cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Жыл басы
Жұмбақтар
Қошқар мүйіз үйі бар, кіріп соған бұйығар. (ұлу )
Aрыстанға ұқсайды, тек тышқанды ұстайды. (мысық)
Өлеңдер
Жыл қайыру
Cиыр сүзіп алмасын ,
Барыс жүрсе ырылдап,
Қоян қашып тығылмақ,
Жылан қойсын шағуын,
Жылқым жатсын жайылып,
Қойды қоям қайырып,
Мешін маймыл мазақшыл,
Тауық - тары тамақшыл,
Ит- иісшіл көреген,
Доңыз семіз не деген?
Қоян
Едірейіп құлағы, Елең қағып тұрады. Тықыр етсе бір дыбыс, Түлкі ғой деп ұғады. Сыбдыр шықса селк еткен, Қорқақтығын көрсеткен. Қорықпайтын қоянды, Оқимыз тек ертектен!
Сыртқы сілтеме
Жұмбақтар Мақал-мәтелдер Наурыз - жыл басы - мейрамдар ертегілер жыл басы
Александр Стюарт, Мар графы
Александр Стюарт (ағыл. Alexander Stewart; шам. 1375—1435), Мар мен Гариох графы (1404 ж. бастап) - Стюарттар әулетінен шыққан барон, шотландық биік таулар аймағының орталық билікке бағындыру қозғалысының көшбасшысы.
Өмірбаяны
Александр Шотландия королі Роберт II-нің төртінші ұлы, Бьюкен графы, Александр Стюарттың ұлы.
1404 жылы Мар мен Гариох графинясы, Изабелла Дугласқа үйленіп, солтүстік шотландияның етегіндегі кең графтықты алды. Белсенді жауынгер, француз ханзадаларына бірнеше рет әскери көмек көрсетуді ұсынған және Бургундия герцогымен герцогы Льежге 1408 жылы әскери жорыққа қатысты. thumb|left|200px|Александр Стюарттың елтаңбасы
Әкесінің саясатын жалғастыра отырып, Александр елдің таулы бөлігін орталық билікке бағындыру қозғалысының көшбасшысы болды. Бұл күреске Шотландия регенті, Олбани герцогы белсенді қолдау көрсетті. Таулы кландардың көшбасшысы Батыс Шотландияның таулы аймақтары мен Гебрид аралдарының жартылай тәуелсіз билеушісі - Аралдар лорды, Дональд Макдональд болды. 1411 жылы Олбани герцогы мен Аралдар лорды арасында солтүстік Шотландиядағы Росс графтығы үшін күрес басталды. Макдональдтың әскері Инвернессті басып алды да, Абердинге шабуыл жасады. Оларға Александр Стюарттың әскерлері қарсы тұрды. 1411 жылы 24 шілдеде Харлоу түбіндегі шайқас өтті, ол екі жаққа да шешуші жеңіс әкелмеді, бұл таулықтар мен орталық биліктің арасындағы теңгерімді көрсетті.
1420 жылы Мар мен Гариох графы Шотландияның жаңа регенті Мердок Стюартпен одақ құрды да, шотландық теңіз флотының адмиралы болып тағайындалды. Алайда, Яков I еліне қайтып келген соң, ол патшаның жағына шықты. Яков I елдің таулы бөлігін бағындыру саясатын жалғастырды. 1431 жылы Александр Стюарт Лохаберге жорыққы аттануға қамданды, бірақ батыс Шотландияның таулықтары Инверлохи түбіндегі шайқаста оны жеңді. Өлім мен тұтқындылықтан құтыла алған граф, шотланд тауларында ұзақ уақыт қаңғырғанна кейін өз иелігіне оралды. Инверлохидегі жеңіліс ұзақ уақыт бойы таулы кландарды патшалық биліктің басып алуын тоқтата тұрды.
1435 жылы мұрагерсіз қайтыс болған Александр Стюарттың мүлкі Яков I-ге өтті.
Сілтеме
Санат:Стюарттар
Санат:Стюарттар Санат:Стюарттардың некеден тыс ұрпақтары
Дінмұхамед Тілеулесұлы Әкімов
Дінмұхамед Тілеулесұлы Әкімов (8 тамыз 1948 жылы, қазіргі Абай облысы Аягөз ауданы Ақтоғай ауылында туған) — киноактер, Қазақстанның еңбек сіңірген артисі (1990).
Өмірбаяны
Қазір Әкімов режиссермен және кинопродюсерлік қызметпен шұғылданады.
Бром
thumb|100px|Бром Br|солға Бром (лат. Bromum, ежелгі грек. βρῶμος – сасық; Br) — элементтердің периодты жүйесінің VІІ тобындағы химиялық элемент. Атомдық нөмірі 35 және 79,904 галогендер тобына жатады. Тұрақты екі изотопы бар: 79Br, 81Br. Б-ды 1826 жылы француз химигі А. Балар бос күйінде бөліп алды. Бром қалыпты жағдайда өткір иісті, қызыл қоңыр түсті, ауыр сұйық. Ауада тез буланып, сары қоңыр түсті бу түзеді, 0ӘС-тағы тығызд. 3,19 г/см3, қайнау t 58,78ӘС, балқу t –7,2ӘС. Жер қыртысындағы мөлш. 1,6Һ10–4%.
Табиғатта теңіз суында, тұзды көлдерде, табиғи хлоридтерде кездеседі. Бром сирек кездесетін ромаргирит (AgBr) және эмболит Ag(Cl, Br) минералдарын түзеді. Химиялық активтігі жөнінен хлор мен иод арасында орналасады. Көптеген бейметалдармен (Ca, N, C, инертті газдар) және металдармен тікелей әрекеттеседі, қышқылдармен реакцияға түспейді. Сілтілермен реакцияласқанда гипобромит (салқындатқанда) және броматтар (қыздырғанда) түзеді.
Табиғатты кездесуі
Кларк бромы – 1,6 г/т. Бром табиғатта кеңінен таралған және дисперсті күйде барлық жерде дерлік кездеседі. Бром қосылыстарының барлығы дерлік суда ериді, сондықтан тау жыныстарынан оңай сіңіп кетеді. Ол жүздеген минералдардың құрамында қоспа ретінде болады. Бірақ суда ерімейтін минералдар – күміс пен мыс галогенидтерінің аз ғана мөлшері бар. Олардың ішіндегі ең танымалы бромаргирит AgBr. Басқа минералдар: йодобромит Ag (Br, Cl, I), эмболит Ag (Cl, Br) [10]. Дұрыс бром минералдары аз, өйткені оның иондық радиусы өте үлкен және бром ионы орташа өлшемді катиондармен бірге басқа элементтердің кристалдық торында сенімді түрде бекітілмейді. Бромның жинақталуында мұхит суының булану процестері негізгі рөл атқарады, нәтижесінде ол сұйық және қатты фазаларда жинақталады. Ең жоғары концентрациялар соңғы жатырдың тұзды ерітінділерінде байқалады. Тау жыныстарында бром негізінен жер асты суларымен бірге қоныс аударатын иондар түрінде болады. Жер бетіндегі бромның бір бөлігі өсімдік организмдерінде күрделі және негізінен ерімейтін органикалық қосылыстарға байланысады. Кейбір өсімдіктер бромды белсенді түрде жинайды. Бұл, ең алдымен, бұршақ - бұршақ, бұршақ, жасымық, сондай-ақ теңіз балдырлары. Бромның көп бөлігі теңізде шоғырланған. Ол сондай-ақ тұзды көлдердің суында және қазбалы отын кен орындарымен, сондай-ақ калий тұздары мен тас тұздарымен бірге жүретін жерасты сулы горизонттарында болады. Атмосферада бром бар және жағалаудағы аудандардың ауасындағы бұл элементтің мөлшері күрт континенттік климаты бар аймақтарға қарағанда әрқашан жоғары.
Бром өндіруге арналған шикізат
Санат:Химиялық элементтер Санат:Бром Санат:Сұйықтар
Лада ярусы
Лада ярусы. Триас жүйесінің ортаңғы бөлімінің жоғарғы ярусы.
Дереккөздер
Санат:Мұнай және газ геологиясы Санат:Терминология
Крайова университеті
Тарихы
Ауыл шаруашылық жоғары оқу орны ретінде 1947 жылы ашылған. 1948 жылы оның базасында ауыл шаруашылық институты құрылды. 1951 жылы Техникалық институт, ал 1959 жылы педагогикалық институт ашылған.
1965 жылы Румыния үкіметінің шешімі бойынша Крайова университеті ашылды.
Қаланың бұрынғы әділет сарайында орналасқан, неоклассика стилінде салынған.
Факультеттер
Университет 16 факультет, 2 колледж және бірнеше зерттеу орталықтарын қамтиды: * Инженерия және технологиялық жүйелердің менеджменті Халықаралық деңгейде «Университатя» футбол клубының арқасында белгілі, бірнеше рет Румыния чемпионы және Румыния Кубогының иегері атанған.
Сілтемелер
Санат:Алфавит бойынша университеттер
«Майбалық»
«Майбалық» – демалыс орны. Бурабай ауданы Текекөл көлі жағалауында орналасқан. Қонақтарға 1 және 2 орындық, «люкс», «жартылай люкс» санатындағы бөлмелер ұсынады. Қайық, желкенді қайық, шаңғы, коньки, бильярд, үстел теннисі жалға беріледі. Жаттығу залы, дәмхана жұмыс істейді.
Дереккөздер
«Ақмола облысы» энциклопедиясы
Арон Қабышұлы Атабек
Арон Атабек Нутушев (31.05.1953, Нарын-Худук, Лиман ауданы, Астрахань облысы, Қалмық КСР, РСФСР - 24.11.2021) — қазақстандық оппозиция жетекшісі, ақын, публицист, саяси белсенді. Шаңырақ ықшам ауданындағы жаппай тәртіпсіздікті (2006 жыл) ұйымдастырғаны үшін және полицияны өлтіруге, сондай-ақ тұтқында кепілгер ұстағаны үшін деген баптармен айыпталған.
Өмірбаяны
Арон Нутушев 1953 жылы 31 қаңтарда Қалмақ АКСР совхоз төрағасының отбасында дүниеге келген. Байұлы тайпасының Беріш руының Есенқұл бөлімінен шыққан. Атабектің атасы қуғынға ұшырап, атылып кеткен. Әкесі Қазақстанды (Гурьев облысы) ерте жастан ашаршылық кезінде тастап, ГУЛАГ-тан аман қалды. Босатылғаннан кейін бұрынғы аман алып қалған досын еске алып, үлкен ұлын Арон деп атады. Атабек Қазақстанға алғаш рет (1971 ж.) 18 жасқа толғанда келді. Қазақ мемлекеттік университетінің филология факультетін бітірген (1974). Оқуды бітіргеннен кейін Ленинград мемлекеттік университетінің моңғолистика және түркология кафедрасында аспирантурада оқыды, содан кейін Госкино және "Мектеп" баспасында редактор болып жұмыс істеді, бірқатар Алматы университеттерінде сабақ берді. Ақын, публицист, аудармашы ретінде қызмет етті, кино мәселелері туралы сыни мақалалар, сондай-ақ түркология мәселелері бойынша жұмыстар жазды. Сол жылдардың өзінде "Атабек" лақап атын қолданған.
Саяси өмірбаяны
1986 жылы Алматыда қазақ жастарының Желтоқсан көтерілісіне қатысқан (Желтоқсан-86). Кейін 2 жыл бойы Қазақстанның түкпірінде жасырынуға мәжбүр болды. 1989 жылдың сәуірінде "Саяси талаптар. КСРО халық депутаттарының 1 съезіне хат" тарихи құжатын ұйымдастырушы.
Хатта мынадай талаптар қойылды:
a) 1986 жылғы желтоқсанда болған толқуларға байланысты КОКП ОК Саяси Бюросының саяси бағалауын қайта қарау және наразылықтың барлық қатысушыларын босату;
b) Қазақстанға мемлекеттік егемендік беру.
1989 жылдың тамызында Атабек Қазақстандағы алғашқы "Жерұйық" Қазақ ұлттық-патриоттық қоғамын ұйымдастырды. 1989 жылдың қарашасында "Жерұйық" қоғамының атынан Алматы қаласының қалалық атқару комитетіне 1986 жылы Алматыда болған желтоқсан оқиғаларының құрбандарын еске алу үшін тризнаны өткізуге рұқсат беру өтінішімен жеке өзі өтініш берді. Ол қуғындалып, "Жерұйық" қоғамы таратылды.
1989 жылы 13 желтоқсанда А.Атабек пен "Жерұйық" пен "Желтоқсан" серіктестерінің бастамасымен мединститут ғимаратында желтоқсан оқиғаларының құрбандарын еске алу мақсатында алғашқы митинг өткізілді. 1989 жылғы желтоқсаннан 1990 жылғы қаңтарға дейін Алматыда желтоқсанның 3 жылдығына арналған митингілер өтті.
1989 жылдың желтоқсанында 12 бейресми ұйым көшбасшыларының құрамында ҚКП бірінші хатшысы Н. Назарбаевтың қабылдауында болды, онда ол "Съезге хатта" айтылған саяси талаптарды жалғыз қойды.
1990 жылдың қаңтарында Н. Назарбаевтың жастармен кездесуі кезінде, АХБК Мәдениет сарайында тарихта алғаш рет желтоқсан құрбандарын бір минут үнсіздікпен еске алуды талап етті; бұл ретте залдың жартысы көтерілді, екінші жартысы — шенеуніктер мен белсенділер отыруды жалғастырды; Н.Назарбаевтың өзі көтерілгеннен кейін ғана қалғандары да орнынан тұрды.
1990 жылдың сәуірінде "Алаш" ұлттық тәуелсіздік партиясының құрылғаны туралы жариялап, оның төрағасы болады. Аттас атауы бар заңсыз газет шығарып, Алматыдағы бірқатар ірі саяси манифесттердің ұйымдастырушысы болады. 1991 жылы қуғын-сүргіннің салдарынан Атабек Мәскеуге кетуге мәжбүр болады, онда "ХАҚ" саяси газетін шығаруды жолға қояды және "Алаш және қазақ ұлты" кітапшасын шығарады. Атабек өзінің газетінде диссидент Кәрішал Асановтың "халық тағдыры туралы ойлар немесе егемендіктің елесі туралы сөз", Самиздат кітабынан "Президенттің күлкісіне сенбеңдер"деген атпен үзінділер жариялады. 1991 жылы "Алаш" партиясы Ислам фракциясының мүшелері бірінші басшы болмаған кезде Қазақстанның мүфтиі Рәтбек Нысанбаевты қызметінен ығыстыруға әрекет жасайды, соның нәтижесінде бірнеше алаштықтар тұтқындалады. Атабек Ислам фракциясының күрес әдісімен бөліспей және "төңкерісті" саяси қателік ретінде белгілей отырып, тұтқындалған исламистерді, "Алаш"партиясының мүшелерін босатуға бірқатар әрекет жасауда. Оның бастамасымен және оның қаражатына Мәскеуден үш адвокат келді, тағы екеуін Әзірбайжан Халық майданы жіберді; отандық, мәскеулік және шетелдік БАҚ пен құқық қорғау ұйымдары жұмылдырылды; РКФСР Жоғарғы Кеңесі төрағасының орынбасары Рамазан Абдулатиповтан Президент Назарбаевқа алаштықтарды кешіру туралы өтініш хат алынды.
1992 жылы наурызда Атабек Мәскеудегі жеке пәтерінде мәскеулік ОМОН-ның және қазақстандық екі өкіл: Бас прокуратураның аға тергеушісі Қошанов пен ІІМ полковнигі Семеновтың күшімен тұтқындалады. Атабекке екі баппен айып тағылды: а) мүфти Р.Нысанбаевтың өмірі мен денсаулығына қастандық жасауды ұйымдастыру; б) белгілі диссидент Кәрішал Асановтың Президент Назарбаевқа нұқсан келтіретін фактілермен мақаласын "ХАҚ" газетінде жариялау. Атабекті қол кісендерімен Мәскеуден Алматыға апаруға әрекет жасалды. Алайда Ресей мен шет елдердің демократиялық және Ислам қоғамы танымал диссидент ақынды қорғауға келді. Нәтижесінде Атабек уақытша Мәскеуде қалып, Ресейден бір айға кетуге бұйрық берді. Сауд Арабиясы, АҚШ және Германия саяси баспана ұсынды. Кейінірек Атабек былай деп жазады: (дәйексөзден үзінді) 1992 жылы сәуірде Атабек Әзірбайжан президенті Абульфаз Ельчибейден ресми шақыру алып, отбасымен және бірнеше адал серіктерімен Бакуге кетті. Қазақстан мен Әзірбайжан тараптары бірқатар келіссөздер жүргізеді, нәтижесінде Әзірбайжан саяси баспана беру бойынша өз міндеттемелерін орындамайды. Саяси эмиграцияға мәжбүр болған Атабек "Түркістан" комитетін құруға бастамашы болады (оның құрамына Қазақстаннан, Қырғызстаннан, Өзбекстаннан және Түркіменстаннан келген оппозиционер-эмигранттар кірді), Қарабақ пен Шешенстан бойынша инспекторлық сапарларға қатысады. Түркияның Анталья қаласында өткен Түркі халықтарының Бірінші Дүниежүзілік құрылтайына қатысады. 1993 жылы Әзірбайжанда билікке келген г. Алиева Атабек Әзірбайжаннан кетіп, бірнеше ай бойы әйелі мен кішкентай балаларымен Солтүстік Кавказ аумағында болды. Сол жылы Мәскеуге келеді. Отбасы Алматыға туыстарына көшіп келеді, Атабектің өзі бірнеше жылын Ресейде өткізеді. Тек 1996 жылы ғана Атабек Қазақстанға оралады.
Елге оралуы
Далабай Оспанұлы Ешпанов
Далабай Оспанұлы Ешпанов (15.10.1926, Қармақшы ауданы, қазіргі Тұрмағамбет ақын ауылы – 16.9.2004, Алматы) – металлург, технология ғылым кандидаты (1965). КСРО-ның еңбек сіңірген кеншісі (1969),Қазақ кен-металлургия институтын (ҚазҰТУ) бітірген (1949).
Арон Қабышұлы Атабек
Саяси өмірбаяны
1996 жылдан 2002 жылға дейін Атабек саяси қызметпен айналыспайды, алайда одан әрі қудалау мен тұтқындау мүмкіндігін жоққа шығармайды. Тұрақты табысы мен құжаттары жоқ ол жалдамалы пәтерлер мен саяжайларға тұрақтап жүруге мәжбүр болды. 1998 жылы Атабек өзінің өлеңдер жинағын шығарады. 1998-2000 жылдары "Құл-тегин ескерткіші" (Б.з. д. 732 жылы) — ежелгі түркі поэзиясының стеласын орыс тіліне аударумен айналысады. Ғылыми түсініктемесі бар бірегей Поэтикалық аударма (бұған дейін в.Томсен, в. Радлов және т. б. ғылыми проза жанрындағы аудармалар белгілі) "Йоллығ-тегин. Құл-тегин ескерткіші" 2000 жылы достарының қаражатына жарық көрген. 2003 жылдан 2005 жылға дейін "Абай поэзиясын сүйетіндер халықаралық клубы" жанындағы "Amanat"әдеби журналында редактор болып жұмыс істейді. 2004 жылы Қазақстанның саяси өміріне белсене араласып, "қазақ ұлты"қоғамының ұйымдастырушысы және төрағасы болды. ҚДТ және басқа да оппозициялық партиялардың бірқатар акцияларына қатысады. 2005 жылдың наурыз айында Атабек Қазақстанның Халық майданы "Қазақ мемлекетін" ұйымдастырды. Сол жылдың маусым айында үйсіз қазақтардың құқықтары үшін қозғалыстың бастамашысы болып, Әйгерім, Шаңырақ, Бақай, Ұлжан және т.б. шағын аудандарындағы өзқұрылыс алаптары үшін, сондай-ақ күштеп көшіруге ұшыраған (Нархоз, АХБК және т. б.) жатақханалар тұрғындары үшін "ұжымдық өзін-өзі қорғау" жүйесін құрады. Арон Атабек Едігеев тегімен жаңа құжаттар алады (Бұрынғы тегі Нутушев болатын).
Далабай Оспанұлы Ешпанов
КСРО Мемлекеттік сыйлығының иегері (1970). Ленин, Еңбек Қызыл Ту, Октябрь революциясы ордендерімен, бірнеше медальмен марапатталған.
Дереккөздер
Санат:1926 жылы туғандар Санат:Қызылорда облысында туғандар Санат:2004 жылы қайтыс болғандар Санат:Қазақстан металлургтері Санат:Қазақстан ғалымдары Санат:Қазақстан инженерлері Санат:Қазақстан кеншілері Санат:КСРО мемлекеттік сыйлығының иегерлері
Арон Қабышұлы Атабек
Шаңырақ ықшам ауданындағы үйлерді қорғау оқиғасы
2006 жылдың 2 мамырында Атабек Бақай ауданында заңсыз салынған үйлерді қорғауға қатысып, ОПОН қызметкерінің таяқпен ұруынан тізе жарақатын алған. Ғимараттарды қорғау әрекеті сәтсіз аяқталады - сол жылдың 7 шілдесінде билік 500-ге жуық үйді бұза алды. Журналистер алдында сөйлеген сөзінде Атабек жұртшылықты өз бетімен салынған ғимараттар мен жатақханалар мәселесіне құлақ асып, билікті тұрғын үйлерді бұзуға мораторий жариялауға шақырды. ҚР Парламентінің депутаттарына 20 минуттық деректі фильм көрсетілді.
Үйлерді бұзу талпынысы аудан тұрғындарының полицейлермен және арнайы жасақ әскерлерімен қақтығысына ұласты, нәтижесінде тұрғындардың кепілдікке алған учаскелік полицей үстіне бензин құйылып өртенді. Полицей 12 тәуліктен соң күйіктен ауруханада көз жұмды.
Билік пен шаңырақ тұрғындары арасында медиатор рөлінде болған және ОПОН жасағының кезекті шабуылының нәтижесінде бас сүйек-ми жарақатын алған Арон Атабек өзінің серіктерімен Алматы қаласының Қалқаман ауруханасына жеткізілді. Алайда, Атабекті ауруханаға жатқызудан бас тартылды, 2006 жылғы 14 шілдеде шаңырақта азаматтық зардап шеккендерді ауруханаға жатқызуға жасырын тыйым салынғандықтан, Атабекті ұстау ауруханада жүргізілді, бірақ ауыр жағдайды ескере отырып және достарының сендіруімен Атабек әлі де қаладан шықпау шартымен уақытша босатылды. Медициналық көмек болмаған кезде жараланған Атабекке күтім жасауды туыстары үйде жүзеге асырды. 2006 жылдың 17 шілдесінде Арон Атабек куәгер ретінде жауап алуға шақырылды, бірақ ешқашан ІІББ ғимаратынан шығарылған жоқ.
Арон Атабектің полицейдің өліміне кінәлілігі дәлелденбеді. Алайда бұған қарамастан 2008 жылдың 5 қазанында Алматы қалалық соты Аронды 18 жылдық қатаң режимге соттады, тек 15 жылын ғана өтеді, бостандығынан айыру уақыты 2006 жылдың 17 шілдесінде басталды, 1 қазан 2021 жылы мерзімінен бұрын түрмеден босатылды.
Құқық қорғаушылар Аронды саяси тұтқын деп мойындайды, ал сот процесі мен үкімді саяси тапсырыс деп бағалайды. Аронның өзі кінәсін мойындамады және кешірім сұраудан бас тартты. Атабек өтеген мерзімінің жартысынан көбін карцер жағдайында және колониялар мен түрмелерде жалғыз қамауда өткізді. Оқшауланғанына қарамастан, Арон Атабек адам құқықтары, саяси режим және ҚР пенитенциарлық жүйесі тақырыптарында өлеңдер мен мақалалар жазуды жалғастырды. Әдетте, жарияланымдар кейінгі сотпен және күшейтілген ұстау түрмесіне ауыстырумен сәйкес келді. Осылайша, Атабекті Қаражал қаласының көшпелі соты "Әкімшілікке бағынбағаны үшін" Қазақстанда Президент режімін сынаған мақалалар мен өлеңдер интернетте жарияланғаннан кейін 2009 жылғы қарашада жалпы мерзімін өзгертпей, аса қауіпті қылмыскерлер қатарына саналып 2 жылға бас бостандығынан айырды. Қолжазба интернетте жарияланғаннан кейін 2012 жылдың қараша айында "мүлікке қасақана зиян келтіргені" үшін қайта сотталды. 2013 жылдың қазан айында Қарағанды облысының кассациялық сотының шешімімен екінші 2 жылдық жаза мерзімі жойылды. 2014 жылдың сәуір айында АП-162/1 мекемесіне әкетілді, онда айып изоляторында ұсталды. ҚР билігіне Арон Атабекті қорғау мақсатында Халықаралық ПЕН-клубы және оның Еуропадағы бөлімшелері жүгінді. Халықаралық Амнистия ақынның түрмедегі жағдайына алаңдаулы болды.
Түзету мекемесінен шығуы
2021 жылы 18 тамызда Павлодар облысындағы АП-162/1 түзету мекемесінде өтеп жатқан Арон Атабекке ҰААТ (ұлттық алдын алу тетіктері) қатысушылары 18 тамыз күні барып азаматтық белсендінің халін білді. Оның адам аярлық күйге түскен суреті әлеуметтік желілерге тарап кетті.
2021 жылдың қазан айының 1-і күні, қайтыс болардан 54 күн бұрын түрмеден босатылып, Алматыға ұшып, өз үйіне оралды.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан саясаткерлері
Б. з. д. 243 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 243 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 243 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Компьютерлік қауіпсіздік
оңға|нобай|307x307 нүкте|Банкомат — компьютерлік желісін қорғауға мұқтаж объект Компьютерлік қауіпсіздік — есептегіш құрылғылар (компьютерлер, смартфондар және басқа), сондай-ақ компьютерлік желілерді (жеке және көпшілік желілерді, Интернетті қоса алғанда) қорғау үшін қолданылатын қауіпсіздік шаралар. Жүйелік әкімшілердің қызмет өрісі барлық үдерістер мен механизмдерді, олардың көмегімен цифрлық құрал-жабдық, ақпараттық өріс және қызмет кездейсоқ немесе рұқсат етілмеген кіру, өзгерту немесе деректерді жоюдан қорғалады, және дамыған қауымдастықта компьютерлік жүйелердің тәуелділігінің өрбуіне байланысты көптеген маңызға ие болуда.
Киберқауіпсіздік — құпиялылық, тұтастық және қол жетімділіктің қауіпсіздік шараларын қамтамасыз ету үшін пайдаланылатын процес. Жүйелік администратор активтерді қоса алғанда, компьютерлердің жергілікті желі деректерін, серверлерді қорғауды қамтамасыз етеді. Сонымен қатар, тікелей ғимарат және, ең бастысы, персонал күзетке алынады. Киберқауіпсіздікті қамтамасыз ету мақсатында деректерді қорғау (беру процесінде және/немесе алмасу және сақтауда) болып табылады. Қауіпсіздікті қамтамасыз ету мақсатында деректер контршаралар қолданылуы мүмкін. Кейбір осы шараларды кіруді бақылау, персоналды оқыту, аудит және есеп беру, бағалау, ықтимал ену тәуекелдерді тестілеу және авторизацияны талап етуді қамтиды (бірақ шектелмейді).
Сілтемелер
Санат:Ақпараттық қауіпсіздік
Түркістан Ұлттық Комитеті
Түркiстан Ұлттық Комитеттi – Германия үкіметінің ұйымдастыруымен 1942 ж. құрылған ұйым. Оған Түркістан легионын құру, Түркістан өлкесінде кеңестік билікке қарсы үгіт-насихат жұмысын жүргізу міндеті жүктелді. Германияның Шығыс істері жөніндегі мин-нің ұсынысымен Түркiстан Ұлттық Комитеттiнің президенті болып өзбекстандық эмигрант Вели (Уәли) Каюм тағайындалды. Ол осы мин-тің және рейх әскери құрылымдарының ерекше қамқорлығында болды. Түркiстан Ұлттық Комитеттi 21 адамнан тұрды. Германия үкіметі осы ұйымды құру арқылы КСРО-дағы түркі-мұсылман халықтарының большевиктік үстемдікке қарсы екендіктерін насихаттауға тырысты. Бұл ұйым Түркістан үкіметінің бастапқы үлгісі іспеттес етіліп құрылды. Оған болашақта неміс әскерлерінің күшімен “азат етілуі тиіс” Түркістан өлкесінің басқару механизмін жасау міндеті де тапсырылды. Соған орай оның әскери, ғыл., тәрбие, әдеби, баспа, ақпарат, мед., соғыс тұтқындарына қызмет көрсету секілді бөлімдері ашылды. Оның “Милли Түркістан” атты мерзімді баспасөзі болды. Түркiстан Ұлттық Комитеттiнің президенті Каюм эмиграциядағы және тұтқынға түскен түркістандықтар арасында өзінің жеке басының мүддесін жоғары қойды. Соған орай бұл ұйым мүшелері арасында ауызбіршілік орныға алмады. Бұл өз кезегінде Түркiстан Ұлттық Комитеттiне кірген қазақ пен қырғыз өкілдерінің Каюм басқарған ұйымнан шығуына деген талпынушылығын арттырды. Германия үкіметі Түркiстан Ұлттық Комитеттiнің қызметін өз бақылауында ұстау үшін Арбайтсгемайншафт ин-тын құрды. Бұл мекеме ұйымның алдына қойылған міндеттердің жүзеге асырылуын қадағалап, ұйымға өзіндік нұсқаулар беріп отырды. Түркiстан Ұлттық Комитеттiнің президенті Каюм 1944 ж. 13 қазанда рейхфюрер Генрих Гиммлерге мәлімдеме түсіріп, онда ген. А.Власов басқаратын Орыс азат ету армиясы КСРО-дағы түркі-мұсылман халықтарының мүддесін неміс жерінде қорғай алмайтындығын хабарлады. Түркiстан Ұлттық Комитеттi екінші дүниежүзілік соғыста Германия жеңіліс тапқаннан кейін өз қызметін доғарды. Бұл ұйым түркістан халқының мүддесін қорғау бағытында елеулі іс-шара атқара алмады.
Дереккөздер
Санат:Ұйымдар Санат:Тарих
Шарль Жак Александр Сезар
Шарль, Жак Александр Сезар (Charles, Jacques – Alexandre - Cesar)(1746 - 1823) француз физигi, өнертапқыш, Париж ғылым академиясының мүшесi. 1746 ж. 12 қарашада Божансида дүниеге келдi. Ол өз бетiмен бiлiм алды. Жас кезiнде Парижге көшiп келiп, қаржы министрлiгiне кеңсе қызметшiсi болып қызметке тұрады. Б. Франклиннiң найзағаймен тәжiрибиелерi белгiлi болғанда, оларды қызықты өзгерiстерiмен қайталайды. Франклин онымен танысуға келiп, Шарлдiң қабiлеттiлiгiн атады. Шарль резенкеленген матадан әуе шар жасады. Iшiн толтыру үшiн бiрiншi болып сутегiнi пайдаланды. 1783 ж. осы шармен ұшты. Ол газдың кеңею процессiн зерттеп, 1787 ж. идеал газ көлемiнiң температураға тәуелдiлiгiн тапты. 1802 ж. бұл заңды Ж. Гей – Люссак қайта ашты. Шарль мегаскоп және термометрлiк гидрометр сияқты приборларды ойлап шығарды.
Шарль Парижде 1823 ж. 7 сәуiр айында қайтыс болды.
Санат:Француз физиктері Санат:1746 жылы туғандар Санат:1823 жылы қайтыс болғандар
Қойнау-жүрекше түйіні
thumb|right|Қойнау-жүрекше түйініҚойнау-жүрекше түйіні (синусно-предсердный узел); (nodus sinoatrialis, nodus — түйін, sinus — қойнау, atrium — жүрекше) — жүректің өткізгіш жүйесін құрауға қатысады. Ол жүректің оң құлақшасы мен алдыңғы (адамда жоғарғы) қуыс вена аралығындағы шекаралық сай тұсында орналасады. Қойнау-жүрекше түйіні жүректің өткізгіш кардиомиоциттерінен тұрады. Олардың цитоплазмасында миожіпшелер тым аз болады, ал диаметрі жиырылғыш кардиомиоциттердің диаметріне қарағанда 2-3 есе жуандау келеді. Қойнау-жүрекше түйінінің орталығында жүректің ырғақты (ритм) жиырылуына түрткі болып, оны іс жүзіне асыратын майда дөңгелекше келген түрткі жасушалар (пейсмекер жасушалар) орналасады.
Вае
Вае (Vaie) — Италиядағы коммуна, Пьемонт әкімшілік аймағына қарасты Турин провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1430 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 204 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 7 км² шамасында. Пошта индексі — 10050.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пьемонт елді мекендері
IC 4542B
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 54856, MCG 6-34-7.
Владислав Сединович Ли
Владислав Сединович Ли (1957 жылы 7 сәуірінде Гурьев қаласында туған) - банкир. Корей.
Алматы халық шаруашылығы институтын (1982), қаржыгер-экономист; Халықаралық бизнес академиясының (2005), іскерлік әкімшілік ету магистрі мамандығы бойынша бітірген 1982 жылдан - Мембанкі Қазақ Республикасы кеңсесінің жоспарлау-экономикалық басқармасының аға, бас экономисі. 1987 жылдан - Тұрғынүйқұрылысбанкі жеңіл және тамақ өнеркәсібіне кредит беру және қаржыландыру басқармасы бастығының орынбасары, бастығы. 1989 жылдан - «Орталықбанк» акционерлік банкі төрағасының орынбасары, бірінші орынбасары. 1995 жылдан – әлеуметтік дамуға несие беру Қазақ акционерлік банкі басқармасының төрағасы. 1997 жылдан - «Тұрғынүйқұрылысбанкі» ЖАҚ басқармасы төрағасының бірінші орынбасары.
1998 жылдан бері - «ЦентрКредит банкі» ААҚ басқармасының төрағасы.
Үйленген. 2 баласы бар.
Дереккөздер
Санат:7 сәуірде туғандар Санат:1957 жылы туғандар Санат:Атырауда туғандар Санат:Қазақстан корейлері Санат:Жаңа экономикалық университеті түлектері Санат:Халықаралық бизнес академиясы түлектері Санат:Қазақстан банкирлері
Қарлау
Қарлау — Ақтөбе облысының Хромтау ауданы, Бөгетсай ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Хромтау қаласынан оңтүстік-шығысқа қарай 47 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 188 адам (99 ер адам және 89 әйел адам) болса, 2009 жылы 114 адамды (61 ер адам және 53 әйел адам) құрады.
Соз ауруын жұқтыру
Соз ауруын жұқтыру (infection with venereal disease Venus (Veneris) Beнepa - в древнеримской мифологии - богиня любви и красоты). Қылмыстық заңнамаға сәйкес — өзінде соз ауруы бар екенін біле тұра, адамның оны басқа адамға жұқтыруы, - өмір мен денсаулыққа қарсы қылмыс болып саналады. Осы қылмысты екі немесе одан көп адамға қатысты не көрінеу түрде кәмелетке толмағанға қатысты жасау, осы қылмыстын түсінікті белгілері болып табылады.
Дереккөздер
Санат:Құқық Санат:Заң
Салима Жұмабекова
Салима Жұмабекова - Социалистік Еңбек Ері(1980), күріш өсіруші, ауыл шаруашылығы озаты. 1935 жылы Қызылорда облысы, Қармақшы ауданы, Дауылкөл ауылында туған.
Северная тауы
Северная – Үлбі жотасының оңтүстік-батыс бөлігіндегі таулар.
Жер бедері
Абсолюттік биіктігі 1221 м. Батыстан шығысқа қарай ендік бағытта 12 км-ге созылған, енді жері 5 км. Беткейлері тіктеу таулардан тұрады. Олар өзен, сай-жыралармен тілімденген. Таудан Бұқтырма өзеніне бірнеше шағын көлдер құяды.
Өсімдігі
Төменгі беткейіндегі күңгірт қоңыр жəне қара топырағында далаға тəн өсімдіктер тараған, одан жоғары қарағай, қайың, көктерек аралас орман өседі. Атырабы шабындық жəне жайылым.
Дереккөздер
Санат:Алтай ауданы таулары
Семен Богданович Броневский
Броневский Семен Богданович (1786 — 14.2.1858) — Ресей империясының генерал-лейтенанты, Сенат мүшесі.
1808 жылы Батыс Сібір генерал-губернаторы және Сібір шебінің бастығы генераль Глазенаптың адъютанты болып тағайындалды; мұнда ол 1857 жылға дейін істеді. 1814 жылдан Сібір шептік казак әскерлерінің атаманы болды. Броневский 1822 жылы тобықты руының қазақтарына қарсы жазалаушы әскери экспедицияны басқарды. 1823 жылы Омбы облысының бастығы болып тағайындалды. 1824 жылы қазақ даласындағы экспедицияны басқарды. Экспедиция “Сібір қырғыздары туралы жарғы” ережелеріне сәйкес орта жүз қазақтары жерінде “сыртқы округтер” құру шараларын қолма-қол жүзеге асырысты. Қазақ даласында өткізген осы 2 айлық сапарын ол қазақтар туралы этнографиялық материалдар мен деректер жинау үшін де пайдаланды. 1825 жылы Қозы Көрпеш — Баян сұлу ескерткішін қарап шығып, оны суреттеп жазды, осы ескерткіш жайындағы аңыз-әңгімелерді жинады. 1827 жылы Броневский генерал-майор атағын алып, Тобыл қаласындағы жеке Сібір корпусының штаб бастығы болып тағайындалды. 1831 ж. Броневский қазақ даласымен 2 мың км жол жүріп, 5 сыртқы округті, қазақ болыстары мен ауылдарын аралады. Соның нәтижесінде Батыс Сібір генерал-губернаторына орта жүз жеріндегі жағдай туралы хат түсірді. Онда қазақтардың егіншілігі, киім-кешегі, ас-суы, малдың бағасы, қазақ билері, барымта жайында мәліметтер келтірді. 1835 жылы 8 қаңтарда Броневский Шығыс Сібірдің генерал-губернаторы әрі әскери қолбасшысы болып тағайындалып, генерал-лейтенант атағын алды. Броневский ауыл шаруашлық, әсіресе, қазақ жеріндегі егіншілік жайлы материалдар жинап, Мәскеу ауыл шаруашлық қоғамының “Земледельческий журналда” жариялады.
Дереккөздер
Санат:1786 жылы туғандар Санат:1858 жылы қайтыс болғандар Санат:Генералдар Санат:Тұлғалар
Мұқаш Мысаев
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Тиюти
Тиюти (Tuiuti) — Бразилиядағы муниципалитет, Сан-Паулу штатында орналасқан. Сан-Паулу агломерациясының макроаймағы мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Браганса-Паулиста экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 5 593 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 126,465 км² шамасында. Халық тығыздығы — 44,2 адам/км².
Телепенка
Телепенка — Ресейдегі өзен. Кострома облысы, Вологда облысы, Ярославль облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кострома өзенінің оң жағалауынан 103 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 13 км-ді құрайды.
Тиюти
Тарихы
Санат:Сан-Паулу елді мекендері
Телепенка
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кострома өзені бастауынан Исады ауылындағы су өлшейтін постқа дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасынан төмен Ока құйылысына дейінгі Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Қазақстан Республикасының орталық мемлекеттік ғылыми-техникалық құжаттама мұрағаты
Орталық мемлекеттік ғылыми-техникалық құжаттама мұрағаты - өз қызметін 1974 жылдың 1 наурызынан бастады. Қазақстан мұрағаттары өзінің қоймалары қойнауында көлемі мен мазмұны бойынша бірегей, аса бай ақпараттық әлеуетке ие қорларды сақтайды. Бұл құжаттар Қазақстан тарихын зерттеу үшін өте құнды дереккөз материалдары болып табылады.
Қазіргі таңда Қазақстан Республикасы Байланыс және ақпарат министрлігі Ақпарат және мұрағаттар комитетінің Орталық мемлекеттік ғылыми-техникалық құжаттама мұрағаты ХІХ ғасырдың соңынан бүгінгі күнге дейінгі Қазақстанның ғылымы мен техникасының қалыптасуы және дамуы тарихы бойынша құжаттарды сақтайтын аса ірі мекеме.
Іс шаралары
Орталық мемлекеттік ғылыми-техникалық құжаттама мұрағатында Алматы қаласының аумағына орналасқан республикалық және бұрынғы одақтық бағыныштылықтағы ғылыми-зерттеу, жобалау, конструкторлық технологиялық ұйымдар мен мекемелердің қызметі нәтижесінде құрылған ғылыми-технгикалық және басшылық құжаттамалар мемлекеттік сақтауға алынған.
Мұрағатта бүгінгі күні мемлекеттік сақтауда 184621 сақтау бірлігі бар. Оның ішінде:
Олардың хронологиялық шегі 1775 жылдан 2007 жылға дейінгі аралықты құрайды. Мұрағат қорларының құрамы мамандандырылған мұрағаттың ерекшеліктерін көрсететін төмендегі жинақтаушы ғылыми-техникалық құжаттар тобынан тұрады: Орталық мемлекеттік ғылыми-техникалық құжаттама мұрағаты құжаттарының маңызды бөлігін Қазақстан, Орта Азия және Шығыс Сібір электр энергетикасы нысанадарының, азаматтық-тұрғын үй, өнеркәсіп және машина жасау, мелиорация, су және орман шаруашылығы саласы құрылыстарының жобалау құжаттамалары құрайды. Көптеген қорлар сейсмикалық аса қауіпті аймақтарда қала құрылысы бойынша құжаттардан тұрады. Алматы қаласының тұрғын үй және азаматтық құрылыстарының жобалары бойынша, соғыстан кейінгі кезеңнен бүгінге дейінгі қазақстандық архитектура мектебінің барлық даму тарихын көруге болады.
Құрылыс материалдарын, металл құрылымдарын, ауыл шаруашылық машиналары мен механизмдерін, жеңіл және тамақ өнеркәсібі бұйымдарын өндіру, аспап жасау өндірісін дамыту жолын көрсететін конструкторлық және технологиялық құжаттамалар ерекше көкейкесті материалдар болып саналады.
Машина және оның механизмдері, азаматтық және өнеркәсіптік құрылыстардың инженерлік имараттары, сондай-ақ, ауыл және су шаруашылығы, тұрмыыстық қызмет көрсету, жеңіл және тамақ өнеркәсібі салаларындағы өнертапқыштық куәліктері, патенттік құжаттамалары өзіндік маңызға ие және әр алуан.
Мұрағат қоры
Құжаттардың ақпарат сақтау тәсілдері әртүрлі: машинада терілген мәтіндер, калька, сәулелі көшірмелер, ватман, фотоқұжаттар, ХVIII-XIX ғасырлардың ерте жобаларында – батист.
Мекемелер мен кәсіпорындардың қызметі нәтижесінде құрылған құжаттармен қатар, мұрағатқа Қазақстанның ғылым мен техника саласындағы көрнекті қызметкерлерінің өмірі мен қызметі тарихынан хабар беретін жеке құрам құжаттары да мемлекеттік сақтауға алынған. Олардың қатарында Ә.Ш. Тәтіғұлов, П.И. Мариковский, Ғ.Ә. Қалиев, М.И. Усанович, М.Ш. Мәжитов, Т.С. Жасыбаева, С.Г. Космериди, П.Т. Гуляевский т.б. белгілі қайраткерлер бар. Бүгінгі таңда 3302 сақтау бірлігінен тұратын 28 жеке құрам қоры мемлекеттік сақтауда. мұрағат қызметкерлері аса құнды құжаттар мен қорларды ақықтау және есепке алу жұмыстарын жүргізеді, оларға жеке тізімдемелер мен есеп карточкалары құрылады, сақтандыру қоры мен аса құнды құжаттардың көшірмелерін пайдалану қорын құру үшін құжаттарды микрофильмдерге көшіреді. бүгінге күнге дейін 1532089 микрофотокөшірме дайындалды.
Түрлі ұйымдастыру-құқықтық формалары мен меншік формаларындағы, өзінің қызметі барысында ғылыми-техникалық құжаттар құраушы республиканың жетекшіұйымдары, кәсіпорындары мен мекемелері ОМҒТҚМ қор құраушылары болып табылады. Олардың ішінде: «КАZGOR» Жобалау академиясы, «Ауыл шаруашылығын механизациялау және электрификациялау ҒӨБ» РМК, «Водоканалпроект» Қазақ мемлекеттік ғылыми зерттеу жобалау институты, «Казинвестстрой» ЖШС, Қазақстан Республикасы Әділет министрлігі сот сараптамасы ҒЗИ, «Қазақстан Республикасы денсаулық сақтау министрлігінің Ұлттық туберкулез проблемалары.
Ұлттық мұрағат қоры құжаттарын пайдалану және жариялау бойынша мұрағат белсенді жұмыстар атқарып келеді: «Қазақстанның ауыл шаруашылығы кәсібі бойынша ғылыми-зерттеу мекемелері мен ұйымдардың тарихы» (ОМҒТҚМ құжаттары бойынша), «Академик Ә.Ш. Тәтіғұлов», «Қазақстанның медициналық ғылыми-зерттеу мекемелері мен ұйымдарының тарихынан» және басқа да анықтамалықтар мен құжаттар жинағы жарық көрді.
Бүгінгі уақытта ақпарат және құжаттарды пайдалану бөлімінің қызметкерлері:
Мұрағат қорларының 2011 жылдың тізімі
Михаил Ильич Усанович – Қазақ КСР ғылым академиясының академигі, Қазақ және Өзбек КСР ғылым қайраткері, химия ғылымдарының докторы, профессор
Айып
Айып (заң жолы, салт) — барымта, қылмыс, ұрлық, дәстүрді бұзғаны т.б. жағымсыз іс-әрекеті үшін қылмыскерлерге берілетін жаза.
Қылмысы,ұрлығы,дәстүрді бұзғаны үшін қылмыскерлерге берілетін жаза-айып.Айыптың әлеуметтік,тәрбиелік маңызы зор. «Айыбына атын алып қалып жаяу қайтарыңдар!» (Ғ.Мүсірепов). Мысалы: көп алдында орынсыз дау-жанжал шығарған адамдарға айып салынады. Жазаланушы адам оны сол сәтте орындауға тиіс.
Айыптың түрлері көп. Жеңіл кінәлары үшін тән немесе ат төленеді. Ауыр қылмыстар жасағандар тоғыз төлейді. Бұл түйе бастаған тоғыз мал немесе ат бастаған тоғыз мал немесе өгіз бастаған тоғыз мал деген сөз (Түйе бастаған тоғыз: 3 бас түйе, 3 бас жылқы, 3 бас сиырдан тұрады. Ат бастаған тоғыз 3 жылқы, 3 сиыр, 3 қой, т.с. Қылмыс (ұрлық) өте ауыр болса, бұл айып үш еселенуі мүмкін. Әрине, бұдан басқа да түрлері бар. Айыптың әлеуметтік, тәрбиелік, құқықтық маңызы зор.
Дереккөздер
Санат:Қазақ салт-дәстүрлері
Яны-Няль-Лох-Сос
Яны-Няль-Лох-Сос — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Воль-Я өзенінің оң жағалауынан 52 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 21 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Сосьва. Өзен саласы — Солтүстік Сосьва, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ханты-Мансий автономиялық округі өзендері
Нивъю
Нивъю — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы, Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ропча өзенінің оң жағалауынан 7 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 32 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вычегда Сыктывкар қаласынан сағасына дейін. Өзен саласы — Вычегда, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Мұнай мен газға деген геологиялық барлау жұмыстары тиімділігінің критерийлері
1) өндірістік кенорнын аіпу тиімділігінің коэффиценті мөлшерінің біршама жоғары болуы;
2) іздеу бұрғылауы табыстылығының (тиімділігінің) коэффиценті мөлшерінің де жоғары болуы;
3) барлау бұрғысы 1 м-те тереңдегенде алынған Мұнай (газ) мөлшерінің қомақтылығы.
Сөз болып отырған критерийлердің түпкі мақсаты - жаңа кенорындарды ашу және Мұнай мен газдың өндірістік қорларын дайындау. Бүкіл геологиялық барлау жұмыстары кешеніне шығарылатын қаржының 2/3 бөлігі іздеу және барлау бұрғылауларын жұзеге асыруға жұмсалады.
Хариусова Виска
Хариусова Виска — Ресейдегі өзен. Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Безмошица өзенінің оң жағалауынан 73 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 27 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Баренц теңізі су алабының өзендері, Канин Нос мүйісінен Печора өзені су алабының шекарасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Печора мен Мезень өзендері аралығындағы Баренц теңізіне құятын су алаптары.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері
Амазон ойпаты
thumb|Амазон өзенінің алабы. Амазон ойпаты - Оңтүстік Америкадағы, сондай-ақ жер шарындағы ең үлкен ойпат.
Ауданы 5 млн кm². Андыдан Атлант мұхитына дейін Гвиана және Бразилия таулы үстірті аралығында, дүние жүзіндегі ең суы мол өзен - Амазонканың алабын алып жатыр. Негізінен палеозойдың теңіз шөгінділері және мезозой-кайнозойдың құрылықтағы шөгінділерімен толықтырылған Оңтүстік Америка платформасының синеклизасында орналасқан.
Климаты ыстық (айлық орта температурасы -24-28С) және ылғалды (жылдық орта жауын-шашын мөлшері 1500-3000мм). Амазон ойпаты Батыс Амазон және Шығыс Амазон ойпаты болып екіге бөлінеді.
Батыс Амазон ойпаты
Батыс Амазон ойпаты – өте кең (1600км дейін), тегіс жазық. Климаты экваториалдық, үнемі ылғалды. Өзендері баяу ағады. Пальма, гевея, какао ағаштары өседі. Батыс Амазон ойпатында жалпақ тұмсық маймылдар, құмырсқа жегіш; қос мекенділерден тапир, пекар; құс және бауырымен жорғалаушылар көп.
Шығыс Амазон ойпаты
Шығыс Амазон ойпатының (Риу-Негру мен Тапажос өзендері сағасынан шығысқа қарай) ені тар (350 км-ге дейін), шет жақтарында палеозойдың теңіз шөгінділері мен докембрийдің кристалды жыныстары ашылып жатады. Шығыс Амазон ойпатыны  көп тілімделген. Климаты субэкваториалдық. Селдір орман өседі, қызыл топырақты жері ойдым саванналар. Шығыс Амазон ойпатында жануарлардан құмырсқа жегіш, бұғымазам, кеміргіштер көп. Амазон ойпатында халық сирек қоныстанған. Негізгі қатынас жолы – өзен. Марганец, темір кені, Мадейра маңында мұнай бар.
Дереккөздер
Санат:Бразилия Санат:Оңтүстік Америка географиясы
Звезден (Кырджали облысы)
Звезден (Звезден) — Болгариядағы ауыл. Кырджали облысына қарасты Кырджали қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 124 адамды құрайды.
Пошта индексі — 6658. ЕКАТТЕ коды — 30475.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кырджали облысының елді мекендері
Табиғи квота
Табиғи квота - сайлау квотасының түрлерінің бірі, округ бойынша сайланатын депутаттар санына округ бойынша берілген дауыстардың жалпы санын бөлу жолымен есептеледі.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Саясат әлеуметтануы
Шығыс майракебісі
Шығыс майракебісі (Bunias orientalis) — Орамжапырақ тұқымдасының Майракебіс тегінің биологиялық түрі. Көбіне Сібірде, шығыс және оңтүстік-шығыс Еуропада таралған.
Санат:Орамжапырақтар Санат:Еуразия флорасы Санат:Қазақстан флорасы
Лесной Тамбов
Лесной Тамбов — Ресейдегі өзен. Тамбов облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы КАС/ЕДІЛ/2231/350/51/365 орналасқан. Өзен ұзындығы 89 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ока су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Цна сағасынан Тамбов қаласына дейін. Өзен саласы — Мокша, өзен алабы — Ока.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тамбов облысы өзендері
Альпталь
250px|thumb|Картада орналасуы Альпталь (Alpthal) — Швейцарияның Швиц кантонында орналасқан коммуна. Швиц округінің құрамына кіреді.
2007 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 528 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 22.9 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 1361, пошта индексі — 8849.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Швиц елді мекендері
NGC 3850
Ашылуы
Бұл нысанды 1789 жылы 14 сәуірде Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 3850 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 36660, UGC 6733, MCG 9-19-174, ZWG 268,79.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Жетіқарақшы (шоқжұлдыз)
Монтегроссо-д'Асти
Монтегроссо-д'Асти (Montegrosso d'Asti) — Италиядағы коммуна, Пьемонт әкімшілік аймағына қарасты Асти провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2175 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 139 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 16 км² шамасында. Пошта индексі — 14048.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие San Rocco.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пьемонт елді мекендері
Аддукция
Аддукция (adductio) — организмнің (оң немесе сол) бүйір аумағынан жануарлар денелерінің омыртқа бағанасы бойымен өтіп, денені тепетең екі жарты бөлікке бөлетін орталық сагиттальды (sagitta — жебе) жазықтыққа, яғни ішкі орталық жазықтыққа қарай бағытталған козғалыс. Аддукцияны іс жүзіне асыратын бұлшықеттерді "аддукторлар" деп атайды.
Дереккөздер
Санат:Биоморфология Санат:Биология Санат:Морфология
Ішік
Ішік — қазақтың ұлттық киімдерінің бірі, оны елтіріден, сеңсеңнен, әр түрлі аң терілерінен тігеді, сырты матамен тысталады. Ішік тігілетін терінің түріне қарай: елтірі ішік, сеңсең ішік, қасқыр ішік, түлкі ішік, пұшпақ ішік, орман ішік, жанат ішік, бұлғын ішік т. б. деп аталады. Ішік тігетін теріні шел майынан, көк етінен арылтып алған соң ашыған айран жағын илейді. Тері әбден иі қанғанда ирек ағатпен тарап, қолмен уқалап, керіл-созыл жұмсартылады. Ішікті жөрмеп тігеді және тігістерінің бәрі тірінің тақыр жағына қарайды. Жұқа терілерді мақта жіппен тіксе, ал қалың терілерге жүн жіп пайдаланылады. Ішіктің іші дайын болған соң, оның тақыр бетіне бидай шүберек көктейді де барқыт, шұға, пүліш сияқты қалың тыстық маталармен тыстайды. Қасқыр ішікке қасқыр не түлкі терісінен, сеңсең ішікке елтіріден, басқа түрлеріне құндыз не бұлғын теріснен жаға салынады. Ішік екі маусымда киюге арналған жылы киім. Мысалы қасқыр ішік, түлкі ішік, бөкебай ішік, қарсақ ішік, бұлғын ішіктер қыста, пұшпақ ішік, зорман ішік, жанат ішік, елтірі ішіктер қара күзде, көктем айларында киюге арналған. Сеңсең ішік, қасқыр ішіктерді ерлер, қалған түрлерін көбінесе әйелдер киген. Әйелдер мен бойжеткендер киетін ішіктер өте сәнді етіп тігіледі. Олардың өңіріне, жеңінің аузына, етегіне айналдыра құндыздан, сусардан жұрын ұстайды. Тысына жібекпен кесте тігеді. Елтірі ішік аса марқаймаған қозының бұйра елтірісінен тігіледі. Сеңсең ішік — марқа қозының терісінен сеңсеңінен тігіледі. Орман ішік түлкінің тамақ терісінен, пұшпақ ішік — түлкінің пұшпақ терісінен тігіледі. Ішіктің қайсы түрі болса да әрі жылы, әрі киюге сәнді тамаша киім.
Дереккөздер
Санат:Тұрмыс
Александр Моисеевич Абезгауз
Алекса́ндр Моисе́евич Абезга́уз (1898 жылдың сәуірінде, Витебск — 1977 жыл, Ленинград) — совет педиатры, медицина ғылымының докторы, профессор.
Винсроп (Массачусетс)
Винсроп (Winthrop) — Массачусетс штатының Саффолк (Suffolk) округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 17 497 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 21.5 км² шамасында. FIPS коды — 25-80930.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Массачусетс қалалары
Б. з. д. 244 жыл
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 244 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*