cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Вариациялық диаграмма
Вариациялық диаграмма – өзгермелі мөлшерлер арасындағы байланыстарды ашып көрсететін сызбалы кескін.
Вариациялық диаграмма - айнымалдардың байланысын графикалық бейнелеу. Мұнда абсциссаға таужынысқа өте маңызды элементтің массалық пайызы, ал ординатаға басқа элементтердің мөлшері көрсетіледі. Осылай жасалған қисық бойынша әр элементтің басқа бір элементтің мөлшерінің өзгеруіне қарай қалайша өзгеретінін анықтауға болады.
Дереккөздер
Санат:Геология Санат:Геофизика Санат:География
Архей эонотемасы
Архей эонотемасы (тобы) (грекше: archaios — көне) — Жер қыртысына тиесілі тау жынысытардың ең көне қат-қабаттарын біріктіретін эонотема. Жердің геологиялық дамуының бастапқы эраларын қамтитын архей жаралымдары жоғары дәрежеде метаморфтанған гнейстерден, кристаллы тақтатастардан, кейде амфиболиттерден, мәрмәрлардан және кварциттерден тұрады. Олардың қүрамында ішінара темірлі кварциттерден (джеспилиттер) мен кристаллы тақтатастар да ұшырасып қалуы мүмкін. Архей эонотемасына тиесілі тау жынысытар метаморфтық түрғыдан қатты өзгерген оларда органикалық қалдықтар кездеспейді, бірақ бүл тау жынысытар құрамында графит атомдарының кезігіп қалуы архей эонында да тіршілік белгілері болғандығын көрсетеді. Архей эонотемасының бүгінгі жіктемесіне сәйкес, ол төрт бөлікке жіктелген: Архей атауы геология ғылымына енгізілген сәтте архей жаралымдары тобына (архей эонотемасына)кембрийге дейін қалыптасқан тау жынысы қатқабаттары түгел жатқызылған болатын. Бүгінгі таңда Архей эонотемасына кембрий кезеңіне шейін жаралған тау жынысытар тобының ең төменгі бөлігі ғана, яғни ең көне тау жынысытар бірлестігі жатқызылады.
Архей тобы - Кембрий кезеңіне шейін түзілген тау жыныстарының ішіндегі ең көнелері. Олар негізінен қайта өзгерген жыныстардан — гнейстерден, кристалды жіктастардан, сирегірек амфиболиттерден, мәрмәрлардан және тақтатастардан (кварциты) тұрады.
Дереккөздер
Санат:Геология Санат:Мұнай және газ геологиясы Санат:Терминология
Шалочь
Шалочь — Ресейдегі өзен. Тверь облысы, Вологда облысы, Новгород облысы, Ленинград облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Молога өзенінің сол жағалауынан 20 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 56 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Қотыр (тау, Ақтоғай ауданы)
Қотыр тауы – Кеңтарлау аңғарының батысындағы аласа тау.
Портопало-ди-Капо-Пассеро
Портопало-ди-Капо-Пассеро (Portopalo di Capo Passero) — Италиядағы коммуна, Сицилия әкімшілік аймағына қарасты Сиракуза провинциясында орналасқан.
Шалочь
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Қотыр (тау, Ақтоғай ауданы)
Жер бедері
Абсолюттік биіктігі 556 м. Солтүстік-батыстан оңтүстік-шығысқа қарай 8 км-ге созылған, енді жері 5 км. Беткейі қатты тілімделген. Солтүстік-шығысында Сарыоба, оңтүстігінде Ақшаадыр таулары, шығысында Қаражырын құдығы орналасқан.
Портопало-ди-Капо-Пассеро
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 3500 адамды құрайды. Халық тығыздығы 250 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 14,87 км² шамасында. Пошта индексі — 96010.
Қотыр (тау, Ақтоғай ауданы)
Өсімдігі
Бозғылт сұр топырақ жамылғысында баялыш, көкпек, боз, қара жусан, сораң, т.б. өсімдіктер өседі.
Дипперц
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 3353 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 30,05 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 06 6 31 003. Муниципалитеттің басшысы — Бернхард Вебер.
Портопало-ди-Капо-Пассеро
Елді мекеннің қамқоршысы — San Gaetano di Thiene.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сицилия елді мекендері
Дипперц
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гессен елді мекендері
Маңғыстау шығанағы
Маңғыстау шығанағы – Каспий теңізінің солтүстік-шығысында.
Геологиясы
Түпқарағанға тірелген оңтүстік жағасы неогеннің әктас, құм, саздақ жыныстарынан түзілген.
Дереккөздер
Санат:Маңғыстау облысы географиясы Санат:Каспий теңізі шығанақтары
Құрманғазы ауылдық округі (Атырау облысы)
Құрманғазы ауылдық округі (2018 ж. дейін Ганюшкин ауылдық округі) — Атырау облысы, Құрманғазы ауданындағы әкімшілік бірлік.
Халқы
2009 жылғы санақ бойынша округте 12750 адам тұрады.
Сипаттамасы
Құрманғазы (Ганюшкино) ауылдық округі шығысында Еңбекші, батысында Орлы ауылдық округтерімен шектеседі. Округ көлемінде 59 көше атауы бар.
Инфрақұрылымы
Құрманғазы ауылында аудандық емхана, аурухана, жұмыспен қамту, мәдениет үйі, спорт кешені, мұражай, телекоммуникация бөлімі, «Казпошта» мекемесі, аудандық кітапхана, «Атырау Жарық» АҚ, Құрманғазы Газ шаруашылығы, «Кұрманғазы жолдары» мекемесі, көптеген кәсіпорындар, мейрамханалар, кафелер, асханалар, сауда орындары орналасқан.
Құрманғазы ауылдық округіне қарасты «Абай», «Ломоносов», «Бегалиев», «Әуезов», «Зейнолла Серікқалиұлы» атындағы мектеп интернаты, жалпы білім беретін мектептер, Агротехникалық колледж, «Мерей», «Өркен», «Айбөбек», «Балауса», «Балбөбек», «Нұршуақ» бала – бақшалары жұмыс жасайды.
Округ әкімдері
Құрманғазы селолық кеңес төрағасы қызметінде Воронцов, Төкенов, Александр Кокарев, Байке Қусайнов, Илларион Плотыцын, Шамардан Бралин, Аділбек Қалиев, Жұмахмет Бақышов, Мусагалиева, Садыхов, Отар Юсупов, Сайфолла Білгалиев, Нина Носкова, Хамида Имгамова, Қапиз Такішов, Қисмет Кабдешов, Қабдығали Казиев, Лидия Жанова, Қадырбай Жармұхамбетов, Әбілхан Құрманов, Болатбек Шурин, Айболат Амірғалиев, Нұрлан Мертаев, Нұрлығайын Құрманғалиев, Майнна Дощанова, Аян Тәжібаев, Мұрабек Мұғалім нәтижелі еңбек етті. 2020 жылдың 18 наурызынан бері бұл лауазымды Абдуррахман Мұса Рахметұлы атқарып келеді.
Дереккөздер
Санат:Құрманғазы ауданы ауылдық округтері
Ямбуто-Яха
Ямбуто-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО, Таймыр (Долган-Ненецк) АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Лумпада-Яха өзенінің оң жағалауынан 9 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 16 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Таймыр Долган-Ненец ауданы өзендері
Түз құсын жуасыту және баулу
Дереккөздер
Санат:Спорт Санат:Қазақ салт-дәстүрлері
Табыстың дифференциясы
Табыстың дифференциясы - халықты адам басына (үй шаруашылығына) шаққандағы орташа жиынтық табыс көлемі бойынша бөлу.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Саясат әлеуметтануы
Аңқаты (Сырым ауданы)
Аңқаты — Батыс Қазақстан облысы Сырым ауданы, Шолақаңқаты ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Бакуритуба
Бакуритуба (Bacurituba) — Бразилиядағы муниципалитет, Мараньян штатында орналасқан. Солтүстік Мараньян мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Литорал-Осидентал-Мараньенси экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
Аңқаты (Сырым ауданы)
Географиялық орны
Аудан орталығы - Жымпиты ауылынан солтүстік-батысқа қарай 76 км жерде орналасқан.
Бакуритуба
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 5096 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 674,512 км² шамасында. Халық тығыздығы — 7,6 адам/км².
Тарихы
Қала 1995 жылы құрылған.
Санат:Мараньян елді мекендері
Аңқаты (Сырым ауданы)
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 623 адам (314 ер адам және 309 әйел адам) болса, 2009 жылы 304 адамды (158 ер адам және 146 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Сырым ауданы елді мекендері
NGC 619
NGC 619 — Sculptor шоқжұлдызында орналасқан SBb типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1837 жылы 30 қарашада Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 619 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 5878, ESO 353-21, MCG -6-4-51, AM 0132-364.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Sculptor (шоқжұлдыз)
Петрохимиялық диаграммалар
Петрохимиялық диаграммалар – тау жыныстары құрамындағы химиялық түрбөлшектердің (компонент) өзара байланысын саралау, магмалық кешен немесе тастобыр (серия) көлеміндегі жекелеген жыныстардың магмалық даму жолын қадағалау, зерттелмек кешеннің өзге тектестерімен салыстырғандағы орны мен маңызын анықтау т. с. с. келелі мәселелерді табысты түрде шешу мақсатында тау жынысының химиялық құрамын сызбалы түрде кескіндеу тәсілі.
Дереккөздер
Санат: Геология Санат: Геофизика Санат: География
Иданья-а-Нова (аудан)
Иданья-а-Нова (аудан) (Idanha-a-Nova) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Каштелу-Бранку округінің құрамына кіреді. Иданья-а-Нова муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Орталық аймақ регионында орналасқан. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2519 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 226,29 км² шамасында. Халық тығыздығы — 11,1 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Каштелу-Бранку округінің елді мекендері
Винсен Симон
Венсан Симон (Vincent Simon; 28 қыркүйек 1983 жыл, Таити) — татилік футболшы, қорғаушы.
Клубтық
2003 жылы "Пираэ" клубы сапында кәсіпқой карьерасын бастады. Бұл клубта сегіз маусым өнер көрсетті.
2011 жылы "Дрэгон" клубына ауысып, 2011/12 жылғы маусымда Таити чемпионы атанды.
2014 жылы "Пираэге" қайта оралды.
Құрама
2012, 2016 жылдары ОФК Ұлттары кубогына, 2013 жылы Конфедерация кубогына қатысты.
Дереккөздер
Санат:таити футболшылары Санат:Таити Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Дрэгон ФК ойыншылары Санат:Футболдан Океания чемпиондары Санат:Пираэ ФК ойыншылары
Жанартаукластикалық материал
Жанартаукластикалық материал — жанартау әрекеті кезінде қатты немесе сұйық зат күйінде аспанға атылған тау жынысы кесектері; екі топқа бөлінеді: Синонимдері: эксполозиялық материал, тефра.
Дереккөздер
Санат:Вулканология
Халықтың дифференциациясы
Халықтың дифференциациясы - халықтың түрлі топтарының табыстық қатынасы.
NGC 5765B
NGC 5765B — Бикеш шоқжұлдызында орналасқан Sc типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енбейді. Аталмыш каталогқа кейінірек қайта қаралымында қосылған болатын.
Ашылуы
Бұл нысанды 1830 жылы 24 сәуірде Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 5765B деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 53011, UGC 9554, MCG 1-38-4, KCPG 437A.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Бикеш (шоқжұлдыз)
Гасперина
Гасперина (Gasperina) — Италиядағы коммуна, Калабрия әкімшілік аймағына қарасты Катандзаро провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 3000 адамды құрайды. Халық тығыздығы 321,4 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 6 км² шамасында. Пошта индексі — 88060.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Калабрия елді мекендері
IC 1393
IC 1393 — Ешкімүйіз шоқжұлдызында орналасқан S0 (спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 67148, ESO 531-20, MCG -4-51-8, NPM1G -22.0352, AM 2137-225.
Сыртқы сілтемелер
IC 1393 Санат:Ешкімүйіз (шоқжұлдыз)
Сан-Мигел-ду-Тапую
Сан-Мигел-ду-Тапую (São Miguel do Tapuio) — Бразилиядағы муниципалитет, Пиауи штатында орналасқан. Солтүстік-орталық Пиауи мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Кампу-Майор экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 18 948 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 5 220,513 км² шамасында. Халық тығыздығы — 3,6 адам/км².
Тарихы
Қала 1934 жылы құрылған.
Санат:Пиауи елді мекендері
Ақтасты (тау, Қарағанды облысы)
Ақтасты – Қарағанды облысы Нұра ауданының оңтүстігінде, Құланөтпес өзенінің сол жағалауындағы шоқы. Шошқакөл көлінен солтүстік-шығысқа қарай 40 км жерде.
Жер бедері
Ең биік жері 573 м. Беткейлері жайпақ, батысы мен оңтүстігінде құрғақ арналар және өзектермен тілімденген. Негізгі жыныстардың жер бетіне шығуы байқалады. Солтүстік-батыстан оңтүстік-шығысқа қарай 4-5 км-ге созылған, ені 2-3 км.
Геологиялық құрылымы
Жер қыртысы элювийлі-делювийлі шөгінділермен жабылған силур жыныстарынан түзілген.
Өсімдігі
Топырағы дамымаған ашық қызыл қоңыр. Селеу, жусан, бетеге өседі, тобылғы шоғырлары кездеседі.
Дереккөздер
Санат:Нұра ауданы таулары Санат:Шоқылар
Төменгі кансияр
Төменгі кансияр — Башқұртстанның Балтачев ауданындағы ауыл, Тучубаев ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 190 адамды құрады. Пошта индексі — 452985, ОКАТО коды — 80208840004.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Лангенхаген
Лангенхаген (Langenhagen) — Германия Федеративтік Республикасының Төменгі Саксония жерінде орналасқан муниципалитет. Ганновер ауданының құрамына енеді.
Төменгі кансияр
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Лангенхаген
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 52 583 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 71,99 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 03 2 41 010. Муниципалитеттің басшысы — Фридхельм Фишер.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 6 қалалық ауданға бөлінеді.
Вильослада-де-Камерос
Вильослада-де-Камерос (Villoslada de Cameros) — Испаниядағы муниципалитет. Риоха автономды бірлестігіне қарасты Риоха провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Тьерра-де-Камерос ауданында (комарка) орналасқан.
Лангенхаген
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Саксония елді мекендері
Вильослада-де-Камерос
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 362 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 94,71 км² шамасында. Провинцияның әкімшілік орталығына дейінгі қашықтығы — 50 км.
Қала қамқоршысы Роке болып саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Риоха елді мекендері
Рауан
thumb|alt=A.| [[Бір қора қой.]] «Рауан» – жеңіл өнеркәсіп кәсіпорны, ЖШС 1991 жылы құрылған, Қаратау қаласында орналасқан. Қызметінің негізгі бағыты – елтірі шикізатын сатып алу, оны өңдеп, тон, қолғап, т. б. былғары бұйымдар тігу. Кәсіпорын өнімдері Қазақстан мен Ресей қалаларына шығарылады. 1999 жылдан бұл серіктестік «Көктал» минералдық суын шығарады, ол Астана, Алматы, Атырау, Павлодар, т. б. қалаларда сатылады. Су шығаратын цехтың өнімділігі – сағатына 1000 бөтелке. Кәсіпорынның қосалқы шаруашылығы бар, онда терісі үшін қойдың меринос тұқымы, құндыз өсіріледі.
Сілтемелер
Санат:Кәсіпорындар
Сякунды-Кикя
Сякунды-Кикя — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Еркал-Надей-Пур өзенінің сол жағалауынан 232 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 127 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Пур. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Пур.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Ынталы (Қазығұрт ауданы)
Ынталы — Түркістан облысы Қазығұрт ауданы, Қызылқия ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы – Қазығұрт ауылынан оңтүстікке қарай 11 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 1193 адам (580 ер адам және 613 әйел адам) болса, 2009 жылы 1384 адамды (699 ер адам және 685 әйел адам) құрады.
Марквартштайн
Марквартштайн (Marquartstein) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Жоғарғы Франкония әкімшілік округіне бағынады. Траунштайн ауданының құрамына енеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
Шиям
Шиям — Ресейдегі өзен. Киров облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Быстрица өзенінің оң жағалауынан 40 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 15 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вятка өзені; Вятка өзені қаласынан Котельнич қаласына дейін. Өзен саласы — Вятка, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Эдда
нобай|Кіші Эдда. XVIII ғасыр қолжазбасының мұқабасы Эдда (ежелгі исландиялық Edda, көпше Eddur) - неміс-скандинавиялық мифологияның негізгі шығармасы.
«Эдда» терминінің пайда болуы
Снорри Стурлусон кітабының Эдда деп аталуының себебі белгісіз. Сөздің үш этимологиясы бар.
1.«Эдда» - «Одди» сөзінен шыққан, Стурлусон өскен ферманың атауы және сол жерде кітабына материалдар тапқан болуы мүмкін. Бұл жағдайда атаудың мағынасы - «Одди кітабы».
2.«Эдда» «поэзия» дегенді білдіреді. Демек «Эдда» «поэтика» деген мағынаны білдіреді.
3.«Эдда» сөзі ескі исландиялық әнде кездеседі, мұнда «үлкен-әже» дегенді білдіреді.
Үлкен және кіші Эдда
Епископ Бриньольв Свейнссон 1643 жылы Стурлусон кітабында айтылған құдайлар мен батырлар туралы көптеген әндерден тұратын пергамент кодексін тапты. Бриньольв орта ғасырларда халық арасында мықты соғыс құралы ретінде танымал болған Дана Сэмунд еңбегін тапты деп шешті. Сэмунд әмбебап даналыққа ие болды және оның «Эддадағы» Стурлусон Сэмундтың жұмысына негізделді деген пікір қалыптасқан. Бригноль тапқан кодтың тізіміне былай деп жазды: «„Edda“ Saemundi multiscii», яғни «Дана Сэмундтың „Эддасы“»
Осы сәттен бастап «Эдда» сөзі жаңа мәнге ие болды. Ол көп ұзамай баспа түрінде қолданыла бастады. Кейіннен Бриньольв тапқан жазбалардың «Эдда» немесе Сэмунд деген атпен ешқандай қатысы жоқ екендігі анықталды, бірақ бұл атау оларға берілген. Олар «Сэммунд Эддасы», «Әнді Эдда» немесе «Үлкен Эдда» ретінде танымал болды. Снорри Стурлусонның кітабы «Снори Эддасы» немесе «Кіші Эдда» деп аталды.
Астрономияда
1908 жылы ашылған Эдда астероид і (673) Эдда құрметіне аталған.
Сілтемелер
https://web.archive.org/web/20030425001335/http://www/..
https://web.archive.org/web/20090416205602/http://nor/..
Таргурсос
Таргурсос — Ресейдегі өзен. Свердлов облысы, Түмен облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Солтүстік Тошемка өзенінің оң жағалауынан 31 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Свердлов облысы өзендері Санат:Түмен облысы өзендері
Қызыбек (қыстау)
Қызыбек - Жайық аңғарындағы қыстау.
Атырау облысы, Исатай ауданы, Хамит Ерғалиев ауылының солтүстігінде 15 км жерде орналасқан. Солтүстігінде Отырқожа, шығысында Сарықатын, оңтүстігінде Теген, батысында Бақтыбай, Текеқұлақорпа қыстаулары бар. Сортаңды топырақ жамылғысында қара жусан, көкпек, бұйырғын, т.б. өсімдіктер өседі. Қыстау жазғы мал жайылымы ретінде пайдаланылады.
Дереккөздер
Санат:Қыстаулар Санат:Атырау облысы қыстаулары
Дэлавар (Айова)
Дэлавар (Delaware) — Айова штатының Делавер округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 2.1 км². FIPS коды — 19-19630.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 188 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Айова қалалары Санат:Делавер округы (Айова)
Грунт суларының типтері
Грунт суларының типтері - орналасу жағдайларына қарай грунт суларының мынадай негізгі типтері ажыратылады: өзен аңгарларының, мұздықтар шөгінділерінің, далалардың, шөлейттер мен шел далалардың, таулы аймақтардың, құмды теңіз жағалауларының грунт сулары. Олардың әрқайсысының жергілікті жердің бедеріне, таужыныстарына, климатына, гидрографиясына және тағы басқабайланысты өз ерекшеліктері болады.
Дереккөздер
Санат:Геология
Диатомдер
Диатомдер – мөлшері 4–2000 микрон аралығында болып келетін бір клеткалы өте ұсақ балдырлар; протопластан тұратын клеткасы кремнийлі сауытшамен көмкерілген; теңіз суларында да, тұщы суларда да әртүрлі температуралар жағдайында тіршілік ете алады.
Бұл балдырлар сауытшаларының жиынтықтары есебінен диатомиттер деп аталатын кремнийлі жыныстар қалыптасады; юра кезеңінен бері белгілі. Синонимі – диатомды балдырлар.
Дереккөздер
Санат: Геология Санат: Геофизика Санат: География
Вьей-Бриуд
Вьей-Бриуд (Vieille-Brioude) — Франциядағы коммуна. Овернь аймағына қарасты Жоғарғы Луара департаментінде орналасқан. Бриуд округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 27,7 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 43262, пошта индексі — 43100.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1208 адамды құрады. Халық тығыздығы — 43,61 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жоғарғы Луара департаментінің коммуналары
Әлеуметтік диференциация
Әлеуметтік диференциация - қоғамдағы жаңа өндірістік күштердің, қоғамдық бөліністің және біркатар әлеуметтік топтардағы әлеуметтік жағдайдың өзгеруіне себеп болатын бөліністің дамуына байланысты жаңа іс-әрекет түрінің пайда болуы процесі.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Саясат әлеуметтануы
Олмачи Тауншип (Нью-Джерси)
Олмачи Тауншип (Allamuchy Township) — Нью-Джерси штатының Уоррен округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 4323 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 53.8 км² шамасында. FIPS коды — 34-00670.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Нью-Джерси қалалары
Тыныс Шындәулетұлы Өтебаев
Тыныс Шындәулетұлы Өтебаев (14 наурыз, 1944 жыл, Өзбек КСР, Ташкент облысы, Жоғары Шыршық ауданы, Киік ата ауылы – 28 тамыз, 2017 жыл, Қазақстан, Алматы) – диктор, тележурналист. КСРО телерадиосының үздігі.
Дереккөздер
Санат:14 наурызда туғандар Санат:1944 жылы туғандар Санат:Ташкент облысында туғандар Санат:28 тамызда қайтыс болғандар Санат:2017 жылы қайтыс болғандар Санат:Алматыда қайтыс болғандар Санат:Қазақстан тележүргізушілері Санат:КСРО телерадиосы үздіктері Санат:Ташкент электрмеханика техникумы түлектері Санат:Ташкент орыс тілі және әдебиеті институты түлектері Санат:Өзбек радиосы қызметкерлері Санат:Қазақстан телевизиясы редакторлары Санат:Қазақстан журналистер одағы сыйлығының иегерлері
Бутинка
Бутинка — Ресейдегі өзен. Татарстан Республикасы, Самара облысы, Орынбор облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кичуй өзенінің оң жағалауынан 65 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Шешма өзені бастауынан сағасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Куйбышев суқоймасының бас жағынан Каспий құйылысына дейінгі Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Татарстан өзендері Санат:Самара облысы өзендері Санат:Орынбор облысы өзендері
Мандра (Хасково облысы)
Мандра (Мандра) — Болгариядағы ауыл. Хасково облысына қарасты Хасково қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 488 адамды құрайды.
Пошта индексі — 6357. Телефон коды — 03741. ЕКАТТЕ коды — 47055.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Хасково облысының елді мекендері
Куйбышево
Куйбышево - Шымкент қалалық әкімдігіне қарасты ауыл, Қатынкөпір ауылдық округi құрамында. Шымкент қаласынан солтүстік-батысқа қарай 3 км жерде орналасқан. Тұрғыны 5,6 мың адам (2003). 1934 жылы артель, кейінірек Куйбышев ұжымшары болып құрылды. 1960 жылдан бірнеше ұжымшарлардың бірігуінен пайда болған 21-партсъезд атындағы ірі кеңшардың бөлімшесі болып келді. Ауылда орта мектеп, мәдениет үйі, кітапхана, фельдшер-акушерлік пункт, т.б. мекемелер жұмыс істейді.
Өзбекстан елтаңбасы
Өзбекстан елтаңбасы (Oʻzbekiston gerbi) немесе Өзбекстан эмблемасы ресми түрде 1992 жылы 2 шілде күні қабылданды. 1992 жылғы тәуелсіздігінен бұрын Өзбекстанның елтаңбасы Кеңес Одағының басқа елтаңбаларына ұқсас болған. Қазіргі елтаңбаның өзінің де онымен ұқсастығы бар.
Сипаттамасы
Эмблемасындағы мақта мен бидай баулары Өзбекстанның табиғи байлығына назар аудартады. Өзбекстан КСРО заманында мақта өсімдігінің басты экспорттаушысы болған, және оны кейде "ақ алтын" деп те атайды. Бидай елдегі байлықты мен ынтымақтастықты білдіреді. Эмблеманың төбесінде Рубғ белгісі (۞) (түркі халықтарының бірлігі) мен оның ішіндегі жарты ай мен жұлдыз (Ислам діні) бейнеленген. Ортасында басы оң жаққа қараған, қанаттарын үстіге жайған Хума құсы бейнеленген. Бұл аңыз құсы бейбітшіліктің және бостандыққа күрестің символы болып келеді. Хума қанаттары көтеріліп жатқан күн, таулар мен жасыл даланы қоршап тұр. Симметриялы тұрған екі өзен: Сырдария мен Әмудария. Хума құсының астында елдің латын әліпбиіндегі аты, "O‘ZBEKISTON" жазылған.
Тарихы
Қазан төңкерісінен бұрын болған Бұхара әмірлігі мен Хиуа хандығы сияқты мемлекеттердің елтаңбалары болмаған, өйткені елтаңба деген рәміз сол заманда тек батыс елдерімен қолданылған еді.
Бұхара Халық Республикасы
солға|нобай|112x112 нүкте|[[Бұхара Халық Кеңес Республикасы|БХР елтаңбасы]] 1920 жылы 1 қыркүйек күні Чарджоу қаласында бұхара коммунистері мен Жас Бұхаралықтар РКФСР қолдауымен Сейіт-Әлімхан әміршіні тақтан құлатып, әмірліктің билігін құрту мақсатымен көтеріліс ұйымдастырды. 1920 жылы 14 қыркүйекте елде республикалық билік орнады. 8 қазан күні Бүкілбұхаралық құрылтайда Бұхара Халық Кеңес Республикасының ұйымдастырылуы жарияланды, келесі жылы 23 қыркүйек күні жаңа ата заң мен тұңғыш елтаңба қабылданды.
Өзбек Кеңестік Социалистік Республикасы
оңға|нобай|110x110 нүкте|[[Өзбек Кеңестік Социалистік Республикасы|Өзбек Кеңестік Социалистік Республикасының тұңғыш елтаңбасы (1925-1929)]] 1925 жылы 13–15 ақпан күндері Бұхара қаласында Кеңестердің тұңғыш Өзбек Съезінде Өзбек Кеңестік Социалистік Республикасының құрылуы жайлы декларация жасалды. 22 маусым 1925 жаңа конституция, жаңа республика және оның елтаңбасы пайда болды. Елтаңбада урақ (орақ пен балға), бидай мен мақта, қызыл таспа, көтерілген күн мен ақ жұлдыз бейнеленген еді. Екі жақтан өзбек тілінде және екінші жақтан орыс тілінде «Барлық елдердің пролетарлары, бірігіңдер!» тексті тұрды. солға|нобай|133x133 нүкте|1929-1937 жылғы Яңалифтегі елтаңбасы 1927–1928 жылдары өзбек тілінің әліпбиін араб жазуынан Яңалиф атты латын әліппесіне ауыстыру мақсатымен реформа жасалды. Яңалифтің басты мақсаты ретінде КСРО жеріндегі барлық түркілердің жазуын бірдей жасау қойылды. Осының әсерінен елтаңбаның дизайны да өзгерту керек болды. Және де Тәжікстан Өзбек КСР құрамынан шығып, 1929 жылы өзінің Тәжік КСР құрды. оңға|нобай|135x135 нүкте|Өзбек КСР соңғы елтаңбасы 1939 жылы 11 маусым күні КСРО Орталық Үкіметі барлық тілдердің әліпбилерінің кириллицаға ауыстырылуы жайлы бұйрыққа қол қойды. 8 мамыр 1940 күні орыс тілінің кириллицасына негізделіп өзбек тілінің жазуы өзгертілді. 16 қаңтар 1941 күні елтаңбасы да өзгеріске ұшырап, латын сөздері кирил сөздеріне ауыстырылды. Өзбек КСР елтаңбасында «Ӯз.С.С.Р.» жазуы пайда болды. Текстінен басқа тағы бірнеше өзгерістерге ұшыраған елтаңба КСРО-ның ыдырауына дейін сақталып қалды.
Дереккөздер
Санат:Өзбекстан мемлекеттік рәміздері Санат:Мемлекеттік елтаңбалар
Ерелюи
Ерелюи (Oeyreluy) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Ланди департаментінде орналасқан. Дакс округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 5,72 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 40207, пошта индексі — 40180.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1574 адамды құрады. Халық тығыздығы — 275,17 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ланди департаментінің коммуналары
Шигалка
Шигалка (Суглинка) — Ресейдегі өзен. Тверь облысы, Вологда облысы, Новгород облысы, Ленинград облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Вожан (Горюн өзенінің бастауы) көлі орналасқан. Өзен ұзындығы 27 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Молога өзені бастауынан сағасына дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасы су алабындағы өзендер, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Жаңалықтар диффузиясы
Жаңалықтар диффузиясы - жаңа сәнді техникалық жаңалықтарды игеруге байланысты әлеуметтік үрдістер мен игеру.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Саясат әлеуметтануы
Ақтасты (көл)
Ақтасты – Ақтөбе облысы Әйтеке би ауданының солтүстік-шығысындағы көл.
Гидрографикасы
Аумағы 15,4 км2, жауын-шашынға байланысты аумағы өзгеріп тұрады. Қуаң жылдары тартылып, құрғап қалады. Суы ащы. Жағалауы жазық. Қарашаның аяғында суы қатып, сәуірдің аяғында мұзы ериді.
Дереккөздер
Санат:Әйтеке би ауданы көлдері
Ландюдек
Ландюдек (Landudec) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Финистер департаментінде орналасқан. Кемпер округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 20,56 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 29108, пошта индексі — 29710.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1322 адамды құрады. Халық тығыздығы — 64,3 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Финистер департаментінің коммуналары
Қос өрісті сигнал
Қос өрісті сигнал (Биполярный сигнал; bipolar signal) — элементтері оң және теріс кернеу болатын сигнал. Қос өрісті сигналдар мәліметтерді жеткізу жүйелерінде пайдаланылады.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Дивергентті қосақ
Дивергентті қосақ – тангенциальды қозғалыстардың орталық өңірден шеткі аймақтарға қарай жылжуы нәтижесінде қалыптасатын қатпарлы егіз жүйенің (әдетте эвгеосинклинальдар) бір-бірімен тоқайласу пішіні.
Термин авторы Обуэнның топшылауынша, бұл жағдайдағы құрылымдар табиғаты ортадан тепкіш егізпішінмен (симметрия) сипатталады, дивергентті қосақтың конвергентті қосақтан айырмашылығы да осында.
Дереккөздер
Санат: Геология Санат: Геофизика Санат: География
Виктор Сергеевич Розов
Виктор Сергеевич Розов - орыс совет драмутргі. Еңбек жолын артистік қызметтін бастады. Драматург ретінде Виктор есімін танытқан шығармасы - "Оның достары" пьесасы болды. Бұдан кейін жазған "Өмір кезеңдері", "Қайырлы сәт!", "Жолда", "Дәстүрлі жиын", "Кешегідегі бүгінгі түске дейін" т.б. пьесалары Совет Одағының көптеген театрларында үзбей қойылды. Оның бір қатар пьесалары негізіндде кинофильмдер түсірілді. КСРО мемлекеттік сыйлығының лауреаты. 3 орденмен мараптталған.
Дереккөздер
Санат:КСРО тұлғалары
Қотыржал тауы
Қотыржал тауы – Ақтау тауларының оңтүстік-батысындағы аласа тау.
Географиялық орны
Ұлытау облысы Жаңаарқа ауданы Ақтау ауылының солтүстік-шығысында 17 км жерде орналасқан. Абсолюттік биіктігі 772 м. Солтүстіктен оңтүстікке қарай бойлық бағытта 8 км-ге созылған, енді жері 1 км.
Жер бедері
Тік келген беткейлері тілімденіп, эрозиялық процестерге ұшыраған. Солтүстігінде Қосшоқы таулары, батысында Ақсай, шығысында Қорған, оңтүстігінде Сауғабай қыстаулары жатыр.
Өсімдігі
Тауалдының қиыршықтасты бозғылт қоңыр топырағында жусан, бетеге аралас астық тұқымдас шөптесіндер, бұталар өседі.
Дереккөздер
Санат:Жаңаарқа ауданы таулары
Ұялшақтық
Ұялшақтық — адамның өз қылықтарының немесе қайсыбір даралық көріністерінің сол қоғамда қабылданған және оның өзі де қостайтын нормаларға, мораль талаптарына іс жүзінде сәйкеспеуін ұғынуы не сәйкеспеді деп білуі нәтижесінде пайда болатын сезім. Ұялу — басқа адамдардың, әдетте жақындарының қылығымен не тұлғалық мінездерінің көрініс беруімен байланысты болуы мүмкін (басқалар үшін ұялу). Ұялшақтық өзіне-өзі қанағаттанбаушылық, көңілі толмаушылық, өзін жазғыру не кінәлау ретінде де туындайды. Ұялшақтықты өзін-өзі кемелдендіру, білім мен біліктілікке жету, өз қабілеттерін арттыруға бағытталған мінез-құлықтың қуатты қозғаушы күші арқылы жоюға болады. Ұялудың бастапқы шегі әркімнің құндылық бағдарларына, әрбір жеке тұлғаның қасиеттеріне, айналасындағы адамдардың өзі жөніндегі пікірлеріне және сезімталдығына байланысты. Субъектінің назарын өзінің мінез-құлқы мен қасиеттеріне шоғырландыратын ұялшақтық адамның өзін-өзі ұғынуын, өзін-өзі бақылауын, өзіне сын көзімен қарауын дамытуға себепші болатын күшті рефлексиялы эмоция болып саналады.
Сілтемелер
"Қазақ Энциклопедиясы", 9 том
Құспанкөл
Құспанкөл — Батыс Қазақстан облысы Сырым ауданы, Шолақаңқаты ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Жымпиты ауылынан солтүстік-батысқа қарай 71 км жерде орналасқан.
Дереккөздер
Санат:Сырым ауданы елді мекендері
Ақша аударымы
Ақша аударымы — заңды немесе жеке тұлғалардың бір-бірімен банк арқылы есеп айырысу жолы. Ақша аударымы хатпен, телефакспен немесе телеграфпен тапсырма ретінде де берілуі мүмкін. Оның орындалуын почта агенттері бақылап отырады.
Дереккөздер:
Қазақ ұлттық энциклопедиясы
Санат:Экономика
Ямб-Яха (Тота-Яха тармағы)
Ямб-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО, Таймыр (Долган-Ненецк) АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Тота-Яха өзенінің сол жағалауынан 133 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 63 км-ді құрайды.
I Акбар
I Акбар (جلال الدین محمد اکبر) — Ұлы Моғолдар патшалығы 3-ші падишаһы, қолбасшы. Ұлы Моғолдар патшалығының негізін қалаушысы Бабырдың немересі, Хумаюнның үлкен баласы.
Ямб-Яха (Тота-Яха тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кара теңізі су алабының өзендері Таз өзені су алабының солтүстік шығыс шекарасынан Енисей шығанағы су алабының шекарасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Таз.
I Акбар
Оның тұсында Ұлы Моғолдар патшалығы өзінің шарықтау шыңына жетті: мәдениет, өркениет, ғылым, өнер, әсіресе, сәулет өнері, жоғары деңгейге жетті; ірі мешіттер, көптеген ғибадатханалар ашылды; терең құдықтар, әсем мазарлар салынды; I Акбардың дінге еріктілік саясатына сәйкес жизия салығы жойылып, үнді халқының әл-ауқаты жақсарды.
Ямб-Яха (Тота-Яха тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
I Акбар
Толық атағы: Ағзам сұлтан әрі Мәртебелі қаған, Әділ имам, Ислам сұлтаны, Мүміндер әмірі, Үндістан билеушісі, Жоғарғы халиф, Әбілфатх Жалалуддин Мұхаммед Акбар, Заман иесі, Жеңімпаз падишаһ, Алланың көлеңкесі, Үнділер мен Моғолдар сұлтанатының шаһиншаһы (әс-Сұлтан үл-Ағзам уә-л-Хақан үл-Мүкаррам, Имам-и-Әділ, Сұлтан үл-Ислам, Каффатт үл-Анғам, Әмір үл-Мүминин, Мәлік-и-Үндістан, Халифат үл-Мүтғали, Әбілфатх Жалалуддин Мұхаммед Акбар, Сахиб-и-Заман, Падишаһ-и-Ғази, Зиллулла, Шаһиншаһ-и-Сұлтанат-үл-Хиндия-уә-л-Мұғалия.
Өмірбаяны
I Акбар 1542 жылдың 14 қазанында Омаркот қаласында Ұлы Моғолдар падишаһы Хумаюн мен Хамида Бану бегімнің шаңырағында дүниеге келді.
Ямб-Яха (Тота-Яха тармағы)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Таймыр Долган-Ненец ауданы өзендері
I Акбар
Билеген жылдары
нобай|солға|250px|I Акбар тұсындағы Ұлы Моғолдар патшалығы
Мальваны, Раджпутананы, Гуджаратты, Бенгалияны, Аудты, Бихарды, Синдті, Кашмирді жаулап алып, өз тұсында патшалық жерін едәуір ұлғайтты және Ұлы Моғолдар әулетінің билігін нығайта түсті. Елде әкімшілік, әлеуметтік және әскери жаңартпаларды жүзеге асырды. I Акбар дүниетанымы кең, рухани бай адам болған. Ол бүкіл болмыстың біртұтас және оның себебі бір екенін жақсы түсініп, сол кездегі үнді жеріндегі түрлі діни көзқарастарды біріктіруге ұмтылды. Сондықтан ол "дін-и илаһи" (Құдай діні) атты жаңа дін енгізді. Бұл исламды, индуизмді, буддизмді, зороастризмді, джайнизмді және христиандықты біріктіруге ұмтылған талпыныс еді. I Акбар тұсында Үндістанда сәулет өнерінің тамаша ескерткіштері салынды: Қызыл форт (1565-1574), Фатехпур Сикри қаласы (1569-1574), Аймер форты (1564-1573), Делидегі Сарай қақпасы (1560), Лал-Кила (1586-1618) және т.б. Олардың құрылысында мұсылман сәулет өнері мен үнді дәстүрінің озық үлгілері жарасымды пайдаланылған.
I Акбар тұсында Ұлы Моғолдар патшалығының шекарасы кеңейді. Оның құрамына шығыс пен оңтүстікке Бенгалия, Орисса, Гуджарат, Кашмир субалары, Хандеши сұлтандығы мен Ахмеднагар енді. Солтүстікте Ираннан тартып алынған маңызды сауда орталығы Кандагар қаласын қосып алды. Акбардың алдыңғы билеушілерден ерекшелігі өзіне қызметке үнді шонжарларын тартуы еді. Мұнымен қатар ол үнді саудагерлерімен де жақсы қатынаста болды. Оның тұсында индуизмге табынғанды қудалау тоқтатылды, үнді тұрғындары өте ауыр жизия жан басы салығынан босатылды. 1593 жылы дін сенімдегі еркіндікке байланысты жарлық шығарылды. Алдын зорлап мұсылман дініне өткізілген үнділердің барлығына дін еркіндігі берілді. Акбар тұсында да салық жүйесі реттелді. Акбардың жарлығы бойынша бүкіл Үндістанда жерді өлшеудің бірдей түрі енгізілді. Өте үлкен Ұлы Моғолдар патшалығы Акбар тұсында 15 субаға (облысқа) бөлінді. Субаларды падишаһтың наменгерлері (субадарлары) басқарды. Акбар Үндістанның ирригациялық жүйесін кеңейтті. Акбардың барлық саясат мемлекетті орталықтандыруға, падишаһ билігін нығайтуға бағытталды. Бірақ ол феодалдық ортаның салт-дәстүрін, ру-тайпалық қатынастың, Үндістанның әлеуметтік құрылысын ескермей кете алмады. Сондықтан оның құрған басқару жүйесі өзінен алдыңғы мұсылман билеушілерінен мүлде басқа болды деу қиын. Орталық үкімет әскери, қаржы және сот мекемелеріне бөлінді. Акбар тұсында көптеген құрылыстар салынып, елордасы Дели сол кездегі қалалардың ішіндегі ең гүлденген қалалардың біріне айналды.
Акбардың тоғыз қазынасы
I Акбар билеген жылдарының екінші жартысы мәдениет, өркениет, ғылым және өнердің дамуымен өтті. Әрине, бұл тек падишаһтың еңбегі емес, бұл оның уәзірлерінің де еңбегі. Осы уәзірлерден тұратын Акбардың үкіметі Наваратнас, яғни хиндиден аударғанда — Тоғыз қазына деген атаумен Үндістанның тарихында қалды. Бұл атау осы үкіметтегі мүшелердің санына сілтейді, яғни Акбардың уәзірлерінің саны тоғыс болған, ол мыналар:
Дереккөздер
Санат:14 қазанда туғандар Санат:Қолбасшылар Санат:Ұлы Моғолдар падишаһтары Санат:Үнді монархтары Санат:Үндістанда туғандар Санат:Үндістанда қайтыс болғандар
Кинберг (Пёлла қауымы)
Кинберг (Пёлла қауымы) (Kienberg (Gemeinde Pölla)) — Аустриядағы жәрмеңке. Төменгі Аустрия федералды жеріне қарасты Цветль округінің құрамына енеді.
2005 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Йохан Мюльнер (АҰП) саналады.
Сыртқы сілтемелер
Кинберг (Община Пёлла)
NGC 5764
NGC 5764 — Бөрі шоқжұлдызында орналасқан II2p типті шашыраңқы жұлдыздар шоғыры.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Бөрі (шоқжұлдыз)
Иданья-а-Велья
Иданья-а-Велья (Idanha-a-Velha) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Каштелу-Бранку округінің құрамына кіреді. Иданья-а-Нова муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Орталық аймақ регионында орналасқан. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 79 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 20,98 км² шамасында. Халық тығыздығы — 3,8 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Каштелу-Бранку округінің елді мекендері
Маңғыттар
thumb|Маңғыттардың соңғы әмірі [[Сейид Алим-хан]] Маңғыттар, Мангқұрт, манғұт (mang'it;мянгат)— орта ғасырдағы түркі-моңғол тайпасы.
Маңғыттар 14 ғасырдың 2-жартысы мен Жошы ұлысының әлсіреу кезеңінде кеңінен белгілі бола бастады. Рашид ад-Диннің “Жамиғ ат-тауарих” атты еңбегі мен “Моңғолдардың құпия шежіресіндегі” деректер бойынша бастапқыда маңғыттардың шағын руы моңғолдардың ірі кирун тайпалық одағының құрамында болған. Олар дарликиндермен бірге моңғол халқының негізгі бөлігін құрады. Маңғыттар Шыңғыс хан империясының құрылу кезеңінде түркі-моңғолдардың әскери және саяси өміріне белсенді түрде араласты. Маңғыттардың кейінгі тарихы Дешті-Қыпшақ аумағымен байланыстырылады. Империяның әкімшілік аумағының бөлінісі нәтижесінде Маңғыттар Жошы ұлысының батыс бөлігін иеленді. Бұл ұлыстың негізін көшпелі қыпшақ тайпалары құрады. 13 ғасырдың ортасында ұлыс Жошы ханның немересі Ноғайдың иелігіне берілді. Сөйтіп, мұсылман деректерінде кездесетін Маңғыттар атауымен қатар, орыс деректерінде Ноғай термині пайда болды. Нәтижесінде бұл ұлыс ноғайлар этносы — “Ноғайлы” атанды. 14 ғасырдың 2-жартысында Маңғыттар Ақ Орданың саяси өмірінде маңызды рөл атқарды. Олар қазіргі Батыс Қазақстанның Ембіден бастап Еділдің сол жақ жағалауына дейінгі жерді алып жатты. Маңғыттар ақсүйектері Орыс ханның, оның ұлы Темір Мәліктің, кейіннен Тоқтамыстың сенімді серіктері болды. Маңғыттардың сол кездегі белгілі қайраткері Едіге еді. 15 ғасырдың 1-жартысында Маңғыт жұртшылығының негізінде Ноғай ордасы құрылды.
Ноғай Ордасы әлсіреп, ыдырай бастағанда Маңғыттар батыс және шығысқа қарай қоныс аударды. Батыс Қазақстандағы Ноғай руларының негізгі бөлігі Кіші жүз және Орта жүз қазақтарының құрамына енді. 17 — 19 ғасырларда Бұхара мен Хорезмде Маңғыттар аса үлкен рөл атқарды. Бұхар хандығында 1755 жылдан 1920 жылға дейін Маңғыттар әулеті билік жүргізді. 19 ғасырдың аяқ кезіндегі деректер бойынша, Бұхарада 100 мыңдай, Хиуада 15 мыңдай Маңғыттар тұрған. Сахалар арасында да Маңғыттар деп аталатын ру бар.
Дереккөздер
Санат:Рулар
Александр Иванович Величко
Александр Иванович Величко (1925 ж. туған, Бадам станциясы) – «Даңқ» орденінің толық иегері. Әскерге 1943 ж. Арыс аудандық әскери комиссариатынан шақырылған. 1, 2, 3-Украин майдандарында ұрыстарға қатысты. Ленин орденді, Суворов орденді Қызылтулы 15-Харьков гвардияшыл атқыштар дивизиясында қызмет атқарды.
Дереккөздер
Санат:1925 жылы туғандар Санат:Даңқ орденінің толық иегерлері
Дорнбург
Дорнбург (Dornburg) — Германия Федеративтік Республикасының Гессен жерінде орналасқан муниципалитет. Гиссен әкімшілік округіне бағынады. Лимбург-Вайльбург ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 8406 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 33,26 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 06 5 33 004. Муниципалитеттің басшысы — Дитер Хильберт.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гессен елді мекендері
Облитерация
Облитерация (Obliteratio - бітелу) облитерация, бітелу. Ішкі мүшелер қуыстарының қан және лимфа тамырлары каналдарының бітелуі.
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Патология
Атажұрт (баспа)
Дүниежүзі қазақтары қауымдастығының «Атажұрт» баспа орталығы - алғаш құрылған жылдары ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігінің «Мәдени мұра» бағдарламасы, ал, кейіннен «Әдебиеттің әлеуметтік маңызды түрлерін басып шығару» бағдарламасы бойынша «Шетелдегі қазақтар» сериясымен кітаптар шығарып келеді. оңға
Баспа орталығы шетелдегі қазақ диаспораларының мәдени-рухани бай мұраларын жинақтап, жарыққа шығару, жұртшылық арасында кеңінен насихаттау ісінде біршама табысты нәтижелерге қол жеткізді. 2000 жылдан бергі кезеңде баспа орталығынан жарық көрген Қажығұмар Шабданұлы, Таңжарық Жолдыұлы, Дәлелхан Жаналтай, Сұлтан Жанболатов, Батырхан Құсбегин, Халифа Алтай, Жақсылық Сәмитұлы, Зардыхан Қинаятұлы, Омарғазы Айтанұлы тәрізді шетелде өмір сүрген талантты, біртуар қазақ ақын-жазушыларының, Қытай, Моңғолия, Өзбекстан елдеріндегі жас ақындардың ұжымдық жыр жинақтарын қазақ елінің әдеби-мәдени, рухани өміріне қосылған елеулі үлес санауға болады. Қажығұмар Шабданұлының “Тана”, 6-томдық “Қылмыс пен жаза” романдары әдебиетімізге күрескерлік рух сыйлап, үлкен серпіліс әкелсе, Сұлтан Жанболатовтың “Елжау Күнби”, “Ежелгі ұлыс тарихы” кітаптары 5 мың жылдық тарихы бар Қытай жылнамаларының құпияларын ашып, ғасырлар тереңінен сыр суыртпақтайды. Ел мен жер тарихы туралы байыпты байламдар айтады. Тілдік, стилдік жағынан теңдессіз құнды дүние саналатын Күнгей Мұқажанның “Ортеке” жинағының шығуы да баспа жұмысының биік көрсеткіші болып саналады.
«Атажұрт» баспа орталығы алдағы кезеңдерде де шетелдерде өмір сүрген, өмір сүріп жатқан және сырт жерлерде туып-өсіп қазір Қазақстанға оралған авторлардың көркемдігі жоғары әдеби туындыларын, диаспорология мен этнографиялық, тарихи-танымдық тақырыптарды қамтыған публицистикалық және ғылыми құнды дүниелерін үздіксіз жариялай бермек. 2013 жылы жарық көруге тиіс осындай 16 автордың еңбегін шығаруды бекіту үшін баспа орталығы ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігінің Ақпарат және мұрағат комитетіне ұсынды.
2000-2011 жылдары “Атажұрт” баспа орталығынан Қытай, Моңғолия, Өзбекстан, Ресей, Түркия елдерінде тұратын және сырт жерлерден атамекенге көшіп келген қандастарымыздың төмендегідей кітаптары жарық көрді.
2012 жылы басылымдар туралы
2012 жылы ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігі Ақпарат және мұрағат комитетінің “Әдебиеттің әлеуметтік маңызды түрлерін басып шығару” бағдарламасы бойынша ДҚҚ-ң “Атажұрт” баспа орталығынан 17 кітап жарық көрді. Қытай, Моңғолия, Ресей қазақ ақын-жазушылардың шығармалары және диаспоратану тақырыбындағы дүниелері жарияланды. Алдағы 2013 жылы «Атажұрт» баспа орталығы шетелдік қазақ жазушыларының әдеби-көркем шығармаларын және ғылыми-танымдық, этнографиялық, диаспорологиялық дүниелерді оқырмандар назарына ұсына бермек.
Дереккөздер
Санат:Алматы баспалары
Алтус
Алтус (Altos) — Бразилиядағы муниципалитет, Пиауи штатында орналасқан. Солтүстік-орталық Пиауи мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Терезина экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 39 975 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 957,617 км² шамасында. Халық тығыздығы — 40,7 адам/км².
Тарихы
Санат:Пиауи елді мекендері
Ақтасты әктас кен орны
Ақтасты әктас кен орны - Ақтөбе облысы Ақтөбе қалалық әкімдігі аумағында, ауданның қиыр батысында Белогорка ауылына таяу жерде орналасқан.
Жатыс сипаты
Әктасы кунгур қабатында. Кен орнының әктасы 400-800 маркалы қиыршықтас және 1-сортты құрылыс әгін алуға пайдаланылады. Химиялық құрамына қарай солтүстік телімінің әктасы флюсті шикізат ретінде ферроқорытпа өндірісінде қолданылады. Кен 1968 жылдан ауданның қиыр батысында өндіріледі.
Дереккөздер
Санат:Ақтөбе облысы кен орындары Санат:Әктас кен орындары
Қазақстан-Американдық еркін университеті
Қазақстан-Американдық еркін университеті (ҚАЕУ) – Өскемен қаласында орналасқан Халықаралық серіктестегі қалалық жоғары оқу орны.