cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Гиперген кендер
Гиперген кендер, седименттік кендер, экзогендік кендер – Жер бетіндегі геохимиялық процестердің әсерінен түзілген кендер. Олар Жердің беткі қабатында, бетінде, өзен, көл, теңіз, мұхит астында шөгеді. Гиперген кендердің түзілуіне мех., биохим. процестер әсер етеді. Басында тереңде түзілген, кейін жердің бетіне шыққан тау жыныстары мен минералдар әр түрлі процестердің әсерінен ыдырайды, жіктеледі. Минералдардың ажырауына және шоғырлануына су, оттек, көмірқышқыл газы, әр түрлі қышқылдар әсер етеді. Гиперген кендер 4 генетик. топқа бөлінеді: қалдық, сүзінді (инфильтрациялық), шөгінді және кенқайраңдар. Қалдық кен орындары ерігіш минералдық қосылыстардың бұзылу-тозу қабаттарынан сумен шайылып шыққаннан кейін, онда еруі қиын минералдардың шоғырлануы арқылы түзіледі (темір, никель, марганец, алюминий кендері). Сүзінді кен орындары жер асты суларында еріген минералдық заттардың қуыстарға сүзіліп тұнуынан түзіледі (уран, мыс, күміс, алтын, күкірт кендері). Шөгінді кен орындары теңіз түбінде, суқоймаларында шөгінділердің жиналуынан түзіледі (көмір, жанғыш тақтатастар, мұнай, газ, тұз, фосфориттер, темір, марганец, уран, боксит, мыс кендері, құрылыстық материалдар, саз, әктас, т.б. кендер). Кенқайраңдар борпылдақ шөгінділерде, өзен арнасында, теңіз жағалауларында ауыр әрі қатты, сондай-ақ бұзылу процесіне төзімді саф кентастардың шоғырлануынан түзіледі (алтын, платина, титан, вольфрам, қалайы кендері).
Дереккөздер
Санат:Табиғат
Гидрохимия
Гидрохимия (hydor – су) – сулы ортаның құрамы мен химиялық процестерін зерттейтін ғылыми пән немесе табиғи сулардың химиялық жағдайы туралы ғылым. Гидрохимияның негізгі міндеті — судың химиялық құрамы мен осындай құрамның қалыптасуына әкелетін құбылыстар арасындағы байланысты зерттеу болып табылады.
Гидрохимия – қоршаған ортада биологиялық, химиялық, физикалық процестердің әсерінен жүретін табиғи сулардың химиялық өзгерістерін, оның құрамын, мөлшерін зерттейтін ғылым.
Табиғи су гидросферада (мұхит, теңіз, көл, өзен, бұлақ, су қоймасы, т.б.), литосферада (жер асты сулары), атмосферада (ауадағы су буы) болатындықтан, Гидрохимия оларды зерттейтін ғылымдар – гидрология, гидрогеология, метеорология, мұхиттану, топырақтану, гидробиология, т.б. ғылымдармен тығыз байланысты. Судағы еріген заттардың құрамын, сапасын анықтағанда Гидрохимияда аналит. химияның теориясы мен практикасы, тәсілдері, физ. және физ.-хим. әдістері, құралдары кеңінен қолданылады. Қазіргі Гидрохимия ғылымы табиғи суларды жан-жақты зерттейді: судың еріткіштік қабілетіне орай оның жер қыртысындағы күрделі минералдар кешенімен, атмосферадағы қатты заттармен әрекеттесуін зерттеп, олардың ерігіштігін, судағы формасын, тұрақтылығын, сорбциялық, алмастырғыштық, тотығу-тотықсыздану қасиеттерін, т.б. анықтайды; гидросферадағы зат айналымы мен элементтердің миграциясын зерттейді; табиғи су түрлерінің хим. құрамы мен гидрохим. режимін, олардың физ.-геогр. жағдайларға сай өзгерулері мен тәуелділігін анықтайды. Гидрохимия зерттеу нысанына қарай: жер беті суларының Гидрохимиясы, теңіз Гидрохимиясы, жер асты суларының Гидрохимиясы (гидрогеохимия) болып бөлінеді. Гидрохимия табиғи сулардың өнеркәсіп орындарын, елді мекендерді, қалаларды сумен жабдықтаудың, жер суғарудың, шипалы арасан суларын емдік мақсатта қолданудың жолдары мен тәсілдерін анықтайды.
Гидрохимия - гидросферада жүретін химиялық процестерді зерттеумен айналысатын геохимия бөлімі; мұхиттанудың (мұхит химиясының) немесе құрлық гидрологиясының құрамды бөлігі. Ерітінділерде немесе су нысандарының сулары мен олардың түбіндегі шөкпелерде кездесетін заттардың сандық құрамын, олардың элементар және изотоптық құрамын, физикалық-химиялық және биохимиялық өзгерістерін, пайдалы қазбалардың шөгінді кен орындарының қалыптасуын, теңіз суынан бағалы заттарды алуды, су нысандарының химиялық ластануын зерттейді.
Васасуля
Васасуля — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Омбы облысы, Новосибирск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Васюган өзенінің оң жағалауынан 267 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 15 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Васюган. Өзен саласы — Кеттен Васюганға дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Тэджон
Тэджон — Оңтүстік Кореяның орталығында орналасқан, тікелей орталыққа бағынатын қала, Чхунчхон-Намдо провинциясының әкімшілік орталығы. Оңтүстік Кореяның ғылыми-техникалық астанасы болып саналады. Көлемі бойынша 5 Корея қаласы.
География
Қаланың географиялық координаталары: 36° 10' ~ 36° 29' с.ш. 127° 14' ~ 127° 33' в.д.
Тэджон Сеул қаласынан 167, Пусаннан 294 және Кванджудан 169 км шақырым жерде, Оңтүстік Кореяның орталық бөлігіне орналасқан.
Климаты
Тэджонда ылғал муссонды климат. Қысы салқын және шуақты. Қыстың ұзақтығы шамамен 2 ай, жазы ыстық және жаңбырлы, оның ұзақтығы - 5 ай.
Әкімшілік бөлінісі
Тэджон 5 ауданға ("ку") бөлінген.
Алтай (Глубокое ауданы)
Алтай — Шығыс Қазақстан облысы Глубокое ауданындағы кент, Алтай кенттік әкімдігі орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Глубокое кентінің солтүстік-шығысында 9 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 2130 адам (986 ер адам және 1144 әйел адам) болса, 2009 жылы 2104 адамды (1000 ер адам және 1104 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Глубокое ауданы елді мекендері Санат:Қазақстан кенттері
Хул-Сорты-Юган
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Солтүстік Сосьва өзенінің құйылысынан Салехард қаласына дейін. Өзен саласы — Солтүстік Сосьваға қосылу құйылысынан төмен Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Мехди Тареми
Мехди Тареми (18 шілде 1992, Бушир) — ирандық футболшы, «Порту» клуб мен Иран құрамасының шабуылшысы.
2019 жылы Азия кубогына, 2022 жылы әлем чемпионатына қатысты.
Командалық
«Персеполис»
«Порту»
Сілтемелер
Санат:Иран футболшылары Санат:Иран Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Иранджаван ФК ойыншылары Санат:Шахин ФК ойыншылары Санат:Персеполис ФК ойыншылары Санат:Әл-Гарафа ФК ойыншылары Санат:Риу Аве ФК ойыншылары Санат:Порту ФК ойыншылары
Теледидарлық беру камерасы
Теледидарлық беру камерасы (Телевизионная передающая камера) — объект бейнесін бейнесигналға өзгертуге арналған құрылғы. Негізгі бөліктері: оптикалық жүйе (түрлі линзалар), электрондық-сәулелік беру құралы, жаймалау генераторы, бейнесигналды алдын ала күшейтетін күшейткіш, оператордың бейне іздегіші. Түрлі түсті теледидарлық беру камерасының ішінде үш оптикалық-сәулелік беру құралдары болады. Олардың әрқайсысына объект кескіні үш (қызыл, жасыл, көк) түсті жарық сүзгілері арқылы беріліп, үш монохроматтық бейне сигналы жасалады және үш арна арқылы беріледі.
Дереккөздер
Санат:Электроника
Әмірхан Меңдеке
1979 жыл Қазақ Ұлттық Университетінің филология факультетін бітірген. «Мектеп» баспасында аға редактор, «Қазақ әдебиеті» және «Социалистік Қазақстан» (қазіргі «Егемен Қазақстан») газеттерінде бөлім меңгерушісі, Қазақ радиосының бас директоры, «Қазақ әдебиеті» газеті бас редакторының орынбасары болды, Қазақстан Республикасы Үкіметі аппаратының аға кеңесшісі болып жұмыс атқарды. Қазір «Жас Алаш» газеті бас редакторының орынбасары.
Дереккөздер
Санат:1956 жылы туғандар Санат:Қазақстан жазушылары Санат:Халықаралық Алаш әдеби сыйлығының иегерлері Санат:Түркістан облысында туғандар Санат:Қазақстан әдебиет сыншылары Санат:Қазақстан журналистері
Тұрмағанбет Ізтілеуов ауылы
Тұрмағанбет Ізтілеуов ауылы — Қызылорда облысы Қармақшы ауданындағы ауыл, Дауылкөл ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы – Жосалы ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 45 км-дей жерде, Қурайлы каналының аңғарында орналасқан. Ауыл жерін түгелімен Тұран ойпаты алып жатыр. Оңтүстігінде Қызылқұмның төбелі құмдары орналасқан.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 2347 адам (1205 ер адам және 1142 әйел адам) болса, 2009 жылы 2240 адамды (1138 ер адам және 11102 әйел адам) құрады.
Тарихы
Іргесі 1928 жылы «Талап», «Алға», «Екпін», «Ұмтыл», «Жұлдыз» атты серіктестіктер негізінде құрылған. 1930 жылы ұжымшар, 1933 жылы жерді бірігіп өңдейтін серіктестік (ТОЗ) құрылды. 1937-1938 жылы іріленіп, ұжымшар болып қайта құрылды. 1957 жылы ұжымшар күріш өсіретін кеңшар болып өзгертілді. 1997 жылдан «Тұрмағамбет» ӨК болып аталады. Онда ұн тартатын, күріш ақтайтын цехтар мен диірмендер жұмыс істейді. Ауылдан белгілі ақындар Ешнияз сал, Кете Жүсіп, Тұрмағамбет, Шораяқтың Омары, Жиенбай жырау, т.б. шыққан.
Дереккөздер
Санат:Қармақшы ауданы елді мекендері
Пэна Бланка (Нью-Мексико)
Пэна Бланка (Penа Blanca) — Нью-Мексико штатының Sandoval округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 661 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 17.6 км² шамасында. FIPS коды — 35-55830.
Хёрау
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 247 адамды құрайды (31 желтоқсан 2006 жыл). Алып жатқан жер аумағы 4,19 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 82 045. Муниципалитеттің басшысы — Ренате Хенеман.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Пэна Бланка (Нью-Мексико)
Сыртқы cілтемелер
Санат:Нью-Мексико қалалары
Григорий Васильевич Яровой
Григорий Васильевич Яровой (1916, Изюм ауданы-1988), Социалистік Еңбек Ері (1957).
1932-42 жылдары Осакаров ауданындағы «Передовик» кеңшарының жұмыскері, егіншілер бригадасының бригадирі, ұжымшар төрағасының орынбасары. 1942-43 жылдары Ұлы Отан соғысына қатысты. 1943-1961 жылдары Передовик, Нөвый путь, 19-парт съезд атындағы ұжымшарлардың төрағасы. Тың және тынайған жерлерді игеру кезінде (1954-56) мемлекетке тұңғыш млрд пұттық Қазақстан астығын тапсыру жолындағы күресте жоғары нәтижелерге жетті. 1961-1978 жылдары 19-парт съезд атындағы кеңшардың бөлімше басқарушысы, директоры.
Қазақстан Компартиясы 8-съезінің делегаты.
Ленин, 2-дәрежелі Отан соғысы ордендерімен марапатталған.
Дереккөздер
Санат:1916 жылы туғандар Санат:Изюм ауданында туғандар Санат:1988 жылы қайтыс болғандар Санат:Социалистік еңбек ерлері Санат:Ленин орденінің иегерлері Санат:I дәрежелі Отан соғысы орденінің иегерлері Санат:II дәрежелі Отан соғысы орденінің иегерлері Санат:Қызыл Жұлдыз орденінің иегерлері Санат:Ұлы Отан соғысы саперлері Санат:Осакаров ауданы тұлғалары
Лив тілі
Лив тілі (өз атауы līvõ kēļ «ливтердің тілі» немесе rāndakēļ «жағалаудағы тіл») — ливтердің тілдері, балтық жағасы-фин топ тармағы фин-угор тілдеріне тиесілі. Лив халқының ана тілі, жағдайларға байланысты сөйлесу кезінде жий қолданбайды, бірақ сонда да балтық жағалауындағы елдер әлі де лив тілін зерттеп, оқытады, әсіресе Латвии және Эстония (Тарту).
Қазіргі ливтердің көп бөлігі леттизацияланды. Лив тілі соңғы рет күнделікті өмірде Виктор Бертольдпен (1921—2009) және әйелі Марта-мен (1925—1994) қолданылған. 2012 жылы әлемде оптимисттік көзқараспен қарағанда, лив тілін жеткілікті меңгерген 210 адам бар еді. Лив тілі ана тілі болған, соңғы адам Гризельда Кристинь болды, ұзақ уақыт Канадада болып, 103 жасында 2013 жылы 3 маусымда өледі. .
Тілдің атауы
Либь этнонимы XI ғасырлардан бері көне орыс жазбаларында кездесіп келе жатыр, ал XII ғасырдан латин тілдес немістерде - Livones (Livonia мемлекетінің атауы да осыдан шыққан). Жазбаша атауы, қазіргі таңдағы орыстар секілді «ливтер» өзін-өзі атауы līvõ / lībõ. Өзін-өзі атауының екі этимологиясы бар: оны карел-ливиктермен (livvikoi) байланыстырады және балтық жағасындағы финдер тайпасымен немесе праприбалтық-финдерден шығаратын болсақ *līva (liiva «лай, балшық», liiv «құм»), бұл жағдай ливтердің құмды жағалауларда тұрғандарымен айқындалады. .
Лингвогеография
250px|right|thumb|Ареалы
Ареал
XX ғасырдың ортасында ливтер Курляндияның 20 ауылын мекендеген: Мелнсилс (Mustanum), Колка (Kūolka), Вайде (Vaid), Саунагс (Sänõg), Питрагс (Pītrõg), Кошрагс (Koštrõg), Мазирбе (Ire), Сикрагс (Sīkrõg), Яунциемс (Ūžkila), Лиелирбе (Īra), Микельторнис (Piza), Лужня (Lūž).
Диалект
Бұрында лив тілінде екі негізгі диалект болған: курляндық (курземдық) және салацтық (видземдік, лифляндық). Салац тілі XIX ғасырда жоқ болып кетті. 1846 жылы А. Шёгрен 22 салац диалектін тасымалдаушыны тапқан. 1858 жылы Ф. Видеман 8 қартты тапқан, соңғысы 1868 жылы өлді.
Курлянд диалектісі үшке бөлінеді: шығыс, батыс және орта. Олардың арасындағы айырмашылық үлкен емес. Алғашында әдеби тіл екі нұсқада құрылған (батыс және шығыс диалектілік үшін), 1970-1980 жылдары орта-лив ерекшеліктері әдеби тілден тасталады.
Статус
1991 жылы19 наурызда Латвия Республикасы қабылдаған «Еркін дамуы мен Латвияның ұлттық және этникалық топтардың мәдени автономиясының құқығы туралы» Заң бойынша, ливтерге «Латвия ұлттарының көне және негізгі ұлты» деген құқықтық статус беріледі, ал 1999 жылы 9 қаңтардан бастап лив тілінің статусы мемлекеттік деңгейде орнатылды, Латвия Республикасының 21 желтоқсан 1999 жылы қабылданған заңның 4 беті бойынша «Мемлекет тілі туралы»мемлекет, жергілікті халықтың(автохтон). тілі ретінде лив тілінің сақталуын, қорғалуын және дамуын қамтамасыз етеді.1995 жылдан бастап, лив тілі мен лив мәдени құндылықтары Латвия ұлттық мәдени мұрасына енгізілген.
Жазуы
Бірінші литвалық тілін зерттеушілер А. Шёгрен және Ф. Видеман, лив тілін жазу үшін фонетикалық транскрипциясын қолданды. Ол сондай-ақ 1863 жылы жарық көрген, Лив тіліндегі бірінші басылған кітабында қолданылған.
1920 жылдары шыққан жарияланымдарда, фонетикалық транскрипциясы негізіндегі орфография қолданылған, бірақ эстондық орфография элементтері бар. Сонымен қатар õ әріпі енгізілді.
Лив тілінің алфавиті:
Aa, Āā, Ää,, Bb, Dd, , Ee, Ēē, Ff, Gg, Hh, Ii, Īī, Jj, Kk, Ll, Ļļ, Mm, Nn, Ņņ, Oo, Ōō,, , Õõ, , Pp, Rr, Ŗŗ, Ss, Šš, Tt, , Uu, Ūū, Vv, Zz, Žž.
Ескірген әріптері: Öö,, Yy,.
ț, ḑ, ņ, ļ және ŗ әріптерінің астындағы седиль, дауыссыз дыбыстардың палаталдануын білдіреді. Дауысты дыбыс үстіндегі макрон ұзақтығын білдіреді.
Дауысты
Лив тілінің дауысты дыбыстар жүйесі : Ә дауыстысы екпінсіз буындарда, ɘ дауыстысының алафоны болып табылады. Екеуіде õ әріпімен белгіленеді.
Дифтонгтар екпінді буындарда ғана кездеседі. Олардың барлығы, ie - ден басқа, бәсеңдейтін екпіндер.
Близнак (Бургас облысы)
Близнак (Близнак) — Болгариядағы ауыл. Бургас облысына қарасты Малко-Тырново қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 49 адамды құрайды.
Пошта индексі — 8365. Телефон коды — 05959. ЕКАТТЕ коды — 4412.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бургас облысының елді мекендері
Конка-делла-Кампания
Конка-делла-Кампания (Conca della Campania) — Италиядағы коммуна, Кампания әкімшілік аймағына қарасты Казерта провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1390 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 53 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 26 км² шамасында. Пошта индексі — 81044.
Сыртқы сілтемелер
Кампания елді мекендері
NGC 6717
NGC 6717 — Мерген шоқжұлдызында орналасқан VIII типті шар тәрізді жұлдыздар шоғыры.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1784 жылы 7 тамызда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 6717 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: Pal 9, GCL 105, ESO 523-SC14.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Мерген (шоқжұлдыз)
Нестор Араухо
Нестор Алехандро Араухо Расо (Néstor Alejandro Araujo Razo; 29 тамыз 1991 жыл ) — мексикалық футболшы, қорғаушы.
Командалық
«Сантос Лагуна»
Халықаралық
Мексика-20
Мексика-23
Тродена-нель-парко-натурале
Тродена-нель-парко-натурале (Trodena nel parco naturale) — Италиядағы коммуна, Трентино — Альто-Адидже әкімшілік аймағына қарасты Больцано провинциясында орналасқан.
Нестор Араухо
Командалық
Мексика
Тродена-нель-парко-натурале
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 963 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 48 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 20 км² шамасында. Пошта индексі — 39040.
Нестор Араухо
Сілтемелер
Санат:Мексика футболшылары Санат:Мексика Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Крус Асуль ФК ойыншылары Санат:Сантос Лагуна ФК ойыншылары Санат:Сельта ФК ойыншылары Санат:Футболдан Олимпиада чемпиондары Санат:Мексика Олимпиада чемпиондары Санат:Футболдан Солтүстік Америка чемпиондары Санат:2012 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының чемпиондары Санат:Алфавит бойынша Олимпиада чемпиондары
Тродена-нель-парко-натурале
Сыртқы сілтемелер
Санат:Трентино — Альто-Адидже елді мекендері
Фильтрлік желдеткіш қондырғы
Фильтрлік желдеткіш қондырғы (Фильтро-вентиляционная установка (ФВУ)) — сыртқы ұланған ауаны тазартуға және оны объектілердің ішіне жеткізуге арналған құрал. Кемелерде, ұшақтарда, әскери инженер көлік, көліктік машиналарда және жабық бекіністі қамалдарда жеке құралдарды радиоактивті шаңнан, уландырғыш заттардан, биологиялық құралдардан қорғау үшін қолданылады. Фильтрлік желдеткіш қондырғы желдеткіштен, фильтрден, ауа жіберетін құбырлардан, басқару жүйесінен, аралық реттеу аппараттары мен бақылау-өлшегіш жабдықтардан тұрады.
Теледидарлық дабыл
Теледидарлық дабыл (Телевизионный сигнал). Құрамына синхроимпульстер енгізілген толық бейнесигнал теледидарлық сигнал деп аталады.
Дереккөздер
Санат:Электроника
Vimeo
Танымалдығы
2011-шы жылдың желтоқсан айында Vimeo сайтына 65 миллион адам кірген. Vimeo-ның трафигінің 50% мобильді девайстарға тиесілі.
Видео сапасы
2007-ші жылдың қазан айынын бастап Vimeo HD сапасындағы видео қолдануға мүмкіндік беріп, алғашқы болып HD сапасындағы видеоларды таратуға мүмкіндік берді.
Қауымдастық
Vimeo сайтының инди-фильмдер режиссёрлары мен киносүйерлерден құралған үлкен қауымдастығы бар. Vimeo сайтының қолданушылары "vimeans" деп аталады.
Маринка (өзен)
Маринка — Ресейдегі өзен. Татарстан Республикасы, Башқұртстан Республикасы, Удмуртия Республикасы, Пермь өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы КАС/ЕДІЛ/1804/232/15 орналасқан. Өзен ұзындығы 11 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кама Воткин су торабынан Төменгі Кама су торабына дейін, Буй (бастаудан Карманов су торабына дейін), Иж, Ик және Белая өзендерін қоспағанда. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Маринка (река)
Мырышты дистилляциялау
Мырышты дистилляциялау — мырыш тотығынан мырыш өндіру әдісі. Күйдірілген мырыш концентратынан тұратын шихтаға көмір араластырып, жабық ретортта 1200°с-қа дейін қыздырылады. Көміртектің және көміртек тотығының әсерінен мырыш буы конденсаторда суынып, сұйық мырышқа айналады да, конденсатордан жиі-жиі алынып тұрады. .
Дереккөздер
Санат: Физика Санат: Терминология Санат: Металлургия Санат: Тау-кен ісі Санат: Химия
Жеңіс шыңы
Жеңіс шыңы (Жеңиш чокусу; Пик победы) — Тянь-Шаньдағы ең биік және ең қиыр солтүстікте орналасқан жетімыңдық шың. Абсолюттік биіктігі 7439 метрді құрайды. Шыңның жан-жағын аумақты қалың мұз басқан.
Орналасуы
Қырғыз Республикасындағы Какшаал-Тоо жотасының шығыс бөлігінде, Хан Тәңірі шыңының оңтүстігінде 20 км жерде орналасқан.
Шыңды бағындыру
Шыңның басына тұңғыш рет 1938 жылы альпинистер Л.Гутман, Е.Иванов, А.Сидоренко көтерілді. Кеңес Одағы кезінде ол БЛКЖО-ның 20 жылдығы атындағы шың деп аталды. Шыңның биіктігін дәлірек анықтаған — әскери топографтар экспедициясы (1943).
Дереккөздер
Санат:Қазақстан шыңдары Санат:География
Гиперген минералдар
Гиперген минералдар – Жердің жоғарғы қыртысында төменгі температура және төменгі қысым жағдайында түзілетін минералдар. Гиперген минералдар жеңіл гидраттанады, оңай тотығады. Құрамында сазды минералдар, оксидтер, гидроксидтер, сульфаттар, нитраттар, фосфаттар болады. Гиперген минералдардың түзілуіне климат, тірі организмдер мен органик. заттар, Жер бетінде пайда болатын ерітінділер әсер етеді. Силикатты тау жыныстарының үгілуінен қоңыржай климат жағдайында гидрослюда типті сазды минералдар, ал тропиктік климат жағдайында каолиндік саздар, гидраттар, алюминий оксидтері түзіледі. Гиперген минералдар тас тұзы, гипс, әктас, доломит, боксит, никель кендерін құрайды.
Дереккөздер
Санат:Табиғат
Ябланица (Ловеч облысы)
Ябланица (Ябланица) — Болгариядағы қала. Ловеч облысына қарасты Ябланица қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2 871 адамды құрайды.
Пошта индексі — 5750. Телефон коды — 06991. ЕКАТТЕ коды — 87014.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ловеч облысының елді мекендері
Ақнияз Өтетілеуов
Ақнияз Өтетілеуов (1912ж, Атырау облысы). ҰOC ардагері. Гурьев мұнай техникумын бітірген (1933ж).
Дереккөздер
Санат:Қазақстан мұнайшылары
NGC 2244
NGC 2244 (NGC 2239) — Monoceros шоқжұлдызында орналасқан II3p типті шашыраңқы жұлдыздар шоғыры.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1690 жылы 17 ақпанда Flamsteed John астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 2244 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: NGC 2239, OCL 515, in Rosette nebula.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Monoceros (шоқжұлдыз)
Вогера
Вогера (Voghera) — Италиядағы коммуна, Ломбардия әкімшілік аймағына қарасты Павия провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 38 426 адамды құрайды (2004). Халық тығыздығы 603 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 63 км² шамасында. Пошта индексі — 27058.
Елді мекеннің қамқоршысы — San Bovo.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ломбардия елді мекендері
Иван Карпович Колмыков
Дереккөздер
Санат:Ұлы Отан соғысы Санат:1908 жылы туғандар Санат:Қазақстан Халық Қаһармандары
Есілбай Тәлкейұлы Қадралин
Есілбай Тәлкейұлы Қадралин 1948 жылы Көкшетау облысы Қызылту ауданы Чапаев селосында дүниеге келген. Социалистік Еңбек Ері (1980). Қазақстан Мемлекеттік сыйлығының лауреаты (1997).
Арғын тайпасы Қанжығалы руынан шыққан.
1964-1982 жылдары шопан, жүргізуші, механизатор, 1982 жылдан трактор-егістік бригадасының бригадирі, 1989-1992 жылдары ауылдық кеңестің төрағасы қызметтерін атқарған. Мәскеудегі Дүниежүзі жастарының кездесуіне қатысқан (1972), Берлиндегі Жастар және студенттердің 10-бүкіләлемдік фестивалінің делегаты. 1975 жылы Қазақстан жастары атынан Бирма Республикасында болып қайтты. Қазіргі кезде фермер.
2 мәрте «Ленин», Октябрь революциясы ордендерімен, медальдармен марапатталған.
Уәлиханов ауданы мәслихаты сессиясының 2007 жылдың 24 желтоқсанынан №6-4с шешімімен «Уәлиханов ауданының құрметті азаматы» деген атақ берілді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:1948 жылы туғандар Санат:Уәлиханов ауданында туғандар Санат:Социалистік еңбек ерлері Санат:Қазақстан мемлекеттік сыйлығының иегерлері Санат:Ленин орденінің иегерлері Санат:Қазан төңкерісі орденінің иегерлері Санат:Уәлиханов ауданының құрметті азаматтары Санат:Механизаторлар
IC 2643
IC 2643 — Арыстан шоқжұлдызында орналасқан * (жұлдыз) типті жұлдыз.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
IC 2643 Санат:Арыстан (шоқжұлдыз)
Қазан (Қостанай облысы)
Қазан — Қостанай облысы Ұзынкөл ауданы, Сатай ауылдық әкімдігі құрамында болған ауыл, 2019 жылы таратылды.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Ұзынкөл ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 60 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы ауыл тұрғындарының саны 139 адам (65 ер адам және 74 әйел адам) болса, 2009 жылы 70 адамды (35 ер адам және 35 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Ұзынкөл ауданының таратылған елді мекендері
Дала суыры
Дала суыры, байбак (Marmota bobak) - суыр туысының сүтқоректісі.
Дуранде
Дуранде (Durandé) — Бразилиядағы муниципалитет, Минас-Жерайс штатында орналасқан. Зона-да-Мата мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Маньюасу экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
Дала суыры
Дене ұзындығы 60 см, құйрық 15 см, салмағы 6,5 кг. КСРО да, Еуропада далалық жерлерінде және Солтүстік Қазақстанда эндемик. Тoп түзіп терең індерде жанұясы мен тіршілік етеді. Ін айналасындағы қазылған жер үлкен аймақта өсімдіктер құрамын өзгерте алады. Белсенділігі таңертен және кешке байқалады. 6 айға ұйқыға кетеді. Жылына бір рет 4-5 ұрпақ табады. КСРО Еуропа жағында соңғы уақытқа дейін оба қоздырушысының тасымалдаушы болғанымен қазіргі уақытта қорғаудағы жануар.
Дереккөздер
Санат:Суырлар Санат:Еуразия сүтқоректілері Санат:1776 жылы зерттелген жануарлар
Дуранде
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 7 856 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 217,778 км² шамасында. Халық тығыздығы — 36,1 адам/км².
Тарихы
Қала 1993 жылы құрылған.
Санат:Минас-Жерайс елді мекендері
Ақшабаев Халық Алғалиұлы
Ақшабаев Халық Алғалиұлы (1956 ж. т., Түркістан облысы, Мақтаарал ауданы, Атакент кенті) – мұнайшы. 1994 ж. АқтМУ-ды бітірген. 1973 – 74 ж. Жетібайдағы «Геофизика» мекемесінде жұмысшы, «Мұнайгазбарлау» мекемесінде мастер, бұрғышының көмекшісі, 1976 – 93 ж. УБР бұрғышының көмекшісі, бұрғышы. 1994 жылдан «Бұрғылау» ЖШС-нің ЦИТС бастығы. 3-дәрежелі Еңбек даңқы ордені (1986), ҚР-ның Құрмет грамоталарымен марапатталған.
Жалғызтөбе
Жалғызтөбе — Шығыс Қазақстан облысының Тарбағатай ауданы, Маңырақ ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы – Ақжар ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 31 км жерде, Маңырақ жотасының батысында орналасқан.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 134 адам (63 ер адам және 71 әйел адам) болса, 2009 жылы 53 адамды (28 ер адам және 25 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Тарбағатай ауданы елді мекендері
Кинохроника
Кинохроника - күнделікті өмірдің көкей кесті мәселелерін дер кезінде хабарлайтын кинохабар.
Кинохроника факт жайлы қысқаша дерек не түсініктеме берумен ғана шектеледі. Дегенмен оператор суреткер-публицист ретіндегі өз ойын көркемдік тәсілдері (ракурс, жоспар, кадр композициясы) арқылы бере алады. Кинохроника экранда киножурнал, арнайы шығарылатын немесе тақырыптық хроникалы фильмдер ретінде көрсетіледі. Кинохроника кинорепортаж, киноинтервью, кинокорреспонденция, киноочерк және кинофельетон болып бөлінеді. Телевизиялық кинохроника кино хабардың бірден-бір ұтымды түріне айналып кетті.
Дереккөздер
Санат:Телевидение
Роусмаунт (Миннесота)
Роусмаунт (Rosemount) — Миннесота штатының Dakota округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 21 874 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 91.0 км² шамасында. FIPS коды — 27-55726.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миннесота қалалары
Гиперстен
Гиперстен (грекше һuреrstenos — аса берік) – силикаттар класының пироксендер тобындағы минералдар Химиялық формуласы (FeMg)2[Sі2O6]. Ромбылық сингонияда кристалданады, жеке кристалдары призма пішінді. Түсі жасыл, қара сұр; қаттылығы 5 – 6; меншікі салмағы 3,3 – 3,5 г/см3. Габбронорит тәрізді темірге бай атпа жыныстар құрамында мол кездесетін минерал, кейде пироксен – амфибол, биотит және гранит гнейстерінде кездеседі.Ультранегізді, негізді магмалық жыныстар мен гнейстерде, грануллиттерге кездеседі.
Дереккөздер
Санат:Геология
Йохан Густав Ренат
Йохан (Иоганн) Густав Ренат (швед. Johan Gustaf Renat, 1682, Стокгольм, Швеция Корольдігі - 1 мамыр 1744) — швед әскери қызметшісі әрі картографы. Жоңғария мен Шығыс Түркістанның егжей-тегжейлі картасын жасаған тұңғыш еуропалық ретінде танымал.
Жоңғар тұтқыны мен Швецияға оралуы
Ренат жоңғар билеушілері Цэван-Рабдан мен Қалдан-Сереннің тұстарында 17 жыл (1716-1733) қызметте болған. Оның тікелей қатысуымен Жоңғар хандығында кітап басу орындары, артиллериялық, қару-жарақ, тау-кен өндіру зауыттары ашылды. Тұтқынға түскен шведттер мен орыстардың қызметі жоңғар мемлекетінің маньчжурлармен соғыстарындағы әскери қуатын біршама арттырды. Оның қызметі үшін оған Жоңғариядағы соғыс аяқталғаннан кейін Отанына оралуға уәде берілді. 1733 жылы Ренат ресей елшісі майор Леонтий Угримовпен бірге Мәскеуге оралды. 1734 жылы әйелі Бригитта Шерзенфельд және сыйға тартылған түркітілдес тайпалардан шыққан 3 қызметшілерімен бірге Стокгольмге жетті. 1739 жылы капитан шеніне дейін жетіп, 1744 жылы қайтыс болды..
Жоңғария мен Шығыс Түркістанның картасы
Өзінің жеке бақылаулары бойынша жасалған Жоңғарияның 2 картасы ұзақ уақыт көпшілікке белгісіз болды. 1878 жылы Корольдік кітапханадағы кітапханашының көмекшісі Юхан Август Стриндберг 2 картаның көшірмелерін тауып, оларды Я.К.Грот арқылы Императорлық Орыс Георграфиялық Қоғамына жіберді. 1881 жылы "Ренат карталары" орыс зерттеушісі А.И.Макшеевтің еңбегінде жарық көрді. 10 жылдан кейін карталардың түпнұсқалары Уппсала университетінің кітапханасынан табылды.
Көркем әдебиеттегі бейнесі
Йохан Густав Ренат А.В.Ивановтың «Тобыл» (2017) атты романындағы басты кейіпкелердің бірі.
Сілтемелер
Санат:Картографтар Санат:Швеция картографтары
Анатолий Петрович Дашко
Анатолий Петрович Дашко 1956 жылы 27 ақпанда Лениногорск қаласында туған. Украин. Әкесі - Дашко Петр Михайлович, марқұм. Анасы - Дашко Лидия Артемовна, марқұм.
Алматы құрылыс техникумының сәулет бөлімін (1975) техник-сәулетші мамандығы бойынша; Абай атындағы Қазақ мемлекеттік педагогикалық институтының көркемсурет және графика факультетін (1982) сызу және сурет салу пәнінің оқытушысы мамандығы бойынша бітірген.
Бейнелеу өнерінің жанры - пейзаж. «Таулы Алтай», «Мәскеу маңайы», «Алматы қаласының маңындағы қалалар» және т.б. жұмыс серияларының авторы. Сеул қаласы биенналенің, шығармашылық жұмыстың Бүкілресейлік кермесінің қатысушысы, «Motley Water» тобында жумыс істеген. 80 қалалық, республикалық және өлкелік кермелерге қатысқан, 4 жеке көрмесін еткізген. Жұмыстары КСРО Суретшілер одағында (Мәскеу қаласы), Жылжымалы көрмелер дирекциясында (Алматы қаласы), Германия, Чехия, Англия, Корея, АҚШ, Австралия мемлекеттерінің жеке коллекцияларында сақталуда.
1975-1980 жылдары - Алматы көркемсурет мектебінің сурет, кескіндеме, енер тарихы, мүсін, композиция пәндерінің оқытушысы.
1992 жылдан бері - Абай атындағы Қазақ мемлекеттік педагогикалық институтының оқытушысы. Діни көзқарасы - ұстанымды православ. Хоббиі - компьютер. Сүйіп оқитын әдебиеті - Г.Г. Маркес, К. Кастанеда.
Үйленген. Жұбайы - Дашко Надежда Аркадьевна, «Базис» корпорациясының жобалар бас инженері. ¥лы - Дашко Петр Анатольевич (1980 жылы туған); қызы - Дашко Александра Анатольевна (1989 жылы туған).
Пира (Вы тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вага өзені. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері
Гальвес
Гальвес (Gálvez) — Испаниядағы муниципалитет. Кастилия — Ла-Манча автономды бірлестігіне қарасты Толедо провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Монтес-де-Толедо ауданында (комарка) орналасқан.
Монополдық рента
Барлық экономикалық мектептер монополдық рента категориясы болатынын мойындайды. Оның негізін сирек сапасы болатын өнімнің сатылатын монополдық бағасы құрайды. Мысалы, қатты бидайлардың сапасы. Осы бидайдың ұнынан ерекше сапасы бар нан шығарылады. Немесе, шараптардың ерекше сорттары. Осы ауыл шаруашылық өнімдерінің нарықтағы ерекше орны, оларды монополдық бағамен сатуға мүмкіндік береді.
Бисенғали Өтеулиев
Бисенғали Өтеулиев (1896-1966, Атырау облысы) - мұнайшы.
Монополдық рента
Сирек кездесетін ауыл шаруашылық өнімдерінің монополдық жоғары бағасы, олардың қоғамдық өндірістік бағасына тәуелді болмайды. Ол баға, сатып алушының осы өнімге жоғары баға төлей алатын қабілетімен белгіленеді. Сөйтіп, монополиялық рента, тек қоғамдық өндіріс бағасынан ғана емес, барлық ауыл шаруашылық өнімдерінің бағасынан артық шығын болып табылады.
Бисенғали Өтеулиев
Дереккөздер
Санат:1896 жылы туғандар Санат:1966 жылы қайтыс болғандар Санат:Атырау облысында қайтыс болғандар Санат:Қазақстан мұнайшылары Санат:Ленин орденінің иегерлері
Монополдық рента
Монополдық рентаның түрлерінің біреуіне сиректік рента жатады. Бұған қарсы бәсекенің ешбір амалы болмайды. Спорт жұлдыздарының, топмодельдердің, атақты музыканттар мен ұлы хирургтардың, бірегей жүзім бағының меншік иесінің және әлемдегі жалғыз ем көзінің иесінің т.с. табысының ауқымды көлемін осы рента құрады. Теория бағытынан рентаны төлеу ресурстарды оптималды орналастырудың қажетті шарты емес. Бір жақтан, сыйақы төмендігіне қарамастан музыкант немесе хирург бәрібір жұмысын тастап кетпейді.
Басқа жақтан, тым жоғары табыс бәрібір бірегей қасиеті болатын игіліктер мен қызметтердің өндірісінің өсуін ынталандыра алмайды, өйткені бұлардың ұсынысының шектелгені абсолюттік болады.
Рентаны қойнауынан пайдалы қазыналар шығатын жердің, немесе, үстінде құрылыс жасалған жердің, меншік иелері де алады.
Кен шығаратын өнеркәсіп рентасы, жер рентасы сияқты пайда болады. Жер қойнауынан шығатын өнімдердің индивидуалдық өндірістік бағасы әр түрлі болады, ал сатылғанда олар нашар өндірістік жағдайдағы өндірістік бағамен өткізіледі. Осының нәтижесінде жақсы және орташа рудниктер, шахталар т.б. түсетін үстеме пайда жер иесі алатын дифференциалдық рента болып табылады.
Егер шахта немесе рудник таусылмайтын емес болса, онда бұлардан келетін табыс қойманы пайдалану құқығының жартылай төлемі және жартылай рента болып табылады. Рентадай емес, осы минималдық төлем өнімнің әрбір бөлшегіне, оның шекті немесе шекті еместігіне қарамастан, жасалатын шығыстар құрамына тікелей жатады.
Жер иелері үйлер, ғимараттар, құрылыстар орнатуға арналған жер учаскелерінен арендалық төлем алады. Құрылыс учаскелерінен түсетін рентаның ерекшелігі сол, оның мөлшеріне, орналасқан орны жөніндегі дифференциалдық рента басым ықпал жасайды. Құрылыс жүргізуге дайындалған учаскенің жиынтық құны, осы учаскені барлық құрылыстардан тазартып, оны еркін нарықта сатқандағы құнға тең болады. Құрылыс учаскесінің жылдық құны ағымды процент ставкасы бойынша белгіленген, нарықтық баға қамтамасыз ететін, табыс болып есептеледі. Осының құны, орналасқан орын арқылы ренталық табыстан артық болады.
Экологиялық рентаның орны ерекше. Адамдардың өмір сүруінің экологиялық жағдайлары бірдей болмайды. Табиғи сфераның сапасы, өмір сүру сферасының ластану дәрежесі, оны жайлы жақсыландыру, т.б. — осылар экологиялық рентаның пайда болу шарттары болып табылады. Олардың әр түрлі болып жіктелуі адамның өмір сүру жағдайларын ұдайы өндіруге жұмсалатын қаражаттар мөлшерінің бірдей болмауын белгілейді. Адамдардың әл-ауқаты тең болған жағдайда жақсы регион, аймақтарда өмір сүру дәрежесі елеулі жоғары болады. Табиғаттың (өмір сүру ортаның) сапасы төмендеген сайын, әл-ауқатқа жұмсалатын қаражаттардың құны, «тұтыну қоржынының» құны өсе түседі.
Экологиялық, рента жақсы табиғаттық және экономикалық жағдайларда (жақсы дамыған инфрақұрылым, жолдар жүйесі) орналасқан жердің арендалық төлемінің жоғары болуы арқылы белгіленеді. Осы рентаның ауыл шаруашылық рентамен оргақ қасиеттері өте мол болады.
Экологиялық рента сәйкес келетін нарықтар арқылы жер учаскелерінің, тұрғын үйдің, еңбек ресурстарының нарықтары арқылы, яғни арендалық төлем (мұның ішінде рента) осы территорияда өндірілетін тауарлар немесе қызметтердің бағасына жатқызылады. Сондықтан меншік иелері арендаторлар келісім шартты жасағаннан кейін учаскенің экологиялық сипаттарын жақсартуға тырысады. Өйткені қоршаған ортаның ластануы қозғалмайтын мүліктің құнын төмендетеді. Сонымен, рента дегеніміз жақсы экологиялық жағдайдағы жерлерді пайдалану үшін жер иесіне төленетін баға болып табылады.
Дереккөздер
Санат:Құқық Санат:Заң Санат:Банк терминдері Санат:Экономика Санат:Терминология Санат:Бизнес
Дэвид Бейтс
Дэвид Роберт Бейтс (David Robert Bates; 5 қазан 1996 жыл, Керколди, Шотландия) — шотландиялық футболшы, Шотландия Ұлттық футбол құрамасы мен "Гамбург" (Германия) клубының қорғаушысы. Ұлттық құрама сапында тұңғыш рет 2018 жылы 17 қараша күні Албанияға қарсы ойында (УЕФА Ұлттар Лигасы) алаңға шықты.
Гальвес
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 3442 адамды құрайды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Толедо елді мекендері
Дэвид Бейтс
Сілтемелер
Санат:Шотландия футболшылары Санат:Шотландия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Рэйт Роверс ФК ойыншылары Санат:Ист Стерлингшир ФК ойыншылары Санат:Брихин Сити ФК ойыншылары Санат:Рейнджерс ФК ойыншылары Санат:Гамбург ФК ойыншылары Санат:Шеффилд Уэсндей ФК ойыншылары
Федор Васильевич Константинов
Дереккөздер
Санат:1910 жылы туғандар Санат:Социалистік еңбек ерлері
Пэнаско (Нью-Мексико)
Қала тұрғындарының саны 572 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 3.1 км² шамасында. FIPS коды — ?.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Нью-Мексико қалалары
Тірілей жұмыртқалау
thumb|200px|Тірілей жұмыртқалау Тірілей жұмыртқалау (Яйцеживорождение) — жануарлардың жетілген ұрығы бар жұмыртқа тууы. Ұрық аналық организмнен қосымша қөрек алмайды. Бұл омыртқасыздарға (көптеген кенелер, бітелер және тағы басқа) және омыртқалы жануарларға (кейбір балықтарға, жорғалаушыларға — кесірткелерге, су жыландарына, кәдімгі сүр жыланға, теңіз жыландарына) тон.
Дереккөздер
Санат:Физика
Калинино (Шығыс Қазақстан облысы)
Калинино — Шығыс Қазақстан облысы Глубокое ауданы, Алтай кенттік әкімдігі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Глубокое кентінің солтүстік-шығысында 11 км-дей жерде.
Вачев (өзен)
Вачев — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Омбы облысы, Новосибирск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы КАР/ОБЬ/2169/174/59 орналасқан. Өзен ұзындығы 24 км-ді құрайды.
Калинино (Шығыс Қазақстан облысы)
Дереккөздер
Санат:Глубокое ауданы елді мекендері
Вачев (өзен)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Васюган. Өзен саласы — Кеттен Васюганға дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Қаражанбас газ-мұнай кен орны
Қаражамбас газ-мұнай кен орны — Тұран тақтасының Оңтүстік Бозащы ойысымының солтүстік-батыс шетіндегі ірі газ-мұнай кен орны. Маңғыстау облысында, Қаламқас мұнай кәсіпшілігінен оңтүстік батыста 40 км жерде орналасқан. Кен орны 1974 жылы ашылған.
Геологиялық құрылымы
Кен орны ендікке жуық бағытта созылған амплитудасы 100 м, қалпы өзгерген брахиантиклин қатпардан орын алған. Қанаттардың еңістеу бұрыштары жайпақ (2-400), солтүстік қанат оңтүстік  қанаттан тікшіл келеді. Ендікке жуық бағыттағы жыртылу бұзылысттары құрылымның өсіне жуық бөлігін алып жатыр. Бұлардың амплитудасы 16 м-ге жетеді, лықсыту жазықтығы солтүстікке қарай еңістенген. Тарамдалушы шағын амплитудалы жарылымдар тобы брахиантиклинді 7 блокқа дербестеген. Белгілі болған өнімді горизонттардың 5-уі неоком (А, Б, В, Г, Д горизонттары) 2-уі ортаңғы юраның бат жікқабатының шөгінділерінде (Ю-1 және Ю-2 горизонттары) орналасқан. Олардың жатыс тереңдіктері 228-466 м-де. Жатындар қойнаукаттық күмбездік, тектоникалық тұрғыдан қалқаланған, [юра жатындары қойнауқаттық, стратиграфиялық тұрғыдан қалқаланған.
Жатыс сипаты
Жатындардың, бәрі мұнайлы, тек бір блокта ғана газ-мұнай жатыны бар. Жинауыштар құмтастар мен алевролиттерден құралған, бұлардың ашық кеуектілігі 27-29%, өтімділігі 0,0136-0,351 мкм2. Қалыңдығы 2-126 м-ге дейінгі сазды таужыныстар жапқыш рөлін атқарады. Блоктардағы мұнай жатындарының биіктіктері 3,9-75,4 м-ге дейін өзгереді. Жатындардың жалпы қалыңдығы 1,5-26,1 м аралығында, тиімді  қалыңдығы 4-18,6 м, мұнайға  қаныққан  қалыңдығы 2-14,6 м. Газ-мұнай жатындарындағы жинауыштардың газға қаныққан қалыңдығы 2,4 м.
Қанығу сипаты
Мұнайға қанығу коэффициенті 0,63-0,75. Мұнайдың тығыздығы 939-944 кг/м3,1,6- 2,2% күкірт, 0,7-1,4% парафины бар, шайыры мол. Блоктардағы бастапқы қойнауқаттық қысымдар 3-5,75 МПа аралығында, температура 25°С-тан 37°С-қа дейін өзгереді. Мұнайлардың шығымы 1,2-76,8 м3/тәу-кедейінгі шаманы құрайды.
Фатувиль-Грестен
Фатувиль-Грестен (Fatouville-Grestain) — Франциядағы коммуна. Жоғарғы Нормандия аймағына қарасты Эр департаментінде орналасқан. Берне округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 10,26 км² шамасында.
Қаражанбас газ-мұнай кен орны
Құрамы
Құрамында ванадий мен никельдің болуы осындағы мұнайлардың өзіндік ерекшелігі болып табылады. Неоком өнімді горизонттарының мұнайларында еріген газдар құрамы жағынан әртүрлі, "А" горизонтында олар ауыр, этан ұстаушы. Ауыр көмірсутектердің мөлшері 13%-ға жуықтайды, метандық құраушысы 86,1%. 1% азот бар екендігі белгілі болды. "Б" горизонтында ілеспе газ құрамы жағынан жеңіл, ауыр көмірсутектердің мөлшері 8,6%-ға дейін төмендейді, азот мөлшері 5%-дан аз, метандық  құраушысы 89,1 %-ға дейін жоғарылайды, азот мөлшері 5,1%-ға дейін көтеріледі. Қойнауқаттық сулар химиялық құрамы жағынан хлоркальцийлі типті әлсіз тұздықтарға жатады, тығыздығы 1030 кг/м3, минералдылығы 40-76 г/л, бром, бор, йод микроэлементтерінің мол концентрациясы анықталды. Жатындардың режимі суарынды. Кен орны1980 жылдан игерілуде.
Дереккөздер
Санат:Маңғыстау облысы кен орындары Санат:Қазақстан мұнай кен орындары
Фатувиль-Грестен
Коммунаның INSEE коды — 27233, пошта индексі — 27210.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 723 адамды құрады. Халық тығыздығы — 70,47 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эр департаментінің коммуналары
Сәлім Меңдібаев
Сәлім Меңдібаев - 1946 жылы 5 шілдеде Қостанай облысы, Меңдіқара ауданы, Ақсуат кентінде туған.
1969 жылы Қазақ Ұлттық Университетінің журналистика факультетін бітірген. 1971 жылдан бастап Қостанай облыстық «Қостанай таңы» газеті редакциясында еңбек етті. 1979 жылы Алматы жоғары партия мектебін сырттай оқып бітірді. 1996 жылдан бері А. Байтұрсынов атындағы Қостанай Мемлекеттік Университетінің журналистика факультетінде ұстаздық етеді. 1999 жылдан бастап «Қостанай таңы» газеті Бас редакторының бірінші орынбасары.
Еңбектері
«Жүрек лүпілі» (1998), «Еменнің айыр бүтағы» (2001), «Мөпмөлдір дүние» (2003), «Ілияс Омаров» (2003), «Еркімбайдың Сұлтаны» (2009), «Терең тамыр» (2009) сияқты кітаптары жарық көрген.
«Әскери ерлігі үшін», «Еңбектегі ерлігі үшін», «Тың және тыңайған жерлерді игергені үшін», «Еңбек ардагері», «Қазақстан Республикасының Тәуелсіздігіне — 10 жыл» медальдарымен, Қазақ КСР Жоғарғы Кеңесінің Құрмет Грамотасымен марапатталған. Қазақстанның Құрметті журналисі (2008), Қазақстан Журналистер одағы сыйлығының лауреаты (2005), Қостанай облысы әкімі сыйлығының, «Қазақ тілі» қоғамының «Ұлтжанды азамат» сыйлығының иегері.
Дереккөздер
Санат:1946 жылы туғандар Санат:Қазақстан жазушылары Санат:Меңдіқара ауданында туғандар Санат:Қазақстан журналистері
Теледидарлық жаймалау
Теледидарлық жаймалау ( Телевизионная развертка) — оптикалық бейнені бейнесигналға өзгерту процесінде электрондық-сөулелік беру құралының нысанасы бойынша немесе бейнені қайта жаңғырту процесінде — кинескоп экраны бойынша электрондық сөуленің (таңбаны) белгілі бір заң бойынша орын ауыстыруының периодты процесі. Қ.: Кадровая развертка — кадрлық жаймалау; строчная развертка — жолдық жаймалау.
Дереккөздер
Санат:Электроника
Ерұлан Кенжебекұлы Жамаубаев
Ерұлан Кенжебекұлы Жамаубаев (25 наурыз 1974, Алматы облысы) — қазақстандық мемлекеттік қайраткер, 2020 жылдан бері Қазақстан Республикасының Қаржы министрі.
Өмірбаяны
1974 жылы 25 наурызда Алматы облысында туған. 1995 жылы Қазақ мемлекеттік басқару академиясын «Қаржы және кредит» мамандығы бойынша, 2009 жылы Қазақ экономикалық университетін «Іскерлік әкімшілендіру магистрі» мамандығы бойынша тәмамдаған.
Сілтемелер
Санат:Қазақстан қаржы министрлері
Біртектілендіру (химия)
thumb|right|200px|Жоғары қысым арқылы химиялық затты біртектілендіру құрылғысы Біртектілендіру (Homogenization, : homos, бірдей + genos, тек, яғни "біртекті") - әртекті (гетерогенді) жүйенің біртекгі жүйеге айналу болып, екі өзара ерімейтін сұйықтықтардың біртектіленген қоспасын жасау үпроцесі.
Дереккөздер
Санат:Геология Санат:Физика Санат:Металлургия Санат:Тау-кен ісі Санат:Химия
Әуе шабуылына қарсы қорғаныстың кезекші құралдары
Әуе шабуылына қарсы қорғаныстың кезекші құралдары — әуе кеңістігін бұзушыларға және қарсыластың тұтқиылы әуе шабуылына тойтарыс беру үшін дереу қимыл жасау дайындығында тұратын әуе шабуылына қарсы корғаныс күштері мен құралдары (зениттік, ракеталық, радиотехникалық, авиациялық құралдар және т.б.).
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
NGC 6713
NGC 6713 — Лира шоқжұлдызында орналасқан S0 типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1864 жылы 3 тамызда Альберт Март астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 6713 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 62487, UGC 11365, ZWG 201.38, KAZ 497, IRAS18489+3353.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Лира (шоқжұлдыз)
Хюден
Хюден (Chüden) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет. Зальцведель ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 482 адамды құрайды (31 желтоқсан 2006 жыл). Алып жатқан жер аумағы 19,97 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 81 090. Муниципалитеттің басшысы — др. Ульрих Унгевиккелль.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Тубре
Тубре (Tubre) — Италиядағы коммуна, Трентино — Альто-Адидже әкімшілік аймағына қарасты Больцано провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 981 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 22 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 45 км² шамасында. Пошта индексі — 39020.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Трентино — Альто-Адидже елді мекендері
Ахаус
Ахаус (Ahaus) — Германия Федеративтік Республикасының Солтүстік Рейн-Вестфалия жерінде орналасқан қала. Мюнстер әкімшілік округіне бағынады. Боркен ауданының құрамына енеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Солтүстік Рейн-Вестфалия елді мекендері
Мартьяновка
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кама Воткин су торабынан Төменгі Кама су торабына дейін, Буй (бастаудан Карманов су торабына дейін), Иж, Ик және Белая өзендерін қоспағанда. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері