cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Шөптесін бөрітарақ
Шөптесін бөрітарақ –көктемде кештеу өсетін дала гүлі. Солай бола тұра ол тез көтеріледі. Сабағы жуан, гүлінің диаметрі 22 см. Биіктігі 1-1,5 м. Гүлдері өте сәнді, әр алуан-қызыл, сары, күлгін, сиялы көк болып кете береді. Шілде айының аяғынан бастап тамыз айының орта кезіне дейін гүл жарады. Гүлдейтін мезгілі 20-30 күн.
Отырғызылатыне жер: Аты айтып тұрғандай, шөптесін бөрітарақ гүлін бір-бірінен алшақтау, арасын 80 см немесе бір метрдей қашақтықта отырғызған дұрыс.
Кесу: Күзде гүлдің басын кескенде бірнеше бұтағын қалдырған жөн. Себебі ерте көктемде жеріңізде жұмыс істегенде, сол жерде шөптесін бөрітарақ гүлі бар екені белгілі болады.
Дереккөздер
Ғылыми-педагогикалық журнал. «Биология және салауаттылық журналы» №3. 2005 жыл. 76 бет
Бұрындық хан
Бұрындық хан — 1480-1511 жж. аралығында Қазақ хандығында билік құрған Керей ханның үш ұлының бірі.
Бұрындықтың қашан дүниеге келгені белгісіз. Орта ғасырлардағы жазба деректердің үзік-үзік мәліметтеріне сүйене отырып, оның өмірінің 40-50 жылдық кезеңін қалпына келтіруге болады.
Бұрындық ханның өмірі Қазақ хандығы тарихының алғашқы дәуірімен тығыз байланысты. Сондықтан да хандық тарихындағы ірі оқиғалар мен дамулар оның өміріндегі белестер болып есептеледі. Жазба деректердің өте тапшылығына қарамастан, Бұрындық хан өмірінен бірнеше белесті айқын көруге болады.
Бұрындықтың хандықтың құрылу үрдісіне қатынасуы 1469-73 жылдардағы оқиғалардан көрінеді. Осы жылдары Қазақ хандығына қатысты мынандай оқиғалар болған еді: 1469 жылы Әбілқайыр хан Моғолстанның батыс жағындағы Қазақ хандығына қарсы жорық ұйымдастырып, сол жылдың қараша-желтоқсан айларында орта жолда қайтыс болды.
Орнына екінші ұлы Шайх-Хайдар отырады. Оның билігі туралы деректердің бәрі оң баға бермейді. «Тарихи Кипчакидің» авторы Ходжамқұлы-бек Балхи оның жеке басына мынадай сипаттама береді : <blockquote style="border: 1px solid grey; padding: 0.5em 0.8em;"> Ол жұмсақ мінезді және жігерсіз адам болатын, басқару ісіне өз бетінше қадамдар жасауға қабілетсіз еді
Осыны пайдаланып Әбілқайырдың кешегі жаулары әр тараптан жорықтар жасай бастайды. Қазақ хандығынан да бірнеше жорықтар жасалады. «Тауарихи гузидан нұсрат-намадан» басқа «Шайбани нама », «Фатх нама », «Бахр ал-асрарфи манакиб ал ахиар» шығармаларының дерегі бойынша «көшпелі өзбектер» мемлекетін талқандауда қазақ хандығы жағынан тек Жәнібек хан ғана аталады. Ал Керей ханның аталмауын, ол 1469 жылға дейін қайтыс болған дейміз. Бұрындық Керейдің үлкен ұлы болғандықтан әкесінің ұлысын басқаратыны өзінен-өзі түсінікті. Керейдің қашан қайтыс болғандығы жөнінде аңыз дерегі былай дейді: «Шудың бойында он жылдай хандық құрған Керей хан Хан тауына жерленіпті». Аңызды ел аузынан жинап, жариялаған белгілі археолог М.Елеуов.
Бұрындық ханның қазақ тарихында аты жарқырап көрінген тұсы — XV ғасырдың 70-90 жылдары болды. Бұл жылдар қазақ хандығы үшін күшею, нығаю және қазақ халқының этникалық территориясын біріктіру жолындағы күрес дәуірі еді. Дәуірдегі ең басты оқиғаға көрсетілген жылдар ішіндегі Қазақ хандығының Сыр өңірі үшін Мәуереннахрлық билеушілерімен, шайбанилық сұлтандармен және Моғолстан хандарымен жүргізген ұрыстары жатты. Осы ұрыстарда тарих сахнасына қазақ хандарының екінші буыны: Бұрындық, Қасым хандар шығып, қазақ мемлекеттігінің одан әрі күшейіп, нығаюына өз үлестерін қосады.
Сыр өңірі үшін болған күрес жылдары Қазақ хандығын Бұрындық хан билеп тұрды. Жәнібек ханның қашан қайтыс болып, Бұрындықтың қай жылдардан бастап билік құра бастағаны белгісіз. Ол туралы ешбір дерек жазбаған.
Сыр бойы деп отырғанымыз — Сырдария өзенінің орта ағысы бойындағы жерлер. XIV-XVI ғғ. жазба деректер өңірді Түркістан аймағы деп атайды. Аймақ — ХІ ғасырдан бері Дешті Қыпшақтың ажырамас, құрамдас бөлігі және онымен бірге біртұтас шаруашылық, мәдени, этникалық, діни, тілдік кеңістікті құраған. Тек кей тарихи кезеңдерде Сыр өңірі саяси жағынан Мәуереннахрға уақытша қарады. Дешті Қыпшақ пен Мәуереннахр билеушілері арасындағы XI-XV ғ.ғ. қарым-қатынастың негізгі нысаны Түркістан аймағы болып саналады. Дәлелді болуы үшін ХІ-ХІІ ғасырлардағы қыпшақ хандығы мен Хорезм мемлекеті, ХІІІ ғасырдағы Орда Ежен ұлысы мен Шағатай ұлысы, Орыс хан мен Әмір Темір, Тоқтамыс хан мен Әмір Темір, Барақ хан мен Ұлықбек, Әбілқайыр хан мен Әмір Темір ұрпақтары арасындағы саяси қатынастарды айтсақ та жетіп жатыр. Саяси қатынастар Қазақ хандығы құрылғаннан кейін де жалғасын тапты. Аймақ үшін күрестің басталуы Бұрындық ханның билігі тұсына сай келеді. Оның қазақ тарихында алатын рөлі де осы Сыр бойы үшін күресте көрінеді.
Сыр бойы үшін жүргізілген күрестің себебін айттық, ал басталуына түрткі болған оқиғаға Әбілқайыр ханның немересі Мұхамед Шайбани ханның Мәуереннахрдың қол астындағы Түркістан аймағына келіп бекінуі болды. Осы жылдары өзара феодалдық соғыстарды бастан өткеріп жатқан Мәуереннахр билеушілерінде Түркістан аймағын қорғайтындай күш жоқ болатын. Сондықтан оларға Қазақ хандығының негізгі жауы — шайбанилық сұлтандарды қазақтарға қарсы қою өте тиімді еді.
Қазақ хандығы Мәуереннахр билеушілерінің бұл әрекетіне бірден қарсы шығады. Қыс мезгіліне қарамастан Бұрындық хан бастаған қазақ әскерлері Мұхаммед Шайбани хан бекінген Сығанақ, Сауран және Созақ өңірлерінде ұрысқа түседі. Бірнеше рет болған ұрыстарда жеңілген Шайбани хан қашуға мәжбүр болады. Аймақтың басқа да өңірлерінен айырылу қаупін сезген аймақтың әкімі Мұхаммед Мазид-тархан Шайбани ханды Самарқанға кетуге көндіреді. Осылайша күрестің алғашқы кезеңі Қазақ хандығы үшін сәтті басталып, аймақтың солтүстік өңірлері Қазақ хандығына өтеді. Орны келгенде айта кету керек, бүкіл хандықты Бұрындық басқарып, алғашқы жеңістерге қол жеткізілсе де, деректерде атап өтілгеніндей, Жәнібек хан ұлдары Қасым, Жиренше, Махмұд сұлтандар ерекше көзге түседі. Бұл ұрыстар шамамен алғанда, 1470- жылдардың ортасында өтеді.
Белсенді қорғаныс
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Бұрындық хан
Ал XV ғасырдың 80-жылдарында Шайбани мен Мәуереннахр, билеушілеріне арқа сүйеп, аймаққа тағы да еніп, солтүстік өңірді басып алады. Бұрындық хан және Жәнібек хан ұлдарының қарсы қолданған әрекеттері нәтижесінде Әбілқайыр ханның немересі Түркістан аймағынан кетуге мәжбүр болады. Ал қазақ хандығы болса аймақтың солтүстік өңірін қорғап қана қоймай, аймақтың орталық және оңтүстік өңірлерінде өз ықпалын күшейте бастайды. Негізінен аймақта Жәнібек ханның 9 ұлының ықпал-әсері өседі. Олардың ұлыстары кеңейіп, қалалар мен жақсы қысқы жайылымдар солардың иелігіне көшеді.
XV ғасырдың 90-жылдарында Бұрындық хан мен Жәнібек хан ұлдары арасында қайшылықтар туа бастайды. Қайшылықтың негізіне Сыр өңірінде Жәнібек хан ұлдарының ықпалының өсуі мен нығаюы жатыр. Ішкі саяси өмірдегі осы қайшылық сыртқы саясатқа да өз салқындығын тигізеді. Сол себепті де 1493-96 жылдары Түркістан аймағы үшін болған ұрыстар қиын да ауыр, ұзақ болады. Шайбани хан бірде Моғол ханы жағына, бірде Мәуереннахрлық билеушілер жағына шығып, өз бағытын өзгертіп отырады. Тіпті ол негізгі қарсыласы — Бұрындық ханмен де жақындасуға ұмтылады. Жәнібек хан ұлдарымен арадағы қайшылықтың одан әрі шиеленісуі Бұрындықты Шайбани ханмен одақтас еткізеді. Сөйтіп, 1496 жылы үш жылға созылған ұзақ ұрыстардан соң соғысушы жақтар келісімге келеді. Келісімнің қорытындысы бойынша Түркістан аймағы үшке бөлініп, оның солтүстігінде қазақ хандығы, оңтүстігінде Моғолстан, орталығында Шайбани хан билік жүргізуге тиіс болады.
XVI ғасырдың алғашқы 10 жылдығында Бұрындық хан өміріне түбегейлі бетбұрыс әкелген күрделі ірі оқиғалар болып өтті. Ол оқиға тағы да Мұхаммед Шайбани хан есімімен байланысты еді. 1500-жылдың жазында Самарқан тағына келген шайбанилық сұлтан айналасы 3-4 жыл ішінде бүкіл Мәуереннахрды біріктіріп, Моғолстанның қол астындағы Ташкентті моғол ханынан тартып алды. Моғол хандары Сұлтан Махмұт пен Сұлтан Ахмет хандар қолға түсіріледі, бірақ Шайбани хан оларды босатып жібереді. Әбден күшейген Мұхаммед Шайбани хан 1505-жылдан 1510-жылға дейін қазақ хандығына қарсы 4 рет жорық ұйымдастырады. Жорықтардың алдына қойған саяси және экономикалық мақсаттарына қазақ хандығын бағындыру не әлсірету және Түркістан аймағын Мәуереннахрға қосу жатты. Бұрындық хан дәл осы жорықтар кезінде үлкен қателіктер жіберді деп есептейміз. Оған дәлеліміз мынадай: Алғашқы үш жорық кезінде Бұрындық хан жауға қарсы ешқандай шара қолданбайды. Шайбани хан емін-еркін Жәнібек хан ұлдары: Жаныштың, Таныштың ұлыстарын ойрандап, мыңдаған мал-жанды олжалайды. Тіпті 1509-жылдың қысында болған үшінші жорық кезінде, өз ұлысына қарай жау әскерінің келе жатқанынан хабардар болып, ешқандай қарсылық көрсетпей, қашуға мәжбүр болады. Бұрындық ханның шарасыздық ісін, оның әдейі жасаған жоспарлы ойы деп түсінеміз. Жәнібек хан ұлдары неғұрлым әлсіресе, соғұрлым оның күші өсуі тиіс еді. Бірақ бәрі керісінше шықты. 1510-жылдың қысында жау тағы да қазақтарға жорық жасайды. Бұл жолғы жорық бағыты Қасым сұлтан ұлысына қарсы бағытталады. Қасым ресми хан болмаса да, осы жылдары оның беделі Бұрындық ханнан да күшті еді.
Қазақ хандығының құрылуы кезінде белсене араласып, одан кейінгі кезеңдерде хандықтың күшеюіне өз үлесін қосқан Бұрындық хан XVI ғасырдың алғашқы жылдарында үлкен, мемлекеттік дәрежеде көрегендік көрсете алмайды. Елдік мүддеден жеке, тар мүддеге көшу оның беделін түсіртті, атақ-абыройын жоғалтты. Бұрындық ханның тағдыры әркімге де тарихи сабақ бола алады.
Дереккөздер
Санат:Шыңғыс ханның ұрпақтары Санат:Туған жылы белгісіздер Санат:Төрелер
Актел
Актел — Ресейдегі өзен. Алтай Республикасы, Алтай өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Сема өзенінің сол жағалауынан 14 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 13 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Катунь. Өзен саласы — Бия және Катунь, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Ас үй
Асүй. Қазіргі пәтерлердің асүйі көптеген шаруашылық жұмыс түрлерін атқаруға пайдаланылады.
Негізінен ас дайындауға арналғанымен, кейде кір үтіктеу, киім тігу сияқты үйдің басқа да ұсақ-түйек істері сол бөлмеле атқарылады. Ас үй мақсатына, жабдықталуы мен пайдаланылуына қарай тамақ әзірленетін асүй, тамақ ішетін асүй, яғни асхана деп бөлінеді.
Тамақ әзірлейтін асүй негізінен тамақ әзірлеуге және шаруашылық жұмыстарын істеуге есептелген. Мұндай асүйде отбасы мүшелері тамақты әр кезде, бөлініп-бөлініп ішеді.
Тамақ ішетін асүйде, яғни асханада отбасының барлық мүшесі бір мезгілде тамақ ішуге арналған үстел тұруға тиіс.
Асүйде атқарылатын барлық жұмыс түрінің ішіндегі ең негізгісі — уақытты көп алып, күштің де көбірек жұмсалатыны — тамақ әзірлеу және ыдыс-аяқты жинау.
Қазақстан КП Торғай облыстық комитеті
Торғай облысы Қазақ КСР құрамында 1970 жылы 23 қарашада Қостанай және Целиноград облыстарының бір бөлігінен құрылды. Орталығы – Арқалық қаласы.
1988 жылы 2 маусымда облыс таратылып, аумағы Қостанай және Целиноград облыстарының құрамына енді.
Ас үй
Асүй жабдықтарын қолайлы топтастыру және орналастыру, барлық қажетті затқа әйелдің қолы еркін жететіндей болуы, тұрмыстық, техниканы кеңінен пайдалану жұмысты жеңілдетуге, дене еңбегін азайтуға мүмкіндік береді.
Жұмысты тиімді ұйымдастыру, мақсаттылық принципін сақтау және тұрмыстық техниканы кеңінен қолдану тамақ әзірлеуге жұмсалатын уақытты 1,2—1,5 есе қысқартыл әйелдің еңбегін азайтады және оның көп шаршамауына септігі тиеді.
Әрбір асүйде қажетті жабдықтарды дұрыс орналастырудың маңызы зор. Асүйдегі жабдықтың жиынтығы пәтердегі бөлмелердін орналасуына және отбасы құрамына байланысты болуға тиіс. Ал олардың қайсысын қай жерге қою керектік асүйдегі шаруашылық жұмыстарының қандай кезекпен атқарылатынына сәйкес келуі керек.
Дереккөздер
Санат:Үй тұрмысы Санат:Тұрмыс
Жанабіл Сымағұлұлы
thumb|right|200px| Жанабіл Сымағұлұлы  (1934 жылы туған, Қытай, Алтай аймағы, Қаба ауданы) — Қытайдағы қазақ диаспорасы арасынан шыққан қоғам және мемлекет қайраткері.
Ж. ұзақ жылдар Шыңжаңдағы оқу-ағарту, мәдениет жұмыстарына белсене араласты. Қытай коммунистік партиясы он бірінші сайланған орт. к-тінің 3-жалпы мәжілісінен кейін Дэн Сяо Пиннің реформасын іске асыруға ат салысып, мәдени революция кезінде жалған жаламен сотталғандарды ақтау ісіне басшылық етті. Ж. оқу-ағарту ісіне реформа жасауды қолға алып, “Іле” халық баспасын, көркемөнер үйірмелерін құруға, Іле қазақ театрын ашуға, “Шалғын”, “Мұра” журналдарын шығарып, қазақ халқының фольклорын, мәдени мұраларын жинап, кітап етіп бастыруға елеулі үлес қосты.
Сыртқы сілтемелер
Санат:1934 жылы туғандар Санат:Алтай аймағында туғандар Санат:Қытай қазақтары Санат:Алтай аймағының уәлилері Санат:Шыңжаң қоғам қайраткерлері Санат:Қытай мемлекет қайраткерлері Санат:Іле Қазақ автономиялық облысы уәлилері
NGC 7406
NGC 7406 — Суқұюшы шоқжұлдызында орналасқан S? типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1864 жылы 25 тамызда Альберт Март астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 7406 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 69947, MCG -1-58-3.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Суқұюшы (шоқжұлдыз)
NGC 2892
NGC 2892 — Жетіқарақшы шоқжұлдызында орналасқан E (эллипстік галактика) типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1885 жылы 11 мамырда Льюис Свифт астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 2892 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 27111, UGC 5073, MCG 11-12-15, ZWG 312,15.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Жетіқарақшы (шоқжұлдыз)
Пинд
Пиндос — Балқан түбегінің батысындағы тау жоталары. Меридиан бағытында оңтүстікке қарай Албанияның территориясын түгел және Солтүстік Грекияның бат. бөлігін қамтып, Пелопоннес түбегімен Крит аралына ұласады. Ұзындығы 200 км. Ең биік шыңы Змоликас тауы 2637 м (Грекияда). Пиндос барлық жерде теңіз жағалауларына бірден құлама жартас жасап бітеді. Тау жоталары түгелдей әк тас, аңғарлары флиштен түзілген. Жоталардың биік учаскелері күрделілігімен және карст формаларының кең таралуымен көзге түседі. Пиндос Ахелоос, Вьоса, Альякмон және Пиньос терең аңғарларымен бөлінген бірнеше жоталардан тұрады. Климаты негізінен жерортатеңіздік. Жауын-шашын мөлшері шығыстан батысқа қарай (800—1500 мм) артады. Беткейлеріндегі латеритті қызыл топырақта субтропиктік бұталар өседі, цитрус жемістері, алма, алмұрт, өрік, жүзім егіледі. Бұдан жоғарырақ жағын жалпақ жапырақты (емен, жөке) және қылқан жапырақты орман жапқан. Бұғы, қоңыр аю, грек тасбақасы т. б. мекендейді.
Дереккөздер
Санат:Еуропа таулары
Анжелика Ван Бюрен
Анжелика Синглтон Ван Бюрен, тумысында Анжелика Сара Синглтон (Angelica Singleton Van Buren; 13 ақпан 1818 – 29 желтоқсан 1877) - Америка Құрама Штаттарының сегізінші президенті Мартин Ван Бюренның келіні. Президенттің ұлы, Абрахам Ван Бюренмен некеде болды. Бірінші ханымның қызметін Мартин Ван Бюреннің әйелі Ханна Ван Бюрен 1819 жылы қайтыс болған соң атқарды. Ханнаның Бірінші ханым болғанын американдықтар әлі күнге шейін білмейді, ал Мартин Ван Бюрен жұбайының қазасынан кейін өмірінің соңына дейін бойдақ болып қалды.
Өмірбаян
солға|нобай|232x232 нүкте|Анжелика Ван Бюрен Анжелика Синглтон Веджфилд, Оңтүстік Каролинада дүниеге келді. Ол Ричард Синглтон мен оның әйелі Ребекка Тревис Колстың қызы болды. Зиялы қауымда өскен Анжелика Ақ үйге көп жаңа және таңдамалыны әкелді. Бұның арқасында Бірінші ханымның рөлі одан да қызығырақ және көтеріңкі болып есептелді. Анжелика Абрахам Ван Бюренге 1839 жылы 14 ақпанда Веджфилде тұрмысқа шығады. Мартин Ван Бюрен 1841 жылы президенттік сайлауда жеңілгеннен кейін Анжелика және оның күйеуі Мартинның үйінде тұрды. Олар бұрынғы президентті қолдап, оған қамқорлық жасады, себебі Мартин Ван Бюрен жалғыз тұрды және оның басқа туысқандары болмаған. Олар Линденуолд, Киндерхук қаласы, Нью-Йорк штатында тұрды. Қыста олар Оңтүстік Каролинадағы Анжелика Синглтонның үйінде тұратын. 1848 жылдан бастап Анжелика Нью-Йоркта өмір сүрді.
Синглтон зиратында көмілген.
Үлкен Пинюг
Үлкен Пинюг — Ресейдегі өзен. Вологда облысы, Киров облысы, Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Мала өзенінің сол жағалауынан 9 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 28 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Вологда облысы өзендері Санат:Киров облысы өзендері Санат:Коми Республикасы өзендері
Левый Вануйто
Сол Вануйто — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Вануйто өзенінің сол жағалауынан 10 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 49 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
1421 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:1421 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:1421 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Кортюг
Кортюг (Үлкен Кортюг) — Ресейдегі өзен. Кострома облысы, Киров облысы, Нижегород облысы, Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Вочь өзенінің сол жағалауынан 3,5 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 26 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ветлуга бастауынан Ветлуга қаласына дейін. Өзен саласы — Құйылысу аралығы теліміндегі Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Пескьера-дель-Гарда
Пескьера-дель-Гарда (Peschiera del Garda) — Италиядағы коммуна, Венето әкімшілік аймағына қарасты Верона провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 8479 адамды құрайды. Халық тығыздығы 499 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 17,63 км² шамасында. Пошта индексі — 37019.
Елді мекеннің қамқоршысы — Мартин Турский. Жыл сайынғы мерекесі — 11 қараша.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Венето елді мекендері
Тодоровци (Велико Тырново облысы)
Тодоровци (Тодоровци) — Болгариядағы ауыл. Велико Тырново облысына қарасты Велико-Тырново қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 4 адамды құрайды.
Пошта индексі — 5045. ЕКАТТЕ коды — 72583.
Егер
Егер (Eger) — Мажарстанның солтүстігіндегі қала. Халық саны 56 317 адам (2005 жылғы халық санағы бойынша). Бұл жерлерді халықтар көне заманнан бері мекендейді.
Орта ғасырдың ерте кезеңінде ауданды герман тайпалары мекендеп, кейін оларды аварлар ауыстырады. X ғасырда қала венгрлердің қарамағында өтеді. XIV-XVI ғасырларда қала жақсы дамып, Матьяша Корвиннің кезінде көптеген зәулім ғимараттар салынып, қала маңында жүзім өсіру мен шарап жасау жақсы дамыды.
Екінші дүниежүзілік соғыс кезінде қала басқа қалаларға қарағанда аз зардап шекті. Бұл қаладағы көптеген археологиялық ескерткіштердің сақталуына себеп болды. Қазіргі таңда қала туристік орталықтардың бірі. Мажарстандағы танымал, Гезой Гардони жазған «Егера жұлдызы» атты роман 1552 жылғы Егер қамалының қорғанысы жайында жазылған.
Дереккөздер
Санат:Мажарстан қалалары
Бойы бұлғаң...
Дереккөздер
энциклопедиясы]]
Абай
Робледо-де-Корпес
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 66 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 41,11 км² шамасында.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гвадалахара елді мекендері
Левистон (Айдахо)
Левистон (Lewiston) — Айдахо штатының Нез-Перс округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 44.5 км². FIPS коды — 16-46540.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 31894 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Айдахо қалалары Санат:Нез-Перс округы (Айдахо)
Владимир Вячеславович Белокуров
Владимир Вячеславович Белокуров (1904 жылы 8 шілдеде Қазанда дүниеге келіп, 1973 жылы 28 қаңтарда Мәскеуде дүниеден өткен) – совет театр- және киноактері, ұстаз. 1965 жылы КСРО-ның халық әртісі атағын алады. 1951 жылы екінші дәрежелі сталиндік сыйлықтың лауреаты болады.
Өмірбаяны
Владимир Белокуров 1904 жылы 25 шілдеде Төменгі Услон селосында (қазіргі Татарстанның Верхнеуслонский ауданы) көп балалы отбасында дүниеге келеді. Қазан гимназиясында оқиды, кейін циркте униформашы болып жұмыс істейді. Одан кейін Григорий Розенберг антрепренер опереттасында қызмет атқарады.
Қазан драма театры
1918 жылы Қазан қаласында Жоғарғы халық оқыту институтының театрлық бөлімін тәмамдайды. Институтты бітіргеннен кейін Қазан драма театрында И.Н. Певцов тобында жұмыс істейді.
1920 жылы З.М. Славянова жетекшілігімен Үлкен драма театрындағы Қазан драма студиясына тапсырады. Бітіргеннен кейін Қазан Үлкен драма театр тобының құрамында болады.
1924 жылы Қазан қаласынан Мәскеуге көшіп кетеді.
Дереккөздер
Санат:8 шілдеде туғандар Санат:1904 жылы туғандар Санат:Қазанда туғандар Санат:28 қаңтарда қайтыс болғандар Санат:1973 жылы қайтыс болғандар Санат:Мәскеуде қайтыс болғандар Санат:Мәскеу көркемөнер театры актерлері Санат:КСРО актерлері Санат:Ресей актерлері Санат:XX ғасыр актерлері Санат:КСРО театр педагогтары Санат:Ресей театр педагогтары Санат:XX ғасыр театр педагогтары Санат:Еңбек Қызыл Туы орденінің иегерлері Санат:1941-1945 жж. Ұлы Отан соғысындағы қажырлы еңбегі үшін медалінің иегерлері Санат:КСРО халық әртістері Санат:Ресей халық әртістері Санат:Сталиндік сыйлықтың иегерлері Санат:Қазанның бірінші гимназиясы түлектері Санат:Кабардин-Балқардың еңбек сіңірген әртістері Санат:МХАТ тұлғалары Санат:Қазан орыс Үлкен драма театры тұлғалары Санат:Мұса Жәлел атындағы опера және татар театры тұлғалары Санат:Ростов драма театры тұлғалары Санат:Моссовет атындағы театр тұлғалары Санат:Мәскеу академиялық театры тұлғалары Санат:Бүкілодақтық мемлекеттік кинематография институты оқытушыларын Санат:ГИТИС педагогтары Санат:КСРО-дағы дыбыстау актерлері Санат:Ресейдегі дыбыстау актерлері Санат:Новодевичье зиратында жерленгендер
Жұмыс беруші
Жұмыс беруші — жұмыс күшін жалдаушы. Қазақстанда жұмыс берушіге жалдамалы еңбекті пайдаланушы, заңдарда белгіленген тәртіппен тіркеуден өткен кез келген отандық және шетелдік заңи немесе жеке тұлға (соның ішінде шетелдік азамат, елде тұратын азаматтығы жоқ адам және еңбек шарты бойынша жұмысқа қабылдаушы жеке кәсіпкер, т.б.) жатады.
Жұмыс беруші еңбек қатынастарының субъектілерінің бірі болып табылады.
Жұмыс берушінің негізгі құқықтары
ҚР Еңбек кодексінің 23 б. 1 п. сәйкес жұмыс берушінің:
Еңбек жағдайларының өзгеруіне байланысты актілер шығару осы Кодекстің 48-бабына сәйкес жүзеге асырылады;
Жұмыс берушінің негізгі міндеттері
ҚР Еңбек кодексінің 23 б. 2 п. сәйкес жұмыс беруші:
Сілтеме
Санат:Жұмыспен қамтылу Санат:Еңбек құқығы
Arbejdsgiver Arbeitgeber Empleador Работодатель 僱傭
Карлус-Гомис (Риу-Гранди-ду-Сул)
Карлус-Гомис (Риу-Гранди-ду-Сул) (Carlos Gomes (Rio Grande do Sul)) — Бразилиядағы муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатында орналасқан. Солтүстік-батыс Риу-Гранди-ду-Сул мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Эрешин экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 578 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 83,154 км² шамасында. Халық тығыздығы — 19 адам/км².
Тарихы
Қала 1992 жылы құрылған.
Санат:Риу-Гранди-ду-Сул елді мекендері
Остбеверн
Остбеверн (Ostbevern) — Германия Федеративтік Республикасының Солтүстік Рейн-Вестфалия жерінде орналасқан муниципалитет. Мюнстер әкімшілік округіне бағынады. Варендорф ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 10569 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 89,44 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 05 5 70 032. Муниципалитеттің басшысы — Юрген Хоффштедт.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Солтүстік Рейн-Вестфалия елді мекендері
Санкт-Штефан (Берн)
250px|thumb|Картада орналасуы Санкт-Штефан (Берн) (Sankt Stephan BE) — Швейцарияның Берн кантонында орналасқан коммуна. Оберзимменталь округінің құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1336 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 60.9 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 793, пошта индексі — 3772.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Берн елді мекендері
Көкбастау (Жетісу облысы)
Көкбастау — Жетісу облысы Көксу ауданы, Қабылиса ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы — Балпық би ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 40 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 800 адам (401 ер адам және 399 әйел адам) болса, 2009 жылы 348 адамды (175 ер адам және 173 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Көксу ауданы елді мекендері
Трёбниц
Трёбниц (Tröbnitz) — Германия Федеративтік Республикасының Тюрингия жерінде орналасқан муниципалитет. Заале-Хольцланд ауданының құрамына енеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тюрингия елді мекендері
Фроях-Кач
Фроях-Кач (Frojach-Katsch) — Аустриядағы коммуна. Штирия федералды жеріне қарасты Мурау округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1247 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 38.89 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — MU, ресми идентификациялық коды — 6 14 03.
2005 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Вильхельм Шнедль (АСДП) саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Штирия елді мекендері
Феррейрин (Ламегу)
Феррейрин (Ламегу) (Ferreirim (Lamego)) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Ламегу муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Доуру экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 976 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 5,51 км² шамасында. Халық тығыздығы — 177,1 адам/км².
Ауданның қамқоршысы — Антоний Падуанский.
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Траз-уж-Монтиш және Алту-Дору провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Визеу округінің елді мекендері
1422 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:1422 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:1422 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Деян Ловрен
Деян Ловрен (Dejan Lovren; 5 шілде 1989, Зеница, Югославия) — хорват футболшысы, "Зенит" футбол клубы мен Хорватия құрамасының қорғаныс шебінде ойнайды. 2018 жылғы әлем чемпионатының күміс жүлдегері.
2014 жылғы әлем чемпионатына қатысқан.
Клубтық
Карьерасын 2005 жылы "Динамо" (Загреб) сапында бастады. Хорватия чемпионатындағы алғашқы ойынын 2006 жылы мамырда "Ватекс" клубына қарсы өткізді. Көп ұзама сол жылы жазда Хорватияның екінші дивизионында ойнайтын Запрешичтің "Интер" клубына жалға беріліп, бір маусымнан соң клуб жоғары лигаға жолдама алды.
2008 жылы жазда "Динамоға" қайта оралды.
2010 жылы жазда "Олимпик Лионға" ауысты.
2013 жылы "Саутгемтонмен" төрт жылдық келісім шарт жасасты. Бірақ 2014 жылы шілдеде "Ливерпульге" ауысты.
Ұлттық құрама
Ұлттық құраманың 17, 19, 21 жасқа дейінгі командаларында ойнап, 2009 жылы 8 қазан күні Катар құрамасымен жолдастық кездесуде негізгі құрамада тұңғыш рет алаңға шықты.
Жетістіктері
Динамо (Загреб)
Интер (Запрешич)
Олимпик Лион
Ливерпуль
Зенит
Сілтемелер
Санат:Хорватия футболшылары Санат:Ливерпуль ФК ойыншылары Санат:Хорватия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Динамо Загреб ФК ойыншылары Санат:Саутгемптон ФК ойыншылары Санат:Олимпик Лион ФК ойыншылары Санат:Зенит ФК ойыншылары
Қарақозы Әбдәлиев
Қарақозы Әбдәлиев (1908, Төле би ауданы – 22.10.1943) – Кеңес Одағының Батыры (1.11. 1943), гвардия лейтенанты.
Ұлы жүздің Сіргелі руынан шыққан.
2-дүниежүзілік соғыс кезінде 126-горловтық дивизияның 690-атқыштар полкінің құрамында ұрысқа қатысқан. Мелитополь қаласы үшін болған ұрыста Әбдәлиев өз взводымен дұшпан бекінісіне шабуыл жасап, 17 үйді жаудан босатты, фашистердің оқ жаудырып тұрған 23 ұясын, 60-тан астам гитлершілді жойды. Көше бойындағы жекпе-жек шайқаста сол қолынан жараланғанына қарамастан, Әбдәлиев қаптап келе жатқан жау танкілеріне пулеметтен оқ жаудырды, тұтанғыш гранаталар лақтырып, олардың бірнешеуін істен шығарды. 20-дай автоматшыны өлтірді. Осы ұрыста Әбдәлиев қол созым жерден жау танкісіне гранат лақтырып, қаһармандықпен қаза тапты.
Дереккөздер
Санат:Кеңес Одағының батырлары Санат:Ұлы Отан соғысы ұрыстарында қаза тапқандар Санат:КОКП мүшелері
Виго
Виго (Vigo) — Испания мемлекетінің солтүстік-батысында орналасқан маңызды портты және өндірістік қала. Галисия автономды бірлестігіне қарасты Понтеведра провинциясының құрамына кіреді. Виго Галисияның ірі қаласы әрі университет қалашығы болып табылады.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 299088 адам, қала шетіндегі тұрғындарды қосқанда 420 мың адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 109,1 км² шамасында.
Тарихы
Қаланың негізін Римдіктер қалаған,алайда қалада  Ежелгі Рим кезеңінің ешқандай құрылысы сақталмаған.1529 жылы император  Карл V Виго қаласына  Америкамен сауда жүргізуге рұқсат береді.1702 жылы Испан билігі үшін соғыста  Виго шығанағында англо- голландық жасақ пен флот Америкадан алтын мен күміс алып келе жатқан  франко-испандық эскадраны қиратып, мол олжаны ұрлап алып кетеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Понтеведра елді мекендері Санат:Испания қалалары Санат:Виго
Салма
Салма — 1) кеспе қамырынан жаңғақ тәрізді түйіршіктер жасап, оларды бас бармақпен жабыстырып қайнататын татар тағамы; 2) ашытқылы қамырдан дайындалатын өнімдер үшін ет, балық, көкөніс және жарма жеміс және жидек салмаларын жасайды. Еттен дайындалатын салманы қуырылған немесе шикі еттен дайындайды. Ол үшін етті жуады, бөліктерге турайды да, майға қуырады. Содан кейін оны аз мөлшерлі суда бұқтырады. Бүқтырылған ет пен шала қуырылған басты пиязды еттартқыштан өткізеді, тұз, бұрыш және ақ соус қосады. (Соусты етті бұқтырған кезде алынған сорпада дайындайды.) Шикі еттен салма дайындау үшін оны еттартқыштан өткізеді, шала қуырылған басты пияз қосады да қуырады. Содан кейін еттартқыштан өткізеді, тұз, бұрыш, ақ соус қосып араластырады. Ет салмасына майдалап туралған қатты піскен жұмыртқа немесе пісірілген күріш қосуға болады. Қырыққабат салмасын шикі қырыққабатган дайындайды. Қырыққабатгы шабады, шарпиды, сығады да, маймен жөне кішкене сүт қосып, өз сөлінде пісіреді. Дайын қырыққабатқа тұз қосады. Майдалап туралған піскен жұмыртқа қосуға болады. Сүзбе салмасы үгілген сүзбеден, қанттан, жұмыртқадан, тұздан және ванилиннен дайындалады. Алма салмасы пен дайындалады. Бірінші әдісте алмаларды тұқым қорапшасынан тазалайды, тілімдеп турайды, қант, су қосады да, масса қоюланғанша баяу отта пісіреді. Екінші әдісте шикі алмаларды тілімдеп немесе текшелеп турайды, қант қосып қайнатады.
Алмере
Алмере – Нидерландының орталық бөлігіндегі Флеволанд провинциясында орналасқан қала.
Алмере Лелистад және Зеволде қауымдастықтарымен шектесіп жатыр. Алмере Стад, Алмере Хавен, Алмере Бейтен, Алмере Хаут және Алмере Пампус аудандарынан тұрады.
Алмереде ірі темір жол және автокөлік торабы орналасқан. Қала муниципалитетінде бес темір жол станциясы бар.
Алмере Нидерландыдағы ең «жас» қалалардың бірі. Ол жеке қауымдастық болып 1984 жылы бөлініп шықты. Қала тұрғындарының саны – 183 270 адам (2008 жыл).
IC 3405
IC 3405 — Canes Venatici шоқжұлдызында орналасқан S0 (спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 2108047, NPM1G +38.0255.
Сыртқы сілтемелер
IC 3405 Санат:Canes Venatici (шоқжұлдыз)
Понка Сити (Оклахома)
Понка Сити (Ponca City) — Оклахома штатының Kay округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 25919 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 50.0 км² шамасында. FIPS коды — 40-59850.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Оклахома қалалары
Әл-Анфәл сүресі
Сүреде Бәдр шайқасы, оған дейін және кейінгі жағдайлар, шайқас себептері, дәлірек айтса — пұтқа табынушылардың Мұхаммед пайғамбарды Меккеден қуылғандығы сипатталады. Ұрысқ адайындалу мен бейпітшілік келісімінің керектігі, әсіресе егер қарсы жақ бейбітшілікке ынталы болса, айтылады. Сүре аяғында сенушілердің бір біріне көмегі мен сенім үшін, Исламның күшеюі үшін, абыройы үшін күресу керектігі айтылады.
Сыртқы сілтемелер
Сүренің қазақша аудармасы
Санат:Құран сүрелері
Әбдібек Тұрабаев
Әбдібек Тұрабаев (1.5.1934 ж.т., Маякум а.) — дәрігер ғалым, мед. ғылым кандидаты (1972), профессор 1952 ж. Жетісай орта мектебін, 1959 ж. Алматы мед. институтын бітірген. 1959—61 ж. Алматы мед. институтында, 1961— 68 ж. А.Сызғанов атындағы хирургия институтында, 1968—72 ж. Республика клиника, госпитальда, 1972—74 ж. Алматы қаласындағы №2 клиника, ауруханада, 1974-96 ж. Алматы қаласындағы орталық қалалық клиника, ауруханасында жауапты жұмыстар атқарған. 1996 жылдан орталық қалалық клиника. ауруханасында бас дәрігердің орынбасары. 50-ғе жуық ғыл. мақаласы жарияланған. "Дана хирург", "Сенім", "Күнім — айым, жылым — ойым" өлең кітаптарының авторы. ТҮРАБАЕВ Төре әділ (3.5.1953 ж..т, Талапты а.) — спортшы, ҚР халыққа білім беру ісінің үздігі (1982), Қазақстан Республика жаттықтырушысы (1990). Аудандық спорт мектебінде жөне бөлімінде өр түрлі жауапты қызметтер атқарған. Спорт мектебінде директор қызметінде болған жылдары 3 халықтар. дор. спорт шебері, 22 спорт шебері, 150 спорт шеберіне кандидат дайындауға атсалысты. ТҮРҒАНБАЙ (1794-1850) - датқа, Қоқан хандығына қарсы Шілік оқиғасы деген атпен белгілі көтерілістің ұйымдастырушысы. Сыр бойын мекендеген қазақтардың басын қосып, отырықшылыққа көшуге үндеген. Шілік елді мекеніне көп үйлі қазақтарды қоныстандырған. Қаратаудан бастау алатын Бөген ө-нен канал қаздырған. Ол кейін көтеріліс басшысы ретінде қуғынға түсіп, қаза болады.Оның өлімі туралы әлі толық анықталмаған үш дерек бар. Оның бірінде Т. датқаны Қоқан ханы Былқылдақ деген жерде ыстық суға күйдіріп өлтірді десе, екіншісінде Түркістан бегі Ырысбектің қолынан қаза табады дейді, ал үшінші деректе Хиуа ханы Сәруар
Дереккөздер
көкірегіне қазық қағып өлтірді делінген.
Санат:Тұлғалар
Модульді және иррационал теңсіздіктерді шешу
Модульді және иррационал теңсіздіктерді шешу — 2011 жылы Алматы қаласы «Интерлигал» баспасында басылып шыққан кітап. Кітап авторы/құрастырушысы — А. М. Абдрахманова. Беттер саны — 60.
Қазақстан Республикасының Ұлттық мемлекеттік кітап палатасынан тіркелу кезінде берілген ISBN нөмірі — 978-601-7284-11-4.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Қазақша кітаптар Санат:2011 жылы шыққан кітаптар Санат:Интерлигал баспасының кітаптары
Меридиандардың жазықтықтағы жақындауы
Дереккөздер
Санат:География және геодезия
Ескі Қызыл-Яр
Ескі Қызыл-Яр — Башқұртстанның Татышлин ауданындағы ауыл, Төменгі балтачев ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 195 адамды құрады. Пошта индексі — 452836, ОКАТО коды — 80250850000.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Эльба, Лаба
thumb|Михаило Ломоносов кемесі Эльба, Лаба (нем. Elbe, чех. Labe) – Батыс Еуропадағы ірі өзендердің бірі. Чехия мен Германия жерінде. Ұзындығы 1165 км, алабының аумағы 148 мың км². Бастауын Судет тау сілемінің ең биік бөлігі – Крконоше (1602 м) тауынан алады. Жоғарғы ағысында биіктігі 70 м болатын Эльба су құламасын құрайды. Орта Еуропа жазығы арқылы ағып, Солтүстік теніздерге эстуарий (ұзындығы 100 км-дей) жасап құяды. Негізгі салалары: Йизера, Хафель (оң), Влтава, Заале (сол). Орташа жылдық су ағымы 920 м3/с; суы көктемде тасиды. Таулы бөлігі 1,5 – 2 ай, төменгі ағысы 2 – 3 апта қатады. Төменгі ағысында теңіз толысуының әсері байқалады, атырауынан жоғары Колин қ-на (Чехия) дейін кеме жүзеді. Каналдар арқылы Везер, Эмс, Рейн және Одер өзендер жүйелерімен, эстуарийі – Киль каналымен Балтық төменгі жалғастырылған. Элба бойындағы ірі қалалар: Усти (Чехия), Дрезден, Магдебург және теңіз порты – Гамбург (Германия) орналасқан. Б. Несіпқұлова
Энзли Мейтленд-Найлз
Энзли Мейтленд-Найлз (Ainsley Maitland-Niles; 29 тамыз 1997 жыл, Лондон, Англия) — англиялық футболшы, "Рома" клубының жартылай қорғаушысы.
Англия құрамасы
Англияның бірнеше жастағы құрамасында ойнаған. 2017 жылы 20-ға дейінгі жастар арасындағы әлем чемпионатына қатысып, чемпион атанды.
2020 жылы 8 қазанда Ұлттық құрамадағы тұңғыш ойынын Данияға қарсы Ұлттар лигасында өткізді.
Клубтық
2015/16 жылғы маусымды "Ипсвич Таун" сапында арендада өткізді.
Сілтемелер
Санат:Англия футболшылары Санат:Арсенал Лондон ФК ойыншылары Санат:Ипсвич Таун ФК ойыншылары Санат:Англия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Вест Бромвич Альбион ФК ойыншылары Санат:Рома ФК ойыншылары
Вильфлайнсдорф
Вильфлайнсдорф (Wilfleinsdorf) — Аустриядағы коммуна. Төменгі Аустрия федералды жеріне қарасты Брук-на-Лайте округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 7587 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 23.81 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — BL, ресми идентификациялық коды — 3 07 04.
2005 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Христа Фладика саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Аустрия елді мекендері
Вильфлайнсдорф
Повельяно-Веронезе
Повельяно-Веронезе (Povegliano Veronese) — Италиядағы коммуна, Венето әкімшілік аймағына қарасты Верона провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 6542 адамды құрайды. Халық тығыздығы 363 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 18,69 км² шамасында. Пошта индексі — 37064.
Елді мекеннің қамқоршысы — Мартин Турский. Жыл сайынғы мерекесі — 11 қараша.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Венето елді мекендері
Ватикандағы ЮНЕСКО Әлемдік мұра нысандары
ЮНЕСКО Әлемдік мұра тізімінде Ватиканның 2 нысаны бар (2014 жылғы мәліметі бойынша). Бұл нысанның екеуі де тізімге мәдени критерийлар бойынша іліккен. Бұдан басқа, 2014 жылғы жағдайына сәйкес Ватикан аймағындағы Әлемдік мұра тізіміне 38 нысан үміткер ретінде тіркелген. .
Тізім
Берілген кестеде нысандар Юнеско Әлемдік мұра тізіміне қосылуының хронологиялық тәртібінде орналасқан
Сыртқы сілтемелер
Санат:Әлемдік мұра нысандары тізімі Санат:Ватикан
Қабылиса ауылдық округі
Әкімшілік құрамы
Құрамына Ақтекше, Көкбастау ауылдары кіреді. Орталығы – Ақтекше ауылы.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 1199 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Көксу ауданы ауылдық округтері
Жанақ Төлекұлы
Жанақ төлекұлы, үлкен Жанақ (1743, Қостанай облысы Наурызым ауданы Қайқы а. — 1821, сонда) — ақын.
Арғын тайпасының Кіші Арғын руынан шыққан. Әкесі Төлек дихан болған. Ж. ауыл молдасынан оқып, хадимше хат танып, діни білім алған. Арғын Бұқар жырау, Найман Тәтіқара, Қанжығалы Үмбетей, Найман Жанкісі жырауларға шәкірт болыпты. Уақ Баян батырға, Қанжығалы Бөгембай батырға, т.б. арнап дастандар шығарған. Олар бізге жетпеген, не жиналмаған. Ж-тың “Данышпан бабалар” атты толғауы ғана белгілі. Ж. туралы дерек жазушы Н.Әбуталиевтің “Сегіз сері” (1991) атты кітабында берілген.
Санат:1743 жылы туғандар Санат:1821 жылы қайтыс болғандар Санат:Қазақ ақындары
Лонгот-Юган
Лонгот-Юган — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Харбей тармағының сол жағалауынан 1 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 200 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Салехард қаласынан сағасына дейін. Өзен саласы — Солтүстік Сосьваға қосылу құйылысынан төмендегі Обь өзені тармақтарының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Төменгі Обь су алабы өңірі өзендері
1423 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:1423 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:1423 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
NGC 7409
NGC 7409 — Пегас шоқжұлдызында орналасқан SB0 типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1863 жылы 20 қыркүйекте Альберт Март астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 7409 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 69939, ZWG 453.18, NPM1G +19.0555.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Пегас (шоқжұлдыз)
NGC 2898
NGC 2898 — Гидра шоқжұлдызында орналасқан S0-a типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1864 жылы 6 ақпанда Альберт Март астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 2898 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 26950, MCG 0-24-18, ZWG 6.48, NPM1G +02.0221, IRAS09271+0217.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Гидра (шоқжұлдыз)
Қосылма тұлғалар
Қосылма тұлғалар - кәсіпкерлік қызметті жүзеге асырушы заңи және жеке тұлғалардың қызметіне ықпал ете алатын жеке және заңи тұлғалар. Жеке тұлғалар үшін қосылмалылықтың негізгі белгісі туыстық қатынастар (ерлі-зайыптылар, ата-аналар, балалар, т. б.). Тұлғаны қосылма деп тану олардың арасында біреуінің қызметін толық бақылауға дейін елеулі ықпал етуге мүмкіндік беретін ерекше байланыстар бар екенін анықтау деген сөз. Заңи тұлғаларға бір жақты тиімді мәміле жасау және заңи тұлғаның мүдделеріне зиян келтіре отырып, өз пайдасына өзге де тиімді әрекеттер жасау үшін ықпал етуі мүмкін. Сондықтан заңнама қосылма тұлғалар арасындағы қатынастарды арнайы реттейді.
Дереккөздер
Санат:Экономика
Красница (Ветлуга тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ветлуга бастауынан Ветлуга қаласына дейін. Өзен саласы — Құйылысу аралығы теліміндегі Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Генри Томас Бокль
thumb|right|200px| Бокль Генри Томас (24.11.1821, Лондон - 29.05.1862, Дамаск) - ағылшын тарихшысы.
Оның негізгі еңбегі «Ағылшын өркениетінің тарихы» 1861 ж. орыс тіліне аударылған. Семей облыстық кітапханасындағы данасын Абайдың оқығаны туралы А. А. Леонтьевтың американ жазушысы Дж. Кеннанға айтқан әңгімесінен белгілі. Бокльдің «Ағылшын өркениетінің тарихы» атты монографиясы 19-ғасырдың 2-жартысында зиялы қауымның ортасында ерекше ықылас аударды. Ондағы ағылшын қоғамының дамуы мен отарлау жүйесінің қалыптасуы, оның тарихи себептері, ғылым мен техникалық орны, өндірістік қарым-қатынастар мен танымдық көзқарас туралы пікірлері барынша пайымды тұжырым ретінде бағаланды. Абай бұл кітапты оқып, орыс достарымен пікір бөліскен, өзінің «Қара сөзінде» Бокльдің индукция мен дедукция туралы ойын баяндап берген. Әуезов Абайдың өмірі мен шығармашылығына арналған мақалалары мен монографияларында Джон Кеннанның, А. Леонтьевтің, Көкбай мен Тұрағұлдың пікірлеріне сүйене отырып, Бокльдің зерттеуімен Абайдың таныс болғанын үнемі ескертіп отырады. «Абай жолы» роман-эпопеясында да Бокльдің қоғам туралы пікірін Абайдың сөзімен жеткізген.
Дереккөздер
Абай Санат:24 қарашада туғандар Санат:1821 жылы туғандар Санат:Лондонда туғандар Санат:Кентте туғандар Санат:29 мамырда қайтыс болғандар Санат:1862 жылы қайтыс болғандар Санат:Дамаскде қайтыс болғандар Санат:Ұлыбритания тарихшылары Санат:XIX ғасыр тарихшылары Санат:Ұлыбритания шахматшылары Санат:Афористер
Матипулла Салахадинұлы Әженова
Матипулла Салахадинұлы Әженова (1932 жылы) - Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері, философия ғылымдарының докторы, әл-Фараби атындағы Қазақ Ұлттық университетінің социология кафедрасының профессоры, осы университетің құрметті кафедра меңгерушісі, Қазақстанның әлеуметтік ғылымдар академиясының және социологтар академиясының академигі Әженова 1932 жылы қараша айының 15-і күні Атырау облысының Құрманғазы ауданының Кудряшов селосыңда дүниеге келді. Әженова Ганюпшнко селосыңдағы орта мектепті бітіргеннен кейін 1950 жылы философия мамаңдығы бойынша әл-Фараби атындағы Қазақ мемлекеттік университетіне түсті, оны 1955 жылы бітіріп шықты. Ол еңбек жолын Атырау (Гурьев) педагогикалық институтыңда оқытушылық қызметтен бастады. 1960 жылы КСРО Ғылым академиясының философия институтына аспирантураға түсті, оны 1963 жылы бітіріп шықты. Философия ғылымдарының кандидаты ғылыми дәрежесін алды. 1963 - 64 жылдары Астрахан педагогикалық институтында аға оқытушы болып қызмет етті. 1964 — 1977 жылдары Атырау педагогикалық институтына қайтадан жұмысқа шақырылды. Осы института ол аға оқытушы, доцент, кафедра меңгерушісі қызметтерін атқарды. 1974 жылы докторлық диссертациясын қорғап, сол жылы философия ғылымдарының докторы ғылыми дәрежесін алды. 1976 жылы Әженовке профессор атағы берілді. 1978 жылы ол әл-Фараби атындағы Қазақ Ұлттық университетіне қызметке ауысты. Сол жылдан бастап ол Қазақ университетінің жанынан жаңадан ашылған қоғамдық ғылымдар оқытушыларының біліктілігін арттыратын институтына филисофия кафедрасының меңгерушісі болып сайланды.
1983 - 1985 жж. Қазақ университетінің философия және экономика факультетінің деканы болып қызмет істеді. 1985 - 1993 жылдары жоғарыда айтылған институттың директоры және университеттің проректоры болды. 1994— 1999 жылдары осы институттың кафедра меңгерушісі. 1999 жылдың наурыз айынан осы кезге дейін әл-Фараби атындағы Қазақ Ұлттық университетінің филисофия және саясаттану факультетінің социология кафедрасының профессоры.
Профессор Әженованың ғылыми еңбектерінің жол саны 200-ге жуық оның 15-тен астамы жеке және басқа авторлармен бірігіп жазған монографиялар, окулықтар. Ғалымның басты тақырыбы - қоғамның әлеуметтік құрылымы. Осы проблема бойынша Әженова 125 ғылыми еңбектер жариялады. Кеңінен танымдылары: Әженова "Социология" атты бірнеше оқулықтар шығаруға атсалысқан. "Мәдени мұра" бағдарламасының шеңберінде көптомдық социология ғылымдары бойынша кітаптар шығарылып жатыр. Ол томдарды шығаруға Әженова белсенді қатысуда және редколлегия мүшесі. Әженованың біраз ғылыми-әлеуметтік философия проблемаларына арналған.