cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Сәлкен Балаубаев
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар Санат:Жантану Санат:Медицина
Фрегона
Фрегона (Fregona) — Италиядағы коммуна, Венето әкімшілік аймағына қарасты Тревизо провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2927 адамды құрайды. Халық тығыздығы 70 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 42 км² шамасында. Пошта индексі — 31010.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Венето елді мекендері
Бревицератопс
thumb|Бревицератопс Бревицератопс. Бревицератопстың қалдықтарын С.М.Курзанов 1990 жылы Монғолияның Омногов аймағынан тапқан. Динозаврдың ерекше атауы өлшеміне байланысты қойылған. Ол ұзындығы-бар болғаны 2 метр, қазіргі кездегі құлан сияқты динозар болатын. Бревицератопстың мүйізі маңдайында, мойыны - қысқа, алдыңғы аяқтары артқы аяқтарынан ұзын. Протоцератопстың жақын туысы, тотықұс тұмсықты динозавр. 1975 жылы Марианска мен Осмольска атты палеонтологтар динозаврдың қалдықтарына сипаттама беріп, оны протоцератопс түріне тіркеген. 1990 жылы Курзанов оларды басқа түрге жатқызу керек екенін айты.
Дереккөздер
Санат: Динозаврлар Санат: Зоология
1312 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:1312 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:1312 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Бейсебай Кірісбаев
right|thumb Бейсебай Кірісбаев (12 қыркүйек, 1955-2003) - ақын.
1974— 1975 жылдары Ақсу аудандық (Талдықорған облысы) «Өмір нұры» газетінде әдеби қызметкер болды. 1980 жылы Қазақ мемлекеттік университетінің журналистика факультетін бітірген. 1980—1982 жылдары республикалық «Білім» қоғамының баспа бөлімінде кіші редактор қызметін атқарды. 1982—1985 жылдары «Қазақстан пионері» («Ұлан») газетінің әдебиет және өнер бөлімінде жұмыс істеді. 1985—1992 жылдары «Балдырған» журналының бөлім редакторы, 1992 — 2003 жылдары бас редактордың орынбасары қызметін атқарды.
«Тамшы» атты алғашқы жинағы 1979 жылы «Жалын» баспасынан жарық көрген. 1982 жылы «Алты әзілкеш» («Жалын», 1982) атты ұжымдық жинаққа топтама өлеңдері енген. «Аппақ бақ-бақ» («Жалын», 1984), «Адамша кел» (топтама, «Жалын», 1991), «Кілтипан» («Жалын», 1992), «Ықылық» («Жазушы», 1998), «Жаңылтпаштар» («Балауса», 1998) кітаптарының авторы.
Дереккөздер
Санат:12 қыркүйекте туғандар Санат:1955 жылы туғандар Санат:2003 жылы қайтыс болғандар Санат:Қазақстан ақындары Санат:Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті түлектері
Emle.kz
Емле.кз — тіліміздегі сөздердің дұрыс жазу нормаларын көрсететін электронды ақпараттық-анықтамалық сайт.
Тарихы
Сайт 2016 жылдың желтоқсанында ресми түрде қолданысқа берілді. Бүгінгі күнге дейін 2 мыңға жуық материал енгізілген. Оның ішінде аббревиатура бойынша – 1228, ғылыми мақалалар саны – 130, тіл нормасына байланысты материалдар – 20, пунктуация – 11, кітапхана қоры – 36,598 сұраққа жауап берілген. 2021 жылдың наурыз айында сайттың дизайны жетілдіріліп, материалдық базасы қайта толықтырылды.
Мақсаты
Дұрыс жазу нормалары түгел қамтылған, қазақ тілі емлесі мен тыныс белгілері ережелерін толық қарастырған орфографиялық электронды қор арқылы жұртшылықтың жазу мәдениетін көтеру.
Құрылымы
Электронды қор «Басты бет», «Әдеби тіл нормалары», «Пунктуация», «Аббревиатура», «Мақалалар», «Кітапхана», «Сұрақ-жауап»  блоктарынан тұрады.
Сілтеме
Санат:Алфавит бойынша сайттар Санат:Қазақстан сайттары Санат:Қазақ тілді сайттар
Қауынды
Қауынды – Маңғыстау үстіртінің оңтүстігіндегі ойыс.
Географиялық орны
Маңғыстау облысы Қарақия ауданы жерінде орналасқан.
Жер бедері
Каспий теңізінен 30 км жерде солтүстік-батыстан оңтүстік-шығысқа қарай созылып жатыр. Ауданы 390 км2, ұзындығы 37 км, ені 17 км. Ойыс табаны теңіз деңгейінен 57 м төмен жатыр. Кемерлі шыңы көбіне әктастан түзілген және сай-жыралармен терең тілімденген. Ойыстың солтүстік-шығыс бөлігінде биіктігі 115 м қалдық төбе бар, шет жақтарында суы тұзды құдықтар (Сарышоқы, т.б.) кездеседі. Мұнда су 6 – 10 м тереңдікте жатыр. Ойыс табанында жусан, сораң шөптер өседі. Қауындының солтүстік-батыс тұсынан мұнай, газ құбырлары өтеді.
Малага-дель-Фресно
Малага-дель-Фресно (Málaga del Fresno) — Испаниядағы муниципалитет. Кастилия — Ла-Манча автономды бірлестігіне қарасты Гвадалахара провинциясының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 220 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 23,92 км² шамасында.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гвадалахара елді мекендері
Шаған (Қаспан ауылдық округі)
Шаған — Жетісу облысы Кербұлақ ауданы, Қаспан ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Сарыөзек кентінен солтүстік-шығысқа қарай 34 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 127 адам (68 ер адам және 59 әйел адам) болса, 2009 жылы 97 адамды (54 ер адам және 43 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Кербұлақ ауданы елді мекендері
Барневиль-сюр-Сен
Коммунаның INSEE коды — 27039, пошта индексі — 27310.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 466 адамды құрады. Халық тығыздығы — 53,14 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эр департаментінің коммуналары
Дүйсенхан Қабдиев
Дүйсенхан Қабдиев  (1926-2007) - ғалым-экономист. Экономика ғылымдарының докторы, профессор.
1960 жылдардан бастап Абайдың әлеуметтік, экономикалық көзқарасы мәселелерін зерттеумен айналысып, ақын шығармаларын оның өзі өмір сүрген кезеңдегі әлеуметтік орта мен қоғамдық қатынастар тұрғысынан жан- жақты талдады. Ғалым «Абай Құнанбаевтың әлеуметтік-экономикалық көзқарастары мәселесі хақында» монографиясында ақынның еңбек, кәсіп, мешеуліктің себептері, егіншілік, отырықшылық, сауда, байлық, мүліктік теңсіздік жайлы пікірлерін саралап, қорытты. Оның «Қазақ ағартушы-демократтарының әлеуметтік-экономикалық көзқарастары» деген көлемді зерттеу еңбегінің 4-тарауы Абайдың экономикалық көзқарасын айқындауға арналған. Мұнда ақынның Қазақстандағы экономикалық- қоғамдық қатынастар, статистика, социология, ақшалай-товарлы қатынастар, сауда туралы тұжырымдары жан-жақты зерттеледі. Қабдиев «Қазақстанда экономикалық ойдың дамуы» еңбегінің 4-тарауында С. Торайғыровтың экономикалық көзқарасының қалыптасуындағы Абай шығармаларының елеулі ықпалын дәлелдеген.
Дереккөздер
Санат:1926 жылы туғандар Санат:2007 жылы қайтыс болғандар Санат:Қазақстан экономистері Санат:Қазақстан ғалымдары Санат:Абайтанушылар Санат:Профессорлар
Деманж-оз-О
Деманж-оз-О (Demange-aux-Eaux) — Франциядағы коммуна. Лотарингия аймағына қарасты Мез департаментінде орналасқан. Коммерси округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 24,86 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 55150, пошта индексі — 55130.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мез департаментінің коммуналары
Эуфаула (Оклахома)
Эуфаула (Eufaula) — Оклахома штатының McIntosh округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 2639 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 24.9 км² шамасында. FIPS коды — 40-24650.
Экран
Экран (французша ecran – қалқан, перде) – бет жағы энергияның әр алуан түрлерінің таратқан сәулелерін сіңіріп алатын, өзгертетін немесе шағылыстыратын құрылғы; ол осы сәулелерді белгілі бір мақсатқа пайдалану үшін немесе олардың әсерінен қорғану үшін қажет. Оның негізгі түрлері: 1) оттық экраны; 2) электрондық-сәуле құбырының экраны; 3) рентген қондырғысының экраны; 4) жарық экраны (мыс., киноэкран).
Санат:Техника Санат:Терминология
Наджран университеті
Наджран университеті өкімет-қаржыландыратын зерттеу университеті, Наджран қаласы, Сауд Арабиясында орналасқан. Университет кампусы Наджран қаласының шығыс жағында орын тепкен.
Тарихы
Наджран университеті Патша Халид университетінің колледжі ретінде бастама алады. Қарашаның 11, 2006 жылы (10-10-1427 AH), Патша Абдуллаһ бин Абдулғазиз колледжді университетке айналдыруға қаулы қабылдайды.
Колледждер
Университетте он төрт колледж бар:
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сауд Арабиясы жоғарғы оқу орындары
Су транспорты
Барлық тасымалдаушы транспорттар ішінен су транспорты ең тиімді және белсенді транспорт болып саналады. Оның өзі теңіздік және өзендік болып бөлінелі.
Теңіздік транспорт халықаралық сауда – саттығының 80% құрайды, оған әлемнің 60% тасымалдануы кіреді. Сауда флоты ретінде, бүгінгі күнде, 160 – қа жуық мемлекеттер кіруде. Бірақ, ішіндегі ең маңыздыларына: Панама, Либерия, Багамские Острова, Мальта және Греция мемлекеттерінің флоттары кіреді. Бұл мемлекеттердің флоттарының күштілігі, өте жақсы бәсекелестіктің бар болуынан, салық тұрғысынан экономикасын көтеру әсерінен әлі тұрақталып тұруда. Ең ірі флоттар қатарына Норвегия, Жапония, КНР, АҚШ және Ресей флоттары кіреді.
Көптеген мұхиттық трассаларының қиылысуы болып бұғаздар мен теңіздік каналдар болып табылады. Ла – Манштан тәулігіне 300 кемелер өтсе, Зундтан – 175, Гибралтарь бұғазынан 200 кемелер өтеді. Әлемдік ірі каналдардан Суэцкий, Панамский, және Кильский болып табылады, бірақ оған қарамастан, Ормузский, Малаккский, Босфор бұғаздары да өзіндік ерекше орындарын алады.
Теңіздік транспорттың ең маңызды елементі ретінде – теңіз порттары болып табылады. Жыл сайын 50 млн.тонна жүк таситын әлемдік порттардың қазірде 40 – қа жуығы бар. Ал, оның ішінде 16 – сы жылына 100 млн. тонна жүк тасып, ең ірісі Сингапур порты, ол жылына 325 млн. тонна жүк тасиды. Дамыған елдердегі порттар әмбебап (универсал) болады, дамушы елдерде аз специализацияланған болады.
Өзендік транспорт ,ауа транспортын санамасақ, жүк тасушы ретінде ең соңғы орында болып табылады. Мемлекеттің ішкі сулары арқылы жүкті транспорттау, елдің экономикалы даму деңгейіне байланысты болады. Сондықтан, АҚШ, Еуропа елдерінің ішіаралық жүк тасымалдануы, Азия, Африка және Латын Америкадағы өзендік жүк тасымалдауымен салыстырғанда әлдеқайда жоғары.
Дереккөздер
http://dic.academic.ru/dic.nsf/enc_colier/6709/%D0%92%D0%9E%D0%94%D0%9D%D0%AB%D0%99
http://enc-dic.com/colier/Vodn-transport-1853.html
http://www.transday.ru/
http://www.mintorgmuseum.ru/vocabulary/511/
2016 Жазғы Олимпиада ойындарындағы гольф
2009 жылдың 9 қазанда МОК-тың 121-ші сессиясында гольфті 2016 және 2020 Олимпиада ойындарына қосуды қабылдады. Соңғы рет гольфтан жарысты 1904 жылғы Олимиада ойындарында ғана өткізілді.
Жемшөп құндылығы
Жемшөп құндылығы - (полноценность кормов) азық қоректілігінің толыққандығы, жан-жақтылығы. Ж.қ. мал азығының жалпы энергетикалық қуаттылығымен, протеинінің    биологиялық    құндылығымен,     минералдық элементтері мен витамиңдерінің жеткіліктілігімен бағаланады. Азық энергетикалық қуаттылығы алдымен жеңіл қорытылатын қанттар мен крахмал типтес, ал күйісті мал үшін қиын қорытылатын клетчатка тобындағы көмірсулармен, қажетті жағдайда қорытылған протеин бөлігімен айқындалатын болса, протеиннің биологиялық құндылығы  алдымен  ауыспайтын аминқышқылдар дәрежесімен айғақталатын аминқышқылдық құрамымен, ал минералдық және витаминдік құндылығы - маңызды   макро- жөне микроэлементтер деңгейі әрі өзара арақатынасымен,   витаминдердің   мөлшерімен   бағаланады. Жалпы энергетикалық куаттылығына, протеиндік, минералдық және витаминдік қоректілік деңгейі үйлескен ж.қ. жоғары болып есептелінеді.
Нұрлыбаев Әбдірахман Тұрлыбайұлы
Нұрлыбаев Әбдірахман Тұрлыбайұлы (27.3.1927 жылы туған, Ақтөбе облысы Байғанин ауданы Оймауыт ауылы) – ғалым, геология-петрология ғылым докторы (1971), профессор (1975). Қазақстан Ұлттық ғылым академиясының академикі (2003). Республиканың құрметті кен барлаушысы (2002). Петрология саласынан шыққан тұңғыш қазақ докторы. Орта Азия мемлекеттік университетін (Ташкент мемлекеттік университетін) бітірген (1951). 1948 – 56 жылдары геология басқармаларында жұмыс істеген. 1956 жылдан Қ.И. Сәтбаев атындағы геология ғылымдар институтында қызметте. Негізгі ғылыми еңбектері Қазақстандағы сілтілі тау жыныстарының геологиясы мен минералогиясына, геохимиясы және минерагениясына арналған. Нұрлыбаевтың күрделі ғылым еңбектерінің тұжырымды зерттеулерінің арқасында түсті металлургия, химия, құрылыс және басқа да өндіріске қажетті шикізат қорлары бола алатын нефелин-лейцит, алунит, каолинит, слюда, кианит, дала шпаттары, дюмортьерит, т.б. жоғары глиноземді және геотехногенді кендері, оған қоса көптеген сирек кездесетін металл кен-көздері (Есіл тобы, Қосістек, Борсықсай, Абай, Қарсақпай, Қаратал, Иірсу, Бадам) ашылды. 10 монография, 300-ден астам ғылыми еңбек жазған. Бірнеше медальмен марапатталған.
Жемшөп құндылығы
Ә.Байжұманұлы, К.Бекболатұлы. Мал шаруашылығы сөздігі. Алматы-2011. ISBN 978-601-7254-21-6
Нұрлыбаев Әбдірахман Тұрлыбайұлы
Шығармашылығы
Санат:Тұлғалар
Жемшөп құндылығы
Мал шаруашылығы
Джонатан Расселл
Джонатон Симпсон Снедден Расселл (Johnathon Simpson Snedden Russell; 8 сәуір 1990 жыл, Глазго, Шотландия) — шотландиялық футболшы, Шотландия Ұлттық футбол құрамасы мен "Канзас Сити" (АҚШ) клубының шабуылшысы.
Карьерасы
Карьерасында "Данди Юнайтед", "Дерби Каунти", "Форфар Атлетик", "Спортинг Канзас Сити" клубтарында доп тепті. Ал Ұлттық құрамада 2014 жылдан бері ойнап келеді. Оған дейін 2010-12 жылдары Шотландияның жастар құрамасының намысын қорғады.
Сілтемелер
Санат:Шотландия футболшылары Санат:Шотландия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Данди Юнайтед ФК ойыншылары Санат:Форвар Атлетик ФК ойыншылары Санат:Дерби Каунти ФК ойыншылары Санат:Спортинг Канзас Сити ФК ойыншылары
Люк Росслер
Ерте өмірі мен мансабы
Люк Росслер 28 наурыз 2007 жылы Канадада дүниеге келді, өзінің кәсіби мансабын 2015 жылы бастады. Люк Канададан, оның үлкен әпкесі бар. Әпкесі — Милисса Росслер (Milissa Roessler). «Дэдпул 2», «Ол: Екінші Тарау» секілді фильмдеріне түсті және «Легион» сериалында бірнеше рет түсті. Ол сондай-ақ Netflix-тің «Мен үшін Өлген» сериалында Генри рөлін ойнады, бұл сериалдың екінші маусымы 8 мамыр 2020 жылы шықты
Қаражаттандыру
Қаражаттандыру / Қаражат бөлу- белгілі бір мұқтажға, мақсатқа немесе белгілі бір ұйымдарға, тұлғаларға мемлекеттік және басқа көздерден бөлінген ақшалай қаражат.
Люк Росслер
Марапаттар мен номинациялар
Люк 2015 жылдан бастап 3 түрлі марапаттармен 21 рет номинацияланып, 5 рет жеңді.
Қаражаттандыру
Дереккөздер
Санат:Экономика
Бизинки
Бизинки (Bisinchi) — Франциядағы коммуна. Корсика аймағына қарасты Жоғарғы Корсика департаментінде орналасқан. Корте округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 12,66 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 2B039, пошта индексі — 20235.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 202 адамды құрады. Халық тығыздығы — 15,96 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Етапль
Етапль (Étaples) — Франциядағы коммуна. Нор-Па-де-Кале аймағына қарасты Па-де-Кале департаментінде орналасқан. Монтрей округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 12,95 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 62318, пошта индексі — 62630.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 11491 адамды құрады. Халық тығыздығы — 887,34 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Па-де-Кале департаментінің коммуналары
Маршановка (Башқұртстан)
Маршановка — Башқұртстанның Стерлитамак ауданындағы ауыл, Рязан ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 76 адамды құрады. Пошта индексі — 453162, ОКАТО коды — 80249880004.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
IC 3337
IC 3337 — Вероника шашы шоқжұлдызында орналасқан S? (спиральді галактика) типті галактика.
Сыртқы сілтемелер
IC 3337 Санат:Вероника шашы (шоқжұлдыз)
Ле-Вижан (Жоғарғы Вьенна)
Ле-Вижан (Le Vigen) — Франциядағы коммуна. Лимузен аймағына қарасты Жоғарғы Вьенна департаментінде орналасқан. Лимож округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 29,51 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 87205, пошта индексі — 87110.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2046 адамды құрады. Халық тығыздығы — 69,33 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жоғарғы Вьенна департаментінің коммуналары
Хора-Хома-Ты-Вис
Хора-Хома-Ты-Вис — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы, Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Үлкен Сей-Ты көлі - Сей-Ты өзені орналасқан. Өзен ұзындығы 8 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Уса өзені. Өзен саласы — Уса, өзен алабы — Печора.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Коми Республикасы өзендері Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері
Сен-Кристоль (Эро)
Сен-Кристоль (Saint-Christol) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Эро департаментінде орналасқан. Монпелье округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 11,29 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 34246, пошта индексі — 34400.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1402 адамды құрады. Халық тығыздығы — 124,18 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эро департаментінің коммуналары
Хомыс-Игай
Хомыс-Игай — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кіші Юган өзенінің оң жағалауынан 257 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 11 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Нефтеюганск қаласынан Ертіс өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Вах, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Қалыпты дисперсия
Қалыпты дисперсия - заттың сыну көрсеткішінің жарыктың толкын ұзындығының кемуімен арта түсуі.
Дереккөздер
Санат:Физика
Зайырбек Ахметов
Зайырбек Ахметов(9.5. 1930 ж. т., Түркістан ауданы Балтакүл ауылы) – Шымкент ауыл шаруашылық техникумын, Ташкент ауылы шаруашылық институтын (1954) бітірген. Еңбек жолын 1958 ж. Қызыл-абад машина-трактор стансасында аға агроном, бас агроном болып бастаған. 1959 – 90 ж. Ильич ауданы Красная звезда кеңшарында партия бюросының хатшысы, «ІІІ Интернационал» ұжымшарының бастығы, ауданы ауылы ш. басқармасының бастығы болды. Жетісай ауданы ауылы шаруашылық бірлестігінің бастығы, ауданы атқару к-тінің бірінші орынбасары болып қызмет атқарды. 1963 ж. 451-Тельман сайлау округінен Өзбек КСР-нің Жоғарғы Кеңесінің депутаты болып сайланды. Еңбек Қызыл Ту (1972), «Құрмет белгісі» (1957) ордендерімен марапатталған.
Сылчим
Сылчим — Ресейдегі өзен. Пермь өлкесі, Киров облысы, Удмуртия Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы №301 Булач өзенінің сол жағалауынан 15 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 24 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кама бастауынан Бондюг ауылындағы су бақылайтын постқа дейін. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Тасөткел (Тасөткел ауылдық округі)
Тасөткел — Жамбыл облысы Шу ауданындағы ауыл, темір жол стансасы, Тасөткел ауылдық округінің орталығы
Географиялық орны
Аудан орталығы - Төле би ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 37 км-дей жерде орналасқан.
Халқы
Тұрғыны 530 адам (2009).
Санат:Шу ауданы елді мекендері
1313 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:1313 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:1313 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Нидеррид-Интерлакен
250px|thumb|Картада орналасуы Нидеррид-Интерлакен (Niederried bei Interlaken) — Швейцарияның Берн кантонында орналасқан коммуна. Интерлакен округінің құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 366 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 6.81 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 588, пошта индексі — 3853.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Берн елді мекендері
NGC 7342
NGC 7342 — Пегас шоқжұлдызында орналасқан SBa типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1872 жылы 11 қыркүйекте Эдуард Жан Мари Стефан астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 7342 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 69374, UGC 12126, MCG 6-49-54, ZWG 514.76.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Пегас (шоқжұлдыз)
Швея (Ветлуга тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ветлуга; Ветлуга қаласынан сағасына дейін. Өзен саласы — Құйылысу аралығы теліміндегі Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
NGC 2834
NGC 2834 — Сілеусін шоқжұлдызында орналасқан E? типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысанды 1850 жылы 13 наурызда Уильям Парсонс (лорд Росс) астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 2834 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 26400, MCG 6-21-21, ZWG 181,29.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Сілеусін (шоқжұлдыз)
Майсаз тауы
Майсаз – Нарын жотасындағы тау.
Географиялық орны
Шығыс Қазақстан облысы Катонқарағай ауданы Балғын ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 25 км жерде орналасқан. Абсолюттік биіктігі 2186 м.
Жер бедері
Беткейлері нашар тілімденген, тау басы - қыратты үстірт. Тік келген солтүстік және шығыс беткей баурайында Күршім өзенінің оң саласы - Маралды өзені ағып өтеді.
Жұмыртқалағыштық
Жұмыртқалағыштық — құс өнімділігін сипаттайтын басты көрсеткіштердің бірі. Бұған, әсіресе, тауық өсіргеңде үлкен мән беріледі. Жұмыртқалағыштық тауықтың белгілі бір уақыт ішіңде берген жұмыртқа санымен анықталады. Алға қойған мақсатқа байланысты нақтылы бір жеке тауықтың немесе құс өсіретін шаруашылық бойынша құстың орташа жұмыртқалағыштықты анықтайды. Алғашқыда жүргізу тауықтың тұқымын асылдандыру үшін қажет, орташа көрсеткіш әр түрлі экономикалық есептерде пайдаланылады.
Дереккөздер
Санат:Мал шаруашылығы
Рахымжан Ғизатұлы Құлбаев
Құлбаев Рахымжан Ғизатұлы (1937 жылы 20 қаңтарында Алға қаласында туған) - тау-кен инжинері.
Дереккөздер
Ақтөбе энциклопедиясы
Аррою-дус-Ратус
Аррою-дус-Ратус (Arroio dos Ratos) — Бразилиядағы муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатында орналасқан. Порту-Алегри агломерациясы мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Сан-Жерониму экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2007 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 13 656 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 425,938 км² шамасында. Халық тығыздығы — 33,9 адам/км².
Тарихы
Қала 1964 жылы құрылған.
Санат:Риу-Гранди-ду-Сул елді мекендері
Папратлива (Велико Тырново облысы)
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 адамды құрайды.
Пошта индексі — 5094. ЕКАТТЕ коды — 55442.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Велико Тырново облысының елді мекендері
Реин шараптары
Реин шараптары - Рейнгоу, Рейнхессене, Рейнфальце және Палантинде дайындалатын ақ неміс шарабы. Жартылай құрғақ, жеміс хош иісі бар, ауыр консистенциялы.
Дриггс (Айдахо)
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 1100 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Айдахо қалалары Санат:Титон округы (Айдахо)
Ербол Тұрмаханұлы Орынбаев
Ербол Тұрмаханұлы Орынбаев (29.06.1971 ж, Шымкент қаласы) – қоғам және мемлекет қайраткері, ҚР Президентінің көмекшісі (2013 жылдан бастап).
Қоңырат тайпасының Құлшығаш руынан шыққан.
Карьерасы
1992 жылдан - «Ақ Бастау банкі» ААҚ коммерциялық бөлімінің маманы (Шымкент қаласы).
1993 жылдан - Мәскеулік «Фьючер» акционерлік коммерциялық банкі басқармасы төрағасының орынбасары. М.В. Ломоносов атындағы Мәскеу мемлекеттік университетінің заң факултетін бітірген (1995).
1995 жылдан - Ливерпульдік «Welkfield inspection Services Ltd.» мақта сертификаттау компаниясының бас директоры (Шымкент қаласы). Халықаралық экономикалық даму жөніндегі магистр атағы бар.
1996 – 1998 жылы Түркістан облысы әкімінің орынбасары болды.
1998 – 2001 жылы Стратегиялық жоспарлау және реформалар жөніндегі агенттікте, Президент әкімшілігінде, Мемлекеттік қызмет істері жөніндегі агенттікте қызмет атқарды.
2001 жылы Дүниежүзілік банктің Вашингтондағы консультанты болып істеді.
2002 жылы экономика және бюджетті жоспарлау министрлігінің вице-министрі,
2003 жылы Маркетинг талдау, зерттеулер, орталығы басқармасының төрағасы болып тағайындалды.
2004 жылдың сәуірінен - ҚР Президенті Әкімшілігі жетекшісінің орынбасары,
2005 жылдан - Әлеуметтік - экономикалық талдау бөлімінің меңгерушісі, 2006 жылдан - жетекшісінің орынбасары.
2007 жылдың қаңтарынан - ҚР Премьер-министрі Кеңсесінің жетекшісі. 2008 - 2013 жылдары - ҚР Премьер-министрінің орынбасары. 2013 жылдың қарашасы - ҚР Президентінің көмекшісі. 24 тамыз 2015 ж. ҚР Президенті көмекшісі қызметінен босатылды.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан мемлекет қайраткерлері
Ценсон-ди-Пьяве
Ценсон-ди-Пьяве (Zenson di Piave) — Италиядағы коммуна, Венето әкімшілік аймағына қарасты Тревизо провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1694 адамды құрайды. Халық тығыздығы 188 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 9 км² шамасында. Пошта индексі — 31050.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Венето елді мекендері
Шешуші кері байланысты жүйе
Шешуші кері байланысты жүйе (Системы с решающей связью). Шешуші кері байланыс жүйесінде берілген хабардың дұрыс екенін қабылдау орнында белгілі бір қабылданған ереже тексеріп, нәтижесінде дұрыс  немесе қате деген шешім шығарады. Дұрыс болса, кері байланыс арнасымен растайтын, ал қате болса қайта беруді сұрайтын команда жіберіледі. Қабылдау орнындағы тексеру әдісіне байланысты шешуші кері байланысты жүйе әр символды жекежеке тексеретін немесе комбинацияны түгелдей тексеретін болып бөлінеді. Символ бойынша тексеретін әдісте әр символдың шекті мәндеріне сәйкес келмегендері өшіріліп, хабар беруші орынға "өшірілді" деп, сәйкес келгеңдерін "өшірілген жоқ" деп команда беріледі. Мысалы, қабылданған символдың мәні жоғарғы шектен жоғары болса, " 1" деп алынып, ал төменгі шектен төмен болса, "0" деп, егер екі ортасында болса, онда өшіріледі. Комбинация бойынша қайталанатын жүйеде берілетін хабардың едөуір бөлігі бірден беріледі. Қабылдау орнында жадқа сақтайтын құрылғы комбинациялардың барлығын, яғни әрбір кодалық комбинацияларды дербес тіркегішке жазып алады. Содан кейін барлық кодалық комбинациялар өздеріне белгіленген тіркегіштерді толтырып, ал қате қабылданған кодалық комбинациялар өшіріліп, оларға тиіс тіркегіштер толтырылмай қалады. Содан соң кері байланыс арнасымен қате қабылданған кодалық қомбинациялардың адресі беріледі. Хабар беруші орында осы комбинация қайталап беріледі. Сөйтіп, барлық кодалық комбинациялар қатесіз қабылданып болғаннан кейін тіркегіштердің барлығы да толтырылып, содан соң қабылданған хабардың бөлігі ақпарат қабылдаушыға беріледі.
Виден-Маргаретен
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1039 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 14.56 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — PL, ресми идентификациялық коды — 3 19 38.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Аустрия елді мекендері
Виден-Маргаретен
Алмазбек Сәрсенұлы Атамбаев
Алмазбек Сәрсенұлы Атамбаев (Алмазбек Шаршен уулу Атамбаев; 17 қыркүйек 1956 жыл, Аламүдін ауданы, Шу облысы) — қырғызстандық саясаткер, елдің төртінші президенті (2011–2017), Социал-демократиялық партияның бұрынғы төрағасы және бұрынғы мүшесі, Қырғыз Республикасының Самбо федерациясының құрметті президенті.
2019 жылдың тамызында Атамбаев сыбайлас жемқорлық және адам өлтіру айыптарымен түрмеге қамалды. 2020 жылдың 5 қазанында сайлауға наразылық білдірушілер оны түрмеден босатты. Сәтсіз қастандықтан кейін ол 10 қазанда қайтадан түрмеге жабылды. 2023 жылдың ақпанында оның босатылғаны және оның шетелде емделетіні белгілі болды.
Өмірбаяны
солға|нобай|250x250 нүкте|[[Владимир Владимирович Путин|Владимир Путин және Алмазбек Атамбаевпен кездесуі (2015 жылы)]] солға|нобай|250x250 нүкте|Алмазбек және Раиса Атамбаевтер Владимир Путинмен. Мәскеу, 20 маусымда 2017 жылы нобай|Атамбаев АҚШ Мемлекеттік хатшысы Джон Керримен кездесті. нобай|Атамбаев [[Дмитрий Анатольевич Медведев|Дмитрий Медведевпен 2015 жылы Мәскеудегі Жеңіс күнінің шеруінде.]] нобай|[[Владимир Владимирович Путин|Владимир Путин мен Алмазбек Атамбаевтың 2017 жылғы Мәскеу кездесуі]] Алмазбек Сәрсенұлы Атамбаев 1956 жылы 17 қыркүйекте Қырғыз КСР-ның Фрунзе облысының Ворошилов ауданындағы Арашан ауылында дүниеге келген. Әкесінің жолында өзбек. 1980 жылы Серго Орджоникидзе атындағы Мәскеу басқару институтын бітірген инженер-экономист мамандығы бойынша, Өндірісті басқаруды ұйымдастырушы. Ол жұмысымен инженер болып бастаған, содан кейін Қырғыз ССР Байланыс министрлігінің кәсіпорындарында жетекші экономист. 1981 жылы жол-көлік жедел басқару № 4 бас инженері лауазымына ауыстырылды.
1983 жылдан бастап парламенттік жұмыс, Қырғыз КСР Жоғарғы Кеңесінің президиумына тағайындалған редактор және аға көмекшісі. 1983 жылдан бастап КСРО-ның Жазушылар одағының мүшесі. 1987 жылдан 1989 жылға дейін - Фрунзе қаласындағы мамыр мерекесінің атқарушы комитетінің төрағасының орынбасары. 1989 жылы ол барлық лауазымдарды қалдырып, бизнестегі мансапты бастады. Біріншіден, 1997 жылға дейін, ол ғылыми-өндірістік компаниясы директоры «Форум» ретінде қызмет атқарды. ал 1997 жылдан 1999 жылға дейін «Қырғызавтомаш» АҚ бас директоры. 1999 жылдан бастап 2004 жылға дейін ол Өнеркәсіп тобы «форумы» директорлар кеңесінің төрағасы қызметін атқарды, 2004 жылдан бастап 2005 жылға дейін «Кыргызавтомаш» Корпорациясы »АҚ Директорлар кеңесінің төрағасы. 2004 жылы ол Қырғызстанның 100 үздік бай адамдарының қатарына қосылды.
2-ші шақырылған - 1995 жылдан 2000 жылға дейін ол Жоғарғы Кеңесінің Халық Өкілдер Ассамблеясы сайланды. олардың сайлау округiнiң үшінші шақырылымдағы Жогорку Кенешінің депутаттары үшін қайта-номинативті кандидаттар, бірақ сайлаудан айырылды. Қырғыз Республикасының президенттік сайлауында 2000 жылы ол үшінші орынды иеленді.
Қырғыз Республикасының президенттік сайлауында 2000 жылы ол үшінші орынды иеленді. 2005 жылдың қыркүйегінен 2006 жылдың сәуіріне дейін - Индустрия, Қырғыз Республикасының сауда және туризмі. Қырғыз Республикасының сауда және туризмі. 2007 жылғы 30 наурыздан 2007 жылғы 28 қарашаға дейін Республика Премьер-Министрі.
Сәуір төңкерісі кейін, 2010 жылдың 7 сәуірінен бастап уақытша үкімет басшысының экономика жөніндегі орынбасары. 2010 жылдың 13 шілдесінде отставкаға кетті.
Ол Қырғызстан премьер-министрінің лауазымына тағайындалды, Бірақ Жалалабат облысының губернаторы лауазымына байланысты Бектура Асанова парламентте қолдау таппады.
2010 жылдың 17 желтоқсанында Жалағаш ауданының әкімі қызметінен Бектұр Асановтың қызметінен босатылғаннан кейін ғана ол мемлекет басшысымен бекітілді. 2010 жылдың 17 желтоқсанында Қырғыз Республикасының жаңа конституциясы бойынша бірінші премьер-министр болып сайланды.
Республика Президентінің лауазымына үш рет тағайындалды. Үшінші рет ғана, - 2011 жылдың 30 қазанында, - Қырғызстан президенті бірінші раундта сайланды. 2011 жылғы 1 желтоқсанда қызметке тағайындалды.
Қырғыз жазушылар әдебиет қорының басшысы. Ақаевтың мәлімдемесіне сәйкес, Аскар Акаевич 2014 жылдың 21 ақпанында «Ақшық сөз» бағдарламасында 7-арнаға берген сұхбатында, Атамбаев орыс әдебиет қорына 50 миллион рубль сыйлады.
Президенттікке үміткер
2009 жылғы 20 сәуірде Атамбаев 2009 жылдың шілдесіндегі президенттік сайлауына кандидат ретінде жарияланды. . Бірақ сайлау күні Атамбаев «кең таралған алаяқтық» деп өз кандидатурасын алып тастады: «Үлкен, теңдессіз бұзушылықтардың салдарынан біз бұл сайлауды заңсыз деп санаймыз және жаңа сайлау өткізу керек»
Сын-ескерту
thumb|right|200px|Раиса Атамбаева, Алмазбек Атамбаев, [[Ильхам Хейдарұлы Әлиев|Ильхам Әлиев және Мехрибан Әлиева 2012 жылы]] thumb|right|200px|Атамбаев [[Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаев|Нұрсұлтан Назарбаев пен бірге.]] Атамбаевтың президенттік мерзімді жанжалдар атап өтілді, Қырғыз және халықаралық баспасөзде кеңінен таратылды. Жиі жеке қызмет көрсету Атамбаев шеңбер адамдардың жоғары мемлекеттік лауазымдарға тағайындау көзі ретінде қызмет атқарды жанжалдар, - оның жүргізушілер, күзетшілер тағы да басқа. Атамбаевтың «ішкі шеңберінен» танымал адам. 6 жыл бойы мемлекеттік лауазымды тұлғаның бастан кешірген мансабын жасап, 100 ең бай адамдар тізімінде орын алды. Қырғыз Республикасының азаматтары оның жүргізушісі Илмианов, Икрамжан. Біріншісі - Еркін Сопоков, 2012 жылы Қырғыз Республикасының салық қызметі төрағасының орынбасары, кейін Қырғызстан Республикасының Стамбулдағы консулы. Атамбаевтың басқа да белгілі кейіпкері - Еркін Мамбеталиев, Атамбаетың қарапайым оппозиционер болған кезде, ол күзетшілердің президенті болған. Илмиянов пен Мамбеталиев Қырғызстанның ІІМ полковнигі Ш.Әлиевтің өліміне қатысты қылмыстық іс қозғады. А.Атамбаевтың күзетшісі Е.Мәмбетәлиев өнері бойынша айып тағылды. Арт. Қылмыстық кодекстің 30 - 97-бабы адамның қасақана өлтіру қылмысына қатысы бар. 2008 жылы ол 8 адамның өлімі үшін сотталды және өмір бойы бас бостандығынан айырылды. 2010 жылдың сәуір айында төңкерістен кейін, соның нәтижесінде Президент Құрманбек Бакиевтің құлатылуы, ал Атамбаев билікте болған, Мамбеталиевтің істері «жаңадан ашылған жағдайларда» қайта қаралды. Қандай жағдайларда, Бішкек қалалық соты түсіндіруден бас тартты. Бішкек қалалық соты түсіндіруден бас тартты. Сот, ақырында, Мамбеталиевтің депутат өлтіруге кінәсіз екенін, Ал қалған өлтіруге 15 жыл түрінде жазаға лайық. Алайда бұл термин жүзеге отыруға бұрынғы коммандос қажеті жоқ: Сот оған рақымшылық жасады және оны босатты. Шығарылғаннан кейін ол Қырғыз Республикасының ірі ақпараттық холдингі «Кешкі Бішкек», сондай-ақ азаматтық белсенділер. Премьер қылмысқа айтуынша Mambetaliyev порталы құқық Kamchibekov Kolbaev ірі есірткі дилерлер мен ұрылар бірімен тығыз қарым-қатынаста.
2016 жылы Атамбаев Конституцияға өзгерістер енгізу туралы референдум өткізді. Бұл бастама, азаматтық қоғам өкілдері, құқық қорғаушылар, Журналистер, оппозиция билікті басып алуға әрекет жасады.
2017 жылы, белсенді Еділ Байсалов табыс Атамбаев туралы ақпаратты жасыруға және жалғандығы туралы баспасөз конференциясы туралы ақпарат сөз сөйледі.
Президенттіктен кейін (2017 жыл)
ол 2017 жылы 24 қарашада кеңсесін қалдырып, бұрынғы Премьер-Министр Сауранбай Жиенбековке төрағалық еткен, ол КСДП-ның басшысы болған. Ол сондай-ақ саяси аренаға қайта оралу үшін өзінің президенттік лауазымын пайдаланды, әсіресе оның мұрагерін сынау арқылы. 2018 жылдың көктемінде басталған бұл сынға негізінен Джинебебовтың билік басында болған мемлекеттік биліктің сыбайлас жемқорлық туралы сын-ескертпесі туралы айтылды. Жеенбековтің сынға алынатын негізгі ұстанымдарының бірі - ол Жәңгірбеков пен оның үкіметінің «Сәуір» телевизиялық агенттігіне айтқан сөздері
Гидротехникалық құрылыс
thumb|right|[[Индонезиядағы гидротехникалық құрылыс]] Гидротехникалық құрылыс — 1) су ресурсын тікелей пайдалануға, сондай-ақ су апатына қарсы күресуге арналған құрылыс. Гидротехникалық құрылыс жалпы (су бөгегіш су жүретін, су іркуіш, су қашыртқы және су реттегіш құрылыстар қашыртқы) және арнаулы болып ажыратылады.
Алмазбек Сәрсенұлы Атамбаев
Тұтқындау
2019 жылғы 7 тамызда Қырғызстанның арнайы күштері Атамбаевтың Бішкектегі резиденциясына шабуыл жасады, оған қарсы сыбайлас жемқорлық айыптары негізінде болжалды. Шабуыл нәтижесінде 36 адам жарақат алып, бір әскери қызметкер қаза тапты. Қауіпсіздік Кеңесінің отырысында Жиенбеков Атамбаевты "Конституцияны өрескел бұзды"деп айыптады. Келесі күні екінші рейд өткізілді, содан кейін Атамбаев қауіпсіздік қызметкерлеріне тапсырылды.
13 тамызда Ұлттық қауіпсіздік мемлекеттік комитетінің (ҰҚК) басшысы Оразбек Опумбаев Атамбаев қамауға алынғанға дейін үкіметті құлатуды жоспарлағанын мәлімдеді. 2020 жылы 23 маусымда ол "2013 жылы Шешен қылмыскерін заңсыз босатқаны үшін" сыбайлас жемқорлық үшін 11 жылға сотталды. Атамбаев әлі күнге дейін сотта, атап айтқанда, 2019 жылғы 7 тамызда Астанадан тыс Кой-Таштағы резиденциясында Атамбаевты ұстау сәтсіз әрекеті кезінде арнайы жасақ офицерінің өліміне қатысы бар. Сот процесі пандемияны ескере отырып, едәуір дәрежеде Интернетке көшірілді, бірақ Атамбаев мәлімдегендей, айғақтар бермейді. Атамбаевтың адвокаттары бұрынғы президенттің бұрынғы президент мәртебесін ескере отырып, қылмыстық қудалаудан иммунитеті бар деп санайды; бұрынғы Атамбаев партиясы, социал – демократиялық партиясы (СДПК) көп орын алатын Қырғызстан парламенті оны 2019 жылы осы иммунитеттен айырды."
Гидротехникалық құрылыс
2) гидротехникалық құрылыстар: өзендегі, көлдегі, жер бетіндегі, жер астындағы гидротехникалық құрылыс деп, су шаруашылығы саласына сәйкес гидротехникалық құрылыс болып бөлінеді. Су шаруашылық саласына сәйкес гидротехникалық құрылыс су энергетикалық, мелиорациялық, су көліктік, балық шаруашылық, сумен қамтамасыз ету, канализация және спорттық мақсаттағы құрылыстар болып бөлінеді. Гидротехникалық құрылыс жалпы гидротехникалық құрылыс және арнаулы гидротехникалық құрылыс болып та ажыратылады. Жалпы гидротехникалық құрылысына су бөгегіш және су жүретін құрылыстар, су реттегіштер, су қабылдағыштар жатады. Су бөгегіш құрылыстардың ең маңызды, әрі көп тараған түрі — бөгет. Ол өзен ағысы мен өзен арнасын бөгеп, су деңгейін көтерумен бірге өзен жағасын сең мен су тасқынынан, сол сияқты теңіз-көлдердің жағалауындағы елді мекендерді судың көтерілуі мен теңіз дауылына байланысты болатын зардаптардан қорғайды. Су жүретін құрылыстарға каналдар, гидротехникалық туннельдер, құбырлар жатады. Бұлардың кейбіреуі (мысалы, канал) қатынас жолдарын қиып өтетіндіктен және пайдалану қауіпсіздігін камтамасыз ету үшін тарнау, дюкер, көпір, салдық өткел секілді құрылыс салуды қажет етеді. Реттегіш гидротехникалық құрылыс су жүргісін өзгертіп отыруға арналған. Бұл өзен арнасы мен жағасын шайылудан, сеңнің зиянды әсерлерінен сақтайды. Өзендегі суды реттеу кезінде ағын бағыттауыш қондырғылар (жартылай бөгеттер, гидротехникалық қалқандар, бөгеттер т.б.), өзен кемерін бекітетін құрылыстар, сең бағыттауыштар мен ұстағыш (қармаушы) құрылыстар пайдаланылады. Су қабылдағыш құрылыстар өзен-көл суын су құбырларына бағыттайды, оны тұтынушыларға жеткізіп отырады. Су қашыртқы құрылыстар бөгендер мен каналдардағы, әуіздердегі т.б. артық суды басқа жаққа бағыттап отырады. Олар суқоймаларын толық не жартылай босатуға мүмкіндік беретін су арналы, су жағалық, су бетіндегі, су астындағы құрылыстар түрінде салынады. Сыртқа шығарылатын судың мөлшерін реттеу үшін суқашыртқы құрылыстар гидротехникалық жапқыштармен жабдықталады. Аз мөлшерлі су ағызып шығару ашық және сифонды су шығарғыштар арқылы іске асырылады. Арнаулы гидротехникалық құрылыстарға СЭС-ның, арынды әуіздің т.б. имараттары жатады. Оған су көліктік құрылыстар (шлюздер, су көтергіштер, маяктар және т.б.), айлақтық құрылыстар, (толқын бәсеңдеткіштер, доктар т.б.), мелиорациялық құрылыстар (бас және таратқыш каналдар, суландыру, құрғату жүйелеріндегі реттегіш шлюздер және т.б.), балық шаруашылық құрылыстары (балық көтергіштер, балық әуіттері және т.б.) жатады. Кейде жалпы және арнаулы құрылыстар бір кешенге біріктіріледі. Мысалы, СЭС-ның имараты мен суқашыртқы құрылыс бірге салынады. Қазақстанда Бұқтырма, Қапшағай, Шардара бөгендері, Ертіс — Қарағанды, Үлкен Алматы, Арыс — Түркістан каналдары, Қызылорда бөгеті сияқты ірі-ірі гидротехникалық құрылыстар бар.
Алмазбек Сәрсенұлы Атамбаев
2020 жылғы наразылық
2020 жылдың 5 қазанында Қырғызстан астанасы Бішкекте 1000 адамнан тұратын наразылық шеруі басталды, олар сол жылғы парламенттік сайлауда дауыс беру нәтижелері мен айыптауларына наразылық білдіріп, наразылық акциясында кем дегенде 5000 адам жиналды. Сонымен қатар, наразылық білдірушілер Атамбаевты түрмеден босатты. 8 қазанда Атамбаев Бішкекте өзі келе жатқан көлікке оқ атылғаннан кейін қастандық жасады. Ол тағы да 2020 жылдың 10 қазанында түрмеге жабылды.
Гидротехникалық құрылыс
Гидротехникалық құрылыс классы — гидротехникалық құрылыстың күрделілігінің көрсеткіші; гидротехникалық құрылыста апат болған кезде оның халық шаруашылығына тигізетін зияны немесе дұрыс жұмыс істемеуінен болатын шығындарды есепке алу. Мелиорациялық жүйедегі елу мың гектарға дейінгі мұндай құрылыстардың негізгі және қосалқы құрылыстары төртінші класқа, ал 51-400 мың гектарға дейінгісі — үшінші класқа жатады. Егер негізгі құрылыс (су қабылдағыш, бөгет, канал) бұзылса, суландыру жүйесіне су келмейді немесе сумен толығынан камтамасыз етілмейді.
Алмазбек Сәрсенұлы Атамбаев
Отбасы
Үйленген, 1988 жылынан бері екінші некеде. Бірінші әйелі — Буажар. Бұл некеден ұлы Қадыр, қызы Әлия дүниеге келді.
Гидротехникалық құрылыс
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Су шаруашылығы
Алмазбек Сәрсенұлы Атамбаев
Отбасы
Қазіргі жұбайы, Райса Мінахмедқызы Атамбаеваның ұлты татар. Мамандығы бойынша дәрігер, бұл некеде төрт бала дүниеге келді: ұлдары Сейітбек, Сейтек және егіз қыздары Диана мен Динара.
Дереккөздер
Санат:Саясаткерлер Санат:КСРО экономистері Санат:КСРО жазушылар одағы мүшелері Санат:Алфавит бойынша ғалымдар Санат:Қырғызстан президенттері Санат:Қырғызстан премьер-министрлері
Кампу-де-Бештейруш
Кампу-де-Бештейруш (Campo de Besteiros) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Тондела муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Ағылшын музыкасы
right|thumb|[[Лира музыкалық аспабы]]
Ағылшын музыкасы - кельттердің музыка мәдениетінен басталады. Ал кельт музыка мәдениетін таратушылар бардтар болған. Британдық аралдарда тұрып жүрген халықтардың музыкалық фольклорының ұлттық өзгешелігі бола тұра, көп дауысты элементтері бар, айқын ырғақтық — 4/4, 6/8,3/4, ионий, дорий және миксолидий мәнерлерінің (ежелде пентатоникасы басымырақ болған) қолданылуы ортақ болып табылады. left|thumb|200x400px|[[Волынкада ойнаушы]] Аспапты жанрлардың қатарында билер де бар: жига, контрданс, хорнпайт. Ежелгі халық аспаптары: пайп(сыбызғы), рекордер (флейта), фиддлъ (скрипка), тейбор (барабан); кейіннен арфа, лира, лютня, сүйрекі (волынка, месқобыз) және т.б. пайда болды. Хорлық полифония, оның ішінде гимель және форбурдон формасы дамытылады; органда ойнау литургияға енеді, сонымен бірге пернелі және үрмелі аспаптар қолданыла бастады.
XI-XVIII ғасырлардағы ағылшын музыкасы
XI—XIV ғасырлар менестрельдердің музыкалы-поэтикалық өнері таралды. XIV ғасырдың екінші жартысында зиялы ақсүйектік музыка өнері дамиды, сарай маңында вокалдық және аспаптық капеллалар құрылады. XV ғасырдың бірінші жартысында Дж.Данстейблдың басшылығымен полифонистердің ағылшындық мектебі жаңартылды. XVI ғасырда әр түрлі музыка аспаптары үшін, оның ішінде вёрджинела (халық әндер, қиял-ғажайып және т.б. тақырыптарға вариациялар) үшін және әр түрлі камералық-аспаптық ансамбльдер, яғни консорттары (әр түрлі аспаптарда ойнайтын орындаушылар) үшін музыка құрылады. Жазып алынған музыка қоймаларының гомофондық-гармоникасы, мажорлық-минорлық жүйесі қалыптасады. Шіркеулік музыкаға — месса, магнификат және т.б. ірі формалар енеді, дүниежүзілік музыкаға мадригал жатса, оның ағылшын музыкасындағы бірінші үлгілері У.Бердке жатады. XVI ғасырдағы ежелгі ағылшындық сазгерлердің арасында — К.Тай, Дж.Тавернер, Т.Таллис, Дж.Дауленд, Дж.Булл бар. Дүние жүзілік ағылшын музыкасының орталығы — Патшалық сарай. XVII ғасырдың басында өз бастауын мистериялардан, ең алдымен, маска түрінен алып келген ағылшын музыкалық театры қалыптасты, музыкасын А.Феррабоско, ағайынды Лоустaр және т.б. жазған. XVII ғасырдың ірі сазгері Г.Перселл сол кездегі барлық жанрларда шығармалар жазды; "Дидона мен Эпей" (1689) тәрізді алғашқы ағылшындық операның авторы. Бұл операмен ағылшындық музыканың дамуының кезеңі аякталды.
Кампу-де-Бештейруш
Ауданның қамқоршысы — Әулие Евлалия.
Ағылшын музыкасы
XVIII ғасырдың басынан және XIX ғасырдың аяғындағы дағдарыс кезеңі
XVIII ғасырдың басынан және XIX ғасырдың аяғына дейін ағылшын музыкасы дағдарыс кезеңін бастан өткерді. Ұлттық музыка мәдениетіне шетелдердің әсері тиеді, Италияның операсы ағылшындық аудиторияны жаулап алады. Драматург Дж.Гей және сазгер Дж.Пепуштың пародиялық "Кедей операсында" (1728) итальяндық операға аса кызығушылық әзіл-күлкіге айналды. Осы опера менестрельдер дәстүрімен байланысты аңыз операсының дамуына бастау болды. Англияда көрнекті шетелдің музыканттары жұмыс істеді, оның ішінде Г.Ф.Гендель Лондонда шамамен 50 жылдай өмір сұрді; оның библиялық және антикалық сюжеттерге құрылған опера- лары мен ораториялары ағылшын музыкасының Италия музыкасының әсерінен шығуына ықпал етті. Мұнда И.К.Йоганн Себастиан Бах (лондондык Йоганн Себастиан Бах) жұмыс істеді. Й.Гайдн Ұлыбританияны екі рет (XVIII ғасырдың аяғы) аралағанда "Лондондық симфонияларды" жазған. XVII—XVIII ғасырларда Лондонда музыкалық театрлар (онда сол кездегі сазгерлердің музыкасымен бірге У.Шекспир және т.б. пьесалары койылады), музы- калық ұжымдар, музыка шығаратын фирмалар кұрылған.
Кампу-де-Бештейруш
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген.
Ағылшын музыкасы
XVIII ғасырдың басынан және XIX ғасырдың аяғындағы дағдарыс кезеңі
right|thumb|[[Кембридж университеті]] right|thumb|[[Лондондағы Ковент-Гарден корольдік театры]]
Музыкатану теориясының пайда болуы
XVI ғасырдан бастап Оксфорд және Кембридж университетінде музыкатанудың теориялық негіздері қаланды. XIX—XX ғасырлар шегінде ағылшын музыкасы жаңғыртыла бастайды, яғни ұлттык музыкалық дәстүрлерді жаңғырту қозғалысы, ағылшын музыкалық фольклоры мен XVII ғасырдағы өнерпаздардың жетістігіне деген көзқарасын көрсеткен. Бұл баламаларда ағылшындардың жаңа сазгерлік мектептерінің шығармашылығын бейнелейді. Оның көрнекті өкілдері — Э.Элraр, Х.Пэрри, Ф.Дилиус, Г.Холст, Р.Воан-Уильямс, Дж.Айрленд, Ф.Бридж; сазгерлер мен музыкатанушылар — С.Шaрп, Дж.А.Фуллер-Мейтленд және т.б. кейбір сазгерлердің шығармаларына экспрессионизмнің, конструктивизмнің, неоклассицизмнің әсерлері тиді.
XX ғасырдағы ағылшын музыкасы
left|thumb|[[Битлз|Битлз тобы]]
Дереккөздер
Санат:Музыка жанрлары
Қалжан Әлібекұлы Нұрмақанов
Нұрмақанов Қалжан Әлібекұлы (24.9.1927, Қызылорда облысы Қазалы қаласы – 3.6. 1963, Алматы) – әдебиет сыншысы, аудармашы.