cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Кайстен
Сыртқы сілтемелер
Санат:Аргау елді мекендері
Сатикон
Сатикон — селен (Se), мышьяк (As) және теллур (Те) негізінде жасалған аморфты нысанасы бар видикон (құрылғының аты элементтердің бас әріптерінен құралған). Инерциалдығы аз және көк түске салыстырмалы жоғары сезімталдығына байланысты сатикон түрлі түсті теледидарда кеңінен қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Электроника
Қайың саңырауқұлағы
thumb Қайың саңырауқұлағы (лат.Inonotus obliquus) – Базидиомицет бөлімшесіне жататын бедеу саңырауқұлақ болып табылады. Көбінесе қайыңның үстінде кездескеннен осы атауына еге болған. Басқа талдарда сирек кездеседі.
Биологиялық сипаттама
Қайың саңырауқұлағы талдың Inonotus obliquus паразит саңырауқұлағымен қағынуының нәтижесінде пайда болады. Қайыңның үстіндегі бездің мөлшері 5-40 см-ге дейін өседі. Бетінің түсі қара, көптеген жарықтармен қапталған. 10-20 жылдан кейін бұл паразиттік симбиоз үлкен еге-талдың өліміне келтіретіні ақиқат.
Химиялық құрамы
Өсімдіктің құрамында калий, қышқылдар, птериндер, лигнин табылған.
Таралуы
Қайын саңырауқұлағы Ресейде, Еуропа, Корея ормандарында және солтүстік АҚШ-та көп кездеседі.
Қолданылуы
Медицинада көбінесе қатерлі ісіктерге қарсы және асқазан ауруларына қарсы ем ретінде көп пайдаланады. Қайың саңырауқұлағын жыл бойы жинауға болады. Көбіне күзде, қыста және ерте көктемде жинағаны тиiмдi. Балтамен тал сабағының саңыруақұлақ өскен жерін шауып алып, өсімдіктің ақшыл жағын алып тастап, қарайған жағын алады.
Санат:Базидиомицеттер
Гранд Лэдж (Мичиган)
Гранд Лэдж (Grand Ledge) — Мичиган штатының Eaton округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 7813 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 9.4 км² шамасында. FIPS коды — 26-33420.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Мичиган қалалары
Пекин-Гонконг жоғары жылдамдықты темір жол желісі
Бейжің-Гуанчжоу-Шенжен-Гонконг жоғары жылдамдықты темір жолы (京广高速铁路) — кеңауқымды теміржол желісі Қытайдың ірі қалалары мен провинция орталықтарын, Қытай астанасын Пекин, провинция астанасы Хэбэйді Шицзячжуан қаласымен, провинция астанасы Хэнаньді  Чжэнчжоу қаласысымен,  провинция  астанасы Хубэйді  Ухань қаласымен, провинция астанасы Хунаньді  Чанша қаласымен, провинция астанасы Гуандунді  Гуанчжоу қаласымен, ірі өнеркәсіп орталығы Шэньчжэнь және Гонконг қалаларын бір-бірімен жалғайды. Бұл қазіргі уақыттағы әлемдегі ең ұзын жоғары жылдамдықтағы темір жол магистралі. Темір жол құрылысы 2008 жылы басталған. Ұзындығы 2230 шақырымды құрайды және 46 бекеті бар. Темір жол пойыздарының орташа жылдамдығы сағатына 350 шақырым.
Осы жасанды құрылыстың ашылуы арқасында Бейжің мен Гуанджоу аралығындағы уақыт 20 сағаттан 8 сағатқа қысқаратын болды.
Дереккөздер
Санат:Темір жол
Саба (ыдыс)
Сабаны пайдаланар алдында сиыр сүтімен тағы бір дүркін шайқайды. Сабаның түбі шіріп кетпеу үшін оның астына құрғақ төсеніш төсейді. Қымыз сабаның астына көбінесе жүк аяқ сияқты төрт сирақты ағаш тұғыр жасап қояды. Сабаның ішіне саумалмен ілесіп қыл-қыбыр, шөп-шалам түсіп кетпеу үшін оның аузына дәкеден не тор көзді металл тордан сүзгі салады. Сабаны пісерде оның бауын көтере байлайды да, пісіліп болған соң бауын босатып, мойнын байлаған жібін шешіп қояды. Бұл әрі тазалық үшін, әрі сабаның ішіндегі актың суып қалмауы үшін керек. Сабаның үлкен-кіші болуы оның ішіне құйылатын ақтың мөлшеріне байланысты болады. Жақсы ысталып, күтіммен ұстаған саба көп уақытқа шыдамды, Сабаның ішіндегі астың дәмі бұзылмауы және саба шіріп кетпеуі үшін оны айына кемінде бір рет босатыл, ішін жылы сумен шайқап жуып, күнге кептіріп отырады.
Сабаның жасалынуы
Құрым дегеніміз — шошаланың төбесіне жиналған қара күйе, ыс. Саба, торсық жасайтын шеберлер қара күйені сыпырып алып қайнатады да, әрі ащы, әрі қышқылы мол, қою шай сияқты сұйық зат әзірлеп, теріні соған батырады. Ол құрымда 20—30 күн ұсталып, жүні, шелі, ет қалдықтары тазартылады. Осыдан кейін тері ширап, шымырланып және коныр-қошқыл түске енеді. Осындай әдіспен иленген тері шуда жіппен көктеліп, ішіне құм толтырып керіледі де, кептіріледі. Кебуі жеткен саба шерткенде сыңғырлап тұрады. Бұл саба жасау әдісінің бірінші сатысы. Ал, екінші сатысында әлгі кептірілген ыдыстар жылқының сүр етінің және қымыздың майымен сіндіре майланады. Майлаудың нәтижесінде сабаның тігістері кірігіп, бекіне түседі.
Саба жасау әдісінің үшінші сатысы оны ыстау. Бұл жауапты істі маман, әдетте жұртқа танымал болған, осы іске қабілеті бар адам ғана жүргізген. Өйткені тәжірибесіз, шалағай адамдардың өрт шығарып алуы, сабаны күйдіріп алуы немесе шала-шарпы ыстауы мүмкін. Ысты көбінесе үй іргесінен аулақ, шөп-шаламы жоқ, суы жақын өзен жағасында, құдық басына салады. Мысалы, жарқа-бақтан отын салатын оттық ойып алады да, оның төріне жалғастыра ұзын өңеш 15—20 метр, кеңдігі 50—60 см ор қазып, ішін жалын жетпестей етіп, кірпішпен астарлайды. Осы өңештің екінші басында құдықша етіп қазған ыс-ошағы болады. Оның беті темір тормен жабылып, әр жерінен арнаулы тесік қалдырып сыланады. Осы «ошақтың» үстіне балшықтан шошала қалайды немесе киіз күрке тігеді. Сонда ыс түтіні өңештен ошаққа келіп күркенін ішінде булығып, үнемі бықсып жататын болады. Ысқа жағылатын отын бүрі түспеген жас тобылғы мен қараған. Кейбір ысшылар сабаға, торсықка ерекше иіс беру үшін отынға аздап арша, кекпек, кұрғақ көк пішен қосып жағады.
Саба бөліктерінің атаулары
Саба бөліктерінің бұлқын, қарақұла, еміздік сияқты өзіндік атаулары бар:
Дереккөздер
Санат:Ыдыстар
V Мұрат
V Мұрат ( 21 қыркүйек 1840 – 29 тамыз 1904) — Османлы мемлекетінің 33-ші сұлтаны, Ислам халифатының 98-ші халифі, ақын, сазгер.
Өмірбаяны
нобай|солға|200px|Телі V Мұрат
V Мұрат 1840 жыл османлы елордасы Ыстанбұл османлы сұлтаны I Әбділмәжит шаңырағында дүниеге келді.
Көкесі Әбділғазиз тақтан тайдырылған соң, V Мұрат таққа отырды. Жаңа сұлтан өте момын адам болды, еуропалық ағарту ісін жақтады, жаңартпаларды қалады. Мидхат паша бастаған шенеуніктер оның таққа отыруы — Османлы мемлекетінің жаңа дәуірінің басталуы деп санады.
Билеуінің 93 күні, 1876 жылдың 31 тамызында, тақтан тайдырылды. Жаңа сұлтан оның інісі II Әбділхамит болды. V Мұрат Босфор жағалауындағы Шыраған сарайына көшті. 1878 жылдың 20 мамырында бұрынғы сұлтанды таққа қайтаруды қалаған көтерілісшілер сарайға басып кірді, алайда V Мұрат таққа отыруды қаламады. Содан кейін II Әбділхамит әскері көтерілісті басты.
Садрағзамдары
Санат:21 қыркүйекте туғандар Санат:29 тамызда қайтыс болғандар Санат:Стамбулда туғандар Санат:Османлы империясының сұлтандары
Пало-дель-Видр
Пало-дель-Видр (Palau-del-Vidre) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Шығыс Пиреней департаментінде орналасқан. Сере округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 10,41 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 66133, пошта индексі — 66690.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2736 адамды құрады. Халық тығыздығы — 262,82 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Шығыс Пиреней департаментінің коммуналары
NGC 2488
NGC 2488 — Сілеусін шоқжұлдызында орналасқан E-S0 типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1790 жылы 18 наурызда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 2488 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 22520, UGC 4161, MCG 9-13-109, ZWG 287,29.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Сілеусін (шоқжұлдыз)
Джеральд Форд
Дже́ральд Рудольф Форд-кішісі (Gerald Rudolph Ford, Jr., туған кезіндегі өзгерген аты Лесли Линч Кинг-кішісі, Leslie Lynch King, Jr., бірақ балалық шағында ата-аналары ажырасқан соң әкесінің тегін алды) (14 маусым 1913 жылы, Омаха, Небраска штаты, — 26 желтоқсан 2006 жылы, Миридж, Калифорния штаты) — 38- АҚШ президенті,  1974 жылдан  1977 жылға дейін АҚШ республикалық партиясы мүшесі болған.
Өмір баяны
25 жыл бойы Форд АҚШ депутаты болып келді Мичиганда; 8 жыл бойы басқармашы болып келді.
1973 жылы АҚШ вице-президенті болып сайланды Спиро Агнюдің кетуінен кейін; 27 қараша Сенат және 6 желтоқсан мемлекет басшылар мүшесі. Бір жылға жетпей, 9 тамыз 1974 жылы, Джеральд Форд АҚШ президентіне сайланды, Никсон жұмыстан бастартқан соң. Фордтың сөздері : «Біздің көптеген қоқынышымыз бітті». Осылайша ол ең бірінші халық сайлауынсыз АҚШ президенті және вице-президенті болды.
Дереккөздер
Санат:АҚШ президенттері
Аналитикалық форма
Аналитикалық форма - толық мағыналы сөзбен көмекші сөздер тіркесуі және сөздердің орын тәртібі арқылы жасалған грамматикалық форма.
Дереккөздер
Санат:Лингвистика
Жақып Енжелов
Дереккөздер
Санат:1967 жылы туғандар Санат:Атырау облысында туғандар Санат:Қазақстан мұнайшылары
Хосе Эчегарай-и-Эйсагирре
Хосе Эчегарай-и-Эйсагирре (19 сәуір 1832 — 14 қыркүйек 1916, Мадрид) — испан драматург, 1904 жылғы әдебиет бойынша Нобель сыйлығының лауреаты.
Ерте шағы
Хосе Эчегарай-и-Эйсагирре 1832 жылы 19 сәуірде Мадридте баск отбасында дүниеге келген. Үш жасында ата-анасымен бірге Жерорта теңізі жағалауындағы Мурсия деген шағын қалаға көшті.
Хосе жоғары білімді Мурсия институтында алды, онда әкесі грек тілінің профессоры болған. Институтта оқып жүргенде Эчегарай латын және грек тілдерін жақсы көреді, жаратылыс тарихын зерттеді. Ол 14 жасында философия бакалавры дәрежесін алып Мадридке оралды. Мұнда ол 1853 жылы бітірген техникумда математиканы оқи бастады. Эчегарай колледжді бітіргеннен кейін бірнеше жыл инженер, кейін техникумда қолданбалы және теориялық математика пәнінің мұғалімі болып жұмыс істеді. Ол осы пәндер бойынша бірқатар мақалалар мен монографиялардың авторы ретінде танымал болды.
Ғылыми және саяси қызметі
Математикадан басқа, Эчегарай геология және саяси экономия саласында зерттеулермен айналысты, театр өнеріне әуес болды. Шамамен 1863 жылы інісі Мигель әуесқойлар театрының сахнасында қойылған пьеса жазғаны оған қатты әсер етті. Бұл оқиға негізінен болашақ драматургтің мүдделерінің ауқымын алдын ала анықтады.
Әдеби қызметі
1874 жылы Испанияда Бурбондар монархиясы қалпына келтірілгеннен кейін Эчегарай Францияға қоныс аударды. Мұнда ол Парижде тұрақтады, онда ол өзін толығымен әдеби және театр мүдделеріне арнады. Парижде ұзақ тұрмады және сол жылы Мадридке оралды, келе сала Айасека-и-Эйсагир шығармашылық лақап атымен өзінің алғашқы пьесасы «Чек кітапшасын» жазды. Ғылыми-саяси қызметті тастап, осы кезден бастап тек драмалық шығармалар жазумен айналысты. Эчегарайдың қаламынан жылына орта есеппен екі-үш пьеса шығады. Бұл пьесалар көбінесе испан театрларының сахналарында қойылып, олардың авторына үлкен танымалдылық әкелді. солға|нобай|273x273 нүкте| Хосе Эчегарай-й-Эйзагирре Эчегарайдың 60 пьесасының жартысы дерлік поэтикалық түрде жазылған, мысалы, «Кек алушының әйелі» романтикалық драмасы (, 1874), драматургке атақ әкелген алғашқы пьеса. «Қылыш сабында» пьесасы одан да сәтті болды (, 1875). 1877 жылы Эчегарай «Ессіздік немесе киелілік» пьесасымен жұмыс істей бастады, оның басты кейіпкері тек өзіне тән емес мінез-құлық қасиеттеріне байланысты - адалдық, турашылдық, бұзылмаушылық үшін жынды деп танылған. Пьеса ағылшын тіліне аударылды, содан кейін оны оқыған Джордж Бернард Шоу Эчегарайдың еңбегін жоғары бағалап, оның пікірінше, «Фридрих Шиллер, Виктор Гюго мектебіне тән категориялық, шынайы трагизмі бар...» деп айтты.
«Дон Хуанның ұлы» (, 1892) пьесасынан бастап Эчегарайдың жұмысы реалистік сипатқа ие болды. Аталмыш пьесада Генрик Ибсеннің әсері, әсіресе оның «Елестер» пьесасы айқын байқалады. Сыншылар «Дон Хуанның ұлын» салыстырмалы түрде салқын қабылдады, тек сол Бернард Шоу ғана ол туралы жақсы сөйлеп, «...«Елестер» сюжеті «жаңа ұлттық түсіндірмесін алды, бірақ сол моральді сақтады» деп атап өтті.
Эчегарайдың ең танымал шығармасы «Ұлы Галиото» пьесасы болды, 1881 жылы жазылған. Оның негізгі тақырыбы жазықсыз адамдарға зиян келтірген өтірік пен жала болды. Өнертанушы Федерико де Онистің айтуынша, «бұл пьесалар... драманың мәнін құрайтын дәстүрлі тақырыптар мен қақтығыстарды шеберлікпен және әсермен жаңғыртады».
Эчегарайдың даңқының шыңы 1890 жылдары келді. 1894 жылы драматург Испания корольдік академиясына сайланды. Сонымен бірге тарихта «98-жылдар буыны» деген атпен тарихта қалған бірқатар испандық жас жазушылар Эчегерайға үзілді-кесілді қарсы шығып, оның пьесаларын тым сентименталды, орынсыз деп тауып, Ибсенге еліктейді деп сөкті.
1904 жылы Эчегарай Фредерик Мистральмен бірге «Испан драматургиясының дәстүрлерін жаңғыртудағы көптеген еңбегі үшін» деген сөзбен әдебиет бойынша Нобель сыйлығын алды. Салтанатты шараға қатыса алмаған лауреатты құттықтау сөзінде Швеция академиясының мүшесі С.Д.Вирсен былай деді: «ескі испан драматургиясының шеберлері сияқты Эчегерай да өз шығармашылығында бай қиял мен талғампаз көркемдік талғамның бірлігін біріктіреді». 1912 жылы Эчегарай рыцарлық «Алтын бөрте» орденімен марапатталды.
Драматург 1916 жылы 14 қыркүйекте Мадридте қайтыс болды. Ол 84 жаста еді.
Эчегарай шығармашылығы туралы сыншылардың пікірлері әртүрлі. Кейбіреулер оны классикалық және қазіргі испан драматургиясының арасындағы байланыстырушы болды деп санайды, ал басқалары, керісінше, оның жұмысын XIX ғасырдың аяғында испан театрының құлдырауының дәлелі деп санайды. Американдық әдебиеттанушы В. Ньюберри, Эчегарай Луиджи Пиранделлоға айтарлықтай әсер етті және олардың екеуі де өз жұмыстарында романтизмді «сатиралық мазаққа ұшыратты, осылайша осы бағытты ұстанғаны үшін сынның қорлауын болжады».
Сыртқы сілтемелер
Санат:Әдебиеттен Нобель сыйлығының иегерлері Санат:Алтын руна орденінің иегерлері Санат:Испания драматургтері
Ацетальдегид
thumb|Файл тақырыбы thumb|Файл тақырыбы Ацетальдегид немесе сірке альдегиды  немесе этаналь немесе метилформальдегид - химиялық формуласы:СH3СHO органикалық қосылыс, альдегид. Табиғатта кең таралған: піскен жемісте, кофеде, нанда кездесетін, өндірісте үлкен мөлшерлерде жасалатын маңызы зор альдегид.
Физикалық қасиеттері
Ацетальдегид - түссіз, тыныс тарылтатын күшті иісі бар сұйық зат. Қайнау температурасы - 20,8°С, балқу температурасы - 124°С, тығыздығы - 783 кг/m³. Су, спирт және эфирмен қандай мөлшерде болса да араласа береді. Уытты зат.
Рационалдық құрамы: С2H4O C 54,53 %, H 9,15 %, O 36,32 %
Молярлық массасы:	44,0526 ± 0,0022 г/моль
Алынуы
2003 жылдың мәліметі бойынша, бүкіл әлемде ацетальдегид жылына 1 млн тонна алынады.
Кучеров реакциясы
Бұл тәсілде этил спиртің тотықтандырады немесе дегидратация жасайды, мыс немесе кұміс катализатордың қатысуымен:
Вакер процессі
Соңғы уақытта өндірісте ацетальдегидті алу үшін Вакер процесін қолданады ).
Тотықтандырғаш ретінде Паладий хлориді қолданылады. Мыс хлориді мен оттек қатысуымен өтеді:
Химиялық қасиеттері
Басқа да α-көміртек атомында сутекпен карбонилды қосылыстары бар химикалық заттарда сияқты, ацетальдегидте таутомерия байқалады: бөлме температурасында енол тұзеледі ):
Ацетальдегид қышқылдардың әсерінен оңай полимерленіп, сұйық паральдегид (СH3СHO)3 және  кристалдық метальдегид (СH3СHO)4 береді, ал екеуіне күкүрт қышқылдан қосып қыздырса, олар ажырап, қайта Ацетальдегид түзеді.
Сэйнт Чарльс (Мэриленд)
Сэйнт Чарльс (St. Charles) — Мэриленд штатының Charles округіне жататын АҚШ қаласы.
Ацетальдегид
Қолдануы
Ацетальдегид сірке қышқылы, бояғыштар, дәрі-дәрмек, хош иісті заттар алуда және органикалық синтезде қолданылады.
Сэйнт Чарльс (Мэриленд)
Қала тұрғындарының саны 33379 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 30.9 км² шамасында. FIPS коды — 24-69350.
Ацетальдегид
Дереккөздер
Санат:Органикалық заттар
Көзімнің нұрысыз
«Көзімнің нұрысыз» — Абайдың 1894 жылы жазған өлеңі, 4 тармақты 6 шумақтан тұрады.
Өлеңнен ұлы ақынның адам, әке ретіндегі балаға деген, сүйікті ұлы Әбдірахманға деген бүкіл сол тұстағы жан тебіреністің алай-түлей құйын сәттері елес береді. Үлкен үміт артқан азаматтан айрылып қаламын-ау деген қатерлі қауіп ақын жанын азапқа салып, әр қилы шарғы, әрекет іздестіргендей. Алмай тынбайын деп келе жатқан жалмауыз дертке не шара, көңілін кетеріп, ойын сергітсе болмас па?! Жазылып, сауығып кетер жол қайда? Ондай дару бар ма? Ондай дару, ондай ем алладан рахым тілеп, бейіл сұрап, көтеру ғой! Соның бір қалауы әлсіз ғана жібек жіптей бауырлас ыстық сезімді Кәкітай боп білдіру ғой. Әке боп толғай-толғай күңірене келіп, енді не айтарға білмей таусылғанда ұлы жүрек туыстық толғау сезімге аунап, беріледі, егіледі, төгіледі. Бар жылы сөздерін ақтарады аямай. Сарқылмайтын сағынышты ғашық сәулелер. Көздің нұры да, өмірдің гүлі де, қуаныш та, жұбаныш та азулы әке үшін, барлық туған-туысқандар үшін - Әбдірахман еді. Енді сол асыл азаматтың амандығын «зар қылып тілеуден» басқа не бар? Уайымға, қайғыға берілмеу керектігін ойлап, кеудені көтере түскенге ақын өзін-өзі жұбатқандай, үмітке ұстатқандай, сенімге ұмтылғандай.
«Ағатай, сағындым Есен-сау көрмекке» дейді Кәкітай боп арпалысып, алысып, «Осы хатымнан күш-қуат алып, жан сергітер ермек тапсаңыз, менің мақсатым - сол» деп шырқырайды жан сәлемі, ет жүрек тілегі. Әлеңұлы ақынның «Көзімнің қарасы» деген өлең үлгісін тағы да алдыңызға алып келеді. Өлең алғаш рет ақын шығармаларының 1933 жылғы жарық көрген толық жинағында жарияланған. Басылымдарында текстологиялық өзгерістер кездеспейді.
Өлең қарақалпақ, қырғыз, орыс, өзбек, үйғыр т. б. тілдерге аударылған.
Дереккөздер
Санат:Абай Құнанбайұлы
Тауншип
Тауншип (township) — ауданның британдық бірлігі. 1 тауншип 6*6 мильтең ауданға. 1 т = 93, 23957 км2.
Дереккөздер
Санат:Өлшеу техникасы Санат:Аспаптар
Середчиха
Середчиха — Ресейдегі өзен. Новосибирск облысы, Алтай өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Обь өзенінің сол жағалауынан 3368 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 18 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Барнаул қаласынан Чумыш өзенін қоспағанда, Новосибирск су торабына дейін. Өзен саласы — (Жоғарғы) Обь тармағының Томаға қосылу құйылысына дейінгі су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Жалпы хұкімді соттар
Жалпы хұкімді соттар – азаматтық, қылмыстық, әкімшілік істер мен өздерінің құзыретіне жатқызылған өзге де істерді қарайтын сот органдары.
Жалпы хұкімді соттар жүйесінің негізгі буыны – аудандық (қалалық) сот. Ол бірінші сатыдағы (инстанциядағы) сот болып табылады және өзінің қарауына жатқызылған сот істері мен материалдарын қарайды. Қылмыстық істердің барлық түрлерін (мән-жайды ауырлататын жағдайда қасақана кісі өлтіру туралы, ұрлықтың қауіпті түрлері туралы, мемлекеттік билікке қол сұғу туралы, өлім жазасына кесілетін қылмыстар туралы, заң бойынша жоғары тұрған соттардың немесе әскери соттардың қарауына жатқызылған басқа да бірқатар істерден басқа) қарауға құзыретті. Аудандық (қалалық) соттардың құзыретіне қылмыстық істерді қараумен қатар азаматтық істерді (азаматтық, отбасылық, еңбек, өзге де құқықтық қатынастардан туындайтын істерді, әкімшілік құқық бұзушылықтан туындайтын істерді) қарау да жатады.
Облыстық соттар аудандық (қалалық) соттардан тікелей жоғары және Жоғары Соттан төмен тұрған соттар болып табылады. Олар құзыреті, сот жүйесіндегі жағдайы бойынша бірдей және бірінші сатыдағы кассациялық қадағалау соты ретінде әрекет етеді. Жоғары Сот азаматтық, қылмыстық, әкімшілік істер мен өзге де соттылық істер бойынша Жоғары Сот органы болып табылады, заңда көзделген іс жүргізу нысандарында төмендегі соттар қызметіне сот қадағалауын жүзеге асырады, сот тәжірибесі мәселелері бойынша түсініктер береді.
Дереккөздер
Санат:Сот
Актив турбина
Актив турбина — жұмыстық дененің (газ, бу, сұйықтық) потенциалдық энергиясының кинетикалық энергияға түрленуі айналмалы қалақшаларға жетпей-ақ, жылжымайтын сопло немесе бағыттауыш аппаратта жүзеге асатын турбина. Жұмыстық дене ағыны актив турбина қалақшалары арасындағы қисық арналарда (каналдарда) бағытын өзгертіп, турбинаны айналдырады. Соның нәтижесінде оның кинетикалық энергиясы механикалық энергияға түрленеді.
Дереккөздер:
Қазақ энциклопедиясы I том
Санат:Физика
Пьятеда
Пьятеда (Piateda) — Италиядағы коммуна, Ломбардия әкімшілік аймағына қарасты Павия провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2319 адамды құрайды. Халық тығыздығы 33 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 70 км² шамасында. Пошта индексі — 23020.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ломбардия елді мекендері
Екиан-Плаж
Екиан-Плаж (Équihen-Plage) — Франциядағы коммуна. Нор-Па-де-Кале аймағына қарасты Па-де-Кале департаментінде орналасқан. Булонь-сюр-Мер округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 3,81 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 62300, пошта индексі — 62224.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2917 адамды құрады. Халық тығыздығы — 765,62 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Па-де-Кале департаментінің коммуналары
Сатылы тарамды иерархия
Сатылы тарамды иерархия — реттелген, бір-біріне тәуелді объектілердің деңгеймен орналасып, олардың бір-бірімен байланысын анықтайтын жүйе. Түрлі техникалық жабдықтар базасында құрылған, өзгеру конфигурациясы тиімді көп деңгейлі жүйе. Олар әрдайым бір деңгейде және біркелкі болады.
Иерархиялық құрылым негізіне сүйеніп, төменгі деңгейлердің қызметі мен функциялары жоғары деңгейлердің функциялары мен қызметтерін қолдап отырады.
Дереккөздер
Санат:Электроника
Ацетат талшығы
Ацетат талшығы - ацетилцеллюлозадан жасалатын талшықтар.
Ацетат талшықтың диацетилцеллюлозадан және үш ацетилцеллюлозадан алынатын 2 түрі бар. Диацетилцеллюлоза ацетонда ерітіліп, ал үш ацетилцеллюлоза - метиленхлоридте еріп, одан талшықтар жасалады. Ол үзын жіп және штапель түрінде шығарылады.
Ацетат талшықтар ылғалды вискозадан аз тартады, созылғыштығы одан екі есе артық. Ультракүлгін сәулелерін жақсы өткізеді. Қышқыл, сілті және кейбір органикалық ерткіштер әсеріне онша төзімді емес.
Дереккөздер
Санат:Органикалық заттар
Пине (Эро)
Пине (Pinet) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Эро департаментінде орналасқан. Безье округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 8,83 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 34203, пошта индексі — 34850.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1351 адамды құрады. Халық тығыздығы — 153,0 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эро департаментінің коммуналары
Тарбағатай дембеті
Тарбағатай дембеті (Mertensia tarbagataica) – айлауыктар тұқымдасы, дембет туысына жататын көп жылдық шөптесін өсімдік.
Таралуы
Тарбағатай жотасында, қорымтасты беткейлерде өседі.
Биологиялық сиппатамасы
Биіктігі 10 – 12 см, тамыр сабағы жіңішке, жерге төселіп көлбей өседі. Сабағының түбіндегі жапырақтары жалпақ,  күрек пішінді, жоғарылаған сайын жүрек тәрізді, сағағы қысқарып өркенге отырмалы бекінеді. Гүлдері қос жынысты, аталығы 5, тостағаншасы қурап түспей, сақаталып, жеміс сыртын  қаптап жатады. Қою көк түсті күлтесі кіріккен. Гүлдері жартылай шатырша гүлшоғырына топталған. Тұқымынан көбейеді. Маусым – шілде айларында гүлдеп, шілдеде жеміс салады. Жемісі – жаңғақша, ұзындығы 4 мм-дей. Жылдан жылға таралу аймағы азайып бара жатқан, өте сирек кездесетін түр болғандықтан қорғауға алынып, «Қызыл кітабына» енгізілген.
Дереккөздер
Санат:Айлауықтар
Тянь-Шань таулы өлкесі
Тянь-Шань таулы өлкесі, Қазақстан жерінің оңтүстік-шығыс және шығыс бөлігін қамтиды. Негізінен ендік бағытқа жақын жатқан тау тізбектерінен құралады. Биік шыңдары – Жеңіс (7439 м) және Хантәңірі (6995 м).
Қазақстанға Қаратау, өгем, Қырғыз Алатауы, Шу-Іле таулары, Іле Алатауы және Кетпен (Ұзынқара) жоталары қарайды. Тянь-Шань жоталары палеозой және кембрийге дейінгі шөгінді, метоморфтық және атпа жыныстарынан түзілген. Қазаншұңқырлары мен аңғарлары негізінен кайнозойдың борпылдақ шөгінді жыныстарымен жабылған. Өлке протерозой, каледон және герцин қатпарлық қозғалысына ұшыраған. Герциннен кейінгі уақытта палеозойлық жоталар пенеплендік (тегістелу) процеске ұшырап, бүкіл палеоген және неогеннің басында Тянь-Шань түгелдей тектоникалық көтерілімі, төмендеуі байқалған платформа болған. Неогеннің аяғынан бастап бүкіл төрттік дәуірді қамтыған күшті дифференциалдық қозғалыс амплитудасының артуынан платформалық режим бұзылып, қазіргі Тянь-Шаньның жер бедерлік пішіні қалыптасқан.
Өлке өзен торына бай. Оның сұр және сортаң топырақты шөлді бөлігі қызғылт қоңыр және қара топырақ жамылғысындағы бұта және ағаш сирек өсетін бөктерлік шөлейт пен дала белдемдеріне ауысады. Тау жоталарының орта белдеуіндегі қалың орман өскен қоңыр топырақты жерлер жоғарырақтағы қылқан жапырақты орманды алқапқа жалғасады. Одан биігіректе альпі шалғыны белдемі орналасқан. Тянь-Шань таулы өлкесі 2 облысқа және 6 өңірге бөлінеді.
Сілтемелер
Санат:Таулар
Асау мәстек
Асау мәстек - ұлттық ойын. Жазық алаңда өтеді.
Ойынға қатынасушы жастар жиылып келіп, асау мәстек құрады. Ол үшін 4—5 қадамдай қашықтықтан екі мықты қада қағады. Кейде бұған өсіп тұрған екі ағашты да пайдалануға болады. Жерден 50—70 см. биіктікте екі қаданың арасына арқан байлайды да, оның үстіне ескі көрпеше (шапан, тон) салады. Ойын жүргізуші балаларды ойынға тақпақ айтып шақырады:
Әй, ер екенің білейін, Ешкі сойып берейін. Тақия алсаң еңкейіп, Құламасаң төңкейіп, Ерлігіңе сенейін!
Өзінің ептілігін сынағысы келген ойыншы:
Асау мәстек бұл болса, Үйретейін көріңіз, Маған таяқ беріңіз!
— деп, ортаға шығады. Ойын жүргізуші таяқты беріп тұрып санай бастайды:
Міне, саған таяқ, Үшке дейін санақ. Бір..„ Екі... Үш...
Ойынға шыққан жас санақ біткенше таяқтың көмегімен арқанның үстіне атша мініп алуы тиіс те, жерден еңкейіп тақия алады. Жеңіп шықса ойын жүргізуші айыпты болады да, жығылса өзі айып тартады.
Айып өлең айту, ән салу немесе қораз болып шақыру, түйедей боздау, ешкі сияқты маңырау түрінде болады.
Дереккөздер
1. Қазақ халқының салт-дәстүрлері кітабы, Атамұра 2011ж. 2. ↑http://kitaptar.com/
Санат:Қазақтың ұлттық ойындары
Евдокия Федоровна Данченко
Данченко Евдокия Федоровна 1920 жылы Калинин облысы Ашевск ауданы Гриве елді мекенінде туған. Еңбек жолын 1937 жылы Ленинградтағы С.М.Киров атындағы зауытта фрезеровші болудан бастаған. 1944 жылы Қазақстанға қоныс аударған. 1950 жылдан Петропавл қаласындағы В.В. Куйбышев атындағы зауытта фрезеровші болып істеді. 1960 жылы 7 наурызда КСРО Жоғарғы Кеңесінің Жарлығымен Евдокия Федоровна Данченкоға Социалистік Еңбек Ері атағы берілді.
Дарья-Шорка
Дарья-Шорка — Ресейдегі өзен. Пермь өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Нош өзенінің сол жағалауынан 11 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кама Березники қаласынан Косьва (бастауынан Широков су торабына дейін), Чусовая және Сылва өзендерін қоспағанда Кама су торабына дейін. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Алгозу
Алгозу (Algoso) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Браганса округінің құрамына кіреді. Вимиозу муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Алту-Траз-уш-Монтеш экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 279 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 36,92 км² шамасында. Халық тығыздығы — 7,6 адам/км².
Ауданның қамқоршысы — Әулие Себастьян.
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Траз-уж-Монтиш және Алту-Дору провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Браганса округінің елді мекендері
Монти-Сиан
Монти-Сиан (Monte Sião) — Бразилиядағы муниципалитет, Минас-Жерайс штатында орналасқан. Оңтүстік және оңтүстік-батыс Минас-Жерайс мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Посус-ди-Калдас экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 18 836 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 290,201 км² шамасында. Халық тығыздығы — 64,9 адам/км².
Тарихы
Қала 1936 жылы құрылған.
Санат:Минас-Жерайс елді мекендері
Красный Ключ (Мишкин ауданы)
Красный Ключ — Башқұртстанның Мишкин ауданындағы ауыл, Камеев ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 6 адамды құрады. Пошта индексі — 452356, ОКАТО коды — 80243835005.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Ботсван телевизиясы
Ботсван телевизиясы – Ботсвандағы телеарналарды құрайтын жүйе.
Ботсван мемлекетінде телевизия өз қызметін 2000 жылы шілде айынан бастаған. Бұл жағдай алғашқы Botswana Television (BTV) телеарнасының пайда болуымен тікелей байланысты. Аталған елде сөз бостандығы конституциямен бекітілген. Алайда Ботсван оппозициясы өз эфирлік Уақыттарының желініп қалатындығын жариялайды.
Мемлекеттік телеарнадан бөлек Ботсванда Gaborone Television атты жеке коммерциялық телеарна хабар таратады. Аталмыш арна GBC (Gaborone Broadcasting Company) компаниясының иелігінде.
Кито
thumb|250px|Кито thumb|left|250px|Metropolitan Cathedral of Quito. Кито (San Francisco de Quito) — кечуа үндістерінің астанасы. Эквадордың астанасы Кито Оңтүстік Американың солтүстік-батыс бөлігінде, Андыдағы тауаралық қазаншұңқырда, Пичинча жанартауынан алыс емес жерде, оның Оңүстік беткейінде теңіз деңгейінен 2818 м биіктікте орналасқан. Қаладан экваторға дейінгі қашықтық 24 км. Кито мен оның айналасының климаты таулы экваторлық.
Қаланың теңіз деңгейінен елеулі биіктігі бұл жерде тропиктік ыстық тың болмайтынына жағдай жасаса, экваторға жақындығы жылдық температураның құбылуын төмендетеді. Кито аумағында жауын-шашын мөлшері жылына 1100-ден 1200 мм-ге дейін болады, негізінен, ол қыркүйектен мамыр айына дейін нөсер жауындар түрінде түседі.
Халқы
Кито халқының саны 1,5 млн адамнан асады. Астана тұрғындарының 40%-ын кечуа үндістері, 40%-ын испан-үндіс метистері, 10%-ға жуығын негрлер мен еуропалык және азиялық елдерден шыққандардың шамалы бөлігі құрайды.
Мемлекеттік тілі, діні
Мемлекеттік тілі – испан тілі, бірақ жергілікті халықтың басым бөлігі кечуа үндістерінің тілінде сөйлескенді артық көреді. Қаладағы дінге сенушілердің көпшілігін католиктік христиандар қүрайды.
Тарихы
Кито б.з.д. I мыңжылдықтың соңында салынып, Киту үндіс мемлекетінің астанасы болып табылды. Оны XV ғасырда инктер басып алды.
1531 жылы капитан Себастьян де Белалькасар ежелігі үндіс қаласы орналасқан аумақты басып алып, оның орнына Сан-Францискода Кито (кейіннен қала атауы қысқартылған нұсқасында қолданыла бастады) испан қонысының кегізін қалады.
Кито — Оңтүстік Американың ең әдемі қалаларының бірі
Кито — Оңтүстік Американың ең әдемі қалаларының бірі, Онда дәстүрлер мен мәдениеттердің толып жатқан түрлері таңданарлық түрде үйлесім тапкан. Қала архитектурасы испандық, голландық және құрылыстың үндістік стильдерінің үйлесімді ұштасуымен ерекшеленеді. Қала шегінде көптеген мәдени-тарихи ескерткіштер сақталған. Олардың ішінде XVII ғасырдағы собор, ежелгі шеберлер оймыштар мен жапсырмалармен бай әшекейлеген монастырьлар отарлық кезіндегі бірнеше зайырлық ғимараттар бар. Кито аумағында орналасқан Сан-Франциско, Сан-Агустин, Ла-Кампания мен Санта-Доминго шіркеулерінде ескі мүсіндер мен суреттер сақталады. XX ғасырда қазіргі заман архитектурасының көзге түсер ғимараттары пайда болды. Кито — Эквадордың мәдени, білім беру орталығы. Қалада Эквадордың Католиктік университеті, Эквадордың Орталық университеті, 24 мамыр атындағы әйелдер колледжі, әйелдердің педагогикалық институты, Ұлттық политехникалық мектеп, журналистер дайындаудың Латынамерикалық орталығы, музыкалық Ұлттық академиясы, Көркемөнер мен хореография орталығы жұмыс істейді.
Қалада бірқатар мұражайлар: Орталық университет мұражайы, өнердің ұлттық мұражайы, өнер мен тарихтың қалалық мұражайы, археология мен этнография мұражайы, "Антонио Сантьяго" антропологиялық мұражайы, археологиялык мұражай, минералогия мұражайы орналасқан. "Банко сентраль дел Экуадордың" жанында көркемсурет галереясы бар.
thumb|center|1000px|Arbolito Park
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кито
Бахрейн теледидары
Бахрейн теледидары – 1973 жылдан бастап «Бахрейн телевижн» ұлттық тележүйесі жұмыс істейді.
Бұған дейін көрші араб мемлекеттерінің телехабарларын қабылдаған болатын. Теледидар саны да Германия және Жапониямен салыстырғанда жоғары. Ал араб елдерінде бұл жағынан тек Катарды ғана алдарына шығарады.
Қазіргі кезде (2000) аралдағы осы араб мемлекеті елді Қиыр Шығыс пен Еуропаға қосатын стратег, база ретінде белсенді жұмыс жүргізіп келеді. Бұған Бахрейннің географиялық жағдайы мен бірінші класты байланыс жүйесінің болуы маңызды фактор болып саналады.
Кіші Қарасу
Кіші Қарасу — Абай облысы Жарма ауданындағы ауыл, Қарасу ауылдық округі орталығы.
Бахрейн теледидары
Қазіргі кезде барлық ақпараттық каналдар «Бателко» компаниясының иелігінде. Бұл «Кэйбл энд уайрлесс» компаниясын бахрейнизациялау нәтижесінде құрылды. Қазір Парсы шығанағында Бахрейнді БАӘ-мен, Катармен, Кувейтпеп қосатын суасты кабелін төсеу жұмысы жүріп жатыр. Бұл кабель 1200 байланыс каналына есептелген.
Кіші Қарасу
Географиялық орны
Аудан орталығы - Қалбатау ауылынан солтүстік-батысқа қарай 75 км-дей жерде.
Бахрейн теледидары
«Бателко» қазіргі заманға сай технологиямен жабдықталған. Бахрейндегі АРАБСАТ коммуникациялық жүйесі арқылы 1994 жылдан бастап хабар тарататын спутниктік арнаның өз бағдарламаларын жасау үшін жеткілікті базасы жоқ. Сондықтан ВВС, GNN және Египеттің космостық теледидары хабарларын ретрансляциялау арқылы көреді.
Дереккөздер
Санат: Журналистика Санат:Бұқаралық ақпарат құралдары
Кіші Қарасу
Дереккөздер
Санат:Жарма ауданы елді мекендері
Плеохроизмді аулашықтар
Плеохроизмді аулашықтар - бір никольде микроскоп үстелшесін айналдырғанда байқалатып әр түрлі түсті қабықшалар. Олар циркон, ортит, монацит, ксенотим сияқты радиоактивті минералдардың слюдалар, амфиболдар, хлориттер, пироксендердегі кірікпелерінің айналасында болады. Плеохроизмді аулашықтардың құрылымы белдемді болады.
Дереккөздер
Санат:Геология
Фаедо
Фаедо (Faedo) — Италиядағы коммуна, Трентино — Альто-Адидже әкімшілік аймағына қарасты Тренто провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 586 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 58 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 10 км² шамасында. Пошта индексі — 38010.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Трентино — Альто-Адидже елді мекендері
Жанна д’Арк
Жанна Д’арк, Орлеан қызы (Jeanne d'Arc; 6 қаңтар 1412 ж. ш., Франция, Домреми – 30 мамыр 1431 Руан) — Францияның ұлттық батыр қызы. Жүз жылдық соғыс (1337 — 1453) кезінде француз халқының ағылшындарға қарсы азаттық күресін басқарған.
Француз әдебиетімен жақсы таныс болған Абай ғақлияларының Отыз жетінші сөзінде. «Сократқа у ішкізген, Иоанна Аркті отқа өртеген, Ғайсаны дарға асқан, пайғамбарымызды түйенің жемтігіне көмген кім? - деген сұрақ қойып алады да, «Ол - көп, ендеше көпте ақыл жоқ. Ебін тап та жөнге сал» деп жауап береді. Ақын кім не айтса соған сеніп, әлдеқандай біреулердің қол шоқпарына айналып отырған қараңғы көпшілік бұқараны ашына сынайды. Өзі өмір сүрген ортадағы, өз айналасындағы күштінің алдында қойдай ыққан, ырықсыз тобырдың парықсыз істерін әлем тарихындағы осындай деректермен дәлелдейді.
Дереккөздер
Санат:6 қаңтарда туғандар Санат:1412 жылы туғандар Санат:Вогез департаментінде туғандар Санат:30 мамырда қайтыс болғандар Санат:1431 жылы қайтыс болғандар Санат:Руанда қайтыс болғандар Санат:Франция әулиелері Санат:Жанна д’Арк Санат:Франция тұлғалары Санат:Католик әулиелері Санат:Англикан әулиелері Санат:Жүз жылдық соғыс қайраткерлері Санат:Отқа өртелгендер Санат:Соғыстағы әйелдер Санат:Қайтыс болғаннан соң ақталғандар
Кеңес Нұрланов
Кеңес Нұрланов (1962 жылы 1 наурызда Қарағанды облысы Ақтоғай ауданында туған) — актер. Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері (2012). Қазақстан жастар одағы сыйлығының иегері (1996). Қалибек Қуанышбаев атындағы қазақ мемлекеттік академиялық музыкалық драма театрының актері. Арғын тайпасы, Қаракесек руының Сарым бұтағынан шыққан.
Сахнадағы негізгі рөлдері
М. Әуезов «Айман-Шолпан» – қортық шал, «Қарагөз» – Нарша, «Еңлік-Кебекте» – Кебек, «Абай» – Әбдірахман, Керім, Ғ. Мүсірепов «Қозы Көрпеш-Баян сұлу» – Қозы, Қодар, «Ақан сері-Ақтоқты» – Балта, М. Мақатаев «Қош махаббат» – Қасым, Г. Гауптман «Ымырттағы махаббат» – Ганефельд, С. Мұқанов «Мөлдір махаббат» – Бүркіт, Р. Мұқанова «Мәңгілік бала бейнесі» – Құмар, Қ. Гоцци «Турандот ханшайым» – Калаф, С. Торайғыров «Қамар сұлу» – Ахмет, Ш. Айтматов «Ақ кеме» – Момын шал, Ә. Нүрпейісов «Қан мен тер» – Құдайменде, О. Бөкей «Құлыным менің» – Қаражан, М. Шаханов «Көкейтесті» – Шоқан, Э. Хушвақтов «Қызыл алма» – Оразбай, А. Цагарели «Гамарджоба» – Акоп, Қ. Жүнісов «Махаббат мелодрамасы» – Әмір, И. Штраус «Жұбайлар жұмбағы» – Амадей, М. Фриш «Дон Жуанның думаны» – Дон Диего, Е. Жуасбек «Терең тамырлар» – Асқар, У. Шекспир «Гамлет» – Полоний, Қ. Шаңғытбаев, Қ. Байсейітов «Қыздар-ай» – Әбдіқадыр, Ш. Мұртаза «Бір кем дүние» – молда, Қ. Жиенбай «Таңғажайып планета» – Уәли, Ж. Ануй «Жалын жұтқан Жанна Д’арк» – Архиепископ, Д. Рамазан «Абылай ханның арманы» – Князь уван ураков, Р. Отарбаев «Көлеңкесіз жолаушы» – шеф, С. Мұқанов, Ш. Уәлиханов «Шоқан» – Мұса Шорманов, т.б. көптеген рөлдері бар.
Марапаттары
Санат:Қазақ ұлттық өнер академиясы түлектері Санат:Қазақстан театр актерлері Санат:Қалибек Қуанышбаев атындағы қазақ мемлекеттік академиялық музыкалық драма театры тұлғалары Санат:Қазақстан Жастар одағы сыйлығының иегерлері Санат:1 наурызда туғандар
Үлкен Ярей-Шор
Үлкен Ярей-Шор — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы, Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Үлкен Роговая өзенінің оң жағалауынан 163 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Уса өзені. Өзен саласы — Уса, өзен алабы — Печора.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Коми Республикасы өзендері Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері
Кодер
Кодер.
Дереккөздер
Санат:Электроника
Терісаққан
Елді мекендер:
Ай-Сугултью-Еган
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вах өзені. Өзен саласы — Васюганнан Вахқа дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Антропологиялық педагогика
Антропологиялық педагогика - адам табиғатының біртекті құрылысымен салыстыра отырып, тәрбие құрылысын түсінуге болатын философиялық тәрбиенің негізі: К. Ушинский. адамды өз табиғатының барлық тәрбие өнеріне арнайы қосымшамен көрініс арқылы зерттеу А.П. тәрбие адамзат болмысының агрибуты ретінде анықталады.
Дереккөздер
Санат:Педагогика Санат:Терминология
Касабермеха
Сыртқы сілтемелер
Санат:Малага елді мекендері
Монтекорвино-Пульяно
Монтекорвино-Пульяно (Comune di Montecorvino Pugliano) — Италиядағы коммуна, Кампания әкімшілік аймағына қарасты Салерно провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 8939 адамды құрайды. Халық тығыздығы 311 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 28,72 км² шамасында. Пошта индексі — 84090.
Елді мекеннің қамқоршысы — San Bernardino da Siena. Жыл сайынғы мерекесі — 20 мамыр.
Сыртқы сілтемелер
Кампания елді мекендері
Кәдімгі көпіршік
Кәдімгі көпіршік, Генционa (Gentifna) — көпіршіктер тұқымдасына жататын өсімдік. Су бетінде жүзіп жүреді, сабағының ұзындығы 1 см, тарамдалған. Жапырағының ұзындығы 1,5-5 см, онда ірі көпіршіктер болады. Жайық өңірінде Аққұмда, Шежінде жиі кездеседі. Тамырсыз өсімдік. Үрлеген жел мен толқынның әсерінен таралады. Сабағының жоғарғы жағында пайда болатын арнайы қалың бүршіктің көмегімен қыстайды. Жапырағындағы көпіршік жәндіктерді, шаян тәрізділерді ұстайтын құрал қызметін атқарады. Кәдімгі көпіршіктің ішіне қарай ашылатын қақпағы болады. Оны байқаусыз басқан жәндіктер қайта шыға алмай, ішінде өледі. Бұл өсімдік үшін қорек болып табылады. Өсімдік арнайы тарату әдісімен өсіріледі.
Дереккөздер
Санат:Биология Санат:Қазақстан флорасы
NGC 6947
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1834 жылы 28 қыркүйекте Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 6947 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 65193, ESO 401-3, MCG -5-48-28, AM 2038-323.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Микроскоп (шоқжұлдыз)
Облыстық радио-телевизия хабарын тарату орталығы (ОРТХТО)
Облыстық радио-телевизия хабарын тарату орталығы (ОРТХТО). 1%9 ж. Облыстық радио-телевизия орталығынан жеке бөлініп шығып, өз алдына жеке құрылды. Биікт. 180 м телевизия мұнарасы, хабар тарататын ст. бар. Байланыстың тех. құралдары мен автомат құрылғыларды кезеңмен жетіддіріп дамыту, радио-телевизия хабар таратқыштарын орнату, радиорелелі байланыс желісінін көмегі (1970) және «Орбита-2» көсмостық байланыс жүйесін салуды аяқтау Орталық телевизияның 1-, 2- бағдарламаларын, 1-, 9, 12- каналмен респ. және жергілікті бағдарламаларды көруге мүмкіндік берді. Облыс ауылдарында қазіргі замаңғы 60 телевизиялық аппаратура кешені орнатылып, бұл Орталық телевизия бағдарламасын қабылдауға жағдай туғызды. Қарағанды облысының түрлі пунктгерінде орнатылған ОРТХТО-ның тех. құралдары мен ретрансляторлар Орталық теяевизияның 1-бағдарламасын облыс халқының 97,2%-ы көруін қамтамасыз етті. Қарағандының және серіктес қалалардын телекөрермендері айкын кабылдау аймағынан (60-80 км) 4 телевизия бағдарламасын көруге, «Маяк» радиобағдарламасың, тәулігіне 4 сағат берілетін стереофондық радио хабарларды тындауга мүмкіндік алды (1987). Қайта кұру кезеңінде жеке меншік, коммерциялық телекомпаниялар мен радиостансалардың пайда болуы техникалық ғимараттың аппарат залының құрылысы аяқталды, оңда 1998 жылдан бастап Новосибирскінің «Иртыш» ӨБ шығарған радио және телехабар тарату құрылғылары орнатылды. Жаңа радиохабар тарату стансасын «Еуропа-плюс», НТК, КТК каналдары аналог жабдықтарда алғашқы болып пайдалаңды. 2002 ж. қаладағы барлық радио және телевизия қабыддағыштарын толық көшіру аяқталды. ОРТХТО 2004 ж. Қазтелерадио филиалы Облыстық радио және телевизия дирекңиясы (ОТРД) болып өзгертілді.
Рүстем Жүрсінбекұлы Мәліков
Рүстем Жүрсінбекұлы Мәліков (9 қыркүйек 1992 жылы, Өскемен) — Қазақстан Республикасының еңбек сіңірген спорт шебері (армрестлинг), төрт дүркін әлем чемпионы.
Өмірбаяны
Өскеменде тұрады және жаттығады. Жаттықтырушы – ҚР ЕСЖ Қыдырхан Сатыбалды.
2009 жылы Ташкентте өткен Азия чемпионатында 60 келіге дейінгі салмақта жасөспірімдер арасында алтын медаль жеңіп алып, Венецияда өтетін әлем чемпионатына жолдама алды.
2010 жылы Лас-Вегаста өткен әлем чемпионатында жасөспірімдер арасындағы чемпионатта 60 келіге дейінгі салмақ дәрежесі біріншілігінде өнер көрсетіп, сол қолымен — «күміс», оң қолымен — «қола» жүлдегер атанды.
2011 жылдың тамыз айында Гауохад қаласында (Үндістан) өткен Азия чемпионатында 60 келі салмақта чемпион атанды.
2011 жылы Алматыда өткен әлем чемпионатында сол қолмен 60 келі салмақ дәрежесінде басым түсті.
2012 жылы Швецияда, Словакияда, Италияда өткен бірнеше халықаралық турнирлерде жеңімпаз атанып, Тараз қаласында өткен турнирде тағы да Қазақстан чемпионы атанса, кейін Иранда өткен жарыста Азия чемпионы атағын сенімді түрде жеңіп алды.
2012 жылы Сан-Висентеде (Бразилия) өткен әлем чемпионатында ол қайтадан сол қолымен 60 келіге дейінгі салмақ дәрежесін жеңіп алды, оң қолымен ол тек бесінші болды.
Осы жеңісі үшін Рүстемге «Қазақстан Республикасының еңбек сіңірген спорт шебері» құрметті атағы берілді.
2012 жылы қарашада Варшавада армрестлингтен әлем кубогында Рүстем оң қолмен армрестлингтен 63 келіге дейінгі салмақта алтын, сол қолымен күміс алды.
ШҚУ дене шынықтыру және спорт факультетінің 2 курс студенті, Өскемен титан-магний комбинатында спорт нұсқаушысы болып жұмыс істейді.
Сілтеме
Санат:Қазақстанның еңбек сіңірген спорт шеберлері Санат:Армрестлингтен әлем чемпиондары Санат:Қазақстан армрестлингшілері
БҰҰ-ның Нюю-Йорктегі радио және теледидар қызметі
БҰҰ-ның Нюю-Йорктегі радио және теледидар қызметі–арна эфирге тақырыптық бағдарламалар мен арнаулы жаңалықтар бюллетенін дайындайды. . БҰҰ-ның радиостанциясы күн және апта сайын ұйымның штаб- пәтерінен, комитеттер мен арнаулы ұйымдардың ақпарат жаңалықтарын, репортаждар мен деректі бағдарламаларды тақырыптық айдарлар бойынша таратып отырады.
Дереккөздер
Санат: журналистика Санат:Бұқаралық ақпарат құралдары
Үлкен Гейзерлер
thumb|300px|Үлкен Гейзерлер Үлкен Гейзерлер (Great Geysers) — АҚШ-тың батысында орналасқан дүние жүзіндегі ірі геотермиялық кен орны. Үлкен Гейзерлер аңғарында орналасқан. Ауданы 55 км². Кен орнын барлау жұмыстары 1921 ж. басталып, 1960 ж. қуаты 12,5 МВт болатын алғашқы геотермиялық жылу электр станциясы іске қосылды. Жылу көзі — тереңд. 5 — 8 км-ге дейінгі Жер қойнауындағы магмалық ошақ. Ұңғымадан шығатын будың температурасы 200 — 290 С. Бу құрамында 1 — 2% конденсаттанбаған газдар (көмірқышқыл газы, метан, сутек, күкіртті сутек, т.б.) бар.
Сілтемелер
«Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, IX том
Санат:География Санат:Кен орындар
Сент-Андре-де-Бриуз
Сент-Андре-де-Бриуз (Saint-André-de-Briouze) — Франциядағы коммуна. Төменгі Нормандия аймағына қарасты Орн департаментінде орналасқан. Аржантан округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 12,21 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 61361, пошта индексі — 61220.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 185 адамды құрады. Халық тығыздығы — 15,15 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Орн департаментінің коммуналары
Ким Петр Сергеевич
Сыртқы сілтемелер
Санат:Социалистік еңбек ерлері
Дирхаген
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 1570 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 27,47 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 13 0 57 022. Муниципалитеттің басшысы — Зигфрид Канневурф.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мекленбург-Алдыңғы Померания елді мекендері