cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Білдек
Түрлері
Жонғыш білдек (Станок токарный) — айналма денелер типіндегі дайындамаларды жону арқылы өндеуге арналған білдек. Жартылай автоматты білдек (Станок полуавтомат) — дайындаманы өңдеудің барлық циклі автоматты түрде жүргізілетін, алайда білдекті орнату, іске қосу жөне өңделген тетікті түсіру үшін жұмысшының араласуын қажет ететін білдек.
Жонғыш-бүрама кескіш білдек (Станок токарно-винторезный) — көбінесе айналма денелер типіндегі тетіктерді жонуға, кеңейту-жонуға және бұрандалар оюға арналған артқы тұғыры, жүрістік бұрамасы мен жүрістік білігі бар жонғыш білдек.
Жонғыш-револьверлі білдек (Станок токарно-револьверный) — ұясында дайындамаларды өндеуге арналған қажетті құралдар орналасқан айналмалы револьверлі бастиегі (артқы тұғырдың орнына) бар жонғыш білдек.
Кеңейжойғыш білдек (Станок расточный) — алдын ала жасалған тетіктерді айналма құралдармен өңдеуге арналған білдек.
Көлденең сүргілегіш білдек (Станок поперечно-строгальный) — негізгі қозғалысты құрал, ал беріс қозғалысын мерзім-мерзім дайындама жүзеге асырып отыратын сүргілегіш білдек.
Көп кескішті жонғыш білдек (Станок многорезцовый токарный) — кескіштерімен дайындаманың әр түрлі беттерін бір уақытта өңдеуге арналған білдек. Жануыштығыш білдек (Станок хонинговальный) — өз осінің бойымен айналма және қайтымды-ілгерілемелі қозғалысы бар жануыш құралдармен тазалауға (мысалы, әрлеу, ысқылау) және тесіктерді түпкілікті өңдеуге арналған білдек.
Көшіргіш-жонғыш білдек (Станок токарно-копировальный) — қисық сызықты беттерді көшіргіш бойынша өңдеуге арналған жонғыш білдек.
Қашағыш білдек (Станок долбежный) — сырғағы тік орналасқан және қашауға арналған білдек.
Металл кескіш білдек (Станок металлорежущий) — жонумен өңдеуге арналған білдек.
Нақыш-жонғылағыш білдек (Станок гравировально- фрезерный) — нақыштағыш айлабұйымы бар кішігірім көшіргіш-жонғыш білдек.
Пышқылы білдек (Станок ножовочный) — электр немесе пневматикалық жетекті пышқылы жал түріндегі жұмыс органы бар білдек.
Радиаль бұрғылағыш білдек (Станок радиально-сверлиль- ный) — айналма маңдайшасында орналасқан бұрғылағыш бастиекпен (басшамен) ірі габаритті тетіктердің тесіктерін өндеуге арналған металкескіш білдек.
Сыдыры ажарлағыш білдек (Станок обдирочно-шлифовальный) — алдын ала (қаралтым) өңдеуге арналған ажарлағыш білдек.
Тарта өңдегіш білдек (Станок протяжной) — сыртқы жөне ішкі беттерді тарта жонумен өңдеуге арналған металкескіш білдек.
Тескіш білдекші - металдан және басқа жадұғыттардан дайындалған дайындамаларда тесік бұрғылауға арналған станок.
Токарлық білдек - бұл кең тараған метал кесу білдегінің бір түрі, айналма денелер тәрізді дайындамаларды кесіп өңдеу үшін арналған.
Білдектің электроаппаратурасы - білдектің электр аппараттары, аспаптары мен ток өткізуші бөліктерінің жиынтығы.
Білдектің электржабдықтары - білдектің электр қозғағыштары мен электр аппаратураларының жиынтығы.
Бояғыштар
250 px|thumb
Бояғыштар - жеке органикалық заттар және олардың қоспалары; әр түрлі материалдарға түс беруге пайдаланылады. Олар маңызы бiрдей жиi сияқты қолданып, айқын айыратын функциялар материалдардың бояуында белгi қоятындығыменнен, бояу және пигмент терминдер. Бояу - бұл қай затқа жұққызылатын (оған тартумен) материалға iшкi туысқандықпен өңдеудiң қандай болса да кезеңдерiне кем дегенде ие болады. Еритiн бояуды процесстiң кейбiр кезеңiнде бояу ортасындағы бояулары. Олар материалдарды iшiне кiредi және тал жiптерi бар мықты байланыстарды аз-кем құрастырады. Барлық тоқыма бояулар - органикалық зат
Азинді бояғыштар
250 px|thumb
Хинониминді бояғыштар тобы, түстері қызылдан қою қараға дейін болатын феназин туындылары; тоқыма емес материалдарды бояуда, полиграфиялық бояулар өндірісінде, лазер техникасында, т.б. жерлерде қолданылады.
Акридинді бояғыштар
250 px|thumb
Aкридин туындылары; табиғи жібек және кейбір тоқыма емес материалдарды сары немесе қызғылт сары түске бояуда қолданылады.
Ализаринді бояғыштар
Құрамында окси- тобы бар антрахинон туындылары; басытқы бояғыштар ретінде қолданылады.
Аминксантенді бояғыштар
ксантеннің туындылары; тоқыма емес материалдарды бояуда, сия, қарындаш, косметикалык препараттар ендірісінде қолданылады.
250 px|thumb
Антантронды бояғыштар
Aнтантрон туындылары; мақта, вискоза, зығыр маталарға ашық қызғылт сары түс беретін кубтық бояғыштар ретінде, қағаз бояуда, полиграфиялық бояулардың пигменттері ретінде қолданылады.
Антрахиноназолды бояғыштар
Aнтрахинон ядросымен конденсацияланған азол туындылары, мұндағы X — О, 8, N11; мақта, вискоза және зығыр маталарына күрен қызыл, қызыл және күлгін қызыл түс беретін кубтық бояғыштар ретінде колданылады.
Антрахинонды бояғыштар
250 px|thumb Антрахиноннын амино- және окси- туындылары; синтездік және басқа талшықтарды бояуда, лак-бояу және резеңке өнеркәсібінде, полиграфияда колданылады.
Арилметанды бояғыштар
диарилметанды, триарилметанды, ксантенді және акридинді бояғыштардың топтық атауы.
Ацедиантронды бояғыштар
Полициклді хинондар; кубтық бояғыштар, жасанды және синтетикалық талшықтарды бояуда пигмент ретінде, полиграфиялық бояулар өндірісінде, т.б. салаларда қолданылады.
Басытқы бояғыштар
Тоқыма материалдарды суды ерітінділерінде бояйтын және металдық басытқылар, тотығу дәрежесі +3 болатын металдар қосылыстарының (хром, темір, т.б.) көмегімен талшық бетіне ұсталатын бояғыштар.
Белсенді бояғыштар
Молекула- ларының қүрамында талшықтар макромолекулаларының функциялық топтарымен коваленттік байланыс түзіп, әсерлесетін атомдар немесе атомдық топтамалары бар бояғыштар.
Виолантронды бояғыштар
Виолантрон туындылары; кубтық бояғыштар, пигменттер, люминофорлар ретінде колданылады
Гемицианинді бояғыштар
Тізбектің шетінде азоты бар орын- басарларының біреуі ғана гетероцикл құрамына кіретін полиметинді бояғыштар; катионды бояғыштар ретінде полиакрилонитрилді талшықтар бояуда колданылады.
Диазинді бояғыштар
қараңыз.
Диарилметанды бояғыштар
Пара орындарында электрдонорлық және электракцепторлық орынбасарлар болатын фенилметан туындылары; полиакрилонитрилді талшықтар бояуда, көбейткіш техникада қолданылады.
Дибензпиренхинонды бояғыштар
Полициклді хинондар, мұндағы К — Н, С1, Вг; сары түсті бояулар беретін кубтық бояғыштар ретінде колданылады.
Изовиолантронды бояғыштар
Изовиолантронды галогендеуде тузілетін өнімдер; ашық күлгін жөне кызғылт КӨК түс беретін кубтық бояғыштар, пластмасса, резеңке, ЛБМ пигменттері ретінде қолданылады.
Индигоидті бояғыштар
Гетероциклді қосылыстар, мұндағы X — N. 8, А — көміртек атомымен бес немесе алты мүшелі ароматтық немесе гетероциклдік қалдық түзетін атомдар тобы; кубтық бояғыштар және пигменттер ретінде қолданылады.
Индикаторлық бояғыштар
Қараңыз.
Ксантенді бояғыштар
Окси және аминоксантенді бояғыштардың топтық атауы.
Кубты бояғыштар
Суда ерімейтін бояғыштар, сілтілік ортада ерімтал және целлюлоза талшықтарына тартылғыштығы бар туындылар түзіп тотықсызданады.
Қышқылды-басытқылы бояғыштар
Құрамына қышқылдық топтар кіретін басытқы бояғыштар.
Майдалық бояғыштар
Cуда ерімейтін немесе аз мелшерде еритін бояғыштар; жоғары дисперсті сулы суспензиялардағы гидрофобты талшықтарды бояуда қолданылады.
Майда ерімтал бояғыштар
Полюссіз және аз полюсті орталарда ерімтал бояғыштар, бензиндерге, майларға, балауыздарға аздаған түс беруге қолданылады.
Макрогетероциклді бояғыштар
Полифункционалды қосылыстар, мұндағы А — бірдей немесе әр түрлі карбо- немесе гетероциклді ароматтық фрагменттер; түстері қою көктен сарыға дейін өзгереді
Мероцианинді бояғыштар
Tізбек шеттерінде азоты бар электрондонорлы және оттекті электронакцепторлы орынбасарлары бар полиметинді бояғыштар; синтетикалық және жасанды талшықтарды сары түске бояйтын пигментгер мен дисперсті бояғыштар ретінде қолданылады.
Металы бар бояғыштар
Қышқылдық бояғыштар (көбінесе азобояғыштар), молекулаларына металл атомын (Сг, Со, Си) өндіріс процесі кезінде енгізеді; жүн және полиамидті талшықтар бояуда қолданылады.
Монометинцианинді бояғыштар
Cимметриялы азоты бар гетероциклді радикалдар арасында бір метин тобы бар цианинді бояғыштар; фотоэмульсиялардың оптикалық сенсибилизаторлары ретінде қолданылады.
Оксазинді бояғыштар
Хинониминді бояғыштар, феноксазин туындылары; түстері қызғылт күлгіннен көкке дейін өзгереді; пигменттер мен тікелей бояғыштар ретінде және лазер техникасында колданылады.
Оксанинді бояғыштар
Тізбек шеттерінде оттек бар орынбасарлар кіретін полиметинді бояғыштар; фотоэмульсиялардың оптикалық сенсибилизаторлары ретінде қолданылады.
Перинонды бояғыштар
Полифункционалды қосылыстар, ароматты орто- және перидикарбон қышқылдары ангидридтерінің ароматты моноаминдермен, орто- және перидиаминдермен әрекеттесу өнімдері; кеңінен қолданылатын пигменттер және синтетикалық талшықтарды бояуға арналған бояғыштар ретінде қолданылады.
Пиразолантронды бояғыштар
Полициклді қосылыстар, пиразолантрон туындылары; сары, қызыл, сүр түсті бояулар беретін кубты бояғыштар ретінде колданылады.
Полиметинді бояғыштар
Oрганикалық косылыстар; молекула құрамында тақ санды электрондонорлы I және электронакцепторлы орынбасарлары тізбек шеттерінде орналасқан; ацетатты және полиакрилонитрилді талшықтардың бояғыштары, фотоэмульсиялардың оптикалық сенсибилизаторлары ретінде, лазер техникасында қолданылады.
Полиметинцианинді бояғыштар
Ашық тізбектегі метин топтарының саны >5 болатын цианинді бояғыштар; фотоэмульсиялардың оптикалық сенсибилизаторлары ретінде лазер техникасында қолданылады.
Полициклді бояғыштар
Кубты бояғыштар, құрамдарында қос іліктес байланыстар жүйесімен біріккен карбонил топтары бар карбо- және гетероциклді көп ядролы конденсацияланған қосылыстардың туындылары.
Спиртер1мтал бояғыштар
Cпиртте және оған ұқсас еріткіштерде ерімтал бояғыштар; нитролактар және спиртгі лактарға қою сия түс беру үшін қолданылады.
Тиазинді бояғыштар
Хинониминді бояғыштар тобы, түсі күлгіннен жасылға дейін өзгеретін фенотиазин туындылары; лазер техникасында, гистологияда, жүн, жібек, мақта маталарын бояуда қолданылады.
Тиоиндигоидты бояғыштар
Mолекулаларында ең болмаса бір күкіртті гетероциклді қалдығы бар индигоидті бояғыштар тобы; кең түсті гаммалы кубты бояғыштар және пигменттер ретінде қолданылады.
Триарилметанды бояғыштар
Tрифенилметанның туындылары тоқыма емес материалдарда, бояуда, полиграфиялық бояулар, сиялар, фанальды лактар өндірісінде, қышқылды-негізді индикаторлар ретінде қолданылады.
Триметинцианинді бояғыштар
Aшық тізбегінде үш метин тобы бар цианинді бояғыштар; фотоэмульсиялардың оптикалық сенсибилизаторлары ретінде, лазер техникасында қолданьшады.
Тіке бояғыштар
Tоқыма материалдарды тікелей сулы ерітіндіден бояуға қабілеті бар бояғыштар.
Фталоилакридонды бояғыштар
фталоилакридон туындылары; кубты бояғыштар ретінде қолданылады.
Фталоцианинді бояғыштар
Mакроғетероциклді бояғыштар; кешенішіндік қосылыстар, мұндағы М — Си, №, Со және т.б. түстері қызғылт көктен жасылға дейін өзгереді; полиғрафияда лак-бояу өнеркәсібінде пигменттер ретінде, резеңке, пластмасса, бояуда, электр және лазер техникасында және тіке бояғыштар ретінде қолданылады.
Хинониминді бояғыштар
Eкіншілікті ароматтық аминдер туындылары, түстері қызғылт көктен жасылға дейін өзгереді; түрлі түсті фотографияда қолданьшады
Цианинді бояғыштар
Tізбек шетінде екі азоты және гетероциклді қалдықтары бар полиметинді бояғыштар; түстері сарыдан көкке дейін өзгереді, фотоэмульсиялардың оптикалық сенсибилизаторлары ретінде қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Терминология Санат:Химия
Сан-Поссидоньо
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 3495 адамды құрайды. Халық тығыздығы 206 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 17 км² шамасында. Пошта индексі — 41039.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эмилия-Романья елді мекендері
Жақы
Жақы – ертеректе ауқатты адамдар киген, бұл күндері өте сирек кездесетін жағалы әрі асыл киімдердің бірі. Ол тек жылқы терісінен тігілетіндіктен құлын жақы, тай жақы, құнан жақы деп бөледі. Жақы тіктіру үшін жылқы ішінен қара, қоңыр (жылқы атауында торы) түсті мал таңдалып алынады да арнаулы күтімде ұсталып, түгі әбден жетіліп, жылтырағаннан кейін сойып, терісін еппен сыпырып алып, илейді. Жақы тігу үшін құлыншақ жалын арқасына, екі иығына келітіріп пішеді. Жылы болу үшін оған арасына жұқа мата салып, астарлайды. Жақыға басқа тері немесе мата қосылмайды. Тек өз терісінен құрастырылып тігіледі. Жақы сәндікке де, жылылыққа да киіледі. Ол қазір ел арасынан кездесе бермейді. Алаш көсемі ардагер ақын, қайраткер Міржақып Дулатов киген тайжақы қазір Торғай қаласындағы А. Байтұрсынұлы мен М. Дулатов атындағы әдебиет музейінде сақтаулы тұр.
Дереккөздер
"Жеті қазына" ; Принт баспасы
Санат:Киім
Магниттік өрістің кернеулігі
Магниттік өрістің кернеулігі - түзу сызықты өткізгіштегі электр күші тогының өткізгіштен берілген магнит өрісі нүктесіне дейінгі екі еселенген қашықтыққа қатынасы.
Дереккөздер
Санат:Транспорт
Вилла Хиллс (Кентукки)
Вилла Хиллс (Villa Hills) — Кентукки штатының Кентон округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 7948 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 11.7 км² шамасында. FIPS коды — 21-79698.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Кентукки қалалары
Қазақстан республикасындағы салықтар
Қазақстан республикасындағы салықтар - заңи немесе жеке тұлғалардың табысы мен мүлкінен алынатын төлемдердің нысаны. Төлеудің міндеттілігімен, мөлшерінің және төлену мерзімінің тәртіптелуімен сипатталады. Қазақстан Республикасында жалпы мемлекеттік салықтар қолданылады, бұл салықтар Қазақстан Республикасы мемлекеттік бюджетінің тәртіптейтін көздері болып табылады. Олар бойынша аударым сомасы тиісті бюджеттердің кірісіне кезекті жылға арналған республикалық бюджет туралы Қазақстан Республикасының заңында айқындалған тәртіппен түседі. Салықтардың мөлшерін есептеу және олардан босату тәртібі "Салық бюджетке төленетін басқа да міндетті төлемдер туралы" Қазақстан Республикасының кодексінде (Салық кодексінде) төртіптеледі.
Василий II Болгаробоец
Варда Склир (976-979) мен Варда Фока (987-989) бастаған жер иелерінің бүлігін басты. Фоканы Василий ІІ - нің қарындасы Аннаға үйленген Киев князы Владмирдің көмегімен жеңді. Кейінірек арабтардың едәуір жерін жаулап алып, армяндар мен грузиндер жерінің есебінен империя иелігін кейейтті. Батыс Болгар патшалығымен ұзақ уақыт соғысқаннан кейін оны 1018 ж. Византияға бағындырды; осы соғыста көрсеткен қатыгездігі үшін Болгобоец аталды.
Дереккөздер
Санат:Византия тарихы
Вилле-ла-Шевр
Коммунаның INSEE коды — 54574, пошта индексі — 54870.
Жаңа Үбі
Жаңа Үбі — Шығыс Қазақстан облысы Шемонаиха ауданы, Зевакин ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Вилле-ла-Шевр
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 539 адамды құрады. Халық тығыздығы — 134,08 адам/км².
Жаңа Үбі
Географиялық орны
Аудан орталығы – Шемонаиха қаласынан оңтүстікке қарай 42 км-дей жерде.
Вилле-ла-Шевр
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мерт және Мозель департаментінің коммуналары
Жаңа Үбі
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 363 адам (171 ер адам және 192 әйел адам) болса, 2009 жылы 152 адамды (74 ер адам және 78 әйел адам) құрады.
Фонклеро
Фонклеро́ (фр. Fontclaireau) — Пуату — Шаранта жерінде орналасқан Франция коммунасы. Департаменті — Шаранта. Манль кантонының құрамына кіреді. Коммуна жері — Конфолан. INSEE коды— 16140.
thumb|right|200px| Коммуна Парижден 370 км, Пуатьеден 80 км, Ангулемадан 28 км қашықтықта.
Халық қоныстануы
2008 жылы 368 адам тұрған.
thumb|right|200px|
Экономикасы
2007 жылы 223 адам еңбекке жарамды болған, 163 адам бесенді, 60 адам белсенсіз болған. 163 адамның 142 ғана жұмыс істеген.
Абиоталық орта жағдайлары
Абиоталық орта жағдайлары (Абиотические условия среды) — организмге әсер ететін бейорганикалық орта жағдайларының жиынтығы. А.о.ж. химиялық және физикалық факторларға бөлінеді. Химиялық А.о.ж-на атмосфералық ауа құрамы, ондағы әр түрлі қосындылар, теңіз және тұщы су, су түбіндегі шөгінділер, грунт, топырақ жатады. Ал ауа, су температурасы, барометрлік қысым, басымырақ соғатын жел, су ағыны, Жердің беткі бөлігін Күн радиациясының сөулелендіруі (инсоляция), радиациялық ая және т.б. физикалық факторлар болып саналады.
Дереккөздер
Санат:Экология
Ушкота
Ушкота — Ресейдегі өзен. Орынбор облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Қамсақ өзенінің оң жағалауынан 66 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 36 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жайық су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Урал өзені Ириклинск су торабынан Орск қаласына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Жайық (су алабының Ресейдегі бөлігі).
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Риу-Гранди-ду-Сул
Риу-Гранди-ду-Сул (Rio Grande do Sul) — Бразилияның оңтүстік штаты. . Әкімшілік орталығы – Порту-Алегри қаласы. Солтүстігінде Санта-Катарина штатымен, оңтүстігінде – Уругваймен, шығысында Уругвай өзені арқылы – Аргентинамен шектесіп жатыр. Риу-Гранди-ду-Сул Бразилия тарихында маңызды рөл атқарды. Дәл осы штат ел тарихындағы ұзаққа созылған Фарропиль революциясы азамат соғысының негізгі алаңы болады. Штат тұрғындарының басым бөлігін Португалия және Италиядан келген қоныстанушылар, ал қалған бөлігін – Испания, Франция, Германия және тағы да басқа ел халықтары құрайды.
Церниц
Церниц (Zernitz) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет. Анхальт-Цербст ауданының құрамына енеді.
Риу-Гранди-ду-Сул
Дереккөздер
Санат:Штаттар
Церниц
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 264 адамды құрайды (31 желтоқсан 2006 жыл). Алып жатқан жер аумағы 13,71 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 1 51 068.
Дереккөздер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Сан-Фелиу-де-Бушальеу
Сан-Фелиу-де-Бушальеу  (Sant Feliu de Buixalleu) — Испаниядағы муниципалитет. Каталония автономды бірлестігіне қарасты Херона провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Сельва ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 793 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 61,46 км² шамасында.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жирона елді мекендері
403 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:403 жылы туғандар
Түсініктемелер
*
(911) Агамемнон
Оны 1919 жылы 19 наурызда Карл Вильгельм Рейнмут Гейдельберг обсерваториясында ашты.
2012 жылғы зерттеулер Агамемнонның серігі бар болуын болжайды. thumb|450px|center|Агамемнонның Күн жүйесіндегі орны
Тағы қараңыз
Санат:Астероидтар
Қабылан акуласы
Биологиялық сипаттамасы
Қабылан акуласы – керемет жүзгіш акуланың бірі. Оның терісі күңгірт дақтармен көмкерілген. Денесі қола түстес. Оның тұмсығы шағын, ал денесінде қара теңбіл дақтары бар. Қабылан акуласының бүйірінде 5 желбезек саңылауы болады. Бұл акулаларды күндізде көруге болады. Бірақ олар көбінесе құмды, лас шығанақтарда кездеседі. Оларды Сан- Франциско шығанағы мен басқа да үлкен сағалардан кездестіруге болады. Қабылан акуласының ең ірілерінің ұзындығы 2 метрге дейін жетеді. Қабылан акуласы 2,5 метрге дейін өседі. Қабылан акуласын «мысық акуласы» деп те атайды. Көбінесе 6 метрлік тереңдіктегі суда кездеседі, дегенмен оны 91,4  метр тереңдіктен көргендер бар.
Қорегі
Бұл акула құрттармен, ұлулармен, теңіз шаяндарымен, сегізаяқпен және майда балықтармен қоректенеді. Бұл акула баяу жүзеді. Әйтседе түнде белсенді болып келеді. Қорегін аулау үшін кішкентай өткір тістерін пайдаланады.
Көбеюі
Олардың аналықтары 33 акулаға дейін акуланы өмірге алып келеді. Буаздық мерзімі -10-12 ай. Олар сәуір- мамыр айларында ұрықтанады. Акуланың жұмыртқасы үлкен күлгін түстес болып келеді. Қабылан акуласы бір уақытта бірнеше жұмыртқа туады.
Дереккөздер
Санат:Акулалар
Тофалар
Тофалар (өз атауы – то­фа, то­па, ты­фа, ка­ра­га­с) — Ресейдің Шығыс Сібірдегі байырғы түркі тілдес халқы. Қазан төңкерісіне дейінгі орыс жазба деректерінде карагас (қарақаз) деген атпен мәлім болған Тофалардың саны – бір мыңдай ғана адам. Шығу төркіні, тілі мен ұлттық салт-дәстүрі, мәдениеті жағынан Тофалар тува – төджиндерге жақын. Антропологиялық жағынан Тофалар моңғолоид нәсілінің солтүстік-шығыс тармағына жатады.
Таралуы
Отырықшы өмір салтына көшкеннен кейін Кеңес өкіметі орнаған 70 жыл ішінде тофалар араласып, қазіргі Иркутск облысының Нижнеудинск ауданы аумағындағы Алыгджер, Нерха және Жоғарғы Гутара ауылдарында тұрады. 1920 жылдары Қарағас жергілікті кеңесі құрылып, 1934 жылы Тофалар Ұлттық кеңесі болып қайта құрылды. 1939 жылы тофалар ұлттық ауданы ұйымдастырылды, оның әкімшілік-мәдени орталығы Алыггер кенті болды. Аудан 1951 жылға дейін созылды, оның орнына РСФСР Иркутск облысының төменгі Вудин ауданына кірген екі ауылдық кеңес (Тофалар, оның ішінде Алыггер мен Нерху және жоғарғы Гутарский) құрылды. 1990 жылдары ауылдық кеңестер ауылдық әкімшіліктерге, ал 1999 жылы Нержа дербес ауыл әкімшілігіне айналды. Қазіргі уақытта Тофалар елді мекендерінде үш ауылдық әкімшілік бар: Тофалар (Алыгжер ауылы), Нерхин (Нерха ауылы) және Верхнегутар (Жоғарғы Гутара ауылы).
Халқы
Тофалар санының өсу динамикасы келесідей:
Тілі
Олар алтай тілдер отбасының түркі тобындағы тофалар тілінде сөйлейді. Қазіргі таңда тофалардың 55,5 пайызы орыс тілін ана тілі деп санайды. Тофалар тілінің әліпбиі мен жазуы 1989 ж. ғана қабылданды. Тофалар тіліндегі 9 дауысты дыбыс қысқа және созылыңқы түрінде дыбысталады. 30 дауыссыз дыбыс фонеманың да кейбір нұсқасы бар. Қосымша арнайы әріптеріне ө, ү, і, қ, ғ, ң, ї жатады. Лексикасында моңғол, орыс тілдерінің әсері мол. Орыс тілі кең тараған. Оқу-ағарту, іс қағаздары орыс тілінде жүргізіледі. Тофалар тілі тұрмыста ғана қолданылады. Тек 1990 жылдан Тофалар тілі бастауыш сыныпта қосымша пән ретінде оқытыла бастады.
Діні
Тофалар 18 – 19 ғасырларда Ресей өкіметі тарапынан зорлап шоқындырылған, православие дінін ұстанады. Дегенмен тофалардың бірқатары оған қосымша жергілікті наным-сенімді ұстанады.
Тарихы
нобай|оңға|200px|Тофалар Қарағаздардың (тофалар) шығу тегі туралы мәселе күрделі және әлі де ашық күйінде қалып отыр. Бұл Саяндарда және Оңтүстік Сібірдің іргелес аумағында көптеген ғасырлар бойы болған ұзақ этникалық процесс.
XIII ғасырда моңғол топтары Саянға да еніп, олар жергілікті түркі тілдес ортаға тез сіңісіп кеткенімен, соған қарамастан жергілікті этностардың қалыптасуына әсер еткені сөзсіз. С.И. Вайнштейн мен Н.Бичурин, мысалы, қарағаздардың жалпы түркі тілі бар жеке этнос болып қалыптасуы тек XIX ғасырда ғана аяқталды деп есептеді. Қарағаздар 1757 жылдан кейін, Жоңғарияның құлауымен Туваны Қытайдың Маньчжур (Дайчин) әулеті жаулап алған соң, солтүстік-шығыс тувалық-тоджиндерден бөлініп шықты деген болжам бар. Одан кейін олардың едәуір бөлігі Ресей мемлекетінің территориясында, Шығыс Саян тауындағы көшпелілер лагерінде қалды, олар Қарағас деп аталды. Тувалық-тоджандықтар мен қарағастардың арасындағы отбасылық және ұзақ мерзімді мәдени-тарихи байланыс екі ғасырға жуық үзілді.
1914 жылы Никифор Владимирович Овчинников жинаған зерттеу деректеріне қарағанда, қарағаздар Енисей және Иркутск губернияларының отырықшы елді мекендерінің оңтүстігінде Кизир, Қазыр, Тұманшет, Тагулу өзендерінің бойында, Бирюса, Уда, Кан, Гутара, Ии, Зима және Ока өзені алабының сол жағында болған. 20-ғасырдың басына қарай қарағаздар (тофалар) қазір өздері тұратын аумақты дерлік алып жатты.
Кәсібі
Тофалардың өмір салты көшпелі немесе жартылай көшпелі болды. Олар Шығыс Саян аумағы арқылы аңшылықпен және бұғы шаруашылығымен айналысты. Қыста бірнеше отбасы жазық далаға көшсе, жазда тауға көтерілді. Олар бұғы мүгіне бай жерді (бұғы жаюға) іздеді. Тамақ таусылғанша лагерь 2-3 апта бір жерде болды. Содан кейін олар жаңа жер іздеді. Бұғыларды тек мамыр айының басында болған төлдеу кезінде ғана қасында ұстады. Ұрғашылары төлдеген соң сауыла бастады. Жазда бұғышылар табындарын климаты қолайлы, азық-түліктері мол тауға апарып, қыста өзен аңғарларына түсетін.
Тофалардың өмірінде аңшылықтың маңызы зор болды. Олар терісі бағалы аңдарды: тиін, бұлғын, түлкі, қарақұйрықты аулады. Қараторғай, қырмызы, кекілік те атылды. Аңшылықтың негізгі объектісі ірі жануарлар болды (аюлар, бұлан, елік, бұғы). Бағалы аңдарды аулау қыркүйекте басталып, қардың пайда болуымен аяқталды. Ол үшін олар шағын топтар (2-4 адам) құрып, бұғыларға мініп, олжа іздеген. Ірі аңдарды жыл бойы аулады. Сонымен қатар олар балық аулау және терушілікпен айналысқан. Әйелдер сарана, жабайы сарымсақ, жеуге жарамды тамырларды жинады. Олар қыста кептірілді. Сондай-ақ олар саңырауқұлақтарды, жидектер мен қарағай жаңғақтарын жинады. Қолөнерден - ұсталық өнер, ағаш өңдеу, мүйізге, қайың қабығына ою, теріні өңдеу, кесте тігу, зергерлік бұйымдар өндірісі дамыған.
Өмір салты
Рулық өмірдің кейбір ерекшеліктері сақталған, соның ішінде олардың саны жағынан ерекшеленетін сегіз рулық топтардың біріне жататындығы. ХХ ғасырдың басына дейін "нен" ұрпақтары туралы естелік сақталды, олардың мүшелері ортақ мифтік ата-бабадан шыққан. Рулармен қатар аталық тектес бір атадан тарайтын туысқан топтары білдіретін әке аттары болған. Соңғы онжылдықтарда ұлттық аралас отбасылар көптеп құрылуда.
Отбасы шағын болды, өйткені үйленгеннен кейін ұлы жеке үйге бөлініп бөлек тұрған, оған ата мен келін арасындағы діни тыйымдар түрткі болып, бірге тұруда бірқатар қиындықтар туғызған. Тек қайын атасының әйелі қайтыс болса, ұлымен киіз үйге көшіп, келінімен бірге тұруға шешім қабылдады, өйткені тайгада әйелсіз шаруашылық жүргізу мүмкін емес. Отағасы ер адам болып саналды, ал үй мен отбасында бүкіл үй шаруашылығын әйел басқарды. Ол отты жағуға, су әкелуге, бұғыларға күтім жасап, киім тігіп, тамақ пісіруі керек еді.
Тофалар өздерінің ауызекі дәстүрінде ән, ертегі, аңыз, мақал-мәтелдерді сақтап қалды. Алайда кеңестік кезеңдегі тофалардың ұлттық өмірін ұйымдастырудың әкімшілік формалары (отырықшы өмірге көшу, балаларды интернатта отбасынан және дәстүрлі шаруашылықтан бөлек тәрбиелеу, тофалар тілінде оқытуды тоқтату, т.б.) дәстүрлі мәдениет пен тұрмысты сақтау үшін жағымсыз салдарларға әкелді. Қазіргі уақытта жаңа билік діни сенім бостандығына жол беріп, шамандықтың қайта жандануына жол беріп отыр. Ескі нағыз бақсылар баяғыда өлген, жаңалары әлі жоқ. Көптеген дәстүрлі әдет-ғұрыптар мен әдет-ғұрыптар ұмытылып, олардың орнына орыстардың дәстүрлері келді, мысалы, үйлену және жерлеу рәсімдері.
Отырықшы өмірге көшкенге дейін тофалардың негізгі баспанасы жазда қайың қабығының жолақтарымен жабылған, ал суық ауа райының басталуымен (көктемге дейін) бұланнан терісінен тігілген конустық шатыр (чум) болды. Отырықшы өмірге көшкеннен кейін ауылдарда ағаш үйлер салынды.
Дәстүрлі тофалар киімдері (ерлер, әйелдер және балалар) айтарлықтай айырмашылықтарға ие болмады. Қысқы киімдері бұлан, маралдың терісінен жасалған. Ішінен түкпен тігілген тон дәстүрлі қысқы киім ретінде қызмет етті. Жазғы сырт киімнің ең көп тараған түрі киік терісінен немесе елік ровдугасынан тігілген халат болды. Әйелдердің қысқы бас киімі – бұғы терісінен тігілген, сыртқы жүні бар бас киім, жазда матадан тігілген шарф. Жазда көптеген ер адамдар матадан тігілген, төменгі жеңдері тарылтылған шекпен киді. Соңғы онжылдықтарда дәстүрлі киім біртіндеп қолданыстан шығып қалды.
Олар негізінен жануарлардың – бұғы, бұлан, елік, мускус, сондай-ақ аю, қоян, тиін, аң құстарының пісірілген етін тұтынған. Бұғы сүтін қайнатып ішетін, көбіне шайға қосатын. Негізгі тағам ыстық сумен араластырылған қара бидай ұнынан жасалған шелпектер болды.
Дереккөздер
Санат:Түркі этникалық топтары Санат:Ресей этникалық топтары
Туловня
Туловня — Ресейдегі өзен. Тула облысы, Калужа облысы, Мәскеу облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ока өзенінің сол жағалауынан 998 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 18 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Ботвинья
Ботвинья — наннан жасалған квасқа балық қосып әзірлеген салқын сұйық тағам. Жуылған қымыздық пен саумалдықты бөлек пісіріп, елек көзінен езгілеп, салқын квасқа араластырады. Оған ұсақтан туралған көк жуа (сөлі шыққанш а тұзбен езгілейді), көк қияр, аскөк, құмшекер және керегінше тұз қосады. Дастарқанға қояр алдында табақшаға балық, үгітілген ақжелкен, аздап мұз салуға да болады.
Дереккөздер
Санат:Тұрмыс
Ференц Пушкаш (стадион, 2019)
Ференц Пушкаш атындағы стадион — (маж. Puskás Ferenc Stadion; Puskás Aréna) — Будапешт қаласындағы футбол аренасы.
1953 жылы салынған осы аттас стадионның орнына 2017 жылы іргетасы қаланды да, 2019 жылы пайдалануға берілді. Мажарстан Ұлттық футбол құрамасы өз алаңындағы ойындарын өткізеді.
2020 жылғы Еуропа біріншілігінің бірнеше кездесуі өткізіледі.
2020 жылғы УЕФА суперкубогы осында өткізіліп, "Бавария" мен "Севилья" футболшылары ойнады.
Дәлдік тобы
Дәлдік тобы (Класс точности) пішіні мен өлшемдерінің ауытқу мәндерімен анықталатын тетікті өңдеу дәлдігінің сипаттамасы.
Дереккөздер
Санат:Техника Санат:Машинажасау
NGC 3318
NGC 3318 — Vela шоқжұлдызында орналасқан SBbc типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Vela (шоқжұлдыз)
Дмитриевка (Чишмин ауданы)
Дмитриевка — Башқұртстанның Чишмин ауданындағы ауыл, Шингак-Куль ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 342 адамды құрады. Пошта индексі — 452157, ОКАТО коды — 80257820001.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Сары володушка
Ботаникалық сипаттамасы.
Сары володушка – көп жылдық, тамыры жерде көлбей өсетін, шөп тектес өсімдік.
Табиғатта таралуы.
Бұл өсімдік өзен жағаларында, қайыңды ормандарда, бұталы жерлерде өседі. Қазақстанның Алматы, Жамбыл, Талдықорған, Шығыс Қазақстан, Қарағанды облыстарының орманды жерлерінде жиі кездеседі. Дәрілік шикізат ретінде өсімдіктің жер бетіндегі бөлігін немесе шөбін пайдаланылады. Оны өсімдік жаңадан гүлдейін деген кезінде жинап, көлеңкеде кептіреді де, ағаш жәшіктерге, ол болмаса қағаз қапшықтарға салып. Қараңғы орындарда сақтайды. Егер өсімдік дұрыс жиналып, дұрыс сақталса, екі жылға дейін шипалық қасиетін жоймайды.
Химиялық құрамы.
Өсімдіктің жапырағында 400 мг/пайыз С витамині, 30 мг/ пайыз каротин болады. Сонымен қатар, оның құрамында аздаған мөлшерде сапониндер, алколоидтар, фитостериндер, флавоноид – рутин деген заттар бар.
Қолданылуы.
Халық емшілері өсімдіктің тұнбасы мен қайнатпасын іш айдайтын, өт жүргізетін және малдың жалпы күйін жақсартатын дәрі ретінде қолдаған.
Жаңадан жиналған жапырағын таңса, жазылмайтын жаралардың өзі жазылады. Өсімдіктің 20 грамын бір литр қайнап тұрған суға салып 15 -20 минут тұндырады да, бұзауларға, құлындарға күніне 3 рет 200 – 250 мл мөлшерінде азықтандырардан 30 минут бұрын береді. Қозыларға 20 – 40 миллилитрден ішкізіледі. https://halykemi.wordpress.com/about/
http://bilimdiler.kz/bastaush/5116-darilik-osimdikter.html
Пяжма (Ухта тармағы)
Пяжма — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы, Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ухта өзенінің сол жағалауынан 49 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 25 км-ді құрайды.
Канн кинофестивалі
Канн кинофестивалі (Festival de Cannes) – әр түрлі мемлекеттердің кино өнерінің жетістіктерінің байқауы. Канндағы (Франция) халықаралық кинофестивальдің алғаш ашылуы 1939 жылдың күзіне белгіленді, бірақ 2-дүниежүзілік соғыстың басталуына байланысты 1946 жылдың қыркүйегінде ашылды. 1951 жылдан сәуір – мамырда өткізіледі. Фестивальдің бас “Алтын пальма бұтағы” жүлдесі ең үздік толық метражды және ең үздік қысқа метражды фильмдерге беріледі. Сондықтан, Үлкен арнайы қазылар алқасы жүлдесі, үздік орындаған ер және әйел рөлдері, ең үздік режиссура, операторлық жұмыс, сценарий үшін жүлделер тапсырылады. Сонымен қатар қазылар алқасы тағы бір жүлдесін толық метражды фильмге және екі жүлдені қысқа метражды фильмдерге тапсыра алады. Канн фестиваліның шеңберінде халықар. сыншылар аптасы, тәжірибелік режиссерлік жұмыстарды, жаңа француз фильмдерін көрсету, кинорынок және т.б. өтеді. Ең үздік дебют үшін “Алтын камера” жүлдесі беріледі. 1998 жылы қазақ кинорежиссер Д.Өмірбаевтың “Киллер” фильмі Канн фестивалінің жас кино бағдарламасына қатысып, “ерекше көзқарас” жүлдесін иеленді.2001 жылы жас кино бағдарламасына Қазақ ұлттық өнер академиясының түлегі, режиссер Н.Түребаевтың қысқа метражды “Антиромантика” фильмі қатысты.
Пяжма (Ухта тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Онега өзені. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Онега.
IC 2
IC 2 — Кит шоқжұлдызында орналасқан S? (спиральді галактика) типті галактика.
Канн кинофестивалі
Дереккөздер
Санат:Франция кинофестивальдері
Пяжма (Ухта тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
IC 2
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 778, MCG -2-1-31, IRAS00084-1306.
Сыртқы сілтемелер
IC 2 Санат:Кит (шоқжұлдыз)
Пяжма (Ухта тармағы)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері Санат:Вологда облысы өзендері
Ареалва
Ареалва (Arealva) — Бразилиядағы муниципалитет, Сан-Паулу штатында орналасқан. Бауру мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Бауру экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
Тарихы
Қала 1948 жылы құрылған.
Санат:Сан-Паулу елді мекендері
Караиванца (Габрово облысы)
Караиванца (Караиванца) — Болгариядағы ауыл. Габрово облысына қарасты Дряново қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 38 адамды құрайды.
Пошта индексі — 5386. Телефон коды — 06726. ЕКАТТЕ коды — 36261.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Габрово облысының елді мекендері
Константин Гайворонский
Константин Гайворонский - 1942 жылы 1 қаңтарда Краснодар аймағындағы Тихорецк қаласында туған.
Шығармалары
Алғашқы әңгімелері 1973 жылы «Простор» журналында жарық көрген.
Дереккөздер
Санат:1942 жылы туғандар Санат:Қазақстан жазушылары Санат:Қазақстан журналистері Санат:КСРО жазушылары
Падрозу (Аркуш-де-Валдевеш)
Падрозу (Аркуш-де-Валдевеш) (Padroso (Arcos de Valdevez)) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Виана-ду-Каштелу округінің құрамына кіреді. Аркуш-де-Валдевеш муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Минью-Лима экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 305 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 8,38 км² шамасында. Халық тығыздығы — 36,4 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Минью провинциясының құрамына кірген.
Миялы ауылдық округі (Алматы облысы)
Миялы ауылдық округі — Алматы облысы Балқаш ауданындағы әкімшілік бірлік.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 1128 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Балқаш ауданы ауылдық округтері
Монтелонго
Монтелонго (Montelongo) — Италиядағы коммуна, Молизе әкімшілік аймағына қарасты Кампобассо провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 490 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 41 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 12 км² шамасында. Пошта индексі — 86040.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Молизе елді мекендері
Мамокша (өзен)
Мамокша — Ресейдегі өзен. Марий Эл Республикасы, Чуваш Республикасы, Киров облысы, Татарстан Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы КАС/Еділ/1925 орналасқан. Өзен ұзындығы 294 км-ді құрайды.
Санкт-Мартин (Граубюнден)
250px|thumb|Картада орналасуы Санкт-Мартин (Граубюнден) (St. Martin GR) — Швейцарияның Граубюнден кантонында орналасқан коммуна. Сурсельва округінің құрамына кіреді.
Мамокша (өзен)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Санкт-Мартин (Граубюнден)
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 37 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 22.83 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 3598, пошта индексі — 7116.
Қалыпсыздық алқабы
Дереккөздер
Санат:Геология Санат:Мұнай және газ
Санкт-Мартин (Граубюнден)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Граубюнден елді мекендері
Мамокша (өзен)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Бургтанн
Бургтанн (Burgthann) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Орталық Франкония әкімшілік округіне бағынады. Нюрнберг ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 11 216 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 39,19 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 5 74 117. Муниципалитеттің басшысы — Хайнц Майер.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 15 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
Гондвиль
thumb|right|200px|
Коммуна Парижден 410 км, Пуатьеден 110 км ,Ангулемадан 25 км қашықтықта.
Халық қоныстануы
2008 жылы 518 адам тұрған.
Климаты
thumb|right|200px|
Экономикасы
Басты шаруашылықтары - жүзім егу және ауыл шаруашылығы. 2007 жылы 322 адам еңбекке жарамды болған, 221 - белсенді, 101 - белсенсіз болған. 221 адамның 203 адамы жұмыс істеген.
Санат:Шаранта департаментінің коммуналары
404 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:404 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:404 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Самал Дәрібаев
ДӘРІБАЕВ Самал (22.4.1971 жылы туған, Қазалы ауданы Жанқожа батыр ауылы) – педагог, филология ғылымының кандидаты (2002).
Қазақ ұлт¬тық университетінің филология факультетін бітірген (1993). Еңбек жолын Алматы облысы Қарасай ауданына қарасты А.Қыраубаева атындағы гуманитарлық қазақ мәдениеті мектеп-лицейі¬нен бастайды. 1995 – 1998 ж. Алматы мемлекеттік консерваториясында, Қазақ ұлттық педагогикалық университетінде, №162 қазақ орта мектебінде және ҚазҰПУ-де оқытушылық қызметтер атқарды. 1998 – 2002 ж. Алматы қаласындағы №167 мектептің директоры болып қызмет істеді. Қазір Қазақ ұлттық университетінің филология факультетінің кафедрасында қызмет етеді.
«Қазақстан Республикасының жыл мұғалімі» байқауының бас жүлдегері, ҚР «Білім беру ісінің үздігі» белгісімен, «Ерен еңбегі үшін» медалімен марапатталды.
Санат:Тұлғалар
Смешарики
Смешарики (смешные шарики) – Мәдениет Министрлігінің қолдауымен жарыққа шыққан отбасылық көрсетілімге арналған ресейлік мультипликациялық хикаят. . 2008 жылы қыркүйекте мультфильмнің 104 сериясы «ағылшынша GoGoRiki» (gəu'gəu'riki') атымен The CW америка телеарнасында көрсетілуіне бейімделеді. Сондай-ақ мультфильм Германияда (немісше Kikoriki, KI.KA арнасы), Ұлыбританияда (ағылшынша Kikoriki, Pop арнасы), Италияда (итальянша Chicorichi), Украинада (украинша Смішарики, Интер, Новый канал) көрсетіледі.
Кейіпкерлер
Мультфильмдегі басты кейіпкерлерді жасына қарай 2 топқа бөлуге болады – төрт «бала» (Ёжик, Крош, Нюша және Бараша) және бес «ересек» (Кар-Карыч, Копатыч, Лось, Пин және Совунья).
Дереккөздер
Санат:Ресей мультсериалдары
Таль-Грац
Таль-Грац (Thal (Steiermark)) — Аустриядағы жәрмеңкелік коммуна. Штирия федералды жеріне қарасты Грац округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2212 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 18.57 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — GU, ресми идентификациялық коды — 6 06 48.
2005 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Петер Урдль (АСДП) саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Штирия елді мекендері
Кіші Кеть
Кіші Кеть — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Краснояр өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кеть өзенінің сол жағалауынан 1290 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 239 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кеть. Өзен саласы — Чулымнан Кетке дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Олиготрофты батпақ
Олиготрофты батпақ (Олиготрофное болото, верховое болото; oligos — азғантай, шамалы, trophe — қорек, қоректену) — минералдық қоректер аз (жоғарғы қабатының күлге айналуы < 4 %) беткейлік батпақ. Әдетте, ыза суларымен байланысы жоқ және атмосфералық жауын-шашынмен қоректенеді. Олиготрофты батпаққа тән сипат — ол сфагналық мүктердің тұтас жамылғысы. Олиготрофты батпақ беті шығыңқы сипатта, орталық бөлігі шеттеріне қарағанда 7—8 м-ге көтеріңкі келеді. Олиготрофты батпақтарға тән өсімдіктер: көкбұта, қазанақ, көкжидек, мүкжидек және т.б.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Су шаруашылығы
Миши Батшуайи
Клубтық статистикасы
31 мамыр 2018
Жетістіктері
«Челси»
Сілтемелер
Санат:Бельгия футболшыларыСанат:Бельгия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Стандард Льеж ФК ойыншылары Санат:Олимпик Марсель ФК ойыншылары Санат:Челси ФК ойыншылары Санат:Боруссия Дортмунд ФК ойыншылары Санат:Андерлехт ФК ойыншылары Санат:Брюссель ФК ойыншылары Санат:Валенсия ФК ойыншылары Санат:Кристалл Пэлас ФК ойыншылары
Дюрфор-е-Сен-Мартен-де-Соссенак
Дюрфор-е-Сен-Мартен-де-Соссенак (Durfort-et-Saint-Martin-de-Sossenac) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Гар департаментінде орналасқан. Виган округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 16,28 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 30106, пошта индексі — 30170.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 702 адамды құрады. Халық тығыздығы — 43,12 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гар департаментінің коммуналары
Степняк алтын кен орны
Степняк алтын кен орны – Ақмола облысы жерінде орналасқан. Қазақстандағы ең көне алтын кенді нысандарға жатады. Көне кен үңгімелерінің ізі бойынша ашылған (1896, Коузов).
Геологиялық құрылымы, сипаты
Кенді алаң ортаңғы ордовиктің терригендік қат-қабат тау жыныстары (конгломерат, олигомиктілі құмтас, құмайттас пен сазды тақтатас) мен степняк нысанының интрузия тау жыныстарынан (габбро, диорит, гранодиорит, т.б.) құралған. Кеннің таралуында интрузиялық тау жыныстары мен тектоникалық жарылымдар маңызды орын алады. Олардың ықпалынан кенсыйыстырушы тау жыныстары әр түрлі дәрежеде метаморфтанған. Негізгі кентас кварц желілерінде шоғырланған. Алтынның тазалығы – 876 – 908. 3 кен орнында 60-тан астам желі бар.
Минералдары, құрамы
Басты минералдары: пирит, арсенопирит, саф алтын, күміс, графит, сфалерит, пирротин, т.б. Массивтің ұзындызы 7 км, ені солтүстік бөлігінде 2,5 км, ал орталығы және оңтүстігінде 1,4 км. Желілік минералдарда кварц (93%-ға дейін), кальцит, арагонит, анкерит болады. Кендегі алтынның мөлшері өзгеріп отырады, сынамы 830 – 908. Құнарлы кендері солтүстік-батыста шоғырланған.
Дереккөздер
Санат:Ақмола облысы кен орындары Санат:Қазақстан алтын кен орындары
Энтони Тэйлор
Энтони Тейлор (Anthony Taylor; 20 қараша 1978 жыл, Манчестер)  — ағылшын футбол төрешісі, ФИФА дәрежесіндегі арбитр.
2002 жылдан бері төрешілікпен айналысады. 2010 жылы тұңғыш рет Ағылшын Премьер лигасына қазылық жасады.
2020 жылғы УЕФА суперкубогына төрелік етті.
Сілтемелер
Санат:Футбол төрешілері Санат:Англия футбол төрешілері Санат:1978 жылы туғандар Санат:20 қазанда туғандар Санат:Манчестерде туғандар
Қосбастау
Қосбастау — Жамбыл облысы Жуалы ауданы, Нұрлыкент ауылдық округінің құрамындағы темір жол айрығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Бауыржан Момышұлы ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 9 км-дей жерде, Түктібай ауылы мен іргелес темір жолдың үстіңгі жағында орналасқан.
Халқы
Тұрғыны 62 адам (2009).
Тарихы
1922 жылы №111-ші разъезд болып іргесі қаланған. Оның қасында суы мол, арасы 15 метр болатын 2 бастау қатар тұр. Оны жұрт "Қосбастау" деп атайды. Ертеректе Түктібай бабаға әкесі еншісін бөліп берерде, ол: "Әке, еншімді әзір алмай қоя тұрайын. Бірінші өзіме лайық жер іздейін" деп үйінен шығып кетсе керек. Сонымен осы бұлақ басына келгенде Түктібай бұлақ басында өсіп тұрған 2 талды көріп, бұлақ суынан дәм татады. Қос бұлақ суы көздің жасындай мөлдір су екен. Одан торсығына су толтырып алып қатын-баласына беріп, әкесінен осы жерді сұрап алып қоныстанады. Разъездің "Қосбастау" атануы осыдан.
Дереккөздер
Санат:Жуалы ауданы елді мекендері
Вайн Грув (Кентукки)
Вайн Грув (Vine Grove) — Кентукки штатының Хардин округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 4169 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 15.3 км² шамасында. FIPS коды — 21-79734.
Шандаша
Шандаша (Сынтас) — Ресейдегі өзен. Орынбор облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Мендыбай өзенінің сол жағалауынан 28 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 27 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жайық су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Урал өзені Ириклинск су торабынан Орск қаласына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Жайық (су алабының Ресейдегі бөлігі).
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Орынбор облысы өзендері
Сарр-Юнион
Сарр-Юнион (Sarre-Union) — Франциядағы коммуна. Эльзас аймағына қарасты Төменгі Рейн департаментінде орналасқан. Саверн округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 15,39 км² шамасында.
Миролюбов ауылдық округі
Миролюбов ауылдық округі – Шығыс Қазақстан облысы Самар ауданындағы әкімшілік бірлік.
Сарр-Юнион
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 3128 адамды құрады. Халық тығыздығы — 203,25 адам/км².
Миролюбов ауылдық округі
Әкімшілік құрамы
Құрамына Миролюбовка, Раздольное ауылдары кіреді. Орталығы – Миролюбовка ауылы.
Сарр-Юнион
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Миролюбов ауылдық округі
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 1069 адамды құрайды.
Сарр-Юнион
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Рейн департаментінің коммуналары
Миролюбов ауылдық округі
Дереккөздер
Санат:Самар ауданы ауылдық округтері