cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Еркін Жұмағұлұлы
ІІІ «Адыраспан»
Бізді көріп, күле құшағын жая ұмтылған ол, құшақтасып амандасып, мені көтере сілкілей бастағанда, оны, «Әй, бізге де кезек бер енді деп», тоқтатқан жұбайы  Сайлауқайша да арқа-жарқа  әзілдеп, күліп амандаса мәз болысқан едік. Үйде шай үстінде Еркінді дұрыстап таныстырып, келген шаруамызды айттық. Ден қойып тыңдаған ол, онда бүгін менің қонағым боласыңдар. Ол шөп туралы одан дәрі – дәрмекті қалай қолдануды ем-домды қалай жасауды түгел айтып берем. Соңғы екі жылда шөп дәріні өзім жасағанмын деп сөзін аяқтай бергенде: Кәне, бата беріңіздер деп, бір бағланның алдыңғы аяғынан көтере жүргізіп алып келген баласы ли Аумин  деп алақаның жайды. Бата беріліп бағланды союға алып кетті. Содан әңгіменің тиегі ағытылды дерсің. Мен Сайлауғайшамен бірге өткен жастық шаққа сапарлап барып қайттым. Ерекең мен Сабыртай астан кейін де ұзақ әңгімелесіп отырды. «Адыраспан» шөбі жайлы айтқан әңгімесін айта кетсек артық болмас: -Біз көп заттың мәнің жоғалтып алғандаймыз. Мәселен бұрын қазақтар үйге «адыраспан» іліп қоюшы еді. Қазір оны еріккендердің ермегі санайтындар өте көп. Яғни олар қазақ үйдің төрімен босағада іліп қойған адыраспанға көзі түссе, оны жай бір шөп деп қарайды. Қазақ бұрын адыраспанның қасиетті болатынын аңыз –әңгімелермен байланыстырған. Қысқаша тоқтала кетейін: - Әзіреті Оспан әскер бастап жорыққа аттанады. Жолда бір жерге түнейді. Түнде жаулары тыңшы жіберіп, байлаулы аттарын босатып, жан-жаққа қуалап, үркітіп жібереді. Түнімен сахабалар у- шу болып, аттарын іздейді. Оспанның атының шылбыры бір өсімдіктің түбіне оратылып қалады да өзге жылқылар сол араға жиналады. Оспанда серіктерімен жылқының талып жеткен кісінеген дауысы шыққан жаққа барса, бәрінің иіріліп тұрғанын көреді. Бәрі қуанысып аттарын ұстаса, Оспанның атының шылбыры беймәлім бір өсімдіктің түбі мен сабағына ілініп қалғанын көреді. Оспан оны дорбасына салып алады. Сол жорықта жолы болып, жеңіспен оралған ол, Мұхаммед (СҒС) пайғамбарға болған жағдайды баяндайды. Пайғамбар: - Бұл шөптің аты қалай? –деп сұрайды. Сонда Оспан:-мұны «Адыраспан»- деп атап едім дейді. Пайғамбар:- Жаратушы бұл шөпті себеп қылып, сендерді бір апаттан сақтапты. Бұдан кейін де бұл шөп менің үмбетіме игілікті қызмет етсін. Бойына кие дарып, қасиет бітсін- деп, аят оқып шөпке дем салған екен. Содан бері осы адыраспанға емдік қасиет дарыпты.
дейін жұрт оны «Оспанның Адыраспаны» деп атап келіпті. Адыраспанды жұлатын кезде:
Ассалаумағалейкум, Адыраспан Атынды қойған екен әзіреті Оспан. Пайғамбар дұғасыннан нәр алған соң Өзіне келіп тұрмын мен алыстан- деп қасына барып, Ассалаумағалейкум Адыраспан! Киелі шөп аттапты әзіреті Оспан Қажетің болмағанда басқа уақытта Жеріңе Адыраспан аяқ баспан –дегеннен кейін жылады. Ал кетердегі айтар шумақты тарс есіме түсіре алмай отырмын. Ертесіне ерте тұрып, Сергиопольдің конторының алдына ағаш көшектерін отырғызған саябаққа барсақ қалың үйысып тұрып өскен іздеген шөбімізді тауып керегінше алып қайттық.
VI-VII Ерекеңнің қанатты сөздері
''І. Шығар тауың биік болса, лақтырған тасың қашыққа түседі.'' ''ІІ. Баланың сөзі билікке жарамасада, дауға жарайды.'' ''ІІІ. Баталы сөз балаға азық.'' ''ІV. Барын бағаламаған елге бақ қонбас.'' V. Халық деген-ана Ана-деген-әйел Әйелдің – ары Халықтың – ары.
VIII Аққұдық
Бірде Ерекеңнің үйіне қонақ боп, жиені ме жоқ әлде немерелес бауырлары ма білмеймін. Бір жас жеткіншек ер бала келді. Ауланың ішіндегі егілген гүлдермен көкөністердің сабақтары құлап, әбден сусырап құлауға айналғанын көріп, флягін ала сала Аққұдық суға барса, су таратып құдықтың басында Түсіпхан деген азамат, сен кімсін? Суды қайда апарасың? –деп сұрақтың астына алғанғой. Тиісті жауабын алған соң ғана, флягіне су құйып беріпті. Бар жоғы 40 литр су жетпей қалып, қайта барса, сен жаңа алғансың енді саған бүгін су жоқ дегенде, спорттан мол хабары бар әлгі жігіт Түкеңнің қолынан шлангыны жұлып алып суын құйып ап шылангіні астауға тастай салған ғой қолына бермей. Оқыс қимылдан Түкең өз өзіне келгенше бұл фляг салған қол арбасын сүйреп кетіп қалады. «Таз ашуын тырнадан алады» демекші Түкең суға келіп кезегін тосқандарға ақырып- сөйлеп жатқанын, өзінің адресіне айтылғандарды үйге келген соң, Ерекеңмен Ираға айтқан-ғой. Енді бармаймын барсам шыдамай кетіп ананың басын жарып алам-деп отыра кеткен ғой. Қатты ренжіп ызаға булыққан Ерекең ентігіп экономистердің кабинетіне кіріп келіп, амандасқан соң жігіттер деп сол қолың көтеріп, мына бір өлең шумақтарын төгіп-төгіп жіберді де бұрылып шығып кетті. Арыстанбек, Тоқаң мен ұмытпасам төртіншіміз Қабайғой деймін. Әрқайсымыз әр шумақты тездетіп қағаз бетіне түсіріп едік. Арсыстанбек оны машинкаға бастырып 10-12 дана етіп, әр бір кабинетке бірден апарып  холдағы шынының астына қойып келді. Түкеңмен Арыстанбек екеуі құрдас еді. Сол шумақтарды ұсындым:
Қорытпа (фильм)
«Қорытпа» — толық метражды көркем фильм. 1961 ж. Қазақфильм студиясы шығарған.
Сюжеті
Ғалымдар жұмысы, олардың қоғам алдындағы жауапкершілігі, жастардың ғылымдағы рөлі мен орны туралы фильм. Фильмнің сюжеттік негізі жоғары қысымдар физикасында жұмыс істейтін үш жас ғалым – Бекен Асанов, профессордың қызы Камила Үсенова мен Егор Никитин арасындағы қарым-қатынас арқылы құралған.
Еркін Жұмағұлұлы
VIII Аққұдық
<blockquote style="border: 1px solid blue; padding: 0.5em 0.8em; width:25%"> Үшбиік ежелден -ақ  ел мекені, Киелі 17 ақын мекендепті. Торабы 9 жолдың болғаннан соң Дүйім ел осы жерді мекен етті. Қиямет ауыз судың мәселесі, Табылмай келе жатыр оң шешімі. Шөлдегі дуадақтай аузын ашып Су іздеген жамағат әбігерлі. Екі қол мықынында шіренеді. Танауын көкке қарап шүйіреді. Мардымсып әлде қандай кісіге ұқсап , Су таратқыш шлангасын үйіреді Дембелше орта бойлы қалың бетті. Төрт бақтау шартық қарын тым келбетті. Ит жоқта шошқа үреді дегендей, Кім қойған арсылдатып Күрделі іс ауыз судың мәселесі Басшының ел негізгі шежіресі Ие болар Аққұдыққа кісі таппай Япырай! қалай қойған мына итті!
Қорытпа (фильм)
Сюжеті
Көптеген тәжірибелерден кейін профессор Үсенов бастаған институт ұжымы барлық сынаққа шыдамды қорытпа ойлап табады.
Еркін Жұмағұлұлы
VIII Аққұдық
Артыңда Ерекеңнің ізі қалды, Жатталып ел аузында сөзі қалды. Сондада ой толқытса жатпайтұғын Ұрпаққа өнегелі белгі қалды.
АРНАУ
«Қыдыр қонған жер» дейді Үш Биікті, Талай абзал қасиетіне бас иіпті. Халқы ұйымшыл, пейілі-ақ, дәулеті мол, Береке мен бірлігін ел сүйіпті.
«Ырысы мол жер» дейді Үш Биікті, Талай адам құрметіне бас иіпті. Дәстүрі ерен, ері жомарт, халқы тату, Еңбегі мен ерлігін ел сүйіпті.
Тарихына ой жүгіртсек зейін салып, Түседі еске небір ақын, небір алып. Мұнда өтіпті-ау даналы сөздің зергерлерлері Ақтайлақ, Сабырбаймен Түбек, Әріп!
Үш Биікте «Біріншімай» совхозы бар, 40 мың асылданған ақ қозы бар. Шет елден мал алатын «Скотоимпорт», Темір жол, ет комбинаттың «подхозы» бар.
Алдына жан салмайтын шабаным бар, Үлгі ісінен өнер тамған маманым бар Еңбектерін паш еткізген арендада, Айтқазы, Қабас пенен Аманым бар!
Дәріс тұтып, тәрбиесін жас ұғыпты, Талантынан, тағлым алып, бас ұрыпты. Тәлімгерлер – Төлеушайық, Құрманғазы, Балқатаймен ағайынды Хасиевты!
Бата алған ақ ниетті адамдардан, Талай маңғаз, әр қызметке, аудан барды, Аулымыз болды бүгін шын мәнінде-ей, Мектебі лауазымды мамандардың!
Елден түлеп ұшқанның бағасы көп, Толып аққан бейне дария сағасы боп Амангелді, Уалхандар жүр басқарып, Әнеки бір-бір ауыл ағасы боп.
Совхозым шығып жеке тарта озыпсың, Кешегіден бүгін бір мәрте озықсың. Ұмытпаймыз еңбегімен тәрбиесін, Байырғы ауыл директоры Жампозовтың!
Қашанда елім қариясын сыйлап өткен, Сан ұлы іске белін талай буған бекем. Отанға еңбек, жаудан жеңіс, әперген, Ауылымның қарттарына тағзым етем!
Ұлы іске Сәкең бізді бастай берсін! Коллектив дәнекер боп костай берсін! Экономика, әлеуметпен қатар дамып, Тойлауға мүддесі бір достар келсін!
Іргеміз, біздің тілек, мықты болсын! Қайта құру заманында жұпты болсын. Совхозымыз күннен-күнге өркені өсіп, Көктемгі «Наурыз тойы» құтты болсын! 9 наурыз, 1989
ҮШ БИІК ӘНІ
Әні: Марат Ильясовтікі 1. Берекелі ауылым Жайлаған тау бауырын. Тоғыз жолдың торабы Қосқан дала тамырын
Қайырмасы: Күннен күнге жайнаған, Шаттық сазын ойнаған. Таңқалдырған ісімен Ауылымнан айналам.
3. Еске түссе жабығам, Құдіретіңе табынам. Мерекелі көркіңді Қайда жүрсем сағынам.
4. Дәріптеймін жыр қылып Дәстүрі мен бірлігін, Мақтанышпен айтамын Еңбегімен тірлігін.
7 тамыз, 1990
ӘРІП ТУРАЛЫ ӘН
Тағлым ап Ақтайлақтан, ұлы Абайдан, Дулатпен ақын Түбек, Сабырбайдан Шәкәрім, Көкбай ақын замандасы Шықты Әріп, ұлылы орта, осындайдан!
Қалдырған өлең сөздің асыл затын, Алты Алаш заманында білген атын. Ұмыт боп ұрпағыңа оралдың ба? Қайран ер, Әріп ақын, Әріп ақын!
Төгілер өлең дана өнерпаздан, Сұлуды сүйсе жүрек қылған наздан. Қызына, ақын Сара, Жетісудың – Ғашық боп, мәңгі өшпестей, қисса жазған...
Еліне шоқ жұлдыз боп ерте туған, Жеті жұрттың тілін біліп, ғылым қуған. Әділдік, бірлік үшін жанын салып Артынан ерткен шәкірт қалың нудан.
ЕЛ МЕН ЕР
(Аякөз ауруханадан)
Ер жігіттің басынан, Не келіп не кетпейді Ешқашанда жасыман – Ерге ешкім жетпейді! Ер басына іс түссе, Нағыз досы қасынан Жанын салып реттейді. Өмір шіркін қаратар Кейде бетін, кейде артын... Еркімен жеңер парапар Қиындықты ер парқы. Ер жігітке күн туса, Жігерлі жеңіп шығады. Ел аға боп ұл туса, Жанар елдің шырағы. Алдына сеніп ел келсе, Тауға балап, паналай... Ел ағаға жарасар Тұрса жерге қарамай... Ұлы істер бастаса, Ері елге сенеді. Қолдау тапса жерінен, Барма басқа керегі?! Ердің ісі ұласса, Мүддесімен елінің, Көмегі зор құрассар, Халық деген көлінің... Ерікпенен жігерді, Шыңдап ұста жігітім! Үздірмейді күдерді, Жоғалмайды үмітің! Ақылменен ағалық, Ер жігіттің егізі. Рухыңменен еңсеңді, Құратұғын негізі!
5 қыркүйек, 1990
ПОЛИГОНДАР ЖАБЫЛСЫН!
Тіршілігін тарылтқан, Қасиетті даламның, Нәубет қару жарылтқан, Қасіретті алаң бұл!
Еліміздің талабы – Сынақ мүлдем тоқталсын! Жерімізде жаралы Полигондар жоқ болсын!
Соғысқұмарлар ісін «Тоқтат» деген алысып, Қолда! бастаған Семей – - Невада қозғалысын!
Барлық ұлты әлемнің Қол ұстасып алайық! Соғыс өртін даламның «Өшір!» деп жар салайық!
7 қыркүйек, 1990
ҚАЗАҚ БАТЫРЛАРЫ
Солтүстікте Көкшетау, Оңтүстікте Ұлытау, Жетісу, Алтай, Қаратау, Арал, Жайық, Маңғыстау, Сары-Арқа ортасы Бабам жайған жылқысын Жазын жайлап, күз, қысын... Көрсе дағы сан қысым, Еш бермеген намысын, Елім деген қаны үшін! Жерім деген ары үшін!
Ту астына бәрі кеп, Кіндік қаным төгілген, Қуған жауды жерімнен!.. Қоныраттан Алпамыс! Қара қыпшақ Қобланды! Бабам жасап арпалыс, Батырлықпен жауды алды!.. Қуып шеттен асырып, Аманат қып тапсырып, Бізге жерді сыйлаған, Аруақты ер Бабам, Бөліндірмей аңызын, Ендігі келер ұрпаққа, Қалдырып кету парызың!..
9 қыркүйек, 1990
ҚАЗАҒЫМ...
Бір-ақ атау басқа ұлтқа Беріп өткен, қазағым... Өзін ру мен жүздерге Бөліп өткен қазағым... Қилы-қилы жерінде Заман болған, қазағым... Сан апаттан тегінде Аман қалған, қазағым... Басқа түскен азабын Жеңе алған, қазағым... Тиген жаудың сазайын Бере алған қазағым... Төгем десе аямай Көсіп берген қазағым... Араздасса ағайын Көшіп берген, қазағым... Бір көргенде сырт көзге Қарапайым қазағым... Малын баққан, қорып жер Қора, жәйін қазағым... Отырғанды аңсаған Іргелі ел боп, қазағым... Татулыққа әрқашан Мүдделі ел боп, қазағым... Біріге алмай тұстасып – Жүргені ғой, қазағым... Ұзын сөздің қысқасы – Күрделі ғой, қазағым...
20 қыркүйек, 1990
Сарытау (тау, Қарқаралы таулары)
Сарытау – Қарқаралы тауларының солтүстігіндегі оқшау тау.
Географиялық орны
Қарағанды облысы Қарқаралы ауданы Ақжол ауылының оңтүстік-батысында 17 км жерде орналасқан.
Жер бедері
Абсолюттік биіктігі 989 м. Солтүстіктен оңтүстікке қарай 5 км-ге созылған, енді жері 3,5 км. Беткейлері тік жартасты. Шығыс беткейі тау бөктерінің ұсақ қырқалары мен шоқыларына ұласады. Беткейлері қатты тілімденген етегінде тас шашырандылары кездеседі.
Өсімдігі
Қиыршықтасты қоңыр, қызғылт қоңыр топырағында бұта аралас бетеге, селеу, жусан, арпабас, бидайық, т.б. астық тұқымдас шөптесіндер өседі. Айналасында бірнеше қыстаулар мен жайлаулар орналасқан.
Дереккөздер
Санат:Қарқаралы ауданы таулары
NGC 1858
NGC 1858 — Dorado шоқжұлдызында орналасқан OCL+EN типті шашыраңқы жұлдыздар шоғыры.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1826 жылы 3 тамызда Джеймс Данлоп астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 1858 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: ESO 56-SC74, in LMC.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Алтын балық (шоқжұлдыз)
Қарағанды пролетариаты
«Қарағанды пролетариаты», газет. Қазақстан К (б) П-нің қалалық комитеті мен еңбекшілер депутаттары қалалық Кеңесінің органы. Латын әрпімен басылып тұрды. 1-саны 1931 ж. 4қазанда шықты. Жаңа шахталарды салу мен ескі шахталарды калпына келтірудің барысын, еліміздің 3-көмір базасын жасау жөніндегі БК (б) П ОК-нің қаулысын орындау жөніндегі қалалық партия ұйымының жұмысын көрсетті, кеншілерді екпінді еңбекке, техниканы жетік меңгеруге, кәсіптік дағдылар мен іскерліктерді игеруге жұмылдырды. Жұмысшы табының ұлттық кадрларын дайындау, еңбек өнімділігін арттыру жолындағы екпінділер қозғалысы жайындағы мәліметтер жарық көріп тұрды 1937 ж. таралымы 3775 данаға жетті. «Қарағанды пролетариаты» деген атпен 392 саны жарық көрді. 1938 ж. 18 қаңтардан «Советтік Қарағанды» болып аталды. 1963 жылдан «Орталық Қазақстан» деген атпен шығады.
Этологиялық фактор
Этологиялық фактор - дарақтардың өз топтарындағы тікелей түйісуі кезінде пайда болатын фактор.
Дереккөздер
Санат:Экология Санат:Табиғатты қорғау
Фёль
Фёль (Vöhl) — Германия Федеративтік Республикасының Гессен жерінде орналасқан муниципалитет. Кассель әкімшілік округіне бағынады. Вальдек-Франкенберг ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 6037 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 98,81 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 06 6 35 019. Муниципалитеттің басшысы — Харальд Плюннекке.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гессен елді мекендері
IC 2209
IC 2209 — Керік шоқжұлдызында орналасқан SBb (жинақы галактика) типті галактика.
Урьев Еган
Урьев.Еган — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы КАР/ОБЬ/1576/27 орналасқан. Өзен ұзындығы 143 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — ОбьВах өзенінің құйылысынан Нефтеюганск қаласына дейін. Өзен саласы — Вах, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
IC 2209
Сыртқы сілтемелер
IC 2209 Санат:Керік (шоқжұлдыз)
Кулон-ан-Валуа
Кулон-ан-Валуа (Coulombs-en-Valois) — Франциядағы коммуна. Иль-де-Франс аймағына қарасты Сена және Марна департаментінде орналасқан. Мо округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 23,40 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 77129, пошта индексі — 77840.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 597 адамды құрады. Халық тығыздығы — 25,51 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Қара қарқылдақ
Қара қарқылдақ - дене пішіні кіші қарқылдақтан үлкен, ал өзен қарқылдағынан кіші (салмағы 60-80 г), құйрық үсті ақ, қалған жері қара түсті. Қазақстанда кең таралған, тек тау мен сусыз шөлде кездеспейді. Жаға өсімдігі жақсы жетілген тоқтау және баяу ағатын су қоймаларында қоныстанған. Бұл туыс өкілдерінің сазды жерге құмарлығынан, оларды "сазды қарқылдақтар" деп те атайды. Бұлар су жәндіктерімен, олардың дернәсілдерімен, шаянтәрізділермен және басқа да омыртқасыздармен қоректенеді. Көбіне басқа су маңы құстарымен бірге топ болып ұялайды.Ұяларын аралдарда және жағаларда кездестіруге болады. Көбіне 3 жұмыртқа салады. Аталығы мен аналығы кезектесіп, 2 аптада басып шығарады. Балапандары 20-25 күнде ұшады. Сәуірдің соңында кеш ұшып келеді, қыркүйектің басында ұшып кетеді.
Санат:Шағалалар
Боянци (Пловдив облысы)
Боянци (Боянци) — Болгариядағы ауыл. Пловдив облысына қарасты Асеновград қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1453 адамды құрайды.
Пошта индексі — 4246. Телефон коды — 03349. ЕКАТТЕ коды — 6029.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пловдив облысының елді мекендері
Элктон (Миннесота)
Элктон (Elkton) — Миннесота штатының Mower округіне жататын АҚШ қаласы.
Берндегі ғажайып
Берндегі ғажайып (German: Das Wunder von Bern) — режиссер Зенке Вортманның фильмі. 2003 жылы түсірілген. 1954 жылғы Футболдан әлем чемпионатына қатысты оқиғалар сипатталады.
Сюжеті
11 жасар бала Маттиас Германия футбол құрамасының шабуылшысы Хельмут Ранның досы әрі бойтұмары болады. Ран мұны өзіне сәттілік әкелетін дос ретінде құрметтейді.
1954 жылы Бернде Футболдан әлем чемпионатының финалында Германия және Мажарстан құрамалары кездеседі. Маттиас 12 жыл бойы Кеңес Одағында тұтқында отырып, жақында ғана үйіне оралған әкесі Ричардпен бірге Бернге матчты тамашалауға аттанады. Жол-жөнекей матч барысын радиодан тыңдап барады да, есеп 2:2 болып тұрған сәтте ғана стадионға келіп кіреді. Ол кірген сәтте Хельмут Ранды мажарстандық футболшылардың бірі шалып құлатады да, иесіз қалған доп мұның дәл аяқ астына келіп тоқтайды. Орнынан тұрған Ран балаға көзі түсіп, бір сәт іркіліп қалады. Соның артынша басталған немістердің шабуылы нәтижелі аяқталып, Хельмут Ран жеңіс добын соғады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Германия фильмдері Санат:Футбол жайлы фильмдер
Йорктаун (Айова)
Йорктаун (Yorktown) — Айова штатының Пейдж округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 0.7 км². FIPS коды — 19-87420.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 82 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Айова қалалары Санат:Пейдж округы (Айова)
Валпоул (Нью-Гэмпшир)
Валпоул (Walpole) — Нью-Гэмпшир штатының Чешир округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 3734 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 95.1 км² шамасында. FIPS коды — 33-78420.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Нью-Гэмпшир қалалары
Штуцер
Бұрандалы түтік жалғауыш, штуцер - жіңішке түтіктерді алмалы-салмалы етіп қосуға арналған тетік.
Дереккөздер
Санат:Транспорт
Маломса
Маломса — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы, Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Устья өзенінің оң жағалауынан 424 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 46 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вага өзені. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері Санат:Вологда облысы өзендері
NGC 6320
NGC 6320 — Геркулес шоқжұлдызында орналасқан Sbc типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1872 жылы 27 шілдеде астроном Эдуард Жан Мари Стефан ашқан болатын және NGC каталогында 6320 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 59852, UGC 10761, MCG 7-35-44, ZWG 225.67.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Геркулес (шоқжұлдыз)
Шуро-и-Улема (ұйым)
“Шуро-и-Улема”, Ғұламалар қоғамы, Ғұламалар кеңесі – қоғамдық-саяси ұйым. 1917 жылы 10 шілдеде Ташкентте көрнекті қазақ қайраткері Серәлі Мұңайтпасұлы Лапиннің жетекшілік етуімен құрылған.
“Шуро-и-Улема” ұйымы Түркістан өлкесінің жергілікті халқының мүддесін қорғау ислам діні қағидаларымен ұштастырылғанда ғана жүзеге асады деп санады. Соған орай Уақытша үкіметтің Түркістан комитетінен мұндай ұстанымның жүзеге асуын талап етті. Түркістан өлкесіне Ресей Федерациясы құрамында аумақтық автономия берілуін жақтай отырып, олар ұлттық-діни ой-пікірлерді мерзімді баспасөз арқылы насихаттау күнделікті өмірде талас тудыратын мәселелерді Шариғат арқылы шешу керектігін өз ұйымдарының жарғысына негіз етіп алды. Жарғыға сәйкес ұйым мүшелері үш топқа бөлінді:
Жергілікті зиялы қауым өкілдерінің біраз бөлігі “Шуро-и-Улема” ұйымының бой көтеріп, қоғамдық өмірге араласуын Уақытша үкімет жағдайында өлкедегі түркі-мұсылман халықтарының талап-тілектерін жүзеге асыруда кедергі келтіреді, осы мақсат жолында ұлттық саяси күштердің бірлесе әрекет етуге деген талпынысының тежелуіне, олардың ара-жігінің ажырай түсуіне әкеліп соқтырады деп санады. Мұндай пікір “Шуро-и-Улема” ұйымының Түркістан өлкесі мұсылмандарының орталық кеңесінің шешімдеріне мойынұсынбауына және “Шуро-и-исламия” ұйымымен қатынасының шиеленісуіне байланысты туындады. Ташкент қаласының думасы сайлауы кезінде “Шуро-и-Улема” “Шуро-и-Исламия” ұйымының басты бәсекелесіне айналып, жеңіп шықты. Ташкент қаладумасына ұсынылған “Шуро-и-Улема” тізімінде Самарқанд облысының бұрынғы әскери губернаторы Лыкошин секілді өкілдер де бар еді. Қалалық думаға ескі билік шенеуніктерінің ұсынылуы ұлттық демокругі күштердің ғана емес, өлкедегі еуропалық тұрғындар арасында кең қанат жайған либералды және солшыл радикалды топтардың да наразылық білдіруіне алып келді. Эсерлер мен социал-демократтар “Шуро-и-Улема” ұйымы біздің үстімізден реакциялық күштердің билік жүргізуіне жол беруде деп мәлімдеді. Бүкілресейлік Құрылтай жиналысына сайлау кезінде депутаттыққа кандидаттар ұсынуда Түркістан өлкесі мұсылмандарының орталық кеңесінің ұлттық ұйымдар атынан бір тізім жасалсын деген ұсынысын “Шуро-и-Улема” ұйымы қолдамады. Олар 1917 жылы 2 қазанда Түркістан қаласында съезд өткізіп, онда Бүкілресейлік Құрылтай жиналысына өз алдына бөлек депутаттыққа кандидаттар тізімін жасады. 14 адамнан тұратын бұл кандидаттар тізімі қатарында Лапин, С.Мақмұдқожа, С.Алдабергенов, С.Нұрмұхамедов, Садыққожа ишан, Х.Ибрагимов, Т.Ғалым, О.Мерейов, М.Мабирхан, Ә.Топчибашев, І.Бұралқиев, С.Юсупов, С.Наргелов, Ғ.Махдум болды. 1917 жылы күзде Ташкенттегі жұмысшы-солдат депутаттары кеңесі революциялық комитеттер құруға кірісіп, бар билікті өз қолдарына алуға ұмтылғанда оған “Шуро-и-Улема” ұйымы табанды қарсылық көрсетті. Олар Түркістан өлкесі мұсылмандарын бірлік танытуға шақырып, кезекті өлкелік мұсылмандар съезін ұйымдастырды (қалаТүркістан өлкесі мұсылмандарының үшінші съезі). “Шуро-и-Улема” 1917 жылы 25 қарашада құрылған Түркістан автономиясына да қолдау таныта қоймады. Керісінше кеңес өкіметімен ымыраға келу мақсатында 1918 жылы 17 қаңтарда өлкелік халық комиссарлар кеңесіне “Орыс социалистеріне” атты мәлімдеме жолдады. Онда жұмысшы-солдат депутаттары кеңесінің бар билікті қолына алуы сөзсіз мұсылмандардың қарулы қарсылығына ұшырататындығы ескертілді және өлкедегі билікті ұйымдастырудың өзге жолы ұсынылды. Бұл мәлімдемеде қантөгіске жол бермеу үшін өлкеде мұсылмандық автономияның орнығуы тиістігі, өлкедегі еур. нәсілдегі тұрғындарды басқару ғана ХКК қолында қалу керектігі және мұсылмандық автономия үкіметінің исламдық социализм принциптері бойынша құрылуы тиістігі аталып көрсетілді.
“Шуро-и-Улема” ұйымының мұндай ұсынысына кеңес өкіметі құлақ аспайтындығын 1918 жылы ақпанда Түркістан автономиясын қару күшімен талқандау арқылы көрсетіп берді. Мұның артынша “Шуро-и-Улема” ұйымын тарату туралы шешім қабылданды. “Шуро-и-Улема” ұйымының сол тұста жасаған соңғы қадамы өлкедегі большевиктер үкіметіне қарсы күресу үшін Германиядан көмек сұрауы болды. 1918 жылы қыркүйекте “Шуро-и-Улема” ұйымының жетекшісі Лапин тарапынан білдірілген ондай өтінішке бірінші дүниежүзілік соғыста жеңіліске ұшыраған Германияның көңіл бөлуге мұршасы келмеді.
Мещанка (өзен)
Мещанка — Ресейдегі өзен. Кемеров облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Төменгі Терсь өзенінің сол жағалауынан 42 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Томь Новокузнецк қаласынан Кемерово қаласына дейін. Өзен саласы — Томь, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кемеров облысы өзендері
Сухан Мақсұтұлы Камалов
Сухан Мақсотұлы Қамалов (21 желтоқсан, 1935 жылы Батыс Қазақстан облысы Казталов ауданында туған) — ғалым. Геологиялық-минералогия ғылымдарының докторы, профессор. Қазақстан Республикасының Ұлттық ғылым академиясының Академигі (2003 жылдан). ҚР жоғарғы мемлекеттік марапаттары ІІ дәрежедегі «Барыс ордені» мен «Парасат ордені»нің иегері. Орал қаласының Құрметті азаматы.
Еңбек жолы
Қазақстан Ұлттық Ғылым Академиясының академигі (2003). ҚазМУ-ды (1959, қазіргі ҚазҰУ) бітірген. Орал геологиялық барлау экспедициясында геолог, экспедиция бастығы, «Оралмұнайгазгеология» бірлестігінің бас директоры (1959–1964), КСРО Геология министрлігінде бас геолог (1965–72), Ақтөбе экспедициясы (1972–75) мен Орал мұнай-газ барлау экспедициясының бас геологы, бастығы, «Оралмұнайгаз» бірлестігінің директоры (1976–90), Қазақстан Геология және жер қойнауын қорғау комитеті төрағасының 1-орынбасары (1990–92), Қарашығанақ газ кәсіпшілігінің бас директоры (1993–94) қызметтерін атқарған. 1994 жылдан Орал қаласындағы «Газжобалау» ғылыми-жобалау инстиутының президенті. Қамаловтың ғылыми еңбектері Батыс Қазақстан аймағындағы мұнай және газ кендерін зерттеуге арналған. Қарашығанақ мұнай және газконденсат ін ашуға үлес қосқан. Сондай-ақ Әукетайшағыл, Болғанмола, ТепловТокарев, Батыс Теплов және Каменка мұнай және газ орындарының геологиясын зерттеген.
Дереккөздер
Санат:Математиктер Санат:Қазақстан ғалымдары Санат:Геология-минералогия ғылымдарының докторлары Санат:Қазақстан Ұлттық ғылым академиясы академиктері Санат:Еңбек ардагері медалінің иегерлері Санат:Лениннің туғанына 100 жыл медалінің иегерлері Санат:Қазан төңкерісі орденінің иегерлері Санат:Құрмет Белгісі орденінің иегерлері
Урманга
Урманга — Ресейдегі өзен. Тюмень облысы, Омбы облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Туртас өзенінің сол жағалауынан 82 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 17 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ертіс Тобыл өзенінің құйылысынан Конда өзенін қоспағанда Ханты-Мансийск (жоғарырақ) қаласына дейін. Өзен саласы — Тобылдан Обьке дейінгі Ертіс тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіс.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Көктеке тұқымдастар
Көктеке тұқымдастар- торғайтәріздестер отрядына жататын 73 тұқымдастардың біреуі. Шаған денелі (15-40г) бунаққоректі құстар. Біркелкі ашық реңділері басым Тік бетке- ормандардағы ағаш діңдеріне немесе таулы жерлердегі жартастарға өрмелеуге бейім. Олардың сыртқы көрінісіне құйрық пішінінің келте болу қасиеті тән, сондықтан құс денесі толығымен қысқа тәрізді болып байқалады. Тұмсықтары үшкір, мықты, қашау тәрізді болғандықтан, өсімдіктердің қатты жемісін шағуға және сүйекті қашауға қолайлы. Өзіндік ерекшелігі- жабық ұяларын салу кезінде сазды пайдалануы. Біршама қысқа аяғының күшті саусақтары өте имек, екібүйірі қысыңқы тырнақтармен қаруланған. Құс солардың арқасында кез келген қалыптағы ік беткейде денесін ңай ұстап тұра алады. Тоқылдақтар тәрізді құйрығын пайдаланбайды. Қауырсын жабыны қалың, жұмсақ. Аталығы мен аналығының еңі бірдей, тек жас құстар ересектермен аздап күңгірттеу келеді. Отырықшы құстар. Жазда- бунақденелілермен, қыста алуан түрлі жемістер, оның ішінде сүйекті қолтұқымдармен қоректенеді. Тұқымдастада 3 туысқа жататын   23-35 түр бар. Қазақстанда көктеке туыстастардан 2 түр тіршілік етеді.
Дереккөздер
мектеп энциклопедиясы "Құстар", Автор:А.Ф. Ковшарь, В.А. Ковшарь.
Санат:Көктекелер
Химиялық шикізат
Химиялық шикізат — химия өндірісінің әр түрлі салаларында қолданылатын табиғи минералдық түзілімдер. Химиялық шикізат табиғатына байланысты минералдық, өсімдік текті, жануар текті, химиялық құрамы бойынша анорганикалық, органикалық және агрегатты, күйіне қарай қатты, сұйық, газ болып бөлінеді. Химиялық шикізатқа апатит, фосфорит, табиғи тұздар, барит, бораттар, пирит (күкірт колчеданы), т.б. жатады. Апатит пен фосфориттен фосфор ұны, суперфосфат, термофосфат, түрлі кешенді тыңайтқыштар, таза фосфор, фосфор қышқылдарының тұздары алынады. Қазақстандағы Қаратау және Ақтөбе фосфорит алаптары ТМД елдерінде елеулі орын алады. Табиғи тұздарға тұз қышқылы және күкірт қышқылының Na, K, Mg тұздары (сулы және сусыз) жатады. Басты минералдары: галит, сильвин, карналлит, т.б. Бұлардан натрий мен хлордың барлық қосылыстары (сода, газ күйіндегі хлор, тұз қышқылы, хлорлы кальций, т.б.), күйдіргіш калий селитрасы, бертоле тұзы, марганец қышқыл калий, цианды калий, бромды калий, иодты калий, ультрамарин, гипосульфит алынады. Бораттар шыны өндірісінде, әр түрлі бор қосылыстарын алуға қолданылады. Табиғи тұздар мен бораттардың мол қоры Қарабұғазкөлде, Каспий және Арал теңіздері төңірегінде, тұзды көлдер мен тұз күмбездерінде жиылған. Қазақстанда бариттің, пириттің, фосфориттің қоры мол.
Сілтемелер
"Қазақ Энциклопедиясы", 9 том
Долна-Мелна (Перник облысы)
Долна-Мелна (Долна Мелна) — Болгариядағы ауыл. Перник облысына қарасты Трын қауымының құрамына кіреді.
Домичелла
Домичелла (Domicella) — Италиядағы коммуна, Кампания әкімшілік аймағына қарасты Авеллино провинциясында орналасқан.
Долна-Мелна (Перник облысы)
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 23 адамды құрайды.
Домичелла
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1561 адамды құрайды. Халық тығыздығы 260 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 6 км² шамасында. Пошта индексі — 83020.
Сыртқы сілтемелер
Кампания елді мекендері
Долна-Мелна (Перник облысы)
Пошта индексі — 2490. Телефон коды — 07735. ЕКАТТЕ коды — 22201.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Перник облысының елді мекендері
Авнежка
Авнежка — Ресейдегі өзен. Вологда облысы, Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Шейбухта өзенінің сол жағалауынан 22 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Двина бастауынан Вычегда өзенінің құйылысына дейін, Юг өзені және Сухона өзендерін қоспағанда (бастауынан Кубень су торабына дейін). Өзен саласы — Сухона, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Талибан
нобай|оңға|[[Ауғанстан туы|Талибанның байрағы]] Талибан (кейде тәліптер, طالبان, мемлекеттік атауы Ауғанстан Ислам Әмірлігі) — Ауғанстандағы исламистік, ұлтшыл діни-саяси қозғалыс. 1990 жылдардың екінші жартысында пайда болған, 1996 жылдан 2001 жылға дейін елдің төрттен үш бөлігін басқарды, американдық басқыншылықтан кейін құлатылды. 2021 жылы 15 тамызда Кабулды қайтарып алды, және содан бері Ауғанстанның билігінде. Алайда оның үкіметін ешбір ел мойындамайды. Талибан үкіметі Ауғанстандағы адам құқықтарын, соның ішінде әйелдер мен қыздардың жұмыс істеу және білім алу құқығын шектейді деп сынға алынды.
Талибан — 2005 жылдан бері Қазақстан Жоғарғы Соты шешімімен елде тыйым салынған, және террористік ұйым болып танылатын қозғалыс. Алайда оған қарамастан Қазақстан мен Ауғанстан Исламдық әмірлігі арасында байланыс және сауда жалғасуда.
Дереккөздер
Санат:ТалибанСанат:Ауғанстан тарихы Санат:Исламдық террористік ұйымдар Санат:Радикалды ұйымдар
Шу-Сарысу ойысы
Шу-Сарысу ойысы – Қаратау, Қырғыз Алатауы, Кіндіктас, Ұлытау антиклинорийлері және Бетпақдала қатпарлықтарымен қоршалған эпикаледондық құрылым. Ұзындығы 600 км, ені 250 – 300 км. Үш тектоник. сатылы қабаттан қалыптасқан. Табаны күшті қатпарлана жақпарланған, баяу метаморфтанған рифей, төм. палеозойдың терригендік шөгінділері мен каледон интрузивтерінен түзілген. Ортаңғы герциндік қабат моласса тектес қызыл түсті континенттік шөгінділерден құралған. Қалыңд. 5000 м-дей баяу қатпарланған бұл шөгінділерде фамен-төм. карбонның теңіздік-лагуналық үгінді-карбонатты-тұзды қабаттары бар. Үшінші жоғ. қабаты горизонталь жатқан қалыңд. 3500 м-ге жететін бор – антропоген жүйелері шөгінділерінен қалыптасқан. Шу-Сарысу ойысының орта бөлігі арқылы солтүстік-батысқа созылған Тасты – Талас көтерілімімен ойыс екіге бөлінеді. Солтүстік-шығыс жағында Жезқазған – Бетпақдала, Тасбұлақ, Мойынқұм, Шығыс Шу, оңтүстік-шығыс бөлігінде Қақпансор, Созақ – Байқадам құрылымдары орналасқан. Орогендік шөгінділерден мұнай, газ, мыс, тұз кендері ашылды. Бор мен эоцен шөгінділерінде артезиан сулары бар.
Дереккөздер
Санат:География Санат:Өндіріс
Мәшһүр Жүсіп ауылы (Түркістан облысы)
Мәшһүр Жүсіп — Түркістан облысы Сауран ауданы, Ескі Иқан ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы – Шорнақ ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 65 км жерде орналасқан.
Тарихы
Түркістан облыстық мәслихатының 2022 жылғы 14 қыркүйектегі № 17/207-VII бірлескен шешімі және Түркістан облысы әкiмдiгiнiң 2022 жылғы 20 қыркүйектегі № 180 қаулысымен Ескі Иқан ауылының бір бөлігінен құрылды.
Дереккөздер
Санат:Сауран ауданы елді мекендері
Лабевриер
Лабевриер (Labeuvrière) — Франциядағы коммуна. Нор-Па-де-Кале аймағына қарасты Па-де-Кале департаментінде орналасқан. Бетюн округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 6,11 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 62479, пошта индексі — 62122.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1683 адамды құрады. Халық тығыздығы — 275,45 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Па-де-Кале департаментінің коммуналары
Жыланкөзов Биебай
Жыланкөзов Биебай, Тілемісов (5.9.1950 жылы туған, ҚХР ) — марафоншы, жеңіл атлетикадан спорт шебері, Талдықорған зоотехникалық-ветеринарлық техникумын бітірген. Еңбек жолын "Еңбек" жасөспірімдер спорт мектебінде жаттықтырушы болын бастаған. Қазір "Денсаулық" клубының жаттықтырушысы. Әлем кубогінің жүлдегері, Мәскеу, Таллинн, Санкт-Петербург, Екатеринбург, Омбы қалаларында өткен халықаралық жарыстардың жеңімпазы, марафондық жүгіруден Қазақстанның бірнеше дүркін чемпионы. 2001 ж. Мәскеу-Қапшағай супермарафонына қатысты.
Гайтана Эссами
Гайтана Эссами (Гайта Лурдес, ленгалдан аударғанда «күшті және ұлы» деген мағына береді)− афроукраиндық танымал әнші. 1979 жылы 24 наурызда Киевте дүниеге келген. Гайтана Киевтегі музыка мектебінің саксафон сыныбын бітіреді. Сондай-ақ экономикалық білім алған. 1991 жылы «Фант-лото Надежда» балалар телевизиялық конкурсына қатысып, үшінші орынды иеленеді. Содан кейін композитор Владимер Быстряков «Альтана» ансамбліне алады. 2008 жылы 11 наурызда Гайтананың жаңа «Тайные желания» альбомының тұсаукесері болды. Гайтана «Естесственный отбор»(РЕН) телевикторинасында жеңімпаз атанды.
Жыланкөзов Биебай
Дереккөздер
Санат:Қазақстан марафоншылары
Санат:1950 жылы туғандар
Орисангас
Орисангас (Ouriçangas) — Бразилиядағы муниципалитет, Баия штатында орналасқан. Солтүстік-орталық Баия мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Фейра-ди-Сантана экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
Санат:Баия елді мекендері
Покровка (Кармаскалин ауданы)
Покровка — Башқұртстанның Кармаскалин ауданындағы ауыл, Карламан ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 36 адамды құрады. Пошта индексі — 453010, ОКАТО коды — 80235830007.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Сент-Ижо
Сент-Ижо (Saint-Igeaux) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Кот-д'Армор департаментінде орналасқан. Гингам округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 12,91 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 22334, пошта индексі — 22570.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 150 адамды құрады. Халық тығыздығы — 11,62 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Тапсырманы өңдеу
Тапсырманы өңдеу (Обработка задания; job processing) — тапсырманы орындауға дайындық жасау (басқарушы операторларды оқу және түсініктеме беру, кезекке қою, ресурстарды бөлу, кезектегі іс-әрекеттерді таңдау және негізгі жадқа жүктеу) және оны аяқтайтын операцияларды орындау (нәтижелерді шығару, ресурстарды босату, компьютер жедел жадындағы тапсыр-маларды жою); тапсырманы өңдеудің ақырғы кезеңі. Осы кезеңнің барысында ресурстар босайды да нәтижелер алынады.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Қазақтың биязылау ұзын жүнді қойы
Қазақтың биязылау ұзын жүнді қойы – ет, жүн өндіру бағытында өсірілетін қой тұқымы. Бұл тұқымды 1962 – 94 жылы Эксперименттік биология институтының ғалымдары (Қазақстан ғылым академиясының академик Ф.Мұхамедғалиев, корреспондент мүшесі М.М. Тойшыбеков, ауыл шаруашылық ғылым докторы А.Н. Шотаев, т.б.). жергілікті қойлардың 5 тұқымын бір мезгілде пәрменді түрде күрделі будандастыру арқылы көп сатылы сұрыптау-іріктеу әдісін қолдана отырып шығарған. Алғашқы үлгі ретінде қазақы биязы жүнді қой тұқымдарының саулығын шетелдік етті, ұзын жүнді линкольн, ромни-марш, бордер-лейстер және тяньшань қой тұқымдарының қошқарларымен з-ттық жолмен будандастырды. Бұдан алынған күрделі будандар, әрі қарай, “өз-өзімен” өсіру арқылы көбейтілді. Генетик. құрамы оңт.-шығыс және шығыс типтері (сүлелері) мен 7 линиядан тұрады. Қазақтың биязылау ұзын жүнді қойының қозылары ірі болады, тез жетіледі. 4 – 4,5 айда қозыларының салмағы 25 – 30 кг-ға жетеді. Еркек қозыларды 7 – 8 айға дейін жайып бордақылағандағы тірі салм. 38 – 40 кг, ал ұшасынікі 19 – 20 кг. Қойдың дене бітімі мықты, қошқарлары көбінесе мүйізсіз. Жүні биязылау, ұзындығы 13 – 15 см (қошқарларында) және 11 – 12 см (саулықтарында), қошқарларынан 4,4 – 5,2 кг, саулықтарынан 2,2 – 2,5 кг таза жүн қырқылады, қырқылған жүннің түсімі 60 – 62%. Қошқарларының тірі салм. 95 – 110 кг (120 кг-ға дейін), саулығынікі 57 – 60 кг (кейде 70 кг-дай). 100 саулықтан 125 – 130 қозы алынады. Қазақстанның оңтүстік-шығыс және шығыс аймақтарында, Алматы облысының “Қырбалтабай” ӨК-нде,Шығыс Қазақстан облысының Ұлан ауданындағы “Бозамбай” асыл тұқымды шаруашылығында өсіріледі.
Дереккөздер
Санат:Қой тұқымдары
Имантау (тау)
Имантау – Көкшетау қыратының орталық бөлігінде, Имантау көлінің оңтүстігіндегі дөңгелене келген оқшау тау.
Гологиялық құрылымы, жер бедері
Жер қыртысы архей мен протерозойдың гнейс, кварцит, филлит және кристалды тақтатас жыныстарынан түзілген. Имантаудың көлге қараған беткейі тіктеу келген.
Өсімдігі
Тау беткейін түгелімен дерлік қарағай, қайың орманы басқан. Орман жапқан тау баулайларының табиғаты әсем.
Негізгі (дауысты)
Негізгі (дауысты) тән дауыстының акустикалық негізін құрайтын және оның жақсы естілуін қамтамасыз ететін дауыс тоны. Екі сатылы тән бір буындық элементте дауыстың екі рет жекежеке көтерілуі. Тондалған музыкалық, немесе тондық екпінге ие. Тонды екпінмен байланысты, екпінге катысты.
Дереккөздер
Санат:Лингвистика
Сарытау (тау, Ұлытау таулары)
Сарытау – Ұлытау тауларының шығысындағы оқшау тау.
Жер бедері
Абсолюттік биіктігі 675 м. Тау бойлық бағытта 5 км-ге созылған, енді жері 3 км. Орта бөлігінің беткейі біршама тіктеу, етек жағының беткейлері жатық келген. Ол айналасындағы жазық далаға ұласады.
Өсімдігі
Бозғылт қоңыр, сортаңды қоңыр топырағында бұта аралас қараған, жусан, ши, теріскен, селеу, еркек шөп, т.б. шөптесіндер өскен. Шығыс етегінде бұлақ көздері бар.
Дереккөздер
Санат:Ұлытау ауданы таулары
Оқшы ата
Оқшы ата - Сыр бойы халқы әулие санайтын адам. Шын аты – Ибраһим шайхы, лақап аты – Көгентүп, ал Оқшы ата – кейіннен елдің берген есімі. Бұл оны Ысқақ бабтың баласы деп танығандықтан туған ұғым болуға тиіс. Оқшы түркі тайпаларының арасына ислам дінін таратқан әулие болып шығады. Түрколог Әуелбек Қоңыратбаевтың көрсетуінше, Оқшы ата – қару, оқ жасаған оғыз батыры. Қазір батырдың көне қорымы бар өңір кезінде шаһар болған деседі. Ел ішінде ІХ–Х ғасырлардан бастау алып, ХV–ХVІ ғасырларда белгі қойылған қорымның күмбезіне қатысты аңыз-әпсаналар да аз емес.
Оқшы батыр
Шиеліде Оқшы ата мен Есабыз әулиенің аты қатар аталады. Бір қорымда қатар жатқан екі арысты жұрт бөліп-жармай, бірге атап, бірге құран бағыштайды. Сол сансыз аңыздардың бірі Көгентүптің жастайынан жетім қалып, күнкөріс үшін ел аралап кетуінен басталады. Өстіп ел кезіп жүрген ол жалғыз қызы бар бір кемпір-шалға кезігіп, асыранды ұл атанады. Әке-шешелі болған жігіт енді есейгенінде қос қарт пен қарындасына қамқорлық көрсетіп қана қоймай, оларды асырау үшін егін егіп, диқандықпен айналасады.
Үйіне келген ханға қыздарын қимай, қос қария зар еңіреп жылағанда, кермеде байлаулы тұрған ат тыпыршып, қосыла зор дауыспен кісінеп коя береді. Кісінеген аттың дауысы арпа орып жатқан Көгентүптің құлағына жеткенде ол арпаның қылтығын алақанына салып құран оқып, жебе етіп, “Құдайдың оғы болып атыл” деп ханға бағыттап үрлеп жібереді. Көп ұзамай қаза болған хан туралы ел: «Жауызды өлтіріп, халықты азаптан құтқарған кім болды екен» — деп толғана бастайды. Бірінің қылышы, бірінің қанжары, енді біреуінің пышағы қан жалаған талай жігіттер ханды өлтірген өзі екенін айтып қызу талас-тартыс жүріп жатады. Сонда Көгентүптің ата-анасы: «Біздің баламыздан да сұраңдаршы, мүмкін сол білер кім өлтіргенін»,-дейді. Жиналған жұрт адам жіберіп, Көгентүпті алдыртады.
Келген соң, «ханды мен өлтірдім» деп, таласқан талай азаматтарды көріп, Көгентүп ханның неден өлгенін сұрайды. Жүрегінен жаралы болып өлгенін естіген соң: «Онда жүрегін жарып көріңіздер, егер арпаның қылтығы жүрегіне қадалып тұрса, менің атқан оғым, — дейді. Расында да солай болып шығады. Осылайша Көгентүп Оқшы атанады.
Кесене
Оқшы ата кесенесі сазды лаймен күйдірілген кірпіштен тұрғызылған. Фундаменті де күйдірілген кірпіштен 0,8м тереңдікте салынған. Кесене қабырғаларының қалыңдығы 1,1-1,2м. Көпірі 25х25 көлемді күйдірілген кірпіштен салынған. Олардың бүліну себебі лайдың дымқыл сыз тарту себебінен ылғалданған. Шиеліге қарасты Жөлек ауылынан 7 шақырым жерде, теміржол торабында орналасқан. Оқшы Ата 1043 жылы қайтыс болып, қазіргі өз атымен аталатын «Оқшы Ата» мазаратында жерленген.
Валбон (Гондомар)
Валбон (Гондомар) (Valbom (Gondomar)) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Порту округінің құрамына кіреді. Гондомар (Португалия) муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Порту ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Үлкен Порту экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 32.567 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 4,55 км² шамасында. Халық тығыздығы — 3 105,30 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Дору-Литорал провинциясының құрамына кірген.
Исперталь
Исперталь (Yspertal) — Аустриядағы коммуна. Төменгі Аустрия федералды жеріне қарасты Мельк округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1861 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 47.65 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — ME, ресми идентификациялық коды — 3 15 52.
2005 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Карл Мозер саналады.
Тапсырманы толықтыру аймағы
Тапсырманы толықтыру аймағы (Область пополнения задания; job pack area) — тапсырманың жеке кадамына немесе туындайтын тапсырмаға бөлінетін және тапсырманың аяқталуына қарай босатылатын жад аймағы.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Автоген
Автоген ( auto's - өзі, өздігінен; ge'nos — нәсіл, тек; gene's - туған ) — затқа тән табиғи құбылысты атау үшін қолданылатын күрделі сөз. Кейбір газдардың ауада мол жылу бөліп жануы негізінде пайда болған пісірудің бастапқы атауы.
Дереккөздер
Санат:Техника Санат:Машинажасау
Конда-сюр-Тренку
Конда-сюр-Тренку (Condat-sur-Trincou) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Дордонь департаментінде орналасқан. Нонтрон округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 16,54 км² шамасында.
Бұлыңғыр балшықшы
Бұлыңғыр балшықшы, бұлыңғыр тауқұдірет (Tringa ochropus) – татреңтәрізділер отрядының тауқұдіреттер тұқымдасына жататын құс. Республикамыздың барлық облыстарында кездеседі. Орманды, өзектерді, батпақты-сазды жерлерді, шалшықтарды мекендейді. Қанатының ұзындығы 12 – 15 мм, салмағы 70 – 80 г-дай. Денесінің үстіңгі жағы қоңыр, көкірегі мен мойны сұр, теңбіл дағы бар, бауыры ақ болады. Басқа балшықшы құстардан ерекшелігі: құйрығының үстіңгі жағы шымқай ақ, арқасы қара. Бұлыңғыр тауқұдірет – жыл құсы. Наурыз айынан бастап ұялайтын аудандарға ұшып келеді. Жұптасып, ұясын ағаш басына салады. Басқа құстардың да ұяларын пайдалана береді. Көкшіл қоңыр түсті 4 жұмыртқа салады, оны тек мекиені шайқайды. Ұсақ жәндіктермен, жауын құртымен, моллюскілермен қоректенеді. Олар ауыл және орман шаруашылығының зиянкестерін жеп пайда келтіреді. thumb|left
Конда-сюр-Тренку
Коммунаның INSEE коды — 24129, пошта индексі — 24530.
Бұлыңғыр балшықшы
Бұлыңғыр Балшықшы (Tringa ochopus ) – шағын денелі (70-80 грамм, қанатының алымы – 45 см мөлшерінде ) балшықшы. Жоны – жасыл реңті, ұсақ ақ сепкілді қоңырқай қара. Алқымы, Бауыры және құйрық асты – ақ түсті. Құйрық үсті және құйрық өзі де – ақ, алайда құйрықтың ұшына таман екі жалпақ қара жолақтары болады. Оны ұшып жүргенде құйрық үстіндегі ақ реңнің қошқыл жонының айқын қарама-қарсылығы және құйрық шындағы жалпақ қара жолақтары бойыгнша ажыратып тану онша қиын емес. Еуразияның қоңыржай ендігінің үлкен бөлігін мекендйді. Қазақстанда тек қана Батыста және Солтүстікте, сондай-ақ Ертіс маңында ұялайды, дегенмен көбеюге қатыспаған (ұшып жүрген) дарақтар жазда барлық жерде дерлік кездеседі. Ұя салу үшін қандай да бола (тоқтау немесе ағынды) суға тікелей жақын орман шетін ұнатады. Басқа балшықшылардан айырмашылығы – ағаш басына қонақтаумен ғана шектелмей, бөтен ұяларды пайдаланып жиі ұялайды. Салындыды бар болғаны төрт ашық зәйтүн түсті немесе сепкілді қоңырқай түсті жұмыртқалары болады.
Конда-сюр-Тренку
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Дордонь департаментінің коммуналары