cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Бектауата үңгірі
Бектауата үңгірі  – Бектауата тауының оңтүстік-батыс беткейінде, Балқаш қаласынан солтүстікке қарай 60 км жерде орналасқан.
Сипаты
Үңгір биотитті гранит пен аплит тау жыныстарының жапсарындағы жіктің үгіліп, еріп бұзылуынан пайда болған. Оңтүстік-шығыстан солтүстік-батысқа қарай созылып жатыр. Ұзындығы 45 – 48 м-дей. Үңгірдің аузы тау етегінен 80 – 100 м биіктікте орналасқан, оған тас қорымы арқылы көтеріледі. Алдында ұзындығы 6 – 7 м, көлденең 4 – 5 м тегіс ашық алаң бар. Үңгірге кірер қуыстың биіктігі 3 м-дей, ені 1,5 м, одан әрі ені 2 – 2,5 м-ге дейін кеңейеді, табаны 15 – 16 м-ге дейін тегіс, одан әрі сәл көтеріңкі, сонан соң төмендейді. 29 м-ден әрі үңгір түбін тереңдігі 1,5 м-дей көлшік алып жатыр. Үңгір бірте-бірте жоғарылап, ені 1,5 м-ге дейін тарылады. Жоғарғы жағы мұржа тәрізді дөңгелек тар тесікке айналып жер бетіне шығады. Суы мөлдір, өте салқын, түбі лай. Су деңгейі бір қалыпта сақталады. Ертеректе Бектауата үңгірі ауру адамдар, бала көтермейтін әйелдер басына түнеп, құрбан шалып, құдайдан тілектерінің орындалуын сұрап жүретін орын болған. Кейін туристерді қызықтыратын мекенге айналған.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан үңгірлері Санат:Қарағанды облысы географиясы
Асқар Оразалыұлы Шәкіров
Асқар Оразалыұлы Шәкіров - Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігі Кедендік бақылау комитетінің төрағасы.
Жөлек (ауыл)
Жөлек — Қызылорда облысы Шиелі ауданындағы ауыл, Жөлек ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы – Шиелі кентінен солтүстік-батысқа қарай 30 км жерде, Сырдария өзені аңғарындағы қамыс, түйнекөлең, т.б. әр түрлі сораң шөптер өскен шалғынды саздақ топырақты, шөлді белдемде орналасқан.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 1548 адам (792 ер адам және 756 әйел адам) болса, 2009 жылы 1611 адамды (798 ер адам және 813 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Шиелі ауданы елді мекендері
Асқар Оразалыұлы Шәкіров
1956 ж. 2 ақпанда Қарағанды қаласында туған.
Қозыбай шешен
Қозыбай шешен Қозыбай Нәупілұлы 1822 жылы казіргі Солтүстік Қазақстан облысының Жамбыл ауданына карасты Маманай ауылында туған. 1906 жылы қайтқан. Қозыбайдың әкесі Наупіл батыр, оның атасы Шашақ та белгілі батыр болған, қазақ даласына ақындық, серілік атағы жайылып кеткен Қанафия (Сегіз сері) сол Наупіл батырдың туған інісі еді. Кезінде Қозыбай шешенді қазақ жерінде білмейтін кісі некен-саяқ болыпты. Оны жұрт "Арқаның арыстаны" деп атаған екен. Қозыбай он жасында Болатнайдағы медресеге оқуға түсіп, оны 1835 жылы бітіріп шығады. Сол жылы күзде Қызылжардың медресесіне алынып, білімін әрі карай толықтырады. Мұны тәмәмдар кезде әкесі кайтыс болады. Сол жылы күзге салым анасы Балым дүниеден өтеді. Қозыбай ата-анасыз қалған соң, жұрт оны Балташтың Қозыбайы деп атайды. Он жеті жасында Қозыбай нағашысының ауылында күреске түсіп, палуандар сапына қосылады. Ол мұның үстіне ән салып, домбыра, кобыз, сыбызғы тартады, салдык-серілік кұрады. Қозыбай жер ауып, тобықты Оразбай Аққұлының ауылына барады. Сонда байлығы тасып, көзін май басқан бай оған ілтипат та білдірмейді. Басына іс түсіп келгендіктен, Қозыбай Оразбайға ештеңе айтпай үнсіз отыра береді. Қозыбайдың еліне келгенін естіп: "Арқаның арыстаны" - Қозыбай шешенге ән береміз, көңілін көтереміз" деп Абай, оның қайын атасы Түсіп, Абайдың інілері Ысқақ, Ысмағүл, Шәкәрім, Нұртаза, балалары Мағауия, Тұрагүл, тағы басқалар Оразбайдың үйіне сау ете қалады. Келген беттерінде Абай бастаған топ Қозыбайға ән беріп, кол алысады. Қасындағылар шешенмен амандасып болған соң, Абай: "Қозыке, Арқаның арыстанысыз, бір дем айдап біздің жаққа келіп калған екенсіз. Маңдайыңыз жарқырап, жолыңыз ашық болсын. Ісіңіздің арты қайырлы болсын, - депті. Қозыбай шешен Абай сөзіне ден қоя отырып:
Асқар Оразалыұлы Шәкіров
1978 ж. - ішкі істер органдарында қызмет атқарды.
Қозыбай шешен
Ғажап бар жер мен көктің арасында,
Асқар Оразалыұлы Шәкіров
1978-81 жж. - КСРО ІІМ Академиясының Басқару проблемаларын зерттеу ғылыми орталығында жұмыс істеді.
Илиш
Илиш — Башқұртстанның Илишев ауданындағы ауыл, Ябалаковк ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 418 адамды құрады. Пошта индексі — 452275, ОКАТО коды — 80230880003.
Қозыбай шешен
Біреу шат, біреу қапа панасында, Кездейсоқ шымшық құсқа бақыт қонса, Самұрық кызмет етер саясында,
Асқар Оразалыұлы Шәкіров
1981-84 жж. - КСРО ІІМ Академиясының адъюнктурасында оқудан өтті.
Илиш
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Қозыбай шешен
депті. Бұл сөзді Оразбайға байланысты айтып, шешен өзін самұрыққа теңегенін біле қойған Абай іркілместен: "Арқаның арыстаны" - Қозыбай шешенді бұл ауылға қалдыруға болмайды, - деген екен. Абайдың інісі Ысқақ болыс: "Қозекең маған ақылшы болсын. Қашан өз еліне қайтқанша, біздің үйде тұрсын. Семейдегі Аязбен өзім келісемін", - депті. Сонда Абай тобы Ысқақ сөзін қостаған екен. Бұл шешімге шешен де келіседі. Содан кейін Қозыбай үш күрең касқа ат жеккен күймесіне отырып, Шақан деген атқосшысымен бірге Ысқаққа еріп, оның ауылына барыпты. Ысқақ болыстың үйінде жүрген шешенді Түсіп конаққа шақырып, мәжіліс құрып отырғанда, оның көңілін аулап, Түсіп былай дейді:
Асқар Оразалыұлы Шәкіров
1984-87 жж. - КСРО ІІМ Академиясының инспекторы, аға инспекторы, ғылыми қызметкері.
Илиш
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Қозыбай шешен
Асқынған дау сөзінен мұқар,
Асқар Оразалыұлы Шәкіров
1987 ж. - КСРО ІІМ Орталық аппараты сыртқы байланыстар бөлімінің референті.
Қозыбай шешен
Алмас кылыш жүзінен мұқар,
Флёа
Флёа (Flöha) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония жерінде орналасқан қала. Хемниц әкімшілік округіне бағынады. Орталық Саксония ауданының құрамына енеді.
Асқар Оразалыұлы Шәкіров
1989 ж. - КСРО ІІМ Бүкілодақтық ҒЗИ қазақ бөлімінің бастығы.
Қозыбай шешен
Қисық ағаш тезінен мұқар,
Флёа
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 11704 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 18,53 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 14 1 77 120. Қаланың басшысы — Фридрих Шлоссер.
Асқар Оразалыұлы Шәкіров
1992 ж. - ҚР СІМ бөлім бастығы, басқарма бастығының орынбасары, бастығы.
Флёа
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония елді мекендері
Қозыбай шешен
Кекшіл адам басын жұтар. Жақыннан шыққан жау жаман, Ол шіркін өзінен мұқар. Жаңылмас жақ болмас,
Асқар Оразалыұлы Шәкіров
1995-96 жж. - Қазақстан Республикасының Корея Республикасындағы уақытша сенімді өкілі.
1996 ж. - ҚР СІМ ерекше тапсырмалар жөніндегі елшісі.
Капела-ду-Алту-Алегри
Капела-ду-Алту-Алегри (Capela do Alto Alegre) — Бразилиядағы муниципалитет, Баия штатында орналасқан. Солтүстік-шығыс Баия мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Серринья экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2007 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 12 311 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 655,805 км² шамасында. Халық тығыздығы — 18,7 адам/км².
Асқар Оразалыұлы Шәкіров
1996 ж. - ҚР сыртқы істер министрінің орынбасары.
1998 ж. - Қазақстан Республикасының Үндістан Республикасындағы төтенше және өкілетті елшісі.
2004 ж. - ҚР сыртқы істер министрінің орынбасары. 2006 жылдан - Қазақстан Республикасы Қаржы министрлігі Кедендік бақылау комитетінің төрағасы.
Дереккөздер
<References/>
Қозыбай шешен
Сүрінбес тұяқ болмас, Алыстың дәмі тартса, Ер жігіттің басында, Еш ерік болмас.
Кведлинбург (район)
Кведлинбург (Landkreis Quedlinburg) - 2007 жылдың 30 маусымға дейін Германия қарамағында болған аудан  сол жылдың 1 шілдесінен  бастап Гарц ауданына көшті. Аудан орталығы - Кведлинбург қаласы. Саксония-Анхальт жеріне қарайды. Жер аумағы - 540,38 шаршы км. Тұрғыны - 73 243 адам. Тығыздығы - 136 адам/ шаршы км. Ресми код - 15 3 64.
Қозыбай шешен
Арыстанға темір торлы
Кведлинбург (район)
Аудан 25 қауымға бөлінеді.
Қозыбай шешен
Шынжырдың ауырлығы болмас. Ер жігітке дүниенің,
Кведлинбург (район)
Сілтемелер
Санат: Саксония-Анхальт аудандары *
Қозыбай шешен
Ешбір тарлығы болмас.
Ер жігітке бейнет ар емес, Оны өз басынан өткермеген, Ер-азамат нар емес.
Жігітке сайран да серуен, Сергелден де серуен.
Уа, Арқанын арыстаны,
Қозыбай шешен қамықпа, Жалғызбын деп тарықпа. Беделің зор ер едің,
Пайдаң, тиген халыққа. Бұл да өз елің ғой. Сапарың он болсын
Дәм-тұзыңды мұнан жазса.
Топырағыңды туған жеріңнен жазсын!
депті. Түсіптің бұл сөзінін мазмұнына түсінген Қозыбай шешен оған риза болып, алғыс айтыпты. Қозыбай шешен Ысқақ болыстың қолында билік айтып, бір жарым жыл тұрыпты. Семей уезінің бастығы алты айда бір оны шақыртып алып сөйлесіп, пікірін біледі екен. Үшінші жолы да уез бастығы Қозыбаймен ұзақ әңгімелесіп, Ысқақ болысқа оны қайта қайтарады. Шешен өз күймесімен Семей қаласынан қырық бес шақырымдай жерге барған сәтте күн кешкіріп, қараңғылық үйіріле бастайды. Сонда жол үстіндегі бір ауылға тоқтап, үлкен үйдің тұсына барған соң, Шақанды қонуға рұқсат сұрау үшін жұмсайды. Атқосшысы ақ ордаға ән бере кіріп, қонуға келгендерін үйдің сол жағында отырған жас жігітке айтады. Ұзын қою кара мұртының екі жағын екі қүлағына орап қойған үй иесі шалқая отырып:
-	Қонағы бізге мейман болар деп көрші, - дейді. Шақан ақ ордаға қайта кіріп шешеннің сөзін бұлжытпай айтқанда, үй иесі орнынан ұшып түрегеледі. Бұл сол төңіректің белді адамдарының бірі қаракесек Ақайдың Хасені екен. Ол үйде отырған жігіттерге карап:
-	Ұят болды-ау, масқара болдым-ау, капы қалдым-ау, Тобықты Ысқақ болыстың қолында "Арқаның арыстаны" - Қозыбай шешен бар деп еді, осы Қозыбай шешен болмасын. Бұл сөзді Қозыбайдан баска ешкім айтпайды жүріңдер жігіттер, ән беріп, үйге ертіп әкеп мейман етейік. Батасын алайық. Кешірім сұрайық? - деп үйдегі адамдарды бастап шығып, Қозыбай шешенге ән беріп, кешірім сұрайды. Оны күймесінен түсіріп, ордаға қолтықтап әкеп енгізеді. Мейманды қол жайып карсы алады, екі апта бойы Қозыбай шешеннің әнегелі сөздерін, ән-күйлерін тыңдап, Хасен мен оның айналасындағылар тамаша шатықка кенеледі. Жұрттың құлақ құрышы қанған соң, Қозыбай ауылына қайтуға рұқсат сұрайды. Бірақ оны өзіне ақылшы етуді көздеген Ақайдың Хасені тарту-аралғысымен Ысқаққа арнайы кісі жіберіп:
-	Ысқақ аға үлкен кісі ғой, мен жаспын. Қозекең саған біраз уақыт ақылшы болды ғой. Енді қалған уақытында Қозекең маған ақылшы болсын? - деп өтініш жасайды. Ысқақ болыс Хасеннің мәселін қайырмай, келісімін береді. Ақыры Қозыбай шешенге Ысқақ пен Хасен, Абай бастаған топ ояз бастығынан оған кешірім етуді сұрайды. Солардың талап-тілегін қабылдап, Қозыбайға он екі жылды үш жылға шегереді де, шешенге өз еліне қайтуға рұқсат етеді. Ертіс өзенінің бойындағы Бәсентин жұртына аты шыққан Шалкақ Құсман Қозыбайды үйіне конаққа шақырады. Шешен еліне қайтар алдында оған қонақ болады. Сонда Құсман қонақ асы бере отырып:
Ерге пайдасы тиер.
Содырлы-сотқар көп болса, Еліне найзасы тиер.
Қоғамшыл кең колтық болсаң,
Әрқашанда халкың сүйер.
Жақсыға жаманнан кесір тиер
Өзіңе жамандық қылған пендеге,
Басына қап тауындай қатер төнсе де,
Үшке дейін сабыр, шыда.
"Кең болсаң, кем болмайсың" деген сөз бар,
Әр уақытта жібектей боп есіл.
Іс түссе үштен артық,
Шыдам қылмай, айбынмен.
Төртіншіде қатты тесіл.
Ішінен жақсысы кетсе, ер жесір.
Басшысы кетсе, ел жесір,
Уа, Козыбай дегеніңе жет!
депті. Құсманның бұл сөзін құптап, Қозыбай шешен еліне қайтуға асығып жүрген де, Түсіптің Әди атты немересі қайтыс болады. Оған көңіл айту үшін Қозыбай Абай бастаған топка ерді. Бұлар келгенде қайғырын жатқан Түсіп басын көтермейді. Сонда Қозыбай шешен:
Уа, сұңқарыңыз тұғырдан ұшты, Салмағы келіп сізге түсті.
Бөрінен тағдырдың жазмышы күшті,
Сұңқар ұшса, тұғыры қалады.
Қау шөп күйсе, түбірі қалды.
Акыры соңғы ұлыңызға қалады.
Аяулы көңліңіз қаяулы болыпты,
Өткеннің қайырын берсін!
деп, Түсіпке көңіл айтыпты. Осы окиғадан кейін Қозыбай шешен Абай төңірегіндегі кісілермен коштасып еліне қайтады. Қозыбай 84 жасында Есіл бойында дүниеден кайтқан. Қозыбай шешен туралы кейбір деректерді "Билер сөзі" атты (профессор Тұрсынбек Көкішов кұрастырған) жинақтан келтірдік. Осы жинақтағы мәліметтерге аздап сәйкес келе бермейтін деректердің "Боздағым" (Қазақтың жоқтау жырлары - 1990 ж.) деген кітаптан кездестірдік. Онда: "Қозыбай Есенғұлұлы ("Билер сөзінде" Нәупілұлы 1822 жылы туған. 1914 жылы 92 жасында Есіл бойында дүниеден қайтқан" делінген) - бұрынғы Петропавл уезінің Құсмұрын болысындағы уақ руының Бұйдалы аталатын табынан шыққан азамат. Қозыбайдың өзі де, оның әкесі Есенғүл да кезінде қажы сапарына шыққан жол көріп, ел басқарған белгілі адамдар. 1832 жылы туып, 1912 жылы 12 қазанда Қозыбай қария дүние салғанда сол елдің Ысқақ Сәлібаев деген ақыны осы жоқтауды шығарып айттырған. Соңынан 1913 жылы бұл жоқтауды Қозыбай кажының ұлы Тумырза Орынбор қаласындағы "Дін һәм мешіт" баспаханасынан жеке кітап етіп бастырады".., деп түсініктеме беріледі. Онан соң "Біссіміллә сөзден бастайын" деп бастайды да:
Шешен болған данышпан,
Іс істейтін ақылмен.
Билердің болған данасы,
Құдайкүл бай деп атайды.
Онан соңғы атамыз.
Он бесінен ай болған.
Шешендігін сұрасаң.
Жиреншедей бар еді.
Биіктігін сұрасаң,
Асқар таудай нар еді.
Бір қалыптан танбайтын,
Ішсең мейрің қанбайтын,
деп, Қозыбай шешеннің барлық қадір-қасиетін ұзақ термелейді. Осы екі жинақтағы алшақтықтар алдағы уақытта салыстыра қарауды қажет етеді.
Дереккөздер
Санат:Қазақ би-шешендері Санат:1822 жылы туғандар Санат:1906 жылы қайтыс болғандар
Эттерсбург
Эттерсбург (Ettersburg) — Германия Федеративтік Республикасының Тюрингия жерінде орналасқан муниципалитет. Веймар ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 574 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 2,92 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 16 0 71 017. Муниципалитеттің басшысы — Вернер Мичинг.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тюрингия елді мекендері
Үгіт
Үгіт (agіtatіo — қозғалысқа салу) — бұқара халыққа саяси әсер ету, белгілі бір мақсатқа бағыттау құралы. Үгіт көпшілікті белсенді әрекетке итермелейтін белгілі бір идеяны, ұранды тарату арқылы көрінеді. Саяси үгіт саяси топтардың мүддесін көздеп, белгілі бір топтың немесе адамның көпшіліктің қолдауы арқылы саяси билік күшін иеленуіне қызмет жасайды.
Үгіт таратудың жолдары әр алуан. Мәселен, әңгімелесу, жиналыста баяндама жасаудан бастап, бұқаралық ақпарат құралдарын пайдалану, плакат, сурет, кино, театр, т.б. насихат құралдары арқылы іске асырылды.Үгіт саяси-әлеуметтік топтардың саяси, мәдени деңгейін, әлеуметтік, кәсіби мүдделерін, т.б. факторларды ескере отырып жүргізіледі. Үгіт адамдарға түсінікті, нақты, күнделікті өмірмен тығыз байланыста төзімділікпен жүргізілсе ғана тиімді болады. Қазақстанның қазіргі қоғамдық өміріндегі демократиялық жаңғырулар мен азаматтық қоғам құру, мемлекеттілікті нығайту үрдісі жағдайында, мемлекетшілдік идеясы тұрғысында үгіт-насихат жұмыстарының маңызы зор.
Санаға, көңіл-күйге, тұрғындардың қоғамдық, белсенділігіне ықпал ету үшін оларды бір нәрсеге сендіру немесе белгілі бір әрекеттерді жасауға бейімдеу мақсатымен идея тарату.
Сілтемелер
"Қазақ Энциклопедиясы", 9 том
Падун (Юргамыша тармағы)
Падун — Ресейдегі өзен. Қорған облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Юргамыш өзенінің оң жағалауынан 48 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Тобыл өзені Уй өзенінің құйылысынан Қорған қаласына дейін. Өзен саласы — Тобыл, өзен алабы — Ертіс.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Қорған облысы өзендері
Улы толқынды түтін
Улы толқынды түтін (Ядовитодымная волна) — улы түтінді құтыны (шашканы) желдің багытымен жағу нәтижесінде пайда болған түтін. Улы толқынды түтін сондай-ақ сұйық улағыш қоспаларды арнаулы құралдардан бүрку арқылы да алынуы мүмкін. Улы толқынды түтін қарсыластын, адам күшін жою және оның іс-кимылын қиындату үшін қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Нойштадт-ам-Ренштайг
Нойштадт-ам-Ренштайг (Neustadt am Rennsteig) — Германия Федеративтік Республикасының Тюрингия жерінде орналасқан муниципалитет. Ильм ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 785 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010). Алып жатқан жер аумағы 17,03 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 16 0 70 038. Муниципалитеттің басшысы — Дирк Махелайдт.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тюрингия елді мекендері
Мюроль (Пюи-де-Дом)
Мюроль (Murol) — Франциядағы коммуна. Овернь аймағына қарасты Пюи-де-Дом департаментінде орналасқан. Иссуар округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 15,05 км² шамасында.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 546 адамды құрады. Халық тығыздығы — 36,28 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пюи-де-Дом департаментінің коммуналары
Жазық параллельді мөлшерлер
Жазық параллельді мөлшерлер (плоскопараллельные предельные меры) — эталоннан бұйымға (өлшеу аспаптарын және өлшемдерді тексеру үшін) ұзындық бірлігін беруге арналған ұзындықтың шекті өлшемдері. Шекті өлшеуді орындау кезінде шекті мөлшерді бір-бірімен үйкелеп біріктіреді.
Дереккөздер
Санат:Өлшеу техникасы
Тоғайбұлбұл туысы
Түрлері
Қазақстанда тоғайбұлбұл туысының тек қана бір түр – тоғайбұлбұл түрі бар, мұны кейбір әдеби деректемеде қызғылтсары құйрықты сандуғаш деп те атайды.
Пішім беру операторы
Пішімді беру операторы (Оператор задания формата) — N2 FORMAT (S), мұндағы: N2 — оператор ентаңбасы, S — спецификация тізімі. Бұл оператор жедел жад пен сыртқы құрылғылар арасында мәліметтер алмасу кезінде қажетті түрлендіру және редакциялау үшін қажет. Күйін анықтайтын мағлұматтар жиыны. Енгізілетін немесе шығарылатын мәліметтердің пішімін беретін оператор.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Ай-Гу-Еган
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — ОбьВах өзенінің құйылысынан Нефтеюганск қаласына дейін. Өзен саласы — Вах, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
NGC 1668
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1837 жылы 1 желтоқсанда Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 1668 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 15957, ESO 251-30, MCG -7-10-23, AM 0444-444.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Кескіш (шоқжұлдыз)
Антитоксин
Антитоксин — уға немесе токсинге қарсы әрекет ететін не оларды бейтараптайтын дәрі. Көбінде жылқы қаны сарысуынан әзірлейді. Инфекциялық аурулардың қоздырғыштарының салдарынан пайда болатын токсиндерді залалсыздандындыруға бағытталған қарсы денелердің әртүрлілігі түсініледі. Олар организмде осы аурулар негізінде немесе анатоксиндермен иммундау нәтижесінде пайда болады. Жылқыдан иммундау нәтижесінде алынған антитоксин сарысу ретінде аурулардың (сіреспе ауруына қарсы, дифтерияға қарсы егілетін сарысу, т.б.) алдын алу және емдеу шараларын жүргізу мақсатында қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Иммунология
Чугаль
Чугаль (ор. чугаль) — құрамында 20...25% алюминий бар ыссыға және жегідеуге төзімді шойын.
Дереккөздер
Санат:Металдар
8 маусым
Маусымның 8 — Григориан күнтізбесінде жылдың 159-шы күні (кібісе жылдарда 160-шы). Жылдың аяғына 206 күн қалады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:8 маусым
Көпшіліктің келісім әдісі
Көпшіліктің келісім әдісі (Метод согласия большинства) — мәліметтер базасын басқару жүйесінде — транзакцияларды параллель орындауды басқару әдісі; қақтығысты, оның ішінде тұйықталу жағдайын, болдырмауға мүмкіндік беретін "дауыс беру" сүранысы бойынша мәліметтерді өзгерту құқығы бар.
Сілтемелер:
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Мақұлбек Байгелдиев
Мақұлбек Байгелдиев - 1946 жылы 10 қазанда Жамбыл облысы Талас ауданының Ерназар ауылында туған.
Қазақ мемлекеттік ауылшаруашылық институтын бітірген (1969), ғалым-агроном.
Қазақ және орыс тілдерін біледі. «Нұр Отан» ХДП мүшесі.
1961 жылдан -Жамбыл облысы Талас ауданының «Қызыл Октябрь» ұжымшарының жұмысшысы. 1964 жылдан - Қазақ мемлекеттік ауылшаруашылық институтының студенті. 1969 жылдан - «Қызыл Октябрь» ұжымшарының агрономы, бас агрономы. 1971 жылдан - Кеңес Әскерінің қатарында қызметте. 1973 жылдан - Жамбыл облысы Жамбыл ауданының «Пионер» кеңшарының бас агрономы. 1975жылдан - Жамбыл аудандық ауыл шаруашылық басқармасының бас агрономы. 1978 жылдан - Қазақстан Компартиясының Жамбыл аудандық комитетінің нұсқаушысы. 1981 жылдан - Жамбыл облысы Жамбыл ауданының «Жеміс-жидекті» кеңшарының директоры, 1986 жылдан - «Асы» кеңшарының директоры. 1995 жылдан - «Жасөркен» кеңшарының директоры. 1997жылдан -Жамбыл аудандықауыл шаруашылық басқармасының бастығы. 1998 жылдан - Жамбыл облысы Жамбыл ауданы әкімінің бірінші орынбасары; 2001 жылдан - әкімнің орынбасары; 2002 жылдан - әкімі. 2006 жылдан - Жамбыл облысының әкімі аппараты басшысының орынбасары. 2007 жылдан бері - Жамбыл облысы әкімдігінің Табиғи ресурстар және табиғатты пайдалануды реттеу департаментінің директоры.
«Еңбек ерлігі үшін», «Қазақстан Республикасының тәуелсіздігіне 10 жыл» (2002), «Қазақстан Конституциясына 10 жыл» (2006) медальдарымен марапатталған.
Сүйіп оқитын әдебиеті - классика.
Дереккөздер
Санат:1946 жылы туғандар Санат:Жамбыл облысында туғандар Санат:Жамбыл облысы тұлғалары
Переправа (өзен)
Переправа — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кара теңізі орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — 15.02.03 гидрографикалық бірліктің жағалау сызықтарымен, оның ішінде Белая аралын) қамти отырып, шектесетін РФ-ның ішкі теңіз сулары мен территориялық теңіздері шегіндегі Кара теңізі аралдары. Өзен саласы — Солтүстік Сосьваға қосылу құйылысынан төмен Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері
Ет (тағам)
Ет – қазақ халқының еттен дайындалатын ұлттық тағамы.
Тойға немесе қонақасыға көбінесе жылқы, қой сойылады. Ешкі және түйе еті жылқы мен қойдың етіндей көп аспайды. Қой еті жіліктегенде 13 мүшеге бөлінеді. Олар:
Аталған мүшелер адамдардың жас, жыныс және әлеуметтік ерекшелігіне сай тартылады немесе керісінше, жеуіне тыйым салынды.
Дайындалуы
Асуға дайындалған етті жуып-шайып тазалап, қазанға салады да, ет батып тұратындай етіп суық су құяды. Содан кейін қазанды қатты жанған отқа қойып, сарқылдатып қайнатады, бетіне шыққан қанды көбігін алып тастап, шамалап тұз, кейде пияз салып, отын басады да, 1 – 1,5 сағат ет әбден піскенше шымырлатып қайнатады.
Ет піскен соң сорпасынан бөліп алып, тартылатын табақтың санына қарай мөлшерлеп, тұздық әзірлейді. Ол үшін сорпаға қара бұрыш, дөңгелектеп туралған пияз салып, ыдыстың бетін жауып, бұқтырып қояды. Ет туралып болған соң, тұздықты еттің үстіне құяды. Қазақша етке қамыр, бітеу пісірілген картоп, сәбіз қосуға болады.
Қонақ күту кезінде тартылатын еттің адамдардың қоғамдық мәртебесіне байланысты бөлінісіне қарай: бас табақ, сый табақ, орта табақ, аяқ табақ, сондай-ақ, ахуалдарға сай: құда-құдағи табақ, келін, күйеу табақ, үйеме табақ, т.б. түрлерге бөлінеді.
left|thumb| alt=A.|200 px|[[Қазы-қарта]] Арнайы мал сойылмаған жағдайда бас орнына жамбас, ол болмаса асық жілік не ортан жілік кәдеге жүре береді. Табаққа кәрі жілік, тоқпан жіліктер ет молайту үшін салынбаса, кәделі сый асқа кірмейді. Арнайы май тығып дайындалған ұлтабар жамбаспен міндетті түрде бірге тартылады. Ол – келін сыбағасы.
Сыйлы табақтарға құйрық пен бауыр, жылқының қазы, қарта, жал-жая қатарлы кәделі мүшелерінен тең етіп бөлініп беріледі. Әдетте, бір табақ 5 – 6 адамға қойылады. Табақ тартпас бұрын үйітіліп, жағы айырылған бас әкелінеді.
Қазақтың дәстүрлі ұғымындағы дүниені, адамды бас жетелейді (отбасы, басшы, ел басы, “адам дүниеге басымен келеді (туғанда)”) деген түсініктер негізінде мейманға ең кәделі ас – бас тартылуы шарт. Бастың маңдай құйқасын ұзынынан және көлденеңінен айқастыра тіліп (“бастың жолын ашу”) әкелу керек. Егер бас кәделі ет мүшелерінің үстіне қойылса, бастың тұмсық жағы сыйлы адамға қаратылады. Бастың маңдайына кесілген бір жапырақ ет қойылуы керек. Басты бөліп беретін адам оны өзі жеген соң, бас кесуге кіріседі. Ол бастың тұмсық құйқасын кесіп бөлек қояды. Ертеде ол от сыбағасы делініп, отқа тасталатын. Бас ұстаған адам бастың езуінен бастап кесіп, табақтас адамдарға үлестіреді. Құлақты ұл балаларға (құлағы түрік жүрсін, жақсылыққа үйір болсын деп), таңдайды қыз балаларға (әнші болсын деп), тілді жаңадан тілі шығып келе жатқан балаға береді. Тіл мен таңдай ұшы кесіп тасталады. Төс – күйеудің сыбағалы асы. Оның ұшы “сүріншек” аталып, опырылып алынады да, әйел адамға ұсынылады.
Қазақ халқы XIX ғасырға отырықшылыққа айналмай тұрып етке қамыр, жайма қоспаған. Кейінгі кездері ет жетіспеушілік себептен татар, башқұрт және қырғыз халықтарының "Бешбармақ" деген тағамдағыдай етке жайма қосуды және атауын да пайдалануды бастады.
Етке қосымша қамыр жайып салу егіншілік дамыған өлкелерде, мүмкіндігі бар қазақтарда әркелкі пайдаланылды. Оның әр аймақта “құлақ нан”, “қамыр”, “күлшетай”, “ет наны”, “жұқа нан”, “іңкәл”, “күртік”, “шелпек” секілді атаулары бар.
Бұрмаланған атауы
Бешбармақ (Бесбармақ) - қырғыздың бас тағамының атауы жане қазақтың бас тағамының орыс тілінен ауысып қалыптасқан атауы. XIX ғасырдың қазақ арасына орыстарға тілмаш боп келген татар-башқұрттардың қамыр қосып тартқан етті қолмен алып қабылдауын білдіретін «беш бармақ» деген атаумен байланысты қалыптасса керек. Соңғы бірнеше ондаған жылдар ішінде басқа халықтардың, әсіресе орыстардың айтуымен қазақша еттің жалпы атауы ретінде қолданысқа еніп кеткен. Шынтуайтында, қазақ даласындағы патшалық әкімшіліктің жергілікті шенеуніктерінің ет тағамын кемсітіп атауы. Қазақтар ешқашан қонағына тартқан етін бұлай атамаған.
Дереккөздер
Санат:Ет тағамдары
Алғашқы 13 салушының естелігі
Алғашқы 13 салушының естелігі - "Қазақтелефильм" студиясының түрлі түсті, 3 бөлімді, орыс тіліндегі фильмі (1988). Фильм "Монологтар" цикліне жатады. Қазақстан ГА-ның мүше-корреспонденті, Лениндік және Мемл. сыйл. иегері Г.Медоев, Қ.Сәтбаев, Кассин, Русаков сынды геологтердің Қазақ КСР-інің теологиялық картасын жасаудағы еңбектері, өзінің қалай геолог болғаны және 20-шы жылдардың аяғында Қазақстанға қалай келгені жайлы естелік айтады.
Дереккөздер
Санат:Бұқаралық ақпарат құралдары Санат:Журналистика
Салахаддин
Салахаддин - діндар.
Ел арасында өзінің білімділігімен, тақуалығымен құрметке бөленген, мешіт ұстаған. Мешітте бай кітапханасы болған. Салахаддин хазіреттің Б.Сағынбаев, Тұманбаев, Ығылманов және Жексенғали сияқты шәкірттері болды. Жексенғали соңғы кезге дейін Шыңғырлау ауданының беделді молдасы атанды.
Салахаддиннің жеке мөрі Шыңғырлау ауданы. Отрадное ауданындағы музейде сақтаулы.
Дереккөздер
Санат:Діни тұлғалар
Айгүл Дүйсенбайқызы Бабаева
Айгүл Дүйсенбайқызы Бабаева — қазақстандық әнші, композитор, ақын және тележүргізуші. Ол POP, JAZZ жанрларында жұмыс істейді, романстар мен халықтық өнер әндерін орындайды.
Өмірбаяны
Бабаева Айгүл Дүйсенбайқызы - 1961 жылы 1 қарашада Алматы қаласында, мұғалімнің отбасында дүниеге келді. 1978 жылы № 115 орта мектебін бітірді, сол мектепті 2001 жылдың 24 шілдесінде әкесі Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері Дүйсен Бабаевтың есімімен атады. Оқуды бітіргеннен кейін Алматы музыкалық ансамбльдерінің қауымдастығына вокалист ретінде қабылданды. 1982 жылы РСФСР Мәдениет министрлігі эстрадалық ансамбльдің солисті және вокалисті, II санатпен марапатталды. Ол Ресейдің қалаларында Мәскеудің «Мистерия Буф» тобымен бірге өнер көрсетті. 1983 жылы ол « Гүлдер » эстрадалық-жастар ансамбліне солист-вокалист ретінде қабылданып, Қазақстан қалаларын аралап көрді. 1987 жылы ол «Каспий достық теңізі» фестивалінің лауреаты атанды. Ол Алматы музыкалық ансамбльдер ассоциациясында Биг Сандерлі оркестрмен солист болды, оны Сейдулла Бәйтереков жүргізді. 1992 жылдан бастап «Есік» акционерлік қоғамында оркестрдің жетекшісі болды, онда жас орындаушылармен жұмыс істеді.
1997 жылы "ТАҢ" телеарнасы Айгүл Бабаеваға «Жыл әншісі» құрметті атағын берді. Сол жылы Жоғары ғылыми комиссияның шешімімен « Азия дауысы » халықаралық халық музыкасы фестивалінің әншісі ең жақсы ән - «Жалғыз әйел» үшін Қазақстан Республикасы Білім және мәдениет министрлігінің жүлдесіне ие болды, ал «Халық банкі» әні ең жақсы ән конкурсында жеңіске жетті Халық банкінің коммерциясы үшін.
Айгүл Бабаева - композитор Айдос Сағатовтың «Менің Қазақстаным» әнінің авторласы. Әнші әріптестеріне арнап көптеген әндер жазды. Айгүл Бабаева өзінің досы Нағима Есқалиеваға сыйға тартқан «Айғай-шыбық» әні - әншінің ең танымал шығармаларының бірі.
1998 жылы наурызда ол «Таңғы жұлдыз» телевизиялық музыкалық бағдарламасында Мәскеуде қонақ болды . 1998 жылы 10 маусымда ол жаңа елорда - Астананың тұсаукесеріне арналған гала-концертке қатысты, онда ол алыс және жақын шетелдердің әртістерімен бірге өнер көрсетті.
Сонымен қатар, Айгүл Бабаева осы альбомдағы барлық әндердің авторы, композиторы және орындаушысы болып табылатын "Үміт Желі" дебюттік дискісін шығарды. Олардың қатарында «Жалғыз әйел», «Үміт желі», «Маусым», «Жүрек пен жан» сияқты танымал шығармалар бар.
1998 ж. тамызында «Азия Дәуысы » Халықаралық халық музыкасының фестивалінің Жоғары ғылыми комиссиясы әншіге ең жақсы ән - «Ойна, Патша» үшін Қазақстан Республикасы Білім және мәдениет министрлігінің сыйлығын берді. Ол қайырымдылық концерттеріне қатысты: Павлодар қаласындағы «Айналайын» балалар фестивалінде, Алматы қаласының сарайында «Қазақстанның мүгедектігі бар әйелдер қоғамы» өткізген концертке, сонымен қатар басқа қалалық және республикалық шараларға қатысты.
7 желтоқсан 2009 ж. Мемлекеттік академиялық орыс драма театрының ғимаратында М. Ю. Лермонтовта қазақ композиторы мен әншісі Айгүл Бабаеваның «Ауызша» жаңа альбомының алғашқы концерті және тұсаукесері өтті. Альбомның жазылуы Митрополис студиясында кәсіби музыканттар Митч Далтон, Джефф Гаскойн, Майкл Джанищ, Лондондағы Престон Хейманның қатысуымен өтті. Дискінде қазақ, қазіргі заман композиторлары Абай, Естай, Ахмет Жұбанов, Нұрғиса Тілендиевтің 11 шығармасы бар: «Желсіз тунде жарық ай» Абай, «Ата Толғауы» Нұрғиса Тілендиев, «Ақ Көгершін» Ахмет Жұбанов, «Қорлан» «Естай», халықтық - «Сары бидай», «Бір бала», «Дайдидау», «Ақ бакай», «Ақ көгершін», «Дедім-ай ау», «Илигай», «Ахау Керім». Альбомда: ән айту және қазақтың ұлттық аспаптары - домбыра, сазсырнай, сыбызғы, қылқобыз, шыңқобыз болды.
2011 жылдың қарашасында әнші өзінің елу жылдық мерейтойын атап өтті. Кешке жақын достар, туыстар және отандық және шетелдік эстрада жұлдыздарын шақырды. Абдуллин Сагнай, Нағима Есқалиева, Абдуллин Нұрлан, Мусин Коблан сияқты қазақ шоу-бизнесінің әртістері әндерін орындады, олардың авторы мен композиторы Айгүл Бабаева болды.
Сол жылы КТК арнасында « Үйленейік!» Жобасында, Айгүл Бабаева басты жүргізуші болды.
Айгүл Бабаева түрлі телебағдарламаларға қатысты, қонақ ретінде жұлдыз ретінде Superstar KZ, X-Factor KZ, Shaken Stars сынды телевизиялық байқаулардың қазылар алқасында қызмет етті.
Телевизия
2010 жылы "ЕЛ АРНА" телеарнасы «Әйелдер кеңесі» жобасын бастады. Айгүл Бабаева Айгүл Мукейдің қызметімен қатар Лана және Светлана Велитченкомен бағдалама жүргізушісі болды. Жобаның тұжырымдамасы белсенді өмір салтымен танымал әр түрлі қызмет салаларындағы әйелдер өзекті мәселелерді талқылауында болды. 2011 жылы «КТК » телеарнасы Айгүл Бабаева жүргізетін «Үйленейік» атты бағдарламасын бастады.
Отбасы
Күйеуі— Романюк Михаил, бұрында танымал музыкант, бүгінгі күні — бизнесмен мен Айгулдің продюсері.
Қызы — Алисса.
Ескертпелер
Санат:Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткерлері Санат:Қазақстан сазгерлері Санат:КСРО сазгерлері Санат:Алфавит бойынша музыканттар Санат:Алфавит бойынша тұлғалар Санат:Қазақстан әншілері Санат:КСРО әншілері Санат:Алфавит бойынша әншілер Санат:Алматыда туғандар Санат:1961 жылы туғандар Санат:1 қарашада туғандар
Бектау бұғазы
Бектау бұғазы  – Арал теңізінің оңтүстік-шығыс бөлігіндегі бұғаз.
Географиялық орны
Қызылорда облысының Арал ауданының жерінде.
Сипаты
Кезінде бұғаз батысындағы Биіктау аралын шығысындағы бірнеше ұсақ аралдан бөліп, Көшенбай және Алтынкөл шығанақтарын жалғастырған. Ұзындығы 6 км, ең енсіз жері 1 км-дей, тереңдігі 3 м-ге жуық болған. Арал теңізінің тартылуына байланысты бұғаз пішінін өзгертіп, сор далаға ұласып кеткен.
Дереккөздер
Санат:Қызылорда облысы географиясы Санат:Бұрынғы бұғаздар Санат:Арал теңізі бұғаздары
9 маусым
Оқиғалар
2019 - Қазақстанда кезектен тыс президент сайлауы.
Сыртқы сілтемелер
Санат:9 маусым
Дүрбі
thumb|«Классикалық» дүрбі схемасы thumb|left|Жорық дүрбісі (7×50) Дүрбі – алыстағы нәрселерді ұлғайтып көруге арналған оптикалық прибор. Дүрбіні бинокль (французша bіnacle, латынша bіnі – жұп, екі және oculus – көз) деп те атайды. Ол оптикалық осьтері параллель болатындай етіп бір-бірімен жалғасқан екі көру түтігінен тұрады. Оптикалық сұлбасы объектив (желімделген екі линза жүйесі) пен окулярдан құралған. Дүрбінің негізгі сипаттамасы – үлкейту, көру өрісі бұрышы және ажыратқыштық шама. Дүрбіде, объективтің фокаль жазықтығында не оған жақын орналасқан алыстағы нәрсенің шын, кішірейтілген және төңкерілген кескіні, окуляр арқылы лупа тәрізді қаралады. Кеплер түтігі типтес көру түтіктері бар дүрбіде де окуляр – жинағыш жүйе әрі ол төңкерілген кескін береді. Сондықтан тура кескінді алу үшін, объектив пен окулярдың арасына, төңкергіш жүйе орналастырылады, мысалы, Малофеев – Порро жүйесі екі шағылыстырғыш жақтары бар, бір-бірімен 90Ә бұрыш жасай орналасқан екі тікбұрышты призмадан тұрады. Мұндай жүйе аспаптың ұзындығын азайтуға да мүмкіндік береді. Дүрбінің бұл типі, көбінесе, призмалық дүрбі деп аталады (үлкейтуі алты – он бес есе). Ал, Галилей дүрбісі типтес көру түтіктері бар дүрбінің окуляры – шын кескін жазықтығы алдына орналасқан шашыратқыш линза. Мұндай дүрбінің көру түтігінің ұзындығы объективтің фокус аралығынан кіші, кескін жорымал әрі тура, құралымы қарапайым, көру бұрышы шектеулі (үлкейтуі екі – төрт есе, мысалы, театр дүрбісінде) болып келеді.
Санат:Оптикалық құралдар
Jumelles
Лагранж
Жозеф Луи Лагранж (1736-1813) көрнекті француз математигі және механик. Динамикалық есептерді шешу үшін жалпы аналитикалық өдісін ұсынған. Бойлық иілу құбылысы зерттеуді үлкен үлес қосқан.
Дереккөздер
Санат:Материалдар Санат:Материалдар механикасы терминдері
Вашингтон (Оклахома)
Вашингтон (Washington) — Оклахома штатының McClain округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 520 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 2.7 км² шамасында. FIPS коды — 40-78700.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Оклахома қалалары
Ескі татыш
Ескі татыш — Башқұртстанның Илишев ауданындағы ауыл, Ябалаковк ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 481 адамды құрады. Пошта индексі — 452275, ОКАТО коды — 80230880004.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Халықаралық кепілдіктер
Дереккөздер
Қазақстан ұлттық энциклопедия. 9 том. Алматы, 2007.
IC 1978
IC 1978 — Horologium шоқжұлдызында орналасқан Sab (жинақы галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 13350, ESO 200-52.
Бектемір
Қызылорда облысы Жаңақорған ауданында. Тереңдігі 16 м, су шығымы 500 л/сағ. Құдық маңындағы тізбекті төбешіктердің теңіз деңгейінен биіктігі 200 м шамасында. Оңтүстігінде Әменшақ, Жоғары Мұсабай, Әліп құдықтары орналасқан. Бектемірдің айналасын сексеуіл тоғайы қоршаған.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан құдықтары
NGC 6129
NGC 6129 — Corona Borealis шоқжұлдызында орналасқан S0 типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1791 жылы 30 мамырда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 6129 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 57920, MCG 6-36-37, ZWG 196.48, NPM1G +38.0362.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Corona Borealis (шоқжұлдыз)
Капин-Гроссу
Капин-Гроссу (Capim Grosso) — Бразилиядағы муниципалитет, Баия штатында орналасқан. Солтүстік-орталық Баия мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Жакобина экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 27 007 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 350,032 км² шамасында. Халық тығыздығы — 77,2 адам/км².
Тарихы
Қала 1985 жылы құрылған.
Санат:Баия елді мекендері
Боранқұл Көшмағамбетұлы
Боранқұл Көшмағамбетұлы (1928 ж.т., Қарағанды облысы Жаңаарқа ауданы Мұңлы-Қулы ауылы) — күйші-домбырашы.
Жетіру тайпасының Тама руынан шыққан.
1948 — 93 ж Жамбыл облысы Сарысу, Талас аудандарында ұстаз болған. Ол Арқаның күйшілік дәстүрінде “Ана жүрегі”, “Ақ кесене”, “Арнау”, “Боздақтар”, “Батыр”, “Жолайырық”, “Жан сыры”, “Желтоқсан”, “Кербез аққу”, “Қайран елім, қазағым”, “Қоштасу”, “Құлагер”, “Майданнан хат”, “Толғау”, “Ұстаз”, “Ықылас туралы толғау” сияқты қырыққа тарта күй шығарған.
Боранқұлдың күйлері Қазақ радиосының қорында сақтаулы.
Дереккөздер
Санат:1928 жылы туғандар Санат:Жаңаарқа ауданында туғандар Санат:Күйшілер Санат:Домбырашылар Санат:Сарысу ауданы тұлғалары Санат:Талас ауданы тұлғалары
Виннемукка (Невада)
Виннемукка (Winnemucca) — Невада штатының Гумбольд округіне жататын АҚШ қаласы.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Невада қалалары
Зиккурат
thumb| alt=A.| .Зиккурат – текше тәрізді тағанға тұрғызылып, биіктеген сайын сүйірлене түсетін параллелепипед немесе қиық пирамида түрінде қаланған баспалдақты алып мұнаралардың ғылымдағы атауы. Ертедегі Шумер (Қазіргі Ирак) адамдары пирамида пішіндес көптеген құрылыстар салып, оларды зиккураттар деп атаған. Мұндай үлгі ғибадаттық құрылыстарда қолданылған. Зиккурат, көбінесе, үш қабатты болады, жоғарғы қабаттың үстіне құдайға арналған (Күн, Ай құдайына, т.б.) әдемі де шағын сарай орнатылатын болған. Зиккураттың қабырғалары әр түсті – қара, қызыл, ақ болып келіп, үстіндегі сарай, көбінесе, алтынмен апталатын. Кейінірек басқа да бояулар қолданылған. Ең көне Зиккурат б.з.б. 5 – 4-мыңжылдықтарда Қосөзен аймағында (Тигр мен Евфрат өзендерінің аралығында) пайда болған. Алғаш ежелгі шумерлер елінде, содан кейін басқа да елдерге таралып (Аккад, Ассирия, Вавилон), сол кездердегі сәнді құрылыс үлгісіне айналған.
Зиккураттардың ең жетілген түрі - Урдағы зиккурат. Бұл шіркеу б.з.б. 2100 жыл шамасында саз балшық тастардан салынған және жақын арада қайта жөндеуден өткізілді.
Зиккураттарда жүргізілген қазба жұмыстары кезінде археологтар өте мол қазыналар тапқан.
Дереккөздер
1. Қазақ мәдениеті. Энциклопедиялық анықтамалық. Алматы: “Аруна Ltd.” ЖШС, 2005 ISBN 9965-26-095-8 2. Әлемнің ұлы кереметтері, Алматыкітап 2005 жыл.
Санат:Ежелгі Бабыл Санат:Мәдени құрылыстар
Әукетайшағыл газ кен орны
Әукетайшағыл газ кен орны - Орталық Каспий маңы мұнайлы-газды аймағындағы газ кен орны. Орал қаласының оңтүстік-батысында 285 км жерде орналасқан. 1960 жылы газ бұрқағы атылған.
Жатыс сипаты
Кенорын Әукетайшағыл күмбезінің оңтүстік-шығыс жағындағы күмбез маңы бөлігінде қалқаланған, жартылай тұйықталған көтеріліммен байланысты. Мұндағы жатынды зерттеу үшін алты терең ұңғыма бұрғыланды. Олардың үшеуі газдың тосыннан бұрқақтауына байланысты жобаланған тереңдікке дейін жеткізілмеді. Жатын 50-140 м тереңдікте орналасқан төрт қойнауқат-жинауыштан тұрады. Қойнауқаттардың қалыңдығы алғашқы метрлерден төрт метрге дейін жетеді. Газ-су жапсары - -63, -82, -94, -143 м-лік белгілерде анықталған. Жатындардың биіктіктері 15 м-ге дейін жетеді. Жинауыштар алевролиттерден құралған, сонымен қатар газды сынау станциясының деректері бойынша, осы тұста орын алған құмтас қойнауқаттары газдың орнына суға қаныққан. Құмтастардың суға қаныққандығын 14-інші ұңғымада жүргізілген сынау дәлелдеп берді, осындағы қойнауқаттың 94-11 м аралығында баяу сыздықтап аққан судан мұнай тамшылары көрінді, бірақ ол үнемі құммен кептеліп, тығындалып қалып отырған. Кен орнының бастапқы тұтас қалпы бұзылып, елеулі өзгеріске ұшырауы мүмкін деп жорамалданды. Газ шығымы 34,9 мм-лік штуцерде 154 мың м3/тәу болды. Қысымды төмендету әдісі арқылы газ қорының шамасын анықтау мақсатымен төртінші қойнауқаттағы 17-інші ұңғымада тексерімдік игеру шаралары жүзеге асырылды. Бұл үшін 52 тәулік бойы газ атмосфераға шығарылып тұрды, осының нәтижесінде қойнауқаттық қысым 1,32 МПа-дан 1,22 МПа-ға дейін төмендеді.
Құрамы
Газ, негізінен, метанды (96,4%), азот мөлшері 2,5%-ға, көмір қышқыл газы 0,9%-ға дейін жетеді. Кен орны барлануда.
Дереккөздер
Санат:Батыс Қазақстан облысы кен орындары
Турунгас
Турунгас — Ресейдегі өзен. Омбы облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Шиш өзенінің оң жағалауынан 172 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 32 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ертіс Омь өзенінің құйылысынан Оша өзенін қоспағанда Есіл өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Есілге қосылу құйылысына дейінгі Ертіс тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіс.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Омбы облысы өзендері
Футболдан Оңтүстік Америка кубогы 1941
Футболдан Оңтүстік Америка кубогы 1941 (1941 South American Championship) — 1941 жылы 2 ақпан — 4 наурыз аралығында Чили астанасы Сантьягодағы Ұлттық стадионда өтті. Бес команда қатысып, Аргентина жеңімпаз атанды.
Педро де Вальдивияның Сантьягоның іргесін қалағанына 400 жыл толуына орай Чили осы турнирді өткізуге өздері өтініш жасады. Бұл турнирде ешкімге жүлде берілген жоқ. Бейресми турнир саналғанымен, Америка кубогының жылнамасына енгізілді.
Матчтар
Санат:Футболдан Америка кубогы Санат:1941 жылғы футбол
Этцельсроде
Этцельсроде (Etzelsrode) — Германия Федеративтік Республикасының Тюрингия жерінде орналасқан муниципалитет. Нордхаузен ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 96 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 3,5 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 16 0 62 006.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тюрингия елді мекендері
Басарбово (Русе облысы)
Басарбово (Басарбово) — Болгариядағы ауыл. Русе облысына қарасты Русе қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1302 адамды құрайды.
Пошта индексі — 7071. Телефон коды — 082. ЕКАТТЕ коды — 2796.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Русе облысының елді мекендері
Антигистамин
Антигистамин — Қызба мен қышыма сияқты аллергияларды емдегенде қолданылатын дәрі. Сондай-ақ бас айналу мен ұйқышылдық себептерін бақылау кезінде жәрдемдеседі.
Санат:Медицина
Қазымбет
Қазымбет (1998 жылға дейін – Алексеевка) — Абай облысының Үржар ауданындағы ауыл, Бестерек ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Киото хаттамасы
Киото хаттамасы - жаһандық экологиялық проблемаларды шешуге арналған, 1997 жылы Жапонияның Киото қаласында қабылданған халықаралық құжат. Киото хаттамасы – ха­лық­аралық деңгейде экологиялық проблемамен бірлесе күресуге бағыт­талған тұңғыш құжат. 1980 жылы әлемдік қоғамдас­тық­тың назары ғаламдық жылыну проблемасына ауды. Атмосфера­ның ластануы, жыл сайын ауа тем­пе­ра­тура­сының көтерілуі полюс­тер­дегі мәңгілік мұздардың еруіне алып келіп, соның салдарынан мұ­хит суларының деңгейі көтеріліп, жа­ғалау бойына жыпырлай ор­на­лас­қан ірі қалалар, елді мекендер су астын­да қалады деген қауіп ай­ты­ла бас­та­ды. Бұл алдымен адам­ның таби­ғат­қа тигізіп жүрген за­ла­лын ойлан­бастан жасаған шаруа­шы­лық қыз­ме­тінің салдары, көмір­қыш­қыл газы мен метанның ауаға шамадан тыс бө­лінуінің әсері деген ғалымдар пайым­дауы біраз жайды аңғартты. Шынында да, жыл сай­ын әуеге көтерілген метан мен кө­мірқышқыл газы жерді қатты қы­зып кетуден сақтайтын инфра­күл­гін сәулелерді жұтып, планета тем­пературасының көтерілуіне алып келді. Әсіресе, жылу, жарық бере­тін стансалардан, қаладағы кәсіп­орындардан бөлінген көмірқыш­қыл газы атмосфералық қабатқа өте­тін газдың 1/3 бөлігін құрайды. Планетадағы жасыл ал­қаптар – ормандар бұл газдың біраз бө­лігін қажетіне жаратқанымен, бар­лығын жұтуға шамасы жетпейтін болды.
Зиянды газдардың ауаны бұ­лай­ша ластауы Солтүстік Америка мен Еуропаның дамыған елдерінде және Қиыр Шығыстың индус­трия­сының дамуы қарқын алған елде­рінде көбі­рек орын алуда. Осындай атмо­сфе­радағы антропогендік өз­ге­рістердің Жер шарының жылыну проблема­сы­на алып келетіндігін ресми мой­ын­дау 1980-жылдардың соңы мен 1990-жылдардың басын­да Біріккен Ұлттар Ұйымының Климат өзгеруін зерттейтін үкі­мет­аралық сараптау тобының баян­да­ма­ларынан бастау алады. 1992 жылы Рио-де-Жаней­ро­да өткен Жаһандық орнықты даму самми­тін­де антропогендік өзгеріс­тер­ге ұшы­рамау үшін ауаға бөлі­не­тін газдың мөлшерін тұрақтандыру, климаттық балансты сақтау міндеті қойылды. Бұл конвенцияға 186 ел қосылатындығын білдіріп, ол 1994 жылдан бастап күшіне енді.