cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Қазақстан – Zаман
Қазақстан – Zаман – халықаралық қоғамдық-саяси, танымдық газет. 1992 жылы 17 қаңтарда алғаш рет “Заман-Қазақстан” болып жарық көрді. Қазақстандағы алғашқы халықаралық басылым ретінде 2000 жылы “Казмедия” ЖШС компаниясының құрамында қайта құрылып, “Қазақстан-Zaman” болып өзгертілді. Аптасына бір рет, 12 беті қазақ тілінде, 4 беті түрік тілінде шығады. Газетте Қазақстандағы саяси, әлеуметтік, экономикалық, танымдық тақырыптармен бірге халықаралық жаңалықтар беріліп тұрады. Газет Қазақстан мен Түркия арасында ақпараттық байланыс орнатуға елеулі үлес қосып келеді. Құрылтайшылары: Түркия жағынан – Айдын Эрдем, Қазақстан жағынан – Нұрлан Оразалин. Республикамыздың барлық аймақтарына тарайды.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан газеттері Санат:Қазақ тілді газеттер Санат:Түрік тілді газеттер Санат:Қазақстан әдебиеті
Нұрпеке Ержанов
Нұрпеке Ержанов - (1923, Атырау облысында туған). Ұлы Отан соғысына қатысқан (1942-45).
Клингнау
250px|thumb|Картада орналасуы Клингнау (Klingnau) — Швейцарияның Аргау кантонында орналасқан қала. Цурцах округінің құрамына кіреді.
2007 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 3018 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 6.71 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 4309, пошта индексі — 5313.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Аргау елді мекендері
Морру-ду-Пилар
Морру-ду-Пилар (Morro do Pilar) — Бразилиядағы муниципалитет, Минас-Жерайс штатында орналасқан. Белу-Оризонти агломерациясы мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Консейсан-ду-Мату-Дентру экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
Тарихы
Қала 1953 жылы құрылған.
Сөздің ішкі формасы
Сөздің ішкі формасы внутренняя форма слова — сөз құрамындағы морфемалардың тілдің басқа морфемаларымен семантикалық және құрылымдық қатынастығы; сөздің жаңа лексикалық мағынасының жасалуына негіз болган белгі. Атауыш сөздің негізіне жатқан белгі қашанда тек мәнді ұғымды білдіруі шарт емес, көзге түскен белгі болуы да мүмкін, сол себепті белгілі бір зат әр тілде әр түрлі аталады. Мысалы, орыс тіліндегі "портной" ("порты" киім сөзінен) немісте "scheider" ("scheiden" кесу сөзінен), болгарда "шивач" ("шия" тігу сөзінен), қазақта "тігінші" ("тігу" сөзінен).
Сөздің ішкі формасы анық бола тұра, эмоционалдық қабылдау нәтижесінде жағымды/жағымсыз бейнелер тудыруы мүмкін. Мысалы, "есек" сөзі өзінің негізгі атауыштық мағынасынан басқа "қыныр, нақұрыс адам" мағынасында да қолданылады. Сөздің ішкі формасы лексикалық мағынаның мәнерленуі арқылы коннотацияға қатысты болғандықтан, лексикология мен стилистикада зерттеледі.
Дереккөздер
Санат:Лингвистика Санат:Қазақ тілі Санат:Орфография Санат:Лексика Санат:Грамматика
Олюнген
Олюнген (Ohlungen) — Франциядағы коммуна. Эльзас аймағына қарасты Төменгі Рейн департаментінде орналасқан. Агено округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 8,39 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 67359, пошта индексі — 67590.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1351 адамды құрады. Халық тығыздығы — 161,03 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Рейн департаментінің коммуналары
NGC 6942
NGC 6942 — Үндіс шоқжұлдызында орналасқан SB0-a типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1836 жылы 9 маусымда Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 6942 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 65172, ESO 186-73, AM 2036-542.
Асқазан аурулары
Асқазан аурулары  — өңеш пен 12 елі ішек аралығына орналасқан ас қорыту органының қалыпты қызметінің бұзылуы. А. а-ның ішінде: асқазанның қабынуы, асқазан жарасы, асқазан обасы жиі кездеседі. Асқазан қабынуының жедел және созылмалы түрі белгілі. Жедел қабыну кейбір дәрілерден, арақ-шараптан, шәй, кофені қою ішуден, тамақты өте ыстық немесе суық жеуден және бұзылған тағамды жеп уланудан пайда болады. Науқастың жоғарғы құрсақ тұсы жайсызданады, жүректің айнуы, құсу және іш өту байқалады. Созылмалы қабыну жедел қабынудың жазылмай қайталануынан туындайды. Ол 12 елі ішек сөлінің кері ағуынан, ұзақ уақыт ішімдікті, дәрілерді пайдаланудан, бактериялық қабынудан т.б. болады. Науқаста кекіру, ащы запыран келу, жүрек айну, құсу, арықтау және қан аздық белгілері байқалады. Ауруды гастродуоденофиброскоппен анықтайды. Ауру адам тағам, демалыс режимдерін сақтап, асқазан сөлін тежейтін дәрі-дәрмектер ішуі керек. Асқазанның ойық жарасы маусымға байланысты өршіп отырады. Аурудың ұшығуына көңіл күйзелісі, асқазан сөлінің жоғары қышқылдығы, тамақтану режимінің бұзылуы, темекі тарту, кейбір дәрінің кері әсері мен организмнің қорғаныс факторларының (иммунитеттің) әлсіреуі жатады. Көбінесе тамақтанғаннан кейін 1/2-1 сағ. ішінде науқастың жоғарғы құрсақ тұсы ауырады. Емдеу үшін тұз қышқылын бейтараптайтын атропин, циметидин т.б. дәрілер қолданылады.
Санат:Асқазан аурулары
Қаратоған (Талғар ауданы)
Қаратоған — Алматы облысы Талғар ауданы, Нұра ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Талғар қаласынан солтүстікке қарай 42 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 363 адам (177 ер адам және 186 әйел адам) болса, 2009 жылы 324 адамды (170 ер адам және 154 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Талғар ауданы елді мекендері
Сақтандыру шығынын өтеу
Сақтандыру шығынын өтеу - сақтанушыға, онымен түзілген жеке сақтандыру шарты бойынша әлеуметтік сақтандыру, әлеуметтік қамтамасыз ету және де басқа сақтандыру шарттарымен байланыссыз төленетін, шығынын өтеу төлемі.
Дереккөздер
Санат:Медицина
Сен-Жени-де-Фонтен
Сен-Жени-де-Фонтен (Saint-Génis-des-Fontaines) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Шығыс Пиреней департаментінде орналасқан. Сере округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 9,90 шаршы шақырым шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 66175, пошта индексі — 66740.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2792 адамды құрады. Халық тығыздығы — 282,02 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Шығыс Пиреней департаментінің коммуналары
NGC 2487
NGC 2487 — Егіздер шоқжұлдызында орналасқан SBb типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1864 жылы 7 қарашада Альберт Март астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 2487 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 22343, UGC 4126, MCG 4-19-12, ZWG 118.30, KCPG 150B, IRAS07553+2517.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Егіздер (шоқжұлдыз)
Сәкен Обашев
Сәкен Обашев (7.1.1930 жылы туған, Ақтөбе облысы Темір ауданы Бәшенкөл ауылы) – физика-математика ғылымының докторы (1995), Нью-Йорк ғылыми академиясының мүшесі (1995).
Оқу жолы
ҚазПИ-ді (1953, қазіргі ҚазҰПУ) бітірген.
Жұмыс жолы
Қазақстан Ғылым Академиясының Астрофизизика институтында кіші ғылыми қызметкер (1953–1963), аға, жетекші ғылыми қызметкер, бөлім меңгерушісі (1953–1996); 1996 жылдан бас ғылыми қызметкер болып жұмыс істейді.
Фаи-ле-Немур
Фаи-ле-Немур (Faÿ-lès-Nemours) — Франциядағы коммуна. Иль-де-Франс аймағына қарасты Сена және Марна департаментінде орналасқан. Фонтенбло округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 7,78 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 77178, пошта индексі — 77167.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 467 адамды құрады. Халық тығыздығы — 60,03 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сена және Марна департаментінің коммуналары
Беаск-Лапист
Коммунаның INSEE коды — 64106, пошта индексі — 64120.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 439 адамды құрады. Халық тығыздығы — 77,84 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Атлантикалық Пиреней департаментінің коммуналары
Сейсенғали Ержанов
Сейсенғали Ержанов - (1926, Атырау облысында туған). 1944-1953 жылдары -Доссор мұнай кәсіпшілігінің автокөлік цехында жүргізуші. 1953-1983 жылдары - «Доссормұнай» МГӨБ мұнай кәсіпшілігі жабдықтарын жөндеу слесары. 1983 жылдан - зейнеткер. Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесінің Грамотасымен марапатталған.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан мұнайшылары Санат:Тұлғалар
Сарыоба (тау, Абай облысы)
Сарыоба – Арқарлы тауларының шығысындағы төбелер.
Географиялық орны
Абай облысы Аягөз ауданының оңтүстік-батысында орналасқан.
Өсімдігі
Жатық беткейлерінің қиыршықтасты сұр топырағында ебелек, жусан, ши, баялыш, еркек шөп, қоянсүйек, т.б. шөптесіндер өскен. Таудың оңтүстігі мен батысында қыстаулар (Сарыоба, Нұрлан, Ақшора, т.б.) орналасқан.
Дереккөздер
Санат:Аягөз ауданы таулары
IC 2899
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
IC 2899 Санат:Арыстан (шоқжұлдыз)
Әуез Бейсебаев
Әуез Бейсебаев (1951 жыл, Алмалы ауылы, Бәйдібек ауданы, Түркістан облысы – 2000 жылы Алматы қаласы) — қазақ журналист, публицист, сыншы, ғалым. ҚазМУ-ді (1976), аспирантураны бітірген (1986). Университеттің соңғы курсында Лениншіл жас газетінің Шымкент облысындағы меншікті тілшісі болып қабылданды. 1980 жылы Америкаға сапар шегіп қайтты. 1981-87 жылдарда Қазақ әдебиетінің сын бөлімінде, ҚазҰУ-дің қазақ әдебиеті кафедрасында оқытушы, аға оқытушы, доцент болып істеді. Филология ғылымдарының кандидаты, (диссертациясының тақырыбы Қазақ поэзиясындағы халық бірлігі (1960-90).
Ол ұстаздық қызметпен қатар Қазақ әдебиетіндегі шетел тақырыбынын жазылу проблемалары атты докторлық диссертациясын да аяқтаған. Ол ТМД халықтарымен бірлікті, тұтастықты байыптай тым үлкен монограф, еңбек те жазды.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан журналистері Санат:Қазақстан сыншылары Санат:Қазақстан көсемсөзшілері Санат:Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті түлектері
Сернио
Сернио (Sernio) — Италиядағы коммуна, Ломбардия әкімшілік аймағына қарасты Павия провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 445 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 49 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 9 км² шамасында. Пошта индексі — 23030.
Елді мекеннің қамқоршысы — Косма ,Дамиан.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ломбардия елді мекендері
Климаттық белдеулер
нобай|300x300 нүкте|Б.П. Алисов бойынша Жердің климаттық белдеулері Климаттық белдеулер — Жер шарының ендік немесе субендік бағытта тұтаса немесе бөлініп созылып жатқан, климатқа қатысы жағынан айтарлықтай біртекті өңірлері.
Климаттық белдемділік - планетаның беткі жазықтығын климаттық өзгешеліктері тұрғысынан бірнеше белдемдерге болу принципі. Жер шарын тұтасымен орап өтетін осы белдемдердің жиектері ендік сызықтармен (параллелдермен) орайлас бағышталған.
Табиғи аумақтардың ерекшеліктері
Оларды бөлу радиациялық баланс пен ауа температурасы мәндерінің полюстерден экваторға карай өсуіне, әр ендіктердегі ылғалдылық ерекшелікгеріне және атмосфераның жалпы циркуляциясының жүйесінде ауа массаларының ендік және субендік алмасуында басым болуына негізделген.
Вангыр
Вангыр — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы, Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Косью өзенінің сол жағалауынан 171 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 112 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Уса өзені. Өзен саласы — Уса, өзен алабы — Печора.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Коми Республикасы өзендері Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері
Амста-Игол
Амста-Игол — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Лелен-Еган өзенінің оң жағалауынан 79 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 18 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вах өзені. Өзен саласы — Васюганнан Вахқа дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Жабақ Сатыбалдиев
Жабақ Сатыбалдин  (1890, Сарыағаш ауданы Дарбаза кенті – 1956) – Социалистік Еңбек Ері (1949).
Дереккөздер
Санат:1890 жылы туғандар Санат:Сарыағаш ауданында туғандар Санат:1956 жылы қайтыс болғандар Санат:Социалистік еңбек ерлері Санат:Ленин орденінің иегерлері Санат:Шопандар
Фондо
Фондо (Fondo) — Италиядағы коммуна, Трентино — Альто-Адидже әкімшілік аймағына қарасты Тренто провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1467 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 49 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 30 км² шамасында. Пошта индексі — 38013.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие Мартин.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Трентино — Альто-Адидже елді мекендері
Гросс Пойнте Фармс (Мичиган)
Гросс Пойнте Фармс (Grosse Pointe Farms) — Мичиган штатының Wayne округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 9479 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 31.9 км² шамасында. FIPS коды — 26-35520.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Мичиган қалалары
Ангейра
Ангейра (Angueira) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Браганса округінің құрамына кіреді. Вимиозу муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Алту-Траз-уш-Монтеш экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 162 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 22,01 км² шамасында. Халық тығыздығы — 7,4 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Траз-уж-Монтиш және Алту-Дору провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Браганса округінің елді мекендері
Халықаралық көрмелер бюросы
Халықаралық көрмелер бюросы (Bureau International des Expositions, BIE) халықаралық көрмелер туралы Конвенцияның юрисдикциясына жататын (Expo немесе Халықаралық көрме) халықаралық көрмелердi бақылау үшiн жасалған мемлекетаралық ұйым болып табылады.
Құрылуы мен мақсаттары
Халықаралық көрмелер бюросы 1928 жылы 22 қараша айында, Париж қаласында қол қойылған Халықаралық көрмелерге қатысты Конвенция өтінімдерін қамту және бақылау негізінде құрылды. Оның мүшесі болып мүше-мемлекеттердің Үкіметтері болып табылады.
ХКБ штаб-пәтері Париж қаласында орналасқан.
Бюроның құрамына Бас ассамблея, президент, атқарушы комитет, мамандандырылған комитеттер кіреді (1928 ж. 22 қарашада, Париж қаласында қол қойылған Халықаралық көрмелерге қатысты Конвенцияның 25 бабы).
Дереккөздер
Санат:Халықаралық ұйымдар Санат:Ұйымдар
Бағдарлану туралы жалпы түсінік
Бағдарлану туралы жалпы түсінік (общие понятия об ориентировании). Әрбір жауынгер ұрыс даласында тек қаруды мүлтіксіз меңгеріп қана қоймай, сонымен қатар жергілікті жерде жақсы бағдарлана білуі қажет. "Бағдарлау" сөзі (oriens, яғни "шығыс") деген сөзінен шыққан. Бұл кездейсоқтық емес, өйткені шығыс ежелгі уақыттан бері маңызды түс болып саналған: шығыс жақтан күн шығады. Ал күн — жердегі жылу мен жарықтың қайнар көзі.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Доббин-Линстов
Доббин-Линстов (Dobbin-Linstow) — Германия Федеративтік Республикасының Мекленбург-Алдыңғы Померания жерінде орналасқан муниципалитет. Гюстров ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 566 адамды құрайды (2009 жыл). Алып жатқан жер аумағы 65,41 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 13 0 53 102. Муниципалитеттің басшысы — Вильфрид Бальдерман.
Төртқұлақ ақбас
Дереккөздер
Санат:Қазақстан мәдениеті
Климаттық аудандау
Климаттық аудандау - климаттың әр түрлі көрсеткіштері (мысалы, ылғалдылық коэффициенті, құрғақтықтың радиациялық индексі) немесе олардың жиынтығы бойынша Жер шарының немесе оның әр түрлі бөліктерінің (мұхит, материк, атырап және т.б.) бетін зоналарға, аудандарға бөлу. Климаттық аудандау климатты жіктеуге негіз болып табылады.
Дереккөздер
Санат:География Санат:Геодезия
Қаратұма (Жетісу облысы)
Қаратұма — Жетісу облысы Алакөл ауданы, Бескөл ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Үшарал қаласының шығысында 17 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 278 адам (143 ер адам және 135 әйел адам) болса, 2009 жылы 100 адамды (46 ер адам және 54 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Алакөл ауданы елді мекендері
Баспасөзге шолу
Баспасөзге шолу – публицистикалық жанрлардың бірі, газет-журналдарға саяси басшылық етудің ең тиімді, оперативті әдісі.
Ол жергілікті баспасөз орғандарының өз міндетін қалай орындап жатқанын зерттеп, жетістік тәжірибесін жинақтайды, кемшілігін ашып, оны жоюдың жолдарын көрсетеді, журналистерге нақтылы кеңес беріп, олардың іскерлігін арттыруға көмектеседі. Баспасөзге шолу директивалық мәні жағынан бас мақаламен теңдес, көбі кредакциялық мақала түрінде беріледі. Ол, негізінен. тақырыптық шолуға, жалпы шолуға, информациялық шолуға бөлінеді.
Тақырыптық шолу науқандық, оперативті тақырыптың бір немесе бірнеше газетте қалай қамтылып, жазылу мазмұнына қорытынды жасайды. Жалпы шолу нақты бір газет, журналдың белгілі бір кезеңдегі жалпы жұмысына жан-жақты талдау жасайды.
Информациялық шолуда газет-журналдардың тыс, манызды мәселені көтерген материалының қысқаша мазмұны хабарланып, басқаларға үлгі есебінде ұсынылады. Шолудың бұл түрі "Жергілікті газеттерден", "Газет-журнал беттерінен", "Соңғы поштадан" деген рубриқалармен беріледі.
Дереккөздер
Санат: Журналистика Санат:Бұқаралық ақпарат құралдары
Таусон (Мэриленд)
Қала тұрғындарының саны 55 197 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 36.8 км² шамасында. FIPS коды — 24-78425.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Мэриленд қалалары
Емельяниха
Емельяниха (Батыс Емельяниха) — Ресейдегі өзен. Пермь өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кама суқоймасының сол жағалауынан 824 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 28 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кама Березники қаласынан Косьва (бастауынан Широков су торабына дейін), Чусовая және Сылва өзендерін қоспағанда Кама су торабына дейін. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сузун (Обь тармағы)
Сузун (Төменгі Сузун) — Ресейдегі өзен. Новосибирск облысы, Алтай өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Обь өзенінің оң жағалауынан 3231 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 132 км-ді құрайды.
Емельяниха
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Сузун (Обь тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Барнаул қаласынан Чумыш өзенін қоспағанда, Новосибирск су торабына дейін. Өзен саласы — (Жоғарғы) Обь тармағының Томаға қосылу құйылысына дейінгі су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Активті көмір
Активті көмір, активтелгенкөмір — адсорбтағыш қабілеті күшейтілген кеуек құрылымды көмір. Оның құрамында 87-98% көмір, онымен қоса сутек және оттек болады. Активті көмірді тас көмірден, кокстен тағы басқа құрамында көміртек бар өсімдік материалдарынан (ағаш көмірі, ағаш ұнтағы, өсімдік дәндерінің сүйектері), сондай-ақ шайыр заттарды кептіру, активтеу, синтетикалық полимерлерді термиялық ыдырату арқылы алады. Активті көмір шарап өндірісінде шараптың иісін, дәмін бұзатын еріген газдарды, қант өндірісінде ерітіндіге бөгде түс беретін заттарды сіңіруге қолданылады. Противогаз жасауда, медицинада тағы басқа көптеген салаларда пайдаланылады.
Дереккөздер:
Қазақ энциклопедиясы I том
Санат:Химия
Түлеген Ержанов
Түлеген Ержанов - (1931, Атырау облысында туған). 1946-1991 жылдары-«Құлсарымұнай» МГӨБ мұнай өндіру операторының көмекшісі, оператор. 1991 жылдан - зейнеткер. «КСРО мұнай өнеркәсібінің үздігі» (1980). «Еңбектегі ерлігі үшін» медалымен марапатталған (1970).
Дереккөздер
Санат:Қазақстан мұнайшылары Санат:Тұлғалар
Ерсайын Ысқақұлы Әжібаев
Әжібаев Ерсайын Ысқақұлы (15.06.1947 жыл, Батыс Қазақстан облысы, Тасқала ауданы, Арамқұрдақ ауылы) - мемлекеттік қайраткер. Қазақ.
Әкесі - Әжібаев Ысқақ, марқұм. Анасы - Әжібаева Раушан Болжырқызы, әр түрлі жұмыс атқарған.
Батыс Қазақстан ауыл шаруашылығы институтының агрономдық факультетін бітірген (1970), ғалым-агроном.
Аудандық, облыстық, республикалық басылымдарда жарияланған ауыл шаруашылығы, әлеуметтік-экономикалық тақырыптардағы 60-тан астам мақалалардың, жарияланымдардың авторы.
КОКП мүшесі (1974-1991).
1970 жылдан - Ильич атындағы ұжымшар бөлімінің агрономы, бас агрономы. 1974 жылдан - Новороссийск аудандық ауыл шаруашылығы басқармасының бас агрономы. 1977 жылдан - Қазақстан Компартиясы Новороссийск аудандық комитеті ауыл шаруашылығы бөлімінің меңгерушісі. 1978 жылдан - Жданов атындағы ұжымшардың төрағасы. 1984 жылдан - Құдықсай кеңшарының директоры. 1985 жылдан - Қазақстан Компартиясы Исатай аудандық комитетінің бірінші хатшысы. 1988 жылдан - Қазақстан Компартиясы Қобда аудандық комитетінің бірінші хатшысы. 1991 жылдан - Ақтөбе облысы Қобда аудандық Кеңесінің, аудандық атқару комитетінің төрағасы, аудандық әкімшіліктің басшысы. 1993 жылдан - Ақтөбе облысы Мәртөк аудандық әкімшілігінің басшысы, әкімі. 1999 жылдан - облыстық ауыл шаруашылығы басқармасы бастығының бірінші орынбасары, бастығы, «Ақтөбе облысы Ауыл шаруашылығы департаменті» МБ директоры.
2008 жылдан 2010 жылдың желтоқсанына дейін - Ақтөбе облысы Ауыл шаруашылығы басқармасының бастығы.
Ақтөбе облыстық, Новороссийск, Исатай, Қобда аудандық Кеңестерінің депутаты. Қазақстан Компартиясының XVI, XVII съездерінің, КОКП XXVIII съезінің дөлегаты.
Әскери атағы - запастағы майор.
Үйленген. Жұбайы - Әжібаева Әсия Марданқызы, зейнеткер, педагог болған, Қыздары - Светлана (1970 ж.т.), Тамара (1974 ж.т.); ұлдары - Серік (1973 ж.т.), Мұрат (1976 ж.т.), Сәкен (1980 ж.т.).
Дереккөздер
Санат:15 маусымда туғандар Санат:1947 жылы туғандар Санат:Тасқала ауданында туғандар Санат:Батыс Қазақстан ауыл шаруашылық институты түлектері Санат:КОКП мүшелері Санат:Қазақстан КП Исатай аудандық комитетінің бірінші хатшылары Санат:Қазақстан КП Қобда аудандық комитетінің бірінші хатшылары Санат:Қобжа аудандық атқару комитетінің төрағалары Санат:Қобда ауданының әкімдері Санат:Мартөк ауданының әкімдері Санат:КОКП XXVIII съезінің делегаттары Санат:Еңбек Қызыл Туы орденінің иегерлері Санат:Құрмет Белгісі орденінің иегерлері Санат:Ерен еңбегі үшін медалінің (КСРО) иегерлері Санат:Тың жерлерді игергені үшін медалінің иегерлері Санат:Астана медалінің иегерлері Санат:Тыңға 50 жыл медалінің иегерлері Санат:Қазақстан Конституциясына 10 жыл медалінің иегерлері Санат:Ақтөбе облысының еңбек сіңірген қайраткерлері Санат:Қазақстан майорлары
Христо Стоичков
Христо Стоичков (Христо Стоичков; 8 ақпан 1966, Пловдив, Болгария) — болгариялық футболшы, шабуылшы. Карьерасының басым бөлігін ЦСКА және "Барселона" клубтарында өткізген. 80-90 жылдары Болгария Ұлттық футбол құрамасында ойнаған.
Карьерасы
1990 жылы ЦСКА сапында ойнап жүріп, Кубок Иелерінің Кубогында "Барселонаның" қақпасына үш гол соғып, каталондықтардың бапкері Йохан Кройфтың көзіне түседі. Соның артынша Стоичков ""Барселонамен" келісім-шарт жасасты. "Барселона" сапында екі жылдан соң УЕФА Чемпиондар Кубогын жеңіп алды. Бұл ескі форматтағы турнирдің соңғы маусымы болатын.
Диркс Мартын Мартынович
Диркс Мартын Мартынович 1928 жылы Солтүстік Қазақстан облысы Соколов ауданындағы Березовка селосында туған. Еңбек жолын 1944 жылы тракторшы болудан бастады. Кейін Петропавл ауданындағы «Новая жизнь» ұжымшарының трактор­егіс бригадасының бригадирі  болды. 1955­-1961 жылдары осы аудандағы Киров атындағы ұжымшарды басқарды. 1961 жылдан Бескөл ауданындағы «Тоқшын» кеңшарының директоры, ол 1977 жылдан Петропавл облгаз тресінің басқарушысы қызметтерін атқарды. 1971 жылы 8 сәуірде КСРО Жоғарғы Кеңесі Төралқасының Жарлығымен Мартын Мартынович Диркске Социалистік Еңбек Ері атағы берілді.
Христо Стоичков
Карьерасы
Екі әлем чемпионатына қатысты. 1994 жылғы әлем чемпионатында алты гол соғып, ресейлік шабуылшы Олег Саленко екеуі турнирдің сұрмергені атанып, құраманың әлемдік додада бірінші рет жартылай финалға шығуына үлкен үлес қосты. Құрама 1996 жылғы Еуропа чемпионатында топтан шыға алмай қалады. Осы себепті Болгарияны 1994 жылы рекордтық биікке көтерген Димитр Пенев орнынан босатылды. Оған Стоичков наразылық білдірді де, ол үлкен киікілжіңге ұласып, бұл құрама ойындарына бір жылға дейін қатыса алмайтын боп дисквалификацияға ұшырады. Құрамаға тек 1997 жылы 8 маусымда Люксембургпен матчта ғана оралды. Осы ойында Стоиков есеп ашты, ал құрама 4:0 есебімен жеңіске жетті.
Ғалым Айсабайұлы Естекбаев
Ғалым Айсабайұлы Естекбаев - 1960 жылы 25 желтоқсандаАқтөбе облысы Ырғыз ауданының Ырғыз ауылында туған. Қазақ. Әкесі - Естекбаев Айсабай (1928 жылы туған), зейнеткер, жұмысшы кооперативінің төрағасы, ААӨБ төрағасының орынбасары қызметін атқарған. Қазақ және орыс тілдерін біледі.
Христо Стоичков
Карьерасы
Дәл осы кезде "Барселонадағы" ойыны нашарлап кеткен Стоичков "Аль Наср" клубына ауысты. Ал, Болгария құрамасы үш ойында бір ғана ұпай жинап, топтық турнирден аса алмаған 1998 жылғы әлем чемпионатынан кейін Стойчков Жапония клубтарының біріне өтті. Бірер жылдан соң АҚШ-қа кетті де, 2003 жылы карьерасын аяқтады.
Диркс Мартын Мартынович
Тағы қараңыз
Диркс Мартын Мартынович
Христо Стоичков
Карьерасы
2004-2007 жылдар аралығында Болгария құрамасына бапкер болды, бірақ бір де-бір ірі турнирге жолдама ала алмады.
Сілтемелер
Санат:Болгария футболшылары Санат:Болгария Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:ЦСКА София ФК ойыншылары Санат:Барселона ФК ойыншылары Санат:Парма ФК ойыншылары Санат:Әл-Наср Эр-Рияд ФК ойыншылары Санат:Касива Рейсол ФК ойыншылары Санат:Чикаго Файр ФК ойыншылары Санат:Ди Си Юнайтед ФК ойыншылары Санат:Болгария футбол жаттықтырушылары Санат:Болгария Ұлттық футбол құрамасының жаттықтырушылары Санат:Сельта ФК жаттықтырушылары Санат:Мамелоди Санднауз ФК жаттықтырушылары Санат:Литекс ФК жаттықтырушылары Санат:ЦСКА Софья ФК жаттықтырушылары
Ғалым Айсабайұлы Естекбаев
Жетістіктері
Әскери атағы - медициналық қызмет лейтенанты. Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Қазақстан осындай даму жолымен Орта Азиядағы көшбасшыға айналады». Хоббиі - аңшылық, бильярд. Сүйіп оқитын әдебиеті - тарихи романдар. Үйленген. Жұбайы - Иманқұлова Шара Бақытжанқызы, экономист. ¥лы - Естекбаев Абай Ғалымұлы, ҚСАЕКБ арнайы есептер бөлімінің жетекші маманы; қыздары - Естекбаева Асыл Ғалымқызы, ҚМЭБИ студенті; Естекбаева Әсем Ғалымқызы, оқушы.
Диркс Мартын Мартынович
Тағы қараңыз
Санат:1928 жылы туғандар Санат:Соколов ауданы тұлғалары
Жаманты (тау)
Жаманты – Жетісу Алатауының солтүстік-шығысындағы тау сілемі.
Географиялық орны
Алматы облысы Алакөл ауданы жерінде. Алакөл ойысының оңтүстік-батыс жағында ендік бағытта созылып жатыр.
Геологиялық құрылымы, жер бедері
Абсолюттік биіктігі 2605 м. Ұзындығы 25 - 30 км, ені 15 - 18 км. Негізінен, интрузивті және метаморфтық жыныстардан түзілген. Жер бедерінде денудациялық-эрозиялық пішіндер басым.
Өсімдігі
Етегіндегі қызғылт қоңыр топырағында әр түрлі тұқымдас шөптесін біртіндеп қылқан және жалпақ жапырақты орманға алмасады.
Дереккөздер
Санат:Алакөл ауданы таулары Санат:Жетісу Алатауы
Жаңа карач
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Аврен (Варна облысы)
Аврен (Аврен) — Болгариядағы ауыл. Варна облысына қарасты Аврен қауымының құрамына кіреді.
Пошта индексі — 9135. Телефон коды — 05106. ЕКАТТЕ коды — 84.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Варна облысының елді мекендері
Ақмарал Бейсекова
Ақмарал Бейсекова – (15. 9.1951. Түркістан облысы) балет артисі, телередактор. Алматы хореографикалық училищесін (1971), әль-Фараби атындағы Шымкент педагогикалық институтын бітірді (1986).
Комарес
Комарес (Comares) — Испаниядағы муниципалитет. Андалусия автономды бірлестігіне қарасты Малага провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Аксаркия-Коста-дель-Соль ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1615 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 25 км² шамасында. Провинцияның әкімшілік орталығына дейінгі қашықтығы — 39 км.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Малага елді мекендері
Климаттық атыраптар
Климаттық атыраптар - климаттық зонаның немесе климаттық белдеудің белгілі бір климат типін құрайтын бөлігі (мысалы, Қырымның оңтүстік жағасының құрғақ субтропиктік Климаттық атыраптары).
Дереккөздер
Санат:География Санат:Геодезия
Педро Пабло Эрнандес
Педро Пабло Эрнандес (Pedro Pablo Hernández; 24 қазан 1986 жыл, Сан-Мигель-де-Тукуман) — чилилік футболшы, жартылай қорғаушы. 2016 жылғы Америка кубогының жеңімпазы.
Люккенбург
Люккенбург (Lückenburg) — Германия Федеративтік Республикасының Рейнланд-Пфальц жерінде орналасқан муниципалитет. Бернкастель-Витлих ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 97 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 2,57 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 07 2 31 078. Муниципалитеттің басшысы — Райнер Рот.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Рейнланд-Пфальц елді мекендері
Тұрсынбай Саурамбаев
Тұрсынбай Саурамбаев  (1894, Түркістан ауданы Сауран ауылы – 1971, сонда) – Социалистік еңбек ері (1948). 1929 – 42 жылдары ұжымшарда қоймашы, басқарма төрағасы. 1942 – 43 жылдары 2-дүниежүзілік соғысқа қатысты. 1943 – 61 жылдары Түркістан ауданындағы ұжымшар, кеңшарда жылқы фермасының меңгерушісі, басқарма төрағасының орынбасары болып істеді. Ленин орденімен, медальдармен марапатталған.
Сілтемелер
"Оңтүстік Қазақстан Энциклопедиясы"
Санат:Тұлғалар Санат:Социалистік еңбек ерлері
Газ силикат
Газ силикат -қуыс құрылымды жасанды тас материалды, газ туғызушымен араласқан иілімді әк - құм қоспаның қатаюы нәтижесінде алынған.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Сәулет және құрылыс
Кобленц (Аргау)
250px|thumb|Картада орналасуы Кобленц (Аргау) (Koblenz AG) — Швейцарияның Аргау кантонында орналасқан коммуна. Цурцах округінің құрамына кіреді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Аргау елді мекендері
Нови-Велия
Нови-Велия (Novi Velia) — Италиядағы коммуна, Кампания әкімшілік аймағына қарасты Салерно провинциясында орналасқан.
Сыртқы сілтемелер
Кампания елді мекендері
Муньос (Бразилия)
Муньос (Бразилия) (Munhoz) — Бразилиядағы муниципалитет, Минас-Жерайс штатында орналасқан. Оңтүстік және оңтүстік-батыс Минас-Жерайс мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Позу-Алегри экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 7 398 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 190,563 км² шамасында. Халық тығыздығы — 38,8 адам/км².
Тарихы
Қала 1953 жылы құрылған.
Санат:Минас-Жерайс елді мекендері
15 бекет
15 бекет — Маңғыстау облысы Маңғыстау ауданы, Отпан ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы – Шетпе ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 35 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 390 адам (204 ер адам және 186 әйел адам) болса, 2009 жылы 103 адамды (57 ер адам және 46 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Маңғыстау ауданы елді мекендері
Евгений Кипониевич Огай
Евгений Кипониевич Огай (22.4.1946, Атырау облысы, Мақат ауданы, Мақат кенті) – техника ғылымдарының докторы (1994).
Оқу жолы
Мәскеу мұнай және газ өнеркәсібі институтын бітірген (1969).
Жұмыс жолы
Еңбек жолын 1963 жылы «Қаратон» мұнай кәсіпшілігі басқармасында оператор болып бастаған.
Маңғыстау мұнайының өндірістік бөлімінде геолог, аға геолог (1969–1972), Қазақ мұнай жобалау ғылыми-зерттеу институтында аға ғылыми қызметкер, лаборатория жетекшісі, институт директорының ғылыми жұмыстар жөніндегі орынбасары (1972–1994), «Kent Internatiоnal» компаниясында инженер (1995–1996), «Атамекен Петролеум» (1996–2000) және «Needham Group» компаниясында (2000–2003) менеджер болды.
2004 жылдан «ҚазМұнайгаз» АҚ-да атқарушы-директор болып жұмыс істейді.
Дереккөздер
Санат:22 сәуірде туғандар Санат:Техника ғылымдарының докторлары Санат:Мәскеу мұнай және газ өнеркәсібі институты түлектері Санат:Қазақ мұнай ғылыми-зерттеу және жобалау институты қызметкерлері Санат:Қазақстан мұнайшылары Санат:ҚазМұнайГаз директорлары
Асқын аққыштық
thumb|Гелия-II Аномальдық ағыны Асқын аққыштық  — кванттық сұйықтықтың тар саңылаулар мен тар түтікшелер (капиллярлар) арқылы үйкеліссіз ағатын күйі. ТА=2,17 К-нен төмен температурада және 38,8 мм сын. бағ. қаныққан бу қысымында 4Не сұйық гелийі өзінің қасиеттерін күрт өзгертіп, асқын аққыш күйге ауысады. Асқын аққыш 4Не-ді Не ІІ деп, ал асқын аққыш емес 4Не-ді Не І деп атайды. Не ІІ-нің А. а. қасиетін 1938 ж. П.Л. Капица ашқан. Ал 1972 — 74 ж. сұйық 3Не-дің де (2,6 10-3 К-нен төмен температурада және 2,588104 м сын. бағ., яғни 34 атм. қысымда) асқын аққыштығы анықталған. 4Не және 3Не сұйық гелийлердің асқын аққыш күйге ауысуы 2-текті фазалық ауысу болып есептеледі. 2-текті фазалық ауысу байқалатын температурадағы жылу сыйымдылығының өзгеру графигі 1 әрпіне ұқсас болғандықтан, осы температура с-нүктесі деп, ал ауысу—ауысуы деп аталады. Асқын аққыштық сұйықтықты тұтқырлығы жоқ сұйықтық деп қарастыруға болмайды. Өйткені Не ІІ-ге батырылған дискінің иірілмелі тербелістері бойынша жасалынған тәжірибелер Т--дан онша алшақ емес температура кезінде, тұтқырлық салдарынан тербелістің өшуі Не І-дегі осыған ұқсас тербелістердің өшуінен айырмашылығы аз болатындығын көрсетті. Не ІІ-нің А. а. теориясын 1941 ж. Ландау тұжырымдап берді. Екі - сұйықтық гидродинамикасы деп аталатын Ландау теориясының негізіне төмен температураларда Не ІІ-нің әлсіз қозған кванттық жүйе күйінде болуы, ондағы элементар қозулардың (кванттық бөлшектердің) салдарынан деген тұжырым алынған. Бұл теория бойынша Не ІІ өзара бір-бірімен кіріктіріліп тұрған екі құраушыдан (қалыпты және асқын аққыш) құралған деп қарастырылады. Тр-ға онша жақын емес температурада қалыпты құраушы екі түрлі квазибөлшектердің жиынтығынан — фонон және ротоннан тұрады. Квазибөлшектердің өзара және ыдыс қабырғаларымен соқтығысуы салдарынан қалыпты құраушыда тұтқырлық пайда болады да, ал Не ІІ-нің қалған — асқын аққыш құраушысының тұтқырлығы болмайтындықтан, ол тар саңылаулар және тар түтікшелер (капиллярлар) арқылы еркін ағады. Асқын аққыш сұйықтық конвекция әсерінен айырықша жоғары жылу өткізгіштік қасиетке ие. Оның себебі конвекция кезінде жылу квазибөлшектер газының макроскопиялық қозғалысы арқылы тасымалданады.Әдеб.: Халатников И.М., Теория сверхтекучести, М., 1971; Капица П.Л., Эксперимент. Теория. Практика, 2-изд., М., 1977; Паттерман С., Гидродинамика сверхтекучей жидкости, пер. с ағылш., М., 1978.
Санат:Агрегаттық күйлер Санат:Төменгі температура физикасы
Сантьяго мен оның тұрғындары
thumb|400px|left|Түнгі көрініс Сантьяго мен оның тұрғындары Сантьягода елдегі 15 млн халықтың 5 млн-нан астамы тұрады. Қала қарлы таулардың сақинасы ішінде орналасқан, бұнысымен Алматыны еске салады. Сантьягодан шығу үшін тауларда салынған ұзын туннельдерден жүріп өту керек. Чили астанасын көмкеріп жатқан таулар сақинасы мұнар проблемасын тудырды. Қыста газдану деңгейі 92—95%-ға дейін жетеді. Біздің түсінігіміз бойынша қыс жеткілікті түрде шартты құбылыс. Қыстағы температура +5°С-тан сирек төмен түседі. Наурыз болса, бұл Күздің бірінші айы, балалар қаңтардағы демалыстан кейін мектепке барады. Қадам басқан сайын сықасқан жеміс сөрелері кездеседі, мұнда қойылған жемістердің нақ жартысын қалай жеу керек екенін білмейсің. Қаланың орталығында Санта-Лючия төбесі орналасқан. Дәл осы жерде Педро де Вальдиния әдемі жерді көріп, найзасын жерге шаншып, осында қаланың негізін қалады. Қазір бұл көптеген окушылар мен ғашықтар жиналатын ашық аспан астындағы мұражай. "Ла-Монеда" президенттік сарайы Сантьягоның тура орталығында орналасқан, өз атауын бір заманда осында орналасқан монеталық сарайдан алған.
Қазіргі заманғы биік кеңселер мен қонақүйлердің қоршауында орналасқан сарғыш сұр екі қабатты сарай тұнжыраңқы көрінеді. Сарайды қарауылдық жандармерияның екі взводы тұрақты күзетеді. Күн сайын мұнда таңертеңгі сағат 10-нан 11-ге дейін көптеген халықтың назарын аударатын өте әдемі және патриоттық рәсім қараудың алмасуы болып өтеді. Өскери үрлемелі музыканың сүйемелдеуімен қадамдар жасаған жандармдарға қызыға қараған балалар өз ойларында әскери форма киіп, президент сарайының алдындағы алаңда қадамдарын жетілдірген де болар. Қоғам жалпы әскери адамдарға, ішінара жандармерияға құрметпен қарайды. Мен қорқыныштың шамалы үлесі араласқан бұл көзқарас та дұрыс шығар деп айткан болар едім. Мемлекетті танытатын жандармдардың өзі сенімді және байсалды қалпымен, мінсіз сыртқы бейнесімен басқаша ойлауға негіз бермейді. Сарай ішіндегі ұзын дәліздердің бірінде уақыттың ретіне қарай, ақ каррар мәрмәрінен жасалган Чилидің барлық президенттерінің бюсттері тұр. Олардың ішінде Сальвадор Альендо ғана кара мәрмардан жасалған. "Here бұлай?" — деген сұрауымызға: "Бізге бұл Чили тарихындағы үш кара жылдар болды, оны қандай да тілек білдірген жағдайда да, өмірден лақтырып тастауға болмайды", — деп жауап берді. Бізді бастап жүрген және мұнда Альенде кезінен бері жүмыс істейтін сарай хатшысы, чилиліктердің коммунистермси одақтасудың ұзаққа созылмағанына қуанышты екендігін және олардың қателіктерін дер кезінде түзегенін айтты.
Чили котоликтік ел, мұндағы католиктік шіркеудің позициясы өте күшті. Елде ажырасу мен аборттарға тыйым салынған. Аборттарға немесе ажырасуларға немкұрайды қараған саясатшы кез келген, тіпті болашағы бар саясй мансабын жойып алуы мүмкін. Ажырасуларға тыйым салынуға қарамастан, адамдар, әрине, бұл жағдайдан шығар жолды тауып алған, ал мемлекет өз азаматтарына бұл мәселеде кешірімділік танытады. Әңгіме егер отбасы иесі үйден заңды жұбайы атанған жұбайынан кетіп, заң бойынша тіркелмеген, азаматтық жаңа некеге тұрса, заң оның өлімі жағдайында барлық әйелінен қалған балалары мұрагерлікке бірдей құқылы болатындығы жөнінде болып отыр. Әйелдерінен мұрагерлік құқына тек бірінші заңды әйел ғана ие болады. Мемлекет пен шіркеу, осылайша бұл нәзік мәселеде қақтығыссыз тепе-теңдікті сақтауы екі жақты да қанағаттандырады деу керек.
Жалпы, чилиліктер өте жағымды әсер қалдырады. Ашық, көпшіл, көңілді және әдемі адамдар кез келген мезетте сіздермен араласып, сіздердің кез келген сұрақтарыңызға жауап беруге әзір тұрады. Әдемі ер адамдар әйелдер мен балалар көп кездеседі. Ел экономикалық өрлеу жағдайында, бұл адамдардың көңіл күйінен де байқалады. Барлығы қайдағы бір жаққа асығулы, күлкілер көп, машиналар гуілдейді, оқушылар мен студенттер топтанып алған, айқайшылар дәмханалар мен мейрамханаларға шақырады, дүкендер сатып алушыларға толы — бұлардың бәрі адамдарға өмір сүрудің ұнайтынын және олар бұны рақат сезіммен атқаратынын, олардың ертеңгі күннен де қандай да бір жақсылық күтетіндерін білдіреді. Түнде ашық дәмханаларда, ештеңеден қауіптенбестен, біздің құлаққа өте үйреншікті емес музыканы тыңдап, шексіз ұзақ отыруға болады. Күні бойы жақсы көңіл күйде боласың, қонақ үйге қайтқың келмейді. thumb|700px|center|Сантьяго
Дереккөздер
Санат:География
Қала-мемлекеті
thumb|300px|Сингапур қала-мемлекетінің панорамасы Қала-мемлекеті — қаламен басқарылатын (ереже бойынша, бір орталыққа бағынатын) және әдетте тәуелсіз мемлекет болып табылатын кішігірім территория. Тарихи қала-мемлекеттер көбінесе мәдени облыстардың және әр түрлі саяси одақтардың бір бөлігі болып табылған, мысалы:
Әдетте қала-мемлекеттері ежелгі замандарда және ортағасырларда кездескен. Алайда болашақ тәуелсіз мемлекеттер, ресми немесе бейресми одақтарға бірігіп отырған. Кейбір кездерде империялар немесе одақтар (конфедерациялар және федерациялар) тікелей аннексия нәтижесінде құрылған (мысалы, Микен өркениеті немесе Рим республикасы), ал кейбір жағдайларда өзара қорғаныс мақсатында, ерікті альянс ретінде құрылған (Пелопоннес, Афина және Беотия одақтары).
Орта ғасырлардағы қала-мемлекеттері — ерікті қалалар және қала-коммуналар — орта ғасырлардағы Германияның, Италияның және Ресейдің ерекшелігі болған. Олардың көбісі Ганза одағына мүше болған.
Қазіргі әлемдегі қала-мемлекеттері
Казіргі таңда тек бірнеше қала-мемлекет бар, дегенмен олардың арасында көбісінің толық егемендігі жоқ.
Сингапур
Экватордан 137 км солтүстікте, Малайзияның Жохор облысының оңтүстігінде, Индонезияның Рияу аралының солтүстігінде орналасқан қала-мемлекет, арал-ел.
1959 жылдан бастап Сингапур Британ империясының өзіндік басқаруға ие мемлекеті болып саналды, сайлау нәтижесінде премьер-министр лауазымын Ли Куан Ю атқарды.
Монако
Ергежейлі мемлекет, Францияға ұқасатырылатын мемлекет, Еуропаның оңтүстігінде Лигурий теңізінің жағасында орналасқан; құрлықта Франциямен шектеседі. Әлемдегі ең кіші және ең тығыз орналасқан елдердің бірі.
Ватикан
Рим территориясының ішіндегі Ергежейлі мемлекет-анклав (әлемдегі ең кіші мемлекет, Италияға ұқсастырылады.
NGC 6936
NGC 6936 — Ешкімүйіз шоқжұлдызында орналасқан E-S0 типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1885 жылы 1 қыркүйекте Фрэнсис Пресервед Ливенворт астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 6936 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 65033, ESO 528-22, MCG -4-48-21.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Ешкімүйіз (шоқжұлдыз)
Вань-Ю
Вань-Ю — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы, Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Үлкен Макариха өзенінің оң жағалауынан 86 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 39 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Коми Республикасы өзендері Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері
Климатты мелиорациялау
Климатты мелиорациялау - климатты жақсарту; ауаның жер беті қабатында климат режімін өзгерту шаралары; мысалы, орман өңірлерін жасау, суару, суландыру жүйелерін дамыту және т.б.
Дереккөздер
Санат:География Санат:Геодезия
Боздақ (айрық)
Боздақ – түйе жүні.
Елді мекендер:
Шығыс Жота
Шығыс Жота – Камчатка түбегінің шығыс бөлігіндегі тау жүйесі. Батыс беткейлері тік, шығыс беткейлері көлбеу келген соңғы көтерілімде көтерілген жекеленген жоталардан тұрады. Ұзындығы 600 км, ені 60 км. Шығыс жотаның оңтүстігіндегі Ганальский жотасы (биіктігі 2277 м) протерозой және төмендегі палеозойдың гнейс, кристалды тақтатастары, мезо-кайнозойдың гранит және эффузияларынан түзілген массив болып есептеледі. Шығыс жотаның кайнозой қатпарлығында көтерілген негізгі бөлігі – Шығыс камчатка антиклинорийі жоғарғы бор шөгінділері мен жанартаулық жыныстардан (базальт, туф) құралған. Валагинский және Тумрок жоталарының қиылысқан жерін шығыс камчатка жанартаулық белдемі (Кизимен жанартауы, 2485 м) кесіп өтеді. Кумроч жотасында Шиш жанартауы (2346 м) орналасқан. Беткейлерін жалпақ жапырақты және қылқан жапырақты орман жапқан.
Шолпан Ержігітова
Шолпан Ержігітова - (1958, Жамбыл облысында туған). Жамбыл гидромелиоративтік-құрылыс институтын (1980), Мәскеу гидромелиоративтік институтының аспирантұрасын (1987) бітірген. Экономика ғылымдарының кандидаты. 1990-1993 жылдары - Жамбыл гидромелиорациялық-құрылыс институтының ғылыми-зерттеу секторының аға ғылыми қызметкері, аға оқытұшысы. 1993-1994 жылдары - Жамбыл кәсіпкерлік жоғары мектебінде кафедра доценті, Экономика мен басқару кафедрасының меңгерушісі. 1994-1998 жылдары - Алматы қаласында туған Әкімшілігі жанындағы Алматы менеджмент мектебінің мұниципалды менеджменты дамытұ Орталығының директоры. 1998 жылдан - «ҚазТрансОйл» МТ¥К» ЖАҚ кадрлармен жұмыс басқармасы бастығының орынбасары, әлеуметтік және кадр саясаты департаментінің бас менеджері, «мұнай мен газ тасымалы» ¥К» ЖАҚ әлеуметтік және кадр саясаты департаменті директорының орынбасары, «Қазмұнайгаз» ¥К АҚ персоналды басқару департаменті директорының орынбасары, директоры.
Шығыс Жота
Сілтемелер
"Қазақ Энциклопедиясы", 9 том
Санат:Камчатск өлкесі географиясы Санат:Ресей таулары
Шолпан Ержігітова
Дереккөздер
Санат:Қазақстан мұнайшылары Санат:Тұлғалар
Кальцифир
Кальцифир — жоғары температура жағдайында кремнийлі-магнийлі әктастардың әкелу-әкетусіз қайта кристалдануынан қалыптасатын әркелкі түйірлі тау жынысы. Кальцифир кальциттен, доломиттен және олардан аздау гранаттан, пироксеннен, форстериттен, шпинельден және басқа минералдардан тұрады. Минералдың құрамы бойынша кальцифир — мәрмәрлар мен скарндардың аралығындағы тау жынысы.
Дереккөздер
Санат:Геология
Андрей Васильевич Донченко
Донченко Андрей Васильевич 1911 жылы Солтүстік Қазақстан облысы Преснов (қазіргі Жамбыл) ауданындағы Троицк селосында дүниеге келген. Еңбек жолын 1929 жылы «Троицк» ұжымшарында бастаған. 1931 жылдан Мамлют ауданындағы «Қызыл әскер» кеңшарында жұмыс істеді. 1933­-1936 жылдары Қызыл Әскер қатарында болып, кейін комсомол және партия ұйымдарында қызмет етті. 1944-­1973 жылдары Сергеев (қазіргі Шал ақын) ауданындағы «Приишим» кеңшарының директоры болып істеді. 1971 жылы 8 сәуірде КСРО Жоғарғы Кеңесі Төралқасының Жарлығымен Андрей Васильевич Донченкоға Социалистік Еңбек Ері атағы  берілді. Сонымен қатар  ол Ленин,  Еңбек Қызыл Ту және «Құрмет Белгісі» ордендерімен марапатталған. Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесінің депутаты болып сайланған.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан Жоғарғы Кеңесінің депутаттары
Сондало
Сондало (Sondalo) — Италиядағы коммуна, Ломбардия әкімшілік аймағына қарасты Павия провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 4498 адамды құрайды. Халық тығыздығы 47 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 96 км² шамасында. Пошта индексі — 23035.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ломбардия елді мекендері
IC 2900
IC 2900 — Арыстан шоқжұлдызында орналасқан E (эллипстік галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 1424467, NPM1G +13.0274.
Сыртқы сілтемелер
IC 2900 Санат:Арыстан (шоқжұлдыз)
NGC 2493
NGC 2493 — Сілеусін шоқжұлдызында орналасқан SB0 типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1788 жылы 31 желтоқсанда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 2493 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 22447, UGC 4150, MCG 7-17-7, ZWG 207,14.