cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Кірпітәрізділер
Аяқтары бессаусақты. Бірінші үстінгі күрек тістері ірі, азу тіске ұқсас. Тері асты бұлшық еттері, әсіресе сақина бұлшық еттері жақсы жетілген және олар қысқарғанда кірпі денесі дөңгеленіп, шар тәрізді болады. Екі тұқымдас тармақтары: гимнурлар және кірпілер бар. Еуразия мен Африкада таралған. Кірпілердің арқасы мен екі жақ жаны тікенекті. Қауіпті жағдайда домаланып қалады. 12-15 түрі бар. ТМД-да 7 түрі таралған: кәдімгі кірпі, (Erinaceus europaeus), оңтүстік, (Е. rumanicus), кавказдық, амур кірпісі, (Еamurensis), даур, (Е. dauricus), құлақты кірпі, (Н. hypomelas). Орманды, далалық және шөлді жерлерді мекендейді. Кейбір түрлері кысқы ұйқыға кетеді. Жылына 1-ден 7-ге дейін ұрпақ береді. Ауылшаруашылық және орман зиянкестерін құртады. Кейбір түрлері аса қауіпті ауру қоздырушыларын тасымалдайды. Даур кірпісі КСРО Қызыл кітабында, 1 түрі ХТҚО Қызыл кітабына енгізілген.
Дереккөздер
Санат:Кірпітәрізділер Санат:Сүтқоректілер
IC 3152
Сыртқы сілтемелер
IC 3152 Санат:Гидра (шоқжұлдыз)
Бағбан
Бағбан - бау-бақша күтуші, баптаушы адам.
Бағбан баудағы жеміс ағаштарын уақытында суарып, түбін қопсытып, арам шөптерден тазалап, көктем және күз мезгілінде артық бұтақтарын кесіп сиретіп, ағаштың дүрыс өсіп қалыптасуына көңіл бөледі.
Жеміс ағаштарының өнімі осы бағбанның күтіміне байланысты. Бағбанның ағаш бұтақтарын кесуге, көктем мен күзде әртүрлі ағаш бұтақтарын бір- біріне будандастыруда, жеміс ағаштарының сапасын арттыруда қолданатын бағбан пышақ, өткір қайшы, қолара, кетпен-шот, тырма сияқты құралдары болады. Қазақы ұғымда бағбанды бақбек, бақпан деп атау да кездеседі. Бағбандық кәсіп көбінесе бау-бақша өсіруге қолайлы Қазақстанның оңтүстік және оңтүстік-шығыс өңірлерінде кең тарады
Дереккөздер
Санат:Мәдениет Санат:Терминология
Порто-Виро
Порто-Виро (Porto Viro) — Италиядағы коммуна, Венето әкімшілік аймағына қарасты Ровиго провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 14 396 адамды құрайды. Халық тығыздығы 108 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 133 км² шамасында. Пошта индексі — 45014.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Венето елді мекендері
Люблин ауылдық округі
Люблин ауылдық округі – Қостанай облысы Қарасу ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Люблинка, Корниловка, Симферополь ауылдары кіреді. Орталығы – Люблинка ауылы. Округ құрамында болған Носовка ауылы 2017 жылы таратылған.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 1425 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Қарасу ауданы ауылдық округтері
Пьюкин-Еган
Пьюкин-Еган — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Комсес-Еган өзенінің сол жағалауынан 26 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 31 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вах өзені. Өзен саласы — Васюганнан Вахқа дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Владимир Микитович Волчков
Вильнии (Волчков) Владимир Микитович (13.02.1921, Покров ауданы, Днепропетровск облысы-2.10.1981) - украин халық жазушысы.
«Амансыз ба, анашым» (1964), «Таусылмайтын күн» (1974) повестері, «Дүниеде сен жалғызсың» (1963), «Таудағы өмір» (1972) т. б. романдарымен украин оқырмандарына жақсы таныс. В. 1974 ж. «Дніпро» баспасынан шыққан «Абай Құнанбаев» жинағына енген ұлы ақынның «Өкінішті көп өмір кеткен өтіп...» атты өлеңін украин тіліне аударған. М.И.Дубина.
Ташаул
Ташаул — Башқұртстанның Салауат ауданындағы ауыл, Таймеев ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 217 адамды құрады. Пошта индексі — 452494, ОКАТО коды — 80247855005.
Владимир Микитович Волчков
Дереккөздер
Санат:13 ақпанда туғандар Санат:1921 жылы туғандар Санат:2 қазанда қайтыс болғандар Санат:1981 жылы қайтыс болғандар Санат:Покров ауданында (Днепропетровск облысы) туғандар Санат:Ұлы Отан соғысының қатысушылары Санат:Киев педагогикалық институты түлектері Санат:Украина жазушылары Санат:Украина халық жазушылары Санат:Украина ақындары Санат:Украина көсемсөзшілері
Ташаул
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Оркахо-де-Сантиаго
Оркахо-де-Сантиаго (Horcajo de Santiago) — Испаниядағы муниципалитет. Кастилия — Ла-Манча автономды бірлестігіне қарасты Куэнка провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Манча-Альта ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 4162 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 96,03 км² шамасында. Провинцияның әкімшілік орталығына дейінгі қашықтығы — 110 км.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Куэнка елді мекендері
Белен (Мюнстер)
Белен (Мюнстер) (Beelen) — Германия Федеративтік Республикасының Солтүстік Рейн-Вестфалия жерінде орналасқан муниципалитет. Мюнстер әкімшілік округіне бағынады. Варендорф ауданының құрамына енеді.
Александр Натанович Бернштам
thumb|right|200px|Александр Натанович Бернштам Александр Натанович Бернштам (18 қыркүйек 1910, Ресей, Керчь қаласы – 10 желтоқсан 1956, Санкт-Петербург қаласы) – шығыстанушы, тарих ғылымдарының докторы (1942 жылы), профессор, Орталық Азияны мекендеген түркі тілдес халықтардың тарихын зерттеушілердің бірі.
Белен (Мюнстер)
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 6287 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 31,35 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 05 5 70 012. Муниципалитеттің басшысы — Элизабет Камман.
Александр Натанович Бернштам
Ғылыми зерттеулері
1936 жылдан бастап 20 жыл уақыт бойы Жетсу, Тянь-Шань, Памир-Алтай, Ферғананы археологиялық жағынан зерттеді. 1936 жылдан бастап жыл сайын ұйымдастырылып, Бернштам басқарған археологиялық экспедициялар солтүстікте Қаратау жоталарынан, оңтүстікте Памир тауларына дейінгі, шығыста Іледен, батыста Зеравшан үстіртіне дейінгі жерлерді зерттеп, Қазақстан мен Орта Азия халықтарының көне тарихына қатысты маңызды мәліметтер жинады. Ол 1930–40 жылдары қазақ-қырғыз тарихына қатысты тың мәселелер көтеріп, сақ-үйсін және түркі дәуірін зерттеуге елеулі үлес қосты. Археологиялық материалдарға сүйеніп, Теріскей Қырғыз өлкесінің қола дәуірден (б.з.б. 2 ғ.) 15 ғасырға дейінгі тарихын түбегейлі талдады. 250-дей ғылыми еңбегі мен мақалалары бар.
Дереккөздер
Санат:1 қазанда туғандар Санат:1910 жылы туғандар Санат:Керчьте туғандар Санат:10 желтоқсанда қайтыс болғандар Санат:1956 жылы қайтыс болғандар Санат:Санкт-Петербургте қайтыс болғандар Санат:Қазақстан тарихшылары Санат:КСРО тарихшылары Санат:КСРО шығыстанушылары Санат:КСРО археологтары Санат:Профессорлар Санат:Түркітанушылар Санат:Еңбек Қызыл Туы орденінің иегерлері Санат:Тарих ғылымдарының докторлары Санат:Мемлекеттік Эрмитаж тұлғалары
Шахтаның (кеніштің, карьердің) сумолдылық коэффициенті
Шахтаның (кеніштің, карьердің) сумолдылық коэффициенті — тартып шығарылған су көлемінін сол уақыт ішінде өндірілген пайдалы қазынды көлеміне қатынасы. Сондықтан шахтаның сумолдылық коэффициенті (м3/т) болып өлшенеді. Шахтаның сыбағалы сумолдылық коэффициенті кені алынған бөлік бойынша — тартып шығарылған су мөлшерінің кені алынған бөліктің ауданына қатынасы (м3/ч не 1000 м2).
Дмитрий Александрович Зинчук
Дмитрий Александрович Зинчук (1937 жылы туған), журналист.
Марапаттары
5 медальмен марапатталған.
Ветринци (Велико Тырново облысы)
Пошта индексі — 5066. Телефон коды — 06113. ЕКАТТЕ коды — 10879.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Велико Тырново облысының елді мекендері
Непал қалалары
Дереккөздер
Санат:Елдер бойынша қала тізімдері Санат:Непал қалалары
Рикмерс сарышаяны
Рикмерс сары шаяны (Anomalobuthus rickmersi) – Қазақстанда сирек кездесетін сарышаян түрі. Қазақстан мен Орта Азиядағы жеке типті байырғы туысқа жатады. Қазақстан мен Орта Азия жерінде: Оңтүстік Өзбекстан, Жетісу, Тұран ойпаты шөлдерінде бөлектеніп кездеседі. Жартылай бекінген және сусымалы құм белестерін ұнатады. Інін құмда салады. Түнгі уақытта белсенді, Түркіменстанда (Репетек) 21:00-4:00 сағатқа дейін белсенді. Мұндай мерзімдік белсенділігі наурыздың соңы, сәуірдің басы және шілденің соңы, тамыздың басында байқалады. Таралу аймағының оңтүстік бөлігінде (Шығыс Түркіменстанда, Оңтүстік Өзбекстанда) түр саны едәуір жоғары, ал Қазақстанның барлық жерінде саны төмен. Тіршілік ететін жерінде малдың шектен тыс жайылуы және шаянның басқа түрлерімен қоректік бақталастығы түрдің санын өсірмейді.
Дереккөздер
Санат:Сарышаяндар
Ақдым
Ақдым- тар., тау, биік. 879 м. Ер.- тау ауд. Тура, дұрыс тұлғасы, бастапқы қалпы Ақдің не Ақдың болуы керек. Мағынасы: "ақ шоқы", "ақ биік", "ақ төбе". Бұл атау орысша - "Белая сопка" деп аталып, одан кейін қазақтың "дің", "дың" сөзі орысша "дым" сөзіне айналып, қазақша Ақдым болып өзгеріске ұшырап қалыптасып кеткен. Осы жасанды Ақдым атауы қайтадан орысшаға аударылып Белодым түрінде қолданылып жүр. Ал дің, дың сөздері түркі, иран тілдерінде дын, тын, тон, тум тұлғаларында кездеседі де- "тау, дөң, шоқы, жота, биік, төбе" мағыналарын білдіреді.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан таулары
Хэспериа (Мичиган)
Хэспериа (Hesperia) — Мичиган штатының Оушенa округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 954 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 2.2 км² шамасында. FIPS коды — 26-37860.
Вум
Вум — Ресейдегі өзен. Пермь өлкесі, Киров облысы, Удмуртия Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Коса өзенінің оң жағалауынан 66 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 28 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кама бастауынан Бондюг ауылындағы су бақылайтын постқа дейін. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Нечавож
Нечавож — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы, Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Неча өзенінің сол жағалауынан 13 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 37 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Коми Республикасы өзендері Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері
Серитинга
Тарихы
Қала 1962 жылы құрылған.
Мәжит Мұхамеджанұлы Шомбалов
Мәжит Мұхамеджанұлы Шомбалов (20.4.1873, бұрынғы Ішкі Орда, Талап бөлімі, 1-старшындық ауылы – 1940, Орал облысы Казталов ауданы) – обаға қарсы күрескен алғашқы қазақ дәрігерлерінің бірі, республикада дәріхана жүйесін қалыптастырудың негізін қалаушы.
Дереккөздер
Санат:20 сәуірде туғандар Санат:1873 жылы туғандар Санат:Бөкей ордасы ауданында туғандар Санат:1940 жылы қайтыс болғандар Санат:Казталов ауданында қайтыс болғандар Санат:Қазақстан дәрігерлері Санат:Қазақстан вице-министрлері Санат:Қазан университеті түлектері
Жерорта теңізі ойындары
Жерорта теңізі ойындары — мультиспорттық аймақтық жарыстар, географиялық жағынан Жерорта теңізінің айналасында орналасқан елдердің ұлттық құрамалары қатысатын ойындар, ойындарға Европада, Азияда және Африкада — үш құрлықта орналасқан мемлекеттер қатысады. Ойындарды өткізу идеясы 1948 жылы келген еді және бұған ХОК қолдау көрсетті. Алғашқы Жерорта теңізі ойындары 1951 жылы Мысырдың Александрия қаласында өтті,сСпорттың 13 түрі бойынша жарыстарға 10 елден 734 спортшы қатысты. Сол жылдан бастап ойындар интервалы әрбір төрт жыл сайын үзіліссіз өткізіледі. 1951 жылдан бастап 1991 жылға дейін жарыстар Жазғы Олимпиадалық ойындарының бір жыл бұрын өткізіліп келді, 1993 жылдан бері ойындар Олимпиададан келесі жылы өтеді. 1955 жылы Барселонада ІІ Жерорта теңізі ойындары кезінде ойындар бақылайтын комиссияны құруға шешім қабылданды, ол осылайша 1961 жылы Жерорта теңізі ойындарының Халықаралық комитеті (Comité international des Jeux méditerranéens, International Mediterranean Games Committee) құрылды, IMGS штаб пәтері орналасқан Афинада орналасқан. Ойындар тікелей ұйымдастыруға ХОК, Жерорта теңізі ойындарының комитеті мен өткізілетін ойындардың иесі елдің Олимпиадалық комитеті бірдей қатысады. Ойын эмблемасында көк туда үш ақ қиылысатын шеңбер бейнеленген, бұл Жерорта теңізі жағасында қиылысатын Еуропа, Азия және Африка құрлықтарын білдіреді, сақинаның төменгі бөлігінде толқын желісімен бұлыңғыр боялған, Жерорта теңізіне батып тұрғандай. Данная эмблема используется, начиная с игр 1979 жылы. Ойындарының тарихында бейресми деректерде спортшылары командалық үздік көрсеткіштерге қол жеткізген елдер Италия және Франция. Ойындарды қабылдаған қалалардың біреуінен басқасы (Касабланка), Жерорта теңізінің жағалауында орналасқан.
Ойындардың қатысушылары
thumb|right|175px|2009 жылғы ойындарға қатысушы елдер. Қатысушы елдердің саны Жерорта теңізінде орналасқан Израиль кірмейді, ойындарға қатысудан араб елдерінің қысымымен қуылды, және Жерорта теңізіне шыға алмайтын Сербия, Македония, Сан-Марино және Андорра елдері кіреді. Жерорта теңізіне кірмейтін бірқатар елдердің қатысу мәселе әлі де қарастрылуда, олар Болгария және Португалия және араб елдерінің бірқатары.
2013 жылғы ойындарды, 24 елден спортшылар қатысты:
Спорт түрлері
XV Жерорта теңізі ойындары 2005 келесі спорт түрлері енген:
Юпитердің ерлігі
Юпитердің ерлігі (Jupiter Ascending) — 2015 жылы экранға шыққан фантастика жанрында АҚШ-та түсірілген фильм. Фильмнің продюсерлері және режиссерлері - Энди және Лана Вачовски. Басты ролдерді Мила Кунис, Ченнинг Тейтум, Шон Бин және Эдди Редмэйн орындаған.
Сюжеті
Фильм фантастика атыс-шабыс жанрында түсірілген. Сюжет желісі бойынша осыдан 100 жылдай бұрын Жер ғаламшары, осы галактиканың ең мықты династиясының өкілдерімен қоныстандырылды. Жерді үш мұрагер билейді. Осы үш мұрагерінің біреуіне - Балемге Жер ғаламшары тиесілі. Бірақ Жер ғаламшарында Юпитер атты қыз өмір сүреді. Юпитердің ДНҚ коды бойынша ол Балем ансысының реинкорнациясы болып табылады. Мұрагерлік заңдылық бойынша Жер оған тиесілі болуы керек. Осы себептен Юпитердің қайтыс болғаны Балемнің таққа отыру үшін міндетті шарт.
Бас кейіпкер: қарапайым еден жуушы - Юпитер Джонс жұлдыздар астында дүниеге келді. Юпитер бой жетіп, әр түні түсінде жұлдыздарды көретін болды. Алайда, таңертең оянғанда кәдімгі өміріне қайта оралатын. Ол еден жуып ақша табатын. Өмірде ештеңе қызық болмаған. Бір күні ол Кейн есімді жігітті кездестіреді. Кейн бұрын әскери «жауынгер» болған. Ол Жерге Юпитерді тауып, оған көмек көрсетеді.
Басты рөлдерді Мила Кунис пен Ченнинг Таттум сомдады. Сондай-ақ, Дуглас Бут, Шон Бин, Эдди Редмэйн, Ванесса Кирби, Терри Гиллиам, Джеймс Д’Арси, Таппенс Мидлтон, Пэ Ду На актерлер де ойнайды.
Дереккөздер
Санат:АҚШ фильмдері Санат:2015 жылғы фильмдер Санат:3-D фильмдер Санат:Фантастикалық атыс-шабыс фильмдер
Асхат Тазетдинұлы Ашрапов
Асхат Тазетдинұлы Ашрапов (15 сәуір 1931, Башқортостан, Ишимбай ауданы, Кияуково ауылы - 19 сәуір 2008) — кинооператор, Қазақстанның еңбек сіңірген өнер қайраткері (1980), КСРО Киноматографистер одағының мүшесі (1958).
Өмірбаяны
90-шы жылдары "Қазақфильм" киностудиясындағы мансабын аяқтап, әйелі Лидия Ашраповамен бірге Ресейге, Мәскеу облысына көшті.
1990 жылы Ашрапов әйелімен бірге "Альянс" кинофирмасын құрды.
Соңғы 17 жылын Ашрапов науқас күйінде Қырымда өткізді.
Түсірген деректі фильмдері
Оның түсірген фильмдері операторлық шешімінің сонылығымен, суреткерлік құралдарының молдығымен ерекшеленеді.
Дереккөздер
Санат:15 сәуірде туғандар Санат:19 сәуірде қайтыс болғандар Санат:Қазақ КСР-інің еңбек сіңірген өнер қайраткерлері Санат:Қазақстан мемлекеттік сыйлығының иегерлері Санат:Қазақфильм тұлғалары Санат:Еңбек Қызыл Туы орденінің иегерлері
Никольск (Шығыс Қазақстан облысы)
Никольск — Шығыс Қазақстан облысы Алтай ауданындағы ауыл, Никольск ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы – Алтай қаласынан оңтүстік-батысқа қарай 33 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 995 адам (471 ер адам және 524 әйел адам) болса, 2009 жылы 654 адамды (331 ер адам және 323 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Алтай ауданы елді мекендері
Бокансе
Коммунаның INSEE коды — 61047, пошта индексі — 61550.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 158 адамды құрады. Халық тығыздығы — 15,57 адам/км².
Салма тістер
Салма – тістің жартылай бұзылған тіндерін қалпына келтіруге пайдалынатын протез. Олар сау ұлпасы бар тістерде және ұлпасы алынған тістерде дайындалады, егерде тістің сауытты бөлгі көп сақталса. Салмаларды көпірлі және доғалы протездердің тіреуші бөлігі ретінде де қолданылады.
Тістерді салмалармен протездеу бірқатар қлиникалық және зертханалық кезендерден тұрады:
Салманың қолдану көрсеткіштері:
Кері көрсеткіштер :
Салмалардың топтастырылуы:
1.Тістерде орналасуы бойынша:
Пьянелло-дель-Ларио
Пьянелло-дель-Ларио (Pianello del Lario) — Италиядағы коммуна, Ломбардия әкімшілік аймағына қарасты Комо провинциясында орналасқан.
Салма тістер
Салмалардың топтастырылуы:
б) Onlay – фальці сыртында.
Пьянелло-дель-Ларио
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1029 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 114 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 9 км² шамасында. Пошта индексі — 22010.
Салма тістер
Салмалардың топтастырылуы:
в) Overlay – тістің бір қабырғасы сақталған, басқа жері салма.
Пьянелло-дель-Ларио
Елді мекеннің қамқоршысы — San Martino.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ломбардия елді мекендері
Салма тістер
Салмалардың топтастырылуы:
2. Материал бойынша:
а) Металды (алтын, КХҚ, күміс паладий құймасы) ;
б) Пластмассалы;
г) Аралас (металл+пластмасса, метал + керамика)
3. Жасалуы бойынша :
б) Жанама әдіс.
Рокредонд
Рокредонд (Roqueredonde) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Эро департаментінде орналасқан. Лодев округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 22,71 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 34233, пошта индексі — 34650.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 218 адамды құрады. Халық тығыздығы — 9,6 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эро департаментінің коммуналары
1009 жыл
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:1009 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
NGC 2700
NGC 2700 — Гидра шоқжұлдызында орналасқан * типті жұлдыз.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1877 жылы Вильгельм Темпель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 2700 деген нөмірге ие болды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Гидра (шоқжұлдыз)
Баспа ауруы
thumb|Баспаның ісінуі Баспа немесе ангина (ango — қысамын, тұншықтырамын) — көмейдегі бадамша бездерінің қабынуынан болатын жұқпалы ауру. Оның қоздырғышы — стрептококк бактериясы. Баспа адам организмінің түрлі жұқпалы вирустарға қарсы тұру қабілеті төмендегенде, суық тигізгенде, витаминдер жетіспегенде, шаршағанда пайда болады. Баспа — бадамша бездерінің ісініп, жұтқыншақтың қызаруымен басталады; тамақ құрғап, жұтындырмайды. Тамақ бездері ісініп, қол тигізбей ауырады. Дене қызуы көтеріліп, бас ауырады, буын сырқырайды, адам дел-сал болып әлсірейді. Ауру асқынғанда бадамша бездері қабынып, ақшыл сары ірің пайда болады. Баспаны дер кезінде емдемесе, ортаңғы құлаққа өтуі мүмкін. Мұндай Баспа өзінен-өзі жарылады, кейде оған операция жасауға тура келеді. Баспаның жедел өтетін және созылмалы түрлері бар. Баспаны емдемесе, ауру бүйрекке, жүрекке, т.б. органдарға шабуы мүмкін. Сондықтан Баспаның алғашқы белгісі білінісімен дәрігерге жедел көрініп, созылмалы түрге өткізбей емделу қажет. Б-мен ауырғанда міндетті түрде жатып емделу, тамақты жылы ұстау, мезгіл-мезгіл сұйық тағам ішу, жылы компресс қою, жиі-жиі тамақты сода, тұз ерітінділерімен шаю, антибиотиктер ішу қажет. Баспаның алдын алуда дене шынықтырудың, спортпен шұғылданудың маңызы зор.
Дереккөздер
Санат:Аурулар
Тапанша
right|200px right|200px Тапанша (франц. pistolet, нем. pistole, pist ala ) — жеке оқатар қару.
Тапанша арналуы бойынша ұрыстық, спорттық және дабылдық түрлерге, ал құрылысы бойынша автоматтық емес пен автоматтық (атыстың жекеленген және үздіксіздігі) түрлерге бөлінеді, ұрыстық (әскери) Тапанша жеке қару болып келеді және қысқа қашыктықтағы (50-70 м-ге дейін) қарсыластың жанды күштерін жоюға арналады; атыста дүмбімен жабдықталатын жеке үлгілердің атыстық нысана қашықтығы 200 м.
Тапанша өздігінен оқталатын қару. Кейбір Тапанша жекеленген атыспен бірге, атыста қап пен дүмбінің жанасуымен кезектелген қысқа автоматты атысты жүргізу де қарастырылады. Тапанша автоматталуы бекітпенің кері соғуын немесе ұңғының қысқа жүрісінің кері соғуының қолдануына негізделеді.
Тапанша атысы үшін қимылды жылдам тоқтататын, қаруды игеру мен жылжу мүмкіндіктерін тез айыруды камтамасыз ететін мұқал басты тапанша оқтары қолданылады. Оқ Тапанша тұткасындағы қорап тәріздес жалпақ оқжатарда және оқтізердің көмегімен жұмсалған оқтардың алмастырылатын орындарында орналасады.
Өздігінен қайырылатын соққыш-ағыткыш тетік шүріппені қосалкы қайырмай-ақ атыс жүргізуді камтамасыз етеді.
Кең тараған Тапанша ұрыстық калибрі: 7,62-11,43 мм, оқсыз салмағы: 0,73-1,1 кг, ұрыстық атыс жылдамдығы: минутына 14-40 атыс, оқжатар сыйымдылығы: 7-20 оқ, оқтың бастапқы жылдамдығы: 250-420 м/сек., оқ салмағы: 5,52-15,2 г, нысана кашықтығы: 50-70 м болады.
Спорттық Тапанша мерген атып үйрену үшін және спорттық мақсаттарға арналған
Нысана сызықтарының алыстығымен (қарауыл мен көздеуіш араларының қашықтары), ұрыстың жоғары шоғырлануымен, ыңғайлы тұтқасымен өзгешеленеді.
Әдетте, кіші калибрлі қорғасын оқты кіші қуатты оқтар үшін құрастырылады. Дабылды Тапанша тегіс ұңғылы, автоматты емес болып келеді, олар дабылды және жарық бергіш оқтармен атуға арналған. Қазіргі уақытта, ҚР ҚК-нде Н.Ф.Макаровтың өздігінен зарядталатын конструкциясы мен И.Я.Стечкиннің автоматтық конструкдиялы 9 мм-лік Тапаншасы қолданады.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Handgun fa:سلاح کمری
Бет қағаз
Дереккөздер
Санат:Тарих
Гибрид (Лингвистика)
Гибрид (hibridia - аралас)- жартылай калька; әр тілді элементтен тұратын сөз (автобустық Auto-, Bus және -тық элементтен тұрады).
Дереккөздер
Санат:Лингвистика
Дінтану: хрестоматия
Дінтану: хрестоматия — 2010 жылы Астана қаласы «Арман - ПВ» баспасында басылып шыққан кітап. Кітап авторы/құрастырушысы — Д. Кенжетаев, Ө. Тұяқбаев. Беттер саны — 192.
Қазақстан Республикасының Ұлттық мемлекеттік кітап палатасынан тіркелу кезінде берілген ISBN нөмірі — 978-601-220-278-6.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Қазақша кітаптар Санат:2010 жылы шыққан кітаптар Санат:Арман - ПВ баспасының кітаптары
Венг (Инкрайс)
Венг (Инкрайс) (Weng im Innkreis) — Аустриядағы коммуна. Жоғарғы Аустрия федералды жеріне қарасты Браунау-на-Инне округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1393 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 21 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — BR, ресми идентификациялық коды — 4 04 46.
2003 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Йозеф Мозер (АҰП) саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жоғарғы Аустрия елді мекендері
Америкалықтарша тонау
Америкалықтарша тонау (American Heist) — АҚШ-пен Ресейдің бірігіп „тонау“ жанрында түсірілген фильмі. Фильм Ресейде экрандарға 2015 жылы шықты. Фильмнің рессері - Сарик Андреасян. Басты рөлдерде Хейден Кристенсен, Эдриан Броуди, Джордана Брюстер, Эйкон, Тори Киттлздер ойнайды.
Сюжеті
Джеймс атты жігіт бұрыңғы криминалды өмірімен қоштасып, „жаңа өмір“ бастағалы аз уақыт өтті. Жаңа жұмыс тауып, жаңа мақсат қойған Джеймс өзінің бұрынғы ғашығын кездестіреді. Дәл сол уақытта оның жалғыз бауыры абақтыдан шығады. Джеймс бұрынғы әдетіне қайта салынған ағасына ақыл айтуға тырысады.
Бадынақ
Бадынақ - жүгерінің немесе арпаның қауызынан тазартылып қуырылған дәндері.
Қуырғаннан кейін ерекше үлкеюіне байланысты бадынақ деп аталды. Еларасында мұны баданақ деп те атайды.
Қолданылуы
Баданақты, көбінесе,егіншілікпен айналысатын өңірлерде жасайды. Қауызынантазартылған жүгеріні немесе бидайды загана деп аталатынағаштан жасалған електе қауызын үшырып тазартыпалады да, түзды суға шайып, мата үстіне жайып кептіріп,әбден қыздырылған үлкен қазанда қуырады. Қуырылған бидайдың немесе жүгерінің көлемі үлкейіп, жарылып піседі. Дәмі тіл үйіретін қытырлақ баданаққа балалар өте құмар болады. Бидай мен жүгерінің көздің көргіштік қасиетін күшейтетінін жақсы білген дәстүрлі ортада қарт аналар немерелеріне «көзің нұрлы болсын» деп жүгеріні, бидайды қуырып, баданақ жасап берген
Дереккөздер
Санат:Мәдениет Санат:Терминология
1-Лямин
1-Лямин — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Лямин өзенінің оң жағалауынан 281 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 133 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Нефтеюганск қаласынан Ертіс өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Вах, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері :
Раймерат
Раймерат (Reimerath) — Германия Федеративтік Республикасының Рейнланд-Пфальц жерінде орналасқан муниципалитет. Вульканайфель ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 67 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 2,54 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 07 2 33 233. Муниципалитеттің басшысы — Маттиас Шнайдер.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Рейнланд-Пфальц елді мекендері
Магниттік таспа
right|200pxМагниттік таспа, магниттік лента — магниттік қасиеті бар ұнтақ жалатылған жұқа әрі иілгіш таспа түріндегі дыбыс (не сигнал) тасығыш. Таспаның негізі пластмассадан (ацетилцеллюлоза немесе триацетаттан) жасалады да, оған темір(Ғе2O2) және хром тотығы негізіндегі лактар жағылады не кобальт-никель, кобальт-фосфор, кобальт-вольфрам, т.б. жүйелі ұнтақтар электр тұндыру, вакуумдық буландыру тәсілдерімен жалатылады. Магниттік таспа әр түрлі сигналдарды магнит тәсілмен жазу мақсатында (дыбысты кинода, кескін сигналы мен дыбыс сигналын жазу, есептеу техникасында ақпарат жазуға) қолданылады. Пайдалану мақсатына қарай Магниттік таспаның ені 3,81-ден 50,8 мм-ге дейін, ал қалыңдығы 9 — 150 мкм шамасына дейін жетеді. Есептеу техникасында пайдаланылатын Магниттік таспа электрондық есептеуіш машинаның еске сақтау құрылғысының құрамына кіреді. Мұнда ақпарат код комбинацияларының импульсі ретінде жазылады. Магниттік таспа (Магнитная лента; Magnetic tape) — тізбектік қатынас кұратын ақпарат тасуыш; ақпарат сақталатын бетіне бір қабат магниттік зат жабылған, деллюлозадан немесе лавсаннан жасалған иілгіш таспа түріндегі ақпарат сакталатын магниттік бұйым. Магниттік таспаға ақпарат жазғанда оның тиісті жерлері әр түрлі магниттеледі; 1 — магниттелген, 0 — магниттелмеген жер сәйкес келеді.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Санта-Мария (Браганса)
Санта-Мария (Браганса) (Santa Maria (Bragança)) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Браганса округінің құрамына кіреді. Браганса муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Алту-Траз-уш-Монтеш экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 3 404 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 14,11 км² шамасында. Халық тығыздығы — 241,2 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Траз-уж-Монтиш және Алту-Дору провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Браганса округінің елді мекендері
Руть-Еган
Руть-Еган — Ресейдегі өзен. Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Үлкен Мег-Тыг-Еган өзенінің оң жағалауынан 159 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вах өзені. Өзен саласы — Васюганнан Вахқа дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Мысық
Мысық немесе үй мысығы (Felis catus) — Мысықтәрізділердің биологиялық түрі, типен бірдей кең таралған үй жануары.
Биологиялық сипаттамасы
Дене ұзындығы 46-191 см, құйрығы 15-91 см. Құйымшағы шоқтығынан жоғары. Тырнақтары тартылған (Суматра мысығынан басқаларында).
Еркектері мауығу кезінде қатты таласып, ұрысып, шулайды.
Кейбір түрлері жылына 2 рет тұқым береді. Марғаулары (3-4 ұялас балалары болады) дәрменсіз, соқыр туады. Жыртқыштар ұсақ омыртқалылармен, балықпен қоректенеді.
Мысықтың басында екі құлақ қалқаны көрінеді. Бұл - оған тән ерекшелік. Қарашығы жарық сәулесінің күшіне қарай өзгеріп тұратын бадырайған үлкен көз, қабағы мен үстіңгі ерніндегі ұзын қылшық, ешқандай түгі жоқ тақыр мұрыннан екі танау тесіктері көзге түседі.
Мысық - өте саққұлақ жыртқыш. Қорегін аулағанда дыбысын сездірмей, саусақтарының ұшындағы тырнақтарын майлы табанына жасырып алып, білдіртпей жүреді. Ол алдымен жер бауырлап, лезде арқасын бүгеді және аяқтарымен қатты серпіле олжалайтын қорегіне қарай атылады. Осы тұста саусақ ұшындағы жасырылған өткір тырнақтар тарбия ашылып, құйрығы керіледі, құйрық мысықтың бағытын реттейтін бұлқын қызметін атқарады.
Дереккөздер
Санат:Мысықтар Санат:Мысықтәрізділер
Яо (халық)
Яо (өз атауы: зао-Вьетнада, ман, мань, минь-Қытайда ) — Қытайдың оңтүстігінде (2,8 млн. адам - ​​2010 ж.), Вьетнамның солтүстігінде (751,1 мың адам - ​​2009, халық санағы), Лаостың солтүстік-батысында (20 мың адам - ​​2017) және Тайландта (45 мың адам) тұратын халықтар тобы.
Діні
Яолар өздерінің діни көзқарастары бойынша анимистер, олардың арасында ата-бабалар рухына табыну үлкен мәнге ие болды.
Тарихы
Яо халқының шығу тегі Цинь әулетінен (б.з.д. 221-207 ж.) бастау алады. Олар кейбір аудандарда өте тез дамыды, алайда шалғай таулы аймақтарда яо халқы жай ғана бұлақтар мен аңғарлардың айналасында топтасып өмір сүрді, сонымен қатар оларда тіпті ауыл шаруашылығы да болмады. Олар тауда аң аулап күн көретін. Қытай құрылғанға дейін (1949 ж.) феодалдық үкіметтердегі қанау, соғыстар мен қырғындардың нәтижесінде яо халқының бір бөлігі Вьетнам, Лаос және Таиланд шекараларына қашып кетті. 1970 жылдары осы елдерде тұратын яо халқының бір бөлігі АҚШ, Франция, Канада және басқа елдерге қоныс аударды. Көптеген Яо ауылшаруашылығымен күн көретіндіктен, олар шағын ауылдық елді мекендерде, көбінесе тау беткейлерінде тұрады.
Сен-Барбан
Сен-Барбан (Saint-Barbant) — Франциядағы коммуна. Лимузен аймағына қарасты Жоғарғы Вьенна департаментінде орналасқан. Беллак округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 42,47 км² шамасында.
Яо (халық)
Кәсібі
Негізгі дәстүрлі кәсіптері – егіншілік (күріш, жүгері, тәтті картоп, қарақұмық, маниок және т.б.), мал шаруашылығы (шошқа, құс, ірі қара және ұсақ мал), орман шаруашылығы. Қазіргі яолар өнеркәсіпте де жұмыс істейді, ұлттық интеллигенция қалыптасты.
Сен-Барбан
Коммунаның INSEE коды — 87136, пошта индексі — 87330.
Яо (халық)
Өмір салты
Елді мекендері тау бөктерінде орналасқан. Тұрғын үйлері тік бұрышты, жартылай қадалы немесе топырақта, қабырғалары бамбуктан, саманнан немесе қиыршық тастан жасалған, төбесі шатырлы, оңтүстігінде - сабан немесе пальма жапырақтарынан, солтүстікте - тақтайшамен қапталған.
Әйелдер арасында дәстүрлі киім жақсы сақталған - қысқа күрте, тігілмеген белдемше немесе шалбар және халат. Шаш үлгілері мен орамал байлау тәсілдері ерекше. Киімде қара, қоңыр, қою көк түстер басым, кестелер мен күміс әшекейлер жиі кездеседі.
Дереккөздер
Санат:Қытай этникалық топтары Санат:Вьетнам халықтары Санат:Лаос халықтары Санат:Тайланд халықтары
IC 3153
IC 3153 — Бикеш шоқжұлдызында орналасқан Sc (жинақы спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 39693, ZWG 42.19, VCC 359, NPM1G +05.0338.
Сыртқы сілтемелер
IC 3153 Санат:Бикеш (шоқжұлдыз)
Рябинин Иван Гордеевич
Рябинин Иван Гордеевич - Социалистік Еңбек Ері (1948), егінші, егіншілер бригадасының бригадирі. 1916 жылы Талдықорған облысы (қазіргі Алматы облысы), Сарқан ауданы, Старо-Покровка селосында туған.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Социалистік еңбек ерлері
Балалар ойыны
thumb|right|250px Балалар ойыны - міндеттелмейтін, балаларды қуаныш сезіміне бөлейтін, жеткен ойын нәтижесінен рахат алуға мүмкіндік беретін балалардың қарым-қатынас түрі, әрекеті, ісі. Олардың түрінің көп болуына қарамастын, оларды балалардын басқа әрекетінен айыратын көп ойын түрлеріне ортақ сипаты болады.
thumb|left|200px Балалар ойыны еркін түрде іске асырылатын әрекет. Шынайы өмірде балалар ойыны ұқсас әрекеттер бар.
thumb|right|200px Балалар ойыны кенеттен іске асады, кейде организмнің қандай да бір қызметін дамыту үшін, тұлғаның сапасын арттыру үшін, жетістікті бекіту үшін, ширығудан айыру үшін жасанды түрде тудырылады.
Балалар ойыны тән сипат - аса эмоционалдылық (ойын) жағдай жасау. Бұл жағдай баланың дене, ой және әлеуметтік белсенділігі процесін тудырады.
Мұқан қаған
Мұқан қаған (Муюй Кигин) – Түрік қағандығының қағаны (553 – 572ж.ж). Түрік қағанатының негізін қалаушы Бумын қағанның кіші баласы. Бумын қаған өлгеннен кейін таққа ағасы Қара Еске отырды. Қара Ескенің мұрагері ретінде Қытай деректерінде оның інісі Иркин (Ицзинь) аталады. Ол қағандық тағына Мұқан хан деген атпен отырып, Йанту деген қосымша лақап есімге ие болған. Мұқан хан тұсында Солтүстік Қытай мемлекеттері – Чжоу, Ци және Енисей қырғыздары мен қидандар Түрік қағандығына тәуелді болып, салық төлеп тұрды. Түрік қағандығы Ұлы Жібек жолына дербес бақылау жасау мақсатымен Иранға қарсы Византиямен одақтасып, қағандықтың батыс шекарасын Әмудария өзенінің бойына дейін кеңейтті. Мұқан хан кезінде Түрік қағандығы барынша дамыды.
Тағы қараңыз
Санат:Тарих Санат:Ашина әулеті Санат:Түркі қағанатының билеушілері
Евгений Михайлович Винокуров
thumb|right|200px| Евгений Михайлович Винокуров (22.10.1925, Брянск - 23.01.1993, Мәскеу) - ақын, аудармашы.
Оның «Парыз туралы жыр», «Әскери лирика», «Адам келбеті», «Жер шегі», «Сөз», «Лирика», «Музыка», «Ым» т. б. жыр жинақтары, «Поэзия және ой» деген әдеби-сын мақалалар кітабы оқырманға жақсы таныс. Ақын «Ескендір», «Масғұт» дастандарын орыс тіліне аударып, Абайдың таңдамалы шығармаларының 1970, 1981 ж. Москвадағы «Художественная литература» баспасынан жарық көрген жинақтарында жариялады.
Дереккөздер
Санат:22 қазанда туғандар Санат:1925 жылы туғандар Санат:Брянскде туғандар Санат:23 қаңтарда қайтыс болғандар Санат:1993 жылы қайтыс болғандар Санат:Мәскеуде қайтыс болғандар Санат:КСРО ақындары Санат:Ресей ақындары Санат:XX ғасыр ақындары Санат:КСРО мемлекеттік сыйлығының иегерлері Санат:I дәрежелі Отан соғысы орденінің иегерлері Санат:Еңбек Қызыл Туы орденінің иегерлері Санат:Халықтар Достығы орденінің иегерлері Санат:1941-1945 жж. Ұлы Отан соғысында Германияны жеңгені үшін медалінің иегерлері Санат:Ұлы Отан соғысындағы взводтар командирлері Санат:Орыс ақындары Санат:Горький атындағы Әдебиет институты түлектері Санат:Горький атындағы Әдебиет институты оқытушылары Санат:Соцреалист-жазушылар Санат:КОКП мүшелері Санат:КСРО жазушылар одағы мүшелері Санат:Новодевичье зиратында жерленгендер
NGC 7171
NGC 7171 — Суқұюшы шоқжұлдызында орналасқан SBb типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1787 жылы 12 тамызда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 7171 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 67839, MCG -2-56-5, IRAS21583-1330.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Суқұюшы (шоқжұлдыз)
Ашуғ
thumb|150px|[[Армян миниатюрасы XIII ғ.]] Ашуғ немесе ашик  (Aşıq, Աշուղ, ) — Әзірбайжан, армян және басқа да кавказ халықтарының халық жыршысы. Ашуғ атауы Квказда 16 — 17 ғасырдарда пайда болған. Ашуғ шығармашылығы халықтығымен ерекшеленеді. Ашуғ өнері көпқырлы. Өлең мәтінін өздері шығарып, оған лайықты ән табады, сөйтіп ішекті аспаптарды (саз, тар, кеманча) тарта отырып, кейде билеп жүріп орындайды. Репертуарында өз шығармаларынан басқа халық өлеңдері, эпикалық жырлар (дастандар) болады.
Дереккөздер
Санат:Түркілер мәдениеті Санат:Әзірбайжан мәдениеті
Термен
Термен — Башқұртстанның Салауат ауданындағы ауыл, Терменев ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 974 адамды құрады. Пошта индексі — 452487, ОКАТО коды — 80247860001.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Номадтар
НОМАДТАР (грек. nomas – ру, бөліну, nomadas – көшіп-қонушы) – шаруашылық қызметі мен оған байланысты тұрмыс салтының ерекше үлгісінде өмір сүретін әлеуметтік топтың өкілдері. “Н.” термині шөлейт, қуаң аудандарды мекендейтін малшыларға, кейде өте ежелгі шаруашылық – мәдени типке жататын кезбе аңшылар мен терімшілерге байланысты қолданылды. Б.з.б. 2-мыңжылдықтың соңы мен 1-мыңжылдықтың бас кезінде Еуразияның таулы-далалы өлкелерінде өндіргіш күштердің артуы және жаңа аймақтарды қоныстана бастауға байланысты далалы, шөлейт және шөлді жерлердегі тайпалардың бір бөлігі бақташылық мал ш-нан көшпелі мал ш-на ауысты. Б.з.б. 1-мыңжылдықта және б.з. алғашқы ғасырларында Н. Орт., Бат. Азия, Қара т. жағалауларын, сәл кейінірек Солт. Африканы мекендеді. Көшпелілікке өту мал басының өсуіне, қоныстанған аудандарды игеруге, тайпалар арасындағы байланыстардың дамуына жағдай жасады. Көшпелілікке неғұрлым бейімді жануарлар – қойлар, жылқылар, түйелер мен ешкілер болып шықты. Бірте-бірте арктик. аймақтарда көшпелі бұғы ш. қалыптасты. Көшпелілер мен жартылай көшпелілердің негізгі кәсібі – мал ш. басқа кәсіп түрлерімен – егіншілік, сауда, аңшылықпен қатар дамыды. Әр түрлі табиғи жағдайларға байланысты көшіп-қонудың әр алуан түрлері қалыптасты (қ. Көшпелілік). Барлық тарихи кезеңдерде малшы көшпелілер мен отырықшы егіншілердің арасында тығыз экон., саяси және мәдени байланыстар болды; қ. Дала өркениеті.
Хиллман (Мичиган)
Хиллман (Hillman) — Мичиган штатының Montmorency округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 685 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 4.4 км² шамасында. FIPS коды — 26-38380.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Мичиган қалалары
Күміс – палладий құймалары
Күміс – палладий құймалары. Бұл құймалар қасиеті жағынан алтынның құймаларына жақын. Құймалардың түсі ақ, серпімділігі жоғары. Балқу температурасы: 1100-1200 Сº. Бұл құйманың құрамында күміс 75%, палладий 10%, алтын 15%, бриннельдің көрсеткіші бойынша қаттылығы 30. Құйманың құрамында палладийдің мөлшері жоғарылатылса онда балқу температурасы да көтеріліп, қатты және жыртылуға мықты болады. Күміс құйманың негізі болып қаттылығын жоғарылатады, ал алтын болса құйылу сапасын жақсартып құймаға алтынның түсін береді. Ауыз қуысында бұл құймалар басқа металдармен қосылып микроток туғызбайды. Күміс паладий құймалары қондырғылармен бірге тот баспайтын болатты қосуға болмайды, өйткені ауыз қуысында гальваникалық элемент пайда болып, ол созылмалы интоксикацияға алып келеді. Қолданылуы: тіс протездерінің штампты бөліктерін дайындайды (қаптамалар, алынбалы протездің негіздері). Алтыннан және күміс құймаларынан қондырғыларды өңдегенде зиянды қоспалардың араласпағанын қадағалайды (қорғасын, қалайы, сурьма, күкірт, сынап, висмут), олар металдың ішіне оңай еніп оның химико – физхикалық қасиетін төмендетеді.Мұндай құймаларды алтын дәнекерлерімен дәнкерлейді.
Нуаель-су-Лан
Нуаель-су-Лан (Noyelles-sous-Lens) — Франциядағы коммуна. Нор-Па-де-Кале аймағына қарасты Па-де-Кале департаментінде орналасқан. Лан округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 3,72 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 62628, пошта индексі — 62221.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 6957 адамды құрады. Халық тығыздығы — 1870,16 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Па-де-Кале департаментінің коммуналары
Ұлықбек Жақсылықұлы Жаңабаев
Ұлықбек Жақсылықұлы Жаңабаев - 1971 жылы 11 қазанда Шымкент қаласында туған. Қазақ. Әкесі - Жаңабаев Жақсылық Жұмаділұлы, техника ғылымдарының академигі, профессоры, докторы, Оңтүстік Қазақстан төхникалық университетінің кафедра меңгерушісі, ҚР Білім беру ісінің үздігі, ҚР  Жоғары білім беру ісінің үздігі. Анасы - Жаңабаева Әлима Әліпқызы, зейнеткер, қалалық емханада мейірбике болып жұмыс істеген.
Жетістіктері
Әскери атағы - полковник. Діни көзқарасы - ислам. Саяси қайраткер ретіндегі идеалы - Н.Ә. Назарбаев. Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Әлемдік ықпалы бар күшті Орталық Азиялық мемлекет, XXI ғасыр - Қазақстан үшін алтын ғасыр, адамгершілік аймағындағы келешек жаңа өрлеулердің, зиялы зерделілік пен даналықтың орталығы, барлықсалада кемеңгер, текті адамдардыңелі». Хоббиі - балық аулау, белсенді демалыс, футбол, құс- тармен (көгершіндермен) әуестену. Сүйіп оқитын әдебиеті - тарихи және шытырман оқиғалы шығармалар. Үйленген. Жұбайы - Жаңабаева Айгүл Ерғалиқызы. Қыздары - Жаңабай Ақбота ¥лықбекқызы, Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университетінің студенті; Жаңабаева Әйгерім Ұлықбекқызы; ұлдары - Жұмаділ Ақәділ Ұлықбекұлы, Жақсылық Нұрбек Ұлықбекұлы.
Уәли қорымы
Уәли қорымы– Атырау облысының Сайөтпес темир жол станциясынан солтүстік-шығысқа қарай 63 км жерде орналасқан сағанатамдар мен гөрханалар шоғыры. Уәли қорымы 19 – 20 ғасырларда ірге тепкен: ауданы 2,5 га, құрамына 328 ескерткіш кіреді. Кең аумақты қорымның ішіндегі аса сәулетті тұрғызылған озық үлгісінде жақсы сақталған 5 ірі, қирап бұзылған 3 сағанатам, күмбезді 2 гөрхана жатады. Бұлардың ішінен қорымның дәл ортасына орналасқан 207- және 231-нөмірлі сағанатам халық сәулет өнерінің тамаша үлгісі болып табылады. Біріншісін тұрғызған сәулетші Жолыбай Қосымбайұлы. Көне ескерткіштер қорымның оңтүстік-батыс бөлігін қамтыған, олар қойтастар мен дөңгелек, шаршы, төртбұрышты және сопақша келген, көлемдері әр алуан табиғи әктастан қаланған қоршаулардан тұрады. Шығыс жағын сондай-ақ кескіндері антропоморфтық мүсіндерді еске түсіретін, өңделмеген тас пен бунақты тас тақта түріндегі құлпытастары бар қоршаулар алып жатыр. Солардың ішінен цилиндр пішінді бас киімі бар адам бейнесі салынған тас тақта ерекше көзге түседі. Уәли қорымының оңтүстік шетінде бір бөлмелі жер асты мешіті орын тепкен ашық алаңқайлар бар. Олардың құрылымы жерлеу рәсімі мен діни салт-жораларға арналғандығын байқатады.
Дереккөздер
Санат:Әдебиет Санат:Мәдениет Санат:Тұлғалар
Қайнар (Еңбекшіқазақ ауданы)
Қайнар — Алматы облысы Еңбекшіқазақ ауданы, Қырбалтабай ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 235 адам (115 ер адам және 120 әйел адам) болса, 2009 жылы 267 адамды (139 ер адам және 128 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Еңбекшіқазақ ауданы елді мекендері
Шыны талшық
Шыны талшық – балқытылған шыныны созу арқылы алынатын жасанды жіп. Шыны талшықты жасағанда шынымассаны балқытқыш пеште балқытып, балқыманы фильер арқылы өткізеді. Оның диаметрі 3 – 100 мкм, ұзындығы 20 км-ден аса (үздіксіз шыны талшық) немесе диаметрі 0,1 – 20 мкм және ұзындығы 1 – 50 см (штапельді шыны талшық) болады. Сыртқы пішіні жағынан үздіксіз шыны талшық табиғи немесе жасанды жібекке, ал штапельді шыны талшық мақта немесе жүннің қысқа жіптеріне ұқсас болып келеді. Үздіксіз шыны талшық балқытылған шыныны саңылау саны 200 – 2000 болатын фильерлерден өткізіп, созу арқылы алынып, талшық білікке оралады. Талшықтың диаметрі созу жылдамдығы мен фильерлердің диаметріне байланысты. Технологиялық процесс бір немесе екі сатыда жүзеге асады. Бірінші сатыда шыны талшық тікелей шыны балқытатын пештен созылса, ал екінші сатысында шыны сынықтары пайдаланылады. Штапельді шыны талшықты алу кезінде балқыған шыны ағынына бу, ауа немесе ыстық газдар жіберіледі. Шыны талшықтың қасиеттері олардың химиялық құрамымен тығыз байланысты. Олардың химиялық заттар әсеріне тұрақты және ыстыққа төзімді (1000С), диэлектрлік қасиеті жоғары, мех. берік (300 – 500 кгс/мм2), жылу өткізгіштігі төмен. Шыны талшық ширатылған, өрілген жіптер түрінде шығарылады, сондай-ақ шыны пластиктер жасауда нығайтушы материал және электртех. өнеркәсіпте электр оқшаулағыш бұйымдар дайындауда, тағы басқа қолданылады.
Сілтемелер
Қазақ энциклопедиясы, 9т.
Порто-Толле
Порто-Толле (Porto Tolle) — Италиядағы коммуна, Венето әкімшілік аймағына қарасты Ровиго провинциясында орналасқан.
Оса-де-ла-Вега
Оса-де-ла-Вега (Osa de la Vega) — Испаниядағы муниципалитет. Кастилия — Ла-Манча автономды бірлестігіне қарасты Куэнка провинциясының құрамына кіреді.
Порто-Толле
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 10 659 адамды құрайды. Халық тығыздығы 47 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 227 км² шамасында. Пошта индексі — 45018.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Венето елді мекендері
Оса-де-ла-Вега
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 616 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 53,01 км² шамасында.
Вурда-Ель
Вурда-Ель — Ресейдегі өзен. Пермь өлкесі, Киров облысы, Удмуртия Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Оңтүстік Кельтма өзенінің оң жағалауынан 150 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 22 км-ді құрайды.
Оса-де-ла-Вега
Сыртқы сілтемелер
Санат:Куэнка елді мекендері
Вурда-Ель
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кама бастауынан Бондюг ауылындағы су бақылайтын постқа дейін. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Кириченко инелігі
Кириченко инелігі — өте сирек кездесетін түр. Бірлі-жарым данасынан ғана белгілі. Алдыңғы Азия, Ауғанстан және Қазақстанның оңтүстігінде таралған. Әдеттегі реофил. Дернәсілі ағысы қатты тау және жазықтық өзендерінде дамиды. Дернәсілдерінің дамуы екі жылға созылады. Ересектері жаздың ортасында ұшады. Тыңайтқыштарды пайдалану және гидроқұрылыстарды салу кезінде судың табиғи ағысын бұзу, сонымен қатар егістіктердегі суару кезінде судың ластануы түр санына әсерін тигізіп отыр.
Дереккөздер
Санат:Инеліктер
Ольмета-ди-Капокорсо
Коммунаның INSEE коды — 2B187, пошта индексі — 20217.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 135 адамды құрады. Халық тығыздығы — 6,26 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жоғарғы Корсика департаментінің коммуналары