cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Су айдамалаушы мұнара бағының көлемін анықтау
Σundefinedundefined мұндағы Омг % — тоуліктегі Отах су өтімінен пайызбен алынган сағаттағы су өтімі.
Санат: Гидрология Санат: Ауыл шаруашылығы
Букето
Букето (Bouquetot) — Франциядағы коммуна. Жоғарғы Нормандия аймағына қарасты Эр департаментінде орналасқан. Берне округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 13,07 км² шамасында.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1019 адамды құрады. Халық тығыздығы — 77,96 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Эксперимент
Эксперимент ( experіmentum – сынама, тәжірибе), Тергеу эксперименті – Қазақстан Республикасының Қылмыстық іс жүргізу кодексінің 203-бабының ережелері бойынша жүргізілетін тергеу әрекетті, іске қатысты мәні бар деректерді тексеру және нақтылау үшін арнайы жасалатын тәжірибе. Э. жүргізу кезінде, атап айтқанда, әлдебір фактілерді қабылдау, жекелеген әрекеттердің жасалу, әлдебір оқиғаның болу ықтималдығының тексерілуі, сондай-ақ болған оқиғаның реті және іздерінің пайда болу тетігі анықталуы мүмкін. Э. куәгерлердің міндетті түрде қатысуымен жүргізіледі. Қажет болған жағдайда Э-ке өздерінің келісімі бойынша сезікті, айыпталушы, жәбірленуші, куә, маман, сарапшы және тәжірибелік іс-қимылдарды жүргізетін адамдар қатыстырылуы мүмкін. Э. қайта жаңғыртылып отырған оқиғалар немесе әрекеттер болған жағдайларға ұқсас жағдайларда жүргізіледі. Психология жөнінде ғылыми-зерттеу жүргізуде Эксперимент кеңінен қолданылады. Эксперименттің артықтылығы, бізге керекті үрдіс пен құбылыс қашан көрінеді деп күтіп отырудың қажеті жоқ. Эксперимент жасағанда психикалық үрдістерді неғұрлым дәлме-дәл көрсететін олардың уақыттын, өту шапшандығын т.б. өлшейтін арнаулы аспаптар, аппараттар қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Терминология Санат:Әлеуметтану
Масуэкос
Масуэкос (Mazuecos) — Испаниядағы муниципалитет. Кастилия — Ла-Манча автономды бірлестігіне қарасты Гвадалахара провинциясының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 350 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 23,76 км² шамасында.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гвадалахара елді мекендері
Снукер
Тарихы
Бастапқыда снукерді XX ғасырда британдық сарбаздар Үндістанда ойнап бастаған. Содан бері жоғары шеберлікті және назар аударуды талап ететін осы спорт кеңінен танымал болды.
Шарлар және үстел.
Ұзындығы 3,56 м (12 фут) және ені 1,78 метр (6 фут) снукерге арналған үстел. Ол арнайы қатты шұғамен қапталады. Снукерге түрлі түсті 21 шар және көздейтін шар пайдаланылады. Түрлі түсті шардың әрқайсысы белгілі бір ұпай санын құрайды. Олардың ішіндегі ең «қымбаты» - қара, ең арзаны – шардың құны.
Шұғаның үстінде
Матчтар партияға немесе «фреймдерге» бөлінген. Фрейм алғашқы соққыдан бастап ойыншылардың біреуінің жеңісіне дейін жалғасады. Ойыншылар түрлі түсті шардың жолын басқа шардың көмегімен жауып тастап, өз қарсыластарын «алдауға» (англ «snooker»)  талпынады. Мұндай күрделі соққылар әдетте ойыншылардың ережені бұзылуларына әкеледі және ұпайды олардың қарсыластары алады. Егер ойыншы соғатын шардың орнына соғуға тиіс емес шарды соғып лузуға түсірсе және көздейтін шарға бір реттен артық тиіп кетсе, шар үстелден түсіп кетсе, ержені бұзғандық болып саналады.
Дереккөздер
Санат:Спорт Санат:Снукер
Көлік техникасының энергетикалық қондырғылары
Көлік техникасының энергетикалық қондырғылары — 2011 жылы Алматы қаласы «Дәуір» баспасында басылып шыққан кітап. Кітап авторы/құрастырушысы — М. О. Мусабеков, А. С. Шанлаяков, М. А. Текебаев. Беттер саны — 360.
Қазақстан Республикасының Ұлттық мемлекеттік кітап палатасынан тіркелу кезінде берілген ISBN нөмірі — 978-601-217-206-5.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Қазақша кітаптар Санат:2011 жылы шыққан кітаптар Санат:Дәуір баспасының кітаптары
Нижние Услы
Нижние Услы — Башқұртстанның Стерлитамак ауданындағы ауыл, Услин ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 459 адамды құрады. Пошта индексі — 453163, ОКАТО коды — 80249892005.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Элк Ривэр (Айдахо)
Элк Ривэр (Elk River) — Айдахо штатының Клируотер округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 0.4 км². FIPS коды — 16-25120.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 156 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Айдахо қалалары Санат:Клируотер округы (Айдахо)
Әже
300px|нобай|Кесе тарту етіп отырған әже, [[немере немесе шөбересімен]]
Әже - баланың әкесінің, сондай-ақ, анасының шешесін атайтын, туыстық қатынасты білдіретін атау. Одан арғылары үлкен әже немесе ұлы әже деп аталады.
Қазақ отбасындағы әже орны ерекше әрі қадірлі. Әже - отбасының ғана емес, әулеттің де ұйытқысы, ағайын- абысындардың бірлігін, татулығын сақтайтын сыйлы анасы, кейінгі жастардың, келіндердің тәрбиешісі әрі ақылгөйі Қазақ қоғамында әдетте жас отау иелерінің тұңғыш баласын әжесі бауырына салады. Бала ата-әженің кенжесі саналып, немерені әжесі тәрбиелеп, бағып-қағады. Әже мен немере арасындағы туыстық байланыс өте нәзік әрі берік. Балажан қазақ үшін ата мен әжеге жас сәби жай ғана ермек емес, тәрбиеленуші ерекше субъект. Тарихта күллі рулы елге ана болып саналған Айпара әже, Домалақ ене, Зере, Айғаным секілді әжелердің бейнесі аңыз-әңгімелерде, әдеби шығармаларда сомдалған.
Алдымен әже тәрбиесі арқылы бала жақсы-жаманды ажыратып, үлкен-кішіні тани бастайды. Мінез-құлық, тіл тәрбиесі қалыптасып, бала үй шаруасына бейім, елгезек тілалғыш, мейірімді болып өседі. Әженің алдын көрген балаға былайғы жұрт тәрбиелі бала деп баға береді. Әже тәрбиесі көбіне «олай істеме, былай істе», «бүйтсең жаман, өйтсең жақсы» деген вербалды сипатта, ақылгөйлік мазмұнда болып, әженің мейірімі мен жүрек жылуына бөленіп өседі. Осылайша, жас бала қазақы ортадағы моральдық-этикалық нормалармен таныса отырып, адами тұлғаның қалыптасуына ғана емес, дәстүрлі ырым-тыйымдар жүйесінің қағидаттарын біртіндеп бойына сіңіре бастайды.
Жеті-тоғыз жастан әрі қарай тұңғыш немере ұлдың тәрбиесі атасының қолына өтеді, Ал қыз немеренің негізгі тәрбиесі әженің қарамағында болады. Бұл кездегі тәрбиенің мазмұны атаға ілесе жүріп, көрген-білгенін көңілге тоқудан құралады. Атасына ілескен бала алыс жерлерді, ел жақсыларын, сыйлы ауылдарды көріп, жиын-тойға т.б. қатысып, соларды ұғынуға, білуге тырысады. Атаның «визуалды» тәрбиесінен өткен баланы былайғы жұрт көргенді бала деп атайды. Қазақ паремеологизмі Атың бар да жер таны желіп жүріп, атаң барда ел таны еріп жүріп деп кеңес береді. Ел тану, жер тану көргенділікке жатады. Қазақтың дәстүрлі бала тәрбиесінде көргенділік тәрбиенің ең жоғарғы формасы болып табылады. Әже мен атадан тәлім алған немеренің рухани жағынан тәрбиелі, көргенді азамат болып, ержетуінің, елдің аузына ілігер көшелі азамат болып қалыптасуының негізі осылайша қаланады.
Дереккөздер
Санат:Туыстық Санат: Әйелдер
Nənə Â-phô おばあさん Avia Oma Grootmoeder Бабушка Әби Баба (родина)
Эссам әл-Хадари
Эссам әл-Хадари (عصام الحضري; 15 қаңтар 1973 жыл, Кафр Эль-Баттих, Думьят) — мысырлық футболшы, қақпашы. 20 жылдан астам уақыт Мысыр Ұлттық футбол құрамасында ойнаған.
Пирамидата (Велико Тырново облысы)
Пирамидата (Пирамидата) — Болгариядағы ауыл. Велико Тырново облысына қарасты Велико-Тырново қауымының құрамына кіреді.
Эссам әл-Хадари
Сілтемелер
Санат:Мысыр футболшылары Санат:Мысыр Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Әл-Ахли ФК Каир ойыншылары Санат:Сьон ФК ойыншылары Санат:Замалек ФК ойыншылары Санат:Әл-Иттихад Александрия ФК ойыншылары Санат:Футболдан Африка чемпиондары
Пирамидата (Велико Тырново облысы)
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2 адамды құрайды.
Пошта индексі — 5035. ЕКАТТЕ коды — 56383.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Велико Тырново облысының елді мекендері
Видерфельд
Видерфельд (Wiederfeld) — Аустриядағы коммуна. Төменгі Аустрия федералды жеріне қарасты Вайдхофен округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1165 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 32.44 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — WT, ресми идентификациялық коды — 3 22 21.
2005 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Йохан Рамхартер саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Аустрия елді мекендері
Видерфельд
Каррегал
Каррегал (Carregal) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Сернанселье муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Доуру экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 510 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 19,73 км² шамасында. Халық тығыздығы — 25,8 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Визеу округінің елді мекендері
Серік Пірмаханов
Серік Пірмаханов (11.11. 1940 жылы туған, Жалағаш кенті.) – суретші, Қазақстан Суретшілер одағының мүшесі (1991), ҚР-ның еңбек сіңірген қызметкері. 1940 жылы 11 қарашада Қызылорда қаласы Жалағаш ауданында дүниеге келген .Алматы көркемсурет училищесін бітірген (1964). ''Н. Бекежанов'' атындағы облыстық музыкалық драма театрының бас суретшісі болып қызмет істейді. Негізгі жұмыстары «Ақан Сері-Ақтоқты» (1991), «Көтерілген тың» (1993), «Ант» (1997), «Айман – Шолпан» (1999) пьесаларын көркемдеген.77 жасқа қараған шағында өмірден өтті. Дей тұрғанмен, қастерлі өнердің қадірін асырып, мерейін тасытқан арда азаматтың өнер көші өміршең.Серік Пірмахановтың қызметтік-шығармашылық ғұмыры Қызылорда театрының сахнасынан бастау алып, өмірінің соңына дейін осы театрдың жемісі мен жетістіктеріне ат салысып, куә болып өтіпті. Ол тек қана біздің театр емес, көптеген республикалық, облыстық театрларда спектакльдер қойып, республикамызға, тіпті кезінде Одақ көлеміне танымал суретші болып қалыптасқан еді. Оның сахналық шешімін жасаған У.Шекспирдің «Король Лир», Г.Хухашвилидің «Өмір жолы», И.Эркеньнің «Сау басыма сақина», Ф.Шиллердің «Зұлымдық пен Махаббат» қойылымдары  Бүкілодақтық  фестивальдерде  лауреат болып, суретші С.Пірмаханов Одаққа танылды. Республикамызда өткен талай фестивальдерде «Ең үздік суретші» деген номинацияларға қол жеткізіп, қазақ театрының тарихында өзінің орнын ойып тұрып қалдырды.
Марапаттары
- "Ең үздік суретші" номинациясының иегері
- " Венгерлік драмалық фестиваль " лауреаты
- "Еңлікгүл" конкурсынын үздік сценографы
Сілтемелер
Қазақ энциклопедиясы
Санат:Әдебиет
Су ағынының құбылмалылығы
Су ағынының құбылмалылығы — су ағысы шамасының белгілі бір уақыт, яғни тәулік ішіндегі құбылмалылығы, маусым, жыл және көп жыл ішіндегі өзгеріп құбылуы.
Гавиньяно (Жоғарғы Корсика)
Коммунаның INSEE коды — 2B122, пошта индексі — 20218.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 47 адамды құрады. Халық тығыздығы — 4,3 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жоғарғы Корсика департаментінің коммуналары
Травянка (Весляна тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кама бастауынан Бондюг ауылындағы су бақылайтын постқа дейін. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
1326 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:1326 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:1326 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Орвиль-ан-Орнуа
Орвиль-ан-Орнуа (Horville-en-Ornois) — Франциядағы коммуна. Лотарингия аймағына қарасты Мез департаментінде орналасқан. Коммерси округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 7,62 км² шамасында.
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мез департаментінің коммуналары
Штаркенберг
Штаркенберг (Starkenberg) — Германия Федеративтік Республикасының Тюрингия жерінде орналасқан муниципалитет. Альтенбург ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 1904 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 8,05 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 16 0 77 044. Муниципалитеттің басшысы — Вольфрам Шлегель.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 7 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тюрингия елді мекендері
Екінші Маңғыстау болысы
Екінші Маңғыстау болысы — Қырғыз АКСР-дағы Адай уезінің әкімшілік бөліну бірлігі.
Әкімшілік бөлінуі
7 әкімшілік ауылда 1215 қожалық бар.
Дереккөздер
Санат:Қазақстанның болыстары
Юберсан
Юберсан (Hubersent) — Франциядағы коммуна. Нор-Па-де-Кале аймағына қарасты Па-де-Кале департаментінде орналасқан. Монтрей округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 7,97 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 62460, пошта индексі — 62630.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 250 адамды құрады. Халық тығыздығы — 31,37 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Па-де-Кале департаментінің коммуналары
Мейрамбай Қибасов
Мейрамбай Қибасов (1946 жылы туған, қазіргі Түрікменбашы қаласы) — қазақстандық журналист.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Санат:1946 жылы туғандар Санат:Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті түлектері
Сахан Долдыұлы Әкелеев
Сахан Долдыұлы Әкелеев 1958 жылы 15 желтоқсанда Шығыс Қазақстан облысы Тарбағатай ауданының Шілікті ауылында туған. Қазақ. Әкесі - Әкелеев Долды Бөленбайұлы (1907-1971). Анасы - Әкелеева Әдембай Әбдірахманқызы (1918-1990). Алматы мемлекеттік көркем театр институтын (1984) драма және кино актері мамандығы бойынша; Құрманғазы атындағы Алматы мемлекеттік консерваториясын (1991) концерттік- опералық әнші, дәріскер мамандығы бойынша бітірген. 14-тен астам музыкалық шығарманың әуені мен сөзінің авторы, оныңішінде: «Казақстаным», «Жастықдәурен», «Мөлдір сезім», «Жасұлан», «Ұлыма», «Алтын ұя мектебім». Қазақ, орысжәне неміс (сөздіктің көмегімен) тілдерін біледі. 1986 жылдан - Қазақ мемлекеттік қыздар педагогикалық институтының қазақ тілі оқытушысы. 1988 жылдан - Абай атындағы Мемлекеттік академиялық опера және балет театрының қосалқы құрамының әртісі. 1993 жылдан - ҚР Қорғаныс министрлігі Орталық ән және би ансамблінің көркем жетекшісі, бас хормейстері. 2005 жылдан - Ж. Шанин атындағы Қазақ музыкалық-драма театрының вокал дәріскері. 2006 жылдан - Қазақ спорт және туризм академиясының музыкалық жетекшісі. 2008 жылдан - Т.К. Жүргенов атындағы Қазақ ұлттық өнер академиясы жеке ән орындау кафедрасының аға оқытушысы. 2009 жылдан - Алматы қаласындағы «Шығыс Жұлдыздары» байқауының ұйымдастырушысы. 2010 жылдан бері - Жамбыл атындағы Шығыс Қазақстан облыстық драма театрының директоры. Қазақстан Театр қайраткерлері одағының мүшесі. Ауғанстан Ардагерлері одағының «Батыр Шапағаты» медалімен (2010), ҚР Қорғаныс министрлігінің (1997-2000), ҚР Білім және ғылым министрлігінің (2010) грамоталарымен марапатталған. Әскери атағы - запастағы майор. Діни көзқарасы - діндар. Саяси қайраткер ретіндегі идеалы - Н.Ә. Назарбаев. Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Өркендеу, тұрақтылық». Хоббиі - волейбол, қылыштасу, бокс. Сүйіп оқитын әдебиеті - проза, оның ішінде тарихи және деректі проза. Үйленген. Жұбайы - Базмұхамбетова Арай Мұхтарханқызы (1981 жылы туған), үй шаруасында. Ұлдары - Әкелеев Тақмақ Саханұлы (2004 жылы туған), Әкелеев Махамбет Саханұлы (2006 жылы туған).
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Серік Қожамқұлұлы Пірназар
Серік Қожамқұлұлы Пірназар (1.1.1954 жылы туған, Түркістан облысы Келес ауданы Ворошилов ауылы) – журналист, саясаткер. ҚазМУ-ды (ҚазҰУ, 1979), Алматы жоғары партия мектебін (1990) бітірген. 1979 – 80 жылдары «Өнер» баспасының редакторы, 1980 – 82 жылдары Жамбыл облысы Красногор ауданы. «Коммунизм жолы – Путь к коммунизму» газетінің бөлім меңгерушісі, 1982 – 84 жылдары Шиелі ауданы «Өскен өңір» газетінің жауапты хатшысы, 1985 – 88 жылдары редактордың орынбасары, 1990 – 91 жылдары Қызылорда облысы партия комитеті идеология бөлімінің нұсқаушысы, 1991 – 96 жылдары облыстық «Ленин жолы» (Сыр бойы) газеті бас редакторының орынбасары, 1-орынбасары, 1996 – 98 ж. облыстық телерадиокомпанияның төрағасы, 1998 – 2000 жылдары облыстық ақпарат және қоғамдық келісім басқармасында бөлім меңгерушісі қызметтерін атқарған. 2000 жылдан «Егемен Қазақстан» газетінің меншікті тілшісі. «Көлеңке» атты пародиялар жинағы жарық көрген. Қазақстан Журналистер одағының мүшесі. Бірнеше медальмен марапатталған.
Сілтемелер
Қазақ энциклопедиясы
Санат:Әдебиет
Жағармай
Жағармай  — машина қозғалтқыш және механизмдердің түрлі бөліктерінің арасындағы үйкелісті кеміту үшін қолданылатын майлар. Жағармайдың өндірістік қасиеттері (беріктігі, тұтқырлығы, ыстыққа төзімділігі, т.б.), негізінен, олардың химиялық құрамы мен құрылысына байланысты. Олардың құрамы өте күрделі, кейбіреулері парафиндерге немесе нафтендерге бай, кейбір түрінің ароматты қасиеті басым, т.б. Қазір қолданылатын жағармайлар түгел дерлік мұнай тектес. Алыну әдістеріне қарай дистиллят және қалдық майлар болып бөлінеді. Тұтқырлығы төмен немесе орташа дистиллят жағармайлар мазутты вакуумде айдау арқылы алынады, ал қалдық майлар — мұнайды айдағанда бөлінетін, тұтқырлығы жоғары қалдық. Қазіргі кезде синтетикалық жолмен де өндіріледі, ол үшін тиісті қанбаған көмірсутек полимерлерін, күрделі эфирлерді, т.б. пайдаланады.
Сілтемелер
Қазақ энциклопедиясы
Санат:Химия
Жағар майлар Жағар майлар – сыртқа қолданылатын дәрілік түрлер,олар терінің бетінде немесе кілегей қабатта тегіс,жылжымайтын қабат түзуге қабыілетті,тұтқырлығы жоғары болғандықтан түрін сақтайды,ал жоғары температурада оны жоғалтып,қою сұйықтыққа айналады.Жағар майлар официналды дәрілік түрлер,МФ ХІ басылымына арнай жалпы “Жағар майлар” мақаласы енгізілген.Фармакопея анықтамасы бойынша,жағар майлар – теріге,жараға,кілегей қабатқа жағуға арналған жұмсақ дәрілік түрлер.
Бейазаматтық
Бейазаматтық - азаматтығы жоқ адамдардың статусы. Мұндай құқықтық ахуал, көбінесе, әлдебір адам өз елінің азаматтығынан ерікті түрде шығып кеткен немесе шығарылып тасталған, бірақ өлі өзге мемлекеттің азаматтығын ала қоймаған кезде пайда болады. Сонымен катар, азаматтықты беруге, елдің азаматтығын алуға қатысты әртүрлі мемлекеттер заңдары арасындағы сәйкессіздікгің, әркелкі қағидалардың салдарынан да Бейазаматтық ахуалы туындап жатады. Бейазаматтыққа душар болған адам қоныс аударып, тұрақтануға келген елінің зандарына бағынады. Бірақ оның саяси және әлеуметтік құқықтары (мысалы, жұмысқа орналасу, әртүрлі жеңілдіктерді пайдалану, жоғарғы деңгейдегі еңбекақьі талап ету еркі) шектеулі болады. Шетелдік азаматтарға заң жүзінде берілетін құқықтарды иелене алмайды, мемлекет тарапынан дипломатиялық қорғаудан да қүр қалады. Бейазаматтық ахуал қазіргі халыкаралық қарым-қатынастар аясыңда қалыпты нормадан ауытқушылық, құкықтық келеңсіздік ретінде бағаланып, азаматтығы жоқ адамдар санын қысқарту міндеті қойылған. Осыған орай, "Апатридтер I статусы туралы" (1954) және "Бейазаматтықты қыскарту туралы" (1965) халықаралық конвенциялар қабылданды. ҚР-ның Конституциясында "Қазақстан Республикасының азаматын "ешқаңдай жағдайда азаматтығынан, өзінің азаматтығын өзгерту құқынан айыруға, сондай-ақ оны Қазақстаннан тыс жерлерге аластауға болмайды", - делінген.
Сен-Серьес
Коммунаның INSEE коды — 34288, пошта индексі — 34400.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 907 адамды құрады. Халық тығыздығы — 198,9 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эро департаментінің коммуналары
Әжетке жарау
Әжетке жарау  - баланың қолқабыс етуге, кішігірім шаруаға жұмсауға жарап қалған шағы.
Әдетте қазақ отбасында баланы 6 жасынан бастап қолға су құю, қозы-лақ қайыру, бесік тербету сияқты ұсақ-түйек жұмысқа баули бастайды. Баланың көмек беріп, қолғабыс тигізуі әжетке жарап қалғандығы болып саналады. Сондай-ақ, бала ғана емес, ересектер арасындағы қарым-қатынаста да бір-біріне септігі, жәрдемі тиген жағдайда бір әжетке жарадың де¬ген этикет арқылы ризашылығын білдіреді. Қазақы ортада категориялық сипаты бар бұл ұғым көбіне ұл балаларға қатысты айтыла отырып, дәстүрлі сенім-нанымға бай¬ланысты туындайтын ғұрыптарда көрініс береді. Атап айтсақ, көшпелі тірліктің қым-қуат қарекетімен кошіп-қону, жаугершілікте босу кезінде үйде, ауылда ересек ер адамдар болмаса ұл баланы еркек кіндікті ретінде «мал бауыздатқан»: ұл баланың қолына пышақ ұстатып әйел адам оның ту сыртынан қабаттай ұстап, бауыздау қанын шығарған. Ұл баланың әжетке жарап, елін қорғауы қауымның мүддесін қорғайтындығын ескере отырып жаугершілікте, ашаршылық кезендерінде ұл балаларды сақтап қалғандығы ауыз әдебиеті мен аңыздарда молынан ұшырасады.
Дереккөздер
Санат:Мәдениет Санат:Терминология
Санат: Лексика Санат: Этнография
Рысжамал Қадырқызы Аралбаева
Рысжамал Қадырқызы Аралбаева (1956 ж.) - педагогика ғылымдарының кандидаты, І.Жансүгіров атындағы Жетісу мемлекеттік университетінің педагогика және психология кафедрасының доценті. 1980 жылы Қазақтың Мемлекеттік Қыздар педагогикалық институтының тарих-педагогика факультетін бітірді. 1991 жылы Санкт-Петербург қаласындағы А.И. Герцен атындағы Ресей Мемлекеттік педагогикалық университетінде педагогика мамандығы бойынша кандидаттық диссертация қорғады. 1994 жылы І.Жансүгіров атындағы Жетісу мемлекеттік университетінің мектепке дейінгі педагогика кафедрасының меңгерушісі, 1995 жылдан университет Кеңесінің хатшысы қызметін атқарды. 1999 - 2001 жылдары Аға ғылыми қызметкер бола жүріп, "Жоғары білім эволюциясын әлеуметтік институт ретінде әлеуметтанулық талдау" атты тақырыпта докторлық диссертация дайындады. 1996 жылы Балтық педагогикалық академиясының (Санкт-Петербург) мүше-корреспонденті болып сайлаңды. Ресей әлеуметтанушылары Қоғамының, Қазақстан әлеуметтанушылары Ассоциациясының мүшесі. 2007 жылы "ЖОО-ның үздік оқытушысы" грантын жеңіп алды. 40-тан астам ғылыми еңбектердің авторы. Солардың ішінде: ҚР-дағы білім саласы әлеуметтік институт ретінде. Алматы, 2004.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Эдмодо
Эдмодо —білім беретін технологиялық компания. Өз бағдарламасында комуникациямен, бірлестікпен және де оқушыны дайындарлық құралдармен мұғалім мен оқушы арасындағы байланысты нығайтады жәнеде ата-ана мен мұғалім арасындағы келіспеушіліктерді болдырмауға арналған білім көзі.
Тарихы
2008 жылы Ник Борг пен Джефф О-Хара осы сайттың ірге тасын қалады. Бұл сайт тек бой түзегенінен ақ оны Index Ventures ,Greylock Partners, SingTel Innov8 , New Enterprise Associates, KDDI, Union Square Ventures және Glynn Capital Management атты әлемге әйгілі компаниялар қолдай бастады.
Жетістіктері
2013 жылы Вибху Миттал Эдмодо сайтының бас директоры болып тағайындалды және осы жылы РС Журналының "Мұғалімдерге ең қажетті қосымшалар " атты тізімінде Эдмодо сайты үздік қосымшалар қатарында болды. Эдмодо сайтының айтуы бойынша, оның 50 000 000 миллионға жуық қолданушысы бар. Сонымен қатар, 2015 жылдың наурызында Эдмодо сайты "32 ең үздік білім беретін онлайн құрал" атты тізімдегі көшті бастап келе жатыр.
Дереккөздер
↑http://gorod1277.org/?q=content/obrazovatelnyi-sait-edmodo
↑http://en.wikipedia.org/wiki/Edmodo
↑http://www.slideshare.net/nagora/lyulkun-chikhradze
↑https://www.youtube.com/watch?v=TQTf6rcOdfM&feature=youtu.be
Кузе
Кузе (Couzeix) — Франциядағы коммуна. Лимузен аймағына қарасты Жоғарғы Вьенна департаментінде орналасқан. Лимож округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 30,69 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 87050, пошта индексі — 87270.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 8056 адамды құрады. Халық тығыздығы — 262,5 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жоғарғы Вьенна департаментінің коммуналары
Газри (Оклахома)
Газри (Guthrie) — Оклахома штатының Logan округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 9925 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 49.8 км² шамасында. FIPS коды — 40-31700.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Оклахома қалалары
Матаррубиа
Матаррубиа (Matarrubia) — Испаниядағы муниципалитет. Кастилия — Ла-Манча автономды бірлестігіне қарасты Гвадалахара провинциясының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 66 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 28,18 км² шамасында.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гвадалахара елді мекендері
Explorer
Explorer — жер төңірегіндегі ғарыштық кеңістікті зерттеуге арналған америкалық ғарыштық ұшу аппараттарының және ұшыру жоспарының (1957 жылдан бастап) аты.
Дереккөздер
Санат:NASA Санат:Explorer бағдарламасы
Ақболат Ахметов
Ақболат Ахметов (30.12. 1946 ж. т., Түркістан ауданы Бөген ауылы) – ғалым, техника ғылымдарының докторы (1996), профессор (1998), ҚР Инженер академиясының академиягы (2000).
Адамаралық қарым-қатынас
right|thumb|240px|[[Іскерлік қатынас]] Адамаралық қарым-қатынас (Interpersonal relationship) — саналы адамдар арасында бірлескен іс-әрекет қажеттілігін туғызып, байланыс орнататын күрделі процесс; екі немесе одан да көп адамдардың арасындағы танымдық немесе эмоционалды ақпарат, тәжірибе, білімдер, біліктер, дағдылар алмасу. Адамаралық қарым-қатынас тұлғалар мен топтар дамуының және қалыптасуының қажетті шарты болып табылады.
Адамаралық қарым-қатынас барысында адамдардың танымдық хабарлармен, ақпаратпен, тәжірибемен, біліммен, дағдылармен алмасуы және өзара түсінісуі, бірін-бірі қабылдауы жүзеге асады. Қарым-қатынастың интерактивті, коммуникативті, перцептивті деген үш жағы және мезо, макро, микро, рухани, іскер, т.б. деңгейлері болады. Негізгі қызметі: Адамаралық қарым-қатынастың басты мақсаты – өзара түсіністікке қол жеткізу. Қарым-қатынас жасауда қарым-қатынасқа түскен адамды тыңдап, түсіне білудің маңызы зор. Бұл басқа адамның ішкі жан дүниесін түсініп, оған өз ойын дұрыс жеткізуге мүмкіндік береді. Адамдар басқаларға өз ойлары мен көзқарастарын түсіндіре отырып, түсініспеушілік, ұрыс-керіс пен дау-жанжал секілді жағымсыз құбылыстарды болдырмауға әрекет жасайды. Адамдармен жақсы қарым-қатынас орнатуға мынадай ережелердің орындалуы көмектеседі: барлық адамдармен тең дәрежеде, дөрекілік пен жағымпаздықсыз қарым-қатынас жасау; сұхбаттасушының жеке пікірін сыйлау; бұйрық емес, өтініш деңгейінде қарым-қатынас жасау; басқа адамның пікірін сыйлау және тәжірибесін қабылдай білу. Қарым-қатынас мәдениетін меңгерген тұлға өзімен қатынас жасайтын адамға құрметпен қарап, сыйластық білдіреді. Адамға сыйластықпен қарау жақсы қарым-қатынас жасаудың негізгі өлшемі болып табылады.
Педагогикалық қарым-қатынас
Педагогикалық қарым-қатынас - белгілі бір педагогикалық қызмет атқаратын, жәйлі психологиялық климат құруға және оқу іс-әрекетін, педагог пен оқушы арасындағы, оқушылар ұжымы ішіндегі қатынастарды психологиялық тиімді етуге бағытталған оқытушы мен оқушының сабақтағы және сабақтан тыс уақыттағы кәсіптік қарым-қатынасы.
Ақболат Ахметов
Қазақ химия-технологиялық институтын бітірген (1968). 1968 – 1975 ж. Шымкент, Көкшетау, Түркістан қаларында цех шебері, бас технолог 1975 – 1980 ж. Қазақ химия-технология институтының инженер-құрылыс факультеті деканының орынбасары, 1983 – 1994 ж. құрылыс материалдары және конструкциялар технологиясы кафедрасының меңгерушісі, 2001 жылдан Оңтүстік Қазақстан мемлекеттік ун-тінің механика-құрылыс факультетінің деканы. Ол 105 ғылым еңбектің, оның ішінде 4 монографияның авторы. ҚР Білім министрлігінің мақтау грамотасымен марапатталған.
Адамаралық қарым-қатынас
Перцептивтік қарым-қатынас
Перцептивтік қарым-қатынас — адамның парапар қабылдауы, оның ішкі дүниесіне бойлау, әрбір жеке сәтінде оның психикалық жағдайын сезіну дағдысы, оның тәртіп себебін түсіну дағдысы. Мұғалім өзінің перцептивтік қарым-қатынас қабілеттерін ұдайы дамытуы қажет.
Ақболат Ахметов
Дереккөздер
Санат:Техника ғылымдарының докторлары
Адамаралық қарым-қатынас
Фатикалық қарым-қатынас
Фатикалық қарым-қатынас (fatuus - ақымақ) - қарым-қатынас үрдісі үшін ғана мазмұнсыз қарым-қатынас.
Қарым-қатынастың жетекші түрі
Қарым-қатынастың жетекші түрі - осы немесе өзге жас кезеңінде болатын қарым-қатынас түрі, бұл арқылы тұлға дамуының осы сатысына сәйкес негізгі тұлғалық қасиеттер қалыптасады.
Тағы қараңыз
Қарым-қатынас психологиясы
Санат:Психология
Қазақстанның пайдалы қазбалары
Қазақстан өзінің жер қойнауының байлығымен әйгілі. Бұл Жер қыртысының геологиялық құрылысы мен даму ерекшеліктеріне байланысты. Тау түзілу, магмалық жыныстардың енуі және метаморфизм (өзгеріске ұшыраған), яғни эндогендік процестердің әртүрлілігі, солармен байланысты тау жыныстарының құрылымында, минералдық және химиялық құрылысында болған қандай да бір өзгерістер түрлі пайдалы қазбаларды түзеді.
Пайдалы қазбалар деп, қазіргі техниканың даму деңгейінде, табиғи түрінде немесе өңделгеннен кейін шаруашылықта пайдалануға болатын минералдар мен тау жыныстарын айтады. Әдетте, таулы аймақтарда (қатпарлы және қатпарлы-жақпарлы аудандарда) және шөгінді қабығынан айырылған платформаларда рудалы қазбалар кені көптеп кездеседі.
Ал шөгінді түріндегі пайдалы қазбаларды (мұнай, газ, көмір, уран және т.б.) шөгінді қабығы бар платформаларда (жазықтарда) кездестіруге болады.
Қазақстанда аса маңызды минералдық шикізат түрлерінің бәрі дерлік бар. Еліміздің жер койнауынан Менделеев кестесіндегі 105 элементтің, оның 70-інің мол қоры барланған және 60-тан астамы өндіріледі. 6 мыңға жуық пайдалы қазбалар кен орындары ашылған. Энергетика және минералдык ресурстар министрлігі мамандарының мәліметі бойынша (2007) республика дүние жүзінде уран, хром және марганец қоры жөнінен - екінші орында, мырыш, молибден, корғасын, мыс, вольфрам және алтын корынан - алғашкы бестікте, ал мұнай, темір және калайы қорынан - алғашкы он орынның біріне ие. Қазақстан Еуразия континентінде хром қорынан ең бай ел, ал марганец қорынан бүкіл ТМД-да басым ел. Алтын корынан Қазақстан дүние жүзі бойынша 5-орында, ал ТМД бойынша Ресей мен Өзбекстаннан кейінгі 3-орында. ТМД көлеміндегі мыс пен қорғасын корының жартысынан астамы, мырыштың 70%-ынан астамы Қазақстанда шоғырланған.
Пайдалы қазба орындары жанатын, кен және кен емес болып үш топқа бөлінеді.
Жанатын пайдалы қазбаларға мұнай мен газ, көмір, уран және т.б. кен орындары жатады.
Мұнай мен газ
Мұнай мен газдың мол қоры Атырау, Маңғыстау, Қызылорда, Ақтөбе және Батыс Қазақстан аймақтарында шоғырланған. Мұнай елімізде бірінші рет 1899 жылы Қарашүңгілдегі Ембі кен орнындағы мұнай ұңғысынан (скважина) атқылады. Ал 1911 ж. Доссор, 1915 ж. Мақат кен орны пайдалануға берілді. Бұл кен орындарына алпысыншы жылдары Маңғыстау түбегіндегі Өзен мен Жетібай қосылды. Кейінірек олардан да куатты Қаражамбас пен Қаламқас, Теңіз (Атырау облысы), Кеңкияқ және Жаңажол (Ақтөбе облысы), Қарашығанақ (Батыс Қазақстан облысы) пен Құмкөл (Қызылорда облысы) кен орындары ашылды. Қазір Қазақстанда мұнай мен газ шоғырланған 14 алап және 207 кен орны бар. 1999 жылы Қазақстан қойнауынан алғашқы отандық мұнай алынғанына жүз жыл толғаны тойланды. Бүгінде республиканың жылына (2005 ж.) шамамен 50,2 млн мұнайы шет елге шығарылады. 2000 жылы Атыраудың солтүстік шығысында 45 км жерде Каспий қайраңында Қашаған мұнай кен орны ашылды. Ол соңғы 30 жылдағы дүние жүзіндегі ең ірі кен орны. Геологиялық қоры 4,8 млрд тоннаға бағаланды. Жалпы Қазақстандағы мұнай қорының болжамы 20-25 млрд тонна. Қазақстандағы жалпы газ коры 6 трлн м3. Дүние жүзінде он екінші орын алады. Соның 70%-ы Қарашығанақтың үлесінде.
Көмір
Қазақстанда көмір қоры мол. Мұнда тас көмір мен қоңыр көмірдің 10 алабы, 300 кен орны бар. Қазақстанның жалпы көмір қоры 164 млрд тоннаға жетті. Республика 90-жылдардың аяғына қарай жылына 90 млн т. көмір өндіреді. Ғалымдардың жобалауы бойынша жылына 140 млн т. өндірілсе еліміздегі көмір қоры 250 жылға жетеді. Көмір кен орындарының басым бөлігі Қарағанды, Павлодар және Қостанай облыстарында орналасқан.
Қазіргі кезде Қарағанды алабы 3600 км2 жерді алып жатыр. Бұл Қазақстанның негізгі көмір базасы. Қарағанды көмірі кокстелетіндіктен сапасы өте жоғары. Тас көмірдің 80 кабаты анықталған, олардың жалпы қалыңдығы 120 м. Көмірдің барланған жалпы қоры 60 млрд т.
Маңызы жағынан екінші орынды Екібастұз көмір алабы алады. Бұл алап Сарыарқа мен Ертіс маңы жазығы аралығында орналасқан. Павлодар облысында ауданы 160 км2, қазып алынатын көмір қабатының қалыңдығы 150 м. ашық әдіспен өндірілетін болғандықтан, еліміздегі көмірдің ең арзаны болып табылады. Дүние жүзіндегі ең ірі «Алып» кенішінде жылына 36 млн т. көмір өндіріледі. Соңғы кезде Майкүбі (Павлодар облысы) және Торғай (Обаған) көмір алаптарын игеру басталып, сондай-ақ Екібастұз көмір алабының «Алып», «Солтүстік» және «Шығыс» кеніштерінде кайта құру, кайта жабдықтау жұмыстары жүргізілуде.
Уран
Қазақстанның минералды шикізат базасы дүние жүзінде уранның 25%-ын құрайды. Экзогендік кен орындары басым таралған. Елімізде уранның 100-ге жуық кен орындары барланған. Оның тең жартысы Солтүстік Қазақстанда орын алады. Ірі органогендік кен орындары Маңғыстау түбегінде кездеседі. Барланған қоры (470 мың тонна) жағынан Қазақстан дүние жүзінде екінші орында. Қазақстанда бүкіл ТМД жерінде өте қуатты уран минералдық базасы бар.
Дереккөздер
Санат:География
Шешуші күшейткіш
Шешуші күшейткіш (Решающий усилитель) — аналогтық есептеу машиналарында тұрақты ток күшейткішінен және кері байланыс тізбегін құратын сыртқы элементтерден (резисторлардан) тұратын кешендік құрылғы; аналогтық шамалар мен кейбір математикалық амалдарды (қосу, интегралдау, дифференциалдау және т.б.) орындауға арналған.
Дереккөздер
Санат:Электроника
Таксидермия
Таксидермия — 2011 жылы Алматы қаласы «Дәуір» баспасында басылып шыққан кітап. Кітап авторы/құрастырушысы — Б. Б. Бектұрғанов, Қ. Сейтбаев, Б. Абдибеков. Беттер саны — 448.
Қазақстан Республикасының Ұлттық мемлекеттік кітап палатасынан тіркелу кезінде берілген ISBN нөмірі — 978-601-217-208-9.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Қазақша кітаптар Санат:2011 жылы шыққан кітаптар Санат:Дәуір баспасының кітаптары
Бадия-Калавена
Бадия-Калавена (Badia Calavena) — Италиядағы коммуна, Венето әкімшілік аймағына қарасты Верона провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2382 адамды құрайды. Халық тығыздығы 92 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 26,85 км² шамасында. Пошта индексі — 37030.
Елді мекеннің қамқоршысы — San Vito. Жыл сайынғы мерекесі — 15 маусым.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Венето елді мекендері
Чигим-Харута
Чигим-Харута — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы, Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Харута өзенінің оң жағалауынан 58 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 40 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Уса өзені. Өзен саласы — Уса, өзен алабы — Печора.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Коми Республикасы өзендері Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері
Чулпан (Стерлитамак ауданы)
Чулпан — Башқұртстанның Стерлитамак ауданындағы ауыл, Услин ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 27 адамды құрады. Пошта индексі — 453163, ОКАТО коды — 80249892008.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Шушкан
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Чёпырь-Ега
Чёпырь-Ега — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Куть-Ях өзенінің сол жағалауынан 7 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 13 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Нефтеюганск қаласынан Ертіс өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Вах, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Экспозиция
Экспозиция (exposіtіo – көрсетілім, мазмұндама) – әдебиетте көркем шығармада оқиға дамын-өрістейтін орынды, ортаны, сол оқиғаға қатысатын кейіпкерлерді сипаттап, алғаш окушыға таныстыру. Экспозиция негізгі оқиға желісіне, сюжетке тікелей байланысты болмай, өз алдына окшаулау тұрады. Себебі, сол оқиғаның басталуы емес, тек қана оны неғұрлым айқын, анык түсініп-білуге кажетті дерек, суреттемелер. Музыкада басты тақырыпты түсіндіруге негізделген сонаталық форманың немесе фуганың бірінші бөлімі. Экспозицияда әдетте әуелі бір немесе бірнеше тақырыптан тұратын музыкадағы негізгі материалдың тұжырымды мазмұндамасы баяндалады. Бейнелеу өнерінде экспозиция мұражайлар мен көрмелерге қойылған материалды (экспонаттарды) белгілі бір жүйе бойынша орналастыру мағынасын білдіреді.
Дереккөздер
Санат:Өнер
Expozice Exposition Exposition Exposition Esposizione ექსპოზიცია Expositie Expozícia
NGC 7347
NGC 7347 — Пегас шоқжұлдызында орналасқан Sc типті галактика.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Пегас (шоқжұлдыз)
1327 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:1327 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:1327 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Вихальм
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1197 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 33.75 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — ZT, ресми идентификациялық коды — 3 25 17.
2005 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Йохан Хёльригль саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Аустрия елді мекендері
Вихальм
Әбдісалан Кәрімұлы Нұрмаханов
Нұрмаханов Әбдісалан (19 сәуір 1936, Өзбекстан, Сухандария облысы, Шыршық ауданы, Күлтафа ауылы – 14 шілде 2002, Алматы) – боксшы, КСРО-ның еңбек сіңірген спорт шебері (1966), Қазақстанның еңбек сіңірген жаттықтырушысы. Қазақстанның 10 дүркін чемпионы (1957 – 1967), КСРО чемпионатының екі дүркін күміс жүлдегері (1957, 1962 ж.ж.), КСРО халықтары спартакиадасының екі мәрте қола жүлдегері (1959, 1967), Азия-Африка ойындарының жеңімпазы (1963).
Нұрмахановтың құрметіне Түркістанда дәстүрлі бокс бәсекесінің ұйымдастырылуы да заңды. Себебі ол кісінің ұлтына сіңірген еңбегі көп. Әбекең боксшы ретінде ғана туған халқының намысын көтеріп қойған жоқ, ғалым ретінде де осы саланың дамуына үлес қосты. Ал бапкерлік қызметте Нұрмахановтың спорттағы екінші дәурені басталды десек, артық айтқандық емес. Әбекең бірнеше жыл Қазақ физкультура институтында кафедра меңгерушісі, проректор болып қызмет істеді. Тағдырдың жазуымен екеуміз бірнеше жыл қызметтес болдық. Мен ҚазМУ-дың спорттық лагерінде басшы болғанда ол кісі менің қасымда болды. Бірге еңбек еттік. Талай мәрте дәмдес болдық. Нұрмаханов университетте ұстаз болғанда да қарым-қатынасымыз үзілген жоқ. Әбекеңнің кейін Олимпиада чемпионы болған Ермахан Ыбрайымовтың қабілет-қарымын ерте аңдап, бауырына тартып, өз баласындай үйіне тұрғызғаны да – біле білген жанға тәлімі мол жағдай.
Жастық шағы
Әбдісалан Нұрмахановтың ата-бабалары Арқаны мекен еткен, дәулетті, иманды, елге сыйлы адамдар болыпты. Кеңес өкіметі орнағаннан кейін ақ пен қызылдың соғысы, одан кәмпеске қазақты әбден титықтатты емес пе. Сол тұста Нұрмахан әулеті Бетпақты басып, Қызылдың құмын сағалай Өзбекстанға ауады. Қиын-қыстау кезеңде Нұрмаханның шаңырағы көп қиындық көреді. Жолда балалары шетінеп, қайғыдан қан жұтады. Содан Нұрмахан көші Сухандария өңіріндегі Күлтөбе ауылына тұрақтайды. Сол жерде 1936 жылы Әбдісалан дүниеге келеді. Қатал тағдыр Әбдісаланды ерте есейтті. Алты жасынан әкесіне еріп, қой бақты. Жұдырықтай бала көктем мен күздің қара суығында мал бағып жүріп, қазақы қойдың ерітілген майынан бір кесесін ішіп алады екен. Тері шалбар, жарғақ тон киген қара бала суыққа алдырмайды, әкесінің қолғанаты. Сол кездің балалары осылай есейді. Осылай шыңдалды. Олардың балалық шағы иен далада, желдің өтінде, малдың соңында өтті. Қызығы кем, бейнеті мол заман еді.
Боксшының қалыптасуы
Әбдісалан он жасқа толғанда олардың үй іші Түркістанға көшті. Мектепке қатарластарынан кеш барған Әбдісалан сегізжылдықты бітірген бойда Алматыға барып, темір жол техникумына оқуға түседі. Қарулы, бойшаң бозбала баскетбол мен ядро лақтыруда бағын сынап көреді. Ядро лақтырудан Алматыдағы оқу орындары арасында топ жарып, мамандар назарына ілігеді. Бірақ көңіл соқпаған соң тұрақтамай, әйгілі волейбол бапкері Октябрь Жарылғаповтың шақыруымен волейболға ауысады. Волейболға да көңіл хошы болмайды. Осыны сезген Жарылғапов үш айдан кейін Нұрмахановты қолынан жетектеп, боксшыларға қосып жібереді. Түркістанда Молдабек Құралбаев деген жас бапкерден он бес жасында бокс әліппесін үйренген Әбдісаланға керегі осы еді. Нұрмахановтың шаршы алаңдағы жеңісті жолы осылай басталды. Бойы қарағайдай, қара торы жігіт аз уақытта Қазақстанда топ жарып, 1956 жылғы КСРО халықтарының бірінші спартакиадасында республика намысын қорғады. Осы сында жиырма жастағы Әбдісалан Нұрмаханов литвалық боксшы, Еуропаның екі, КСРО-ның алты мәрте чемпионы Альгидрис Шоцикастан «ұтылды». Шоцикастың дүркіреп тұрған кезі. Альгидрис Мельбурн олимпиадасының жүлдегері, Еуропаның бірнеше дүркін чемпионы, орыстың «жанды танк» атанған алыбы Николай Королевтің өзін жеңіп, әлемдегі ең күшті боксшының бірі болып тұрған. Көпшілік ойлағандай, Шоцикас Нұрмахановты айқын басымдылықпен ұта алған жоқ. Бокс қолғабын дұрыстап кигеніне екі жыл болған Әбдісалан атақты қарсыласымен аянбай, шегінбей айқасты. Төрешілер жақ-жақ болып, жеңісті кімге берерін білмей тартысты. Ақырында 3:2 есебімен Шоцикастың қолын көтерді. Келесі, 1957 жылы Нұрмаханов КСРО чемпионатының финалынан бір-ақ шықты. Финалдағы қарсыласы – Одақ пен Еуропаның әлденеше дүркін чемпионы Андрей Абрамов. Салмағы 100 келіден асады. Әбдісалан оның қасында жіңішкелеу. Абрамовтан 20 келідей жеңіл. Есесіне Әбдісалан бойшаң, қолы ұзын. Қимылы ширақ. Бұл жолы тәжірибелі Абрамовтың жолы болды. Жиырма бір жастағы Нұрмаханов қазақ спортшыларынан бірінші болып КСРО чемпионатының күміс медалін жеңіп алды. Мұндай биікке нағыз дарындар ғана жете алады. Бокспен шындап шұғылданғанына үш-ақ жыл толғанда КСРО-дай алып империяның күміс жүлдегері атану Нұрмахановтай саңлақтың ғана қолынан келді. Арада бес жыл өткенде Киевте Нұрмаханов пен Абрамовтың жолы тағы да түйісті. КСРО чемпионатының ақтық айқасы. Әбдісалан осы жекпе-жекте нағыз батырға тән мінез көрсетті. Үш раунд бойы Абрамовқа ес жиғызған жоқ. Қарсыласын екі мәрте нокдаунға түсірсе де, төрешілер әділдікті белден басып, жеңісті Андрейге алып береді. Рефери Абрамовтың қолын көтерген сәтте Нұрмахановтың бапкері Дәулеткерей Муллаев қиянатқа шыдай алмай, мыңдаған адамның көз алдында жылап жібереді. Ол кезде қазақ секілді кішкентай ұлттың батырлары әділетсіздікті көп көрді. Бірақ біздің бауырлар жасыған жоқ. Ел мүддесі, ұлт намысы үшін бастарын бәйгеге тікті. Одақтың алтын жүлдесі бұйырмаса да, алтыннан да салмақты, алтыннан да қадірлі сый – қалың қазақтың сый-құрметіне бөленді. Сондай даңқты батырларымыздың бірі әрі бірегейі Әбдісалан Нұрмаханов болатын.
Бапкер болып қалыптасуы
Нұрмахановтың бапкерлік білігі бір күнде қалыптасқан жоқ. XX ғасырдың алпысыншы жылдарында басталған ізденісі мол, бейнетті жол 1997 жылға дейін жалғасты. Шәкірті Болат Сағындықов КСРО-ның жастар арасындағы чемпионы болғаннан кейін Әбекеңнен тәлім алған Борис Хрянин КСРО халықтары спартакиадасының қола жүлдегері, жастар арасында Одақ чемпионы атанды. Бұлардан басқа Валентин Юнусов, Бақытжан Аманбаев, Марат Бекежанов, Владимир Чипурин секілді шәкірттері Кеңес одағының ересектер және жастар біріншіліктерінде жүлдегерлер қатарынан көрінді. КСРО-ның студенттер чемпионатында Болат Нұрпейісов олжа салды. Нұрмаханов жаттықтырған Қазақ мемлекеттік университетінің боксшылар командасы 1982 жылы Красноярск қаласында болған КСРО университеттері арасындағы жарыста бас бәйгіні жеңіп алса, одақтық студенттер ойындарында екі рет үшінші жүлдеге иелік етті. Жүздеген жас Нұрмахановтан тәлім алды. Кезінде даңқты боксшыдан, майталман маманнан бокстың қыр-сырын үйренген жігіттер қазір елдің әр қиырында еңбек етіп жүр. Солардың қай-қайсысы да Әбекеңді ілтипатпен еске алатыны даусыз. Себебі Нұрмаханов – қазақ спортының тарихында із қалдырған айтулы тұлға.
Ұлттық құрама бас бапкері
Әбдісалан Нұрмаханов қазақ құрамасының тізгінін 1993 жылы ұстады. Табиғатынан табанды, намысқой азамат ең әуелі құрамадағы тәртіпке баса назар аударды. Ол кісі шәкірттеріне тек спортшы деп қана қарамай, боксшылардың ішкі жандүниесіне үңіле білді. Нұрмахановтың бас бапкер болуымен қазақ құрамасы бұрынғыдан да күшейе түсті. 1993 жылы Иранның астанасы Теһранда өткен Азия чемпионатында қазақ құрамасы командалық есепте жеке-дара шықты. Осы жылы Таиландта болған әлем кубогы жарысында Азия, Еуропа, Америка құрлықтарының ең күшті құрамалары күш сынасты. Осы бәсекеде Әбдісалан баптаған қазақ боксшылары командалық үшінші орынға табан тіреді. Сол тұста экономикасы әлсіз, тарихтың өтпелі сатысында тұрған елдің еңсесін көтеруде Нұрмаханов баптаған жігіттердің еңбегі зор. Етек-жеңін енді-енді жинай бастаған ел боксшылардың дүркін-дүркін жеңістерімен рухтанып, болашаққа сеніммен қарады. 1995 жылы біздің жігіттер Ташкенттің төрінде Азия чемпионатының алты алтын жүлдесін жеңіп алды. Сыралғы қарсыластарымыз – өзбек ағайындар мен Азияның небір мықты спортшылары қазақ боксшыларының жұдырығына төтеп бере алмай, бармақ шайнады. Атланта олимпиадасының қарсаңындағы бұл жеңіс Нұрмахановтың бас бапкер ретіндегі бағытының дұрыс әрі құрама тізгіні сенімді қолда екенін көрсетіп берді.
Обербальм
250px|thumb|Картада орналасуы Обербальм (Oberbalm) — Швейцарияның Берн кантонында орналасқан коммуна. Берн округінің құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 877 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 12.40 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 357, пошта индексі — 3096.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Берн елді мекендері
NGC 2839
NGC 2839 — Сілеусін шоқжұлдызында орналасқан E-S0 типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1850 жылы 13 наурызда Уильям Парсонс (лорд Росс) астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 2839 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 26425, MCG 6-21-23, ZWG 181,31.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Сілеусін (шоқжұлдыз)