cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Қазақ хандығы (телесериал)
Фильм туралы
Орталық коммуникациялар қызметіндегі брфифингте Қазақстан Президентінің тапсырмасымен Қазақ хандығы туралы 20 сериялы фильм түсірілетіні ерекше аталып өтілді. Бұл туралы хабарды 2014 жылы қараша айында ҚР Мәдениет және спорт министрі Арыстанбек Мұхамедиұлы мәлімдеген болатын.
2017 жылы 5 қаңтарда жалпыұлттық прокатқа шыққан аталмыш толықметражды көркем фильм, қазақстандық прокатта 72 млн. астам қаржы жинап, көшбасшылар қатарынан көрінді. Жалпы алғанда 2,5 мыңнан астам сеанс, оның 60% қазақ тілінде, ал 40% орыс тілінде көрсетілді.
ҚР Мәдениет және спорт министрі Арыстанбек Мұхамедиұлы: "Қазіргі уақытта іс-шаралар жоспарына сәйкес, республикалық бюджеттен де, жергілікті бюджеттерден де қаражат қарастырылды, өзге қаражат көздерінен де қаржы тартылады. Бұл шаралардың көп шығынды болмайтынын айтқым келеді. Негізінен, олар тарихи және идеологиялық бағыттағы шаралар болады. Бір ғана бұқаралық шара өтеді - қорытынды шара: қыркүйек айында Шу мен Талас бойында сахналандырылған қойылым болады, қалған шаралар ғылыми бағытта. Әрине, Қазақ хандығы туралы сериалдың түсіріліміне қаржы жұмсалады. Қазір бюджет нақтыланып жатыр, сценарий түпкілікті дайын болған кезде оның бюджеті де белгілі болады",
Жазушы, драматург Смағұл Елубайдың: ''Қазақтың сан ғасырлық тарихын таныту кино арқылы жүзеге асса, құба-құп. Бұл "Мәңгілік ел" идеясын дәріптеуге сеп болады. "Қазақ хандығы фильмі 20 бөлім болып, дайындық үстінде. Бұл жалпы біздің киноның тарихындағы бірінші тарихи телесериал. Осы Астана күніне орай оның 10 бөлімі көрсетіледі. Ал, қалған 10 сериясын алдағы Тәуелсіздік күніне дайындап жатырмыз", ''
Сюжеті
ХV ғасырдың орта тұсында Қара теңіз жағалауынан Моңғолияға дейінгі Еуразия кеңістігінде бір кезде зор қуатты империя болған Алтын Орда құлағаннан кейін бірнеше жеке хандықтар құрылды. Олардың ішінен қазіргі Қазақстанның аумағын жайлап жатқан Ақ орда ерекшеленді. Ақ орда билігі Шыңғысханның немересі,  Жошының үлкен ұлы Орда Еженнің әулетіне тиесілі болды. Арада уақыт өте келе Шайбаниттердің кіші тармағынан шығатын Әбілқайыр өз билігін күшейтіп, жеке хандық құрды. Ол көшпенділерге қатыгез, аяусыз саясат ұстанған болатын.
1460 жыл. Орда Еженніңұпақтары– Кереймен Жәнібектің айналасына біріккен ондаған мың көшпенділер ақсақалдар кеңесінде шешім қабылдап, Әбілқайырдан бөлініп шығады. Сұлтандар Моғолстанның шекарасына дейін жеткенде, жергілікті билеуші Есен-бұға оларға қоныс беруге келіседі. Есімі аңызға айналған абыз Асанқайғы да көшке ілесіп, бөлініп шығуға себеп болған оқиғаларды жырына қосады. Жәнібек пен Керей Әбілқайырдың хандығынан бөлініп, өз ұлыстарын құруға бекінді. Керей мен Жәнібекке қосылған рулардың басшы-билері құрылтай өткізеді. Ең алдымен, жұдырықтай жұмылған ынтымақ керек екенін ескерген олар Керейді хан сайлап, Қазақ хандығының құрылғанын паш етеді.
Түсірілім барысы
Фильмнің түсірілім жұмыстары Алматы және Алматы облысында өткен. Түсірілімнің бір бөлігі «Қазақфильмнің» павильондарында құрылған декорацияларда, сонымен қатар киностудияның аумағында суретшілер тұрғызған Шайбаншаһтың сарайында өткен. Фильмді жасауға 500-ден астам адам жұмылдырылған, олардың 200-ге жуығы түсірілім тобының мүшелері. Түсірілімдер бес айға созылып, 30 нысан пайдаланылған.
Дереккөз
https://kaz.tengrinews.kz/cinema/kazak-handyigyi-turalyi-serialdyin-kashan-korsetletn-belgl-268149/ https://kaz.tengrinews.kz/cinema/kazak-handyigyi-turalyi-serial-tusrled-257959/ http://www.kazakhfilmstudios.kz/kaz/press/news/8789/ https://brod.kz/kz/news/kazahstanskaya-premera-film-kazahskoe-hanstvo-almaznyj-mech-kz/
Лубянка
thumb|200px| Лубянка - 1919 жж. - 1991 жж. аралығында КСРО және РСФРО Мемлекеттік қауіпсіздік органдарының орналасқан басты ғимараты.
Қазіргі кезде Большая Лубянка көшесінің басында (нөмір 2-нші үй), Лубянский алаңында орналасқан бұл ғимараттар кешені Ресейдің Федералдық Қауіпсіздік Қызметінің қарамағында. Қазіргі кезде Ресейдің Федералдық Қауіпсіздік Қызметінің басты ғимараты, құрылысы 1980 жж. аяқталған сұр түсті үйде орналасқан (Большая Лубянка көшесі, үй 1/3).
Дереккөздер
Санат:Федералдық қауіпсіздік қызметі Санат:КСРО арнайы қызметтері Санат:Алексей Щусев Санат:Мәскеу әкімшілік ғимараттары Санат:Үлкен Лубянка ғимараттары мен құрылыстары Санат:Алфавит бойынша Ресейдің мәдени мұра нысандары Санат:Мәскеудегі Ресейдің мәдени мұра нысандары Санат:Мәскеудің табысты үйлері Санат:Мәскеудің бұрынғы абақтылары Санат:1898 жылы соғылған ғимараттар мен құрылыстар Санат:Лубянка алаңындағы ғимараттар мен құрылыстар
Сарыкөл (көл, Қаратал алабы)
Сарыкөл – Қаратал алабындағы көл.
Географиялық орны
Жетісу облысы Қаратал жəне Ақсу аудандары жерінде, Молалы ауылының оңтүстік-шығысында 16 км жерде орналасқан.
Гидрографикасы
Теңіз деңгейінен 580 м биіктікте жатыр. Аумағы 4,3 км2, ұзындығы 3,4 км, енді жері 2 км, жағалау бойының ұзындығы 9,6 км. Жағалауы жарлауытты, оңтүстігінен көлге Сарыкөлсай өзені құяды. Сонымен қатар көктемгі еріген қар жəне жер асты суларымен толысады. Суы тұщы. Желтоқсанның басында суы қатып, наурыздың аяғында ериді. Батысында Сұлушоқы, оңтүстігінде Дауылбай таулары бар. Алабы шабындыққа, жайылымға пайдаланылады.
Дереккөздер
Санат:Ақсу ауданы көлдері Санат:Қаратал ауданы көлдері Санат:Балқаш су алабы
Пизау
Пизау (Piesau) — Германия Федеративтік Республикасының Тюрингия жерінде орналасқан муниципалитет. Заальфельд-Рудольштадт ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 778 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 7,86 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 16 0 73 066. Муниципалитеттің басшысы — Ангелика Вайгель.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тюрингия елді мекендері
Үлкен Мураниха
Үлкен Мураниха — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы, Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Мураниха өзенінің сол жағалауынан 8 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 17 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вага өзені. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері Санат:Вологда облысы өзендері
Хиршштайн
Хиршштайн (Hirschstein) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония жерінде орналасқан муниципалитет. Дрезден әкімшілік округіне бағынады. Риза-Гросенхайн ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 2303 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 34,46 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 14 2 85 160. Муниципалитеттің басшысы — Христине Гальшюц.
Қатынас құру режімі
Қатынас құру режімі (Режим доступа; access mode) — файлдан жазбаны таңдау немесе оны файлға жүктеу тәсілі. Ол мәліметтерді ұйымдастыру тәсіліне және сақтауыш құрылғы типіне байланысты.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Иво Санадер
Иво Санадер - Хорва­тияның Премьер-Министрі. 1953 жылы туған Иво Санадер 2000 жылдан бері парламенттік көпшілікке ие болған Хорват демократиялық ода­ғы партиясының төрағасы болып келеді, 2003 жылдан елдің Пре­мьер-Министрі.
Санат:Хорва­тия Премьер-Министрлері
Ақтас мұнай-газ конденсат кен орны
Ақтас мұнай-газ конденсат кен орны — Өзен-Жетібай антиклин белдеміндегі мұнай-газ конденсат кен орны. Маңғыстау облысында, Ақтау қаласының оңтүстік-шығысында 85 км жерде орналасқан. Құрылым сейсмобарлау жұмыстарымен 1962-1963 жылдары табылып, кен орны 1967 жылы ашылған.
Геологиялық құрылымы, сипаты
Валанжин жік қабатының табанымен (-1320 м-лік тұйықтаушы изогипса) оқшауланған брахиантиклин қатпардың өлшемдері 8,6x3,4 км, амплитудасы 20 м. Тереңдеген сайын оның амплитудасы 90 м-ге дейін артады, ал аален жікқабатының табаны бойынша 130 м-ге дейін жетеді. Төменгі және ортаңғы юра шөгінділерінде 7 өнімді горизонт бары анықталды, бұлардың көпшілігі ортаңғы юра қатқабатында. Бір горизонт төменгі юраға жатады. Екі өнімді горизонттағы жатындар шомбал, қалғандары қойнауқаттық, күмбездік.
Қанығу сипаты
Қанығу сипаты жағынан 4 жатын газды-конденсатты, біреуі мұнай-газ-конденсатты және үшеуі мұнайлы. Кеуекті жинауыштар құмтастар мен алевролиттерден тұрады. Өнімді горизонттардың ашық кеуектілігі 14-20%, өтімділігі 0,209-0,06 мкм2 аралығында өзгеріп отырады, жалпы қалыңдығы 3,7-66,3 м, тиімдісі - 2,5-49,6 м, мұнаймен қанығу қалыңдығы 3,3-15,6 м, газбен қанығу қалыңдығы 2-12 м шамасында. Жатындардың биіктігі 2 м-ден 41 м-ге дейін жетеді. Үш горизонттың жатынындағы бастапқы қысым 20,0-20,6 МПа-дан аспады, тек бір горизонттікі ғана 25,6 МПа-ға жетті. Қойнауқаттық температура 87-104°С болды. Мұнайдың бастапқы шығымдары 4,8-187 м3/тәу-ке дейін өзгеріп тұрды, газға қанығу дәрежесі 73-149 м3/т-ға дейінгі шамада.
Құрамы
Өнімді горизонттардың мұнайлары ауыр және өте ауыр, тығыздығы 872-915 кг/м3- қа дейін жетеді, күкірті аз (0,2%), парафині мол (20-26,14%). Мұнайда еріген газдың құрамында метан басым, ол 82,4%-ға жетеді, ауыр көмірсутектердің үлесі 15%-дай, азот бар (3%-ға дейін). Газ жатындарымен газды тақия газдары салмақты, этанды (9,6-16%), ауыр көмірсутектердің үлесі 14,6-30,72%, азоттікі - 1,2-5,2%. Газ шығымдары 41-187 мың м3/тәу. Бір өнімді горизонттағы тұрақты конденсаттың мөлшері 78,8 г/м3-ды құрайды, басқаларынікі 60 г/м3-тан артпайды. Конденсаттың шығымы 2,6-11,4 м3/тәу-к, оның тығыздығы 793 кг/м3. Өнімді горизонттардың сулары минералдылығы 145-167 г/л хлоркальцийлі тұздықтар болып табылады. Жатындардың режимі серпінді суарынды. Кен орнынан газ ғана өндіріледі, мұнай өндіру тоқтатылған.
Дереккөздер
Санат:Маңғыстау облысы кен орындары Санат:Қазақстан мұнай кен орындары
Ревиньи-сюр-Орнен
Ревиньи-сюр-Орнен (Revigny-sur-Ornain) — Франциядағы коммуна. Лотарингия аймағына қарасты Мез департаментінде орналасқан. Бар-ле-Дюк округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 19,32 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 55427, пошта индексі — 55800.
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мез департаментінің коммуналары
Күн электр станциясы
Күн электр станциясы немесе гелиоэлектрлік стация — электр энергиясын өндіру үшін Күн радиациясын пайдаланатын электр станциясы. Күн электр станциясының негізгі екі түрі (термодинамикалық және фотоэлектрлік) бар.
Дереккөздер
Санат:Электр станциялары
NGC 6192
NGC 6192 — Сарышаян шоқжұлдызында орналасқан I2p типті шашыраңқы жұлдыздар шоғыры.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1826 жылы 13 мамырда Джеймс Данлоп астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 6192 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: OCL 988, ESO 277-SC3.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Сарышаян (шоқжұлдыз)
Темір жол
Темір жол — релістермен жүретін жүктерді және жолаушыларды тасымалдайтын көліктің бір түрі. Темір жолдың дәлме-дәл мәні — жер бетіндегі релістермен жабдықталған қатынас жолдары, және жөніндегі құрылыстары.
Жолдың дамуы
Алғашқы темір жол Ежелгі Грекияда Коринф қаласында пайда болған. Жол 6 километр ұзын әктастан құралған ор болған. Вагондарды жылжыту үшін құлдарды жұмсаған болатын. Орта ғасырда Еуропада ағаштан жасалған темір жолды шахталарда кен тасуға пайдаланған. Жылжитын күш адам және мал болған еді. Темір жол көлігі XIX ғасырда ірі өнеркәсіп орындарының ашылуына, әсіресе, кен қазып, металл өңдеудің дамуына байланысты пайда болды.
Локомотив
Дүние жүзінде тұңғыш бу локомотив 1825 жылы Англияда Дж. Стефенсон салдырған ұзындығы 21 км “Стоктон – Дарлингтон” желісінде қатынады. Бұдан кейін бу локомотив XIX ғасырдың 30-жылдары Австрияда, Германияда, Бельгияда және Францияда пайда болды. 1830 жылда АҚШ-та, 1837 жылда Ресейде темір жол желілері ашылады. 1850 – 1870 жылда Азияда, Африкада, Оңтүстік Америкада, Австралияда салына бастады. Темір жол құрылысы аз уақыт ішінде жедел қарқынмен дамып, XX ғасырдың басында темір жол торабының әлемдегі жалпы ұзындығы 1 млн. км-ден асып түсті. Электро күштің алғашқы пайдаланушы 1947 жылы Вернер Сименс болған.
Қазақстандағы темір жол
Қазақстан жеріндегі тұңғыш теміржол магистралі 1894 жылдың 25 қазанында Покров слободасы (бүгінде РФ Саратов облысындағы Энгельс қ.) - Орал тар табанды темір жол телімінің құрылысы аяқталғаннан кейін ашылды. Осы жолдың 130 шақырымы қазіргі Қазақстан жері арқылы өткен. Арада 4 жыл өткеннен кейін Урбах-Астрахан тар табанды темір жол іске қосылды. Мұның да 77 шақырымы қазақ даласын басып өтті. 1901-1906 жылдары Қазақстан жерінің 1660 шақырымдық аумағын алған, Орта Азия мен Ресейдің орталығын қосатын, Орынбор-Ташкент темір жолы салынды. Қазақстан теміржол көлігі тарихының елеулі оқиғаларының бірі: 1986 жылғы 20 ақпанда, әлемде бірінші болып, жалпы салмағы 43,4 мың тонна және ұзындығы 6,5 шақырым болатын жылжымалы құрамға 440 вагон тіркеліп, Тың темір жолы арқылы өткізілді. 1950 жылдардың ортасында Қытай Халық Республикасына қатынайтын теміржолдың дамуына үлкен назар аударылды. 1959 жылы Ақтоғай-Достық телімі салынды. 1956-1960 жылдары Қазақстан әрі Қытай жақтан екі елдің темір жолын қосатын магистральдың құрылысы жүргізілді. Бұл жұмыстар 1988 жылы кеңес-қытай келісімінен кейін қайта жаңғырды. 1990 жылы болған темір жолдардың түйісуі қазақстандық Достық стансасы мен қытайлық Алашанькоу стансасын қосатын шекара өткелін жасады. Осы жылдан кейін онда жүк құрамдарының қозғалысы басталып, Трансазиялық теміржол магистралінің Солтүстік дәлізі іске қосылды. Сол кезеңде Достық стансасының қайта тиеу және тасымалдау қуаты артты.
Большетугане
Большетугане — Башқұртстанның Калтасин ауданындағы ауыл, Тюльдин ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 338  адамды құрады. Пошта индексі — 452868, ОКАТО коды — 80233850002.
Темір жол
Тағы қараңыз
Санат:Жолдардың түрлері Санат:Қатынас Санат:Логистика
Большетугане
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Аққанатты қайшыауыз
Аққанатты қайшыауыз (Loxia leucopterus) — қайшыауыздар туыстастардың бір түрі. Ол шыршашыл қайшыауыздан қанатындағы екі ашық ақ көзтартарымен және «биб... биб» дейтін күңгірт бәсең даусымен ерекшеленеді. Сібірден Қазақстанға бір-ақ рет ұшып келіп, Семей аймағында ұсталды.
Дереккөздер
Санат:Қайшыауыздар
Көмірлі аудан
Көмірлі аудан — көмірлі алаптың бөлігі; әкімшілік-экономикалық белгілері немесе геологиялық құрылысының ерекшеліктері (тектоникасының күрделілігі, көмір сапасының ерекшеліктері және т.б.) бойынша шартты түрде бөлінеді.
Дереккөздер
Санат:Геология
Магниттік интегралдық cxeмaлap
Магниттік интегралдық cxeмaлap — ақпаратты өңдеуде және ақпаратты сақтауда магниттік материалдар (магнетиктер) пайдаланылатын интегралдық схемалар тобы. Цилиндрлік магниттік домендері (ЦМД) бар үлдірлік магниттік материалдар негізінде жасалған магниттік Интегралдық схемалар, магнитооптикалық Интегралдық схемалар, феррит элементтері (циркулятор, фаза айналдырғыш, резонатор) бар АЖЖ интегралдық схемалар кең тараған. Цилиндрлік магниттік домендеріде магниттік нтегралдық схемалар жадтық құрылғыларды жасауға арналған, бүл құрылғылардағы қоректену көзін толық алып тастаса да ақпарат сақталады. Цилиндрлік магниттік домендеріде сыйымдылығы 250, 1000, 4000 кбит болатын Магниттік интегралдық cxeмaлар жасалған. Магнитооптикалық Интегралдық схемалар жарық ағындарын басқаруға немесе оларды магнитооптикалық қүбылыстар (Фарадей эффектісі, Керр эффектісі) негізінде түрлендіруге арналған. Магнитооптикалық нтегралдық схемалар қолданылатын құрылғылар: модуляторлар, коммутаторлар, дефлекторлар, дисплейлік техника элементтері, магнитооптикалық басқару транспоранттары.
Дереккөздер
Санат:Электроника
집적회로
Хаузен (Төменгі Бавария)
Хаузен (Төменгі Бавария) (Hausen) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Төменгі Бавария әкімшілік округіне бағынады. Кельхайм ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 2016 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 34,68 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 2 73 125. Муниципалитеттің басшысы — Франц Ренкер.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
Зёльден (Аустрия)
Зёльден (Аустрия) (Sölden) — Аустриядағы коммуна. Тироль федералды жеріне қарасты Имст округінің құрамына енеді.
2004 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Эрнст Георг Шёпф саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тироль елді мекендері
Айғыршығанақ (қыстау)
Айғыршығанақ — Атырау облысы Махамбет ауданындағы қыстау.
Какидзава Кодзи
Кодзи Какидзава (жап. 柿澤 弘治 Какидзава Ко:дзи, 26 қараша 1933 – 27 қаңтар 2009) - жапондық саяси қайраткер, Жапонияның сыртқы істер министрі (1994).
Өмірбаяны
Токио универститетін аяқтағаннан кейін қаржы министірлігінің шенеунігі болып жұмыс істеді.
Сілтемелер
https://archive.is/20120713170306/search.japantimes.co.jp/rss/nn20090128b1.html
Санат: 26 қарашада туғандар| 1933жылы туғандар| Токиода туғандар| Токиода қайтыс болғандар|Жапонияның сыртқы істер министрлері| Токио университетінің түлектері
Қазақстан мұнай барлау
Қазақстан мұнай барлау - Қазақстанда 1943-58 ж. Мұнай іздестіру және мұнай барлау жұмыстарын атқарған геологиялық барлау тресі, "Қазақстанмұнайкомбинатының" құрамында 1943 ж. ұйымдастырылды, 1958 ж. Батыс Қазақстан геология басқармасы болып қайта құрылды. Трестің құрамында 6 мұнай барлау нысаны, мұнай іздестіру кеңсесі және Доссор механикалық шеберханасы болды. Трест 10 кен орын ашты, олардың ішіндегі ірілері: Сағыз, Солтүстік Қаратон, Батыс Тереңөзек, Қарсақ, Тәжіғали т.б. 1943-1947 ж. трестің басқармасы Доссор кентінде орналасты, 1947 жылы Гурьевке (Атырауға), "Қазақстанмұнай" бірлестігінің қарамағына ауыстырылды.
Дереккөздер
Санат:Барлау тресі
Арзан (Перник облысы)
Арзан (Арзан) — Болгариядағы ауыл. Перник облысына қарасты Брезник қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 8 адамды құрайды.
Пошта индексі — 2386. Телефон коды — 07751. ЕКАТТЕ коды — 610.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Перник облысының елді мекендері
Тышқан тәрізділер
Тышқан тәрізділер (Mu­ridae) - кемірушілер тұқымдасына жатады. Дене ұзындығы 5 тен 48,5 см дейін. Көпшілігінің құйрығы ұзын, тықыр. 100 - 120 туыстарының 480 түрі бар. ТМД-да 5 туысы таралған: тышқандар, ұсақ тышқандар, егеуқұйрықтар т.б., барлығы 12-13 түрі белгілі. Барлық табиғи аймақтарда кездеседі. Үй тышқандары мен егеуқұйрықтар, космополиттер ін қазып, жыл бойы белсенді тіршілік жасайды. 1 ден 22 дейін ұрпақ береді. Тіршілігі 1-3 жылға созылады. Түнгі жануарлар. Орман, ауыл шаруашылығы және қоймаларда зиян келтіреді. 20 астам ару қоздырғыштарын тасымалдайды. Олардың арасында оба, лептоспироз, сүзек сиякты аса қауіпті ауру қоздырушылары бар. Таза тұқымды тышқандар мен егеуқұйрықтар, зертханалық ғылыми зерттеулерде пайдаланылады.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Биология
Манастирци (Разград облысы)
Манастирци (Манастирци) — Болгариядағы ауыл. Разград облысына қарасты Лозница қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 286 адамды құрайды.
Пошта индексі — 7292. Телефон коды — 08362. ЕКАТТЕ коды — 47041.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Разград облысының елді мекендері
Седельяно
Седельяно (Sedegliano) — Италиядағы коммуна, Фриули-Венеция-Джулия әкімшілік аймағына қарасты Удине провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 3843 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 77 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 50 км² шамасында. Пошта индексі — 33039.
Елді мекеннің қамқоршысы — Sant’Antonio abate.
Мата
Мата (textile — мата, материя) — химиялық талшықтар мен жіптерден жасалған. Химиялық талшықтар мен жіптер табиғи синтетикалық жоғары молекулярлық қосылыстарды химиялық өңдеу нәтижесінде алынады. Бастапқы шикізатқа байланысты химиялық талшықтар, жіптерді жасанды және синтетикалық деп бөлінеді.
Жасалуы
Солардың ішінде ең көп тарағандары:
Химиялық талшықтардың барлық түрлері (бұрын оларды штапель талшықтары деп атаған) жалғыз (элементарлы) талшықтардан тұрады. Бұлардан тоқыма өнеркәсібінде әуелі жіп жасалып, содан соң маталар мен трикотаж бұйымдары (кілем, түкті төсеніш, мата тәрізді тоқылмаған материалдар) тоқылады. Химиялық талшықтардың кейбір түрінен жіп, мата, трикотаж бұйымдарды таза күйінде де, сондай ақ табиғи талшықтармен (мақта, жүн, зығырмен) араластыра отырып та жасайды. Химиялық жіптер техникалық және тоқымалық деп екі үлкен топқа бөлінеді. Техникалық топқа неғұрлым жуанырақ, беріктігі жоғары жіптер жатқызылады. Бұлардан автомашинаға арналған арқан-дар, парашюттерге, балықшыларға арналған аулар мен құрал-жабдықтар, қозғалтқыш белдік, кәдімгі арқандар, т. б. жасалынады.
Тоқымалық химиялық жіптерге жіңішке (әдетте белгілі бір дәрежеде ширатылған немесе көлемді) жіптер жатқызылады, бұларды иірмей ақтікелей мата және трикотаж бұйымдар тоқу үшін қолданады(бұрын бұл жіптерді жасанды жібек деп атаған). Белгілі бір химиялық талшықтар мен жіптер әр елде әрқалай аталады(мұндайда бұлардан жасалынатын шетелдік маталар мен тоқыма бұйымдар да талшықтың атауымен аталады).
Мата булау
Тоқыма өндірісінде матаны ыстық бумен өңдеу процесі. Мата сурет басу(өрнек), химиялық тазалау, бояу процестерінен өткен соң буланады. Бояу жақсы жұғу үшін оның құрамындағы заттардың талшықтармен әрекеттесуі қажет. Сонда ол оңбайтын болады. Хим. тазалау жұмыстарында алдын ала күйдіргіш сілті сіңірілген мата буланады. Кейде буға азданп натрий гипо хлориді не сутектің асқын тотыға қосылады. Бұлар кездемеден целлюлоза емес, қоспаларды ажыратады. Булау процесі компенсатор деп аталатын аппаратта жүргізіледі. Бояу жұмыстары кезінде булау қолданылады. Бұл процесс бояуды жақсы сіңіріп, бояғыштарды пайдалану мүмкіндігін арттырады. Әрі шаю, жууды жеңілдетеді. Ширатылған жібек жіптер қайта төгу кезінде ілмектеніп, түйіліп қалмас үшін ыстық буға ұсталады. Жібек пілләсін тазарту кезіндегі желім жұмсарту прроцесі де булау деп аталады.
Матаны аппретирлеу
Матаны аппретирлеу (франц. ақтық өңдеу) материалдарға(маталарға, тоқымаларға) беріктік, ылғалға төзімділік, биязылық т. б. қасиеттер беруге арналған ең соңғы деу жұмыстары. М. а. арнайы ерітінділерді сіңдіру не мата бетіне жұқа қабыршақ қабат жағу арқылы іске асырслады. Мақта мата мен кенеп маталар крахмалмен өңделеді. Матаға жұмсақтық, серпімділік қасиет беру үшін малдың іш майынан, кастор майынан, канифольден жасалған ерітінділер қолданылады. Егер матаға стеарлин, парафин, балауыз эмульсиялары сіңірілсе, олар жылтыр және сәуле шғылыстырғыштық қасиетке ие болады. Жүн мен жіббек маталарды өңдегенде крахмалдың орнына тері шелінен, мал сүйегінен алынатын т. б. желім пайдаланылады. Крахмал, т. б. желімдік заттар матаға онша берік жұқпайды, алғашқы жуудың өзңнде ақ шайылып кетеді.
Сондықтан мата үшін поливинилхлорид, полиметилметакрилат, полистрирол лактестері жұмсалады. Бұлармен өңдеу матаның арттырумен қатар оның әрін де жақсартады. Мата, кенеп маталарға умаждалмайтын қасиет беру үшін олар синтет. смолалардан алынатын заттармен өңделеді. Плащтарға арналған маталарға су жұқпайтын қасиет беріледі. Целлюлоза талшықтары араластырылған маталарды бактериялардыңмбүлдіруінен сақтау үшін антисептиктермен өңдейді. Жібек, жүн және жасанды талшықтардан тоқылған маталармен салыстырғанда мақта маталар умаждалғыш келеді. Осыған сәйкес кормобол, мебизин, т. б. ерітінділер пайдаланылады. Матаға арнайы ерітінділер сіңдіру арқылы отқа төзімді қылады. Бұрын бұл мақсат үшін маталар фосфор тұзының ерітінділерімен, бор қышқылымен өңделетін.
Бірақ бұлар алғашқы жуылу кезінде шайылып кететіндіктен, матаға сурьма, титан, қалайы тұздары жағылады. Жүн маталарды қара күйе жеуден сақтау үшін фтор тұздарының ерітіндісі және әр түрлі препараттар қолданылады.
Жүн мата
Бірыңғай жүнен немесе басқа талшықтар қосылып арлас тоқылған маталар. Жүн маталар таза (6-10%ғана өзге талшық қосылған) және жартылай жүн мата болып бөлінеді. Жартылай жүн матаға жасанды және синтет. талшықтар көбірек қосылған. Бұл оның сапасын арттырады(тез тозбайды, мыжылмайды, т. б. ). Мата жібінің иірілу әдісіне және түріне қарай жүн мата мәуіті, шұға және аралас мата болып жіктеледі. Жүн матаны өндіру процесі күрделі де алуан түрлі. Жүн матаны өндірудің өзіне ғана тән амалы шұға басқыш машинада жүргізілетін процесс. Мұнда сабынды және тұзды т. б. жылы ерітіндіге малынған мата мех. өңдеуден өтеді, арнаулы дәрі дәрмек сіңіріліп су өтпейтін, умаждалмайтын, күйе жемейтіндей сапаға келтіріледі.
Қазақстанда жүн иіріп, одан мата, киім тоқу ежелгі дәуірден дамыған. Ал өндірістік жолмен тоқылған алғашқы жүн мата 1910 жылы құрылған Қарғалы шұға ф-касында шығарылады. Онда1913 жылы 110 мың метр шұға мата өндірілген. Одан кейінгі жылдары Семей шұға мата комбинаты, Қостанай костюмдік мата комбинаты, Семей мәуіті иіру ф-касы, т. б. ірі өндіріс орындары салынды. Қазақстанда 1975 жылы 40 млн. метр жүн мата тоқылды. 1991 жылы жүн мата өндіру 31098 мың шаршы метрге жетсе, 2000 жылы жүн мата өндіру 259 мың шаршы метр болды.
Жүн өңдеу
Жүнде майлы заттар көп болады. Мыс. , арқармеринос қойдың жүнінде 30%-ға дейін май мен шайыр бар. Осылардан арылту үшін жүн жуғыш машинаның арнаулы ыдысына су құйылып, оған көмір қышқыл сода, калийлі сабын және аммиак қосылып, әбден араластырылады. Бұл құрамның салмағы жуылатын жүн салмағынығ алты пайызына жетуге, ал судың темп. 550С тан аспауы тиіс. Мұнан жоғары болса, жүннің реңі кетуі мүмкін. Жүннің иісін кетіру үшін көмір қышқыл газбен өңделеді. Жүн өңдеу кәсіпорындарында экстрациялық әдіспен жұмыс істейтін жаңа машиналар қолданылады. Бұл әдістің ерекшелігі жүн жабық бөлме де хлорлы көмір қышқыл газбен өңделеді.
Осы процесс нәтижесінде жүндегі май мен шайырдың 70%-ы кетеді, жүн ажарланып, биязылығы артады. Жүннен алынған май техника мен медицинада кеңінен қолданылады. Жүн сорттау кезінде жүннің дайындау стандартына сәйкес сапасы бағаланады. Жүн сотттау процесі жүнді алғашқы өңдеу кәсіпорындарында атқарылады. Дайындау стандарты бойынша жүн қалыпты, шөпті, тікенек шөпті және ақаулы болып бөлінеді. Егер жүндегі шөп қалдықтары мен жүннің мөлшері жалпы жүннің он пайызынан аспаса, қалыпты жүн, егер бұл мөлшерден артса, шөпті не тікенекті жүн деп атайды. Кейбір жүн ажарсыз, түсі оңған, талшығы осал болады. Мұндай кемістік он пайыздан асса, онда ақау жүн болып есептеледі.
Кендір мата
Кендір және кендір тәріздес өсімдіктер талшығынан тоқылатын мата. Кендір мата өндіруде мақта жіп (көбінесе өріс үшін) және жасанды талшықтар да пайдаланылады. Кендір мата тоқылатын кендір жіптер иірілген талшығының түріне(түтілген талшық яки қалдық), иірілу тәсіліне (құрғақ яки дымқыл), жіңішкелігіне және өңделу ерекшелігіне қарай топталады. Кендір мата тоқуда полотналық, атластық, саржалық, ірі әшекейлі, жаккардты, ұсақ әшекейлі, т. б. тоқылым түрлері пайдаланылады. Полотнолық тоқылым әр түрлі полотнолар мен кенеп мата өндіруде;атластық костюмдік мата өндіруде;саржалық арден трико өндіруде;жаккардты ірі әшекейлі тоқылым дастарқандық және сулық орамал өндіруде қолданылады. Ұсақ әшекейлі тоқылым түрімен сүлгілік маталар тоқылады. Кейбір кендір мата түрпідей қатты болып келеді (мыс., астарлық, шатырлық, орамдық, ыдыстық, қаптық кендір маталар, брезент, желкен, т. б. ), сондықтан олар мех. және хим. өңдеуден өтеді.
Мақта мата
Мақта талшықтарынан тоқылған мата. Мақта талшықтары технологиялық және механикалық қасиеттері жағынан өте бағалы, күн сәулесі мен ауа райының әсеріне төзімді, сабын, сода ерітіндісімен жуғанда бүлінбейді, жақсы боялады әрі арзан. Арнайы өңдеу арқылы оның қасиеттерін өзгертуге, беріктігі мен үйкеліске төзімділігін арттыруға, ширалмайтын, умаждалмайтын, су өткізбейтін т. б. қасиеттер беруге болады.
Мақта мата жіңішке және орташа талшықтардан, сондай ақ төменгі сортты мақтадан және жіп иіру кезінде түсетін қалдықтардан да тоқылады. Мақта мататоқуға көбінесе жіңішкелігі орташа талшықтардан кард әдісі бойынша иірілген жіп пайдаланылады. Ал жіңішке талшықты мақтадан тарақтап түту арқылы 65-170 нөмірлі жіп иіріледі де одан жұқа мата тоқылады. Төменгі сортты мақта мен оның қалдықтары аппаратты әдіспен иіріліп, қалың мата тоқуға жұмсалады әрі бұл жіпті түкті мата тоқығанда арқау ретінде пайдалануға болады. Кейбір Мақта матаның өрісіне мақта жіп, арқауынан бос ширатылған вискоз жіп қолдануға болады.
Мақта мататоқуға барлық тоқылым түрлері пайдаланылады: полотнолық, саржалық, сәтендік және атластық аралса және ұсақ әшекейлі, көп қабатты, түкті және тұзақты тоқылым.
Өңдеу тәсіліне қарай Мақта матаағартылған, мастерленген, біркелкі боялған, өрнекті, Меланжделген, түгі шығарылған, т. б. болып бөлінеді. Мақта матаағарту үшін алдымен кездеменің бетіндегі жұлым, жұлым қысқа талшықтары жалынға ұсталып күйдіріледі(түкті матадан өзгесін). Сонан соң тоқыр алдында сіңірілген желімдік заттарды (шлихт) кептіру керек.
Ағартқыштар ретінде натрий гидрохлориді, сутектің асқын тотығы және әк қолданылады. Бұлар талшықтың табиғи бояуын жойып, аппақ өң береді. Мақта матасуға ерітілген бояумен не синтет. бояудың супензияларымен боялады. Матаға сурет салу баспа машиналармен атқарылады. Жалғыз білікті машиналар бір түсті ғана сурет, ал көп білікті машиналар бірнеше түсті суреттер басады. Сурет басылған мата кептіруге жіберіледі не ыстық сумен буланады. Сурет үш түрлі тәсілмен басылады. Ағартылған яғни ашық бояулы матаға сурет түсіру үшін оған арнаулы оңдырғыш заттар жағылады. Егер түрлі түсті сурет басу керек болса, оңдырғыш затқа оның әтсерінен бүлінбейтін бояу қосады. Мұны оңдыру арқылы сурет басу деп айтады. Үшінші түрі резервті баспа. Бұл әдіс бойынша боялған матаға машинамен арнаулы ерітінді жағылады, боялған кезде ол жерлерге ештеңе жұқпайды, сөйтіп не ақ түсті не материал өңінен өзге түске боялған сурет пайда болады.
Дереккөздер
Санат:Қоғам Санат:Технология
النسيج
Бискэй (Миннесота)
Бискэй (Biscay) — Миннесота штатының McLeod округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 113 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 0.2 км² шамасында. FIPS коды — 27-06112.
Нұрлан Дюпанұлы Бажиров
Нұрлан Дюпанұлы Бажиров 1964 жылы 22 ақпанда Қарағанды қаласында туған. Қазақ.
Әкесі - Бажиров Дюпан Ешмұхаммедұлы. Анасы - Бажирова Доғарған Жұмагелдіқызы.
Н.В. Гоголь атындағы Алматы көркемсурет училищесінің безендіру факультетін (1984) бітірген, суретші-безендіруші.
Қазақ және орыс тілдерін біледі.
РКФСР Чита облысы Краснокаменск қаласы бедерсурет-зертас (1986), «Әлем халықтарының ертөгілері» басылымының иллюстрациялары (1986); Теміртау қаласы металл монументалды панносы (соғып шығарылған) (1988), Жезқазған қаласы әкімшілік ғимаратындағы бедерсурет-зертас (1989), Жезқазған қаласы әуежайындағы витраж (1989), Қарағанды қаласында «Хризопраз» дүкеніндегі витраж (1990), Жезқазған қаласында емхана ғимаратындағы витраж (1990) және т.б. жұмыстардың авторы.
Халықаралық және Қазақстандағы, Ресейдегі республикалық және т.б. көрмелердің қатысушысы (1994 жылдан).
Аралбай (қыстау)
Аралбай — Атырау облысы Махамбет ауданындағы қыстау.
Нұрлан Дюпанұлы Бажиров
1987-1994 жылдары - Қарағанды қаласы көркемсурет-өндірістік шеберханаларында жұмыс істеген.
Аралбай (қыстау)
Алға ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 23 шақырым жерде орналасқан.
Нұрлан Дюпанұлы Бажиров
ҚР Суретшілер одағының мүшесі (2000 жылдан).
Аралбай (қыстау)
Дереккөздер
Санат:Қыстаулар Санат:Атырау облысы қыстаулары
Нұрлан Дюпанұлы Бажиров
Әскери атағы - кіші сержант.
Діни көзқарасы - ислам.
Саяси қайраткер ретіндегі идеалы - «Жас Отан» партиясының көшбасшысы.
Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Ұлттың өркендеуі мен дамуы»
Хоббиі - атпен шабу, әлем халықтарының әуенін жинау, төбет текті иттерді өсіру.
Сүйіп оқитын әдебиеті - М.А. Булгаковтың «Мастер және Маргаритасы».
Үйленген.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Үлкен Киргизка
Б.Киргизка — Ресейдегі өзен. Кемеров облысы, Томск облысы, Новосибирск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы КАР/ОБЬ/2677/58 орналасқан. Өзен ұзындығы 85 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Томь Кемерово қаласынан сағасына дейін. Өзен саласы — Томь, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кемеров облысы өзендері Санат:Томск облысы өзендері
Офлайн (өзіндік, бөлектенген) режімі
Офлайн (өзіндік, бөлектенген) режімі (Офлайновый (автономный, отсоединенный) режим; Offline mode) — 1) интерфейс (сыртқы) құрылғыларының контроллермен байланыспай, тәуелсіз өзі жұмыс істейтін режімі. Бірақ бұл режім құрылғыны ағытуды, яғни оны физикалық түрде компьютерден ажыратуды талап етпейді; 2) желіге қосылмай жұмыс атқару режімі, мысалы, электрондық пошта арқылы жөнелтілетін мәліметтерді даярлау.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Күңгірбай Төбе
Күңгірбай Төбе– ортағасырлық қала орны. Жамбыл облысы Жамбыл ауданына қарасты Тастөбе ауылы жанында орналасқан. Қаланы 1936 жылы Жетісу археология экспедициясы (жетекшісі А.Н.Бернштам) зерттеген. Қазіргі сақталған көрінісі 260х180 м жерді алып жатқан екі қабаттан тұратын ұзынша төбе. Астыңғы бөлігінің биіктігі 2,2 м, ал үстіңгі қабаттың немесе орталақ қорғанының биіктігі 6,5 м. Ыдыстардан ішкі жағында қақпаққа арналған иіні бар құмдар, бүйірі дөңгеленіп келген көзелер, ернеуі құс тұмсықтанып сыртқа қайырылған құтылар, түрлі кесе сынықтары жинастырылған. Қаланың аум-нда басқа да көптеген ескі құрылыстардың орындары сақталған. Зерттеу кезінде табылған құрал-саймандар қаланың тарихи тұрғындары мал, егін шаруашылығымен шұғылданғанын көрсетеді. Күңгірбай Төбенің екі стратиграфиялық кесіндісі қаланы адамдар кем дегенде екі рет мекендегенін аңғартады.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан көне қалалары
NGC 1737
NGC 1737 — Dorado шоқжұлдызында орналасқан EN (эмиссиялық тұмандық) типті галактикалық тұмандық.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Алтын балық (шоқжұлдыз)
Франкониа (Нью-Гэмпшир)
Франкониа (Franconia) — Нью-Гэмпшир штатының Графтон округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 1104 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 170.9 км² шамасында. FIPS коды — 33-27300.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Нью-Гэмпшир қалалары
Киржа
Киржа — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Топса өзенінің оң жағалауынан 37 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 42 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Двина Вычегда өзенінің құйылысынан Вага өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Стимбут Рок (Айова)
Стимбут Рок (Steamboat Rock) — Айова штатының Хардин округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 1.4 км². FIPS коды — 19-75180.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 336 адамды құрады.
Тоқтасын Кенжеқанұлы Ерубаев
Тоқтасын Кенжеқанұлы Ерубаев - 1963 жылы 29 шілдеде Шығыс Қазақстан облысы Марқакөл ауданының қарашілік ауылында туған.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Сигналдық су шаяны
Санат:Онаяқты шаяндар
Няша Мушекви
Няша Либерти Мушекви (Nyasha Liberty Mushekwi; 21 тамыз 1987, Хараре) — зимбабвелік футболшы, шабуылшы. 2017 жылы Африка Ұлттары кубогына қатыссты.
Сілтемелер
Санат:Зимбабве футболшылары Санат:Зимбабве Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:КАПС Юнайтед ФК ойыншылары Санат:Мамелоди Санднауз ФК ойыншылары Санат:Юргорден ФК ойыншылары Санат:Далянь Ифан ФК ойыншылары Санат:Остенде ФК ойыншылары
Богатырь мұздығы
Богатырь мұздығы – Іле Алатауындағы қазаншұңқырлы мұздық.
Географиялық орны
Алматы облысы, Талғар ауданы жерінде, Шілік өзенінің саласы – оңтүстік-шығыс Талғардан басталатын Жусанды Күнгей жотасы мен оның сілемі – Есік шоқысының аралығында.
Аумағы
Жалпы ұзындығы 9,1 км, ашық бөлігінің ұзындығы 8,7 км. Мұздықтың ауданы 29,8 км2, морена жапқан бөлігін қоса есептегенде 30,3 км2, көлемі 4,50 км3 (1971 жылы). Ең биік жері 4580 м, етек жағы 3420 м биіктікте. Богатырьдан 3 өзен басталады. Мұздық жылына 7,7 м шегінуде, 1927 – 30 жылдары Богатырь мұздығы 84 м шегінді. Соңғы кездегі бақылаулар да мұздықта шегінуі тоқтамағанын дәлелдеді. Мұздықты тұңғыш рет С.Е.Дмитриев ашып, зерттеген (1909-1910 жылдары). Мұздықтың оңтүстігінде Жусанды Күнгей, солтүстігінде Шокальский мұздықтары жатыр.
Жарняковка
Жарняковка — Ресейдегі өзен. Тюмень облысы, Омбы облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Демьянка өзенінің сол жағалауынан 167 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 58 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ертіс Тобыл өзенінің құйылысынан Конда өзенін қоспағанда Ханты-Мансийск (жоғарырақ) қаласына дейін. Өзен саласы — Тобылдан Обьке дейінгі Ертіс тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіс.
Богатырь мұздығы
Сілтемелер
Санат:Алматы облысы мұздықтары Санат:Іле Алатауы
Жарняковка
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Рамалде
Рамалде (Ramalde) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Порту округінің құрамына кіреді. Порту муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Порту ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Үлкен Порту экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 37 647 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 5,68 км² шамасында. Халық тығыздығы — 6 628,00 адам/км².
Ауданның қамқоршысы — Иса Мәсіх.
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Дору-Литорал провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Порту округінің елді мекендері
Омар Әбдиев
Омар Әбдиев (1958 ж. т., Шымкент қаласы) – ғалым, медицина ғылым докторы (1995). Алматы мемлекеттік медицина институтын бітірген (1981). 1981 – 86 ж. аурухана хирургі, бөлім меңгерушісі, 1986 – 89 ж. ғылым-зерттеу институтының аспиранты, 1989 – 98 ж. Алматы мемлекеттік медициналық ин-ты филиалының аға оқытушысы, 1991 – 93 ж. Түркістан облысы клиникалық ауруханасы бас дәрігерінің орынбасары, 1993 – 95 ж. Н.Сызғанов атындағы хирургия ғылым орталығының докторанты болды. 1995 жылдан бері Оңтүстік Қазақстан медициналық академиясының проректоры, факультеттік хирургия кафедрасының меңгерушісі. 40-тан астам ғылым еңбектері жарияланған.
Сілтемелер
Санат:Тұлғалар
Аббас Ферхат
Аббас Ферхат (Abbas Ferhat) (24 тамыз 1899, Тахер, Алжир – 24 желтоқсан 1985, Алжир қ-сы), Алжир республикасы уақытша үкіметінің бірінші президенті болған (1958) көшбасшы саясаткер. Бұрын өзі ниеттес болған француз билігіне көңілі толмай, екінші дүниежүзілік соғыс кезінде (1939-45) француз билігін айыптап, барлық алжирліктің теңдігіне кепіл болатын Конституция болуын талап етеді. Франциядан азат болуға жеткізген Ұлт Азаттық Майданына қатысады (1958-62). 1962 жылы Алжир заң шығарушы ассамблеясының мүшесі болып сайланады. Алайда 1963 жылы ҰАМ ішіндегі қайшылықтарға байланысты қызметінен кетеді.
Дереккөздер
Санат:Алжир саясаткерлері
Атанақ (қыстау)
Атанақ — Атырау облысы Махамбет ауданындағы қыстау.
Қарақұм топырағында орналасқан.
Дереккөздер
Санат:Қыстаулар Санат:Атырау облысы қыстаулары
Амангелді (Амангелді ауданы)
Амангелді (бұрынғы атауы - Батпаққара) — Қостанай облысы Амангелді ауданындағы ауыл, аудан және Амангелді ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Облыс орталығы – Қостанай қаласынан оңтүстік-шығысқа қарай 500 км-дей жерде, Жалдама өзенінің Торғай өзеніне құяр оң жағасында, шөлейт белдемде орналасқан.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 6642 адам (3352 ер адам және 3290 әйел адам) болса, 2009 жылы 7569 адамды (3634 ер адам және 3935 әйел адам) құрады.
Ауылда Амангелді Имановтың мұражайы бар.
Дереккөздер
Санат:Амангелді ауданы елді мекендері
Жұмсақденелі қоңыздар
Жұмсақ денелілер (Cantharidae) — қатты қанаттылар сабының әр түрлі жегіш қоныздар отряд тармағынын тұқымдасы. Дене ұзындығы 15 мм, қара, қоңыр, сары немесе жасыл-жылтыр. Сыртқы дене қабықшасы жұмсақ. 3000 түрі белгілі. Кең таралған қоңыздар. ТМД-да 200 түрі бар.
Дереккөздер
Санат:Қатты қанаттылар
IC 2049
IC 2049 — Тор шоқжұлдызында орналасқан SBcd типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 14636, ESO 118-9, AM 0411-584.
Сыртқы сілтемелер
IC 2049 Санат:Тор (шоқжұлдыз)
Үлкен Ольшанка (өзен)
Үлкен Ольшанка — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы, Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Луйга өзенінің сол жағалауынан 4 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вага өзені. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері Санат:Вологда облысы өзендері
Аққайнар (Алматы облысы)
Аққайнар (1993 жылға дейін — Прудки) — Алматы облысы Жамбыл ауданындағы ауыл, Аққайнар ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Ұзынағаш ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 20 км-дей жерде, Самсы өзенінің оң жағалауында орналасқан. Іле Алатауы мен Жетіжол жотасының түйіскен жеріндегі тау етегінің қуаң агроклиматтық белдемінде жатыр.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 1916 адам (961 ер адам және 955 әйел адам) болса, 2009 жылы 2754 адамды (1348 ер адам және 1406 әйел адам) құрады.
Инфрақұрылымы
Аққайнарда орта мектеп, клуб, медпункт т.б. мекемелер бар. Аққайнар тұрғындары аудан орталығымен және басқа елді мекендермен автомобиль жолы арқылы қатынасады.
Дереккөздер
Санат:Жамбыл ауданы (Алматы облысы) елді мекендері
Sozdik.kz
«Sozdik.kz» - қазақстандық сайт. қазақша-орысша, орысша-қазақша тегін онлайн-сөздік. Жобаның авторы - Евгений Чуриков. Күн сайын кем дегенде 2 мың адам sozdik.kz сайтының қызметіне жүгінеді. Дені қазақстандықтар. Бұдан кейінгі орында Ресей, Германия, Қытай, Түркия қолданушылары тұр.
Тарихы
Евгений Чуриков Интернеттегі сөздік жобасымен 1999 жылдан бері айналысып келеді. Ол кездері Unicode екі байтты кодировкалар, яғни кирилл тағы басқа әріптердің кең қолданысқа түсуіне мүмкіндік беретін бағдарламалар енді ғана қолданысқа ене бастаған. Сол тұста қазақ тілінің төл әріптерін Интернетке қалай ендіруге болады деген сауал мазалады. Көкейін тескен сауалға жауап тапқан соң, қоғамға пайдасы тиетін қандай жобаны іске асырсам болады деген ой жетегінде жүрді. Интернетте қос тілді сөздік жасау ойы сол кезде ойына келді. Екі жылғы дайындық жұмыстарынан соң, 2001 жылдың қараша айында іске қосады. 2002 жылдың жазында sozdik.kz доменін сатып алады. Содан бері жобасы осы интернет мекенжайында орналасқан.
Когу-Игль
Когу-Игль — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ай-Негус-Ях өзенінің оң жағалауынан 14 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 23 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Бобринский жарқанаты
Статус
III-ші санат. Таралуы шектеулі сирек кездесетін түр.
Генофондысын сақтау үшін таксонның маңызы
Республикамыздан тыс 5 жерді есептемегенде, Қазақстан эндемигі. Біздің елімізде сипатталып жазылған жарқанат.
Таралуы
Таралу аймағы шағын жарқанат. Ол Арал теңізінің солтүстік және солтүстік-шығыс жағалауында (45-490 с.ш. және 62-69 с.ш.) бөлек-бөлек учаскелерде таралған. Бобринский жарқанаты едәуір Торғай өзенінің төменгі жағында, Ырғыз-Шелқар, Арысқұм, Бетпақдаланың солтүстік-батыс жағында, Сарысу өзенінің орта ағысында кездеседі.
Мекендейтін жерлері
Солтүстік шөл дала мен шөлейтті өңірдің оңтүстік жағы. Құмды, сазды, жусанды және жусанды дәнді жерлерді мекендейді.
Саны
Саны аз түр. Мамандар 4 жыл ішінде еліміздің шөлдерінен 300-дей ғана жарқанатты есепке алған. Қазақстан территориясында Бобринский жарқанатының жалпы саны бірнеше мыңдай деп есептелінеді. Қазірде оның 100 және 70 жарқанаттан тұратын екі колониясы белгілі.
Негізгі шектеуші факторлар
Анықталған жоқ. Мүмкін, ескі бейіттер мен ғимараттарды бұзу және оларды коллекция үшін жинауда әсер етеді шығар. Биологиялық ерекшеліктері. Көптеген колониялары су көздеріне жақын орналасынды, ол одан алыстау жерлерде сирек кездеседі. Жіңішке қуыстар мен құрылыстарда мекендейді. Күмбездердің ішіндегі қуыстар олардың негізгі мекендері. Түнгі жол аулауға кеш (21-22 сағ. аралығында) шығады. Қоныстарында өте сақ. Аналықтары туар кезде 6-8-ден жиналып, бір-бірден бала туады. Ол кезде олардың манында бірден ғана ересек еркектері ғана кездесті. Балаларын кеш, маусым айының орта кезінде дүниеге келтіреді.
Қолда өсіру
Мәлімет жоқ.
Қабылданған қорғау шаралары
Аулауға тиым салынған.
Қорғауды керек ететін шаралар
Анықталған жоқ.
Зерттеу жөніндегі ұсыныстар
Биологиясын зерттеу керек.
Дереккөздер
Санат:Жарқанаттар Санат:Қазақстанның Қызыл кітабына енген сүтқоректілер
Бозай
Елді мекендер:
Өзен:
Түйіспесіз әдіс
(op. бесконтактный метод) — тексерілетін бұйымның бетіне өлшеу аспап ұшын тигізбей өлшеу әдісі. Түйіспесіз әдіспен өлшейтін аспаптарға оптикалық, радиоизотоптық, индуктивтік өлшеу аспаптары жатады.
Дереккөздер
Санат:Өлшеу техникасы
Қатынас құру тәсілі
Қатынас құру тәсілі (Способ доступа; way of access) — физикалық және логикалық жазбаларды нақтылау деңгейіңде сипаталатын сыртқы жадта мәліметтермен жұмыс істеудің, сондай-ақ операциялық жүйе тұрғысынан алмасуды сүйемелдеу дәрежесі мен сапасының сипаттамалық амалдарының жиынтығы.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Кульсайыт
Кульсайыт — Башқұртстанның Калтасин ауданындағы ауыл, Тюльдин ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны -  адамды құрады. Пошта индексі — 452868, ОКАТО коды — 80233850003.