cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Тыныс алу аритмиясы
right|thumb| alt=A.|200 px|[["Аритмия"]]
Тыныс алу аритмиясы — тыныс алған кезде жүректің жиырылуының ұлғаюымен, дем шығарғанда оның кішіреюімен сипатталатын және баланың сәби кезіндегі кезеген нервтің тонусының өзгеруі себепші болатын синустық аритмияның түр өзгешілігі.
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Пульмонология
Энрот Юнас
Ю́нас Э́рик Э́нрот (швед. Jhonas Erik Enroth; 25 маусым 1988, Стокгольм, Швеция) — Швед хоккейшісі, минскілік "Динамо" қақпашысы.
Мансап
Клубтық мансап
2006 жылғы НХЛ драфтасында Энрот "Баффало Сейбрз"клубының 46-шы нөмірлі 2 раундта таңдалды. Ол драфтте ең үздік еуропалық қақпашы болды.
2008 жылы Энрот "Седертелье" құрамында».
2007 жылы Энрот 2008 таңдаулы сериясы үздік жаңа атағы үшін төрт үміткер қатарына енді. Марапатты нәтижесінде алды басқа қақпашы Даниэль әдебиет және өнер. Ол 2007-08 жылғы Тұрақты маусымды Швецияда жетекші қақпашы ретінде аяқтады. 2008 жылдың 31 мамырында Энрот НХЛ "Баффало Сейбрз"командасымен үш жылдық келісімшартқа қол қойды.
Энрот 2009 жылдың 7 қарашасында НХЛ-да "Бостон Брюинз" командасына қарсы ойында өзінің алғашқы ойынын өткізді. Бұл ойында "Сейбрз" 2:4 есебімен ұтылды,ал Энрот төрт шайба жіберіп алды. Келесі мүмкіндік 2010/11 — 3 қараша 2010 жылғы маусымда алды. Сол кезде ол "Бостонға" қарсы 20 минут ойнаған, он екі шайбадан кейін үш шайба жіберіп, НХЛ-да екінші жеңілісті жазып алды.
Энрот 2010 жылдың 6 қарашасында Торонто қаласында өткен "Торонто Мэйпл Лифз" ойынында НХЛ-да бірінші жеңісіне қол жеткізді және буллиттер сериясында 3:2 есебімен аяқталды. 2010 жылдың 10 қарашасында "Нью-Джерсиге" қарсы ойында буллиттер сериясында өзінің екінші жеңісіне қол жеткізді. Оның ЖХЛ-дағы үшінші жеңісі 2011 жылдың 15 ақпанында "Монреаль Канадиенс" ойынында буллиттер бойынша өтті. Бұл жеңіске қол жеткізген ол НХЛ-да бірінші қақпашы болды.
Энрот НХЛ-да өзінің алғашқы шатаутын 2011 жылдың 30 наурызында Нью-Йорк Рейнджерсіне қарсы ойында жасады. Ол үшін оған 10 ойын өткізу керек болды. Айтпақшы, оның ата-анасы ойынға қатысып, Швециядан арнайы ұшып келді.
2011 жылы 4 сәуірде Энрот НХЛ аптасының үш жұлдыздарының қатарына кірді. 2011 жылдың 26 сәуірінде Йонас НХЛ плей-оффының бірінші матчында Райан Миллердің қақпасын ауыстырды. Өзінің дебюттік ойынында ол үшінші кезеңде шығып, сегіз шайбадан кейін бір шайбаны жіберіп алды.
2012/13 маусымында локаут Энрот кезінде өзінің туған "Худдингте"екі матч өткізді. Содан кейін ол "Альмтуна"клубымен келісімшартқа отырды.
2015 жылы 11 Ақпанда Энрот" Даллас Старзға " басқа Швед қақпашысы мен құрдасы Андерс Линдбектің орнына өтті.
Халықаралық мансап
Швеция құрамасының құрамында Энрот түрлі жастағы әлем чемпионаттарына қатысты. 2005 жылғы жасөспірімдер арасындағы әлем чемпионатында ол командамен бірге қола медаль жеңіп алды. Бір жылдан кейін турнирде Швеция құрамасы тек алтыншы орынды иеленді.
Энрот 2007 және 2008 жылғы екі жастар арасындағы әлем чемпионаттарында өнер көрсетті. Егер біріншісі сәтсіз болса: шведтер төртінші орынға ие болса, 2008 жылғы жарыс "Тре крунур" күміс медальға ие болды.
2012 жылы Энрот әлем чемпионатына қатысу үшін шақыру алды. Швеция құрамасы чемпионатта ширек финалда Чехия құрамасынан 3:4 есебімен жеңіліс тапты. Йонас екі матч өткізді, екеуі де шведтер үшін жеңіс болды.
2013 жылы тағы да әлем чемпионатына қатысуға шақыру алды. Нәтижесінде Швеция құрамасы алтын медаль жеңіп алды, ал Энрот әлем чемпионатының үздік қақпашысы болып танылды және барлық жұлдыздардың символикалық құрамасына түсті. 2017 жылғы 9 қазанда Құрлықтық хоккей лигасында (КХЛ) аптаның үздік қақпашысы болып танылды.
Кершенберг (Асперхофен қауымы)
Кершенберг (Асперхофен қауымы) (Kerschenberg (Gemeinde Asperhofen)) — Аустриядағы жәрмеңке. Төменгі Аустрия федералды жеріне қарасты Санкт-Пёльтен округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1879 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 28.85 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — PL, ресми идентификациялық коды — 3 19 02.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Аустрия елді мекендері
Кершенберг (Община Асперхофен)
Шанда (Тумба тармағы)
Шанда — Ресейдегі өзен. Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Тумба өзенінің сол жағалауынан 1 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 42 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Шексна өзені бастауынан (сонымен қатар Ақ теңізінен) Череповец су торабына дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасы су алабындағы өзендер, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Вологда облысы өзендері
Саздыжер
Саздыжер – химиялық құрамы алюминий тотығына (АІ2О3) сәйкес келетін минералдар тобы.
Дереккөздер
Санат: Геология Санат: Геофизика Санат: География
Ақсу (өзен, Шығыс Қазақстан облысы)
Ақсу, Белая – Бұқтырманың оң саласы.
Географиялық орны
Шығыс Қазақстан облысы Қатонқарағай ауданы жерімен ағады. Ұзындығы 71 км, су жиналатын алабы 1130 км2.
Сазды минералдар
Сазды минералдар – негізінен алғанда алюминий мен магнийдің, сирегірек мыстың, темірдің, калийдің және натрийдің, ал некен саяқ хромның, мырыштың, литийдің, никелдің т. б. элементтердің сулы силикаттары мен алюмосиликаттарынан тұратын минералдар жиынтығы.
Ақсу (өзен, Шығыс Қазақстан облысы)
Бастауы
Қызылқарағай жотасының оңтүстік-шығыс беткейінен басталады.
Сазды минералдар
Кристалдық торының ерекшеліктеріне орай С. Т. төрт топқа жіктеледі. Олар қосқабатты (каолинит тобы), үшқабатты (монтмориллонит және гидрослюдалар тобы), бір және үшқабатты пакеттердің астасуынан туындайтын және аралас қабатты С. Т. тобы деп аталады.
Ақсу (өзен, Шығыс Қазақстан облысы)
Гидрологиясы
Қар, жауын, жер асты суларымен толығады. Арнасы тік жарлы, ағысы жылдам. Мал суаруға пайдаланылады.
Сазды минералдар
Дереккөздер
Санат: Геология Санат: Геофизика Санат: География
Ақсу (өзен, Шығыс Қазақстан облысы)
Дереккөздер
Санат:Ертіс су алабы Санат:Катонқарағай ауданы өзендері
Мандат
Мандат (mandatum — тапсырма) — 1) талап, міндет; 2) қандай да бір тұлғаның құқығы мен өкілеттігін растайтын құжат (мысалы, депутаттық мандат); ұсынушының қандай да бір өкілеттігі немесе құқығының заңдылығын куәландыратын құжат. 3) Рим империясында императордың құқық қолданушылық мәселелері бойынша лауазымды адамдарға нұсқау ретінде шығарылатын қаулысы. Көбіне бұл құжат империяның әкімшілік бөліністеріндегі императордың өкілдері мен преторлардың құқықтық мәселелеріне қатысты шығарылды. Бұл құжаттар — Рим құқығының қайнар көздерінің бірі болып саналады.
Дереккөздер
Санат:Саясат Санат:Құқық Санат:Заң
Өтқап
Өтқап (желчный пузырь); (vesica fellae, vesica — қап, fella — өт) — өт уақытша жиналатын жұқа қабырғалы қапшық. Қабырғасы: ішкі — кілегейлі (бір қабат призма тәрізді эпителий астарлайды), ортаңғы — етті, сыртқы — сірлі қабықтардан құралған. Өтқап бауырдың ішкі бетінде орналасады. Өтқап жылқыда, түйеде, бұғыда болмайды.
Дереккөздер
Санат:Биоморфология Санат:Биология Санат:Морфология
Дейвилле
Дейвилле (Deyvillers) — Франциядағы коммуна. Лотарингия аймағына қарасты Вогез департаментінде орналасқан. Епиналь округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 8,77 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 88132, пошта индексі — 88000.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1516 адамды құрады. Халық тығыздығы — 172,86 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Вогез департаментінің коммуналары
Бузек
Бузек (Buseck) — Германия Федеративтік Республикасының Гессен жерінде орналасқан муниципалитет. Гиссен әкімшілік округіне бағынады. Гиссен ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 12 992 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 38,67 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 06 5 31 003. Муниципалитеттің басшысы — Эрхард Райнль.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гессен елді мекендері
Сент-Ион (Эссонна)
Сент-Ион (Saint-Yon) — Франциядағы коммуна. Иль-де-Франс аймағына қарасты Эссонна департаментінде орналасқан. Етамп округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 4,66 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 91581, пошта индексі — 91650.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 904 адамды құрады. Халық тығыздығы — 193,99 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эссонна департаментінің коммуналары
Электрондық-цифрлық қол қою
Электрондық-цифрлық қол қою — жөнелтушіні бір таңбалы сәйкестендіру үшін электронды хабарламаға жалғастырылатын цифрлық код; қаржы құжаттарын "клиент-банк" компьютерлік жүйесіне беру кезінде пайдаланылатын ақпаратты беруші адамның мұқамдалған сәйкестендіргіші. Ақпарат сәйкестендіргіш қабылдаушы тараптың үлгісімен, эталонымен сәйкес келгенде қабылданады. Бухгалтерлік есепті ұйымдастыру кезінде субъектінің электронды қол қоюды пайдалану және рұқсат алу құғығына қатысты тиісті сақтық және бақылау шаралары белгіленген жағдайда электронды қол қоюды пайдалану құқығы болады.
Дереккөздер
Санат:Қаржы Санат:Экономика
Хардистон Тауншип (Нью-Джерси)
Хардистон Тауншип (Hardyston Township) — Нью-Джерси штатының Сассекс округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 8344 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 84.5 км² шамасында. FIPS коды — 34-29850.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Нью-Джерси қалалары
Асунсан-ду-Пиауи
Асунсан-ду-Пиауи (Assunção do Piauí) — Бразилиядағы муниципалитет, Пиауи штатында орналасқан. Солтүстік-орталық Пиауи мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Кампу-Майор экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 7 467 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1 690,716 км² шамасында. Халық тығыздығы — 4,4 адам/км².
Санат:Пиауи елді мекендері
Базаршолан
Базаршолан — Батыс Қазақстан облысы Ақжайық ауданындағы ауыл, Базаршолан ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Чапаев ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 134 км-дей жерде, Жайық өзенінің сол жағасында, жусан, астық тұқымдас шөп өскен қызғылт қоңыр топырақты құрғақ дала белдемінде орналасқан.
Халқы
Базаршолпанда бұрынғы кеңшар негізінде ауыл шаруашылығы өнімдерін өндіретін шаруа қожалықтары жұмыс істейді.
Дереккөздер
Санат:Ақжайық ауданы елді мекендері
Қарауылтөбе (ежелгі оба)
Қарауылтөбе – ежелгі оба (б.з.б. 5 ғ. — б.з. 1 ғ.). Арыс қаласы төңірегіндегі Қараспан аулынан 2 км шығыста. Археологиялық әдебиеттерде 20 ғ-дың басында И.А.Кастанье мәліметі бойынша белгілі. Қарауылтөбені 1948—50 ж. Оңтүстік Қазақстан археологиялық экспедициясы(жетекші А.Н.Берн¬штам) және екінші рет 1966— 68 ж. осы экспедиция отряды (жетекші Б.Нұрмұханбетов) зерттеген. Топырақ үйінділерінен тұрғызылған мұндай обалар сақ "пирамидасы" деп аталады. Оның диаметрі 110—120 м, биіктігі 16 м шамасында. Қарауылтөбеден 19 ғ-дың соңында Отырар, Тараз, Шаш,Алмалық қалаларында жасалған, 13—14 ғ-ларға жататын 1850 дана күміс және мыс теңгелер табылған. Қарауылтөбе тоналған ескерткіш. Орта ғасырларда мұнда қарақшы отырып, төңіректі барлап отырғандыктан, жергілікті халық оны Қарауылтөбе атап кеткен.
Дереккөздер
Санат:Археология
Баньярес
Баньярес  (Bañares) — Испаниядағы муниципалитет. Риоха автономды бірлестігіне қарасты Риоха провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Санто-Доминго-де-ла-Кальсада ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 321 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 29.7 км² шамасында. Провинцияның әкімшілік орталығына дейінгі қашықтығы — 44 км.
Мәди Қанатбайұлы Елеусізов
Мәди Қанатбайұлы Елеусізов (3 сәуір 1976 жыл Ақтөбе облысы) - қоғам қайраткері, Мартөк ауданының әкімі (2010-2015).
Дереккөздер
Санат:3 сәуірде туғандар Санат:1976 жылы туғандар Санат:Ақтөбе облысында туғандар Санат:Мартөк ауданының әкімдері Санат:Қазақстан қоғам қайраткерлері
Марктлёйгаст
Марктлёйгаст (Marktleugast) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Жоғарғы Франкония әкімшілік округіне бағынады. Кульмбах ауданының құрамына енеді.
Гупттар кезеңінің классикалық өнері
Гупттар кезеңінің классикалық өнері Біздің дәуіріміздің IV ғасырында тағы да бытыраңқылықты жеңіп, Маурьялар кезеңіндегідей біртұтас ұлы үнді мемлекетін құруға деген әрекеттер басталды. Бұл тәрізді бірігуге ұмтылушылықтың орталығы Магадха мен байырғы астана Паталипутра болды. Гупттар әулетінің әкімдері біздің дәуіріміздің IV— V ғасырларында өздерінің әскери табыстарына сүйене отырып, қол астына бүкіл Солтүстік Үндістанды бағындыруға тырысты және ауық-ауық өз мемлекетіне Декан бөлшектерін де қосып алып отырды. Олар өз тұсындағы кейбір әулеттерді, мәселен, Батыс Үндістандағы Кшатраптар әулетін өздеріне бағындырып алды. Деканды билеген құдіретті Вакатакалар сияқты әулеттермен Гупттар әулет аралық некелер арқылы бірігіп отырды.
thumb|250px Үндістан жерінде сол кезде орнаған, ұзаққа созылған біршама тыныштық қалалардың дамуына жаңа сарай маңындағы мәдениеттің гүлденуіне себепші болды. Гупттар билеген кезеңде сәулет өнерінде, пластика мен кескіндемеде аса елеулі жетістіктерге қол жеткендіктен де, бұл кезеңді әдетте үнді өнерінің классикалық кезеңі деп атайды. Бұл кезеңнен индуистік храмдар сақталып қалған, алайда, олардың алғашқы үлгілері біздің дәуіріміздің III ғасырындағы Нагарджунакондада кездеседі. Гупттар әулетінен шыққан әкімдер, олардың металл ақшаларына қарағанда, ұлы индуистік құдайларды құрметтегені байқалады. Алайда, олар басқа діндерді, әсіресе буддизмді қолдаушыларға да теріс болмаған, ал мұның өзі үнділік будда өнерінің үздіксіз дамуына жағдай жасап отырған. Матхура мен Сарнатх сияқты көне буддалық орталықтарда Будда мүсін өнері бұл кезде ерекше гүлденіпті.
Будда бейнесі буддалық ілім сипатының басты үлгісіне айналып, бұрынғыдан да мәнді, шабытты бола түседі. Оның бет-жүзіндегі береке дарыған саябырлылық, жайсаңдық нышаны Ұлы Ұстаздың басқа бір жаңа бейнесін анықтап берген сиякты. Кеуде тұсы мен басының арт жағында құдіретті нұршеңбер көрінеді; ешқандай қатпаржирықсыз үлбіреген мөлдір киім бұлдырсыз мүсінделген денені жай ғана, еркін жауып тұр.
Будда бейнесінің Матхура мектебінде Кушан кезеңінде жасалған дөрекілеу, мол пішінді алғашқы нұсқасы енді Гупттар билеген дәуірде өзгерістерге ұшырап, сарай тіршілігінен басқаның бәрінен қол үзбей шектеулі сән-салтанатқа ие болған тәрізді.
Бұл тәрізді туындылардың көне үнді өнерінің күй талғамайтын үлгілерімен де байланысы шамалы. Енді ол бұрынғыдан анағұрлым талғампаз да сәнді, бұдан былай халықтық бұқараға емес, нәзік өнер білгірлері тобына арналып, қала орталықтары мен ірі әкімдер сарайлары маңында жасалып отырады.
Гупттар дәуірінде үнді өнерінің теориясы да жасалып, қалыптаса бастайды.
Бұл кездегі текстерде туындылардың мөлшері, пропорциясы мен материалы, шеберлер құрал-жабдықтары анықталып қана қоймайды, көңіл күйі қозғалыстары мен сезімдер құбылысы туралы, пластикалық бейнедегі сұлулық пен ұқсастықтың маңызы жайлы толығырақ айтылатын болған. Мұндай текстердегі құрылыстың жылжымалы және жылжымайтын дейтіндей екі түрге бөлінуіне көңіл қоюға болады, жылжымалылар қатарына көлік пен үй жиһазы жатқызылған. Мүсін өнері туындылары да бір орында тұрақты орналасатындар және процессиямен (шеру) бірге кошіп журетіндер деп бөлінеді. Бір қызықты жай, бейнелеу өнері әр қилы түрлерінің қолөнермен, сондай-ақ, шір өретін кәсіпқойлық және шаштараз шеберлігі сияқты түрлерімен қатар аталып қарасты- рылатындығы.
left|thumb|300px Бұл үңгірлердің кейбіреуі, мәселен, № 9 және № 10 чайтьялар ерте буддизм кезінде, шамамен біздің дәуірімізге дейінгі 100 жылдарда салынған. Оларда үнділік қабырғалық кескіндеменің көне үлгілері, өкінішке орай, жұрнақтар қалпында ғана сақталған. Бұл жазбаларды Санчидағы символикалық күмбез бедерлеріндегі бейнелермен салыстыруға болады.
Алайда, отызға жуық үңгір залы бар Аджанта комплексінің аса елеулі храмдары Гупттар әулеті билеген кезеңге жатады. Бұлардағы нобайланған сәулет, пластика (мүсін өнері туындылары мен бедерлер), сол сияқты қабырғалық суреттер мен төбелердегі кескіндеме — осылардың бәрі өзара көркемдік тас түйін тұтастығын сақтаған және бұл үңгір-храмдарды қарапайымдылық пен жұпынылык, тән ертеректегі буддалық үңгір-храмдардан ерекшелей түседі. Сарнатхадағы Будда мүсіншесі сияқты Бхаджа мен тіпті Карлидағылар да Матхура мектебіндегі Будданың ертедегі мүсіншелерінен көп өзгеше. Аджантадағы классикалық кезең кескіндемесіне жататын ең елеулі туындылар монахтар жиналатын залдарда (вихараларда), мәселен, № 1, 5, 6, 16, 17 вихараларда, сол сияқты № 19 чайтьяда сақталған. Біздің дәуіріміздің V—VII ғасырларында мүсінделген бұл кескіндеме сол кездегі өмірден және Бхархута, Бодх-Гая мен Санчидағы сияқты қарапайым халық тіршілігінен ғана емес, қала тұрғындары мен сарай маңындағы атақты адамдар өмірінен де бай мағлұмат береді.
Бұл жазбалар мазмұны — Будда өмірінің және джатакалардан алынған, яғни Ұлы Ұстаздың бұрынғы өмірінің кезеңдері. Көп ретте олар сарай тіршілігінің көріністері ретінде беріледі: қызметші әйелдер қоршауындағы ханзадалар өз әйелдерін мейірлене құшақтап, сәулетті сарайларында уақыттарын салтанатты түрде өткізіп жатыр, немесе қонақтарын қарсы алуда, соғысқа аттанып, не аң аулап жүр. Бұлардан тек сарайдың ішкі бөлмелерін ғана көрмейсіз, бақтар мен көшелерін де қадағалайсыз. Үй ішілік аспаптар, көшедегі көліктер, балкондар мен ашық терезелер алдында тұрған қызыққүмар көрермендер,— осылардың бәрі де Аджантадағы суреттерде бейнеленген. Бұл көріністер көп ретте ағаштан жасалған, қақпалар мен сарайларды, бай азаматтар үйлерін (біржола жоғалған, ешқандай да заттық үлгілері қалмаған) қаланың сәулет құрылысын елестетуге, оны жаңғыртуға мүмкіндік береді. Ұыруар адам бейнелері бірден көзге түседі. Әредікте көрініс персонаждарының бір-біріне жақын орналасатындығы немесе қомдастыра бастыра салынатыны соншалық, бейнелер бірін-бірі көлегейлеп қалады да, көруші кеңістік өрісі жайлы әжептәуір әсер алады, әйтсе де, әрине, зер сала қараған жағдайда бұл бейнелер тікелей кеңістік перспективасы талаптарына жауап бере алмайтынына бәрібір көзіңіз жетеді. Олар ешқандай өзара жігі бөлінбей, бір-бірімен тоғысып, бүкіл қабырғаны алып жатады.
Жекелеген бейнелер мен бөлшектерін мұқият қарап көргенде ғана бұл көріністердің көркемдік дәрежесін жете бағалауға болады. Картиналарды жасаған суретшілер кездейсоқ қолөнершілер емес, жанжақты техникалық - білімдер, бай тәжірибеге ие шын мәнісіндегі шеберлер болған. Сол кездегі әдебиет арқылы біздер олардың әр түрлі картиналар салумен бірге, портреттік өнерді де жақсы меңгергенін, оның үстіне олар кескіндеген кейіптердің аса тартымды болғанын және тұпнұсқаны дәл бере білгенін, портреті салынатын адамдар сұлулығын мадақтап қана қоймай, көрушіге оның алдында сол адамның өзі тұрғандай әсер қалдыратынын оқып білуге болады. Аджантадағы портреттерде бейнеленген кейіпкерлердің бетжүздері әдебиеттерде айтылғандардың дәлдігін дәлелдей түседі. Әсіресе, осы бейнелердегі ғажайып әйелдер көздері тартымды-ақ: жәудіреген риясыз жанарларды жиі кездестіруге болады. Тіпті, Аджантанын түрлі үңгірлеріндегі бейнелер көз жанарларының салынуына қарап бұл кескіндеменің даму хронологиясын анықтауға да әрекет жасалып көрді. Бұл жерде осы бейнелердің бәріне де көз жанары үшін кішкене ғана сызат қалдырылатын жартылай жұмулы қабақтар тән екенін айтқан жөн. Көп ретте шағын сызаттар ұзартыла түсіп, әдемі де ашаң қиғаш қаспен көмкеріліп отырған. Цейлондағы Сигирияның («Арыстан жартастары») сырлы суреттеріндегі ғажайып әйелдер де Аджанта үңгірлеріндегі әйелдер сияқты бірден еліктіріп әкетерліктей наздана көз тастап тұрады, осының өзінен-ақ асылында белгілі бір көркемдікстилистикалық сабақтастықтың жатқандығы қалтқысыз аңғарылады. Сөз жоқ, бейнелеу детальдары түрліше болғанымен, цейлондық суреттер үнділік суреттермен салыстырғанда өзіндік ерекшеліктерін сақтап қалғанымен, олардың арасындағы өзара үндестік бұлардың бір кезде жасалғандығын көрсетеді. Аджантадағы кейбір үңгірлерде сырлы бояумен түрлі-түрлі шаршылы төбелер нобайланған. Мұнда өсімдік өрнектері, көне үнділік буддалық символдар, жануарлар бейнелері шағын шаршы картиналар түрінде бір-біріне жалғастыра, қомдастыра салынған. Тұтас алып қарағанда, бұл жерлерде осы үңгір-монастырьлардың негізгі қызметі — буддалық монахтардың тұрғын жайлары мен жиындароткізетін залдарына, діни рәсімдер орыпдалатын храмдарына лайықсыздау түрлі түсті көріністер жасалгин. Бұларда кездесіп қалатын, монахтардың оңашаланған өміріне сойкес келе қоймайтын әдепсіз қылықтар бейнеленген картиналар туралы да осыны айтуға болады. Өрине, бұл картиналардың мазмұны Буддамен, оның өмірімен, ілімімен байланыстырылған және Ұлы Ұстаз бсн бодхисаттвалар бейнелері Аджантадағы кескіндемеде жиі кездеседі-ақ.
thumb|250px Бұл тәрізді діни мазмұн мен жоғарыда айтылып өткен және ортағасырлық индуистік өнерде мықтап орын алған ашық эротикалық көріністердің қаз-қатар көрінісіне таңырқай қарауға болмайды. Европалық үшін эротикалық немесе келіссіз болып көрінетін жай Үндістанда ешқашан да олай қабылданған емес. Дін атаулының өзі де адам өміріндегі қылықтардың борін де, соның ішінде басқа жерлерде тыйым салынатын келіссіз, .ідепсіз қылықтарын да заңды деп ітептейді. Бұл ретте Үндістанның көне әдебиеті де бейнелеу өнермен асып түседі.
Гупттар кезеңіндегі сәулет өнерінің үнді сәулетін одан әрі дамытудағы маңызы аса зор. Бұл кеіеңде ерте буддалық кездегі симиоликалық күмбез бен жартастың храмдар сияқты сәулеттік жобалармен бірге, индуистік жер үсті храмы кең өріс алды. Мұндай храмдардың болғаны біздің дәуірімізбен екі арадағы кездің өзінде-ақ аян болған. Алайда, олар енді ғана, Гупттар кезеңі мен олардың мұрагерлері тұсында ғана кең дамыды.
Бұл храм алғашында төбесі жайпақ текше формалы болып келеді. Кейінірек оған мұнаралы қондырғы қосылады. Индуистік храмның тұғыр-тұрқы ерте буддалық құрылыстарға жатады. Ол шаршыланып келеді де, целлаға жалғастыра салынған мандапа (жиналысқа арналған зал), сол сияқты ардхамандапа және антарала (аралықтарды жалғастырып тұратын бөлмелер) қалқаларының есебінен кеңейе түсіп отырады. Индуистік храмның бұл түрінде де орталық тұғырды оның үстіне орналастырылған мұнара тәрізді биіктік арқылы даралауға бейімділік байқалады. Гупттар кезеңіндегі ең көне екі храм-мұнара — Деогархадағы Дашаватара храмы мен Бхитаргаонадағы кірпіштен қаланған зәулім храм-мұнара.
Деогархадағы храм мұнтаздай өңделген тас тақталардан қаланған және ол төрт жағынан бірдей шағын сатымен көтерілетін шаршы платформа үстінде тұр. Оның целла орналасқан орталық бөлігіне бірақ жағынан енуге болады. Ал басқа үш жағында бейнелік әшекейлі кақпа орнына дәл сол деңгейде сыртқы қабырғада терең қуыс (жалған есік) жасалған. Оларда Вишна құдайдың өмірінен алынған көріністерді бейнелейтін үш тамаша бедерлі сурет бар. Алғашқыда Деогархадағы храмның төрт жағында да қазіргі кездегі террасаға көтерілетін сатыларға ұқсас төрт колонналы вестибюльдері болған, ал мұның өзі храммұнараның шаршылық жоспарын ашамай формалы ғимаратқа айналдырып тұрған. Мұнараның өзі аздап қана сақталған. Қалпына келтіру жұмыстарын жекелеген көлденең баспалдақтар біртіндеп үйіріле, дөңгелене беретін мұнаралық бөлікке көтерілген сайын тарылып, храмның ен-аумағынан биіктігі бірте-бірте зәулімдене түсетінін байқатады. Мұнараның биіктігі алғашында, сірә, 13 метрге жеткен болса керек. Деограхадағы храм-мұнара біздің дәуіріміздің 500 жылдары шамасында салынған.
Бхитаргаонадағы храм-мұнара туралы да дәл осыны айтуға болады. Ол кірпіштен қаланған, сондықтан да оншалықты жақсы сақталмаған. Бұл храмды әшекейлеп тұрған бедерлі суреттер де Деогархадағы мейлінше әдемі, тасқа салынған бедерлерден көп төмен жатыр. Бхитаргаонадағы бедерлі бейнелер айқындық, мәнерлілік жағынан шектен тыс орынсыз ерекшелене түскендей, дене құрылысы бұлшық еттен жұрдай, әлдебір сүйкімсіздеу, жып-жылмағай, қампитып резинкадан үрлеген былқылдақ бұйымдарды көргендей әсер қалдырады.
Бүгінге дейін сақталған ең көне буддалық храм-мұнара Бодх-Гаяда 526 жылы салынған 10 әйгілі Махабодхани храмы болып табылады. Мұндағы террасада биіктігі 51 метрге жететін, жоғары қарай жіңішкере беретін пирамида тәріздес мұнара тұр. Будданың білім алған жерінде тұрғызылған бұл храм — буддизмнің аса ұлы қасиетті жерлерінің бірі. Буддалық қытай монахтары Орталық Азияның қиын жолдарымен осы жерге саяхаттап тұрсин. Таиланд әкімдерінің біреуі Бодх-Гаяға монахтар жіберіп, Чиенгмаяда осы Махободхи храмының кішірейтілген көшірмесін жасауға жарлық еткен.
left|thumb|300px Айхоледегі (V—VII ғасырлар) көне храмдардың ішінен ежелгі индуистік храм сәулетінің негізгі түрлеріне мысал бола алатын кейбіреулерін атай кеткен жөн. Айхоледегі ең көне храм Чалукьялар билеген кезеңнің бас кезіне жататын және ең бері дегенде V ғасырдың орта тұсында салынған Лад Кхан храмы деген болжам бар. Бұл храм целланы қоршай салынған шаршы сұлбалы дерлік негізгі бөліктен тұрады. Төрт бағана орнатылған, қасиетті бұқа Нанди бейнесі қондырылған целланы он екі бағаннан тұратын колоннада қоршаған, ал оны жағалай колонналар жағынан ашық және бір үшінші қоршау тұр. Осы негізгі құрылыстың алдында он екі колонна (әр қатарда төрт-төрттен) демеген, храмның кіре беріс босағасы болып табылатын вестибюль бар. Бұл араның өзінде-ақ, оның жоспарынан-ақ храм-мұнараның мән-маңызын бірден байқауға болады. Аздап қана қисайған, бірінің үстіне бірі орналасқан жайпақ шатырлар храмның шетшегі болып табылады және храммұнара идеясын біршама тұмшалағандай болады.
Дереккөздер
Санат:Мәдениет Санат:Тарих Санат:Өнер
Еңбекші ауданы
Еңбекші ауданы — Шымкент қаласының әкімшілік-аумақтық бірлігі. 1932 жылы құрылған.
Дереккөздер
Санат:Шымкент аудандары
Қышжабдық саздары
Қышжабдық саздары — қыштан жасалған бұйымдар (ыдыс-аяқ, ойыншықтар, т. с. с.) дайындауға пайдаланылатын тез балқығыш және қиын балқитын саздар жиынтығы.
Дереккөздер
Санат: Геология Санат: Геофизика Санат: География
Согондь-Яха
Согондь-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Үлкен Хадырь-Яха өзенінің сол жағалауынан 165 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 36 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Пур. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Пур.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Машиналық тіл
Машиналық тіл (Машинный язык; Machine language; computer language) — 1) есеп шығаруды бейнелейтін және мазмұны мен ережелері нақты компьютердің аппараттық құралдары арқылы жүзеге асырылатын формальды тіл. Машиналық тілге аударылған программа әрбір операцияны орындауға жарайтын белгілі бір командалардан тұрады. Кейде компьютердің командалар жүйесін де машиналық тіл деп атайды; 2) компьютерде белгілі бір әрекеттер мен операцияларды екілік сан түрінде кодтау, жазу ережелерінің жинағы.
Лахендорф
Лахендорф (Lachendorf) — Германия Федеративтік Республикасының Төменгі Саксония жерінде орналасқан муниципалитет. Целле ауданының құрамына енеді.
Машиналық тіл
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Лахендорф
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 5765 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 38,23 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 03 3 51 016. Муниципалитеттің басшысы — Эрвин Кригель.
Қысыммен құю
Қысымның әсерінен сұйық қорытпа қораманың жұмыс қуысын тез толтырып, сонда жасалатын құйманың пішінін қалыптастырып қатаяды. Бұл тәсілмен түсті металдардың қорытпалары мен болаттардың кейбір маркаларынан пішіндері мен өлшемдері дайын тетіктердің пішіндері мен өлшемдеріне өте жақын құймалар жасалады. Сол себепті кейде механикалық кесіп өндеу қажет етілмейтін құймалар жасауға мүмкіндік туады. Қысыммен құю суық және ыссы бөлмешікті құю машиналарында қысым арқылы іске асырылады. Құю қорамалары әдетте қысым — қорама деп аталып, болаттардан жасалады. Машиналардың өнімділігі минутына 50 рет құю. Тәжірибеде көп ұялы қорамалар қолданылады. Бұл жағдай бір құйғанда 20 тетік жасауға мүмкіндік туғызады. Қысыммен құюдың мәні балқытылған металды метал қалыпқа (пресс-формаға) құю кезінде, ол өздігінен емес, құйманың толық кристалдануына дейін қамтамасыз етілетін 350 МПа қысыммен ағуында. Қысым қалыптың тез және жақсы толтырылуын, құйманың жоғары дәлдігі мен беттік қабатының азғантай ғана кедір-бұдыр болуын қамтамасыз етеді. Құйманы мәжбүрлі қоректендіру отырғызылу қабыршақтарын, борпылдақтығын пайда болдырмайды. Қысыммен құю арқылы қабырғасының қалыңдығы 0,8 мм-ге дейін онан арғы механикалық өңдеуді талап етпейтін құймаларды алуға болады. Қысыммен құю кезінде ең көп қолданылатындар мырыш, алюминий, магний қорытпалары, ал мыс қорытпаларынан – жез. Алюминий қорытпаларынан АЛ маркасының қорытпалары, магний қорытпаларынан – МЛЗ, жез қорытпаларынан – ЛЦ қорытпалары ұсынылады. Кристалдану интервалы кең қола қысыммен құюға ұсынылмайды.
Кегль
Кегль (кегель) — қаріптің биіктік өлшемі (биіктігі) (включая высоту буквы и заплечики над и под очко). Пунктпен өлшенеді (1 пункт -0,376 мм).
Дереккөздер
Санат:Полиграфия
Тремеван (Финистер)
Тремеван (Tréméven) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Финистер департаментінде орналасқан. Кемпер округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 15,42 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 29297, пошта индексі — 29300.
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Финистер департаментінің коммуналары
Программаны баптау
Программаны баптау (Настройка программы; program setting) - бірнеше варианттық нұсқасы бар программаны оны орындайтын техникалық құралдардың құрамы мен құрылымын, атқаратын жұмысының мүмкіндік режимі мен түрлерін таңдай отырып, программаның осы жолы орындалуға тиіс нақты нұсқасын қалыптастыру.
Топалка
Топалка — Ресейдегі өзен. Тверь облысы, Вологда облысы, Новгород облысы, Ленинград облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Молога өзенінің оң жағалауынан 224 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 30 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Молога өзені бастауынан сағасына дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасы су алабындағы өзендер, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Қылмысты жасырушылық
Күні бұрын уәде берген жасырушылық көмектесуші пішімінде қылмысқа бірге қатысушы түрінде қарастырылады. Белсенді түрде жасырушылық дер кезінде хабарламаушылықтан дараланады.
Дереккөздер
Санат:Құқық Санат:Заң
Цакканополи
Цакканополи (Zaccanopoli) — Италиядағы коммуна, Калабрия әкімшілік аймағына қарасты Вибо-Валентия провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 892 адамды құрайды. Халық тығыздығы 149 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 6 км² шамасында. Пошта индексі — 88030.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Калабрия елді мекендері
УЕФА Кубок иелері кубогы 1975/76
УЕФА Кубок иелері кубогы 1975/76 — аталмыш турнирдің 16-шы маусымы, Бельгияның "Андерлехт" клубы жеңімпаз атанды.
Сілтемелер
Санат:УЕФА Кубок иелері кубогының маусымдары Санат:1975 жылғы футбол Санат:1976 жылғы футбол
Академиялық орталық
Академиялық орталық — Қазақ АКСР Халық ағарту халкоматы жанынан 1921 жылы тамызда құрылған ғылыми-зерттеу жұмыстарын ұйымдастырушы алғашқы мемлекеттік мекеме.
Қызметінің негізгі бағыттары:
Академиялық орталық Ахмет Байтұрсынұлының басшылығымен қазақ өлкесін жан-жақты зерттеу ісін ұйымдастырды, баспалардан халыққа пайдалы кітаптардың жарық көруін реттеп отырды, қазақ мектептерінің оқу жоспарларының жасалуына, ана тіліміздегі оқулықтардың жазылуына жетекшілік етті, ғылыми-педагогикалық мамандардың көптеп даярлануына қамқорлық көрсетті. Академиялық орталықтың қызметіне М. Дулатов, М. Жолдыбаев, Қ. Жұбанов, Б. Майлин, Е. Омаров, Ш. Сарыбаев, С. Сейфуллин, Т. Шонанов, А.П. Чулошников т.б. белсене қатысты. 1926 жылы наурызда Қазақ АКСР Халық ағарту халкоматының ғылыми және ғылыми-әдістемелік кеңесі болып қайта құрылды.
Сілтемелер
Санат:Ғылым
Александр Фёдорович Карушин
Карушин Александр Феодорович (7 тамыз 1923, Петропавл қаласы – 7 қаңтар 1994, Мәскеу) — авиация генерал-майоры, Кеңес Одағының Батыры (1944). Троицк әскери авиациялық ұшқыштар мектебін (1941) және Әскери әуе академиясын (1951) бітірген. 1941 жылдан Қызыл Армия қатарында, 1943 жылдың наурыз айынан Ұлы Отан соғысы шебінде болып, ұрыстарға қатысқан. Соғыстан кейін Әскери Қарулы күштерінде әскери қызметін жалғастырған. Ленин, 2 мәрте Қызыл ту, Александр Невский, Отан соғысы, «Қызыл Жұлдыз» ордендерімен, медалдермен марапатталған.
Санат:Кеңес Одағының батырлары
Жекекөл (Солтүстік Қазақстан облысы)
Жекекөл — Солтүстік Қазақстан облысы Есіл ауданы, Петров ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы – Явленка ауылынан солтүстік-батысқа қарай 22 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 233 адам (120 ер адам және 113 әйел адам) болса, 2009 жылы 129 адамды (62 ер адам және 67 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Есіл ауданы (Солтүстік Қазақстан облысы) елді мекендері
Донаш
Донаш (Donas) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Каштелу-Бранку округінің құрамына кіреді. Фундан муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Орталық аймақ регионында орналасқан. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 912 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 8,08 км² шамасында. Халық тығыздығы — 112,9 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Каштелу-Бранку округінің елді мекендері
Бигилде (Балтачев ауданы)
Бигилде — Башқұртстанның Балтачев ауданындағы ауыл, Ескі Янбаев ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 260 адамды құрады. Пошта индексі — 452991, ОКАТО коды — 80208834002.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
NGC 5751
NGC 5751 — Сиыршы шоқжұлдызында орналасқан Sc типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1789 жылы 24 сәуірде Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 5751 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 52607, UGC 9498, MCG 9-24-33, ZWG 273.24, IRAS14422+5336.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Сиыршы (шоқжұлдыз)
Гетероморфизм
Гетероморфизм - химиялық құрамы бірдей (ұқсас) таужыныстардың түрліше жағдайда қалыптасу нәтижесінде минералдық құрамының әр түрлі болуы. Мыс., базальт пен габбро немесе амфиболит пен эклогит — гетероморфтық таужыныстар.
Дереккөздер
Санат:Геология Санат:География Санат:Химия
Айыртау (Солтүстік Қазақстан облысы)
Айыртау — Солтүстік Қазақстан облысы Айыртау ауданындағы ауыл, Володар ауылдық округіне жатады.
Географиялық орны
Аудан орталығы – Саумалкөл ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 19 км-дей жерде, Шалқар көлінің оңтүстік-батыс жағалауында орналасқан.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 764 адам (392 ер адам және 372 әйел адам) болса, 2009 жылы 622 адамды (313 ер адам және 309 әйел адам) құрады.
Көшірілген адамдар
Burıng'ı Sovet Awqamı qatar ma'mleketler menen sovet puqaralarınan ibarat ko'shirip a'ketilgen shaxslardı represiyalaw haqqındag'ı pitim du'zgen. 1951-jıldag'ı Qashqınlar da'rejesi haqqındag'ı Konvensiyada ko'shirilgen shaxslar ataması ushıramaydı.
Айыртау (Солтүстік Қазақстан облысы)
Дереккөздер
Санат:Айыртау ауданы елді мекендері Санат:Сібір казак әскерінің елді мекендері
Көшірілген адамдар
Son'g'ı jıllarda qashqınlar isi boyınsha Bas komissariat basqarması ta'jiriybesinde ayırım ishki qashqınlar kategoriyasına, o'z ma'mleketinin' qandayda bir bo'leginen o'z ıqtıyarına qarsı taslap ketip basqa bir bo'leginde jasap atırg'an shaxslarg'a qarsı qollanıw ko'zge taslanadı. Ayırım jag'daylarda olar ma'jbu'riy ko'shirilgenler dep ataladı.
Sanat:Халқаралық құқық
IC 1378
IC 1378 — Цефей шоқжұлдызында орналасқан EN (эмиссиялық тұмандық) типті галактикалық тұмандық.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: CED 192.
Сыртқы сілтемелер
IC 1378 Санат:Цефей (шоқжұлдыз)
Хвощевица
Хвощевица — Ресейдегі өзен. Киров облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Вятка өзенінің оң жағалауынан 625 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 47 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вятка Вятка қаласынан Котельнич қаласына дейін. Өзен саласы — Вятка, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Қышқұйма саздары
Қышқұйма саздары – тасшынылар (фарфор), шынытастар (фаянс) және қышқылға төзімді бұйымдар жасауға қолданылатын отқа төзімді, қиын балқитын және тез балқығыш саздар жиынтығы.
Саздың қышқұйма өндірісі мүдделерін қанағаттандыру мүмкіндігі оның отқа төзімділігімен, сазды жерлер мен титан тотығының саз құрамындағы мөлшерімен, шымырлану дәрежесімен, бояғыш тотықтар мөлшерімен, созылмалылығымен, дисперсиялылығымен және саз құрамындағы ірі түйіртпекті кірінділер мөлшерімен анықталмақ.
Дереккөздер
Санат: Геология Санат: Геофизика Санат: География
Ақсу (өзен, Қарағанды облысы)
Ақсу – Сарысу өзенінің алабындағы өзен.
Географиялық орны
Қарағанды облысы Шет ауданы жерімен ағады.
Бастауы
Ордабасы тауы беткейінен ағатын бұлақтардың қосылуынан түзіледі. Жақсы Сарысу өзеніне құяды.
Гидрологиясы
Ұзындығы 42 км, 5 саласы бар. Жағасы жайпақ, өзеннің бастауы бұта өскіндері арасымен өтеді. Көктемгі еріген қар және жер асты суларымен толығады. Сәуірде тасып, шілдеде төменгі деңгейге түседі, жаздың ыстық айларында қарасуларға бөлініп қалады.
Дереккөздер
Санат:Шет ауданы өзендері Санат:Сарысу су алабы
Академиялық театр
Академиялық театр — жетекші және тарихы бай театрларға берілетін құрметті атақ. 1919 жылы енгізілген.
Алғашқы академиялық театр атағы Ресейдің байырғы музей және драма театр ұжымдарына (мысалы, Мәскеудегі Үлкен, Кіші, Көркем театрлар мен Санкт-Петербургтегі Александрин, Мариин және Михайлов театрларына) берілді. 1920 жылы Мәскеу мен Санкт-Петербург театрлары академиялық театр ассоциациясына (1921 жылға дейін) бірікті. Оның “Культура театра” деген баспа органы болған. 20-жылдардың аяғы мен 30-жылдардың басында театр өнерінің дамуына байланысты орыс, украин, татар және өзбек театрлары да осы атаққа ие болды. Бұдан кейін қазақ (Қазақ драма театры, 1937; Қазақтың опера және балет театры, 1941), тәжік, түрікмен, қырғыз театрларына да осы атақ берілді.
Дереккөздер
Санат:Театрлар
Сатай Мақсұтұлы Сыздықов
Сатай Мақсұтұлы Сыздықов (1954 жыл 14 қаңтар, Қарағанды облысы, Қарқаралы ауданы) – тарих ғылымдарының докторы (1996), профессор (2000).
Дереккөздер
Санат:Қазақстан ғалымдары
NGC 596
NGC 596 — Кит шоқжұлдызында орналасқан E (эллипстік галактика) типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1783 жылы 13 желтоқсанда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 596 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 5766, MCG -1-5-5.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Кит (шоқжұлдыз)
Дана (Айова)
Дана (Dana) — Айова штатының Грин округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 0.7 км². FIPS коды — 19-18345.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 84 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Айова қалалары Санат:Грин округы (Айова)
Хыденто-Яха
Хыденто-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО, Таймыр (Долган-Ненецк) АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Гыда өзенінің сол жағалауынан 45 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 61 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кара теңізі су алабының өзендері Таз өзені су алабының солтүстік шығыс шекарасынан Енисей шығанағы су алабының шекарасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Таз.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Таймыр Долган-Ненец ауданы өзендері
Долно-Поле (Хасково облысы)
Долно-Поле (Долно поле) — Болгариядағы ауыл. Хасково облысына қарасты Стамболово қауымының құрамына кіреді.
Пошта индексі — 6382. Телефон коды — 037421. ЕКАТТЕ коды — 22770.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Хасково облысының елді мекендері
Маниах
Маниах (т.ж.б. — 568) — Түрік қағанатының Византияға жіберген елшісі, соғды көпесі. Түркілер мен олардың билігінде болған соғдылар Византиямен тікелей сауда байланысын орнатуға мүдделі еді. Иран бұған басты кедергі болды. Маниах алғашында Хұсрау І Ануширван патшадан Иран жері арқылы Византияға қарай жібек мата алып өтуге рұқсат сұрау үшін жіберілген елшілікті басқарды. Алайда Маниах елшілігі сәтсіздікке ұшырады. Хұсрау І Ануширван Византияға апарылуы тиіс жібек матаның бәрін сатып алуға бұйрық беріп, оларды Маниахтың көзінше өртетті. Бұл әрекеттің астарында түркілер мен соғдылардың Византиямен тікелей сауда қатынасын орнатуына деген қарсылық жатқан еді. Елшілік нәтижесіз аяқталған соң Маниах Истеми (Дизабул) қағанға Иранмен арадағы одақты жойып, Византиямен қарым-қатынасты күшейтуге кеңес берді. Маниахтың басшылығымен аттандырылған елшілік Кавказ арқылы 568 жылы Константинопольге келіп жетті. Византия тарихшысы Менандрдың айтуынша, Юстин ІІ-нің сарайына қағанның “скиф жазуымен” жазылған хатын алып келген. Екі ел арасында сауда келісімі мен Иранға қарсы әскери шарт жасалды. Елшілікті жақсы қабылдаған Юстин ІІ Талас жағалауындағы қаған ордасына өз елшілігін аттандырды.
Этакрил
Этакрил. Толық және жартылай протездердің түбін (негізін) дайындайды, сонымен қатар ортодонтиялық мақсаттар үшін пайдаланылады. Ұнтақ құрамына полимети-метакрилат, сұйықтық құрамына акрилді мономер кіреді.
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Стоматология
Өт жолы
Өт жолы (желчный канал); (canalis fellae, canal—жол, канал) — өт өзекшелерінен құралып, өтті өт қабына әкелетін өзек. Өт жолы — диаметрі 4-5 мм түтікше мүше. Қабырғасы кілегейлі, етті және адвентация қабықтарынан кұралған.
Дереккөздер
Санат:Асқорыту жүйесі
Қыстырынды тіркес
Қыстырынды тіркес — сөйлемнің ішінде қолданып, сөйлемдегі бір сөзді не тұтас сөйлемді қосымша түсіндіріп тұратын, өзінде қосымша мәлімет сақтайтын сөздер тізбегі. Оның құрылымдық ерекшелігі: негізгі құрамға табиғи түрде кірікпей, жақша не сызықша, кей жағдайларда үтір арқылы графикалық және интонациясы жағынан бөлекшеніп тұрады. Сондықтан сөйлемнің негізгі бөлігімен грамматикалық байланысқа енбейді. Қосымша мәлімет беріп, жеке құрылым ретінде сақталады. Қыстырындылар сөз, сөз тіркесі, тіпті сөйлем түрінде келе береді. Мысалы, Ақыры біздің Батыс Қазақстандағы Теке (Орал) қаласында туған апасы бары естіліп, Ғабдолла сонда жөнелтіледі (С. Мұқанов). Бұдан елу жыл бұрын — мың да тоғыз жүз отызыншы жылдардың жаз айы — мамырдың орта шені болатын (С. Жүнісов). Әке-шешем жұмыстарына кеткен еді (әкем бұл күндерде қойма күзетшісі, шешем мектепте үй сыпырушы болып жұмыс істейтін). (І.Есенберлин).
Дереккөздер
Санат:Қазақ тілі
Бокейран-ду-Пиауи
Бокейран-ду-Пиауи (Boqueirão do Piauí) — Бразилиядағы муниципалитет, Пиауи штатында орналасқан. Солтүстік-орталық Пиауи мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Кампу-Майор экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 5 079 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 281,194 км² шамасында. Халық тығыздығы — 18,1 адам/км².
Санат:Пиауи елді мекендері
Карлентини
Карлентини (Carlentini) — Италиядағы коммуна, Сицилия әкімшілік аймағына қарасты Сиракуза провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 17 210 адамды құрайды (2004). Халық тығыздығы 107 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 157 км² шамасында. Пошта индексі — 96013.
Елді мекеннің қамқоршысы — Лючия.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сицилия елді мекендері
Шевелевка
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Шексна өзені бастауынан (сонымен қатар Ақ теңізінен) Череповец су торабына дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасы су алабындағы өзендер, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Вологда облысы өзендері
Роза Фатыховна Гатина
Роза Фатыховна Гатина (1953 ж.т., Тәжікстан, Гарм ауд.) – химия ғылым доктыры (1994ж.), профессор (1997ж.). Тәжік мемлекеттік университетін бітірген (1974ж.). 1974–1978 ж. №1 кәсіби тех. училищеде (Душанбе қ.) тәрбиеші, химия пәнінің оқытушысы, Тәжікстан ғылым академиясының Химия институтында аға лаборант, кіші, аға ғылым қызметкер (1978–1994ж.), Химия институты тәжірибелік з-тының ғылым-өндірістік фирмасының директоры (1994–1996ж.), 1996 жылдан Оңтүстік Қазақстан тех. университетінің проф. қызметтерін атқарады. 90-нан астам ғыл. мақаланың авторы.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Тазартқыш саздар
Тазартқыш саздар – кейбір заттарды әр түрлі қоспалардан тазартып алуға пайдаланылатын, құрамы көбінесе монтмориллониттерге сәйкес келетін сазды жыныстар.
Дереккөздер
Санат: Геология Санат: Геофизика Санат: География
Амапа-ду-Мараньян
Амапа-ду-Мараньян (Amapá do Maranhão) — Бразилиядағы қала, Мараньян штатында орналасқан. Батыс Мараньян мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Гурупи экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 6627 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 442,319 км² шамасында. Халық тығыздығы — 15,0 адам/км².
Санат:Мараньян елді мекендері