cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Көптілділік
Көптілділік, мультилингвизм, полилингвизм – нақтылы коммуникативтік жағдайдың әсер етуімен белгілі бір әлеуметтік ортада, мемлекетте бірден үш, одан да көп тілде сөйлей білушілік. Мұның өзі жеке адамның (индивидуумның) Көптілділікгі және ұлт пен ұлыстың Көптілділікгі болып бөлінеді. Көптілділіктің үш тілді меңгеру дәрежесі сол адамның немесе бүтіндей халықтың өмір сүрген тілдік ортасы, әлеуметтік, экономикалық, мәдени өмірі, тұрмыс-тіршілігі секілді көптеген факторларға байланысты. Ұлттық құрамы бірыңғай, бір ғана этнос мекендейтін мемлекетте Көптілділік сирек. Онда жеке адамның ғана Көптілділікгі ұшырасады (Жапонияда, Кореяда, Германияда, Исландияда).
Көптілділік – АҚШ, Ресей Федерациясы, Үндістан, Нигерия сияқты жүздеген ұлт пен ұлыс мекендейтін мемлекеттерге тән құбылыс. Көптілділік: жаппай Көптілділік, ішінара Көптілділік болып бөлінеді. Жаулап алу, халықтардың қоныс аударуы, көрші елдермен тығыз қарым-қатынас секілді тарихи себептерден кейбір халық өкілдерінің жаппай Көптілділікгі қалыптасқан. Сондықтан да Көптілділік көп ұлтты геогр. кеңістікте кең тараған. Мәселен, жаппай Көптілділік Кавказдағы армян, аджар, осетин, құрд, грек, т.б. халықтар арасында, сондай-ақ, Дағыстан халықтары арасында жиі кездеседі. Қазіргі Қазақстан Республикасындағы қалыптасқан жағдай да осыған ұқсас. Мұндағы славян тектес халықтардың дені – негізінен бір тілде ғана сөйлейтіндер, қазақтардың көпшілігі екі тілде сөйлейді. Ал ұйғыр, өзбек, дүнген, құрд, түрік, Әзірбайжан, тәжік, татар, т.б. ұлт өкілдері арасында Көптілділік кең тараған. Неміс, корей, шешен ұлттарында да Көптілділік едәуір жиі ұшырасады. Кейінгі кезде шет тілін үйренуге ден қойыла бастағандықтан, қазақтар арасында да Көптілділік көбейіп келеді. Бүтіндей ұлт пен ұлыстың Көптілділікгі – социолингвистердің зерттеу нысаны боларлық күрделі құбылыс. Жаппай Көптілділік жағдайында коммуникативтік формалар (диалектілер, говорлар, әр алуан жаргондар, жеке тілдер) өте күрделі қолдану иерархиясын құрайды. Мысалы, 1) тар локалды шағын топ арасындағы қатынас (үй-ішілік тіл); 2) топаралық тұрмыспен байланысты локалды қатынас құралы (мыс., Азия мен Африканың көп ұлтты елдеріндегі “базар” тілі); 3) билік жүргізетін әкімш. (немесе ұлт) тілі; 4) көп ұлтты аймақтың ресми тілі; 5) мемл. тіл (немесе халықар. байланыс тілі). Егер бастапқы екеуі ресми қатынас құралы болмай, тек ауызекі сөйлесу тіліне жатса, соңғы үшеуінің атқарар қызметі жан-жақты.
Олар – жалпы халыққа ортақ қарым-қатынас құралы, білім мен ғылымның, ақпарат пен баспасөздің, әдебиет пен мәдениеттің тілі.Көптілділік билингвизмнен (қостілділіктен) бастау алады. Көптілділік сирек кездеседі. 1989 ж. мәлімет бойынша, бұрынғы Кеңестер Одағындағы 73 млн. қос тілділердің (23,4%), 61 млн-ының екінші тілі орыс тілі болған. Олардың шағын ғана тобы Көптілділікге (полиглотқа) жатқан. Көптілділік үшін тілдің қолдану мәртебесінің жан-жақты болуы, қажеттіліктің қалыптасуы, сондай-ақ тілдердің туыстығы (генетик. және типол. жақындығы) шешуші рөл атқарады.
Дереккөздер
Санат:Лингвистика
Бегль
Бегль (Bègles) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Жиронда департаментінде орналасқан. Бордо округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 9,96 км² шамасында.
Көптілділік
Дереккөздер
Білінгвізм Шматмоўе Многоезичност Divyezhegezh Bilingüisme Bilingvismus Dwyieithrwydd Tosproget Bilingualismus Δίγλωσσος Bilingüismo Kakskeelsus Elebitasun Kaksikielisyys Bilinguisme frr:Touspräkihäid (aptiien) Dà-chànanas Bilingüismo רב-לשוניות बहुभाषिकता Bilingual Bilinguismo 다중언어 Bilingualismus Dvikalbystė Bilingvālisms बहुभाषिकता Fleirspråkleg Flerspråklighet Dwujęzyczność Bilinguismo Билингвизм Двојезичност ድርብ ቋንቋነት Двомовність
Бегль
Коммунаның INSEE коды — 33039, пошта индексі — 33130.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 24829 адамды құрады. Халық тығыздығы — 2492,87 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Владимир Михайлович Смирнов (шаңғышы)
Владимир Смирнов (1964 жылы, 7 Наурызда Щучинск қаласы, Көкшетау облысы)- Қазақстанның биатлон федерациясының президенті, шаңғы спортынан 1994 жылғы Олимпиада чемпионы, төрт дүркін Әлем чемпионы, төрт дүркін Олимпиада күміс жүлдегері, екі дүркін қола медаль иегері. Қысқы Олимпиадаларда Қазақстанға егемендік алғалы жалғыз алтын медаль әкелген осы - Смирнов.
Карьерасы
Үлкен спорттан 1999 жылы кетті.
2014 жылғы 19 тамызда "Астана" Президенттік кәсіби спорт клубының бас директоры қызметіне тағайындалды. Оның құрамына еліміздің бірқатар жетекші спорт клубтары кіреді – "Барыс", "Астана" футбол және баскетбол клубтары. Сондай-ақ аталмыш клуб Қазақстанның атақты спортшылары Илья Ильин, Геннадий Головкин, Денис Тен және тағы басқаларға қолдау көрсетеді.
Марапаттары
thumb
Сыртқы сілтемелер
Олимпиада чемпионы "Астана" спорт клубының бас директоры болып тағайындалды
Санат:Қазақстан шаңғышылары Санат:1964 жылы туғандар Санат:Қазақстанның Олимпиада күміс жүлдегерлері Санат:Қазақстан Олимпиада чемпиондары‎ Санат:Қазақстанның Қысқы Олимпиада жүлдегерлері Санат:1994 жылғы Қысқы Олимпиада ойындарының чемпиондары Санат:1988 жылғы Қысқы Олимпиада ойындарының күміс жүлдегерлері Санат:1988 жылғы Қысқы Олимпиада ойындарының қола жүлдегерлері Санат:1994 жылғы Қысқы Олимпиада ойындарының күміс жүлдегерлері Санат:1998 жылғы Қысқы Олимпиада ойындарының қола жүлдегерлері Санат:КСРО шаңғышылары Санат:Алфавит бойынша шаңғышылар Санат:Шаңғыдан Олимпиада чемпиондары Санат:Шаңғыдан әлем чемпиондары Санат:Шаңғыдан Азия ойындары чемпиондары Санат:Қазақстанның Азия ойындары чемпиондары Санат:Алфавит бойынша Олимпиада чемпиондары
Цёрбиг
Цёрбиг (Zörbig) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан қала. Биттерфельд ауданының құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 9825 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 106,74 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 82 440. Қаланың басшысы — Рольф Зонненбергер.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Эндрю Шалли
Эндрю Виктор Шалли (Andrew W. Schally; Andrzej Wiktor Schally; 30 қараша 1926, Вильно, Польша) — поляк америкалық эндокринолог, 1977 жылы, «мидың пептидтік гормондарының секрециясына қатысты жаңалықтары үшін», Роже Гийменмен бірге бөліскен, Физиология немесе медицина саласындағы Нобель сыйлығының лауреаты.
Өмірбаян
Эндрю Виктор Шалли өмірге 1926 жылы 30 қарашада Вильнода келген, Польшадағы қала бөлігі болған кезде (қазір Вильнюс, Литва). Шалли Ұлыбританияда білім алған. 1952 жылы ол Канада қоныс теуіп,, онда Макгилл университеті (Монреаль) 1957 жылы эндокринология тақырыбында диссертация қорғады. Осыдан кейін АҚШ-қа Бэйлор медицина колледжіне (Хьюстон) көшіп келді, кейін Тулан университетіне жұмысқа орнасып, сонда әлі күнге дейін істейді.
Сілтемелер
Санат:Медицина саласындағы Нобель сыйлығының иегерлері Санат:Эндокринологтар
Рамазанов
Рамазанов сөзі мынадай мағыналар білдіруі мүмкін:
Совза
Совза — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы, Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Святое көлі-Модлона өзені орналасқан. Өзен ұзындығы 98 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Онега өзені. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Онега.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері Санат:Вологда облысы өзендері
Веллердинген
Веллердинген (Vœllerdingen) — Франциядағы коммуна. Эльзас аймағына қарасты Төменгі Рейн департаментінде орналасқан. Саверн округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 13,05 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 67508, пошта индексі — 67430.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 435 адамды құрады. Халық тығыздығы — 33,33 адам/км².
Дәнекер
Дәнекер - бір тұтас дәнекерленген жік қалыптастыру үшін қосылатын беттердің саңлауларын дәнекерлеп толтыруға қолданылатын қосымша металл немесе қорытпа. Дәнекердің қосылатын металдарға қарағанда балқу температуралары тым төмен. Балқу температуралары 673°К-ге дейін болатын қорғасынға, қалайыға, кадмийға негізделген жұмсақ және балқу температуралары 823°К-ден жоғары негізінен мысқа, күміске, никельге, мырышқа негізделген беріктері жоғары қатты дәнекерлер болып бөлінеді.
Веллердинген
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Дәнекер
Дереккөздер
Санат:Техника Санат:Машинажасау
Веллердинген
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Рейн департаментінің коммуналары
Дәнекер
Дереккөздер
銲錫
Аваи (Сан-Паулу)
Аваи (Сан-Паулу) (Avaí (São Paulo)) — Бразилиядағы муниципалитет, Сан-Паулу штатында орналасқан. Бауру мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Бауру экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2007 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 4 781 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 542,157 км² шамасында. Халық тығыздығы — 8,8 адам/км².
Тарихы
Қала 1919 жылы құрылған.
Санат:Сан-Паулу елді мекендері
Фьорано-Моденесе
Фьорано-Моденесе (Fiorano Modenese) — Италиядағы қала, Эмилия-Романья әкімшілік аймағына қарасты Модена провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 16 091 адамды құрайды (2001). Халық тығыздығы 610,21 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 26,37 км² шамасында. Пошта индексі — 41042.
Елді мекеннің қамқоршысы — Иоанн Креститель. Жыл сайынғы мерекесі — 8 қыркүйек.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эмилия-Романья елді мекендері
426 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:426 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:426 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Петр Михайлович Трухин
Петр Михайлович Трухин (1906 -1996) - Социалистік Еңбек Ері (1948), тау-кен инженері. КСРО Мемлекеттік сыйлығының лауреаты (1972), техника ғылымының кандидаты (1973). 17 ақпан 1906 жылы Вятск губерниясы (қазіргі Удмурт Республикасы), Малмыж уезі, Большая Уга селосында туған.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Социалистік еңбек ерлері
Санат:КСРО мемлекеттік сыйлығының иегерлері Санат:Қазақстан Жоғарғы Кеңесінің депутаттары
Суықтөбе полиметалл кен орны
Суықтөбе полиметалл кен орны, Орталық Суықтөбе полиметалл кен орны – Жетісу облысы Кербұлақ ауданы Көксу ауылының солтүстік-батысында орналасқан. 1935 жылы ашылған, 1936 жылы барланып, 1956 жылдан Көксу кенішінде кентас өндіріледі.
Геологиялық құрылымы
Силур-девон тау жыныстарынан құралған, кварцит-барит, барит желілерімен, диорит, кварц-порфир дайкаларымен қиылған синклиналдық қатпардың солтүстік-батыс қанатында орналасқан.
Жатыс сипаты, құрамы
Меридиандық бағытқа созылған, тік құламды бұрыс пішінді кентас денесінің ұзындығы 250-390 м, қалыңдығы 5-55 м. Кентас құрамы сульфидті, қорғасынды. Басты минералдары: пирит, галенит, сфалерит. Пайдалы қоспалары: қорғасын, мырыш, күміс.
Дереккөздер
Санат:Жетісу облысы кен орындары Санат:Полиметалл кендері
Савиньярг
Савиньярг (Savignargues) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Гар департаментінде орналасқан. Виган округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 2,77 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 30314, пошта индексі — 30350.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 209 адамды құрады. Халық тығыздығы — 75,45 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гар департаментінің коммуналары
Пйоде
Пйоде (Piode) — Италиядағы коммуна, Пьемонт әкімшілік аймағына қарасты Верчелли провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 200 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 15 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 13 км² шамасында. Пошта индексі — 13020.
Серхио Даниэль Батиста
Серхио Даниэль Батиста (Sergio Daniel Batista; 9 қараша 1962, Буэнос-Айрес) — аргентиналық футболшы, жартылай қорғаушы. Қазір бапкерлікпен айналысады. 1986, 1990 жылдары әлем чемпионатына, 1987, 1989 жылдары Америка кубогына қатысқан.
Сілтемелер
Санат:Аргентина футболшылары Санат:Аргентина Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Аргентина футбол жаттықтырушылары Санат:Футболдан әлем чемпиондары Санат:Архентинос Хуниорс ФК ойыншылары Санат:Ривер Плейт ФК ойыншылары Санат:Архентинос Хуниорс ФК жаттықтырушылары Санат:Аргентина Ұлттық футбол құрамасының жаттықтырушылары Санат:Бахрейн Ұлттық футбол құрамасының жаттықтырушылары Санат:Катар СК жаттықтырушылары Санат:Шанхай Шенхуа ФК жаттықтырушылары
Тарасп
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 290 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 46.99 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 3745, пошта индексі — 7553.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Граубюнден елді мекендері
Үшташлы
Үшташлы - қалмақ халқын құрайтын 4 атаның бірі - хазардан тарайтын ұрпақ. Абай өзінің «Біраз сөз қазақтың түбі қайдан шыққаны туралы» деген тарихи еңбегінде: «Сол хазардан ұш атаның ұлы парсы жұртында қалып еді. Қажар, Афшар, Үшташлы» деген дерек бере келіп, біздің қазақтың әйгілі «Ақтабан шұбырындыға» ұшырауына солардың шапқыншылығы себеп болғанын жазады.
Дереккөздер
Санат:Абай энциклопедиясы
Кіші Осетрик
Кіші Осетрик — Ресейдегі өзен. Мәскеу облысы, Тула облысы, Рязань облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы КАС/ЕДІЛ/2231/870/39 орналасқан. Өзен ұзындығы 31 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ока су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ока Кашира қаласынан Мәскеу өзенін қоспағанда Коломна қаласына дейін. Өзен саласы — Мокшыге қосылу құйылысына дейінгі Ока тармағының су алаптары, өзен алабы — Ока.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Серинья
Серинья (Seriñá) — Испаниядағы муниципалитет. Каталония автономды бірлестігіне қарасты Херона провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Пла-де-ль'Эстань ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1104 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 17,4 км² шамасында.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жирона елді мекендері
Өндірісті халықаралық мамандандыру және кооперациялау
Өндірісті халықаралық мамандандыру және кооперациялау - социалистік елдерде сала аралық және ішкі салалық халықаралық социалистік еңбек бөлінісін дамытудың аса маңызды формалары.
Мақсаты
Бір тектес өнім (дайын бұйымдар, машиналар, тетіктер, детальдар, шала өнімдер, шикізаттар мен отындар жүйелері) бойынша өзара алыс-беріс жасау жөніндегі ұзақ мерзімді өндірістік-сауда байланысын орнату. Әрбір елде өндірістің экономикалық тиімділігін арттырып, техникалық дәрежесін көтеруге көмектеседі.
Қызметі
Өндірісті халықаралық мамандандыру және кооперациялау барысында халықаралық шаруашылық шарттары мен келісімдері жасалынады. Ірі социалистік өндірістің артықшылығын пайдаланудың қосымша мүмкіндіктерін аша отырып, өндірісті халықаралық мамандандыру және кооперациялау еңбекті социалистік кооперациялаудың территориялық шекарасын кеңейтеді, бірін-бірі толықтыратын өндірістік құрылымды жасайды.
Дереккөздер
Санат:Өндіріс
Құнарлы жем
Құнарлы жем - (концентрированный корм) - құрамында қоректік заттар жоғары шоғырланған мал азығы. 1 кг-ның жалпы қоректілігі - 0,8-1,2 азық өлшеміне жетеді. Құнарлы жемге астық және бұршақ тұқымдастар дәні, кебек, күнжара мен шроттар жатады. Қоректік заттарының шоғырлануы бойынша құнарлы жем энергетикалық (1 азық өлшемі - 80-120 г қорытылатын протеин келетін астық тұқымдастар дәні) жөне протеиндік (1азық өлшемі - 200-350 г қорытылатын протеин келетін бұршақ тұқымдастар дәні, күнжара мен шроттар) тобына бөлінеді. Бағасының қымбаттылығына байланысты мал азығына үнемделіп, мөлшерлі жұмсалады.
Дереккөздер
Санат:Мал шаруашылығы
Пьетракателла
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1600 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 32 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 50 км² шамасында. Пошта индексі — 86040.
Сюре
Сюре (Suré) — Франциядағы коммуна. Төменгі Нормандия аймағына қарасты Орн департаментінде орналасқан. Мортань-о-Перш округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 17,44 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 61476, пошта индексі — 61360.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 274 адамды құрады. Халық тығыздығы — 15,71 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Орн департаментінің коммуналары
Кметовци (Габрово облысы)
Кметовци (Кметовци) — Болгариядағы ауыл. Габрово облысына қарасты Габрово қауымының құрамына кіреді.
Бюросс-Мандусс
Бюросс-Мандусс (Burosse-Mendousse) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Атлантикалық Пиреней департаментінде орналасқан. По округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 5,62 км² шамасында.
Кметовци (Габрово облысы)
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 55 адамды құрайды.
Бюросс-Мандусс
Коммунаның INSEE коды — 64153, пошта индексі — 64330.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 60 адамды құрады. Халық тығыздығы — 10,68 адам/км².
Кметовци (Габрово облысы)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Габрово облысының елді мекендері
Бюросс-Мандусс
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Атлантикалық Пиреней департаментінің коммуналары
Карл Вильгельм Шееле
Швед химигі Карл Вильгельм Шееле 1742 жыл 9- желтоқсанда Швецияның құрамына кірген Помераниядағы Штральзундте дүниеге келеді. Әкесі сыраханада жұмыс жасаса, ал анасы астық сатумен айналысты. Шееле Штральзундтегі жеке меншік мектепте оқиды. Бірақ 1757 жылы Гетеборгке көшіп кетеді. Карл отбасындағы 7-ші бала еді. Ата- анасы қаржы жағынан қиналған соң, Карл жоғарғы оқу орнында оқи алмайды. Ол дәріханашының шәкірті бола жүріп, химиялық эксперимент жасаудың сырын ұғына біледі. Гетеборгте сегіз жыл жұмыс жасаған соң, Карл Мальмаға көшіп келеді. Сөйтіп осында ол әрбір күннің батар уақытында химиялық лабораториялық жұмыстармен айналысып жүрді. Шееле тіпті Стокгольм дәріханасында (1768-1769), Упсала дәріханасында (1770-1774) және сөйтіп, 1775 жылы   Чёпинг дәріханасында жұмыс жасады. Мұнда ол өмірінің соңына дейін зерттеулермен айналысты. Король Фридрих II Шеелені Берлин университетінің химия кафедрасына жұмыс жасауға шақырады. Бірақ Карл бұдан бас тартады. Ол 1775 жылы өзінің химиядағы зертеулері мен еңбегінің арқасында Швед Король ғылыми Академиясының мүшесі атанды. Ол жоғарғы оқу орнында оқымай, осындай дәрежеге жеткен жалғыз ғалым еді. Шееленің химия аумағында ашқан жаңалықтары өте көп еді. Ол 1769 жылы фосфор алудың әдісін ұсынады. 1771жылы ерекше оттегі қоспасын алады. 1774 жылы Шееле Ю.Г.Ганмен бірге марганецті еркін күйде бөліп алды. Хлор және барий оксидін алады .Хлорды зертеп, ол туралы тарихта бірнеше жаңалықтар қалдырады. 1775 жылы мышьяк сутегін және мышьяк отттегін ашады. 1777 жылы Карл Вильгельмнің «Химический трактат о воздухе и огне» атты еңбегі жарыққа шығады 1778 жылы Шееле екі жаңа металл – молибден және вольфрамды ашады. Өзінің «Исследования и заметки об эфире» (1782) атты еңбегінде «эфир» терминіне анықтама береді. Сөйтіп 1786 жылы 21 мамырда өмірден озады.
Дереккөздер
1.»Әйгілі химиктер өмірі». Неміс тілінен аударылған 1981жыл ; 2. Волков В.А., Вонский Е.В., Кузнецова Г.И.»Әлем химиктері» – М.: ВШ, 1991. 656 с.;
Бёбинг
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 1765 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 40,32 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 1 90 117. Муниципалитеттің басшысы — Петер Эрхард.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
Танаш Меңдібаев
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Санат:Лениннің туғанына 100 жыл медалінің иегерлері
Көп тілді сөздік
thumb| alt=A.| [[Сөздік]]Көп тілді сөздік  – үш немесе төрт тілді сөздіктер. Көп тілді сөздік бүтіндей бір халықтың өмір сүрген тілдік ортасы, әлеуметтік, экономикалық, мәдени өмірдегі халықаралық қатынастардың өрбуі секілді факторларға қатысты түзіліп, жарық көреді. 14 ғ. ескерткіші “Кодекс-Куманикус” көп тілді сөздіктің көне үлгілерінің бірі. Бұл кітапта үш бағана етіп латынша-парсыша-куманша (қыпшақша) сөздік берілген. Сол кездегі еуропалықтар үшін латын тілінің орны қандай болса, Азия халықтары үшін куман (қыпшақ) тілінің орны сондай болған.
1787 – 1989 жылдары П.С. Палластың редакциялауымен басылып шыққан, барлығы 272 тілді қамтитын “Сравнительные словари всех языков и наречий” атты сөздігі Ресейде 18 ғ-да бастама алған салыстырмалы-тарихи тіл білімі идеясының көрінісі болды. Көп тілді сөздік басқа сөздіктер секілді әліпби тәртібімен беріледі. Көп тілді сөздік, негізінен, халықтық құрамы біртекті емес, көп ұлтты елдерде жасалады. Қазақстан Республикасында Көп тілді сөздікте әуелі мемл. тіл қазақ тілі, сонан кейін орыс тілі алдымен келіп, әлемде кең тараған үшінші бір тілдегі аудармасы қоса беріледі. Мысалы, қазақша-орысша-ағылшынша сөздік, қазақша-орысша-немісше сөздік, қазақша-орысша-қытайша сөздік, қазақша-орысша-французша сөздік, қазақша-орысша-арабша сөздік, т.б. Көп тілді сөздіктің көлемі үлкен емес, оған тілдегі ең жиі қолданылатын сөздер мен сөз тіркестері ғана алынады. Сондықтан, көп жағдайда Көп тілді сөздік тілашар түрінде беріледі. Мысалы, қазақша-орысша-ағылшынша тілашар, қазақша-орысша-түрікше тілашар, т.б. Көп тілді сөздік тіл білімінің белгілі бір саласына ғана қатысты болуы мүмкін. Мысалы, түрік, Әзірбайжан, башқұрт, қазақ, қырғыз, өзбек, татар, ұйғыр және орыс тілдеріндегі салыстырмалы сөздік (“Салыстырмалы түркі тілдері сөздігі”, Анкара, 1992) бар. Бұдан басқа қазақша-орысша-ағылшынша терминологиялық сөздік, қазақша-орысша-ағылшынша экономикалық атаулар сөздігі, қазақша-орысша-ағылшынша фразеологиялық тіркестер сөздіктері бар. Көп тілді сөздікте сөз тіркестері көп алынбай, сөздің білдірер негізгі лексик. мағыналары ғана салыстырылып тәржімаланады. Сөздің қосымша мағыналары көп ескеріле бермейді. Көп тілді сөздік халықтардың мәдени, экономикалық қарым-қатынасын арттыруда маңызды рөл атқарып, әлеуметтік функцияның қажетін өтейді.
Дереккөздер
Санат:Ғылым
Пайдалы минералдардың кендегі сепкілдігі
Пайдалы минералдардың кендегі сепкілдігі — сепкілдік кендегі бағалы минерал түйіршіктері диаметрін көрсететін қасиет. Байыту әдісін таңдауда бұл қасиет маңызды рөл атқарады. Сепкілдігіне қарай кендер ірі, орта және ұсақ сепкілді болып бөлінеді. Ірі сепкілді кендер (0,5 мм-ден жоғары) тек гравитациялық әдіспен (егер бөлінетін минералдардың тығыздықтарының айырмашылығы жеткілікті болса), ал ұсақ сепкілді кендер (0,2 мм) тек флотациялау әдісімен байытылады. Орташа сепкілді кендерге гравитациялық және флотациялық әдістер біріктіріліп қолданылуы мүмкін. .
Дереккөздер
Санат: Физика Санат: Терминология Санат: Металлургия Санат: Тау-кен ісі Санат: Химия
Эстон тілі
Эстон тілі (eesti keel) — эстон халқының тілі. Эстония республикасындағы ресми тіл.
Ресей Федерациясының Ленинград, Псков, Омбы облыстарында, Грузияның Абхазия Автономиялық Республикасында, Швецияда, АҚШ пен Канадада эстон диаспорасы кездеседі. Эстон тілінде 1150 мыңдай адам сөйлейді (2001). Финн-угор тілдері шоғырының балтық-финн бұтағына жатады. 16 ғ-дан бастап солтүстік-эстон және оңтүстік-эстон диалектілері негізінде екі әдеби тілі қалыптасқан. Қазіргі Эстон тілі үш жергілікті (солтүстік-шығыс немесе жағалаулық, солтүстік-эстон, оңтүстік-эстон) ерекшелікке ажыратылады. Әдеби тілі солтүстік-эстон диалектісіне негізделген. Эстон тілінде 3 дауысты, 16 дауыссыз дыбыс бар. Онда дифтонг дыбыстар (қосарлы дауыстылар) жиі айтылады. Созылыңқы дауысты, дауыссыз дыбыстар үш сатыдан тұрады. Екпін сөздің бірінші буынына түседі. Эстон тілі морфологиясы құрылымы жағынан флективті-жалғамалы тілге жатады. Есім сөздер жекеше, көпше түрге бөлінеді, септеледі. Етістіктің жіктелетін және жіктелмейтін формалары бар. Сөйлемдегі сөздердің орналасу тәртібі еркін. Лексикасында латын, орыс, неміс, ағылшын тілдерінен енген сөздер кездеседі. Жазуы Латын әліпбиіне негізделген.
Дереккөздер
Санат:Эстон тілі Санат:Еуропа одағының ресми тілдері Санат:Эстония тілдері
Әл-Мутаффифин сүресі
36 аяттан тұрады.
Аяттың жуық аудармасы
Халифа Алтай бойынша: Аса қамқор, ерекше мейірімді Алланың атымен бастаймын.
Дереккөздер
Санат:Құран сүрелері
Жуниньо Пернамбукано
Антонио Аугусто Рибейро Реис Жуниор (Antônio Augusto Ribeiro Reis Júnior; 30 қаңтар 1975 жыл, Ресифи), Жуниньо Пернамбукано (Juninho Pernambucano ретінде кеңінен танымал) — бразилия футболшысы, жартылай қорғаушы.
Карьерасы
Тегі "Пернамбуку штатынан" деген мағынаны береді. Айып добын орындаудың шебері.
Карьерасын Бразилияның "Спорт Ресифи" клубында бастады. 1994 жылы "Васко да Гама" клубына ауысып, 2001 жылға дейін ойнады. Команда сапында ойнап жүріп Оңтүстік Америкадағы клубтық деңгейдегі жүлделердің барлығын дерлік ұтты.
2001 жылы Францияның "Лион" клубына ауысып, қатарынан жеті рет ел чемпионы атанды. 2008 жылы "Лионнан" кеткен соң көзге түспей қалды. Кейін де бірнеше рет клуб ауыстырып, 2014 жылы футболмен қоштасты.
Ұлттық құрама сапында 2006 жылға дейін ойнады. 2005 жылы Конфедерациялар кубогының жеңімпазы атанды. 2006 жылы әлем біріншілігіне қатысып, үшінші турда Жапонияның қақпасына бір гол соқты.
Командалық
Спорт Ресифи
Васко да Гама
Лион
Болжау мен жоспарлау әдістері
Болжау мен жоспарлау әдістері - кәсіпорынның (фирманың, компанияның), оның бөлімшелерінің, басқарудың басқа деңгейлеріндегі болжамдары мен жоспарларын әзірлеу тәсілдері. Неғұрлым әмбебап және басқарудың барлық деңгейінде таралған түрі — жоспарлаудың теңгерімдік әдісі. Оның мәнісі ресурстардың бары-жоғынан немесе олардың құралу көздерінен және тиісті қажеттіліктерден құралатын өзара теңгерімді кестелер нысанындағы теңгерім жасауда. Теңгерім заттай тұлғада, олардың кейбіреулері, мыс., өндірістің көлемін қаржымен байланыстыру кезінде немесе кіріс пен шығыс теңгерімі — ақшалай тұлғада әзірленеді. Болжауда (жоспарлауда) нормативтік әдіс т е қолданылады. Оның мәнісі бірқатар жоспарлық (болжамдык) есептердің ғылыми негізделген нормалар мен нормативтерді шикізат пен материалдардың, отын мен энергияның, еңбек және қаржы ресурстарының бір енім өлшеміне шаққандағы нормаларын, салықтар мен алымдардың, бюджетке төленетін төлемдердің мөлшерлемелерін, тозымпұл (амортизация) нормаларын, т. б. қолдана отырып орындалатынында.
Дереккөздер
Санат:Экономика
Жуниньо Пернамбукано
Командалық
Әл-Гарафа
Нью-Йорк Ред Буллз
Бразилия
Сілтемелер
Санат:30 қаңтарда туғандар Санат:Спорт Ресифи ФК ойыншылары Санат:Васко да Гама ФК ойыншылары Санат:Олимпик Лион ФК ойыншылары Санат:Әл-Гарафа ФК ойыншылары Санат:Нью-Йорк Ред Буллз ФК ойыншылары Санат:Бразилия футболшылары Санат:Бразилия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Саяси әріптестік
Саяси әріптестік - әртүрлі саясат субъектілері арасындағы өзара қарым-қатынас түрі, оған белгілі бір мәселе бойынша ортақ ұстанымның болуы, біріккен саяси әрекеттерді ұйымдастыру, саяси бағдарламардың маңызды салалары бойынша сәйкес келуі тән. Саяси әріптестіктің ерекшелігі - әр тарапта өз қызметінің негізгі аспектілері бойынша дербестіктің болуы.
Дереккөздер
Санат:Саясат
Айғақ (заң)
Айғақ — қылмыстық немесе азаматтық істі дұрыс шешу үшін маңызды, заңды жолмен алынған мән-жайлар туралы нақты деректер. Айғақтар “тікелей” және “жанама” болып бөлінеді. Айғақтардың әр түрінің ерекшеліктерін ескере отырып, оларды жинаудың, анықтау мен тексерудің қағидалары заңмен белгіленген. Дәстүрлі сот билігінде: айғақ — маңызды іс жүргізу нышандарының бірі. Айғақ берушіні сот кез келген тараптан шақыра алады. Болған қылмыстық іс-әрекет туралы көрген-білген дерегін бұлжытпай айтып беру әрбір мұсылманның парызы саналған. Күштеу, мәжбүрлеу арқылы айғақ тартуға тыйым салынған. Жалған айғақ берушілер жазаланған. Мысалы, дәстүрлі сот билігі бойынша зинақорлық жасады деп айып тағылған кезде 4 куәгердің 3-еуі — шын, 4-іншісі өтірік айғақ болса, онда бәрі бірдей жазаланады. Басқа қылмыстық іс-әрекеттерді анықтауда екі айғақ беруші жеткілікті саналған. Тегі таза, өзі әділ, мінезі байсалды адамның берген айғағы, сондай-ақ естігенін айтушының емес, көзімен көрушінің айғағығы жоғары бағаланған.
Дереккөздер:
Қазақ энциклопедиясы I том
Санат:Заң
Көп шөмішті экскаватор
Көп шөмішті экскаватор — үзіліссіз жұмыс істейтін, тұйықталған шынжырға (шынжырлы экскаватор) немесе роторлы доңғалаққа (роторлы экскаватор) орнатылған көп шөміштері бар жер қазатын машина. Оның рельспен жүретін, шынжыр табанды, адымдайтын түрлері бар.
К. ш. э. біртектес және біршама жұмсақ жыныстарды қазуға және тиеуге пайдаланылады.
К. ш. э-лардың жұмыс элементтерінің барлығы (қазу, кен массасын түсіретін орнына тасымалдау және оны көлік құралына немесе үйіндіге түсіру) бір мезгілде жүзеге асырылады. Ашық кен қазуда, негізінен, шынжырлы және роторлы
К. ш. э-лар қолданылады.
Роторлы және шынжырлы К. ш. э-лардың тиімділігі мынада: ол өзі тұрған деңгейден төмен де, жоғары да жатқан тау жыныстары массивін қаза алады. Олардың өнімд. сағатына 15 мың м3, массасы 13 мың т-ға жетеді; қ. Экскаватор.Қ. Ысмағұл, А. Бектібаев
Жақаев атындағы көше (Алматы)
Жақаев атындағы көше. Көшеге Социалистік Еңбек Ері атағын екі рет алған әйгілі күріш өсірүші, КСРО Мемлекеттік сыйлығының лауреаты Ыбырай Жақаевтың есімі (Алматы қаласы әкімдігінің 14.07.2008 №3/551 қаулысы) берілген. Жақаев Ыбырай Қызылорда облысы Шиелі ауданы «Қызыл ту» (кейінгі Ы.Жақаев атындағы) кеңшарының звено жетекшісі болған. Жақаевтың звеносы бекітілген күріш егісінің (20 га) әр гектарынан орта есеппен 171 ц өнім алып, әлемдік рекорд жасаған.
Көше Әуезов ауданындағы «Қалқаман» шағынауданында орналасқан. Кешенін ұзындығы - 780 метр.
Дереккөздер
Санат:Алматы көшелері
Көпшілдік
Көпшілдік  – адам бойындағы бауырмалдық қасиетті білдіретін ұғым. К. адамның адамгершілік мұраттарды ардақтап, қоғамдық істерді жүзеге асырудағы қауымшылдығынан, белсенділігінен көрінеді. “Болмашы кекшіл, Болсайшы көпшіл, Жан аямай кәсіп қыл!” (Абай). Отбасы мен ағайын-туыс, жекжатымен ой бөлісіп, ақылдасып атқаратын игі істердің бәрі көпшіл мінез иесіне тән қасиеттер. “Жұмыла көтерген жүк жеңіл”, “Көп білемін деме – көптен артық білмейсің”, “Көпті сөкпе, кенді төкпе” деген халқымыз К-ті өскелең ұрпақ бойына сіңіріп, тәрбиелеуге ден қойған.
Санат:Адам қасиеттері
427 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:427 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:427 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Ренн
Ренн (Rennes) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Иль және Вилен департаментінде орналасқан. Ренн округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 50,39 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 35238, пошта индексі — 35000, 35200, 35700.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 206604 адамды құрады. Халық тығыздығы — 4100,1 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Иль және Вилен департаментінің коммуналары
Уэткрофт (Кентукки)
Уэткрофт (Wheatcroft) — Кентукки штатының Вебстер округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 173 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 0.8 км² шамасында. FIPS коды — 21-82200.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Кентукки қалалары
Арман Азатұлы Құмашев
Арман Азатұлы Құмашев - 1975 жылы 13 қаңтарда Өскемен қаласында туған. Қазақ. Әкесі - Кұмашев Азат Ілиясұлы (1951-1995), Торғай облыстық автокөлік жолдары басқармасының бастығы болған. Анасы - Құмашева Гаухар Шәріпқызы (1953 ж. т.), «Қазақавтожол» РМК смета-келісім бөлімінің бастығы. Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университетінің сәулет-құрылыс факультетін үздік (1998) инженер-құрылысшы мамандығы бойынша; Д. Серікбаев атындағы Шығыс Қазақстан техникалық университетінің құрылыс факультетін (2002) «Автокөлік жолдары мен аэродромдар құрылысы» мамандығы бойынша бітірген. Қазақ, орыс және ағылшын тілдерін біледі. 1998 жылдан - «Тыңжолқұрылыс» АҚ №32 Жол-көпір құрылысы басқармасының жол жұмысшысы, жол шебері, прорабы (Ақмола қ.). 2000 жылдан - ҚР Көлік және коммуникация министрлігі Автокөлік жолдары және автокөлік тасымалы комитетінің жетекші, бас маманы, бөлім бастығы, ҚР Көлік және коммуникация министрінің кеңесшісі. 2005 жылдан - Жолаушылар көлігі және автокөлік жолда- ры департаменті директорының орынбасары(Астана қ.). 2010 жылдың қазанынан бері - ҚР Ауыл шаруашылығы министрлігі Су ресурстары комитеті терағасының орыміы сары. ҚР Құрметті жол салушысы (2006). Діни көзқарасы - дінге сенеді. Саяси қайраткер ретіндегі идеалы - У. Черчилль, Д. Қонин Хоббиі - спорт. Сүйіп оқитын әдебиеті - тарихи әдебиет. Үйленген. Жұбайы - Құмашева Гүлсара Жақсылыққызы - үй шаруасымен айналысады. Қыздары - Азат Арманқызы, Азат Анажанханым Арманқызы; ұлы Мұхаммедәлі Арманұлы.
Кеңестөбе (көне қала)
Кеңестөбе - төменгі және соңғы палеолит кезеңі қоныстарының орны. Кеңестөбені 1958 жылы Қазақстан ҒА-ның Тарих, археологиялық және этнологиялық институтының Қаратау экспедициясы зерттеген.
Кеңестөбе-І
Кеңестөбе-І қонысы Түркістан облысы, Бәйдібек ауданына қарасты Кеңестөбе ауылының қасындағы Сасық (Құрсан) өзенінің сол жағалауында орналасқан. Зерттеу барысында бұл жерден бірнеше қаламша, өзек тас, пышақ, қырғыш, тескіш, т.б. заттар табылды. Көпшілігі ақ, қызғылт түсті жылтырақ шақпақтастан жасалған.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Қазақстан көне қалалары
Пояриш (Понти-ди-Лима)
Пояриш (Понти-ди-Лима) (Poiares (Ponte de Lima)) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Виана-ду-Каштелу округінің құрамына кіреді. Понте-де-Лима муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Минью-Лима экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 847 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 5,91 км² шамасында. Халық тығыздығы — 143,3 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Минью провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Виана-ду-Каштелу округінің елді мекендері
NGC 3328
NGC 3328 — Арыстан шоқжұлдызында орналасқан *2 (қос жұлдыз) типті жұлдыз.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1880 жылы 27 наурызда Peters Christian Heinrich Friedrich астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 3328 деген нөмірге ие болды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Арыстан (шоқжұлдыз)
Фьюмальбо
Фьюмальбо  (Fiumalbo) — Италиядағы коммуна, Эмилия-Романья әкімшілік аймағына қарасты Модена провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1296 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 33 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 39 км² шамасында. Пошта индексі — 41022.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эмилия-Романья елді мекендері
Кіші Киук
Кіші Киук — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Краснояр өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Лисица өзенінің сол жағалауынан 372 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 18 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кеть. Өзен саласы — Чулымнан Кетке дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Матырка
Матырка — Ресейдегі өзен. Мәскеу облысы, Тула облысы, Рязань облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Осётр өзенінің оң жағалауынан 0,4 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 13 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ока су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ока Кашира қаласынан Мәскеу өзенін қоспағанда Коломна қаласына дейін. Өзен саласы — Мокшыге қосылу құйылысына дейінгі Ока тармағының су алаптары, өзен алабы — Ока.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Енгалыш
Енгалыш — Башқұртстанның Чишмин ауданындағы ауыл, Енгалышев ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 531 адамды құрады. Пошта индексі — 452156, ОКАТО коды — 80257830001.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Бади-Баситт
Бади-Баситт (Bady Bassitt) — Бразилиядағы муниципалитет, Сан-Паулу штатында орналасқан. Сан-Жозе-ду-Риу-Прету мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Сан-Жозе-ду-Риу-Прету экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 15 861 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 109,587 км² шамасында. Халық тығыздығы — 144,7 адам/км².
Тарихы
Қала 1959 жылы құрылған.
Санат:Сан-Паулу елді мекендері
1988 жылғы Жазғы Олимпиада ойындары
XXIV жазғы олимпиада ойындары (кор: 제24회 올림픽경기대회; ағылш: Games of the XXIV Olympiad) — Корея астанасы Сеул қаласындағы XXIV жазғы олимпиада ойындары 1988-ші жылғы қыркүйектің 17-і мен казанның 2-і аралығында өтті. Олимпиадаға 159 елден 8465 спортшы қатысты.
Албания, Куба, КХДР, Вьетнам, Никарагуа, Сейшель аралдары және Эфиопия елдері бойкот жасап қатыспады. Ал КХДР тарапында болуы тиіс КСРО қайта құру жүріп жатқандықтан, бұрынғыдай капиталистік елдермен аса жау бола қоймады, сол себепті де Олимпиадаға барудан бас тартқан жоқ.
Қазақстандықтар
Атбасарлық ауыр атлет Анатолий Храпатый мен спорттық гимнастикадан ақтөбелік Валерий Люкин мен алматылық Владимир Новиков, футболдан қаратаулық Евгений Яровенко, қысқа қашықтықка жүгіруде жезқазғандық Виталий Савин, балқаштық волейболшы Елена Чебукина чемпион атанды.
Ал грек-рим күресінен семейлік Дәулет Тұрлыханов күміс жүлдеге ие болды.
Баскетболшы павлодарлық Ирина Герлиц пен қостанайлық боксшы Александр Мирошниченко қола жүлде алды. Валерий Люкин алтын жүлдемен бірге екі күмісті құрама қоржынына салды.
Осылай КСРО дәуірінде ең табысты олимпиадамыз ретінде тарихта қалды.
Сілтемелер
Санат:1988 жылғы Жазғы Олимпиада ойындары Санат:Оңтүстік Кореядағы спорт
Содошка (өзен)
Содошка — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы, Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Перешное көлі-Перешна өзені орналасқан. Өзен ұзындығы 19 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Онега өзені. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Онега.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері Санат:Вологда облысы өзендері Санат:Двина-Печора су алабы өңірі өзендері
Жарық күші
Жарық күші — белгілі бір бағытта көрінетін сәуле көзінің жарқырауын сипаттайтын жарық шама ларының бірі. Ол — жарық көзінен элементар денелік бұрыштың ішімен тарайтын жарық ағынының сол денелік бұрышқа қатынасына тең.
Жарық күшінің бірліктердің халықаралық жүйесіндегі өлшеу бірлігі: кандела (кд). “Жарық күші” ұғымы жарық көзінің қашықтығы оның мөлшерімен салыстырғанда өте үлкен болған жағдайда қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Фотометрия Санат:Жарық Санат:Физикалық шамалар
IC 3944
IC 3944 — Вероника шашы шоқжұлдызында орналасқан S (спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 140043.
Сыртқы сілтемелер
IC 3944 Санат:Вероника шашы (шоқжұлдыз)
Серра-де-Даро
Серра-де-Даро (Serra de Daró) — Испаниядағы муниципалитет. Каталония автономды бірлестігіне қарасты Херона провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Баш-Эмпорда ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 209 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 23,72 км² шамасында.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жирона елді мекендері
428 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:428 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:428 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Үлкен Наязды
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жайық су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Урал өзені Магнитогорск су торабынан Ириклинск су торабына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Жайық (су алабының Ресейдегі бөлігі).
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Челябі облысы өзендері Санат:Орынбор облысы өзендері Санат:Башқұртстан өзендері
Шерубай-Нұра болысы
Шерубай-Нұра болысы (1875 жылғы 29 тамызына дейін Қареке-Алтай болысы ) — Ақмола облысы Ақмола уезіндегі қазақ болысы.
Тарихы
Болыс 183? жылы құрылды. Болыстан 1901 жылы Бұғылы болысы бөлінді. Болыс 1923 жылы Қарағанды болысына қосылды. Болыс қыстаулары Нұре өзенінде болды, жайлауылары Есіл, Құндызды және Көкбекті өзендері бойында.
Шекарасы Үсен өзенінің Нұра өзеніне құйған тұсынан жоғары Үсен өзенінің сол жағымен Қозыбақ бастауы мен Нұрбақтың ескі арнасының бөлінген жерімен, Қужалөзенінің Сарысу өзеніне құйған тұсымен Үңірек шоқысына дейін, Өртеңжал шоқыларымен Сары адыр, Сарыкөл мекені, Қойтас, Айнабұлақ, Қуөзек, Нұра өзені жанындағы Қонақпай бейтімен өтеді
Халық
1865 жылы 3966 адам болды. 1898 жылы 11798 адам болды.
Сілтемелер
Санат:Ақмола облысы болыстары
Нужа (Үлкен Кокшага тармағы)
Нужа — Ресейдегі өзен. Марий Эл Республикасы, Чуваш Республикасы, Киров облысы, Татарстан Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Үлкен Кокшага өзенінің сол жағалауынан 88 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 11 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Еділ Чебоксар су торабынан Свияга және Цивиль өзендерін қоспағанда Қазан қаласына дейін. Өзен саласы — Құйылысу аралығы теліміндегі Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Роделенгем
Роделенгем (Rodelinghem) — Франциядағы коммуна. Нор-Па-де-Кале аймағына қарасты Па-де-Кале департаментінде орналасқан. Сент-Омер округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 4,35 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 62716, пошта индексі — 62610.
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Па-де-Кале департаментінің коммуналары
Розалин Сасмен Ялоу
Розалин Сасмен Ялоу (Rosalyn Sussman Yalow; 19 шілде 1921, Нью-Йорк, АҚШ — 30 мамыр 2011, Нью-Йорк, АҚШ ) — американдық биофизик. 1977 жылы «пептидтік гормондарды анықтауда радиоиммунологиялық әдісті дамытқаны үшін» медицина бойынша Нобель сыйлығын.алды
Өмірбаян
Розалин Сасмен Ялоу 1921 жылы 19 шілдеде Нью-Йоркте, еврей иммигранттарының, буып-түю материалдары саудасы саласында жұмыс істейтін, Саймон Сассман мен Клара Циппердің отбасында туған. 1941 жылы Хантер колледжін бітірген соң оның физикаға қызығушылығы пайда болды. Алайда, әйел екенін еске алып, өзін ешқандай университет жұмысқа қабылдамайтынын сезінгендіктен, Сасмен Колумбия университетіне машинка басушы мамандығына оқуға түседі, содан кейін хатшысы қызметіне ауысты. Бірақ сол жылы ол Урбан-Шампэйн Иллинойс университетінен шақыруды қабыл алып, сонда жұмысқа алынады, оның жұмысқа алынуының себебі Екінші дүниежүзілік соғыс кезіндегі ерлер тапшылығына байланысты болатын. 1943 жылы Сасмен Арон Ялоуға күйеуге шықты. 1945 жылы ядролық физиканың философия докторы атанды.
Диссертациясын қорғағаннан кейін Сасмен Ялоу Бронкс Ардагерлер істері басқармасының Бронкс госпиталінде жұмыс істеді, онда Соломон Берсонмен бірге ол қанның биологиялық құрамдастары радиоизотоптық анықтау әдісін әзірлеуге қатысты. Бастапқыда олар  адам плазмасының инсулинінде өте сезімтал анықтау әдісін әзірледі. Әзірленген радиоиммунологиялық әдіс гормондар, витаминдер және ферменттер сияқты, осындай басқа да қанның ұсақ компоненттерінің кеңінен қолданыла бастады, бұған дейін қандағы өлшенуі мүмкін емес болатын, өйткені олардың концентрациясы төмен.
Ялоу Соломон Берсонмен бірлесіп жүзеге ең ғылыми еңбектердің қарамастан, ол Нобель сыйлығын алмас бұрын қайтыс болды.
2011 жылы 30 мамыр Нью-Йоркте қайтыс болды.
Сілтемелер
Санат:АҚШ биофизиктері Санат:Медицина саласындағы Нобель сыйлығының иегерлері Санат:АҚШ Ұлттық ғылым медалімен марапатталғандар Санат:АҚШ Ұлттық ғылым академиясының мүшелері Санат:Персоналии:Радиобиология
Бисенов
Бисенов сөзі мынадай мағыналар білдіруі мүмкін:
Цёрнигалль
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 949 адамды құрайды (31 желтоқсан 2006 жыл). Алып жатқан жер аумағы 3,57 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 91 400. Муниципалитеттің басшысы — Райнер Пихерт.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Атей
Атей(б.з.б. 429 жыл — б.з.б. 339 жыл) – скиф (сақ) патшасы. Б.з.б. IV ғ-дың 40-жылдары Азау (Азов) т-нен Дунай өз-не дейінгі жерді алып жатқан Скиф патшалығын құрған. Македония патшасы Филипп ІІ-мен соғыста қаза тапқан. Санат:Скифтер Санат:Сақтар
Траптар
Траптар — негізгі магмадан шыққан магмалык таужыныстар тобы (диабаздар, базальттар және т.б.). Ежелгі платформаларда кейде орасан зор (бірнеше мың км²) жамылғылар түрінде тараған.
Сатыбалды Сисембаев
Сатыбалды Сисембаев (1922 жылы туған, Маңғыстау ауданы Қарақұм ауылы) – еңбек ардагері, Социалистік Еңбек Ері. Еңбек жолын 1940 жылы бастаған. Пішен дайындайтын бригаданың бригадирі, жылқышы, жылқы фермасының меңгерушісі болып еңбек еткен. Сисембаев басқарған жылқы ұжымшарында үш жылда жылқы саны үш есе өскен.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар Санат:1922 жылы туғандар Санат:Социалистік еңбек ерлері
Өнеркәсіп бірлестігі
Өнеркәсіп бірлестігі - СССР-де шаруышылықты басқару органы, өнеркісіпті басқарудың үш буынды жүйесіндегі орта буын. Ол өнеркәсіп орындарынан, ғылми-зерттеу, конструкторлық, жобалау-конструкторлық, технологиялық ұйымдардан т.б. тұратын біртұтас өндірістік-шаруашылық комплексі.