cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Адамның табиғатты өзгертуі
1) адамдардың биосфераға тек әдеттегі биологиялық түрлер ретінде әсер еткен кезі;
2) адамзаттың қалыптасуы кезеңінде экожүйелерді күрт өзгертпеген үдемелі аңшылық кезеңі;
3) мал жаю, жерді өртеп, шөптің өсуін жеделдету және т.б. әрекеттер арқылы экожүйелерді өзгерту;
4) экожүйелердің бір бөлігін түбегейлі өзгертіп табиғатқа ықпал-әсерді күшейту;
5) шаруашылықтың шектеусіз үдеуімен байланысты тұтас биосфераның барлық экологиялық құрамдастарының ғаламдық өзгеруі. Соңғы кезең біршама бертін — 300 жылдай ілгеріде басталып, қазір ең шиеленіскен шегіне жетті.
Қайрат Сүгірбеков
Қайрат Сүгірбеков (13.8.1966 ж.т., Алматы облысы Панфилов ауданы Үшарал а.) - режиссер. Қазақ ұлттық өнер академиясының режиссерлік бөлімін бітірген (1994). 1994 - 2004 ж. Қазақ академиялық драма театрында қоюшы реж. қызметін атқарды. 2003 жылдан Алматы облысы қазақ драма театрының көркемдік жетекшісі әрі директоры қызметін атқарды. С. Ф.Кафканың "Құбылыс", Г.Ибсеннің "Қуыршақ үй", М.Жұмабаев пен Ә.Таразидің "Шолпанның күнәсі", Д.Амантайдың "Сәлеметсің бе, коңыр мұң", Ж.Аймауытов "Ғашықтық дерті", Ғ.Мүсірепов "Махаббат дастаны", т.б. спектакльдерді сахналады. Бірқатар халықаралық фестивальдардың жүлдегері. Қазақстан Жастар одағы сыйлығының иегері.
Тальвинкель
Тальвинкель (Thalwinkel) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет. Бургенланд ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 189 адамды құрайды (31 желтоқсан 2006 жыл). Алып жатқан жер аумағы 5,97 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 84 495. Муниципалитеттің басшысы — др. Хартмут Шпенглер.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Диспрозий
thumb|left|100px| Диспрозий Dysprosium (Dy) Диспрозий (δυσπρόσιτος; лат. Dysprosium; Dy) — Менделеевтің Периодтық кестесінің лантаноидтар тобындағы химиялық элемент. Реттік нөмірі - 66, атомдық массасы - 162,5 г/моль. Жеті тұрақты изотоптары бар.
Диспрозийді 1886 ж. француз химигі П. Э. Лекок де Буабодран спектроскоп жәрдемімен гольмий тұздарының ерітіндісінен тапқан. Диспрозий жер қыртысында 4,5*40−4%, басқа лантаноидтермен аралас кездеседі.
Физикалық қасиеттері
Диспрозий — күміс түсті сұр металл. Балқу температурасы - 1685 К, қайнау температурасы - 2835 К. thumb|left|200px| Диспрозий 2008 жылы әлемде 1 кг таза (99—99,9 %) диспрозийдің бағасы - 180—250 доллар болған.
Химиялық қасиеттері
Ауада өте баяу тотығады, 100 °C-тан биік температурада - тез.
Қыздырғанда галогендермен, азотпен, сутекпен әрекеттеседі. Қышқылдармен (HF-тан басқа) әрекеттескенде Dy (׀׀׀) тұздары түзеледі. (׀׀׀), не взаимодействует с растворами щелочей.
Қолдануы
Металлургияда, электроникада, ядролық энергетикада қолданады. Химияда - катализатор ретінде пайдаланады.
Бұлық
Бұлық - дәстүрлі қолөнерде сәндік үшін жасалатын, жалпақ шеттік тәрізді әдібін айрықша көрсету үшін киім-кешек, үй бұйымдары мен түрлі жабдықтардың шетіне, жиегіне ұсталатын, салынатын қосымша тігіс, буылтық т.б. Қолданылатын, салынатын бұйымына байланысты әртүрлі аталады. Көрпенің жиегіне салатыны түтік пен шырға. Шалбардың сыртқы тігісі бойына ұзынынан салынатыны жапсырма. Шетін айналдыра қызыл-қара бұлмен көмкерген, екі қабат төсек киіздің көмкермесінің арасына әр түстен салынатын сыздық мата.
ҚР МОМ қорындағы бұлық салынған ақ түсті төсек сырмақтың ұзындығы 1 м 85 см, ені 87 см, трапеция пішінді етіліп, жиегіне қызыл түсті барқыттан көмкерме ұсталған. Арасына қоңыр түсті бұлмен қапталған киізден бұлық салынған.
Дереккөздер
Санат:Мәдениет Санат:Терминология
Жөтелшай
Жөтелшай (Betonica) – ерінгүлділер тұқымдасына жататын көп жылдық шөптесін өсімдік. Қазақстанда шалғынды жерлерде, бұталар және аршалы орман арасында, тоғай ішіндегі ашық жерлерде өсетін дәрілік (әріпдәрі) Жөтелшай (B. offіcіnalіs) және жапырақты Жөтелшай (B. folіosa) кездеседі. Биіктігі 50 – 100 см-дей. Шашақ тамырлы, тік өсетін төрт қырлы сабағы болады. Жапырақтары жұмыртқа тәрізді сопақша келген, сыртын қысқа түк жапқан, жиегі иректі. Ірі, қара қошқыл, қызыл, ашық көк, түтік тәрізді тостағанша гүлдері масақ гүлшоғырына топталған. Маусым – тамыз айларында гүлдеп, шілде – қыркүйекте жемісі піседі. Жемісі – жаңғақша. Әріпдәрінің гүлшоқтарымен бірге шөптерін де дәрілік мақсатта пайдаланады. Одан жасалған дәріні суық тигенде, сал болып ауырғанда, құяң кезінде ішеді.
Дереккөздер
Санат:Еріндігүлділер
1899 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:1899 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:1899 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Кондратий Фёдорович Рылеев
Кондратий Фёдорович Рылеев - орыс ақыны, декабрист. Дворян отбасында туған. Кадет корпусын бітірді. 1823 ж. декабристердің Солтүстік қоғамына кіріп, оған жетекшілік етті. П.И.Пестельмен бір көзқараста болды. 1825 ж. декабристер көтерілісі жетекшілерінің бірі ретінде өлім жазасына кесіліп, дарға асылды. Рылеев - орыс поэзиясындаға революциялық романтизмнің көрнекті өкілі. Оның шығармалары азаматтық әуенге, революциялық рухқа толы. 1821-1823 ж. жызған "Ойлар" атты өлеңдер циклінде "Войнаровский", "Наливайко" поэмаларында т.б. шығармаларында орыс халқының тарихында үлкен роль атқарған қайракер адамдарды бейнеледі.
Хроматтық аберрация
Хроматтық аберрация (хроматическая аберрация) — жарық сәулелері толқындарының ұзындығына байланысты, олардың линза арқылы өткеннен кейінгі әртүрлі ара қашықтықта жинақталуы нәтижесінде көріністің микроскоптағы ауытқу құбылысы. Нәтижесінде микроскоп алаңшасындағы көріністің шеткі жақтары боялып, көріністің өзі анық көрінбейді. Тірі материяны бірінші болып микроскоп арқылы зерттеген ағылшынның өнертапқыш ғалымы физик және математик Роберт Тук (1635-1703 ж.ж.) 1665 жылы өзі жасаған микроскоппен өсімдік қабығының ұлпасын зерттеп, оның жасушалардан тұратындығын көргенмен, осыдан кейінгі 100 жылдан астам уақыт ішінде жануарлар мен өсімдік жасушаларының құрылыс заңдылықтарын толық зерттеуге микроскоптардың сапа жағынан құрылымдық жеткіліксіздігі, яғни микроскоптардағы сфералық және хроматтық аберрациялар (ауытқулар) мүмкіндік бермеді. Тек, XVIII ғасырдың аяғы мен XIX гасырдың басында ғана ахроматтық линзаларға негізделген микроскоптардың жасалынуына байланысты, жануарлар мен өсімдіктер организмдерін микроскоппен жоғары деңгейде зерттеуге мүмкіндік туды. Бірінші ахроматтық микроскоптар Ресей мен Голландияда жасалынды. Ресейде М.В. Ломоносовтың басшылығымен Петербург қаласында бірінші оптикалық шеберхана ашылды. Ахроматтық линзаны жасаудың теориялық есебін 1777 жылы Петербург академигі Л. Эйлер мен оның шәкірті академик Н. Фусс есептеп дайындады. Дайындалған ахроматтық линзаларды пайдаланып, тұңғыш ахроматтық микроскопты 1784 жылы академик Ф. У. Эпинус жасап шығарды. 1827 жылы Долланд оптикалық микроскоптардың үлкейткіш тетіктері жасалынатын линзалардың көрсету сапасын күшейтіп жақсартудың арқасында, көп елдерде микроскопқа және оны қолданып ғылыми зерттеу жұмыстарымен шұғылдануға деген қызығушылық айтарлықтай артты.
Дереккөздер
Санат:Биоморфология Санат:Биология Санат:Морфология
IC 510
Сыртқы сілтемелер
IC 510 Санат:Гидра (шоқжұлдыз)
Қарасу ауылдық округі (Қарасу ауданы)
Қарасу ауылдық округі – Қостанай облысы Қарасу ауданындағы әкімшілік бірлік. 2019 жылы құрамына қысқартылған "Восточный ауылдық округінен" 4 елді мекен қосылды.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Қарасу, Восток, Жұмагүл, Майское, Тімтуір ауылдары кіреді. Орталығы – Қарасу ауылы. Восточный ауылдық округі құрамында болған Алыпқаш, Қозыбай ауылдары 2017 жылы таратылған.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 5947 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Қарасу ауданы ауылдық округтері
IC 4931
IC 4931 — Мерген шоқжұлдызында орналасқан E (эллипстік галактика) типті галактика.
Сыртқы сілтемелер
IC 4931 Санат:Мерген (шоқжұлдыз)
Ақжан (көл)
Ақжан — Есіл өзені алабындағы көл.
Географиялық орны
Солтүстік Қазақстан облысы Тимирязев ауданындағы Ақжан ауылының батыс жағында орналасқан.
Гидрографикасы
Теңіз деңгейінен 164,1 м биіктікте орналасқан. Ауданы 1,31 км2, ұзындығы - 1,9 км, ені - 0,9 км. Жағалау сызығының ұзындығы 4,5 км. Ең терең жері 1,15 м.
Дереккөздер
Санат:Тимирязев ауданы көлдері Санат:Есіл су алабы көлдері
Балғынбек Имашев
Балғынбек Имашев — 1977 жылы Алматы облысы Кербұлақ ауданы Жоламан ауылында дүниеге келген. Жалайыр тайпасының Андас руынан шыққан. 1990 жылдан бастап аудандық, облыстық, республикалық ақындар айтысына қатыса бастайды. 1994 жылы Әл-Фараби атындағы Қазақ ұлттық университеті филология факультетінің «Әдеби аударма» бөлімін, «әдебиеттану» мамандығы бойынша магистратурасын тәмәмдаған. Еңбек жолын 1998 жылы Республикалық Қазақ Радиосында редактор-стилист қызметінен бастайды. 2000 жылы Астана қаласындағы Еуразия гуманитарлық институтында Филология кафедрасының оқытушысы, 2001 жылы Л.Н.Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университеті «қазақ және шетел әдебиеті кафедрасының оқытушысы болып жұмыс істейді. 2006 жылы академик Р.Нұрғалидің жетекшілігімен «Айтыстағы сатира мен юмор» атты тақырыпта кандидаттық диссертация қорғаған. 2007 жылы Талдықорған қаласы І.Жансүгіров атындағы Жетісу мемлекеттік университеті қазақ филологиясы кафедрасының доценті қызметтерін атқарады. 2009 жылдың тамыз айынан бері «ЭРА -7 арна» ЖШС Дубляж департаментінің редакторы. Белгілі айтыс ақыны. Көптеген республикалық, халықаралық айтыстардың лауреаты. «Жыр арқауы – Астана», Түркістанның 1500, Тараздың 2000, Қарасай батырдың 400, Махамбеттің 200, Дулат Бабатайұлының 200, Қазақ хандығының 550 жылдығына орай өткен айтыстардың жеңімпазы, Мәскеу қаласында өткен айтыстың, Астана қаласында өткен «Ел басқарар ерің кім?», Алматыда болған «Алматықұрылыстың» 50 жылдығына арналған айтыстардың Бас жүлдегері, Париж, Стамбул шаһарларында өнер көрсеткен. Қазақ тілі қоғамының «Қазақ тілі» медалімен марапатталған. Алматы облысы Кербұлақ ауданының – «Құрметті азаматы».
Санат:Айтыс ақындары
Дресвянка-Ёль
Дресвянка-Ёль (Дрещанка-Ёль) — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ижма өзенінің сол жағалауынан 286 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 19 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Печора өзені Уса өзенінің құйылысынан су өлшейтін постқа Усть-Цильма дейін. Өзен саласы — Усаға қосылу құйылысынан төмен Печора тармағының су алаптары, өзен алабы — Печора.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Такэси Китано
Такеши Китано — әлемге әйгiлi жапон режиссерi. Ол соңғы он жылдықтың ең үздiк режиссерi саналады.
Көрермен қауымға «Фейерверк», «Сонатина» фильмдерi арқылы аса танымал.
thumb|right|200px| Такеши Китано Токио қаласында дүниеге келген. Балаң шағында жапон мафиясымен байланысы болған деген де деректер бар. 1971 жылы досы Киеши Канекомен бiрiгiп, «Қос қуақы» сайқымазақ дуэтiн құрады да, екi жыл бойы сенбi сайын қала клубтарында келушiлердiң көңiлiн көтерумен айналысады. Тек бұдан кейiн ғана сайқымазақтықтан телепродюсерлiкке көшiп, 1976 жылы «Ең үздiк дуэт» атағын жеңiп алады.
1983 жылы Нагиса Осиманың «Счастливого рождества, мистер Лоуренс» фильмiне қатысып, үлкен кино әлемiне алғашқы қадамын жасайды. Бұдан кейiн «Крутой коп» фильмiнде тұңғыш рет режиссерлiк қабiлетiн сынға салады. «Қаншалықты жақсы көретiн тағамыңыз болмасын, күнделiктi пайдалансаңыз, түбi бiр тәбетiңiз тартпай қалады. Сол секiлдi бiр-бiрiнен егiздей айнымайтын фильмдер де көрермендердi тез жалықтырады» дейдi даңқты киногер.
Китано Жапониядағы он жылдықтың үздiк фильмi деп танылған «Фейервергiн» 1997 жылы жарыққа шығарды. Кейiн айтылмыш кино Канн және Венеция фестивальдерiнде жоғарғы бағаға ие болды. Фильмнiң басты кейiпкерi — бұрынғы полиция қызметкерi Ниси жапон мафиясының бар құпиясын ашып, жермен-жексен етедi. Режиссер кейiпкерiнiң бойына бар қасиеттi жиып бередi де, нәтижесiнде Вальядолид фестивалiнде «Ең үздiк актер» атағын жеңiп алды.
Бұдан кейiн түсiрген «Кикуджиро» киносы XX ғасырдың соңғы шедеврi саналады.
Санат:18 қаңтарда туғандар Санат:Токиода туғандар Санат:XX ғасыр кинорежиссёрлері Санат:XXI ғасыр кинорежиссерлері Санат:Жапония актерлері Санат:XX ғасыр актерлері Санат:XXI ғасыр актерлері Санат:Жапония монтажерлері Санат:XX ғасыр монтажерлері Санат:XXI ғасыр монтажерлері Санат:Құрмет легионы орденінің офицерлері Санат:Өнер және әдебиет француз орденінің командорлары Санат:Жапония сценарийшілері Санат:Лақап есімімен танымал суретшілер Санат:Лақап есімімен танымал әдебиетшілер Санат:Лақап есімімен танымал ақындар Санат:Лақап есімімен танымал әртістер
Қоскөл (Қоскөл ауылдық округі)
Қоскөл — Батыс Қазақстан облысы Қаратөбе ауданындағы ауыл, Қоскөл ауылдық округі орталығы.
Микроқұрылым
Микроқұрылым (Микроструктура) -
Қоскөл (Қоскөл ауылдық округі)
Географиялық орны
Аудан орталығы – Қаратөбе ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 48 км-дей жерде.
Микроқұрылым
Дереккөздер
Санат:Құрылғылар Санат:Металдар
Қоскөл (Қоскөл ауылдық округі)
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 1454 адам (740 ер адам және 714 әйел адам) болса, 2009 жылы 1128 адамды (560 ер адам және 568 әйел адам) құрады.
Тарихы
1957-1997 жылдары “Қоскөл” қой өсіру кеңшарының орталығы болды. Оның негізінде 1997 жылдан Қоскөлде және округке қарасты Дайынөткел ауылында ӨК және 30 шаруа қожалығы құрылған.
Дереккөздер
Санат:Қаратөбе ауданы елді мекендері
Намик Ядулла оглы Абдуллаев
Намик Ядулла оглы Абдуллаев (Namiq Yadulla oğlu Abdullayev; 4 қаңтар 1971 жыл, Баку, Әзірбайжан КСР) — әзірбайжандық еркін күресші, полиция подполковнигі, еңбек сіңірген спорт шебері, жаттықтырушы. 54 келіге дейінгі салмақта 2000 жылғы Сиднейде өткен жазғы Олимпиада ойындарының чемпионы. Ол 2000 жылы Сиднейде өтетін жазғы Олимпиада ойындарының ашылу салтанатында Әзірбайжан құрамасының ту ұстаушысы болды. 1996 жылы Атлантада өткен Олимпиадада екінші орынды иеленді, әуелсіз Әзірбайжанның Олимпиада медалін жеңіп алған бірінші спортшысы болды.
Үш дүркін Еуропа чемпионы.
Ағасы — Ариф Абдуллаев, күрестен әлем чемпионы.
Санат:Алфавит бойынша балуандар Санат:Әзірбайжан балуандары Санат:Күрестен Олимпиада чемпиондары Санат:Әзірбайжан Олимпиада чемпиондары Санат:2000 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының чемпиондары Санат:1996 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының күміс жүлдегерлері Санат:Алфавит бойынша Олимпиада чемпиондары
Кременик (Кюстендил облысы)
Кременик (Кременик) — Болгариядағы ауыл. Кюстендил облысына қарасты Дупница қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 64 адамды құрайды.
Пошта индексі — 2653. ЕКАТТЕ коды — 39640.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кюстендил облысының елді мекендері
Харрингтон (Мэн)
Харрингтон (Harrington) — Мэн штатының Вашингтон округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 882 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 136.9 км² шамасында. FIPS коды — 23-31530.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Мэн қалалары
Чула (Миссури)
Чула (Chula) — Миссури штатының Ливингстон округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 0.4 км². FIPS коды — 29-13852.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 198 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миссури қалалары Санат:Ливингстон округы (Миссури)
Хайн (Лойбаталь)
Хайн (Лойбаталь) (Hain (Leubatal)) — Германия Федеративтік Республикасының Тюрингия жерінде орналасқан муниципалитет. Грайц ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 70 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 2,72 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 16 0 76 024. Муниципалитеттің басшысы — Олаф Фридрих.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тюрингия елді мекендері
Фалафель
Фалафель
нобай|Фалафель Фала́фель (араб. فلافل‎, ивр. ‏פָלָאפֶל‏‎‎‎) —нутпен асбұршақ, кейде фасольменен қоспа қосылған шар етіп фритюге қуырылған тағам.
Тарихы
Таралған болжам бойынша, фалафельді ең бірінші еттің орнын басу үшін египеттік копталармен Ұлы ауыз бекітуде ойлап тапқан. Содан соң Солтүстікке Левант мемлекетіне тарап кеткен. Басқа да тұжырымдар оны фараон Египет кезінде Үнді субконтинентінде пайда болған деседі.
Таралуы
Египеттен шыққан жәнеде Жуық Шығыс  жерлерінде жақсы дамыған, сонымен қатар Орталық Шығыс пен Солтүстік Африкада да кеңінен таралып кеткен. Израильде фалафель соншалықты дамыған, тіпті оны ұлттық тағам ретінде жәнеде ел символикасы деп қабылдайды. Батыс елдерде фалафель Араб кафелерімен, жеңіл тағамдану орындарында кеңінен танымал, вегетериандықтардың арасында да.
Дайындалуы
Нут немесе асбұршақты суға жібітіп кейін одан пюре жасайды. Оған әр түрлі қоспамен, салындылар қосылады, оның ішінде көбіне ақжелкен, сарымсақ, пияз, тұз, қара бұрыштар көп кездеседі. Одан басқа бүлгурда қосылуы мүмкін. Ол қоспадан жаңғақ мөлшерімен дөңгелектер пайда болып, кейін алтын түстес болғанша майға қуырылады. Суға араластыруға жетерлік құрғақ қоспа дайындалады, сонда фалафельге керек масса шығады.
Қолданылуы
Фалафель ұлттық түрде кунжутты соуспен, көкөніс және питамен. Жеңіл тағам орындарында питаны жиі береді. Кейде фалафелмен көкөніспен сіңген тағамды фаст фуд ретінде береді (вегетарианский дёнер-кебаб).
Дереккөздер
Орыс Уикипедиясынан аударылған https://ru.wikipedia.org/wiki/%D0%A4%D0%B0%D0%BB%D0%B0%D1%84%D0%B5%D0%BB%D1%8C
Кинга (халық)
Кинга — Танзаниядағы Ньяса көлінің солтүстік жағалауында тұратын халық. Саны шамамен 100 мың адам (1970, бағалау).
Тілі
Тілі - кинга тілі, банту тілдерінің шығыс тобына жатады.
Діні
Дінге сенушілердің діни байланысы: дәстүрлі нанымдар, бір бөлігі – христиандар (католиктер, протестанттар).
Кәсібі
Негізгі кәсібі – егіншілік (тары, жүгері, құмай, бұршақ, тәтті картоп, асқабақ, күнжіт, маниок), жағалауында – балық аулау. Дәстүрлі қолөнер - ағаштан ою (маска, мүсін, т.б.), қызыл және қара түске боялған сабаннан өру (себет, ыдыс, төсеніш).
Өмір салты
Дәстүрлі қоғамдық құрылым рулық, қауымды ақсақал басқарады. Туыстық есеп патрилинейлік, неке патрилокалдық. Би және музыкалық фольклор сақталған.
Елді мекендері шашыраңқы кейде жинақы орналасқан, кейбір ауылдар қоршаулармен қоршалған. Тұрғын үйлері судандық үлгіде, саздан жасалған дөңгелек астық қоймалары бар.
Киімдері мақта маталардан тігілген еуропалық үлгідегі киім.
Негізгі тағамдары - өсімдік тектес тағамдар.
Дереккөздер
Санат:Танзания халықтары
Қазақстан Республикасы Қорғаныс министрлігі
ҚР Президентінің 1992 ж. 7 мамырдағы Жарлығымен ҚР Мемлекеттік қорғаныс комитетінің қайта құрылуының нәтижесінде құрылды.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан мемлекеттік құрылымдары Санат:Қазақстан Республикасының министрліктері
Тлемсен
Тлемсен – Алжирдің солтүстік-батысында орналасқан қала
Қаланың тарихы көне болып саналады және оны «Мағрибтің маржаны» деп атайды. Қала теңізден алыс аймақта орналасқан. Қаланың аты «Тала Имсан» бербер сөзінен шыққан, аудармасы «құрғақ бұлақ» деген мағына береді. Қаланың атын кейде «Тлемсан» немесе «Тилимсен» деп те атайды. 1830-1962 жылдарда Францияның отары болды. Тлемсен өзінің бірқалыпты климатының арқасында француздардың арасында демалатын жер ретінде жақсы танымал болған. 20 ғасырдың ортасындағы Алжирдегі Тәуелсіздік соғысына тұрақты араласпаған.
Дереккөздер
Санат:Алжир қалалары
Абсолют көнелікті анықтаудың ионийлік әдісі
Абсолют көнелікті анықтаудың ионийлік әдісі - мұхит суында уранның ыдырауы нетижесінде калыптасатын торийдің екі жүз отызыншы изотопы ионийдің (Ӏо230) (жартылай ыдырау мерзімі 83 мың жыл) теңіз шөгінділеріне тиесілі көлденең қимада таралу ерекшелікгерін зерттеуге негізделген таужыныстардың абсолют көнелігін анықтау әдісі; соңғы 400—500 мың жыл төңірегінде қалыптасқан шөгінділер конелігін анықтауда ғана тиімді.
Дереккөздер
Санат:Геология Санат:Абсолют көнелiктi анықтау әдістері
Бұрау
Дереккөздер
Санат:Мәдениет Санат:Терминология
Сапропель
Сапропель (синонимі — шірік тұнба) — көбіне анаэробты жағдайларда ағынсыз су алқаптарының түбінде жиналып тығыздалған тұнба.
Сапропель планктондық организмдердің — өсімдіктер мен жануарлар қалдықтарының шіруінен пайда болады. Одан әрі қарайғы биожәне геохимиялық процестердің әсерінен ол сапропельді көмірге айналады. Химиялық жолмен айдағанда, одан сұйық отын алынады. Сапропельді ауыл шаруашылық малдарына үстемелі минеральды қорек есебінде пайдалануға да болады.
Сапропель (σαπρός — шіріген және πηλός— тұнба, балшық) — тұщы су қоймаларындағы минералдық-органикалық шірік тұнбалардың жиналуы (құрамында кемінде 15 пайыз органикалық заттар болған жағдайда) кезінде қалыптасатын процесс.
Дереккөздер
Санат:Органикалық тыңайтқыштар
1900 жыл
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:1900 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Дүние жүзі тілдері
Дүние жүзі тілдері — Жер шары халықтары тілдерінің жиынтық атауы. “Халықаралық лингвистикалық энциклопедияның” (“The Іnternatіonal Encіclopedіa of Lіnguіstіcs”, 1992) дерегі бойынша, дүние жүзінде 1970 — 80 жылы 6604 тіл (оның ішінде 300 өлі тіл) болса, ал “Әлем тілдерінің атласы” (“Atlas of the World’s Languages”, 1994) әлемде 6796 тіл бар деп мәлімдеген. 20 ғасырдың 90-жылдарында дүние жүзінде 6 мыңдай тіл бар деу шындыққа неғұрлым сай келеді. Дегенмен, ғылымда Дүние жүзі тілдердінің ұзын саны 3000-нан 10000-ға дейінгі аралықта деген тұжырым да жоқ емес. Дүние жүзі тілдерінің санын анықтауда алшақтық болуының себептері мыналар:
Үндіеуропа тілдері шоғыры
Еуразиядағы ең ірі, жан-жақты зерттелген тілдер шоғыры — Үнді-Eуропа тілдері шоғыры. Оның құрамына енетіндердің өзі бірнеше топқа, топтар тармаққа бөлінеді. Атап айтқанда:
Алтай тілдері макрошоғыры
Дүние жүзі тілдерінің ішіндегі ірі тілдер шоғырының бірі — Алтай тілдері макрошоғыры. Бұл шоғыр шығу тегінің бірлігіне, туыстығына қарай түркі тілдерін, моңғол, тұнғыс-маньчжур тілдерін, сондай-ақ, аталған тілдерден алшақтап, тұйықталған корей және жапон тілдерін қамтиды: түркі тілдері — Қиыр Шығыстан Жер Орта тілі мен Үнді мұхитына дейінгі кең-байтақ өлкеде тұрып жатқан 40-тан астам туыс халықтардың тілі. Бұл тілдерде қазіргі таңда 160 млн-ға жуық адам сөйлейді (1992). Олар лексика, грамматика, фонетика құрылымы жағынан бір-біріне өте жақын. Тек чуваш, саха (якут) тілдері ғана басқа туыс тілдерден оқшаулау тұр. Көрнекті түркітанушы Н.А. Баскаков түркі тілдерінің даму тарихын мынадай кезеңдерге бөледі: Батыс ғұн тілдері:
І. бұлғар тобы (солтүстік-батыс тобы). Оған қазіргі чуваш тілі жатады;
ІІ. оғыз тобы (оңтүстік-батыс тобы). Осы екі топтың араласуынан үш тармаққа бөлінген түркі тілдері таратылады:
1) оғыз-бұлғар тармағы: 2) оғыз-салжұқ тармағы: 3) оғыз-түрікмен тармағы:
ІІІ. қыпшақ тобы (солтүстік-шығыс тобы).
1) Қыпшақ-бұлғар тармағы: 2) Қыпшақ-половец тармағы: 3) Қыпшақ-ноғай тармағы:
ІV. қарлұқ тобы (оңтүстік-шығыс тобы):
І. ұйғыр-оғыз тобы (солт. тобы).
1) Ұйғыр-тукюй тармағы: 2) якут тармағы:
ІІ. қырғыз-қыпшақ тобы (оңтүстік тобы):
Моңғол тілдеріне: моңғол, бурят, қалмақ, моғол (Ауғанстан), дағұр (Солтүстік-Шығыс Қытай), монғор, дуньсян, баоан және шираюгур (Қытайдың Ганьсу және Цинхау аймақтары) тілдері кіреді. Тұңғыс-маньчжур тілдеріне: эвенко (солон, негидаоль), эвенск, удэгей (ороч), нанай (ульс, орок), маньчжур (чжуржэн) тілдері енеді.
Орал тілдері макрошоғыры
Угро-финн тілдері:
Бербер-ливия тілдері тармағы 4 топқа бөлінеді:
Кушит тілдері тармағы бес топқа бөлінеді: Ибер-кавказ тілдері шоғыры үш топқа бөлінеді: Палеоазия тілдері шоғыры шартты түрде беске бөлінеді:
Қытай-Тибет тілдері шоғыры
Қытай-Тибет тілдері шоғыры — ең ірі тіл шоғырының бірі. Ол екі тармаққа бөлінеді:
Дүние жүзі тілдердің таралу картасы
Картада әрбiр Дүние жүзі тілдердің таралуы көрсетiлген.
Типологиялық жіктелім
Дүние жүзі тіліне құрылымдық ұқсастықтары мен өзгешеліктеріне сай типологиялық жіктелім жасалады. Дүние жүзі тілдері типологиялық жіктелімінің фонетика, морфология, синтаксис түрлері бар. Олардың ішінде ең көп тарағаны морфология жіктелім. Морфология жіктелім өз ішінде төрт сыныпқа бөлінеді:
Дереккөздер
Санат:Тілдер Санат:Филология
Wêreldtaal لغة عالمية Weltsprache Mondlingvo Segunda lengua fa:جهان زبان Wereldtaal Verdensspråk Língua mundial Международный язык Världsspråk அனைத்துலக மொழிகள் [[zh:世界語言]
Гравиметриялық тіктеуіш сызығының ауытқуы
Гравиметриялық тіктеуіш сызығының ауытқуы - жер бетінің мәлім нүктесіндегі тік сызық бағыты мен осы нүкте арқылы өтетін деңгейлік эллипсоидтің есептеу бетіне нормаль арасындағы бұрыш.
Дереккөздер
Санат:География және геодезия
Карсак-де-Гюрсон
Карсак-де-Гюрсон (Carsac-de-Gurson) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Дордонь департаментінде орналасқан. Бержерак округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 6,91 км² шамасында.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 194 адамды құрады. Халық тығыздығы — 28,08 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Дордонь департаментінің коммуналары
Ұлттық аза тұту
Ұлттық аза тұту немесе мемлекеттік аза тұту — мемлекет билігі елдегі қайғы-қасіретті білдіру үшін жариялаған күн немесе одан да көп уақыт. Қайғы-қасіретті білдіру тәсілі ретінде аза тұту кезеңінде жалаулар түсірілуі мүмкін; мектептерде арнайы білім беру бағдарламалары өткізілуі мүмкін; ойын-сауық мекемелері толығымен жабылғанға дейін ойын-сауық іс-шаралары шектелуі мүмкін. Көптеген елдерде ұлттық аза тұту жарияланғанымен, нақты критерийлер әдетте заңмен белгіленбейді. Дәстүр бойынша, қайғылы оқиға мемлекет қайраткерлері мен ұлттық батырлардың өлімі мен жерлеу рәсімі, сондай — ақ көптеген адам шығынын тудырған оқиғалар-табиғи апаттар, апаттар, террорлық шабуылдар мен соғыстар болуы мүмкін.
Тағы қараңыз
Санат:Аза тұту Санат:Атаулы күндер
Бешар
Өнеркәсібі
Тау кендерін өңдейтін аудан. Соның ішінде таскөмір мен темірді өңдеп шығарады. Қалада металл өңдейтін, тамақ шығаратын және тігінмен айналысатын кәсіпорындар бар. Қалаға жақын жерде француздардың бұрынғы Хаммагир ғарыш айлағы орналасқан.
Дереккөздер
Санат:Алжир қалалары
Қорқыт көшесі (Астана)
thumb|300px|Астана Қорқыт көшесі Ағыбай батыр көшесінен басталып, Кенесары көшесінде аяқталады. А. Иманов көшесімен қиылысады. Ұзындығы - 415,2 м.
Қорқыт - бағзы заманда өмір сүрген бабаларымыздың бірі. Түркі халықтарына ортақ ұлы ойшыл, жырау, қобызшы, сазгер, аңыз кейіпкері. Улы бабамыз шамамен VII-ІХ ғасырларда Сыр бойында оғыз-қыпшақ тайпалық бірлестігінде туып-өскен. Қорқыт ата туралы аңыз әңгімелердің бір саласы - оның дүниеге келуі, екінші саласы - ажалдан қашуы, үшінші саласы - қобызбен күй шығаруы болып келеді. Қорқыт -қобыз арқылы музыка өнерінің негізін салған ұлы сазгер әрі жыршы. Сонымен бірге, ел басқарған данышпан, қасиетті әулие.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Астана көшелері
Обервиль-ла-Кампань
Обервиль-ла-Кампань (Auberville-la-Campagne) — Франциядағы коммуна. Жоғарғы Нормандия аймағына қарасты Сен-Маритим департаментінде орналасқан. Авр округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 4,78 км² шамасында.
Бұрау салу
Бұрау салу — ертеде дәстүрлі құқықта қолданылатын жазалаудың түрі. Қыл арқанмен қатты буып, адам денесінің әр жеріне, санына бұрау салады. Бұрау салу көбінесе айыпкерді мойындату, шындықты айтқызу үшін қолданылған. Сол сияқты асауды үйрету кезінде ерніне шылбырмен немесе құралмен бұрау салған. Ол шұралау деп аталады.
Дереккөздер
Санат:Мәдениет Санат:Терминология
Обервиль-ла-Кампань
Коммунаның INSEE коды — 76031, пошта индексі — 76170.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 619 адамды құрады. Халық тығыздығы — 129,5 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Остия Антика
250px|thumb| Остия
Остия
Остия Антика-Тибр өзенінің сағасындағы ежелгі Рим қонысы, сауда аймағы және әскери порт.Деректерге қарағанда Анк Марций тұсында негізі қаланған. Археологиялық қазба жұмыстары 18 ғ-дың аяғында басталды. Б. з. б. 4 ғ-ға жататын бекініс орны аршылды.Траян империясы кезінде порт қалпына келтірілген.Ғибадатханалардың, театрдың, көп қабатты үйлердің т. б. құрылыстардың орны тазартылды.Рим империясының астанасын Константинопольға көшіруге байланысты Остия маңызын жойды.
Дереккөздер
Санат:Ежелгі қалалар Санат:Тарих
Блюминг
Ол кей жағдайда слябтарды, сондай-ақ қос таврлы арқалық, швеллер және басқа пішінді мәнерлі бұйымдарды прокаттау үшін де пайдалынылады. Блюминг прокаттау білікшілерінің диаметрімен (750 — 1400 мм) сипатталады. Ол сыңар клетті, қос клетті, көп кілетті және арнаулы Блюминг болып бөлінеді. Блюминг құрамына жұмыс клеті, прокаттау білікшелерін айналдыратын негізгі электр қозғалтқыштары мен механизмдері кіреді.Блюминг цехы тұғырлы көтергіш (көпір кран), сом металл тасығыш, манипулятор, рольганг, қайшы сияқты қосымша құралдармен жабдықталады. Онда төмендегідей технология процестер жүреді: темір жол платформасымен болат балқыту цехынан сом металл тасылады, арнаулы құдықта металл 1100—1300 0С-қа дейін қыздырылып, рольганг арқылы Блюминг білікшелеріне жіберіледі, сом металл білікшелерден 3 — 7 м/с шапшаңдықпен 11 — 19 рет өткізіліп, әр өту кезінде 40 — 120 мм-ге жаншылады (металды жылжыту және оны 90 0С-қа аударыстырып отыру манипуляторлармен іске асырылады), білікшілерден шыққан өнімнің артық ұштары қайшымен қырқылып, дайындау станына жіберіледі. Қазақстанда 1966 ж. Қарағанды металлургия комбинатында Блюминг цехы салынды, оның жылдық прокаттау өнімд. 5,4 млн. т.
Дереккөздер
Санат:Метал өңдеу
Баға
Баға - адамның іс-әрекетінің әлеуметтік құбылыстарына, мінез-құлқына қатынас, олардың маңыздылығын, моральдың белгілі нормалары мен принциптеріне сәйкестігін (құптау мен айыптау, келісу және сынау т.б.) анықтау.
Үлкен Калышлей
Үлкен Калышлей — Ресейдегі өзен. Саратов облысы, Волгоград облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Медведица өзенінің сол жағалауынан 555 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 54 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Дон су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Медведица бастауынан Терса өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Хопер және Солтүстік Дон салаларының құйылысы аралығындағы Дон тармағының су алаптары, өзен алабы — Дон (су алабының Ресейдегі бөлігі).
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Баға
Көтере сатып алу бағасы
Көтере сатып алу бағасы - ауыл шаруашылық өнімінің бағасы, яғни ауыл шаруашылық кəсіпорындарынан, ұйымдарынан, халықтан өнімді мемлекеттік көтере сатып алу бағасы. Ауыл шаруашылық кəсіпорындары мен ұйымдары өздері өндірген ауыл шаруашылық өнімін мемлекетке қала халқын азық-түлік өнімдерімен жабдықтау үшін көтере сатып алу бағасымен сатады. Өндірушілер өндіріске жұмсалған жоспарлары шығынды, белгіленген салықтар мен салыққа жатпайтын төлемдерді, қажетті пайданы, нарық жағдаятын басшылыққа ала отырып, ұқсатушы, дайындаушы жəне сауда кəсіпорындарымен келісу бойынша айқындалады. Дайындаушы кəсіпорындар мен ұйымдар, меншік нысандарына қарамастан шаруа (фермер) қодалықтарынан жəне халықтан ауыл шаруашылық өнімдерін сатып алушы басқа да субъектілер көтере сатып алу бағасын, айналыс шығынын (ауыл шаруашылық өнімдерін дайындау, сақтау, тасымалдау шығынын ), белгіленген салықтар мен салыққа жатпайтын төлемдерді басшылыққа ала отырып босату бағасын қалыптастырады.
Дереккөздер
Санат:Экономикалық терминдер Санат:Экономикалық көрсеткіштер Санат:Маркетинг
Сарма
Сарма — көбінесе күз айларында Байкал көлінің батысындағы Ольхон аралының тұсында солтүстік, солтүстік-батыс бағытта соғатын қатты жел. Ол көлді қоршап тұрған тау жоталары арқылы циклондардың суық фронты өткен уақытта байқалады да кенет пайда болып, тез басылады. Кейде оның ұзақтығы 2—4 күн бойына созылып, жылдамдығы 40 м/сек-ке дейін барады.
Дереккөздер
Санат:География Санат:Желдер
Футболдан 1990 жылғы әлем біріншілігі (финал)
Шолу
Ойында немістер айқын басымдық танытты. Финалға дейінгі алты кездесуде 14 гол соққан Германия футболшылары бұл матчтағы басты фаворит еді. Оны матч барысында дәлелдеді де. Олар өте көптеген қауіпті шабуылдар ұйымдастырды. Оның үстіне 65-минутта аргентиналық Педро Монсон алаңнан қуылды да, латынамерикандықтар тек қорғанумен болды.
85-минутта бәрібір есеп ашылды. Төреші пенальти белгілеп, оны Андреас Бреме дәл орындады. Осы есеп ойын соңына дейін өзгерген жоқ.
87-минутта тағы бір аргентиналық ойыншы — Густаво Десотти алаңнан қуылды. Ойыннан соң төрешілерге ренжіген атақты Диего Марадона көзіне жас алды, күміс алқаны алудан бас тартты.
Сыртқы сілтемелер
Шолу
Ақсу (Тимирязев ауданы)
Географиялық орны
Аудан орталығы - Тимирязево ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 34 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 89 адам (44 ер адам және 45 әйел адам) болса, 2009 жылы 11 адамды (4 ер адам және 7 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Тимирязев ауданының таратылған елді мекендері
Веддалар
Тілі
Олар үнді-еуропалық отбасының үнді-арий тобының ведда тілінде сөйлейді. Сингал тілі де кеңінен таралған. Салттық (құпия) диалектілері бар.
Діні
Діни ұстанымдары – буддизм, индуизм, шамандық, сиқырлық, салт-дәстүрлік билер дамыған.
Тарихы
нобай|солға|250px|Ормандағы ведда ерлері Біздің дәуіріміздің басында олар аралдың барлық жерінде жеке елді мекендерге орналасып, бірте-бірте сингалдармен және тамилдермен ассимиляцияланды. Шалғай жерден келгендер оларды якха және нага (яғни, «жындар» және «жыландар») деп атаған. Сингалдықтар сонымен қатар Ведда ханшайымы Кувени мен Сингал ханзадасы Виджаяның ұрпақтары қазіргі ведданың негізін қалады деп санайды. Сингалдар санының көбеюімен және олардың аралға таралуымен, әсіресе біздің эрамызға дейінгі 11 ғасырдан кейін ассимиляция процестері күшейді. Қазіргі уақытта сигналдардың кейбір топтары веддаларға өте жақын - сыртқы ұқсастықта да, өмір салтында да (олар егіншілікпен, аң аулаумен, тоқумен айналысады).
Мүмкін, бұл ерте орта ғасырларда сингалдық қоғамдық құрылымға енген ассимиляцияланған ведданың бөлігі болуы мүмкін. Веддалар аралды қоныстаудың алғашқы кезеңінен бастап сингалдар мен ланкалық тамилдермен біртіндеп ассимиляцияланды. Ведда – жақсы барлаушылар мен садақшылар ретінде – жергілікті халықтың еуропалық отаршылдарға қарсы күресіне белсене қатысты.
Алайда, қалған түрлері оларды Веддалар деп санамайды. Вердтер тамил тілінде сөйлейді және басқа веддаларға қарағанда ұзынырақ, қара түсті және күштірек келеді. Мүмкін, олар веддалар мен Шри-Ланка тамилдерінің аралас некелерінің ұрпақтары болуы мүмкін.
Кәсібі
Негізгі кәсібі – қолмен атқарылатын егіншілік (таудағы дақылдар), аңшылық, балық аулау және терушілік. Отқа жағылатын немесе күнге кептірілген керамикалық бұйымдар жасау, тері өңдеу, тоқу, кептірілген жемістерден ыдыс жасау, тастан жасалған құралдар белгілі болды. Негізгі аңшылық қаруы – садақ пен жебе, найза, тұзақ, қақпандар да белгілі. Бұрынғы уақытта пілдерді айдап аулау тәжрибесі болған. Қазір аз мөлшерде атыс қаруы пайда болды.
Олар жеуге жарамды шөптерді жинаумен, жиналған өсімдіктерден дәрі жасаумен, жабайы бал алумен айналысады. Негізгі қорек көзі - бұғылар, қояндар, құстар, оларды садақпен және балтамен аулайды.
Өмір салты
Веддалар тоғыз жалпы топқа бөлінеді - варуг, морана, унапане, ругам, уру, тала, набудена, кирипо, эмбилле және гама. Әр топтың мүшелері аң аулауға, жемістер мен бал жинауға, балық аулауға және үңгірлер мен гроттарды өз мекендерінде пайдалануға тең құқылы болды. нобай|оңға|200px|Веддалар мекені нобай|солға|200px|Веддалық ритуал орындалуда Веддалардың бай фольклоры бар, олар көбінесе ара шаруашылығына арналған. Билері аңшылықпен және ата-бабалар культімен байланысты ғұрыптық сипатта. Веддалардың музыкалық аспаптары жоқ, тек жағалаудағы веддалар ғана барабандарды пайдаланды.
Үйшіктер әдетте бір бөлмелі, дегенмен бұтақ пен қабықтан жасалған, сабанмен жабылған және үш-төрт бөлмеге бөлінген ұзын аласа ғимараттар да бар. Ормандағы дәстүрлі тұрғын үйлері - аңшыларға арналған баспана және күрке болды. Ведданың ең көне баспаналары жартас сарайлары, табиғи үңгірлер мен гроттар болды. Веддалар астына бамбук төсеніштерін жайып, төселген топырақта ұйықтайды. Дегенмен, ауылдарда заманауи ыдыс-аяқтар - пластик шелектер, банкалар, сөмкелер де, тіпті телефондар да жергілікті тұрғындар арасында кездеседі.
Бір қызығы, веддалардың маса мен сүліктерге түсініксіз иммунитеті бар, бұл тіршілік иелері бұларды ешқашан шақпайды.
Веддалар ешқашан Шри-Ланканың басқа тайпаларымен және халықтарымен некелеспейді.
Веддалардың дәстүрлі киімі - бұрын рити ағашының қабығынан жасалған, қазір мақта матасынан жасалған. Ерлер киімі белге баумен бекітілген алжапқыш тәрізді кесінді мата. Әйелдер тізеге дейінгі белдемше түрінде жамбастарына матаның бір бөлігін орап алады, жоғарғы дене бұрын жабылмаған, бұл әдет қазір жойыла бастады, олар саронг пен камбая (дөңгелек немесе төртбұрышты мойын сызығы бар блузка) кие бастады. ХХ ғасырдың басынан бастап Үнді сариі тарала бастады. Тағамдары - пісірілген күріш, кокос сүті, қызылша жапырақтары, бірақ етсіз, терімшіліктің жемісін пайдаланады.
Веддалар Шри-Ланканың жалғыз байырғы тайпасы ретінде танылған және мемлекеттің қорғауында. Бірнеше рет үкімет Веддаларға Джунглиден ауылдар мен қалаларға көшуді, тегін баспанамен қамтамасыз етуді және балаларға тегін білім беруді ұсынды, бірақ тайпа көсемдері бас тартты.
Дереккөздер
Санат:Шри-Ланка халықтары
Егор-Вань-Ёль
Егор-Вань-Ёль — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Веськыд-Ю өзенінің сол жағалауынан 10 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Печора өзені Уса өзенінің құйылысынан су өлшейтін постқа Усть-Цильма дейін. Өзен саласы — Усаға қосылу құйылысынан төмен Печора тармағының су алаптары, өзен алабы — Печора.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Қарасу (Бүйен алабындағы өзен)
Қарасу – Бүйен алабындағы өзен.
Географиялық орны
Жетісу облысы Ақсу ауданы жерімен ағады. Ұзындығы 54 км, су жиналатын алабы 895 км².
Бастауы
Сағабүйен ауылы тұсында Бүйен өзенінен бөлініп шығып, Қызылағаш аулынан солтүстікке қарай 25 км-дей жерде Көлденеңжайылма қонысында жерге сіңіп кетеді.
Гидрологиясы
Арнасы кең, ағыны баяу. Жылдық орташа су ағымы 2,05 м³/с. Шағын 5 саласы бар. Алабы шабындық пен жайылымға, суы егін суғаруға пайдаланылады.
IC 4932
IC 4932 — Телескоп шоқжұлдызында орналасқан Sa (спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 64012, ESO 185-49, FAIR 881.
Сыртқы сілтемелер
IC 4932 Санат:Телескоп (шоқжұлдыз)
Балашиха
Балашиха — Ресейдің Мәскеу облысындағы қала. Пехорка және Горенка өзендері бойында, Мәскеудің шығысында 25 км жерде. 1830 жылы құрылған. Темір жол стансасы ("Мәскеу — Нижний Новгород" желінің 4 стансасы, және Балашиха мен Горенка платформалары). Халық саны – 235 336 (2013 жылдың санағы). Мата тоқу өнеркәсібінің ежелгі орталығы. Мақта жіп иіру, шұға фабрикалары, оттек зауыттары және машина жасау институты, ауыл шаруашылық институты, ботаника бағы бар.
Дереккөздер
Санат:Ресей қалалары
IC 511
IC 511 — Керік шоқжұлдызында орналасқан S0-a (спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 24397, UGC 4510, MCG 12-9-3, ZWG 331.55, ZWG 332.2.
Бойешес
Боэций (шамамен.480—524), Көне Римнің философы, математигі. 524 жылы(енді бір деректерде525) Италияның Павиясын деген жерінде қайтыс болған. Кезінде Аристотельдің еңбегін латын тіліне аударып, және оған түсініктеме жазған, сол үшін де ол сол кездегі Рим патшасының қолдауына ие болған. Кейіннен жала жабылып түрмеге түскен. Түрмеде жатып "философия жұбанышы (523~524)( The Consolation of Philosophy), «Арифметикаға кіріспе», «Геометрия» сынды кітаптар жазған. Ол кітаптарда негізінен эвклидпен Никмахостың(б.з.д 100жыл) еңбектері енген. thumb|left|Бойешес түрмеде (1385 жылғы Consolation қолжазбасынан) Бұл кітаптар сол кезде өте жоғары бағаға ие болған.Ол ғылымды төртке бөлген: арифметика, музыка, геометрия, астрономия . Бұл төртеуін біріктіріп «төрт даңғыл» (латынша quadrivium) деп атаған. Көне Юнан мәдениетінің Римдіктер арқылы орта ғасырға жеткендері санаулы ғана. Көбі осы Бойешес еңбегі арқылы жеткен.
Санат:Рим математиктері Санат:480 жылы туғандар Санат:524 жылы қайтыс болғандар
Мұқыр (Батыс Қазақстан облысы)
Мұқыр — Батыс Қазақстан облысы, Жаңақала ауданы, Мәстексай ауылдық округі құрамындағы ауыл. КАТО коды — 274047400.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 490 адам (240 ер адам және 250 әйел адам) болса, 2009 жылы 615 адамды (321 ер адам және 294 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Жаңақала ауданы елді мекендері Санат:Жайық казак әскерінің тарихи елді мекендері
Харрисон (Мэн)
Харрисон (Harrison) — Мэн штатының Камберленд округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 2315 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 87.7 км² шамасында. FIPS коды — 23-31600.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Мэн қалалары
Гравиметрлік пункттер каталог
Гравиметрлік пункттер каталог - гравиметрлік пункттердің бір жүйеге келтірілген тізімі. Онда мынадай мәліметтер келтіріледі: пункттің аты, орнының сипаттамасы, іздеп табу қиын болған жағдайда лайықты абрисы, 1:100 ООО масштабтағы трапецияның номенклатурасы, 1942 ж. жүйедегі пландық координаталары және Балтық теңізі жүйесіндегі биіктік белгісі.
Дереккөздер
Санат:География және геодезия
Веруно
Веруно (Veruno) — Италиядағы коммуна, Пьемонт әкімшілік аймағына қарасты Новара провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1576 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 158 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 10 км² шамасында. Пошта индексі — 28010.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие San Ilario.
Ногеруэлас
Ногеруэлас (Nogueruelas) — Испаниядағы муниципалитет. Арагон автономды бірлестігіне қарасты Теруэль провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Гудар-Хаваламбре ауданында (комарка) орналасқан.
Веруно
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пьемонт елді мекендері
Ногеруэлас
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 237 адамды құрайды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Теруэль елді мекендері
Минахастар
Минахастар
Минахастар-Сулавеси аралының (Индонезия) солтүстік-шығыс жағалауын мекендейтін халық. Жалпы саны 650 мыңнан астам.Тілі малайя-полинезия тілдер отбасынының  индонезиялық тобына кіретін филиппин тармағына жатады.Діні жөнінен христиандар.Негізгі кәсібі – егіншілік (күріш, жүгері, жеміс, кокос пальмасы), балық аулау, мал шаруашылығы. Минахастар-Индонезияның экономикалық жағынан неғұрлым жақсы дамыған халықтарының бірі.
Дереккөздер
Санат:Халықтар Санат:География
Қырыққұдық (Батыс Қазақстан облысы)
Географиялық орны
Аудан орталығы - Чапаев ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 62 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 211 адам (103 ер адам және 108 әйел адам) болса, 2009 жылы 145 адамды (72 ер адам және 73 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Ақжайық ауданының таратылған елді мекендері
Цемар-ор
Цемар-ор — Ресейдегі өзен. Дағыстан Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Аварское Койсу (Джурмут) өзенінің оң жағалауынан 147 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 24 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Батыс Каспий су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Сулак өзені бастауынан Чиркейск су торабына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Терек.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Дағыстан өзендері
Құлагер көшесі (Астана)
Құлагер көшесі Көкорал көшесінен басталып, Шалгөде, Атамұра, Шарбақты көшелерімен қиылысады. Ұзындығы - 1533,7 м. «Пригородный» тұрғын алабы.
Құлагер - Ақан серінің әйгілі, жүйріктігі жыр болған тұлпары. Қазіргі Астананың солтүстігіндегі Жолымбетті мекендеген Керей Сағынайдың асында Қүлагерді өлтіреді. Қүлагердің мерт болуы -ақынның трагедиялық өлең-толғаныстарын шығаруға себеп болады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Астана көшелері
Крумово (Кюстендил облысы)
Крумово (Крумово) — Болгариядағы ауыл. Кюстендил облысына қарасты Кочериново қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 103 адамды құрайды.
Пошта индексі — 2627. Телефон коды — 07056. ЕКАТТЕ коды — 39997.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кюстендил облысының елді мекендері
Туггурт
Туггурт — Алжирдің солтүстік-шығысындағы Уаргла провинциясындағы қала
Халық саны 140 000 адам (2005 жылғы халық санағы бойынша). Қаланың экономикасы негізінен ауылшаруашылығына негізделген. Туггурттың айналасына құрма пен көкөністер егіп, соны сатады. Жергілікті тұрғындардың жартысы киім тігу және кілем тоқумен айналысады. Қаланың басты көрікті жері – орталық мешіт. Онда қаланың барлық билеушілері жерленген.
Дереккөздер
Санат:Алжир қалалары
Рибафрия
Рибафрия (Ribafria) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Лиссабон округінің құрамына кіреді. Аленкер муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Лиссабон ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Лиссабон округінің елді мекендері
Бұрғуыз
Бұрғуыз - өрнек салуға арналған жуан біз. Атау бұрғы және біз деген екі сөздің бірігуінен жасалған. Мұнымен бізбұрғы сияқты бұрап отырып өрнек түсіреді.
Дереккөздер
Санат:Мәдениет Санат:Терминология
Лымпараси-Тарка
Лымпараси-Тарка — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Арка-Лымпараси өзенінің сол жағалауынан 87 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 23 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кара теңізі су алабының өзендері Надым өзені өзені су алабының шығыс шекарасынан Пур өзені су алабының солтүстік батыс шекарасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Пур.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :