cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Климент (Пловдив облысы)
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 297 адамды құрайды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пловдив облысының елді мекендері
Климент
Овраг Чугуновский
Чугуновский жырасы — Ресейдегі өзен. Саратов облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Миусс өзенінің сол жағалауынан 38 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 16 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Үлкен Ырғыз Сулак су торабынан сағасына дейін. Өзен саласы — Сала болмайды, өзен алабы — Куйбышев суқоймасының бас жағынан Каспий құйылысына дейінгі Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Катыш
Катыш — Ресейдегі өзен. Мәскеу облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Истра (Истра суқоймасы) өзенінің оң жағалауынан 77 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 22 км-ді құрайды.
Вермель
Вермель (Vermelles) — Франциядағы коммуна. Нор-Па-де-Кале аймағына қарасты Па-де-Кале департаментінде орналасқан. Бетюн округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 10,39 км² шамасында.
Катыш
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ока су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Истра бастауынан Истра су торабына дейін. Өзен саласы — Мокшыға қосылу құйылысына дейінгі Ока тармағының су алаптары, өзен алабы — Ока.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Вермель
Коммунаның INSEE коды — 62846, пошта индексі — 62980.
Тарбағатай қорықшасы
Тарбағатай мемлекеттік қорықшасы – 10 жылға арналып 1968 жылы құрылған. 1978 жылы қызмет мерзімі келесі 10 жылға ұзартылды. Облыстық мәні зор.
Катыш
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Тарбағатай қорықшасы
Географиялық орны, жер бедері
Шығыс Қазақстан облысы Зайсан және Тарбағатай аудандарының 240 мың га жерін алып жатыр. Маңырақ жотасының далалық бөлігі мен Шілікті аңғарының солтүсті бөлігінде орналасқан. Қорықшаның жерін Құсты, Қызыл қайыңды, Қандысу, Қарасу және т.б өзендер кесіп өтеді.
Флорасы мен фаунасы
Таудың ортаңғы белдеуінде бетеге аралас, астық тұқымдас өсімдіктер, тау етегінде жусан, бетеге аралас көптеген шөп түрлері өседі. Шатқалдар мен тау баурайында бұта мен ағаш, атап өтсек: зерек, итмұрын, үшқат, қараған, тал, мойыл, көктерек. аққайың шоқтанып, жанданып тоғайға айналған. Қорықшада Қызыл кітапқа енгізілген жолақ қарашұбар жылан, дуадақ, ақбас тырна, дала бүркіті, қарабауыр бұлдырық, лашын, ителгі, бүркіт, қарақұс, арқар, қоян, суыр, елік, құр, сұр шіл, кекілік, үкі мекендейді.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан қаумалдары Санат:Шығыс Қазақстан облысы географиясы
Вермель
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 4363 адамды құрады. Халық тығыздығы — 419,92 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Па-де-Кале департаментінің коммуналары
Варенн-сюр-Юссон
Варенн-сюр-Юссон (Varennes-sur-Usson) — Франциядағы коммуна. Овернь аймағына қарасты Пюи-де-Дом департаментінде орналасқан. Иссуар округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 6,15 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 63444, пошта индексі — 63500.
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пюи-де-Дом департаментінің коммуналары
Ақтөбе-Лаэти қалашығы
Ақтөбе-Лаэти - Атырау қаласынан 6 шақырым, қалаға қатысты Томарлы селосынан 2 шақырым және «Жұлдыз-3» мөлтек ауданына бірнеше жүз метр қашықтықта орналасқан ортағасырлық қалашық.
Зерттеулер
1950 жылдың аяғында геология институтының ғылыми қызметкері Сапар Қарымсақов В. Афанасьевке Гурьев қаласының шығысына қарай 18 шақырым Сақол мекені маңында ежелгі қалмақ қалашығы туралы терілген қағазды ұстатты. Кейін Сапар Қарымсақов екеуі іздеп тапқан. Қазба барысында ескерткіш табылған болатын. 1960 жылдардың соңына қарай осы ескерткішпен Лев Галкин танысқан болатын. Оның жүргізген зерттеу жұмысы 1983 жылға дейін жалғасты. Сонымен қатар 1960 жылы шыққан “Қазақстанның археологиялық картасы” жинағында Атырау маңындағы Ақтөбе-Лаэти қалашығы кіреді.Тапқан ескерткішін алғаш рет 1965 жылы археолог М.С. Мерщиевке көрсеткен болатын. Қорытындысына бірлесіп, табылған ескерткіш материалдарды негізінде қоныстың ХІІІ-ХІV ғасырларда болғанын дəлелдеп, мақала жариялаған. Қалашықтың Ақтөбе деген атауын жергілікті қазақтар қалашық қирандысы төбе болып үйіліп жатқаннан кейін атаған. Лев Галкин 1977 жылы "Археологические открытия 1977 года" атты еңбегінде Алтын Орда қалашығын Пицигани картасына сүйеніп, "Лаэти" қаласы деп атаған болатын. Сонымен, жаңадан "Лаэти" атауы пайда болды. Өлкетанушы "Лаэти" атауын түркі сөздеріндегі "Лай" немесе "Лайланған" сөздерімен түсіндіреді. Бұл, мүмкін, мекеннің қасынан ағатын Жайық сағасының су тасқыны кезінде судың лайлануымен және жаз аяғында судың аз мөлшерінде тағы да лайлануымен байланысты болса керек, – деп тұжырым жасаған. .В.Афанасьев отряд жетешісі ретінде 1990-1993 жылдары облыстық мәдениет комитетінің, облыстық тарихи-өлкетану музейінің қаржысы негізінде Ақтөбе қалашығына археологиялық қазба жұмысын жүргізіп, қала тарихының зерттелуіне бірсыпыра үлес қосты. Ақтөбе-Лаэти қаласының осы күнге дейін сақталмай жойылуы жөнінде бүгінде екі түрлі пікір қалыптасқан. Оның бірі Ақсақ Темірдің 1396 жылы жаулап алуымен, екіншісі Каспий теңізінің деңгейі көтеріліп айналаны су басуы әсерімен байланыстырылады. Яғни, Ақтөбе-Лаэти қалашығы бүгінгі Атырау қаласының аумағында орналасып, ХV ғасырда қала қиратылған немесе жойылған деуімізге әбден болады. Оны белгілі археолог К.Байпақовтың «Жайықтың төменгі жағында тағы бір ірі қалашық табылып зерттелді. Ақтөбе қалашығындағы қазба жұмыстар тұрғын үйлердің кан жүйесімен жылытылатынын анықтады» дей келіп, Ақтөбеден бидай сақтайтын ыдыстар кездесті, ал, табылған керамика мен тиындар қалашықтың ХІІІ- ХV ғасырда өмір сүргенін айғақтайды дегені дәлелдей түседі.
Қызықты ақпарат
Тағы бір қызықты материалды 2015 жылы Татарстан ғалымы, нумизматик Р.Ю.Рева ұсынды. Ол 2006 жылы Саратов қаласынан табылған алтынордалық  тиынды оқып, оны Құтлукент қаласында соғылғанын анықтады. Оның есебінше, Құтлукент Жайық бойында Атыраудан қашық емес жерде орналасқан екен. Атыраулық археолог М.Қасенов Р.Ю.Реваның жаңалығымен танысып, «ол, өкінішке қарай, Ақтөбе-Лаэти қаласын білмейді. Оның Құтлукент қаласы Ақтөбе-Лаэти қаласы болуы да мүмкін» деген ой білдіреді. Р.Ю.Рева зерттеуінің соңында әл Омари еңбегіндегі жолдарды «Хорезм мен Сарай арасында Учик (Үйшік – бүгінгі Атырау қаласы) және Құтлукент қалалары бар» деп оқуды ұсынады. Ол Құтлукент қаласы Сарайшық қаласының алғашқы атауы немесе әлі табылмаған қала болуы мүмкін» деген қорытынды жасайды. Ғалымның пікірі ғылым әлемінде кеңірек насихаттала қоймаса да, тың тұжырым екені белгілі. Оның үстіне, ХІV ғасырдағы әл Омаридың зерттеуін жаңаша саралауы, сөз жоқ, біраз мәселеге өзгеше қарау қажеттігін айғақтайды. Оны назарға алсақ, сонда Үйшік атауы Алтын орда заманынан бері келе жатқанын байқауға болады.
Қала құрылысы
Ғимараттың сыртын әртүрлі ою-өрнекті, түрлі-түске боялған қаптама плиталармен безендірген. Көбіне көгілдір ақық түсті болып келеді. Сондай-ақ қыш кірпіште құрылыста қолданылған материал болып табылады. Оларды үй қабырғасын, іргетасын тұрғызуға, еденге төсеуге, өзге де мақсаттарда қолданған. Ғалымдар мұндай құрылыс материалының IХ-Х ғасырлардан бастап қолданылғанын айтады. Атақты архитектор Т.Басенов бұл кiрпiштiң бiр шаршы сантиметрiнің 64,5 кг қысымға шыдайтын мықтылығын айта отырып, жергiлiктi саздан бұдан артық құрылыс материалын әзiрлеу мүмкiн емес деген пайымдауын айтады. Қыш бұйымдардан қызыл түсті балшықтан жасалған бұйымдар басым болып келеді, олар темір тотығы, майда қоспалар: пирит, слюда, әкпен ерекшеленетін темірленген балшықтан жасалған. Ас ішуге арналған ыдыстардың бір бөлігі әртүрлі өрнектермен безендірілген түрлі-түсті жылтыр сырлы ыдыстар. Бұйымдардың сырлануы әртекті. Кварц, далалық шпат, каолин т.б. сілтілік материалдар 950º С температурадан жоғары ыстықта шыныға ұқсас қабат қалыптастырып, глазурьленеді. Мөлдір қарасұр сырлардың құрамында дала шпатының көп екендігі белгілі. Күңгірттеу сырлардағы глазурь құрамында қалайы тотығы бар. Қоңыр түске мыс тотығын қосу арқылы қол жеткізген. Қызыл балшықты сырлы ыдыстар 900-1200º С температураға дейінгі қышқылды ортада күйдірілген. Екінші бір түрі – кашин балшығынан көркемделіп жасалған пиала, тостаған, құмыра және вазалар. Олар силикат текті ашық ақ түсті кремнезимді балшықтан дайындалады. Сыртына көпбояулы полихромды суреттер үстінен жылтыр сыр жағылып жасалған. Әдетте үш түстен тұрады: кашин балшығының өзіндік ақ түсінен, өрнектері көк немесе жасыл түспен салынады. Жасыл түс алу үшін мыс тотығы қолданылса, қара¬көк түстен көгілдір түске дейін кобальт қолданылған. Мұндай ыдыстар «хорезмдік стиль» деп те аталады. Кобальтпен әшекейлеу күрделі өсімдікті өрнек түзеді, бұл түр Тимуридтер дәуірінде пайда болып, XIV ғасырдың соңынан бастап, XV ғасырдың аяғына дейін гүлденген. Ескерткіштен табылған шығыр құралдары және диірмен тастарына қарағанда, бақша шаруашылығы кеңінен дамыған. Сондай-ақ мал да көп болған, оны остеологиялық материалдардың, яғни, мал сүйектерінің молдығы дәлелдейді. Осы жердің тұрғындары аңшылықпен және балық аулаумен айналысқан. Қорыта айтқанда, бұл жерде барлық дерлік қажетті заттармен қамтамасыз етіп отырған тұтас бір экономикалық кешен болған, одан артылған¬дары сауда-саттыққа жіберілген. Археологиялық зерттеулердің нәтижелері мұнда түрлі елдердің ақшалары, соның ішінде, Хұлағидтық елхан Махмұд Ғазанның алтын тиыны және басқа да күміс, мыс тиын түрлері болғандығын көрсетті. Иранды билеген Махмұд Ғазан мен Жошы Ұлысын билеген Тоқтының кезінде белгілі бір келісім бойынша іс-шаралар жүргізілген секілді. Сондықтан Ақтөбе – Лаэтиден иран тиын-дары табылуы таңғаларлық құбылыс емес. Алтын тиынның бетіне Калима шахадат – куәлік сөзі жазылған, яғни, «Алладан басқа Құдай жоқ, Мұхаммед Алланың елшісі» деп жазылыпты. Тиын Иранның оңтүстігіндегі Шираз қаласында соғылған.
Қаланың болашағы туралы
Қазіргі таңда жүріп жатқан қазба жұмыстары бұл ғалымдар белгілеген қалашықтың бөлігіне қатысты емес. Бұл қазылып жатырған 20х20 метр жер бөлігіне алдымен, музей мамандары барлау жұмысын жүргізіп, топырағын тазалап, құрылыстың кірпіші қаланған қабырғаларының орнын анықтады. Осы қабырғалардың негізінде, қазба орнында бөлмелер пайда болды. Кейбір бөлмелерден, қыш ыдыстардың сынығы, металл қорытпалары¬ның қалдығы, моншақтар және жазуы сақталмаған мыс тиындар табылды. Металл өнімдерінің қалдықтары, әсіресе, арнайы ошақтардың ішінен шықты. Бұл ошақтардың кейбіреуі кірпішпен қаланса, кейбіреуінің арнайы мұражасы жасалынған. Демек, бұл қазылған орындағы ошақтар қалашықтың жанында тұрмыстық шеберхананың болғандығын растайды. Қазба орнындағы жер қабаттарына қарап отырып, теңіз астында қалған қалашықтың аз сақталған қабырғаларының бөлігін көруге болады. Музей қорында аталған қазба орнының 500-ге жуық жәдігері сақталған. Оның ішінде алтын монетаның, жоғары сапалы алтыннан, қыштан жасалған сәндік әшекей бұйымдары мен жебе ұштары, құмыралар табылды. – Менің пайымдауымша, бұл жерде қазір 0,0001 пайызы ғана ашылған сияқты. Мына енді нақты айту қиын, меніңше, әлі ұзақ жылдық жұмыс бар. Жеке өзімнің барлау жұмыстарым бойынша, орташа 10 га жерде осы қаланың қалдықтары орналасып жатыр. Көне қаланың облыс орталығына таяу болғаны туризмнің дамуына жол ашады. Бұл жер – тарихшы, археолог боламын деген арманы бар жастар үшін таптырмас тәжірибе алаңы. Осы қазба жұмыстарына Х.Досмұхамедов атындағы Атырау мем-лекеттік университеті студенттері мен «Жасыл ел» жасағы құрамындағы отызға жуық жастар қатысты. Жалпы, көне қалалар бойынша ғылыми зерттеулерге ден қоюды талап ететін жаңа кезең келгендей, – дейді Мұрат Қалменов.
Мұрат Қалменов, тарих ғылымдарының докторы: − Бұл жер өндіріс орны болған. Себебі, шыны, метал, сүйектің сынықтары табылып жатыр.Табылған жәдігерлердің барлығын дұрыстап анықтау қажет. Қазба жұмыстарын жүргізуге «Жасыл ел» еңбек жасақтары мен облыстық тарихи өлкетану мұражайының қызметкерлерінен барлығы ат салысты.
Ақтөбе – Лаэти қалашығына қазба жұмыстары аяқталған соң, музей мамандары Сарайшық қаласына ұйымдастырылатын қазба жұмыстарына қатысуды жоспарлап отыр.
Қазіргі бағдарламалар
Бұл археологиялық экспедиция келешекте Елбасының тапсырмасына сәйкес, рухани құндылықтардың маңыздылығын арттыру, өлкетануға қатысты жүйелі зерттеулерді жүргізу, облыстың көне тарихына қазба жұмыстары арқылы нақты тұжырымдар жасай білу үшін музей мамандарына зор тәжірибе алмасу болады. Келешекте Атырауда аспан асты музейлері жобасын жүзеге асыруға мол мүмкіндік болады деп ктілуде. Айтарлығы, биыл Атырау облысында «Болашаққа бағдар: рухани жаңғыру» бағдарламасын жүзеге асыру мақсатында үйлестіру орталығы ашылды. Жобалық кеңсе бағдарламаның «Туған жер», «Киелі жерлер географиясы», «100 жаңа есім» бағыттарын іске асырады. Орталық құрамына мемлекеттік оргадар, мәдениет пен білім сала¬ларының өкілдері кірген. Сайып келгенде, тарихты зерделеп, оны ұрпаққа аманаттауға арналған Елбасы Н.Назарбаевтың «Болашаққа бағдар: рухани жаңғыру» мақаласындағы «Туған жер» бағдарламасы аясында «Қазақстанның қасиетті рухани құн¬дылықтары» немесе «Қазақстанның киелі жерлерінің географиясы» жобасы бойынша атқарылар жұмыстардан халық зор үміт күтуде.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан көне қалалары
QazElectrical.kz
QazElectrical.kz — Бұл электроэнергетика бойынша ақпараттармен оқырмандарға ұсынылып ортырған қызықты да қажетті мәліметтерге толы сайт. Бұл тек студенттерден басқа осы салада жүрген мамандар мен болашақ маман боламын деушілірге қажетті сайт. Интернет беттерінде электроэнергетика бойынша қазақша ақпараттар жоқтың қасы деседе болады. Сол себепті осы сайттың негізгі мақсаты қазақ тілі бойынша ақпарттармен білім нәрін сусындату болып табылады.
Бұл сайт келесі бөлімдерден тұрады:
Осы сайттың дамуына ақпараттық (электроэнергетика бойынша ақпараттар) және материалдық жағынан көмектесем деушілер qazelectrical.kz@mail.ru, qazelectrical.kz@gmail.com электронды жәшіктері арқылы немесе +7 707 600 03 03 WhatsApp арқылы байланысуға болады.
Релелік қорғаныс бөлімі
Энергетика, оның ішінде автоматика жүйелеріндегі ең көп тараған элементтердің бірі реле болып табылады.
«Реле» − дегеніміз ол автоматика құрылғысы. Бұл құрылғы өзінің кіре берісіндегі сигнал белгілі бір деңгейге жеткенде ол жұмысқа қосылып, басқаратын тізбекті қайта қосады. Бұл дегеніміз – кіріc сигналы белгілі бір мәнге жеткенде шығыс сигналының секірмелі өзгерісі байқалатын құрылғы. Шығыс контактілер не тұйықталады – басқарылушы тізбекте тоқ (кернеу) пайда болады, не ажырайды.
Релелік қорғаныс — электр автоматикасының негізгі түрі болып табылады. Онсыз қазіргі энергетикалық жүйелердің сенімді жұмысы мүмкін емес. Ол энергожүйенің бүкіл бөліктерінің күй-жағдайын және жұмыс жүргісін тынымсыз тексереді және, пайда болған ақаулық пен қалыпсыз жұмысқа орай әрекет етеді. Бұзылған жер болса қорғаныс мұны табады да жүйеден ажыратады. Бос жүріс пайда болғанда қорғаныс оны анықтайды да, бұзылудың сипаттамасына байланысты, бос жүрісті қалпына келтіру үшін қажетті іс-әрекет жасайды немесе кезекші қызметкерлерге белгі береді.
Қазіргі электр жүйелердегі релелік қорғаныс электрлік автоматикамен тығыз байланыста. Бұл автоматика жүргіні қалпына келтіру мен тұтынушыларды қоректендіру үшін арналған.
''' Электр жүйесінде электр құрылғылары мен электр желілерін жобалау немесе пайдалану кезінде олардың бұзылуы мен қалыптан тыс жұмыс режімдері пайда болуы мүмкін. Бұл электр құрылғыларының зақымдануы мен істен шығуына алып келеді. Ең қауіптісі қысқа тұйықталу, оның ішінде оқшауламаның бұзылуы мен асқын жүктің түсуі болып табылады. '''
Қысқа тұйықталу (ҚТ) оқшауламаның тесуден немесе жабылуынан, сымдардың үзілуінен, кездейсоқ жағдайлардан т.б.себептерден пайда болуы мүмкін.
Көп жағдайда ҚТ-мен бірге тағы электр доғасы, термиялық əрекет, олар токты бағыттаушы бөліктерді, оқшаулатқыштар мен электр аппараттарын бұзады. ҚТ кезінде бұзылған маңайға мыңдаған ампермен өлшенетін токтар жетіп келеді, олар бұзылмаған токты бағыттаушы бөліктерді қыздырады жəне де тағы бұзылудың қаупін тудыруы мүмкін, содан апат пайда болады.
Сонымен, релелік қорғаныстың басты мақсаты - ҚТ-дың пайда болған жерін жəне бұзылған құрылғылардың тез арада сөндіргіштерін өшіру немесе электр қондырғының не болмаса желінің бұзылмаған бөлігінен ажыратуда болып табылады.
---
Электр машиналары бөлімі
Электр машиналары электр станцияларында, өндірісте, транспортта, авиацияда, автоматты басқару және реттеу жүйелерінде тұрмыста кеңінен қолданылады. Олар механикалық энергияны электр энергиясына және керісінше электр энергиясын механикалық энергияға түрлендіреді.
Механикалық энергияны электр энергиясына түрлендіретін машина генератор (өндіргіш) деп аталады.
Электр энергиясын механикалық энергияға қозғалтқыш (двигатель) арқылы түрлендіреді.
Кез келген электр машинасын әрі генератор, әрі қозғалтқыш ретінде пайдалануға болады. Оның екі жақты энергия түрлендіргіш қасиеті машинаның қайтымдылығы деп аталады. Ол бір текті токтың электр энергиясын (жиілік, айнымалы токтың фазалар саны, тұрақты ток кернеуі) екінші текті токтың энергиясына түрлендіруге де қолданылады. Мұндай электр машиналарын түрлендіргіштер деп аталады.
Белая Теба
Белая Теба — Ресейдегі өзен. Кемеров облысы, Хакасия Республикасы, Алтай Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Теба өзенінің сол жағалауынан 16 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 17 км-ді құрайды.
QazElectrical.kz
Электр машиналары бөлімі
Жұмыс жасайтын электр кондырғысының ток тегіне байланысты электр машиналары тұрақты және айнымалы ток машиналары деп екіге бөлінеді. Айнымалы ток машиналары бір фазалы және көп фазалы болып келеді. Үш фазалы синхронды және асинхронды машиналар және айналу жиілігін кең көлемде үнемді реттеуге мүмкіндік беретін коллекторлы айнымалы ток машиналары да кеңінен қолданылады.
Жабағылы (өзен)
Жабағылы – Арыс алабындағы өзен.
Белая Теба
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Томь бастауынан Кондома өзенін қоспағанда, Новокузнецк қаласына дейін. Өзен саласы — Томь, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Жабағылы (өзен)
Географиялық орны
Түркістан облысы Түлкібас ауданы жерімен ағады. Ұзындығы 36 км, су жиналатын алабы 222 км2.
QazElectrical.kz
Электр машиналары бөлімі
Электр қозғалтқыштарының ішінде ең көп тарағаны үш фазалы асинхронды қозғалтқыш болып табылады. Бұл қозғалтқышты бірінші рет белгілі орыс электригі И. О. Доливо-Добровольский құрастырған. Асинхронды қозғалтқыштың құрылысы қарапайым және оны күтіп-баптау жеңіл. Қез келген айнымалы ток машинасы сияқты асинхронды қозғалтқыш екі негізгі бөліктен: статордан және ротордан тұрады.
Жабағылы (өзен)
Бастауы
Бастауын Талас Алатауының солтүстік батыс беткейіндегі бұлақтардан басталатын Сарқырама, Құрсай, Көксала жылғаларының қосылған жерінен алады. Азаттық (Азаттылық) ауылы маңында Арыс өзеніне құяды.
QazElectrical.kz
Электр машиналары бөлімі
Асинхронды машинада қайтымдылық қасиеті болады, яғни машинаны әрі генератор; әрі қозғалтқыш ретінде қолдануға болады.
Айнымалы токтың көп фазалы жүйесі айналмалы магнит өрісін туғызады, оның айналу жиілігі минутына. Егер ротордың айналу жиілігі магнит өрісінің айналу жиілігіне тең болса, онда мұндай жиілікті синхронды жиілік деп атайды.
Егер ротордың айналу жиілігі магнит өрісінің айналу жиілігіне тең болмаса, онда мұндай жиілікті асинхронды жиілік деп атайды.
Асинхронды қозғалтқышта жұмыс процесі тек асинхронды жиілікте, яғни ротордың айналу жйілігі магнит өрісінің айналу жиілігіне тең емес кезде өтеді.
Қазіргі уақытта, өндірісте шығарылатын арнайы электр машиналарының түрлері көп, мысалы, тұрақты токтың энергиясын айнымалы ток энергиясына түрлендіретін машиналар немесе керісінше, автоматты реттеу жүйелеріндегі өлшеу, санау – есептеу құрылғыларында датчик есебіндегі (мысалы, жылдамдық датчигі) микромашиналар және т.б.
Электр машиналары электротехникада және электроэнергетикада қолданылатын электр машиналар түрлерін конструкциясын жалғау схемаларын және қолданыстағы физика заңдарын қарастырады.
Электр машиналар түрлері:
Электр машиналар электроэнергетика саласында мынандай орындарда кеңінен қолданылады: өндірісте, транспортта, авияцияда, автоматты басқару және реттеу саласында және құрылыста, механикалық энергияны электр энергиясына және керісінше электр энергиясын механикалық энергияға түрлендіру үшін қолданылады. --
Электр аппараттары бөлімі
'Орталық электрлік станцияларда өндірілетін электрлік энергия үлкен арақашықтықтарда көптеген қабылдағыштармен беріледі. Қабылдағыштар арасындағы энергияның таралуы және қорек көздерінің жұмысын басқару электрлік аппараттардың көмегімен жүзеге асырылады, оларды екі топқа бөлуге болады:'
Электр энергетикада қолданылатын электр аппараттарды негізінен екі түрге бөледі: кернеуі 1000В-тан жоғары қондырғыларда және кернеуі 1000В-тан төмен қондырғыларда қолданылатын электр аппараттары.
'Кернеуі 1000 В-қа дейінгі қондырғыларда қолданылатын электр аппараттары. Оларға мыналар жатады:'
Жабағылы (өзен)
Гидрологиясы
Алатау, Кіші Ақсу таулары аралығындағы арнасы тік жарлы тар шатқалмен ағып, Жабағылы ауылы тұсында ағысы баяулап, бірнеше салаларға тармақталады. Қар, жер асты суларымен толығады. Егін, мал суаруға пайдаланылады.
Атау сыры
Жабағылы өзені туралы аңыз: Ертеректе, жаугершілік заманда тау аңғарларын паналап жаудан тығылған елден бір жылдан соң хабар алмақ болып шыққан іздеушілердің алдынан жабағы кездесіпті. Содан сол жердің де, өзеннің де аты "Жабағылы" атанып кеткен деседі.
Дереккөздер
Санат:Түлкібас ауданы өзендері Санат:Сырдария су алабы
Белая Теба
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кемеров облысы өзендері Санат:Хакасия өзендері Санат:Алтай өлкесі өзендері
Сумен кен қазу
Сумен кен қазу - тау жыныстарын бұзу, руданы қазба ішінде тасымалдау және жер үстіне шығару жұмыстары күшті су ағынының көмегімен орындалатын пайдалы қазбалар алудың бір тәсілі.
Дереккөздер
Санат:Геология
QazElectrical.kz
Электр аппараттары бөлімі
3. Автоматты емес ажыратқыштар мен басқару тізбегінің кейбір элементтері;
4.Магниттік қосқыштар.
Төменгі кернеу аппараттарын кей кезде коммутациялайтын тоқтың шамасы бойынша топтастырады: аз тоқтық – 10 А дейін және тоқтары біршама – 10 А жоғары. Қазіргі электрлік аппараттармен сенімді коммутацияланатын төменгі шектері 10-9 А жетеді, ал кернеулер – 10-5В.
1000В-тан жоғары қондырғыларда қолданылатын электр аппараттарына мыналар жатады:
Жоғарғы кернеулі ажыратқыштардың негізгі көрсеткіштері:
Жоғары кернеу аппараттары айнымалы тоқтың 1150кВ кернеуіне дейін, тұрақты тоқтың 750 кВ кернеуіне дейін жұмыс жасайды, өздерінің функциялары бойынша ажыратылады.Жұмыс жасау принциптері бойынша электрлік аппараттар түйіспелі және түйіспессіз болып бөлінеді. Біріншілерінің қозғалатын түйіспелі бөліктері болады, басқарылатын тізбекке түйіспелерді тұйықтау және ажырату арқылы жүзеге асырылады. Түйіспессіз аппараттардың коммутацияланатын түйіспелері болмады. Бұл аппараттар өздерінің электрлік көрсеткіштерін өзгерту арқылы жүзеге асырылады (индуктивтілік, сыйымдылық, кедергі және т.б.).
--
Электрмен жабдықтау бөлімі
'Электрмен жабдықтау жүйесі электр энергиясын өндіретін, тасымалдайтын және тарататын кұрылғылар мен қоңдырғылардан тұратын ірі және күрделі құрылым болып табылады. Оған электр станциялары, трансформаторлы станциялары (қосалқы станциялар), электр беріліс желілері, тарату нүктелері мен кабылдағыштарды тарату нүктелеріне косатын желілер кіреді.'
''Электр энергиясымен жабдықтау дербес электр станциялардан немесе энергетикалык жүйелермен жүзеге асырылады. Бірақ энергетикалық жүйелерде электр энергетикалық сапасы жоғары, яғни кернеу мен жиілігі тұрақтандырылған, өзіндік құны төмен және сенімді болатындықтан орталықтандырылған жабдықтау тиімді болып табылады.''
Электрмен орталықтан жабдықтау деп әдетте тұтынушыларды энергетикалык жүйеден жабдықтауды айтады. Ал энергетикалық жүйе деп жұмыс процестері өзара байланысқан, және бір орталықтан баскарылатын электр станциялары мен электр тораптарының жиынтығын айтады. Энергетикалык жүйеге бірнеше аймақтың, тіпті бірнеше мемлекеттің электр станциялары мен тораптары кіруі мүмкін.
Өндіріс орындарының электрлік жабдықтау жүйесі жергілікті өндірістік, көліктік, коммуналдық және ауылшаруашылық тұтынушылардың комплексті электрлік жабдықтауын қамтамасыз ететін энергетикалық жүйенің қосалқы жүйесі болып табылады. Сонымен бірге өндіріс орындарының электрлік жабдықтау жүйесі электрлік жабдықтауға белгілі бір талаптар қоятын сол өндіріс орнының технологиялық жүйесінің қосалқы жүйесі болып табылады.
Өндіріс орындарының электрлік жабдықтау жүйесі өнеркәсіптік қабылдағыштарды электр энергиясымен қамтамасыз ету үшін құрылады.
Қайла
ҚАЙЛА – жер қазатын құрал. Темірден жасалады. Қайла басының бір жағы үшкір, екінші жағы жалпақтау келеді. Ортасында сапқа арналған тесігі бар. Сабының ұзындығы 1 м-дей болады. Қазақстанның кейбір жерлерінде оны құстұмсық деп те атайды. Шаруашылық жұмыстарында Қайла топырағы тастақ жерлерді қазуға, тоң оюға, қатып-семіп қалған топырақты босатуға пайдаланылады.
Дереккөздер
Санат:Аспаптар
QazElectrical.kz
Электрмен жабдықтау бөлімі
Мұндай тұтынушыларға түрлі машиналар мен механизмдердің электр қозғалтқыштары, электрлік пештер, электролиздік құрылғылар, электр пісіру аппараттары мен машиналары, жарықтандыру қондырғылары және басқа да өнеркәсіптік тұтынушылар жатады.
Қазіргі кезде тұтынушылардың көбісі электр энергиясын электр желілері арқылы электр энергия көздері мен электр станцияларын байланыстыратын энергетикалық жүйеден алады.
Электрлік жабдықтау жүйесі - ол тұтынушыларды электр энергиясымен қамтамасыз етуге арналған электр қондырғыларының жиынтығы.
--
Өндірістік электроника бөлімі
''Микроэлектроника электрониканың тарихи даму кезеңі ретінде қазіргі заманғы ғылым мен техника салаларында ерекше орын алады. Ол елеулі дәрежеде есептеу техникасының, радиоэлектроника және телекоммуникация жүйелерінің аппараттық тәсілдерінің (жабдықтарының) жеткіліктілігін анықтайды.''
'Электроника – бұл ақпаратты қабылдау, тарату, өңдеу және сақтау құрылғыларындағы электрондардың ағынын қалыптастыру және басқару жайлы ғылым саласы. Қазіргі заманның тез дамып жатқан ғылыми және техникалық негізін құрайтын электроника болып саналады. Ол электронды құралдардың жұмыс істеу тәртібін, құрлымын және қолдану аймақтарына байланысты қарастырады.'
'Өндірістік электроника – бұл жартылай өткізгіштік, электрондық және иондық аспаптарды өндірісте қлоданумен айналысатын электрониканың бір бөлігі. Өндірістік электронды қондырғылардың жұмыс істеу тәртіптерінің көптүрлілігі мен оларды қолдану салаларының арасындағы айырмашылықтарға қарамастан,  олар жалпы қағидалардың негізінде тұрызылады және бернелік тараптардың  шектелген санынан тұрады. Осы бернелік тараптарда- электрондық сүлбелердің тұрғызуылық жалпы қағидаларын осы өндірістік электроника қарастырады.'
Өндірістік электроника екі кең аумақты салаларға бөлінеді:
--
Сыртқы сілтемелер
Санат:Электроэнергетика бойынша ақпараттар сайты Санат:Қазақ тілді сайттар Санат:QazElectrical
Арентин
Арентин (Arentim) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Брага округінің құрамына кіреді. Брага (қала) муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Минью ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Каваду экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 040 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 2,31 км² шамасында. Халық тығыздығы — 450,2 адам/км².
Ауданның қамқоршысы — Иса Мәсіх.
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Минью провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Брага округінің елді мекендері
Бестөбе (Ақмола облысы)
Бестөбе — Ақмола облысы Степногорск қалалық әкімдігіне бағынышты кент, Бестөбе кенттік әкімдігі орталығы.
Географиялық орны
Степногорск қаласынан солтүстік-шығысқа қарай 85 км-дей жерде, құрғақ далалық белдемде орналасқан. Жақын темір жол станциясы — Ақсу (93 км).
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 6497 адам (3189 ер адам және 3308 әйел адам) болса, 2009 жылы 6201 адамды (3129 ер адам және 3072 әйел адам) құрады.
Тарихы
Іргесі Бестөбе алтын кеніне байланысты қаланған (1931). 1940 жылдан кент.
Кәсіпорындары
Бестөбедегі негізгі кәсіпшілік — алтын өндіру. Елді мекенде Степногорск ішпек зауытының цехы, кеніш жабдықтарын жөндеу кәсіпорны, автобаза жұмыс істейді.
Инфрақұрылымы
Орта мектептер, мәдениет үйі, аурухана, т.б. бар. Тұрғындары басқа елді мекендермен автомобиль жолы арқылы қатынасады.
Дереккөздер
Санат:Степногорск қалалық әкімдігі елді мекендері Санат:Қазақстан кенттері
Бадахос (провинция)
Бадахос (Provincia de Badajoz), Província e Badahó) — Эстремадура автономды бірлестікке кіретін, Испанияның батысында орналасқан провинция. Административті орталығы — Бадахос қаласы. 1833 жылы құрылған. Касерес, Толедо, Сьюдад-Реаль, Кордова, Севилья и Уэльва провинцияларымен қоса Португалиямен шектеседі.
География
Территориясы 21 766 км². (1-ші орын).
Тұрғыны
Халқы — 671,3 мың (21-ші орын; 2005 ж. мәліметтер).
Административті құрылым
Аудандары (комаркалар):
Сілтемелер
Санат:Бадахос
Қазандық агрегаттың жылулық балансының теңдеулері
Қазандық агрегаттың жылулық балансының түсінігі деп, буды өндіруге жұмсалған жылумен қоса жылу алмасудағы және жағу процессіне байланысты, жылудың жоғалуын есепке ала отыра қазандық агрегатқа кіретін барлық санды теңдігін айтады. Мұндай жылуды алып келуі мен шығын аралық теңдеуі қазандық агрегаттың жылулық балансының теңдеуі деп атайды. Қондырғыны жобалау кезіндегі, қажетті отын шығынын жылу балансының негізімен есептелінеді, ал қазандық агрегатты пайдаланудағы жылумен сынақтауын, оның жұмысының тиімділігін жылу-мен сынақтау кезіндегі, оның жеке элементерінің жылулық көрсеткіштері анықталады. Агрегаттың тұрақталған жылулық жағдайына арналған 1 кг қатты және сұйық отынға және 1 м3 құрғақ газ түріндегі отындарға жылулық балансы құрайды, оның өлшем бірлігі килоджоульмен өлшейді. Жылулық балансының теңдеуін, мына түрде жазуға болады: qpp=q1+Σqшығ мұндағы qpp мүмкінді меншікті немесе көлемдік жылулық, кДж/кг немесе кДж/м3; q1 - тиімді пайдаланылған меншікті немесе көлемдік жылулық, кДж/кг немесе кДж/м3; Σqшыг - барлық меншікті немесе көлемдік жылулықтың жоғалуының жиынтығы, кДж/кг немесе кДж/м3. Σqшыг - шамаларына жылулықтың жоғалуының, мына түрлері кіреді: ұшып шығатын газдармен q2, химиялық жанбауынан q3, механикалық толық жанбауынан q4, агрегаттың сыртының салқындауынан q5, және шлактың физикалық жылуынан q6, (көбінесе оның жылуының пайдаға аспауы). Сұйық және газ түріндегі отынды жағу кезіндегі шығындары q4 және q6 есепке алмайды. (19.1) теңдеуі толық түрде жазылуы: а) қатты отынды жағу кезінде (кДж/кг): qpp=q1+q2+q3+q4+q5+q6 немесе qpp шамасынан, пайызбен:q'1+q'2+q'3+q'4+q'5+q'6=100% б) сұйық және газ түріндегі отындарды жағу кезінде:q'1+q'2+q'3+q'4+q'5және q'1+q'2+q'3+q'4+q'5=100% мұндағы q1=(q1/qpT)*100%; '1=(q2/qpT)*100%; 1 кг қатты немесе сұйық немесе 1 м3 газ түріндегі отынның, qpT мүмкінді жылулығын төмендегі формулаларға сәйкес, анықтайды: qPT=qPH+iВ+iТЛ+iФ, qРТ=qСН+iВ+iТЛ
мұндағы qСН және qСН қатты және сұйық жұмысшы массасының жануындағы ең төменгі меншікті жылулығы және газ түріндегі, отынның құрғақ массасының ең төменгі жану көлемі; i ТЛ= CТЛ + HТЛ мұндағы Стл - меншікті немесе отынның көлемдік жылу сыйымдылығы, кДж/(м3К) немесе кДж/(кг/К); ТТЛ — отынның температурасы, К; і - ауаның физикалық жылулығы, кДж/м3; qф - агрегаттан бумен үрлеуімен кіретін, меншікті жылулығы (егер, мұндай бар болса): qФ = MФ(iФ-2513) мұндағы MФ - үрлеуге жүмсалатын бу шығыны;iФ - үрленетін будың меншікті энтальпиясы, кДж/кг; 2513 кДж/кг - қазандық агрегаттан шығатын өнімнің жануынан, сулы будың меншікті энтальпиясы. Көп жағдайда, формулалар qФ жеңілденеді. ітл шамасын жоюға болады, егер отынның жану жылулығымен салыстырғанда, оны елеуге болмайтындай аз.qФ құраушысы жиі болмайды. Мүмкінді жылулықтың, негізгі құраушысы, әр уақытта отынның жану жылулығы болады. Қазандық агрегаттың пайдаланылған, пайдалы жылулығын келесі балансты теңдеумен анықталады (1 сек. ішіндегі агрегаттың құмысы кезіндегі):Bq1=Дqk мұндағы В - отын шығыны, кг/с немесе м3/с; Д - агрегаттың бу өнімділігі, кг/с; qK - меншікті жылу мөлшері, қазандық агрегаттан, сумен қамтамасыз ету кезіндегі, қазандықта өндірілгендегі, оның буға немесе ыстық суға айналуы, кДж/кг. qK шамасын төменгі формуламен анықтауға болады: а) қазандық агрегаттар үшін, оның қыздырылған бу өндіруін:
q'4жоғалуы - отынның қасиетіне, оны жағу тәсіліне, оттық конструкциясына, үрлеуші ауаның температурасына, жану бетінің жүктемелік жылулығына және жағушы камераға байланысты. q'4 мәндерін, қазандық агрегаттарды сынақтау кезіндегі ошақ- тағы қалдық пен газбен ұшушы жанғыш заттардың құрамы бойынша анықтайды. Жобалау кезінде қазандық агрегаттардың жылулығын есептеу нормасын басшылыққа ала отырып, <74=1,0... 12% шамаларын береді. Қазандық агрегаттың сыртының салқындауынан жылудың жоғалуын q'5 есепке алғанда, айналдыра қаланған сыртқы бетінің, құбырдың орамасынан (изоляция) және агрегаттың металды бөліктерінен, кейбір қызған температураларының жылулығы, аз температуралы қоршаған ортаға беріледі.nq'5 жылулықты сынақтау кезіндегі жылулық баланстың қалдықты мүшесі ретінде анықталуын, яғни
Қазандық агрегаттардың жылулығын q'5 есептеу кезіндегісін, арнаулы графикпен анықтайды. q'5 салыстырмалы жоғалуы кем болған сайын, агрегаттың бірлік өнімділігі артады. q'5 ірі агрегаттар үшін пайыздың бірнеше үлесін құрайды, ал кішілерінікі 3...5% болады. Шлактың физикалық жылулығының жоғалуы, әдетте өте аз және жылулық баланстарын жасау кезінде ғана есепке алады.
Дереккөздер
Санат:Жылу техникасы Санат:Ғылым
Пойкилотермия
Пойкилотермді (poikilos - әртүрлі, therme - жылу) немесе суық қанды организмдердің денесінің температурасы қоршаған орта температурасына байланысты. Яғни қоршаған орта температурасы төмендесе организмнің дене температурасы да төмендейді. Бұларға құстар мен сүт қоректілерден басқа организмдер жатады. Көптеген суық қанды организмдерге анабиоз процесі тән. Жануарларда анабиоз төменгі температурада да, жоғарғы температурада да болуы мүмкін. Мысалы, жыландар мен кесірткелерде ауа температурасы +45°С -тан асқанда анабиоз процесі басталады.
Дереккөздер
Санат:Физиология
Сүңгуір дауылпаздар
Сүңгуір дауылпаздар (Pelecanoides) - дауылпаздар тұқымдастары. Денесі 17-25 см. Құйрығы мен қанаттары қысқа, аяқтары екі жағынан сығыңкы. Жер шарының онтүстік бөлік теңіздерін мекендейді. Жақсы ұшады. Қорегін ұстауға ұшып жүріп бірден сүңгиді және су астында қанаттарымен есіп жүзеді. Жартас жарықшақтарында топталып ұялайды.
Дереккөздер
Санат:Дауылпазтәрізділер
Қалғұтты (өзен, Абай облысы)
Қалғұтты – Шаған алабындағы өзен.
Бастауы
Бастауын Ақшатау жотасының оңтүстік-шығыс етегіндегі бұлақтардан алып, Ақши қыстауынан төменде жерге сіңіп кетеді.
Гидрологиясы
Арнасы бастауында ғана шатқалды, одан төменгі арнасы тауаралық сайлы-жыралы аңғармен ағады. Ақши, Ақкілет қыстаулары маңында тарамдалып кетеді. Арнасында жыл бойы су болады. Негізінен қар және жер асты суларымен толығады. Аңғары мал жайылымына қолайлы.
Дереккөздер
Санат:Аягөз ауданы өзендері Санат:Шаған су алабы
Леонид Макарович Кравчук
Леонид Макарович Кравчук (Леонiд Макарович Кравчук; 10 қаңтар 1934, Великий Житин, Польша–10 мамыр 2022, Мюнхен, Германия) — украиндық саяси және мемлекет қайраткері, 1991—1994 жылдары — Украинаның тұңғыш Президенті, Украина Жоғарғы радасының I—IV шақырылымының халық депутаты.
1958-1991 жылдарда СОКП мүшесі, 1990-1991 жылдарда УКП ОК мүшесі.1998-2009 жылдары УСДП (б)мүшесі.
Өмірбаяны
Экономика ғылымының кандидаты, диссертациясын «Социализмдегі пайда маңызы және оның ұжымшар өндірісіндегі рөлі» тақырыбында қорғады.
1958-1960 жылдары – Черновицк қаржы техникумында ұстаз.
1960-1967 жылдары – Саяси білім беру Үйінің кеңесші-әдіскері, лектор, хатшы көмекшісі, УКП Черновицк облыстық комитеті үгіт-насихат бөлімінің басшысы.
Президенттік орындағы қызметі
1991 жылдың 1 желтоқсанында Леонид Кравчук Украинаның президенттігі тағына 61,6 % дауыс жинап, айқын басымдылықпен сайланды. 1992 жылдың 22 тамызында Киевте болған Украина Жоғарғы Радасының салтанатты сессиясында Николай Плавьюк заңд түрде Украина Халық Республикасындағы (УХР) өз өкілеттілігі мен қызметін 1991 жылы сайланған бірінші тәуелсіз Украина президенті Леонид Кравчукке заңды түрде табыстады. Плавлюк өз сөзінде қазіргі украина мемлекеті Украина Халық Республикасының заңды құқық мұрагері екенін атап өтті.
1991 жылдың 8 желтоқсанында Ельцин мен Шушкевич КСРО-ның билігінің тоқтатылуы туралы Беловежск келісіміне қол қойды.
Президенттіктен кейін
1994 жылғы мерзімінен бұрын болған президенттік сайлаудың (1993 жылдың жаз айында жаппай ереуілдең ықпалымен еріксіз келісім берген) екінші кезеңінде Леонид Кучмаға есе жіберіп алып, 45,1 % дауыспен жеңіліске ұшырады. 1994 жылы қыркүйек айында Жоғарғы раданың депутаты болып сайланды, "Әлеуметтік-нарықтық таңдау" фракциясының мүшесі, кейін "Конституциялық орталық" атты депуттаттар тобына кірді. 1998 жылы Украинаның (біріккен) Әлеуметтік-демократиялық партиясының партиялық тізімінің партиялық көшбасшысы ретінде Украина Жоғарғы радасының депутаты болып қайта сайланды
Кітаптары
500-ден астам мақаланың авторы.
Дереккөздер
Санат:Украина президенттері
Вильлонг-де-ла-Саланк
Вильлонг-де-ла-Саланк (Villelongue-de-la-Salanque) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Шығыс Пиреней департаментінде орналасқан. Перпиньян округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 7,21 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 66224, пошта индексі — 66410.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 3013 адамды құрады. Халық тығыздығы — 417,89 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Шығыс Пиреней департаментінің коммуналары
Виктор Иванович Пацаев
Виктор Иванович Пацаев — КСРО-ның ұшқыш-ғарышкері, Кеңес Одағының Батыры.
1933 жылы 19 маусымда Ақтөбе қаласында туған.
Грин Айсл (Миннесота)
Қала тұрғындарының саны 559 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1.9 км² шамасында. FIPS коды — 27-25658.
Виктор Иванович Пацаев
Пенза индустрия (қазіргі политехникалық) институтын бітіргеннен кейін (1955), КСРО Гидрометеорология қызметінің Орталық аэрология обсерваториясында және конструкторлық бюрода қызмет етті.
Грин Айсл (Миннесота)
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миннесота қалалары
Виктор Иванович Пацаев
1971 жылы 6 маусымда «Союз-11» ғарыш кораблімен сынаушы ретінде Г.Т. Добровольский және В.Н. Волковтармен бірге ғарышқа ұшты. Сол жылғы 7 маусымда «Союз-11» ғарыш кораблі «Салют» ғылыми станциясымен түйісу операциясын ойдағыдай жүзеге асырып, ғарышта 23 тәулікке жуық барлығы 25 тәулік болды. Ұшу бағдарламасы толық аяқталып, Жерге қону кезінде түсу аппаратының герметикалылығы бұзылуы салдарынан экипаждың басқа мүшелерімен бірге қаза тапты.
Ленин орденімен марапатталған.
Қызыл алаңда Кремль қабырғасына жерленді.
Пацаев атында Ақтөбеде көше, алаң, мектеп, шаруашылық ұжымдары бар.
1972 жылдың 19 маусымында ұшқыш-косманавтқа арналған ескерткіш-бюсттің салтанатты ірге тасы қойылды. Ескерткіштің авторлары — скульптор Ю.А.Тур мен архитектор А.А.Заварзин үлкен ауқымды жұмыс атқарды.Бюсттің биіктігі 2 метр.Ескерткіш 1976 жылы ашылды.
Дереккөздер
Санат:1933 жылы туғандар Санат:1971 жылы қайтыс болғандар Санат:Кеңес Одағының батырлары Санат:Ғарышкерлер
Пьезоэлектроника
Пьезоэлектроника (Пьезо және электроника) — пьезоэлектрлік эффект негізінде жұмыс істейтін аспаптар мен функционалдық құрылғыларды жасауды және іс жүзінде пайдалануды қамтитын электроника бағытының аты. Қатты дене физикасы саласындағы, сызықты электр тізбектерін талдау мен синтездеу жетістіктері, машиналық жобалаудың және планарлық технологияның дамуы арқасында көлемдік немесе беттік акустикалық толқындардағы интегралдық пьезоэлектрлік сүзгілер, ультрадыбысты кідірту тізбектері, амплитудалық, фазалық және жиіліктік детекторлар мен модуляторлар, пьезотрансформаторлар және т.б. пьезоэлектрондық құрылғьшар жасалады. Пьезоэлектрондық құрылғылардың қажетті функционалдық қасиеттерін, оларды пайдалануды және экономикалық тиімділігін қамтамасыз ететін басты элемент — пьезоэлектрлік вибратор (екі немесе көп ұштықты). Пьезоэлектроника құрылғыларында ультра-, гипердыбыстық толқындар және 10 кГц-тен 1,5 ГГцке дейінгі жиіліктер диапазоңдағы эл- магниттік тербелістер пайдаланылады.
Пьезоэлектрондық аспаптар радио-техника құрылғыларында, қашықты I байланыс техникасында, автоматты басқару жүйелерінде, есептеу техникасында және т.б. радиоэлектрондық жүйелерде кеңінен қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Электроника
Лас Крюсэс (Нью-Мексико)
Лас Крюсэс (Las Cruces) — Нью-Мексико штатының Doña Ana округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 97618 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 122.81 км² шамасында. FIPS коды — 35-39380.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Нью-Мексико қалалары
Бауыржан Амангелдіұлы Ердембеков
Бауыржан Амангелдіұлы Ердембеков (1974 жылы Шығыс Қазақстан облысы, Жарма ауданы, Асқаралы ауылы) – филология ғылымдарының докторы, профессор.
Негізгі ғылыми енбектері: Сонымен қатар, мемлекеттік тапсырыспен шығатын жоғары оқу орындарына арналған «Қазақ әдебиеті» (2012) оқулығы авторларының бірі.
IC 2295
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
IC 2295 Санат:Шаян (шоқжұлдыз)
Ревере
Ревере (Revere) — Италиядағы коммуна, Ломбардия әкімшілік аймағына қарасты Мантуя провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2463 адамды құрайды. Халық тығыздығы 176 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 14 км² шамасында. Пошта индексі — 46036.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ломбардия елді мекендері
Ғаппар Қасенұлы Ерғалиев
Ғаппар Қасенұлы Ерғалиев (17 қазан 1932 жылы туған, Батыс Қазақстан облысы, Жәнібек ауданы, Қамысты ауылы) – геология-минералогия ғылымдарының докторы (1990), Қазақстан Ғылым Академиясының академигі (2003). ҚазМУ-ды (1956, қазіргі ҚазҰУ) бітірген. Қазақстан Ғылым Академиясының Геология ғылымдар институтында аға лаборант (1956–58), кіші (1958–68), аға (1968–78) ғылыми қызметкер, зертхана меңгерушісі (1978–91) қызметтерін атқарған; ал 1996 жылдан осы институтта лаборатория меңгерушісі.
1989 ж. «Кембрии Южного Казахстана и Улытау (стратиграфия, ярусное и зональное расчленение, трилобиты» деген тақырыпта докторлық диссертация қорғады. Оның негізгі ғылыми еңбектері Қазақстанның венд, кембрий және төменгі ордовик кезеңдерінің стратиграфиясы мен палеонтологиясын зерттеуге, оның ішінде Қаратау мен Оңтүстік Ұлытаудың кембрий–ордовик қабаттарының биостратиграфиясы мен трилобиттерін кешенді зерттеуге арналған. Ерғалиев 120-ға тарта ғылыми-зерттеу жарияланымның, оның ішінде 2 монографияның («Трилобиты среднего и верхнего кембрия Малого Каратау», 1980) авторы.
Қазақ КСР-і Мемлекеттік сыйлық лауреаты (1982).
Дереккөздер
Санат:1932 жылы туғандар Санат:Батыс Қазақстан облысында туғандар Санат:Қазақстан геологтары Санат:Қазақстан ғалымдары Санат:Қазақстан Ұлттық ғылым академиясы академиктері Санат:Қазақстан мемлекеттік сыйлығының иегерлері
Пак Чи Мин
Пак Чимин (кор. 박지민;) 1995 жылдың 13 қазан күні Пусан қаласында дүниеге келген, Чимин есімімен көбірек танымал — оңтүстік кореялық әнші және биші. Танымал BTS бойз-бэндінің вокалисі және бишісі болып табылады.
Биография
Пак Чимин 1995 жылдың 13 қазан күні Оңтүстік Кореяның Пусан қаласында дүниеге келген. Ол өз дебютына дейін заманауи би бойынша топ арасында жоғарғы балл жинап Пусандық жоғарғы өнер мектебіне түсті, кейіннен Korea Art High School мектебіне ауыстырылды.
Мансабы
2012 жылы BTS бойз-бендінің мүшесі болды. Алғашында ол өзінің сахналық есімі ретінде Baby G есімін қойғысы келген болатын, бірақ кейіннен өзінің негізгі есімін қоюды дұрыс деп шешті.
Жаңа андреевка (Кармаскалин ауданы)
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Соч-Ига
Соч-Ига — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Новосибирск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Парабель өзенінің оң жағалауынан 153 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 54 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Кеть өзенінің құйылысынан Васюган құйылысына дейін. Өзен саласы — Кеть, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Суахили
Суахили – Танзания, Мозамбик, Конго Демократиялық Республикасы аумағында тұратын, банту тобына жататын халықтың тілі. Сөйлеушілердің жалпы саны 3 млн. адам (2005). Ол Танзанияның, Кенияның және Уганданың ресми екі тілінің бірі. Сондай-ақ Конго Демократиялық Республикасы мен Мозамбикке таралған, Шығыс Африкадағы этниқалық топтар арасындағы қатынас құралы, банту тілдеріне жатады. Жазуы Латын әліпбиіне негізделген.
Дереккөздер
Санат:Тілдер
Жігер (стадион, Арқалық)
"Жігер" — Арқалық қаласындағы футбол стадионы. КСРО дәуірінде іргесі қаланған.