cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Қазақстан халық санағы (2009)
Сыбайлас жемқорлық және бұрмалану
thumb|right|300px|Қазақстандық 2009 жылғы халық санағы бейнелемесі бар қалалық автобус. [[Алматы]] Халық санағын өткізуге 1,144 миллиард теңге бөлінді, оның тек 379 миллион теңгесі (жалпы соманың 33 %) тікелей мақсатқа игерілді, қалған қаржыны агенттік шенеуніктері мен жеке кәсіпорын басшылары жымқырған. Халық санағы бюджетінен бөлінген қаржыны жымқырды деп айыпталған ҚР статистика агенттігінің басшысы Анар Мешімбаева қашып, іздеу жарияланған болатын. Оны Ресейден экстрадициялады, 7 жыл бас бостандығынан айырылып, бірақ 4 жылын ғана өтеген. Оның орынбасарлары Нұрман Баянов пен Бірлік Меңдібаев, сондай-ақ белгілі қазақстандық кәсіпкер Серік Тұржанов та қамауға алынып, қаржы жымқырды деген айып тағылды.
Әскери-инженерлік өнер
Негізгі қызметі
Әскери-инженерлік өнер жерді инженерлік барлау (миналардан тазарту), әскерлер мен объъектілерді бүркеу, далалық қорғаныс құрылыстарын, тосқауыл, өткел-көпірлер салу, жол жөндеу, әскерлерді сумен жабдықтау т.б. мәселелермен айналысатын әскери-инженерлік істің негізгі әдіс-тәсілдерін жетілдіреді. Оперативтік өнер мен тактикалық міндеттерге сәйкес, Әскери-инженерлік өнер ұрыс пен операцияларды инженерлік жағынан қамтамасыз ету шараларының орындалу тәртібін анықтап, оған қажетті күш пен құрал-жабдықтар мөлшерін белгілейді. Әскери-инженерлік шараларды барлық әскер түрлері жүзеге асырады. Ал арнаулы иинженерлік қару-құралдарын қолдануды қажет ететін күрделі әскери-инженерлік шаралар мен жұмыстарды арнайы дайындалған инженерлік әскерлер атқарады.
Қазақстан халық санағы (2009)
Сыбайлас жемқорлық және бұрмалану
Халық санағының алғашқы алдын ала қорытындысын 2009 жылы сәуірде Қазақстан үкіметінің басшысы Кәрім Мәсімов жариялаған болатын, бұл ретте халық саны 16 миллион 304 мың 840 адамды құраса, елдегі қазақтардың үлесі 67 % құраған (бұл шам. 10,9 млн адамды құрады). 2009 жылдың 1 қыркүйегінде Қазақстан Президенті Н.Ә.Назарбаев ел халқына жолдауында қазақтардың үлесін жаңа бағалауды – 65% деп атады (бұл шам. 10,7 млн адамды берді).
Әскери-инженерлік өнер
Қазақ елінде қолданылуы
Қазақ халқы ерте заманда инженерлік өнерді кеңінен қолданған. 6-12 ғасырларда Құлан, Меркі, Ордакент, Отырар, Таран, Баласағұн, Сығанақ сияқты Қазақстанның ескі қалаларында мықты қорғаныс құрылыстары, зәулім шолу мұнаралары бар қамалдар салынып, қорған айналасына терең ор қазып, оны сумен толтырған. Жоңғар қалмақтарының шапқыншылығы кезінде (қ. Ақтабан шұбырынды, Алқакөл сұлама) Жетісу қазақтары тау шатқалдарын берік қорғанысқа айналдырып, жауға тұтқиылдан күйрете соққы берген. 19 ғасырда Қоқан, Хиуа хандарының басшылығына тойтарыс бергенде, Сыр бойында көптеген асарлар мен қорғандар салынды.
Қазақстан халық санағы (2009)
Сыбайлас жемқорлық және бұрмалану
Санақтың алдын ала қорытындылары 2010 жылдың 4 ақпанында Назарбаевтың ең болмағанда алдын ала қорытындыларды жариялау туралы өткір талабынан кейін белгілі болды. Осы нәтижелер бойынша ел халқының жалпы саны 16 004,8 мың адамды (яғни, бұрын жарияланғаннан тура 300 мыңға аз) құраса, қазақтардың жалпы халықтағы үлесі 63,1 % (немесе 10,1 млн адам) құрады.
Әскери-инженерлік өнер
Қазіргі таңдағы дамуы
Советтік Әскери-инженерлік өнер орыс Әскери-инженерлік өнерінің бай тәжірибесін игеріп, оны дамытты. Азамат соғысы жылдары Советтік Әскери-инженерлік өнер маневрлік жағдайда бекініс жасап, шабуыл қимылдарын жабдықтаудың жаңа тәсілдерін меңгерді. Кейін әскерлердің толық моторлануына байланысты инженерлік жабдықтаудың жаңа негізі жасалды. Бұған көрнекті советтік әскери инженері генерал-лейтенант Д. М. Карбышевтің сіңірген еңбегі зор. Ұлы Отан соғысының (1941-1945) барысында Әскери-инженерлік өнер майдан шебінде, қорғаныс және шабуыл әрекеттерінде әр түрлі кедергі-тосқауылдарды тиімді пайдалану теориясы мен практикасын жетілдірді. Соғыстан кейінгі жылдары Әскери-инженерлік өнер еліміздің өндірістік-техникалық базасы мен совет ғылымының даму дәрежесіне сай өркендеп келеді.
Қазақстан халық санағы (2009)
Сыбайлас жемқорлық және бұрмалану
2009 жылғы халық санағы материалдарын өңдеу бұл жұмыстарды қаржыландырудың жоқтығынан кешіктірілуде. Бұл туралы Қазақстан Республикасы Статистика агенттігінің төрағасы Әлихан Смайылов мәлім етті: «Әзірше шешімін таппаған ең маңызды мәселе – ағымдағы жылғы санақ деректерін өңдеуді қаржыландыру мәселесі. Таралымын көбейтуге, баспаханалық қызметке, статистикалық жинақтардың таралымын көбейтуге небәрі 19 млн теңге бөлінді. Бізде деректерді өңдеуге және шығатын кестелерін алуға, оны әрі қарай таралымын көбейтуге ақша қарастырылмаған»
Әскери-инженерлік өнер
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Қазақстан халық санағы (2009)
Сыбайлас жемқорлық және бұрмалану
Демограф, Орталық Азия университетінің ректоры Мақаш Тәтімов 2009 жылғы халық санағының сапасына сыни баға береді: ...Мен халық санағының БҰҰ нұсқауларын бұзумен жүргізілгенін білемін, сондықтан ол өзінің ғылыми құндылығын және ғылыми талдауға жарамдылығын жоғалтты. Есептегіш сауалнамаға нақты сұхбат алған адамның деректерін емес, ауадан ақпаратты енгізгенде, ешқандай әділдік туралы сөз болуы мүмкін емес екендігін түсіну керек. Ал өткен санақта мұндай фактілер болды. Сондықтан демография саласының мамандары үшін осылайша жүргізілген санақ науқаны бұрмалау көлемі жағынан қызық болуы мүмкін. Бәлкім, біз қазақстандық қоғамның шынайы көрінісі емес, теріс көрініс алғанымызды дәлелдеу мен үшін қиын емес...
Дереккөздер
Санат:Қазақстандағы халық санағы
Мезосапробтар
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Биология
Операторлар
Операторлар – берілген жүйені сипаттайтын функцияны түрлендірудің математикалық түрлі операцияларын (алгебралық, дифференциалдық, интегралдық, т.б.) жасайтын математикалық өрнек.
Қолданылуы
Физикада әрбір динамикалық шамаға бір математикалық оператор сәйкестеледі. Операторлардың математикалық жолмен жан-жақты зерттелген түрі – Гильберт кеңістігіндегі сызықтық түрі. Мұндай сызықтық Операторлардың өздік мәні сол оператор сипаттайтын физикалық шаманың өзіне тең, ал оператордың өздік функциясы – зерттеп жатқан жүйені сипаттайтын функциялардың толық жинағы болып табылады.
Дереккөздер
Санат:Физика
Жайлы (көл)
Жайлы – Атырау облысы Жылыой ауданындағы көл. Жем өзенінің жайылмасында орналасқан.
Дереккөздер
Санат:Жылыой ауданы көлдері Санат:Жем су алабы
Клайнрайнпрехтсдорф
Клайнрайнпрехтсдорф (Kleinreinprechtsdorf) — Аустриядағы жәрмеңке. Төменгі Аустрия федералды жеріне қарасты Хорн округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1048 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 21.16 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — HO, ресми идентификациялық коды — 3 11 20.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Аустрия елді мекендері
Амфодонтоз
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Патология
Терістік
Терістік (Терістреу) (Инверсия (отрицание); inversion) — берілген мәнді қарама-қарсы шамаға алмастыру. Математикалық логикада бір орынды бульдік операция, оның нәтижесі бастапқы берілген шамасына қарама-қарсы мөн болып келеді.
Қазақ халқы және басқа да көшпелі мұсылман халықтары терістік деп солтүстікті атайды. Түрік халықтары мұсылман дініне өтпей тұрып, шығысқа бағытталып көк Тәңіріне сыйынған кезде терістік немесе теріскей деп батыс бағытты айтатын болған.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Inversion
Жетісай (футбол клубы)
Жетісай футбол клубы — 2023 жылы Жетісайда құрылған қазақстандық футбол клубы. Қазір Қазақстан екінші лигасында өнер көрсетеді.
Тарихы
2023 жылы екінші лигада ойнады. Сол жылы Қазақстан кубогына қатысып, "Тұран", "Түркістан", "Хан Тәңірі" клубтарымен бір топқа түсті. Үш қарсыласынан жалпы 0:10 есебімен ұтылды да, соңғы орында қалып, топтық кезеңнен аса алмады.
Сілтемелер
Санат:Қазақстан футбол клубтары
Вэн-Яха (Тирва-Яха тармағы)
Вэн-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Тирвы-Яха өзенінің сол жағалауынан 22 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 54 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь кірмесі су алабының батыс бөлігіндегі өзендер. Өзен саласы — Солтүстік Сосьваға қосылу құйылысынан төмен Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері
Пузя
Пузя — Ресейдегі өзен. Киров облысы, Нижегород облысы, Марий Эл Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Лаж өзенінің сол жағалауынан 19 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Санта-Инес (Мараньян)
Санта-Инес (Мараньян) (Santa Inês) — Бразилиядағы муниципалитет, Мараньян штатында орналасқан. Батыс Мараньян мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Пиндаре экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
Тарихы
Қала 1967 жылы құрылған.
Санат:Мараньян елді мекендері
Анартастар
Сілтеме
Санат:Минералдар
Сен-Вер
Сен-Вер (Saint-Vert) — Франциядағы коммуна. Овернь аймағына қарасты Жоғарғы Луара департаментінде орналасқан. Бриуд округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 20,67 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 43226, пошта индексі — 43440.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 107 адамды құрады. Халық тығыздығы — 5,18 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жоғарғы Луара департаментінің коммуналары
Мәліметтер моделін түрлендіру
Мәліметтер моделін түрлендіру (Преобразование модели данных; data model conversion) — мәліметтерді анықтау тәсілдерінің өрнегі және олармен мәліметтердің бір моделіне басқа модель тәсілдері арқылы әрекет жасау.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Патернализм
Патернализм (paternus – әкелі, отандық) – фирма деңгейіндегі әлеуметтік-еңбек қатынастарын реттеу нысаны ; кәсіпкерлердің өз жұмыскерлеріне көрсететін қамқорлығы мен қайырымдылығында байқалатын еңбек қатынасы аумағындағы идеология және әлеуметтік тәжірибе.
Мағриб
оңға|нобай|240px|Мағрип
Мағриб (المغرب العربي ) — Солтүстік-Батыс Африка өңірінің дәстүрлі аты.
Патернализм
Дереккөздер
Санат:Әлеуметтану
Мағриб
Тарихы
оңға|нобай|140px|Араб Мағриб Одағы елдерінің белгісі Бұл атау араб тілінде осы күнге дейін сақталған. Әлі күнге дейін араб тілінде Марокконы осылай атайды. Дәстүр бойынша, Мағриб оңтүстігінде Сахара Атласы мен солтүстігінде Атлантика немесе Жерорта теңізі жағалауы арасындағы жерді, яғни Марокко, Алжир мен Тунистің солтүстік бөліктерін атайды.
Қазіргі уақытта Мағриб ұғымы саясатта кең мағынаға ие болды (Үлкен Мағриб деп аталатын) және оған (батыстан шығысқа қарай): Батыс Сахара, Мауритания, Марокко, Алжир, Тунис, Ливия кіреді. Орта ғасырларда «Мағриб» ұғымына мұсылмандық Испания (Андалусия) және Жерорта теңізінің батыс бөлігіндегі (Балеар аралдары, Сардиния, Сицилия) бұрынғы Араб халифатының басқа да иеліктері кірді.
Бұл мемлекеттер арабтардың жаулап алу кезеңінде «әл-Мағриб» жалпы атауын алды. Араб тілінен аударғанда әл-Мағриб - «күн бататын ел» немесе «Батыс». Әл-Машрыққа қарсы тұжырымдама, яғни «Шығыс».
1956 жылы Марокко мен Тунис тәуелсіздік алғаннан кейін Марокко королі V Мұхаммед пен Тунис премьер-министрі Хабиб Бургиба «Ұлы Араб Мағрибі» аймақтық бірлестігін құру идеясын ұсынды.
Танжерде (1958) және Рабатта (1963) бірқатар Мағриб елдерінің конференциялары бірігу мәселесі бойынша өткізілді.
Марокко, Алжир, Тунис, Ливия экономика министрлері кіретін Мағриб елдерінің тұрақты кеңес беру комитеті 1964 жылы құрылды. 1964-1968 жылдары комитет жанынан салалық комиссиялар құрылып, Мағриб елдері арасында экономиканың түрлі салаларында ынтымақтастық туралы бірқатар келісімдерге қол қойылды. Ливия 1970 жылы Мағрибтің барлық аймақтық ұйымдарынан шықты. Сол жылдан бастап Мауритания комитетке бақылаушы ретінде қатысады.
1989 жылы ақпанда Алжир, Марокко, Тунис, Ливия және Мауритания басшылары жаңа аймақтық саяси және әкімшілік ұйым - Араб Мағриб Одағын (АМО) құру туралы келісімге қол қойды.
Әдебиет
Санат:Африка елдері Санат:Араб елдері Санат:Солтүстік Африка тарихы
Тарату (бизнес)
Тарату — маркетинг кешеніне тиесілі төрт элементтің бірі болып табылады. Тарату - тұтынушыға, іскерлік пайдаланушыға қажет өнімді не қызметті қол жетімді жасау процессі. Осыны тікелей өндіруші, қызмет көрсетушінің өзі іске асыруы мүмкін. Сонымен қатар, тарату жанама жолмен де делдалдар арқылы жүзеге асырылады. Маркетинг кешеніне таратудан басқа тағы да өнім, баға және жарнама кіреді.
Тарату жүйесін әзірлемес бұрын, жоспарлаушы тарату арнасын анықтау жөн. Өнімдерді не қызметтерді таратудың әдісін таңдау бірталай факторларға байланысты. Атап айтқанда, өнім түріне, әсіресе, оның тез бүліну қасиетіне; нарығына; операциялардың географиялық қамту көлеміне және фирманың жалпы миссиясы мен көзқарасына тәуелді. Тарату арнасының кең ауқымды мақсат-міндеттерін белгілеу - стратегиялық деңгейдегі шешім.
Қарқынды тарату тәсілі, кең нарыққа тиімді жолмен қол жеткізу үшін маркетолог дүкендер желісіне сүйенеді.
Стратегиялық тұрғыда, үш тарату тәсілдемелері бар:
Қарқынды тарату: (сондай-ақ жаппай тарату ретінде белгілі) Өнімдер жаппай нарыққа арналған жағдайда, маркетолог кең нарықтық негізге жүгінетін делдалдарды іздейді. Мысалы, жеңіл тағамдар мен сусындар сатылатын алуан түрлі сауда нүктелерінің қатарына супермаркеттер, тәулік бойы жұмыс істейтін дүкендер, сауда автоматтары, кафетерийлер және басқалары кіреді. Жаппай нарықты экономикалық тұрғыдан тиімді жолмен жеткізуге қабілетті тарату сауда нүктесі таңдалады.
Іріктемелі тарату: Өндіруші өнімін тарататын сауда нүктелердің санын шектеуді таңдауы мүмкін. Мысалы, премиум электротехникалық тауарларды өндіретін өнеркәсіп өнімін тұтынушыға лайықты деңгейде ұсына алатын әмбебап дүкендер мен дербес сауда нүктелерімен ғана істес болуды таңдай алады.
Санат:Тарату
Граф (Айова)
Граф (Graf) — Айова штатының Дубьюк округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 0.4 км². FIPS коды — 19-31845.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 73 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Айова қалалары Санат:Дубьюк округы (Айова)
Ибадулла Ақниязов
Ақниязов Ибадулла – күріш өсіруші, еңбек ардагері, Социалистік Еңбек Ері (1949). 1929 жылы қазіргі Сырдария ауданы, Қызыл диқан ауылында туған.
Дереккөздер
Санат:Социалистік еңбек ерлері
Магритт Рене
нобай|солға|Рене Магриттінін фотографиясы Магритт Рене (толық аты Магритт Рене-Франсуа-Гилен) (Magritte, René-François-Ghislain) (21 қараша 1898 жылы, Лесин, Бельгия — 15 тамыз, 1967 жылы, Брюссель), бельгиялық суретші. .
Бельгия академиясының көркем өнерін бітіргеннен кейін (1916-18 жылдары), Түсқағаздардың эскизін жасап және сол кезеңнің жарнамалық плакаттарын салды. Брюссел Көркем галереясы оған қолдау көрсетіп, өзін өнерге толықтай арнауға мүмкіндік берді. Оның алғашқы жұмыстары кубизм және футуризм стилінде орындалды; 1922 жылы Дж.Де Кириконың шығармаларымен танысқаннан кейін СЮРРЕАЛИСТ болып, Қауіпті жағдайдағы адам өлтіруші кенебін салды (1927 жылы).
Паращют (Колорадо)
Паращют (Parachute) — Колорадо штатының Гарфилд (Garfield) округіне жататын АҚШ қаласы.
Магритт Рене
Оның жұмыстарында көп көрініс табатын бейнелер – теңіз, ашық аспан, әйелдің кеуде мүсіні, ыдыстағы буржуаздық «кішкентай адам», биік жартаста қалықтап ұшып жүру; ал жұмбақ және логикасыз кенептерінде белгісіз кеңістік, уақыт пен өлшем оның кәдімгі элементтері болды.
Дереккөздер
Санат:Өнер Санат:Тұлғалар
Паращют (Колорадо)
Қала тұрғындарының саны 1 290 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 3.2 км² шамасында. FIPS коды — 08-57400.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Колорадо қалалары
Талас құрылтайы
Талас құрылтайы – 1269 жылы көктемде Шыңғыс хан ұрпақтары мен моңғол ақсүйектерінің қатысуымен болған моңғол империясының соңғы құрылтайы. Құрылтайда саяси және экономикалық маңызды мәселелер қарастырылып, сол бойынша шешімдер қабылданды. 1269 жылы Талас өзен бойындағы Құрылтайға Шыңғыс хан ұрпақтары арасындағы саяси күрестер алып келді. 1259 жылы Ұлы хан Мөңке қайтыс болғаннан кейін, оның інілері Арығбуға мен Құбылай хан арасында күрес басталады. Екеуі бір мезгілде 1260 жылы хан сайланып, Жетісу, Шығыс Түркістандағы билікке Шағатай хан ұрпақтарын отырғызады. Шағатай ұрпағы Алғудың жолы болып, ол жеке билеуші болып алады. 1264 жылы Арығбуға, 1265 жылы Алғу қайтыс болып, билікке Үгедей ұрпағы Хайду белсене араласады. 1265 – 69 жылы Хайду біршама табыстарға жетеді. 1269 жылғы Талас құрылтайына Шағатай ұрпақтарынан Барақ, Үгедей ұрпақтарынан Хайду, Жошы ұрпақтарынан Менгу Темір хан мен Беркежар қатынасады. Құрылтайда шағатайлық Барақ пен үгедейлік Хайду арасында пікір-талас болып, ақырында «...Бүгінгі күннен бастап өткен оқиғаларды еске алмаймыз, жайлау мен қыстау үшін жұртты өз арамызда әділ бөлеміз», – деген шешімге келеді. Сол шешім бойынша «Мауереннахрдың үштен екісі Бараққа, үштен бірі Хайду мен Менгу Темірге тиесілі», – деп келісімге келді. Осылайша, Талас Құрылтайының нәтижесінде Мауереннахрда Хайду мемлекеті (1269 – 1301) құрылады. Талас Құрылтайында экономикалық және салық саясатына қатысты мәселелер бойынша шешімдер қабылданады. Бұл құрылтайға дейін моңғол хандары мен ақсүйектерінің жаулап алынған жерлердегі тұрғындарға қатысты саясатында екі бағыт болып келді. Бірінші бағыт – жаулап алушылардың көшпелі тұрмысын сақтау; бағынышты халықтарды үнемі талан-таражға салу; егіншілік өңірлерді мал жайылымына айналдыру болса, екінші бағыт – жергілікті үстем топпен жақындасу, отырықшы – егіншілікпен айналысатын елдердің дәстүрлеріне сүйену; талан-тараждарды тоқтатып, тұрақты салықтарды енгізу; хан билігі күшейтілген мемлекет құруды көздеді. Талас құрылтайы бұл мәселе бойынша мынадай шешімдер қабылдайды. «Болашақта таулы және далалы жерлерде тұрамыз, қалалар маңында тұрмаймыз, егістік жерлерге мал айдамаймыз, бағыныштылардан себепсіз салық жинамаймыз». Бұл қабылданған шешім екінші бағыттың үстемдікке жеткендігін көрсетті. Осыдан кейін моңғолдар жаулап алған аймақтарда әлеуметтік-экономикалық өмір қалпына келтіріле бастады. 1269 жылы Талас құрылтайы саяси жағынан алғанда Моңғол империясының ыдырап, дербес мемлекеттерге бөлінгенін заңдастырды, ал әлеуметтік-экономикалық жағынан алғанда тонаушылықтар мен бүліншіліктерді тоқтатып, жаулап алу зардаптарын жоюға, бағынышты халықтардың әлеуметтік-экономикалық дамуына жол ашады.
=Сілтеме= Тараз энциклопедиясы
Санат:Қазақстан тарихы
NGC 4989
NGC 4989 — Бикеш шоқжұлдызында орналасқан S0 типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1784 жылы 17 сәуірде Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 4989 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 45606, MCG -1-34-5.
Дарақ (организм)
Дарақ (Особь) — қ. Жеке ағза, Индивидуум.
Дарақ санын реттеу
Дарақ санын реттеу (Регулирование численности особей) — шаруашылыққа қажетті жануарлар дүниесін популяция құрылымында адам (қоғам) үшін үйлесімді жағдайда ұстау — пайдалыcын көбейтіп, зияндысын қажетті жерлерде азайтып, үйлестіріп отыру.
Дарақтар саны
Дарақтар саны (Численность особей) — шекаралары анықталған белгілі бір аумақтағы организмдер саны. Мысалы, бір әкімшіліктегі аудан, облыс, мемлекеттегі қой, жылқы, т.б. саны.
Дарақтың жетілуі
Дарақтың жетілуі (Зрелость особей) — морфологиялық, психофизиологиялық сипат жағынан жетіліп, орі карай көбеюіне қабілеті бар дарақ.
Дереккөздер
Санат:Экология Санат:Табиғатты қорғау Санат:Биология
Ақжар (Алакөл ауданы)
Ақжар — Жетісу облысы Алакөл ауданындағы ауыл, Ақжар ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Үшарал қаласының оңтүстік-батысында 59 км-дей жерде, Шынжылы өзенінің оң жағалауында орналасқан. Жетісу Алатауының солтүстік сілемдерінің тау етегіндегі қуаң агроклиматтық белдемде жатыр.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 1521 адам (754 ер адам және 767 әйел адам) болса, 2009 жылы 1429 адамды (687 ер адам және 742 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Алакөл ауданы елді мекендері
Поляк және швед интервенциясы
250px|нобай|оңға Поляк және швед интервенциясы (17 ғ-дың басы) – Речь Посполитая мен Швеция билеуші топтарының Ресейді бөлшектеу және оның мемлекеттік дербестігін жоюға бағыталған әрекеттері. Агрессиялық жоспар 1558-1583 жж. Ливон соғысының аяқ шенінде ойластырыла бастады. 1583 жылдан кейін Стефан Баторий Ресейді Польшаға бағындыру жоспарын ұсынды. 1580 жылдың қарсаңында король Юхан ІІІ швед феодалдарының басқыншылық жоспарын жасады. 16 ғ-дың аяғындағы ішкі саяси және халықаралық жағдайлар бұл жоспарлардың жүзеге асырылуына кедергі жасады. 17 ғ-дың басында Речь Посполитаның билеуші топтары Лжедитрий І қолдап, жасырын интервенцияға көшті. 1606 ж. мамыр айында Мәскеудегі поляктарға қарсы көтеріліс кезінде Лжедмитрий І өлтірілуіне байланысты поляк феодалдары агрессиясының 1 әрекеті күйреді. Жасырын интервенцияның 2-кезеңі Лжедмитрий ІІ есімімен байланысты. Лжедмитрий ІІ негізгі әскери күштері поляк-литва магнаттарының жасақтарынан құралды. 1608 ж. көктемдегі жорық және Болхов түбіндегі жеңіс (1608ж. мамыр) нәтижесінде Лжедмитрий ІІ Мәскеу түбіндегі Тушино лагеріне орналасты.
Жоспары
Лжедмитрий ІІ әрекеттерінің сәтсіздікке ұшырауы, Шуйский үкіметінің әлсіздігі, Речь Посполитаның ішкі жағдайының жақсаруы Польша үкіметінің Ресейге қарсы ашық агрессияға көшуіне мүмкіндік берді. 1610 ж. наурызында Тушинодағы поляк әскерлерінің бір бөлігі Сигизмунд ІІІ қол астына көшті. Сол жылы орыс феодалдарының М.Г.Салтыков бастаған елшілігі Сигизмунд ІІІ шарт жасасып, оның баласы Владиславты орыс патшасы деп таныды. Орыс әскерлерінің поляктарға қарсы жорығы Клушин түбінде сәтсіздікке ұшырады, оған швед жалдамалыларының опасыздығы себеп болды. Бұл Шуйский үкіметінің күйреуіне әкеп соқты. Мәскеуде жаңа үкімет құрылып, Владислав орыс патшасы болып танылды. Поляк әскерлері Мәскеуге кірді. Мәскеуде поляк феодалдарының баса-көктеп билік жүргізуі ұлт-азаттық күресті күшейтті. Бірінші жасақ 1611 ж. наурызда Мәскеуді қоршауға алды. Бірақ ішкі қайшылықтарға байланысты жасақ іс жүзінде тарап кетті. 1611 ж. қыркүйекте Новгородта Екінші жасақ қалыптаса бастады (Минин және Пожарский  бастаған халық жасағы). 1612 ж. 27 қазанда Мәскеу азат етелді. 1612 ж. күзде Сигизмунд ІІІ Мәскеуді қайта басып алмақшы болды. Бірақ «Мәскеу соғысы» сәтсіздікке ұшырады. Поляк үкіметі 1617ж. реседі жаулап алмақ ниетімен тағы да Мәскеуді қоршауға алды. 1618 ж. қазанда кері шегінуге мәжбүр болды. Польша үкіметі 1618 ж. Деулин уақытша бітіміне қол қойды. Ресей Смоленск, Чернигов, Дорогобуж, оңтүстік –батыс және батыс аймақтардағы басқа қалаларынан айрылды.
Шведтердің Ресейге қарсы ашық агрессиясы 1610 ж. тамызда шведтер Ивангородты, қыркүйекте Кореланды (1611ж. 2 наурызда күйреді) қоршады, 1610-11 ж. Колаға, Соловец монастырына жорығы сәтсіз жасалды. 1611 ж. жазда Новгородқа қарсы қимылға шықты. Новгород 16 шілдеде шведтерге берілді. Швед әскерлері 1612 ж. көктемде Копорьені, Ямды, Ивангородты, Орешекті, Гдовты, Порховты, Ескі Русаны, Ладога мен Тихвинді басып алды. Псковты жаулап алмақ болған ниеттері сәтсіздікке ұшырады. Ярославьге келген Екінші жасақтың басшылығы (1612ж.сәуір) новгородтықтармен байланыс жасады. 21613ж. жазда қала тұрғындары мен орыс әскерлерінің жұмыла қимыл жасауының нәтижесінде тИхвин мен Порхов азат етіліп, 3-мыңдық поляк-литва жасақтары талқандалды. 1614-1615 жж. Швед әскери басшылары Ресейдің солтүстік- батыс аймақтарын Швеция құрамына қосып алу мақсатымен новгородтықтарды Швецияның жаңа королі Густав Адольфке күштеп бағындырмақшы болды. Новгород жерінде партизан соғысы басталды. 1615 ж. Псковтағы сәтсіздіктен соң Швецуия үкіметі патша Михаил Федоровичтің үкіметімен бейбіт келіс сөз жүргізуге келісті. 1617 ж. Столбовск бітіміне қол қойылды.
Дереккөздер
Санат:Поляк және швед интервенциясы
Табынбай
Табынбай (2010 ж. дейін — Калинин ) — Батыс Қазақстан облысы Теректі ауданы, Ақсоғым ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Теректі ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 72 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 146 адам (76 ер адам және 70 әйел адам) болса, 2009 жылы 95 адамды (57 ер адам және 38 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Теректі ауданы елді мекендері
Лада Марис
Лада Евгеньевна Марис — Ресейлік театр және киноактриса, 6 ақпан 1968 жылы Краснодарда туды. Шың фамилиясы — Завалко. Ол туралы актриса «Экспресс газетаға» сұхбат берді.
Биография
14 жасынан бастап '«Здравствуй, песня» вокал-аспапты ансамблінде вокалмен айналаса бастады. 1991 жылдан бастап - Моссовет атындағы театрының актрисасы. 1992 жылда ГИТИСті бітірді (Борис Покровский курсының жетекшісі). 1997 жылы венециалық карнавалдық маскаларды жасай бастады.
Қазіргі жұмыс орны
Қазір Станиславский атындағы театрында жұмыс істейді.
Жеке өмірі
Максим Суханов актерімен бірге неккеде тұрды. 1993 жылы оларда Софья қызы туды. Қазіргі уақытта Владимир Киридоновқа тұрмысқа шыққан.5 мамырда 2005 жылда оларда Климентий ұлы туды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:1968 жылы туғандар Санат:Ресей актрисалары
Рибейра-да-Жанела
Рибейра-да-Жанела (Ribeira da Janela) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Мадейра округінің құрамына кіреді. Порту-Мониш муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Мадейра регионында орналасқан. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 291 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 19,90 км² шамасында. Халық тығыздығы — 14,6 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мадейра округінің елді мекендері
Аггравация
Аггравация - ауру белгілерін асыра көрсету. Ол қасақана және ойланбай да жасалуы мүмкін. Аггравация сақтанушыға қауіп-қатер мүмкіншілігін бағалауға қажет ақпаратты бұрмалайды. Ауру тарихы арқылы, сонымен қатар дәрігерлік-сақтандыру сараптамасы кезінде аныкталады, сырқатнамаға т.б. медициналық кұжаттарға енгізіледі.
Дереккөздер
Санат:Медицина
Төменгі Искуш
Төменгі Искуш — Башқұртстанның Белокатай ауданындағы ауыл, Төменгі Искушин ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 441 адамды құрады. Пошта индексі — 452593, ОКАТО коды — 80210819001.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Вангомадэ-Яха
Вангомадэ-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО, Краснояр өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Таз өзенінің оң жағалауынан 234 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 11 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Краснояр өлкесі өзендері
Ғалымжан Салихович Хусаинов
Ғалымжан Салихович Хусаинов (Галимҗан Салих улы Хөсәенев; 27 маусым 1937 жыл, Новое Иглайкино, Татар АССР — 5 ақпан 2010 жыл, Мәскеу) — КСРО-лық футболшы, шабуылшы. 1964 жылғы Еуропа чемпионатының күміс жүлдегері, 1966 жылғы әлем чемпионатының жартылай финалисі.
Футбол ойнауды доғарған соң бірнеше клубта бапкер көмекшісі қызметін атқарды.
Сілтемелер
Санат:КСРО футболшылары Санат:КСРО Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Крылья Советов Самара ФК ойыншылары Санат:Спартак Мәскеу ФК ойыншылары Санат:КСРО футбол жаттықтырушылары
Нича-Капой-Яга
Нича-Капой-Яга — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненец АҚ, Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Сими-Ёган өзенінің оң жағалауынан 70 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 16 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Мандаториччо
Мандаториччо (Mandatoriccio) — Италиядағы коммуна, Калабрия әкімшілік аймағына қарасты Козенца провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 3047 адамды құрайды. Халық тығыздығы 85 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 36 км² шамасында. Пошта индексі — 87060.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Калабрия елді мекендері
IC 1533
IC 1533 — Кит шоқжұлдызында орналасқан NF типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: MCG -1-1-44 ?.
Сыртқы сілтемелер
IC 1533 Санат:Кит (шоқжұлдыз)
Хан Тәңірі (футбол клубы)
Хан Тәңірі ФК — қазақстандық футбол клубы, Алматы қаласынан. 2022 жылы құрылды.
Тарихы
2022 жылы екінші лигада ойнап, бірінші орын алды.
2023 жылы өз тарихында тұңғыш рет бірінші лигада ойнады.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан футбол клубтары
Эль-Расильо-де-Камерос
Эль-Расильо-де-Камерос (El Rasillo de Cameros) — Испаниядағы муниципалитет. Риоха автономды бірлестігіне қарасты Риоха провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Тьерра-де-Камерос ауданында (комарка) орналасқан.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Риоха елді мекендері
Диддерзе
Диддерзе (Didderse) — Германия Федеративтік Республикасының Төменгі Саксония жерінде орналасқан муниципалитет. Гифхорн ауданының құрамына енеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Саксония елді мекендері
Аццоне
Аццоне (Azzone) — Италиядағы коммуна, Ломбардия әкімшілік аймағына қарасты Бергамо провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 450 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 27 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 17 км² шамасында. Пошта индексі — 24020.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ломбардия елді мекендері
Поляк көтерілісі (1863)
Поляк көтерілісі (1863-64 жж.), 1863 жылғы қантар көтерілісі - Поляк корольдігінің, Литваны, ішінара Белоруссияны, Оң жағалаудағы Украинаны қамтыған көтеріліс.
Көтерілістің шығуына негізінен феодалдық құрылыстың дағдарысқа ұшырау және Польшада ұлттық тәуелсіздікті қалпына келтіру таалабы себеп болды. Көтеріліске 1862 ж. жазынан бастап орталық ұлттық комитет (ОҰҚ) басшылық етті.
Польшадағы орыс офицерлерінің комитеті көтерілісті даярлауға тікелей қатысты. 1863 ж. қантардың 22-нен 23-не қараған түні корольдіктің бірсыпыра жерінде патша әскерлеріне шабуыл жасалды. 1863-64 жж. Ақпан-тамыз айларында көтеріліс Литваға, Белоруссияға, оң жағалауағы Украинаға тарады. Бірақ Белоруссия (Гродно аймағынан басқа) мен Украинада көтерілісті бұқара халық қолдамады, көп кешікпей көтеріліс жаншылды.
Дереккөздер
Санат:1863 жылғы поляк көтерілісі Санат:Ресей империясымен соғыстар Санат:XIX ғасыр революциялары
Эрнст Жан-Жозеф
Эрнст Жан-Жозеф (Ernst Jean-Joseph; 11 маусым 1948 жыл, Кап-Аитьен) — гаитилік футболшы, қорғаушы. Гаити Ұлттық футбол құрамасында ойнаған. 1974 жылғы әлем біріншілігіне қатысқан.
1974 жылғы әлем біріншігінің екінші турының алдында Жан-Жозеф допингтен ұсталды да, чемпионаттан шеттетілді. Оны дереу тұтқындап, еліне алып кетті. Бірақ кейін Ұлттық құрамаға қажетті футболшы болғандықтан, оны тұтқыннан босатты да, 1980 жылға дейін Гаити құрамасы сапында ойнады. 1982 жылғы әлем біріншілігіне Гаити жолдама ала алмай қалды да, Жан-Жозеф құрамамен қоштасты.
Карьерасының басым бөлігін отанындағы "Виолетт" клубында өткізді.
Сілтемелер
Санат:11 маусымда туғандар Санат:Гаити футболшылары Санат:Гаити Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Виолетт ФК ойыншылары Санат:Чикаго Стинг ФК ойыншылары Санат:допингке қарсы ережені бұзғаны үшін шеттетілген футболшылар Санат:Футболдан Солтүстік Америка чемпиондары
Торғай геофизикалық экспедициясы
Торғай ойпатында жоспарлы геофизикалық іздестіру жұмыстарын жүргізу үшін ұйымдастырылған ғылыми-барлау мекемесі. 1948 жылы Одақтық орал геофизикалық тресі Қостанай қаласында ашқан. Экспедиция айналдырған 10-15 жылдық мерзімінде аса кең аймақта пайдалы қазбалардың Соколов, Қашар, Алешинск, Қоржынкөл (алғашқы ашқандар: В.П. Носиков, М.Ш. Вайс), Құсмұрын, Егінсай, Приозерный, Қызылтал (Қазақстанның еңбек сіңірген геологі Т.С. Тычкова), Белинский, Тауынсор, Әйет (мемлекеттік сыйлықтың иегерлері Н.Н. Кленчин, А.М. Ничупоренко) сияқты негізгі кен орындарын анықтады. ТГФЭ граниметриялық және аэромагниттік түсірулерді кең көлемде жүзеге асырды, Солтүстік Қазақстан аумағының елеулі бөлігінде 1:50000 – 1:2000000 масштабтағы геологиялық түсірімдердің геофизикалық негізін қалады. Тиімді пайдаланылған электрбарлау және сейсмикалық әдістер алтын, вольфрам, мұнай кен орындарының көздерін ашуға көп көмегін тигізді. ТГФЭ қызметкерлері арасында көркемөнерпаздар қозғалысы мен спорт жақсы жолға қойылды. Режиссер В.А. Вольфтің басшылығымен МГАТ халық театры пайда болды. Бұл жаңалық жыл сайын Солтүстік Қазақстан геологтарының қысқы және жазғы спартакиадаларын өткізу дәстүрін бастап берді. 1954 жылы ТГФЭ «Қазгеофизтресттің», 1966 жылы Солтүстік Қазақстан геологтар басқармасының құрамдарына енгізіліп, 1970 жылы Амангелді ГФЭ-на қосылды. 1974 жылы оларға Қостанай ПСЭ-сі қосылды да, 1944 жылы Қостанай ПСЭ-сі АҚ болып қайта құрылды. Қазіргі уақытта осы атауымен аталады.
Дереккөздер: Торғай елі. Энциклопедия. Құрастырған Т. Рсаев. Алматы, «Арыс» баспасы, 2013 жыл
Мадани Аббаси аль-
Мадани Аббаси аль- (Madani, Abbasi al-) (1931 жылы туды, Сиди-Укба, Алжир), Әли БЕЛЬХАДЖЕММЕН бірге алжирлік ИСЛАМ ФРОНТЫН ҚҰТҚАРУ (ИФҚ) ұйымын құрушы. .
Лондонда доктор атағын алды, Алжир университетінде оқытушылық қызметін атқара жүріп, діни бағыттағы студенттердің көшбасшысы болды. Басқа да уағызшы адамдармен бірге елдерді аралап, пікір алыса жүріп, діни саяси қозғалыстың негізін салды. Сайлаудың 1-турынан кейін 1991-92 жылдары қамауға алынды. 1999 жылы Алжир президенті Әбделәзиз Бутефликті қолдап, ИФҚ мен Алжир үкіметінің арасында тату келісімге келді.
Дереккөздер
Санат: Тұлғалар Санат: Дін
Жорықбай Табынбайұлы
Жорықбай Табынбайұлы
Жорықбай Табынбайұлы (1864, бұрынғы Сырдария облысы, Перовскі уезі, Қабылкөл ауылы – 1932, сонда) – ақын, жырау.
Шығармалары
“Нақыл сөздер”, “Ошақты Садақбайға”, “Әліпбай милицияға”, “Қожамұраттың Жақыбына”, “Сапар құдаға”, “Мыңбайдың бағасы”, “Жорықбай деген шайырың”, “Қармақшыда”, “Ақназар ұстаға”, т.б. өлеңдері сақталған. Әсіресе, Қарабалық болысы Алдияров Қараға шығарған өлеңі ақынды көпшілікке танымал еткен.
Сілтеме
Санат:Тұлғалар
Елена Валерьевна Бирюкова
Еле́на Вале́рьевна Бирюко́ва (7 қарашада 1970, Минск) — Ресей, Украина және Беларуссияның театр мен киноның актрисасы. «Саша+Маша» сериалда түсіп, әйгілі болды.
Биография
Әкесі - Валерий Антонович - инженер. Анасы - Ирина Алексеевна - инженер. Әпкесі - Анна, кадрлар бөлімінің бастығы.
Дереккөздер
Санат:1970 жылы туғандар Санат:Минскте туғандар Санат:Ресей актрисалары Санат:Украина актрисалары Санат:Беларусь актрисалары
Комин (Нор)
Комин (Comines) — Франциядағы коммуна. Нор-Па-де-Кале аймағына қарасты Нор департаментінде орналасқан. Лилль округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 16,02 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 59152, пошта индексі — 59560.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 12493 адамды құрады. Халық тығыздығы — 779,84 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Нор департаментінің коммуналары
Братово (Тырговище облысы)
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 220 адамды құрайды.
Пошта индексі — 7764. Телефон коды — 06068. ЕКАТТЕ коды — 6166.
Аналық жыныс жасушасы
right|thumb|[[Адамның аналық тұқым жасушасы]] Аналық тұқым жасушасы, Аналық жыныс жасушасы (ovum — жұмыртқа, — жасуша) —  аталық тұқым жасушасымен қосылып, жануарлар мен өсімдіктердің жыныстық көбеюіне қатысатын тұқым жасушасы (овоцит).
Аналық тұқым жасушасы төм. сатыдағы өсімдіктерде пісіп жетіледі. Оны оогония деп, ал жоғ. сатыдағы өсімдіктердің Аналық тұқым жасушасын архегония деп атайды (қ. Архегоний). Аналық тұқым жасушасы жануарларда аналық безде дамиды. Аналық тұқым жасушасының цитоплазмасындағы қоректік зат (сары уыз) мөлш. жануарлардың әртүрлі тобында түрліше деңгейде жиналады. Осыған байланысты овоциттердің диам. 100 мкм-нен бірнеше мм-ге дейін жетеді. Ал жиналған сары уыздың мөлшеріне байланысты Аналық тұқым жасушасын олиголецитальды, мезолецитальды, полилецитальды деп 3 топқа бөледі. Сары уыз олиголецитальды Аналық тұқым жасушасында аз (мыс., ланцетниктер мен сүт қоректілерде); мезолецитальды Аналық тұқым жасушасында орташа; полилецитальды Аналық тұқым жасушасын да (мыс., қосмекенділер мен балықтарда) көп мөлшерде жиналады. Ағзадағы Аналық тұқым жасушасы ядродан, цитоплазмадан және қабықшалардан тұрады. Жыныстық көбеюде аналық және аталық тұқым жасушаларының қосылуынан пайда болатын зигота жасушасынан жаңа организм дамиды. Аналық тұқым жасушасының тұқым қуалау белгілерін ұрпақтарға таратуда маңызы зор. 200px|thumb
Дереккөздер
Санат:Жыныстық көбею Санат:Эмбриология Санат:Адам жасушалары
Қырмызы (асу)
Қырмызы – Оңтүстік Алтай жотасының шығыс бөлігіндегі асу.
Географиялық орны
Шығыс Қазақстан облысы Катонқарағай ауданы Аршаты ауылының оңтүстік-шығысында 27 км жерде орналасқан.
Жер бедері
Абсолюттік биіктігі 2973 м. Маусым-қыркүйек айларында салт атты адам өте алады. Өзен арналары тік жарқабақты келген. Биік белдеулеріндегі мұздықтардан Бұқтырма өзенінің салалары бастау алады. Асуда майқарағай, қарағай, балқарағай, самырсын өседі.
Дереккөздер
Санат:Шығыс Қазақстан облысы асулары
Суық қару
thumb
Суық қару (холодное оружие) — әскерде көне заманнан оқ-дәрі мен атыс қаруы ойлап табылғанға дейін қолданылған қоян-қолтық ұрыс қаруы. Шабуылдау мен қорғануға арналған. Суық қару соққылы (найза, қылыш, семсер) және сілтегіш (садақ, қысқа сапты найза, сілтегіш машиналар ж. т.б.) болып бөлінеді. Суық қарудың кейбір түрлері қазірге дейін сақталған, қазіргі әскерлердің жеке құрамдарының жарығында атыс қаруларымен қатар қолданылады (сүңгі, армиялық пышақ, кездік т.б.).
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Хытльма-Яха
Хытльма-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Вэнга-Пур өзенінің сол жағалауынан 166 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 17 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Пур. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Пур.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Бокхорн (Фризия)
Бокхорн (Фризия) (Bockhorn (Friesland)) — Германия Федеративтік Республикасының Төменгі Саксония жерінде орналасқан муниципалитет. Фризия ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 8603 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 77,15 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 03 4 55 025. Муниципалитеттің басшысы — Эвальд Шпикерман.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 13 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Саксония елді мекендері
Санта-Лузия (Мараньян)
Санта-Лузия (Мараньян) (Santa Luzia) — Бразилиядағы муниципалитет, Мараньян штатында орналасқан. Батыс Мараньян мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Пиндаре экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 82854 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 6133,424 км² шамасында. Халық тығыздығы — 13,5 адам/км².
Тарихы
Қала 1961 жылы құрылған.
Санат:Мараньян елді мекендері
Бассолб
«Бассолб» - ас тұзын өндіретін кәсіпорын. Бөкей ордасы ауданы мен Ресейдің Астрахан облысы шекарасында орналасқан. Тұз Басқұншақ көлінде (аумағы 106 км) өндіріледі. Бұл жерден тұз алынғаны жөніндегі алғашқы деректер 7 ғ-дан (хазар, қыпшақ, т.б. көшпелі тайпалар дәуірі) басталады. 1556 ж. Астрахан хандығы жаулап алынғаннан кейін мұнда орыстар келе бастады. 1889 ж. Басқұншақ көлі маңындағы тұз кәсіпшіліктерінде жұмыс істейтін бөкейлік қазақтар саны 5 мыңнан асқан. Тұз өндірушілер ауыр қол жұмысымен қиын жағдайда жұмыс істеген. Жұмысқа аса төзімді түйелер қолданылды. Бүгінгі таңда мұндағы тұз өндіретін фабрикада қазіргі заманғы техника пайдаланылады. 1977 жылдан кәсіпорын тарихын баяндайтын шағын музей жұмыс істейді.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан кәсіпорындары
Коксхаузен
Коксхаузен (Koxhausen) — Германия Федеративтік Республикасының Рейнланд-Пфальц жерінде орналасқан муниципалитет. Айфель-Битбург-Прюм ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 109 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 3,81 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 07 2 32 068. Муниципалитеттің басшысы — Хайнрих Антони.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Рейнланд-Пфальц елді мекендері
Ядролық уақыт
Ядролық уақыт - күшті өзара әсерлесумен шартталған (мысалы, ядролык күштермен) процестер өтуінің сипаттамалық уақыты; жуықтағанда 10 С шамасын кұрайды.
Дереккөздер
Санат:Физика
Мейрык-су
Мейрык-су — Ресейдегі өзен. Алтай Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Узун-Кара-су өзенінің оң жағалауынан 3 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Телецкое көлінің су алабы. Өзен саласы — Бия және Катунь, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Алтай өлкесі өзендері
Жартылай тіркеме
thumb|Жартылай-тіркемені сүйретіп бара жатқан тартқыш
Жартылай-тіркеме - (ағыл. Semi-trailer) алдыңғы білігі болмайтын, алдыңғы бөлігімен тартқышқа тіркестірілетін тіркеменің бір түрі. Әртүрлі жүктерді тасымалдауға арналған көлік құралы.
Дереккөздер
Санат:Жүк автомобилі
NGC 724
NGC 724 — Fornax шоқжұлдызында орналасқан Sbc типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1830 жылы 14 қыркүйекте Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 724 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 7024, NGC 723, ESO 477-13, MCG -4-5-16, IRAS01514-2400.
Өрлік ауылдық округі
Өрлік ауылдық округі — Атырау облысы Индер ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Әкімшілік орталығы әрі жалғыз елді мекені – Өрлік ауылы. Ауылдық округ құрамына кірген Жиек, Жұлдыз ауылдары 2007 жылдан бастап Өрлік ауылының құрамына енгізілген.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 2741 адамды құрайды.
Ангидрит
‎Ангидрит  – сульфаттар класына жататын минерал. Химиялық формуласы СаSО4. Гипстің сусыз түрі. Құрамында 41,2% СаО, 58,8% SО3 бар, стронций қоспа ретінде жиі кездеседі. Суды сіңіргенде көл. 30%-ға дейін ұлғайып, гипске айналады. Ромбылық сингонияда кристалданады. Түсі ақ, кейде көгілдір, сұр, қызғылт болып келеді, түссіз мөлдір түрлері сирек кездеседі, шыныдай жылтыр. Қаттылығы 3 – 3,5, меншікті салмағы 2,8 – 3,0 г/см3. Климаты құрғақ аймақтарда суы тартылып келе жатқан көлдерде, тұз кендерінде химиялық шөгінді түрінде түзіледі. Құнды кристалдарынан ұсақ әшекейлі бұйымдар жасалынады. Негізінен цемент өндірісінде пайдаланылады.
Ангидрит - қабаттар мен күмбездер қимасында ізбестастармен, доломиттермен және тұздармен алмасқан күйде ұшырасады. Мұнай — және газкіріктіруші қабаттарда екі ұдай роль атқарады: қуыстылығы және өтімділігі қанағатганарлың жағдайда олар жинауыш (коллектор) рөлін атқаратын болса, аталған сипаттардың төмен дәрежесінде қақпақ (флюидоупор) рөлін атқарады.
Ангидрит цемент өндірісінде, басқа құрылыс істерінде гипспен қатар қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Минералогия Санат:Геология Санат:Минералдар Санат:Мұнай және газ геологиясы
Амевель
Амевель (Ameuvelle) — Франциядағы коммуна. Лотарингия аймағына қарасты Вогез департаментінде орналасқан. Епиналь округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 5,56 км² шамасында.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 62 адамды құрады. Халық тығыздығы — 11,15 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Вогез департаментінің коммуналары
Костюшко көтерілісі
300px|нобай|оңға Костюшко көтерілісі – Польшада өкімет билігін басып алған реакцияшыл магнаттарға қарсы ұлт-азаттық көтеріліс (1794 ж. 12 наурыз – 16 қараша).
Көтерілісшілер Польшаның ұлттық тәуелсіздігін қалпына келтіруді, 1772 және 1793 ж. патшалық Ресей мен Пруссия интервенция жасап, бөліп алған поляк жерлерін қайта қосуды, 1791 жылғы конституцияны қалпына келтіруді, Төрт жылдық сейм (1788-92 жж.) бастаған прогресстік реформаларды жүргізе беруді талап етті.
Көтеріліс Краковты, Варшаваны, Вильноны т.б. қамтыды. Пруссия мен Ресей, Австрия әскерлері көтерілісті аяусыз басты. Мұнан кейін Польша үшінші рет бөліске түсті (1795).
Дереккөздер
Санат:Костюшко көтерілісі
Ед-Яха (Тамбей тармағы)
Ед-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Тамбей өзенінің сол жағалауынан 70 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 85 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь кірмесі су алабының батыс бөлігіндегі өзендер. Өзен саласы — Солтүстік Сосьваға қосылу құйылысынан төмен Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері
Оңтүстік-Шотланд қыраты
Оңтүстік-Шотланд қыраты(ағыл. Southern Uplands) - Шотландияның оңтүстігіндегі оңтүстік-батыстан солтүстік-шығысқа қарай созылған Орташа шотланд ойпаты мен Англияның шекарасының арасындағы төбелі аймақ. Ол Галловей-Хилс, Лаутер-Хилс, Пентландс, Ламмермур-Хилс және Чевиот-Хилс сияқты көптеген төбелерден тұрады. Ең биік нүктесі - батысқа қарай орналасқан Меррик тауы (843 м).
Төбелер көбінесе еңіс және шөптер мен аршагүлдермен жайлаған.
Төбелі бедерлерге қарамастан, Орташа шотланд ойпатымен бірге тарихи аймақ Лоулендке жатады, осылайша елдің солтүстік-батысындағы Хайлендске қарсы қойылып салыстырылады.
Санат:Шотландия географиясы
Марано-Маркезато
Марано-Маркезато (Marano Marchesato) — Италиядағы коммуна, Калабрия әкімшілік аймағына қарасты Козенца провинциясында орналасқан.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Калабрия елді мекендері