cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Төменгі Деля-Ю
'''Ниж. Деля-Ю''' — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Хулга өзенінің оң жағалауынан 176 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 18 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Сосьва. Өзен саласы — Солтүстік Сосьва, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ханты-Мансий автономиялық округі өзендері
Сарыторғайлар
Сарыторғайлар немесе сұлыкештер (Emberіzіdae) — сайрағыш торғайлар отрфдының тұқымдасы.
Еуразия мен Африканы мекендейтін 39 түрі бар. Қазақстанда Сарыторғайлардың 3 туысына жататын 17 түрі кездеседі. Сарыторғайлар ормандағы, далалық және шөлді аймақтардағы бұта не биік ағаштарды, кейбір түрі таудағы альпілік белдеуге дейін мекендейді. Сарыторғайлардың тұрқы 12,5 — 20 см, тұмсығы конус тәрізді, сүйір, кейде үрлеп қойған сияқты болады. Қауырсындары қоңырлау, қызыл қоңыр, кейде сарғылт түсті. Республикамызды мекендейтін Сарыторғайлардың  құйрығында ойығы болады, ал Америкада тіршілік ететін Сарыторғайлардың құйрығы дөңгелектеніп не сатыланып келеді. Қазақстанда ең көп тараған түрі — сарғалдақ сұлыкеш (Еmberіza brunіceps), қамыс сұлыкеші (Emberіza schoenіclus). Таулы аймақтардан ақбас сұлыкешті (Emberіza leucocephala), тау сұлыкешін (Emberіza cіa), жартас сұлыкешін (Emberіza buchananі), тарышыл сұлыкешті (Emberіza calandra) кездестіруге болады. Сарыторғайларлардың кейбір түрі қайтпайтын құстар, кейбіреулері жылы жаққа қайтады не қыста тау етегіне қоныс аударады. Ұясын жерге немесе аласа бұтаға салады, аналығы 3 — 6 жұмыртқа басады. Негізінен өсімдік дәнімен, жазғы жәндіктермен қоректенеді. Сарыторғайлардың барлығы дерлік жақсы сайрайды.
Пайдаланылған cілтемелер
Санат:Сарыторғайлар
КАФ Чемпиондар Лигасы 2016
КАФ Чемпиондар Лигасының 52-ші жарысы.
Дереккөздер
Санат: КАФ Чемпиондар Лигасы Санат:2016 жылғы футбол
Шапқыншылық
Шапқыншылық – бір елдің жерін, дүние-мүлкін тартып алып, халқын кұлдыққа түсіру үшін екінші бір елдің жасайтын қарулы шабуылы. Ежелгі және орта ғасырларда үздіксіз жүргізілген соғыстар, бейбіт халықты қырғынға ұшыратып, қалаларды, құрылыстарды қиратты. Мысалы, 17-18 ғасырларда 100 жылдан астам уақыт бойы қазақ жеріне жоңғар басқыншылары шапқыншылық жасады. Екінші дүниежүзілік соғыста Германия мен оның одақтастарының Еуропа, Азия елдеріне, Кеңес Одағына жасаған қанды жорығы шапқыншылықтың айқын түрі.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан тарихы Санат:Терминология
Бантею-Сере
Бантею-Сере (Bentayou-Sérée) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Атлантикалық Пиреней департаментінде орналасқан. По округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 8,26 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 64111, пошта индексі — 64460.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 112 адамды құрады. Халық тығыздығы — 13,56 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Атлантикалық Пиреней департаментінің коммуналары
Blender (бағдарлама)
Мүмкіндіктері
Басқа атақты 3D-модельдеу пакеттерімен салыстырғанда Blender пакетінің сипаттамалық ерекшелігі - көлемі жағынан шағындығы. Базалық жеткізілімге кең өрісте алған құжаттамалар және көп мөлшерде демонстрациялық көріністер кірмейді.
Артықшылығы мен кемшілігі
Артықшылықтары Кемшіліктері
Тарихы
Blender NeoGeo ең алғаш Голландиялық анимация студиясы «жұмыс құралы» ретінде құрған. 1998 жылдың маусым айында blender авторы, Тон Розендаль (Ton  Roosendal), ары қарай дамыту және Blender–ді сүйемелдеу мақсатымен Not a Number (NaN) компаниясын құрды. Бағдарлама shareware принципі бойынша таратылды. 2002 жылы NaN компаниясы банкротқа ұшырады. Тон Розендаль өзінің жігері мен қайратын салып GNU GPL пайдасына тиесілі €100000 біржолата төлем ақысын төлеу шартыменен лицензияны кредиторларды көндіртіп, өзгерткізеді. 2002 жылы 18 шілдеде керекті сомманы (қарызды) жабу үшін, қайырымдылық бағдарламасымен қаражатты жинастыра бастады. 2002 жылы 7 қыркүйекте керекті соммасының жиналғандығы жайлы, "қорытынды" кодты және Blender - дің өзін GPN лицензияға көшіру жайлы жарияланып үлгерген еді. 13 қазан 2002 жылы Blender fonundation компаниясы GNU GPL-ға лицензияланған өнімін ұсынды.
Ең бірінші алғашқы кодтық файлдың құрылуына орай 2 қаңтар 1994 жылы Blender-дің туған күні болып саналады. 2014 жылы ол 20 жасқа толды.
Suzane
thumb|Suzanne Cтильге келтірілген «Suzanna» есімді маймыл басы - қарапайым текстік модельдің альтернативасы болады. Бар болғаны 500 элементтен құралған, аз мөлшерлі полигонды «Suzanna»-ға материалды, текстураны, жарық қондырғысын жылдам тексеру үшін, сондай-ақ қызықты картина құру үшін қолданады. Ірі көлемдегі марапаттауларды, оның ішінде қатысушыларды марапаттау салтанатын - «Suzanna Awards» деп атайды.
Демеу
Дүние жүзі бойынша Blender пайдаланушылардың саны 250000-ға аса өсіп келеді және практикалық жағынан ғаламшардың кез-келген нүктесінен қолдау-демеу алуға болады. Көптеген қолданушылар Blender-ді өзге қолданушылардың құрып қойған мақалаларына қарап дәріс алады. Ал басқа қолданушылар тематикалық форумдарды қолданып және талқылау барысында мәліметтерін алып отырады. Blender-ді талқылайтын атақты форум - Blender Artists, elYsiun (http://www.blenderartists.org/forum/ ) бұрынғы атауымен. Сондай-ақ, blender-де қауымдастық демеуімен тегін BURP және Renderfarm.fi рендер-ферм «таратып үлестірушісі» қол жетімді.
Blender – ді қолданатын суретшілер
Blender–ді өзінің басты құрал ретінде не құралдардың бірі ретінде пайдаланатын суретшілер:
Киноға қолданыс
Blender-ді қолданған ең бірінші аса ірі кәсіби жоба, бұл — «Өрмекші–адам 2». Blender аниматиканы (animatics) құру үшін және storyboard department-тің барлық тарихын визуализациялау үшін қолданыс тапты. Friday or another day тұңғыш 35 mm фильм, онда барлық арнайы эффектілері Linux «жұмыс стансиясында» жасалынды. Locarno Film Festival – не фильм сыйлық ұтып алды. Спецэффектілері Digital Graphics -інде (Бельгия) жасалды. Томми Мурдың «Теллстің құпиясы» атты фильмінде «Үздік анимациялық фильм» санаты бойынша Оскар сыйлығына номинацияланды. Бұл фильмге аздап Blender қолданылған. Ол да сол Бельгиялық Digital Graphics. .
Elephants Dream
2005-тің қыркүйегінде, бірнеше Blender – суретшілері мен жасаушылары бас қосып, қысқаметражды фильм жасауға кірісті. Бұлар Orange Movie Project аясына орай, тек ЕБҚ (Еркін Бағдарламалық Қамтамасыздандыру) шегінен шықпай қолданды. Нәижесінде, Elephants Dream атты фильм жарық көріп, 2006 жылдың наурыздың 24–інде премьерасы өтті.
Big Buck Bunny
30 мамыр 2008 жылы, бірнеше Blender-суретшілер мен жасаушылар Big Buck Bunny атты екінші мультфилмін жарыққа шығарды.
Plumiferos (Қауырсынды бүлік)
Бұл Manos Digitales Animation Studio компаниясының жобасы, тек Blender-де жасалған. Фильмнің премьерасы Аргентинада 2010 жылы ақпанда өтті. Blender сайтында демо-ролигін көруге болады. Фильмнің басты кейіпкерлері — сөйлей алатын антропоморфты жануарлар.
Sintel
2010 жылы қыркүйектің 27-қыркүйекте Blender Foundation жарыққа шығарды. Бұл фильм оның алдындағы Elephants Dream және Big Buck Bunny, Sintel фильмдеріндегідей Blender арқылы жасалды. Фильмнің жобасы 2009-дың мамыр айында басталды. Ал 2010ж қыркүйегінде Нидерланды еліндегі кинофестивальде ресми түрде паш етті. 2010 ж. қыркүиектің 30-ында интернет – релизден жүктеп алуға жол ашылды.
Tears of Steel
Blender Found тің хабарландыруынша, 2011 қазанның 2-де Mango кодтық атауы бойынша төртінші фильмге жұмыс басталды. Ал конкурс арқылы қауымдастық арасынан суретші командасын құру болатын. 2012 жылы 13-шілдеде, тизердің шығуымен, жобаның атын «Tears of Steel». атауына ауыстырғандарын хабарлады. 2012 қыркүйектің 26-да фильм жарық көрді.
Дереккөздер
Санат:Бағдарлама жасақтамалары
Еліктеу (жантану)
Еліктеу (imitatio— еліктеу) — басқалардың мінез-құлқын өзіне көшіру процесі. Еліктеу ерікті және еріксіз болуы мүмкін. Өз әрекетін басқаның үлгісімен модельдеуге тырысу. Бұл терминді "мимикрия" терминінен ажырата білу керек. Бұл термин, сондай- ақ имитациялық әрекет механикалық түрде орындалады деп түсіндіріледі. Бұлай сипаттау қате. Мысалы, бала анасынын әрекетіне немесе топтағы құрбыларымен ойнаудағы өзара әрекет тәсілдеріне тек еліктеп қана қоймайды, мұндағы мінез-құлық өте күрделі, оған механикалық процесс деген түсінік беруге болмайды. Еліктеудің мұндай түрі бала оның тоттгағы әлеуметтік моделін реттейтін негізгі ережелерді білуі керек деп түсіндіреді. Бұл терминді жеңілдету үшін көбінесе "үлгілеу" термині қолданады. Еліктеу үлгі тұтатын объектінің қылықтарын тікелей қайталау нәтижесінде болатын үйрену түрі.
Дереккөздер
Санат:Жантану Санат:Медицина
Нуоро
Нуоро (Nuoro) — Италиядағы коммуна, Сардиния әкімшілік аймағына қарасты Нуоро провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 36 458 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 190 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 192 км² шамасында. Пошта индексі — 8100.
Елді мекеннің қамқоршысы — Киелі Madonna della Neve.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сардиния елді мекендері
Сен-Кристоф-де-Вален
Сен-Кристоф-де-Вален (Saint-Christophe-de-Valains) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Иль және Вилен департаментінде орналасқан. Фужер округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 3,27 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 35261, пошта индексі — 35140.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 211 адамды құрады. Халық тығыздығы — 64,53 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Иль және Вилен департаментінің коммуналары
Аумақтық жарылыс жасайтын қару-жарақтар
Аумақтық жарылыс жасайтын қару-жарақтар карсыластың адам күштерін және қорғаныс ғимараттарын қиратуға арналған қару түрлері. Құрамына жанғыш газдар (пропан, пропадиен, металацетилен), сондай-ақ әр түрлі сұйық жанармай түрлерінің буы кіретін жарылғыпшен жарақталады. Бомба корпусы бұзылған кезде ауада диаметрі 15 м, биіктігі 2,5 м тез арада жарылатын (секундтың оннан бір бөлігінен бірнеше секундқа дейінгі аралықта) қою аэрозоль бұлты пайда болды. Бұлттың бүкіл аумағында 20-30 кг/см2 артық кысымды қуатты жарыльтс болады. Аумақтық жарылыс жасайтын қару-жарақтартың адам күші мен қорғаныс ғимараттарын зақымдау әсері жарықшақты және фуғасты бомбаларға қарағанда ондаған есе күшті. Газ қоспаларының бұлты әр түрлі инженерлік ғимараттарға еніп, оларды іштен жарады. Жарылыс болған жерде жанған заттармен уланған, оттегі азайған атмосфера қосымша зақымдау факторы болып табылады. Аумақтық жарылыс жасайтын қару-жарақтартың зақымдаушы факторларьғаан қорғану әдістері — паналау ғимараттары, сондай-ақ жарылыс болған жерден кашық орналаскан жырасайлар мен шұңқырлар.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Тарифтік коэффициент
Дереккөздер
Санат:Экономика Санат:Қаржы
Евгения Васильевна Лизунова
Евгения Васильевна Лизунова (31.8.1926, Днепропетровск — 16.1.1993, Алматы) — ғалым, сыншы, әдебиеттанушы. Филология ғылымдарының докторы (1964), профессор (1966), Қазақстан Ұлттық Академиясының корреспондент-мүшесі (1975), ҚР ғылымының еңбек сіңірген қайраткері (1982).
ҚазМУ-ды (1946), Қазақстан Ұлттық Академиясының аспирантурасын (1950) бітірген. 1950 жылдан ҚР ҰА Тіл және әдебиет институтында, М.Әуезов атындағы Әдебиет және өнер институтында жұмыс істеді.
Лизунова қазақ әдебиетінің тарихы, әдеби байланыс, Әуезов шығармалары жөнінде ғылыми-зерттеу еңбектер жазды. “Мұхтар Әуезов” (1957, Ы.Дүйсенбаевпен бірге), “Қазіргі қазақ романы” (1964), “Мұхтар Әуезовтің шеберлігі” (1968) атты монографиялары жарық көрді. Лизунова “Қазақ совет әдебиеті тарихының очеркі” (1957, 1958, 1960), “Қазақ совет әдебиетінің тарихы” (1967, 1971), “Көп ұлтты совет әдебиетінің тарихы” (М., 1970), “Братство литератур” (1986), т.б. ұжымдық еңбектерді жазуға қатысты. Ол Әуезов шығармаларының орыс тілінде 5 том болып басылуына белсене атсалысты.
Оның бірқатар шығармалары қазақ, өзбек, тәжік, украин, қырғыз, түрікмен тілдерінде жарияланды.
Дереккөздер
Санат:31 тамызда туғандар Санат:1926 жылы туғандар Санат:Днепропетровск облысында туғандар Санат:16 қаңтарда қайтыс болғандар Санат:1993 жылы қайтыс болғандар Санат:Алматыда қайтыс болғандар Санат:Қазақстан әдебиет сыншылары Санат:Қазақстан әдебиеттанушылары Санат:Қазақстан филологтары Санат:Қазақстан ғалымдары Санат:Филология ғылымдарының докторлары Санат:Профессорлар Санат:Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткерлері
976 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:976 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:976 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
№8-темір жол айрығы
№8-темір жол айрығы — Қызылорда облысы Сырдария ауданы, Тоқмағанбетов ауылдық округі құрамында болған темір жол айрығы, 2018 жылы таратылған.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Тереңөзек ауылынан шығысқа қарай 8 км-дей жерде.
Халқы
Тұрғыны 14 адам (2009).
Санат:Сырдария ауданы (Қызылорда облысы) таратылған елді мекендері
Чатхам (Массачусетс)
Чатхам (Chatham) — Массачусетс штатының Барнстэйбл округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 6 625 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 63.2 км² шамасында. FIPS коды — 25-12995.
Айтмағанбет Құдайбергенов
Айтмағанбет Құдайбергенов (1930, Маңғыстау ауданы, Қызық ауылы – 1980, сонда) – жазушы.
Чатхам (Массачусетс)
Сыртқы cілтемелер
Санат:Массачусетс қалалары
Айрих көшесі (Алматы)
thumb|[[Эдуард Фердинандович Айрих]] Көшеге Қазақстан спортының дамуына зор үлес қосқан қайраткер, бапкер, Қаз КСР-нің еңбек сіңірген жаттықтырушысы Эдуард Фердинандович Айрихтің есімі (Алматы қаласы мәслихаты мен әкімшілігінің бірлескен 30.07.2003 № 3/584 шешімі) берілген. Айрих Эдурад Фердинандович (1918-1993) Алматы қаласында дүниеге келген. Ол жаттықтырған «Динамо» командасы көгалдағы хоккейден КСРО чемпионатында 15 мәрте алтын, 2 мәрте күміс медальн жеңіп алған. Э.Ф. Айрих басқарған КСРО құрама командасы 1980 жылы Мәскеу Олимпиядасында қола медальді иеленді.
Көше Әуезов ауданында орналасқан. Бұрынғы атауы - Кіші Саин көшесі. Кешенін ұзындығы - 1600 метр.
Дереккөздер
Санат:Алматы көшелері
VII — IX ғасырдағы ауыл шаруашылығы
thumb|right|250px|Жүзім
VII — IX ғасырдағы ауыл шаруашылығы — қала мен отырықшы тұрғындар өмірінде егіншілік пен мал шаруашылығы маңызды рөл атқарды. Отырықшы тұрғындар дәнді дақылдардан - бидай, тары өсірді, жүзім, бау-бақша өсірумен айналысты. Егіншілік суармалы және тәлімі түрінде болды. «Талас аңғарында, — деп атап көрсетеді VIII ғасырдың орта шенінің шежірешісі, — үшінші айдан тоғызын- шы айға дейін жаңбыр болмайды, ал егістікті суару үшін қар суы пайдаланылады. Мұнда арпа, күріш, бұршақ және атбас бұршақ әседі. Тұрғындар жүзім мен қарақурай шараптарын және айран ішеді».
Суландыру жүйесі
Ертедегі суландыру жүйесі қалдықтарын зерттеу Сырдарияның орта және төменгі ағысында алдыңғы орта ғасырлар кезеңіне жататын дамыған суландыру жүйелері болғанын көрсетеді. Отырар алқабында сумен жабдықтаудың негізгі көзі Арыс суларына негізделіп, VII — IX ғасырлардағы барлық арықтар содан шығарылған. Отырар алқабының қалалары мен қоныстарын сумен қамтамасыз еткен ірі-ірі Көк-Мардан және Саңғыларық су жүйелерінің қалдықтары сақталған.
Көк-Мардан су жүйесінің қалдықтарын зерттеу мұндағы суландыру ісінде дағдылы «реттелмелі» арналар әдісімен бірге бөгесінді ирригация әдістерінің де болғанын көрсетті. Судын ағуы үшін Арыстың бөгет салынған салалары пайдаланылғыш, содан ұзындығы 100—400 метрге дейін жететін арықша қазылған. Негізгі Санғыларық арнасы Арыстың жағасындағы қазіргі Қызылту ауылының оңтүстік-шығыс жағында 1,5 шақырым жерден бастау алған. Қосарлас екі бөгет түріндегі басты құрылыстың қалдыктары сақталған. Арнаның 2 шақырым ұзындығы анықталды, жалпы ұзындығы кемінде 20 шақырым болған ол Отырар, Пышақшытөбе, Құйрықтөбе, Алтынтөбе және Марданкүйік қалаларына су жеткізген. Сол кезде суармалы жердің жалпы көлемі алқапта 6 мың гектарға дейін ұлғайған.
Тараз
Таразды, Қызылөзен қаласының жұртын казған кезде оріктің, жүзімнің сүйектері, қарбыз бен қауынның тұқымдары, бидайдың, тарының, күріштің дәндері табылды. Астықтың, бау-бақша дақылдары тұқымдарының табылуы егіншілікпен, бау-бақша өсірумен айналысу қосымша кәсіп болғанын дәлелдейді.
Жүзім өсіру және шарап ендірісі туралы мәлімет беретін қақпақтың фрагменті табылды. Қызылөзен және Новопокровск қалаларының орындарынан табылған қыш көзелердің жиектеріндегі соғды жазуларына қарағанда, Жетісуда шарап құйылған бұл ыдыстар сыйға тартуға арналған. Жазулардың бірінде былай делінген: «Бұл ыдыс — Пакап қауымының тартуы. Бұл шарапты шат кезінде іш, алдияр... Құдай бақыт берген Алып-Білге тақсыр бақытты болып, рахат көрсін!». Құлан қала жұртынан VII — VIII ғасырлардағы шарап ашытатын орынның қалдықтары табылды. Шеберхана ауланың тұрғын үй кешені орындарының біріне орналасқан және бірнеше құбырмен жалғасқан жемісті сығу алаң қайларынан тұрған, олардан жүзім шырыны құдыққа аққан шырын сонда тұндырылып, тазартылған да, сонан соң ыдыстарға құйылған. Осында қайнатылған жүзім шырыны — бекмес дайындалған. Шарап ашытатын орын Талас аңғарындағы Төрткөл (Төменгі Барсхан) қаласының орнынан да табылды. Қалалар мен ауылдардың тұрғындары егіншілікпен қатар ірі қара мен қой- ешкі, жылқы, түйе өсіріп, олар шаруашылықта кеңінен пайдаланылған.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан тарихы Санат:Тарих Санат:Көшпенділер
Еуропа чемпиондары кубогы 1967/68
Еуропа чемпиондары кубогы (1967–68 European Cup) — турнирдің 13-ші маусымы, "Манчестер Юнайтед" өз тарихында бірінші рет чемпион атанды.
Сілтемелер
Санат:1967 жылғы футбол Санат:1968 жылғы футбол Санат:Еуропа чемпиондары кубогының маусымдары
Сергеев су торабы
Сергеев су торабы — Солтүстік Қазақстан облысы Шал ақын ауданының орталығы — Сергеевка қаласының оңтүстік шетін ала орналасқан шаруашылық нысаны. 1969 ж. салынған. Су торабына темір-бетон құрылымдарымен жабылған Есіл арнасы, шағын СЭС кіреді. Сергеев су торабының ғимаратында Сергеевка қаласын сумен қамтамасыз ететін су сорғысы орналасқан.
Дереккөздер
Санат:Солтүстік Қазақстан облысы
Нұрымбет
Нұрымбет (2008 жылға дейін – Западное) — Солтүстік Қазақстан облысы Жамбыл ауданы, Пресноредуть ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиясы
Аудан орталығы – Пресновка ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 71 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 255 адам (121 ер адам және 134 әйел адам) болса, 2009 жылы 131 адамды (60 ер адам және 71 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Жамбыл ауданы (Солтүстік Қазақстан облысы) елді мекендері
Саяси идеализм
Саяси идеализм - XX ғ. 20-30 жж әлемдік саясаттың сипаты мен табиғатын түсіндірудегі реалистерге қарсы қалыптасқан бағыт, әлемдік саясатты құқықтық және этика ұғымдарының көмегімен қарастыра отырып, олар әлемдік қатынастардың нормативтік үлгісін құруға бағытталған. Бүл бағыт өкілдері: Д.Перкинс, В.Дин, У.Липпман, Т.Кук, Т.Мюррей, т.б. Олардың сенімдерінің негізінде мемлекетаралық қатынастардың маңызды реттеушісі ретінде күштік және әскери құралдардан бас тарту жатыр. Халықаралық құқық институттары мен жүйесіне басымдық беріледі. Мемлекетаралық қатынастарды реттеу тетігі ретінде күштер тепе-теңдігінің орнына ұжымдық қауіпсіздік тетігін ұсынды. Бүл идея барлық мемлекеттердің ортақ мақсаты - бейбітшілік пен қауіпсіздік деген ұстанымға негізделген. Себебі, күштер тепе-теңдігіндегі күштердің түрақсыздығы мен соғыстар мемлекеттерге көптеген зиян келтіріп, ресурстарды жөн-жосықсыз шығындауға алып келеді.
Әлемдік саяси қатынастарды реттеу тетіктері ретінде келесі шараларды ұсынады: ашық бейбіт келіссөздерді жүргізу; бейбіт және соғыс уақытында да еркін саудаға кепілдікті қамтамасыз ету; ұлттық қарулануды ең төменгі деңгейге дейін қысқарту; еркін және мемлекет егемендігі ұстанымы негізінде барлык дау-жанжалдарды халықаралық ұйымдармен шешу.
Дереккөздер
Санат:Саясат
NGC 3617
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1836 жылы 22 наурызда Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 3617 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 34513, ESO 503-12, MCG -4-27-8, UGCA 231, AM 1115-255.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Гидра (шоқжұлдыз)
Жазғытұры
'«Жазғытұры» — Абайдың өлеңі, қ. «Жазғытұры қалмайды қыстың сызы...»
Дереккөздер
Санат:Абай энциклопедиясы
Владимир Александрович Вагнер
Владимир Александрович Вагнер - совет биологы, психолог, Ресейде салыстырмалы психолгияның негізін салушы. Петербург университетінің профессоры. Петроградтағы Психоневрологиялық институтты жанындағы нерв жүйесі психика эволюциясы музейін ұйымдастырушылардың бірі. Хайуанаттардың психикасын объективті зерттеу негізінде салыстырмалы психологияны ашып, И.П. Сеченовтың көзқарасын әрі дамытты.
Дереккөздер
Санат:КСРО тұлғалары Санат:КСРО тарихы
Сен-Жаль
Сен-Жаль (Saint-Jal) — Франциядағы коммуна. Лимузен аймағына қарасты Коррез департаментінде орналасқан. Тюль округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 26,55 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 19213, пошта индексі — 19700.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 649 адамды құрады. Халық тығыздығы — 24,44 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Коррез департаментінің коммуналары
Выдшор
Выдшор — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы, Ненецк АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Шапкин өзенінің оң жағалауынан 197 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 21 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Печора өзені су өлшейтін постқа Усть-Цильма және сағасына дейін. Өзен саласы — Усаға қосылу құйылысынан төмен Печора тармағының су алаптары, өзен алабы — Печора.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Оралхан Үсенов
Үсенов Оралхан (1929 ж. т., Ақмола облысы Көкшетау қаласы) — альпинист, спорт шебері (1959), Қазақ КСР-інің еңб. сің. жаттықтырушысы (1977). КСРО чемпионы (1956). “Горельник” тау дайындығы нұсқаушылары мектебін бітірген (1947). Қазақтың респ. альпинистер клубының нұсқаушысы болды (1947 — 1997). Мәрмәр қабырға (6400), Петровский (5860), Горький (6050), Мушкетов (4550), Пржевальский (6350) шыңдарын алғашқы бағындырушылардың бірі. 1956 жылы Қазақтың республикасының альпинистер клубы командасының құрамында Тянь-Шаньның ең биік шыңы — Жеңіс (7439) шыңына бірінші болып шықты.
Сілтемелер
"Қазақ Энциклопедиясы", 9 том
санат:1929 жылы туғандар Санат:Қазақстан альпинистері санат:КСРО альпинистері
Лозенец (Добрич облысы)
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 608 адамды құрайды.
Пошта индексі — 9414. Телефон коды — 05773. ЕКАТТЕ коды — 44104.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Добрич облысының елді мекендері
Дінмұхаммед Қанатұлы Құдайбергенов
Отбасы
Әлімұлы тайпасының Шекті руының қырғыз бөлімінен шыққан. Димаштың ата-анасы танымал әншілер Қанат Айтбаев және Светлана Айтбаева. Димаштың әкесі Қанат Айтбаев - облыстық филармонияның басшысы, анасы Светлана Айтбаева – облыстық маслихат депутаты. Димаштың ата-әжелері де музыка адамдары. Бірі домбырада ойнаса, екіншісінің ән айтуға бейімі мол. Димаштың Раушан атты қарындасы, Мансұр атты інісі бар.
Димаш Құдайберген 24 мамыр 1994 жылы Ақтөбе қаласында Қазақстан Республикасының мәдениет қайраткерлері Қанат Құдайбергенұлы мен Светлана Айтбаева отбасында дүниеге келген. Ең алғаш рет спектакльде ойнауымен таныла бастады. Бес жасында музыкалық колледж сахнасында алғаш әнші ретінде ән салған. Алты жасында “Айналайын” Республикалық байқауының “Фортепиано” номинациясында жеңімпаз атанған. 2010 жылы "Байқонырдың Әсем дауыстары" Халықаралық фестивалінің І жүлде лауреаты атанды. 2012 жылы “Жас қанат” Республикалық жас ән орындаушылар байқауының Гран-при жүлдесіне ие болды. 2012 жылы “Восточный базар” Халықаралық байқауында І жүлде лауреаты атағына ие болды. Бір жылдан соң, “Мейкин Азия” І Халықаралық фестивалінің жеңімпазы болып атанды. 2014 жылы Ақтөбе қаласында А.Жұбанов атындағы Музыкалық колледжінде “академиялық ән орындау” факультетін бітіріп, Қазақ Ұлттық өнер университетінің “эстрада өнері” факультетіне түсті.
Нағыз танымалдық Витебск қаласында XXIV Халықаралық эстрадалық ән орындаушылар «Славян базары-2015» байқауында Гран-при жеңіп алған соң келген. Екі күн ішінде, жас әнші 175 ұпай жинаған. Бірінші күні ол Константин Меладзе композиторінің «Опять метель» әнін, ал екінші күні Француз әншісі Грегори Лемаршаль репертуарынан алынған «Sos dun terien un detresse» әнін орындады. 2015 жылы 28 қазан күні Ыстамбұлдада Димаш Құдайбергенов “Abu TV” Халықаралық Азия-Тынық мұхит фестивалінде Қазақстан Республикасының атынан алғаш рет қатысты.
27 наурызда 2017 Қазақстанның сүйікті әншісі Димаш Құдайбергенов "Top Chinese Music Awards" номинацияның жеңімпазы атанды. Әншінің PR-директоры Алпамыс Шаримовтың айтуы бойынша, біздің әнші "Азиядағы ең атақты әнші" номинациясын жеңіп алды. Марапаттау церемониясы кезінде Димаш SOS d'un terrien en détresse әнін орындады.
15 сәуір 2017 Димаш Құдайбергенов Қытайдағы "Singer 2017" жобасында екінші орын алды. Димаш өзінің ақтық сынағында Қытайдың әншісі Шан Венжемен дуэт құрып ән айтады. Ақтық сынақта ол Майкл Джексонның: Dangerous, Billie Jean, The Way You Make Me Feel және Earth song атты әндерін айтып шығады. Ал бірінші орынды болса Қытай қызы Sandy Lam жеңіп алады.
Шығармашылық
Көптеген адамдардың, тіпті сыналған музыкалық сыншылар Димаш дауысының 6 октавада таңқаларлық ауқымын тудырады - бастан ысқырыққа дейін. Құдайбергеновтың ұстазы Марат Айтимов, ол контртенор емес жасады деп, өйткені ол ноталарды төмендетіп, төмендете алады, және лирикалық тенор, және сопрано.
Шаблон
Дереккөздер
Санат:Орфография
Дінмұхаммед Қанатұлы Құдайбергенов
Шығармашылық
Димаш әр түрлі жанрдағы вокалдық шығармаларды әртүрлі тілдерде орындайды (Қазақ, украин, орыс, ағылшын, француз, қытай және т.б.) Ол мәдени іс-шараларға белсенді қатысады, сондай-ақ, 2017 жылдың 29 қаңтарында ол Алматыдағы Қысқы Универсиаданың ашылуында сөз сөйледі.
2017 жылғы 27 маусымда «Астана Арена» спорт кешенінің стадионында. «BASTAU live show» атты алғашқы ірі жеке концертін өткізді. Сахнаның шеттерінде екі үлкен экран орнатылған, онда сөз сөйлеген болатын. Бұл суретшінің арқасында залдың барлық бұрыштарынан көрінді. Спектакль кезінде Димаш әртүрлі бейнелерде пайда болды, Кинотеатрдың бес костюмі - дәстүрлі қазақтан қазіргі заманға дейінгі, және олардың әрқайсысы дыбысталған шығармаларға сәйкес келеді. Содан кейін әнші домбырашылармен бірге күй тартты, Майкл Джексонның әндерін орындады. Димаштың орындауындағы pop патшасының аңызға айналған «айлыққа» өтуі және танымал әуенді «Билли Жан» көрермендердің көңілінен шықты. Димаш ресейлік танымал әнші Кристина Орбокайтемен, швкд әншісі Лоринмен, әлемге әйгілі өнер жұлдызы ЛараФабианмен, қытайлық әнші Терри Линмен дуэт болып, бірген ән шырқаған.
2017 жылғы 28 желтоқсанда Димаш Құдайберген дизайнер Майкл Джексонмен және Леди Гагамен, Гоко Зальди болып табылады. Еркектер арасында «2017 жылғы ең әдемі жүздердің 100» тізіміне қазақстандық әнші кірді. Рейтинг YouTube каналында жариялаған TC Candler, онда Димаш 76 позицияда орналасқан.
2018 жылдың 28 қаңтары Қытайдағы Жаһандық алтын марапаттау рәсімінде «Үздік суретші» номинациясы бойынша жеңімпаз атанды.
2018 жылдың 24 мамырында Димаш Құдайбергеннің ағылшын тіліндегі "Screaming" атты әнінің бейнебаяны жарыққа шықты. Əннің композиторы Muhgal осы күнге дейін Rihanna, Usher, Cherul Fermandes - Versini, Shakira, Ne-Yo, Avisi сынды əншілерге əндер жазған.
2018 жылғы 19 қарашада Лондонда Димаш Құдайбергеннің жеке концерті өтті. Indigo at the O2" концерт залы лық толып, қазақстандық әншінің табынушылары әлемнің түкпір-түкпірінен жиналды. Барлығы 45 елден тыңдармандар келіпті. Екі сағатқа созылған концерт өте жоғары деңгейде өтіп, баршаның көңілінен шықты. Әр нөмірдің декорациясы да, костюмі де әртүрлі болған. Жанды дыбыс пен Димаш Құдайбергеннің дауысы құлақтың құрышын қандырып, әрбір жанды елітіп әкеткендей болды, дейді шоу ұйымдастырушылары. Әндердің бірі кезінде Димаш фан-зонадағы көрермендерге пиджагін лақтырды. Бір ерекшелігі, бұл зонадағы көрермендер қойылымның ажырамас бөлігіндей болып, концертке бастан-аяқ қатысты. Концерт барысында халықтың жүрегінен орын алған әндермен қатар, жаңа туындылар да таныстырылды: Adagio, Дайдидау, Сағындым, M. Jackson Tribuet, The Show Must go on, Лейла, If I Never Breathe Again және тағы басқалары. Шоудың шарықтау шегі Димаш сол кеште өзінің жан досы, қазақстандық мәнерлеп сырғанаушы Денис Теннің рухына арнаған "SOS d'un terrien" композициясы болған еді. Димаштың орындауы жиналған қауымды елжіреткені сонша, ду қол шапалақ ұзақ уақыт тоқтамады. 2019 жылдың 8 наурызында "Аққуым" әніне, 23 сәуірде "Любовь уставших лебедей" әніне бейнебаяндар шығады.
2017 жылғы 2 желтоқсанда Бейжіңде "iQiyi Scream Night" салтанаты өтті — IQIYI ірі қытайлық видеохостинг ұйымдастырған жыл сайынғы жастар сыйлығы. 2014 жылдан бастап оған шоу-бизнестің жүздеген жас жұлдыздары қатысады. "iQiyi Scream Night" жастардың театрдың, музыканың, киноның түрлі салаларындағы нақты жетістіктерін көрсете отырып, Қытайдың ойын-сауық және мәдениет индустриясын ілгерілетуге бағытталған. "IQiyi Scream Night" нұсқасы бойынша "ең танымал әнші" номинациясында жеңіске жеткеннен кейін Димаш мынадай сөздер айтты: — Менің не сезінетінімді сөзбен айтып жеткізу мүмкін емес, өйткені бұл әр адамның арманы — өз ісінде жетістікке жету. Өз ісінің шебері және асом болу, ол оған өмірін арнайды. Міне, мен өз көрермендеріме алғыс айтқым келеді. Менің ойымша, "жылдың үздік әншісі" Бұл марапатты "алдын-ала" алды, өйткені әлі жас, әлі де көп нәрсені дәлелдеу керек. Мен жетістікке жетіп, сіздермен бірге арманға ұмтылғым келеді, құрметті жанкүйерлер! Осындай сыйлық үшін рахмет!
2019 жылы Димаш Құдайберген CBS арнасының The World's Best атты таланттар шоуына қатысты. Байқаудың бірінші турында француз әні "S.O.S. d'un terrien en detresse"-ді орындады. Келесі турға сәтті түрде өтіп, екінші турда "All by Myself" әнін орындап, залда болған барлық көрермендерді тәнті етті. Димаш Құдайберген үшінші турда Adagio композициясын орындады. Өнер көрсеткеннен кейін әнші қазылар алқасын таңғалдыратын мәлімдеме жасады. Ол шоуға қатысудан бас тартып, қазылар алқасынан түсіністікпен қарауды сұрады. Оның айтуынша, әнші балалармен бәсекеге түсуді қаламайды.
2019 жылдың 22 және 23 наурыз күндері әнші Димаш Құдайберген Мәскеудің Кремль сарайында екі концерт берді. Димаштың Мәскеудегі бірінші концерті қалай дүркіреп өтсе, екіншісі де жоғары деңгейде болды. Ресейдің бас сахнасы – Кремльдің алты мың орындық үлкен залы көрермендерге лық толды. Димаштың 56 елден келген фанаттарынан бөлек, Ресейдің түкпір-түкпірінен өнерсүйер қауым көптің аузында жүрген қазақ әншісін тыңдауға келген. Концерт үзіліссіз екі жарым сағатқа созылды. Димаш кеш барысында қазақ, орыс, ағылшын, қытай, француз тілдерінде ән шырқады. Тіпті "Screaming" әнімен концертті бастаған кезде қазақша рэп орындап, жұртты таңғалдырды. Концертте көпшіліктің сүйікті әндерімен қатар, жаңа туындылар шырқалды. Жиналған қауым әрбір әннен кейін Димашқа қол шапалақтап, қошемет көрсетуге тырысып бақты. Әсіресе, "S.O.S", "Дайдидау", "Грешная страсть" әндері жұртшылықты ерекше тәнті етті.
2019 жылдың 8 сәуірі күні Димаш Құдайберген Алла Пугачеваның шығармашылық кешінде ән шырқады. Примадоннаның ән кеші Мәскеуде "Crocus City Hal" концерттік залында өткен. Димаш Алла Пугачеваның "Любовь, похожая на сон" әнін жеріне жеткізіп орындады. Әнді продюсер әрі композитор Игорь Крутой сүйемелдеді.
2019 жылдың 7 маусымы күні Димаш Құдайберген «МУЗ-ТВ 2019 сыйлығы» кешінің арнайы қонағы болды. Арнайы қонақ ретінде шақырылып, ең бірінші болып қызыл кілеммен жүріп өткен Димаш кештің шымылдығын ашты. Кеште Игорь Крутойдың сүйемелдеуімен "Любовь уставших лебедей" әнін орындап, көрермендердің ыстық ықыласына, қошеметіне бөленді. Әннен кейін көрермендермен қазақша амандасқан соң, орыс халқына қазақ елінен үлкен сәлем жолдаймын деді. Содан кейін "Mademoiselle Hyde" әнін жоғары деңгейде орындап, кешке керемет сый жасады.
2019 жылдың 29 маусымы күні Димаш Құдайберген Нұр-Сұлтанда "Арнау" атты жеке ән кешін өткізеді. "Арнау" атты ән кешінде қазақтың халық әндері, қазақстандық және шетелдік танымал композиторлардың туындылары, сондай-ақ заманауи үлгіде өңделген Димаштың авторлық әндері шырқалады. Көрермендер ашық аспан астында қазақ, ағылшын, орыс, француз, ханзу және итальян тілдерінде шырқалған әндерді тыңдай алады. Концерт 4-5 бөлімнен тұрады деп жоспарланған.
Білімі
5 жасынан бастап фортепианода ойнауды үйренеді. Балалар хорында ән айтқан. 2014 жылы Димаш Ахмет Жұбанов атындағы музыкалық колледжде академиялық ән орындау сыныбын тәмамдады. Димаш Қазақ Ұлттық өнер университетін “Эстрада вокалы” мамандығы бойынша бітіріп шықты. Димаш серб, итальян, француз, ағылшын, орыс т.б тілдерде ән орындайды.
Марапаттары
King Choice веб-сайтында өткен онлайн дауыс беру нәтижесінде Димаш Құдайберген 9 304 871 дауыс жинаған. Екінші орында 8 197 975 дауыс жинаған оңтүстіккореялық BTS тобының әншісі Ким Сокджин. Үшінші орынға тағы бір оңтүстіккореялық әнші Чха Ын У (1 918 514 дауыс) ие болды.
Сілтемелер
Санат:Дарын мемлекеттік сыйлығының иегерлері Санат:Қазақстан Президенті сыйлығының иегерлері
Автоматтандырылған суармалау жүйелері
Автоматтандырылған суармалау жүйелері (Автоматизированные оросительные системы) — өзеннен, сукоймадан және т.б. су алу, оны тасымалдау, суды жаңбырлатып егістікке беру және т.б. жұмыстардың барлыгы автоматты түрде атқарылатын суармалау жүйесі.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Су шаруашылығы
Бэдвилл
Бэдвилл (гудвиллге қарама-қарсы) - бүтіндей мүліктік кешен немесе фирманың дербес жұмыс жасап жатқан бөлігі ретіндегі фирманы сату (сатып алу) кезінде теңгерімдік және ағымдық құнның арасында пайда болатын айырма. Бухгалтерлік есепте бэдвилл бейматериалдық актив ретінде айналымнан тыс қаражаттың құрамында есепке алынады және он жыл бойына есепті кезеңнің кірісіне енгізіледі, бірақ бұл кезең субъектінін қызмет мерзімінен аспауы керек.
Дереккөздер
Санат:Экономика
Айбельштадт
Айбельштадт (Eibelstadt) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан қала. Төменгі Франкония әкімшілік округіне бағынады. Вюрцбург ауданының құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2813 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 7,07 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 6 79 124. Қаланың басшысы — Хайнц Кох.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
(15) Эвномия
(15) Эвномия — Негізгі белдеудегі тасты астероидтардың (спектрдің S түрі) ішіндегі ең үлкені. Негізгі белдеудің жалпы массасының 1% жуығын қамтиды.
Оны 1851 жылы 29 шілдеде Аннибале де Гаспарис Италиядағы Каподимонте обсерваториясында ашты.
Ежелгі грек мифтерінен белгілі болған оралардың бірі есімімен аталды.
Тағы қараңыз
Санат:Астероидтар
IC 4253
IC 4253 — Гидра шоқжұлдызында орналасқан SBbc (жинақы галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 47161, ESO 444-42, MCG -5-32-22.
Сыртқы сілтемелер
IC 4253 Санат:Гидра (шоқжұлдыз)
Интерстеллар (фильм)
Интерстеллар (Interstellar [] - «Жұлдызаралық») — 2014 жылы жарық көрген Джонатан Ноланның сценариі негізінде режиссер Кристофер Ноланның ғылыми-фантастика бағытындағы фильм. Фильм желісі уақыт пен кеңістіктегі жаңа қақпа арқылы адам баласы мекендей алатын планета іздеген зерттеушілер туралы. Фильмнің ғылыми негіздемесі Кип Торнның ғылыми еңбектіріне сүйенеді.
Басты рөлдерде: Мэтт Деймон, Джон Литгоу, Дэвид Ойелоуо, МакКензи Фой, Джессика Честейн, Мэттью МакКонахи, Энн Хэтэуэй, Элиес Габел, Тофер Грейс, Майкл Кейн, Уэс Бентли, Кейси Аффлек. Сценарийді жазған: Кристофер Нолан, Джонатан Нолан, продюсерлары: Кристофер Нолан, Линда Обст, Эмма Томас.
Мазмұны
Фильм жақын болашақтағы экологияның күрт нашарлауынан және дүниежүзілік азық-түлік тапшылығынан зардап шеккен жағдайдан басталады. Адамзаттың өмір сүруіне қауіп төніп тұр. NASA-ның бұрынғы ұшқышы Купер (ойнаған Мэттью МакКонахи) Сатурн маңындағы құрт саңылауы арқылы өмір сүруге қолайлы жаңа планетаны табу үшін құпия миссияға қатысады. Миссияның мақсаты - адамзаттың қоныс аударуына жарайтын, адамдар мекен ете алатын қолайлы әлемді табу.
"Интерстеллар" фильмі ғарышты игерудің ғылыми және эмоциялық аспектілерін, адамдардың қарым-қатынасын және біздің планетамыздан тыс өмір сүру мүмкіндіктерін зерттей отырып, ойландырады және көрнекі түрде түсіндіреді.
Фильмдегі ғылыми теориялар
"Интерстеллар" фильмі оның сюжетін анықтайтын және ғылыми-фантастикалық жанр аясында реализм сезімін тудыратын бірнеше күрделі ғылыми тұжырымдамалар мен теорияларды қамтиды. Міне, фильмде қарастырылған негізгі ғылыми тұжырымдамалардың кейбірі:
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кристофер Нолан фильмдері Санат:АҚШ ғылыми-фантастикалық фильмдері Санат:Ағылшын тіліндегі фильмдер Санат:Paramount Pictures фильмдері Санат:Warner Bros. фильмдері Санат:Legendary Pictures фильмдері
Морано-суль-По
Морано-суль-По (Morano sul Po) — Италиядағы коммуна, Пьемонт әкімшілік аймағына қарасты Алессандрия провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1539 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 90 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 18 км² шамасында. Пошта индексі — 15025.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие San Giovanni Battista.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пьемонт елді мекендері
Гросдитвиль
250px|thumb|Картада орналасуы Гросдитвиль (Grossdietwil) — Швейцарияның Люцерн кантонында орналасқан коммуна. Виллизау округінің құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 782 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 10.23 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 1131, пошта индексі — 6146.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Люцерн елді мекендері
Әшім Құрамбайұлы Омаров
Әшім Құрамбайұлы Омаров (13 мамыр 1929 жылы туған, Түркістан облысы Төле би ауданы Қызыләскер ауылы) – металлург ғалым, технология ғылымының докторы (1978), профессор (1971), Қазақстанның Ұлттық ғылым академиясының академиясы (2003). Қазақстанның еңбек сіңірген ғылым қайраткері (1991).
Өмірбаяны
Мәскеу болат және қорытпалар институтын (1953), КСРО ҒА Металлургия институтының аспирантурасын (1960) бітірген. Өзбекстанның металлургия зауытында инженер (1953 – 57), Өзбекстан ҒА-нда ғылыми қызметкер (1960 – 61), Шымкент химиялық-технологиялық институтында проректор (1961 – 68), ҚазПТИ-де (қазіргі ҚазҰТУ) ғылыми-педагогикалық қызметте (1968 – 84), ректор (1968 – 76), Шымкент педагогикалық институтында (қазіргі Оңтүстік Қазақстан университеті) ректор (1984 – 93) болды. 1993 жылдан ҚазҰТУ-да ғылыми-педагогикалық жұмыспен айналысуда. Негізгі ғылыми еңбектері компонентті қорытпалардың фазалық құрамы мен құрылымын зерттеуге, болат қорыту технологиясын жетілдірудің теориялық және тәжірибелік мәселелеріне арналған. Бір топ ғалымдармен бірге технологиялық процестерді басқаруды автоматтандыру жүйелерін жасап, өндіріске енгізді. Ол электрометаллургиялық болат өндірісінің жаңа технологиясын комплексті құру жобасын ұсынды. 18 авторлық куәлігі, 9 патенті бар. “Құрмет”, Октябрь революциясы, Еңбек Қызыл Ту ордендерімен және медальдармен марапатталған.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан ғалымдары
Бутилацетат
Бутилацетат СН3СООС4Н9 - бутил спиртімен сірке қышқылының күрделі эфирі; полимерді ерітуші, тамақ эссенциясынын құрам бөлігі ретінде және парфюмерияда қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Карбон қышқылдарының күрделі эфирлері Санат:Еріткіштер Санат:Ацетаттар
Гейзер
thumb|right Гейзер (исландша: geysir — лақылдау) — ыстық су мен бу шапшымаларын 60 метр биіктікке дейін оқтын-оқтын атқақтататын қайнар.
Орналасуы
Гейзерлер Исландия, Солтүстік Америка, Жаңа Зеландия, Камчатка секілді қазіргі заманғы жанартаулы аймақтарда көп. Әрекетінің үзақтығы тұрақты деуге болатын жүйелі және ұзақтығы құбылмалы жүйесіз гейзерлер болып бөлінеді. АҚШ-та (Йеллоустон паркінде) шамамен 200-дей Гейзер болса, Ресейде 100-дей (Камчаткадағы гейзерлер аңғарында), Гейзерлер магма ошағынан үздіксіз жылу келіп тұратын жанартау белсенділігі бар аймақтарда кездеседі. Гейзерлердің сырт пішіні кішігірім қиылған конус, аласа, жайпак шұңқыр, кейде әр түрінде болуы мүмкін. Атқылау үзақтығы ондаған минуттармен өлшенеді, тыныштык кезеңі бірнеше минуттан бірнеше сағатқа немесе күндерге дейін созылады. Гейзерлердің көмейінен алдымен ыстық бу, оған ілесе ондаған метр биіктікке ыстық су атқылайды. Оған қоса, қатты күркіреген дыбыс шығады. Исландияда (30-дай), Жаңа Зеландияда және т.б. кездеседі. Гейзердің ыстык суы үйлерді, жылыжайды жылыту, электр энергиясын алу үшін пайдаланылады (буының биіктігі шамамен 150 метрге дейін жетеді).
Гейзер — оқтын-оқтын ыстық су мен бу атқылап тұратын су көзі (қайнар, бұлақ). Магма ошағынан үздіксіз жылу келіп тұратын жанартаулық әрекеті тоқтамаған немесе таяуда тоқтаған аймақтарда кездеседі. Гейзердің сырт пішіні кішігірім қиылған конус, аласа, жайпақ шұңқыр, кейде ор түрінде болуы мүмкін. Атқылау циклінің (оралымының) ұзақтығы тұрақты Гейзерді жүйелі Гейзер, өзгермелісін — жүйесіз Гейзер деп атайды. Атқылау циклінің ұзақтығы минуттармен және ондаған минуттармен өлшенеді, тыныштық кезеңі бірнеше минуттан бірнеше сағатқа немесе күндерге дейін созылады. Гейзерден лықсып шығатын, көбінесе, жауын-шашынның жерге сіңуінен пайда болатын су біршама таза, аз минералданған (1 — 2 грамм/литр), температурасы 100 — 130°С, құрамында хлоридтер, карбонаттар, кремнеземдер басым болып келеді. Гейзерлер Камчаткада (Ресей), Исландияда, Канадада, АҚШ-та, Жаңа Зеландияда, Жапонияда, Қытайда бар. Камчаткада ірі Гейзер Кихпиныч жанартауының маңында, Гейзерная өз-нің аңғарында 1941 жылы табылды. Мұнда барлығы 100-ге жуық Гейзер бар. Ең үлкен “Великан” гейзері ыстық суды 40 метр, буды бірнеше жүз метр биіктікке дейін атқылайды. Исландияда 30-ға жуық Гейзер бар. АҚШ-тағы Йеллоустон ұлттық саябағында 200-ге жуық Гейзер бар. Олардың ең ірі екеуі бу мен суды әрбір 53 — 70 минут және 3 күндік ырғақпен 40 — 42 метр биіктікке атқылайды. Жаңа Зеландияда 1904 жылға дейін бүкіл жер жүзі бойынша ең үлкен Ваймангу гейзері әрекет етті. Күшті атқылау кезінде оның суы 450 метр биіктікке дейін көтеріліп, әр дүркін сайын 800 тоннаға жуық ыстық су шығып тұрды. Гейзердің пайда болуы жер астында (100 — 150 метр тереңдікте) суға толы үңгірлердің, қуыстардың және оларды бір-бірімен байланыстыратын арналардың болуымен түсіндіріледі. Тереңдегі жанартау ошағынан келетін қызудың әсерінен су ысиды, оның температурасы қайнау нүктесінен (100°С) жоғары болғандықтан, лезде буға айналады. Будың қысымы мен күші зор болғандықтан, үстіндегі суды жоғары лақтырып, жер бетінде ыстық судың үлкен фонтаны пайда болады, бу будақтап шығып жатады. Гейзердің буы мен ыстық суы тұрғын үйлерді, ғимараттарды, көшетханаларды жылытуға және электр қуатын өндіретін қондырғыларда пайдаланылады.
Қосымша
Гейзер — 60 м-лік биіктікке дейін дүркін-дүркін ыстық су мен бу атқылап тұратын қайнар. Гейзер, негізінен, қазіргі кездегі жанартаулар тараған атыраптарда пайда болады. АҚШ-та (Йеллоустон саябағында 200-ге жуық), Ресейде (Камчаткадағы Гейзер аңғары 100-ге жуық), Исландияда (30-ға жуық), Жаңа Зеландияда тараған. Гейзерді әрекетінің ұзақтығына байланысты тұрақты және тұрақсыз (өзгермелі) деп бөледі. Гейзерлердің-жер астындағы ыстық судың сыртқа шапшу мезгілі мен күші әр түрлі болып келеді.Мысалы,Камчаткадағы бір гейзер әрбір 4 минут сайын "жұмысқа" кіріседі,сондықтан да оны Сағат гейзер деп атаған.Ал Эллоу-стоун саябағындағы Қарт Қызметші сағат сайын,Шаршамас гейзері әрбір жарты минутта шапшып тұрады.
Дереккөздер
Санат:Геология Санат:Химия Санат:Физика Санат:Ғылым Санат:Су шаруашылығы
Иван Леонтьевич Шапшаев
Иван Леонтьевич Шапшаев (1910, Ресей, Хабаровск өлкесі, Новоспасск селосы - 2.10. 1967, Ресей, Калинин облысы Тверь қаласы) - 2-дүниежүзілік соғысқа қатысушы, полк командирі, подполковник. Орыс.
Өмірбаяны
Орта мектепте оқып, Бурсинск көмір шахтасында жұмыс істеді. 1933 жылы Кеңес әскері катарына шақырылып, 1941 жылдың шілдесінен Ұлы Отан соғысына қатысты. Шапшаевтың бүкіл майдандық өмірі даңқты Панфилов дивизиясымен байланысты. Ол дивизияның барлық шайқасына қатысты, басынан зақымданды, 6 рет жараланып, ротаның саяси жетекшісінен атқыштар полкінің командирлігіне дейінгі жолдардан өтті. Шапшаев тамыз айында 19-гвардиялық атқыштар полкі құрамында Риганы азат етуге, жаудың Курляндиядағы тобын талқандауға қатысты. 26 наурыз күні таңертең жаудың 15- ке жуық артиллериялық және минометтік батареясы 19- және 30-гвардиялык полктердің жауынгерлік сапына шабуыл жасады, полктер қоршауға түсіп, бір-бірінен бөлініп қалды, дивизия штабымен тек радио арқылы ғана байланыс жасалды. Шапшаев жауынгерлерін бірнеше рет шабуылға бастап, өзі ауыр жараланды. Соңында дивизияның барлық атқыштар полкі өзара күш біріктіріп, жау қоршауын бұзып шықты.
Марапаттары
Сан алуан шайқастарда жеке ерлік көрсеткені үшін Шапщаевқа КСРО Жоғарғы Кеңесі Төралқасының Жарлығымен Кеңес Одағының Батыры атағы берілді (15.5. 1946). Ленин, 3-рет Қызыл Ту, 1-дәрежелі Отан соғысы ордендерімен және медальдармен марапатталған.
Дереккөздер
Санат:Кеңес Одағының батырлары
977 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:977 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:977 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Кирх-Езар
Кирх-Езар (Kirch Jesar) — Германия Федеративтік Республикасының Мекленбург-Алдыңғы Померания жерінде орналасқан муниципалитет. Людвигслуст ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 2 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мекленбург-Алдыңғы Померания елді мекендері
Гейзерит
Гейзерит
Гейзерит — опалминералынан тұратын кремнийлі шөгінді жыныс. Түсі ақшыл, сарғыш. Нақышы кеуекті, құрылымы аморфты. Гейзерит атқылап жатқан гейзерлердің маңында шоғырланады. Гейзерлі аудандарда, үлкен тереңдікте, жоғары температура мен қысым жағдайында кремний ерітінді күйінде болады. Су жер бетіне атқылағанда қысым мен температураның күрт түсуінен кремний тұнады да Гейзерит түзіледі.
Дереккөздер
“Қазақ Энциклопедиясы”, 2-том