cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Би-Би-Си
Би-би-си-дің халықаралық оқу орталығы
Ұлыбритания аумағында радиохабар таратуға монополиялық құқығы бар. Теледидар саласында жеке компаниялармен бақталас. Штаб-пәтері Лондонда орналасқан. Би-Би-Си құрылымында 5 радиобағдарлама бар. Би- Би-Си-дің дүниежүзілік қызметі 1932 жылы құрылған. Әлемге 32 тілде хабарлар таратады. Апталық хабар тарату көлемі 840 сағат. Дүниежүзілік қызмет бағдарламасының 120 миллионнан астам тыңдаушылары бар.
Broadcasting House, WIA 1AA; Tel: (171) 580-4468; Fax: (171) 637-1630.Теледидары- мемлекеттік корпорация. Хабарларын 2 арна арқылы таратады. Би-Би-Си 1964 жылы қоғамдық теледидардың екінші арнасын ашты. Би-Би-Си - 1405 жол жиілікте қабылдаса, Би-Би- Си-2 хабарды 625 жол жоғары жиілікте жүзеге асыруға тиіс болды. Оның үстіне осы екі арна Ұлыбританияда түрлі түсті хабарды бірінші рет көрсеткен.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Радиостанция
Акшн (Массачусетс)
Акшн (Acton) — Массачусетс штатының Миддлсекс округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 21 924 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 52.5 км² шамасында. FIPS коды — 25-00380.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Массачусетс қалалары
Қалыбек Ақтаев
Қалыбек Ақтаев (1939-2003) Оңтүстік Қазақстан облысы Қайнарбұлақ ауылында туған. 1961 жылы Алматы қаласындағы Құрылыс училищесін, 1969 жылы Құрманғазы атындағы Қазақ ұлттық консерваториясын бітірген. 1969-1973 жылдары «Гүлдер» ансамблінде әнші болды. 1984-2001 жылдары қазіргі Ж.Елебеков атындағы Республикалық эстрада-цирк колледжінде, 2001-2003 жылдары Құрманғазы атындағы Қазақ ұлттық консерваториясында ұстаздық етті.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Ель (Вымь тармағы)
Ёль — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы, Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Вымь өзенінің оң жағалауынан 102 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 13 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вычегда Сыктывкар қаласынан сағасына дейін. Өзен саласы — Вычегда, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Еңлік - Кебек көшесі (Астана)
Бұрынғы атауы Садовый көшесі. «Көктал» тұрғын алабы. Еңлік-Кебек көшесі Болашақ көшесінен басталады. Ұзындығы - 1188,8 м.
«Еңлік - Кебек» - екі жастың махаббатын жыр ететін, XVIII ғасырдан бастап кең тараған дастанның бірі. Бүгінде жыр түрінде жеткен «Еңлік-Кебек» дастанының екі нұсқасы белгілі. Оның біріншісі - Абайдың айтуымен Шәкәрім жазған нұсқа. Екіншісі — Мағаұия Абайұлы жазған нұсқа. «Еңлік-Кебек» - М.Әуезовтің белгілі шығармасы.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Астана көшелері
Асхана
thumb|right|250px|Асхана Асхана — қоғамдық тамақтандыруда ең көп таралған кәсіпорын түрі. Орналасуына және тұтынушылар контингентіне байланысты: жалпы типті, өндірістік болып бөлінеді. Тағамдар ассортиментіне: салқын тағамдар мен басытқылар, бірінші және екінші ыстық тағамдар, сүт және сүтті өнімдер, ыстық және салқын сусындар, тәтті және ұнды-кондитер өнімдері кіреді. Диеталық асханаларда мәзір кем дегенде диетаның 5-6 түрін қамтуы керек. Асханада әркімнің өзіне қызмет көрсету әдісі жиі кездеседі. Металдан, жартылай фарфордан, фаянстан, шыныдан жасалған ыдыс-аяқтар қойылады. Құрал-аспаптар тот баспайтын болаттан. Асханада жартылай өнімдер мен кулинарлық тағамдардың сатылуы жүзеге асырылады; тамақ жейтін, ішетін үстелі бар бөлек бөлме; осы бөлмедегі жиһаз; қоғамдық тамақтану кәсіпорны.
Асхана құралдары
Асхана құралдары - тағамдар дайындауға қажетті құралдар (комбайндер, миксерлер, пышақ, ыдыс-аяқ және т.б).
Асхана сәбізі
Асхана сәбізі – шатырша- гүлділер тұқымдасына жататын екіжылдық көкөніс. Құрамында қанттар, В, РР витаминдері, каротин бар.
Серебряная (Ерса тармағы)
Серебряная — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы, Ненецк АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ёрса өзенінің оң жағалауынан 137 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 20 км-ді құрайды.
Асхана
Асхана сервизі
Асхана сервизі(service) — белгілі адам санына сай асхана ыдыстарының толық жинағы.
Серебряная (Ерса тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Печора өзені су өлшейтін постқа Усть-Цильма және сағасына дейін. Өзен саласы — Усаға қосылу құйылысынан төмен Печора тармағының су алаптары, өзен алабы — Печора.
Асхана
Дереккөздер
Санат:Қоғамдық тамақтандыру
Серебряная (Ерса тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Ләззат Мұратқызы Танысбай
Ләззат Мұратқызы Танысбай (1973 жылы 11 қазанда туған, Шығыс Қазақстан облысы, Үржар ауылы) — журналист, «Қазақстан » РТРК АҚ басқарма төрағасы. Қазақстан Журналистер Одағы сыйлығының лауреаты, «Құрмет » орденінің иегері (2010), Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері (2015).
Өмірбаяны
Алматы халықаралық журналистика институтын бітірген. Халықаралық бизнес университінің МВА дәрежесін қорғаған (диссертация тақырыбы: «Қазіргі Қазақстан жағдайында телеарнаның қаржылық тиімділігін арттыру жолдары»).
Қазақ, орыс, түрік және ағылшын тілдерін біледі.
2002 жылы мемлекеттік қызметке ауысты. Қазақстан Республикасы Президенті Әкімшілігінің Баспасөз қызметінде бас сарапшы, сектор меңгерушісі, Бас инспектор қызметтерін атқарды.
2005 жылдың қыркүйек айынан бастап 2008 жылға дейін — Қазақстан Республикасы Мәдениет, ақпарат және спорт министрлігінің Ақпарат және мұрағат комитеті төрағасының орынбасары болды.
2008 жылдың қазанынан бастап 2011 жылдың қарашасына дейін — Қазақстан телерадиокорпорациясы АҚ Басқарма төрағасының бірінші орынбасары қызметін атқарды. Еліміздегі бірінші балалар арнасы «Balapan » телеарнасының ашылуына атсалысқан.
2011 жылы ҚР Ақпарат және байланыс вице-министрі болып тағайындалды.
2012 жылдың ақпанында «Астана » телеканалының Бас директоры болып тағайындалды.
2018 жылдың 5 шілдесінен бастап «НҰР-Медиа» холдингін қатар басқарды.
2019 жылдың 8 сәуірінен бастап «Қазақстан» РТРК АҚ Басқарма төрағасы болып тағайындалды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Қазақстан журналистері
Төменгі Нерояга
Төменгі Нерояга — Ресейдегі өзен. Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Баренц теңізі орналасқан. Өзен ұзындығы 32 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Баренц теңізі су алабының өзендері, Канин Нос мүйісінен Печора өзені су алабының шекарасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Печора мен Мезень өзендері аралығындағы Баренц теңізіне құятын су алаптары.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері
Қателіктерді түзету
Қателіктерді түзету, спортшы өзіне жүктелген тапсырманы бірден дұрыс орындап кете алмайды. Әуелі оның қарапайым бөліктері жасалады. Содан кейін 2,3 бөліктері бірте- бірте олардың бастары қосылып белгілі бір жаттығуға айналады. Спортшыны үйрету барысында сол бөліктердің мінсіз орындалып оның үйлесімді жалғасуын қадағалау керек. Дұрыс жасалмаған қимыл-қозғалыс сол бойда көрсетіліп ол әбден дұрыс орындалғанша қайталана береді. Сан мәрте қайталаулар дағдыны қалыптастырады. Мұндай жағдайда спортшыны тоқтатып қателіктерін көрсетіп, түсіндіріп оның дұрыс орындалу жолдарын айтып әбден түзелгенше қимыл- қозғалыстар жасапа береді. Шеберлік осылайша қалыптасады.
Дереккөздер
Санат:Спорт
Көлденең кәріз
Көлденең кәріз — жер асты суларын жинап ағызатын, қолдан жасалған жабық жер құрғатқыш; жер асты суларының деңгейін реттейді, онша терең орналастырылмай, белгілі бір еңкіштікпен жасалады. Артық жер асты суларын басқа жаққа коллектор арқылы бұрып әкетеді.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Су шаруашылығы
Хамид Дәулетұлы Чурин
Хамид Дәулет ұлы Чурин – Қазақстанның мемлекет және қоғам қайраткері.
Қызмет жолы
Ауыл шаруашылық ғылымдарының кандидаты (1947), Қаз КСР-нің еңбек сіңірген жоғары мектеп қызметкері (1970). 1919 жылдан КОКП мүшесі. 1918 жылы Қызыл Армия қатарына өз еркімен кіріп, ақ гвардияшылдармен күреске қатысқан. Саратовтың мемлекеттік ауыл шаруашылық институтын бітірген (1930). 1919-1932 жылдары Тарғын уездік Одағының төрағасы, Бөкей гуернаторлық парткомының бқлім меңгерушісі, Жымпиты укомының 1-хатшысы, БК(б)П Орал губернторлық Бақылау комиссиясының төрағасы, Бөкей губернаторлық жер басқармасы бастығы, Қаз. КСР Жер халық комиссариатында бөлім бастығы.
1932-1937 жылдары Қазақтың ауыл шаруашылық институның ректоры, Ленин атындағы Бүкілодақтық ауыл шаруашылық ғылым академиясының Қазақ филиалы Президиуымының төрағасы, Қаз КСР мемлекеттік жоспарлау комиссиясы төрағасының орынбасары. 1953 жылдын Қазақтың ауыл шаруашылық институтының кафедра меңгерушісі. Ол – Одақтардың Бүкіл ресейлік 7-съезінің, Қазақстан одақтарының 5, 9 және төтенше 10-съезінің, Қазақстан компартиясының 4-съезінің делегаты. 1925 – 1935 жылдары Қаз ССР ОАК-ның мүшелігне сайланды. 1973 жылдан одақтық дәрежедегі дербес пенсионер.
Джамел Зидан
Джамел Зидан (Djamel Zidane 28 сәуір 1955 жыл, Алжир, Алжир) — алжирлік футболшы, жартылай қорғаныста ойнаған.
1982, 86 жылдары әлем чемпионатына қатысты. 1986 жылғы әлем чемпионатында Алжир құрамасы жалғыз ғана гол соқты, оны Зидан Солтүстік Ирландия құрамасының қақпасына енгізді.
Франциялық атақты футболшы Зинедин Зиданға ешқандай туыстық қатынасы жоқ.
Сілтемелер
Санат:Алжир футболшылары Санат:Алжир Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Генк ФК ойыншылары
Вальдкирх (Санкт-Галлен)
250px|thumb|Картада орналасуы Вальдкирх (Санкт-Галлен) (Waldkirch SG) — Швейцарияның Санкт-Галлен кантонында орналасқан коммуна. Санкт-Галлен округінің құрамына кіреді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Санкт-Галлен елді мекендері
Қуанғали Жұмалиев
Қуанғали Жұмалиев (1936-1998) Атырау облысы Бақсай ауданы Сарайшық кентінде дүниеге келген. 1961 жылы Атырау педагогикалық институтын бітірген Қуанғали Атырау облысында әртүрлі қызмет атқарған. Репертуарында Мұхиттың «Кіші айдай», «Зәуреш»; Қисаның, Кәштеннің әндері, халық әндері бар. Ол, сонымен қатар, Бала Ораз, Қиса, Ауқат, Аманғали әндерін жинақтап зерттеген.
NGC 3769A
NGC 3769A — Жетіқарақшы шоқжұлдызында орналасқан SBm/P типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енбейді. Аталмыш каталогқа кейінірек қайта қаралымында қосылған болатын.
Ашылуы
Бұл нысанды 1788 жылы 5 ақпанда астроном Уильям Гершель ашқан болатын және NGC каталогында 3769A деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 36008, MCG 8-21-77, ZWG 242.66, ARP 280, KCPG 294B, IRAS11350+4809.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Жетіқарақшы (шоқжұлдыз)
Орыс халқының материалдық және рухани мәдениеті
Орыстар (русские) - бұл атауды новгородтықтарға княздық етуге шақырылған Рюриктің варягтары (рустар-скандинавтар) өздерімен бірге әкелген. Этноним тұрғындардың екі тобын: Ежелгі және Киев Русінің халқы мен Ресей этносын біріктіреді.
Мәдениеті
Орыстардың дәстүрлі шараушылығы жер өңдеу болып табылады. Жер өңдеудегі басты бағыт дәнді дақылдар (бидай, қара бидай, тары, зығыр) өсіруге бағытталған. Оңтүстікте бау-бақша өсіру жақсы дамыған. Сонымен қатар мал шаруашылығымен айналысқан. Орыстар ірі қара малын, жылқы, қой, шошқа және құс (қаз, үйрек және т.б) асыраған. Жүні майда аңдарды (тиін, түлкі және т.б.) аулау жақсы дамып, сонымен қатар жидек, саңырауқұлақ терумен де айналысқан. Дәстүрлі шаруашылықта балық аулау маңызды орын алған. Сәндік-қолданбалы өнер де жақсы дамыған. Ағаш, металл, қыш шыны, сүйек, мүйіз, мата және теріні өңдеп, көркемдеген. Ағашты ойып сурет салу, мүсіндік өнер, көркемдеп жазу, матаны көркемдеу және тоқу, кесте тоқу және т.б көпке мәлім болды. Алтын мен күмістен жасалған чеканкалар, діни мазмұндағы ағаштан жасалған мүсіндер кеңінен таралды. Ыдысты көркемдеп жазу көптеген аудандарға таралып, дамыған. Лакталаған кеңістікке көк шөп пен алтын-қызыл-қара гаммалы өрнектерді бейнелеу тән болған (хохломалық көркемдеу) новгородтық шеберлердің жұмыстары ерекше белгілі болды. Оралда ашық түсті гүл шоқтары бейнелеген металл подностар кең тарады. Сонымен қатар шеберлер алтын, күмістен әшекей бұйымдар жасаған.
Киім-кешек
Орыс халқының дәстүрлі киім-кешектері алуан түрлілігімен және аймақтарға байланысты бөлінуімен ерекшеленеді. Ресейдің кіші халықтарының әсері білінеді. Сонымен қатар кейбір жалпы стиль болды. Ерлер туника түріндегі және қисық жағалы жейделерді, шалбардың сыртына шығарып, белбеу тағып киген. Сыртқы киімі сол жағына қаусырылатын үшкіл шекпен болған. Көпестер мен бай шаруалар шекпен тәрізді белі бүрмелі бешпентше киген. Қисық жағалы жейде, етіктің ішіне салынған шалбармен бірге киілген поддевка 19 ғасырдың аяғындағы интеллигенция арасында сәнді болып саналған. Деревняларда шаруалар көбінесе шұғадан жасалған ұзын етек шапан армяк киіп жүретін болған. Қыста қойдың терісінен жасалған қысқа тондар мен тұлыптарды ашық түсті мата белбеумен орап буып киген. Киім-кешектердің солтүстік және оңтүстік болып бөлінуі әйелдердің киіміне ерекше тән болған. Ақ кенептен жасалған иығына ендірме салып, жағасы жинақталып келген ұзын жейделер жалпы орыстардың дәстүрлі киім үлгісіне жатады. Солтүстік аймақтарда түсі мен тігуі жағынан әр түрлі ұзын сарафандар (ұзын, жеңсіз көйлек) киген. Тұрмысқа шыққан әйелдер бастарына кестемен, маржандармен әшекейленген биік төбелі бас киім кокошник киіп жүрген. Күнделікті бастарына орамал – байлаған кішірек бөрік болған. Түсі, түрі және матасы жағынан әр түрлі байламдарды міндетті түрде байлаған. Оңтүстік аймақтардағы орыстардың киімдері кенептен, ұзын жейде мен торлы жүннен жасалған матаның тілімі поневадан тұрған. Оның сыртынан алжапқыштың бір түрі – запан киген. Кейде тұрмыс құрған әйелдер мүйіз формалы күрделі бас киім киіп жүретін болған. Нақышты жапсырмалар, інжу, маржандарыдан тұратын өрнектер, алтын, күміс бұйымдар сияқты әшекейлер ерекше алуан түрлі болған.
Ас, тағамдар
Орыс халқының дәстүрлі азық-түліктері негізінен ұннан жасалған тағамдары болған. Қара бидай ұнынан, қышқыл қамырдан жасалған үлкен домалақ нандар пісірген. Құймақ, жұқа құймақтардың жұқа нандардың алуан түрі пісірілген. Дәнді дақылдар жармаларынан сұйық ботқалар дайындалатын болған. Орал маңында тары жармасынан жасалған щи, оңтүстікте – бидайдан жасалған быламық ерекше cүйіп жейтін тағам болған. 19 ғасырдың аяғында күріш пайда болды. Бал немесе балы бар су қосылған үгітілмеген бидай, тары жармасынан жасалған ботқа - кутья кеңінен таралған. Бақша өсімдіктері ішінен ас үйде орамжапырақ жас күйінде де, тұздалған ашытылған күйінде де көп пайдаланған. Сонымен қатар картоп та кеңінен танымал болған, оны қуырып, пісіріп тағам жасаған. Картоп пен тұздалған қияр орыс халқының негізгі тағамдары болған. Оған қоса қара нан, ботқа және щи қосып желінетін болған. Орыс халқы сонымен бірге еттен дайындалатын тағамдар да жасаған. Негізінен олар шошқа, сиыр, қой етін сирек пайдаланған. Жылқы етін жемеген, ал, балықты тамаққа жиі пайдаланған. Сусындар қара наннан жасалған квас және сыра болған. Кейбір кездері бал мен кептірілген жидектерден сусындар дайындаған. Кисель мен компот та кеңінен таралған сусын түрлері болған. Шай 19 ғасырда пайда болды. Шайды арнайы ыдыстан (әйгілі тула самаурындары сол кезде пайда болған) қант тістеп ішкен. Ресейде күнтізбелік әдет-ғұрыптар 20 ғасырдың басына дейін сақталып қалған. Оларда халық серуендеп, сауық-сайран құратын болған. Бірінші кезекте олар қасиетті – рождестволық, жаңа жылдық мейрамдар болған. Оларды әзіл-ысқақты, көңілді ғұрыптармен өткізетін болған. Бұлардың ішінде амандық-саулық тілеп жарапазан өлең айту кеңінен мәлім болған. Жарапазаншыларға тәтті, дәмді тағамдар сыйлаған. Бұл кезде сонымен қатар бал ашу да кеңінен таралған, қыздар болашақ жұбайларының есімдерін білу үшін бал ашқан. Көшелерде күлдіргіштер, сиқыршылар шынжырға байлаған аюмен жүретін болған. Бұл цикл шоқындырумен (қасиетті сумен бүрку, кейбіреулер мұзды суда шомылған) және крест жорықтарымен аяқталаған.
Мерекелер
Үлкен крест жорықтары тарихи оқиғаларға байланысты маңызды даталар бойынша жүргізілген. Қысты шығарып салу және көктем мерекесі масленица болған бұл мерекеде көбіне пұтқа табынушылық іздері сақталып қалған. Келесі үлкен мереке – Пасха. Бұл мерекеде орыс халқы кулич пісіріп, жұмыртқаны бояп пісірген және сауық-сайран құрған. Көктемнен жазға өту Тройца мерекесімен белгілі болған. Қыздар ағаш бұтақтарын және гүлден жасалған тәждер әкеліп, алау жағып, өлең айтып, су шашып жастар сауық құрған. Көптеген мерекелерге байланысты жәрмеңкелер ұйымдастырылған. Рухани мәдениеттің қайнар көзі ауызша поэтикалық шығармашылықта жатыр. Осы мәдениеттің ежелгі, көпшілікке мәлім жанры – ән болып табылады. Олар стилі, тақырыбы бойынша алуан түрлі болған: колядка, овесенъ немесе таусень, виноградь, веснянки және т.б. Сонымен қатар орыс халық ертегілері де ежелгі жанрлардың бірі болып табылады.
Санат:Орыстар Санат:Тарих Санат:Халықтар
Туруп-Я (өзен)
Туруп-Я — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Үлкен Кемпаж өзенінің сол жағалауынан 18 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 75 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Сосьва. Өзен саласы — Солтүстік Сосьва, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Ұлықбек көшесі (Алматы)
right|thumb|Ұлықбек Мұхаммед Тарағай Көшеге әлемге әйгілі ғалым, Орта Азия математик, ұлы астроном Мұхаммед Торағай Ұлықбектің (1394-1449) есімі (Алматы қаласы әкімінің 25.05.1995 № 2І316 шешімі) берілген. Ол - Ақсақ Темірдің немересі. Ұлықбек атақты астрономиялық мектепті ашқан. Самарқан билеушісі болған.
Көше Әуезов ауданында орналасқан. Алтынсарин даңғылы, Сайын, Момышұлы көшелерімен қиылысады. Бұрынғы атауы - Домостроительный көшесі. Көшенің ұзындығы - 900 метр.
Дереккөздер
Санат:Алматы көшелері
Карим Фатых
КАРИМ Фатых (9. 1. 1909, қазіргі Башқ. АССР-і. Бишбұлақ ауд., Аетсы,—19. 2. 1945. Калининград обл.) — татар совет ақыны. Шаруа семьясын-да тутан. Шығармалары 1928 жылдан бастап жарияланды. К. пндустриялап-дыру мен коллектпвтондіру кеэеніпе ариап, «Шулы тан», сов. жауынгерле-рі туралы «Аникип» (1936) поэмала-рын, майдан өміріпен «Махаббат нен епшенділік» (1943), «Барлаушының жазбалары» (1943), «Әуен мен күш» (1944), «Көктемгі түнде» (1944) поэ-маларын және повестерін, «Шәкір Шагаев» пьесасын (1943) жазды. Екі -орден және медальдармен марапатталған.
Дереккөздер
Санат:Татар ақындары
Вальфенера
Вальфенера (Valfenera) — Италиядағы коммуна, Пьемонт әкімшілік аймағына қарасты Асти провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2368 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 107 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 22 км² шамасында. Пошта индексі — 14017.
Елді мекеннің қамқоршысы — апостол Варфоломей.
Боно (Сардиния)
Боно (Сардиния) (Bono) — Италиядағы коммуна, Сардиния әкімшілік аймағына қарасты Сассари провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 3800 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 51 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 74 км² шамасында. Пошта индексі — 7011.
Елді мекеннің қамқоршысы — Архангел Михаил.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сардиния елді мекендері
Сүт өнімдері өнеркәсібі
нобай|Сүт өнімдері Сүт өнімдері өнеркәсібі – тамақ индустриясы салаларының ішінде үшінші орында. 2002 жылғы статистикалық мәлімет бойынша шаруашылықтың барлық түрінде сүт өндіру 4,1 млн-ға т-ны құраса, әрбір сиырдан сауылатын сүттің орташа көрсеткіші – 2044 кг-ға жетті. Сүт, қаймақ, ірімшік, айран, ашытқы шығаратын сүт зауыттары мен сүт комбинаттары еліміздің әрбір экономикалық аудандары мен өнеркәсіп орталықтарында шоғырланған. Өйткені сүт өнімдерін алысқа тасымалдау тиімсіз. Қала халқын дер кезінде сүт өнімдерімен қамтамасыз ету үшін сүт зауыттары әрбір қалада салынған. Ірі сүт зауыттары Алматы, Қарағанды, Қостанай, Павлодар, Шымкент қалаларында орналасқан.
Май шайқау, сыр қайнату сияқты сүт өнімдері өнеркәсібі, негізінен, Солтүстік Қазақстан, Орталық Қазақстан, Оңтүстік Қазақстан экономикалық аудандарында, сүтті ірі қара мал шаруашылығымен айналысатын аудандарда шоғырланған. Көкшетау, Қостанай, Алматы сүт комбинаттары сүт өнімдерінің 75%-ын шығарады.
Сонымен қатар елімізде өсімдік майы мен маргарин майын шығаратын өнеркәсіп орындары жақсы дамып келеді. Өсімдік майы күнбағыс және шитті мақта дақылдарынан алынады. Күнбағыс майын Шығыс Қазақстан және Павлодар облыстары шығарады. Өскемен қаласында өсімдік майын айыру комбинаты жұмыс істейді. Шитті мақта майын шығаратын зауыт Оңтүстік Қазақстан облысының Шымкент қаласында орналасқан.
Қазір көптеген елді мекендерде өсімдік майын шығаратын шағын кәсіпорындар кездеседі. Бірақ онда шикізаттан май алу сапасы мемлекеттік кәсіпорындардан әлдеқайда төмен.
Мариновка (Ақмола облысы)
Мариновка — Ақмола облысы Атбасар ауданындағы ауыл, Мариновка ауылдық округi орталығы.
Тарихы
Іргесі 1854 —1855 жылдары Амантай шоқысындағы бекеттің орнына қаланған. 1954 жылдан астық кеңшарының, 1975 — 1997 жылдары Мариновка ауданының орталығы болып келді. Соның негізінде 1997 жылдан кейін “Мариновское”, “Амантай” ЖШС-тері, бірнеше шаруа қожалықтары құрылды. Ауыл аумағында Астана — Қарталы т. ж. ст. (Ирченко), астық қабылдау және автокөлік кәсіпорындары, тігін фабрикасының бөлімшесі, ӨК орналасқан. Ауылда Мариновка көтерілісінің (1919) құрбандарына ескерткіш орнатылған.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 3778 адам (1938 ер адам және 1840 әйел адам) болса, 2009 жылы 3024 адамды (1467 ер адам және 1557 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Атбасар ауданы елді мекендері
Жаркемер
Жаркемер — Ақтөбе облысы Мұғалжар ауданы, Батпақкөл ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Қандыағаш қаласынан оңтүстікке қарай 100 км-дей жерде.
Дереккөздер
Санат:Мұғалжар ауданы елді мекендері
Б. з. д. 36 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 36 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 36 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Алту-Эштанкейру - Жардия
Алту-Эштанкейру - Жардия (Alto Estanqueiro) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Сетубал округінің құрамына кіреді. Монтижу муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Лиссабон ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Эштремадура провинциясының құрамына кірген.
Құралай Шаяхметова
Құралай Шаяхметова 1980 жылы Талдықорған қаласында туған. 1999 жылы Қ. Байсейітов атындағы музыка колледжін, 2003 жылы Құрманғазы атындағы Қазақ ұлттық консерваториясын бітіріп, Ықылас атындағы халықтық музыка аспаптары мұражайында қызмет етті. Қазір «Шекарашылар» ән-би ансамблінің әншісі.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Парадела (Испания)
Парадела (Испания) (Paradela) — Испаниядағы муниципалитет. Галисия автономды бірлестігіне қарасты Луго провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Саррия ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2091 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 120 км² шамасында.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Луго елді мекендері
Воловарци (Кырджали облысы)
Воловарци (Воловарци) — Болгариядағы ауыл. Кырджали облысына қарасты Кырджали қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 88 адамды құрайды.
Пошта индексі — 6633. Телефон коды — 0361. ЕКАТТЕ коды — 12053.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кырджали облысының елді мекендері
Жеке бастың мінездемесі(спорт)
Жеке бастың мінездемесі, шәкіртін дұрыс үйрету үшін жаттықтырушы олардың әрқайсысының мінездерінің ерекшеліктерін жақсы білуге тиіс. Мұны түсінбей, зерттемей күшті шәкірт дайындаймын деуге болмайды. Ол өзінің жаттығу жоспарларын шәкірттерінің бейімделігіне, мүмкіншілігіне талап- тілегіне сәйкес құруға тиіс. Олардың мінез-құлықтары былайша бөлінеді: 1) Ыңғайлағыш адамдар - олар өздерін, іс- әрекеттерін үнемі бақылап, сол жайлы қобалжып, жақсы орындауға тырысып асығып жүреді. 2) Ыңғайланғыш белсенді топ - қолына алған іске белсене кіріседі. Оған өте көп қажыр-қайрат жұмсайды. Қандай қиын болса да өзінің дегенін орындауға тырысады. 3) Сақтанғыш топ - алға қойған мақсатын жете зерттейді, соны орындау жолындағы іс-әрекеттерін қатаң бақылауға алады. 4) Бейжай топ - жаны таза, көңілді, қолға алған ісін орындауға табандылық көрсетпейді, белсенділігі нашар, жан-жағында болып жатқан істерге адамдардың әрекеттеріне, кейде өзіне арнап айтқан сөздерге бейжай жайбарақат қарайды. 5) Ширыққыш топ - оған кез келген жаңалық күшті әсер етеді. Басқалардан озық, алда түргысы келеді жүйкесіне күш түскен сәтте сабырсыздық танытып шыдамсыз болады.
Дереккөздер
Санат:Спорт
Футболдан 2018 жылғы әлем біріншілігі
Футболдан 2018 жылғы әлем біріншілігі (Чемпионат мира по футболу 2018, 2018 FIFA World Cup) — ФИФА-ның 21-ші футболдан әлем чемпионаты, финалдық кезеңі 2018 жылы 14 маусым және 15 шілде аралығында Ресейде өтті. Финалы Мәскеудегі Лужники стадионында өткізілді. Франция 4:2 есебімен Хорватияны ұтып, екінші рет әлем чемпионы атанды. Чемпионат Ресейдің 11 қаладағы 12 стадионда ойналды. Осы чемпионатта бірінші рет арбитрге видеокөмек жүйесі қолданылды.
Жарыс иесін анықтау
нобай|оңға|250px|Дауыс берудің нәтижесінен кейінгі Ресей делегациясы. Алдында (солдан оңға қарай): [[Виталий Леонтьевич Мутко|Виталий Мутко, Андрей Аршавин, Игорь Шувалов, Вячеслав Колосков.]] 2009 жылы 18 наурыз күні FIFA хабары бойынша 2018 жылғы футболдан әлем чемпионатын қабылдауға 9 мәлімдеме болған. Олар: Аустралия, Англия, Индонезия, Мексика, Ресей, АҚШ, Жапония, Португалия және Испания (бірлескен), Бельгия және Нидерланд (бірлескен).
ФИФА ротация принціпіне сәйкес Азия және Америка континенттерінен берілген мәлімдемелер жарыстан шығып қалды. Нәтижесінде тоғыздан тек қана төртеуі қалды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Футболдан 2018 жылғы әлем біріншілігі Санат:2018 жылғы футбол
Рим
Рим немесе Рома (айтылуы ; Roma, айтылуы ; Roma) — Италия елінің астанасы, Лацио әкімшілік аймағына қарасты Рим провинциясында орналасқан.
Қаланың орналасқан жері
Рим Тиррен теңізінен 25 км қашықтықта орналасқан Тибр өзенінің сол жағалауында және Апеннинс тауы шатқалынан бірдей қашықтықта, Апенниннен теңізге дейін созылған аңғарда орналасқан.
Көптеген еуропалық қалалардан айырмашылығы, қала құрылысы ауданы қала шекарасының төрттен бір бөлігі ғана.
Тарихы
Қазіргі заманғы Рим жеріндегі алғашқы қоныстар қаланың негізі қаланған күндерінен бұрын пайда болды.
Патша кезеңі
Ромул Римнің алғашқы патшасы деп аталады. Жалпы, дәстүр бойынша жеті патша бар. Патша Сервус Туллиус әйгілі Сервиля қабырғасының құрылысшысы деп аталады. Патшалық дәуірде Римде алғашқы храмдар пайда болды, оның ішінде Веста храмы мен Янус храмы.
Тарихшы Тит Ливияның айтуынша, Сергей Туллиус алғашқы санақ кезінде Римдегі 80 000 азаматты санаған.
Архитектурасы
Римнің іргетасы қаланғанына үш мың жылға жуық. Рим жәдігерлерінің ұзын санын ешкім де анық айта алмас. Осы ғажайып шаһардағы Әулие Петр Соборы, Венеция сарайы, Сикст капелласы, Капитолий Консерваторлар сарайы, Рим форумы, Апий жолы, Треви субұрқағы, Әулие Каллиста Катакомбасы, Испания алаңы, Пантеон, Әулие періште қамалы сияқты ғимараттардың әрқайсысын жеке алып айтса да болар еді.
Колизей. Ол расында да қалай асқақтатып айтса да, соған тұратындай ғажайып ғимарат. Колизей атауы латынның «колоссеум» («алапат ауқымды») деген сөзінен шыққан. Бұл амфитеатрдың ұзындығы 188 метр, ені 156 метр, сыртқы қабырғасының биіктігі – 48 метр, бұл дегеніңіз кәдімгі 12 қабат үймен тең, іргетасының тереңдігі 13 метр, амфитеатрдың мыңдаған жыл бойы қозғалмай тұрғанының да себебі сонда. Колизейге бір мезгілде 50 мың көрермен сыятын болған. Мұндай ауқымдағы стадионға 100 мың адам да сыйып кететіні белгілі, бұл арадағы айырмашылық ерте замандағы көрермендердің қазіргідей сығылыспай, еркін отырғандығында. Сексен жерден кіріп шығатын есіктерден енген адамдар айналасы он минуттың ішінде толық жайғасып үлгереді екен. Сол заманда бүгінгідей трибунасы, секторлары, отыратын орны көрсетілген билеттер болған, сондай-ақ Колизей гладиаторлар айқасын қызықтайтын да жер болған.
Қаладағы тағы бір құдірет – Пантеон. Таң қаларлық басты қасиеті - архитектуралық шешімнің қарапайымдылығы. Пантеонның кереметі - оның 9 метрлік шаңырағы. Онда жалғыз есік пен жалғыз тесік бар. Нөсерлеген жаңбыр жауса да, оған бір тамшы су тамбайды. Оған кіргеннен-ақ бір жерден түсетін күн сәулесі тек қана сіздің жүзіңізге түскендей тылсым бір күй кешесіз. Оның себебін түсіндіру қиын.
Римге барған адам Ватикан мемлекетіне соқпай кетпейтіні белгілі. Католик әлемінің ең қасиетті ғибадатханасы Әулие Петр соборы осында. Адамзаттың ұлы суреткерлері Микеланджело мен Рафаэльдің таңғажайып талантының арқасында Капитолий қырқасында тұрғызылған бұл ғимарат дүние дидарындағы шын кереметтердің бірі.
Рим құрылуының аңызы
Ежелгі римдіктер Рим тарихын аңыз бен әфсана түрінде жеткізген. Солардың ішінде ең атақтылардың бірі қасқыр емізген егіздер Ромул мен Рем туралы. Олар қала құру туралы шешім қабылдайды, алайда даудан кейін Ромул өз бауырын өлтіреді. Римдік тарихшыларға сәйкес қаланың іргетасы б.з.д. 753 жылдың 21 сәуірінде орын алған.
Жағырапиясы
Рим қаласы Тибр өзенінің сол жағында, Тиррен теңізінен 25 км қашықтықта негізделген. Апеннин тау жотасынан да дәл осындай қашықтықта орналасқан.
Әкімшілік бөлінуі
Рим қаласы муниципияға (аймақ), 22 ауданға, 35 махалла, 6 қала маңындағы шағын елді мекен және 53 зонаға бөлінген.
Тарихы
Рим атауы аңыз бойынша қаланың негізін қалаушының бірі Ромул есімінен туған. Көне заманғы аңызға қарағанда, Рим алғаш б.з.б. 754—753 ж. салынған (археол. мәліметтерде Римнің орнында одан әлдеқайда бұрын мекенжайлар болғаны дәлелденді). Кішігірім қала-мемлекет (полис) — Рим біртіндеп Апеннин түбегін, кейін одан тысқарғы кең байтақ жерлерді бағындырып, Жерорта теңізі алабындағы —  Ежелгі Рим мемлекетінің астанасына айналды.
Көне замандағы Рим ежелгі дүниедегі көптеген ғибадатханасы, сарайы, жолы, әлемге әйгілі су құбырлары бар ең ірі қала (қазіргі есеп бойынша империя тұсында тұрғын халқы 600 мың адамнан 2 млн. адамға дейін жетті) болды. Рим империясындағы дағдарыс (б. з. 3. ғ) қалаға салқынын тигізді. Константин I империя астанасын Константинопольға көшіргенде (330 ж.), Рим саяси орталық маңызынан айрылды; 5 ғ-дың ортасында Батыс Рим империясының астанасы іс жүзінде Равенна болды. Варварлардың шапқыншылығы (Аларих I тұсындағы вестготтардың 410 ж., ван- далдардың 455 ж. «мәңгілік қаланы» алып қиратуы) Римді зияндады. 552 жылдан Рим ұзақ уақыт Византия қол астына қарады. 8 ғ-да Рим іс жүзінде тәуелсіздік алды. 756 жылдан Рим—Папа облысының астанасы. Бұл кезде Рим Батыс Европаның саяси-діни орталығына айналды. Орта ғасырлардағы Римде папа қауымы мен «Қасиетті Рим империясы» императорларының арасында талас жүрді. 11—12 ғ-да Рим феодалдық қала бейнесіне көшті. Бірақ қолөнер, сауда мұнда Италияның экономикалық жағынан алдыңғы қатарлы өзге қалаларынан гөрі нашарлау дамыды. 1143 жылғы көтеріліс нәтпжесінде Римде республика орнады. 1309 ж. папа резиденциясы Авиньонға көшірілген соң қолөнер мен сауда біраз жанданды, Пополандардың ірі көтерілісі нәтижесінде Рим 1347 жылы республика болып жарияланды.
15 ғ-дың ортасы — 16 ғ-дың басында Рим Қайта өркендеу дәуірінің ірі орталығына айналды. Италиядағы 1848—49 ж. революция кезінде Рим революциясы оқиғалардың аренасына айналды. 1849 ж. 9 ақпанда Римде республика жарияланды. 1870 ж. 2 октябрьдегі референдумнан кейін Рим Италияның құрамына енгізілді. 1871 ж. 26 январьдан Р. — Итальян корольдығының астанасы. 1922 ж. октябрьде итальян фашистері «Римге жорық» ұйымдастырып, фашистік диктатура орнатты (1922—43). 1943 ж. 8 сентябрьде Римді неміс-фашист әскерлері оккупациялады. 1944 ж. 4 июньде ағылшын-американ әскерлері Римді азат етті. 1946 ж. монархия жойылғаннан бері Рим— Италия республикасының астанасы.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Лацио елді мекендері Санат:Еуропа елордалары Санат:Жазғы Олимпиада ойындары астаналары Санат:Миллионер қалалар Санат:Б. з. д. VIII ғасырда құрылған елді мекендер
Әрекеттегі армия мен флот
Әрекеттегі армия мен флотқа енгізу және оларға арналған жеңілдіктер әр мемлекеттің өзіне тән үкімет жарлықтары арқылы қалыптасады. КСРО-да әрекеттегі армия мен флот құрамына майдан шебінің басқармасы, операцияларды дайындайтын, ендіретін басқарма, флоттардың басқарма органдары, бірлестірілген, біріктірілген (кемелер), тылдық т.б. бөліктер, әрекеттегі майдан мен флоттың операциялық аумағының тылдық шеқараларында өздеріне жүктелген тапсырмаларын орындау кезінде флоттар мен майдандар қатарына енетін, сонымен қатар су жиегінен 111 км кашықтықтағы мекемелер мен орындар кіретін. Шекаралық әскери күзет әскерлерін, қашықтағы авиация бөліктерін және т.б. әрекеттегі майдандар құрамына енбейтін әскерлерді әрекеттегі армия мен флот қатарына әрекеттегі майданның тыл шекаралары аумағында жауынгерлік қамсыздандыру тапсырмаларын орындауға және әскери әрекеттерге тікелей қатыстылығы болған кезеңде жатқызу қалыптасқан.
Штайнхайм (Вестфалия)
Штайнхайм (Вестфалия) (Steinheim (Westfalen)) — Германия Федеративтік Республикасының Солтүстік Рейн-Вестфалия жерінде орналасқан қала. Детмольд әкімшілік округіне бағынады. Хёкстер ауданының құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 13169 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 75,68 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 05 7 62 032. Қаланың басшысы — Йоахим Францке.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Солтүстік Рейн-Вестфалия елді мекендері
Апнерка
Апнерка — Ресейдегі өзен. Чуваш Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы КАС/ЕДІЛ/1939/55/104 орналасқан. Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Чувашия өзендері
Шаңхай
Шаңхай (上海, қытайша - теңіз жағасындағы қала), экономикалық орталықтарының бірі, жол торабы. Халықтың саны 24 млн болып саналады. Мәшине жасау, қара металлургия, химия, жеңіл және тамақ өнеркәсіп орындары шоғырланған. Қытай ғылым академиясының филиалы, жоғарғы оқу орындары, көптеген музейлер, театрлар бар. Елдегі ең ежелгі қалалардың бірі.
Ол ескі мен жаңаның ,ол көне мен су жаңаның, шығыс пен батыстың, Еуропа мен Азияның аралас-құралас кейпіне енген ерекше қала. Оны әлемнің сегізінші кереметіне теңейтіндер, Шығыстың Нью-Йоркі немесе Шығыстың Парижі, Азияның Венециясы, Қытайдың Чикагосы деп атайтындар жетерлік.
Дереккөздер
Санат:Қытай қалалары Санат:Миллионер қалалар
IC 54
IC 54 — Кит шоқжұлдызында орналасқан *2 (қос жұлдыз) типті жұлдыз.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
IC 54 Санат:Кит (шоқжұлдыз)
Санта-Крус-да-Эсперанса
Санта-Крус-да-Эсперанса (Santa Cruz da Esperança) — Бразилиядағы муниципалитет, Сан-Паулу штатында орналасқан. Рибейран-Прету мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Бататайс экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
Шәуілдір
Шәуілдір — Түркістан облысы Отырар ауданындағы ауыл, аудан (1934 жылдан) және Шәуілдір ауылдық округі орталығы.
Санта-Крус-да-Эсперанса
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 874 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 147,819 км² шамасында. Халық тығыздығы — 12,7 адам/км².
Шәуілдір
Географиялық орны
Облыс орталығы - Түркістан қаласынан оңтүстікке қарай 72 км жерде, Арыс өзені мен Д.Алтынбеков атындағы канал бойында орналасқан.
Санта-Крус-да-Эсперанса
Санат:Сан-Паулу елді мекендері
Шәуілдір
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 8561 адам (4242 ер адам және 4319 әйел адам) болса, 2009 жылы 8428 адамды (4205 ер адам және 4223 әйел адам) құрады.
Инфрақұрылымы
Кентте Оңтүстік Қазақстан археологиялық экспедиция базасы негізінде 1980 жылы «Отырар» мемлекеттік археологиялық қорық-мұражайы құрылды. Әбу Наср әл-Фараби атындағы Отырар-Арыстанбаб мұражай кітапханасы ұйымдастырылған. Мәдениет сарайы, 9 кітапхана, 2 мешіт, «Ақ барыс» спорт залы, «Қарлығаш» кинотеатры, «Жұлдыз», «Жібек жолы» мейрамханалары, «Барыс» мақта қабылдау пункті, Шәуілдір СЭС-ы, 6 орта, музыка, спорт мектептері, «Балдырған» бала бақшасы, «Бала өмір» емханасы, ауданы аурухана бар.
Шаруашылығы
Шәуілдірде 27 ӨК, 75 шаруа қожалықтары, 8 тұрмыстық қызмет көрсету, 3 сауда орны, нан, өсімдік майын шығару цехы, т.б. мекемелер жұмыс істейді.
Ауылдың атақты адамдары
Кенттен академик, Халық Қаһарманы Мұхтар Әлиев, академик Рахманқұл Бердібаев, Орта Азиядағы тұңғыш чекист, үш мәрте Қызыл Ту орденінің тұңғыш иегерінің бірі – Абдолла Жармұханбетов, Түркістан АКСР-і Халық Комиссарлар Кеңесінің Председателі Абылай Серғазиев, ақын жазушылар Саттар Асқарұлы Ерубаев, Көпен Әмірбеков, Әселхан Қалыбекова, Бекарыс Шойбеков, т.б. көптеген танымал, атақты адамдар шыққан. Шәуілдірден 8 км жерде ескі Отырар қаласы және Арыстан баб мешіті орналасқан.
Дереккөздер
Санат:Отырар ауданы елді мекендері
Пэдбол
Пэдбол, көптеген шет мемлекеттерде дамыған спорт түрлерінің бірі. Мүның негізгі мақсаты - қабырғаға допты соғып, оны арнайы қалақшамен кейін қайтару. Кейде бір қабырғаға, кейде бірнеше қабырғаға доп соғады. Бұл адамның бойындағы шапшандықты дамытады.
Дереккөздер
Санат:Спорт
Ләззат Жанаманова
Ләззат Жанаманова 1977 жылы Алматы облысы Жамбыл ауданы Ұзынағаш ауылында туған. 1999 жылы қазіргі Ж.Елебеков атындағы Республикалық эстрада-цирк колледжін, 2003 жылы Құрманғазы атындағы Қазақ ұлттық консерваториясын бітірген. Қазір Алматы қаласындағы Жамбыл атындағы мемлекеттік филармонияда әнші.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Прадин (Коррез)
Прадин (Pradines) — Франциядағы коммуна. Лимузен аймағына қарасты Коррез департаментінде орналасқан. Юссель округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 19,59 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 19168, пошта индексі — 19170.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 106 адамды құрады. Халық тығыздығы — 5,41 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Коррез департаментінің коммуналары
Б. з. д. 37 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 37 жылы туғандар
Түсініктемелер
*
Фибоначчи сандары
Фибоначчи сандары – әрбір келесі мүшесі алдыңғы екі мүшесінің қосындысына тең болатын 1, 1, 2, 3, 5, 8, 13, … қайталама сан тізбегінің (Фибоначчи қатары) элементтері. Фибоначчи сандарының рекурренттік қатынастары арқылы беріледі. Фибоначчи сандарын 1202 жылы италиялық математик Леонардо Пизанский (Фибоначчи) тапқан.
Бине формуласы
Бине формуласы F_n мүшелерін nге қатысты функция ретінде өрнектейді:
мұндағы — алтын қима. Сонымен қатар \varphi\,\! мен сипаттауыш  теңдеуінің түбірлері болып табылады.
Бине формуласы бойынша кез келген үшін, F_n  санына ең жақын бүтін сан болып табылады, яғни. Жеке түрде, n\to\infty болғанда асимптотика орындалады.
Бине формуласы аналитикалық келесі түрде жалғастыруға болады: Ал теңдігі кез келген комплекс сан z үшін орындалады.
Теңдіктер
Жалпы формулалар:
Арлингтон (Массачусетс)
Арлингтон (Arlington) — Массачусетс штатының Миддлсекс округіне жататын АҚШ қаласы.
Фибоначчи сандары
Теңдіктер
Санат:Сандар теориясы Санат:Бүтін сандар тізбегі
Арлингтон (Массачусетс)
Қала тұрғындарының саны 42 844 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 14.3 км² шамасында. FIPS коды — 25-01605.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Массачусетс қалалары
IC 4439
IC 4439 — Сиыршы шоқжұлдызында орналасқан Sbc (жинақы спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 51720, ZWG 104.35, DRCG 29-67.
Сыртқы сілтемелер
IC 4439 Санат:Сиыршы (шоқжұлдыз)
Ези-сюр-Ер
Коммунаның INSEE коды — 27230, пошта индексі — 27530.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 3219 адамды құрады. Халық тығыздығы — 360,87 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эр департаментінің коммуналары
Еттендорф
Еттендорф (Ettendorf) — Франциядағы коммуна. Эльзас аймағына қарасты Төменгі Рейн департаментінде орналасқан. Страсбур-Кампань округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 6,34 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 67135, пошта индексі — 67350.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 826 адамды құрады. Халық тығыздығы — 130,28 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Рейн департаментінің коммуналары
Қабден Рахманқұлұлы Байдосов
Қабден Рахманқұлұлы Байдосов (12.10.1934, қазіргі Шығыс Қазақстан облысы Жарма ауданы – 17.4.1997, Алматы) — палуан, еркін күрестен тұңғыш қазақстандық спорт шебері (1955), Қазақстанның 6 дүркін чемпионы (1955—60), Қазақстанның еңбек сіңерген жаттықтырушысы (1964). 1959—1997 жылдары Қазақ спорт және туризм академиясында оқытушы, аға оқытушы, кафедра меңгерушісі болды. Ол Ә. Айқанов, А. Ғапсаттаров, А. Семкин, А. Бұғыбаев, Ж. Жарқынбаев, С. Мұқашев, Р. Нұрманов, т.б. еркін күрес шеберлерін тәрбиелеген. Еркін күрестен Байдосов атындағы халықаралық турнир өткізіледі (1999).
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Фелин-Минервуа
Фелин-Минервуа (Félines-Minervois) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Эро департаментінде орналасқан. Безье округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 29,87 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 34097, пошта индексі — 34210.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 407 адамды құрады. Халық тығыздығы — 13,63 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эро департаментінің коммуналары
Ель-Дор
Ёль-Дор — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы, Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Вымь өзенінің оң жағалауынан 36 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вычегда Сыктывкар қаласынан сағасына дейін. Өзен саласы — Вычегда, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Друж
Друж (Drouges) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Иль және Вилен департаментінде орналасқан. Фужер-Витре округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 11,63 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 35102, пошта индексі — 35130.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 503 адамды құрады. Халық тығыздығы — 43,25 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Иль және Вилен департаментінің коммуналары
Игон
Игон (Igon) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Атлантикалық Пиреней департаментінде орналасқан. По округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 5,33 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 64270, пошта индексі — 64800.
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Атлантикалық Пиреней департаментінің коммуналары
Теңіз қолтығы
thumb|right|Венециялық теңіз қолтық Теңіз қолтығы (laguna— таяз сулы шығанақ) — 1) тұщы, тұзданған немесе өте тұзды сулы, теңізден жағалық құмбелмен бөлінген суы таяз жер. Әдетте, теңіз қолтығы ерекше жоғары биологиялық өнімділігімен сипатталады. Сондықтан теңіз-өрбітпелерін өсіруге қолайлы (мысалы, тропиктік теңіздерде балық өнімінің шығымы 2 т/га болады) болады; 2) маржан кедертасы мен құрлық арасында немесе атолл ішінде орналасқан теңіз үлескісі.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Су шаруашылығы
Лагуна Лягуна Лагуна Laguna Llacuna Laguna Lagune Lagune Λιμνοθάλασσα Lagoon Laguno Estero Laguun Laguuni Lagune לגונה अनूप झील Laguna Laguna Laguno Laguna ラグーン ឡាហ្គូន 석호 Lacuna Lagūna Lagune Lagune nov:Lagune Laguna Laguna Lagúna Laguna Laguna Лагуна Lagun Danaw Deniz kulağı Лагуна Phá 潟湖
Бесік
Бесік — нәрестені бөлеуге арналған ағаш төсек. Бесікті Орталық Азия мен Кавказ, Үндістан, Қытай жерін мекендейтін халықтардың басым көпшілігі пайдаланады. Тек әр түрлі үлгіде жасалады. Бесік көшпелі өмір кешкен қазақ халқы арасына ертеден тараған. Қазақ бесікті қарағай, қайыңнан, көбіне талдан иіп жасайды. Мұндай бесік жеңіл, ықшам әрі берік, көшіп-қонуға ыңғайлы болады. Бесік баланың тазалығына өте қолайлы, өйткені арнайы орнатылатын түбек пен шүмек бала дәретін жайылдырмайды. Түбектің түбіне күл салып, жиі-жиі ауыстырып отырады. Шүмекті қойдың асық жілігінен жасайды, кейде айрықша аппақ болуы үшін сүтке қайнатып алады. Бесіктегі баланың аяғы, кеудесі қатты байланатындықтан, оның қан айналу жүйесіне керісінше әсер етеді. Сондықтан баланы бесіктен жиі босатып, қол-аяғын қозғап, арнайы жаттығулар жасайды. Бесікпен қоса құс төсек, жастық, жөргек, қолбау, тізебау, тізе жастық, бесік көрпе даярланады. Бесіктің жер бесік, аспалы бесік (әлпеншек) деген екі түрі кездеседі. Қазақта бесік қасиетті, киелі құтты мүлік болып есептеледі.
Бесіктің жасау-жабдықтары
Ши. Бесік шабақтарының үстіне төселетін шиден тоқылған төсеніш. Түбек бекітілген тұсында ойығы болады.
Жөргек. Жұқа, талдырып басылған киіз төсеніш. Осыны кейде қаузау деп те атайды (қаузау киіз).
Құс төсек. Жөргектің үстіне төселетін арасына құс жүні салынып қабылған жұмсақ төсеніш. Оның да түбек түсетін тұсында ойығы болады.
Жастық. Бесіктің енімен сәйкес келетін, арасына құс жүні толтырылған кішкене жастық.
Көрпе. Жай матадан әзірленген көрпені жаздыгүні, ал арасына мақта салып қабылған көрпені қыстыгүні қолданады.
Кепіл. Нәрестенің жамбас тұсына, тізесіне кепіл ретінде арнайы тігілген бірнеше кішкене жастықшалар қойылады. Ол жастықшалар түбек орналасқан ойықтың төңірегіне төселеді.
Тартпа бау. Тартпа бауларды кейде таңғыш деп те атай береді, олар құр тәрізді биязы жіптен тоқылады. Немесе екі-үш қабат матаны сырып, бауларды ызып әзірлейді. Тартпаның біреуі бөленген, құндақталған нәрестенің көкірек тұсынан, екіншісі тізенің үстінен түседі. Тартпа баудың ұштары бесіктің екі жағындағы сабау ағаштарға таңылады.
Түбек. Түбек қыштан, көннен, күйдірілген саз балшықтан немесе мыс, жез қаңылтырдан әзірленеді. Қыстыгүні сыртына киіз, қайыс немесе былғарыдан тігілген қап кигізіп қояды. Түбектің түбіне сәл күл сеуіп қолданады.