cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Атынды ата
Дереккөздер
1. Қазақ халқының сал-дәстүрлері кітабы, Атамұра 2011ж.
2. ↑http://kitaptar.com/
Санат:Қазақтың ұлттық ойындары
Құқыққа сәйкестік
Дереккөздер
Заңдылық
Санат:Құқық Санат:Заң
УЕФА кубогы 1998/99
Финал
Толық мақаласы:УЕФА кубогының финалы 1999
Сілтемелер
Санат:УЕФА кубогы 1998/99 Санат:1998 жылғы футбол Санат:1999 жылғы футбол
Санамақ
Санамақ — қазақтың жас балаларға (4 — 7 жас) арналған ұлттық ойыны. Зеректікті, ептілікті пен икемділікті қажет ететін ойындардың қатарына жатады. Сандарды қайталап айтқызу арқылы балаға алғашқы матем. дәріс — санауды үйретеді. Санамақ айтылғанда әр санның атына бір ұқсас сөз қосылып айтылады. Мыс.:
Пайдаланылған cілтемелер
Санат:Ойын
Точено
Точено (Toceno) — Италиядағы коммуна, Пьемонт әкімшілік аймағына қарасты Вербано-Кузьо-Оссола провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 748 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 50 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 15 км² шамасында. Пошта индексі — 28030.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие Антоний Великий.
Жетілмеген саңырауқұлақтар
Дереккөздер
Санат:Саңырауқұлақтар
Брансвик (Миссури)
Брансвик (Brunswick) — Миссури штатының Кэрро округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 3.2 км². FIPS коды — 29-09046.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 925 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миссури қалалары Санат:Кэрро округы (Миссури)
Қосфазалы сұйықтың қозғалмалылығы
Сұйық фазтарының белтті бір қатынасы жағдайында үш түрлі параметрлермен сипатталатын қойнауқаттық сұйықтардың (мәселен, мұнай мен судың) қозғалмалылығы. Бұл параметрлерге жататындар:
Детройт (Мэн)
Детройт (Detroit) — Мэн штатының Сомерсет округіне жататын АҚШ қаласы.
Қосфазалы сұйықтың қозғалмалылығы
Дереккөздер
Санат:Геология Санат:Мұнай және газ
Детройт (Мэн)
Қала тұрғындарының саны 816 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 52.9 км² шамасында. FIPS коды — 23-17460.
Малвейра
Малвейра (Malveira) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Лиссабон округінің құрамына кіреді. Мафра муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Лиссабон ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Португалияның Лиссабон аймағы регионына қарасты Үлкен Лиссабон экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 4457 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 9,92 км² шамасында. Халық тығыздығы — 449,3 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Эштремадура провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Лиссабон округінің елді мекендері
Комиссар Рекс
Комиссар Рекс (Kommissar Rex) – полицияда қызмет ететін Рекс атты неміс овчаркасының бастан кешкендері туралы Германия мен Австрияның бірлесіп шығарған хикаяты.
Хикаят 1994 жылы қарашада алғаш рет экранға шығады. Хикаят елу шақты елге танымал, бірнеше жүлде иегері.
Рекс – полицияда қызмет ететін қожайынына қылмыскерлерді ұстауға көмектесетін, жаман мен жақсыны ажырата білетін өте ақылды ит. Хикаяттың әр бөлімінде көрермендерді жаңа трюктерімен таңғалдырады.
Дереккөздер
Санат: Кино Санат:Өнер Санат:Аустрия Телесериалдары
Вильбрет
Вильбрет (Villebret) — Франциядағы коммуна. Овернь аймағына қарасты Алье департаментінде орналасқан. Монлюсон округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 15,34 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 03314, пошта индексі — 03310.
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Алье департаментінің коммуналары
Семиполка
Географиялық орны
Аудан орталығы - Сергеев қаласынан солтүстік-батысқа қарай 26 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 1308 адам (649 ер адам және 659 әйел адам) болса, 2009 жылы 928 адамды (446 ер адам және 482 әйел адам) құрады.
Тарихы
Іргесін 1895 жылы Украинадан қоныс аударған шаруалар қалады. 30-жылдардың бас кезінде ауыл шаруашылығын ұжымдастыруға байланысты құрылған ұжымшардың, 1957 жылы оның негізінде құрылған астық кеңшарының орталығы болды. 1996 жылы кеңшар негізінде ұжымдық кәсіпорын ұйымдастырылды.
Дереккөздер
Санат:Шал ақын ауданы елді мекендері
Куч-Поз
Куч-Поз — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Тимшер өзенінің сол жағалауынан 99 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 15 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вычегда бастауынан Сыктывкар қаласына дейін. Өзен саласы — Вычегда, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Сақина салу
Сақина салу - Қазақтың ұлттық ойындарының бірі.
Ойында саны 10-ға жететін жастар қатысады. Қатысушылар шеңбер бойынша қатарға отырады. Алақандарын бір-біріне қысып, қолдарын алдында, тізе үстінде ұстайды. Жүргізуші (жіребе бойынша) шеңбер ортасында тұрып, өз алақандар арасында сақинаны (тиынды) салып, өз алақандарымен сақинаны олардың алақандарын ашып салған сияқты боп, солай бүкіл қатысушыларды өтеді. Сақинаны біреуге салып, ол бірнеше қадамға артқа қарай кетіп: “қайда менім сақинам?” – деп айтады. Сұрақты естіген соң, сақинаның иесі тұру керек. Оң жақта отырған көршінің тапсырмасы оны (сақина иесін) ұстау керек. Егер сақинаға ие болып жүрген ойнаушыны көршісі ұстай алмаса, онда көршісін жазалайды, ал егер сақина иесі тұра алмаса, онда оны өзің жазалайды. Жаза әр түрлі болуы мүмкін: жеңімпазды арқасына отырғызып жүріп келу, бір аяқпен секіру, билеу, ән айту және т.б. Жазаланған тапсырманы жасағаннан кейін жүргізуші болады және ойын жалғаса береді.
Дереккөздер
1. Қазақ халқының сал-дәстүрлері кітабы, Атамұра 2011ж.
2. ↑http://kitaptar.com/
Санат:Қазақтың ұлттық ойындары
Александр Осипович Орловский
Александр Осипович Орловский (Aleksander Orłowski; 1777, Варшава — 1832, Санкт-Петербург) — поляк және орыс кескіндемешісі, график-суретшісі. Ұлты-поляк. 1793-1802 жылдары Варшавада Я.П. Норблиннен сабақ алды. Польшадағы шығармашылық кезеңінде карикатура және жанрлық суреттер салды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Польша суретшілері
Тайыр Аймұхамедұлы Мансұров
Тайыр Аймұхамедұлы Мансұров (1 қаңтар 1948, Сарқанд, Талдықорған облысы) — Еуразия Экономикалық Қауымдастығының Бас хатшысы, Солтүстік Қазақстан облысының бұрынғы әкімі, елші.
Қысқаша өмірбаяны
Төтенше және өкілетті елшілік дипломат. дәрежесі бар, Халықаралық инженерия академияның, Еуразия халықаралық экономика академиясы. 1971 жылы ҚР политехникалық институтын (ҚазҰТУ), 1978 жылы Алматыдағы жоғары партия мектебін бітірген. Еңбек жолын Алматы қаласының құрылыс мекемелерінде инженері болып бастаған. 1973 – 79 жылдары Алматы қалалық және Алматы облысы комсомол комитетінің хатшысы, 1979 – 87 жылдары Алматы облыстық партия комиссариятінің құрылыс бөлімі бастығының орынбасары, бастығы, кейіннен Ленин аудандық партия комиссариятінің 1-хатшысы, 1988 – 91 жылдары КОКП ОК-де құрылыс бөлімінің нұсқаушысы, Қарағанды облыстық партия комиссариятінің 2-хатшысы, КОКП ОК-нің экономика бөлімінің сектор меңгерушісі, 1990 – 94 жылдары КСРО Жоғарғы Кеңесінің мүшесі, ҚР Жоғарғы Кеңесінің депутаты, Қазақстан және Ресей парламентаралық комиссиясының үйлестірушісі, 1991 – 93 жылдары Мәскеу қаласындағы “Қазақстан” даму қорының президенті, 1994 – 2002 жылдары РФ-дағы Қазақстанның төтенше және өкілетті елшісі (1996 – 2002 жылдары Финляндия республикасындағы Қазақстан елшісі қызметін қоса атқарған), 2002 – 03 жылдары ҚР СІМ-нің ерекше тапсырмалар жөніндегі елшісі, әрі ҚР Президентінің кеңесшісі, 2003 – 07 жылдары Солтүстік Қазақстан облысының әкімі қызметтерін атқарды. 2007 жылдың 6 қазанынан ЕурАзЭІ-тың бас хатшысы.Тайыр Аймұхаметұлы Мансұров “ Құрмет” (1996), 2-дәрежелі “Достық” (2001), “Дружба” (РФ, 2002), “Святая князя Даниила Московского” (РФ, 2002) ордендерімен, ордендерімен, көптеген медальдармен марапатталған. Бірнеше монографиялардың және дипломат әрі қоғам қайраткері Нәзір Төреқұлов туралы ғылыми және әдеби-көркем кітаптардың авторы.
Қазақ политехникалық институтын, Мәскеу қаласындағы Жоғары партия мектебін бітірген, саяси ғылымдардың докторы. Төтенше және Өкілетті елші дипломатиялық дәрежесі бар.
Институтты бітірген соң мамандығы бойынша жұмыс істеді, «Алматыцентрострой» құрылыс басқармасында инженер, бас инженер болды.
Алматы, Қарағанды, Мәскеу қалаларының мемлекеттік басқару органдарында басшы қызметтер атқарды.
Қазақстанның Ресей Федерациясындағы Төтенше және Өкілетті елшісі, Сыртқы Істер министрлігінің айырықша тапсырмалар жөніндегі елшісі қызметтеріне тағайындалған.
Соңғы уақытта Қазақстан Республикасы Президентінің кеңесшісі қызметінде болды.
2003 ж. желтоқсанынан Солтүстік Қазақстан облысының әкімі.
2007 ж. қазанның 8-інен бастап Еуразия Економикалық Қауымдастығының Бас хатшысы боп тағайындалған.
Ақ май ұлпасы
Ақ май ұлпасы (textus adiposus alba; textus — ұлпа; adiposa — май; alba —	ақ) - адам мен жануарлар денелерінін белгілі бір аймақтарындағы тері астында (шошқаның теріасты май қабаты, қойдың құйрығы, жылқының қазысы, түйенің өркеші және т.б.), құрсақ қуысындағы шарбы, шажырқай іш майларында, бүйрек майында және бұлшықеттер ішіндегі борпылдақ дәнекер ұлпасы қабаттарындағы (эндомизий, перимизий) май қабаттарында организмнің қуат көзі ретінде қорланатын ұлпа. Ақ май ұлпасы бір-біріне тығыз орналасқан, орташа диаметрі 120 мкм-дей ірі май жасушаларынан (адипоциттерден, липоциттерден) құралған. Адипоцит цитоплазмасының басым бөлігі үлкен бір май тамшысынан тұрады. Жасушаның сопақ келген ядросы мен май тамшысынан бос аздаған цитоплазмасы адипоциттің шеткі жағында орналасады. Жасушаның осы аймағындағы ядро маңында орналасқан органеллалардан тек ұзынша келген митохондриялар көрінеді, ал қалған органеллалар айқын байқалмайды. Адипоциттер қан тамырлары маңындағы борпылдақ дәнекер ұлпасында жиналып, дәнекер ұлпасы талшықтары мен жіңішке қан тамырлары және жүй- келер арқылы бір-бірінен бөлінген, пішіні мен мөлшері әртүрлі май бөлікшелерін құрайды. Май жасушалары аралықтарында дәнекер ұлпасының жасушалары — фиброциттер, ұлпа базофилдері (лаброциттер), тым жіңішке аргирофилді талшықтар торы мен қан капиллярлары орналасады. Ақ май ұлпасы организмдегі қуат көзінің қоры болып саналады. Теріасты май қабаты жануарлар организмдерінде қорғаныс қызметін атқарумен қатар, денедегі жылуды сақтауға атсалысады. Сонымен қатар, ақ май ұлпасы аяқ пен қолдың үштарындағы былқылдақ май табандарды жасауға қатысады. Ақ май ұлпасы шел жене шөлейт жерлерде тіршілік ететін жануарлар үшін судың қоры қызметін де атқарады. Ғылыми мәліметтерге сүйенсек, 100 гр. ақ май ұлпасы өзінің ең қарапайым құрам бөліктеріне (көмірқышқыл газы мен суға) дейін ыдыраған кезде 107 мл су бөлінеді екен
IC 4876
IC 4876 — Телескоп шоқжұлдызында орналасқан SBc типті галактика.
Ақ май ұлпасы
Дереккөздер
.
IC 4876
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 63434, ESO 185-4, AM 1933-525, IRAS19338-5257.
Сыртқы сілтемелер
IC 4876 Санат:Телескоп (шоқжұлдыз)
Франсиско Варальо
Франсиско Антонио Варальо (Francisco Antonio Varallo; 5 ақпан 1910, Ла-Плата, Аргентина — 30 тамыз 2010, Ла-Плата), аргентиналық футболшы, бапкер. 1930 жылғы әлем чемпионатының ең жас ойыншысы.
Өмірбаяны
1928 жылы 18 жасар Варальо "Химнастия Ла Плата" сапында ойнай бастады. Әуелі қорғаушы боп алаңға шығып жүрді. Кеін ортаға ауысты да, соңында шабуылда ойнайтын болды.
Футболдағы өмірінің көбі "Бока-Хуниорс" клубында өткен. 1930-37 жылдары Аргентина құрамасында өнер көрсеткен. Құрама сапында 11 ойын өткізіп, 3 гол соққан. Варалло 1931 жылғы маусымның басында Бока Хуниорсқа ауысты. Ол клубта тоғыз жыл бойы ойнады, сол аралықта ол 1931, 1934 және 1935 жылдары үш рет чемпион атанды, сондай-ақ, ол 1933 жылы 34 гол соғып, үздік мерген атанды.
1930 жылы әлем чемпионатына қатысқан футболшылардың арасында ең соңғысы боп өмірден өткен футболшы. 2010 жылы 100 жасында қайтыс болған. Ол қайтыс болғаннан кейін, оның бұрынғы клубтары, "Химнасия" және "Бока Хуниорс" күні аза тұту туралы жариялады, ал келесі аптада "Копа Судамериканың" барлық матчында бір минуттық үнсіздік жариялады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Аргентина футболшылары Санат:Футболдан Оңтүстік Америка чемпиондары Санат:Аргентина Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Бока Хуниорс ФК ойыншылары
Арцалинех
Арцалинех — Ресейдегі өзен. Дағыстан Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Казикумухское Койсу өзенінің оң жағалауынан 66 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 18 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Батыс Каспий су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Сулак өзені бастауынан Чиркейск су торабына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Терек.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Дағыстан өзендері
Қаржы жүйесі
Қаржы жүйесі - белгілі бір қоғамдық-экономикалық формация шеңберінде өмір сүретін қаржы мекемелерінің жиынтығы; тар мағынада алғанда — мемлекеттің қаржы мекемелері жүйесі, яғни өзара байланысты салалар (кәсіпорын, сақтандыру қаржысы мен мемлекеттік қаржы) мен буындардың (қаржы мекемелерінің, салық жүйесінің құрылымдык бөлімшелері, т.б.) жиынтығы. Әрбір ірі салалардың ішінде буындар болады, оның үстіне қаржы қатынастары субъект қызметінін сипатына қарай топтастырылады.
Қазақстан Республикасынын қаржы жүйесі бюджет жүйесінен, бюджеттен тыс қорлардан, түрлі меншік нысанындағы кәсіпорындардың қаржысынан, қаржы институттарынан (қаржы қызметін жүзеге асырушы, реттеуші ұйымдар, мекемелер, қаржы министрлігі, қазынашылық, ұлттық банк, салық инспекциясы, салық полициясы (қаржы полициясы), кор валюта биржалары, қаржы-несие мекемелері) және қаржы үдерістерінің барысына қажетті шарттар жасайтын қаржы құралдары тұрады. Қаржы жүйесінің тұрақтылығы мен орнықты дамуы ұлттық экономика дамуының қажетті шарты болып табылады.
Дереккөздер
Санат:Экономика Санат:Қаржы
Молыке Шойманов ауылы
Молыке Шойманов ауылы (2008 жылға дейін — Коммунизм) — Түркістан облысы Отырар ауданы, Отырар ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Шәуілдір ауылының оңтүстік-шығыс іргесінде орналасқан.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 1022 адам (523 ер адам және 499 әйел адам) болса, 2009 жылы 1105 адамды (561 ер адам және 544 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Отырар ауданы елді мекендері
Монтенеродомо
Монтенеродомо (Montenerodomo) — Италиядағы коммуна, Абруццо әкімшілік аймағына қарасты Кьети провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 935 адамды құрайды (2001). Халық тығыздығы 32 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 29 км² шамасында. Пошта индексі — 66010.
Елді мекеннің қамқоршысы — San Fedele.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Абруццо елді мекендері
1810 жыл
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:1810 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Естай - Қорлан
Маралды облысының (Солтүстік- Сібір өңірі) Өрік ауылында қыпшақ руынан  шыққан Сұлтан деген атақты бай тұрған. Сұлтанның Хұсни және Хорлан  атты  екі  қызы болған. Хорлан атымен жиырма жастағы жас композитор шығарған “Хорлан” әні көпшілікке жақсы мәлім. Бұл әннің шығу тарихы мынадай: Ертіс өңірінде Ақкөл ауылынан елу шақырым жерде Сүлеймен  деген бай өзінің  малын ұстайды. Оның ұлы Шошанның қалыңдығы Маралдыдан болған. Қалыңдығы мен оның ата-анасын, көру үшін Шошан бірнеше атты Естайға беріп, оның қасына осы сапарда дос немесе серіктес ғана емес,  үлкен  рудың құрметті әншісі ретінде еруін сұрайды. Естай шақыруды қуанышпен қабылдайды. Шошанның қалыңдығының үйі Сұлтан ауылында болады. Күйеу жігіттің құрметіне барлық  ауылдардан  жігіттер мен қыздар жиналады. Дәстүрлі көңілді ойын-сауық басталады. Жастардың арасында Сұлтанның қыздары Хұсни мен Хорлан да бар еді. Өте сәнді киінген, басқа ақындар мен әншілерге ұқсамайтын Естай Хорланға бірден ұнайды. Естайға қыз да ұнайды. Қыз бен жігіт оңаша қалған сәтте, бір-біріне сүйетіндіктерін білдіреді. Хорлан айттырылып қойылғандықтан, үйлену туралы әңгіме  де болуы мүмкін емес. Сондықтан, Естай қызды ұрлауға бел  байлайды. Қыздың келісімін алған Естай туған ауылы Ақкөлге келіп, достарымен,   туғандарымен ақылдасады. Достары оны қуанышпен қолдайды. Бір жыл өткен соң әнші өзінің досымен Маралдыға қайта келеді. Естай көрші ауылда қонақ бола отырып, Хорланға адам жібереді, бірақ қызға үйінен кетуге мүмкіндік болмайды. Жастардың ойлағаны туралы барлығына белгілі болады. Ашу кернеген әкесі қыз атастырылған жаққа жаушы жіберіп, “ақысы төленген” қалыңдықты алып кетулерін талап етеді. Асығыс той жасалып, Хорлан өз тағдырына мойынсұнып, алыс ауылға келін болып кетеді. Естай көзі жұмылғанша Хорланды ұмыта алмайды. Өзінің өмірлік қайғысы, орындалмаған арманы жөнінде ол атақты “Хорлан” әнін шығарады. Жігіттер қапы қалма бұл жалғаннан, Жігіттің арманы не сүйгенді алған, Сірә, сіздей жан тумас, Туса туар артылмас. Бұл ғаламды шарықтап, О, дариға ләуліктас, Бағдат, Мысыр, Шынмашын, Іздесем Хорлан табылмас. Естай жастық махаббатына берік, адал болады. Ол ұзақ жылдар сынауынан өтеді. Алпыс жеті жасқа келген Естай “Хорлан” әнін ерекше толғаныспен орындайды. Домбыраны қолына алған ол ұзақ үнсіздіктен соң, көзінен аққан жасын сүртіп, сосын ойнай бастайды, - дейді көзі көргендер, - “Домбыра шегін ол бос қоятын, сол себепті дыбыс та төмен, аса қайғылы, тұншығып шықты. Оның әні жылдар сынағынан өткен  нәзік сезіммен   өрілген махаббаттың қайғысы  мен  азабы  туралы болады. Әншінің қолындағы  үлкен,  алтын сақина болатын. Естай оны, “Хорланнан қалған естелік” деп ерекше бағалаған.
Санат:Қазақ фольклоры
Сыйлық ақы
Дереккөздер
Санат:Құқық Санат:Заң
TOEFL
TOEFL (Test of English as a Foreign Language — шет тілі ретіндегі ағылшын тілі емтиханы) — білім алу мақсатында ағылшын тілін қолдану және түсіну деңгейін анықтайтын емтихан. Ағылшын тілінде оқытатын көптеген университеттер, ағылшыншасы ана тілі еместерден (non-native English speaker), қабылданудың бір шарты ретінде  TOEFL-ды талап етеді. TOEFL-дан жиналған ұпайлар екі жыл бойы жарамды.
Internet-based Test
Интернетке негізделген iBT форматы 2005-жылдың аяғында еңгізіліп компьютерге негізделген CBT (computer-based test) және қағаз жүзіндегі PBT (paper-based test) нұсқаларын алмастырды. Қазіргі уақытта PBT кейбір өлкелерде әлі де ұсынылып келгенімен, CBT 2006 жылдың Қыркүйегінде тоқтатылды.
Төрт сағаттан тұратын тест, 4 бөлімнен құралады. Бөлімдердің әрқайсысы тіл игерудің негізгі қабілеттерін бағалайды және жоғарғы білім беру ортасында қолданылатын тілге негізделеді.
Paper-based Test
Paper-based TOEFL (PBT) аз ғана елдерде қол жетімді. Тест нәтижесі тапсыру күнінен бастап екі жыл бойы жарамды.
Listening (30 – 40 мин.)
Үш бөлімнен тұрады. Бірінші шағын әңгімелер туралы 30 сұрақ бар. Екінші - ұзақ сөйлесулер шамамен 8 сұрақтан құралған. Соңғы - дәрістер немесе талқылау шамамен 12 сұрақтан тұрады.
Structure and Written Expression (25 мин.)
Бұл бөлімде, 15 тапсырма ұсыныстарды толықтыру мен 25 - қателерді табу үшін.
Reading Comprehension (55 мин.)
Оқыған мәтіннен 50 сұрақ қойылады.
Writing (30 мин.)
Бағалау
Бағалау үшін Reading, Listening, Writing, Speaking, әр бөлімінен, кем дегенде, бір тапсырманы орындау керек.
iBT-нұсқада төрт бөлімнен әрбірі 30 балдық шкала бойынша бағаланады. Тесттің ең жоғары баллы 120 болып табылады.
Сынақ нәтижелері электрондық нұсқасын (www.ets.org ресми сайтында электрондық тіркелу арқылы). Өтініші бойынша, электрондық поштаға қосымша жазбаша тест нәтижесін алуға мүмкіндік ала алады. Бұл параметр қосымша төлем талап етпейді.
Әлемде мойындалуы
Ағылшын тілі ресми емес немесе қабылданбаған және орта мектептер мен жоғары оқу орындарында оқу-әдістемелік пәндердердің негізгі тілі болып табылмайтын елдерде тұратын шетел азаматтары үшін көпшілігі АҚШ және Канада жоғары оқу орындарына түсу үшін қажет. Кейбір АҚШ университеттері TOEFL-ге балама тест ретінде, IELTS сынақ нәтижелерін қабылдай береді.
TOEFL 130 елде, 8500-ден астам жоғары оқу орындарымен танылады, бұл ағылшын тілін меңгеру деңгейін сынақ қабылдаудан ең көп таралған тест екенін айқындайды.
Тағы қараңыз
Санат:Ағылшын тілі тесттері Санат:Жоғарғы оқу орындарына түсу
Жатеи
Жатеи (Jateí) — Бразилиядағы муниципалитет, Мату-Гросу-ду-Сул штатында орналасқан. Оңтүстік-батыс Мату-Гросу-ду-Сул мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Игуатеми экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 3 365 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1927,966 км² шамасында. Халық тығыздығы — 1,7 адам/км².
Тарихы
Қала 1963 жылы құрылған.
Санат:Мату-Гросу-ду-Сул елді мекендері
DJ Magazine
DJ Magazine (қысқартылған түрі – DJ Mag) – электронды би музыкасына және диджейлерге арналған ай сайын шығатын британ журналы.
Журналдың алғашқы нөмірі 1991 жылы жарыққа шығады. Ағылшын тілінен басқа, болгар, испан, итальян, қытай, неміс, португал, поляк, украин және француз тілдерінде басылып шығады. Журнал жыл сайын «диджейлердің Топ 100» және«түнгі клубтардың Топ 100» рейтинг-тізімін жариялайды. 2009 жылдан бері екі рейтинг те ашық дауыс беру арқылы құрылады.
DJ Mag нұсқасының диджейлер рейтінгісінің электронды би музыкасында алатын орны ерекше.
Дереккөздер
Санат:Журналдар Санат:Ұлыбритания бұқаралық ақпарат құралдары
Гырбино (Кюстендил облысы)
Гырбино (Гърбино) — Болгариядағы ауыл. Кюстендил облысына қарасты Кюстендил қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2 адамды құрайды.
Пошта индексі — 2550. Телефон коды — 08545. ЕКАТТЕ коды — 18318.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кюстендил облысының елді мекендері
Комплемент
Комплемент (алексин) — күрделі белоктар құрамасы. Жаңадан алынған барлық қан сарысуының құрамында болады.
Адам және жануарларда табиғи иммунитеттің, факторы болып табылады. Қан сарысуының әртүрлі химиялык, және иммунологиялық 11 белогы кіретін 9 құрамнан тұрады. Торша сыртындағы антигенантидене комплексіне қосылуы нәтижесінде комплемент антиденелермен өңделген бактерияларды, қызыл кан түйіршіктерін және т. б. торшаларды ерітеді (өлтіреді). Ол егу процесінің ең ерте пайда болатын антиденелерінің (ИГМ) вирус бейтараптандырғыш қасиетін күшейтеді. Антиденелермен бірге олар сыртқы қабығының құрылымындағы заттары бар кейбір вирустарды да ерітеді. Оларды иммунохимиялық және физика-химиялық әдістермен ажыратып бөлуге болады. Комплемент әртүрлі иммунобиологиялық реакцияларға қатнасады. Ол суша мембраналар бетінде антиген және антидене жиынтығына қосылып, сәйкес антиденелермен домдалған бактерияларды, қызыл қан түйіршіктерін және басқада жасушаларды жояды.
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Вирусология Санат:Иммунология Санат:Генетика Санат:Молекулалық биология
Гук Ин Цой
Цой Гук Ин (20 қаңтар 1926, ҚХДР, Хамбрук провинциясы, Лидэ стансасы) — кинорежиссер.
Қызмет жолы
Шаруа отбасында дүниеге келген. ҚХДР үкіметі оны 1951 жылы КСРО-ға оқуға жіберді. 1958 жылы Мәскеу қаласындағы мемлекеттік кинематография институтының режисерлік факультетін (С. И. Юткевичтің шеберханасы бойынша) бітіргеннен кейін кеңес елін мекен етіп, өзінің шығармашылық қызметін «Қазақфильм» студиясынан бастады. Бұл «Маньчжурский вариант» 1989 ж. атты фильмінің кадры.
Ол осы студияда қойылған «Асау Ертіс жағалауында» (1959), «Шыңдағы шынар» (1965), «Артымызда Москва» (1967), «Тақиялы періште» (1968), «Медальдің үшінші жағы» (1976), «Жаушы асығады» (1980), «Жылан жылы» (1981), «Шоқан Уәлиханов» (4 сериялы телефильм, 1984; Қазақ КСР-і Мемл. сыйл., 1986), «Жусан исі» (1986), т.б. 20-дан астам көркем фильмдерді қоюға қатысты.
Сыртқы сілтемелер
Санат:КСРО режиссёрлері
IC 454
IC 454 — Егіздер шоқжұлдызында орналасқан SBab типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 19725, UGC 3570, MCG 2-18-2, IRAS06482+1258.
Сыртқы сілтемелер
IC 454 Санат:Егіздер (шоқжұлдыз)
Жеке тұлға
Жеке тұлға –
Жеке тұлға белгілі бір тәртіппен экономикалық қызметке қатысушы және толық құқықты қызмет субъектісі ретінде әрекет етуші адам. Жеке тұлға өз атынан әрекет етеді және ұжымдық құрылым болып табылатын заңды тұлға сияқты фирма құруға мұқтаж емес. Сондай-ақ ол құқық қатынастарына қатысушы адамды (азаматты) білдіретін термин ретінде де қолданылады.
Қазақстан Республикасының Азаматтық кодексі бойынша Жеке тұлға – ҚР немесе басқа мемлекеттің азаматы, сондай-ақ азаматтығы жоқ адам. Яғни “жеке тұлға” ұғымы “азамат” деген ұғымға тең мағынада қолданылады. Азамат (Жеке тұлға) – құқықтың жеке субъектісі, оның құқықтық қабілеті (құқыққа қабілеттілігі), яғни азаматтық міндет атқару қабілеті бар.
Азаматтық құқықтық қабілет туған сәтінен бастап туындайды және барлық азаматтарға бірдей деп танылады. Ол адамның нақты құқықтары мен міндеттерінің пайда болуының шарты мен алғышарты. Азаматтық кодекстің 18-бабына сәйкес азаматтың ҚР шегінде немесе одан тыс жерлерде мүлікті, соның ішінде шет ел валютасын меншіктенуге; мүлікті мұраға алып қалдыруға; республика аумағында еркін жүріп-тұруға және тұрғылықты жер таңдауға; республикадан тыс жерлерге еркін шығып кетуге және оның аумағына қайтып оралуға; дербес өзі немесе басқа азаматтармен және заңды тұлғалармен бірігіп заңды тұлғалар құруға; заң құжаттарында тыйым салынбаған кез келген мәміле жасасып, міндеттемелерге қатысуға; өнертабыстарға, ғылым, әдебиет және өнер шығармаларына, зияткерлік қызметтің өзге де туындыларына зияткерлік меншік құқығы болуға; басқа да мүліктік және жеке беймүліктік құқықтарды пайдалануға құқы бар.
Дереккөздер
Санат:Педагогика Санат:Терминология Санат:Қоғам
NGC 4143
NGC 4143 — Canes Venatici шоқжұлдызында орналасқан SB0 типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1788 жылы 14 қаңтарда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 4143 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 38654, UGC 7142, MCG 7-25-36, ZWG 215,39.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Canes Venatici (шоқжұлдыз)
II Александр (Ресей)
Александр II Николаевич (17 сәуір 1818, Мәскеу – 1 наурыз 1881, Санкт-Петербург) – Романовтар әулетінен шыққан Ресей патшасы, император, Польша әмірі және Финляндияның ұлы кінязі (1855-1881), Николай І-нің үлкен ұлы. Алғашында ұлы князідің үлкен баласы кейін 1825 жылдан Николай Павлович пен Александра Фёдоровна патшалық жұбынікі. Ресей тарыхына кең маштабтық реформаларымен танымал. 19 ақпан 1861 жылғы крепостнойлық құқықты тарату манифесті негізінде революцияға дейінгі кезінде тарихта “Азат етуші” эпитетімен танымал. “Народная воля” партиясы ұйымдастырған террорлық акт нәтижесінде мерт болады. Кәмелеттік жасқа толған соң 5 мамыр 1834 жылы (ант берген күні) мұрагер цесаревич әкесінің бұйрығымен патшалықтың мемлекеттік институттар құрамына енгізілді: 1834 жылы Сенат құрамына, 1835 жылы киелі басқарушы Синода құрамына, 1841 жылы Мемлекеттік совет құрамына және 1842 жылы – министрлер комитетіне енгізілді. 1837 жылы Александр ұлкен саяхатқа шығып, Ресейдің Еуропалық бөлініндегі 29 губерниясын, Батыс Сібір мен Кавказ, ал 1838-1839 жылдары Еуропады болып қайтады. Болашақ патшаның әскери қызметі табысты өтеді. 1836 жылы генерал-майор, 1844 жылы генерал атағына жетіп, гвардиялық жаяу әскерді басқарған. 1849 жылдан бастап Александр – әскері оқу мекемесінің бастығы, ал 1846-1848 жылдар аралығында Жасырын крестиандық іс комитетіне төрағалық етеді. 1853-1856 жылғы Қырым соғысы кезінде Петербург губерниясының жариялауымен әскері жағдай негізінде астананың барлық әскерін басқарған. Александр ІІ консерватор болды. Ел ішіндегі саяси, экономикалық және революциялық жағдай, Ресейдің 1853-56 ж. Қырым соғысында жеңілуі алып келді. Салдары ретінде Александр ІІ-ні 60-70 ж. басыбайлылық правоны жоюға, земство, сот, қала, әскер т.б. жөнінде буржуазиялық реформалар жүргізуге мәжбүр етті.
1877-78 ж. "жүз тоқсан үш адам процессінен" кейін Александр ІІ елдегі революциялық қозғалысты тұншықтыра түсті.
Сыртқы саясатта Германия империясымен жақындасу бағытын қолдады. Шығыс мәселесімен көбірек шұғылданды.
1877-78 ж. Түркияға қарсы соғыста Ресей жеңіске жетті.
Александр ІІ тұсында Солтүстік Кавказ, Орта Азияның едәуір бөлігі Ресейге қосылды, отарлау саясаты күшейді. thumb|left|75px| Александр ІІ-нің монограммасы Александр ІІ народоволецтердің бомбасынан қаза тапты.
Дереккөздер
Санат:Генерал-фельдмаршалдар Санат:Ресей императорлары
Жергілікті жердің планы
Дереккөздер
"Талапкер" топтамасы. География: 6-10 сыныптар. - "Арман" баспасы, 2004 жыл - 432 бет. ISBN 9965-636-23-0
Зольпке
Зольпке (Solpke) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет. Зальцведель ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 589 адамды құрайды (31 желтоқсан 2006 жыл). Алып жатқан жер аумағы 15,87 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 81 500. Муниципалитеттің басшысы — Бербель Гёкке.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Ғабит Мүсіреповтің музей-үйі
Ғабит Мүсіреповтің музей-үйі - қазіргі Солтүстік Қазақстан облысы, Жамбыл ауданының Жаңажол ауылындағы үйде  орналасқан. Бұл әдеби-мемориалдық музей 1991 жылы ашылды.
Жазушы туралы
Қазақстанның халық жазушысы,академик,Социалистік Еңбек Ері Ғабит Мүсірепов Махматұлы – XX ғасырдағы аса көрнекті сөз зергерінің бірегейі болды. Оның шығармалары еліміздің және шетел оқырмандарының ыстық ықыласына бөленген.
Музей-үй туралы
Ғабит Мүсірепов 1968-1985 жылдар аралығында тұрып, жемісті еңбек еткен үйінде, яғни қазіргі Солтүстік Қазақстан облысы, Жамбыл ауданының Жаңажол ауылындағы үйде 1991 жылы әдеби-мемориалдық музей ашылды. Музей экспозициясынан 1932 жылдың 4 шілдесінде жазылған атақты "Бесеудің хатын" көре аласыздар. 1932 жыл (аштық )мен 1937 жыл (Сталиндік репрессия) - Ғ. Мүсірепов үшін ең бір ауыр жылдар еді. "Бесеудің хатын" жазғандар республикаға танымал адамдар болатын: Ғабит Мүсірепов, Мансұр Ғатаулин, Мүташ Дәулетқалиев, Емберген Алтынбеков, Қадір Қуанышев. Жеке кітапханасы. Кітапханасының мол бөлігін жазушы көзі тірісінде туған ауылының мектебіне сыйлапты. Қазақ жазушыларың ғана еңбектері емес, Шекспир, Марк Твен, Оноре де Бальзак, Гете, Ромен Роллан сияқты көптеген шетел классиктерінің де туындысын көре аламыз. Музей экспозициясы Ғ. Мүсіреповтің қоштасу хатымен аяқталады. 1985 жылы 28 желтоқсанда ауыр халде жатқан жазушы жас ұрпаққа арнаған өзінің соңғы сөздерін жаздырды: "... Қойны суық қасиетті қара жер құшағына, міне, мен де кеткелі жатырмын. Үмітпен, күреспен, сеніммен өткізген ұзақ ғұмырымды қорыта қарасам қуанышым да,  ренішім де мол екен..." 1985 жылы 31 желтоқсан күні жазушы дүниеден өтеді.
Музей бөлімдері
Музей екі: әдеби және мемориалдық бөлімдерден тұрады.
Әдеби бөлімінде жазушының  өмірі шығармашылық жолынан сыр шертетін экспонаттар қойылған. Екінші мемориалдық бөлмеде жұмыс кабинеті мен демалатын бөлмесі, көзі тірісінде тұтынған, қажетіне пайдаланған ,  Ғабиттың қолы тиген заттары сол қалпында сақталған.
Ғ. Мүсіреповтің мемлекеттік әдеби-мемориалдық музей-кешені Халықаралық әлем музейлерінің  каталогына енген.
Тағы қараңыз
Ғабит Мүсірепов
Дереккөздер
Қазақстан музейлері. Алматы: «Алматыкітап баспасы» ЖШС, 2009.-280., суретті, 156 бет.
Санат:Қазақстан мұражайлары
Сен-Ремимон (Мёрт және Мозель)
Сен-Ремимон (Saint-Remimont) — Франциядағы коммуна. Лотарингия аймағына қарасты Мёрт және Мозель департаментінде орналасқан. Нанси округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 6,79 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 54486, пошта индексі — 54740.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 333 адамды құрады. Халық тығыздығы — 49,04 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мерт және Мозель департаментінің коммуналары‎
Соватова
Соватова — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Кемеров облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Гришина өзенінің оң жағалауынан 27 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 25 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Чулым Зырянское ауылындағы су өлшейтін посттан сағасына дейін. Өзен саласы — Томнан Чулымға дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Томск облысы өзендері Санат:Кемеров облысы өзендері
Ұсынылмаған ұлттар мен ұлыстар ұйымы жөніндегі пакт
Бүгінгі таңда көптеген этностар теперіш көріп, кемсітушілікке, қуғын-сүргінге, депортацияға, жерінен қуылуға, басқа да ресурстарынан айырылып, тіпті кейде, геноцид қүрбанына айналып, қүқы бүзылуда. Мұндай ұлттардың, халықтардың құқын үкіметаралық ұйымдардың мойындамауы нәтижесінде жағдай тіптен өрши түсуде. Сондықтан да осы ұлттар мен халықтардың мәселесін тиімді шешуді қарастыратын арнайы ұйым құру қажеттігі туындады. Осы Пакт бойынша ұлттар мен ұлыстар өз араларында келісіп, ұйым құруды жөн санады. Ұйымның мақсаты - арнайы форумдарда қолдау тобын құрып, қатысушы ұлттар мен ұлыстардың мүң-мүқтажын күш қолданусыз әдістермен жеткізу.
Ұйымға мүше ұсынылмаған ұлттар мен ұлыстар: Абхазия, Аустралия аборигендері, Аче/Суматра, Македония Албандықтары, Ассирия, Башқұртстан, Батуа (Руанда),Бугенвилль, Бурятия, Калахуи(Гавайи), Карен мемлекет (Мьянма), Коми, Косово, Күрдістан (Ирак), Дакота ұлты (АҚШ), Маохи халқы, Мапуче, Марий-Эл, Ичкерия Шешен Республикасы, Шеркестер, Кордильера (Филиппин), Чамерия, Чувашия, Қырым (Қырым татарлары), Шығыс Тимор, Шығыс Түркістан (Қытай), Гагаузия (Молдавия), Албаниядағы грек азшылығы, Инкери, Ингушетия, Ирактық түркімендер, Мондар (Кампучия), Нагаленд (Үндістан), Огони (Нигерия), Санджак, Скания, Оңтүстік Моллук республикасы, Тайвань, Татарстан, Тибет, Тува, Удмуртия, Батые Папуа, Саха Республикасы, Занзибар.
Дереккөздер
Санат:Саясат
Вильяфлорес (Саламанка)
Вильяфлорес (Саламанка) (Villaflores) — Испаниядағы муниципалитет. Кастилия және Леон автономды бірлестігіне қарасты Саламанка провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Кампо-де-Пеньяранда ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 336 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 42,03 км² шамасында. Провинцияның әкімшілік орталығына дейінгі қашықтығы — 45 км.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саламанка елді мекендері
Өмірзақ Естайұлы Шөкеев
thumb|300x300px|Өмірзақ Естайұлы Шөкеев Өмірзақ Естайұлы Шөкеев (12 желтоқсан, 1964, Түркістан) — Түркістан облысының әкімі (2019 — 2022). Экономика ғылымдарының кандидаты.
Дереккөздер
Санат:12 наурызда туғандар Санат:1964 жылы туғандар Санат:Түркістанда туғандар Санат:Қазақстан мемлекет қайраткерлері Санат:Астана әкімдері Санат:Қазақстан экономика министрлері Санат:Қазақстан сауда министрлері Санат:Қостанай облысының әкімдері Санат:Түркістан облысының әкімдері Санат:Қазақстан премьер-министрінің орынбасарлары Санат:Самұрық-Қазына ҰӘҚ басқарма төрағалары Санат:Экономика ғылымдарының кандидаттары Санат:Қазақстан экономистері Санат:Барыс орденінің иегерлері Санат:Парасат орденінің иегерлері Санат:Астанаға 10 жыл медалінің иегерлері Санат:Еуразия экономикалық одағын құрудағы еңбегі үшін медалінің иегерлері Санат:Халықтар Достығы орденінің (Беларусь) иегерлері Санат:Астананың құрметті азаматтары Санат:Қазақстан министрлері
Ильсфельд
Ильсфельд (Ilsfeld) — Германия Федеративтік Республикасының Баден-Вюртемберг жерінде орналасқан муниципалитет. Хайльбронн ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 8513 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 26,51 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 08 1 25 046. Муниципалитеттің басшысы — Томас Кнёдлер.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 6 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Баден-Вюртемберг елді мекендері
Б. з. д. 938 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 938 жылы туғандар
Түсініктемелер
*
Ақтасты (Қарағанды облысы)
Ақтасты — Қарағанды облысы Қарқаралы ауданындағы ауыл, Тәттімбет ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Қарқаралы қаласынан солтүстік-шығысқа қарай 116 км-дей жерде.
Тарихы
Іргесі 1934 жылы Жаңа негіз, Қызыл ту ұжымшарлары негізінде құрылған. 1959 жылы ұйымдастырылған «Ақтасты» кеншарының орталығы болды. Шаруашылығының мамандандырылған негізгі бағыттары - қой және етті мал шаруашылығы. Жерінің жалпы ауданы — 133 мың га. 1844 жылы Қу тауындағы Түндік өзенінің оң қапталынан Қазақстанда ең тұнғыш металлургия зауыты (Благодатно-Стефановск зауыты) салынған. 1844-1861 жылдары қорғасын, алтын аралас қара мыс өндірген. Қазіргі уақытта ауылда 14 шаруа қожалығы жұмыс аткарады (2006).
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 1050 адам (530 ер адам және 520 әйел адам) болса, 2009 жылы 666 адамды (327 ер адам және 339 әйел адам) құрады.
Инфрақұрылымы
Мектеп, ОДА, клуб, 2 кітапхана, пошта байланыс торабы жұмыс жасайды. Бұл жерде атақты күйші Тәттімбет Қазанғапұлы дүниеге келген. Ауыл басқа елді мекендермен автомобиль жолдары арқылы байланысады.
Дереккөздер
Санат:Қарқаралы ауданы елді мекендері
Гидроцеле
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Патология
Hydrocele testis
Құрманғали Оспанов
Құрманғали Оспанов(15 тамыз 1907, Ақтөбе облысы Новороссийск ауданы - 7 қыркүйек 1968, Алматы) – Қазақстан Коммунисттік партия қайраткері. 1937 жылдан КОКП мүшесі. 1942 жылы Ақтөбе аткомында іс жүргізуші.
Өмірбаяны
1925 жылдан Мәскеудің М. И. Калинин атындағы жұмысшы факультетінде, 1928-1931 жылдары Мәскеудің өнеркәсіп-экономика институтында, Г. В. Плеханов атындағы халық шаруа институтында оқыды. 1931-1934 жылдары сол институтының аспиранты. 1934-1945 жылы Ақтөбе мұғалімдер институтының директоры, Ақтөбе облысының оқу бөлімінің меңгерушісі. Қазақ мемлекеттік қыздар пед институтының директоры. 1945-1955 жылы Қазақстан КП ОК насихат және үгіт бөлімі меңгерушісінің орынбасары, мектеп және жоғары оқу орындары бөлімінің меңгерушісі. 1955-56 ж. Қазақстан КП ОК секретары. 1957-68 жылы Алматы Жоғары партия мектебінің директоры болды. 1952-55 және 1960-68 жылдары Қазақстан КП ОК мүшесі. 1955-56 жылы Қазақстан КП ОК-нің бюро мүшесі, 2 рет Еңбек Қызыл Ту орденімен, «Құрмет Белгісі» орденімен мараптталған.
Дереккөздер
Санат:1907 жылы туғандар Санат:1968 жылы қайтыс болғандар
SAT
SAT Reasoning Test ( немесе «Scholastic Aptitude Test» және «Scholastic Assessment Test» деп те аталады, сөзбе - сөз аударғанда  «Мектептік Бағалау Тесті» деген мағынаны береді.) - бұл тест АҚШ-тың жоғарғы оқуларына түсу үшін арналған стандартты тест болып табылады.
Бастапқы кездері Educational Testing Service ұйымына тиісілі болғанымен кәзір SAT тесті College Board бейкоммерциялық ұйымы тарапынан дайындалады. Осыған қарамастан Educational Testing Service ұйымы тестің әзірленуіне әлі де қатысады. Бұл тест біріншірет 1901 жылы өткізілді. Сол уақыттан бері атауы мен бағалау жүйесі өзгеріссіз қалды. 2005 жылдан бастап 3 сағат 45 мин бойы жүргізіледі. Тестің бағасы АҚШ-тің өзінде 47$, ал басқа мемлекеттерде 75$ құрайды. Тестің нәтижелелері 600 баллдан 2400 аралығында жатыр. Тест негізгі үш бөлімнен тұрады (математика, мәтінді талдау және грамматика) олардың әрбірі 800 балдан.
Экзамен 3 бөлімнен тұрады: текстті өңдеу, математика және жазылым. Әр бөлімге 200-ден 800 балл-ға дейін бағаланады. Тест 3 сағат 45 минут алғанымен, материалды беру және басқа да мәселелерді бітірумен барлығы 4,5 сағаттай кетеді.
Санат:Стандартталған емтихандар‎
Веськыд-Ю
Веськыд-Ю — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Лапъюга өзенінің сол жағалауынан 32 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 19 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Печора өзені Уса өзенінің құйылысынан су өлшейтін постқа Усть-Цильма дейін. Өзен саласы — Усаға қосылу құйылысынан төмен Печора тармағының су алаптары, өзен алабы — Печора.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Бит басу
Бит басу - мал бойында болатын «ауру» түрі. Мал баққан шаруалар пайымында битсіз жан-жануар болмайды, жануарлар денесін өз биті мен келімсек биттер мекен етеді. Өз биті, табиғатына лайық, жануарлардың бойында бірде азайып, бірде көбейіп, кейде мүлде жоғалып отырады. Ал келімсек бит қолайлы жерге орын теуіп, кебейіп өседі де, малды буып, сорып өлтіреді. Тілімізде бар бит жеу, бит шағу, бит сору, бит талау, бит буу, бит бөрткен, бит қотыр, бит қайызғақ, бит жара деген тіркестердің кейбірі терминдік сипат алған. Қазақы ортада қатты кейігенде «қара бит басқыр» дейтін қарғыс та бар. Сонымен қатар дәстүрлі мал шаруашылығында айтылатын жылқы биті, түйе биті, сиыр биті, қой биті, ешкі биті, тіпті аң-құс биті деген атауларда битті түлік атына қоса айтып, жеке- дара ажыратып көрсетеді. Бірақ олардың жалпы атауы бит болғанымен түр-түсі, пішіні бір-біріне ұқсамайтын алуан түрлі қансорғыштар екені белгілі.
Түлік бойындагы бит бір орында тыныш тұрғызбай, дуылдатып, қышытып, мал мазасын алады. Бит буған малдың қаны азайып, тері өңі бозарып, жегені бойына жұқпай, құр сүлдері қалады, әсіресе қыстыгүні жылы денеге жабысқан келімсек бит малды өлуге дейін жеткізеді. Қыста және ерте көктемде малдың мойын, жота, мүйіз айналасында ұялаған бит жазда күн сәулесінен қашып, құлақ іші мен сирақ арасына ойысады. Халықтық малдәрігерлік білімінде оларды құртудың бірнеше жолдары бар. Бит түскен жерлерге қидың ыстық күлін сеуіп күйдіреді. Көнді үйіп айналасына от жаққан кезде жарыққа үйірсек бит, кенелер өздігінен шоққа келіп күйіп өледі деседі. Семіз қойдың бит, кене түскен жерін батпақпен сылайды және қызыл темекіні ұнтақтап себеді.
Дереккөздер
Санат:Биттер
Өзбек сұлтан
Өзбек сұлтан (т.-ө. ж. б.) – Ташкент өңірінің билеушісі. Шайбани әулетінен тараған, Абдолла ІІ ханның немере інісі. Хафиз Таныштың “Шараф наме-и шахи” және Мукимидің “Зафарнама” еңбектерінде ол туралы деректер айтылады.
1588 ж. Ташкент өңірінде Өзбек сұлтанға қарсы көтеріліс басталды. Көтерілісшілерге Ақназар ханның ұлдары Мұңғытай, Дінмұхамед, Жанәлі сұлтандар көмекке келді. Көтерілісшілер қазақ сұлтаны Жанәліні хан деп жариялап, 30 мың адамдық қол жинады. Көтерілісшілер Өзбек сұлтан билеп отырған Ташкентті қоршап алды. Өзбек сұлтан Гераттағы Абдолла ханнан көмек сұрайды. Ташкентті қоршау бір айға дейін созылды. Бір айдан соң көмек келіп жетіп, Өзбек сұлтан қоршауды бұзып шығып, қарсыластарын тықсырып тастайды. Бірақ көтеріліс ұзақ уақытқа дейін басылмады. Өзбек сұлтан Абдолла ІІ ханмен бақталас еді. Сондықтан қазақ ханы Тәуекел хан 1598 ж. Мауераннахрды бағындыру үшін соғысқа аттанғанда, Өзбек сұлтан ағасы Абдоллаға емес, Тәуекел ханға қолдау көрсетті. Осы соғыстың нәтижесінде Қазақ хандығы жеңіске жетіп, 1598 ж. жасалған келісімшарт бойынша Ташкент өңірі Қазақ хандығының құрамына енді.
Дереккөздер
Санат:Тарих
Карст
right|thumb|200px|Беткейлік карст Карст, карстық құбылыстар (Karst)— суда еритін және су өткізгіш тау жыныстарынан — ізбестастардан, доломиттерден, гипстен, тау тұзынан құрылған жерлерге тән рельефтің өзгеше формалары мен гидрологиялық режимі. Осындай жерлерде ағын және жер асты суларының тау жыныстарын ерітуінің салдарынан жер бетінде орлар, шұңқырлар, үлкен дөңгелек қазан шұңқырлар, ал жер астында үлкен бос кеңістіктер, үңгірлер пайда болады. Мұндай жерлерде өзендер жер жарығына, шұңқырға құйылып, жер астында, сонан кейін қайта жер бетіне шығып ағады. Жұмсақ және борпылдақ жыныстарға су әсер ететін болса, шөлдік климат жағдайларында суға ерігіш жыныстарда (сазды мергельде) «жалған карст» немесе саздық карст пайда болады. Бұл жағдайда рельеф өте қатты бедерлі болып келеді. Карстық құбылыстар Қырымда, Кавказда, Орта Азияда, Оралда, Сибирьдің кейбір аудандары мен европалық бөліктегі Горький, Тула, Архангельск, Калинин облыстарында кең тараған.
Карст дамуы үшін: тегіс және шамалы еңіс бет; Карст жаралатын таужыныстардың қалындығы біршама, жер асты суларының деңгейі төмендеу болу керек. Карст қуыстары терендік жағдайы бойынша терең және саяз түрлерге бөлінеді. Қопсық жабынының дамуы бойынша: ашық (Жерорта теңізі, Қырым) және жабық (Орал) Карсттар болады; 2) біршама тез еритін таужыныстардан (гипс, әктас, доломит, тас тұз) тұратын өңірлерде пайда болатын бедер пішіндерінің өзіндік кешені. Карст көбінесе теріс бедер пішіндерін калыптастырады. Жаралуы бойынша еру арқылы (Карст) және еру мен механикалық шайылу арқылы (Карст және суффозия) пайда болған түрлерге бөлінеді. Морфологиясы бойынша бөлінетін пішіндер:
1811 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:1811 жылы туғандар
Карст
Карст қазаншұңқырлары
Біршама байтақ ойпаң, карст шұңқырларының бірігуінен жаралады, олармен салыстырғанда төмен және грунт сулары деңгейіне жақын орналасуымен, бірнеше поноры болуымен сипатталады. Карст қазаншұңқырлары айналадағы аумақты сорғытады, кейде воклюздер байқалады.
1811 жыл
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:1811 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Карст
Карст қуыстары
Ерігіш таужыныстарда (әкті, доломит, тұз, кейде мергель мен бор) жер асты суларының еріткіш әсерінен туындайды. Өлшемдері әр түрлі: ірі үңгірлерден майда каверналарға дейін.
Карст шұңқыры
Әр түрлі пішінді тұйық ойпаң; таужыныстардың жасына, типіне және жатысына байланысты саңылау, құдық және табақ пішіндес болады. Қопсық жабын түзілімдерінде ерімей, механикалык жолмен (суффозия) пайда болған карст шұңқыры карст-суффозиялық шұңқыр деп аталады.
Карстық-қаттық су
Артезиан алаптарында қаттар түрінде жататын карбонатты, галогенді-карбонатты және басқа да карстанушы таужыныстардың карстық қуыстарында жиналған жер асты суы.
Карстық бастау-бұлақ
Карстық бастау-бұлақ — карстық сулардың жер бетіне шығуы. Табиғи жағдайда ол көбінесе түрлі құрамды жер асты суларының еріткіш әсеріне бейім келетін карбонатты тау жыныстарда кездеседі. Басқа жарықшақты тау жыныстармен байланысты бұлақтарға қарағанда, карстық бастау бұлақтың су өтімі молырақ болады.
Карстық жер асты сулары
left|thumb| alt=A.|200 px|[["Карстық жер асты сулары"]]