cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Легислаура
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Саясат әлеуметтануы
Тартил
Тартил (ترتيل) — Құранды мәнерлеп оқу, декламация. Араб тілінде Құранды «мәнерлеп, асықпай, дауысты жақсылап шығарып оқу» мағынасын береді. Құранның әл-Муззәммил сүресінде Аллаһ тағала айтады:
«...Және Құранды өте анықтап оқы»
Тартил сөзі сонымен қатар Құранды Жәбірейіл періште Мұхаммед пайғамбарға қалай жеткізсе, солай мәнерлеп, бөліну (фасл) мен қосу (уасл) қағидаларын сақтап оқудың ережелерін атау үшін қолданылады. Ибн Касирдің тәпсірінде Муззәммил сүресінің аяты былай тәпсірленген: '''«яғни: Құранды мәнерлеп оқы, шын мәнінде бұл Құранды түсіну мен ол туралы ойлануға көмек болады. Және ол (Мұхаммед пайғамбар), Аллаһтың оған салауаты мен сәлемі болсын, солай оқитын болған»'''.
Тағы қараңыз
Санат:Құран
Туве Янссон
Туве Янссон (швед. Tove Jansson), (9 тамыз 1914 жыл – 27 маусым 2001 жыл) – атақты фин жазушысы, суретші. Мумилер туралы кітабымен дүние жүзіне танылған. Швед тілінде жазған. Муми-тролльдар туралы 8 повесть, әңгімелер жинағын, 4 суретті кітап шығарған. 2004 жылы Lumifilm фин кинокомпаниясы Туве Янссон туралы «Tove and Tooti in Europe» атты деректі фильм түсірген.
Дереккөздер
Санат:Финляндия жазушылары Санат:Финляндия балалар жазушылары
Үлкен Шонома
Үлкен Шонома — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы, Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Вычегда өзенінің оң жағалауынан 144 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 20 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вычегда Сыктывкар қаласынан сағасына дейін. Өзен саласы — Вычегда, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ аумағын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Йерхель (Эльба)
Йерхель (Эльба) (Jerchel (Elbe)) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет. Штендаль ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 137 адамды құрайды (31 желтоқсан 2006). Алып жатқан жер аумағы 8,98 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 90 280. Муниципалитеттің басшысы — Эльке Беренс.
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Хабиб Эсеола
Адеринсола Хабиб Эсеола (укр. Адерінсола Хабіб Есеола; 28 маусым 1991, Житомир, Украин ССР, КСРО) — украин футболшысы, шабуылшы.
2009-18 жылдар
Украина футболының түлегі. 2009 жылы Киевтің ЦСКА клубында бір жыл ойнады да, "Динамоға" ауысты. Бірақ "Динамо" сапында бір рет те ресми ойында алаңға шықпай, 2010 жылы Италияға кетті. 2010-13 жылдар аралығында Италияның Д сериясындағы клубтарда ойнады.
Карьерасында ешқандай клубта бір жылдан артық тұрақтаған емес. 2013 жылы Украинаға оралды да, жарты жылдай клубсыз бос жүрді. 2014 жылы қаңтар айында өзінің туған клубы "Арсенал-Киевке" қосылды. 2014-18 жылдары Украинаның төменгі лигаларындағы бірнеше клубта доп тепті. 2018 жылы қаңтарда "Заря" (Кропивницкий) сапында ойнап жүріп, Қазақстанға, "Ақжайық" клубына жалға берілді.
Қайрат ( Алматы)
"Ақжайықта" жарты жылдай ойнап, 2018 жылы жазда Алматының "Қайратымен" келісім-шартқа отырды. "Қайрат" сапындағы алғашқы ойынында-ақ "Ертістің" қақпасына гол соқты.
"Қайрат" 2018/19 жылғы Еуропа Лигасының алғашқы кезеңінде Андорраның "Энгордань" клубымен кездесті де, Алматыда өткен қарымта ойында (7:1) Эсеола гол соқты. Екінші кезеңде қайраттықтар Нидерландының АЗ Алкмаар командасымен ойнап, бірінші ойында 2:0 есебімен жеңіске жетті. Бұл ойында Эсеола екі доп соқты да, "Қайрат" 2:0 есебімен жеңіске жетті. 2021 жылы 1 шілдеде "Ворсклаға" ауысты.
Клубтық
Қайрат
Сілтемелер
Санат:Украина футболшылары Санат:Динамо Киев ФК ойыншылары Санат:Ақжайық ФК ойыншылары Санат:Қайрат ФК ойыншылары Санат:Арсенал Киев ФК ойыншылары Санат:Десна ФК ойыншылары Санат:Александрия ФК ойыншылары Санат:Ворскла ФК ойыншылары
Несиені өтеу мерзімін ұзарту
Несиені өтеу мерзімін ұзарту — несиенің бастапқы белгіленген мерзімін ұзарту; материалдық құндылықтар мен шығындарға несие беру кезінде қолданылады. Қаржы жөнінен қиналушылық шаруашылық ұйымға байланысты емес себептерден туындаған жағдайда осы ұйымның уәжді өтініші бойынша несиені өтеу мерзімі ұзартылады.
Кочебай
Кочебай — Ресейдегі өзен. Кемеров облысы, Алтай өлкесі, Алтай Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кондома өзенінің оң жағалауынан 172 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 18 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кондома. Өзен саласы — Томь, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Несиені өтеу мерзімін ұзарту
Дереккөздер
Санат:Экономика Санат:Қаржы
Кочебай
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Вознесеновка (Ақтөбе облысы)
Вознесеновка — Ақтөбе облысы Мартөк ауданындағы ауыл, Аққұдық ауылдық округі орталығы.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 774 адам (369 ер адам және 405 әйел адам) болса, 2009 жылы 594 адамды (300 ер адам және 294 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Мәртөк ауданы елді мекендері
Лодыгин атындағы көше (Алматы)
right|180px Лодыгин атындағы көше - Көшеге орыс электротехнигі, қыздыру шамын ойлап тапқан ғалым Александр Николаевич Лодыгинның есімі (Алматы қаласы атқару комитетінің 27.11.1957 #26 шешімі) берілген. Лодыгин Александр Николаевич (1847-1923) Тамбов губерниясының Петровск уезінде дүниеге келген.
Орналасқан жер
Көше Әуезов ауданында орналасқан.
Дереккөздер
Санат:Алматы көшелері
Сергей Михайлович Лесковский
Сергей Михайлович Лесковский
1953 жылы 1 ақпанда Алматы қаласында туған. Орыс.
С.М. Киров атындағы Қазақ мемлекеттік университетінің журналистика факультетін бітірген (1975), журналист.
Көптеген мақалалар мен жарияланымдардың авторы. 1975 жылдан - Қазақ радиосының жастар бағдарламаларының редакторы, аға редакторы. 1980 жылдан - «Ленинская смена» («Экспресс К») республикалық газетінің тілшісі, ШҚО бойынша меншікті тілшісі, бөлім меңгерушісі, бас редактордың орынбасары, бас редакторы. 2000 жылдан -«Мегаполис» республикалық апталығының бас редакторы. 2001 жылдан бері - «Инфо-Цес» астаналық апталықтың бас редакторы.
ҚазКСР Жоғары Кеңес Төралқасының грамотасымен марапатталған (1986). Г. Толмачев атындағы сыйлықтың лауреаты (2009).
Үйленген. Жұбайы - Сейітова Мира Ислямбекқызы, журналист. Ұлы - Эльдар (1979 жылы туған). Немересі - Лилия (2002 жылы туған).
Дереккөздер
Санат:1953 жылы туғандар Санат:Алматыда туғандар Санат:Қазақстан журналистері
NGC 3726
NGC 3726 — Жетіқарақшы шоқжұлдызында орналасқан SBc типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1788 жылы 5 ақпанда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 3726 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 35676, UGC 6537, MCG 8-21-51, ZWG 242.45, IRAS11306+4718.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Жетіқарақшы (шоқжұлдыз)
Тичинето
Тичинето (Ticineto) — Италиядағы коммуна, Пьемонт әкімшілік аймағына қарасты Алессандрия провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1397 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 171 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 8 км² шамасында. Пошта индексі — 15040.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие San Pietro martire.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пьемонт елді мекендері
Норсфилд (Массачусетс)
Норсфилд (Northfield) — Массачусетс штатының Франклин округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 2 951 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 91.6 км² шамасында. FIPS коды — 25-47835.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Массачусетс қалалары
Әмин
Әмин - дұға оқып, бата қылу үстінде қол жайғанда айтылатын, қабыл болсын дегенді білдіретін діни ғұрыптық сөз. Қазақы ортада ас келгенде үлкен атадан немесе жасы үлкен қариядан бата алу мақсатында жас бала немесе бата тілеген адам қолын жайып ал әмин деп айтады, осы кезде ақсақал асқа, дастарқанға бата жасайды.
Дереккөздер
Санат:Мәдениет Санат:Терминология
Минтимер Шәріпұлы Шәймиев
Минтимер Шәріпұлы Шәймиев (Минтимер Шәрип улы Шәймиев; 20 қаңтар 1937 жыл, Мінзәлі ауданы, Татар АКСР) — ресейлік саясаткер, Татарстанның тұңғыш президенті (1991–2010) және «Біртұтас Ресей » саяси партиясы негіздеушілерінің бірі.
Қазан ауыл шаруашылығы институтын бітірген (1959). 1969–1983 жылы Татарстанның мелиорация және су шаруашылық министрі, 1983–1985 жылы Татарстан облысы партия комитетітінің хатшысы қызметтерін атқарды. 1985–1989 жылы Татар АКСР Министрлер Кеңесінің төрағасы, 1989–1990 жылы Татарстан облысы партия комитетітінің 1-хатшысы, 1990–1991 жылы Татарстан Республикасы Жоғарғы Кеңесінің төрағасы болды. 1991 жылы маусым айынан бастап 2010 жылға дейін Татарстан Республикасының тұңғыш Президенті (1996 жылы қайта сайланды). Шәймиевтің тікелей қатысуымен 1990 жылы 30 тамызда «Татарстанның мемлекеттік егемендігі жөніндегі Декларация», 1992 жылы 6 қараша күні Татарстан Республикасының жаңа Конституциясы қабылданды және 2 рет (19–22 маусым, 1992 жылы; 26–29 тамыз, 1997 жылы) татарлардың Дүниежүзілік конгресі өткізілді. Шаймиев саяси-қоғамдық өмірде Татарстан халқының жан-жақты дамуында, елдегі ұлтаралық келісім мен саяси тұрақтылықты сақтауда, жақын және алыс шет елдермен қарым-қатынастар шеңберін барынша кеңейтуде ерекше еңбек сіңіріп келе жатқан саяси басшы ретінде танылды. Ресми сапармен Қазақстанда бірнеше мәрте болған.
Дереккөздер
Санат:Татарстан президенттері
Гоммисвальд
250px|thumb|Картада орналасуы Гоммисвальд (Gommiswald) — Швейцарияның Санкт-Галлен кантонында орналасқан коммуна. Зее-Гастер округінің құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2800 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 11.86 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 3334, пошта индексі — 8737.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Санкт-Галлен елді мекендері
Түктібаев
Түктібаев — Қызылорда облысы Қазалы ауданындағы ауыл, Алға ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы – Әйтеке би кентінен оңтүстік-батысқа қарай 55 км-дей жерде, Сырдарияның сол аңғарының жайылымында, Түктібаев каналының жағасында орналасқан.
Тарихы
1985 жылға дейін "Октябрь", одан кейін "Майдакөл" деп аталды. 1966 жылы күріш өсіретін «Октябрь» кеңшарының орталығы болды. 1985 жылы осы өңірде туып-өскен Кеңес Одағының батыры Ү. Түктібаев есімі берілді.
Дереккөздер
Санат:Қазалы ауданы елді мекендері
Айрово (Кырджали облысы)
Айрово (Айрово) — Болгариядағы ауыл. Кырджали облысына қарасты Кырджали қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 626 адамды құрайды.
Пошта индексі — 6639. Телефон коды — 0361. ЕКАТТЕ коды — 148.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кырджали облысының елді мекендері
Прая-Гранди (Сан-Паулу)
Прая-Гранди (Сан-Паулу) (Praia Grande (São Paulo)) — Бразилиядағы муниципалитет, Сан-Паулу штатында орналасқан. Сан-Паулу агломерациясы мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Сантус экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
Нарболия
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1737 адамды құрайды. Халық тығыздығы 42,9 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 40,49 км² шамасында. Пошта индексі — 9070.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сардиния елді мекендері
Прая-Гранди (Сан-Паулу)
Тарихы
Қала 1967 жылы құрылған.
Санат:Сан-Паулу елді мекендері
Несіпбек Тұрысбекұлы Айт
Несіпбек Айтұлы - 1950 жылы 22 қыркүйекте Шығыс Түркістанның Тарбағатай аймағы, Шәуешек ауданына қарасты Теректі ауылының Апиынды бұлақ деген жерінде дүниеге келген.
1962 жылы ата-анасымен атамекенге оралып, орта мектепті бұрынғы Семей облысы, Шұбартау ауданы, Баршатас ауылында бітірген. Еңбек жолын Шұбартау аудандық «Жаңа өмір» газетінде бастаған. 1974 жылы Қазақ Мемлекеттік университетінің журналистика факультетін бітірген.
1974—1984 жж. «Балдырған» журналы поэзия бөлімінің меңгерушісі, «Жалын» баспасында редактор, 1984—1994 жж. Қазақстан Жазушылар одағында әдеби кеңесші, 1995—1996 жж. «Ақын» қауымдастығының директоры, 1997 — 2001 жж. «Қазақ әдебиеті» газетінде сын бөлімінің, «Жұлдыз» журналында поэзия бөлімінің меңгерушісі болып, 2001 жылдан бері Астанадағы Л.Н.Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университетінде, Президенттік Мәдениет орталығында қызмет істеген. Қазір «Алтын тамыр» журналының бас редакторы.
Түріктің VII ғасырда өмір сүрген ұлы ақыны Жүніс Еміренің, қытайдың көне дәуір ақыны Бо Цызюдың, француз ақыны ДЖ. Родаридың, сондай-ақ М.Исаковский, A.Барто, С.Михалков, С.Баруздин, B.Берестов, Т.Сыдықов, С.Жусуевтің өлеңдерін тәржімалаған.
Қазақстан Жазушылар одағының Мұқағали Мақатаев және Халықаралық Жамбыл атындағы сыйлықтардың лауреаты. «Парасат» орденінің иегері.
Дереккөздер
Санат:1950 жылы туғандар Санат:Қытайда туғандар Санат:Қазақстан ақындары Санат:Парасат орденінің иегерлері Санат:Қазақстан аудармашылары
Есен Әбікенұлы Бектұров
Бектұров Есен Әбікенұлы(14.12.1931 жылы туған, Өзбекстан, Ташкент) – химия ғылымдарының докторы (1974), профессор (1976), Қазақстан ғылым академиясының корреспондент мүшесі (1983), Қазақстанның еңбек сіңірген техника және ғылым қайраткері (1986).
Арғын тайпасының Сүйіндік руының Қаржас бөлімінен шыққан.
ҚазМУ-ді (1954) және оның аспирантурасын (1957) бітірген. 1958 — 1997 жылы Қазақстан Ғылым Академиясының Химия ғылымдары институтында полимерлер физика-химия лабораториясының кіші, аға ғылым қызметкері, меңгерушісі (1966—1997) болды. 1997 жылдан осы институттың бас ғылым қызметкері. Негізгі ғылыми еңбектері суда еритін және ісінетін полимерлер мен полиэлектролиттердің кешенді түзілуін және физика-химия қасиеттерін зерттеуге арналған. Ерітіндідегі баяу әсерлесетін жүйелерді зерттеудегі уақыттың мәнін алғаш рет көрсетті. Еріткіш табиғатының сұрыпталып өзгеру әдісінің жаңа нұсқасын ұсынды. Полимерлердің құрылымына, макромолекулалардың термодинамикалық иілгіштік қасиетіне ортаның әсер етуі сияқты бірқатар заңдылықтарды ашты. Комплементарлығы бұзылған әсерлесуші макромолекулалар жүйесінде комплекс түзу мүмкіндігі көрсетілді. Қазақстан Мемлекеттік сыйлығының (1986) және ЮНЕСКО-ның Н. Бор атындағы алтын медалінің лауреаты (1997).
Дереккөздер
Санат:1931 жылы туғандар Санат:Ташкентте туғандар Санат:Қазақстан ғалымдары Санат:Қазақстан химиктері Санат:Профессорлар Санат:Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткерлері Санат:Қазақстан мемлекеттік сыйлығының иегерлері
Төменгі Рассоха (Песчанка тармағы)
Төменгі Рассоха — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы, Ненецк АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Песчанка өзенінің оң жағалауынан 24 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 32 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Печора өзені су өлшейтін постқа Усть-Цильма және сағасына дейін. Өзен саласы — Усаға қосылу құйылысынан төмен Печора тармағының су алаптары, өзен алабы — Печора.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Бад-Эссен
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 15 612 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 103,31 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 03 4 59 003. Муниципалитеттің басшысы — Гюнтер Хармайер.
IC 4378
IC 4378 — Центавр шоқжұлдызында орналасқан S0 (спиральді галактика) типті галактика.
Бад-Эссен
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 17 қалалық ауданға бөлінеді.
IC 4378
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 50711, ESO 384-64, MCG -6-31-27, VV 743, AM 1409-340.
Бад-Эссен
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Саксония елді мекендері
IC 4378
Сыртқы сілтемелер
IC 4378 Санат:Центавр (шоқжұлдыз)
2043 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:2043 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:2043 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Ақтөбе (газет)
Бастапқы атаулары
“Ақтөбе” — облыстық газет мұрагері.
Облыстық газет алғашқыда «Кедей» (7.06.1924 ж.-тамыз 1930 ж.), одан кейінгі кезеңдерде «Алға» (тамыз 1930 ж.-13 наурыз 1932 ж.), «Социалистік жол» (13 наурыз 1932 ж. – 1 шілде 1962 ж.), «Батыс Қазақстан» (өлкелік) (1 шілде 1962 ж. – 6 ақпан 1965 ж.), «Коммунизм жолы» (6 ақпан 1965 ж. – 12 қазан 1990 ж.) деген атаумен шықты. Ақтөбе губерниялық партия және атқару комитеттері 1924 ж. 17 наурызда қазақша газет шығару туралы шешім қабылдады. 1930 ж. 19 тамыздан “Кедей” Темір ауданының газетіне айналып, орнына “Алға” газеті шықты. 1932 ж. Ақтөбе облысы құрылған кезде “Алғаның” орнына "Социалистік жол” газеті (13 наурыз) жарық көрді. Қазақстанда өлкелердің құрылуына байланысты 1962 ж. 1 шілдеде газет шығуын тоқтатты. Өлкелер қайта таратылған соң Ақтөбе облысының “Коммунизм жолы” газеті қайтадан (1965 ж. 6 ақпан) шыға бастады.1990 ж. қазан айынан бастап “Ақтөбе” деп аталады. Облыстық газет алғашқыда «Кедей» (7.06.1924 ж.-тамыз 1930 ж.), одан кейінгі кезеңдерде «Алға» (тамыз 1930 ж.-13 наурыз 1932 ж.), «Социалистік жол» (13 наурыз 1932 ж. – 1 шілде 1962 ж.), «Батыс Қазақстан» (өлкелік) (1 шілде 1962 ж. – 6 ақпан 1965 ж.), «Коммунизм жолы» (6 ақпан 1965 ж. – 12 қазан 1990 ж.) деген атаумен шықты. Ал 1990 жылғы 12 қазаннан бері «Ақтөбе» деген атпен шығып келеді. Газет аптасына екі рет – сейсенбі, бейсенбі күндері шығады.
Тарихы
Владимир Ильич Ленин 1917 жылы Ресейде апан-топан төңкеріс жасап, әлемге жаңа жүйенің дүниеге келгенін жария етті. Бүгінде дүние жүзі халқы «Капиталын» жапатармағай оқып жатқан Карл Маркс пен Фридрих Энгельстің күрескер рухын бойына сіңірген пролетариат көсемі әп дегеннен идеологияға баса назар аударыпты. Өйтпесе өзі құрған жүйенің қазығы мықты болмасын аңғарса керек. 1924 жылы ұлт республикаларының көптеген аймақтарында газет шығару мәселесі қолға алынды. Ақтөбе губерниялық партия және атқару комитеттерінің бірлескен мәжілісінде өңірден шығатын газеттің атын «Кедей» деп қою туралы шешім қабылданыпты. Бұл «бай менен молданы қойдай қу қамшымен» деген заманға лайық атау еді.
Алғашқы бас редакторлар
«Кедейдің» алғашқы нөмірі 1924 жылдың 7 маусымында жарыққа шықты. Аптасына бір рет шығатын газеттің көлемі де шағын, не бары екі-ақ бет болатын. Алғашқы нөмірлерге кейін ірі мемлекет қайраткеріне айналған Ақтөбе губерниялық партия комитетінің жауапты қызметкері Ізмұқан Құрамысовтың қол қоюы, кеңес өкіметінің газет шығару мәселесіне үлкен жауапкершілікпен қарағанын көрсетеді. Газет тізгінін партия комитетінің қызметкері алуы сол тұста кәсіби журналистердің аздығынан ғана емес, басылымға бақылаудың мықты болатындығының айғағындай еді. Алғашқы редакторлардың қатарында Өтемісов, белгілі аудармашы Абдолла Құлыбеков, Д.Хангереев, Әзімбай Лекеровтер бар. Ахмет Байтұрсынұлы, айтпақшы, газеттің «халықтың көзі, тілі һәм құлағы» екені рас. Бірақ газеттің ең алдымен идеологиялық құрал екенін де ұмытуға болмайды. Өйткені «мінген арбасының» егесінің қас-қабағына қарамайтын пенде жоқ. Сол «еге» мен халықтың мүддесі тонның ішкі бауындай қабысып жатса жақсы, әйтпесе журналист дейтін жазған екі жақтың да қыбын табуға тиіс. Осы ретте «Кедей» әу бастан жалған ұраншылдыққа салынбай, халықтың сауатын ашуға, мәдениетке үйретуге, жаңа заманның бағыт-бағдарын жұртшылық санасына сіңіруге ұмтылған салмақты басылым болғаны аңғарылады. Ел жаңалықтарымен қатар сол заманның ең өзекті мәселелері — білім алуға шақыру, әйел теңдігі секілді тақырыптар алдыңғы кезекке шыққан. Газетке жаңа леп ала келген бас редактордың орынбасары Жиенғали Тілепбергенов «Оқшауша» деген айдар ашып, сол айдар журналистердің еркін шығармашылығының мінберіне айналған. Тіл ғылымының теориялық негізін қалаған ғалым Құдайберген Жұбановтың, «Еңбекші қазақтан» келген Кенжеғали Абдуллиннің кесек ойлы мақалалары газеттің іргетасы әуелден-ақ мықты қаланғанын көрсетеді. Газетте кейінгі кезеңдердегі әр жылдарда редактор болып Құбаш Қожамұратов, Смағұл Мұқашев, Нұрқайыр Телеуов, Қуан Тектіғұлов, Идош Асқаров, Әмір Оралбай, Қасымжан Байсадақовтар қызмет істеді.
Атақты журналистер
Байлар тап ретінде жойылған отызыншы жылдарда газет атауы «Кедей» деп қала беруі өте ыңғайсыз болар еді. Сондықтан бес жылдықтар балғасын соғып жатқан кеңес өкіметінің сол тұстағы «Тек қана алға!» деген ұранына сәйкес, басылым «Алға» атаныпты. Көп ұзамай «Социалды жол», сәл кейінірек «Социалистік жол» деген «ныспы» беріліпті. Облыс аумағына ірі өндіріс орындары қоныс теуіп, қазақ жаңа мамандықтарды игере бастаған заманның тыныс-тіршілігі газет бетінен көрініс тапты.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан газеттері Санат:Ақтөбе облысы газеттері
Волжанчик
Волжанчик — Ресейдегі өзен. Саратов облысы, Пенза облысы, Воронеж облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Студеновка өзенінің оң жағалауынан 11 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 21 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Дон су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Хопер бастауынан Ворона өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Хопер, өзен алабы — Дон (су алабының Ресейдегі бөлігі).
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саратов облысы өзендері Санат:Пенза облысы өзендері Санат:Воронеж облысы өзендері
Кіші Крестовая (өзен)
Кіші Крестовая — Ресейдегі өзен. Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Баренц теңізі орналасқан. Өзен ұзындығы 11 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Баренц теңізі су алабының өзендері, Канин Нос мүйісінен Печора өзені су алабының шекарасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Печора мен Мезень өзендері аралығындағы Баренц теңізіне құятын су алаптары.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері
Сотэ-Юган
Сотэ-Юган — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кіші Сосьва өзенінің оң жағалауынан 131 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 137 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Сосьва. Өзен саласы — Солтүстік Сосьва, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ханты-Мансий автономиялық округі өзендері
Зиянды еңбек жағдайлары
Дереккөздер
Санат:Құқық Санат:Заң
Капельядес
Капельядес (Capellades) — Испаниядағы муниципалитет. Каталония автономды бірлестігіне қарасты Барселона провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Анойя ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 5498 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 2,95 км² шамасында.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Барселона елді мекендері
Бақыт Әбдірахманұлы Сәрсекбаев
Бақыт Әбдірахманұлы Сәрсекбаев (29 қараша, 1981 жыл, Павлодар қаласы) - бокс халықаралық спорт шебері, Барыс орденінің иегері (2008), Жартылай орташа салмақ пен бірінші жартылай орташа салмақта әуесқой бокстан Олимпиада ойындарының чемпионы (2008), Азия ойындарының чемпионы (2006).
Қазақстанға оралу
2004 жылғы Олимпиада ойындарынан кейiн Өзбекстаннан атақонысына көшiп келген Бақыт Қазақстанда 69 килограмм салмақта өзiне тең келер боксшы жоқ екенiн дәлелдеп бердi. Бақыт Сәрсекбай Қазақстанға келмес бұрын Өзбекстанның 69 килограмм салмақтағы нөмiрi бiрiншi боксшысы болған. Бiрақ, өзбек ағайындарымыздың дәл Афины Олимпиадасы қарсаңында қазақ Бақыт Сәрсекбайдан гөрi өзбек Дильшод Махмудовқа көбiрек бүйректерi бұрып кеткенi жөнiнде баспасөз беттерiнде жазылды да.
Бейжіңдегі Олимпиада ойындары
Бақыт Олимпиада ойындарын өте жоғары деңгейде өткiздi. Алғашқы жекпе-жекте Канада боксшысын тас-талқан етiп ұтқан Бақытқа молдовалық боксшы да қарсы келе алмады. Ширек финалда Бақыт Сәрсекбай өзiнiң ежелгi қарсыласы Дильшод Махмудовты жеңдi. Жартылай финалда кездескен кәрiс боксшысы да Бақыттың мықтылығын мойындады. Ақтық айқаста бүкiл Куба халқының үмiт артқан боксшысы Карлос Сураестi ойнап жүрiп ұтты.
Бақыттың бұған дейiн де талай жарыста бағы жанғанын жанкүйерлер жақсы бiледi. Азия құрлығында екi дүркiн чемпион атанған Бақыт былтыр Чикагода өткен әлем бiрiншiлiгiнде бесiншi орынға табан тiреген-дi. 2006 жылы Дохада жалауы көтерiлген Азия ойындарында боксшыларымыздың жеңiп алғаны жалғыз алтын медаль болса, сол жалғыз алтынның иесi де осы Бақыт Сәрсекбай болды.
Дереккөздер
Санат:Астана арландары Санат:Бокстан Олимпиада чемпиондары‎ Санат:Қазақстан боксшылары Санат:Қазақстан Олимпиада чемпиондары Санат:2008 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының чемпиондары
Санат:Бокстан Азия ойындары чемпиондары Санат:Қазақстанның Азия ойындары чемпиондары Санат:Алфавит бойынша Олимпиада чемпиондары
Вале-да-Мула
Вале-да-Мула (Vale da Mula) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Гуарда округінің құрамына кіреді. Алмейда муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Бейра-Интериор-Норте экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 237 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 15,37 км² шамасында. Халық тығыздығы — 15,4 адам/км².
Жорж Помпиду
Помпиду Жорж (5. 7. 1911, Монбудиф, Канталь,— 2. 4. 1974, Париж)—француз мемлекет және саяси қайраткері. 2-дүние жүзілік соғыс (1939—1945) кезінде Франция тізе бүккеннен кейін (1940) Қарсыласу қозғалысына қосылды. 1962—68 ж. премьер-министр. 1969 ж. маусымда президент болып сайланды. 1967 ж. ресми сапармен КСРО-ға келіп қайтты. Францияның халықаралық көлемде дербес қимыл жасауын қамтамасыз ету.
Дереккөздер
Санат:Франция саясаткерлері Санат:Франция президенттері Санат:1911 жылы туғандар Санат:5 шілдеде туғандар Санат:1955 жылы қайтыс болғандар Санат:2 сәуірде қайтыс болғандар
Игорь Максимович Мельцер
thumb|Caption text
'''Игорь Максимович Мельцер
1948 жылы 16 қарашада РКФСР Куйбышев  қаласында туған. Еврей.
М.В. Ломоносов атындағы Мәскеу мемлекеттік университетінің журналистика факультетін бітірген (1977), журналист.
1973 жылдан - аудандық «Маяк» газетінің журналисі. 1977 жылдан - «Шмель» журналының фельетоншысы. 1982 жылдан - ҚазКСР Журналистер одағы басқармасы жауапты хатшысының орынбасары. 1986 жылдан - «Агропром Казахстана» журналында экономика бөлімінің меңгерушісі. 1988 жылдан - Қазақ телевизиясында  қоғамдық-саяси хабарлар редакциясының бас редакторы. 1991 жылдан - «Караван» АҚ басқармасы төрағасының орынбасары - «АБВ» экономикалық апталығының бас редакторы. 1993 жылдан - «Караван» газетінің бас редакторы. 1996 жылдан - Коммерциялық теледидар арнасының (КТА) бас директоры. 1998 жылдан - «Караван» АҚ басқармасының төрағасы. 1999 жылдан бері - «Время» газетінің бас редакторі.і
Саяси қайраткер ретіндегі идеалы - У. Черчилль.
Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Оптимистік».
Хоббиі - футбол.
Сүйіп оқитын әдебиеті - классикалық әдебиет.
Үйленген. Жұбайы - Мельцер Лина Абрамқызы (1956 жылы туған). Қыздары - Яна (1979 жылы туған), Майя (1982жылы туған); ұлы - Максим (1988 жылы туған). 2 немересі бар.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Жексұрын сегіздік
Жексұрын сегіздік (The Hateful Eight) — режиссёр Квентин Тарантиноның вестерн жанрындағы алдағы шығуға тиісті сегізінші фильмі. Фильмнің премьерасы 2015 жылдың 13 қараша күніне жоспарланып отыр.
Сыртқы сілтемелер
Санат:АҚШ фильмдері Санат:Квентин Тарантино фильмдері
Қарағайлы (Арқат тауы)
Қарағайлы – Арқат тауларының оңтүстік-батысындағы таулар.
Географиялық орны
Абай облысы Абай ауданы Арқат ауылының батысында орналасқан.
Жер бедері
Ең биік жері шамамен 850 м. Солтүстік-батыстан оңтүстік-шығысқа қарай тізбектеліп созылған шоқылардың ұзындығы 16 км-ге жуық. Енді жері 5-6 км. Беткейлері тіктеу келген, сай-жыралармен тілімденген. Оңтүстігіндегі жартастардың биіктігі 8 м. Батыс беткейінен Шолақеспе, Батыр өзендері бастау алады.
Өсімдігі
Шалғынды қызғылт қоңыр топырағында ши, ажырық, жусан, бұталар өседі.
Дереккөздер
Санат:Абай ауданы (Абай облысы) таулары
2044 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:2044 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:2044 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Глонвиль
Глонвиль (Glonville) — Франциядағы коммуна. Лотарингия аймағына қарасты Мёрт және Мозель департаментінде орналасқан. Люневиль округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 18,58 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 54229, пошта индексі — 54122.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 344 адамды құрады. Халық тығыздығы — 18,51 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мерт және Мозель департаментінің коммуналары
Шағалалы (өзен)
Шағалалы – Ертіс алабындағы өзен.
Географиялық орны
Солтүстік Қазақстан облысының Айыртау, Тайынша, Ақмола облысының Зеренді ауданының аумағы арқылы ағатын өзен. Ұзындығы 234 км, су жиналатын алабы 9220 км2.
Бастауы
Көкшетау қыратынан басталып, Шағалалытеңіз көліне құяды.
Гидрологиясы
Негізгі салалары - Терісбұтақ (27 км), Қошқарбай (49 км), Ащыөзен (23 км). Алабы жоғарғы және орталығы бөлігінде Қопа көліне құйғанға дейін қыратты-төбелі, төменгі бөлігінде жазықты. Аңғары Қопа көліне дейін айқын қалыптасқан, көбінесе жәшік тәрізді, ені 10 — 15 м-ден 1 — 1,4 км-ге дейін өзгереді, жарқабағының биіктігі 10 — 15 м. Қопа көлінен төменде аңғары айқын байқалмайды, айналадағы ортамен тұтасып кеткен. Жайылмасы екі жиекті, орташа ені 0,1 — 0,2 км, енділеу жері 3 — 4 км (Қопа көлі маңында), суы мол жылдары 3 — 6 тәулік бойы биіктігі 0,7 — 1,3 м су басады. Арнасы ирелеңді, Қопа көліне дейін орташа биіктігі 1,2 — 1,3 м, сағасында 0,5 — 0,7 м. Жауын-шашын, жер асты суымен толығады. Көктемде 20 — 40 күндей тасып, жазғы-күзгі кезеңде сабасына түседі. Суының минералдары көктемгі су тасу кезінде жоғары ағысында 200 — 600 мг/л-ден төменде 300 — 700 мг/л-ге, жазғы сабалық кезеңде, 700 — 900 мг/л-ден 1000 — 1100 мг/л-ге дейін өзгереді. Орташа көп жылдық су өтімі Северный ауылы тұсында 1,42 м3/с., лайлылығы 600 — 700 г/м3. Өзен суы егістік, шабындық жерлерді суаруға, елді мекендерді ауыз сумен қамтамасыз етуге пайдаланылады.
Дереккөздер
Санат:Айыртау ауданы өзендері Санат:Зеренді ауданы өзендері Санат:Тайынша ауданы өзендері Санат:Ертіс су алабы
Ва-Нюр-Ель
Ва-Нюр-Ёль — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы, Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Пожёг өзенінің сол жағалауынан 108 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 21 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вычегда Сыктывкар қаласынан сағасына дейін. Өзен саласы — Вычегда, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ аумағын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Лейбористер
Лейбористер партиясы- Ұлыбританиядағы жетекші екі саяси партияның бірі болып табылады. Партия экономикаға мемлекеттің араласуын күшейту, әлеуметтік әділеттілік пен еңбекшілердің құқықтарын күшейту қажеттігін алға тартады. 2010 жылдың 11 мамырынан бастап ол Елизавета Патшайымның адал оппозициясы болды (ресми оппозиция).
1900 жылы Еңбек өкілдігі комитеті ретінде құрылған; 1906 жылдан бастап «Еңбек» деп аталды. 1918 жылы ақпанда партия жарғысы қабылданды. Сол жылдың тамыз айында «Еңбек және жаңа әлеуметтік тәртіп» бағдарламалық құжаты қабылданды.
Лейбористер партиясы социал-демократиялық (бұрын «демократиялық социалистік» деп белгіленген), оның қызметі британдық кәсіподақ қозғалысымен тығыз байланысты (Біріккен Корольдіктегі Британдық кәсіподақтар конгресінің мүшелері болып табылатын көптеген кәсіподақтар британдық кәсіподақтардың ұжымдық мүшелері болып табылады). Партия Социалистік Интернационалдың ең беделді мүшелерінің бірі болып саналды; қазір Прогрессивті альянстың бөлігі.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Саясат әлеуметтануы
Сейфуллин даңғылы (Алматы)
thumb Сейфуллин атындағы даңғыл. Даңғылға көрнекті мемлекет және қоғам қайраткері, көркем сөздің хас шебері, қазақтың дауылпаз ақыны, сталиндік репрессияның құрбаны Сәкен Сейфуллиннің есімі (Алматы қаласы атқару комитетінің 25.01.1962 №2 шешімі) берілген. Сейфуллин Сәкен (Сәдуақас) (1894-1938) Ақмола уезінде дүниеге келген. Ол 1922 жылдан 1925 жылға дейін Қырғыз (Қазақ) АКСР-І Халық Комиссарлары Кеңесінің төрағасы, Бүкілодақтық Орталық атқару комитетінің (БОАК) мүшесі болды. Ол - «Бақытқа жол», «Қызыл қырандар» пьесаларының, «Домбыра», «Экспресс», «Өмір толқынында» атты кітаптарының, «Көкшетау», «Айырылған аққулар», «Альбатрос» поэмаларының, «Айша», «Жемістер», «Жер қазғандар» повестерінің, «Тар жол, тайғақ кешу» романының авторы.
Даңғыл Түрксіб, Жетісу, Алмалы, Бостандық аудандарын қиып өтеді. Солтүстіктен оңтүстікке қарай Алматы-1 темір жол вокзалынан басталып, Әл Фараби даңғылына дейінгі аралықта созылып жатыр. Даңғылдың ұзындығы - 11060 метр.
Дереккөздер
Санат:Алматы көшелері
Владимир Михайлович Колоденко
thumb|right|200px|Владимир Михайлович Колоденко thumb|right|В.Колоденко. "Князь Игорь" операсына жасаған эскизі Владимир Михайлович Колоденко (26.6.1907, Украина, Одесса – 9.8.1980, Алматы) – театр суретшісі, Қазақстанның еңбек сіңірген артисі (1938).
Ұлы Отан соғысына қатысқан.
20 ғ-дың 20-жылдары Одесса, Свердловск, Томск, Куйбышев қалаларында театр суретшісі, 1932 – 36 ж. Бакудегі Әзірбайжан опера және балет театрының бас суретшісі, 1937 ж. Санкт-Петербург опера және балет театрындағы көркемсурет шеберханасының меңгерушісі болды.
1938 жылдан Қазақ опера және балет театрының (Алматы) бас суретшісі болып, С.С. Гулак-Артемовскийдің “Дунайдың ар жағындағы запорождық” (1941), А.Жұбанов пен Л.Хамидидің “Төлеген Тоқтаров” (1947), Н.Г. Жигановтың “Алтыншаш” (1949), У.А. Гаджибековтің “Аршин мал алан” мен Р.М. Глиэрдің “Қызыл гүл” (1950), П.И. Чайковскийдің “Ұйқыдағы ару” (1954), Қ.Қожамияров пен Н.Тілендиевтің “Алтын таулар” (1960), т.б. балет пен опералық спектакльдерін көркемдеді.
Декорация мен сахналық жобалау шешімінің ұтымдылығы, айқындығы – оның безендірушілік еңбегіне тән сипаттар болды. Кейін қондырғылы кескіндеме саласында да (“Одесса театры”, “Одессадағы порт”, 1973; “Артек”, “Автобус аялдамасы” 1975; “Аэропорт”, “Алатау”, “Алматы – 77”, 1976 – 77) еңбек етті.
Қызыл Жұлдыз орденімен және медальдермен марапатталған.
Дереккөздер
Санат:26 маусымда туғандар Санат:1907 жылы туғандар Санат:Одессада туғандар Санат:9 тамызда қайтыс болғандар Санат:1980 жылы қайтыс болғандар Санат:Алматыда қайтыс болғандар Санат:Қазақстан театр суретшілері Санат:Қазақ КСР-інің еңбек сіңірген əртістері Санат:Ұлы Отан соғысының қатысушылары Санат:Абай атындағы Қазақ мемлекеттік академиялық опера және балет театры тұлғалары Санат:Қызыл Жұлдыз орденінің иегерлері Санат:Әзірбайжан опера және балет театры тұлғалары Санат:Санкт-Петербург опера және балет театры тұлғалары
Лезиньян-ла-Себ
Лезиньян-ла-Себ (Lézignan-la-Cèbe) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Эро департаментінде орналасқан. Безье округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 6,13 км² шамасында.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1373 адамды құрады. Халық тығыздығы — 223,98 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эро департаментінің коммуналары
Ассеван
Ассеван (Assevent) — Франциядағы коммуна. Нор-Па-де-Кале аймағына қарасты Нор департаментінде орналасқан. Авен-сюр-Ельп округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 1,87 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 59021, пошта индексі — 59600.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1715 адамды құрады. Халық тығыздығы — 917,11 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Нор департаментінің коммуналары
Саяхатнама
Саяхатнама - шығыс поэзиясының термині. Өлеңмен не қара сөзбен бір сапардың жайы айтылады. Беріректе саяхатнаманы "жолнама" деп алып жүр. Саяхатнаманың өзгешелігі - баяндаушы автор көзімен көргенін айтады, өз атынан айтады. Сондықтан да онда субъективтік сәттер де кездеседі. Саяхатнамада кейбір суреттемелер іштей байланыспай жатуы мүмкін, бірақ бәрін автордың қабылдауы біріктіріп тұрады. Әр елдің, жердің тарихы, жайы айтылады. Саяхатнама немесе сапарнамада, жазушының дарынына, автордың поэзиясына, туындының түріне байланысты, автор объектісін өзі қалап алады. Оқиғаларды, эпизодтарды тізіп қана қоймай, реалистік детальдарға баруы мүмкін. Саяхатнамада әңгімешілдік басым келеді, мұнда халық өмірі қамтылады, көзбен көрген жағдай, сыр шертіледі. Шығыста бұл жанр жақсы дамыған. Түрік әдебиетінде 18 ғасырда Сефертнамесі деген жанр болған немесе ол елшінің кітабы деп аталады. Түрік авторы Мехмед Челебидің "Париж сефертнамесі" атты шығармасы бар. Еуропа, орыс әдебиетінде. А.Никитиннің "Үш теңіздің ар жағына саяхат", Радищевтің "Петербургтен Москваға дейін саяхат" шығармаларын айтуға болады.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан әдебиеті
Сәтжан Ұшқанбайұлы Айсаев
Айсаев Сәтжан Ұшқанбайұлы (1958 жылы туған, Маңғыстау облысы, Таушық ауылы) – ғалым, техника ғылыми кандидаты (2007). ҚазМУ-ды (қазіргі ҚазҰУ) бітірген (1980). 1980 жылы ҚазПТИ-дің (қазіргі ҚазҰТУ) Ақтау бөлімшесінде оқытушы, 1997 жылдан АқтМУ-дың кафедрасында оқытушы, аға оқытушы, доцент қызметін атқарды. Білім беру саласындағы жетістіктері үшін бірнеше рет мақтау грамоталарымен марапатталған. ЖАК бекіткен басылымдарда 15-тен астам ғылыми мақалалары жарияланып, мұнай-газ саласында әдістемелік-көмекші құралдары жарық көрді.
Гуам
Гуам территориясы (Territory of Guam, чаморро Guåhån) — Тынық мұхиттың батысындағы АҚШ иелігіндегі аймақ. Мариан аралдарының ең оңтүстігіндегі арал. Орталығы - Хагатна қаласы.
Жағрапиясы
Арал солтүстіктен оңтүстікке қарай 50 шақырымға созылып жатыр, енінің ең жалпақ тұсы шамамен 12 шақырым. Аралдың оңтүстік тұсында кішігірім анартаулар көп.
Аралдың климаты тропикалық қоңыржай белдеуге жатады, жылдық орташа температура 26—27 °С. Жаңбырлы кезеңдері мамыр және қараша айлары аралығында. Ал қаңтар-сәуір айларында үздіксіз жел соғып тұрады.
Сілтемелер
Санат:Гуам Санат:Тынық мұхит аралдары Санат:Аустралия және Океания аралдары Санат:Мариан аралдары Санат:Ағылшын тілді елдер мен аумақтар
Албания ауыл шаруашылығы
нобай|Албания Ривьерасы [[зәйтүн және цитрус екпелерімен әйгілі.]] Албаниядағы ауыл шаруашылығына халықтың 47,8% және аумақтың шамамен 24,31% қатысады. Ауыл шаруашылығы елдің жалпы ішкі өнімінің 18,9%-ға дейінін құрайды.
Еуропадағы ең көне шаруашылықтардың бірі Албанияның оңтүстік-шығысында табылған.
Өндіріс және экспорт
Албанияның негізгі ауыл шаруашылығы өнімдері темекі, інжір, зәйтүн, бидай, жүгері, картоп, көкөністер, жемістер, қант қызылшасы, жүзім, ет, бал, сүт тағамдарі, дәрілік және хош иісті өсімдіктер. Албанияның ауыл шаруашылығы ЖІӨ-нің 18,9% және оның экспортының көп бөлігін құрайды. Бірақ қазіргі заманғы техниканың жоқтығынан, меншік құқығының анық еместігінен, шағын, өнімсіз жер телімдерінің басым болуынан негізінен шағын отбасылық кәсіпкерлік пен қосалқы шаруашылықпен ұсынылған. 1990 жылдан кейін жердің бөлшектенуі, жерге иелік етудің белгісіздігі, мемлекеттік тізілімдердің және банктік несиелендірудің жоқтығы, ҚҚС жоғарылығы қазіргі ауыл шаруашылығы саласына кедергі болып отыр.
Дегенмен, ауыл шаруашылығы саласы кооперативтердің, шетелдік инвестицияның енгізілуімен, шаруаларды рәсімдеумен, жинау және тарату орталықтарының салынуымен біртіндеп өзгеруде.
Албания зәйтүн майын өндіру бойынша 11-ші орында.
Орман шаруашылығы
Албанияда ағаш өнеркәсібі үшін қолайлы топырақ пен климат бар. Албанияның көптеген тарихи ормандары 1990 жылдары тиімсіз ағаш кесу және ауыл шаруашылығы жерлерін кеңейту нәтижесінде жойылды. Бүгінгі таңда ормандар Албания аумағының шамамен үштен бірін алып жатыр және Италиямен және Дүниежүзілік банкпен келісімнің арқасында ормандарды қалпына келтіру жұмыстары жүргізілуде.
Балық аулау
Албания Ион және Адриатика теңіздерінде орналасқан, бұл оған балық шаруашылығын дамытуға үлкен мүмкіндік береді. Дүниежүзілік банк пен Еуропалық қауымдастық экономистерінің пікірінше, Албанияның балық өнеркәсібінің әлеуеті зор, өйткені жақын маңдағы грек және итальяндық нарықтарда баға Албанияға қарағанда айтарлықтай жоғары.
Әдебиеттер
Санат:Албания ауыл шаруашылығы
Брест қорғанысы
Брест қорғанысы — Ұлы Отан соғысының алғашқы күндері жау соққысына ерлікпен тойтарыс берген КСРО-ның шекаралық шебіндегі қаїармандық соғыс қимылы. 1941 жылы 22 маусым күні қамалда 7-атқыштар батальоны, атқыштар корпусының штабтық және шаруашылық бөлімшелері, застава, шекаралық отряд, НКВД әскері және медсанбат болған. Қорғандағы адамдар саны 7 — 8 мыңнан аспаған, бірақ жау қамалды атқылай бастағанда, олардың тең жартысына жуығы алдын ала белгіленген жерге кетіп, бекіністерде шамамен 3,5 мыңдай адам ғана қалған. Қамалға қарсы гитлершілер Варшава мен Парижді алуда ерекше көзге түскен 45-жаяу әскер дивизиясын жапты. Оларға ауыр артиллерия батареялары мен 1250 кг-дық фугастық және 2200 кг-дық бетон жарғыш снарядтар ататын “Тор” жүйесіндегі аса қуатты артиллерия қондырғылары қолдау көрсетті. Қамалға жау ұшақтары 1800 кг-дық жарықшақтық, жандырғыш және фугастық бомбалар тастады. Көп ұзамай қамал түгелдей қоршауда қалды. Алғашқы абыржушылықты пайдаланып, жаудың шабуылдаушы батальондары десанттық қайықтар мен көпір арқылы цитадельге өтті де, Тересполь қақпасын және шіркеу үйін басып алды. Қамал гарнизоны үлкен шығынға ұшырады. Қамалды қорғаушылар әрбір үй, әрбір қабат, әрбір бөлме үшін жан алып, жан берісті. Тек 24 маусымға қараған түні ғана жау Волын бекінісінің негізгі объектілерін басып алды. Тересполь объектілерін алу үшін олар тағы бір апта арпалысты. Фашистер бұл майданда отатқыштарды, уландырғыш заттарды қолданып, бекініс-жертөлелерді су астына батырды. Шілденің 20-сы күні ғана майдан шебі шығысқа, Смоленскіге қарай ауысты да, айқас толас тапты. Жау 44-атқыштар полкінің майоры П.М. Гавриловты тек 23 шілдеде жаралы күйінде ғана қолға түсірді, ал сол қанды шайқаста ерлік көрсетіп, аман қалған жауынгерлерін алып шыққан лейтенант Н. Плужников 1942 жылы 12 сәуіріне дейін басқа майдандарда соғысты. Брест қамалын қаїармандықпен қорғаған 33 ұлттың өкілдері арасында қазақстандық жауынгерлер В. Лобанов, Р. Хабибуллин, Айтбаев, И.С. Арыскин, И. Волнистов, Д. Жақыпов, Жампейісов, К. Иманқұлов, П.А. Карболин, М. Ниязов, К.Байжігітов, Ф.Д. Виволанец, С.Н. Лебедов, И.Е. Черемнов, М.И. Карслиев, А.Сабырбаев, Г.Д. Деревянко, т.б. болды. Цитадельде, Тересполь қақпалары мен орталықтағы қиян-кескі шайқаста 333-атқыштар полкінің құрамында Бейсембеков, В.Н. Горянов, С. Ушуров, В.Д. Жищенко, М.И. Кобзарев, т.б. қаїармандықпен соғысты. Брестің оңт.-шығыс бөлігін алғаш қорғаушылар арасында болған Ғ. Жұматов есімі де құрметпен аталады. 1956 жылы цитадельдегі казарманың сау қалған бөлігіне Брест қамалы қорғанысының музейі орналасқан болатын. 1971 жылы оның негізінде мемориалдық ансамбль ашылды. Бауырластар зираты оның құрамдас бір бөлігіне айналды. Зиратта қамал қорғау жолында ерлікпен шейіт болған 850 кісі жерленген. Олардың 213-інің есімі анықталған. 1965 жылы 8 маусымда Брест қамалына “Батыр-қамал” атағы берілді.
Дереккөздер
Санат:Тарих
Полярон
Полярон - кристалда өзі туғызған кристалдық тордың деформация толқынымен бірге қозғалатын электрон.
Дереккөздер
Санат:Физика
Ашенайм
Ашенайм (Achenheim) — Франциядағы коммуна. Эльзас аймағына қарасты Төменгі Рейн департаментінде орналасқан. Страсбур-Кампань округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 6,03 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 67001, пошта индексі — 67204.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2230 адамды құрады. Халық тығыздығы — 369,82 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Рейн департаментінің коммуналары
Сандетс (Жиронда)
Сандетс (Sendets) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Жиронда департаментінде орналасқан. Лангон округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 8,36 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 33511, пошта индексі — 33690.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 314 адамды құрады. Халық тығыздығы — 37,56 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жиронда департаментінің коммуналары
Қарақшы-шыбын
Қарақшы-шыбынның түрі сұр түстен қара түске дейін өзгеріп отырады. Денесін қылшықты түк бақан.
Құрсағы жіңішке конус тәрізді. Түрлі түсті бунақтан тұрады.
Ересектерінің көздерінің ортасында шұңқыры болады.
Жемтігін ұстайтын мықты аяқтары бар. Көпшілігінің қанаттары күңгірт дақтармен әшекейленген.
Аузында қан соратын инесі орналасқан. Олардың сілекейі улы болғандықтан, ұстап алған жемтіктері бірден өледі. Адам қолына ұстаса шағып алуы мүмкін, ондай жағдайда араның шаққанымен бірдей ауыртады.
Мұртшалары тығыз орналасқан және бетін түк басқан. Бұл түктері мен мұртшалары жемтігіне шабуыл жасағанда қорғаныш қызметін атқарады.
Басқа зиянкестерге қарағанда, дернәсіл кезеңінің өзінде олар жұқпалы аурулардың таралуына себепші болады.
Жұмыртқадан шыққан кезде аяқтары жоқ, жіңішке жылтылдақ ақ түсті болады. Қуыршыққа айналғанша бірнеше сатыдан өтеді. Бір жыл тіршілік ете алады.
Ересектері – қансорғыштар. Негізгі қорегі – аралар, қоңыздар, шыбындар, шегіртке, соналар және басқа да жәндіктер.
Қарақшы-шыбын әдетте гүл сабақтарына отырып, жемтігін ауада қармап ұстап алады.
Астана қаласындағы көшелердің тізімі
Астана қаласында қазіргі қолданыста 640 көше бар. Қаланың кеңейіп өсуіне байланысты келешекте жаңа көшелер салу жоспарланған.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Астана көшелері Санат:Қазақстан бойынша тізімдер