cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Сиық
Сиық. Қазіргі түсінігімізде — түр-тұрпат, сұрық («Түсіндірме сөздік» бойынша). «Бізде кісі қарайтын сиық жоқ та еді» (Ә. Нұршайықов, Батыр.). Сөздің шыққан тегі, төркіні туралы жазған автор, мағынасын қазіргі қолданысымыз тұрғысынан түсіндірген: сиық — түр, нұсқа, бейне, кескін, сұрық, ұсқын, келбет. «Сиық» сөзінің ол тілдегі тура мағынасы тіпті өзгеше: сиғ — сұлу, өте әдемі. Парсы тіліндегі осы түпкі мағынасы біздің тілімізде -ты немесе -сыз жұрнақтары қосылғанда ғана анықтала түседі, сиықты — көркем, сұлу, әдемі; сиықсыз — сұлу емес, көріксіз, ажарсыз.
Дереккөздер
Санат:Әдебиет
Ақ қабық
нобай| <ol> <li>[[Ақ қабық</li> <li>тамырлы қабық</li> <li>шлемм өзектері</li> <li>нұрлы қабықтың түбірі</li> <li>қасаң қабық</li> <li>нұрлы қабық</li> <li>қарашық</li> <li>көздің алдыңғы қуысы</li> <li>көздің артқы қуысы</li> <li>кірпікті дене</li> <li>көз бұршағы</li> <li>шыны тәрізді дене</li> <li>торлы қабық</li> <li>көру жүйкесі</li> <li>зонуляр талшықтар</li> </ol>]] Ақ қабық (sclera) — орташа қалыңдығы 0,4-0,6 мм, қалыптасқан тығыз дәнекер ұлпасынан құралған көздің сыртқы талшықты (фиброзды) қабығының ақ түсті тығыз бөлігі. Ол көздің фиброзды қабығының 4/5 бөлігін құрайды. Ақ қабық бір бағытта параллельді тығыз орналасқан коллаген талшықтарының шоғырлары мен олардың аралықтарындағы қатарласып жатқан фиброциттерден құралған. Ақ қабықтың қасаң қабықпен шекарасындағы лимба аймағында, коллаген шоғырлары аралықтарында бір-бірімен тарамдала байланысқан қуыстар болады. Олар ақ қабықтың веналық қойнауларын (шлемм өзектерін) түзеді. Көздің ақ қабығы алдыңғы жағынан көздің кілегейлі қабығымен қапталған, ал оның артқы бетіне көз бұлшықеттері бекиді.
Дереккөздер
Санат:Көз
Андеграунд
Андеграунд (undeground — астыртын, жасырын) — 20 ғ. екiншi бөлiгiнде ресми өнерге қарсы оппозициялық қозғалыс.
Андеграунд ресми мәдениеттiң құндылықтapы мен догмаларын қабылдмайтын, авангардтық өнердiң, рок-мәдениеттiң, қарсы мәдениеттiң, жастар қозғалысының кейбiр принциптерiн бойына сiңiрген өнердің дәстүрлi емес бiтiмдерiнен құралады.
Санат:Мәдениеттану
Физиология немесе медицина саласында Нобель сыйлығының лауреаттарының тізімі
Физиология және медицина саласындағы Нобель сыйлығы (Nobelpriset i fysiologi eller medicin) — физиология және медицина саласындағы жетістіктері үшін берілетін аса беделді марапат, жыл сайын Нобель қорымен Стокгольм қаласында ұсынылады. Бес Нобель сыйлығының бірі.
Үміткерлерді іріктеу
Нобель қорының жарғысына сәйкес, кандидаттарды ұсынуы мүмкін тұлғалар төмендегідей : 5 және 6-тармақтарында аталған оқытушылар мен ғалымдардың таңдауға қатысты шешімдер, қыркүйек айының соңына дейін жыл сайын қабылданады.
Лауреаттар тізімі
1900-шы · 1910-шы · 1920-шы · 1930-шы · 1940-шы · 1950-ші · 1960-ші · 1970-ші · 1980-ші · 1990-шы · 2000-шы · 2010-шы
2010-шы
1900-шы · 1910-шы · 1920-шы · 1930-шы · 1940-шы · 1950-ші · 1960-ші · 1970-ші · 1980-ші · 1990-шы · 2000-шы · 2010-шы
Сілтемелер
Санат:Биология саласындағы сыйлықтар * Санат:Ғалымдар тізімдері Санат:Биологтар тізімі Санат:Нобель сыйлығының иегерлері Санат:Медицина саласындағы сыйлықтар
Түк түбірі
Түк түбірі (корень волоса) (radix pili, лат. pilus — түк, radix - түбір) — тері түгінің терідегі бөлігі. Түк түбірі түк баданасымен аяқталады. Түк түбірі сырты- нан дәнекер ұлпалық түк қапшығымен және эпителий ұлпасынан құралған сыртқы және ішкі түбір қынабымен қапталған. Ол эпителий жасушаларынан дамиды. Түк баданасының төменгі жағында түк түбірін қоректік затпен камтамасыз ететін қан, лимфа тамырла¬ры мен жүйкелерге бай түк емізікшесі болады.
Дереккөздер
Санат:Биоморфология Санат:Биология Санат:Морфология
1820 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:1820 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:1820 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Мунду-Нову (Мату-Гросу-ду-Сул)
Мунду-Нову (Мату-Гросу-ду-Сул) (Mundo Novo (Mato Grosso do Sul)) — Бразилиядағы муниципалитет, Мату-Гросу-ду-Сул штатында орналасқан. Оңтүстік-батыс Мату-Гросу-ду-Сул мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Игуатеми экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 14020 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 479,327 км² шамасында. Халық тығыздығы — 29,2 адам/км².
Тарихы
Қала 1973 жылы құрылған.
Санат:Мату-Гросу-ду-Сул елді мекендері
Таһара
Таһара (طهارة, гигиеналық Тазалық) Исламдағы маңызды ұғым. .
Аллаһ тағала Құранда айтады:
Адам баласы таһарат күінде болмай Құран кәрімде ұстауына тыйым салынған.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ислам
Самум
Самум (құм бораны) — шаңтозаңдарды аспанға көтеріп, күнді мұнарландырып бірнеше сағат соғатын (бірақ құйын есебінде соғуы бірнеше минутқа ғана созылатын) Аравия мен Солтүстік Африканың тропиктік шөлдерінде соғатын өте ыстық, құрғаң жел. Самұм соққанда температура кенет жоғарылайды да, салыстырмалы ылғалдық кенет томендейді. Бұл Сахара шөліне өтемөте тән жел. Орта және Орталық Азия шөлдерінде бұл жел сиректеу соғады.
Висвож
Висвож — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кабан-Тывис өзенінің сол жағалауынан 6 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 24 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Печора өзені Уса өзенінің құйылысынан су өлшейтін постқа Усть-Цильма дейін. Өзен саласы — Усаға қосылу құйылысынан төмен Печора тармағының су алаптары, өзен алабы — Печора.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Бобрик (Джалга-Дунда тармағы)
Бобрик (Ведрик) — Ресейдегі өзен. Қалмақ Республикасы, Ростов облысы, Ставропольск өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Джалга-Дунда өзенінің сол жағалауынан 26 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 19 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Дон су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Маныч бастауынан Калаус және Егорлык өзендерін қоспағандаПролетар су торабына дейін. Өзен саласы — Солтүстік Дон құйылысынан төмен Дон тармағының су алаптары, өзен алабы — Дон (су алабының Ресейдегі бөлігі).
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Гохма
Гохма — Ресейдегі өзен. Дағыстан Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Аварское Койсу өзенінің оң жағалауынан 86 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 18 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Дағыстан өзендері
Жылжымалы нысана
Жылжымалы нысана-қазақтың ұлттық ойындарының бірі.
Дайындық: ойнаушылар қолдары алға созылған қашықтықта шеңберге тұрады. Олардың аяқ алдарында шеңбер сызылады. Ойнаушылар волейбол доптарын алады. Шеңбер ортасына шығатын жүргізуші таңдалады. Егер мекеме іші кең ойнауға рұқсат болса, онда ойнаушыларды 2 шеңберге (20 адамнан көп емес) қоюға дұрыс болады және әрқайсында ойынды өзара өткізу. Ойын жазылуы: допты бір-біріне лақтырып, ойнаушылар онымен жүргізушіге тигізуге тырысады. Жүргізуші шеңбер бойынша доптан құтқарылып секіреді, жүгіреді, айналып бұрылып кетеді. Кім сызықты баспай доппен жүргізушіге тигізсе, сол онымен орындарын ауыстырады. 5-7 минут ойыннан кейін, шеңбер ортасында бәрінен ұзақ тұрған ең іскерлікті жүргізушілер және мерген ойнаушылар белгіленеді. Егер екі шеңберде ойнап жатса, олардың арасынан сайыс өткізуге болады. Ойынды бір уақытта бастап, қай шеңберде жүргізушіге доппен жылдам тигізеді. Егер екі шеңберде жатыспен ойнаса, әрбір рет басқа құраманың ойнаушысы жүргізуші болып тұрады.
Ережелер: 1) жүргізушінің аяғына немесе денесінің әрбір бөлігіне тигені саналады және басқа тигені саналмайды; 2) егер жүргізушіге жерден немесе басқа бір заттан қиғыс тиіп кетсе, онда тигізілу саналмайды; 3) жүргізушіге допты лақтырған кезде шеңбер сызығын басуға болмайды, егерде сызық басылса, онда тигізілу саналмайды; 4) жүргізушіге допты лақтырған кезде шеңбер сызығын басуға болмайды, егерде сызық басылса, онда тигізілу саналмайды.
Дереккөздер
1. Қазақ халқының сал-дәстүрлері кітабы, Атамұра 2011ж.
2. ↑http://kitaptar.com/
Санат:Қазақтың ұлттық ойындары
Комплементарлық
Комплементарлық — молекулалардың, не олардың бөлшектерінің бір-бірімен сәйкестілігі.
Мұндай сәйкестік олардың арасында екіншілік (Ван-дер-Ваальстық, сутектік, иондық) байланыстардың пайда болуына әкеледі. Атомдар тобының не күш қуатының байланыстары «кілт-құлып» тәрізді сәйкестікте болады. Көпшілік биологиялық комплекстер осы К. арқасында пайда болады. Мысалы: антиген-антидене, фермент — субстрат, ДНҚ — РНҚ т. б. Комплементарлықтың ең белгілі мысалы тізбекті ДНҚ мен РНҚ құрылымы арасындағы байланыс. Мұнда полинуклеотид тізбегі пурин және пиримидин негіздерінің сәйкестігіне (А—Т, Г—Ц) байланысты қос тізбекті молекула құрады. Комплементарлық молекулалық сатыдагы көп биологиялық тәнділіктердің негізін калайды. Мысалы: ферментті катализ, биологиялық құрылымдардың өзінше құралуы, негізгі түзілу, иммунитет механизмдері.
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Вирусология Санат:Иммунология Санат:Генетика Санат:Молекулалық биология
Комплементарність
Бой өсер
Бой өсер - 13-14 жас шамасында ер балалардың қолтығының, омырауының, шатының бездерінің шошынуы кезінде болатын физиологиялық ерекшелік. Бұл жыныстық белгілерінің дамып жетілуінің белгісі. Осы жастағы ер баланың қол-аяғының сүйегі сырқыраса, бойы өсіп жатыр деп қызыл жіп байлап қоятын салт бар.
Дереккөздер
Санат:Мәдениет Санат:Терминология
Машиал
Машиал (Maxial) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Лиссабон округінің құрамына кіреді. Торриш-Ведраш муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Лиссабон ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Португалияның Лиссабон аймағы регионына қарасты Үлкен Лиссабон экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2962 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 27,9 км² шамасында. Халық тығыздығы — 106,2 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Эштремадура провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Лиссабон округінің елді мекендері
Шалқар (Қорғалжын ауданы)
Шалқар — Ақмола облысы Қорғалжын ауданындағы ауыл, Қызылсай ауылдық округі орталығы.
Арка-Лабты-Яха
Арка-Лабты-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Обь кірмесі орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кара теңізі су алабының өзендері Надым өзені өзені су алабының шығыс шекарасынан Пур өзені су алабының солтүстік батыс шекарасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Пур.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері
Шалқар (Қорғалжын ауданы)
Географиялық орны
Аудан орталығы - Қорғалжын кентінен оңтүстік-батысқа қарай 24 км жерде, Шалқар көлінің оңтүстік жағасында орналасқан.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 867 адам (447 ер адам және 420 әйел адам) болса, 2009 жылы 455 адамды (239 ер адам және 216 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Қорғалжын ауданы елді мекендері
Өндірісті орналастырудың жағдайлары
Өндірісті орналастырудың жағдайлары – аумақтың тиісті өндірісті орналастыру үшін қолайлы немесе қолайсыз және сол жерде қызмет етуі мен дамуын анықтайтын, бір орыннан екінші орынға өзгеріп отыратын белгілі бір қасиеттері — табиғи, экономикалық, әлеуметтік, мәдени, саяси және т.б. (экономикалық географиялық орнын қоса) қасиеттері. Өндіріс орналасуының факторларымен салыстырғанда, өндірісті орналастырудың жағдайлары әр түрлі және көп болады. Өндірісті орналастырудың жағдайлары, ең алдымен, әлеуметтік-экономикалық дамудың және техникалық прогрестің ықпалымен уақыт өткен сайын өзгеріп отырады.
Дереккөздер
Санат:География және геодезия
Штатс
Штатс (Staats) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет. Штендаль ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 280 адамды құрайды (31 желтоқсан 2006 жыл). Алып жатқан жер аумағы 14,29 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 90 525. Муниципалитеттің басшысы — Гундула Кёльш.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Паул Ердёш
Паул Ердёш (Erdős Pál, 26 наурызда 1913 ж. Будапешт — 20 қыркүйекте 1996 ж. Варшава) — мажар математигі, Мажарстан ғылым академиясының академигі. Әкесі математика мұғалімі еді. Өмірінде тұрақты мекені не тұрақты жұмысы болмаған. 30-жылдары Еуропада, Екінші дүниежүзілік соғыс басталғаннан кейін Америкада болған, соғыс аяқталған соң әлемді аралап, әр елдің математиктерімен бірлікте математикалық мәселелерді зеріттеген, ол қазырге дейін 1000-нан астам математикалық зеріттеу мақалаларын жариялаған. Зерттеу саласы негізінен сандар теориясы, жиындар теориясы, топология, ықтималдықтар теориясы және оның қолданылуы, математикалық логика т.б қамтиды. Оның осы саладағы жемісті еңбегі мен әлем математикасының дамуына қосқан ұлесі үшін 1984 жылы Волф силығына ие болды.
Санат:Мажар математиктері Санат:1913 жылы туғандар Санат:1996 жылы қайтыс болғандар
Қаржы дағдарысы
Қаржы дағдарысы- төтенше жағдайлардың (экономикалық, саяси, әскери жағдайлардың) әсерінен болатын мемлекеттік қаржының барынша қожырауы. Әдетте экономикалық дағдарыспен байланысты болып келеді; мемлекеттік бюджеттің созылмалы тапшылығымен, инфляциямен, салық және несие жүйелерінің қожырауымен, сыртқы қарыздар бойынша төлем төлеуге қабілетсіздігімен сипатталады.
Дереккөздер
Санат:Экономика Санат:Қаржы
Санат
“Санат” — баспа. 1990 ж. қыркүйек айында қазіргі әл-Фараби атынд. Қазақ ұлттық ун-тінің жанындағы баспа кабинетінің негізінде “Қазақ университеті” деген атпен құрылды. 1993 жылдан “ Санат” баспасы деп аталады. Баспа оқулықтар, ғыл.-көпшілік, танымдық әдебиеттер, анықтамалықтар мен сөздіктер шығаруға маманданған.
Футболдан Қазақстан Кубогы 2016
Футболдан Қазақстан кубогы 2016 — кубоктың жиырма бесінші турнирі. Шығу жүйесімен өткізілген. Турнирдің бірінші кезеңі 2016 жылы 21 наурызда басталды. Ал финал 2016 жылы 19 қарашада Алматы қаласындағы Орталық стадионында өткізілді. Жеңімпаз Еуропа Лигасы 2017/18 қатысуға құқылы.
Б. з. д. 950 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 950 жылы туғандар
Бансэтон (Миссури)
Бансэтон (Bunceton) — Миссури штатының Купер округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 2.5 км². FIPS коды — 29-09658.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 348 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миссури қалалары Санат:Купер округы (Миссури)
Кынъель
Кынъёль — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Выравож өзенінің оң жағалауынан 1 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 11 км-ді құрайды.
Марис Андерсонс
Марис Андерсонс (1963 жылы 19 қыркүйекте оңтүстік-батыс Латвия, Ауце қаласында дүниеге келген) – совет және латыш актері.
Кынъель
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вычегда бастауынан Сыктывкар қаласына дейін. Өзен саласы — Вычегда, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Марис Андерсонс
Марис Андерсонс жұмысшы мен мұғалім отбасында туған. 1981 жылы Ауце орта мектебін және Я. Витола атындағы Латвия мемлекеттік консерваториясының өнер зерттеу ғылымы мен мәдениеттану факультетін тәмамдайды. 1985-1992 жылдарда Латвия КСР-ның Жас көрермендер мемлекеттік театрында, ал 1992-1996 жылдары Жаңа Рига театрында актерлік қызмет атқарады. Бұдан кейін Марис Андерсонс Дайлес театры қойылымдарына актер ретінде шақырылады. Ол өзін жолбасшы және биржалық брокер (делдал) кәсібінде де сынап көрген. 1988 жылы режиссер Варис Брасельдің «О любви говорить не будем» фильмінде бас рөлді сомдайды.
Кынъель
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Марис Андерсонс
Дереккөздер
Санат:КСРО актерлері
Кынъель
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Құрғақ Речка (Чичка-Юла тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Чулым Зырянское ауылындағы су өлшейтін посттан сағасына дейін. Өзен саласы — Томнан Чулымға дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Томск облысы өзендері Санат:Кемеров облысы өзендері
Ажал
АЖАЛ - екі мағыналы ұғым. Біріншісі, дәстүрлі дүниетанымда да, мұсылман агиологиясында да жасағанның әмірімен адамның, жалпы тіршілік иелерінің жанын алатын тылсым құдірет иесі. Екіншісі, адамның биофизиологиялық ғұмырының аяқталғанын білдіреді.
Қазақ мифологиясында жаналғыш Әзірейіл періште бейнесі ажалдың түрінде айтылады. Ал исламға дейінгі түсінікте ажал Сүрмерген, кейде Сүржекей бейнесінде болғанын көрсетеді және бұл мифтік бейне ислам мифологиясындағы Әзірейілден әлдеқайда көне болуы ықтимал. Ұрыс-соғыста қауіпті-қатерде «Сүрмерген жолға шықты», «Ажал оғы қайсымызға тиер екен» дейді екен. Ауру-сырқау адамның да ажалы жақындағанда ажал төнді дейді.
Ажалға байланысты қанатты сөздер
«Тәуекел eт тe тac жұт, ажал жетпей өлмек жоқ», «Қырық жыл қырғын болсада, ажалды өледі», «Ажалды өле ме, аурулы өле ме», «Ажал жетпесе оқжетпейді», «Ажал мен ақымаққа дауа жоқ», «Ажал айтып келмейді, өткен қайтып келмейді» «Ажалдан ақша беріп құтылмайсың» деген сөз орамдары мен мақал-мәтелдерде ажал – тіршіліктің қажетті де, маңызды бір шарты. Ажал адам үшін табиғи ырықсыз процесс қана емес, сонымен бірге, қоғамдық қатынастар жүйесіне кіретін адамгершілік және әлеуметтік мәні бар жайт бо¬лып табылады. Дінтануда ажал туралы түрлі қағидалар мен ағымдар кездеседі.
Ал, діни түсінік бойынша, ажал жанның тәннен сая таппай тастап шығуы кезінде болатын құбылыс және адам баласының о дүниедегі өмірінің бастамасы деп есептелінеді. Құдайдың құдіретімен әуел баста ажал деген маңдайға жазылып қойған жазмыш, яғни белгіленген мезетте ажал жетеді деген наным-сенімдер жүйесі қалыптасты. Тәңірдің «маңдайға жазғаны», «жазмыш» тәрізді сөздер осы түсінікті аңғартады. Мұндай түсінікті байырғы ақын- жыраулардың өлең-жырларынан, мақал-мәтелдерден айқын аңғарылады: ''Айғайласып жауға ти! Тәңірім білер жігіттер, Ажалымыз қайдан-ды!'' (Махамбет).
Жалаңаш бар да жауға ти, ажал жетпей өлмейсің (мақал). Қазақы дүниетаным тұрғысынан «ажал» - тіршіліктің болмай қоймас шарты. Мысалы, Адамды аңдып жүрген ажал дұшпан, Өлімнің білмейді ешкім ерте-кешін (Базар жырау). Адамға ажал тағдыр жақын келсе, Қызықты қызық дүние қарап қалар (Бақтыбай ақын). Ажалға байланысты қалыптасқан ажалдың исі шықты деген фразеологизм өлім қаупі келді, өлетін уақыт жетті деген мағынаны білдіреді.
Күміс түсті бұлттар
right|thumb|Сайма көлінің үстіндегі күміс түсті бұлттар Күміс түсті бүлттар — жұлдыздарды көруге бөгеті жоқ, 80— 85 км биіктікте орналасқан шығыстан батысқа қарай 40—80 м/сек жылдамдықпен көшетін, түнде жарық шашып тұратын стратосфералық бұлттар. Бірінші рет олар 1885 жылы Кракатау вулканы атқылағаннан кейін байқалды. Сондықтан күміс түсті бұлттарды вулкан күлдерінің жиынтығы деп те санайды. Шынында олар ұлпа мұз кристалдарынан тұратын бұлттар болып табылады.
Дереккөздер
Санат:География
Ажал
Дереккөздер
Санат:Діни сенімдер мен доктриналар Санат:Дін Санат:Ислам
Тұмақ ұру
Тұмақ ұру - қазақтың ұлттық ойындарының бірі.
Бұл ойын жасыл алаңда өткізіледі. Ойнаушылар саны шектелмеген. Ертерек көмбені белгілейді. 20 м қашықтықта жылқы бойындағы таяқты орнатады және бұған бас киімді кигізеді. Ойынға сонымен қатар көзді жауып байлауға орамал керек. Жүргізуші қатысушылардың біреуін шақырады, оның көзін орамалмен байлап қояды және қолына қамшы беріп атқа отырғызады. Көздері орамалмен байланған атқа мінуші қамшымен таяқтағы бас киімді қағып түсіру керек. Ереже бойынша ойнаушыда үш мүмкіндігі бар. Сонымен бүкіл ойнаушылар бір шеңберден жасайды, ал ең көп мүмкіншіліктерді қолдаған ойнаушы жеңімпаз атанады.
Дереккөздер
1. Қазақ халқының сал-дәстүрлері кітабы, Атамұра 2011ж.
2. ↑http://kitaptar.com/
Анимизм
Анимизм (anima — рух, жан) — заттық дүние құбылыстарының жандылығын бiлдiретiн термин.
Анимизм терминiн ғылыми қолданысқа ағылшын этнографы және мәдени антропологы Э.Б.Тайлор (1832-1917) енгiзген. Ежелгi мәдениетке талдау бере келе, магия, тотемизм, фетишизм сияқты ecкi ceнім-нанымдардың қатарында ол анимизмдi де атап өтедi. Оның пiкiрi бойынша анимизм кейiнгi дамыған дiндерге апаратын баспалдақ есебiнде болады және олардың ментальдық дүниесiне енедi.
Басқа халықтардың дүниетанымы мен сенiм-нанымдарындай анимизм қазақтың дәстүрлi рухани мәдениетiнде терең ұялаған. Мысалы, Ш.Уәлиханов қазақи түсiнiкте жанның үш түpi бар дейдi: ет жан, шыбын жан, рухи жан.
Анимизмнің көрінісіне қазақы дүниетанымдағы «киелi», «қасиетті» жер бедерлерi мен атаулары жатады. Табиғат аясындағы мәдениет үшiн қоршаған орта киелi таулардан, құтты өзендер мен көлдерден, ағаш-бұталардан, т.б. тұрады. Табиғи құбылыстар да қасиеттi мағынаға ие болады, олардың рухы және иесi бар делiнедi.
Санат:Антропология Санат:Мифология
Бойға бала біту
Бойға бала біту - екіқабат болу, жүкті болу. Бойына бала біткен әйелде жүрегі айну, лоқсу, тамақтың бір түріне аңсары ауып жерік болу тәрізді физиологиялық өзгерістер болады. Мұндайда енелер мен абысындар қалаған асын тауып беруге ерекше көңіл бөледі.
Дереккөздер
Санат:Мәдениет Санат:Терминология
Бөгде нәрселер
Бөгде нәрселер — тіс, сүйек сынықтары, тіс гіротездері, тас, әйнек, оқ түйме т. б. енуінен жақ-бет маңында инфекция пайда болып, іріңдеп қабынады. Кейде бөгде заттар дәнекер тканьдермен бірігіп кетеді немесе жыланкөз пайда болады.
Дереккөздер
Санат:Медицина
Бродерик Крис
Крис Бродерик (6 наурыз 1970 жылы дүниеге келген, Лэйквуд, Колорадо, АҚШ) — америкалық гитарист-виртуоз, ескі ритм және соло-гитарист ретінде 2008-2014 жылдары америкалық ртещ-металл группада танымал болған. Қазіргі уақытта ол Шерман Оакс, Лос-Анджелес, Калифорнияда өмір сүріп жатыр. Бұрынғы соло-гитарист және Jag Panzer группасының клавишнигі, бұл топпен ол төрт альбом жазды: : The Age of Mastery, Thane to the Throne (концептуальді альбом), Mechanized Warfare және Casting the Stones. Megadeth тобына көшпес бұрын, өзін Глен Дровермен алмастырды. Сонымен қатар ол 2001 жылдан 2003 жыл аралығында конецерттік турларда Nevermore группасының гитаристі болды.
Megadeth (2008—2014)
thumb|342x342px|Крис Бродерик Megadeth гурпаасының құрамында
Дереккөздер
Санат:6 наурызда туғандар Санат:1970 жылы туғандар
Геоморфологиялық факторлар
Геоморфологиялық факторлар, бедер түзілуінің факторлары - қандай да бір аймақта немесе бүкіл Жер шарында бедерді құрайтын эндогендік (тектоника, вулканизм) және экзогендік (эрозия, дефляция, карст және тағы да басқалары) процестердің жиынтығы. Терминді орыс геоморфологі И.С. Щукин ұсынды (1969 ж.).
Дереккөздер
Санат:География және геодезия
Маргарет Тэтчер
Маргарет Хильда Тэтчер (Margaret Hilda Thatcher; 13 қазан 1925, Грэнтем — 8 сәуір 2013, Лондон) — 1979—1990 жылдары аралығында Ұлыбританияның премьер-министрі, баронесса (1992 жылдан бастап). Бұл лауазымда болған алғашқы және әзірше жалғыз әйел адам. Сонымен қатар, еуропа мемлекетінің алғашқы әйел премьер-министрі. Тэтчердің премьерлігі XX ғасырда ең ұзақ саналады. Кеңестік үкіметті қатты сынағаны, әрі «тэтчеризм» саясатының бір бөлігі болып кеткен консервативтік шаралары үшін «темір ханым» аталып кеткен.
Диспансер
Диспансер (dіspensaіre, dіspenso – бөліп беру) – белгілі бір аурумен ауыратын адамдарды тіркейтін, есепке алатын, алдын ала сақтандыру шараларын жүзеге асыратын арнайы медициналық мекеме.
Маргарет Тэтчер
Маргарет Тэтчер, қыз кезiндегi аты-жөнi Маргарет Робертс, 1925 жылғы 10 Қазанда бақалшы отбасында дүниеге келдi. Aқылды және сабырлы қызға әкесiнiң табысы мектепте оқуға және 19 жасында Оксфорд университeтiнe түсуге жеттi. Оны «Органикалық химия» мамандығы бойынша 5 жыл оқып бiтiргеннен кейiн Маргарет бipаз yaқыт химия кәсiпорындарында icтeді.
Алайда заң iлiмiне деген зор құштарлық өз дегенiн icтетiп, ол көңiлi хош көрген заң курстарында дәрiс алды.
Диспансер
Дереккөздер
Санат:Медицина
Маргарет Тэтчер
Маргарет адвокат атағына емтиханды үздiк тапсырып, адвокаттық кәсіппен шұғылдана бастады. Ол белсендi өмiрлiк ұстанымы, ойын кернеген күш-жiгерi мен iскерлiк құлшынысы арқасында 1959 жылы Парламентке сайланды. Ол сол уақытта күйеуге шыққандығына және егiз балалы (ұл мен қыз) болғандығына қарамастан отбасы — ошақ қасымен шектелмей мемлекеттiк iстерден қол үзген жоқ.
1970 жылы Маргарет Тэтчер Эдвард Хит үкiметiнде оқу және ғылым министрi болды. Ол консерваторлар партиясының белсендi мүшесiне айналып 1975 жылы Эдвард Хиттiң консерваторлар партиясында жетекшiлiк орынды иелендi. 1979 жылы партия жалпы сайлауда жеңiске жеттi және Тэтчер британдық тарихта тұңғыш рет әйел премьер-министрi болды.
Маргарет Тэтчер үкiмeттi басқарумен қатар өз идеяларын табысты жүзеге асырды. Өткен жүз жылдықтың 70-шi жылдары консерваторлар үшiн cәттi болды. Билiкке консервативтiк саясатшылар келiп, консервативтi идеялар кеңiнен тарала бастады. Ол бiрден салықты төмендетiп, үкiмeттiң кәсiпкерлерге бақылауын әлсiреттi. Ол үшiн әрбір британдықта жеке үйiнiң, меншiктің кез келген түрінің: қозғалмайтын мүліктің, автокөліктің болуы немесе акцияларды иеленуі аса маңызды еді.
«Меншiккерлер демократиясы» немесе «Халықтық капитализм» тұжырымдамасы Тэтчер қолындағы аса құнды бағдар болды.
Оның философиясы мен практикасы саясат үшiн өте сирек «тэтчеризм» деген сөзбен аталды. Тэтчеризмнiң ерекшелiгi — оның шағын бизнестi қолдап-қуаттауы. Тэтчердiң ұcaқ буржуазиялық құндылықтар: ұқыптылықты, еңбексүйгiштікті, шаруашылықты үнеммен жүргiзудi, өз iciн ашyғa деген ұмтылысты насихаттауы кездейсоқ емес. Өзiнiң ұcaқ саудагер отбасынан шыққандығын Тэтчер нaғыз жарнамалық науқaнғa айналдырып, өзiнiң қоғaм алдында «халықтан шыққан адам», «әйел-ана», халықтың мұң-мұқтажын бөлiсушi және көңiл-күйiн түciнeтiн тұлға peтiндe көрсете бiлді.
Тэтчердiң ұтқан жерi — оның шaғын бизнесте экономикалық өрлеудi: техникалық жаңалықтарды игерудi, икемдiлiктi, yaқыт талабына iлесе бiлудi көре бiлгендiгi. Ол өзiнiң практикалық дағдылар мен icкерлiгiн әкeciнiң дүңгiршегiнде жүрген уақытында шыңдаған болатын, ал студенттiк шағынан бастап ол экономика негiздерiн де меңгердi, өзiндiк ойлау қабiлетi мен батыл қадамдары тэтчеризмнiң оң іciн aқыp аяғына дейiн жеткiздi.
Тэтчеризм ретiнде неоконсерватизмнiң британдық нұсқасы түсіндіріледі, оған Маргарет Тэтчер қайталанбас әйелдiк нақыш пен тың серпiлic бердi. 80-шi жылдардaғы Ұлыбритания «айбынды арудың» жiгерлiк қызметiнiң ықпалымен дамыды. Бұл үpдic қойылғaн мaқcaттaн бiр адым ayытқыған жоқ. Aғылшын тарихында билiкте болғaн, ұзақтығы бойынша 18-шi ғасырда премьер-министр лауазымы енriзiлген cәттeн бастап, жетiншi орын алады. Ол 11,5 жыл бойы билiк тiзгiнiн ұстады.
Тэтчер жақтаушылары мүмкiндiктер теңдігін қолдады: барлық адамдардың өмiрдегi мәрелiк жағдайы бiрдей, алайда бұл ешуақытта нәтижелер теңдiгiне жеткiзбейдi. Адамдар пайданы бөлiсуде де, ақыл-ой қабiлетiн көрсетуде де бipдей емес. Олар тiптi заң алдында да тең емес. (Бай адамдардың кедейлерге қарағанда жақсы адвокатқа ақша төлеу мүмкiндiгi жоғары) Тэтчер саясатындағы негiзгi сәт — оның «әрбiр адамның маңызы бiрдей» деп санауы.
Сыртқы және iшкi саясаттағы Тэтчердiң қатаңдығы оны «айбынды ару» атандырды.
1990 жылдың аяғында оның танымалдығы төмендей бастады. Оны маңызды мәселелерді шешуде шектен тыс «өзiм бiлемдiкке» салынды деп айыптай бастады. Ол қайтадан консервативтiк партия басшысы болып сайланбады және қызметiнен кетiп, орнын Джон Мейджорға босатып бердi.
Осы бiр дaңқты әйелдің жазған естелiгінің алғашқы басылымы миллиондаған данамен таралды. Маргарет Тэтчер тасы өрге домалаған бизнесменнiң әйелi, екі баланың анасы, Ұлыбритания Корольдiк Қоғамының мүшесi, Соммервилл колледжiнiң Құpмeттi профессоры, Корольдiк химия институтының Құрметтi профессоры.
Дереккөздер
Санат:13 қазанда туғандар Санат:Грантемде туғандар Санат:8 сәуірде қайтыс болғандар Санат:Англияда жерленгендер Санат:Байланыстылық орденінің иегерлері Санат:Еңбегі үшін (Британия) иегерлері Санат:Король IV Петар Крешимир орденінің иегерлері Санат:Ақ арыстан орденінің Үлкен крестінің иегерлері Санат:Президенттік Азаттық медалінің иегерлері Санат:1 дәрежелі Достық орденінің (Қазақстан) иегерлері Санат:Арнайы сыныптық Ізгі Үміт орденінің иегерлері Санат:Ұлы Витаутас орденінің Үлкен крестінің иегерлері Санат:Король Дмитар Звонимир орденінің иегерлері Санат:Ұлыбритания премьер-министрлері Санат:Әйел - премьер-министрлер Санат:Ұлыбритания әйел-саясаткерлері Санат:Оксфорд университеті түлектері Санат:Антикоммунистер Санат:Біріккен Корольдік парламенті (1959-1964) депутаттары Санат:Біріккен Корольдік парламенті (1964-1966) депутаттары Санат:Біріккен Корольдік парламенті (1966-1970) депутаттары Санат:Біріккен Корольдік парламенті (1970-1974) депутаттары Санат:Біріккен Корольдік парламенті (1974) депутаттары Санат:Біріккен Корольдік парламенті (1974-1979) депутаттары Санат:Біріккен Корольдік парламенті (1979-1983) депутаттары Санат:Біріккен Корольдік парламенті (1983-1987) депутаттары Санат:Біріккен Корольдік парламенті (1987-1992) депутаттары Санат:Өмірлік пэрлер Санат:Ұлыбритания консерваторлық партиясы мүшелері Санат:Эдуард Хит кабинеті Санат:Маргарет Тэтчер кабинеті Санат:Гданьскнің құрметті азаматтары Санат:Загребтің құрметті азаматтары Санат:Загреб университетінің құрметті докторлары Санат:Ұлыбритания адвокаттары Санат:Ұлыбритания білім және ғылым министрлері Санат:Лондон корольдік қоғамының мүшелері (12 мәртебе) Санат:Инсульттан қайтыс болғандар
1821 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:1821 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:1821 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Ұсақбүрлер
Дереккөздер
Санат:Биоморфология Санат:Биология Санат:Морфология
Соқ, өтірікті соқты
Соқ, өтірікті соқты. Түсіндірме сөздігімізге қарап отырсақ, «соқ» етістігінің мағыналары алуан түрлі, бір басына жетерлік. Солардың бірі — бір нәрсені айту, зуылдату; көйіту. «Соқ өтірікті. Қорықпасаң өтші, кәнеки,— деді Темірхан» (М. Гумеров, Хазірет). Біздің тілімізде де «соқ» етістігінің өте ертеректе қазіргі кездегі «айт» «айту»» орнына қолданылғанын кейбір түркі тілдері мәліметіне қарап, көз жеткізуге болады. Мысалы, тува тілінде «чугаа», якуттарда «саңар» дыбыс құрамындағы сөздер біздегі «айту» мағынасын түсіндіреді.Осы деректерді еске алсақ, «өтірікті соқты» тіркесі «өтірікті айтты» дегенмен мағыналас.
Дереккөздер
Санат:Әдебиет
Бордо-Сен-Клер
Бордо-Сен-Клер (Bordeaux-Saint-Clair) — Франциядағы коммуна. Жоғарғы Нормандия аймағына қарасты Сен-Маритим департаментінде орналасқан. Авр округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 10,31 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 76117, пошта индексі — 76790.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 611 адамды құрады. Халық тығыздығы — 59,26 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сен-Маритим департаментінің коммуналары
Әдет-ғұрыптық құқық
Әдет-ғұрыптық құқық (ағыл. customary law; нем. hergebrachtes Reclit, Gewohnheitsrecht n; Volks, Laiulreclit n) - Аталмыш мемлекетте, белгілі бір жерде не аталмыш [этникалық, немесе әлеуметтік топтың қоғамдык қатынастарын реттейтін, әдет-ғұрыпқа негізделген нормалар (тәлім-жосық) жүйесі.
Ғұрыптық құқық мемлекетке дейінгі қоғамда қолданылған әдет-ғұрыптар негізінде қалыптасты. Кейбір елдерде үлкен маңызға ие болып отыр. Бұл жағдайда соттар, егер олар заңмен елеулі түрде қарама-қайшылықта болмаса, ғұрыптық құқық нормаларын қолданады.
Дереккөздер
Санат:Құқық Санат:Заң
Бұталы орман
Бұталы орман — көп жылдық ағашты өсімдіктерден тұратын орман. Топырақтың беткі қабатында тармақтанып өседі, негізгі діңі айқын байқалмайды. Бұталы орман өсу ұзақтығы 10 — 20 жыл, кейде 40 — 50 жыл, биікт. 10 см-ден 6 м-ге дейін жетеді. Бұталы орман ағашты орманның өскінін құрайды. Далалы аймақта, таулы жерлерде, кейде орман арасындағы ашық алаңда жеке орман ретінде өсіп қалыптасады. Бұталы орманның а.ш-нда маңызы зор, оны жарқабақтарға, егіс аймақтарына өсіріп, эрозияға қарсы қолданады. Оның кейбір түрлерін ғимараттар төңірегі мен саябақтарды көркейту үшін, кейде дәрілік және азықтық маңызы үшін де өсіреді. Бұталы орманның өніп-өсуі, оның биікт. және түрлері жергілікті климатқа, топыраққа, жер бедеріне және беткей экспозициясына байланысты болады. Бұталы орман Қазақстан жерінде, көбінесе, таулы және далалық аймақтарда кең тараған.
Дереккөздер
Санат:Ормандар
Дискриминация
нобай|Дискриминация нобай|Тақтайша «Тек қана ақтарға» [[ОАР]] Дискриминация - (Discriminatio - алалау, бөлектеу) - нәсілдік, этникалық, жыныстық, жастық және басқа да белгілеріне немесе субмәдени топ мүшесі болғанына қарай азаматтарды құқынан айырып, мүмкіндіктерін шектеу процесі. Дискриминацияның психологиялық алғышарты болып өзге топқа жатырқаушылықпен қарау саналады, ал ол жеке тұлға (Т. Адорноның классикалық зерттеулерінде бұл тұлға авторитарлы деп те аталады) дискриминациялық әрекеттерге тікелей қатыспауы да мүмкін.
Дискриминацияның түрлері:
Алалаудың тікелей ("ашық"), жанама және жасырын ("жабық") түрлері анықталған.
Дискриминация төменгі болып танылатын саяси және экономикалық тұрғыда үнемі құқай көретін топтарды қалыптастырады. Көптеген батыстық зерттеушілердің пікірінше, дискриминация аса маңызды экономикалық саладағы теңсіздікті зандастыруға бағытталған. Осылайша, И. Валлерстайнның пікірінше, дискриминация - модерн заманында пайда болған әлемдік империяныц негізі, ал расизм мен сексизм - алалаудың тек ғаламдық жүйелері ғана емес, сонымен қатар, әлемдік еңбек бөлінісіндегі құрылымды иерархия болып табылады. Алалауға ұшырайтын топтар (әйелдер, "ақ нәсілге" жатпайтындар өкілдері, ұлттық мемлекет құрамындағы этникалық азшылықтар) үстемдік құрушы топтардың гүлденуіне жағдай туғызады. Дискриминацияны жою әлемдік жүйенің болашағы үшін жаңа идеологияны қалыптастыру және эгалитарлы институционалды және заңнамалық аппаратты қалыптастыру барысында ғана мүмкін болмақ.
Дереккөздер
Санат:Социология Санат:Дискриминация
Реджепмұрад Ағабаев
Реджепмұрад Ағабаев (1 тамыз 1973 жыл ) — түрікмениялық футболшы, футбол жаттықтырушысы. Карьерасында Түрікменстан, Қазақстан клубтарында және Түрікменстан Ұлттық футбол құрамасында ойнаған.
2005 жылы Қазақстан азаматтығын алды.
2009 жылдан бері бапкерлікпен айналысады.
Дереккөздер
Санат:Түрікменстан футболшылары Санат:Түрікменстан Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Ниса ФК ойыншылары Санат:Ашхабад ФК ойыншылары Санат:Қайрат ФК ойыншылары Санат:Атырау ФК ойыншылары Санат:Қызылжар ФК ойыншылары Санат:Түрікменстан футбол жаттықтырушылары Санат:Небитчи ФК ойыншылары
Б. з. д. 951 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 951 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:Б. з. д. 951 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Конго Демократиялық Республикасының президенттерінің тізімі
Конго Демократиялық Республикасының президенттерінің тізімі:
Санат:Президенттер тізімі Санат:Конго Демократиялық Республикасының президенттері
Сен-Семфорьян (Жиронда)
Коммунаның INSEE коды — 33484, пошта индексі — 33113.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1729 адамды құрады. Халық тығыздығы — 16,27 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жиронда департаментінің коммуналары
Жиделі (өзен, Ұлытау облысы)
Жиделі – Сарысу алабындағы өзен.
Географиялық орны
Ұлытау облысы Жаңаарқа ауданында. Ұзындығы 58 км, су жиналатын алабы 1200 км².
Игл Лэйк (Мэн)
Игл Лэйк (Eagle Lake) — Мэн штатының Аростук округіне жататын АҚШ қаласы.
Жиделі (өзен, Ұлытау облысы)
Дереккөздер
Санат:Сарысу су алабы Санат:Жаңаарқа ауданы өзендері
Игл Лэйк (Мэн)
Қала тұрғындарының саны 815 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 101.8 км² шамасында. FIPS коды — 23-19420.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Мэн қалалары
Геосинклиналдық белдеу
Дереккөздер
Санат:География және геодезия
Автоматтық тіркеу құрылғысы
Автоматтық тіркеу құрылғысы (Устройство автоматической регистрации; logger) — ағымдағы мәліметтердің технологиялық процестерін бақылауды және оларды есептеу құрылғысымен бірлесіп өңдеуді тіркеуге арналған құрылғы.
Дереккөздер
Cанат: А
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Түк фолликулы
thumb Түк фолликулы (волосяной фолликул) (folliculus pili, лат. folliculus — қапшық, қап; pilus — түк) — тері ішіндегі түк түбірін сыртынан қаптап тұрған түкқабы. Түкқабының қабырғасы ішкі эпителий және сыртқы дәнекер ұлпалы қабаттардан түзілген. Оның эпителий қабатын сыртқы түбір қынабы мен ішкі түбір қынабы құрайды. Сыртқы түбір қынабы тері эпидермисінің жалғасы, эпителиоциттердің бірнеше қабаттарынан тұрады. ішкі түбір қынабы пигментті эпителиоциттердің бірнеше қабаттарынан құралған. Терідегі қалыптасу кезеңіне байланысты түкқабы — біріншілік жөне екіншілік фолликул болып бөлінеді.
Дереккөздер
Санат:Биоморфология Санат:Биология Санат:Морфология
Haar
Әшім Дүңшіұлы
Әшім Дүңшіұлы (1896 жыл ҚХР, Іле аймағының Күнес ауданы — 1962 жыл сонда) – күйші, сазгер. Әкесі Дүңші ағаштан түйін түйген шебер болған, домбыра да шерткен, Найман тайпасының Қызай руынан шыққан. .
Өмірбаян
Әшім домбыра тартуды жас кезінен үйренеді. Шығыс Түркістанға аты әйгілі күйші атанады. Шыңжаңның көп жерін, Қытайдың ішкі өлкелерін аралап, өнер көрсетеді. өзі де “Ақерке”, “Ақ толқын”, “Таң бұлбұлы”, “Сыбызғы үні”, “Аққу келді”, “Күй қайтарма”, “Арман-ай”, т.б. күйлер шығарған. 350-ден астам халық күйлерін тарта білген. 60-тан астам төл шығармасын Іле халық баспасы “Әшім күйлері” деген атпен басып шығарған (1981).
Дереккөздер
Санат:1896 жылы туғандар Санат:1962 жылы қайтыс болғандар Санат:Күйшілер Санат:Қытай қазақтары
Синеклиза
Дереккөздер
Санат:География Санат:Геология
Паломбаро
Паломбаро (Palombaro) — Италиядағы коммуна, Абруццо әкімшілік аймағына қарасты Кьети провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1138 адамды құрайды. Халық тығыздығы 67 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 17 км² шамасында. Пошта индексі — 66010.
Елді мекеннің қамқоршысы — Madonna della Libera. Жыл сайынғы мерекесі — 3 қараша.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Абруццо елді мекендері
IC 461
IC 461 — Сілеусін шоқжұлдызында орналасқан S (спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 20319, MCG 8-13-88, ZWG 234.83.
Сыртқы сілтемелер
IC 461 Санат:Сілеусін (шоқжұлдыз)
Александр Сергеевич Андреев
Александр Сергеевич Андреев (1981 жылы 25 сәуірде Ленинградта дүниеге келген) – орыс театр және киноактері .
Александр Андреевтің балалық шағы Пермь облысы, Кудымкар қаласында өтеді. Мектеп кезінде театр студияларынан сабақ алады. Ол музыка мектебінің баян класын тәмамдайды. 2002 жылы СПГАТИ-ді А. Шведерский мен Л. Эденбург сыныбында бітіреді. Дипломдық қойылымында Б. Шоудың « Её величество, сэр Уилл, леди и джентельмены» – Генри рөлін, Джон Патриктің «Странная миссис Сэвидж» – Джеффри рөлін, У. Шекспирдің «Ромео и Джульетта» – Бенволио рөлін сомдайды. Александр Андреев Академияны тәмамдағаннан кейін Фонтанктегі Жастар театрына қабылданады. Оның әйелі актриса – Юлия Шубарева.
Дереккөздер
Санат:КСРО актерлері
Гальегос-де-Сольмирон
Гальегос-де-Сольмирон (Gallegos de Solmirón) — Испаниядағы муниципалитет. Кастилия және Леон автономды бірлестігіне қарасты Саламанка провинциясының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 149 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 30,82 км² шамасында. Провинцияның әкімшілік орталығына дейінгі қашықтығы — 60 км.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саламанка елді мекендері
Навираи
Навираи (Naviraí) — Бразилиядағы муниципалитет, Мату-Гросу-ду-Сул штатында орналасқан. Оңтүстік-батыс Мату-Гросу-ду-Сул мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Игуатеми экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
Ингерсхайм
Ингерсхайм (Ingersheim) — Германия Федеративтік Республикасының Баден-Вюртемберг жерінде орналасқан муниципалитет.
Навираи
2007 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 43404 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 3193,839 км² шамасында. Халық тығыздығы — 13,6 адам/км².
Тарихы
Қала 1963 жылы құрылған.
Санат:Мату-Гросу-ду-Сул елді мекендері
Ингерсхайм
Сыртқы сілтемелер
Санат:Баден-Вюртемберг елді мекендері
Даниэле де Росси
Даниеле Де Росси (Daniele De Rossi; 24 шілде 1983 жыл, Рим) — италиялық футболшы, жартылай қорғаушы. 2006 жылғы әлем чемпионы. 2012 жылғы Еуропа чемпионатының вице чемпионы.
Клубтық
2000 жылдан бері "Рома" сапында ешқайда ауыспай ойнап келді.
"Романың" бұрынғы ойыншысы Альберто де Россидің ұлы. "Остиамере" футбол клубының мектебінен өткен. 2000 жылы 17 жасында "Рома" сапына келіп қосылды.
2001 жылы 30 қазан күні Чемпиондар Лигасының топтық турниріндегі "Андерлехтпен" ойында матч барысында алаңға қосылды. 2003 жылы қаңтарда А сериясындағы алғашқы ойынын өткізді.
2012 жылы 9 желтоқсанда "Рома" сапындағы 400-ші ойынын өткізді.
2019 жылы шілдеде "Бока Хуниорспен" бір жылдық келісім шарт жасасты.
Ұлттық құрамада
2004 жылы Италия Олимпиадалық құрамасымен бірге жазғы Олимпиада ойындарына қатысты. Олимпиададан кейін бірден негізгі құрамадағы дебют ойынын өткізді. 4 қыркүйек күні Норвегиямен қарсы ойында бірінші рет алаңға шықты. Алғашқы голын 30 наурыз күні жолдастық ойында Исландияның қақпасына енгізді.
Командалық
Рома
Ұлттық құрама
Сілтемелер
Санат:Италия футболшылары Санат:Рома ФК ойыншылары Санат:Футболдан әлем чемпиондары Санат:Италия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Бока Хуниорс ФК ойыншылары Санат:Италия футбол жаттықтырушылары Санат:2004 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының қола жүлдегерлері
Арыс трагедиясы
Оқиға
2019 жылғы 24 маусымда таңертең Арыс қаласында орналасқан әскери бөлімнің қоймасында өрт шығып, тез таралып, бірқатар жарылыстар тудырды. Қазақстан Қорғаныс министрлігінің баспасөз қызметі жарылыстар әскери оқ-дәрілердің өртенуі нәтижесінде болғанын растады.
Жарылыстардан бір адам қаза тауып, ондаған адам жарақат алды. Зардап шеккендердің 25-і Шымкенттегі №1 қалалық ауруханаға жеткізілді, олардың ішінде бес бала болды. Бірнеше ауыр жарақат алғандар реанимацияға жатқызылды. Атырау аудандық ауруханасында 34 зардап шегушіге медициналық көмек көрсетілді.
Түркістан облысының әкімі облыста төтенше жағдай жариялап, ондаған мың тұрғын Арыс қаласынан эвакуацияланды. Эвакуация билік берген көліктердің көмегімен де, тұрғындардың өз бетінше де әртүрлі көлік әдістерін қолдана отырып жүргізілді.
Реакция және салдары
2019 жылғы 24 маусымда кешке Қазақстан Қорғаныс министрі Нұрлан Мекекбаев пен Түркістан облысының әкімі Өмірзақ Шөкеев жарылыстар салдарынан бір адамның қайтыс болғаны туралы брифинг өткізді. Сондай-ақ, жарылыстар әлі де жалғасуда және қауіп жойылмайды деп хабарланды. Қорғаныс министрі радиация қаупінің жоқтығын атап өтті.
Арыстағы жарылыстар туралы ақпарат әлеуметтік желілер арқылы тез тарады. Жергілікті тұрғындар жарылыс сәттері мен ауадағы қалың түтінді бейнелейтін бейнежазбалар жариялады.
Мамандар мен экологтар әскери қоймадағы жарылыстар мен өрттен туындаған экологиялық залалдың көлемін бағалауға кірісті. Ықтимал салдарды бейтараптандыру және қоршаған ортаға әсерді шектеу шаралары жүргізілді.
Қ.Ж. Тоқаев 12 маусымды аза тұту күні деп жариялады.
Сілтемелер
Санат:2019 жылғы оқиғалар Санат:Арыс Санат:Апаттар
Жидебай көшесі (Астана)
Жидебай көшесі М. Дулатов көшесінен басталып, Қазығұрт көшесінде аяқталады. Ұзындығы - 303,9 м. Бұрынғы атауы ''А. Стаханов көшесі''.
Жидебай - берекелі, қасиетті, шұрайлы жер. Жидебай - ауыл. Шығыс Қазақстан облысындағы Қараұыл аұлынан солтүстікке қарай 18 шақырым жерде, Абай ауданында орналасқан. Кісі есімінен қойылған атау. Мұнда Абайдың мұражайы бар.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Астана көшелері
Власейю
Власейю — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Боровая өзенінің сол жағалауынан 37 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 33 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Большие Мерени
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Дон су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Маныч бастауынан Калаус және Егорлык өзендерін қоспағандаПролетар су торабына дейін. Өзен саласы — Солтүстік Дон құйылысынан төмен Дон тармағының су алаптары, өзен алабы — Дон (су алабының Ресейдегі бөлігі).
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Ордағы қасқыр
Ордағы қасқыр- қазақтың ұлттық ойындарының бірі.
Алаң ортасында ұзындығы 10 м және иені 1 м бейнеленген қасқыр шұңқырын сызады. Ойынға қатысушылардың үштен бір бөлігі шұңқырда тығылып қасқырларды бейнелейді. Қалғандары алаңның бір жағында жиналады. Бұлар “қозылар” мен “лақтар”. Жүргізушінің белгісі бойынша олар қасқыр шұңқырын секіріп, алаңның басқа жағына өтеді. Осы уақытта “қасқырлар”, “қозылар” мен “лақтарды” ұстап алуға тырысады. Ойын шарты бойынша “қасқырларға” шұңқыр сызығынан шығуға болмайды. Ал “қозылар” мен “лақтар” бұл сызықты баспау керек, сонымен қатар шұңқырды әрине басуға болмайды. Егер басып кетсе, ұсталынған болып саналады. “Қасқырлар” мен “қозылар, лақтар” саны теңелсе, ойын тоқтатылады және шұңқырға, ойнаушылардың басқа үштен бір бөлігі тығылады, сосың “қасқыр” рөлін ақырғы той ойнатады.
Дереккөздер
1. Қазақ халқының сал-дәстүрлері кітабы, Атамұра 2011ж.
2. ↑http://kitaptar.com/
Санат:Қазақтың ұлттық ойындары
NGC 4145
NGC 4145 — Canes Venatici шоқжұлдызында орналасқан SBcd типті галактика.