cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Әлеуметтік саясат
Әлеуметтік саясат модельдері
Швед әл-ауқаттылық моделіне жоғарғы сапа мен әлеуметтік қызметтердің қол жетерлігі тән. Оған мемлекеттік бюджеттің бүкіл шығыстарынан шамамен 40 пайызы шығындалады. Бұл жағдай швед моделін – рестриктивті (шектеулі) сипатқа әкелді. Бұл рестриктивтілік халықтың жеке табыстарына және кәсіпкерлердің табыстарына тиесілі және мемлекеттік бюджетке бірінші бөлінген табыстардың көп бөлігін алуға мүмкіндік беретін прогрессивті салық жүйесі көмегімен жүзеге асырылады. Қатаң салықтық жүйе жоғарғы сапалы әлеуметтік қызметтердің кең желілерін күшейтуге және түрлі трансферттік төлемдер түрлеріне қаржылық база болып табылды. Индустриялды дамыған елдерде орын алған әлеуметтік саясат моделі “Мемлекеттің әл-ауқаттылық” концепциясы болып табылады. Бұл концепция бойынша мемлекет-жеке мүддесі жоқ, қазіргі қоғамның жалғыз институты, сондықтан ол класстар арасында делдал болып шыға алады және қоғамдық мүдделерге сәйкес әрекет етеді. Тарихи “Мемлекеттің әл-ауқаттылық” моделі экономикалық және саяси күйзеліс кезеңдерінде қалыптасты. Мемлекеттің нарық факторларының әрекетін минималдап, әлеуметтік сфераны қоса, бүкіл басқарушылық функцияны өз қолына алды. Бұл функция тек қана әлеуметтік амортизатор функциясын орындаумен қатар (мысалға, жұмыссыздарды қолдау түрінде, жұмыспен қамту бағдарламалары, жұмыстарын жоғалтқандарды қайта және кәсіптік даярлау түрінде), жұмыс күшінің сапасын жақсарту функциясын орындайды. Тағы да бір маңызды функциясы-ол қартайған шақтан және экстраординарлық жағдайларда әлеуметтік кепілдемені ұсыну. Алғашқы кезеңде “мемлекеттің әл-ауқаттылық” концепциясы іскерлік ортада “лояльді” қабылданды, кейін салық ауыртпалығы іскерлік ортасына, сонымен қоса қарапайым халық ортасына да ауыр тиді. Оның үстіне көптеген зерттеулердің көрсетуінше әлеуметтік сфераның “мемлекеттендірілген” бөлігі қызметтің төмен сапасымен ғана емес, сонымен қатар баламалы әлеуметік сала мекемелері мен жеке және қоғамдық ұйымдарына қарағанда, ресурстарды төмен оңтайлылықпен қолданғанымен көзге түсті. Осының бәрі “ мемлекеттің әл-ауқаттылық” концепциясын алып тастауға талап болды.
Егер “Мемлекеттің  әл-ауқаттылық” моделі Ұлыбритания, Франция және басқа да еуропалық елдерінде дамуын алса, онда “Әлеуметтік нарықтық шаруашылық” моделі Германия Федеративтік Республикасында неғұрлым толық жүзеге асырылған  болатын. Бұл концепцияның барысы: кәсіпкерлікке экономикалық еркіндік беру және экономикаға әкімшіліктік қатысуды алып тастау, себебі нарықтық еркіндік әлеуметтік мақсатқа жету үшін экономикалық, ресурстық алғышарттар жасайда. Таза нарық экономикасының дамуы негізінде батыс Германдық мемлекет әр азаматқа белгіленген кедейшілік шегінен төмен түспейтіндей әлеуметтік амортизаторлардың біртұтас жүйесін өрістетті. Алайда, сонымен қатар мемлекет азаматтардың өз күшімен орындай алмайтын әлеуметтік міндеттерді өз қолына алмауға тырысты. Бұл концепция бірнеше қарама-қайшылықтардан тұрды: -	көптеген әлеуметік қызметтер нарықтық сипатта сақталды, ол өз кезегінде бұл қызметерді тұтынушының еркіндігін қамтамасыз етуге, әлеуметтік сфераның бөлек ұйымдары мен мекемелерінің арасында бәсекені қолдауға  мүмкіндік берді; -	сол уақытта, әлеуметтік бағдарламаларды мемлекеттің атқаруы, орындайтын жұмыстағы төмен дәрежелі жауапкершілік пен оған тиесілі тиімсіз проблемалар мен бюрократиялық аппараттың құрылуына әкелді. “Мемлекеттің әл-ауқаттылық” моделіне қарағанда “Әлеуметтік нарықтық шаруашылық” моделі барынша нарықтық негізде жүргізілді. Бұл модельдің негізгі постулаттары шамамен елу жыл бойы өзгеріссіз түрде сақталуда.
Либералды экономиканы жүргізуде әлеуметтік саясаттың “Нарықтық моделі” орын алды. Бұл концепция бойынша әлеуметтік сферада кең таралған мемлекеттік араласудың орнына нарықтық бастауларды қүшейту қажеттілігі қарастырылды. Бұны жүзеге асыруда: -	әлеуметтік сферадағы жартылай мемлекетсіздендіру; -	әлеуметтік салалардың қызмет етуіндегі нарықтық құралдарды қолдану аясын кеңейту; Мемлекетсіздендіру процессінде белгілі халық топтарына қызметтерді ұштастыру, әлеуметтік мекемелерді қызмет көрсету шарттарының жекеменшік нысандары бойынша диверсификациялау жүргізіледі. Әлеуметтік саясаттың нарықтық моделінің негізгі қалыптастырушы идеясы-оның селективтілігі, яғни таңдаушылығы, мемлекет тарапынан көмекті қажет ететін бөлек өмірлік жағдайларға немесе нақты анықталған халық топтарына бағытталушылық. Осылай, мемлекеттің әлеуметтік саясаты қоғам мүшесінің қандай тобына қолданылуына байланысты екі бөліктен құралады: -	еңбекке қабілетті азаматтар үшін олардың еңбек белсенділігін арттыру және өздеріне өз көмектерін  дамыту үшін мемлекеттің жағдай жасауы; -	мемлекет немесе басқа да қоғамдық институттар тарапынан әлеуметтік көмек тек қана ауру себептері, қатерлі жағдай, кәрілік пен жұмыссыздық себептері бойынша көрсетілуі. Бұл модельдің ең басты ерекшелігі – оның дәстүрлі құндылықтарға және жанұя, жергілікті қоғамдастықтар, пайдасыз ұйымдар тәрізді әлеуметтік институттарға бағытталуы. Әлеуметтік саясаттың “Нарықтық” моделі 70-жылдар ортасында, Маргарет Тэтчермен басқарылатын Ұлыбритания Үкіметінің нақты саясатының негізі болды, яғни бұл моделді жүзеге асыру “Мемлекеттің әл-ауқаттылық” моделінің кемшіліктерін толықтырушы өзгеше жауап ретінде қарастырылды.
Дереккөздер
Санат:Экономика Санат:Қаржы
Шалқар (Қызылорда облысы)
Географиялық орны
Аудан орталығы - Жосалы кентінен оңтүстікке қарай 27 км-дей жерде оналасқан.
Халқы
Тұрғыны 5 адам (2009).
Санат:Қармақшы ауданының таратылған елді мекендері
Фордонджанус
Фордонджанус (Fordongianus) — Италиядағы коммуна, Сардиния әкімшілік аймағына қарасты Ористано провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1057 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 27 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 3 км² шамасында. Пошта индексі — 9083.
Елді мекеннің қамқоршысы — San Lussurio.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сардиния елді мекендері
Санкт-Петерцелль
250px|thumb|Картада орналасуы Санкт-Петерцелль (St. Peterzell) — Швейцарияның Санкт-Галлен кантонында орналасқан коммуна. Тоггенбург округінің құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1178 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 9.38 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 3376, пошта индексі — 9127.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Санкт-Галлен елді мекендері
Салезополис
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 16 573 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 425,842 км² шамасында. Халық тығыздығы — 38,9 адам/км².
Тарихы
Қала 1857 жылы құрылған.
Санат:Сан-Паулу елді мекендері
Великуша (Обнора тармағы)
Великуша — Ресейдегі өзен. Кострома облысы, Вологда облысы, Ярославль облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Обнора өзенінің сол жағалауынан 118 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 50 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кострома өзені бастауынан Исады ауылындағы су бақылайтын постқа дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасынан төмен Ока құйылысына дейінгі Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Наулъяга
Наулъяга — Ресейдегі өзен. Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Вельт өзенінің оң жағалауынан 87 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 59 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Баренц теңізі су алабының өзендері, Канин Нос мүйісінен Печора өзені су алабының шекарасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Печора мен Мезень өзендері аралығындағы Баренц теңізіне құятын су алаптары.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері
Әділет Мұса
Әділет Мұса 1969 жылы Шығыс Қазақстан облысы Зайсан ауданы Айнабұлақ ауылында туған. 1989-1991 жылдары Ж. Елебеков атындағы Республикалық эстрада-цирк колледжінде оқыған. 1994-99 жылдар аралығында Құрманғазы атындағы Қазақ ұлттық консерваториясында білім алған. Қазір Қорғаныс министрлігі Орталық ансамблінің жетекшісі.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Савосара (Уса тармағы)
Савосара — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы, Ненецк АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Уса өзенінің сол жағалауынан 7 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 35 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Печора өзені су өлшейтін постқа Усть-Цильма және сағасына дейін. Өзен саласы — Усаға қосылу құйылысынан төмен Печора тармағының су алаптары, өзен алабы — Печора.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
NGC 3758
NGC 3758 — Арыстан шоқжұлдызында орналасқан S? типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1874 жылы 18 наурызда Copeland Ralph астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 3758 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 35905, MCG 4-27-73, MK 739, ZWG 126.110, IRAS11338+2152.
Теміркөпір
Географиялық орны
Аудан орталығы - Қандыағаш қаласынан оңтүстік-батысқа қарай 24 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 375 адам (172 ер адам және 203 әйел адам) болса, 2009 жылы 277 адамды (131 ер адам және 146 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Мұғалжар ауданы елді мекендері
Зенденхорст
Зенденхорст (Sendenhorst) — Германия Федеративтік Республикасының Солтүстік Рейн-Вестфалия жерінде орналасқан қала. Мюнстер әкімшілік округіне бағынады. Варендорф ауданының құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 13236 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 96,66 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 05 5 70 040. Қаланың басшысы — Бертольд Штреффинг.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Солтүстік Рейн-Вестфалия елді мекендері
Бальдикьери-д'Асти
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие San Secondo d’Asti.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пьемонт елді мекендері
Виньо (Гуарда)
Виньо (Гуарда) (Vinhó) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Гуарда округінің құрамына кіреді. Говея муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Б. з. д. 17 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 17 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 17 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Виньо (Гуарда)
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гуарда округінің елді мекендері
Велешани (Кырджали облысы)
Велешани (Велешани) — Болгариядағы ауыл. Кырджали облысына қарасты Кырджали қауымының құрамына кіреді.
Пошта индексі — 6727. Телефон коды — 03623. ЕКАТТЕ коды — 10358.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кырджали облысының елді мекендері
Мұса Сүлейменұлы Бесбаев
Мұса Сүлейменұлы Бесбаев (3 наурыз 1928 жылы, қазіргі Батыс Қазақстан облысы, Бөкей ордасы ауданы, Шоңғай ауылында туған) – қоғам қайраткері, тарих ғылымының докторы (1983 жылы), профессор (1984 жылы). Қазақ Мемлекеттік Университетті (1950 жылы, қазіргі Қазақ Ұлттық Университеті) бітірген. 1953–69 жылдары Алматы Зоотехника-Малдәрігерлік институтында және КСРО ІІМ-нің жоғары мектебінде (Алматы қаласы) доцент, 1969–84 жылдары Қазақстан КП ОК-нің жауапты қызметкері. 1984–87 жылдары Целиноград педагогика институтының (қазіргі Еуразия ұлттық университеті) ректоры, 1987 жылы Алматы жоғары партия мектебі|Алматы жоғары партия мектебінің профессор қызметтерін атқарған. 1987 жылдан Қазақ Еңбек және Әлеуметтік Қатынастар Академиясының ректоры. «Деятельность коммунистической партии Казахстана по интернационалисткому воспитанию трудящихся в условиях развитого социализма» деген тақырыпта докторлық диссертация қорғаған. Ғылыми еңбектері ұлт саясатының мәселелерін зерттеуге арналған. 100-ден аса ғылыми еңбегі жарық көрген. «Құрмет Белгісі» орденімен және медальдармен марапатталған. Қазақстан Республикасының еңбек сіңірген қайраткері (2003 жылы).
Сілтемелер
Алматы Қаласы Жетісу Ауданы Әкімі Аппаратының Сайты
Дереккөздер
Санат:Құрмет Белгісі орденінің иегерлері Санат:Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткерлері
Монтерросо (Луго)
Монтерросо (Луго) (Monterroso) — Испаниядағы муниципалитет. Галисия автономды бірлестігіне қарасты Луго провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Ульоа ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 4167 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 118 км² шамасында. Провинцияның әкімшілік орталығына дейінгі қашықтығы — 37 км.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Луго елді мекендері
Тобыл қысқа көшесі (Астана)
Тобыл қысқа көшесі (Астана) - бұрынғы атауы М.Кутузов қысқа көшесі. Тобыл қысқа көшесі А.Чехов көшесінен басталады. Ұзындығы - 81,8 м.
Тобыл - Ертіс алабындағы өзен. Қазақстанның Қостанай облысы және Ресейдің Қорған, Түмен облыстары жерімен ағады. Жалпы үзындығы - 1591 шақырым.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Астана көшелері
Балашбек Шағырұлы
Балашбек Шағырұлы (4.5.1940 жылы туған, Қызылорда облысы Сырдария Ақжарма ауылы) - ақын.
1964 жылы Қызылорда мемлекеттік университеттін бітірген.
Жетістіктер
Еңбек жолын Тереңөзектегі №35 мектепте мүғалім болудан бастаған. Аудандық оқу бөлімінде мектеп инспекторы аудандық газетте жауапты хатшы,  облыстық радионың аудандық бөлімшесінде апты редактор қызметінде болды. Қазір мектепте мұғалім.
Айштеттен
Айштеттен (Aystetten) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Швабия әкімшілік округіне бағынады. Аугсбург ауданының құрамына енеді.
Балашбек Шағырұлы
Шығармалар
"Көктем тынысы", "Жүректегі жауһарлар" өлеңдері ұжымдық жинаққа енген. "Түңғыш" (1978), "Ақжарма" (1988), "Қара шаңырақ" (2000) атты өлеңдер кітабы жарык көрген.
Айштеттен
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 2887 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 9,35 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 7 72 117. Муниципалитеттің басшысы — Петер Вендель.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
Ақжігітов Тынышбек
Ақжігітов Тынышбек (1942, Маңғыстау ауданы Тұщыбек ауылы) – дәрігер. Алматы мемлекеттік медицина институтын (қазіргі Қазақ ұлттық медицина университеті) бітірген (1965). 1965 – 88 ж. Маңғыстау ауданы емханасында дәрігер, бөлім меңгерушісі, бас дәрігердің орынбасары, 1988 – 93 ж. аудан орталық аурухананың бас дәрігері, бөлім меңгерушісі болды. Еңбек Қызыл Ту орденімен (1981), «В.И. Лениннің туғанына 100 жыл» медалімен (1970), «КСРО денсаулық сақтау ісінің үздігі» белгісімен (1975) марапатталған.
Дереккөздер
Санат:Лениннің туғанына 100 жыл медалінің иегерлері
Сухановка (Изнаири тармағы)
Сухановка — Ресейдегі өзен. Саратов облысы, Пенза облысы, Воронеж облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Изнаир өзенінің оң жағалауынан 47 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Дон су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Хопер бастауынан Ворона өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Хопер, өзен алабы — Дон (су алабының Ресейдегі бөлігі).
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Әйгерім Нартүйеева
Әйгерім Нартүйеева 1985 жылы Алматы облысы Райымбек ауданы Көмірші ауылында туған. 2005 жылы Құрманғазы атындағы Қазақ ұлттық консерваториясын бітірген. Қазір Сүйінбай атындағы Алматы облыстық филармониясының әншісі және Т. Жүргенов атындағы Қазақ ұлттық өнер академиясында оқытушы.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Есептеуіш
thumb Есептеуіш - кез келген нәрсені санауға арналған құрал.
Дереккөздер
Санат:Физика
Ирма Ивановна Муллонен
Өмірбаяны
1978 жылы мемлекеттік Петр университетінде тарих-филологиялық факультетті бітірді, мамандығы финс тілі мен әдебиеті. 1978 жылдан 1981жылға дейін Карельс атындағы АН КСРО филлиалында оқып білім алды.
1983 жылы Тартуда үміткер диссертациясын қорғап қалды.
1993 жылдан — финск тілі және әдебиет факультетінде балтық маңы Петр ГУ филологиясы мен дәстүр кафедрасында жұмыс істеді.
2000 жылы Йошкар-Олада дәрігер диссертациясын қорғап қалды.
2005 жылдан бастап — д ИЯЛИ КарНЦ РАН директоры болып сайланды.
Температуралық жік
Температуралық жік — ғимарат пен имарат аралығын екі бөлікке бөліп тұратын және олардың өзара алмасуына мүмкіндік беретін тұрақты саңылау. Температуралық жік құрылымдардағы ғимараттар мен имараттардың температуралық өзгерістері кезіндегі ішкі термикалық кернеуді жоюға арналған тәсіл. Ғимарат пен имараттардың аралығындағы температуралық жік бұл құрылыстар жасалынған материалдарға, құрылымдық схемаларына қарай мөлшерленеді. Температуралық жіктер құрылымы бойынша: жазық және штрабовидті болып бөлінеді, көбінесе жазық жік пайдаланылады. Температуралық жіктердің енін шамамен мына формуламен анықтайды: мұндағы \alpha бетонның ұзына бойғы кеңею коэффициенті; \Delta t құрылысты жүргізу және пайдалану кезіндегі қоршаған орта температурасының өзгерісі; және  қатарлас екі секцияның ені.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Су шаруашылығы
Вьессан
Вьессан (Vieussan) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Эро департаментінде орналасқан. Безье округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 28,26 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 34334, пошта индексі — 34390.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 274 адамды құрады. Халық тығыздығы — 9,7 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эро департаментінің коммуналары
Африка - Антарктида су асты жотасы
Африка–Антарктида су асты жотасы — Атлант және Үнді мұхиттарының жалғасқан бөлігінде Африка мен Антарктида құрлықтары аралығында, батыстан солтүстік-шығысқа қарай 3000 км шамасында созылып жатқан су асты тау тізбегі. Жота оңтүстік Атлант су асты жотасының жалғасы болып табылады. Ендік бағытта Гринвич меридианынан басталып, 350 шығыс бойлық шамасында солтүстік-шығыс бағытта бұрылып, Батыс Үнді су асты жотасына ұласады. Жотаның батыстағы басталар бөлігінде Буве, ал Батыс Үнді жотасына жалғасар бөлігінде Принс Эдуард, Марион-Айленд ар-дары су бетіне шығып жатыр. Жотаның солт-батысында, шамамен 90 шығыс бойлық тұсына (Метеор тауы, 560 м) орналасқан. Түпкі шөгінділері диатомды лай мен жанартаулық қызыл саздан тұрады. Солтүстігінде Агульяс, оңтүстігінде Африка - Антарктика қазаншұңқыры орналасқан. Жота мұхиттық жер қыртысының рифтілік түріне жатады. Оның көлденең тектоник. жарықтары көп және су астындағы жанартаулары әлі сөнбеген.
Дереккөздер
Санат:Мұхиттық жоталар Санат:Атлант мұхиты Санат:Үнді мұхиты
Байдаркада және каноэде есу
Байдаркада және каноэде есу — есу спортының бір түрі. Ол топсаға бекітілмеген ескек арқылы орындалады. Байдаркада және каноэде есудің жарысу және слалом түрлері бар. Халықаралық каноэ федерациясына (1946 жылы құрылған) 54 ел мүше (1991). Олимпиялық ойындар бағдарламасына 1936 жылдан енгізілген. Дүние жүзі чемпионаты 1938 жылдан өткізіледі. Қазақстанда спорттың бұл түрі алғаш Атырауда ұйымдастырылды (1955). КСРО халықтарының 2-спартакиадасында (1959) З. Светочева 1 кісілік байдарка жарысында чемпион атанды. В. Образцов (Алматы) Еуропа чемпионы (1967, Германия), Б. Оспанов (Алматы) пен С. Бандурин (Теміртау) 2 кісілік каноэмен жарысуда КСРО чемпионы (1982), А. Акунишников (Орал) дүние жүзі чемпионы (1986) атанды. Байдаркада және каноэде есу спорты негізінен Қарағанды, Атырау, Шығыс Қазақстан облыстарында дамыған.
Дереккөздер
Санат:Байдарка және каноэмен есу
Қаратас (тау, Мұңлы тауы)
Қаратас – Мұңлы тауының солтүстігіндегі оқшауланған шоқылы тау.
Географиялық орны
Ұлытау облысы Жаңаарқа ауданы Ақтау ауылының батысында 47 км жерде орналасқан.
Жер бедері
Абсолюттік биіктігі 627 м. Солтүстіктен оңтүстік-шығысқа қарай 5 км шамасында созылған. Енді жері 2 км-ге жуық. Беткейі көлбеу, бірнеше ұсақ шоқылардан тұрады. Солтүстігінде Жанай, шығысында Қаратөбе, оңтүстігінде Қу, солтүстік-батысында Шұбароба таулары орналасқан. Түпкі жыныстары жер бетіне шығып жатыр.
Өсімдігі
Бозғылт қоңыр топырақ жамылғысында боз, жусан, бетеге аралас астық тұқымдас, бұталар өседі.
Дереккөздер
Санат:Жаңаарқа ауданы таулары
Сырымбет Мәмбетұлы
Сырымбет Мәмбетұлы(Алжан) (XVII—XVIIIғғ) — қазақтың батыр қолбасшысы. Алматы обылысы Райымбек ауданы Хантәңірі өңірінен, Ұлы жүз Албан руының Шоған абыз- Сегізсары тармағынан. Сырымбет батырдың белгісі қазіргі Қызылорда облысы, Шиелі ауданы, Жөлек ауылының маңайында, қыпшақтың Көзей аталығынан шыққан Жұғы әулиенің қасында орналасқан. ХVІІ ғасырдың 2 жартысы, ХVІІІ ғасырдың І жартысы Қазақ хандығы үшін өте ауыр кезең болды. Қазақ хандығына жонғарлар, Еділ қалмақтары және басқа да жаулар жан-жағынан қазақ ұлыстарын шауып, малдары мен отбастарын тұтқындап, алып кетіп отырды. Осы кезеңде Сыр бойында (Қызылорда облысы) қанды шайқастар болып жатады. Сол аласапыран заманда Сыр бойында (нақтылай айтсақ Шиелі өңірі, Жолек қорғанының маңайында ) қазақтың атақты қаһарман ұлы Сырымбет батыр жер жастанды. Сырымбет батырдың тегі Ұлы жүз, Албан, оның ішінде Шоған руынан шығады. Батыр бабамыз ХVІІ ғасырдың 2 жартысында өмір сүрген. Сырымбет батырдың белгісі қазіргі Қызылорда облысы, Шиелі ауданы, Жөлек ауылының маңайында, қыпшақтың Көзей аталығынан шыққан Жұғы әулиенің қасында орналасқан. Сырымбет батырдың ұрпақтары батыр бабасына тағзым етіп белгі орнатқан. [Бақытжан Ахметбектің дерек қорынан, мәлімет Қызылорда облысы, Шиелі ауданы, Жөлек ауылының әкімі болған Бегімбет ағадан және осы ауылдың түлегі Қызылорда гуманитарлық университетінің магистрі Алтынбекова Сәуледен алынған.] Сырымбет батырдың негізі елі қазіргі Алматы облысында қоныстанған ғой. Батыр Сыр бойында жаугершілік заманда қаза болуы мүмкін. Бірақ Сырымбет батырдың өзі өлсе де атын өшірмейтің артында өңкей батыр болып өткен ұрпақтары шығады. Сырымбет батырдың баласы Ханкелді батыр 1733 жылы Ұлы жүздің Қодар би, Төле би, Сатай, Бөлек батырлармен бірге орыс патшасы Анна Иоановнаға елші жіберіп, Ресейдің қол астына алуын өтінген. Ханкелді батырдан Түке дүниеге келеді, одан әйгілі Райымбек батыр (1705/30-1780/1814) дүниеге келеді. Райымбек он бес жасқа келгенде атасы Ханкелді жауға жасақ жинап, аттанып кеткенін естіп, анасынан, ауылдағы қарттардан бата алып, ішінен «Атам Сырымбет батырдың әруағы қолдай гөр, жаудан қайтпасқа мен серт беремін, жәрдемдеріңізді сіздер бер» деп жорықшылардың артынан жүріп кетіпті. Райымбек Қараталдың бойында шұбырып жүрген қалын сарбаздың ішіне келіп кіріп кетеді. Бұлардың бәрі жүріп отырып, Іле суының бойына келіп, одан әрі өте алмай, тек Райымбек қана өтеді. [Қ.Табылдиев. «Қазақ батырлары» Ақ білектің күшімен, ақ найзаның ұшымен. Қазақтар ұзақ жылдарға созылған жоңғар шапқыншылығына қарсы өздерінің тәуелсіздігі мен бостандығы үшін әділетті соғыс жүргізді. Бұл күресте қазақ жерінің оңтүстік-шығыс шебіне орналасқан Жетісудың тұрғындары жаудың дүркін-дүркін қайталаған басқыншылық шабуылдарына бүкіл казақтың жасақшыларының бірінші легінде тойтарыс беріп отырды. Ортақ жауға қарсы күресте бүкілқазақтық мүдделердің символы болған Төле би, Абылай хан сияқты мемлекет қайраткерлері, Бөгенбай, Қабанбай, Малайсары, Райымбек, Наурызбай сияқты батырлар өздерінің есімдерін мәңгілік даңққа бөледі.
Берлин
оңға|320px|thumb|Берлин, Кызыл ратуша, Сенат орыны оңға|280px|thumb|Сол жакта атақты Гумбольдт университеті Берлин (Berlin, ) — Германия астанасы. Берлин қаласы Шпрее өзенінің сол жағалауында орналасқан. Арада бес ғасыр өткенде сол Берлин немістің Бранденбург мемлекетінің маңызды сауда орталығына айналды. 1486 жылы Гогенцоллердің резиденциясына айналған. 1871 жылы ол Герман империясының астанасына айналды. Бірінші дүниежүзілік соғыстан соң Берлин керемет көркейіп, көріктене түсті. Ал дүниежүзілік екінші соғыстан кейін ол қирап қалды. 1961 жылы коммунистердің айтуымен Берлин қабырғасы тұрғызылып, екі Германия екі түрлі лагердің сойылын соқты. Ал 1889 жылы Бундестагтың шешімімен Берлин Германия Федеративтік Республикасының астанасына айналды.
Қалада 3,4 млн. халық тұрады. Олардың төрт жүз мыңнан астамы 182 елден келген шетелдік азаматтар. Берлин Мәскеу мен Париждің екі аралығындағы ең үлкен қала. Ол 892 кв. Км. Аймақты алып жатыр. Екінші дүниежүзілік соғыста қирап қалған қала адам танымастай өзгерді. Берлинде газет журнал басатын жаңа техналогиямен жабдықталған 10 баспахана және ақша айналымы жөнінен дүниежүзіндегі ең үлкен базар бар.
Қаладағы төрт университетте жүз мыңнан астам студент оқиды. Сондай-ақ әртүрлі мамандар дайындайтын он институт, 50–ден астам ғылыми-зерттеу  институттары бар, онда 50 мың адам жұмыс істейді. Жалпы Германия мәдениетке ерекше көңіл бөледі. Қалада 200-ден астам жекеменшік сурет галереясы, 150 театр бар. Онға жуық филармониялық оркестр бар. Жылдың 365 күнінде Берлин бір сәт демалуды білмейді. Күн сайын әртүрлі шаралар өтіп жатады. Мысалы, ақпан айында халықаралық кинофестиваль, мамырда театр фестивалін өткізу ежелгі дәстүр. Ал маусым айында халықаралық әдеби  фестивальдің оты жанады. Берлиндегі қонақүйлері мен мейрамханаларда есеп жоқ. Қазіргі кезде ол Еуропадағы ең көрікті қала болып саналады.
Галерея
.
Дереккөздер
Санат:Еуропа елордалары Санат:Германия қалалары Санат:Көшірілген елордалар Санат:Берлин Санат:Германияның миллонер қалалары
Серфонтен (Нор)
Серфонтен (Cerfontaine) — Франциядағы коммуна. Нор-Па-де-Кале аймағына қарасты Нор департаментінде орналасқан. Авен-сюр-Ельп округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 3,87 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 59142, пошта индексі — 59680.
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Нор департаментінің коммуналары
Әмина Нұғыманова
Әмина Нұғыманова (1928-2007) Шығыс Қазақстан облысының Бақты ауылында дүниеге келген. Бала кезінде атасы Нұғыман қажы Кеңес үкіметі тарапынан қуғынға ұшырап, ҚХР Шыңжаң өлкесінің Шәуешек қаласын паналаған. Әмина Үрімжі университетін, кейін өз Отанына оралып, 1960 жылы Құрманғазы атындағы Қазақ ұлттық консерваториясын бітірген. Ғылым кандидаты, доцент.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Еңбек ауылдық округі (Мұғалжар ауданы)
Еңбек ауылдық округі — Ақтөбе облысы Мұғалжар ауданына қарасты әкімшілік бірлік. Бұрын Грачёв ауылдық округі деп аталған.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Сағашилі, Басшилі, Теміркөпір, Тепсен Қарабұлақ ауылдары кіреді. Орталығы – Сағашилі ауылы.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 2953 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Мұғалжар ауданы ауылдық округтері
Б. з. д. 18 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 18 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 18 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
IC 4429
IC 4429 — Сиыршы шоқжұлдызында орналасқан E (эллипстік галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 51637, MCG 3-37-17, ZWG 104.29, NPM1G +17.0499, DRCG 29-60.
Ағылшын-Бур соғысы
Ағылшын-Бур соғысы (1899 — 1902 жылдары) Ұлыбритания мен Оңтүстік Африка бур республикалары (Трансвааль және Азат Оранж мемлекеті) арасында саяси-экономикалық шиеленістер негізінде орын алды.
Оның басталуына Трансвааль президенті П.Крюгердің шетелдіктерге, әсіресе, онда тұрып жатқан ағылшындарға сайлау құқығын беруден бас тартуы түрткі болды. Бірақ соғыстың басты себептері ағылшындардың Кейптауннан Каирге дейінгі ұлан байтақ жерде отарлық империя құрып, Оңтүстік Африканың алтыны мен алмазын өз қолдарына алуға тырысушылығы болды. Алғашқы кезде бурлар ағылшын әскерлеріне табанды қарсылық көрсетіп, бірқатар ұрыстарда жеңіске жетті. Бірақ 1890 жылы көктемде күші басым Англия қарсы шабуылға шығып, маусым айының аяғында бур әскерін талқандады. Осыдан кейін ағылшындарға қарсы партизандық соғыс өріс алды. Ағылшындар қатаң жазалау шараларын қолданып, әйелдер мен балаларды арнайы құрылған лагерьлерде ұстады. Ақырында соғыс Ұлыбритания мен бур республикалары арасында 1902 жылы 31 мамырда Веринингте қол қойылған бітіммен аяқталды Бур республикалары Британ отарына айналды.
Соғыстың басталуы
Джеймсонның жорығынан кейін Оранж республикасына қойылған шарттардың орындалуына қарамастан, Ұлыбритания соғысқа дайындала бастады. Трансвааль болашақ соғысқа дайындала отырып, Оранж республикасымен одақ туралы шарты бекітті.
Қарсыластардың күштері
Трансвааль және Оранж республикаларының тұрақты әскері болған жоқ (артиллериялық бөлімшелерді есептемегенде). Жаяу әскердің негізгі қаруы 1895 жылғы немістің Маузер мылтығы мен ескірген британдық Пибодо-Мартини мылтығы болды.
Концентрациялық лагерьлердің салдары
1910 жылы бур республикаларының жері Ұлыбритания доминионы — Оңтүстік Африка одағының құрамына кірді. Оның бірінші премьер-министрі болып бур генералы Луис Бота тағайындалды.
Сілтемелер
“Қазақ Ұлттық Энциклопедиясы”, 1 - том
санат:тарих
Грансень (Коррез)
Грансень (Grandsaigne) — Франциядағы коммуна. Лимузен аймағына қарасты Коррез департаментінде орналасқан. Юссель округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 19,92 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 19088, пошта индексі — 19300.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 48 адамды құрады. Халық тығыздығы — 2,41 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Коррез департаментінің коммуналары
Жалпақсаз
Жалпақсаз — Жамбыл облысы Тұрар Рысқұлов ауданы, Қарақыстақ ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы – Құлан ауылының солтүстік-шығысында 12 км-дей жерде орналасқан.
Халқы
Санат:Тұрар Рысқұлов ауданы елді мекендері
Тугр
Тугр — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ем-Юган өзенінің оң жағалауынан 60 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 27 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Сосьва. Өзен саласы — Солтүстік Сосьва, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ханты-Мансий автономиялық округі өзендері
IC 46
IC 46 — Андромеда шоқжұлдызында орналасқан E? (эллипстік галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 2575, ZWG 479.63, KARA 32, NPM1G +26.0017.
Сыртқы сілтемелер
IC 46 Санат:Андромеда (шоқжұлдыз)
Витесс
Витесс (Stichting Betaald Voetbal Vitesse) — Нидерландтың Арнем қаласындағы футбол клубы. 1892 жылы 14 мамырда құрылған. Өз алаңындағы ойындарын "Гелредом" аренасында өткізеді.
Дереккөздер
Санат:Нидерланд футбол клубтары Санат:1892 жылы құрылған футбол клубтары
Ысмайыл тамы
Ысмайыл тамы — Қызылорда облысы Қармақшы ауданы, Жаңажол ауылдық округі құрамында болған ауыл, 2018 жылы таратылған.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Жосалы ауылынан оңтүстікке қарай 25 км-дей жерде.
Халқы
Тұрғыны 35 адам (2009).
Санат:Қармақшы ауданының таратылған елді мекендері
Дьяконица
Дьяконица — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы, Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Виледь өзенінің оң жағалауынан 72 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 31 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вычегда Сыктывкар қаласынан сағасына дейін. Өзен саласы — Вычегда, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Чайковский ауылдық әкімдігі
Чайковский ауылдық әкімдігі – Қостанай облысы Жітіқара ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Чайковское ауылы кіреді. Орталығы – Чайковское ауылы.
Дереккөздер
Санат:Жітіқара ауданы ауылдық округтері
Әскербек Еңкебаев
Әскербек Еңкебаев 1938 жылы Қызылорда қаласында туған. Қазіргі Ж. Елебеков атындағы Республикалық эстрада-цирк колледжін бітірген. «Қазақконцерт» бірлестігінде, Жамбыл атындағы Қазақ мемлекеттік филармониясында, Қорқыт ата атындағы Қызылорда мемлекеттік университетінде қызмет атқарған.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Шашубай
Шашубай (2006 жылға дейін – Озёрный) — Қарағанды облысы Ақтоғай ауданындағы кент, Шашубай кенттік әкімдігі орталығы.
Географиялық орны
Балқаш көлінің солтүстік жағалауында, аудан орталығы - Ақтоғай ауылынан оңтүстікке қарай 216 км, Балқаш қаласынан оңтүстік-шығысқа қарай 3 км-дей жерде орналасқан.
Халқы
Жергілікті тұрғындар саны 1999 жылы 2368 адам (1126 ер адам және 1242 әйел адам) болса, 2009 жылы 2148 адамды (1092 ер адам және 1056 әйел адам) құрады.
Тарихы
Іргесі 1936 жылы балық аулау станция негізінде қаланған. 1937 жылы Қарағанды - Балқаш темір жолы құрылысы аяқталғаннан кейін мұнда Балқаш мемлекеттік балық өндірісі тресі ашылды. 1939 жылы “Рыбтрест” кенті деп аталды. 1940 жылы базада мұздатқыш салынып, Балқаш балық комбинаты құрылды. 1975 жылы желтоқсанда Озерный кенті болып құрылып, Балқаш қалалық кеңесіне қарады. 1977 жылы Приозерный ауданы құрылып, орталығы Озерный кенті болды (кейін халық ақыны Шашубай есімі берілді). 1993 жылы Тоқырауын ауданы болып өзгертілді. 1997 жылы Тоқырауын ауданы таратылып, Шашубай кенті Қарағанды облысы Ақтоғай ауданының құрамына енді. Шаруашылықтың негізгі бағыты — балық аулау. “Балқашбалық” ЖШС-і бар.
Инфрақұрылымы
Мектеп, клуб, кітапхана, отбасылық-дәрігерлік амбулатория, т.б. мәдени-тұрмыстық мекемелер бар. Белгілі ақын, әнші Шашубай Қошқарбаевқа ескерткіш орнатылған. Ең жақын темір жолы станциясы — Балқаш (5 км жерде).
Дереккөздер
Санат:Ақтоғай ауданы (Қарағанды облысы) елді мекендері Санат:Қазақстан кенттері
Ясин Брахими
Ясин Брахими (ياسين إبراهيمي; 8 ақпан 1990 жыл, Париж, Франция) —  Францияда дүниеге келген алжирлік және франциялық футболшы. "Порту" (Португалия) клубы мен Алжир ұлттық құрамасының жартылай қорғаушысы.
Францияның түрлі жастағы құрамаларында ойнап, 2013 жылы Алжир ұлттық құрамасында ойнауға шешім қабылдады. 2014 жылы әлем чемпионатына, 2015, 2017 жылдары Африка кубогыне қатысты.
Сілтемелер
Санат:Франция футболшылары Санат:Алжир футболшылары Санат:Ренн ФК ойыншылары Санат:Гранада ФК ойыншылары Санат:Порту ФК ойыншылары Санат:Алжир Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Футболдан Африка чемпиондары
Тирана (футбол клубы)
«Тирана» (алб. KF Tirana) — Албания чемпионаттарында ойнайтын кәсіби футбол клубы, Базасы Тирана қаласында орналасқан. Өз алаңындағы ойындарын "Сельман Стермаси" сиадионында өткізеді, сыйымдылығы 12500 адам.
Басты қарсыласы — "Партизани" клубы. Екеуінің арасындағы ойын "Үлкен дерби" деп аталады.
Сілтемелер
Санат:Албания футбол клубтары Санат:1920 жылы құрылған футбол клубтары
Вогра (Сивоза тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кострома өзені бастауынан Исады ауылындағы су бақылайтын постқа дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасынан төмен Ока құйылысына дейінгі Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Снегин атындағы көше (Алматы)
thumb Снегин атындағы көше. Көшеге Қазақстанның белгілі жазушысы, Ұлы Отан соғысына қатысушы Дмитрий Федорович Снегиннің (Поцелуев) есімі (Алматы қаласы мәслихаты мен Алматы қаласы әкімшілігінің 11.06.2003 № 2/350 қаулысы) берілген. Снегиннің (Поцелуев) Дмитрий Федорович ( 1912 - 2000) Алматы қаласында дүниеге келген. Ол Қазақстан жазушылар одағы басқармасының хатшысы қызметін атқарған. Көше Медеу ауданында орналасқан. Көшенін ұзындығы - 1000 метр.
Мәди Қайыңбаев
Биография
ҚазМУ-дың (ҚазҰУ) журналистика факультетін бітірген (1980). «Жазушы» баспасында, «Жалын», «Ақ желкен» журналдарында, ҚазТАГ-та қызмет істеген. Қазір ҚР Президентінің әкімшілігінде жауапты қызметте.
Тұңғыш жинағы «Қырық бірінші қақпадан» деген атпен жарық көрген. Оның «Каталаун қырғыны», «Үркердің Сұлусарысы» (1992), «Жарғақтағы жазбалар» (2001) жыр кітаптары бар. Қазақстан Жастар одағы сыйлығының иегері (1992).
Дереккөздер
Санат:20 қарашада туғандар Санат:1958 жылы туғандар Санат:Қармақшы ауданында туғандар Санат:Қазақстан ақындары Санат:Қазақстан Жастар одағы сыйлығының иегерлері
Цеддиани
Цеддиани (Zeddiani) — Италиядағы коммуна, Сардиния әкімшілік аймағына қарасты Ористано провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1190 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 100 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 12 км² шамасында. Пошта индексі — 9070.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сардиния елді мекендері
Нейюн
Нейюн — Ресейдегі өзен. Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Харьяга өзенінің сол жағалауынан 6 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 15 км-ді құрайды.
Үлкенкөзді трешер акуласы
Үлкенкөзді трешер акуласы (Alopias superciliosus) – теңіз түлкісі тұқымына жататын акуланың бір түрі.
Нейюн
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері
Үлкенкөзді трешер акуласы
Биологиялық сипаттамасы
Үлкенкөзді Трешер акуласының ұзындығы шамамен 4,8 метр, салмағы 364 келіні тартады. Оның басы алмұртқа ұқсайды. Трешер акуласының дене жылуын екі бүйірінде орналасқан ұсақ қан тамырлары сақтап тұрады. Үлкенкөзді Трешер акуласының дене жылуы өзі жүзетін судың температурасынан бірнеше градусқа (3- 8) жоғары болады. Трешер жыртқыш балықтар қатарына жатады. Ұсақ балықтармен және кальмарлармен қоректенеді.
Ерекшелігі
Үлкенкөзді Трешер акуласының қорегін ұстауы басқа акулалардан ерекше. Себебі ол алдымен балықтарды ұзын құйрығымен сабап, есту қабілеттерінен айырады. Трешер акуласының көздері үлкен. Оның ұзын жоғарғы жүзбеқанаты, сонымен бірге кең және иілген кеуде жүзбеқанаты болады. Үлкенкөзді Трешер акуласының құйрығы денесіне қарағанда ерекше ұзын.
Таралуы
Үлкенкөзді Трешер акуласы теңіздің терең суларында тіршілік етеді. Оларды Атлант, Үнді мұхитынан, Тынық мұхитынан кездестіруге болады.
Дереккөздер
Санат:Акулалар
Өлікті жару
thumb|280px|[[Рембрандт. «Доктор Тульпа анатомиясының сабағы» (1632)]]
Өлікті жару немесе аутопсия - Өлімнің себептері мен жүзеге асқан уақытын дәл анықтау үшін өлікті (аутопсия) соттық-медициналық жару; бұл шара өлім қылмыстық салдардан пайда болды деген күдік туғанда немесе өлімнің себептері түсініксіз болған кезде жасалады және ол бас сүйек куысы мен кеуде және ішек-қарын қуыстарын ашу шаралары арқылы жасалады; судьяның немесе прокурордың қаулысы бойынша жүргізіледі. thumb|right|300px|Аутопсия жасау
Аутопсия (Autopsia- жарып өз көзімен көру) - жарып көру, аутопсия - секция. Клиника-анатомиялық диагноздарды салыстыру мақсатында мүрдені жару, ашып көру- морфологиялық әдіс. Осы арқылы мүшелердегі өзгерістерді анықтау, емнің дұрыстығына көз жеткізу, өлім себебін анықтау, диагнозды салыстыру аркылы, алға койған мақсаттарға жету. thumb|right|200px|Миға аутопсия жасау
Дереккөздер
Санат:Өлім Санат:Патологиялық анатомия Санат:Сот медицинасы Санат:Патология
Наразылық акциялары
Наразылық акциялары - саяси күш қолдануды қарастырмайтын оппозициялық талаптардың көрініс табуы. Демократиялық елдерде наразылық акциялары - қоғамның дамығандыгының көрінісі, тоталитарлық елдерде оппозицияның мұндай шаралары мемлекетті тұрақсыздандыратын әрекет ретінде бағаланады. Қазақстан Республикасында мұндай наразылық шаралары билік органдарының арнайы рұқсатымен өткізіледі. Наразылық акцияларының түрлеріне: наразылық шерулері, ереуілдер, бұқаралық тәртіпсіздіктер жатады. Наразылық шерулері - марштар (шерулер, митингілер мен салтанатты шерулер), конвенционалды емес наразылық (аштық жариялау, отырып қыр көрсету, пикеттеу, салықтарды, коммуналдық қызмет ақысын төлеуден бас тарту), ашық хаттар жариялау және саяси негізде өз- өзіне қол жұмсау. Ереуілдер - өндіріс жұмысшыларының қызметтік міндеттерін орындаудан бас тартып, жұмысты тоқтатуынан, жоғары оқу орындары студенттерінің оқу процесін тоқтатып, оппозициялық талаптар қоюынан көрініс табатын наразылық түрі. Ереуілдер рұқсатсыз және рұқсат етілмеген болып бөлінеді. Бұқаралық тәртіпсіздіктер - қоғамдық өмірдің қалыпты ағымын бұзуға бағытталған (қоғамдық және жеке меншік мекемелер мен ғимараттарды қиратуға ұласатын) және күш қолданатын (адам өліміне әкелетін), жекеменшікке қол сұғумен (дүкендерді талқандап, автомобильдерді өртеу) сипатталатын, ұйымдаспаған, дайындық деңгейінің төмендігіне қарамай бірнеше мыңдаған адам қатысатын қоғамдық толқулар. Шыққан орындарына қарай олар тәртіпсіздіктер болып бөлінеді.
Дереккөздер
Санат:Саясат
Люксембург
Люксембург (Lëtzebuerg, Luxembourg, Luxemburg), ресми — Ұлы Люксембург Герцогтігі (Groussherzogtum Lëtzebuerg, Grand-Duché de Luxembourg, Großherzogtum Luxemburg) — Батыс Еуропадағы мемлекет. Жер аумағы 2,58 мың км². Халқы 620 881 мың (2020), 94%-ын Люксембургтің байырғы тұрғындары, 15%-ын португалдар, 5%-ын италиялықтар, т.б. құрайды. Астанасы — Люксембург қаласы Әкімшілік жағынан 3 округке бөлінеді. Мемлекеттік тілдері — француз, неміс тілдері. Халқының көпшілігі христиан — католиктер. Люксембург — конституциялы-монархиялы мемлекет. Мемлекет басшысы — Люксембург ұлы герцогі. Жоғарғы заң шығарушы органы — парламент (депутаттар палатасы). Ақша бірлігі — еуро (2002).
Люксембургтың солтүстігінде Ардени және Рейн тақта тасты тауларының сілемдері орналасқан, оңтүстігі қыратты жазық. Климаты қоңыржай, теңіздік. Жылдық орташа температурасы қаңтарда 0 — 2ӘС, шілдеде 17ӘС. Жауын-шашынның жылдық орташа мөлшері 700 — 800 мм. Өзені көп жерінің 1/3-не жуығын орман алып жатыр. Люксембург Рим империясы тұсында Бельгика — Прима провинциясының, ал кейіннен Франк корольдігінің құрамына кірді. 10 ғасырдан Люксембург графтығының құрамында болып, 14 ғасырдан Люксембург герцогтығына қарады, 15 ғасырда Нидерландның 17 провинциясының біріне айналды. 16 ғасырда Нидерланд революциясынан кейін Люксембург Испаниялық Нидерландтың (1714 жылдан Австрия Нидерланд) құрамында қалды. 1794 ж. Австрия үстемдігі жойылып, Люксембург Францияның құрамына кірді. Вена конгресінің (1814 — 15) шешімі бойынша, Люксембург өлы герцогтігі құрылды. Ол Герман одағына кіріп, Нидерланд корольдігімен дербес унияда болды. Люксембургтің қазіргі шекаралары 1839 ж. Бельгия — Нидерланд шарты бойынша белгіленген. Лондон конференциясында (1867) Люксембург “мәңгі бейтарап мемлекет” болып жарияланды. 1948 ж. конституциядағы бейтараптық жөніндегі бап алынып тасталды. Люксембург — өнеркәсібі дамыған ел. Электроника өндірісі, химия өнеркәсібі, цемент, тоқыма кәсіпорындары бар. Экспортқа химия, металлургия өнімдерін, тағамдар мен киім-кешек шығарады, сырттан астық, металл, мұнай, көмір, т.б. әкеледі. Туризм дамыған. Мал, егін, жүзім ш., шарап жасау жақсы дамыған. Люксембург БҰҰ-на (1945), Еуропа Одаққа (1957), т.б. халықаралық ұйымдарға мүшелік өлттық табысы жылына әр адамға шаққанда 34400 доллар шамасында.
Саяси құрылымы
Ел басшысы - Ұлы герцог.
Қызметі:
Әкімшілік бөлінісі
Әкімшілік жағынан Люксембург 12 кантонға, ал кантондар 116 ұйымдастыққа бөлінеді.
Бұрынғы Гревенмахер аймағы
Бұрынғы Люксембург аймағы
Халығы
нобай|оңға|Әскери шеру Негізгі халығы— люксембургтықтар, лётцебургер (өзіндік атауы). Сонымен қатар Италияда, Францияда және Германияда тұрады. Жалпы адамның саны 473 мың, соның ішінде Люксембургта 285 мың адам. Люксембургтік тілінде сөйлейтін үндіеуропалық тілдердің германдық тобы. Неміс және француз тілдері көп кездеседі. Латын әліппесін қолданады.
Қорғаныс
Солтүстік Атлант Шарты Ұйымының (НАТО) мүшесі, Люксембург, 1967 жылы міндетті әскери қызметті алып тастап, 3000 адамнан тұратын армияны қолдады. Жандармерия 2000 жылы полиция күшімен біріктіріліп, Ұлы Дукал полициясын құрды.
Әскер басы - Люксембург Ұлы Герцогы, бірақ тиімді бақылау Қорғаныс министріне тиесілі. Люксембург армиясының штабының бастығы 2013 жылға дейін жалпы (атауы) Гастон Рейниг болды. Содан бері ол ауыстырылды генерал-майор Давенфельд.
Армия БҰҰ мен НАТО-ның халықаралық миссияларының бір бөлігі ретінде Босния және Герцеговина мен Ауғанстанды қоса алғанда көптеген бейбітшілікті сақтау миссияларына қатысады.
НАТО-ның 17 АВАКС E-3 ұшағы саяси және практикалық себептер бойынша ресми түрде Люксембургтік ұшақтар ретінде тіркелген. Олар Германияның Гайленкирхен қаласында орналасқан.
Қорғаныс шығыстары 1997 жылы жалпы ішкі өнімнің 1,2% -ын құрады және 2005 жылы 0,9% деп бағаланған.
Ұлттық ту
1123 жылы Люксембургтың Уильямды есептеңіз деген бірінші танымал туын киюге болады. Бұл көлденең, сары және қызыл болуы мүмкін.
Бүгінде Люксембург туы көлденең орналасқан үш қызыл, ақ және көгілдір аспаптардан тұрады. Люксембург пен Нидерланды жалаулары өте ұқсас болса да, голландиялық жалаудың айырықша белгісі - ультрамарин жолағы.
Қазіргі Француз туларының басым көпшілігі бірінші француз республикасының триколорынан шыққан. Тіпті ескі голландиялық туы ресми түрде 1799 жылы француздың ықпалымен Батавия Республикасы мен қызыл, ақ және көк түстерге орнатылды.
Люксембург туы мен мемлекеттің елтаңбасы 1972 жылдың 23 маусымында ұлттық эмблемалар туралы заңмен қорғалған. Тудың қызыл түсі Pantone 032C, Pantone түсіне 299C түсіне сәйкес келеді (Grand Ducal ережесі, 1993 жылғы 27 шілде).
Дереккөздер
*