cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Қазақстан Республикасы Әділет министрлігінің Санаткерлік меншік құқықтары жөніндегі комитеті (2001- )
ҚР Үкіметінің 2001 ж. 29 наурыздағы қаулысымен комитет туралы ереже бекітілді. Ережеге сәйкес комитет ҚР Әділет министрлігі құзіретінің шегінде арнайы атқарушы және бақылау-қадағалау функцияларын, сондай-ақ санаткерлік меншік құқығын қорғау саласында басшылықты жүзеге асыратын ведомство болып табылды. Комитеттің негізгі міндеті мыналар болды: санаткерлік меншікті қорғау саласында мемлекеттік саясатты іске асыру жөнінде ұсыныстарды әзірлеуге қатысу; санаткерлік меншікті қорғау саласында халықаралық ынтымақтастықты жүзеге асыру; сабақтас құқықтар шығармалары мен объектілеріне, өнеркәсіптік меншік объектілеріне селекциялық жетістіктерге, интегралдық микросхемалар топологияларына құқықтардың қорғалуын қамтамасыз ету; авторлық құқықтар мен сабақтас құқықтар объектілеріне, өнеркәсіптік меншік объектілеріне, селекциялық жетістіктерге, интегралдық микросхемалар топологияларына қорғау құжаттарын беру; авторлық құқықтар, өнеркәсіптік меншік объектілерін, селекциялық жетістіктерді, интегралдық микросхемалар топологияларын қорғау саласында ақпараттық баспа қызметін ұйымдастыру; өнертапқыштық және шығармашылық одақтар мен ұйымдар қызметін үйлестіру; санаткерлік меншік қорғау саласында мамандар даярлауды, мамандар біліктілігін арттыруды, патенттік сенімді өкілдерді аттестациялауды ұйымдастыру; мүліктік құқықтарды ұжымдық негізде басқаратын ұйымдар қызметін бақылауды жүзеге асыру; ҚР бірыңғай патент жүйесін дамыту және оны басқару; мемлекеттік патенттік-ақпараттық базаны қалыптастыру; ҚР-да жасалған өнеркәсіптік меншік объектілерін шетелде патенттеу жөніндегі жұмысты ұйымдастыру; тұтас алғанда инновациялық және өнертапқыштық қызметтің, сондай-ақ техникалық шығармашылықтың дамуына жәрдемдесу; өзге де мемлекеттік органдарға ғылыми-әдістемелік көмек көрсету.
ҚР Үкіметінің 2004 ж. 28 қазандағы қаулысымен комитет туралы ереже және оның құрылымы бекітілді. Комитет өз құзіретінің шегінде санаткерлік меншік құқығын қорғау саласында іске асыру және бақылау-қадағалау функцияларын жүзеге асыратын ҚР Әділет министрлігінің ведомствосы болып табылады. Комитеттің негізгі міндеті санаткерлік меншік құқығын қорғау саласында мемлекеттік саясатты іске асыру, ҚР бірыңғай патенттік жүйенің дамуын қамтамасыз ету болып табылады. Комитеттің құрылымы: басшылық; авторлық және сабақтас құқықтар саласындағы мемлекеттік саясатты іске асыру басқармасы; өнеркәсіптік меншік саласындағы мемлекеттік саясатты іске асыру басқармасы; халықаралық және қоғамдық ұйымдармен байланыс бөлімі.
Уэска (провинция)
Уэска (Huesca, Uesca) — Арагон автономды бірлестігіне кіретін, Испанияның солтүстік-шығысында орналасқан провинция. Административті орталығы — Уэска қаласы.
Географиясы
Территориясы 15 626 км².
Демография
Халқы — 228 566 (2010 ж. мәліметтер).
Харон (Огайо)
Қала тұрғындарының саны 7958 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 20.0 км² шамасында. FIPS коды — 39-37016.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Огайо қалалары
Мәліметтерді сүзгілеу
Мәліметтерді сүзгілеу (фильтрация данных; data filtering) — мәліметтердің нақтылы мәндерінің болуы мүмкін мәндер жиынына жататынын тексеру.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
31 (телеарна)
31 арна — жалпыұлттық қазақстандық коммерциялық телеарна. Қазақстандағы ең табысты әрі танымал телекомпания. 1992 жылы 12 сәуірде «31 арна» хабар тарата бастады.
Телеарна туралы
TNS Gallop Media мәліметтеріне сәйкес, 2011 жылдың үшінші тоқсанының қорытындысы бойынша, «6-54 Жас» көрермендері арасында арнаның үлесі 19%-ды құрады. Бұл «31 арна» тарихындағы ең жоғарғы көрсеткіш. Үшінші тоқсанда, көрермен үлесі бойынша «31 арна» таяу бәсекелесін басып озып, ұстанымын нығайтып, Қазақстан нарығында екінші орынды иеленді.
1992 жылы 12 сәуірде «31 арна» хабар тарата бастады.
2001 жылдың 1 ақпанында ТРК «31 арна» Қазақстанның 14 қаласында жалпыұлттық тележелісін құрды.
«31 арна» эфирінде қазақ және орыс тілдерінде жаңалықтар, тақырыптық және көркем фильмдер, сериалдар ток-шоу, балалар хабарлары мен мәдени-тарихи және ойын-сауық бағдарламалар беріледі. Сапалы әзіл-оспақ жобалары – «31 арнаның» мақтанышы. Қазақ тіліндегі тұңғыш «Әзіл студио» әзіл-оспақ қойылымдары – үш жыл бойы көпшіліктің көңілінен шығып келеді. 2011 жылдың күзінен көрсетіле бастаған «Алға, жастар» әзіл-оспақ жобасы бірден көрерменін баурап әкетті.
Бұған қоса «31 арнадағы» қазақ тіліндегі жобалар: «Ризамын», «Қыздар-ай»,  «Талант-шоу», «Қазақша концерт», «Ғалам-тоp» жұртышылықтың қызығушылығын тудыруда. Бұл бағдарламалар арнайы біздің көрермендеріміз үшін жасалған және қазақстандықтардың табиғатына жақын әрі, түсінікті.
«31 арна» сапалы кино көрсетілімге де баса назар аударады. Дүйсенбі мен жұма аралығында және демалыс күндері көрермендерге әлемге аты әйгілі үздік режиссерлардың, беделді кинофестивальдардың сыйлығын иеленген картиналар және әлемдік кинематографияның классикасына айналған ең тартымды және қызықты фильмдер ұсынылады. 2011 жылы «31 арна» мен Paramount Pictures киностудиясы киноөнімдерді  және The Walt Disney Company  эфирден көрсетуге лицензиялық хұқық беру жөніндегі келісім-шартқа қол қойды. Бұл қазақстанық телеарна мен ірі америкалық кинокомпанияның арасындағы тұңғыш жасалған келісім-шарт. Осы келісімге сәйкес, «31 арна» өз көрермендеріне компанияның жаңа өнімдері мен соңғы жылдардағы танымал фильмдерін ұсынатын тұңғыш әрі жалғыз отандық телеарна.
2011 жылдың күзінде «31 арнаның» жаңалықтар қызметіне 15 жыл толды. Осы уақыт аралығында «Информбюроның» форматы  бірнеше рет өзгерді, жаңа айдарлар пайда болды, жүргізушілері ауысты. Бағдарлама еліміздегі кәсіби журналистердің бірнеше толқынын дайындап шығарды. Олар еліміздің саяси және қоғамдық өміріне белсенді араласып, күннің ең өзекті мәселелерін көтерді, маңызды шешімдердің қабылдануына ықпал етіп, жүздеген мұқтаж жандарға көмегін тигізді. Бүгінгі күні де «Информбюро» журналистері өзектілік, өткірлік, сараптама және соны жаңалықтар дайындауды бірінші міндетім деп біледі. Ақпаратты әділ беру, оқиғаларды жедел жария ету, пікір алуандылығы және жарқын бейнелер - «Информбюро» жаңалықтарының басты ұстанымы.
Спутниктік таралым
thumb|500px Егер спутниктік байланыс желісінде болсаңыздар, онда «31 арнаны» «Intelsat 904» торабынан ақысыз көруге мүмкіндіктеріңіз бар. Өйткені біздің арна «Intelsat 904» желісі арқылы ашық таралымға ие.
Сонымен қатар, «31 арна» көрсетілімін «Қазақтелком» АҚ қызметтер жүйесі арқылы «Intelsat 904» спутниктік пакетіне ие бола отырып, тегін көруге жағдай жасалған. (Толық ақпрататтарды http://www.katelcoplus.kz сайтынан алуға болады.)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Өнер Санат:Мәдениет Санат:Қазақстан телеарналары Санат:Қазақ тілді телеарналар Санат:Орыс тілді телеарналар
Говоруха (Вишера тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кама Бондюг ауылындағыСу өлшеу посты су өлшеу постынан Березники қаласына дейін. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пермь өлкесі өзендері Санат:Коми Республикасы өзендері Санат:Кама су алабы өңірі өзендері
Ертіс ауылдық округі (Абай облысы)
Ертіс ауылдық округі – Абай облысы Семей қалалық әкімдігі аумағындағы бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Мұқыр, Мұрат, Прииртышское ауылдары кіреді. Орталығы – Мұқыр ауылы.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 2654 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Семей қалалық әкімдігі ауылдық округтері
Тамұқ
Тамұқ- діни түсінік бойынша «күнәлі жандардың» өлгеннен кейін «о дүниедегі» жазаланатын орны. Діни ұғымда шайтандар әулетін, көр қорқынышын, «тозақ отын» бейнелейді. Тамұқ нанымы алғашқы қауымда жанның «о дүниеде өмір сүретіні» жөніндегі түсінікке байланысты шыққан. Тамұқты діндарлар бұқараны алдап, қорқытып, бұғауда ұстауға пайдаланды. Тамұққа дін жолынан тайған, дін басыларының айтқанын орындамағандар барады-мыс. Тамұқ ұғымы дін атаулының бәріне тән.
Қолданылған әдебиет
Қазақ Совет энциклопедиясы, 1976 жыл, Алматы,10 том,540 бет
Санат: Дін
Жанартаулық аралдар
Жанартаулық аралдар - теңіз түбінде жанартаудың атқылауынан пайда болған аралдар (мысалы, Гавай, Стромболи аралдары).
Рекуператор
Рекуператор (лат. recuperator — кері қайтарушы) — кері қайтқан газдың жылуын пайдалануға арналған беттік жылу тасымалдағыш. Мұнда жылу тасымалдағыштар арасындағы жылу алмасу процесі оларды бір-бірінен бөлетін қабырға арқылы үздіксіз жүреді. Рекуператорда жылу тасығыш ағындарының жолы өзгермейді. Бұл — оның регенератордан өзгешелігі. Рекуператор жылу тасымалдағыштың салыстырмалы қозғалысының бағытына сәйкес қарсы ағынды Рекуператор, тура ағынды Рекуператор, т.б., құрылымына қарай түтікті Рекуператор, пластинкалы Рекуператор, т.б., ал қолданылуына байланысты ауа, газ және сұйықтық жылытқыш, буландырғыш, конденсатор, бу түрлендіргіш, т.б. болып ажыратылады.
Толықтыру
Санат:Физика
Шенчуга (Подюга тармағы)
Шенчуга — Ресейдегі өзен. Архангельск және Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Подюга өзенінің оң жағалауынан 44 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 27 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вага өзені. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері Санат:Вологда облысы өзендері
Джурдиньяно
Джурдиньяно (Giurdignano) — Италиядағы коммуна, Апулия әкімшілік аймағына қарасты Лечче провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1811 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 138 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 13 км² шамасында. Пошта индексі — 73020.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Апулия елді мекендері
NGC 2056
NGC 2056 — Mensa шоқжұлдызында орналасқан OCL (шашыраңқы жұлдыздар шоғыры) типті шашыраңқы жұлдыздар шоғыры.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Mensa (шоқжұлдыз)
NGC 6513
NGC 6513 — Геркулес шоқжұлдызында орналасқан SB0 типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1864 жылы 7 тамызда Альберт Март астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 6513 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 61235, UGC 11078, MCG 4-42-18, ZWG 141.38.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Геркулес (шоқжұлдыз)
Ұзындық
thumb|Ұзындық Ұзындық (Длина) - егер тетік сызбада бірақ көрінісімен кескінделген болса, оның үзындығының сандық мәнінің алдына "L" деген таңба қойылады. Ұзындығы 200 мм бұрыштықтың сызбасы көрсетілген. Ұзындықтың Бірліктердің халықаралық жүйесіндегі бірлігі — метр.
Дереккөздер
Санат:Техника Санат:Машинажасау
Längenmaß
Каскан-Юган
Каскан-Юган — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненец АҚ, Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Хат-Горт-Юган өзенінің оң жағалауынан 17 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 18 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Собака (Уса тармағы)
Собака — Ресейдегі өзен. Кемеров облысы, Хакасия Республикасы, Алтай Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Уса өзенінің оң жағалауынан 158 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кемеров облысы өзендері Санат:Хакасия өзендері Санат:Алтай өлкесі өзендері
Янгуразов көпестің үйі
thumb|right|300px|Янгуразов көпестің үйі Янгуразов көпестің үйі («Келін үйі») – Солтүстік Қазақстан облысы Петропавл қаласындағы Ульянов және Горький көшелерінің қиылысында орналасқан екіқабатты тұрғын үй.
Сипаты
Үйдің сыртқы көрінісі тастан жасалғандай. Бірақ шын мәнінде оның құрылысы ағаштан жасалып, сыртқы қабаты сылақпен сыланған. 1914 жылы салынған аталмыш ағаш-кірпішті үйдің құрылысына қолданған материалдардың ішінде гипс бар. Ал карнизі оюлармен әспеттелген.
Тарихы
XIX ғасырдың аяғы XX ғасырдың басында салынған көпестер үйі халық арасында «Келін үйі» деп тегін аталмаған. Оның бой көтеруінің өзі сезімге толы хикаямен байланысты. Аңызға сүйенер болсақ, Янгузаров көпес Петербургте бір қызға құлай ғашық болып қалады. Оны өмірлік жары еткісі келген ол оған тұрмысқа шығуға ұсынысын жасады. Бірақ кербез сұлудың көпеске қояр бір шарты бар еді. Егер көпес оған Петропавлда Петербургтегі үйінің тура көшірмесін тұрғызған жағдайда ғана тұрмысқа шығамын деп уәде береді. Оның талабын Янгузаров екі айтқызбастан орындайды. Кей мәліметтерге сүйенер болсақ, үй тұрғызылғанмен той болмаған. Себебі көпес аяқ астынан сырқаттанып, төсек тартып, мезгілсіз қайтыс болған. Ал кей деректерде қос ғашық, бақытты да алаңсыз ғұмыр кешкен. Кеңес үкіметінің алғашқы жылдары бұл ғимарат Петропавлдағы совдептің әкімшілік ғимараты болған. Ал өткен ғасырдың 20-ыншы жылдары бұл үйде ерекше айрықша қызметтегі штаб құрылымы орналасып, мұнда жерлес жазушы Сабит Мұқанов қызмет еткен деген деректер де кездеседі. 60-ыншы жылдары ғимаратта облыстық қаржы бөлімі орналасты. Қазіргі таңда ғимаратқа қайта жаңғырту жұмыстары жүргізіліп жатыр.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан сәулеті Санат:Петропавл
Баран-ди-Кокайс
Баран-ди-Кокайс (Barão de Cocais) — Бразилиядағы муниципалитет, Минас-Жерайс штатында орналасқан. Белу-Оризонти агломерациясы мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Итабира экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2005 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 25 333 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 340,675 км² шамасында. Халық тығыздығы — 74,4 адам/км².
Тарихы
Қала 1704 жылы құрылған.
Санат:Минас-Жерайс елді мекендері
Энкорадуш
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Каваду экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 561 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 4,38 км² шамасында. Халық тығыздығы — 128,08 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Минью провинциясының құрамына кірген.
Құрманов Нұржан
Дереккөздер
Санат:Қазақстан мұнайшылары Санат:Тұлғалар
IC 2416
IC 2416 — Шаян шоқжұлдызында орналасқан * (жұлдыз) типті жұлдыз.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
IC 2416 Санат:Шаян (шоқжұлдыз)
Андре Шюррле
Карьерасы
Карьерасын 2009 жылы "Майнц 05" клубында бастады да, екі маусымнан соң "Байерге" ауысты. Бірақ "Челсиге" ауысқанша клубтық деңгейде жүлде ұта алмады. 2013 жылы ауысты да, 2014/15 жылғы маусымда Англия чемпионы атанды.
Англия чемпиондығын ұтқан соң негізгі құрамдағы орнын жоғалтып үлгерген Шюрлле отанына оралып, "Вольфсбургке" ауысты. Бірақ онда да тұрақтай алмады, бір маусымнан соң "Боруссияға" (Дортмунд) өтті.
2018 жылы "Фулхэмге", 2019 жылы Мәскеудің "Спартагына" жалға берілді.
2020 жылы шілдеде 29 жасында футболмен қоштасатынын мәлімдеді.
Ұлттық құрама сапында тұңғыш рет 2009 жылы 13 қарашада Солтүстік Ирландияға қарсы ойында алаңға шықты.
2012, 2016 жылдары Еуропа чемпионатына, 2014 жылы әлем чемпионатына қатысты.
Клубтарында алаңға онша шықпай жүргендіктен, 2017 жылғы наурыздан соң құрамаға шақыртылған жоқ.
Жетістіктері
«Челси»
«Вольфсбург» "Боруссия"
Сілтемелер
Санат:Германия футболшылары Санат:Челси ФК ойыншылары Санат:Байер 04 ФК ойыншылары Санат:Германия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Футболдан әлем чемпиондары Санат:Боруссия Дортмунд ФК ойыншылары Санат:Спартак Мәскеу ФК ойыншылары Санат:Фулхэм ФК ойыншылары
Локате-ди-Триульци
Локате-ди-Триульци (Locate di Triulzi) — Италиядағы коммуна, Ломбардия әкімшілік аймағына қарасты Милан провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 8574 адамды құрайды. Халық тығыздығы 682 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 12 км² шамасында. Пошта индексі — 20085.
Елді мекеннің қамқоршысы — San Vittore. Жыл сайынғы мерекесі — 8 мамыр.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ломбардия елді мекендері
Хюченхаузен
Хюченхаузен (Hütschenhausen) — Германия Федеративтік Республикасының Рейнланд-Пфальц жерінде орналасқан муниципалитет. Кайзерслаутерн ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 3817 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 18,04 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 07 3 35 016. Муниципалитеттің басшысы — Ханс Дитер Беккер.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 3 қалалық ауданға бөлінеді.
Егеуот
thumb|right|190px|Егеуот ‎ Егеуот  (Mіnuartіa) – қалампырлар тұқымдасына жататын бір және көп жылдық шөптесін өсімдіктер туысы. Қазақстанда таулы, тастақты тау беткейлерінде, сортаңды топырақты жерлерде өсетін 7 түрі (арктика Е-ы, көктем Е-ы, Крылов Е-ы, қосгүлді Е., Литвинов Е-ы, Мейер Е-ы, Регель Е-ы) бар. Бұлардың сабақтары тік өседі, кейде бұтақты келеді. Жапырақтары жіңішке, жіп тәрізді. Тостағанша жапырақшалары 5, безді, түкті. Күлте желектері де бесеу, бітік немесе ойма, тостағаншасынан қысқа немесе тең болады. Аталығының саны 10, аналық мойны – 3. Сәуірден тамызға дейін гүлдеп, жеміс салады. Жемісі – домалақ қорапша. Тұқымдары көп болады.
Дереккөздер
Қазақ энциклопедиясы
Санат:Қазақстан табиғаты Санат:Биология
Шалампе
Шалампе (Chalampé) — Франциядағы коммуна. Эльзас аймағына қарасты Жоғарғы Рейн департаментінде орналасқан. Мюлуз округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 4,77 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 68064, пошта индексі — 68490.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 931 адамды құрады. Халық тығыздығы — 195,18 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жоғарғы Рейн департаментінің коммуналары
Ертіс ауылдық округі (Павлодар облысы)
Ертіс ауылдық округі – Павлодар облысы Ертіс ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Ертіс ауылы кіреді. Орталығы – Ертіс ауылы.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 7772 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Ертіс ауданы ауылдық округтері
Құрғақ Умирка
Құрғақ Умирка — Ресейдегі өзен. Оренбург облысы, Самара облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Умирка өзенінің сол жағалауынан 20 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Үлкен Кинель бастауынан сағасына дейін, Кутулук өзенін қоспағанда бастауынан Кутулук су торабына дейін. Өзен саласы — Сала болмайды, өзен алабы — Куйбышев суқоймасының бас жағынан Каспий құйылысына дейінгі Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Сен-Марсьяль-Вивероль
Сен-Марсьяль-Вивероль (Saint-Martial-Viveyrol) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Дордонь департаментінде орналасқан. Периге округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 12,63 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 24452, пошта индексі — 24320.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 214 адамды құрады. Халық тығыздығы — 16,94 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Дордонь департаментінің коммуналары
Қаражанбасмұнай
Қаражанбасмұнай– мұнай өндірісі кәсіпорны. 1986 жылы құрылған «Қаражанбастерммұнай» тәжірибелік-эксперименттік мұнай-газ өндіру басқармасы негізінде 1994 жылы 16 ақпанда ірге көтерген. Қаражанбас кенішінде шикі мұнай өндірумен айналысады. Қаражанбас құрылымы Каспий жағалауында 1974 жылы ашылған. Ауыр тұтқыр мұнай термиялық әдістермен өндіріледі. 1997 жылы сәуірде компания акцияларының 94,62%-ын Канаданың «Трайтон-Вуко Энерджи Групп» фирмасы сатып алды. Қалған 5,38%-ы жеке тұлғаларға тиесілі. 2000 жылдың басынан АҚШ-тың «Нейшенс Энерджи Компани» компаниясы құрылтайшы болып табылады. 2001 жылдың басында пайдаланудағы ұңғыма саны 1636 болды. Олардың 794-і (48,5%-ы) жұмыс істейді. «Қаражанбастерммұнай» жылына 1,3 млн. т мұнай өндіреді.
Дереккөздер
Санат:Өндіріс
Ядгар
Ядгар — Башқұртстанның Кугарчин ауданындағы ауыл, Волостн ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 8 адамды құрады. Пошта индексі — 453331, ОКАТО коды — 80238805007.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Гроспашлебен
Гроспашлебен (Großpaschleben) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет. Кетен ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 869 адамды құрайды (31 желтоқсан 2006 жыл). Алып жатқан жер аумағы 9,60 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 82 145. Муниципалитеттің басшысы — Гудрун Шатински.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Санкт-Мариен
Санкт-Мариен (Sankt Marien) — Аустриядағы коммуна. Жоғарғы Аустрия федералды жеріне қарасты Линц округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 4550 адамды құрайды (1 қаңтар 2007). Алып жатқан жер аумағы 38 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — LL, ресми идентификациялық коды — 4 10 20.
2003 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Хельмут Темпль (АҰП) саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жоғарғы Аустрия елді мекендері
Лэйк Вилсон (Миннесота)
Лэйк Вилсон (Lake Wilson) — Миннесота штатының Murray округіне жататын АҚШ қаласы.
Гамаш-ан-Вексен
Коммунаның INSEE коды — 27276, пошта индексі — 27150.
Лэйк Вилсон (Миннесота)
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миннесота қалалары
Гамаш-ан-Вексен
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 323 адамды құрады. Халық тығыздығы — 37,21 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эр департаментінің коммуналары
Елешница (Благоевград облысы)
Елешница (Елешница) — Болгариядағы ауыл. Благоевград облысына қарасты Разлог қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 496 адамды құрайды.
Пошта индексі — 2782. Телефон коды — 07446. ЕКАТТЕ коды — 27293.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Благоевград облысының елді мекендері
Индепендэнс (Огайо)
Индепендэнс (Independence) — Огайо штатының Cuyahoga округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 7133 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 24.8 км² шамасында. FIPS коды — 39-37240.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Огайо қалалары
Құрманов Әділбай
Құрманов Әділбай (1915-1985, Атырау облысы). 1931-1941 жылдары - «Қосшағыл» МАБ-ы жұмыскерлерді жабдықтау бөлімінің бухгалтері, бас бухгалтері. 1941-1975 жылдары - Доссор, Мақат, Қаратон, Құлсары МАБ-да бас бухгалтер, ЖҚБ бастығы, «Ембімұнай» бірлестігі сауда базасының директоры. «Мұнай өнеркәсібі үздігі» белгісімен марапатталған.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан мұнайшылары Санат:Тұлғалар
Қаражал темір-марганец кен орны
Қаражал темір-марганец кен орны, Батыс Қаражал – Қарағанды облысы Қаражал қаласының маңында орналасқан. Кен орнын И.Г. Николаев ашқан (1931). Алғашқы зерттеу жұмыстары Н.Л. Херувимова мен А.К. Коневтің басшылығымен жүргізілген (1938). Кейін барлауды С.Д. Батищев-Тарасов, Г.С. Момджи, т.б. жалғастырған.
Геологиялық құрылымы
Кен орны Жайылма синклиналінің Солтүстік-шығыс қанатында орналасқан Қаражал кенді алабының батыс бөлігін алып жатыр. Кенді алаптың ұзындығы 18 км, оның 6 км-і Батыс Қаражалдың үлесінде. Геологиялық құрылысына жоғарғы [Девон кезеңі|[девон]] мен төменгі тас көмір түзілімдері кіреді.
Жатыс сипаты
Кенді түзілімдер екі будадан тұратын жоғарғы фамен түзілімдерінде орналасқан. Сұр түсті төменгі буда – кентас астылық әктастардан тұрады, олардың құрамында яшма, сидерит, магнетит линзалары бар; буданың Қалыңдығы 25 – 40 м. Қызыл түсті жоғарғы будада кен орнының барлық өнеркәсіптік кентастары орналасқан. Бұл буданың төменгі горизонтында әр түсті әктастар, сонымен қатар темір және марганец кентасты Төменгі кенді шоғыр бар. Ортаңғы горизонт күңгірт сұр кремнийлі-карбонатты тау жыныстарынан тұрады. Жоғарғы горизонтты күлгін қызыл және қызғылт түсті әктастар құрайды, олардың құрамында ашық қызыл яшма мен Басты кенді шоғырдың темір және марганец кентастары бар; буданың қалыңдығы 25 – 170 м. Кен орнының шығыс шетінде жер бетіне шыққан негізгі кен денелері батысқа қарай 17° бұрышпен еңістенеді, батыс шетінде 500-800 м тереңдікке дейін батады. Кен денелері айқын стратификатталған (жиектелген) қатпарлықтар құрайды, жарылымдар бойымен жылжыған. Кен орнында біршама қиюшы қабатаралық интрузиялар кездеседі, олардың құрамы габбродан диоритке дейін, диабаздан диорит порфириттеріне дейін өзгереді.
Құрамы
Кентасты буда құрамында темір кентастарының төрт қабаты (Fe1– F4) және марганец кентастарының бес қабаты (Mn1 – Mn5) бөлінеді, олар бірігіп Басты шоғырды құрайды. Басты шоғыр ірі линза пішінді, құрылысы күрделі, оның негізгі бөлігін ең ірі темір кентасты қабаты (Fe3) мен марганецті қабаттар (Mn3 пен Mn4) құрайды. Fe3 қабатының созылымы бойынша ұзындығы 5,5 км, ені 1700 м. Қалыңдығы бірнеше метрден (шеттерінде) 68,8 м-ге дейін (кен орнының ортаңғы бөлігінде) жетеді; орташа Қалыңдығы 20,6 м. Бұл қабатта кен орнындағы темір кентасы қорының 97%-ы шоғырланған. Жатынның еңістігі бойынша темір кентасы жұқарып, оның астыңғы және үстіңгі жағындағы марганец кентастары жақындай түседі, кей жерлерде бірігіп кетеді. Fe2мен Fe4 қабаттары үш линза құрайды, олардың ұзындығы 200-1400 м, ені 100-830 м,қалыңдығы 2-18,8 м. Бұл линзаларда темір кентастарының 2%-ы ғана шоғырланған.
Минералдары
Кентастардың экономикалық құндылығы мен технологиялық ерекшеліктерін анықтайтын негізгі минералдар: Жалпы алғанда темірлі кентастардағы минералдардың орташа мөлшері: гематит – 56,0%; магнетит – 18,0%; сидерит – 3,3%; хлорит пен стильпномелан – 1,7%; кварц – 15,0%, кальцит – 4,0%.
Қолданысы
Қазір бай темір кентастарын (Fe>45%) «Испат Кармет» металлургия кәсіпорны (бұрынғы Қарағанды металлургия комбинаты) байытпай пайдаланады, ал темірдің мөлшері 35 – 45% кентастар байытуды қажет етеді. Осыған байланысты Атасу кен басқармасында жобалық өнімділігі 6 млн. т болатын байыту фабрикасы салынған. Кен денелері біршама қалың (10 – 50 м) әрі қолайлы жатқан кен орнының шығыс бөлігін ашық тәсілмен (200 – 260 м-ге дейін), ал терең жатқан орталық және батыс бөліктерін жер асты тәсілдерімен игеруге болады. Кен орнының сулылығы әркелкі, кей жерлерінде су басып қалу қаупі бар. Кен орнын жете барлау нәтижесінде оның қоры темір кентастары бойынша 552,9 млн. т, марганец бойынша 350,3 млн. т көлемінде бекітілген.
Дереккөздер
Санат:Қарағанды облысы кен орындары
Яврово (Пловдив облысы)
Яврово (Яврово) — Болгариядағы ауыл. Пловдив облысына қарасты Куклен қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 68 адамды құрайды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пловдив облысының елді мекендері
Ақшаның теориялары
Ақшаның теориялары мынадай оның бағыттарын бөліп қарастырады:
Ақшаның металдық теориясы
Ақшаның металдық теориясы ақша қызметін бағалы металдардың атқару барысында XV—XII ғғ. қалыптасты. Бұл теорияның өкілдеріне Англияда У .Стэффорд, Т.Мэн, Д.Норс жатса, Францияда А.Монкретьен жатты. Олар монетадан жасалған ақшалардың бұзылуына қарсы болды.
Ақшаның металдық теориялары сауда буржуазиясының мүддесін қорғай отырып, олардың саяси экономиядағы бағыты — меркантилизмді көрсетті. Осы теорияға сәйкес байлықтың көзіне сыртқы сауданы жатқызды. Төлем балансының активті қалдығы ғана елге бағалы металдардың келуін қамтамасыз етеді деген.
Капиталдың бастапқы қорлануы аяқталуымен байланысты олардың көзқарастары өзгеріп, яғни байлықтың көзіне сыртқы сауда мен бағалы металдар емес, мануфактура мен ауыл шаруашылығы жататындығына көздері жетті. Соған сәйкес ішкі нарыққа көңіл аударылып, металл ақшалардың ұлтқа қымбатқа түсетінін түсінді.
XIX ғ. екінші жартысындағы ақшаның металдық теориясының қайта тууы 1871—1873 жылдардағы Германияда алтын монета стандартының енгізілуімен байланысты болды. Бұл — ақшаның металдық теориясының бірінші метаморфозасы. Неміс экономистері (К.Книс және т.б.) ақшаға бағалы металдармен қатар, орталық банктің банкноталарын да жатқызды. Сол уақыттары ақшаның металдықтеориясы инфляцияға қарсы бағытталған ақшалай реформаларды негіздеу үшін пайдаланылды.
Ақшаның металдық теориясының екінші метаморфозасы бірінші дүниежүзілік соғыстан кейін пайда болды. Оның өкілдері алтын монета стандартын қалпына келтіру қажеттігін мойындай отырып, алтын монометализмінің жаңа қысқарған нышандарын: алтын құйма және алтын девиз стандартын енгізуге арналған өздерінің теорияларын жасады.
Ақшаның металдық теориясының үшінші метаморфозасы екінші дүниежүзілік соғыстан кейін пайда болды. Француз экономистері А. Тулемон, Ж. Рюэфф және М. Дебре, сондай-ақ ағылшын экономисі Р. Харрод алтын монета стандартын халықаралық айналымда енгізу қажеттігін ұсынса, американ экономисі М.Хальперии және француз экономисі оның ішкі айналымда енгізілуі туралы ұсыныс жасады.
70 жылдардың басында Бреттон-Вудс валюта жүйесінің күйзеліске ұшырауымен байланысты қайтадан алтын стандартын қалпына келтіру қажеттігі туындады. Сол уақытта АҚШ президенті болған Р. Рейган сайлау алдындағы күресте алтын стандарты қайтадан келу мүмкін деп санаған. 1981 жылы президент болып сайланғаннан кейін ол аталған мәселе бойынша арнайы комиссия құрды, бірақ комиссия алтын стандартына қайтып келудің ретсіз екендігін айтты.
Ақшаның номиналистік теориясы
Ақшаның номиналистік теориясы құл иеленушілік құрылыс тұсында пайда болды. Бұл теория қазынаның табысын ұлғайту мақсатында монеталарды бұзылуын ақтау үшін, ақшаның ішкі құнының болуын теріске шығарды.
Бұл теория XVII-XVIII ғғ. ақша айналысына толық құнды емес металдардың шығуымен байланысты қалыптасты. Ақшаның номиналистік теориясының алғашқы өкілдері ағылшындар Дж.Беркли мен Дж.Стюарт болды. Олардың пікірінше біріншіден, ақшаны мемлекет шығаруға тиіс, екіншіден олардың құны номиналына байланысты анықталуға тиіс, үшіншіден ақшаның мәні бағаның масштабына қатысты болуға тиіс дейді. Мысалы, Дж. Стюарт ақшаны баға масштабы ретінде қарастырады. К. Маркс ондай ұсыныстарды сынға ала келіп, ол қант қызылшасын кірдің көмегімен өлшеуге болатынын, және кірдің де қандай да бірлікпен өлшенетін салмағының болатынын айтады. Сол сияқты ақшаның да өзінің құны болатындықтан ол өзге тауарлардың құнын өлшейді деген пікірге келеді.
Демек, номиналистер ақшаның табиғи құнын жоққа шығара отырып, оларды тек қана техникалық айырбас құралы ретінде таныды. XIX ғасырдың аяғы және XX ғасырдың басында саяси экономияда бұл пікірлер өз орындарын алды. Ертедегі номинализмнен онын, айырмашылығы, ол мұнда айналыста толық құнды монеталар емес қағаз ақшалар (казынашылық билеттер) болуға тиіс деген пікірде болды.
Неміс экономисі Г. Кнаптың 1905 жылы жарық көрген «Ақшаның мемлекеттік теориясы» деген еңбегінде номинализм теориясы айқын көрініс тапқан. Оның негізгі пікірлері мынадай болған:
Г. Кнаптың ақшаның мемлекеттік теориясының қателгі мынада болды: біріншіден, ақша құқықтық категория емес ол экономикалық категорияға жатады; екіншіден, металл ақшалардың өзінің құндары болады, яғни оны мемлекет белгілей алмайды, ал қағаз ақшалардың құндарының өзін де мемлекет белгілемейді, ол объективті экономикалық зандармен негізделеді; үшіншіден, ақшаның негізгі қызметі төлем құралы емес, яғни құн өлшемі құралы болып табылады.
Австрияның экономисі Ф. Бендиксеннің «Ақшаның кұндылығы туралы» және «Ақша жалпыға балама алмастыру құралы туралы» еңбектерінде ақшаны коғамның мүшелеріне қызмет етуге куәгер ретінде, яғни өнімді алуға құқық беретін құрал деп бағалай отырып, ақшаның мемлекеттік теориясын экономикалық тұрғыдан негіздеуге тырысқан. Бірақ оның номинализмді экономикалық негіздеуінің жолы болмады, себебі, ол ақшаның мәнін бағалауда құнның теориясын мойынсынбады.
1929—1933 жылдары экономикалық дағдарыс тұсында номинализм әрі қарай дами түсіп, алтын стандартынан бас тартуды ақтау үшін теориялық негіз болып қала берді. Дж. М. Кейнс 1930 ж. «Ақша туралы трактат» деген еңбегінде алтын ақшаларды арбаның бесінші доңғалағына теңеді. Нағыз ақшалар — олар қағаз ақшалар, яғни олар алтынға қарағанды біршама икемді және қоғамның үнемі өркендеуін қамтамасыз ете алады деген тұжырым жасайды. Қағаз ақшалардың айналыстан алтынды ығыстырып шығаруын ол алтынан кету және Кнап теориясының жеңісі деп қарастырды.
Кнап теориясының қателігі, оның металл ақшалар икемсіз, олардың икемділігіне тек қана банкноталарды шығару арқылы қол жеткізуге болады деген пікірінен байқалады. Кейнс номинализмінің түпкілікті мақсаты — алтын монета стандартын алып тастау, қағаз ақша айналысына өту және экономиканы инфляциялық үдерістерді басқару арқылы реттеуді көздеді.
Қазіргі кездің өзінде номинализм бұл ақша теорияларының ішінде үстемдік етуші теорияға жатады. Атақты американ экономисі П. Самуэльсон ақшаны шартты белгі ретінде қарастырады. Өзінің «Экономика» атты еңбегінде ол: «тауарлы ақшалардың дәуірін қағаз ақшалар дәуірі басты. Қағаз ақшалар ақшаның мәнін, олардың ішкі құндарын айқындай түседі. Ақша бұл жасанды әлеуметтік шартты белгі» — дейді.
Сөйтіп, номинализмнің барлық түрлеріне бір ғана нәрсе тән: ол ақшаның тауарлы шығу тегін жоққа шығару, олардың негізгі қызметтерінен бас тарту, ақшаның баға масштабын білдіруі, сондай-ақ ақшаның нағыз есептік бірлік ретінде болуы.
Ақшаның сандық теориясы
Ақшаның сандық теориясының өкілдерінің, пікірінше тауарлар бағасы мен ақша құнының деңгейі олардың айналыстағы санымен анықталады дейді.
Мұндай пікірді алғаш рет XVI ғ. француз ғалымы Ж. Боден айтқан болатын. Ол Батыс Еуропадағы тауарлардың қымбат болуын бағалы металдардың көп келуімен түсіндірді. Бұл пікірді XVII ғ. Ш.Л.Монтеське, Д. Юм, Дж. Милль, сияқты ғалымдар қолдай отырып, олар айналыстағы ақша саны мен олардың құндарының арасындағы өзгерістердің, пропорционалдығы туралы айтқан болатын.
XVIII ғасырдағы ақшаның сандық теориясының жақтаушыларының біріне Д. Рикардо жатты. Оның көзқарасы екі жақты қалыптасты: бір жағынан, ол ақшаның құны, оларды жасауға кеткен еңбек шығынымен анықталатынын мойындаса, екінші жағынан кейбір мерзім ішінде ақшаның құны, ақшалар сандарының өзгерісіне байланысты өлшенеді деген. Сөйтіп, Д. Рикардо 1797 жылы алтынның айналыстан алынып тасталғаннан кейінгі Англия банкінің банкноталарының құнсыздану себептерін түсіндіріп берді.
XX ғасырдың басына таман батыс экономикалық пікірлердің немесе неоклассикалық ұдайы өндіріс теорияларының құрамдас бөлшегі ретінде ақшаның сандық теориясы үстемдік етті. Ең көп таралған нұсқаларына трансакциондықжәне кембридждік нұсқалары жатты.
Трансакциондық нұсқасын (transaction — мәміле), американ экономисі И. Фишер жасады. Оньщ нұсқасы мынадай «айырбас тендеумен» көрсетіледі:
мұндағы,
Ақшаның сандық теориясын жасауда И. Фишер аталған тендеуді пайдалану барысында бірқатар кемшіліктер жіберді. Ол Ү — ақшаның айналыс жылдамдығы мен Q — сатылған тауарлар көлемі қысқа мерзім ішінде өзгеріссіз қалады, немесе ақшаның айналыс жылдамдығы ұзақ мерзімді факторлармен анықталады, ал өнідіріс көлемі де өспеуі мүмкін, себебі неоклассикалық көзқарас бойынша ресурстардың барлығы толық өндірісте қамтылады деген пікір білдірді.
Кейінен Ү мен Q талдаудан алып тастап, М — ақшаның санымен Р — тауардың бағасы арасындағы байланысты ғана ақшаның сандық теориясының негізіне жатқызады.
Ақшаның сандық теориясының Кембриджік нұсқасы А. Маршал, А. Пигу, Д. Робертсон сияқты ағылшын экономистерінің еңбектерінде көрініс тапты. Олар өздерінің нұсқаларының негізіне ақшаның санын емес, шаруашылық субъектілердегі олардың қорлануын жатқызды.
Кембриджік нұсқаның негізгі қағидаты формуламен бейнеленеді:
Кембридждік нұсқа өзінің мәні жағынан айырбас теңдеуіне ұқсас болып табылады. Себебі, k — шамасы ақшаның айналыс жылдамдығына кері шама (k = 1/Ү). Екі нұсқаның бір-бірінен айырмашылығы мынада, егер И.Фишер ақша айналысының жылдамдығының айналым факторларының өзгеріссіздігімен байланыстырса, ал ағылшын экономистері оны психологиямен, яғни айналымға қатысушылардың әдеттерімен байланыстырады. Бірақ екі нұсқаның қорытынды пікірлері бірдей, ақша санының өзгерісі бұл бағаның өзгерісінің салдары еместігін көрсетеді.
К. Маркс ақшаның сандық теориясы өкілдерінің мынадай кемшіліктерін атап көрсетті, олардың ойынша айналысқа тауарлар бағасыз, ал ақшалар болса құнсыз түседі де кейіннен осы үдерісте тауарлардың, бір бөлігі тиісінші ақшалардың бір бөлігіне айырбасталады дегендігін теріске шығарады.
20-30 жылдары ақшаның сандық теориясының тұрақсыздығы белгілі болады, сөйтіп олардың өкілдерінің ойынша ақшаның айналыс жылдамдығының өзгеріссіз болады деген пікірлері орындалмай, керісінше ақшаның айналыс жылдамдығы күрт өзгере бастайды. Сонымен қатар, 1929—1933 жылдары дағдарыста олардың ресурстардың барынша пайдаланылатыны туралы пікірлерінің қатесін шығарды. Тағы бір айта кететіні аталған теория баға белгілеу тәжірибесіне монополиялық бірлестіктерінің ықпалын ескермейді. Овдай үдерісті айналыстағы ақша санының өзгерісінің нәтижесі деп санайды. Мұның барлығы аталған тұжырымдардың құлдырауына себеп болады.
Бірақ 1960-1980 жылдары ақшаның сандықтеориясы саяси экономиядағы неоклассикалық ағымдардың бірі — монтеризм түрінде қайта туады.
Сергей Иванович Танеев
Сергей Иванович Танеев(25.11.1856, Владимир,-19.06.1915, Дюдьково, қазіргі Мәскеу облысы.,Звенигород ауданы., Мәскеуде жерленді)- орыс композиторы, пианист, педагог, ғалым, музыка қоғам қайраткері. 1875 ж. Мәскеу консерваториясын (Н.Г.Рубинштейн мен П.И.Чайковскийдің класы бойынша) бітірді. 1878 жылдан осы консерваторияда ұстаздық етті. 1881 жылдан профессор, 1885-1889 ж. директоры болды. Танеев әр түрлі жанрда қалам тартты. Әсіресе полифония саласындағы зерттеу еңбегінің маңызы зор. Оның «Орестея операсы»(1895), «Иоанн Дамаскин» кантатасы (1884), 4 симфониясы, романстары, хорлары( полифония әдістерін пайдаланған) камералық ансамбльге арналған шығармалары бар. Шәкірттері: С.В.Рахманинов, А.Н.Скрябин, З.П.Палиашвили, Р.М.Глиэр, С.Н.Василенко, А.Н.Александров, А.Б.Гольденвейзер, К.Н.Игуманов, т.б.
Ақшаның теориялары
Ақшаның сандық теориясы
Ақшаның мұндай теориясына сәйкес ақшаның саны шаруашылық конънктурадағы негізгі фактор болып табылады, себебі айналыстағы ақша массасы мен жалпы ұлттық өнім шамасы арасында тікелей байланыс болады.
Сергей Иванович Танеев
Қолданылған әдебиет
Қазақ Совет энциклопедиясы, 1976 жыл, Алматы,10 том, 542 бет
Санат: 1856 жылы туғандар Санат: 1915 жылы қайтыс болғандар Санат:Тұлғалар Санат:Сазгерлер Санат:Пианисттер Санат:Педагогтар Санат:Ғалымдар Санат:Қоғам қайраткерлері
Ақшаның теориялары
Ақшаның сандық теориясы
Монетаристік теория 50 жылдардың ортасында АҚШ-та «чикаго мектебі» ретінде қалыптасып, оның негізін қалаушы М. Фридмен болды. Оның ойынша кездейсоқ тауарлы шарушылық нарықтық бәсеке тетіктері (мехнизмдері) мен баға белгілеудің іс-әрекетіне негізделген ерекше ішкі тұрақтылыққа байланысты. Бұл теорияның жақтаушылары шаруашылық «үдерістерге мемелекеттің араласуының қажеттігі туралы» кейнстік тұжырымдардың қарсыластары болып табылады. Олар кейнсшілердің ұсынған сұранысты ынталандыруға байланысты мемлекеттік шаралардың тек қана экономика жағдайын жақсартып қоймай, сонымен бірге жаңа дипропорциялары және дағдарыстарды туындататынын айтады.
Монетаризм 70 жылдары үкіметтік ұйымдардың оны стагфляциямен күресте пайдаланғандықтан кеңінен тарайды және ол экономиканы ақша-несиелік реттеудің мемлекеттік бағдарламаларының теориялық негізіне айналады.
Монтеризмнің бірнеше бағыттары мен өкілдері (К. Бруннер, А. Мельцер, Д. Лейдлер және т.б.) болғанымен де М. Фридменнің мынадай тұжырымдары кеңінен тарайды:
Ұлыбритания, АҚШ, Германия және өзге мемлекеттердің үкіметтерінің монетаристік вдеяларды тәжірибеде қолдануы инфляциялық үдерістердің тежелуіне ықпал еткенімен, экономикадағы дағдарыстық құбылыстардың дамуына жол беріп, осы елдерде жұмыссыздықтың өсуін ынталандыра түсті.
Қазіргі кезде Қазақстан да осы монетаристік тұжырымдар пайдаланушы елдердің қатарына жатады. Бізде де ондай идеяларды экономиканы ақша-несиелік реттеу барысында қолданып отыр.
Дереккөздер
Санат:Ақша Санат:Теориялар
Максим Танк
Иванович Скурко Евгений (шын аты- жөні лақап аты: Танк Максим)(17.09.1912 ж.т., Пильковщина деревнясы., қазіргі Минск облысы., Мядельск ауданы)- белорус кеңес ақыны. 1936 жылдан КПСС мүшесі.1966 жылдан БССР Жазушылар одағы басқармасының 1- секретары. Тұңғыш өлеңі 1931 ж., алғашқы жинағы («Кезеңдерде») 1936 ж. жарияланады. «Жиде гүлі» (1937), «Діңгек астында» (1938), Қарулы қайраңдар»(1945), «Хабардар болу үшін »(1948, КСРО мемлекеттік сыйлық, 1948), «Тас темір және алтын бетінде» (1951), «Жолда»(1945), «Бір жұтым су »(1946), т.б. жинақтары, таңдамалысы (1971) шықты. Танк- лирик ақын. КСРО халықтары әдебиетінен және польша поэзиясынан таңдаулы шығармалары белорус тіліне аударды. « Таңдамалы өлеңдер» жинағы қазақ тілінде басылды(1972). 7-9 сайлау КСРО Жоғары Кеңесінің депутаты.
Сыйлықтары
3 рет Ленин ордені, Қазан Революциясы ордені т,б, 4 орденмен марапатталған. Кеңес Еңбек Ері (1974).
Қолданылған әдебиет
Қазақ Совет энциклопедиясы, 1976 жыл, Алматы,10 том,545 бет
Санат: 1912 жылы туғандар Санат:Тұлғалар Санат:Ақындар
Марат Кененбайұлы Мәзімбаев
Өмірбаяны
1974 жылы 1 наурызда Кордай кентінде дүниеге келген (Жамбыл облысы). Төртінші сыныпта боксты оқуға кірдім. 13 жасында алғашқы жетістік болды — жасөспірімдер арасында республика чемпионатын жеңіп алды. Осыдан кейін Республикалық Олимпиадалық резерв мектебіне түсті. Спорттық орта мектебінің түлегі және Ішкі істер министрлігінің академиясы. Сиднейдегі Олимпиадаға қатыса алмағаннан кейін, кәсіби мансапты бастау туралы шешім қабылдады. Кәсіби сақинадағы алғашқы жекпе-жек 2001 жылы болды. 2005 жылы IBA нұсқасы бойынша Әлем чемпионы атағына ие болды және WBO Intercontinental World Champion. Өз мансабын 2007 жылы аяқтады. Промоутер болды. Бірнеше жыл бойы Ішкі істер министрлігінің академиясында, онда ол сабақты және самбо үйретті. Тараз қаласындағы №3 Олимпиадалық резерваттың облыстық балалар-жасөспірімдер мектебін басқарды. 2013 жылдан бастап «Жамбыл» бокс клубын басқарады.
Толығырақ
Алғашқы бапкерлері – Н.П. Фролов, С.Болдырев.
Дереккөздер
Санат:1 наурызда туғандар Санат:Шығыс Азия ойындарының күміс жүлдегерлері Санат:Азия ойындарының қола жүлдегерлері Санат:Бокстан Қазақстан чемпиондары Санат:Қазақ кәсіпқой боксшылары Санат:Қазақстан боксшылары
Баран-ди-Монти-Алту
Баран-ди-Монти-Алту (Barão de Monte Alto) — Бразилиядағы муниципалитет, Минас-Жерайс штатында орналасқан. Зона-да-Мата мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Муриаэ экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 6 247 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 199,105 км² шамасында. Халық тығыздығы — 31,4 адам/км².
Тарихы
Қала 1964 жылы құрылған.
Санат:Минас-Жерайс елді мекендері
Шеньга (Вага тармағы)
Шеньга (Ивеньга) — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы, Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Вага өзенінің оң жағалауынан 165 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 94 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вага өзені. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері Санат:Вологда облысы өзендері
Солдатка (Кумзас тармағы)
Солдатка — Ресейдегі өзен. Кемеров облысы, Хакасия Республикасы, Алтай Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кумзас өзенінің сол жағалауынан 3 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Томь бастауынан Кондома өзенін қоспағанда, Новокузнецк қаласына дейін. Өзен саласы — Томь, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кемеров облысы өзендері Санат:Хакасия өзендері Санат:Алтай өлкесі өзендері
Дмитрий Иванович Менделеев
Дмитрий Иванович Менделеев ( 27 қаңтар (8 ақпан) 1834, Тобольск — 20 қаңтар (2 ақпан) 1907, Санкт-Петербург) — орыс энциклопедист-ғалымы: химигі, физигі, физикалық химигі, метролог, экономист, технолог, геолог, метеоролог, педагог, мұнайшы, аэронавт. Петербург Ғылым Академиясының корреспондент мүшесі (1876).