод Вячеславовичке. М. Әуезов. 12.V.46»
деген ықылас білдірген. Ал шығармаларына қатысты қолтаңбалары өз алдына бір тебе, ол арнайы талдауды, зерттеуді қажет етеді.
Дереккөздер
Санат:Қолтаңбалар
Ясиын Құмарұлы
Құмарұлы Ясиын (1957 ж.т.), Қытайда тұратын қазақ этнографы. «Ұлы даланың рухани арнасы», «Қазақтың салт-дәстүрлері» (Шыңжаң, 2007 ж.) атты көлемді жинақтары жалпы қазақ елінің шаруашылық, тұрмыс, мәдениет, өнер салаларындағы ұлттық дәстүрлердің өзіндік орны мен қызметін, маңызын шебер жеткізе білумен құнды ғылыми туындылар қатарына жатады. Ясиын Құмарұлы: “Қазақ тарихына қатысты деректердің 50 пайыздан астамы қытай мұрағат деректерінде жатыр” деген екен.
Дерек көзі Ясин Құмарұлы: «Сақтан қалған сарқыттар», Шынжаң Әсемөнер-фото сурет баспасы, Үрімжі, 2015жыл.
Дереккөздер
Қазақтың салт-дәстүрлері мен әдет-ғұрыптары (Қазақ мәдениетінің суретпен безендірілген энциклопедиялары) "Атамұра",-Алматы. Дерек көзі Ясин Құмарұлы: «Сақтан қалған сарқыттар», Шынжаң Әсемөнер-фото сурет баспасы, Үрімжі, 2015жыл.
Санат:1957 жылы туғандар
Бассэтт (Айова)
Бассэтт (Bassett) — Айова штатының Чикасо округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 1.0 км². FIPS коды — 19-04780.
Бунтон (Нью-Джерси)
Бунтон (Boonton) — Нью-Джерси штатының Моррис округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 8347 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 6.4 км² шамасында. FIPS коды — 34-06610.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Нью-Джерси қалалары
Сан-Жозе-ду-Серидо
Сан-Жозе-ду-Серидо (São José do Seridó) — Бразилиядағы муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Норти штатында орналасқан. Орталық Риу-Гранди-ду-Норти мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Серидо-Ориентал экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
Тарихы
Қала 1962 жылы құрылған.
Санат:Риу-Гранди-ду-Норти елді мекендері
Қалжыңбас
Қалжыңбас. Әзілқой, күлдірғіш адам. «Тәкежан Абайдан екі жас үлкен, қалжыңбас, әзілқой болатын» (Мұхтар Омарханұлы Әуезов, Абай). Сөздің екі түбірден біріккені сырт көзге де анық. Алғашқы түбір — қалжың, екіншісі — бас. Бірінші түбірдін, төркіні түркі-Моңғол, әсіресе, қазақ пен Моңғол тілдеріне ортақ деп қарарлық деректен құр алақан емеспіз. Біздеғі «қалжың» түлғасьіна сәйкес Моңғолдарда «хөгжөөнтэй», «хошин» сөздерінің алғашқысы — әзілқой, соңғысы — қалжың мағыналарында қолданылады (Қаз.-мон. сөз., 1977, 42, 174). Бұл көрсетілген мағыналар олардың алғашқы мағынасы емес екендігі де байқалады. Моңғолдарда алғашқы тұлғаның түбірі — «хөгжәөн» қазақ тіліндегі «қуаныш», «көңілді» дегенді ұғындырады (бұл да сонда, 158, 192). Ойын-күлкі, әзілдің тек көқілді адамдар арасында болатынын ескерсек, сөздің алғашқы мағынасы — қуанышты, көңілді де, ал әуелгі тұлғасы — «хөгжәөн» деген лазым. Сөз түркі тілдерінен Моңғолдарға немесе керісінше ауысты ма, әлде әуелден ортақ па бұл арасын кесіп айту қиын. Қалайда «қалжың» мен «хөгжөөн» тұлғаларының бірінің бірі дыбыстық өзгеріске түскен түрлері екені даусыз деп ойлаймыз.
Ал біріккен сөздің екінші сыңары —«бас» сөзін тек кейбір түркі тілінен ғана кездестіреміз. Тува тілінде біздегі «әзіл» мағынасын —«бастак», ал «әзілқой адам» дегенді —«баштак кижи» сөз тіркесі ұғындырады.
Осыларды қорыта айтқанда, «қалжыңбас» сөзі — түркі, Моңғол тілдеріндегі екі сөз тіркесінен (хөгжөөн + -һбаштак) қысқара келіп пайда болған деп ойымызды доғаруға да болар еді. Бірақ тағы бір тіл дерегі оған ырық беретін емес. Парсы тілінде «кәчәләкбази» сөзі — ақымақтану, ақмақтың ісін қылу дегенге нүсқаса, «кәджбаз»— арам ойыншы, шулер, алдамшы адам мағыналарында қолданылады (Пер.-рус., сл., 1983, II, 314, 312). Әсіресе соңғы, «кәджбаз» сөзінің тұлғасы мен мағынасы біздегі «қалжыңбасқа» өте жуық. Мүның езі кездейсоқ сәйкестік пе, әлде түркі, Моңғол тілдерінен ауысты ма, бүл арасын анықтау оңай емес. Өйткені парсы тіліндегі «кәджбаз» тұлғасын да екі түбірдің қысқара келіп, бірігуінен пайда болған деуге дәлел баршылық: «кәдж»— қисық, қыңыр (Пер.-рус., 1980, II, 311); «бозбаз»—күлдіргіш (скоморох) (сонда, I, 205). Ал «кәчәләкбази» сөзінің алғашқы сыңары: «кәчәләк» та парсы тілінде жеке сөз қалпында қолданылып — қуыршақ, қуыршақ адам мағынасын иеленеді (сонда, II, 314). Бүл да — адамды күлдірудің бір жолы.
Өз шамалауымыз бойынша, «қалжыңбас» сөзі түркі, Моңғол тобындағы тілдер негізінде пайда болған тәрізді.
Дереккөздер
Санат:Лингвистика Санат:Қазақ тілі
Ильюшка
Ильюшка — Ресейдегі өзен. Свердлов облысы, Түмен облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Лозьва өзенінің сол жағалауынан 74 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Тавда өзенінің бастауынан сағасына дейін, Сосьва өзенін қоспағанда бастауынан Морозково ауылындағы Су өлшеу постына дейін. Өзен саласы — Тобыл, өзен алабы — Ертіс.
Фонтиверос
Фонтиверос (Fontiveros) — Испаниядағы муниципалитет. Кастилия және Леон автономды бірлестігіне қарасты Авила провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Ла-Морания ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 856 адамды құрайды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Авила елді мекендері
Біріккен Ұлттар Ұйымының бас хатшысы
Біріккен Ұлттар Ұйымының бас хатшысы — Біріккен Ұлттар Ұйымы Хатшылығының күнделікті жұмысына басшылық жасайтын лауазым иесі.
БҰҰ Бас хатшысын БҰҰ Қауіпсіздік кеңесінің ұсынысымен, БҰҰ Бас Ассамблеясы 5 жыл мерзімге тағайындайды. Мерзім тағы да 5 жылға созылуы мүмкін. Бас хатшысы жыл сайын Бас Ассамблеяда БҰҰ-ның әр саладағы қызметі туралы баяндама жасайды, БҰҰ шеңберінде ұйымдастырылған халықаралық конференцияларға қатысады. Ол әкімшілік қызметімен және күнделікті жұмыстарды басқарумен қатар, БҰҰ-ның басқа да органдарының шешімдерінің орындалуын қадағалайды, халықаралық бейбітшілік пен қауіпсіздікке қатер төндіретін кез келген мәселені Қауіпсіздік Кеңесінің назарына қояды, мемлекеттер арасындағы шиеліністерді шешудің бейбіт жолдарын ұсынады.
Темес (Темес ауылдық кеңесі)
Темес (Темәс, Темясово) — Башқұртстанның Баймақ ауданындағы ауыл, Темес ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 3920 адамды құрады. Пошта индексі — 453663, ОКАТО коды — 80206852001.
Біріккен Ұлттар Ұйымының бас хатшысы
БҰҰ Бас хатшыларының тізімі
БҰҰ құрылғалы бері Бас хатшылары:
Темес (Темес ауылдық кеңесі)
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Біріккен Ұлттар Ұйымының бас хатшысы
Дереккөздер
Санат:Біріккен Ұлттар Ұйымының Бас хатшылары
Темес (Темес ауылдық кеңесі)
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Бельфорте-алл'Изауро
Бельфорте-алл'Изауро (Belforte all'Isauro) — Италиядағы коммуна, Марке әкімшілік аймағына қарасты Пезаро-э-Урбино провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 784 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 65 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 12 км² шамасында. Пошта индексі — 61020.
Елді мекеннің қамқоршысы — San Lorenzo.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Марке елді мекендері
Поливное (Қарағанды облысы)
Поливное — Қарағанды облысы Абай ауданы, Қарағанды ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы – Абай қаласынан оңтүстік-батысқа қарай 10 км-дей жерде.
Халқы
Жергілікті тұрғындар саны 1999 жылы 220 адам (112 еркек және 108 әйел) болса, 2009 жылы 86 адамды (50 еркек және 36 әйел) құрады.
Дереккөздер
Санат:Абай ауданы (Қарағанды облысы) елді мекендері
Үй көрсету
Жаңа түскен келінді туыс-туған, көрші-қолаң, ағайын жекжаттар үй көрсетуге, яғни есік ашарға шақырады. Мұның мағынасы келін отбасымен танысып, үйге келіп жүрсін деген сөз. Бұл үйге келін құр қол емес, кәде-жорасымен барады. Мұны «ілу» дейді. Бұл мәселені шақырған үйдің дәрежесіне лайықтап, келіннің енесі шешуі керек. Мұнымен бірге келінді шақырған үйлер келіннің мінез-құлқын, жүріс-тұрысын – яғни әдеп, тәртібін байқап, сынап отыратыны да бар. Мұны болашақ келіндер ескере жүруі керек. Өйткені аталған дәстүр әлі жалғасып келе жатыр.
Дереккөздер
Санат:Салт-дәстүрлер
Вахенхайм (Вайнштрассе)
Вахенхайм (Вайнштрассе) (Wachenheim an der Weinstraße) — Германия Федеративтік Республикасының Рейнланд-Пфальц жерінде орналасқан қала. Бад-Дюркхайм ауданының құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 4680 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 24,97 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 07 3 32 046. Қаланың басшысы — Арнольд Нагель.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Рейнланд-Пфальц елді мекендері
Сузи-ла-Бриш
Сузи-ла-Бриш (Souzy-la-Briche) — Франциядағы коммуна. Иль-де-Франс аймағына қарасты Эссонна департаментінде орналасқан. Етамп округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 7,33 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 91602, пошта индексі — 91580.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 372 адамды құрады. Халық тығыздығы — 50,75 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эссонна департаментінің коммуналары
Гаустық жиіліктік манипуляция
Гаустық жиіліктік манипуляция (GFSK (Gaussian Frequency Shift Keying)) — жиіліктік манипуляцияның кірісіндегі төмен жиілікті сүзгіші бар тәсіл. Ол Гаустың заңы бойынша кіріс импульстерінің түрін (пішінін) реттеп отырады. Ретгеу коэффиценті 0,5. Bluetooth, DECT жүйелерінде қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Электроника
Алатау (Түркістан облысы)
Алатау (1992 жылға дейін — Новостройка) — Түркістан облысы Төле би ауданындағы ауыл, Алатау ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Ленгер қаласынан оңтүстік-шығысқа қарай 12 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 2032 адам (1038 ер адам және 994 әйел адам) болса, 2009 жылы 1874 адамды (954 ер адам және 920 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Төле би ауданы елді мекендері
Мерген ауылдық округі
thumb| alt=A.| 150px|[[Ақжайық ауданы.]] Мерген ауылдық округі – Батыс Қазақстан облысы Ақжайық ауданындағы әкімшілік бірлік.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 1591 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Ақжайық ауданы ауылдық округтері
Ельбеф-ан-Бре
Ельбеф-ан-Бре (Elbeuf-en-Bray) — Франциядағы коммуна. Жоғарғы Нормандия аймағына қарасты Сен-Маритим департаментінде орналасқан. Дьеп округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 10,65 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 76229, пошта индексі — 76220.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 394 адамды құрады. Халық тығыздығы — 37,0 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сен-Маритим департаментінің коммуналары
Роберт Гарретт
'''Роберт С. Гарретт''' (Robert S. Garrett;, Балтимор — , Балтимор) — америкалық жеңіл атлет, 1896 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының чемпионы, күміс жүлдегері, 1900 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының екі дүркін қола жүлдегері. Бұл олимпиадада диск лақтырудан, биіктікке секіруден, ұзындыққа секіруден сынға түсті.
Санат:Алфавит бойынша жеңіл атлеттер Санат:АҚШ жеңіл атлеттері Санат:1896 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының чемпиондары Санат:1896 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының күміс жүлдегерлері Санат:Жеңіл атлетикадан Олимпиада чемпиондары Санат:АҚШ-тың Олимпиада чемпиондары Санат:1900 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының қола жүлдегерлері
Нензоте-Се
Нензоте-Сё — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО, Таймыр (Долган-Ненецк) АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Нейта-Яха өзенінің сол жағалауынан 173 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 11 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кара теңізі су алабының өзендері Таз өзені су алабының солтүстік шығыс шекарасынан Енисей шығанағы су алабының шекарасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Таз.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Таймыр Долган-Ненец ауданы өзендері
Иммунды құрама
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Вирусология Санат:Иммунология Санат:Генетика Санат:Молекулалық биология
Негізгі ату алқабы
Негізгі ату алқабы (Основная огневая полоса) — қорғану кезінде мотоатқыштар (танк) бөлімшелері (ротаның, взводтың, бөлімшенің) атысымен қарсыласты шығынға ұшыратуға арналған жергілікті жер алқабы. Оны ату жүйесін ұйымдастыру кезінде командир тағайындайды. Негізгі ату алқабыда бақылау ұйымдастырылады, ату құралдарына міндеттер белгіленеді. Ату аумағы мен бөлімшелердің шоғырландырып ату өңірлері тағайындалады, сонымен бірге пулеметтерге, зеңбіректерге, танкілерге және басқа да ату құралдарына негізгі және қосымша ату секторлары белгіленеді.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Маранка-Яха
Маранка-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Хадутей-Пур өзенінің оң жағалауынан 51 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 31 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Пур. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Пур.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Тобылғылы
thumb|right|200px|Тобылғылы thumb|right|200px|Белқұдық thumb|right|200px|Божымбайдың ақ шиі thumb|right|200px|Қызылқұдық Тобылғылы, құм, Жетіқоңыр құмының солтүстік бағытында.
Батысынан, солтүстігінен және оңтүстігінен Қараадыр, Қаражол, Мұзқазған мекендерімен қоршалған. Ұзындығы 20 км, ені 15 км, ауданы 300 км2. Рельефі жалды, қырқалы, жусан, теріскен, еркекшөп, бұталар өседі.
Атырабында суы тұщы құдықтар (Тоғызқұдық, Белқұдық, Шиқұдық, Қызылқұдық, Божымбайдың ақ шиі) баршылық. Маусымдық мал жайылымдығына және қыстауға пайдаланылады.
Дереккөздер
Санат:Ұлытау ауданы географиясы Санат:Қазақстан шөлдері
Тахипноэ
Тахипноэ — ентігу, ентігіп жиі тыныстау.
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Пульмонология
Gigantium
200px|нобай|оңға|Gigantium аренаның сыртқы көрінісі. Gigantium Данияның Ольборг қаласында орналасқан мультифункционалды спорттық және мәдени арена. Аренаның құрамына үлкен зал, спорттық зал, екі мұз айдыны және бассейн кіреді.
Gigantium Arena
Gigantium Arena немесе үлкен Gigantium залы — бұл 11 000 м²-лі спорттық арена. Gigantium Arena негізінде спорттық шараларды өткізу үшін қолданылады, бірақ кейде музыкалық байқаулар да өткізіледі. 2006, 2010 және 2012 жылдары аренада Dansk Melodi Grand Prix байқауының финалдары өткізілді. Концерттер өткізілген кезінде аренаның сыйымдылығы 8 500 көрерменге дейін өседі.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Дания стадиондары
Жартас (айрық)
Негізгі ұғым:
Елді мекендер:
Өзен:
Тау:
NGC 465
NGC 465 — Tucana шоқжұлдызында орналасқан OCL (шашыраңқы жұлдыздар шоғыры) типті шашыраңқы жұлдыздар шоғыры.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1826 жылы 1 тамызда Джеймс Данлоп астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 465 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: ESO 29-SC40, in SMC.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Tucana (шоқжұлдыз)
Тервел (Шумен облысы)
Тервел (Тервел) — Болгариядағы ауыл. Шумен облысына қарасты Хитрино қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 287 адамды құрайды.
Пошта индексі — 9769. Телефон коды — 05349. ЕКАТТЕ коды — 72285.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Шумен облысының елді мекендері
Еділ Ешекенов
Еділ Ешекенов(1969, Шыңғырлау ауданы — 1993, Шымкент) — боксшы, КСРО спорт шебері.
Ленинград қаласының екі дүркін чемпионы. КСРО құрама командасына қабылданып, 1992 ж. Барселона Олимпиадасына баруға үміткер болған.
Ешекенов атындағы жүлде үшін Орал қаласында бокстан халықаралық турнир өтіп тұрады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:1969 жылы туғандар Санат:Шыңғырлау ауданында туғандар Санат:1993 жылы қайтыс болғандар Санат:Шымкентте қайтыс болғандар Санат:КСРО боксшылары Санат:Қазақстан боксшылары Санат:КСРО-ның еңбек сіңірген спорт шеберлері Санат:Бокстан Санкт-Петербург чемпиондары
Дала өркениеті
'Жуан мәтінКөлбеу мәтін'Көлбеу мәтін''200px|thumb|right Дала өркениеті - түркі тектес халықгардың, соның ішінде қазақтардың материалдык жəне рухани құндылықтарының даму сатысы; этномəдени жүйенің қалыптасуындағы табиғи-тарихи тұрпат. Адамзат тарихын зерттеу барысында өркениет атауының өзіне əр түрлі, кейде бір-біріне қарама-қайшы анықтамалар қалыптасты. Америка тарихшысы Л.Морган (1999-188ә) мен Ф.Энгель оны адамзат дамуындағы жоғары, жазусызуды енгізу кезеңі ("тағылық — жабайылық — "өркениеттілік" ұштағаны арқылы) ретінде сипаттады. Кейінгі кездері бұл термин адамзат дамуының аймақтық, салыстырмалы түрде бір-біріне тәуелсіз жетілген пішімдерін бейнелеу үшін қолданылып жүр. Еуропаға əсіре табынушы кейбір ойшылдар өздігінше жетілген мәдени-тарихи аймақтардың санын түгендеп, кейде — 8 (О.Шпенглер), кейде 36 өркениет ошағына (А.Тойнби) жеткізіп қойды. Әйтсе де, осы тұжырымдаманы жақтаушылар Алтайдан Карпат тауларына дейінгі ұлан-байтақ кеңістікте көшпелі-отырықшы тұрмыс кешкен түркі тектес халықтардың өткеніне астамшылдықпен қарап, "тарихи дамудан тысқары қалған қауым" ретінде көрсетуге тырысты. Соған қарамастан, өркендеп-өрбу негізі, географиялық- табиғи аясы әлі далалық тұрпат саналатын көшпелі шығыс жұртының өзіндік өркениеті хақында дəйекті пікір түйген ғалымдар аз емес. Белгілі орыс археологы, акад. А.П.Окладников (1908—1981) зерттеу еңбектерінде далалықтардың этномәдени жүйесін "Батыс Сібір өркениеті" деп атап, "ежелгі түркі Сібірі шығысқа Караганда батыспен тығыз байланыста болған сияқты. Оның мәдениеті бүрын болжағанымыздан әлдеқайда бай" екендігін жазды. Ә.Марғұлан, К.Ақышев, К.Байпақов, т.б. ғалымдар "көшпелілер өркениеті" атауын жиі колданса, Л.Н.Гумилев, О.Сүлейменов оның өрлеу дәуірінде, б.з.б. 9 ғ-дан б.з. 11 ғ-ы аралығында, Жерорта теңізі жағалауы және Қиыр Шығыс елдерімен салыстырғанда жасампаздық эволюцияны бастан өткергенін дәлелдеді. Соның нәтижесінде еур. астамшылық пен таптык Дала уағыздамаға негізделген кеңестік тарихнама мансұқ еткен Еуразия кеңістігіндегі тарихи-мәдени ерекше құбылыс ғылымға " Дала өркениеті " деген атпен ене бастады. Оның əлемдік өркениетке қосқан үлесіне үндінің саяси қайраткері Д.Неру "Әлемдік тарихқа көзқарас" атты еңбегінде əділ баға беріп, "Атлас картаны ашсаң, алып кіріп жатқан кішкентай Еуропаны көресің. Ол өз алдына дербес құрлық емес, Азияның жалғасы сиякты. Ал тарихты окитын болсаң — ұзақ уақыт бойы, белгілі бір кезенде Азияның үстемдік құрғанына көзің жетеді...
NGC 5607
NGC 5607 — Кіші Аю шоқжұлдызында орналасқан S/P типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Дала өркениеті
Еуропаны жермен-жексен еткен де, өркениетке жеткізген де солар. Азияның әлде-бір өңірінен шыққан арийлер, сақтар, ғұндар, моңғолдар, түркілер Азия мен Еуропаға қанат жайып, жаппай қоныстанды. Еуропа ұзак уақыт Азияның отары сияқты болды...
NGC 5607
Ашылуы
Бұл нысанды 1785 жылы 16 наурызда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 5607 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 51182, IC 1005, UGC 9189, MCG 12-41-1, ZWG 337.7, MK 286, 7ZW 547, IRAS14188+7148.
Дала өркениеті
thumb|left|200pxЕуропаның ұлылығын мойындамау əбестік болар еді. Сол сияқты Азияның ұлылығын ұмыту да — қателік. Азия адамзаттың ұлы рухани көсемдерін бергенін ешқашан естен шығармау керек. Оның ұлы ойшылдарын айтпағанның өзінде, əлемдегі ең басты екі діннің негізін қалаушылар — Ғайса мен Мухаммед пайғамбарларды берген Азия ғой" дейді. Шын мəнінде, көшпелілер қоғамын тұрпайы деңгейі, тарихи дамудан сырт айналған орта санаған Тойнбидің өзі өркениет үрдісін табиғи ортамен байланыстырып, Қытай, Қытай өркениетін құрлықтық-қоғамдық тұтасстық ретінде қарастырған. Ендеше, Азия мен Еуропа арасындағы алып кеңістік — ежелгі Дешті Қыпшақ төсінде эволюция жолмен калыптасқан мәдени-экономикалық, рухани тұтастықты, жартылай көшпелі, жартылай отырықшы тұрмыс кешкен дала тұрғындарының этнотарихи жүйесін Дала өркениеті деп атауға толық негіз бар. Климат құбылмалылығына жаппай әрі тікелей тәуелді күйдегі көшпелі мал шаруашылығы далалықтардың геоэкономикалық, геосаяси, геомәдени икемділігін белгілі бір дәрежеде шектегенімен, тұйыққа қамай алмады; керісінше, бұл солтүстік- еуразиялық кеңістік тұрғындарының өзіндік ерекшелікке толы əлеуметтану процесі мен нәсілдік-генетик. бірігуіне жол ашты. Жабайы жылқылар мен түйелерді қолға үйретіп, осыған орай арба мен әбзел ойлап табуы көшпелілерді өркениет даңқына жетелеген алғашқы, тың қадам болды. Металл өндеу, қыш ыдыс жасау, мата тоқу, зергерлік кәсіп қарқынды дамып, "жұлдыз барлап, жол табу" арқылы алғашқы астрономия, ғарыштық түсініктері орныға бастады. Қандық-туыстық байланыстар мен әлеуметтік ұжымдасудың жан-жақты, қатаң түрде сатыланған жүйесі қалыптасты.
Восход (айрық)
Елді мекендер:
NGC 5607
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Кіші Аю (шоқжұлдыз)
Дала өркениеті
200px|thumb|rightЖинақы тұрғын үй құрылымы, соған сәйкесті үй мүліктері мен киім-кешек үлгілері, тіпті, еуропалықтар тұрмысына да дендеп енді. Еуразия жазығының шы- ғыстан батысқа қарай көсілген ендігінде олар ру-тайпалық бірлестіктен бастап өзара конфедеративті қарым-қатынасқа негізделген көшпелі империялар құруға дейінгі саяси интеграцияның күрделі процесстерін өткерді. Әсіресе, мындаған жылдарға созылған нәсілдік-генетикалық комбинаңиялардың, геосаяси жəне әлеуметтік-мәдени байланыстардың мекені болған апайтөс кеңістіктің батысы мен шығысын тұтасстырған Тұран жазығының тұрғындары — протоқазақтардың өте ерте кезеңдерден көшпелілікті отырықшылық тұрмысқа, мал бағуды егіншілікке үйлестіре жүргізгені көне қытай жазбаларында мазмұндалған. Тоталитарлық режим тұсында тарихшылар түркі жұртының даңқсы да өрелі өткені туралы деректерді айналып өтуге тырысты. Ерте ғасырлардағы жетістіктерін айтпағанның өзінде, айқын деректі — адамзат тарихында елеулі рөл атқарып, өз кезеңінің батыстық, шығыстық авторларының жазбаларына арқау болған Түркі қағанатын елемей келді. Ал бұл мемлекеттің өз кезінде Византия, Иран, Қытай сияқты елдермен саяси және экономикалық қарым-қатынас жасап,Манчьжуриядан Керчень түбегіне, Енисейдің жоғарғы сағасынан Әмудария жағалауына дейінгі кеңістікте салтанат құрғаны белгілі. Көне тарихта, адамзат дамуының бастапқы кезендерінде осынша ауқымды масштабты иемденіп, билеп- төстеген бірде-бір отырықшы халық ұшырасқан емес. Көне түркілер дəуірлеген кезеңде көшпелі түрмыс Орталық Азиядан Византия шекараларына жол тартқан ерекше мәдени-әлеуметтік көпір болды. Ғасырлар ағымында бірінің орнын бірі басып, үздіксіз алмасып отырған көшпелі империялар шектес елдер мен шендес құрлық халықтарының этникалық шығу тегіне, күрделі Далада алуан текті мәдени кешен- деріне орасан ықпалын тигізді. Тұракты дипломат, және сауда-саттық карым-қатынастарының желісі ретінде Ұлы жібек жолы әр текті, алуан бітімді мәдениеттер мен халықтардың арасын тұтасстырып, тек материалдык айырбастың ғана емес, сондай-ақ, ілкі санадағы ізгілікті идеялардың, ілім-білімнің, ғылыми танымның, яғни мəдени құндылыктардың бастапқы негіздері алмасуының тиімді факторына айналды. Осындай ауқымды да тығыз байланыстар нәти-жесінде Көк түркілердің өзіндік ерекшелігі бар "өркениеттік деңгейдің басты шарты" — төл сына жазуы калыптасты. Алтай өңірінен, Шығыс Түркістан мен Жетісу жерінен, Хакасия жəне Тува өңірлерінен табылған 200- ден аса ежелгі түркі жазуының ескерткіштері б.з. 1-мыңжылдықтың соңы мен 2-мыңжылдыктың бас кезіндегі (5-6 ғ-лардағы) түркі тектестердің аса куатты мәдени-тарихи даму үрдісіне дөлел боларлықтай. 20 ғ-дың басына шейін өзіндік өрнегі мен этник. бітімін жоғалтпаған осынау ерекше мәдени-тарихи тип — Дала өркениеті екендігі белгілі қазақ зерттеуші-ғалымдары м.Қозыбаевтың, Ә.Кекілбаевтың, Т.Ғабитовтың, А.Сейдімбековтің, М.Барманқұловтың, т.б. еңбектерінде негізделген. Дала өркениеті шын мəнінде, уақыт пен кеңістік өрісінде географиялық-ландшафттық бөгесіндерге (өткелсіз су айдындарына, ну жынысты ормандарға, асусыз тау сілемдеріне) қамалып, томаға-тұйық күй кешкен реликтілік күбылыс емес, динамикалық, футуристік мұн-мазмұны қанық жүйе ретінде ерекшеленді.
200px|thumb|leftҰлы Дала төсі айрықша жауынгерлік рух пен ізгілікті дүниетанымды калыптастырып, ұрпақтардың тарихи жадындай эпостык шығармалар аркылы кеңістік пен уақыт өрісіндегі кат-қабат окиғалар тізбегін жоғалтпай, жіпке тізіп отырды. Кез келген көшпелі, қарапайым дала тұрғыны өз халкының бүкіл тарихи-мәдени, адамгершілік тəжірибесі жинакталған ауыз өдебиеті нұсқаларын — жыр-толғауларды, аңыз əпсаналарды, т.б. жатқа білді. Сол арқылы Әлемдік өркениеттің тарихи ауқымымен біте қайнасып, өзіндік бітім-тұрпатқа ие деңгейде өмір сүріп жатты. Трансқұрлыктық байланыстар желісі, сондай-ақ әрісі Африка, берісі Еуропа құрлықтарының саяси-этникалық картасына дүркін- дүркін өзгерістер енгізген жеңімпаз жорықтары арқылы көшпелілер өзара өрекеттескен өзге халықтарды рухани байытып, жалпақ әлем, жарык дүниенің кендігі мен сан алуандылығын көрсетті; экономикалық дамудың, әлеуметтік, ұйымдасудың әр қилы сатысында тұрған, рухани, ділдік, нәсілдік, этномәдени, т.б. сипаттары сөйкес келе бермейтін, бір-бірінен оқшау орналасқан аймақтардағы адамзат қоғамдастығының арасына донекер болды.Ислам ренессансын бастан өткеріп, олемдік ғылымдар мен ғылыми-танымдык ізденістердің бастауына (әл-Хорезмидің "әл-Жебрасы", Ұлыкбектің астрономия зерттеулері, Омар Хайямның аспан денелерінің картасы, Әбу Әли Ибн Синаның дәрігерлік канондары, т.б.) айналған түркі өлемінің ішкі тұтасуының саяси-экономикалық, мəдени жене этногенетикикалық үрдістері Шыңғысхан империясының шапкыншылығы кезінде күрт тоқырауға үшырады. Түркілердің бірсыпыра бөлігі байырғы территория шегінен тысқары кетуге мәжбүр болды. Сөйте тұра, олардың бір бөлігі Шыңғысхан империясының саяси құрылымын, әлеуметтік- құкықтық негіздерін жетілдіруге атсалысып, ұлан-ғайыр кеңістікке канат жаюына тікелей жәрдемдесті. Шыңғысхан Түркі қағанаты кезінде қалыптасқан әскери-әкімшілік жүйені бұлжытпай басшылықка алды. 15 ғ-дың 60-жылдары құрылған Қазақ хандығының тағдыры ұлы Түркі қағанаты жөне Шыңғысхан империяларының тарихымен тамырласып, шығыс Дешті Қыпшақ, Жетісу мен Түркістан территориясындағы сан ғасырлық әлеуметтік-экономикалық, этносаяси үрдістердің занды жалғасы ретінде өрбіді. Аралас, яки көшпелі мал шаруашылығы мен отырықшы егін шаруашылығы катар дамыған, дөстүрлі кала мәдениеті бар өлкенің табиғи топтасуы негізінде 14—15 ғ-лардг. біртұтасс экономикалық аймақ құру үрдісі бүкіл казак жерін бірегей саяси кұрылымға біріктіруге жағдай жасады. Үш жарым ғасырдай Орталық Азияда елеулі рөл атқарған Қазақ хандығы мемлекетттік нышандарын жетілдіріп қана қойған жоқ, қазақ ұлтын тұтастырып, оның этникалық жер аумағын нығайтып, рухани жөне материалдық мәдениетін дамытты. Әлемдік шаруашылық жүргізу тенденцияларының өзгеруі Еуразия ендігіндегі геосаяси ахуалға қаяу түсірді. Елдің солтүстігінде өз тауарларын өткізу рыногын əрі арзан шикізат көзін иемдену, әділетсіз экономикалық айырбаска жол ашу мүддесі көкейін тескен Ресей империясы ентелеп түрды.
Восход (айрық)
Қазақстан:
Дала өркениеті
Адамзат дамуындағы ерекше тарихи-мәдени бітім — Дала өркениетінің бесігі болған Орталық Азия елдері сияқты Қазақстан да осы кезеңнен бастап сол империяның ғеосаяси мүдделерінің орбитасына айналды. Әскери-əкімш. шаралардың ғана емес, сондай-ақ адуынды идеология аппараттың көмегімен отаршылдар этномәдени тұтасстыкты бүзып, үлттық нигилизмге, тарихи жадсыздыққа дем берді. Көшпелілер коғамын "басқаруға келмейтін, жабайы, қиратушылық қарымнан аспайтын, прогрессивті дамудың алғышарттарына қарсы жөңкілетін күш" ретінде сипаттайтын пікір орнықты. Патша генералдары мен жазалаушы отряд басшыларының өзі қазақ даласындағы озбырлық өрекетгерін, отарлау саясатын "өркениетті әлемді тағыльқтан құтқару" деп түсінген. Тіпті, Батыс Еуропа ғалымдарының өзі (Тойнби, Р.Киплинг, М.Вебер, Э.Трельч, т.б.) еуропа өркениет қана бар, ал өзге кеңістік "тағыларды мәдениетгі адамға айналдырудың алаңы" деп есептеді. мұның астарыңда жымысқы империялық саясатпен астасқан нәсілдік астамшылык жатканы белгілі; əлемге ықпал ету аяларын бөліске салып, алуан кұрлық игіліктерін иемдену барысында еуропалыктарды өзгелерге өркениет ұрығын себуші, мәдени ұлағат миссиясын атқарушы етіп көрсететін түжырымдамаларда ғылыми шындықтан гөрі отаршылдық-идеология мүдденің басымдығы ашық айтыла бастады. Кез келген ұлттың өркениеттілігі, мәдени бітімі сол елдің тәуелсіздігі аясында өрбиді. Егемен ел — тәуелсіз Қазақстан жағдайында жалпы адамзаттық құндьшықтарға қол жеткізіп, біртұтасс мәдени жүйе қалыптастыру үшін өткен жолды, шыққан биікті бағалай білу шарт. Өткенін бағалай білмеген келешегін де қадірлей алмайды.
Восход (айрық)
Ресей:
Дала өркениеті
Дереккөздер
Санат:Мәдениет
Иосиф
Иосиф, Жүсіп – Хазар қағандығының қағаны (10 ғ. шамасы). И-тың Хасдай ибн Шафрутқа жазған хаттары сақталған. Бұл хаттарда И. Бұлан қағаннан бастап, хазар қағандарының шежіресін таратып жазған.
Восход (айрық)
Басқа мағыналар:
Рёблинген-ам-Зее
Рёблинген-ам-Зее (Röblingen am See) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет. Мансфельд ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 3 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
IC 1220
IC 1220 — Геркулес шоқжұлдызында орналасқан E (эллипстік галактика) типті галактика.
Сыртқы сілтемелер
IC 1220 Санат:Геркулес (шоқжұлдыз)
Су Бихай
Су Бихай (1914), қытай тарихшысы, этнограф. Ол ҚХР-дың батыс өңіріндегі халықтардың тарихы мен мәдениетін көп жылдар бойы зерттеп, көлемді ғылыми еңбектер жазған. Соның ішінде «Батыс өңір тарихы мен жағрапиясы», «Қазақ мәдениетінің тарихы» сияқты аса көлемді зерттеу еңбектерінде қазақ халқының рулық таңбалары, туыстық атаулардың түрлері, құдалық, неке, отбасы ережелері мен тәртіптері, еркек, әйел киімдері, тағамдары, той, бәйге өткізудің жөн-жосықтары туралы талдаулары, ой пікірлері ұлт мәдениетінің жағымды жақтарын айрықша атап көрсеткен.
Дереккөздер
Қазақтың салт-дәстүрлері мен әдет-ғұрыптары (Қазақ мәдениетінің суретпен безендірілген энциклопедиялары) "Атамұра",-Алматы.
Феррейрус
Феррейрус  (Ferreiros) — Бразилиядағы муниципалитет, Пернамбуку штатында орналасқан. Мата-Пернамбукана мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Мата-Сетентриунал-Пернамбукана экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
Ломовка (Мокша тармағы)
Ломовка — Ресейдегі өзен. Пензен облысы, Мордовия Республикасы, Нижегород облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы 231 өзенінің сол жағалауынан км қашықтықта Мокша орналасқан. Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.
Феррейрус
2007 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 11005 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 74 км² шамасында.
Су Бихай
Дереккөздер
Санат:Тарихшылар
Феррейрус
Тарихы
Қала 1881 жылы құрылған.
Санат:Пернамбуку елді мекендері
Ломовка (Мокша тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ока су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Мокша өзені бастауынан Темников қаласындағы су өлшейтін постқа дейін. Өзен саласы — Мокша, өзен алабы — Ока.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Қоскөл (көл, Теңіз-Қорғалжын ойысы)
Қоскөл — Теңіз-Қорғалжын ойысындағы көл.
Географиялық орны
Ақмола облысы Егіндікөл ауданы, Көркем аулының оңтүстік-шығысында 19 км жерде орналасқан. Есіл алабында. Теңіз деңгейінен 332 м биіктікте жатыр.
Гидрографикасы
Аумағы 4 км2, ұзындығы 2,7 км, енді жері 2,2 км, жағалау бойының ұзындығы 7,9 км. Жауын-шашын және жер асты суларымен толығады. Қарашада суы қатып, сәуірде ериді.
Жағалау сипаты
Жағалауы жазық, қамыс өскен. Солтүстігінде Шұңқыркөл, шығысында Самарбай, батысында Жарлыкөл, оңтүстігінде Ұзынкөл көлдері жатыр. Суының тұздылығы орташа. Мал суаруға жарамды.
Дереккөздер
Санат:Егіндікөл ауданы көлдері Санат:Есіл су алабы
Сергей Николаевич Булгаков
right|150px Сергей Николаевич Булгаков(1871-1944) - орыс философы, софиология ілімін насихаттаушысы. Владимир Соловьевтін идеясын қабылдап ары қарай жалғастырған.
Қаракөл (өзен)
Қаракөл – Есіл алабындағы өзен.
Географиялық орны
Ақмола облысының Есіл ауданы жерімен ағады. Ұзындығы 92 км, су жиналатын алабы 1620 км2.
Сергей Николаевич Булгаков
Дереккөздер
Санат:Философия
Қаракөл (өзен)
Бастауы
Ақмола облысының батысындағы белесті жазық даладан басталып, Бұзылық ауылының тұсында Есілге құяды.
Гидрологиясы
Жалпы құламасы 76 м. Аңғары айқын қалыптасқан, ені жоғарғы ағысында 1 км, ортаңғы және төменгі ағысында 1,5 – 2,5 км. Жоғарғы бөлігінде оң жағалауы, ортаңғы және төменгі бөлігінде сол жағалауы тік жарлы келеді. Жайылмасы тек төменгі ағысында қалыптасқан. Ені 300 – 600 м-ге жететін жайылмасы тек су деңгейі қатты көтерілгенде ғана көлдейді. Арнасының ені 80 – 100 м, биіктігі 5 – 11 м, бастауына қарай жыраларға ұласады. Көп жылдық орташа су ағымы Бұзылық ауылы тұсында 0,71 м3/с. Тасынды ағындысы жылына (жылдық су шығыны) 4150 м³. Минералдылығы көктемгі су тасқыны кезінде 100 – 150 мг/л, ал жазда және қыста 250 – 300 мг/л. Суы егін суғаруға кеңінен пайдаланылады.
Дереккөздер
Санат:Есіл ауданы (Ақмола облысы) өзендері Санат:Ертіс су алабы
Футболдан Англия кубогының финалы 2023
Футболдан Англия кубогының финалы 2023 (2023 FA Cup final) — 2022/23 жылғы Англия кубогының финалдық ойыны. 2023 жылы 3 мамырда "Уэмбли" стадионында "Манчестер Сити" және "Манчестер Юнайтед" клубтарының арасында өтті.
Сілтемелер
Санат:Футболдан Англия кубогы Санат:2023 жылғы футбол Санат:Манчестер Сити ФК ойындары Санат:Манчестер Юнайтед ФК ойындары
София Вюртембергская
Өмірбаяны
София 1818 жылы 17 маусымда Штутгартта дүниеге келді. Оның әкесі Вюртемберг патшасы І Вильгельм, ал анасы ұлы князь қызы Екатерина Павловна, император І Павелдің қызы болды. Софияның анасы босанғаннан кейін қайтыс болғандықтан, оны оның тәтесі Екатерина Вюртембергская тәрбиеледі. София орыс императорлар І Александр және І Николайдың немере қарындасы және орыс императоры ІІ Александрдың, Ганновер патшасы V Георг және патшайым Викторияның бөлесі болған. Сондай-ақ ол өзінің күйеуінің жиен қызы болған; оның анасы Екатерина Павловна Анна Павловна, ІІІ Виллемның анасының туған әпкесі болған.
Софиямен Греция патшасы І Оттон және Вильгельм Брауншвегский некелесуге ынталарын көрсетті. Біріншісімен сөз байласу мүмкін болған жоқ, себебі оның әкесі Грецияның жаңа монархиясына сенімсіз болды. Екінші үміткерден де бас тартты, себебі сол кезде София сөз байланған еді.
София 1839 жылы 18 маусымда Штутгартта Оран ханзадасына (кейін Нидерланд патшасы ІІІ Виллем) тұрмысқа шығады. Жас жұбайлар Нидерландыға кетеді. Ол алдымен Плейн сарайында, ал кейін София мен Виллем патшайым мен патша атанғаннан кейін Нордейдтегі сарайында тұрады. Бұл неке сәтсіз болды. Виллем анасы, Анна Павловнаға үлкен сенім артқан және сенген. Алайда Анна Павловна ұлының және жек көрген әпкесінің қызының некесіне қарсы болды. Сондықтан ол келінінің суқанын сүйген жоқ. Сондай-ақ София күйеуінен де зиялы болып, оның сезімтал мінезін түсінген жоқ. Оның жұбайы Виллем өнер, театр мен музыканы жақсы көрсе, София жоғары деңгейде ғылым әйелі болып, тарихты жақсы білетін. Жұбайлар арасындағы түсініспеушілік Виллемнің көңілдес әйелдерге қызыға бастауына себепші болды. Патша қарамағандағылардың ойынша София патшайым-консорт емес, баласының регенті болу керек деген.
София ханшайымы сол кездің көптеген ғалымдары мен саясаткерлермен хат алысқан. Ол ІІІ Наполеон мен патшайым Викториямен жақсы қарым-қатынаста болды. София қайырымдылықпен көп айналысқан.
Фёгеле Штефани
Штефани Фёгеле ( 1990 жылдың 10 наурыз айында Швейцария Лойгернеда дүниеге келген) - швейцариялық  кәсіби теннисшы (2006 жылдан бастап).
Жалпы Ақпарат
4 жасында әке-шешесі өздері тенниске әкелген.
Штефани неміс, ағылшын, француз тілдерін толык игерген.
Спорттық карьерасы
Жеке сындағы жыл соңындағы рейтингі
Турнирларда Өнер Көрсету
Жеке дәрежедегі турнирледе өнер көрсету
Жеке сында ITF турнирлердің финалы (13)
Жеңістер (6)
Жеңілісі (7)
Жұптық сындар
Жұптық сында WTA турнирінің финалы (1)
Иоллығ Тегін
Иоллығ тегін - екінші Шығыс Түрік қағанатының қағаны, Күлтегін мен Білге қағанға арналған көне түркі жазба ескерткіштерінің авторы. "Күлтегін" ескерткішінде Иоллығ тегін өзінің ата-бабаларына арнап орнатқан ескерткіштегі жазуларды өзі жазғаны туралы баяндайды. Жырды жазып қалдыру мақсаты туралы былай дейді: "Мұны естіп біліңдер. Көңілімде қандай тәтті сөздерім болса, соларды мәңгі тасқа жаздырдым. Оларды менен кейінгі ұрпақтарым, көріңдер, ұғыныңдар". А.Бернштамның пікірінше, Иоллығ тегін - Білге қағанның баласы. Көне түркі жазба ескерткіштерінде Иоллығ тегін қаған тегінің мүддесін жақтаушы екенін білдіреді. "Иоллығ" сөзі "жол иесі" дегенді білдірсе, "тегін" лауазымы қағанаттың билеуші топ өкілдеріне берілген. Иоллығ тегін тұсында қытайлықтармен арадағы қатынастардың шиеленісуіне байланысты үш рет елшілік жіберілді. Иоллығ тегін қидандардың қытайлықтарға қарсы қозғалысын жақтап отырды.
Дереккөздер
Санат:Саясат
Вила-Верде (Алижо)
Вила-Верде (Алижо) (Vila Verde (Alijó)) — Португалиядағы елді мекен және аудан (фрегезия), Вила-Реал округінің құрамына кіреді. Алижо муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Доуру экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 844 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 42,09 км² шамасында. Халық тығыздығы — 20,1 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Траз-уж-Монтиш және Алту-Дору провинциясының құрамына кірген.
Жарасбай ауылдық округі
Әкімшілік құрамы
Құрамына Жарасбай ауылы кіреді. Орталығы – Жарасбай ауылы.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 599 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Нұра ауданы ауылдық округтері
Табыну
Адам баласында Алла тағалаға, әулие-әнбиеге тағы басқа киелі тылсым күшке сыйыну мен сенудің және оған ниет қоюдың бірнеше жолдары бар. Солардың бірі табыну. Адамдар осы табыну арқылы діни ұғымның таным-түсінігін, оның құдіретті күшін дәріптейді. Оған өзі де, өзгені де сендіреді, тоқтатады. Қазақтар көбінесе Жаратушы құдіреттен басқа аруаққа да табынады. Олардан көмек күтеді, бала тілейді, ауру-сырқауына шипа іздейді. Табынудың ақсарбас айту, тасаттық беру, әулие басына түнеу, мойнына бұршақ салу, құрбандық шалу, қайыр садақа беру тағы басқа жөн-жосықтары мен ырым-тыйымдары, өзгеше көріністері де бар. Бұл ғұрыпты ел ішінен әлі де жиі кездестіруге болады.
Дереккөздер
Қазақтың салт-дәстүрлері мен әдет-ғұрыптары (Қазақ мәдениетінің суретпен безендірілген энциклопедиялары) "Атамұра",-Алматы.
Санат:Салт-дәстүрлер
Кері теппейтін артиллерия
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Афонсу-Безерра
Афонсу-Безерра (Afonso Bezerra) — Бразилиядағы муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Норти штатында орналасқан. Орталық Риу-Гранди-ду-Норти мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Анжикус экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 10 966 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 576,248 км² шамасында. Халық тығыздығы — 19,0 адам/км².
Тарихы
Қала 1953 жылы құрылған.
Санат:Риу-Гранди-ду-Норти елді мекендері
Таун оф Клинтон (Нью-Джерси)
Таун оф Клинтон (Town of Clinton) — Нью-Джерси штатының Хантердон округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 2719 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 3.7 км² шамасында. FIPS коды — 34-13720.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Нью-Джерси қалалары
Метрополитен (мұражай)
АҚШ Метрополитен көркемөнер мұражайы – АҚШ-тың ең үлкен көркемсурет қоры. 1870 ж. негізі Нью-Йоркте қаланып, 1872 ж. ашылды. Орталық саябақта орналасқан, бөлімшесі Форт-Трайон саябағында. Метрополитен - Мұражай қоры негізінен жеке кісілердің мұражайға сыйға тартқан жәдігерлерінен жинақталған. Америкалық кескіндеме мен мүсін өнері, қару-жарақ, ежелгі египет өнері, ежелгі грек және ежелгі рим өнері, ислам өнері, орта ғасыр өнері (бөлімше), музыкалық аспаптар, гравюралар мен литографиялар, Еуропа кескіндемесі, 20 ғ. өнері, кітап мұражайы, балалар мұражайы, костюм институты, т.б. бөлімдерден тұрады. Мұражай қоры 400-ден астам экспозиц. бөлмелерге қойылған. Метрополитен - Мұражайында дүние жүзіне әйгілі шеберлер Б.Челлинидің (“Роспильози кубогі”), Рафаэльдің (“Әулиелермен отырған нәрестелі Мадонна”), Тицианның (“Венера және лютняшы”), Вермер Делфтскийдің (“өйықтап жатқан қыз”), Эль Греконың (“Толедо көрінісі”), Рембрандттың (“Гомер сыралғысының алдында тұрған Аристотель”), Ф.Халстың (“Малле Баббе”), А.Ваттоның (“Мецетен”) туындылары қойылған. Метрополитен - Мұражай арқасында адамзат мәдениеті мен өркениетінің даму жолын, тарихи шежіресін тамашалап, рухани-мәдени, ақпараттық мағлұмат алуға болады.
Тұғырыл – оң хан
Тұғырыл – оң хан Шыңғыс хан атқа мінер қарсаңда керей – Ұлы Даладағы ең үлкен, саны да басым тайпа болған. Ескілікті зерттеген кейбір орыс оқымыстылары ілкіде, XI ғасырда керейлер тоғыз жүз мыңның төңірегінде, яғни миллионға жуық болды деп біледі.
Рәшид-ад-динның айтқаны бар. ежелгі заманнан бастап керейлер халқының көптігімен, әскерінің қуатымен және хандарының атақ-дәңқымен мәшһүр болды деген. арғы тарихы ғұн дәуірінен басталатын керей қауымы XI ғасырда ұлы дала көшпенділерін қайта біріктірген, қытай тарихнамасында цзубу (ру-тайпалар) бірлестігі атанған жаңа түрік қағанаты – тоғыз-татар ұлысының ұйытқысы болғаны мәлім.
Бұл кездегі басты дұшпан – терістік қытайда билік құрып отырған қидан-лауо имперясы болатын. алмағайып ұзақ майданнан соң, конфедерация кеиіпті үлкен ұлыс ыдырайды, бірәқ далайхан Моғұз бастаған керей жұрты ауыр күресін одан әрі жалғастырыпты. ақыры, бір жақтан қидан, екінші тараптан таңғұт қыспаққа алған керей ұлысы да қирап жеңіледі, тұтқынға түскен далайхан азапты өлімге кесіледі (1100). бұл – барлық бақытсыздықтың басы ғана екен. елдің еңсесін қайта көтерген Сары хан, одан соңғы Бошаужы, Марқұз-бұйрық хандар енді ағайындас жүртпен жағаласуға мәжбүр болады. керей ежелгі елдігін сақтағанымен, бұрынғы айдынына жете алмайды, жеңіс пен жеңіліс алма-кезек түседі. міне, осы тынымсыз майдан дәуірінде дүниеге келген Тұғырыл – бұрнағы далайхан Моғұз әулеті, кеиінгі Марқұз-бұйрық ханның немересі болатын.