cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Руво-ди-Пулья
Руво-ди-Пулья (Ruvo di Puglia) — Италиядағы коммуна, Апулия әкімшілік аймағына қарасты Бари провинциясында орналасқан.
Елді мекеннің қамқоршысы — San Biagio Vescovo e Martire.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Апулия елді мекендері
Боргофорте
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 3278 адамды құрайды. Халық тығыздығы 86 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 38 км² шамасында. Пошта индексі — 46030.
Горни-Домлян (Пловдив облысы)
Горни-Домлян (Горни Домлян) — Болгариядағы ауыл. Пловдив облысына қарасты Карлово қауымының құрамына кіреді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пловдив облысының елді мекендері
Вайсенборн (Гессен)
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 1105 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 15,6 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 06 6 36 015. Муниципалитеттің басшысы — Фридхельм Керль.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гессен елді мекендері
Жамбаскөл
Жамбаскөл — Қостанай облысы Бейімбет Майлин ауданы, Белинский ауылдық округі құрамында болған ауыл, 2021 жылы таратылған.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Әйет ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 58 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 36 адам (17 ер адам және 19 әйел адам) болса, 2009 жылы 32 адамды (14 ер адам және 18 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Бейімбет Майлин ауданының таратылған елді мекендері
Неонтология
Неонтология, (нео..., гректің on - ontos - тірі жан жәсерне логия) - қазіргі замандағы тірі ағзаларды, органикалық әлемді зерттейтін биологиялық ғылымдар кешені.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Биология
Телевизиялық мұнара
Телевизиялық мұнара–ұшар басына телевизия,радиохабар тарату,радиотелеграф пен радиореле байланыстарының антенналары орнатылған биік мұнара,Телевизиялық мұнарада жоғары көтергіш,радиотартқыш және тағы басқа қосымша электрондық жабдықтар болады.Дүниежүзіндегі ең биік телевизиялық мұнара Москвадағы Бүкіл одақтық телевизиялық орталықтың мұнарасы.Оның биіктігі 533метр,Республикамыздың Алматы қаласында теңіз деңгейінен 1080 метр жоғары орналасқан Көктөбе жотасында биіктігі 360 метрлік телевизиялық мұнара бар.
Дереккөздер
Қазақ совет энциклопедиясы,11 том
Иордания қалаларының тізімі
Иордания қалалары: thumb|320px|
Санат:Елдер бойынша қала тізімдері Санат:Иордания
Керегетас
Елді мекендер:
Темекілі
Темекілі– Семей облысының Аякөз ауданындағы теміржол станциясы,Түрксіб темір жолының салынуымен байланыс ірге көтерді.Халқы 68 адам (1976).Станцияда жүк тиеп,түсіру жұмыстары атқарылады, Клуб,қызыл бұрыш,халыққа тұрмыстық қызмет көрсеттін орындары бар.
Дереккөздер
Қазақ совет эенциклопедиясы,11 том
Түрлі-түсті графикалық адаптер
Түрлі-түсті графикалық адаптер (Цветной графический адаптер; Color Graphics Adafter (CGA)) - 1981 ж. шығарылған бейнестандартқа сөйкес алғашқы дербес компьютерлерге арнап жасалган бейнеадаптер. Оның екі мәтіндік жөне екі графикалық режімі болды: мәтіндік режімдегі түрлі түстер саны — 16, ал графикалық режімде — 4. Ең жоғарғы айқындау қабілеттілігі бір түсті бейнелер үшін 640x200 нүкте, ал түрлі-түсті бейнелеу үшін 320x200 нүкте (әр нүктеде 2 биттен) шамасында болған.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Координатөлшер
Координатөлшер (координатомер ) - бағдарлардың, нысаналардың және т.с.с. нүктелердің тіктөртбұрышты координаттарын, координатты торкөздері бар топографиялық карталарды өлшеу үшін және координаттар бойынша карталарға нүктелер салу үшін аспап координатөлшер шетінде межеліктері бар квадрат немесе тіктөртбұрыш мөлдір пластмассалық тілімше. Координатөлшер типографияда, артиллерияда, теңіз ісінде және т.б. қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Полиграфия
Радиотелемеханика
Радиотелемеханика - радио арқылы басқару және бақылау жургізу саласы. Радиотелемеханика жылжымайтын және жылжитын объектілердегі әр түрлі процестерді басқару үшін және қашықтан өлшеу нәтижелерін беріп түру үшін ұшақтарда, тікұшақтарда, жер серіктерінде, кемелерде және т.б. қозғалысты басқару үшін қолданылады. Радиотелемеханика жүйесінің пәрменді басқару, радиосәулені басқару, өзін-өзі бағыттау және аралас басқару деген түрлері бар. Радиотелемеханикалық қондырғыларға сондай-ақ нысанаға жақындаған кезде автоматты түрде түйіспейтін жарылыс жасауы үшін радиожарғыштар мен радиотелеметрлік жүйелерде қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Мал айдайтын жол
Мал айдайтын жол - маусымдық жайылымдарға малды белгіленген айдау жолдарымен жеткізеді. Олар елді мекендерден шеткері өтіп, айдалған малдың тыныстанып, азықтанып, суарылатын орындары белгіленеді.
Дереккөздер
Санат:Мал шаруашылығы
Иль-ле-Мельдез
Иль-ле-Мельдез (Isles-les-Meldeuses) — Франциядағы коммуна. Иль-де-Франс аймағына қарасты Сена және Марна департаментінде орналасқан. Мо округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 6,30 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 77231, пошта индексі — 77440.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 768 адамды құрады. Халық тығыздығы — 121,9 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Майкл Баффер
Майкл Баффер (Michael Buffer; 2 қараша 1944, Филадельфия, Пенсильванияда туған) — бокс әлеміндегі кәсіпқой конферансье. Ол өзінің әр айқас сайын айтатын: «Let’s get ready to rumble!» («Төбелеске дайындалыңдар») атты фирмалық сөзімен танымал. Онымен қоса боксшыларды ерекше таныстыруымен танылған. Ол спортшының есімін айтқанда белгілі бір дыбыстарды созады. Сондықтан оның дауысын кез келген бокссүйер қауым жазбай таниды. «Let’s get ready to rumble!» сөз тіркесін Баффер 1980-ші жылдардан бастап қолдана бастады. 1992 жылы ол бұл сөз тіркесін патенттеп алған. Қазір Баффер оның әртүрлі нұсқаларын жарнамалық мақсатта қолданады, мысалға компьютерлік ойындарда.
Қызықты деректер
Санат:АҚШ журналистері
Ұзақ мерзiмдi жады
Ұзақ мерзiмдi жады — материалды жадыда сақтау ұзақтығына қарай жадта сақтау жүйесiнiң маңызды да əрi күрделi түрi.
Баршаға белгiлiдей, осы мезетте болған оқиға мен атам заманда жүз берген тарихи жағдайларды есте сақтаудың арасында айтарлықтай өзгешелiк бар. 2 жады жүйесiнiң қамту аймағы өте шектелген: бiрiншiсi шағын уақытқа жұмыс iстесе, екiншiсi материалдың кiшi бiр бөлiгiн ғана ұстап қалуға қабiлеттi. Ал ұзақ мерзiмдi жадының уақыты да, қамту көлемi де шексiз. Бiрнеше минуттан артық сақталғанның бəрi ұзақ мерзiмдi еске кiредi.
Ұзақ мерзiмдi жадыға байланысты қиыншылық бұл санадағы ақпаратты iздестiрiп, таңдап, қажеттiсiн таба бiлу. Ал есiмiздегi мəлiметтiң көптiгi соншалықты, оны санмен айғақтау мүмкiн емес. Солай болса да, сана қорымыздан қажеттi дерек дер кезiнде шыға келетiнiне таңданбасқа болмайды.
Бiрақ ұзақ мерзiмдi жадының да аймақ көлемiнiң шегi барын мойындамасқа болмайды, себебi ол өлшем мимен байланысты. Ғылымда дəлелденгендей, ми 10 млрд. нейроннан тұрады, ал əрбiр нейрон аса көп санды ақпарат сақтауға қабiлеттi. Бiрақ əрбiр жеке адам миiнiң есте қалдырып, сақтау мүмкiндiгi оның биологиялық, əлеуметтiк дамуына тəуелдi.
Дереккөздер
Санат:Жады
Татар әліпбиі
Татар әліппесі — 35 әріптен тұратын осы заманғы латын қарпіне негізделінген әліппе.
Бас және кіші әріптері:
Иске имля
10 ғ. бастап Бұлғар қағандығында араб жазуы пайдаланылған:
Араб тілінде жоқ дыбыстарға қосымша парсы әріптері пайдаланылған:
گ ژ چ پ
Яңа имля
Татар АКСР Халкомсов 1920 ж. желтоқсанның 19 декретімен Ахмет Байтұрсынұлы ұстындарымен кейбір әріптер аласталған, қосымша әріптер үстелген. 1925 ж. қарашада Татар АКСР Халық ағарту хавлық комиссариатының Академиялық орталығы үкімімен жаңа емле барлыық ұйымдарда міндетті болды.
Яңалиф
Латын әліппесіне негізделінген Жаңа түркі әләппесі комитетінің дамытқан (1927—1939):
Кирил әліппесі
1939 ж. бастап:
1989 ж. гъ, къ әріптерінің орнына тиісінше Ғғ, Ққ әріптері, сонымен қатар төл татар сөздеріндегі қазақша У сияқты айтылатын Вв әрпі орнына Ўў әрпі енгізілу үкімі қабылданған. Дегенмен шешім жүзеге асырмалды.
Яңалиф-2
Жаңа татар әліппесінің шартты атауы «Яңалиф-2». Бұл әліппе 1999 ж. қыркүйектің 15 № 2352 «Латын қаріпі негізіндегі татар әліппесін қалпына қайта келтіру» Татарстан Республикасы Заңымен пайдалануға берілген. Бірақ 2002 ж. қаңтардың 15 Ресей Федерациясы Мемлекеттік думасы «РФ халықтары тілдері» Заңына өзгерту енгізілген. Бұл шешіммен РФ халықтарының мемлекеттік тілдері тек кирил жазуына негізделінуі бұйырылған. Ресей Федерациясы Конституциялық Соты 2004 ж. қарашаның 16 № 16-П қауылысымен Татарстан заңы істен тоқтатылған.
Заманалиф
Мақаланың басындағы көрсетілген әліппе «Заманалиф» атауын алған. Бұл нұсқа шығу себебі: кең тараған қаріптерде өзіндік татарша Ə, Ɵ әріптері өте сирек кездеседі, ал Ŋ әріпі тіпті Юникодта жоқ.
Í әрпі
Тағы да кирилше ый деп жазылған әріптің орнына Í әрпі пайдаланылады.
Á, Â, É, Ó және Ú
Бұл әріптері тек шет тілдерден сөздерде, соның ішінде есімдерде, пайдаланылады.
Апостроф
Апостроф (ʼ) араб тілінен енген кірме сөздерінде «һамза», немесе «глоттал стоп» дыбысын көрсетеді, мысалы: Qör'än, tä'sir, tä'min…
Түсініктемелер
Санат:Түркі халықтарының жазуы
Батыс Бенгал
thumb|left|160px|Батыс Бенгал 19 әкімшілік аймақтарға бөлінген Батыс Бенгал (পশ্চিমবঙ্গ,  Pościm Bôngo) — Үндістанның солтүстік-шығысындағы штат. Әкімшілік орталығы және ең ірі қаласы - Калькутта. Жер аумағы - 88 752 км², халқы - 91 347 736 адам (2011 жылғы мәлімет). Бенгалдықтардың арасында будда дініндегілер - 72,5 %,  25,5 % - мұсылмандар, қалғандары - сикхизм, христиандық т.б. діндерге табынады.
Жері Инд-Ганг жазығының шығыс бөлігін алып жатыр. Климаты - тропиктік, муссондық. Желтоқсанның орташа температурасы +19 °C, мамырда +30 °C. Жылдық жауын-шашын мөлшері 1500 мм.
Әкімшілік бөлінуі
Батыс Бенгал 19 әкімшілік аймақтарға бөлінген.
Дереккөздер
Санат:Үндістан штаттары
Терминал
Терминал (Terminal) — өзгертулер немесе операторлардың есептеуіш жүйелермен өзара әрекетін қамтамасыз ететін құрылғы; компьютер желілерінде — мәліметтерді жіберуші немесе қабылдаушы болып табылатын құрылғы; пернетақта мен дисплейден тұратын және компьютер (немесе есептеу жүйесімен) ақпарат алмастыру арнасының шетінде орналасқан, әдетте, көп пайдаланушылар жүйесінде қолданылатын енгізу-шығару құрылғысы. Мәлімет өңдеу жүйелерінде және автоматтандырылған басқару жүйелерінде мәлімет енгізу және шығару үшін қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Кэйп Мэй (Нью-Джерси)
Кэйп Мэй (Cape May) — Нью-Джерси штатының Кап Мэй округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 3607 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 7.3 км² шамасында. FIPS коды — 34-10270.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Нью-Джерси қалалары
Боргофранко-суль-По
Боргофранко-суль-По (Borgofranco sul Po) — Италиядағы коммуна, Ломбардия әкімшілік аймағына қарасты Мантуя провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 887 адамды құрайды. Халық тығыздығы 63 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 14 км² шамасында. Пошта индексі — 46020.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ломбардия елді мекендері
Радиотехникалық әскерлер
Радиотехникалық әскерлер — әуе кеңістігін үздіксіз бақылап отыруға арналған бөлім. Табылған нысаналардың координаталарын, жылдамдығын, ұшу бағытын анықтайды және зениттік ракеталық әскерлер мен авиацияға қарсыластың шабуылын қайтаруға және тойтарыс беруге мүмкіндік жасайды.
Олар үздіксіз әуе кеңістігін бақылап отырады. Олар жаудың байқалған нысаналарын, олардың тұрған және қозғалыстағы орнын, жылдамдығын, ұшу бағытын айқындайды, зениттік-ракеталық әскерлер мен авиацияға жаудың шабуылын қайтаруға, тойтарыс беруге мүмкіндік жасайды
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Бүркеніш рең
Бүркеніш рең, мимикрия – жануарлардың барлық топтарында болатын бейімділіктің бір түрі. Жануарлар эволюция барысында табиғи сұрыпталып, сыртқы орта жағдайына бейімделіп отырады. Осының нәтижесінде жануарлар жауларына жем болмауға, жемтігін көрінбей барып ұстауға, қауіпсіз көбеюге мүмкіндік алады. Бүркеніш рең жасырушы рең, сақтандырушы (үркітуші) рең, қорғаныш рең болып үш топқа бөлінеді.
Жасырушы рең – жануарлардың дене пішіні мен реңінің айналадағы ортаның түсіне сәйкес келуі. Мысалы, шөп арасында жүретін жәндіктердің реңі сол жердің өсімдігі түстес (тропиктік орманда тіршілік ететін жыландарды ондағы шырмауықтардан ажырату мүмкін емес), мәңгі жасыл ормандағы жануарлар жасыл түсті, құмдағы жануарлар сарғыш түсті болады. Кейбір жануарлар (қоян, тиін, сасық күзен, т.б.) қыста ақ, жазда қоңырқай түсті келеді. сақтандырушы (үркітуші) рең – көбінесе улы және шағатын жәндіктерге тән белгі. Улы жылан, сона және аралар әр түрлі жолақты ашық реңді болуына байланысты бірден ерекшеленіп көзге түседі. Бұлардың денесінде улы немесе жағымсыз иісті зат болғандықтан, жаулары жоламайды. Мысалы, бұзаубастың үстіңгі қанаты жасырушы реңді, астыңғы қанаттары сақтандырушы реңді болады. Қауіп төнген кезде, алдыңғы қанаттарын көтереді де, астындағы ашық түсті сақтандырушы реңді қанаттарын жайып, жауын үркітіп жібереді.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан табиғаты Санат:Биология
Фарвэлл (Миннесота)
Фарвэлл (Farwell) — Миннесота штатының Pope округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 51 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 0.7 км² шамасында. FIPS коды — 27-20690.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миннесота қалалары
Афина университеті
Каподистри атындағы Афина ұлттық университеті (грек. Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών ), көбінесе жай ғана Афина университеті деп аталады — Греки яның ең ежелгі университеті, 1837 жылы құрылды. Қазір көлемі жағынан Аристотель Университетінен кейін 2 орынды алып тұр.
Тарихы
left|thumb Афина Университеті 1837 жылы 3 мамырда архитектор Стаматис Клеантис арқылы құрылған. Ол Грекияда бірінші университет болып қана қоймай, сондай ақ Балқанда және шығыс жерорта теңізінде де 4 факультеті бар еді: теология. құқық, медецина және өнер (математика мен қолданбалы ғылымдарды қоса). 120 студентке 33 профессор сабақ берген.
Университет Грецияның бірінші прездинтінің Иоанна Каподистри атына жарияланбай тұрып,  Оттона университеті ретінде танымал болған -  Оттона Баварско алғашқы королі.
Университеттін структуралық үлкен өзгересі 1904 жылы орналды, осы кезде факультет екі факультетке бөлінді: өнер және ғылым. Соңғысы математика және физика кафедраларын қосқан, сондай ақ фармация мектебін қамтыды. 1919 жылы химия кафедрасы құрылды, ал формация мектебі формация кафедрасына айналды.
Медицина институты
thumb|250x250px| Номики ([[Грек тілі|греч. Νομική Σχολή ) ретінде танымал құқық институиының ғимараты]]
Сыртқы сілтемелер
www.uoa.gr Ресми сайты
Санат:Алфавит бойынша университеттер
Бүркітауыл
Бүркітауыл  – Сарымсақты жотасының батыс бөлігіндегі тау.
Географиялық орны
Шығыс Қазақстан облысы Катонқарағай ауданында. Абсолюттiк биіктігі 3373 м.
Жер бедері
Таудың пішіні крест тәрізді келген. Беткейі тік жарқабақты, аздап тілімденген. Солтүстік беткейінен көптеген өзен салалары ағып Бұқтырма өзеніне барып құяды.
Өсімдігі
Тау альпілік және субальпілік шабындықтармен көмкерілген.
Дереккөздер
Санат:Катонқарағай ауданы таулары
Мәдина Оразова
Мәдина Оразова (1924 ж.т., Казталов ауданы, Жалпақтал ауылы) - еңбек ардагері, экономика ғылым кандидаты (1955). Еңбекжолын Талдықұдық ауылындағы 7 жылдық мектебінде мұғалім болып бастады. Кейін бұрынғы Фурманов ауданы комсомол комитетінің хатшысы, аудандық мәдениет бөлімінің меңгерушісі. 1948 ж. Орал педагогикалық институтының тарих факультетіне оқуға түсіп, сырттай бітіріп шықты. Жұмыс бабымен облыстық қаржы бөліміне ауысып, КСРО қаржы министрлігінің арнаулы академиясында білім алды. Сол кездегі одақтық қаржы министрі А.Г.Зверев пен Мемлекеттік жоспарлау комитеті төрағасының орынбасары С.А.Ситарянның жетекшілігімен республика әйелдері арасында тұнғыш рет финанс тақырыбына кандидат диссертация қорғады. Ұзақ жыл бойы облыстық қаржы бөлімі бастығының орынбасары міндетін атқарды. Қазір құрметті демалыста. «Құрмет Белгісі» орденімен, бірнеше медалмен марапатталған.
Қайыңдыкөл (ауыл)
Қайыңдыкөл — Қостанай облысы Бейімбет Майлин ауданындағы ауыл, Белинский ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Әйет ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 61 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 1076 адам (530 ер адам және 546 әйел адам) болса, 2009 жылы 551 адамды (285 ер адам және 266 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Бейімбет Майлин ауданы елді мекендері
Майкл Кречмер
Михаэль Кречмер (Michael Kretschmer, 7 мамыр 1975, Гёрлиц, ГДР) — неміс мемлекеттік және саяси қайраткері, Германияның христиандық-демократиялық партиясының мүшесі. 2017 жылдың 13 желтоқсаннан бастап — Саксонияның премьер-министрі.
Ерте өмірі
1991 жылы Гёрлице орта мектебін, 1995 жылы кеңселік электронды техникамен жұмыс істеу курсын, 1998 жылы, 2002 жылы  инженер-экономист мамандығыан бітірген (Дрезден).
Саяси жолы
2002-2017 жылдары Бундестаг депутаты. 2004 жылдың 1 желтоқсанында ХДО-ның Саксондық бөлігінің уақытша генералды төрағасы болып, 2005 жылдың 23 сәуірінен бастап бұл қызметті тұрақты түрде алды. 2009-2017 жылдары бундестагта партияның фракциясың басқарған. 2017 жылдың 9 желтоқсанынан ХДО-ның Саксониялық ұйымын басқарады.
2017 жылдың қыркүйегінің ортасында бундестагқа федералды сайлаулардың кезінде Саксонияның Гёрлиц сайлау ауданы ГүА партия өклі Тино Хрупалладан жеңіліске ұшырады.
2017 жылдың 18 қарашасы Саксония премьер-министрі Станислав Тиллих қызметінен кетті.
Саксония премьер-министрі
2017 жылдың 13 желтоқсанында Саксония ландтагының 122 депутатының 69-ы Кречмерді премьер-министр құлуға дауыс берді.
2019 жылдың маусымында партиясы бойынша серіктесі, сол кездегі экономика министрі Петер Альтмайермен және социал-демократ, Мекленбург-Алдыңғы Померания жерінің премьер-министрі Мануэла Шлезвигпен бірге Петербург экономикалық форумына қатысты. Кулуарларда Ресей президенті Владимир Путинмен кездесті, сосын Ресейге қарсы санкцияларды алып тастауды ұсынды. Бұл ХДО-ның анық емес реакциясына әкелді.
2022 жылдың 20 мамырында Германия Украинадағы соғысты тоқтату үшін делдал болып, оны қатыруды, бірақ ақыры соңыңда бүкіл Украина территориясымен, қатыруды міндеттеуі керек деп мәлімдеме жасады. Оның бұл сөздері Германиядан соған қоса бұрынғы Украина елшісі Андрей Мельниктан оған қарсы үлкен сынға және Путинды қолдайды деген кінәләулерге әкелді.
Сілтемелер
Санат:Гёрлицта туылғандар Санат:Германияның Христиан Демократиялық одағының мүшелері Санат:Саксониядан Германия бундестагының депутаттары Санат:Саксония премьер-министрлері
Үлкен Сүрем
Үлкен Сүрем (Оло Һүрәм) — Ресейдегі өзен. Башқұртстан Республикасы, Орынбор облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Үлкен Иік өзенінің сол жағалауынан 58 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 131 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жайық су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Үлкен Ик. Өзен саласы — Сала болмайды, өзен алабы — Жайық (су алабының Ресейдегі бөлігі).
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Джессика Строул
Дже́ссика Стро́уп (ағыл. Jessica Stroup; 23 қазан 1986 жылы туған, Андерсон)-американдық әртіс, «Молодой Голливуд» премиясымен марапатталған. 17 жасында «Нетакая» балалар сериалында ең бірінші рет рөлге иемденді. Тағы да «Зоуи 101», «Анатомия страсти» сериалдары мен «Утренняя молитва», «Бывший» фильмдеріне түсіп, кейін « У холмов есть глаза 2» деген фильмінде  өз рөлін сомдаған. Танымалдылықты оған The CW каналындағы «90210: Новое поколение» сериалынадағы Сильвер рөлі алып келді. Қазір Лос-Анжелесте өмір сүреді.
Дереккөздер
https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A1%D1%82%D1%80%D0%BE%D1%83%D0%BF,_%D0%94%D0%B6%D0%B5%D1%81%D1%81%D0%B8%D0%BA%D0%B0 Строул Джессика http://www.kinopoisk.ru/name/937254/
Ошақ (Ақмола облысы)
Ошақ — Ақмола облысы Шортанды ауданы, Новосёлов ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы — Шортанды кентінің шығысында 46 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 246 адам (131 ер адам және 115 әйел адам) болса, 2009 жылы 222 адамды (108 ер адам және 114 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Шортанды ауданы елді мекендері
Тазлар (Жаңа киешкин ауылдық кеңесі)
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
IC 2231
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 22950, UGC 4265, MCG 1-21-18, ZWG 31.66.
Сыртқы сілтемелер
IC 2231 Санат:Кіші Арлан (шоқжұлдыз)
Терминалдық кешен
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Николай Федорович Шуклин
Ғылыми еңбектері
Ғылыми еңбектері малдәрігерлік санитария мәселелеріне арналған. 200-ден астам ғылыми жарияланымның авторы.
Марапаттары
1-дәрежелі Отан соғысы, Қызыл Жұлдыз, «Құрмет Белгісі», т.б. ордендермен марапатталған.
Қарағанды шахта құрылысы
«Қарағанды шахта құрылысы» комбинаты, негізі 1930 ж. қаланған. 1930-31ж. «Қазақ көмір құрылысы», тресі және Солтүстік Қазақстанқұрылыстресі, 1933-34 ж. «Қарағандыкөмір» тресінің таскөмір басқармасы, 1934-36 ж. «Қарағандыкөмір» тресінің «Қарағанды шахта құрылысы» шаруашылық есептегі басқармасы, 19361947 ж. КСРО көмір өнеркәсібі Бас басқармасының мердігерлік «Қарағанды шахта құрылысы» құрылыс тресі, 1947-1951 ж. КСРО Отын кәсіпорындары құрылысы мин-лігінің «Басқарағанды шахта құрылысы» жергілікті басқармасы, 1951 жылдан «Қарағанды шахта құрылысы» атымен аталады. 1930-35 ж. қуаты жылына 50-ден 200 мың т-ға дейін көмір шығаратын 30 көлбеу шахталар салынды, мұнда алғашқы 6 жыдла 4 млн т-ға жуық көмір өндірілді. 1936-1940 жылдары жылына әркайсысы 750 және 500 мың т көмір өндіретін №20 және №31/34 шахталары салынды. Ұлы Отан соғысы жылдары Қарағандыда жалпы қуаты жылына 6 млн т 20 шахта мен көмір разрездері салынды. 1946 ж. 38 жаңа шахта мен 3 көмір разрезі (қуаты жылына 17 млн 480 мың т көмір) пайдалануға берілді. 50 жылдың ішінде (1930-1980) Қарағанды және Екібастұз көмір бассейндерінде шахта құрылысшылары жылына 58 млн 40 мың т, оның ішінде шахталар менразрездерде49 млн 650 мыңтжәнекайтақұру есебінен8 млн450 мыңткөмірөндіретінқуатшрды іске қосты. Комбинат қуаты жылына 2,2 және 1,2 млн т темір рудасын шығаратын «Батыс Қаражал» шахта руднигін және «Үлкен Қытай» руднигін, Атасу кен басқармасында қуаты жылына млн т. руда беретін ұсақтау-сорттау ф-сын, Жезді темір-марганец комбинатына арналған шахталар, Жамбыл атынд. руцник, Қарағайлы кен-байыту комбинатының ұсақтау-сорттау ф-касының 1-кезегін және т. б. салды. Энергетика, машина жасау, тамақ және ет-сүт өнеркәсібінің, автомобиль транспорты, құрыныс индустриясы кәсіпорындары, тұрғын үй, азаматтық-коммуналдық, мәдени-тұрмыстық мақсаттағы нысандар, оның ішінде Екібастұзда, Шахтинскіде, Қаражалда жылу электр орталығы, №1 машина жасау, Жаңа Қарағанды, кен-шахта жабдықтарын жөндеу жөніндегі, Қарағанды және Абай руда-жөндеу, Екібастұз жөндеу-механика з-ттары, Қарабас ірі кабырғалы үй құрынысы комбинаты, Қарағанды ет комбинаты пайдалануға берілді. Комбинатта жұмыс істеген А. Я. Каретенге, Н. Е. Кривенқоға, С. П. Рудометкинге Социалистік Еңбек Ері атағы берілді, Н. Ф. Сергеев КСРО Мемлекеттік сыйлығының лауреаты болды. Кезінде комбинат ұжымына Лениндік сыйл. лауреаты М. П. Давыдов, Социалистік Еңбек Ері М. А. Дмитриев басшылық еткен. Комбинат Еңбек Қызыл Ту орденімен марапатталған (1981). 1990 жылдары жұмыс көлемінің қысқаруына байланысты таратылды.
Дереккөздер
Санат:Кәсіпорындар Санат:Қарағанды кәсіпорындары
NGC 6348
NGC 6348 — Геркулес шоқжұлдызында орналасқан Sb типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1880 жылы 29 маусымда Эдуард Жан Мари Стефан астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 6348 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 60036, MCG 7-35-63, ZWG 225.98, NPM1G +41.0457.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Геркулес (шоқжұлдыз)
Үлкен Тозьма
Үлкен Тозьма — Ресейдегі өзен. Вологда облысы, Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Жоғарғы Тозьма өзенінің оң жағалауынан 2 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 18 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Двина бастауынан Вычегда өзенінің құйылысына дейін, Юг өзені және Сухона өзендерін қоспағанда (бастауынан Кубень су торабына дейін). Өзен саласы — Сухона, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Рутильяно
Рутильяно (Rutigliano) — Италиядағы коммуна, Апулия әкімшілік аймағына қарасты Бари провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 17888 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 331 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 53 км² шамасында. Пошта индексі — 70018.
Елді мекеннің қамқоршысы — Nicola di Mira.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Апулия елді мекендері
NGC 1881
NGC 1881 — Dorado шоқжұлдызында орналасқан OCL (шашыраңқы жұлдыздар шоғыры) типті шашыраңқы жұлдыздар шоғыры.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1838 жылы 17 қаңтарда Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 1881 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: ESO 56-SC86, in LMC.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Алтын балық (шоқжұлдыз)
С.Ж. Асфендияров атындағы Қазақ ұлттық медицина университеті
'''С. Ж. Асфендияров атындағы Қазақ ұлттық медицина университеті (ҚазҰМУ''', БАҚ және мерекелік іс-шараларда «Бірінші медициналық» (Первый медицинский) ) — 1930 жылы негізі қаланған Қазақстандағы тұңғыш және жетекші медициналық жоғары оқу орындарының бірі. ЮНЕСКО-ның Университеттердің Халықаралық анықтама кітабына (International Handbook of Universities (IHU)) енгізілген жоғары оқу орындарының бірі.
С. Ж. Асфендияров атындағы Қазақ ұлттық медицина университетінде Қазақстанның атақты ғалым-оқытушылары, ҚР Ұлттық ғылым академиясының, Ресей медицина ғылымдарының академиясы, Халықаралық академиялардың академиктері жұмыс істейді. Университеттің академиялық штатында 1712 мамандандырылған оқытушы, оның ішінде ҚР Ұлттық Ғылым академиясының 6 академигі, 3 мүше-корреспонденті, 2 Ресей Ғылым академиясының академигі, 167 медицина ғылымдарының докторы, 454 ғылым кандидаты және доцент, 7 «ҚР Үздік оқытушысы» бар.
ҚазҰМУ миссиясы
С.Ж.Асфендияров атындағы Қазақ Ұлттық Медицина Университеті – бұл шетелдік және отандық ғалымдарды кеңінен тартумен қоса әрдайым ғылыми әлеуетін арттыра отырып, медициналық және фармациялық білім беру біліктілік-бағыттау моделін жүзеге асыру арқылы фармация және денсаулық сақтау саласында бәсекеге қабілетті мамандарды көпсалалы дайындау бойынша Орта Азияда көшбасшы, инновациялы-бағытталған және әлеуметтік – жауапты университет
Университет құндылықтары
С.Ж.Асфендияров атындағы ҚазҰМУ-дың барлық деңгейдегі білім алушыларының, қызметкерлерінің және оқытушыларының мінез-құлқын анықтайтын жеті негізгі құндылықтары (2014 жылы 28 қаңтарда ҚазҰМУ Ғылыми кеңесінде бекітілген):
Тарихы
thumb|right|250px|Қазақ ОАК Президиум отырысының №68 Протоколы thumb|right|250px|ҚазММИ ректоратының ғимараты, [[1930 жыл.]] thumb|right|200px|КСРО ЖК Президиумы грамотасы. thumb|right|200px|[[Еңбек Қызыл Ту ордені, 1981 жыл.]] Алматыда медицина институтын ашу жайлы шешім РКФСР ХКК 1930 жылы 10 маусым күнгі «РКФСР қарамағындағы жоғары оқу орындарына 1930-1931 оқу жылына арналған қабылдау желісі, құрылымы мен контингенті» атты Қаулысымен қабылданды. Бұл қаулының қосымшасында «...Алматы. Медицина институты. Емдеу ісі. Қабылдау: 1930/1931 қыс – 100 адам» деген аса маңызды жазу жолдары болды. Бұл қаулы Қазақстанда медициналық институт ашу туралы алғашқы құжат болды. Қазақ КСР Денсаулық сақтау халық комиссариатының 30 қараша 1930 жылғы № 260 бұйрығымен медициналық институттың директоры болып 1912 жылы Петербургтегі Әскери-медициналық академиясын бітіріп келген Санжар Жапарұлы Аспандияров тағайындалды.
1931 жылы институт штаты 5 профессор, 4 доцент, 13 ассистент және 2 оқытушыдан құралды. Профессорлар: С. Ж. Асфендияров (қоғамдық ғылымдар кафедрасының меңгерушісі), В. В. Авербург (гистология кафедрасының меңгерушісі), В. А. Захваткин (биология кафедрасының меңгерушісі), П. О. Исаев (морфология, кейіннен қалыпты анатомия кафедрасының меңгерушісі), Н. Н. Литвинова (химия кафедрасының меңгерушісі). 1936 жылы институтты 66 түлек бітіріп шықты. .
Соғыс жылдары
Соғыс жылдары институтты 2000 дәрігер аяқтады, солардың ішінде 75% (84 оқытушы және 262 студент) фронтқа аттандырылды. Қаһарман қазақ қызы Кеңес Одағының Батыры – Мәншүк Жиенғалиқызы Мәметова және артиллерия полкының командирі Владимир Семёнович Иванилов (қайтыс болғаннан кейін Кеңес Одағының Батыры атағы берілген) осы институттың түлектері. Университет оқытушыларының арасында 4 «Жауынгерлік Қызыл ту» орденінің, 59 «Қызыл жұлдыз» орденінің, 1 «III дәрежелі Даңқ» орденінің (Елжан Құсайынұлы Мұхамеджанов) иегерлері бар.
2-речка
2-речка — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Новосибирск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Комбарс өзенінің оң жағалауынан 100 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 13 км-ді құрайды.
С.Ж. Асфендияров атындағы Қазақ ұлттық медицина университеті
Соғыс жылдары
Соғыс жылдары эпидемиялық қауіптің артуына байланысты 1943 жылы институттың үшінші факультеті – санитарлық-гигиеналық факультеті ашылды.
2-речка
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Кеть өзенінің құйылысынан Васюган құйылысына дейін. Өзен саласы — Кеть, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
С.Ж. Асфендияров атындағы Қазақ ұлттық медицина университеті
XX ғасыр
Кейін студенттер саны артып, сәйкесінше факультеттер саны да арта бастады, мәселен 1951 жылы фармация факультеті, ал 1959 жылы стоматология факультеті ашылды. 1981 жылы мамандарды дайындау ісіндегі және ғылымға қосқан үлестері үшін медициналық институт Еңбек Қызыл Ту орденімен марапатталды. Қазақ КСР Министрлер Кеңесінің 11 қаңтар 1989 жылғы №17 Қаулысымен институтқа С. Ж. Асфендияров есімі берілді.
ҚР Президенті Нұрсұлтан Әбішұлы Назарбаевтің 5 шілде 2001 жылғы № 648 «Жекелеген мемлекеттік жоғары оқу орындарына ерекше мәртебе беру туралы» Жарлығымен институт Қазақ ұлттық медицина университеті статусына ие болды.
2-речка
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері :
С.Ж. Асфендияров атындағы Қазақ ұлттық медицина университеті
XX ғасыр
Тәжірибелік дағдылар орталығының құрылымына төмендегі бөлімшелер қарайды.
2-речка
Сыртқы сілтемелер
Санат:Томск облысы өзендері Санат:Жоғарғы Обь су алабы өңірі өзендері
С.Ж. Асфендияров атындағы Қазақ ұлттық медицина университеті
Логотипі
Логотиптің ортасында «Ұ» әрібі (университеттің ұлттық мәртебесін айқындап, оның терең тарихын шертеді) орналасқан. Әріптің аясында Қазақстан Республикасының мемлекеттiк туы бейнеленген, бұл университеттің ҚР мемлекеттік рәміздеріне деген құрметін білдіреді. Әріптің төменгі жағында «1930» саны, яғни ең алғашқы университеттің құрылған жылы бейнеленген. Осының бұл композицияны даңқтың, гүлденудің және мәңгіліктің белігісі ретінде лавр ағашының бұтақтары көмкеріп тұр.
«Ұ» әрібін орала көмкеріп тұрған жылан мен әріптің жазылуынан пайда болатын крест – медицинаның дәстүрлі символы.
Туы
Ақ матаның үстінде университет логотипі бейнеленген. Ақ түс – тазалықтың, үміттің символы, сондай-ақ медицинаның кәсіби түсі – ақ халат.
Гимн
Гимнің авторы – стомотология факультетінің 1966 жылғы түлегі – Төрехан Әбіш. Гимнің толық нұсқасын университеттің ресми сайтынан көруге болады.
Университет атауы
Осы кезге дейін университеттің ресми атауы 4 мәрте өзгертілді:
Факультеттер мен кафедралар
Университетте білім беру қазақ, орыс және ағылшын тілдерінде келесі мамандықтар бойынша өтеді:
Жалпы медицина факультеті
Университет 2007 жылдың 1 қыркүйегінен бастап «Жалпы медицина» мамандығы бойынша мамандарды дайындауда. Жалпы медицина факультетінде 2015-2016 оқу жылы бойынша 7107 студент оқиды, соның ішінде 948 шетел азаматтары. Факультетте 13 мемлекеттен 26 ұлт өкілдері оқуда, олардың басым бөлігі, шамамен 67 % Үндістан азаматтары. «Жалпы медицина» мамандығы бойынша оқу құрылымы келесідей.
Инфрақұрылым
Университеттің жалпы ауданы - 47 068 м². Инфрақұрылымы: 7 оқу корпусы, 1604 орынды 7 жатақхана, 6 институт, 3 клиника және 3 клиникалық база, 11 орталық, 3 мектеп, Халық денсаулығына қауіп-қатерді бағалау зертханасы, Ұжымдық пайдаланудағы Геномдық зертхана, Республикалық ғылыми-медициналық кітапханасы, Республикалық медицина тарихы мұражайы, «Concordia» театры, 102 орынды тест орталығы, спорт залы және спорт алаңы бар.
Клиникалар
Қазіргі таңда ҚазҰМУ құрамында заманауи құралдармен жабдықталған, көптеген ауруларға кешенді диагностика мен амбулаториялық емдеу жүргізуге мүмкіндік беретін 3 университеттік клиника жұмыс істейді.
Ректорлары мен директорлары
Қазақ Кеңестік Социалистік Республикасы Денсаулық сақтау халық коммисариатының 30 қараша 1930 жылғы № 260 Бұйрығымен медициналық институттың директоры болып 1912 жылы Петербургтегі Әскери-медициналық академиясын бітіріп келген Санжар Жапарұлы Аспандияров тағайындалды. ҚазҰМУ ректорының қызметінде осы университеттің 4 түлегі — Самарин Р. И. (1960–1963) Мәскеев Қ. М. (1975 – 1986), Момынов Т. Ә. (1995 – 2008), Ақанов А. А. (2008 жылдан бастап) болған.
Әйгілі түлектері және қызметкерлері
Уиверситетте 44 Қазақ КСР Еңбек сіңірген дәрігерлері (Қарынбаев С.Р., Зюзин В.И. және т.б.), 16 Қазақстан Республикасы мемлекеттік сыйлығының лауреаттары (Алдашев А.А., Әлиев М.Ә., Ормантаев К.С. және т.б.) жұмыс істеген. Сибуғатулла Қарынбаев, Александр Сызғанов және тағыда 13 университет оқытушылары КСРО жоғары наградасы – «Ленин» орденінің иегері. Қазіргі таңда университеттің түлектері Қазақстан Республикасында, Ресей Федерациясында және басқа да әлем елдерінде, сондай-ақ университеттің өзінде де жұмыс істеуде:
Мал айдау
Мал айдау - көбіне ірі қара және ұсақ малды жақын жайғасқан ет комбинатына, теміржол стансасына, су пристанына жәйіп айдайды. Айдайтын жолды облыстық қызметкерлер анықтайды, мұнда шаруашылықтардың жұқпалы аурудан сау екені еске алынады. Жол бойы бірінен-біріне дейін 6-7 шақырым қашықтықта жайылым және суат болуы қажет. Табынның шамасы - ірі қара мал 250 бас, қой және ешкі 100 басқа дейін. Жолдық қоңын жақсы ұстау және тірі салмағын төмендетпеу үшін сиыр табына бұқа, ал қой табына - қошқар қосып айдайды. Бірінші күні ірі қараны айдау жылдамдығы 10 шақырымдай, ұсақ малдардікі 6-8. Мал айдауға толық бейімделгеннен соң тәулігіне 5-6 шақырым қосып айдайды. Күн тәртібі, айдауды таңертеңгі жарықтан бастайды, 3-4 шақырым айдау, 2-3 сағат демалыс, тағы 5-6 шақырым айдау.
Дереккөздер
Санат:Мал шаруашылығы
Богойна (Перник облысы)
Богойна (Богойна) — Болгариядағы ауыл. Перник облысына қарасты Трын қауымының құрамына кіреді.
2011 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 4 адамды құрайды.
ЕКАТТЕ коды — 4697.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Перник облысының елді мекендері
Горнослав (Пловдив облысы)
Горнослав (Горнослав) — Болгариядағы ауыл. Пловдив облысына қарасты Асеновград қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 91 адамды құрайды.
Пошта индексі — 4253. Телефон коды — 03325. ЕКАТТЕ коды — 16955.
Абицер
Абицер — Ресейдегі өзен. Түмен облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Исеть өзенінің оң жағалауынан 38 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 17 км-ді құрайды.
Горнослав (Пловдив облысы)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пловдив облысының елді мекендері
Абицер
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Исеть Теча өзенінің құйылысынан Миасс өзенін қоспағанда, сағасына дейін. Өзен саласы — Тобыл, өзен алабы — Ертіс.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ертіс су алабы Санат:Түмен облысы өзендері
Жарықтың комбинациялық шашырауы
Жарықтың комбинациялық шашырауы — белгілі бір затқа түскен жарықтың сол заттан толқын ұзындығы өзгере отырып шашырауы. Бұл құбылысты 1928 жылы ресейлік физиктер Г.С. Ландсберг пен Л.И. Мандельштам (кварц кристалдары үшін) және үнді физиктері Ч.В. Раман мен К.С. Кришнан (сұйықтықтар үшін) әрқайсысы бір-біріне тәуелсіз өз беттерінше ашқан. Соңғы екі ғалымның еңбектері дүниежүз. әдебиетте бұрынырақ жарық көргендіктен, шет елде бұл құбылысты раман эффектісі деп атайды. Жарықтың комбинациялық шашырауы арнаулы қондырғының көмегімен бақыланады. Зерттелетін нысанға қондырғы арқылы жарықтың қарқынды шоғы бағытталады. Қоздырушы жарық көзі ретінде сынапты шамдар, кейінгі кезде лазерлер пайдаланылады. Нысаннан шашыраған жарық әуелі фокусталып, одан кейін фотографиялық не фотоэлектрлік әдіспен тіркеледі. Жарықтың комбинациялық шашырауын анық бақылау үшін жарық мейлінше монохроматты болуы керек, былайша айтқанда, денеге түсірілген толқынның құрамында бір не бірнеше толқын ғана болуға тиіс.
Жарықтың комбинациялық шашырау теориясы
Жарықтың комбинациялық шашырауы кванттық теория тұрғысынан оңай түсіндіріледі. Жарықтың шашырауы — жарық кванттары мен зат молекулаларының бір-біріне әсер етуі нәтижесінде болатын құбылыс. Кванттық теория бойынша жиілігі 0 фотонның энергиясы h0-ге тең (мұндағы h — Планк тұрақтысы). Егер молекуланың меншікті тербеліс жиілігі і болса, онда оны қоздыру үшін hі энергия керек. Жарық фотоны зат молекуласымен әсерлесіп, өзінің энергиясын азайтады. Сонда шашыраған фотонның энергиясы былай анықталады: h=h0–hі немесе =0–і (мұндағы — шашыраған жарықтың жиілігі). Бұл жағдайда шашыраған жарық жиілігі бастапқы қоздырушы жарық жиілігінен кем. Сонда бұл сызық Жарықтың комбинациялық шашырауы спектріндегі “қызыл” серік сызық болып табылады. Ал егер фотон алдын ала қозған молекулаға түсірілсе, онда фотон молекуламен әсерлесу кезінде молекуланың қозу энергиясын өзіне қосып алады. Бұл жағдайда шашыраған фотонның энергиясы: h=h0+hі немесе =0+і болады. Сонымен шашыраған жарық жиілігі бастапқы жарық жиілігінен артық. Бұл сызық “күлгін” серік сызық болып есептеледі. Қалыпты жағдайда қозған күйдегі молекулалардың саны негізгі күйдегі молекулалардың санынан әлдеқайда аз. Тәжірибеде “күлгін” серіктер өте-мөте әлсіз болады да, көбінесе көрінбейді, тек “қызыл” серіктер ғана байқалады. Концентрациясы аз заттарда кейбір жағдайда резонанстық Жарықтың комбинациялық шашырауын байқауға болады. Жарықтың комбинациялық шашырауы сызықтары кейде көп не кейде аз дәрежеде полярланады. Қоздырушы жарық көзі ретінде лазерлерді пайдалану Жарықтың комбинациялық шашырауы әдісімен зерттелетін нысандардың ауқымын кеңейтті. Жарықтың комбинациялық шашырауы құбылысы күрделі молекулалар мен түрліше күрделі кристалл денелердің құрылысын анықтауда кеңінен қолданылады.
Сілтеме
Қазақ энциклопедиясы
Санат: Физика
Сигмоидит
Сигмоидит (Sigmoitis - сигма тәрізді ішектің қабынуы) - Сигма тәріздес ішек қабынуы.
Дереккөздер
Санат:Патология
Веттенберг
Веттенберг (Wettenberg) — Германия Федеративтік Республикасының Гессен жерінде орналасқан муниципалитет. Гиссен әкімшілік округіне бағынады. Гиссен ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 12395 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 42,97 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 06 5 31 018. Муниципалитеттің басшысы — Герхард Шмидт.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гессен елді мекендері
Вилар (Вила-ду-Конде)
Вилар (Вила-ду-Конде) (Vilar (Vila do Conde)) — Португалиядағы елді мекен және аудан (фрегезия), Порту округінің құрамына кіреді. Вила-ду-Конде муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Порту ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Үлкен Порту экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 737 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 3,62 км² шамасында. Халық тығыздығы — 479,8 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Дору-Литорал провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Порту округінің елді мекендері
Мясная
Мясная — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы, Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Луйга өзенінің оң жағалауынан 8 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 11 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вага өзені. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері Санат:Вологда облысы өзендері
Правый Терсь
'''Прав. Терсь''' — Ресейдегі өзен. Кемеров облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Төменгі Терсь өзенінің оң жағалауынан 98 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Томь Новокузнецк қаласынан Кемерово қаласына дейін. Өзен саласы — Томь, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кемеров облысы өзендері Санат:Жоғарғы Обь су алабы өңірі өзендері
Потирагуа
Потирагуа (Potiraguá) — Бразилиядағы муниципалитет, Баия штатында орналасқан. Оңтүстік-Орталық Баия мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Итапетинга экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 17 635 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 989,471 км² шамасында. Халық тығыздығы — 17,86 адам/км².
Тарихы
Қала 1958 жылы құрылған.
Санат:Баия елді мекендері
Терминалдық монитор
Терминалдық монитор (Терминальный монитор; terminal monitor) — уақытты бөлу режімінде теминалдан келетін команданы қабылдайтын әрі түсініктеме беретін және сұраныстарға қызмет етуді жоспарлайтын басқарушы программа.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Антаблемент
thumb|165px|Антаблемент ([[Парфенон, Афина)]] Антаблемент (Entablement, итальяндық intavolatura — «еден төсеу, үстелдің үстінде, үстел үстіне қойылған нәрсе», «жалпақ төселген»; латынша tabula — үстел, тақтай, табақ) — бір сәулеттік тапсырыстың негізгі үш бөлігі, атап айтқанда, бағанға, пилонға, қабырғаға негізделген көлденең қабаттасу жүйесі. Классикалық сәулет ордендерінің барлық бөліктері, негізгі және кіші, триадтық бөлімге ие: тұғыр (стереобат), тірек бөлігі (колонна) және көтеру бөлігі (антаблатура). Баған үш бөлікке бөлінеді: негізгі, фуст, капитал. Антаблатура да үш бөлікке (төменнен жоғарыға) бөлінеді: архив, фриз, карниз. Энтаблатураны тек қабаттасудың көлденең түрі деп атаған дұрыс. Арқа, күмбез, күмбез бөлек қарастырылады.
Итальяндық қайта өрлеу дәуірінде сәулетші Джакомо Барозио да Виньола өзінің «Сәулеттің бес ретінің ережесі» атты еңбегінде (1562) пропорциялар жүйесін канонизациялап, ежелгі грек ордендерінің антаблатурасының биіктігін баған биіктігінің төрттен бір бөлігінде (барлығы бірге) анықтады. тұғырсыз бес бөліктен тұрады). Бұл бұйрық толық емес деп атала бастады. Виньола бойынша толық ежелгі Рим орденінің бөліктерінің (тұғыры бар) пропорциялары: 4 (тұғыр), 12 (баған) және 3 (антаблатура). Тиісінше, оның үш бөлігінің бірі, атап айтқанда фризі жоқ антаблатура да толық емес деп аталады. Архитравсыз антаблатура жеңіл деп аталады.
Антаблатура құрылымы үш ежелгі грек архитектуралық ордендерінде әртүрлі: ,дорикалық, иондық және коринфтік сондай-ақ (Виньола бойынша римдік нұсқада) - қосымша екі: тоскан және композиттік.
Дори және Тускан ордендерінің мұрағаты тегіс және егжей-тегжейлі емес; иондық, коринфтік және құрама ордендерде мұрағат үш көлденең фассияға (лат. fascia - таңғыш, жолақ), кертпелерге бөлінеді. Фассияның арқасында мұрағат визуалды түрде жеңілірек болып көрінеді, шамадан тыс массивтік жасырылады және оның көлденең бағыты ерекшеленіп, тас блоктар арасындағы тік тігістер маскирленген. Дорий орденінің фризінде ауыспалы триглифтер мен метоптар бар, ал иондық, коринфтік және композиттіктерде рельефпен (зоформен) немесе кескіндемемен безендірілген.
Әдебиеттер
Санат:Сәулет өнері
Кройт
Кройт (Kreuth) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Жоғарғы Бавария әкімшілік округіне бағынады. Мисбах ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 3741 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 122,26 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 1 82 124. Муниципалитеттің басшысы — Йозеф Биршнайдер.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
Еррлисайм-пре-Кольмар
Еррлисайм-пре-Кольмар (Herrlisheim-près-Colmar) — Франциядағы коммуна. Эльзас аймағына қарасты Жоғарғы Рейн департаментінде орналасқан. Кольмар округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 7,68 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 68134, пошта индексі — 68420.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1759 адамды құрады. Халық тығыздығы — 229,04 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жоғарғы Рейн департаментінің коммуналары
Автоматты желі
Дереккөздер
Қазақ тілі терминдерінің салалық ғылыми түсіндірме сөздігі
Санат:Терминология