cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Шоқан Шыңғысұлы Уәлиханов
Қашғарияға сапары
Қашғарияға сапарынан кейін Сыртқы істер министрлігі Азия департаментінің арнайы шақыруымен Петербургте келіп, сонда бір жылдай тұрып ғылыми жұмыстармен айналысады. Алайда туберкулез ауруы меңдегендіктен Петербургтен елге, Сырымбетке оралады. Туған халқының екі жақты қанауда езілгенін көріп, 1862 жылғы сайлауда Атбасар округының аға сұлтаны болуға талпынады. ''«Елдестеріме пайдамды тигізу үшін аға сұлтан болғым келді. Оларды шенеуніктерден, қазақ байларынан қорғамақ болдым. Сондағы ең алдымен көздегенім өз басымның мысалы арқылы жерлестеріме оқыған аға сұлтанның пайдалы екенін көрсету еді»'' деп жазады ол бұл туралы досы Достоевскийге. Бірақ ол бұл мақсатын орындай алмайды. Шоқан қарсыласынан көп дауыс алып жеңіске жеткенімен, генерал-губернатор оның халық арасында ықпалы мен беделі зор болып кетеді деп сескеніп, «науқасына байланысты қызметтен бас тартты» деген өтірік сылтаумен аға сұлтандыққа бекітпей қояды.
1864 жылы наурыз айында Шоқан полковник Черняевтің шақыруымен Әулиеата жорығына қосылады. Орыс империясының Оңтүстік Қазақстан мен Орта Азияны Ресей қарамағына бағындыру мақсатын көздеген бұл жорыққа аудармашы, жергілікті халықпен бейбіт мәмілегерлік келісімдер жасау үшін қатысқан ол, полковник Черняевтің Әулиеатаны (қазіргі Таразды) алу кезінде шәһар халқына жасаған жауыздығын көргесін, ренжіп, кейін қайтады. Содан Верный (қазіргі Алматы) қаласына келіп, одан әрі Тезек төренің ауылында (бұрынғы Талдықорған облысы, жазда Күреңбел жайлауы, қыс кезінде Алтынемел асуының күнгейі) тұрақтап қалады. Сонда Тезектің немере қарындасы Айсарыға үйленеді. Сөйтіп жүргенде ескі өкпе ауруы қайта қозып, Шоқан 1865 жылдың сәуірінде қайтыс болады. Оның сүйегі Алтынемел тауының баурайындағы Көшентоған деген жерге қойылады.
Өлкетану өрісі
Ұлытау-Жезқазған өңіріне сапар шегіп, Алаша хан мазары, Жұбан ана кесенесі, Аяққамыр күмбезі секілді сәулет ескерткіштеріне сипаттма берген. Ер Едіге, Қойлыбай бақсы, Байғозы, Жаулыбай және  Оразымбет (Оразай) батырлар жайлы құнды тарихи деректер қалдырған.
Шоқан және Абай
Қазақтың ұлы ойшыл-ағартушылары Шоқан мен Абайдың дүниетанымы мен шығармашылық бағытында, тарих пен заман мәселелерін түсінуі мен талдауыңа, әсіресе, мәдени мұраны меңгеру, дамыту, оны елдің рухани қажетіне жарату әрекетінде мол үндестік байқалады. Бұл Абай мен Шоқанның ауыз әдебиетінің асыл үлгілерін жас кезінен санаға сіңіріп, өшпес тағлым алуынан да, небір шешендер мен ақындардың тапқыр сөздерін естіп есуінен де, арғы түбі шығыс елдерінен таралған, араб, парсы, түркі тілдеріндегі қисса, дастан, аңыз, әпсана, ғазел мүлкін өздігінше ізденіп оқып, білімін байытуынан да, орыс және Еуропа кітаптары, соның ішінде олардағы фольклорлық нұсқалармен терең таныстығынан да көрінеді. Шоқан халық әдебиетін тарихты танудың аса бағалы ескерткіштері деп қараса, Абай көркемсөз байлығын жамағатты кәміл адамдық жолдарға баулып, тәрбиелеудің, жақсылықтарды өнеге етіп көрсетіп, зұлымдық, надандық атаулыны әшкерелеуің құралы санады. Абай осы мақсатты көздеп, езінің шығармаларында ауыз әдебиетінде қалыптасқан неше алуан нақыл сөздерді, мақал-мәтелдерді, тұрақты тіркестерді жаңғырта пайдаланды. Абайдың халық елеңдеріндегі дәстүрлі ұйқастар мен буындық өлшемдерді, арнау, толғау, жоқтау, жұбату секілді фольклорлық жанрларды қолдануы осыны көрсетеді. Шығыс фольклорындағы фабулаларға сүйеніп, «Ескендір», «Масғұт», «Әзімнің әңгімесі» тәрізді келемді туындылар жаратуы да ақынның жаһан халықтарының рухани қазынасын кең игергендігін дәлелдейді.
Шоқан мен Абайдың қазақ тарихы туралы толғамдары өткеннің тәжірибесін қорыту, халықтың сенімді болашағы үшін жол іздеу талабынан туған. Шоқан секілді Абай да шығыс пен батыстың тарихи шежірелерімен жақсы таныс болған, тарихи құбылыстарды бірі ғалым сипатында, екіншісі суреткер кезімен бағалап отырғанымен, бұрынғы замандардың қалдырған сабақтарымен мүддесіне тарату мұраттары жақын, халықты ғасырлар бойында тұмшалап келген қараңғылық тұманынан арылтып, өркениеттің даңғыл жолына түсіру қажеттіктері мәселелерінде екеуінің ойлары өте орайлас шығады. Шоқан өзінің тарихи-этнографиялық, фольклорлық еңбектерінде қазақ халқын көркейтудің амалы оқу-білім жүйесін жақсартуда деп көрсетсе, бұл аң бар Абай шығармаларының өзекті жемісіне айналған. Түрік халықтарының генетикалық, мәдени бірлігін, тарихи тағдырластығын айтқанда ұлы ойшылдар үні бірдей шығады. Мұның бәрін Шоқан мен Абай өмір кешкен дәуірдің тарихи-әлеуметтік мұқтаждары мен сауаптарының сабақтастығынан туындаған құбылыстар деп те қарауға болады.
Қазақ халқының тәуелсіздіктен айрылып, Ресейге бағынышты, кіріптар күн кешкен заманында қоғам көкжиегінде жарқырап шыққан қайраткерлердің қалдырған мұрасы өзінің тақырып кеңдігі, талдау тереңдігі, ойларының биіктігі жағынан 19 ғасырдағы әлемдік озық ескерткіштер қатарына қосылады
Шоқан Уәлиханов шығармалары
Шоқанның шығармаларын жинап бастыруда орыс ғалымдарының еңбегі аса зор. Орыс географиялық қоғамы басып шығарған Шоқан шығармаларына жазған алғы сөзінде академик Николай Иванович Веселовский: "«Шоқан Уәлиханов Шығыстану әлемінде құйрықты жұлдыздай жарық етіп шыға келгенде, орыстың Шығысты зерттеуші ғалымдары оны ерекше құбылыс деп түгел мойындап, түркі халқының тағдыры туралы онан маңызы зор, ұлы жаңалықтар ашуды күткен еді. Бірақ Шоқанның мезгілсіз өлімі біздің бұл үмітімізді үзіп кетті!» деп жазды."
Бірақ ол сол аз ғұмырында адам қабілетінің ғажайып мүмкіндіктерін, гуманизмнің биік өресін, ұлтжандылықтың жалтақсыз үлгісін, ғылыми қабілет пен алғырлықтың қайран қаларлық өнегесін барша болмысымен, нақтылы іс әрекетімен дәлелдеп үлгерді.
Шоқаннан қалған мұраның бірі бейнелеу өнері туындылары. Олар Шоқанның осы өнер саласында қазақтың тұңғыш профессионал суретшісі болғанын дәлелдейді. Ғалым негізінен портрет, пейзаж және халықтың тұрмыс салтын бейнелеумен айналысты. Одан 150—дей сурет қалған. thumb|200px|Ш.Ш. Уәлиханұлы, [[1965 КСРО пошта маркасы, (ЦФА тізімдемесі № 3154, Scott № 2971B)]] thumb|200px|Ш.Ш. Уәлиханұлы, 2010 [[Қазақстан пошта маркасы]]
Психологияда қалдырған ізі
Шоқан еңбектерінде психологиялық мәселелерге байланысты әр түрлі сипаттағы деректер баршылық. Осылардың ішінде басқа мәселелерден көбірек сөз болғаны — халқымыздың ұлттық санасы, оның ішінде өзіндік психологиялық ерекшеліктері туралы мәселе еді. Қазан төңкерісіне дейінгі Қазақстан тарихы мен этнографиясын зерттеген шовинистік рухтағы орыс ғалымдарының еңбектерінде халқымыздың ондаған ғасырлық тарихы бар мәдениетіне қиянат жасалып, тіпті ұлттық психологиямызға күйе жағылып, екінші сорттағы халық деп келгені белгілі. Осындай келеңсіз көзқарасқа қыр жағдайында туған халқының ұлттық ар-намысын қызғыштай қорғап, қазақ халқын "тағы халық" деп қарау мүлде қате, бұл білместіктен айтылған сөз, халқымыз ертеден елдігі, өзіндік өнері бар, ылғи да көшіп-қонудың салдарынан оқу-білімнен кенжелеу қалса да, рухани дүниесі бай, прогресс атаулыға ұмтылғыш, жаңалыққа бейім халық деп тебіренеді. Ол Шығыстың эпосына емес, индогермандық эпосқа ұқсайды", — деп ол түйіндей келе, ол қазақтардың рухани байлығын өркениеті аса бай ірі елдермен төркіндестіре қарайды Шоқан қазақ ақындарының төгілдіре жырлау қабілетін олардың негізгі ерекшеліктерінің бірі деп бағалады.
Шоқан Уәлихановтың пікірінше, халықтық психологиясын көрсететін белгілердің бірі — сол халықтың тіл байлығы, сөз өнері, шешендік қасиеттері. Ол сөз өнері халық бойына біткен зор таланттың, керемет қабілеттің, ақындық қуаттың белгісі деп санады. "Халықтың тұрмысы мен әдет-ғұрпы, — деп жазды ол, — бәрінен де артық көрініс табады. Өткенді қастерлеу мен аңыздардың молдылығы — терістік және Орта Азия көшпелі халықтарының ерекше қасиеті. Қазақ тілінде араб тіліндегідей жасама бояу сөздер жоқ, ол нағыз таза тіл". Ғұлама ғалымның осы пікірлерін кең-байтақ өлкемізде болған орыс, украин, поляк зиялылары да қостайды. Шоқанның психологиялық пікірлерінің екінші бір арнасы оның дін жөніндегі толғаныстарымен астарласып жатады.
Ғұлама ғалым алғашқы адамның қиялы мен діни сенімдері оның табиғатқа тікелей қатынастарының бейнесі ретінде пайда болғандығын айтады. Шоқан қазақ халқындағы шамандық ұғымдардың шығу тегін түсіндіргенде де, оның психологиялық жақтарын ашқанда да, материалистік позицияны берік ұстады. Шоқан туған халқының әдет-ғұрпының түрлі жақтарын таңдай келіп, қазақ арасындағы кейбір жағымсыз әдеттерді де мейлінше сынап, олардың психологиялық астарларына үңіліп, осы айтылғандардың қазақ қауымын ілгері бастырмай келе жатқан мерездер деп қарады. Мәселен, осындай кінәраттың бірі барымта екендігін, оны жұрттың көпшілігі баюдың мал жинаудың ең жеңіл әдісі деп қате түсініп жүргенін баса айтты. Ол мұндай "кәсіппен" айналысқан адамның еңбекке ынтасы болмайды, жан-жүйесі жұғымсыз, ұсқынсыз келеді. Белгілі бір кәсіппен айналысу уақытты, зор ынтаны керек етеді деп дұрыс тұжырымдады. Осылайша ол жастарды сұрқия кәсіптен бойын аулақ салуға шақырып, осынау жексұрын қасиеттің адамды арамтамақтыққа, еріншектікке итермелейтінін айта келіп, осы жаман әдеттің сайып келгенде қазақ даласында түрлі кәсіптің дамуына кедергі келтіретініне тоқталды.
Дереккөздер
Санат:Сарыкөл ауданында туғандар Санат:10 сәуірде қайтыс болғандар Санат:Көшентоғанда қайтыс болғандар Санат:Қазақ теңгесінде бейнеленген тұлғалар Санат:Қазақстан тарихшылары Санат:Қазақ шығыстанушылары Санат:Қазақстан этнографтары Санат:Шыңғыс ханның ұрпақтары Санат:Сібір кадет корпусының түлектері Санат:Ресей империясы мемлекеттік қайраткерлері Санат:Орталық Азия жорықтарының қатысушылары Санат:Ресей империясы саяхатшылары Санат:Туберкулезден қайтыс болғандар Санат:Ресей империясы тарихшылары Санат:Ресей империясы этнографтары Санат:Түркітанушылар Санат:XIX ғасыр этнографтары
Жетісу қақпасы
Жетісу қақпасы, Жоңғар қақпасы — батысында Жетісу Алатауы (Жоңғар Алатауы) , шығысында Бірліктау және Майлытау жоталарының аралығындағы тауаралық ойыс, табиғи өткел. Ол Балқаш-Алакөл ойысын Ебінұр көлі арқылы Жоңғар жазығымен жалғастырады.
Керделі ауылдық округі
Керделі ауылдық округі – Қызылорда облысы Шиелі ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Нартай Бекежанов кіреді. Орталығы – Нартай Бекежанов ауылы.
Ғылыми кеңесші
Ғылыми кеңесші- біреуге мәселелерін шешуге қажетті кеңес немесе косымша көмек беруші маман.
Керделі ауылдық округі
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 2776 адамды құрады.
Ғылыми кеңесші
Дереккөздер
Санат:Ғылымтану Санат:Терминология
Керделі ауылдық округі
Дереккөздер
Санат:Шиелі ауданы ауылдық округтері
Сарыбастау (Райымбек ауданы)
Тарихы
Ауыл 1930—34 жылдары Сарыбастау, 1935—38 жылдары О.Жандосов атындағы ұжымшардың, ал 1953—97 ж.ылдары қой өсіретін ұжымшардың орталығы болған. Оның негізінде 1997 жылдан Сарыбастауда шаруа қожалықтары жұмыс істеді. Ауылдың солтүстік-шығысына қарай 9–10 км-дей жерде, Қашғарияға барған сапарында Ш.Уәлиханов жүріп өткен, жергілікті тұрғындар “Шоқан асқан” деп атайтын тау массиві бар.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 3302 адам (1683 ер адам және 1619 әйел адам) болса, 2009 жылы 3129 адамды (1634 ер адам және 1495 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Райымбек ауданы елді мекендері
Ырғызбай ауылдық округі
Ырғызбай ауылдық округі (2010 жылға дейін – Жантікей ауылдық округі) – Абай облысы Ақсуат ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Жантекей, Қожакелді ауылдары кіреді. Орталығы – Жантекей ауылы. Округ құрамында болған Уан ауылы 2014 жылы таратылған.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 1195 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Ақсуат ауданы ауылдық округтері
Әуе компаниялары кодтары-F
Санат:Әуе компаниялары кодтары тізімі
Бөлтек Оңғарбайұлы
Бөлтек Оңғарбайұлы (1898 – 1943) – күйші, зергер.
Сарыарқаға, Маңғыстауға белгілі айтулы күйші. Сонымен қатар күміс бұйымдар соғатын зергер, темір ұстасы, ағаштан түйін түйетін шебер әрі етікші де болған. Ұсталықты – ақжігіт Дінімнен, зергерлікті – балықшы Нұржаудан, ал күйшілікті – ескелді Теңелден үйренген. Орынсыз жаламен қамауға алынып, түрмеде қайтыс болды.
Дереккөздер
Санат:1898 жылы туғандар Санат:1943 жылы қайтыс болғандар Санат:Күйшілер Санат:Қазақстан зергерлері Санат:КСРО-да қуғындалғандар Санат:Абақтыда қайтыс болғандар
Қ. Жандарбеков атындағы Жетісай драма театры
'''Қ. Жандарбеков атындағы Жетісай драма театры''' – Түркістан облысы Жетісай қаласында 1968 жылы халық театрының негізінде құрылған театр.
Тарихы
Алғаш "Сырдария облысы қазақ музыкалық драма театры" (Өзбекстан Республикасы) деп аталып, кезінде Мәскеуде Кремльдің Съездер сарайында өнер көрсеткен халықтық ұжымның негізінде құрылды. 1969 жылы 18 қаңтарда Б. Майлин мен Е. Брусиловскийдің "Жалбыр" музыкалық драмасымен шымылдығы ашылды. Басты рөлде Өзбекстанның еңбек сіңірген әртісі Ж. Қарғабаев ойнады. Тұңғыш бас режиссері – Қ. Шанин, директоры – Т. Бәйімбетов. 1969 жылдан 2001 жылға дейін А. Оңалбаев бас режиссер болды. Театрдың негізін қалаушы өнер иелері: Өзбекстанға еңбек сіңірген әртісі Ж. Қарғабаев, Қазақстанның халық әртісі, көркем сөз оқудың хас шебері Т. Қыстаубаев, Қазақстанның еңбек сіңірген әртісі – М. Өтебаев, Ы. Иманқұлов, Ұ. Әкімова, т.б. 1969-71 жылдары музыкалық театр, ал 1971-99 жылдары музыкалық драма театр болып аталды. 1999 жылдан Жетісай драма театры болып аталды.
Театр тарихында рухани із қалдырған Виктор Мингалев басқарған бишілер тобын көрермен қауым ерекше мақтан тұтты. Жетісай театрының музыкалық театр болып қалыптасуына зор үлес қосқан дирижер, домбырашы Бөрі Иса, Владимир Тен мен Болат Айдыновтар көп еңбек сіңірді.
М. Өтебаев, А. Ысрайлов, Х. Саурықов, З. Қожамұратов, Т. Бәйімбетов, С. Бәйімбетов, А. Жәбішев, З. Меңлібаев, Н. Тілеубергенов, Ы. Иманқұлов, А. Оңалбаев және  тағы  да  басқа  сахна  шеберлері көрермендер есінде қалды. Театр әртістері әр жылдары жастар шығармашылығына арналған байқаулардың жеңімпаздары болды. Жетекші әншілер С. Бәйімбетов пен Ж. Қарғабаев бірнеше дүркін одақтық және республикалық фестивальдердің лауреаты атанды.
Қойылымдары
Жетісайлықтардың репертуары қазақ, қырғыз, өзбек, орыс және тағы да басқа шетелдік авторлардың туындыларымен толығып, осы уақытқа дейін екі жүзге жуық драмалық, комедиялық және трагедиялық қойылымдарды көрермен назарына ұсынды. Олардың ішінде М. Әуезовтің "Еңлік–Кебек", "Айман–Шолпан", Ғ. Мүсіреповтің "Амангелді" мен "Қозы Көрпе–Баян Сұлу", Қ. Байсейітов пен Қ. Шаңғытбаевтың "Беу, қыздар-ай" мен "Ақсақал аңтаң", Т. Ахтановтың "Махаббат мұңы" мен "Күшік күйеу", З. Ақышевтың "Жаяу Мұса", С. Адамбековтің "Аюбайдың ажалы"”, Б. Соқпақбаевтың "Менің атым Қожа", И. Сапарбайдың "Шіркін, Шәмші!", У. Азимнің "Алпамыс", Х. Хурсандовтың "Өлдік те, құрметті болдық", Ә. Оразбековтың "Бір түп алма ағашы", Еврипидтің "Троя арулары", Ш. Құсайыновтың "Әл-Фараби", І. Есенберлиннің "Ғашықтар", С. Балғабаевтың "Қазақша күресі", Ш. Құсайыновтың "Үкілі Ыбырай", З. Найзағараевтың "Мүсінші", Д. Исабековтың "Пері мен періште", С. Сматаев пен Т. Теменовтың "Көгілдір такси", Б. Римованың "Қос мұңлық", Ж. Әлмашұлының "Ай астындағы алтын шаhар" және т.б көптеген қойылымдар бар.
Режиссерлер жетістіктері
Жетісай театрының атағы түрлі режиссерларымен бірге танылды. Мәскеудегі мәдениет институтының түлегі А. Оңалбаев бұл қызметті ширек ғасыр атқарды. Ол қойған "Айман-Шолпан", "Амангелді", "Еңлік-Кебек", "Свадьба в Малиновке", "Аршын-Малалан", "Алдаркөсе" спектакльдері көп жылдар бойы сахнадан түскен жоқ.
Режиссер Т. Әшімов те "Соловьиные ночи", "Голос матери", "Чарующее утро" қойылымдары арқылы өзіндік қолтаңбасын қалдырды. Қазақстанның еңбек сіңірген әртісі, драматург, ақын, режиисер Ы. Иманқұлов та театрдың дамуына елеулі үлес қосты, әртістердің жас буынын тәрбиеледі. Режиссерлер Ж. Есенбеков, Ғ. Арынов, Қ. Жандарбеков, Б. Досымханова, Б. Нұрпейісов, Р. Сейтметов, К. Жетпісбаев, К. Кенжетаев, Е. Оразымбетова, Ә. Құлдановтардың да еңбектері арнайы атап өтуге тұрарлық.
Театрдың өркендеуіне суретшілер Давид Роот, Амангелді Қойшыбаев, Бақыт Срайлов, Тоғайбек Байдарбековтер де елеулі үлес қосты.
Қазіргі таңда театрдың директоры және көркемдік жетекшісі ҚР мәдениет қайраткері Б.Б. Сраилов. 2013 жылы оның басқаруындағы театрда өткен "Театр көктемі – 2013" облыстық театрлар фестивалінде, Новель сыйлығының лауреаты Юджин О-Нилдің "Шырмаулық астындағы шырғалаң" трагедиясы үшін "Ең үздік қойылым" номинациясын иеленіп, театр шығармашылығын қайта жаңғыртты.
Танымал актерлері: Ш. Қожамұратова, Р. Бейсебаева, Қ. Жолшыбеков, К. Молдәулетов, Б. Сүлейменова, Б. Айдаров, К. Құлыншақов, Ұ. Базарбаева, А. Қарғабаева, Ғ. Қаппаров, О. Қалыбекова, З. Найзағараев, М. Жұмаділдаева, А. Төлеубаев, К. Сейтметов, Р. Маңжігітова, Н. Тілеубергенов, А. Серікбаева, А. Раметова, Ә. Сапаров, Ұ. Дәрменшина, Б. Балабаева, Ж. Тастеміров, т.б.
Театр жетістіктері
Жетісай драма театры бірнеше мәрте фестивальдер мен конкурстарға қатысты. Екі рет бүкілодақтық театр байқауының дипломанты болды.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан театрлары Санат:Жетісай ауданы
Сарачинеско
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие San Michele Arcangelo.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Лацио елді мекендері
Алексей Геннадьевич Ни
Жетістіктері
Халықаралық санаттағы 2 спорт шеберін; 9 спорт шеберін; олимпиада чемпионы Илья Ильинді; Олимпиада ойындарының күміс жүлдегерлері Филимонов Сөргейді, Некрасова Иринаны, Важенина Апланы, Грабовецкая Марияны; әлем чемпиондары Владимир Седовты, Светлана Подобедованы тәрбиелеген.
Әскери шені
Әскери атағы - запастағы аға лейтенант.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан корейлері Санат:Қазақстанның еңбек сіңірген жаттықтырушылары Санат:Қазақтың спорт және туризм академиясы түлектері Санат:Тараз мемлекеттік университеті түлектері Санат:Қазақстан Ұлттық ауыр атлетика құрамасының бас жаттықтырушылары Санат:Қазақстан аға лейтенанттары
Тәрбиеші
Тәрбиеші – оқу-тәрбие мекемелерінде балалармен тәрбие жұмысын жүргізуші. Мектепке дейінгі мекемелерде, балалар үйінде, мектеп-интернаттарда, кәсіптік-техникалық оқу орындарында, балиғатқа толмаған тәртіп бұзушылардың еңбек колонияларында Тәрбиеші тағайындалады. Тәрбиеші тәрбиеленушілердің күнделікті оқу-тәрбие жұмысын, демалыс уақытын ұйымдастырады, көпшілік-мәдени жұмыстарын жүргізеді. Тәрбиеші пед. оқу орындарында даярланады.
Сілтемелер
ताजिक 타지크족
Киррвиллер
Коммунаның INSEE коды — 67242, пошта индексі — 67330.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 514 адамды құрады. Халық тығыздығы — 62,84 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Рейн департаментінің коммуналары
Арбуга
Қала маңызды көлік торабы болып табылады. Оның территориясында еуропалық маршруттар Е18 және Е 20, сондай-ақ теміржолдар Mälarbanan және Svealandsbanan қиылысады. Қала экономикасында авиақұрылыс пен ақпараттық технология компаниялары маңызды рөл атқарады. Арбугада орналасқан ірі компаниялары ретінде Celsius Aerotech AB және Volvo Aero Corporation атауға болады.
Тарихы
Негізі VIII ғасырда қаланып, қала ретінде XIII ғасырдан бастап аталған. Атауы (алғашқы атауы Arbugæ) екі бөліктен тұрады: Ar көне швед тілінен аударғанда «өзен» және bugh «бұрылыс» деген мағынаны білдіреді. Ал өзара біріккендегі мағынасы «өзеннің бұрылысы». 1285 жылы бұл жерде бүкіл Скандинавия монастырь орденіне басшылық еткен францискандық монастырьдың негізі қаланған. XVI ғасырдың 60 жылдары шаһарда сауыт пен қару-жарақ өндіретін мануфактура бой көтерген.
Дереккөздер
Санат:Швеция қалалары
Қашқаргүл
Қашқаргүл (кейде астра) (Aster) – астралылар тұқымдасына жататын бір және көп жылдық шөптесін өсімдіктер. Олар бау-бақшаларда, гүлзарларда, саябақтарда өсіріледі. thumb|right|alt=A.|[[Aster.]] Қазақстанда Алтай қашқаргүлі, альпі қашқаргүлі, Америка қашқаргүлі, кермек-жапырақты қашқаргүлі, попов қашқаргүлі, шөл дала қашқаргүлі, бурыл қашқаргүл, таролман қашқаргүлі деген түрлері бар.
Өсімдік туралы
Қашқаргүл – көптеген түрлері бар біржылдық немесе көпжылдық, шөптесін және жартылай бұтақты өсімдік. Халық арасында «қырқүйекгүл» деген атпен танымал. Гүлі кішкентай, түсі әр алуан ақ, күлгін, көк, сиякөк, қызғылт болып келеді. Көгалдандыруда 80-ге жуық түрі қолданылады. Бұл гүлдің биіктігі сұрпына қарай 15 см-ден 1 метрге дейінгі аралықта. Қашқаргүлдің барлық түрі қыркүйек-қазан айларында гүлдейді. Сондықтан да ол күзгі гүлдердің патшайымы болып саналады. Қашқаргүлдің сұрыпты түрлері де бар. Олардың гүлдеу мерзімі мамыр айына сәйкес келеді. Сондай-ақ кейбір біржылдық түрлері елімізде гүлдеп үлгермейді. Себебі, гүлдері өте кеш пайда болатындықтан алғашқы суыққа ұрынып қалады. Бір ерекшелігі, қашқаргүлді бір жерде бірнеше жыл өсіруге болмайды. Себебі, бір жерде бірнеше жыл қатарынан өскен қашқаргүл ауруға шалдығуы мүмкін. Сондықтан көгалдандыруда ауруға төтеп бере алатын сұрыптарын отырғызған жөн. Олардың қатарына Ostrich Plume, Starlight Rose, Milady жатады. Көгалдандыруда қашқаргүлді түріне қарай альпі шоқысына, гүлзарларға және жол жиегіне шарбақ ретінде өсіреді. Ең әдемі түрлеріне ағылшындық және испандық қашқаргүлдер жатады. Қашқаргүл де бақытгүлі сияқты күзде гүл ашатын санаулы гүлдердің бірі болғандықтан, оны мектеп аулаларына еккен тиімді. Күзде жаңа оқу жылы басталғанда қашқаргүлдер құлпырып, мектеп ауласын ерекше көрікке бөлеп тұрары сөзсіз.
Көбейтілуі
Біржылдық түрлерінің тұқымын наурыз айында себеді. Көпжылдық сұрыптарын түбін бөлу арқылы көктемде көбейтеді.
Қашқаргүл туралы тақпақ
Қашқаргүл күзде гүл жарып,
Көрік берер бақшаға.
Қараша таңы атса да.
Дереккөздер
"Гүлстан" республикалық ғылыми-танмыдық, көпшілік журнал, 2010 жыл ISSN 2078-6727
Қашқаргүлдің бір ерекшелігі — қара күзге дейін гүлдей береді, суыққа төзімді. Қашқаргүлдердің гүлдері түрлі түсті әсем болғандықтан, олар қолдан көптеп өсіріледі.
Емдік ролы
Ыстықты басып, зэр қайтарады. Іріңді тазалап, ісікті қайтарады.
Казаныгир
Казаныгир — Ресейдегі өзен. Алтай Республикасы, Алтай өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Тархата өзенінің оң жағалауынан 64 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 27 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Катунь. Өзен саласы — Бия және Катунь, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Өткізгіштер
Өткізгіштер
Өткізгіштер – электр тогын жақсы өткізетін, электр өткізгіштігі жоғары (меншікті кедергісі r=1/ төмен) заттар. Жақсы өткізгіштерге меншікті кедергісі (>104 – 106 ОмLсм-1) заттар жатады. Меншікті кедергісі r>108 Ом•см заттар диэлектриктер деп аталады, меншікті кедергісі аралық мәнге тең заттарды шалаөткізгіштер дейді. Өткізгіштерге металдар, электролиттер және плазма жатады. Металдарда электр зарядын тасымалдаушылар – квазиеркін электрондар, электролиттерде – оң және теріс иондар, плазмада – еркін электрондар мен иондар. Металдар мен ток өткізетін көміртекті кейде 1-текті өткізгіштер, электролиттерді – 2-текті өткізгіштер деп атайды. Заттың өткізгіштігі температураға және басқа да бірқатар факторларға байланысты болғандықтан, оның өткізгіш болуы немесе болмауы шартты нәрсе. Өте төмен температураларда металдардың көбі және кейбір шалаөткізгіштер асқын өткізгіштерге айналады; қ. Асқын өткізгіштер.
Түрлері
Санат: Химия Санат: Физика
Светлое (Жамбыл ауданы)
Светлое — Солтүстік Қазақстан облысы Жамбыл ауданы, Қазан ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы – Пресновка ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 31 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 202 адам (101 ер адам және 101 әйел адам) болса, 2009 жылы 105 адамды (51 ер адам және 54 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Жамбыл ауданы (Солтүстік Қазақстан облысы) елді мекендері
IC 3524
IC 3524 — Вероника шашы шоқжұлдызында орналасқан * (жұлдыз) типті жұлдыз.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
IC 3524 Санат:Вероника шашы (шоқжұлдыз)
Роренфельс
Роренфельс (Rohrenfels) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Жоғарғы Бавария әкімшілік округіне бағынады. Нойбург-Шробенхаузен ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 1512 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 17,52 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 1 85 157. Муниципалитеттің басшысы — Карин Шефер.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
Үлкен Акем
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Пинделу-душ-Милагреш
Пинделу-душ-Милагреш (Pindelo dos Milagres) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Сан-Педру-ду-Сул муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Визеу ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Дан-Лафойнш экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 714 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 19,36 км² шамасында. Халық тығыздығы — 36,9 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Визеу округінің елді мекендері
1628 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:1628 жылы туғандар
Түсініктемелер
*
Юлий-Клавдийлер
thumb|150px| Юлий-Клавдийлер әулеті Юлий-Клавдийлер (Julіі-Claudіі) – рим императорларының әулеті (б.з.б. 14 – б.з. 64). Император Августың туған және асырап алған ұрпақтарынан тараған. Оның өкілдері Юлийлер мен Клавдийлердің ақсүйек тұқымдарынан шығып, өзара туысқандық байланыста болды. Юлий-Клавдийлерден Тиберий (14 – 37), Калигула (37 – 41), Клавдий (41 – 54), Нерон (54 – 68) сияқты императорлар шықты. Бұл әулеттің негізгі әлеуметтік тірегі армия мен италиялық және провинциялық халықтың әр түрлі топтарынан құралған басқару аппараты болды. Юлий-Клавдийлердің сыртқы саясаты империя шекараларын кеңейтуге бағытталды, жаңадан жаулап алынған аумақтар рим провинцияларына айналдырылды (Жоғарғы және Төменгі Германия, Каппадокия мен Колмагенд, Мавритания, Британия, Фракия, Ликия, т.б.).
Дереккөздер:
Санат:Рим императорлары Санат:Юлий-Клавдийлер Санат:Әулеттер
Вэйпп (Айдахо)
Вэйпп (Weippe) — Айдахо штатының Клируотер округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 1.1 км². FIPS коды — 16-86050.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 416 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Айдахо қалалары Санат:Клируотер округы (Айдахо)
Бакс (Цюрих)
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 553 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 9.12 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 81, пошта индексі — 8164.
Эшли Коул
Эшли Коул (ағыл. Ashley Cole; 1980 жылы 20 желтоқсанда Лондонда, Англияда туды) — англиялық футболшысы, қорғауцшы. 2001-14 жылдары Англия Ұлттық футбол құрамасында ойнаған.
Арсенал
Жастайынан «Арсенал» клубында өнер көрсетті. Алғашында шабуылдаушы позициясында ойнаған. Алғаш рет негізгі құрамға 1999 жылы 30 қарашада Мидлсбро клубына қарсы ойнады. 2000 жылы 25 ақпанда алғаш кәсіпқой келісімшартқа қол қойды. Ойнағанда көп уақыт алсын деп Кристал Пэласқа жалға берілді, онда 14 матч өткізіп, 1 гол соқты. Қайта келгенде, «Арсеналдың» сол қапталдағы қорғаушысы Силвиньо жарақаттанған еді, сол кезде Коул сол позицияда өнер көрсетіп, ойынын жақсартып, бразилиялық футболшыны негізгі құрамнан ысырып тастады.
Челси
2006 жылы 31 тамызда Вильям Галласты ауыстыру бойынша «Челсиға» көшіп кетті. Алғаш ойынының 2006 жылы 9 қыркүйекте Чарлтон Атлектикке қарсы өткізіп, 3 номерді алды. 2007 жылы Челсимен Англия кубогін Дидье Дрогбаның арқасында ұтты. Коул «Челси» үшін алғаш голын 2008 жылы 1 наурызда «Вест Хэм Юнайтед» клубының қақпасына салды, ойын 4:0 есебімен аяқталды.
2009 жылы 2 қыркүейкте келісім-шартты 2013-ке дейін созды. 2011/12 маусымында Коул «Челсимен» Англия Кубогін және Чемпиондар Лигасын ұтты.
2012/2013 маусымда Еуропа Лигасын ұтты.
2013/2014 маусымда жалпы қосалқы ойыншылардың арасына оны Сесар Аспиликуэата ығыстырып тастады. Коулдың контрагі аяқталып, бос агент болып клубтан көшуге тура келді.
Рома
2014 жылы 7 шілдеде Коул итальяндық Ромамен 2 жылдық келісім-шартқа қол қойды. Алғаш матчын 30 тамызда «Фиорентинаға» қарсы өткізді.
Ұлттық құрама үшін мансабы
Футболшы 2002, 2006, 2010 жылғы әлем біріншілігіне және 2004 жылғы Еуропа біріншілігіне қатысты.
2013 жылы Англия үшін 100 матчың капитаны ретінде Бразилиямен ойнады.
2014 жылы әлем біріншілігіне шақырылмай, 11 шілдеде Англия үшін мансабын аяқтағанын жариялады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Англия футболшылары Санат:Лондонда туғандар Санат:Арсенал Лондон ФК ойыншылары Санат:Англия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Челси ФК ойыншылары Санат:Рома ФК ойыншылары
Белиз Ұлттық футбол құрамасы
Белиз Ұлттық футбол құрамасы — Халықаралық жарыстарда Белиздің намысын қорғайтын құрама. Басқарушы ұйым — Белиз футбол федерациясы.
Тарихы
ФИФА және КОНКАКАФ мүшесі. 1981 жылы Ұлыбританиядан тәуелсіздік алды да, алғашқы ойынын тек 1995 жылы ғана өткізді. Сол жылы Орталық Америка кубогына қатысты. Бірақ бірінші раундтан аса алмады.
Әзірге Әлем чемпионатының финалдық турниріне қатыспаған. КОНКАКАФ Алтын кубогына 2013 жылы қатысты. Топтық турнирде АҚШ құрамасының қақпасына бір ғана доп соқты, бірақ бір ұпай да ала алмады.
Сілтемелер
Санат:Белиз Ұлттық футбол құрамасы
NGC 7502
NGC 7502 — Суқұюшы шоқжұлдызында орналасқан *2 (қос жұлдыз) типті жұлдыз.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1886 жылы Франк Муллер астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 7502 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: ESO 604-**5.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Суқұюшы (шоқжұлдыз)
Мерзкая (Бойня тармағы)
Мерзкая (Мирская) — Ресейдегі өзен. Тверь облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Бойня өзенінің сол жағалауынан 18 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 24 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Еділ Жоғарғы Еділ бейшлотынан Зубцов қаласына дейін, Вазуза өзенін қоспағанда бастауынан Зубцов су торабына дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасына дейінгі (Жоғарғы) Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Ибиаса
Ибиаса (Ibiaçá) — Бразилиядағы муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатында орналасқан. Солтүстік-батыс Риу-Гранди-ду-Сул мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Санандува экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 4 383 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 350,87 км² шамасында. Халық тығыздығы — 12,5 адам/км².
Тарихы
Қала 1965 жылы құрылған.
Санат:Риу-Гранди-ду-Сул елді мекендері
Аренас-дель-Рей
Аренас-дель-Рей (Arenas del Rey) — Испаниядағы муниципалитет. Андалусия автономды бірлестігіне қарасты Гранада провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Альхама ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2029 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 116 км² шамасында. Провинцияның әкімшілік орталығына дейінгі қашықтығы — 44 км.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гранада елді мекендері
Оқымысты
Қазақстан Республикасының Ұлттық мемлекеттік кітап палатасынан тіркелу кезінде берілген ISBN нөмірі — 984-956-4792-19.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Қазақша кітаптар Санат:2010 жылы шыққан кітаптар Санат:ҚазАқпарт баспасының кітаптары
Перекша
Перекша — Ресейдегі өзен. Калужа облысы, Смоленск облысы, Мәскеу облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Пополта өзенінің оң жағалауынан 16 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 50 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ока су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Угра өзені бастауынан сағасына дейін. Өзен саласы — Мокшыге қосылу құйылысына дейінгі Ока тармағының су алаптары, өзен алабы — Ока.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Калуга облысы өзендері Санат:Смоленск облысы өзендері Санат:Мәскеу облысы өзендері
Боки
Боки (өз атаулары: нки, дама, осиком, веанероки) — Нигериядағы жалпы саны 140 мың адамнан тұратын ұлт.
Тілі
Тілі - боки тілі-окии (мфуа). Диалектлері: басуа, бойе, ирруан, нсадип, оку, абонтакон, бурум, бибо, беби, бавоп, каньянг, оримекпанг, вула, батерико, абу, осоком.
Діні
Дінге сенушілердің діни наным-сенімдері: дәстүрлі сенімдер.
Кәсібі
Негізгі кәсіптері қолмен атқарылатын егіншілік (маниок, тәтті картоп, ямс, таро, банан), аңшылық. Қолөнерден – керамика, тоқу, ағаш ою (маскалар, ата-баба мүсіндері) дамыған.
Өмір салты
Тұрғын үйлері – төбесі конустық дөңгелек үйшіктер.
Киімдері жамбасты жауып тұратын мата кесіндісі.
Негізгі тағамдары - өсімдік тектестер (жарма, бұқтырылған тағамдар, ащы дәмдеуіштермен пісірілген түйнектер).
Дереккөздер
Санат:Нигерия халықтары
Крачимир (Видин облысы)
Крачимир (Крачимир) — Болгариядағы ауыл. Видин облысына қарасты Белоградчик қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 23 адамды құрайды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Видин облысының елді мекендері
Шұғылбай
Шұғылбай — Абай облысы Көкпекті ауданындағы ауыл, Шұғылбай ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Көкпекті ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 42 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 891 адам (451 ер адам және 440 әйел адам) болса, 2009 жылы 592 адамды (291 ер адам және 301 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Көкпекті ауданы елді мекендері
Ғылыми тәжірибе
Ғылыми тәжірибе - шындықты сезімдік-эмпиристік тану; білім мен білудің бірлестігі.
Дереккөздер
Санат:Ғылымтану Санат:Терминология
Бекет Мырзағұлұлы
Бекет Мырзағылұлы (Бекет ата) (1750, Құлсары — 1813, Оғыланды) — қазақтың әйгілі батыры, ағартушы, сәулетші. Халық әулие тұтқан. Өзі тұрғызған Оғыланды мешітіне жерленген. Алшын тайпасынан тарайтын байұлы рулар бірлестігінің Адай руынан шыққан. .
Өмірбаяны
Қазақ арасындағы ең ірі 18 рулы Алшынның Адай руынан тарайтын Жаулы аймағының Қосқұлақ бөлімінен шыққан. Хорезмдегі Пақыржан қажыдан оқып, діни білім алған.
Бекет жастайынан білмекке құмар болып, алғырлық зеректігімен көзге түскен. Ол ат жалын тартып мінген, оң-солын тани бастаған кездің жаугершілігі мол болған. Содан да ел қамы, халық тағдырына қатысты істерге ерте араласып, парасат-пайымымен, ерлік-табандылығымен жұрт көзіне ертерек түскен. Ол, әсіресе, медресе-мешіттер салдыртып, халықты имандылыққа, кісілікке, ауызбірлікке баулуға айрықша көңіл бөлген. 40 жасында ол суфий мәртебесіне иеленіп, балаларды сауаттылыққа үйретіп, жерасты құрылымдар салуды бастаған.
Бекет ата салдыртқан мешіттер күні бүгінге дейін біршама тәуір сақталған. Әсіресе, өзінің сүйегі қойылған Үстірттің Маңғыстау жақ ойысындағы Оғыланды мешіті үш бөлме етіп ойылған қалпы әлі тұр. Бекеттің немересі Мұрынның мүрдесі де осында.
Қызметі
Көзінің тірісінде оның қабілетін, қызметі мен жеке басына тән жаратылысын сипаттайтын ерекше төрт қасиеті болған: Бекет атаның бұл қасиеттері көзінің тірісінде-ақ ел арасында аңызға айналғаны сонша, "Мединеде — Мүхаммед, Түркістанда — Қожа Ахмет, Маңғыстауда — Пір Бекет" деген сөз сол кезде шықса керек. Сондықтан да оның ел алдында мәртебесі биік болған, сәуегей ретінде құрметтеп, пір тұтатын. Халық мұндай асыл азаматқа деген сүйіспеншілігі мен құрметін ұрпақтан-ұрпаққа аңыз арқылы жеткізген. Әрине, аңызға ақиқат ретінде қарауға болмайды, дегенмен, Бекет атаның атына байланысты жазылған әңгімелер оның өмірінен алынған.
Қалың жауға қарсы қол бастап, қарсы шапқан қаһармандығымен Бекет батыр атанған. Шайқастарда Бекетке оның мейрімділік, әділдік сияқты адал қасиеттерінен туындаған бейбітшілікке деген сүйіспеншілігі сүйеу болған. Адам баласына көмектесуді және оларға білім беру, жақсылық жасауды Бекет ата Алланың бұйрығы деп санаған. Бекет ата Маңғыстауда, Оғыландыдағы өз мешітіне жерленген. Көпшілік Бекет атаны әулие тұтып, қабіріне түнейді.
XIX ғасырда Үстіртті зерттеген топограф Э.Эверсман, А.Дюгамель ғалымдар сол аңыз-әңгімелердің негізінде жинаған деректерін жазып қалдырған. Кеңес кезінде М. Меңдіқұлов, Ә. Кекілбаев, Е. Өмірбаев, Қ. Сыдиықов т. б. зерттеушілер жазған.
Отбасы
Бес баласы болған: Бәйтелі, Жайлау, Тоғай, Байнияз, Қодар. ,
Дереккөздер
Санат:Қазақ философтары Санат:Қазақ батырлары Санат:Ислам дінтанушылары
Даниэль Парехо
Даниэль Парехо Муньос (Daniel Parejo Muñoz; 16 сәуір 1989 жыл, Кослада, Испания) — испаниялық футболшы, Испания Ұлттық футбол құрамасы мен "Вильярреал" клубының жартылай қорғаушысы.
Халықаралық
Испания
Клубтық
«Валенсия»
«Вильярреал»
Сілтемелер
Санат:Испания футболшылары Санат:Испания Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Реал Мадрид ФК ойыншылары Санат:Куинз Парк Рейнджерс ФК ойыншылары Санат:Хетафе ФК ойыншылары Санат:Валенсия ФК ойыншылары Санат:Вильярреал ФК ойыншылары
Пневматикалық түрлендіргіш
Пневматикалық түрлендіргіш - пневматикалық сигналдардың жиілігін, амплитудасын өзгертуге немесе ауаның қысымын басқадай физикалық шамаға түрлендіруге арналған пневмоавтоматика құрылғысы. Кейде мұны пневматикалық күшейткіш деп те атайды. Пневматикалық түрлендіргіштің құрылысы оның пайдаланылу мақсатына қарай анықталады.
Дереккөздер
Санат:Физика
Грез (Дордонь)
Грез (Grèzes) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Дордонь департаментінде орналасқан. Сарла-ла-Канеда округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 5,88 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 24204, пошта индексі — 24120.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 187 адамды құрады. Халық тығыздығы — 31,8 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Дордонь департаментінің коммуналары
Вурцбах
Вурцбах (Wurzbach) — Германия Федеративтік Республикасының Тюрингия жерінде орналасқан қала. Заале-Орла ауданының құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 3378 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 72,31 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 16 0 75 133. Қаланың басшысы — Юрген Фишер.
Қаланың өзі әкімшілік құрылымы бойынша 6 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тюрингия елді мекендері
NGC 3000
NGC 3000 — Жетіқарақшы шоқжұлдызында орналасқан *2 (қос жұлдыз) типті жұлдыз.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1851 жылы 25 қаңтарда Уильям Парсонс (лорд Росс) астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 3000 деген нөмірге ие болды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Жетіқарақшы (шоқжұлдыз)
Теңіздік арктикалық ауа
Теңіздік арктикалық ауа - Арктика атырабында пайда болып, ашық теңіз үстімен едәуір ұзақ жерге орын ауыстырған, соның нәтижесінде біршама жылынған және ылғалданған ауа массасы. Еуропаға солтүстік-батыстан, Гренландия мен Норвегия теңіздері аркылы келеді.
Дереккөздер
Санат:География және геодезия
Өтініш
Өтініш
Өтініш
Дереккөздер
Е. Ерешев
Саличе
Саличе (Salice) — Франциядағы коммуна. Корсика аймағына қарасты Оңтүстік Корсика департаментінде орналасқан. Аяччо округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 21,89 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 2A266, пошта индексі — 20121.
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Оңтүстік Корсика департаментінің коммуналары
Ғылыми есеп
Ғылыми есеп - орындалған жұмыс туралы маңызды мағлуматтар берілетін негізгі ғылыми кужат.
Дереккөздер
Санат:Ғылымтану Санат:Терминология
Бесікке байланысты ырым-тиымдар
Бесікке байланысты ырым-тыйымдар
•	Бос бесікті тербетпейді.
•	Бос бесікті еш уақытта жабусыз қалдырмау керек. Үстіне ақ мата жауып, ең болмағанда ұршығына орамал байлап қою қажет.
•	Бесікті саудаламайды. Айтқан бағасына сатып алу керек.
•	Бесік жасайтын шеберлер ынсапты болуы тиіс. Киелі дүниенің бағасын аспандатпауы керек.
Қазақ халқы шаңырақты, бесікті, табалдырықты қасиет тұтқан. Бұл үшеуін ешқашан аяқпен баспаған. Бұл үшеуі қашанда бірімен бірі байланысып, ұштасып жатады. Осынау қасиетті үш затты қатты тозып, тым ескірген кезде де аяқтың астына тастамай, өртеп жіберетін болған әрі күлін де аяқасты қылмай, көміп тастаған.
Дереккөздер
Ел аузынан
Санат:Қазақстан мәдениеті
Файлдың соңы
Файлдың соңы (Конец файла; end of file, physical end-of-file) - сыртқы сақтауыш құрылғыдағы файлдың соңын белгілейтін код, маркер немесе белгі. Файлдағы ең соңғы мәліметтерден кейінгі байт позициясы; файлдың соңғы байтын белгілейтін арнайы басқару таңбасы (ASCII код 26). Кейде кейбір қолданбалы программалар файлдың соңын көрсету үшін мәтіндік файлға орналастырады. Пернетақтадан Ctrl+Z пернелерін басу арқылы енгізіледі; файлдың даярланған уақыты немесе оның соңғы өзгертілген уақыты. Файл сипаттамалары ретінде тізімге тіркеліп отырады. Бумадағы файлдарды кесте түрінде бейнелегенде немесе файл қасиеттерін қарағанда көруге болады.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Украинадағы ЮНЕСКО Әлемдік мұра нысандар тізімі
ЮНЕСКО Әлемдік мұра тізімінде Украинаның 7 нысаны бар (2014 жылғы мәліметі бойынша). Бұл нысан тізімге 6 нысан мәдени, 1 табиғи критерийлар бойынша іліккен. Бұдан басқа, 2014 жылғы жағдайына сәйкес Украина аймағындағы Әлемдік мұра тізіміне 15 нысан үміткер ретінде тіркелген.
Тізім
Берілген кестеде нысандар Юнеско Әлемдік мұра тізіміне қосылуының хронологиялық тәртібінде орналасқан
Әлемдік мұра тізіміне үміткер нысандар
Берілген кестеде нысандар Юнеско Әлемдік мұра тізіміне қосылуының хронологиялық тәртібінде орналасқан
Пневматикалық транспорт
Пневматикалық транспорт - ауаның не газдың көмегімен сусымалы және бөлшек жүктерді тасуға арналған қондырғылар мен жүйелердің жиынтығы. Өнеркәсіптік транспорттың бір түрі. Ауа ағынының жасалу тәсіліне не ауа ағынының басқа материалдармен бірге өткізгі құбыр ішіндегі қозғалу шартына немесе құбыр ішіндегі қысымның төмендетілу тәсіліне қарай пневматикалық транспорт қондырғылары сорғыш, айдамалауыш және аралас түрлерге ажыратылады.
Дереккөздер
Санат:Физика
Сент-Обен-де-Селлон
Сент-Обен-де-Селлон (Saint-Aubin-de-Scellon) — Франциядағы коммуна. Жоғарғы Нормандия аймағына қарасты Эр департаментінде орналасқан. Берне округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 13,9 км² шамасында.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 344 адамды құрады. Халық тығыздығы — 24,75 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эр департаментінің коммуналары
1629 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:1629 жылы туғандар
1629 жылы - нидерланд механигі, физигі әрі математигі Христиан Гюйгенс(1629 - 1695) дүниеге келген. 22 жасында шеңбер, эллипс және гипербола доғаларының ұзындығын анықтау туралы математикалық есептеулерін жариялаған.
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:1629 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
IC 3525
IC 3525 — Бикеш шоқжұлдызында орналасқан E (эллипстік галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
IC 3525 Санат:Бикеш (шоқжұлдыз)
Көлденең ауылдық округі
Көлденең ауылдық округі – Абай облысы Үржар ауданындағы әкімшілік бірлік. 2007 жылға дейін Аксаков ауылдық округі деп аталды.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Көлденең ауылы кіреді. Орталығы – Көлденең ауылы.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 1478 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Үржар ауданы ауылдық округтері
Гирхарт (Орегон)
Гирхарт (Gearhart) — Орегон штатының Clatsop округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 1185 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 3.2 км² шамасында. FIPS коды — 41-28450.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Орегон қалалары
Рудольф фон Лабан
Рудольф Лабан (Rudolph von Laban, Rudolf Laban; 1879 ж. 15 желтоқсан, Австро-Венгрия, Пресбург — 1958 ж. 1 шілде, Ұлыбритания, Суррей графтығындағы Вейбридж) — биші жəне ұстаз, заманауи би -  «экспрессивті биді» (М. Вигманмен бірге) ойлап табушы. Теоретик ретінде қозғалысты сараптау əдістемесін жасап шығарып (Лабанның кинетографиясы), адам денесі қозғалысын жазып алудың жаңа тəсілін ойлап тапты. Бұл тəсіл лабонотация деп аталды жəне соның нəтижесінде Лабан қазіргі заман би өнерінің негізгі тұлғаларының біріне айналды.
Өмірбаяны
Рудольф Лабан Австро-Венгрияда, ақсүйек отбасында дүниеге келген: əкесі генерал қызметінде венгерлік дворяндардың қатарына жатты, анасы Англиядан шыққан болатын. Рудольф балалық шағын Пресбург пен Вена арасында өткізді, Сараево мен Мостарда жиі болатын, себебі əкесі Босния мен Герцеговина губернаторы қызметін де атқарды.
Ақшеңгелді ауылдық округі
Ақшеңгелді ауылдық округі – Түркістан облысы Шардара ауданындағы әкімшілік бірлік.
Рудольф фон Лабан
Өмірбаяны
Париждің Əсем өнер мектебінде архитектураны оқыды. Осы кезеңде адам денесінің қозғалысы мен оны қоршаған кеңістік арасындағы өзара əрекеттесуге қызықты. 30 жасында Хайди Дзинковсканың идеяларымен шабыттанып, фон Лабан Мюнхенге көшеді, осында өзінің ерекше пластикалық стилін ойлап табуды бастайды. Бұл стиль «Экспрессивті би» деп аталды. 1915 жылы Цюрих қаласында фон Лабан «Хореографиялық институттың» негізін қалайды, кейінірек бұл институттың филиалдары Еуропаның басқа да қалаларында ашылады.
Ақшеңгелді ауылдық округі
Әкімшілік құрамы
Құрамына Ақалтын, Егізқұм ауылдары кіреді. Орталығы – Ақалтын ауылы.