cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Борис Валентинович Битюков
Дереккөздер
Санат:25 сәуірде туғандар Санат:1921 жылы туғандар Санат:Орелде туғандар Санат:15 қаңтарда қайтыс болғандар Санат:2002 жылы қайтыс болғандар Санат:Мәскеуде қайтыс болғандар Санат:Ресей актерлері Санат:КСРО актерлері Санат:Сталиндік сыйлықтың иегерлері Санат:XX ғасыр актерлері Санат:XXI ғасыр актерлері Санат:II дәрежелі Отан соғысы орденінің иегерлері Санат:Ерлігі үшін медалінің иегерлері (КСРО) Санат:1941-1945 жж. Ұлы Отан соғысында Германияны жеңгені үшін медалінің иегерлері Санат:Битюковтар Санат:Киноактерлер театр-студиясы актерлері Санат:Таиров камералық театры тұлғалары Санат:Социалистік реализм Санат:Востряков зиратында жерленгендер
Инжекторлы шiлтер
Инжекторлы шiлтер — инжекция негізінде жүмыс істейтін шілтер. Газбен пісіру, кесу, балқытып қаптастыру процестерінде колданылады.
Дереккөздер
Санат:Техника Санат:Машинажасау
Польверара
Польверара (Polverara) — Италиядағы коммуна, Венето әкімшілік аймағына қарасты Падова провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2620 адамды құрайды. Халық тығыздығы 260 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 9 км² шамасында. Пошта индексі — 35020.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Венето елді мекендері
Татьяна Николаевна Хромова
Татьяна Николаевна Хромова 1980 жылы 26 ақпанда ӨзКСР Ташкент қаласында туған. Орыс. Әкесі - Хромов Николай Васильевич, қырнаушы. Анасы - Галина Борисовна, аспаз.
М. Әуезов атындағы Оңтүстік Қазақстан мемлекеттік университетін бітірген (2004), оқытушы-жаттықтырушы.
Ауыр атлетикадан көп мәрте ҚР чемпионы және рекордшысы;
NGC 2998
NGC 2998 — Жетіқарақшы шоқжұлдызында орналасқан SBc типті галактика.
Татьяна Николаевна Хромова
Дереккөздер
Санат:Алфавит бойынша ауыр атлеттер Санат:Қазақстан ауыр атлеттері Санат:Ауыр атлетикадан Азия чемпиондары Санат:Оңтүстік Қазақстан мемлекеттік университеті түлектері Санат:Ташкентте туғандар Санат:1980 жылы туғандар Санат:26 ақпанда туғандар
NGC 2998
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1788 жылы 15 қаңтарда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 2998 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 28196, UGC 5250, MCG 7-20-51, ZWG 210.36, KUG 0945+443, IRAS09455+4418.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Жетіқарақшы (шоқжұлдыз)
NGC 7497
NGC 7497 — Пегас шоқжұлдызында орналасқан SBc типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1784 жылы 15 қазанда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 7497 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 70569, UGC 12392, MCG 3-59-2, ZWG 454.3, KUG 2306+179, IRAS23065+1754.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Пегас (шоқжұлдыз)
Шотландия округтері
Жергілікті өзін-өзі басқару мақсаты үшін, 1996 жылы Британ Парламентінің шешімімен Шотландия 32 округке бөлінген, сондай-ақ жергілікті кеңестердің жері (council areas) деп аталады. Осы округтердің әрқайсысын тиісті жергілікті Кеңес басқарады.
thumb|left|350px|Шотландияның әкімшілік картасы
Дереккөздер
Санат:Шотландия округтері Санат:Шотландия әкімшілік бөліністері
Купуния Тамара Андреевна
Купуния Тамара Андреевна (08. 09. 1902ж. Хабск ауданы) — колхоз өндірісінің жаңашылы. Еңбек Ері атағын екі рет алған (1948,1951). 1943 жылдан КОКП мүшесі болған. 1930-36ж. қатардағы колхозшы, 1937–1941 ж. звено жетекшісі. 1941 жылдан бригалир. Қазақстанның бригадасы әр гектардан 1948ж.-8924, 1949ж.-9000, 1950ж-9300, 1951ж -10200 кг шай жапырағын жинады. Бригада мемлекетке1965ж-138,4т, 1967ж-150т,1968ж-152т,1969-158т,1970-167т шай тапсырды. Ол 2-7- сайланған Груз. КСР жоғарғы советінің депутаты. Үш Ленин ордені, Еңбек Қызыл Ту, Қазан революциясы орденімен, Бүкіл одақтық халық жетістіктеі көрмесінің үлкен алтын, 5 кіші аотын, күміст.б. медальдарымен марапатталған.
Дереккөздер
Қазақ Совет Энциклопедиясы
Санат:Екі мәрте Социалистік еңбек ерлері Санат:1902 жылы туғандар Санат:1985 жылы қайтыс болғандар
Белокуриха (өзен)
Белокуриха — Ресейдегі өзен. Алтай өлкесі, Алтай Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы КАР/ОБЬ/3634/63 орналасқан. Өзен ұзындығы 31 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Бия және Катунь өзендерінің тоғысқан жерінен Алей өзенін қоспағанда, Барнаул қаласына дейін. Өзен саласы — (Жоғарғы) Обь тармағының Томаға қосылу құйылысына дейінгі су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Жетес би ауылдық округі
Жетес би ауылдық округі – Қызылорда облысы Арал ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Райым, Ескіұра ауылдары кіреді. Орталығы – Райым ауылы. Округ құрамында болған Водокачка ауылы 2018 жылы таратылған.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 541 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Арал ауданы ауылдық округтері
Дедуша
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Еділ Жоғарғы Еділ бейшлотынан Зубцов қаласына дейін, Вазуза өзенін қоспағанда бастауынан Зубцов су торабына дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасына дейінгі (Жоғарғы) Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Эми Лу Адамс
Эми Лу Адамс - 1974 жылы 20 тамызда Италия, иченцада дүниеге келді. Американдық әртіс және әнші, 5 рет «Оскар» премиясына номинацияланды және екі дүркін «Золотой глобус» премиясының иегері, олар оның «Афера по-американски» (2013) және  «Большие глаза» (2014) фильмдері үшін болды.
Қорықтық
Қорықтық – шопандар тағамы. Шілденің аптабында мал жайып, далада жүрген шопан түскі асқа осы Қорықтықты қорек еткен. Ол үшін күн төбеге көтеріліп, әбден шыжыған шақта 3 – 4 саулықты (немесе ешкіні) көнекке сауып алады. Содан соң іріктелген ыстық малта тастарды жуып, көнектегі сүтке салады. Қатты қызған тастар сүтті лезде қайнатады. Тастарды алып тастап, уыздай тәтті, қоймалжың сүтті қанжылым күйінде ішеді. Қоректік сапасы жоғары Қорықтық кешке дейін қарын ашырмайды.
Пайдаланған әдебиетттер
Санат:Тағамдар
Волькерсберг
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 6633 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 45.76 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — PL, ресми идентификациялық коды — 3 19 47.
2005 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Херберт Хохолька саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Аустрия елді мекендері
Волькерсберг
Компьютерлік ғылымдардағы дискретті математика
Компьютерлік ғылымдардағы дискретті математика — 2010 жылы Алматы қаласы «Қазақ-Британ техникалық университеті» баспасында басылып шыққан кітап. Кітап авторы/құрастырушысы — С. Б. Беркімбаева. Беттер саны — 80.
Қазақстан Республикасының Ұлттық мемлекеттік кітап палатасынан тіркелу кезінде берілген ISBN нөмірі — 978-601-266-060-9.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Қазақша кітаптар Санат:2010 жылы шыққан кітаптар Санат:Қазақ-Британ техникалық университеті баспасының кітаптары
Куфтин Борис Алексеевич
Куфтин Борис Алексеевич(21.1.1892-2.8.1953)- совет археологы және этнографы. Груз КСР-і ҒА академигі (1946 жылдан). 1919 жылдан Мәскеу университетінің оқытушысы. 1933 жылдан өмірінң соңғы күніне дейін Грузияның музейінде қызмет атқарды. Оның алғашқы еңбектері Мәскеу төңірегін, Сібір мен Қырымды мекенгдеген КСРО халықтарының шығу тегін зерттеуге арналды. 1933 жылдан бастап грузияның археолог экспедициясының жұмысына қатысты. Ежелгі Орта Азия мәдениеті туралы құнды деректер жинады. Оның қазақ халқының мәдениеті мен әдет-ғұрпына байланысты жазған еңбегі 1926ж. жарық көрді.
Дереккөздер
Қазақ Совет Энциклопедиясы
Депрессия қисығы
Депрессия қисығы (depressio — тереңдету, төмендету) — жер асты суларының деңгейін күрт төмендеткенде қалыптасатын депрессиялық бетті тік жазықтықпен ағын бағыты бойынша ойша қиып өткенде шығатын қисық сызық.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Су шаруашылығы
Цецивиль
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1569 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 5.4 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 628, пошта индексі — 3532.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Берн елді мекендері
Римбах
Римбах (Rimbach) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Жоғарғы Пфальц әкімшілік округіне бағынады. Кам ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 1982 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 24,69 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 3 72 151. Муниципалитеттің басшысы — Тео Амбергер.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
Ле-Пети-Фужере
Ле-Пети-Фужере (Le Petit-Fougeray) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Иль және Вилен департаментінде орналасқан. Редон округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 8,95 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 35218, пошта индексі — 35320.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 843 адамды құрады. Халық тығыздығы — 94,19 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Иль және Вилен департаментінің коммуналары
Альбуньян
Альбуньян (Albuñán) — Испаниядағы муниципалитет. Андалусия автономды бірлестігіне қарасты Гранада провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Гвадикс ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 429 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 8,53 км² шамасында. Провинцияның әкімшілік орталығына дейінгі қашықтығы — 9 км.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гранада елді мекендері
Менка (Жижала тармағы)
Менка — Ресейдегі өзен. Калужа облысы, Смоленск облысы, Мәскеу облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Жижала өзенінің оң жағалауынан 48 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ока су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Угра өзені бастауынан сағасына дейін. Өзен саласы — Мокшыге қосылу құйылысына дейінгі Ока тармағының су алаптары, өзен алабы — Ока.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Калуга облысы өзендері Санат:Смоленск облысы өзендері Санат:Мәскеу облысы өзендері
Винтерсдорф (Мойзельвиц)
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 2893 адамды құрайды (2006). Алып жатқан жер аумағы 30,87 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 16 0 77 053. Муниципалитеттің басшысы — Томас Райман .
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тюрингия елді мекендері
Пенажойя
Пенажойя (Penajóia) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Визеу округінің құрамына кіреді. Ламегу муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Доуру экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 250 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 10,33 км² шамасында. Халық тығыздығы — 121 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Траз-уж-Монтиш және Алту-Дору провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Визеу округінің елді мекендері
Гуарани-дас-Мисойнс
Гуарани-дас-Мисойнс (Guarani das Missões) — Бразилиядағы муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатында орналасқан. Солтүстік-батыс Риу-Гранди-ду-Сул мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Серру-Ларгу экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 8 515 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 290,495 км² шамасында. Халық тығыздығы — 29,3 адам/км².
Тарихы
Қала 1959 жылы құрылған.
Санат:Риу-Гранди-ду-Сул елді мекендері
Каннелле
Каннелле (Cannelle) — Франциядағы коммуна. Корсика аймағына қарасты Оңтүстік Корсика департаментінде орналасқан. Аяччо округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 3,41 км² шамасында.
Совья-сюр-Виж
Коммунаның INSEE коды — 87190, пошта индексі — 87400.
Каннелле
Коммунаның INSEE коды — 2A060, пошта индексі — 20151.
Совья-сюр-Виж
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 929 адамды құрады. Халық тығыздығы — 30,11 адам/км².
Каннелле
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 48 адамды құрады. Халық тығыздығы — 14,08 адам/км².
Совья-сюр-Виж
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жоғарғы Вьенна департаментінің коммуналары
Каннелле
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Оңтүстік Корсика департаментінің коммуналары
Эфиоп тілі
thumb|130px|right| Гәэз алфавитінде жазылған мәтіннен үзінді Эфиоп тілі (өздерінше атауы – гыз, дәстүрлі атауы – гәэз) – өлі тіл. Қазіргі тигре мен тиграй (тигранья) тілдерімен қатар, семит-хамит тілдері шоғыры эфиоп тармағының оңтүстік-батыс семит тілдеріне жатады. Бұл тіл б.з.б. 5 ғасырда Эфиопияға оңтүстік Арабиядан қоныс аударған көшпелі халықтар арқылы тараған. 4 ғасырдан оңтүстік араб консонативті жазуы негізінде буын алфавиті қалыптасып, 4 – 7 ғасырларда Аксум империясының және кейінгі эфиоп мемлекеттерінің мемлекеттік тілі қызметін атқарған. 9 ғасырдан өзімен туыстас амхар тілі ығыстыра бастағанымен, Эфиоп тілі 13 – 20 ғасырларда шіркеу тілі ретінде христиан дінінің монофистік шіркеуінде қолданылып келді. Аксум дәуіріндегі Эфиоп тілінің ескерткіші белгілі бір тарихи оқиғаға байланысты қойылған ескерткіш екені плитадағы жазбалардан белгілі. Әдеби тіл ретінде Эфиоп тілі 20 ғасырдың басына дейін сақталып келді. Бұл тіл Эфиопиядағы басқа тілдердің сөздік құрамын кітаби лексикамен, терминологиямен толықтыруда игі әсерін тигізді.
IC 3513
IC 3513 — Вероника шашы шоқжұлдызында орналасқан * (жұлдыз) типті жұлдыз.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
IC 3513 Санат:Вероника шашы (шоқжұлдыз)
Евгений Владимирович Яблонский
Евгений Владимирович Яблонский (белор. Яўген Уладзіміравіч Яблонскi; 10 мамыр 1995, Червень, Минск облысы) — беларусь футболшысы, Беларусь Ұлттық футбол құрамасы мен БАТЭ клубының жартылай қорғаушысы.
Карьерасы
БАТЭ клубының түлегі. Клубтағы тұңғыш ресми ойынын 2014 жылы 29 шілдеде "Белшинаға" қарсы өткізді. Ойынның 12-минутында Александр Володькаға нәтижелі пас шығарды. Сол жылы 30 қыркүйекте "Атлетик Бильбаоға" қарсы УЕФА Чемпиондар лигасындағы дебютін өткізді.
2019 жылы 6 қыркүекте ЕУРО-2020 іріктеуінде Эстонияға қарсы ойында тұңғыш рет Ұлттық құрама сапында алаңға шықты.
Сілтемелер
Санат:Беларусь футболшылары Санат:Беларусь Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:БАТЭ ФК ойыншылары
1611 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:1611 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:1611 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Аран (Франция)
Аран (Aren) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Атлантикалық Пиреней департаментінде орналасқан. Олорон-Сент-Мари округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 7,39 км² шамасында.
Файлдық құрылғы
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Аран (Франция)
Коммунаның INSEE коды — 64039, пошта индексі — 64400.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 207 адамды құрады. Халық тығыздығы — 28,01 адам/км².
Кюй Цезарь Антонович
Кюй Цезарь Антонович(18.1.1835, Вильнюс-,-26.3.1918, Петроград)- орыс композиторы, музыканың сыншысы, инженер-генерал. 1849ж. С. Монюшкодан музыка теориясы бойынша сабақ алды.1856 жылы М.А. Балакиревпен танысты. 1857 дылы Петербургтегі Инженерлік академияны бітірісімен, сол әскери академияда сабақ берді (1878 жылдан профессор болды). Ол фортепьянолық миниатюралар, романстар (250-дей), 4 сюита,скрипка,хрға арналған шығармалар және 14 опера жазды. Опералары: " Вильям Ратклиф" (1869ж. қойылды), "Анджело" (1876 жылы қойылды), т.б. Ол- орыс балалар операсының алғашқы үлгілерін жасаушылардың бірі. Музыка сыншысы ретінде "Санк-Петербургские ведомости" т.б. газет, журналда сын мақалар бастырып тұрды.
Аран (Франция)
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Кюй Цезарь Антонович
Дереккөздер
Қазақ Совет Энциклопедиясы
Гшнайдт
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 394 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 29.82 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — GU, ресми идентификациялық коды — 6 06 16.
2005 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Макс Хёфер саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Штирия елді мекендері
Божидар
Божидар (шын есімі — Богдан Петрович Гордеев 1894-1914) – орыс ақыны.
Өмірі
Богдан Гордеевтің әкесі профессор, анасы мектеп оқытушысы болған. 1913 жылы гимназияны алтын медальмен бітірген. Божидар - ақынның лақабы болып есептелген.
Қызметі
1914 жылдың наурыз айында «Лирень» баспасының (Николай Асеев және Григорий Петниковпен бірге) негізін қалаған. Осы жылы Божидардың жалғыз «Бубен» атты өлеңдер жинағы жарық көреді.
Өлімі
1914 жылы түнгі уақыта Харьков маңындағы Бабки ауылындағы орман ішінде асылып қайтыс болған. Өзіне қол жұмсауы Бірінші дүниежүзілік соғысқа байланысты деп есептелінеді. 1916 жылы өлімінен соң толықтырылған «Бубнаның» екінші басылымы жарық көреді.
Дереккөздер
Санат:Орыс жазушылары Санат:Орыс ақындары
Бюсвиллер
Коммунаның INSEE коды — 67068, пошта индексі — 67350.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 189 адамды құрады. Халық тығыздығы — 82,17 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Рейн департаментінің коммуналары
Самық
Самық — Абай облысы Көкпекті ауданы, Тассай ауылдық округі құрамында болған ауыл, 2009 жылы таратылған.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Көкпекті ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 50 км-дей жерде.
Халқы
Тұрғыны 25 адам (2009).
Санат:Көкпекті ауданының таратылған елді мекендері
Кіші Бикмет
Кіші Бикмет — Башқұртстанның Туймазин ауданындағы ауыл, Татар-Улкан ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 19 адамды құрады. Пошта индексі — 452772, ОКАТО коды — 80251865008.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Сицилия әмірлігі
Сицилия әмірлігі (إمارة صقلية) — Сицилия аралында 965 жылдан бастап 1072 жылға дейін өмір сүрген мұсылман мемлекеті.
Тағы қараңыз
Санат:Сицилия тарихы Санат:Тарихи әмірліктер
Саиднасыр Мирджалилов
Биография
Түркістандағы бірінші джадидтік мектептің негізін қалағандардың бірі. 1914 жылы Түркістанда жібек матасының зауытын салған.
1917 жылдан бастап ол бизнеске қызыға бастады да, Ташкентке көшіп барды. Саиднасыр ақпан көтерілісінен кейін, Шура-и-Исламның мүшесіне айналды. 1917 жылдың қарашасынан ол Түркістанның автономиясының мүшесі болды.
1918 жылы ол автономия жойылғаннан кейін ол кетуге мәжбүр болды. Ол Самарада, Тифлисте, Түркияда болды.
1921 жылы Отанына қайтып келді де, "Түркістан" деген сауда-индустриялық кәсіпорын ашты. Содан жиналған қаражатқа ол "Кумак" (көмек) деген ұйым ашады. Онда Германиядағы Түркістаннан келген дарынды балаларды оқытады.
1925 жылдан бастап Саиднасырды біпнеше рет тұтқындады. Ол Соловец аралдарындағы лагерьде 3 жыл болды. 1937 жылдың 9 қазанында ол 3-інші рет тұтқындалып, атылды.
Саиднасыр Мирджалиловтың 5 қызы болған. Олардың бірі — Зарифа Саиднасырова Өзбекстандағы ғылымның еңбексіңірген қайраткері атанды.
Флер (Орн)
Флер (Flers) — Франциядағы коммуна. Төменгі Нормандия аймағына қарасты Орн департаментінде орналасқан. Аржантан округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 21,15 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 61169, пошта индексі — 61100.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 15592 адамды құрады. Халық тығыздығы — 737,21 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Орн департаментінің коммуналары
Арон Махуұлы Өтеуов
Өтеуов Арон Махуұлы (1924 ж. т., Ресей, Астрахан облысы, Володар ауданы, Долгино селосы) – соғыс ардагері, қызметкер. 1941 ж. Гурьев (қазіргі Атырау) облысы Бақсай ауданында мұғалім болды. 1942 – 45 ж. Ұлы Отан соғысына қатысқан. 1945 – 53 ж. мектеп директоры, оқу бөлімінің меңгерушісі. 1953 – 61 ж. Маңғыстау аудандық атқару комитеті төрағасының орынбасары, 1961 – 83 ж. Маңғыстау, Ембі, Теңіз аудандық комитетінің 1-хатшысы қызметтерін атқарды. 2-дәрежелі Отан соғысы, Еңбек Қызыл Ту, «Халықтар достығы», «Құрмет белгісі» ордендерінің, бірнеше медальдардың иегері.
Дереккөздер
Санат:1924 жылы туғандар Санат:Маңғыстау облысы тұлғалары
Қалыңтерек
Қалыңтерек – Ырғыз алабындағы көл.
Географиялық орны
Ақтөбе облысы Шалқар ауданында орналасқан. Шоқысу өзені сағасының оңтүстік-шығысында 8 км жерде.
Гидрографикасы
Аумағы 13,7 км2, су жиналатын алабы 200 км2. Жағасы жайпақ, суы ащы.
Санат:Шалқар ауданы көлдері Санат:Ырғыз су алабы
Тікелей бақылау желісі
Тікелей бақылау желісі — алаптағы бақылау ұңғымаларының жинағы, су өлшегіш бекеттер мен теңдестік жасайтын алаңдар. Осы арқылы жер құрғатқыш алаптардағы және төңіректегі жер асты суларының деңгейі де бақыланады.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Су шаруашылығы
Тэтониа (Айдахо)
Тэтониа (Tetonia) — Айдахо штатының Титон округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 1.3 км². FIPS коды — 16-80470.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 247 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Айдахо қалалары Санат:Титон округы (Айдахо)
Иккол
Иккол — Ресейдегі өзен. Алтай Республикасы, Алтай өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Куба өзенінің оң жағалауынан 24 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Катунь. Өзен саласы — Бия және Катунь, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Тәрбие
thumb|250px|Тәрбиеші және тәрбиеленушілер Тәрбие, тәлім-тәрбие – жеке тұлғаның адамдық бейнесін, ұнамды мінез-құлқын қалыптастырып, өмірге бейімдеу мақсатында жүргізілетін жүйелі процесс.
Бесік тәрбиесі, балдырған тәрбиесі, өрен тәрбиесі, жасөспірім тәрбиесі, жастар тәрбиесі бір-бірімен жалғасып, өз ерекшеліктерімен жүзеге асырылады. Тәрбиенің мақсаты адам бойында ізгілік, инабаттылық қасиеттерін және тіршілікке қажетті дағдылар қалыптастыру болып табылады.
Қоғамдық тәрбие
Қоғамдық тәрбие - тарихи аренада адамдар қоғамының пайда болуымен бірге туды. Қоғамдық тәрбиенің мақсаты, мазмұны, құралы мен әдістері қоғамдық қатынастардың қарқынымен, қандай қоғамдық-экономикалық формацияның шарттарында іске асатынымен анықталады.
Дереккөздер
Санат:Педагогика Санат:Этология
Паратетис мегакөлі
thumb|right|200px|палеогеографиялық құрастырылған Миоцен кезеңіндегі Паратетистің соңғы жағдайы thumb|right|200px|[[Рюпель кезеңіндегі Тетис мұхитының палеогеографиясы (33.9–28.4 млн жыл бұрын). Қара сызықтар қазіргі жағалау сызықтарын көрсетеді. ]] thumb|right|200px| thumb|right|200px| thumb|right|200px|Паратетис өңірі, 17-13 млн жб. Паратетис мегакөлі (Paratethys megalake, кейде Паратетис мұхиты, кейде Паратетис теңізі, немесе жай Паратетис) — жер қыртысындағы тектоникалық кесектер жылжуына негізделіп, түрлі Геологиялық кезеңдердегі қазындыларға жүргізген анализге сүйеніп болжанған, шамамен 34 млн жыл бұрын қалыптасқан, алғашында Альпі тауының солтүстігіндегі Орталық Еуропадан Арал теңізіне дейінгі аймақты қамтыған мұхит болып, ол ауқымды кезінде "Алтайдан Парижге дейін" жайылып жатқан. Яғни Алтай тауларын бұл мұхиттың батыс жағалауы шайып жатса, келесі бір шеті қиырдағы Париж ойпатын жайлап, Атлант мұхитына сұғынып жатқан делінеді. Ал, 12 млн жыл бұрын бұл мұхит тарылып, Қазақстаның батыс бөлігін, негізінен Арал теңізінің, Каспий теңізінің және Қара теңіздің айналасын қамтыған, сонау Аустрияға дейін созылып жатқан әлемдегі ең үлкен таяз көлге айналған.
Паратетистің тегі қандай мұхит - мегакөл болғанын әркім әртүрлі елестетеді, оны нобайлап сызған карталар да әртүрлі. Дегенмен ортақтығы оның аталған аймаққа жайласқаны.
Бұл мұхит алғашында Кейінгі Юра кезеңінің Оксфордтық сатысында Орталық Атлант мұхитының кеңеюі ретінде қалыптасып, шамамен 34 млн жыл бұрын Олигоцен кезеңінде Атлант мұхитынан бөлініп, дербес мұхитқа айналған.
Паратетис мұхиты оңтүстігіндегі Тетис мұхитымен Альпі таулары, Карпат таулары, Динарид, Тавр таулары және Эльбурс таулары арқылы бөлектенген. Паратетис өз тарихында бұл мұхит Тетис мұхитының кейінгі мұрагерлерімен, Жерорта теңізімен, және Үнді мұхитымен қайта байланыса бастайды.
Миоцен кезеңінің кейінгі мезгілі басталғанда, (12 млн жыл бұрын) тектоникалық тұзаққа түскен аталған мұхит шығыс Альпіден қазіргі Қазақстанға дейін жылжып, алып мегакөлге айналады.
Плиоцен кезеңінен бастап (5 млн жыл бұрын) Паратетис біртіндеп таяздай бастайды. Бүгінгі Қара теңіз, Каспий теңізі, Арал теңізі, Урмия көлі, Намак көлі және басқалары сол Паратетис мегакөлінің қалдықтары.
Қоңыржай белдеудегі Таяз теңіз-көл болғандықтан бұл өңірде су өсімдіктері жайқалып өсіп, түрлі хайуанаттар, әсіресе ірі балықтар қаптаған көрінеді. Қазір де осы өңірлердегі таулардан түрлі балықтардың, көл жануарларының қалдықтары табылды, әсіресе осы аумақтардан табылған көне дельфиндердің, теңіз тасбақаларының және тіпті сармат китінің қалдықтары да ғалымдарды бұл жорамалдың растығына толық сендіріп отыр.
Аталуы және зерттелуі
Паратетис шөгінді қабаттарын басқа мұхиттармен, немесе теңіздермен байланыстыру қиын, өйткені кейде Паратетис олардан мүлде бөлек ерекшелікке ие. Паратетис стратиграфтарының өзіндік стратиграфиялық кезеңдері бар, олар әлі күнге дейін ICS ресми геологиялық уақыт шкаласына балама ретінде қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Теңіз тарихы Санат:Қазақстанның геологиялық кезеңдері Санат:Геоботаника Санат:Мегакөлдер
Сарпай сыйлау салты
Қазақтың өзі қонағын ерекше сыйлап, оны төріне оздырып отырған. Былайша айтқанда, «Қонақ келсе – құт келедіге» балаған ғой. Қонақ күтудің осылайша өзіндік дәстүрі қалыптасқан. Ең сыйлы да құрметті қонағы - құдасына киімнен тарту еткен. Оны қазақ арасында киіт деп аталған. Ол негізінен құдалық кезінде екі жақтың бір-біріне киім түрінде берілетін болған. Алайда күнделікті тұрмыста ішінара жүзеге асқанымен, бүгінде атауы анағұрлым ұмытылыңқыраған көне бір дәстүр бар. Бұл тарапта ол нендей дәстүр, қандай атау деп жатқан боларсыз?!..
Расында, кәдімгі киіттен сәл-пәл ғана айырмы бөлек, тек ол құдалық кезінде емес, басқа уақыттардың барлығында сыйға тартылатын бағалы шапан немесе ол сарпай деп аталады. Ел арасында сарпай шапан деген атауы да жоқ емес. Қазақ шапан кигізуді сарпай жапты деген. Сарпай атауы көбінде еліміздің оңтүстік өңірінде немесе Түркіменстан қазақтарының тілінде сақталған болатын.
Сарпай ертеде едәуір ұзын, мол пішілген бағалы, әрі сәнді киімнің атауы болған. Өз кезегінде сарпайды қарақалпақ пен қырғыз еркектері де киген. Түркі халықтарына сарпай атауы сірә, парсы тілінен енген тәрізді. Яғни, парсы тіліндегі сәрапа «бастан-аяқ», «тұтас» деген ұғымда қолданылады. Олай болса, сарпай о баста-ақ ұзын және мол пішіліп тігілген сәнді киім, «бастан-аяқ денені түгел жауып тұратын шапан» дегенді білдірді. Осы тұрғыдан келгенде, сарпайды бүгінгі қазақтың да кеңінен пайдаланып, өзінің құдасына және құрметті кісісіне сыйлай беруін бек құптар ек. Оның үстіне, бір-бірімізге сарпайды тарту арқылы ұмытқыраған сол дәстүрмізді қайта тірілтіп, оны барынша дәріптеуге зор мүмкіндік болары сөзсіз.
Дереккөздер
Санат:Салт-дәстүр
Жерсағыз
thumb|right|190px|Жерсағыз Жерсағыз, құмсағыз (Chondrilla) – астралылар тұқымдасына жататын көп жылдық, кейде екі жылдық шөптесін өсімдік. Қазақстанда шөл-шөлейтті, құмды жерлер мен жазық далаларда өсетін 16 түрі бар, соның ішінде ірі жерсағыз (Ch. mасra), мойынқұм жерсағызы (Ch. mujunkumensіs), Боссэ жерсағызы (Ch. bosseana) — Балқаш — Алакөл ойысының, Мойынқұм, Бетпақдаланың сирек кездесетін өсімдіктері. Көп тараған түрлері: қысқатұмсықты жерсағыз (Ch. brevіrostrіs) және ақ түкті жерсағыз (Ch. canescens). Биіктігі 30 — 100 (150) см-дей. Бұтақты сабағын түк басқан. Жебе тәрізді сүйір жапырақтары кезек орналасады. Сары түсті, қос жынысты гүлдері себет гүлшоғырына топталған. Тұқымынан көбейеді. Маусым — қыркүйекте гүлдеп, қазан айында жемісі піседі. Тұқымы — ұзынша жолақты дән, оның ұшында қалың түкті айдарлары болады. Жерсағыздың тамыры мен сабағында ақ сүті болады, одан кепкеннен кейін сағыз алынады. Жерсағыз — каучук алатын өсімдіктер. Оның — Кузнецов жерсағызы (Ch. kusnezovіі) деген түрі, қорғауға алынып, Қазақстанның “Қызыл кітабына” енгізілген.
Жер сағыз торғай өлкесінде де өседі. оны ол жақтың қазақтары құмсағыз деп атайды.
Дереккөздер
Санат:Күрделігүлділер Санат:Қазақстанның Қызыл кітабына енген өсімдіктер
NGC 7501
NGC 7501 — Балықтар шоқжұлдызында орналасқан E1 типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Балықтар (шоқжұлдыз)
Файрвю (Орегон)
Файрвю (Fairview) — Орегон штатының Малтнома округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 9 176 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 9.27 км² шамасында. FIPS коды — 41-24250.
Тарихы
1806 жылы Льюис және Клэрк экспедициясы бұл аймаққа келген кезде, қаланың болашақ ауданында Чинук үндістердің Малтнома тайпасы өмір сүрген. 1840-50 жж. қазіргі Шығыс Малтнома округінің территориясында бір топ ақ нәсілді адамдар келіп қоныстанған. Бұл аймақта олар үй жануарларды бағумен және бидай өсірумен айналысқан. 1890 жылы қалаға баратын темір жол салынған.
Географиясы
АҚШ санақ бюросы бойынша қаланың жалпы аумағы 9.27 км² ,соның ішінде 8.00 км² жер және 1.27 км²  су аумағы.
Басшылық
Фэрвью Траутдейл,Вуд-Виллидж және Грэшем қалаларымен Нөмір 49-шы Аудандық округ ішіне кіреді. Бұл округ 2010 жылдан бастап Республикандық партиясымен көрсетілген.Бұдан басқа Фэрвью Нөмір 25-ші Сенат округіне кіреді. Бұл округ 2010 жылдан бастап Лори Моннес Андерсонмен көрсетілген.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Орегон қалалары
Понсо
Понсо (Ponso) — Италиядағы коммуна, Венето әкімшілік аймағына қарасты Падова провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2365 адамды құрайды. Халық тығыздығы 237 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 10 км² шамасында. Пошта индексі — 35040.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Венето елді мекендері
Патрик Гэйлен Демпси
Патрик Гэйлен Демпси  - (Patrick Galen Dempsey; 13 қаңтарда 1966, Льюистон, штат Мэн, АҚШ)- американдық актер және автогонщик. Өзінің ABC телеарнасындағы «Анатомия страсти» телесериалындағы Дерек Шепард рөлімен танымал. Ол жас кезін Булкфилдте өткізді. 1981》жылы ол Torch Song Trilogy көрінісінде рөл алды. Ол түрлі комедияларды түсті. Мысалы, «Любовь нельзя купить», «Некоторые девчонки», «Герой-любовник» және «Счастливы вместе».
Жамбыл Жабайұлы
Жамбыл Жабайұлы (28 ақпан 1846, Жамбыл тауы-22 маусым 1945, Алматы) – қазақ халық поэзиясының әйгілі тұлғасы, ХХ ғасырдың Гомері, өлең сөздің дүлдүлі, жырау, жыршы.
Өмірбаяны
Туған жері – Жамбыл облысындағы Жамбыл тауының етегі. Топырақ бұйырған жері – қазіргі Алматы облысы, Жамбыл ауданы, Жамбыл ауылы. Шыққан тегі – Ұлы жүз Шапырашты тайпасының ішіндегі Екей руы.
Жамбылдың ақын-жырау ретінде қалыптаса бастаған кезі Ресей отаршылдары – бір жағынан, Қоқан хандығы – екінші жағынан, жергілікті жандайшаптар- үшінші жағынан қазақ халқын әлеуметтік саяси қыспаққа алған шақ еді. Жаны сергек, санасы өрелі Жамбыл өзінің «Шағым», «Жылқышы», «Шәбденге», «Сәт сайланарда», «Өстепкеде», «Патша әмірі тарылды», «Зілді бұйрық» сияқты өлеңдерінде елдің әлеуметтік саяси өмірін ақындық шыншылдықпен азаматтық жауапкершілікпен бедерлейді. Жамбыл Қазан төңкерісінен кейінгі елдің саяси-әлеуметтік өміріндегі тарихи өзгерістерге үлкен үмітпен ден қояды. Оның «Туған елім» атты толғауы 1936 жылы жарық көріп, онан соң орыс тіліне аударылған нұсқасы «Правда» газетінде жарияланып, қарт ақынның даңқы бүкіл әлемге жайылды. Халқына қадірі артып, даңқы өрлеген Жамбыл, шабыт тұғырына қонған Алатаудың ақ иық қыранындай, жыр нөсерін селдетеді. Оның 1936-1945 жылдар аралығында шығарған жырлары 13 мың тармақтан асады екен. Ол ел өміріндегі табыс пен жаңғыруларды, жеңіс пен ерлік істерді ерекше шабытпен жырлайды. Шағын жыр-толғаулар ғана емес, оның қарт көкірегінен «Өтеген батыр», «Сұраншы батыр» сияқты эпикалық туындылар қайта жаңғырып ақтарылады.
Жамбыл - әрі эпик, әрі айтыс ақыны; абыз жырау әрі жауынгер жыршы. Ол шын мағынасындағы биік парасатты өнерпаз, азаматтық саяси поэзияны қалыптастырушы. Жамбылдың ұлылығы оның тек ақындық шеберлігімен ғана емес, сонымен бірге халық поэзиясының бұтақ жайған жаңа бір бәйтерегі болуымен, басқаша айтқанда, халық ақындарының жасампаздық рухтағы жаңа ұлы көшін бастаған даралығымен де өлшенеді. Оның сөздері ұранға айналып, өзі халық поэзиясының атасы аталды. Ол жыраулардың байтақ эпикалық дәстүрін, қазақ сөз өнеріндегі ғажайып импровизациялық үрдісті бүтіндей жаңа арнаға бұрып, оған жаңа мазмұн дарытты. Жамбыл – ізгілік жолындағы азатшыл азаматты нәсіліне, ұлтына бөлмеген шын мәніндегі интернационалист ақын. «Жамбыл жырлары теңіз түбінде шашылып жатқан маржан секілді. Оны жинап алып халқының қолына беру – біздің әрқайсымыздың азаматтық борышымыз» - деген еді Сәкен Сейфуллин. Жамбыл - жырдың толассыз бұлағы, өшпес өнегесі, тозбайтын асылы. Ол жасампаз ұрпақпен сырласындай, қимасындай мәңгі бірге жасай береді.
Жамбылдың қанатты шабытпен дүниеге келген шығармалары әлемнің ондаған тіліне аударылып дүние жүзіне тарады. Жамбыл көзінің тірісінде ақ КСРО Мемлекеттік сыйлығының лауреаты атағын алып, өзінің де, халқының да даңқын дүйім дүниеге паш етті. Жамбыл бейнесі қазақ өнерінің барлық түрінде, барша жанрында шабытпен бедерленіп, ұлттың рухы биік ұлы тұлғасы екенін әйгіледі.
1945 жылы 22 маусымда Жамбыл дүние салды.
1946 жылы ақпанда Қазақстан жұртшылығы даңқты ақынның жүз жылдығын салтанатпен атап өтті. Мерейтойына қарай ақынның таңдамалы шығармаларының академиялык жинағы орыс және қазақ тілінде басылып шықты.
Дара тұлға
Жамбыл Жабаев – ұлы ақын, жырау, жыршы. Ұлы жүз құрамындағы шапырашты тайпасының екей руынан шыққан. Қазіргі Жамбыл облысы Жамбыл тауының етегінде 1846 ж. 28 ақпанда Жапа деген елге қадірлі адамның отбасында дүниеге келген. Жасынан өлең-жырға қанып өсіп, Сүйінбай Аронұлы сияқты жыр даңғылынан тәлім-тәрбие алды. Сонымен бірге Жамбыл туысқан қырғыз елінің де сөз өнерін жетік біліп, Тоқтоғұл, Мұраталы, Әлімқұл, Балық, Тыныбек, Қатаған сияқты дүлдүлдермен өнер сайысына түскен. Жүз жыл өмірінің сексен бесін өлең-жырмен өткізген. Жамбылдың шығармашылық өмірі 19-ғасырдың 70-жылдарынан басталған. Бұл – қазақ халқы үшін өте ауыр кезең еді. Осы жылдары Ресей империясы бүкіл қазақ елін түгел отарлап алған болатын. Соның салдарынан жерден, малдан айырылған жұрттың тұрмысы жүдеп, күйзеліске ұшырады. Ол аз болғандай, 20-ғасырдың 20-жылдарында ақ пен қызылдың соғысы, кәмпескелеу мен ұжымдастыру сияқты оқиғалар халықтың тағдырына теріс әсерін тигізді, қарапайым адамдардың да, зиялылардың да психологиясын өзгертті. Осындай жағдайдың куәгері болған Жамбыл шындықты айтып, замана болмысын жасырмай суреттеді, өзінің өкініші мен күйінішін ащы дауыспен жырлады, күйініп те, қиналып та сөйледі. Жамбылды нағыз ақын ретінде байтақ елге танытқан өнері – оның айтыстары. Бұл айтыстарында қыз бен жігіттің қайым айтысы да, түре айтыс та, сүре айтыс та бар. Осының қай-қайсысында да Жамбыл өзінің нағыз майталман, кестелі сөздің шебері, әрі ұшқыр ойлы, тапқыр шешен екенін көрсетеді.
1916 жылғы ұлт-азаттық қозғалысына Жамбыл ақын белсене қатынасты. Патша жарлығына қарсы көтерілген халық бұқарасының қалың ортасында жүрді. Өзінің жалынды үндеу жырларын сол қозғалысқа арнап шығарды. Кеңес дәуірі жылдарында Жамбыл қоғам өмірі мен ел мүддесін жырлады. Ол байырғы ұлы жыраулардың дәстүрін қайта түлетіп, біздің дәуірімізге жаңа сапада, соны мазмұнмен байытып жеткізді. Мемлекет басшылары мен партия көсемдеріне қарата айтқан жырларында жалпы мемлекеттік мәселелерді көтерді. 2-дүниежүзілік соғыс тұсында бүкіл Кеңес Одағында Жамбылдан дәрежесі, мәртебесі биік ақын болған жоқ. Жамбыл есімінің әлемнің шартарабына танылған тұсы да осы кезең еді. Ақын жырлары майдандағы әр ұлттан құралған жауынгерлердің бәрінің де жүрегіне жетіп, жігерін қайрады. 1945 жылдың 22 маусымында Жамбыл жүзге қараған шағында Алматы қаласында қайтыс болды. Жамбыл – жыршылық өнердің де асқан шебері. Оның үздік шығармалары қырықтан астам шет елдер тілдеріне аударылды. Ромен Роллан, Мартин Андерсен Нексе, Катарина Сусанна Причард сияқты атақты суреткерлер Жамбыл поэзиясына өте жоғары баға берді. Жамбыл туралы жүздеген өлең-жырлар жазылды. 20-ғасырдағы халық ақындарына Жамбылдың әсері өте зор болды. Бұл қатарда Кенен Әзірбаев, Үмбетәлі Кәрібаев, Нартай Бекежанов, Доскей Әлімбаев, т.б. белгілі суырып-салма ақындар бар. Қазақтың ұлттық мәдениеті мен әдебиетіне сіңірген еңбегі үшін Жамбыл Ленин, Еңбек Қызыл Ту, “Құрмет белгісі” ордендерімен марапатталды. 1941 ж. Сталиндік сыйлықтың лауреаты атанды. Жамбылдың есімі Қазақстанның бір облысына, бірнеше ауданға, бірқатар елді мекендерге, мекемелер мен оқу орындарына, өнер ордаларына берілді. Қазақ халқы Жамбылдың 100 жылдық, 125 жылдық, 150 жылдық тойларын халықаралық деңгейде салтанатты түрде атап өтті.
Дереккөздер
Санат:28 ақпанда туғандар Санат:Жамбыл облысында туғандар Санат:22 маусымда қайтыс болғандар Санат:Алматыда қайтыс болғандар Санат:Жамбыл Жабаев Санат:Айтыс ақындары Санат:Қазақ ақындары Санат:КСРО ақындары Санат:Қазақстан ақындары Санат:XX ғасыр ақындары Санат:Сталиндік сыйлықтың иегерлері Санат:Ленин орденінің иегерлері Санат:Еңбек Қызыл Туы орденінің иегерлері Санат:Құрмет Белгісі орденінің иегерлері Санат:Қазақстан Жоғарғы Кеңесінің депутаттары
Тыныс алу
Тыныс алу — ағза мен қоршаған орта арасындағы газ алмасу үдерісі. Құнарлы заттардан энергия алу үшін оттегі қажет, сондықтан, тыныс алу үнемі жүзеге асып тұруы тиіс. Тыныс алу жүйесінің орталық мүшесі - өкпе. Одан басқа ауа жолдары: мұрын қуысы, ауыз қуысы, аңқа, жұтқыншақ, көмей, кеңірдек және ауа тамырлар қажет. Ауа тарататын барлық жолдар ішкі жағынан кірпікшелі эпителиймен астарланған, ол кірпікшелердің қимылымен қатты тозаң бөлшектерін шығарып тастайды. Мұрын қуысы қан тарату қылтамырларымен мейлінше жабдықталған және оны иіс сезу рецепторлары бар сілемейлі, кірпікшелі эпителий астарлайды, сондықтан, ауа мұрын қуысында шаң мен ұсақ ағзалардан тазартылып, дене температурасын қабылдайды, оның иісін анықтайды. Ауыз қуысы дегеніміз — тынысалу жүйесінің мұрын уақытша жұмыс істемеген кезде (мұрын бітелгенде, мұрыннан қақ бөлінгенде, қан ақанда, т.б.) пайдаланылатын сақтама жолы. Аңқа дегеніміз - ауыз және мұрын қуыстарының қосылған жері. Ол тыныс алу және ас қорыту жүйесінің ортақ бөлімі - жұтқыншаққа ұласады. Жұтқыншақтың соңғы ұшы тармақталады. Бір тармағы — өңешке қарай, екіншісі көмекейге астасады. Көмей (көмекей) шеміршектерден түзілген, олардың ең үлкені қалқанша шеміршек (еркекте өндіршек). Мұның арасындағы маңызды шеміршек - көмей қақпашығы (көмей шодыры). Ол асты көмейге жібермей, өңешке қарай бағыттайды. Көмекей құрамына шеміршектерден басқа дауыстық ағзалар жиынтығы енеді. Ол екі сілемейлі дыбыстық байламнан құралады да, олардың аралығында дыбыстық саңылау орналасады. Әңгімелесу кезінде саңылауды байламдар жауып қалады да ауа олар арқылы күшпен қысылып шығып, дыбыс түзіледі. Байламдар неғұрлым (көмейден үлкен) ұзын болса, дыбыс соғұрлым жуан болады. Дыбыстың еркекте-жуан, әйелде көбінесе жіңішке болатыны сондықтан.
Көмекей жартылай сақиналы шеміршектерден тұратын түтік - кеңірдекке ұласады. Кеңірдек өңештің алдыңғы жағында орналасады, сондықтан, ішкі жағында және жартылай сакиналар аралығында жұмсақ дәнекер ұлпатек болады. Соның арқасында ас жентегі кеңірдек шеміршегіне қысым түсірмей, өңешпен еркін жылжиды. Кеңірдек екі ауатамырларға тармақталады. Ауатамырлар шеміршек сақиналарынан құралады. Олар бұрынғысынан да ұсақ ауа тамырлық тармақшаларға (бронхиолдарға) тармақталып, өкпе ішінде «бронхиолды ағаш» түзеді. Ауатамырлық тармақшалардың ең ұсақтары өкпе көпіршіктері - альвеолдармен аяқталады. Көпіршіктердің әрқайсысын қан тарату қылтамырлары торлап жатады. Оларда веналық қан болады, ол оттегіне қанығып, артериялық қан болып шығады. Гемоглобин көмірқышқыл газды беріп, оттегін қосып алады (карбогемоглобиннен оксигемоглобинге айналады). Өкпе көпіршіктері және веналық қылтамырлардын кабырғасы арқылы газ алмасады. Өкпе альвеолдар жәрдемімен өте қан ұяшықтарға бөлініп, газалмасатын үстіңгі қабаттың көлемін өте ұлгайтады. Қанның оттегіне қанығуына өкпедегі ауа құрамы алмасады. Атмосфералық ауа (тыныс алғанда) құрамында 21% оттегі және 3% көмірқышқыл газы болады. Өкпе арқылы (тыныс шығарғанда) өткен ауа құрамында 16% оттегі және 4% көмір қышқылы қалады. Ауадағы азот мөлшері өзгермейді (74%). Өкпе қызметың маңызды көрсеткіші ӨТС-өкпенің тіршіліктік сыйымдылығы. Бұл өте терең тыныс алған соң адамның тыныс шығара ала-I ми пуп мөлшері. Оның орташа мөлшері 3,5 л немесе 3500 см3. Жаттыққан адамдарда ӨТС бұдан көбірек (5-7 л және одан артықтау) болады. ӨТС неғұрлым жоғары болса, өкпе соғұрлым жақсы қызмет атқарады.
Өкпе жұптасқан мүше. Оң жақ өкпе үлкен және үш бөлікке, ал сол жак өкпе жүрек есебінен екі бөлікке бөлінеді. Өкпені сыртынан тегіс дөнекер түптек (ұлпа) - өкпесіріқауызы (ішкі) қаптайды. Ол өкпемем тұтасып кеткен, оларды ажыратып алу мүмкін емес. Кеуденің (қабырғалар, қабырға аралық бұлшықет және көкет) ішкі жағына сыртқы тарақ - сыртқы сіріқауыз тұтасып кетеді. Сіріқауыздың екіта-рақтарының аралығында мөлшері 1-2 мм шағын кеңістік бар. Бұл -сіріқауыздық куыс. Оған сіріқауыздық сұйықтық толы болады. Соның арқасында өкпе кеудеге берік жалғасатындықтан, біз тынысалу қимылдарын іске асырамыз. Егер қабырға аралық бұлшықеттер мен көк ет жиырылса, одан кеуденің көлемі және соғни сөйкес өкпенің көлемі арта түседі. Бұл тыныс алу жүзеге асу жолы. Егер қабырға аралық бұлшықеттер мен көк ет босаңсыса, онда кеуде мен өкпенің көлемі кішірею есебінен тыныс шығарылады. Тынысалу жүйке гуморальды жолмен реттеледі. Тынысалу орталыгы сопақша мида орналасады. Ол тыныс алу және тыныс шығарудың рефлекторлық алмасуын реттейді. Тынысалу рефлексінің коздырғышы қандағы көмір қышқыл газының артуы болып табылады. Артериялардағы химиялық рецепторлар қозады да қимыл нейрондарының бойымен жұмыс мүшелеріне: қабырғааралық бұлшықеттерге және көк етке сигнал түседі. Олар жиырылып, кеуде және өкпе көлемін ұлғайту арқылы тыныс алып, оған жауап кайтарады. Симпатикалық жүйке жүйесі, адреналин және тироксин тыныс алуды тереңдетіп, жиілете түседі. Ал парасимпатикалық жүйке жүйесі тыныс алуды баяулатады. Жөтел және түшкіру тынысалудың қорғаныш рефлексі болып табылады. Оларды мұрын немесе көмейдің сілемейлі қабырғасына иіс немесе еріксіз әсер тітіркендіреді. Оған мұрын арқылы (түшкіру) немесе ауыз арқылы (жөтел) кенет тыныс шығару жолымен жауап қайтарылады.
Тыныс алу формуласы
Майлар(нәруыздар, көмірсулар)+оттек=көмірқышқыл газы+су+энергия
Аэробты: C6H12O6+O2->H2O+CO2+36АТФ
Анаэробты: C6H12O6->C3H6O3(2АТФ)
Дереккөздер
Санат:Тыныс алу Санат:Рефлекстер
Виталий Алексеевич Гришко
Виталий Алексеевич Гришко (1946 жылы 13 ақпанда РКФСР Приморск өлкесі Уссурийск қаласында туған) — кеңес және қазақстандық актер.
Рөлдері мен режиссерлік жұмыстары
«Василиса Прекрасная» (Змей Горыныч), «Дядя Ваня» (Серебряков), «Иванов» (Шабельский), «Конек-Горбунок» (2-боярин), «Сети дьявола» (Вельс), «Уроки французского» (Жозеф), «Как важно быть серьезным» (Чезюбл), «Я не Раппопорт» (Нат), «Вишневый сад» (Гаев) спектакльдерінде рөлдер орындайды. «Қазақфильм» киностудиясының «Ұлымның оралуы», «Даладағы қуғын» кинофильмдеріне түскен.
Марапаттары
Мәдениет министрлігінің белгісімен марапатталған (2004). Қазақстан Республикасының Еңбек сіңірген әртісі.
Отбасы
Үйленген. Жұбайы - Полишкис Валентина Николаевна (1938 жылы туған), актриса. Қызы - Виктория (1970 жылы туған).
Дереккөздер
Санат:13 ақпанда туғандар Санат:Қазақстанның еңбек сіңірген әртістері
Бардже
Бардже (Barge) — Италиядағы коммуна, Пьемонт әкімшілік аймағына қарасты Кунео провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 7757 адамды құрайды (2008). Алып жатқан жер аумағы 82 км² шамасында. Пошта индексі — 12032.
Елді мекеннің қамқоршысы — San Giovanni Battista.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пьемонт елді мекендері
Випфраталь
Випфраталь (Wipfratal) — Германия Федеративтік Республикасының Тюрингия жерінде орналасқан муниципалитет. Ильм ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 2834 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 49,80 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 16 0 70 053. Муниципалитеттің басшысы — Вернер Шмидт.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 12 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тюрингия елді мекендері
Римпар
Римпар (Rimpar) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Вюрцбург ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 7747 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 36,42 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 6 79 180. Муниципалитеттің басшысы — Буркард Лозерт.
Бриенц (Берн)
250px|thumb|Картада орналасуы Бриенц (Берн) (Brienz BE) — Швейцарияның Берн кантонында орналасқан коммуна. Интерлакен округінің құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2938 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 48.0 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 573, пошта индексі — 3855.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Берн елді мекендері
Үлкен Амелиха
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Бия және Катунь өзендерінің тоғысқан жерінен Алей өзенін қоспағанда, Барнаул қаласына дейін. Өзен саласы — (Жоғарғы) Обь тармағының Томаға қосылу құйылысына дейінгі су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Бағдарлама жүйесіндегі хабар уақыты
Бағдарлама жүйесіндегі хабар уақыты – жүйеге кіретін жергілікті станция, бағдарлама жүйесіндегі хабарларға эфирден уақыт беру.
Дереккөздер
Санат:Журналистика Санат:Бұқаралық ақпарат құралдары
Дуниловка
Дуниловка — Ресейдегі өзен. Тверь облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Бойня өзенінің оң жағалауынан 25 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 15 км-ді құрайды.