cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Тез жүргізгіштік коэффициенті
Осы эталонды сорғының дәл сондай сериялы сорғының пайдалы куаты N_\mathrm{} = 1,0 ат.к. (ат күші) = 1,0 м арынды құрады. Тез жүргізгіштік коэффициентінің шамасы сорғының және негізінен оның жұмыс органының құрылымдық ерекшеліктеріне байланысты болады. Соңдықтан тез жүргізгіштік коэффициенті әр түрлі типтегі сорғыларды салыстыру үшін пайдаланылады, оны мына формуламен анықтайды:
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Су шаруашылығы
Әл-Мағриби
Мухи ад-Дин Яхья ибн Мухаммад ибн Аби-и-Шукр әл-Мағриби ( محي الدين المغربي, Мағриб, 1220 — Мераге, 1283) — Хулагу мемлекетінің математигі және астрономы. Дамаск қаласында 1260 жылдан бастап Марагиндік Ад-Дина ат-Туси расытханасында еңбек етті.
Евклид, Аполоний, Феодосий, Менелай, Птоломей шығармаларына бірқатар пікірлер жазды. ’’Қима фигурасы туралы трактат’’, ’’астролябия туралы кітап’’, ’’Щеңбердің синусын анықтау әдісі туралы трактат’’, ’’Күн теңдігін, шығыс амплитудасын анықтау және аспан сферасының айналу бұрышын геометриялық әдіспен анықтау туралы кітап’’ еңбектерін жазды.
Дереккөздер
Санат:1220 жылы туғандар Санат:1283 жылы қайтыс болғандар Санат:Хулагу мемлекеті тұлғалары Санат:Араб математиктері Санат:Араб астрономдары Санат:Араб ғалымдары
Балжан Бөлтірікқызы Бөлтірікова
Балжан Бөлтірікова 1921 жылы 15 қарашадан бастап 1998 жылғы 11 мамырға дейінгі өмірі, Қазақ КСР-інде дипломатиялық корпус құруға көмектескен қазақ-кеңестік оқытушы және мемлекет қайраткері. Ол Біріккен Ұлттар Ұйымы Бас ассамблеясының отырысына қатысқан алғашқы қазақстандық дипломат және сыртқы істер министрі болды. Ол көптеген медальдар мен наградалармен марапатталған, оның ішінде «Құрмет белгісі» ордені және Еңбек Қызыл Ту ордені.
Ерте өмірі
Бөлтірікова Балжан Бөлтірікқызы 1921 жылы 15 қарашада Ресей Кеңестік Федеративтік Социалистік Республикасының құрамына кіретін Қырғыз Автономиялық Кеңестік Социалистік Республикасының Жамбыл облысындағы Қасық ауылында дүниеге келді. Ол екі үлкен ағасы бар отбасындағы кенже бала болды. Ол кішкентай кезінен бастап қызылша жинау бойынша жұмыс істемеуі үшін мұғалім болуды және мектепке баруды армандады. Ол жергілікті мектепте оқып, алтыншы сыныптан кейін ересектерге сауаттылық сабақтарын бере бастады. Мектептің үздік оқушысы ретінде оқуды аяқтағаннан кейін, Бөлтірікова алтын медаль мен Мәскеуге сапарға шықты. 1937 жылы Бултрикова Любовь Александровна Федулованың жетекшілігімен кәдімгі мектепке бару үшін Алматыға көшті. Оқуға түсу емтихандарын оңай тапсырып, Федуловамен бірге оқыды және оған орыс тілін үйренуге көмектескені үшін ризашылық білдірді. Мектепте оқып жүргенде докторлық диссертация қорғаған алғашқы қазақтардың бірі Ескендір Қожабаевпен танысып, үйленді. 1941 жылы үздік бітіріп, Абай атындағы Қазақ ұлттық педагогикалық университетіне оқуды жалғастыру, тіл мен әдебиетті оқып үйрену үшін түсті. Соғыстың кесірінен ол 1943 жылы оқуын үздік бітіріп, сырттай оқу бөліміне ауыстырылды
Мансап
Студент кезінде 1942 жылы Бөлтірікова еңбек жолын Талдықорған облысы Лепсин орта мектебінде аға оқытушы болып бастады. Бірнеше айдан кейін оны № 12 Алматы орта мектебіне ауыстырды, сол жерде ол мектеп директоры болды. 1949 жылы Бөлтірікова Қазақстан Компартиясы Орталық Комитетінің бастауыш және орта мектептеріндегі жұмысшылар одағының төрағасы болып сайланды. Бұл қызметте 1955 жылға дейін қызмет еткен соң, бір жылдан кейін Қазақ КСР Әлеуметтік қамсыздандыру министрі болды. Осы лауазымында ол қоғамның осал топтарына, оның ішінде мүгедектер, қарттар, жетімдер мен ардагерлерге гуманитарлық көмек көрсетуге баса назар аударды. Зейнетақымен қамтамасыз етумен қатар, ол балабақшалар мен питомниктер ұйымдастырды; зағип, саңырау және мылқау қазақтарға көмектесетін мектептер мен семинарларға демеушілік жасады; протездеу зауытын құрды. 1957 жылы оның еңбегі үшін «Құрмет белгісі» орденімен марапатталды.
Ол Министрлер Кеңесі Төрағасының орынбасары және Сыртқы істер министрі лауазымына тағайындалғанға дейін, он жыл бойы Еңбек және халықты әлеуметтік қорғау министрлігінде жұмыс істеді, сыртқы істер министрі қызметіне тағайындалған алғашқы қазақ әйел. Сол жылы ол КСРО Жоғарғы Кеңесінің Ұлттар Кеңесінде қызмет етуге сайланды. Ол БҰҰ Бас ассамблеясында Қазақстанның бірінші өкілі болды және осы қызметті бес жарым жыл атқарды. 1970 жылы Бас Ассамблеяның сессиясында (25 сессия) ол Адам құқықтары жөніндегі Жоғарғы Комиссардың құрылуына қарсы болды, өйткені КСРО делегаттарға бұл мәселені күн тәртібінен алып тастауды бұйырды, өйткені олар бұған ұлт үшін ешқандай пайда көрмеді. Жоғарғы Комиссардың тағайындалуына кедергі жасау үшін ол өзінің дипломатиялық қабілеттерін Азия және Африка делегаттарымен екі рет пайдаланды. Ерен еңбегі үшін ол Еңбек Қызыл Ту орденімен марапатталды. 1971 жылы өкілеттік мерзімі аяқталғаннан кейін, Бөлтірікова Қазақ КСР-нің білім және ғылым министрі болып тағайындалды және сол жерде 1974 жылға дейін жұмыс істеді. Сол жылы ол Кәсіптік білім жөніндегі мемлекеттік комитет төрағасының орынбасары болды. Ол қызмет еткен жылдары және 1980 жылы зейнетке шыққанға дейін ол Қазақстандағы орта білім беруді жақсартуға, бастауыш мектептерді күндізгі оқу орындарына айналдыруға және кәсіптік мектептерді дамытуға күш салды.
Өлім және мұра
Бөлтірікова 1998 жылы 11 мамырда Қазақстан, Алматы қаласында қайтыс болды. Ол және оның алты баласы бар отбасы, оның ішінде екі қызы мен екі ұлы қайтыс болғанға дейін өмір сүрген пәтер қайтыс болғаннан кейін оның жадында ескерткіш тақта орнатылды. Қызы Кожабаева Бағлан Искандерқызы кейіннен Чехия мен Монғолиядағы Қазақстанның елшісі болып жұмыс істеді.
Дереккөздер
«Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 жыл, ISBN 5-89800-123-9, II том
Санат:Қазақстан Жоғарғы Кеңесінің депутаттары Санат:Қазақ КСР халық комиссарлары мен министрлері Санат:Қазақ КСР саясаткерлері Санат:КСРО одақтас республикаларының халық комиссарлары мен министрлері Санат:Қазақстан мемлекет қайраткерлері Санат:Қазақстан қоғам қайраткерлері
https://www.kt.kz/kaz
Нагано кубогі (2010)
«Нагано кубогы – 2010» - 9-13 ақпан аралығында Жапонияда шайбалы хоккейден өткен халықаралық турнир. Аталмыш мұзайдын додасына Қазақстан, Дания, Словения және Жапония ұлттық құрамалары қатысты. thumb Наганода Қазақ хоккейшілері 7-23 мамыр аралығында Германияда өтетін әлем чемпионаты қарсаңындағы дайындықтарын саралап қана қоймай, 2011 жылы Азия ойындарында басты қарсыласы болатын Жапония құрамасының әуселесін байқап көрді. Шаянов жаттықтыратын Қазақстан құрамасы Жапонияда өткен “Нагано кубогын” иеленді. Соңғы кездесуде біздің жігіттер Словения құрамасына жол берді - 1:4. Алайда осы матчпен қатар өткен ойында Дания құрамасы Жапонияны жеңіп, үш кездесудегі жинаған ұпай саны бойынша Қазақстан хоккейшілері бас бәйгені қанжығалады.
Жалпы есеп
Турнирдің «Ең маңызды ойыншысы» деп «Барыс» клубының ойыншысы Қазақстан шабуылшысы Вадим Краснослободцев танылды.
Қазақстан құрамасы
Ұлттық құрамаға Барыстың 17 ойыншысы, және ҚХЛ-де ойнайтын тағы 8 ойыншы, және «Сарыарқа» мен «Қазцинк-Торпедо» клубтарының бір-бір ойыншылары кірді.
Қорғаушылар
Савченко Роман, Казанцев Антон, Лакиза Артемий, Антипин Владимир, Васильченко Алексей бәрі — «Барыс», Ливиненко Артем «Витязь» Ресей, Семенов Максим «Атлант» Ресей, Фадеев Евгений «Автомобилист» Ресей, Коледаев Алексей «Металлург» Нк, Ресей
Шабуылшылар
Корешков Александр, Спиридонов Андрей, Соларев Илья, Гаврилин Андрей, Старченко Роман, Шин Александр, Воронцов Алексей, Краснослободцев Вадим, Жайлауов Талгат, Рымарев Евгений бәрі— «Барыс», Бумагин Евгений, Польщук Федор, Дударев Дмитрий бәрі — «Металлург» Нк, Ресей, Касаткин Константин «Югра» Ресей, Уппер Дмитрий «Спартак» Ресей
Санат:Жапониядағы шайбалы хоккей Санат:2010 жылғы шайбалы хоккей
Мерсин
Мерсин (Mersin; Մերսին) – Түркиядағы Мерсин шығанағының оңтүстік-шығыс жағалауындағы қала. Халық саны 850 000 адам. Мерсин провинциясының әкімшілік орталығы. Акдениз, Мезитли, Торослар, Енишехир атты төрт ауданға бөлінген. Қалада балық аулау, мұнай, цемент, тамақ және тоқыма мата шығару өнеркәсіптері дамыған. Ресей мемлекетімен бірлесіп АЭС құру жоспарланған. Мерсиндегі ең үлкен университет 1992 жылы 3 шілдеде құрылып, 11 факультеті, 100 астам профессор мен 18 000 шамасында тәлімгер білім алады.
Дереккөздер
Санат:Түркия қалалары
Ақан Әбдуәлі
Ақан Әбдуәлі 1975 жылы Алматы облысы Жамбыл ауданы Шиен ауылында туған. 2005 жылы Құрманғазы атындағы Қазақ Ұлттық консерваториясын бітірген. Қазір А. Жұбанов атындағы дарынды балаларға арналған қазақ орта мамандандырылған музыка мектеп-интернатының директоры. Мемлекеттік «Дарын» жастар сыйлығының иегері.
NGC 3759A
NGC 3759A — Жетіқарақшы шоқжұлдызында орналасқан SBc/P типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енбейді. Аталмыш каталогқа кейінірек қайта қаралымында қосылған болатын.
Ашылуы
Бұл нысанды 1866 жылы 19 тамызда Генрих Луи д’Арре астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 3759A деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 35948, UGC 6582, MCG 9-19-135, ZWG 268.65, IRAS11342+5526.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Жетіқарақшы (шоқжұлдыз)
Спорттық клубтар
Спорттық клубтар, олардың қайсыбір спорт қоғамына қатыстылығы немесе спорттық қызығушылығы, жас топтары бойынша спортты сүйетіндерді біріктіретін қоғамдық ұжымдар. Қазақстан Республикасы Қорғаныс Министрлігінің спорт комитеті 1997 жылы құрылды. Әскери қызметшілердің дене дайындығы, жоғары дәрежелі спортшылардың дайындығы, жоғары дәрежелі спортшылардың дайындығын жеделдіру, жоғары жетістіктер спортын дамыту мәселелерімен айналысады. Барлық кезде де ЦСКА-ның негізгі міндеттері халықаралық жоғары дәрежедегі спортшыларды дайындаудың ілімі мен тәжірибесі болады, кейінгі уақытта таулы-шөлді далалық жерлердің күрделі жағдайларында жауынгерлік-жаттығу міндеттерін шешуге қабілетті ҚР Қарулы Күштерінің бүкіл адам құрамы дене дайындығының күн сайынғы жауапты міндеттері де қосылады. Әскердің дене дайындығы-халықаралық жоғары дәрежедегі спортшыларды дайындау жөніндегі Спорттық клубтар жұмысының сан-салалы, ерекше, өзгеше бөлігі. Қарулы Күштердің дене дайындығын нығайту мен әскер спортшыларының спорттағы табыстарына әртүрлі уақыттарда: А. Красенко, Г. Брушко, М. Бычков, М. Оленин, Н. Попов, Г. Александров, В. Мокроносов, Н. Пуч- канев, В. Гаенко, А. Глухов, Рыбников және өзге де көптеген спортшылар елеулі үлес қосты. Қорғаныс Министрлігінің ЦСКА спорт комитетінде АДК-нің оқу спорттық базасы, тау шаңғы базасы мен қала маңындағы шаңғымен түғырдан секіру кешендері бар, Тамаровский кеңшарында, Баянкөл шатқалында, Атырау қаласы мен Ыстықкөлдегі Тамға поселкесінде де оқу-жаттығу орталықтары бар.
Дереккөздер
Санат:Спорт
Үлкен Езань
Үлкен Езань (Езань) — Ресейдегі өзен. Кострома облысы, Вологда облысы, Ярославль облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кострома өзенінің сол жағалауынан 225 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 34 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кострома өзені бастауынан Исады ауылындағы су бақылайтын постқа дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасынан төмен Ока құйылысына дейінгі Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Майлыбас ауылдық округі
Майлыбас ауылдық округі – Қызылорда облысы Қазалы ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Ақсуат, Майлыбас, Байқожа, Бірлік ауылдары және №99, №101, №102 темір жол айрықтары кіреді. Орталығы – Ақсуат ауылы. Округ құрамында болған Кеңтүп, Дарбас, Жаңаарық елді мекендері 2007 жылы, №103-темір жол айрығы 2018 жылы таратылған.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 1666 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Қазалы ауданы ауылдық округтері
Араменго
Араменго (Aramengo) — Италиядағы коммуна, Пьемонт әкімшілік аймағына қарасты Асти провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 616 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 54 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 11 км² шамасында. Пошта индексі — 14020.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие Santi Anna e Gioacchino.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пьемонт елді мекендері
Карл VII
Карл VII (22. 2. 1403—22. 7. 1461) -1422 жылдан француз королы. Валуа әулетінен. Труадағы келісім бойынша (1420) Луараныц оңтүстігіядегі аймақты ғана биледі, ал елдің солт. бө-лігі агылшындардың қол астында бол-ды. Халық бұқарасыныц патриоттық өрлеуіпе және Жанна Дарк бастаған француз әскерлерінің жеңісіне сүйен-геп ол. 1429 ж. Репмсте таққа отырды. 1437 ж. Парижге салтанатпен кірді. К. VII корольдық екіметтіц одан эрі пығаюына бағытталган бірқатар ре-формалар жүргізді.
Лоренсана
Лоренсана (Lourenzá) — Испаниядағы қала. Галисия автономды бірлестігіне қарасты Луго провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Ла-Мариния-Сентраль ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2506 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 63 км² шамасында.
Б. з. д. 9 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 9 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 9 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Қысым клапаны
Қысым клапаны (Клапан давление) — жетектің артық қысымын реттеп отыратын құрылғы.
Зельфкант
Зельфкант (Selfkant) — Германия Федеративтік Республикасының Солтүстік Рейн-Вестфалия жерінде орналасқан муниципалитет. Кёльн әкімшілік округіне бағынады. Хайнсберг ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 16 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Солтүстік Рейн-Вестфалия елді мекендері
Сагрис (Сан-Паулу)
Сагрис (Сан-Паулу) (Sagres (São Paulo)) — Бразилиядағы муниципалитет, Сан-Паулу штатында орналасқан. Президенти-Пруденти мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Адамантина экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2 281 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 148,931 км² шамасында. Халық тығыздығы — 15,3 адам/км².
Санат:Сан-Паулу елді мекендері
Б. з. д. 10 жыл
Түсініктемелер
*
Смайылов атындағы көше (Алматы)
thumb Смайылов атындағы көше. Көшеге көрнекті мемлекет және қоғам қайраткері, Қазақстан Республикасының еңбек сіңірген қайраткері Камал Смайыловтың есімі (Алматы қаласы мәслихаттың 6.03.2008 №983 шешімі мен Алматы қаласы әкімдігінің 14.03.2008 №2/139 қаулысы) берілген. Смайылов Камал (1932-2003) Қарағанды облысы Ұлытау ауданында дүниеге келген. Ол «Қазақфильм» киностудиясының директоры, ҚР телевизия және радиохабарлары жөніндегі мемлекеттік комитеттің төрағасы, Қазақстан Компартиясы Орталық Комитетінің бөлім меңгерушісі, «Қазақстан коммунисі», «Парасат», «Ақиқат» журналдарының бас редакторы секілді жауапты қызметтер атқарған. Көше Әуезов ауданының «Қалқаман-2» шағынауданында орналасқан. Көшенің ұзындығы - 1600 метр.
Дереккөздер
Санат:Алматы көшелері
Тайғанау коэффициенті
Тайғанау коэффициенті - доңғалақтың тайғанау жылдамдығының оның жетек режиміндегі тайғанаусыз өтетін доңғалауына қатынасы.
Дереккөздер
Санат:Физика
Atrito
Айдар (Қостанай облысы)
Айдар — Қостанай облысы, Арқалық қалалық әкімдігіне қарасты Родина ауылдық округінің құрамында болған ауыл, 2014 жылы таратылған.
Географиялық орны
Арқалық қаласынан батысқа қарай 8 км-дей жерде орналасқан.
Халқы
1999 жылы ауыл тұрғындарының саны 535 адам (267 ер адам және 268 әйел адам) болса, 2009 жылы 67 адамды (38 ер адам және 29 әйел адам) құрады.
Карл Альберт
КАРЛ АЛЬБЕРТ (2. 10. 1708 — 28. 7. 1849) — 1831 жылдан Пьемопт (Сардиния) королы. Италия-да Пьемонттың гегемопиясын орнату үпгін ұлт-азаттық козғалысын паида-ланута тырысты. 1848—49 ж. рев. ке-зінде устамды — лнбералдық консти-туция (Альберт статуты) қабылдады. Революцияның орпш түсуінен кауін-теніп, К. А. ымырашылдық, келісім-паздық, опасыздық саясат жүргізді, сол упіін Италпяда «толқымпаз ко-роль» атанды. Австрняга карсы соғыс-та, 1849 ж. Новарра түбіндегі шапқас-та жеціліске үшыраған соң, К. А. так-тан бас тартып, Португалияга қашты.
Вилар-Торпин
Вилар-Торпин (Vilar Torpim) — Португалиядағы елді мекен және аудан (фрегезия), Гуарда округінің құрамына кіреді. Фигейра-де-Каштелу-Родригу муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Алта провинциясының құрамына кірген.
Жақсылық (Жамбыл облысы)
Жақсылық (1993 жылға дейін — Тельман) — Жамбыл облысы Тұрар Рысқұлов ауданы, Көкдөнен ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Вилар-Торпин
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гуарда округінің елді мекендері
Жақсылық (Жамбыл облысы)
Географиялық орны
Аудан орталығы – Құлан ауылының батысында 1,5 км-дей жерде.
Халқы
Тұрғыны 1570 адам (2009).
Санат:Тұрар Рысқұлов ауданы елді мекендері
Сақтық клапан
Сақтық клапан (Клапан предохранительный) — жұмысшы ортадағы мөлшерден тыс қысымды бір қалыпты жіберіп отыратын клапан.
Дереккөздер
Санат:Техника Санат:Машинажасау
IC 42
IC 42 — Кит шоқжұлдызында орналасқан SBc типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 2463, MCG -3-2-36.
Сыртқы сілтемелер
IC 42 Санат:Кит (шоқжұлдыз)
Жүзгіндер
Жүзгіндер - Таужыныстардың су немесе ауа қабатында қалқып жүретін өте ұсақ (мөлшері микронның оннан бір бөлігінен бірнеше мм-ге дейін) бөлшектері. Жүзгіндер есебінен тұнба яки шөгінді таужыныстар түзілуі кеңінен етек алған процесс.
Аурахталь
Аурахталь (Aurachtal) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Эрланген-Хёхштадт ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 3074 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 18,40 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 5 72 114. Муниципалитеттің басшысы — Эрвин Шоппер.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
IC 4425
IC 4425 — Сиыршы шоқжұлдызында орналасқан Sb R типті галактика.
Сыртқы сілтемелер
IC 4425 Санат:Сиыршы (шоқжұлдыз)
Спорт құрал-саймандары
Спорт құрал-саймандары, спорттың әр түрінен жаттығуларды, жарыстарды ұйымдастырып, өткізу үшін қажетті жағдайларды қамтамасыз ететін бұйымдар. Спорттық жабдықтар мен құрал-саймандарға жататындар спорт снарядтары, спорт киімдері, аяқкиімдері, төрешілердің ақпараттар беретін, медициналық-биологиялық аппараттар және басқалар. Спорттық снарядтар - спорттың кейбір түрлерінің негізгі заттары: доптар, имек таяқтар, спорт ойындары үшін қалақшалар; нысананы көздеп ататын спорттық құралдар (винтовкалар, пистолеттер, мылтықтар), садақтар, семсерлесу (шаншитын, семсерлесетін қылыштар) құралдары, және атлетикалық найза, диск, балға, сырық; гимнастикалық қоссырық, шығыршық, бөрене, белтемір; ауыр атлетикалык штанга, коньки (жүгіретін, мәнерлеп сырғанайтын, хоккей ойнайтын), шаңғылар (жүгіретін, тау спорты, секіру үшін) және басқалар. Снаряд-аппараттар ерекше топты құрайды: су (академиялық, байдаркалар, каноэлар) және желкенді қайықтар, шаналар (оның ішінде шана-бобслей), велосипедтер және т.б.
Бөлшек (арифметикада)
Бөлшек, арифметикада — бірліктің (бір бүтіннің) бір не бірнеше тең үлестерінен құралған сан. Ол (немесе m/n) белгісімен өрнектеледі, мұндағы m — Б-тің алымы, ол бірліктен алынған үлес санын көрсетеді, ал n — Б-тің бөлімі, ол бірліктің тең бөлікке бөлінгендігін көрсетеді. Бір санды екінші санға бөлгеннен шығатын сан бөлінді деп аталады. Алымы бөлімінен кіші Б. дұрыс Б. деп, ал алымы бөліміне тең не одан үлкен Б. бұрыс Б. деп аталады. Бөлімі 10 санының бүтін дәрежесі болатын Б. ондық бөлшек деп аталады. Ондық Б. бөлімсіз жазылады. Оның бөлімінде қанша нөл болса, алымының оң жағынан сонша цифр (орын) үтір арқылы ажыратылады. Мыс., (ал тізбекті Б. жайлы үзіліссіз бөлшек мақаласын қ.). Б. туралы алғашқы түсінік ежелгі Вавилонның ескілікті жазуларында кездеседі. Вавилондағы “сексагезимал Б.” деп аталатын, яғни бөлімі 60-тың дәрежесі болатын Б-тің ежелгі арифметикада ерекше маңызы болған. Бірлікті 60 және 3600 = 602 үлеске бөлу әдісі қазіргі кезге дейін сақталған. Мыс., сағат не градус 60 мин-қа, ал әрбір минут 60 с-қа бөлінеді. Б-ке амалдар қолдану әдісі Мысырдағы Ахмес папирусында (б.з.б. 2000 — 1700 ж.) кездеседі. Онда Б-ті тек түрінде ғана болады деп есептеп, кез келген Б-ті өзара тең Б-тердің қосындысы түрінде жазуды ұсынған. Мыс.,. Б-тің осы заманғы белгіленуі ежелгі үнділерде пайда болған. “Б.” термині Еуропаға 1202 ж. арабтардан Леонардо Пизанскийдің еңбегі арқылы енген.
Дереккөздер
«Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 жыл, ISBN 5-89800-123-9, II том
Санат:Арифметика
Шейх әл-Ислам
нобай|Шейх әл-Ислам thumb|right|200px|Шейх әл-Ислам Шейх әл-Ислам — кейбір мұсылман елдеріндегі Ислам мәселелері бойынша ең жоғары мансап иесінің атағы.
Бұл лауазым Ислам шариғатын жетік білге және бұрын кездеспеген оқиғаларға байланысты үкім шығара алатын мұсылман ғалымдарына берілген. Сонымен қатар шейх әл-Ислам мұсылман үмметінің көзінде беделге ие болуы тиіс еді.
Бірқатар Ислам қоғамдарынды шейх әл-Ислам деп бас қазыны атаған.
Тағы қараңыз
Санат:Атақтар Санат:Исламдағы діни атақтар Санат:Ислам терминдері Санат:Түрік атақтары
Noir
Noir (ノワール) — аниме серіал, премьера 2001 жылы Сәуірдің 6. Өндіру: Bee Train, Victor Entertainment.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Аниме-сериалдар
Студеновка (Карая тармағы)
Студеновка (Студенка) — Ресейдегі өзен. Саратов облысы, Пенза облысы, Воронеж облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Карай өзенінің сол жағалауынан 67 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 26 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Дон су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Хопер бастауынан Ворона өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Хопер, өзен алабы — Дон (су алабының Ресейдегі бөлігі).
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саратов облысы өзендері Санат:Пенза облысы өзендері Санат:Воронеж облысы өзендері
Атони
Атони — Индонезия (Тимор аралының батысы) және Шығыс Тимордағы Амбон-Тимор халықтарының бірі. Халқы 605 мың адам, оның 600 мыңы Индонезияда тұрады.
Тілі
Атони халқы даван тілінде сөйлейді.
Кәсібі
|оңға|300px| Негізгі кәсіптері қолмен атқарылатын егін шаруашылығы (жүгері, күріш, бұршақ, бұрыш, көкөніс, жемістер), мал шаруашылығы (буйвол, ұсақ мал, шошқа, жылқы), бал, балауыз өндіру және сатуға арналған бағалы ағаш түрлері, шайырлар, табиғи бояулар. Олар сондай-ақ аңшылықпен, өзендерде балық аулаумен, қолөнермен (тоқымашылық, өру, ағаш өңдеу) айналысады.
Мәдениеті
Атонилер өздерінің фольклорын сақтайды, ауызша тарихты, ертегілерді, аңыздарды ұрпақтан-ұрпаққа жеткізіп отырады. Отбасылары әдетте шағын. Туыстық, мұрагерлік аналық жағы арқылы жүзеге асады. Киімдерден атонилер саронгтарды киеді (Шығыс Азия мен Океанияда кең таралған киім түрі). Мереке күндері олар кебая, өрнекті орамал, ұлттық бажу жемпірін кие алады.
Дереккөздер
Санат:Индонезия этникалық топтары
Рудянка
Рудянка — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы, Ненецк АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Цильма өзенінің сол жағалауынан 158 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 67 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Печора өзені су өлшейтін постқа Усть-Цильма және сағасына дейін. Өзен саласы — Усаға қосылу құйылысынан төмен Печора тармағының су алаптары, өзен алабы — Печора.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Атлаш Алпысбайұлы Кәлменов
Кәлменов Атлаш Алпысбайұлы (1902, бұрынғы Ақтөбе губерниясында, Темір уезінде – 1938) – қайраткер, саяси қуғын-сүргін құрбаны.
1917 ж. Ақтөбе қаласындағы гимназияны, 1921 ж. Ташкенттегі жұмысшы факультетін, 1935 ж. Мәскеудегі Бүкілодақтық жоспарлау академиясын бітірген. 1922–26 ж. Орынбордағы мемлекеттік сауда мекемесінде уәкіл, Темір уездік халық ағарту бөлімінің меңгерушісі, Адай уездік комитетінің хатшысы, уездік революция комитеттің төрағасы, қаржы бөлімінің меңгерушісі болды. 1927–35 ж. Қазақ АКСР-і Қаржы халық комиссариаты бюджет басқармасының бастығы, мемлекеттік сақтандыру басқармасының уәкілі, Қарақалпақ облысы қаржы бөлімінің меңгерушісі, РКФСР Қаржы халық комиссариатында аға нұсқаушы, БОАК жанындағы Қарақалпақ АКСР-інің өкілі, 1935 жылдың сәуірінен 1936 жылдың қыркүйегіне дейін Қазақ АКСР-і жергілікті өнеркәсіп халық комиссарының орынбасары, 1936 жылдың қыркүйегінен 1938 жылдың қаңтарына дейін халық комиссары қызметтерін атқарды. 1938 ж. қаңтарда тұтқындалып, атылды. 1957 ж. маусымда ақталған.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан қоғам қайраткерлері Санат:КСРО-да атылғандар Санат:1902 жылы туғандар Санат:1938 жылы қайтыс болғандар Санат:Темір ауданында туғандар Санат:Саяси қуғын-сүргін құрбандары Санат:Қазақ КСР халық комиссарлары мен министрлері
Ащысай (Мұғалжар ауданы)
Географиялық орны
Аудан орталығы — Қандыағаш қаласынан оңтүстік-шығысқа қарай 88,9 км жерде.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 996 адам (499 ер адам және 497 әйел адам) болса, 2009 жылы 472 адамды (254 ер адам және 218 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Мұғалжар ауданы елді мекендері
Карл Батыл
КАРЛ БАТЫЛ (10. 11. 1433-5. 1. 1477)—Бургундияныц соцғы герцогы (1467—77). Франц. королы Людовпк ХІ-нің Францпянът біріктіру саясаты-на қарсы ірі феодалдар жүргізген кү-реске қызу араласты. К. Б. Бургуид герцогтығының саяси тәуелсіздігі жә-не оныц франпуз королының жері есебінен улғаптылуы үшін күресті. Апглияға сүйену үшін Эдуард ІУ-ніц қарындасы Маргаритаға упленді. Эль-зас пен Лотарпнгпяны өзіне каратуға тырысты. К. Б. Нансп түбіндегі урыс-та каза тапты.
Төмендеткіш клапан
Төмендеткіш клапан (Клапан редукционный) — қысымды төмендетіп, оны тұрақты етіп ұстап тұратын клапан.
Дереккөздер
Санат:Техника Санат:Машинажасау
Томынг-Я (өзен)
Томынг-Я — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Солтүстік Сосьва өзенінің сол жағалауынан 639 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 24 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Сосьва. Өзен саласы — Солтүстік Сосьва, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Теңіз орамы (Астана)
Теңіз - Қорғалжын алабындағы көл. Ақмола облысының оңтүстік-батысында орналасқан. Теңізге Нұра, Құланөтпес өзендері қүяды.
Дин-Ель
Дин-Ёль — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы, Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кижмола өзенінің оң жағалауынан 19 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вычегда Сыктывкар қаласынан сағасына дейін. Өзен саласы — Вычегда, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Урас (Италия)
Урас (Италия) (Uras) — Италиядағы коммуна, Сардиния әкімшілік аймағына қарасты Ористано провинциясында орналасқан.
Б. з. д. 11 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 11 жылы туғандар
Урас (Италия)
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 3106 адамды құрайды. Халық тығыздығы 78,91 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 39,36 км² шамасында. Пошта индексі — 9099.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сардиния елді мекендері
Б. з. д. 11 жыл
Түсініктемелер
*
Санкт-Галленкаппель
250px|thumb|Картада орналасуы Санкт-Галленкаппель (St. Gallenkappel) — Швейцарияның Санкт-Галлен кантонында орналасқан коммуна. Зее-Гастер округінің құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1725 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 19.46 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 3337, пошта индексі — 8735.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Санкт-Галлен елді мекендері
Бырзея (Кырджали облысы)
Бырзея (Бързея) — Болгариядағы ауыл. Кырджали облысына қарасты Кирково қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 0 адамды құрайды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кырджали облысының елді мекендері
Мұнай экспорттаушы елдер ұйымы
thumb|right|200px|МЭЕҰ жалауы Мұнай экспорттаушы елдер ұйымы (МЭЕҰ) (ағылш. The Organisation of the Petroleum Exporting Countries, OPEC) — табысының негізгі көзі мұнай және мұнай өнімдерін шығару мен экспорттау болып табылатын, құрамына 11 ел кіретін халықаралық ұйым; Азия, Африка және Латын Америкасының негізгі мұнай өндіруші мемлекеттерінің бірілестігі.
Мұнай шығарушы елдердің мұнайды сыртқа шығару саласындағы саясатын үйлестіру мақсатындағы алғашқы қадамдары 1949 ж. Венесуэланың бастамасымен жүзеге асты. Өзара ықпалдасу және пікір алмасу барысында 1960 ж. қыркүйекте Бағдаттағы конференцияда МЭЕҰ құру туралы шешім қабылданды, ол конференцияға Венесуэла, Ирак, Иран, Кувейт және Сауд Арабиясы (осы мемлекеттер ұйымның негізін қалады) елдерінің өкілдері қатысты. thumb|right|200px|МЭЕҰ штаб- пәтері Бүгінгі таңда жоғарыда аталған елдерден өзге мына елдер МЭЕҰ-ның толыққанды мүшелері болып табылады: Алжир, Индонезия, Катар, Ливия, Нигерия және Біріккен Араб Эмираттары,Ангола мен Эквадор 1973-1992 жж. аралығында, Габон - 1975-1995 жж. аралығында МЭЕҰ-ның мүшесі болды. Ұйымға мұнай және мұнай өнімдерін экспорттаушы кез келген мемлекет, егер оның өтініші ұйымның өзге мүшелерінің төрттен үшінің қолдауына ие болып, негізін қалаушы елдер наразы болмаған жағдайда мүше бола алады.
МЭЕҰ-ның штаб-пәтері бастапқыда Женевада (Швейцария), ал 1965 жылдан Венада (Австрия) орналасқан.
Дереккөздер
Санат:Мұнай өнеркәсібі Санат:Энергетикалық саясат Санат:Үкіметаралық ұйымдар Санат:Халықаралық экономикалық ұйымдар
Мядоловей
Мядоловей (Мядловей) — Ресейдегі өзен. Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Баренц теңізі орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Баренц теңізі су алабының өзендері, Канин Нос мүйісінен Печора өзені су алабының шекарасына дейін. Өзен саласы болмайды, өзен алабы — Печора мен Мезень өзендері аралығындағы Баренц теңізіне құятын су алаптары.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері
Кирибати
Кирибати Республикасы (Ribaberiki Kiribati, Republic of Kiribati) (қаз. оқылуы "Кирибас") – Тынық мұхиттың батыс жағындағы Солтүстік Тарава атолласы мен Гильберта, Лайн, Феникс, Банаба (Ошен) аралдарында орналасқан мемлекет. Жер көлемі – 717 км²
Халқы
Халқы – 81 мың адам (1998). Негізгі тұрғындары полинезиялықтар мен микронезиялықтар, сондай-ақ, қытайлар мен еуропалықтар да тұрады. Халқы христиан дінінің католик және кельвиншілдік тармақтарын ұстанады.
Астанасы – Баирики қаласы. Елді президент басқарады (1998 жылдан Тебуроро Тито). Кирибати – Британ Достастығына мүше. Заң шығарушы органы – Ассамблея палатасы. Ұлттық ақшасы – Аустралия доллары.
Табиғаты
Кирибати орналасқан аралдар кейін пайда болған. Мұхиттан 80 м-ге дейінгі биіктікте орналасқан. Климаты экваторлық. Жыл бойғы орташа температура бірқалыпты (26 – 28оС). Жыл бойғы орташа жауын-шашын мөлшері 1000 – 3000 мм. Аралдарда, көбінесе, бұталы өсімдіктер, ал солтүстіктегі аралдарда орман өседі.
Тарихы
Б.з.б. 1-мыңжылдықта Кирибати жеріне оңтүстік-батыстан австронезия тілінде сөйлейтін тайпалар келіп қоныстанады. 1606 ж. аралдарға тұңғыш рет испан жиһанкездері келді. 18 ғ-дың аяғында Кирибати территориясына ағылшын теңізшілері қоныстана бастады. 1857 ж. елге христиан миссонерлері келіп, өз діндерін уағыздады. 1892 ж. Гильберта (Кирибати) және Эллис (Тувалу) аралдары, 1916 – 39 ж. бұрын адамдар тұрмаған Феникс, Рождество, Банаба, Лайн аралдары Ұлыбритания отары болып жарияланды. 1942 – 43 ж. Кирибати жерін жапондар басып алды және АҚШ пен Жапония әскерлері арасында қызу шайқастар жүрді. 1950 ж. Рождество аралында Ұлыбритания ядролық қару сынады. 1963 ж. аралдарда заң шығарушы орган құрылды. 1975 ж. негізгі халқы меланезиялықтар болып саналатын Эллис аралы Ұлыбританиядан бөлініп, Тувалу мемлекетін құрды. 1977 ж. микрозиялықтар тұратын Гильберта аралы өзін өзі басқаруға қол жеткізді. 1977 ж. аралдардың барлығы бірігіп Британ Достастығына кіретін тәуелсіз Кирибати республикасы атанды.
Сормайт
Сормайт — Ғе негізіндегі қүрамында Ni, Si болатын жоғары хромды жене жоғары коміртекті қатты қорытпалардың атауы. Тетіктер мен аспаптардың тез тозатын беттерін балқытып қаптастыру үшін қолданьшады.
Дереккөздер
Санат:Техника Санат:Машинажасау
Мейра (Луго)
Мейра (Луго) (Meira (Lugo)) — Испаниядағы қала. Галисия автономды бірлестігіне қарасты Луго провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Мейра ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1787 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 46,9 км² шамасында.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Луго елді мекендері
Үлкен Колонда
Үлкен Колонда — Ресейдегі өзен. Кострома облысы, Вологда облысы, Ярославль облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кострома өзенінің сол жағалауынан 160 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 16 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Салис
Салис (Sales) — Бразилиядағы муниципалитет, Сан-Паулу штатында орналасқан. Сан-Жозе-ду-Риу-Прету мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Нову-Оризонти экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 5 158 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 308,663 км² шамасында. Халық тығыздығы — 16,7 адам/км².
Санат:Сан-Паулу елді мекендері
Еліктеу
Еліктеу - жазушының, ақынның өз шығармасында белгілі бір әдеби нұсқаны үлгі тұтып, талантты өнер иелерінен өнеге алуға ұмтылуы. Осындай үлгі алушылық екі түрлі мағынада айтылады.
Дереккөздер
<
Санат:Әдебиет
NGC 3759
NGC 3759 — Жетіқарақшы шоқжұлдызында орналасқан SB0 типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1866 жылы 19 тамызда Генрих Луи д’Арре астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 3759 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 35945, UGC 6581, MCG 9-19-136, ZWG 268,64.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Жетіқарақшы (шоқжұлдыз)
Майдакөл ауылдық округі
Майдакөл ауылдық округі – Қызылорда облысы Қазалы ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Бекарыстан би ауылы кіреді. Орталығы – Бекарыстан би ауылы.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 2642 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Қазалы ауданы ауылдық округтері
Видеотелефония
нобай|Жоғары білікті Teliris VirtuaLive телеқатысу жүйесін пайдалану (2007). Видеотелефония түрлі орындардағы пайдаланушылардың аудио-видео сигналдарын қабылдау және беру технологияларын қамтиды, шынайы уақытта адамдар арасында қарым-қатынас орнатады.
Видеотелефония технологиясы пайда болған кезде, сондай-ақ сурет телефондарын да қамтыған,  олар әрбір бірнеше секунд сайын бірліктер арасындағы сурет алмаса алатын POT-типті телефон желілерін, мәні бойынша, сол баяу сканерлеу теледидар жүйелері сияқты.
Қазіргі уақытта видеотелефонияны пайдалану үкіметте, денсаулық сақтау, білім беру және БАҚ  айтарлықтай ілгерілеуге қол жеткізді. Бұл әсіресе ымдау тілі технологиясын пайдалану арқылы байланысатын саңырау және сөйлеу қабілеті бұзылған, сондай-ақ бейне көрсету қызметі, сондай-ақ қозғалу мүмкіндігі төмен адамдар үшін немесе шалғай жерлерде орналасқан және телемедициналық немесе теле-білім беру қызметтеріне мұқтаж адамдарға пайдалы. Ол сондай-ақ коммерциялық және корпоративтік параметрлерді жеңілдету үшін кездесулер мен конференцияларда, әдетте, көбінесе қарым-қатынасы жолға қойылған адамдар арасындағы пайдаланылады. Барлық үлкен қашықтықтағы коммуникациялық технологиялар (мысалы, телефон және интернет) сияқты, бұл технология адамдардың сапарға шығу қажеттілігін қысқарту есебінен біріктіре отырып, көмірқышқыл газы туғызатын жаһандық жылынуды қысқартуға мүмкіндік береді.
Тарихы
нобай|Суретші тұжырымы: 21-ші ғасыр видеотелефониясы 20-шы ғасырдың басында бейнеленген (1910). нобай|Видеотелефон күркесі, 1930 Видеотелефония түсінігі алғаш рет 1870-жылдардың соңында АҚШ-та және Еуропада дағдыға айналды, дегенмен іргелі ғылымдар оның ең ерте сынау уақытына бір жарым ғасырдай дерлік уақыт кеткен болар деген тұжырымға мүмкіндік береді. Бұл бірінші воплощенные құрылғысына, ол болды ретінде белгілі бейне телефон немесе видеофон, және ол айналды келген қарқынды зерттеулер мен эксперименттер түрлі телекоммуникациялық салаларда, атап айтқанда, электр телеграф, телефония, радио және теледидар.
Сыни видео технологиясын дамыту алғаш рет 1920-шы жылдардың екінші жартысында, Ұлыбритания мен АҚШ-та, атап айтқанда, Джон Логи Бэрд және AT&T's Bell Labs зертханаларында басталды. Бұл кем дегенде, AT&T, қызмет ету үшін телефонға көмекші құрал ретінде жасалған жоба аясында жүзеге асты. Бірқатар ұйымдардың пікірінше, видеотелефония әдеттегі дауыстық байланыстың жоғары болуы мүмкіндігінен артықшылыққа ие болды. Алайда, видеотехнология, ол пайдалы және танымал—видеотелефон болғаннан бұрын аналогтық телехабар таратуда ертерек қарқын алды.
Видеотелефония қарапайым дауыс телефон жүйелерімен 20 ғасырдың ортасынан бастап параллель дамыды. Өте қымбат БКБ жүйесі 1980-ші және 1990-шы жылдар бойында фирмалық бағдарламалық және жабдықтар қамтамасыз ету желісіне қойылатын талаптар стандарттар негізінде қалың көпшіліктің ақылына қонымды бағамен қол жетімді технологиялар қатарына қосыла отырып қарқынды дамыды. 20-шы ғасырдың соңында ғана қуатты видео-кодектердің жоғары жылдамдықтағы кең жолақты Интернет және ISDN желісі келуімен ұштаса отырып, видеотелефония қызметі жүйелі түрде пайдаланылатын практикалық технологияға айналады.
Интернеттің қарқынды дамуы және танымалдығы арқасында видеотелефония видео-қолдайтын ұялы телефон, оған қоса ВКС және компьютерге веб-камерасын пайдаланатын интернет-телефония қызметтері арқылы өрістеді. Жоғарғы биліктің бизнес және коммерция тармақтарында, телеқатысу технологиясы, дамыған бейнеконференция түрінде, саяхаттау қажеттілігін азайтуға көмектесті.
Ең жоғары соңғы бейнеқоңырау 2013 жылы 19 сәуірде өтті, онда британдық саяхатшы Дэниэл Хьюз смартфон арқылы BGAN спутниктік модемімен BBC-ге бейнеқоңырау жасады, ол Еверсттің теңіз деңгейінен жоғары 8848 м биіктігінен ақпарата жеткізді.
Негізгі санаттары
оңға|нобай|Қазіргі заманғы Avaya Nortel 1535 IP кең жолақты видеофон моделі (2008). оңға|нобай|Үлкен екі дисплейі бар Polycom бейнеконференц байланысы жүйесі (2008). нобай|Дербес компьютерлерде пайдалану үшін типтік қолжетімді веб-камера (2006). Видеотелефония өз қызметі, яғни оның нысаналы мақсаты, сондай-ақ тәсілі және оны беру бойынша саралануы мүмкін.
Бейнефондар ең бірінші видеотелефония нысаны, қалануы бастапқы тексеру 1927 жылы және т. б. 1930-шы жылдардың почта бөлімшелерінде бірқатар еуропалық үкіметтер құрылды, қоғамдық видеофон қызметтер үшін бетпе-қатынас пайдалана отырып, екі кабель схемасы телефон беру технологиясы. Қазіргі уақытта автономды бейнефондар және UMTS с поддержкой видео ұялы телефондар, әдетте, пайдаланылады адамға.
Телеқатысу жүйесі жаңа, неғұрлым жетілдірілген ВКС жүйелерінің жиына кіреді, неғұрлым жоғары деңгейдегі, бейне және дыбыс беру үшін арналған. Мұндай өнімділігі жоғары жүйелер, әдетте, корпоративтік қондырғыларда пайдаланылады.
Мобильді өзара іс-қимыл жүйелері тағы бір соңғы уақытта жасаған жаңалығы, бейне, аудио, және экрандағы сурет мүмкіндіктерін үйлестіре пайдалана отырып, жаңа буынның портативті электрондық құрылғылардың хабар тарату желісі арқылы, нақты уақыт режимінде қашық жерлерде орналасқан бірнеше қатысушыларға конференциялар ұйымдастыруға мүмкіндік береді.
Соңғы уақытта технология бұл функцияларды ТВ-камерасында қамтитын. ТВ-камерасы бейнебайланыс  қызметтері арқылы, теледидардың өзінің Skype сияқты ДК байланысын пайдаланбай-ақ қосылу арқылы "телефон қоңырауларын" шалуға мүмкіндік береді. ТВ-камера, арнайы арналған бейне камералар, олар кескіндерді нақты уақыт режимінде басқа ТВ-камерасына немесе басқа смартфондар, планшеттер мен компьютерлер сияқты үйлесімді құрылғыларға береді.
Дербес компьютер негізінде веб-камера - бұл көбінесе видеотелефонияның қарапайым нысаны, әдетте, "нүкте-нүкте" видеотелефон қоңыраулары үшін пайдаланылады.
Бағасы мен қызмет көрсету сапасы бойынша бойынша санаттары
Ең азынан ең қымбат жүйелерге дейін:
Әсері
Интернеттің қарқынды дамуы және танымалдығы, арқасында видеотелефония видео-қолдайтын ұялы телефон, оған қоса ВКС және компьютерге веб-камерасын пайдаланатын интернет-телефония қызметтері арқылы өрістеді. Жоғарғы биліктің бизнес және коммерция тармақтарында, телеқатысу технологиясы, дамыған бейнеконференция түрінде, саяхаттау қажеттілігін азайтуға көмектесті.
Ымдау тілі қарым қатынасында пайдалану
солға|нобай|189x189 нүкте|Белгісі видео аудармашы пайдалануға ВРС/vri қызмет көрсету орындарында Бір-бірімен сөйлесетін ымдау тілі арқылы байланысатын пайдаланушыларға көмектесетін телекоммуникация өткізу мүмкіндігі демонстрациялардың бірі AT&Т видеодомофоны ("Picturephone" сауда маркаласымен) көпшілікке ұсынылған 1964 жылғы Нью-Йорк Бүкіләлемдік жәрмеңкесінде таныстырылған кезде орын алды – екі саңырау пайдаланушы бір-бірімен емін-еркін тегін және басқа да жәрмеңкелер мен қаладағылар арасындағы байланысуға мүмкіндігіне ие болды. Әр түрлі университеттер мен басқа да ұйымдар, Бритиш Телеком Martlesham объектісін қоса алғанда, ымдап сөйлесуға видеотелефония арқылы көлемді зерттеуге еңбек сіңірді.
Ымдау тілін пайдалану арқылы видеотелефония оны пайдаланудың күрделілігі, баяу аналогтық мыс телефон желілері,  құны жоғары сапалырақ ISDN желілері (деректерді) телефон желісімен ұштастыра отырып көптеген жылдар бойы қиындық туғызды. Бұл факторлар едәуір дәрежеде неғұрлым тиімді және қуатты видео кодектің пайда болуымен, құны аса төмен жоғары жылдамдықты ISDN және деректерді тарату және IP (Интернет) қызметтерінің пайда болуына байланысты, 1990-шы жылдары жоғалды.
21 ғасырдағы жақсартулар
Айтарлықтай саңырау адамдар үшін видео шалу сапасының жақсаруы АҚШ-та 2003 жылы Соренсон Медиа Инк. (Sorenson Media Inc., бұрын Sorenson Vision Inc.), видео қысу, кодтау, бағдарламалық қамтамасыз ету компаниясы өзінің автономды VP-100 модельді видеотелефонын саңыраулар арнайы үшін әзірледі. Ол әзірленді шығару үшін өзінің фото пайдаланушының теледидар төмендету үшін сатып алу құны, сондай-ақ ұсынуға қашықтықтан басқару және қуатты қысу Видео кодек бейне непревзойденного сапа және пайдалану ыңғайлылығы бейне ретрансляциялау. Жағымды пікірлер, тез әкелді, оның танымал пайдалану білім беру мекемелерінде саңырау және нашар еститін, ал ол жерден неғұрлым керең.
Ұштастыра отырып, ұқсас жоғары сапалы бейнефондар ұсынылған басқа да электроника өндірушілер, болуы, жоғары жылдамдықтағы Интернетжәне төленген видео ретрансляциялау уәкілетті АҚШ Федеральдық Комиссия байланыс бойынша, 2002 жылы, ВРС қызмет көрсету үшін, саңырау уайымдайтын қарқынды өсуі осы елде.
Бүгінгі күні пайдалану
Сурдоаударманы VRS қызметі арқылы немесе VRI бүгінгі күні тараптардың бірі саңырау, нашар еститін және сөйлеу қабілеті бұзылған (мылқау) пайдалы. Мұндай жағдайларда аударма ағыны, әдетте, негізгі тілі сияқты жасайды француз ымдау тілінен (LSF) ауызекі француз тілі, испан ымдау тілінен (LSE) ауызекі испан тіліне, британ ымдау тілінен (BSL) ауызекі ағылшын тіліне, американдық ымдау тілінен (ASL) ағылшын тіліне (BSL және ASL толығымен бір-бірінен ерекшеленеді), және, осылайша, әрі қарай.
Негізгі тілдерден де аудара алатын (мысалы, SSL, және ауызша ағылшын тілінен) көптілді ымдау тілі аудармашы мамандар да қол жетімді, бірақ сирек кездеседі. Мұндай қызмет аудармашы тарапынан айтарлықтай күш салуды талап етеді, өйткені ымдау тілдері табиғи тілдерінен ерекшеленеді, олардың жеке конструкциялары, семантикасы және синтаксисі, негізгі тілінен дыбыстық нұсқасымен ерекшеленеді.
Видеоаудармада, ымдау тілі аудармашылары видео және аудио арналармен қашықтан жұмыс істейді, сондықтан аудармашы саңырау немесе мылқау тарапты, қарым-қатынас жасаушы естуші тарапты және керісінше көре алады. Телефон арқылы аударма сияқты видео аударма сайтта аудармашылар қол жетімсіз жағдайларда пайдаланылуы мүмкін. Алайда, барлық тараптар телефон арқылы байланысқан жағдайларда видео аударма іске асырылуы мүмкін емес. VRS және VRI барлық тараптардың қажетті жабдықтармен қамтамасыз етілуін талап етеді. Кейбір қазіргі заманғы жабдықтар аудармашыларға арналған камераны қашықтан басқаруға, ұлғайту және кішірейтуге немесе камераны ымдалушы тарапқа бағыттауға мүмкіндік береді.
Сипаттамалары мен терминологияcы
'Видеофон' атауы оның неғұрлым ерте баламасы - "телефон" сияқты ешқашан стандартталған емес, нәтижесінде бүкіл әлем бойынша, және тіпті бір аймақта немесе елде көптеген атаулар мен терминдер қолданылады. Бейнефондар, сондай-ақ 'видео фондар', 'видеотелефондар' (немесе 'видео телефондар') ретінде белгілі және жиі ертедегі Picturephone сауда маркасы, ол әлемдегі көлемінде өндірілген бірінші коммерциялық видеофон. 'Видеофон' құрама аты жалпыға бірдей қолданысқа 1950 жылдан кейін баяу кірді. Дегенмен 'видео телефон', бәлкім, лексиконда 1935 жылы видео термині енгізілгеннен бұрын кірді.
Видеофон қоңыраулары, сондай-ақ: бейнеқоңыраулар, видео чат, сондай-ақ, скайп және етістік формасында скайптеу термині ), видеоконференциядан топтарға емес жеке адамдарға қызмет ететіндімен ерекшеленеді. Алайда, бұл айырмашылық технологияның жақсаруы өткізу қабілетінің ұлғайуы және күрделі бірнеше қатысушылардың сөйлесуіне мүмкіндік беретін бағдарламалық қамтамасыз ету клиенттерінің секілді барған сайын бұлыңғыр болып барады. Жалпы алғанда, күнделікті бейнеконференция терминдері бүгінде жиі нүкте-нүкте арасындағы байланты білдіреді. Видеофон қоңырауы және бейне-конференциялар екеуі де жалпылай video link терминімен беріледі
Веб-камера - танымал, құны салыстырмалы түрде төмен құрылғылар, ол дербес компьютерлер арқылы бейне және аудио ағындарын қамтамасыз етеді, және көптеген бағдарламалық қамтамасыз ету клиенттері үшін бейне-қоңырау және бейнеконференцияларда пайдаланылуы мүмкін.