cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Астана қаласының Бас жоспары
Жабық қала кешені
Жабық тұрғын үй кешенінің орасан зор күмбезінің астында толық инфрақұрылымы бар бүтін бір шағынаудан орналасады. Жыл мезгілінің кез-келген уақытында бұл жерде тұрақты ауа температурасы сақталады. Жоба 10 мың тұрғынға есептелген. Жабық шар секілді дөңгелектің астында екі шақырымды алатын бұл қаланың барлық нысандары метро сияқты бір-бірімен жалғастырылмақ. Кешен орталығында балабақша, мектеп, аурухана, кеңсе, сауда орталығы, аквапарк, ойын-сауық кешені, спорт сарайы, SPA-салондары және кинотеатр орналасады. Жыл бойы жаз болып тұратын қалашықта жасанды жағажайы бар хауыз айналасына экзотикалық пальмалар отырғызылмақ. Шұғыл континентальді суық ауа райына төтеп беретін жоба, Лондонның «Мыңжылдық күмбезін» артта қалдырады деп күтілуде.
500px
Жабылған қаланың жоғарғы жағынан қарағандағы көрінісі, ұшып бара жатқан құстың бейнесі қазақтың ұлттық ою-өрнегін еске түсіреді. Сәулетшілер басты назарды қаланың экологиялық тазалығына әрі сейсмикалық қауіпсіздігіне аударған. Қаланың күмбезі өте берік, төзімді, жылу өткізбейтін текслоннан жасалса, қала төбесінің бес пайызы ғана ашық қалтырылады. Экологиялық таза қала аталуы себебі, мұндағы көліктердің барлығы электр зарядымен жүретін болады. Жаяу жүргіншілер мен арнайы велосипед жолдарында халыққа такси қызметі қызмет көрсетпек.
Бас жоспарда жабық қалаға көршілес шағын аудан «Венеция» деп аталады екен. Қалашықтағы ғимараттар арасына жасанды су арналары тартылып, ескекті қайықтар қатынайды.
Мыңжылдық аллеясы
Мыңжылдық аллеясы көне Бозақ қаласының орынынан Жаңа қалаға қарай тарих даңғылы тартылып, университет қалашығына барып тіреледі. Даңғыл экспланада түрінде тарихи кезеңдерді бейнелейтін көріністерге толы болады.
Халықаралық әуежай
2030 жылға дейін күніне 1200 адам жылына 7 миллион жолаушыға қызмет көрсететін жалпы аумағы 1000 шаршы метр тағы бір халықаралық әуежай салынады. Әуежай шамамен қаладан 35 шақырым қашықтықта орналасады. Оның құрылысы Көкшетау тас жолы бойындағы Шортанды не Қарағанды тас жолында орналасқан Аршалы аймағында бой көтереді. Қазіргі әуежай ішкі бағыттармен жұмыс істеуге көшетін болса, жаңа әуежай халықаралық бағыттарға қызмет көрсететін болады. Бұған қоса біреуі жүк, екіншісі жолаушыларға арналған екі сапаржай ашылады. Бірі өнеркәсіп аймағында, екіншісі Мүсірепов көшесінде орналаспақ. Жер үсті метросын салу жобасының бірінші кезеңі 2014 жылы дайын болады. Онда халық теміржол вокзалынан әуежайға оңай жету мүмкіндігіне ие болмақ.
«Слалом-үйі» жобасы
Астанада төбесінен шаңғы тебетін әлемде әзірге жоқ үй салынады. Жоба ерекшелігі төбесінде шаңғы тебетін трассасы болады. Бұл тұрғын үй мен шаңғы кешені бір-бірімен араласпайды функционалдық жағынан бөлек. «Слалом үйі» деп аталатын жобаға сәйкес, Ас­та­на­да биік тұрғын үй кешенін салу жос­пар­лан­ған. Оның төбесінде айналма шаң­ғы тебу трассасы ашылмақ. Бұл үйдің тұр­ғын­дары 75 метр биіктікке арнайы лифті­мен тез арада көтеріледі. Сөйтіп, бірнеше минут­тің ішін­де слалом трассасының басына шы­ға­ды. Он­дағы шаңғы трассасы­ның ұз­ын­ды­ғы – 350 метр, ені 24-26 метр екі жағы 4-5 метр биіктікте қоршалады, ұзындығы жер көлеміне байланысты бір шақырымға дейін созуға мүмкіндік бар. Қауіпсіздік талаптары толық сақталады.
Жоба авторы Шохай Матайбеков, сәулетші (архитектор) Астанада таудың жоқтығына байланысты шаң­ғы тебетін кешені жоқ. «Слалом үйі» осы мәселені шешетін болады. Оның негізгі идеясы – кәдімгідей тұр­ғын үй­дің төбесінде шаңғы тебу трасса­сын ашу. Ондай жоба эконо­микалық жағы­нан тиімді. Үйдің бағасы көп қым­бат­та­майды. Баспананың бір шаршы метрінің құнына тек шаңғы тебу трас­са­сын жаб­дықтауға және лифті­лерді ор­натуға кететін шығындар ғана қосы­лады. Жо­баға қы­зығушылық танытқан Мемлекет бас­шысы аталған құрылыстың қыр-сырын зерттеп, барлық құрылыс-техни­ка­лық мә­се­лелерін жақ-жақты саралап шығуды, трассасының жа­бық үлгісін және оның қауіпсіздігін тағы бір мәрте сараптап, жобаның эко­но­ми­калық тиімділігін жан-жақты зерделеп шығуды тапсырды.
Жасыл аймақ қала айналасын көгалдандыру жобасы
Мемлекет басшысының бас­та­масымен “Жасыл аймақ” мем­лекеттік кәсіпорны құрылып, Астана айналасын яғни қала орталығынан 60 км радиус шеңберіндегі аумағын көгалдандыру жобасы. Қаланы Арқаның аңызақ желі мен сұрапыл дауылдарынан қорғау үшін жыл сайын 5 мың гектар жерге ағаш отырғызылып, жасыл белдеу жасалынды. 1997 жылдан бастап Астана төңіре­гіндегі 55 мың га жерге ор­ман егілді. Олар­дың 16 584 гектарына 9,6 миллионға тарта ағаш, 1,9 миллион тал-ші­лік пен бұта отырғызылған. 10 жыл ішінде бой көтерген ағаштар орманға айналды. Орманда флора мен қатар фаунасын қалыптастыру процессі қатар жүргізілуде. Алдағы уақытта Астана орманы Бурабай өңі­рін­дегі қалың табиғи орманмен қосылуы керек. Сонымен бірге, қаланың ішін көгалдандыру, әрбір құ­ры­лыс алаңын жасыл желекті баққа айналдыру жұмыстары да кең көлемде жүзеге асырылуда. 2013 – 2022 жылдар аралығында 6042 гектарға жуық жарамды ор­ман аумағында төрт жобалау-тексеру және зерттеу жұмыстарын жүргізу жоспарланған. Оның 4317 гектарына 6 243 405 екпе көшет отырғызылса, ал 1725 га жерге шөп егілмек.
Абу-Даби Плаза
«Абу-Даби Плаза» (Abu Dhabi Plaza) — Қазақстанның елордасы Астана қаласында салынып жатқан көп функционалды кешен.
Ғимараттың құрылысы 2010 жылдың қараша айында басталып және 2015 жылдың маусым айына дейін пайдалануға беріледі деп жоспарланып отыр. Құрылыс біткеннен кейін «Абу-Даби Плаза» Қазақстанда және Орта Азияда ең биік ғимарат болады. Ғимараттың биіктігі - 382 метр, ал қабаттар саны - 88 (биіктігі жөнінен әлемдегі 14- ғимарат болады деп күтілуде).
Кешеннің ішкі аумағы 280 000 шаршы метрді құрайды, ал «Абу-Даби Плаза»-ның жалпы аумағы 510 мың шаршы метрді құрайды. Кешенде: қонақ үй, кеңселер, пәтерлер, сауда орталығы, қысқы бақ орналасады.
Негізгі сипаттама
Абу-Даби Плаза урбанистік кешенді ағылшын Норман Фостердің командасы жобалаған. Хай-тек үлгісіндегі архитектураның әлем таныған лидері саналатын британдық сәулетшісі, Астанада бұдан баcқа пирамида пішінді Бейбітшілік және келісім сарайы, «Хан Шатыр» ойын-сауық сауда кешені туындыларының авторы. «Абу-Даби Плаза» - «қала ішіндегі қалаға» айналмақ.
Оның орталық нысаны - биіктігі 388 метр (88 қабат) болатын мұнара-ғимарат, ал соның айналасында біріккен тағы бірнеше ғимарат бой көтереді. Салыстырмалы түрде Астананың тұтас бір «Самал» шағынауданының аумағына тең болмақ. Жоба құрылымына кешен аумағында өзінің төл шығыс базары кіреді.
Көпмұнаралы «Абу-Даби Плаза» кешенінде екі қонақүй және жалпы аумағы 80 мың шаршы метрді құрайтын әлемдік стандарттағы кеңселік-офистік орын-жайлар, сондай-ақ сауда орындарының галереясы және 450 «бизнес» сыныпты пәтерлер мен «люкс» сыныпты - қызмет көрсетілетін апартаменттер мен 4100 орындық автотұрақ жоспарланған.
Ресми дерекде, «Абу-Даби Плаза» өзегіне ғылым мен техниканың ең жаңа жетістіктері өрілгелі отыр және де ол дүниежүзінің озық елдерінде танымал бола бастаған «экодизайнның» әлемдік үлгісіне де айналуы мүмкін: ғимараттардың төбесінде, күмбездер астында қысқы бақтар егіледі деп жобаланған, ал бүкіл инфрақұрылымды автономды түрде электрмен қамтуға күн қуаты пайдаланылады деп күтілуде, бұл үшін күн батареялары орнатылмақшы.
Қала аудандарымен байланысы
thumb|180px|[[Абу-Даби Плаза]] Болашақта «Абу-Даби Плазаны» монорельстік жол арқылы Астананың басты әуе және темір жол «қақпаларымен» қосу жоспарлануда. Астана қаласының Жолаушылар көлігі және автомобиль жолдары басқармасының мәліметінше, жеңіл рельсті көлік желісін салу 3 кезеңтен тұрады:
2-кезек — темір жол вокзалынан бастау алып, Біржан сал, Затаевич және Потанин көшелерінің бойымен Сарыарқа даңғылына шығады да, одан соң Тұран даңғылы, Сығанақ көшесі арқылы «Абу-Даби Плаза» кешеніне қарай бұрылады. Оның бойында 7 аялдама бой көтереді деп күтілуде.
3-кезек те темір жол вокзалынан Гете көшесінің бойымен Республика даңғылының бұрылысына дейін келіп, ары қарай Бөгенбай батыр даңғылымен, Уәлиханов және Кенесары көшелерінің бойымен, Абылай хан және Б. Момышұлы даңғылдарымен, Тәуелсіздік және Сарайшық, №19 көшелерінің бойымен Сығанақ көшесінің бұрылысынан «Абу-Даби Плаза» кешеніне тоқтайды.
17 шақырымдық бұл жолда 13 аялдама болады. Жолдың жалпы ұзындығы 41,81 шақырым болатындығы хабарланған. Бұл көліктік жобаны 2014-жылға қарай іске қосу жоспарлануда. Осы мақсатта бас қала әкімдігі арнайы маманданған компанияны - «Астана LRT» ЖШС-ін құрды, жеңіл рельсті трамвайды жолға қоюға міндеттеді. Бірінші кезек аясында франциялық Альстом компаниясы шығаратын жүрдек трамвайларды (пойыз) қолдану жоспарлануда. Әуежай мен «Абу-Даби Плаза» арасында 12 пойыз (Жылдамдығы сағатына 70 шақырым) қатынайды деп күтілуде (соңғы жоспар бойынша тағы 37 пойыз сатып алу көзделген). Әр пойыздың сыйымдылығы - 258 адам. Стансаларда жолаушыларды пойыздардан автоматты жіберу жүйесі бөліп тұрады.
Демеушіліктер
Астанадағы «ең амбициозды мега-жоба» мемлекет тарапынан қуатты қолдау көріп отыр. 2011 жылы Үкімет ел экономикасына инвестиция тарту үшін арнайы ынталандыру-стимулдар пакетін әзірлеген. Бұл ретте салалық бағдарламада олардың үш пакеті қарастырылған. Осы арнайы стимулдардың үшінші пакеті - стратегиялық-инвестициялық жобаларға арналмақ. Пакетте әртүрлі салықтар мен төлемдерді төлеуден босату, жобаны тең қаржыландыру, шетелдік жұмыс күшін әкелудің айрықша режимі, айрықша визалық режим, сондай-ақ ұзақ мерзімді мемлекеттік тапсырыс сынды қолдаудың ерекше шараларын қарастырылған. Жобаны іске асыру үшін инвесторлар жалпы құны 2 миллиард долларға жуық инвестиция құюы мүмкін. Ал осы мол инвестициясына айырбас ретінде арабтар орасан зор преференцияларға қол жеткізді. Ынталандыру-стимулдар пакеті бойынша құрылыс уақытында корпоративтік табыс салығы, мүлік және жер салығы сынды төлемдерден құтылатын болады.
2006 жылдың ақпанында ҚР президенті Нұрсұлтан Назарбаев Біріккен Араб Әмірліктеріне ресми іс-сапармен барып қайтты. Президенттің осы сапары аясында сол тұстағы Үкімет басшысының орынбасары Кәрім Мәсімов пен Абу-Дабидың мұрагер ханзадасы шейх Мұхаммед бен Заид әл-Нахаян Қазақстан - БАӘ ынтымақтастығының іс-қимылдар жоспарына» қол қойған. Сол құжаттың бір бабыда Астанада Абу-Даби атын иеленетін заңғар кешен тұрғызуды бекіткен. Жобаны Әмірліктердің құрылыс саласындағы озық компанияларының бірі «Aldar Propertіes» қолға алды.
«Абу-Даби Плаза» құрылысының І және ІІ жұмыс кезеңдерінің мердігері - Түркиялық Земин Текноложиси А.Ш. (Зеташ) компаниясының Земин Текноложиси Улусларарасы филиалы (Zemіn Teknolojіsі Uluslararasі A. S.) танылған. Жер астындағы қабырға жұмыстары аяқталған. «Жер ішіндегі қабырға» жоғары технологиялы әдісінің өзектілігі артқан. Бұл технология үлкен тереңдікте ғимараттың конструкциясын құруға мүмкіндік беретін көрінеді. «Жер ішіндегі қабырға» тек терең котловандардың қоршауы ғана емес, сондай-ақ бір уақытта ғимараттың іргетас-фундаменті және қабырғасы қызметін атқара алады. Бұл әдіс күрделі гидрогеологиялық жағдайларда да қолданылады, сонда «суды төмендету», «қатыру» құрылғыларының қажеттілігі болмайды және бұл әдісте «бұрғыинъекциялық жер қыртысы анкерлері» де жасалады екен. Сонда қабырғаның беріктігі мен орнықтылығы артады.
Бұл үшін жерастына тереңдетіп, жалпы саны 860 тірек-свай ендіріледі. Олардың әрқайсысының жалпақтығы, яғни диаметрі - 1,20 метрден 1,50 метрге дейін. Бұлардың барлығы қағылатын емес, құйылмалы свайлар. Алдымен жер бұрғыланып, қажетті диаметрде қазылады, сосын онда арматурадан каркас жасалып, тоқылып, соған бетон құйылады. Құрылсқа қазақстандық өнімдер пайдаланылады.
Құрылыста 30-ға жуық жергілікті жұмысшылар жұмыс істеуде. Мұның сыртында Түркиядан 70 қызметкер тартылыпты. Құрылыс алаңында 3 бұрғылау машинасы, 2 қуатты кран, көптеген жүк көліктері және басқа да техникалық құралдар жұмыс жасауда.
Қазақстан тарихы мұражайы
Нысан: «Астана қаласындағы «Қазақстан тарихы мұражайы»
Тағы қараңыз
Санат:Астана Санат:Жоспарланған астаналар Санат:Сәулет өнері Санат:Қала құрылысы Санат:Мега жобалар Санат:1996 жыл Санат:2007 жылы құрылған компаниялар Санат:2030 жыл Санат:Қазақстан сәулеті
Коллеретто-Кастельнуово
Коллеретто-Кастельнуово (Colleretto Castelnuovo) — Италиядағы коммуна, Пьемонт әкімшілік аймағына қарасты Турин провинциясында орналасқан.
Елді мекеннің қамқоршысы — Sant’Antonio abate.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пьемонт елді мекендері
Ибн Һишам
ибн һишам, ( أبو محمد عبدالمالك بن هشام Абд-ул-Малик ибн һишам) (туған жылы белгісіз, Ирак, Басра – 834, Египет, Каир) – орта ғасырлардағы араб филологы, ислам тарихшысы, хадис ілімін зерттеуші. Химиер тайпасынан шыққан.
ибн һишамның ең ірі шығармасы – Әбу АбдоллаҺ Мұхаммед ибн Исхақтың “Китаб сират рас ул-АллаҺ” (“Алланың жіберген адамының өмірі туралы кітап”) аталатын кітабына түсініктеме бере отырып, жазған “Сире” атты еңбегі. Аталмыш кітапқа Мұхаммед пайғамбардың (ғ.с.) өмірі мен халифалар тұсындағы оқиғалар арқау болған. Оқиғаларды баяндап қана қоймай, талдап, сөздердің мән-мағынасына тоқталып, түсінік беріп отырған. Ислам тарихын зерттеушілер үшін құнды кітап болып табылатын бұл еңбекке кейін де көптеген түсініктер жазылды. Мұхаммед пайғамбардың (ғ.с.) өмірі мен қызметін зерттеушілер ибн Хишамға тоқтамай кете алмайды.
Сілтемелер
Санат:Ислам ғұламалары Санат:Тұлғалар Санат:Дін Санат:Ислам
Одена
Одена (Ódena) — Испаниядағы муниципалитет. Каталония автономды бірлестігіне қарасты Барселона провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Анойя ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 3442 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 52.65 км² шамасында.
Приглиц
Приглиц (Prigglitz) — Аустриядағы жәрменкелік коммуна. Төменгі Аустрия федералды жеріне қарасты Нойнкирхен округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 500 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 17,95 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — NK, ресми идентификациялық коды — 3 18 25.
2005 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Франц Тайкс саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Аустрия елді мекендері
Шеге шапан
Шеге шапан (дәстүр, кәде). Құда болуға баталасқан екі жақ келіскенен кейін бір-біріне сый-сияпат ұсынады. Жігіт жағы «қарғы бау» ұсынғаннан кейін жаушыға «шеге шапан» жабады. Бұл уәде пісті деген сөз. «Жаушы» жіберген жақ жігіт ауылы келе жатқан өз «жаушыларының» үстіндегі яғни «шеге шапанын» көріп, оларды шашу шашып қарсы алады. Шеге шапан - сыйлық. Жігіт жағынан қарғыбау деп аталады.
Дереккөздер
2. Салт-дәстүрлер кітабы,Атамұра 2011ж.
Жайсаң мыс кен орны
Жайсаң мыс кен орны — Жамбыл облысы Шу ауданында, Шу қаласынан солтүстік-батысқа қарай 55 км жерде орналасқан.
Геологиялық құрылымы
Жайсаң мыс кені энеолит дәуірінен белгілі, ежелгі сақтар кен өндіріп, мыс қорытқан. 1906-1915 жылдары ағылшын концессионерлері кен өндірген. Жүйелі геологиялық барлау жұмыстары 1950 жылдан жүргізілуде. Кенді алаң ордовиктің интрузивтік жыныстарынан құралған, оның ішінде солтүстік және шығыс бөліктері Қордай кешенінің кварцты сиенит-диориттерінен, ал қалған аудандары Шатыркөл кешенінің биотитті граниттерінен тұрады.
Жатыс сипаты, құрамы
Кен алаңы жарылымдар жүйесімен блоктарға бөлінген. Жарылым белдемдерінде кен денелеріне жапсарлас микродиорит пен диабазпорфирит сығылмалары бар. Тарамдала созылған желілер мен линза пішіндес кен денелерінің ұзындығы 550-1700 м, қалыңдығы 0,9-13 м-ге дейін. Кен денелері кварц-магнетит, гематит-магнетит, кальцит-магнетит-халькопирит және пирит пен молибдениттен тұрады. Тотығу белдемдерінің қалыңдығы 10 – 200 м, тереңдігі 30 – 40 м, кейде 100 м-ге дейін жетеді. Тотыққан кен құрамында мыс, куприт, тенорит, псиломелан, малахит, хризоколла бар. Пайдалы кешендері: мыс, молибден, темір, күміс, селен, германий, рений, теллур, алтын. Жайсаң мыс кен орны қоры жағынан шағын кендер тобына жатады.
Санат:Жамбыл облысы кен орындары Санат:Шу ауданы географиясы Санат:Қазақстанның мыс кен орындары
Кабановка (Несь тармағы)
Кабановка — Ресейдегі өзен. Ненецк АО, Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Несь өзенінің оң жағалауынан 127 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 34 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ақ теңіз су алабының өзендеріВоронов мүйісінен (Мезень өзенін қоспағанда) Канин Нос мүйісіне дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Мезень.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Архангельск облысы өзендері
Әбдікерім Ережепұлы
Әбдікерім Ережепұлы (1867, қазіргі Шығыс Қазақстан облысы, Катонқарағай ауданы — 1936, ҚХР-дың Шыңжаң өлкесі, Алтай аймағы) — қоғам қайраткері, ағартушы.
Санкт-Петербург орман ш. ин-тында оқып жүргенде еліне келіп, болыстыққа сайланған. Әбдікерім Ережепұлы елді жаңаша басқаруға талпыныс жасайды. 1904 ж. Шыңғыстайда орысша-қазақша оқытатын төрт сыныптық мектеп ашқан. Онда орыс мұғалімдері, ақын С. Торайғыров ұстаздық еткен. 1913 ж. қыздарды еріксіз атастыруды және әмеңгерлікті жою туралы алты тармақты заң жобасын жасап, бекіттірген. Осы ережені іске асыруды қолға алған. 1920 ж. Семейде өткен Алашорда съезінде Әбдікерім Ережепұлы үкіметтің аймақтық к-нің мүшесі болды. 1928 ж. кеңес үкіметі органдарының құдалауына шыдамай, Қытайға өтіп кетуге мәжбүр болды. Ленинград (Санкт-Санкт-Петербург) ун-тінде оқыған ұлы Қамбар, Мәскеу сауда ин-тында оқыған ұлы Шабдан аймақтың ағарту-мәдениет жұмыстарына қатысады. Әбдікерім Ережепұлы қайтыс болғаннан кейін бір жылдан соң екі ұлы да тұтқындалып, ату жазасына кесілді. Әбдікерім Ережепұлының өлеңдері мен әндері ел аузында сақталған.1936 жылы дүниеден өтті.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан қоғам қайраткерлері Санат:1867 жылы туғандар Санат:Шығыс Қазақстан облысында туғандар Санат:1936 жылы қайтыс болғандар Санат:Қазақ ақындары Санат:Қазақстан сазгерлері
Кайгородка
Кайгородка — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Печора өзенінің сол жағалауынан 1028 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 17 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Печора өзені Шердино ауылындағы су өлшейтін посттан Уса өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Усаға қосылу құйылысына дейінгі Печора тармағының су алаптары, өзен алабы — Печора.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Саумалкөл (көл, Павлодар облысы)
Саумалкөл – Шідерті алабындағы көл.
Географиялық орны
Павлодар облысы Баянауыл ауданы Ұзынбұлақ ауылының оңтүстігінде 8 км жерде орналасқан.
Гидрографикасы
Теңіз деңгейінен 419 м биіктікте жатыр. Аумағы 7,1 км2, ұзындығы 5,3 км, енді жері 2,1 км, жағалау бойының ұзындығы 13,4 км. Көлдің батыс, оңтүстік жағалаулары жарлауытты келген. Айдын жағалауының басым бөлігін қамыс басқан. Шығыс, солтүстік-шығысын батпақты-шалшықты жерлер алып жатыр. Көл түбі кедір-бұдырлы, онда 10-15 см тұнба шөккен. Шарасында жыл бойы су болады. Негізінен жер асты суымен толығады. Қараша айының 1-жартысында суы қатып, сəуірдің ортасында ериді. Көлге Жыланды жəне Сарымсақ тауларынан бастау алатын бұлақ сулары құяды. Атырабы шабындық жəне мал жайылымына қолайлы.
Дереккөздер
Санат:Баянауыл ауданы көлдері
Евгений Петрович Петров
Евгений Петрович Петров – орыс, кеңес жазушысы, прозаик.
1903 жылы 30 қазанда Одесса қаласында дүниеге келген. Александр Козачинскийдің «Зеленый фургон» повесіндегі Володия Патрикеевтің прототипі ─ Евгений Петров болады. 1923 жылы Мәскеуге келіп, «Красный перец» журналының қызметкері болады. 1926 жылы «Гудок» газетіне орналасады.
Евгений Петров пен Илья Ильф бірігіп, 1927 жылы «Двенадцать стульев» романын, 1931 жылы «Золотой теленок» романын, 1937 жылы «Одноэтажная Америка» повесін жазып шығады.
Дереккөздер
Санат: Орыс жазушылары
Лузу
Лузу (Luso) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Авейру округінің құрамына кіреді. Меальяда муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Коимбра ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Байшу-Воуга экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2750 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 18,87 км² шамасында. Халық тығыздығы — 145,7 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Литорал провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Авейру округінің елді мекендері
Қос фактор ілімі
Қос фактор ілімі - кейде мотивациялық гигиена ілімі (Motivator-Hygiene Theory) деп те аталады. Оны АҚШ психологі Ф.Герцберг 1950 жылдары ортаға қойған. 1950 жылы Ф.Герцберг Питтсбургте ғылым тәжрибе жасау негізінде мынаған көз жеткізеді: жұмыстың өзіне және жұмыс мазмұнына қатысты факторлардағы (жұмыс тәуекелі, мойындалу, міндет) оң өзгерістер қызметкерді шабыттандырады, тіпті де жігерленіп жұмыс жасауына түрткі болады. Ал, жұмыс шарт-жағдайы мен жұмыстағы қарым-қатынас факторларына (орын, жұмыс амандығы, жалақы, сыйақы) қатысты саладағы оң өзгерістер қызметкер көңіліндегі қанағатсыздықты жоюы мүмкін, бірақ жұмысты жақсы істеуге қозғаушы бола алмайды.Яғни, екі түрлі фактор болады, бірі адамда мотивация пайда қылатын, яғн құлшындыратын фактор (Motivational Factors, немесе intrinsic factors), ал енді біреуі адамда мотивация пайда қылмайтын, оны көбінесе гигиена факторы (hygiene factors). Осы қос фактор болмаса адам өз ниетінен ажырап қалады.
Тіке мотивация тудыратын фактор: жұмыс тәуекелшілдігі, нәтиже-табыс, қызмет талабының жоғарлауы;
Ал, мотивация тудырмайтын фактор: жалақының көтерілуі, адамара байланыстың жақсаруы, жақсы тұрмыс шарты, орын, қауіпсіздік.
Аталған теория бойынша, қанағаттанудың қарсы жағы қанағаттанбау емес, қанағаттана алмау, қанағаттана алмаудың қарсы жағы қанағаттану емес, қанағаттанбай қалмау. Маслоудың Қажеттілік қабаты іліміне өзгеше түрде Ф.Герцберг төмен қажеттіліктердің қанағаттануы сөзсіз түрде жоғары шабыттар тудырады деуге болмайды, қайта ары болғанда көңіл толмау жағдайын ғана бәсеңдетеді, бірақ жұмыста жоғары ерлік көрсетіп, өте жойқын мотивацияға ие болуға көп әсер ете қоймайды деп есептеген.
Бұл ілім туралы айтылған сын:
Ұйым мақсатына жету мен жеке қажетінің қанағаттануын өзара байланыстырмады.
Қос фактор іліміне сілтеме
Санат: мотивация Санат: Психология Санат:Философия
Ақтөбе (Жетісай ауданы)
Ақтөбе — Түркістан облысы Жетісай ауданы, Қызылқұм ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 623 адам (305 ер адам және 318 әйел адам) болса, 2009 жылы 679 адамды (339 ер адам және 340 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Жетісай ауданы елді мекендері
Розе-сюр-Льер
Розе-сюр-Льер (Rosay-sur-Lieure) — Франциядағы коммуна. Жоғарғы Нормандия аймағына қарасты Эр департаментінде орналасқан. Лез-Андели округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 8,21 км² шамасында.
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эр департаментінің коммуналары
Штёттен-ам-Ауэрберг
Штёттен-ам-Ауэрберг (Stötten am Auerberg) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Швабия әкімшілік округіне бағынады. Шығыс Альгой ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 1941 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 40,75 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 7 77 171. Муниципалитеттің басшысы — Йоахим Эрнст.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
Обстальден (Гларус)
250px|thumb|Картада орналасуы Обстальден (Гларус) (Obstalden GL) — Швейцарияның Гларус кантонында орналасқан коммуна.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 479 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 23.76 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 1624, пошта индексі — 8758.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гларус елді мекендері
Лисиците (Кырджали облысы)
Лисиците (Лисиците) — Болгариядағы ауыл. Кырджали облысына қарасты Кырджали қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 31 адамды құрайды.
Пошта индексі — 6645. Телефон коды — 0361. ЕКАТТЕ коды — 43856.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кырджали облысының елді мекендері
IC 212
IC 212 — Тоқты шоқжұлдызында орналасқан Sc (жинақы спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 8527, ZWG 461.62, NPM1G +16.0070.
Сыртқы сілтемелер
IC 212 Санат:Тоқты (шоқжұлдыз)
Рақымжан Қошқарбаев ауылы
Рақымжан Қошқарбаев ауылы (2006 жылға дейін — Романовка) — Ақмола облысы Целиноград ауданындағы ауыл, Рақымжан Қошқарбаев ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы — Ақмол ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 47 км-дей жерде, Нұра өзенінің сол жағасында орналасқан.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 1564 адам (744 ер адам және 820 әйел адам) болса, 2009 жылы 1680 адамды (846 ер адам және 834 әйел адам) құрады.
Тарихы
Іргесі 1895 жылы қаланған. 1930 жылдан Калинин атындағы ұжымшардың, 1961 жылдан “Қазақстанның 40 жылдығы” атындағы астық кеңшарының орталығы болған. Ауылда кеңшар негізінде құрылған шаруа қожалықтары жұмыс істейді.
Дереккөздер
Санат:Целиноград ауданы елді мекендері
Б. з. д. 423 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 423 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 423 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Тахтаброд
Географиялық орны
Аудан орталығы – Новоишим ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 81 км-дей жерде, Көкшетау қыратының батыс жағында орналасқан.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 1838 адам (880 ер адам және 958 әйел адам) болса, 2009 жылы 1459 адамды (712 ер адам және 747 әйел адам) құрады.
Тарихы
Іргесі 1903 жылы қаланған. Ауыл шаруашылығын ұжымдастыру кезінен бастап 1957 жылға дейін ұжымшар, 1957-97 жылдары өзімен аттас кеңшар мен ауылдық кеңестің орталығы болды. Кеңшар негізінде “Тахтаброд – 1” ЖШС ұйымдастырылды.
Дереккөздер
Санат:Ғабит Мүсірепов ауданы елді мекендері
Шіркеу құқығы
Шіркеу құқығы – шіркеу ережесін, шіркеу ұйымдарының құрылымы мен құ-зыретін реттейтін нормалар жиынтығы. Шіркеу құқығының бастау көздері – номоканодар және Византияның басқа да құқықтық деректемелері, славян елдерінде кормчий кітаптары ( Ресейде 1721 ж. Рухани регламент жарияланғанға дейін). Шіркеу құқығы канондық құқықтардың бір бөлігі болып табылады, онда нормалармен қатар шіркеудің зайырлы билікпен қатынастарын реттейтін нормалар да баяндалады.
Сілтемелер
Қазақ энциклопедиясы, 9 т.
Жоңқаландыру күші
Жоңқаландыру күші (Сила стружкообразования) — құралдың алдыңғы бетінің нормаль күшінің кесіп жатқан қабатқа әсері және құрал мен жоңқаның арасындағы сырғанау үйкеліс күшінің қосындысы.
Дереккөздер
Санат:Техника Санат:Машинажасау
Қойнауқаттық қысым
Қойнауқаттық қысым - Өнімді жинауыш-қойнауқат құрамындағы мұнайдың, газдың, судың орналасу қысымы. Оның мәнін флюидтердің серпінді сығылу және олардың, яғни флюидтердің, тау жыныстарының қаққасын серпінді қысу дәрежесі сипаттайды.
Тоғыту белдеміндегі қойнауқаттық қысым
Жұмыс істеп тұрған тоғыту ұңғымалары орналасқан белдемдегі қойнауқаттық қысым. Оның мөлшері әр түрлі өлшемдердің орташа арифметикалық мөлшері түрінде немесе изобаралар картасы көмегімен анықталған тоғыту ұңғымаларына іргелес орналасқан үлескілерге тиесілі орташа салмақтанған мөлшер ретінде анықталады.
Өндіру белдеміндегі қойнауқаттық қысым
Игеру ұңғымалары орналасқан аудандағы изобаралар картасы көмегімен орташа салмақтанған мөлшер түрінде анықталған қысым мөлшері.
Синонимі — игеру белдеміндегі қойнауқаттың қысым.
Гидростатикалық қысымнан темен мөлшерлі қойнауқаттық қысым
Сулы жинауыш-қойнауқаттағы немесе мұнайлы (газды, мұнайгазды т.с.с.) шоғырдағы шартты гидростатикалық қысым мөлшерінен азырақ болып келетін бастапқы қойнауқаттық қысым.
Гидростатикалық қысымнан өзгеше қойнауқаттық қысым
Шартты гидростатикалық қысым мөлшерінен 30 %-дан астамға артығырақ болып келетін (сыртгидростатикалық қойнауқаттық қысым) немесе гидростатикалық қысымнан төмен мөлшерлі болып келетін, яғни 1,3 < Р қойнауқаттық қысым < 1 теңсіздігін қанағаттандыра алатын, сулы жинауыштардағы немесе мұнайлы (газды, мұнай-газды т.с.с.) шоғырдағы элизиондық суарынды жүйелерге тән бастапқы қысым.
Гидростатикалық қысымға сәйкес келетін қойнауқаттық қысым
Шартты гидростатикалық қысымға тең немесе оның мөлшерінен 30 %-дан астамға артығырақ болып келетін, сулы жинауыш-қойнауқатқа немесе мұнайлы (газды, мұнайгазды т.с.с.) шоғырға тән бастапқы қойнауқаттық қысым.
Икинь
Икинь (Экень) — Ресейдегі өзен. Башқұртстан Республикасы, Челябі облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Лемеза өзенінің оң жағалауынан 46 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 34 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Сим өзені бастауынан сағасына дейін. Өзен саласы — Белая, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Башқұртстан өзендері Санат:Челябі облысы өзендері
Вондожь
Вондожь (Вондоша, Вондаш, Вондаж) — Ресейдегі өзен. Вологда облысы, Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Сить өзенінің оң жағалауынан 23 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 59 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — теңіз Кубен және Сухона өзендері бастауынан Кубен су торабына дейін. Өзен саласы — Сухона, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
IC 4635
IC 4635 — Apus шоқжұлдызында орналасқан SBb (жинақы галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 59959, ESO 44-5, IRAS17080-7725.
Сыртқы сілтемелер
IC 4635 Санат:Apus (шоқжұлдыз)
Тюркин Валерий Николаевич
Тюркин Валерий Николаевич - (1955 жылы туған, Ресей, Брянск облысы Брянск ауданы Пальцо кенті) – ауыл шаруашылығының қызметкері. Целиноград ауыл шаруашылық институтын бітірген (1982). «Октябрьдің 37 жылдығы» атындағы кеңшарда механизатор (1972 – 82), бас инженер (1982 – 86) болып еңбек еткен. 1986 жылдан кеңшардың, қазіргі «Ново-Приречное» ЖШС-тің директоры. Облыстық мәслихаттың депутаты. «Құрмет» ордені, медальдармен марапатталған.
Керей (тайпа)
Керей (карайлар) — қазақ құрамындағы көне тайпалардың бірі – Керей елінің де тарих көшінде белгілі бола бастаған кездеріндегі ғұмыр кешкен ата жұрты – сонау замандарда бірсыпыра түрік халықтарының қасиетті қонысы атанып, ғажайып ата жазу мұрағаттарымыз мәңгілікке қашалып, жазылып қалған, қазіргі моңғол даласы және оған іргелес жатқан аймақты қамтитын құтты мекендерінің бір тұсы – Орхон, Оңғын, Керулен, Селеңге, Арғұн өзендерінің құйқалы алқабы еді.
Керей атауының шығуы туралы әртүрлі пікірлер бар. Бірақ солардың арасында Орхон-енесай жазуларының білгір зерттеушісі, жазушы Қаржаубай Сартқожаұлының апталығымызға ұсынған қолжазбасындағы Керлін (Керулен) өзені және ол өз басын алатын Кентау тауына қатысты пікір көңілге қонымды көрінеді. Онда қазақ ғалымы көне түрік жазуларында (Мойыншор ескерткіші, VIII ғ) бұл қоныс жер аты «Кейре» түрінде көрініс бергендігін айтады. Ал Керлін алқабы ежелден керейлердің түп-тегі Тоғыз байырқулар қоныстанып келе жатқан төл мекен. Олар бірде «тоғыз байырқу», бірде «тоғыз оғұз», бірде «тоғыз керейлік» деп атала жүріп, ғасырлар өте келе «керейлер» боп өзгерген секілді. Бұл бағамдау Керей шежіресінде бұрыннан айтылып жүретін өзен атына қатысты әңгіме сарынын да пысықтағандай болады. Қытайда тұратын қазақ оқымыстыларының кейінгі кездерде бірсыпыра көне қытай жазбаларын қазақша сөйлете бастауы халқымыздың тарихына қатысты көптеген құнды деректерге жолықтырғанын бұрын да айтқан едік. Сол жазбаларда керей атауына да қатысты сәттер кездеседі. Мәселен, «Сүй патшалығының тарихында» Шеп тайпасының көсемі Керін Еркіннің Шығыс Түрік қағандығының үстемдігіне қарсы шыққаны туралы дерек бар. «Таң патшалығының көне тарихы» жазбасында сол Керіннің баласы Хылейдің де қаған болғандығы айтылады. Яғни осылардағы Керін мен Хылей «Керей» деген атау болуы да мүмкін деген топшылау ортаға тартылады. Аудармашылар бұл жазбалардан Шеп тайпасымен бірге Сеп, Байлау, Қойлау секілді тайпалар атауының да ізін бағамдағандай болды. Бір қызығы, Алтай аймағыгда ХІХ ғасырда ғұмыр кешкен керей Мәмидің шежіресінде де осыған үндесетін тұстар бар. Ол шежіреде Керей ұлысының арғы тегі Шеп, Сеп, Байлау, Қойлау, Елдей, Көлдей, Изен, Жусан секілді тайпалардан таралады делінеді. Бұлардың Шеп, Септен басқасының бәрі қазір Керей-Уақ шежіресінде кездесетін ата-тектер... Академик Ә.Марғұлан керейлер мен үңгіттердің (уақтардың, онгуд) моңғол дәуіріне дейін мәдениеті жоғары болғаны, көне түрк жазуларын пайдаланғандығы жөнінде өзінің «Таңбалы тас жазуы» еңбегінде былай дейді: «Алтай, Жоңғар даласында, Енесайда орхон жазуы бар құлпытастар жиі кездеседі. Олардың көбін жазған керей мен үңгіттер. Моңғол дәуіріне дейін бұлар және наймандар тегіс несториан дінін қабыл еткен елдер. Бұл әсіресе олардың крест таңбасынан ашық көрінеді... бұл таңба қазақ керейлерінде осы күнге дейін сақталған. Мұндай крест таңбасы бар құлпытастар (орхон жазулы) Енесай даласында көп...» Шыңғыс хан заманы туралы теңдесі жоқ жылнама түзіп кеткен Рәшид-әд-Дин еңбегінен сол кезеңдерде Керей мемлекетінің құрамында Керейт, Қырқын, Қоңқайт (Тоңқат), Сақайт, Тобаут, Албат, Қарақин секілді тайпалар болғанын білеміз.
Бұлардағы сөз соңындағы «т» әрпі әдетте көптік жалғауды білдіреді. М.Тынышбайұлы осындағы Сақайттан бүгінгі сақаларды (якуттарды), тубауттардан туба жұрттарының атауын көріп, оларды бір кездегі ірі Керей мемлекетінен бөлшектенген елдер болуы кәміл деген болжамды ортаға тартады. Бұл пікірді профессор С.Аманжоловтың «Тоңқатты» тубалардың құрамындағы «Тоңқат», Орхон-Енесай жазбаларында «Құрыққан» түрінде кездесетін «Қарақинді» якуттың қазіргі «Құрыққан» тайпасымен байланыстыруы одан әрі дамытады. Ал Керей мемлекетінің кезінде ірі де айбынды ел болғанына тарихта дәлел жеткілікті. Кей мемлекеттер бойынша Х ғасырда керейлер 200 мыңға жуық болған.
Моңғол билігіне дейін Керейді Марғұзған, Құршақұз, Бұйрық, Гөрхан, Уаң хан сияқты хандар билеген. Уаңның өз аты Торы (Тұғырыл). Ол өз кезінде Қытайдың Алтан ұлысына татар тайпаларын жеңуге көмектескені үшін қытай әміршісінен Уаң хан (бір елдің ханы) лауазымын алған. Уаң ханның (Он ханның) осы есімі кезінде керейлердің несториан дінін ұстағанына қатысты Еуропаға «керейлердің королі Иоан поп» деген атаумен де жеткен екен. Шыңғыс хан моңғол жұрттарының басын құрап, жас мемлекетінің шаңырағын алғаш көтерген кезде, ол өз әкесінің анда-досы Уаң ханның көмегіне арқа сүйеді. Онымен бірге наймандарға қарсы соғысқа қатысты. Алайда кейіннен екеуінің арасында алауыздық туып, оның ақыры Шыңғыс ханның Керей мемлекетін жойып жіберуіне әкеліп соқты. Осы аласапыраннан кейін керейлердің бір бөлігі қонсылас наймандарға ығысып, Батыс Алтай мен Зайсан, Ертіс алқабына ауды. Ал атажұртта қалған бөлігі Шыңғыс хан қарауына өтіп, кейін жаулап алынған найман, меркіттермен бірге оның жорығына қатысып, Шыңғыс ханның жер қайысқан қолының басты күштерінің біріне айналды. Тарихшылар бүгінде Қазақстанның теріскейін жайлаған керейлер сол Керей мемлекеті күйрегеннен кейін Ертісті бойлап солтүстікке қарай ығысқан бөліктен тараған ұрпақтар екенін айтады.
Бүгінгі тізбе-кесте де Р.Шынай деген азамат құрастырған осы жинақтағы және бұрыннан да қолда бар моңғолиялық қазақ ғалымы И.Қабышұлының «Керейлер керуені» атты кітабындағы мәліметтер негізінде жасалды. Абақ шежіресін кестеге түсіру үстінде біз Шәкерім қажаның он екі ата Абақты – Жәнтекей, Жәдік, Жастабан, Шұбарайғыр, Шеруші, Ителі, Итемген, Молқы, Меркіт, Сарбас, Қарақас, Көнсадақ деп бөлгені дұрыс болуы керек деген ойға келдік. Біраз мәліметтерде он екі атаның бірі – Шимойын руы деп аталып жатады. Алайда тізбелеу үстінде біз Шимойын Абақтан емес, Ашамайлының Сибанынан тарайтын деп айтуының да бекер еместігіне ден қойған едік. Сегіз сеті шежіресі оны Балғанның Сибаына жатқызады. Осы соңғы шежіреде 19-ғасырдың басында Керей, Уақтың басым көпшілігі орыстан үркіп Алтай, Шәуешекке көшкенде, Шимойын керейлердің едәуір бөлігі солармен бірге өткені айтылады. Демек, Шимойынның Абаққа, Ашамайлыға да қатысы бар болуының бір төркіні осында. Қалың Абақтың арасында тұрғаннан кейін ол бірте-бірте сол қауымдастықтың бір баласы секілді болып кеткен. Алайда ата-текті тарқатқан шежіре желісіне сыналап кіре алмаған.
Абақ керейдің қрамындағы Меркіт руы – ілгерідегі көне Меркіт тайпасынан жеткен бір сынық. Меркіт елі туралы алғашқы мәліметтер Қытайды билеген Лияу әулетінің жазба жылнамаларында бар. Рәшид-әд-Дин жылнамасынан оның ұдайы моңғол жұртымен, әсіресе Шыңғыс ханмен көп жауласқан тайпа болғанын көреміз. Олар бірде жас Темүжинді тұтқынға алса, енді бірде бәйбішесі Бөртені тартып алып кетеді. Темүжин араға керейдің Уаң ханын салып жүріп, бәйбішесін әзер қайтарып алады. Сол жолы Бөрте үйіне қайтып келе жатқанда, жолшыбай тұңғышы Жошыны босанады. Ол кезе меркіттердің көсемі Тоқтабек деген адам екен. Оның алты ұлы болыпты. Жылнамада сол алтауының тұңғышы Тоғыздың керейлермен соғыс кезінде, қалғандарының Шыңғыс ханмен өткен әлденеше шайқастарда көз жұмғаны айтылады. Жауынгер, бүлікшіл меркіт жұрты Шыңғыс ханға әлденеше рет қарсы көтерілген алайда бұның түбі олардың түгел дерлік қрып кетуіне де әкеп соққан еді. Шыңғыс хан меркіттердің «арба дөңгелегінен бойы асқандарының бәрін қыруға» жарлық берген екен деген деректер де бар. Меркіттердің аман қалған аз тобы керейлерге қосылып, кейін олардың бір атасы ретінде сіңісіп кетті.
Дереккөздер
Санат:Орта жүз
Еңбекке уақытша жарамсыздық бойынша берілетін жәрдемақыдан айыру
Азаматтарды еңбекке уақытша жарамсыздық бойынша берілетін жәрдемақыдан айыру үшін негіздемелер, олар мыналардың салдарынан пайда болады: олар қылмыс жасаған кезде алған мертігулер; өз денсаулығына қасақана зиян келтіру; алкогольді немесе есірткі және уытты заттарды пайдаланудан болған сырқаттанулар мен мертігулер. Еңбекке уақытша жарамсыздық бойынша жәрдемақы сот ұйғарымымен еріксіз емделуге мәжбүр етілген (психикалық науқастардан басқалар), кінәлі екендігі анықталған ретте сот-медицина сараптамасынан өтіп жүрген, сондай-ақ қамаудағы адамдарға берілмейді.
Дереккөздер
Санат:Құқық Санат:Заң
Кауртлэнд (Миссисипи)
Кауртлэнд (Courtland) — Миссисипи штатының Panola округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 460 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 2.9 км² шамасында. FIPS коды — 28-15980.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миссисипи қалалары
Илья Арнольдович Ильф
Илья Арнольдович Ильф (Ильф ─ бүркеншік аты, шын аты-жөні – Иехиел-Лейб Файнзильберг) – кеңес жазушысы және журналист.
1897 жылы 3 қазанда Одессада дүниеге келген. 1913 жылы техникалық мектепті бітіреді. Революциядан кейін есепші, журналист редактор болып қызмет атқарады. Одесса Ақындар Одағының мүшесі болады. 1923 жылы Мәскеуге келіп, «Гудок» газетінің қызметкері болады.
Евгений Петровпен шығармашылық ынтымақтастықта болып, 1927 жылы «Двенадцать стульев» романын бірігіп жазып шығады. Кейінірек Петровпен бірге апталық «Чудак» газетінде қызметтес болады. Петровпен бірігіп жазған щығармалары: «Двенадцать стульев», «Золотой теленок» романдары, «1001 ночь или Новая Шахерезада» новелласы және «Одноэтажная Америка» деректі повесі.
Дереккөздер
Санат: Орыс жазушылары
Футболдан Англия чемпионаты 2012/13
Футболдан Англия чемпионаты 2012/2013 — тарихта 1992 жылы құрылған Премьер-лиганың 21 ұтыс ойыны болды.
Турнир күнтiзбесінiң жеребе тастауы 2012 жылдың 18 маусым айында өтті. Турнир маусымы 2012 жылдың 18 тамыз айында басталып, 2013 жылдың 19 мамыр аында аяқталады.
Турнирда 20 құрамалар ат салысады. Жүлдегер лауазымын Манчестер Сити клубы қорғайды. Премьер-лиганың жаңа қатысушылары болып, «Рединг», «Саутгемптон» және «Вест Хэм Юнайтед» клубтары қатысады.
Жарыстардың географиясы
Премьер-лига 2012/13 маусымында Лондоннан қатысатын клубтардың рекордты саны болмақ — 6. Ливерпуль және Манчестер қалаларының әрқайсысынан екі клубтар өнерін көрсетеді. Сонымен қатар чемпионатта Уэльстан «Суонси Сити» клубы қатысатын болады.
Дереккөздер
Санат:Футболдан Англия чемпионаты Санат:2012 жылғы футбол Санат:2013 жылғы футбол
Плуа
Плуа (Plouha) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Кот-д'Армор департаментінде орналасқан. Сен-Брие округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 39,97 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 22222, пошта индексі — 22580.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 4582 адамды құрады. Халық тығыздығы — 114,64 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кот-д’Армор департаментінің коммуналары
Саяси плюрализм
Саяси плюрализм - (pluralis - көпшілік) - билікке қатысты қатынастар жүйесіндегі өзара байланысты элементтердің сан алуандылығы. Саяси плюрализмнің тарихи келесі түрлері қалыптасқан: Пікірсайыс, билеуші және оппозициядағы партиялардың өкімет билігін іске асыруға қатысуға жағдай жасайтын, демократиялық қоғамда қолданылатын ұғым. Әртұрлі, жан-жақты көзқарастар дегенді білдіреді.
"Саяси партиялар туралы" Қазақстан Республикасының заңы - 2002 жылғы 15 шілдеде № 344-ӀӀ Қаулысымен қабылданған. Азаматтардың, әртүрлі әлеуметтік топтардың мүдделерін мемлекеттік биліктің өкілді және атқарушы, жергілікті өзін-өзі басқару органдарында білдіру және оларды қалыптастыру ісіне қатысу мақсатында олардың саяси еркін білдіретін Қазақстан Республикасы азаматтарының ерікті бірлестігі саяси партия деп танылады. Осы Заңға сәйкес: Қазақстан Республикасының саяси партиялар туралы заңдары Қазақстан Республикасының Конституциясына негізделеді, осы Заңнан және Қазақстан Республикасының өзге де нормативтік-құқықтық актерлерінен тұрады. Саяси партиялар заң алдында бірдей. Қазақстан Республикасы азаматтарының саяси партияларға бірлесу бостандығына құқығы бар. Қазақстан Республикасының азаматы тек бір саяси партияға мүше бола алады. Саяси партияға мүше болу Қазақстан Республикасы азаматының құқықтары мен бостандықтарын шектеуге негіз бола алмайды. Әркім өзінің қандай партияға жататынын көрсетуге немесе көрсетпеуге құқылы. Мемлекет саяси партиялардың құқықтары мен заңды мүдделерінің сақталуын қамтамасыз етеді.
Дереккөздер
Санат:Саясат
Құладындар
Құладындар (Circus) – қаршыға тұқымдасына жататын жыртқыш құс.
Қазақстанда далалық аймақтарда, бұталы шалғындарда, өзен аңғарында, қалың қамыс арасында, шөл және шөлейт аймақтарда мекендейтін дала құладыны (Circus macrourus), шалғын құладыны (Circus pygargus), саз құладыны (Circus aerugіnosus) және түз құладыны (Circus суаneus) бар.
Саусақтары қысқа, жіліншігі қауырсынсыз келеді. Қанаты жалпақ әрі ұзын (32,0 – 44,5 см). Мекиені қоразынан ірілеу. Дене тұрқы 41 – 60 см, салмағы 400 – 750 г., ұясын жерге салады, мекиені 3 – 6-дан жұмыртқалайды, ақшыл, кейде бозғылт не сепкілді жасылдау болады. Жұмыртқасын 30 – 35 күндей басады. Балапандары 40 – 45 күнде ұядан ұшады. Балапандарын қоразы қоректендіреді.
Құладын – жыл құсы, кейде қар аз жауып, қыс жылы болса, қыстап та қалады. өсақ жәндіктер, ұсақ құстар, кемірушілер, кесірткелермен қоректенеді. Саз құладыны ондатр, қоян, қасқалдақ, үйрек аулап, қорек етеді. Кемірушілерді құртып, пайда келтіреді.
Дереккөздер
Санат:Сұңқартәрізділер Санат:Құс түрлері Санат:1799 жылы зерттелген жануарлар
Бикен Римова атындағы Талдықорған қалалық қазақ драма театры
Бикен Римова атындағы Талдықорған қалалық қазақ драма театры – Талдықорған қаласының тұңғыш театры.
Тарихы
"Талдықорған облыстық қазақ драма театры" деген атпен 1975 жылы ұйымдастырылып, сол жылы 4 карашада Ғ. Мүсіреповтің "Козы Корпеш - Баян сұлу" трагедиясымен тұңғыш рет шымылдық ашты. Театр труппасы реж. М.Қамбаровтың жетекшілігімен Алматы консерваториясының (казіргі Қазақ ұлттық консерваториясы) актерлік факультетін (А. Базаргелдиев, А. Исаев, Ж.Р. Лебедев, Д. Мұсабеков, Ә. Оразбеков, Қ. Темірбаев, Ж. Шайкина, т.б.) және Қазақ академиялық драма театрының (қазіргі Мұхтар Әуезов атындағы Қазақ мемлекеттік академиялық драма театры) студиясын (С.Нұрғалықов, т.б.) бітірушілерден құралды. 1975-97 жылдары театр репертуарынан төл драматургиядан М. Әуезовтің "Қарагөз", "Түнгі сарын" мен "Хан Кене", Қ. Мұхамеджановтың "Қайдасың сен, Хайдарбек", Т. Ахтановтың "Әке мен бала" және "Күшік күйеу", А. Шамкеновтің "Уәкілдер", М. Мұқановтың "Шокан Уәлнханов", Д. Исабековтің "Кішкентай ауыл" мен "Ескі үйдегі екі кездесу", А. Сүлейменовтің "Қыздай жесір - штат қысқарту", Ш. Мұртазаның "Сталинге хат", Қ. Ысқақовтың "Таңғы жаңғырық" пен "Ұлпан", О. Бөкеевтің "Құлыным менің", Р. Сейсенбаевтың "Өзіңді тап" (Е. Обаевнен бірге "Қазақстан тұңғышы 6 СТ-75" және "Қазыбектің оралуы", Т. Қалилахановтың "Алтын бесік" және "Өшкен жұлдыз" (О. Бодықовпен бірге Қ. Баяндиннін "Жаңғырық", А. Кенжебекованың "Абай туралы аңыз", Т. Әліпбайдың "Қанды ғасыр", сонымен бірге аударма шығармалардан Ш. Айтматовтың "Арманым, Әселім", А.В. Вампиловтың "Тұңғыш ұл" (Сүйінші табылды, табылды..." деген атпен), B. И. Ежовтың "Бұлбұлдар түні", А.А. Фадеевтің "Жас гвардия", А.А. Бектің "Волоқалам тас жолы" т.б. орын алды. Бұл спектакльдердің біразын театр суретшісі С. Үмекенов көркемдеді. Тәуелсіздікке қол жеткізгеннен кейінгі жылдары театр репертуары жаңа спектакльдермен толықты.
2000 жылы 31 тамызда театрға Қазақстанның халық әртісі, Мемлекеттік сыйлықтың лауреаты Бикен Римованың есімі берілді. Театрдың негізін салушылардың қатарында алғашқы директоры Қалмахан Бейсенбиев пен бас режиссері Мұқтар Қамбаровтың есімдері аталады. Бұл театрда әр кезеңдері С. Асылханов, М. Қамбаров, А. Құлданов, А. Мағзұмбеков, Ә. Мәмбетов, М. Байсеркенов, Б. Омаров, Р. Шарафутдинова секілді танымал режиссерлер еңбек етті.