cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Патенттік формуляр
Патенттік формуляр - техника нысанының өнеркәсіптік меншікті қорғау талаптарына қаншалықты сай екендігін анықтайтын техникалық құжат. Онда техника нысанының патенттік қабілеті және патенттік тазалығы жайындағы ақпарат жазылады. Патенттік формуляр техниканың шет елдерде сатуға немесе халықаралық көрмелерге қоюға жататын нысандарына жасалады.
Дереккөздер
Санат:Экономика
Формациялық қатар, формациялық тізбек
Формациялық қатар, формациялық тізбек - 1) жер қыртысының нақтылы ауқымында бір-біріне ұштаса қалыптасқан формациялар тізбегі. 2) Нақтылы геотектоникалық немесе геотарихи сатыға не қатпарлықтың (орогенездің) нақтылы кезеңіне ғана тәуелді, ірі-ірі тектоникалық бірліктердің (платформалардың, геосинклиндердің және олардың құрылымдық-формациялық белдемдерінің) қималарында ұдайы ұшырасатын формациялар паратегі. 3) Бір-бірімен занды түрде астасқан арнаулы формация жиынтықтарын біріктіретін формациялар ассоциациясы; нақтылы тектоникалык құрылым ауқымының жазық бағытында бір-бірімен занды түрде астасқан формациялар шартты түрде "формациялық тізбек" терминімен, ал оның көлденең қимасындағылары "формациялық қатар" терминімен белгіленеді.
Дереккөздер
Санат:Геология
Қайыпназар Аймағамбетұлы
Қайыпназар Аймағамбетұлы (1891, қазіргі Шиелі ауданы – 1926, сонда) – ақын. 13 жасынан Самарқанда дін ғұламаларынан дәріс алған. 17 – 18 жасында өлең шығара бастаған. Ақын өлеңдері кезінде жазылып алынбағандықтан, көбі бүгінге жетпеген. «Бозбала», «Билер», «Замана» (1916) атты ұзақ тол ғауларымен, «Ақындық туралы», «Кедейлік» сияқты жырларымен қатар Қайыпназар ақынның «Қасқа атпен айтысы» (1918), «Аман мен Күләштің айтысы» атты өлеңдері сақталған. Қайыпназар өлеңдері «Сыр елінің өнер өркендері» атты жинаққа енген, өлеңдері ҚР ҰҒА Әдебиет және өнер ин-тының Қолжазба қорында сақтаулы.
Жел қайық
Жел қайық— керулі желкендерге әсер ететін жел күшімен қозғалатын қайық. Ертеде жел күші ортасы күйдіріліп не қашап ойылған тұтас жуан бөренеден (жалғыз ағашты), кейде екі ағаштан қосарланып (қос ағашты) жасалған. 10 ғасырда 40 — 60 шақты адам сиятын жел қайықтар болды. Теңіз жағалауын мекендеген халықтардың сауда-саттықпен шұғылдануы жел қайықты жетілдіре түсуге ықпал жасады. Қазіргі жел қайық, көбінесе, су алаптарында, өзендерде, көлдерде серуендеу және жаттығу немесе спорттық мақсаттарда пайдаланылады.
Шампенар
Шампенар (Champenard) — Франциядағы коммуна. Жоғарғы Нормандия аймағына қарасты Эр департаментінде орналасқан. Андели округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 2,32 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 27142, пошта индексі — 27600.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 205 адамды құрады. Халық тығыздығы — 88,36 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эр департаментінің коммуналары
Зақымдану ошағы
Зақымдану ошағы (ЗО) — адамдары, ұрыс техникасы, көлігі мен әр түрлі мүліктерінің бәрі бактериялық залалдануға ұшыраған аумақ. Зақымдану ошағы жұкпалы аурулар таратудың негізгі көзі болып саналады, осыған байланысты қарсыластар қоздырғыштар қолданғанға дейін зақымдану ошағы аумағына обсервация орнатылады. Онда зақымданған жеке құрамға медициналық бақылау күшейтіліп, жұкпалы ауруларды оқшаулау, госпитальға жатқызу жұмыстары және санитариялық-гигиеналық шаралар, төтенше сақтандыру жұмыстары өткізіледі, сондайақ зақымдану ошағы арқылы кіру, шығу әрекеттері шектеледі.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Қайыпназар Аймағамбетұлы
Дереккөздер
Қазақ энциклопедиясы
Санат:Тұлғалар
Көбен Әбжанов
Көбен Абжанов (1.1.1929, Қарағанды облысы Жаңаарқа ауданы Жаңаарқа (Атасу) кенті – 30.7.1981, Алматы қаласы) – заң ғылыми докторы (1969), профессор (1970).
Арғын тайпасының Қуандық руының Мойын-Қараша бөлімінен шыққан. . Алматы мемлкеттік заң институтын (1950) бітірген соң осында аға оқытушы (1950–1960), Қазақ КСР-і Министрилігінде Кеңесінде құқық тобының бастығы (1960–1961), ҚазМУ-да доцент (1961–1970, қазіргі ҚазҰУ), кафедра меңгерушісі (1970–1981) қызметтерін атқарған. 1969 жылы «Еңбек шартының мәні» деген тақырыпта докторлық диссертация қорғаған. Оның ғылыми жұмыстарының негізгі бағыты – кеңестік еңбек құқығының мәселесі.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
София Буш
София Буш (ағыл. Sophia Bush, 1982 жылы 8 шілдеде туған, Пасадина, Калифорния, АҚШ)- американдық кино және теле бағдарламалар әртісі.
Шығармашылығы
Пасдинада (Канада) туып, өзінің шығармашылығын мектептің  театр үйірмесінде бастайды. «Мисс Пасадина» атына ие болып, Буш Голливудтың ішіне кіріп алады. Оның ең бірінші рөлі «Ван Вайлдер-король вечеринок» фильмінде колледжға енді түскен қыздың рөлін сомдайды. Тағы да София Буш «Холм одного дерева» атты сериалда топтың капитаны Брук Дэвистің рөлін сомдап шығады. София « Точка  возгорания»  (Point of Origin, 2002) фильмінде Рэй  Лиотто  мен Джон Легуизамомен бірге түседі. Буш «Части тела» драмысында үш эпизотында біртүрлі қыздың  рөлін ойнайды. «София-маленькая ведьма» сериалында қонақтың рөліне ие болған. Спортсүйгіштерге арналған «Суперкосс» атты фильмде Басты рөлдердің бірін Дэрил Ханнамен және Роберт Патрикпен бірге сомдап шығады. «Джон Такер должен умереть» (John Tucker must die, 2006); «Остаться в живых» (Stay Alive, 2006); «Попутчик» (The Hitcher, 2007) фильмдерінде атақты Шон Бин,  Джесси Меткалф, Бриттани Сноу және Фрэнки Муниспен  бірге ойнап шығады. 2013 жылы Passion Pit деген  әншінің бейнеклипінде  түседі
Гүлжапырақтар тұқымдасы
Гүлжапырақтар тұқымдасы  (Marsіleіdae) – көп жылдық су қырыққұлақтары. Тропиктік, субтропиктік және қоңыржай белдеулерде кездесетін 3 туысы, 80-нен астам түрі белгілі. Гүлжапырақтар тұқымдасын осыдан екі ғасыр бұрын атақты швед ғалымы К.Линней (1707 – 1778) сипаттап жазып, тұқымдастың атын – Marsіleaceae – италия ботаник|ботанигі Л.Марсильидің (1658 – 1730) құрметіне атаған. Себебі, Марсильи гүлжапырақты алғаш рет өсімдіктер тізіміне енгізген. Гүлжапырақтар тұқымдасына жататын қырыққұлақтар әр түрлі спораларымен, суда да, құрлықта да тіршілік етумен ерекшеленеді. Сондай-ақ бұларда тек соларға тән орган – споракарпийлері (қырыққұлақтардың спора түзетін шар тәрізді сыйымды орны) болады. Олар пісіп жетілгенде өте көп спорангийлері (өсімдік спорасы дамитын мүше) дамиды. Олардың біреуі макроспоралы, екіншілері – микроспоралы. Қазақстанда Гүлжапырақтар тұқымдасының 1 туысы, 3 түрі бар; қ. Гүлжапырақ.
Дереккөздер
Қазақ энциклопедиясы
Санат:Ботаника
Коккалар
Коккалар (гр. Kokkos - дəн) — дөңгелек пішінді бактериялар. Олар бөлінгеннен кейінгі клетка орналасуына байланысты өз ішінде топқа бөлінеді.
•Микрококкалар— Micrococcus –коктар бір жазықтықта бөлінеді жəне бөлінгеннен соң клеткалар шашырап орналасады.
•Диплококкалар– Diplococcus (гр. Diplos - екі жақты) – бір жазықтықта бөлінетін коктар жəне бөлінген соң олардың клеткасы жұптап орналасады.
•Стрептококкалар — Streptococcus (гр.Streptos - тізбек) – бір жазықтықта бөлінген соң, клетка арасында байланыс қалады жəне тізбек тəрізді орналасады.
•Тетракоккалар - Tetracoccus (гр. Tetra-төрт) перпендикулярлы екі жазықтықта бөлінген соң тетрада түзеді, яғни төрттен орналасады.
•Сарцина– Sarcina(лат. Sarcio-біріктіремін) – 3 перпендикулярлы жазықтықта бөлініп болған соң 8, 16, 32, 64 клеткадан пакет тəрізді орналасады.
•Стафилококкалар— Staphylococcus (гр. Staphyle - жүзім шоғыры) – реттсіз бағыттарда бөлінгеннен кейін клеткалар жүзім шоғыры тəрізді орналасады.
Сокорро (Нью-Мексико)
Сокорро (Socorro) — Нью-Мексико штатының Socorro округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 9051 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 37.4 км² шамасында. FIPS коды — 35-73540.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Нью-Мексико қалалары
IC 2307
IC 2307 — Шаян шоқжұлдызында орналасқан S (спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 23417, ZWG 89.4.
Халма (Миннесота)
Қала тұрғындарының саны 61 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 2.4 км² шамасында. FIPS коды — 27-26612.
IC 2307
Сыртқы сілтемелер
IC 2307 Санат:Шаян (шоқжұлдыз)
Халма (Миннесота)
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миннесота қалалары
Фирн
Фирн (немісше Firn - ескі) - мұздықтың қоректену аумағында мұз түйіршіктерінен қалыптасқан қабат. Таулы өңірде қар шегінен жоғары жерде жауғпн қардың еруніен, беткі ерудің және тереңге сіңген судың қайталана қатуынан пайда болады. Фирн біртіндеп еріп кристалды-глетчерлі мұзға айналады.
Фирн сызығы
Фирн шегі - мұздықтағы фирн жамылғысының төменгі шегі. Фирн сызығы сонымен қатар заттардың кіріс-шығыс балансы әруақытта нөлге тең болатын қоректену аймағы мен мұздық абляциясы аралғыныдағы шекара. Сол сияқты Фирн сызығы мұздықтағы қар жиегінің шегімен сәйкес келеді. Фирн сызығы еру мусымының соңындағы фирн және мұз шоғырларының арасындағы айырмамаен анықталады.
Автомат (машина)
thumb|Автомат Вокансона «Утка принимающая пищу» (1739). Автомат ( automatos — өзі істейтін ) — энергия, материалдар және ақпарат алу, беру сондай-ақ оларды пайдалану процестеріндегі барлық операцияларды берілген бағдарлама бойынша адамның тікелей қатысуынсыз орындайтын құрылғы (құрылғылар жиынтыгы). Автомат бағдарламасы оның құрылымында (сагаттар, сауда автоматы) болады немесе перфокарт, магнит таспалары (ЭЕМ, сандық-бағдарламалық құрылғылары бар білдектер), көшірмелеу немесе үлгілеу құрылғылары (АЕМ, бақылау жүйесі, интерполятор) арқылы енгізіледі.
Дереккөздер
Санат:Техника Санат:Машинажасау
Крыстевич (Пловдив облысы)
Пошта индексі — 4177. Телефон коды — 031701. ЕКАТТЕ коды — 40333.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пловдив облысының елді мекендері
Орталық стадион (Өтеген батыр)
Орталық стадион (толық аты: Өтеген батыр атындағы орталық стадион) — Алматы облысы, Өтеген батыр кентінде салынған футбол алаңы. Сыйымдылығы 2500 адам.
2007-13 жылдары Қазақстан бірінші лигасында ойнаған "Іле-Сәулет" клубы өз алаңындағы матчтарын өткізген. Стадионның үш құбыласы ашық, көрермендерге арналған трибуна батыс жағына тұрғызылған. Стадионның жанында жаздық бассейн салынған.
Стадион Іле трактісі бойына жақын жердегі Титов көшесінің бас жағында, Кіші Алматы өзеніне жақын жерде орналасқан.
Санат:Қазақстан стадиондары Санат:Стадиондар
Ореховая (Бешпагирка тармағы)
Ореховая — Ресейдегі өзен. Ставропольск өлкесі, Қалмақ Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Бешпагирка өзенінің оң жағалауынан 21 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Дон су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Калаус. Өзен саласы — Солтүстік Дон құйылысынан төмен Дон тармағының су алаптары, өзен алабы — Дон (су алабының Ресейдегі бөлігі).
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Орал бонистикасы
Орал бонистикасы - Орал өңірінде шығарылған қағаз ақша белгілері. 1918 ж. Г.М.Фомичевтің әскери үкіметі Орал қаласында 75 тиыннан 3000 сомға дейінгі құны бар 27 түрлі қағаз ақша белгісін шығарған. Қазір олар қолда сирек кездеседі.
Гүлді өсімдіктер
Гүлді өсімдіктер немесе Жабық тұқымды өсімдіктер (Magnoliophyta, немесе Angiospermae ἀγγεῖον — ыдыс, σπέρμα — ұрық) — Жоғары сатыдағы өсімдіктердің бөлімі, басты ерекшелігі – гүлінің, жемісінің болуы, гүлінде аналықтың болуы.
Морфологиялық ерекшеліктері
Бұлapдың aшық тұқымдылapдaн aйыpмaшылығы – тұқым бүpшiгi жaтын iшiнде жетiледi. Гүлдi өсiмдiктеp бapлық құpлықтa өседi, судa кездесетiн түpлеpi де бap. Биiкте бipнеше мм-ден (бaлық oты) 150 м-ге (эвкaлипт) дейiн, шыpмaуықтap 200 м-ден aсaды. Oлapдың жaлпы мopфoлoгиялық, aнaтoмиялық, эмбpиoлиялық белгiлеpi ұқсaс бoлғaнымен, өсiмдiктеpдiң тipшiлiк opтaсының жaғдaйлapынa бейiмделуiне бaйлaнысты кейбip мүшелеpiнiң өзгеpiп не тiптi жoйылып кеткендеpi бap. Пaлеoбoтaникaлық деpектеp бoйыншa aлғaшқы Гүлдi өсiмдiктеp мәңгi жaсыл жaпыpaқтapы, қoс жынысты гүлдеpi бap, aғaш тәpiздi өсiмдiктеp бoлғaн. Гүлдi өсiмдiктеpдiң ең көп тapaғaн уaқыты – бop кезеңiнiң aяғы. Гүлдi өсiмдiктеpдiң Жеp шapынa кең тapaлуынa oлapдың құpғaқшылыққa төзiмдi вегетaтивтi opгaндapының бoлуы, қoлaйсыз климaттық жaғдaйдa өсуге бейiмдiлiгi, негiзiнен, жәндiктеp apқылы тoзaңдaнуы, тұқымдapы мен жемiстеpiнiң жaнуapлap apқылы тapaлуы себеп бoлғaн. Қaзip Гүлдi өсiмдiктеpдi дapa жapнaқтылap және қoс жapнaқтылap деп 2 клaсқa бөледi. Oлapдың 450 тұқымдaсқa бipiгетiн 12,5 мың туысы және 250 мыңнaн aстaм түpлеpi белгiлi. Қaзaқстaндa 125-тей тұқымдaсы, 1000-нaн aстaм туысы, 6000-дaй түpi кездеседi. Гүлдi өсiмдiктеpдiң ең ipi тұқымдaстapы: aстық, бұpшaқ тұқымдaстap, күpделiгүлдiлеp, еpiндiгүлдiлеp, т.б.; Гүлдi өсiмдiктеpдiң қaтapынa тaғaмдық (пияз, сapымсaқ, қызылшa, т.б.); техникaлық (ши, құpaқ, зығыp, қoзa, т.б.); дәpiлiк (шaйшөп, жөке, шүйiншөп, т.б.); әсемдiк (paушaн, қaлaмпыp, т.б.) өсiмдiктеp жaтaды. Гүл тек жaбық тұқымды өсiмдiктеpде ғaнa түзiлген. Aтaлықтap мен aнaлықтap oсы гүлде жетiледi. Aнaлықтың жaтынындa (Гүл түйiндеpiнде) тұқым бүpшiктеpi opнaлaсaды.
Жaбық тұқымдылapдың гүлдеpi бipiнен-бipi мөлшеpi, пiшiнi, түсi және құpылысы бoйыншa еpекшеленедi. Бip жaбық тұқымдылapдың гүлдеpi желмен тoзaңдaнуғa, aл екiншiлеpi бунaқденелiлеpмен тoзaңдaнуғa бейiмделген. Қaндaй жoлмен тoзaңдaнғaнынa қapaмaстaн, тoзaң түйipлеpi aнaлықтың aузынa келiп түседi. Oсы жеpде oлap өнiп, тoзaң түтiктеpiн түзедi. Тoзaң түтiктеpi apқылы aтaлық жыныс жaсушaлap тұқым бүpшiгiне өтедi. Oсы жеpде тoзaң түтiгiндегi екi aтaлық жыныс жaсушaсының бipi жұмыpтқa жaсушaны ұpықтaндыpaды. Aл екiншi aтaлық жыныс жaсушaсы тұқым бүpшiгiнiң ең үлкен opтaлық жaсушaсымен қoсылaды. Ұpықтaнудың тек гүлдi өсiмдiктеpге тән мұндaй түpiн қoсapлaнып ұpықтaну деп aтaйды.
Сoнымен, ұpықтaнғaн жұмыpтқa жaсушaдaн ұpық пaйдa бoлaды. Opтaлық жaсушa екiншi aтaлық жыныс жaсушaсымен қoсылып, ұлғaйтып - эндoспеpм түзедi. Oндa ұpыққa қaжеттi қop зaттapы жинaлaды. Тұқым бүpшiгiнен - тұқым, aл жaтынның қaбыpғaлapынaн жемiсқaп түзiледi.
Қaзipгi кездегi жaбық тұқымдылapғa aғaштap, бұтaлap, шөптектi өсiмдiктеp жaтaды. Oлap жеp бетiндегi бapлық құpлықтapдa кеңiнен тapaлғaн.
Жaбық тұқымдылapдың кейбipеулеpiнiң өсiмдi кезеңi, яғни тipшiлiк ету ұзaқтығы өте қысқa - бipнеше aйғa ғaнa сoзылaды. Oғaн көкнәp тұқымдaсының кейбip өкiлдеpi мысaл бoлa aлaды (сеппе көкнәp, т.б.). Екiншi бip түpлеpi мысaлы, емен aғaшы жүз жылғa дейiн өмip
Жабық тұқымдылардың өте биік, сондай-ақ өте аласа түрлері де кездеседі. Жабық тұқымдылардың сабақтары тік, кейде шырмалып, өрмелеп, төселіп өседі. Жапырақтарының пішіні мен мөлшері, тамыр жүйесі әрқилы болады. Миллиондаған жылдар бойы қалыптасқан әр түрлі тұқымдас өкілдерінің де бірінен-бірінің елеулі өзгешеліктері бар. Жөке ағашынан тұратын көлеңкелі орман мен қайың ағашынан тұратын шағын тоғайдың айқын айырмашылығы байқалады. Шалғынды жерде өсетін өсімдіктер құмды шөлдің, батпақты тундраның өсімдіктерінен өзгеше.
Гүлдi өсiмдiктердiң тaбиғaттaғы және aдaм өмiрiндегi мaңызы oрaсaн зoр. Өсiмдiктер - aдaмғa тaмaқ өнiмдерiн бередi және aуыл шaруaшылық жaнуaрлaрынa қaжеттi жемшөп қoры. Oлaр шикiзaт ретiнде өндiрiстiң әр түрлi сaлaлaрындa қoлдaнылaды.
Гүлдi өсiмдiктердiң хaлық шaруaшылығындa және ғылыми медицинaдa кеңiнен қoлдaнылaтын түрлерi көптеп кездеседi. Oлaрдың iшiнде көкөнiстiк, жемiс-жидектiк, бaлды, мaйлы және техникaлық түрлер де бaр. Aғaш тәрiздi фoрмaлaры құрылыс мaтериaлдaры ретiнде aсa құнды. Әр түрлi үй жиһaздaрын жaсaйды. Бұлaрдың бiрқaтaры сәндi өсiмдiктер. Тынымбaқтaрды, сaябaқтaрды, көшелердi, тiптен жұмыс oрындaрын көгaлдaндыруғa пaйдaлaнaды.
Aуыл және хaлық шaруaшылығының әр түрлi сaлaлaрының дaмуынa бaйлaнысты, өсiмдiк өнiмдерiне сұрaныс aртып келедi. Мұның өзi aдaмның тaбиғaт бaйлығын зерттеуге белсендi түрде кiрiсуiне жoл aшaды. Мәдени өсiмдiктердiң қaзiргi кездегi түрлерiнен де түсiмдiлiгi жoғaры жaңa iрiктемелер шығaрылуы қaжет.
Өсiмдiктердi тaбиғи жaғдaйдa зерттеу әр түрлi экспедициялaр ұйымдaстырумен тiкелей бaйлaнысты. сүpедi. Кезінде Мәскеу өсімдік шаруашылығы институты ұйымдастырған экспедициялар жабайы өсімдіктердің көптеген пайдалы түрлерін ашуға мүмкіндік берді. Осындай экспедициялардың арқасында ауыл шаруашылық өсімдіктер іріктемелерінің аса бай үлгілері жинақталды. Оны жинақтауда академик Н. И. Вавиловтың еңбегі ерекше еді. Н. И. Вавиловтың тікелей басшылығымен дүние жүзінің көптеген аймақтарында экспедициялар ұйымдастырылды. Бұл экспедицияға қатысқан ғалымдар әлемнің әр түрлі елдерінің жабайы өсімдіктерін зерттеді. Соңғы 15-20 жылдың ішінде осындай экспедициялардың құрамына Қазақстан ғалымдары (Кәрім Мыңбаев) да енді.
Спорофиттегі споралар түрі өзгерген өркен – гүлдерде пайда болады. Микроспоралар тозаңқаптағы тозаң ұясында, ал мегаспоралар аналық түйініндегі тұқым бүрінде дамып жетіледі. Споралар спорангий ішіндегі гаметофиттерде өсе бастайды. Аталық гаметофит - тозаң екі клеткадан, ал аналық гаметофит - ұрық қалтасы сегіз клеткадан тұрады. Жынысты көбеюдің нәтижесінде тұқымбүрінен эндоспермді тұқым, оның хромосомы триплоидты болып келеді. Ал аналық түйіннен және гүлдің басқа бөліктерінен – жеміс пайда болады.
Белгілі өсімдіктердің жартысынан көбі жабық тұқымдылар бөліміне жатады. Олар тіршілік формаларының, вегетативтік органдарының, гүлдерінің, жеміс және тұқымдарының алуан түрлілігімен ерекшеленеді. Олардың алуан түрлілігін жүйелеу біздің эрамызға дейін ертеректе басталып, осы күнге дейін жалғасып келеді. Қазіргі кездегі өсімдіктер әлемін жүйелеу эволюциялық принциптерге негізделген. Жүйелікті құру барысында тек қана көптеген белгілерінің ұқсастығын ғана емес, эволюциялық шығу тегінің біркелкілігін ескеру қажет, ол эволюциялық даму жолдарына сай болады. Гүлділердің эволюциялық үрдісінің дамуы негізінен келесідей бағытта жүрді. Тіршілік формасы – ағаштардан бұталарға және олар арқылы шөптесінге. Сабақ және жапырақ – бұтақтанбаған сабақтан бұтақтанғанға, трахеидті өткізу жүйесінен түтіктерге және трахеидтерге, жай жапырақтан күрделіге, мәңгіжасылдан жыл сайын жапырақ түсетінге.
Алькалатен
Алькалатен (Alcalatén) — Испания ауданы (комарка), Валенсия автономды бірлестігіне қарасты Кастельон провинциясының құрамына енеді.
Гүлді өсімдіктер
Морфологиялық ерекшеліктері
Гүл – бір гүлдіден гүл шоғырына, насеком арқылы тозаңданудан желмен тозаңдануға, актиноморфтылықтан зигоморфтылыққа, бурандалы орналасқан гүлден шеңбер, дөңгеленіп орналасуға, олардың шексіз көп санынан аздаған шектеулілікке, гүлдің бос бөліктерінен кірігуге, жоғарғы түціннен төменгіге. Аталған критерийлердің барлығыда жабықтұқымдылардың жүйесіндегі өсімдіктердің орны жайлы айтуға мүмкіндік береді.
Алькалатен
Муниципалитеттер
Санат:Кастельон аудандары
Гүлді өсімдіктер
Морфологиялық ерекшеліктері
Жабық тұқымды өсімдіктердің тіршілік түрлері – ағаш, лианалар, бұталар, шөптесін (көп, екі және бір жылдық) болып бөлінеді.
Гүлді өсімдіктердің топтарға бөлінуі
Гүлді өсімдіктердің алуан түрлілігі таңқаларлықтай. Дүние жүзі ботаниктерінің жүргізген зерттеулері нәтижесінде, гүлді өсімдіктердің шамамен 250 мыңдай сан алуан түрі белгілі. Сонымен бірге ботаник-ғалымдар ғылымға бұрын белгісіз болып келген өсімдіктердің жаңа түрлерін тауып, оларды сипаттап жазуда.
Құрылысы жағынан ұқсас түрлер туысқа біріктіріледі. Мысалы, ермен жусан мен дермене жусан бір туыстық — жусанның түрлері. Бұл туысқа тағы да көптеген басқа түрлер жатады. Әр тілде бір өсімдіктің өзін әр түрлі атайды. Соған байланысты ғалымдар өсімдіктердің латын тіліндегі ғылыми аттарын енгізді. Өсімдіктердің латын тіліндегі аттары дүние жүзі ботаниктерінің барлығына түсінікті.
Жақын туыстар бір тұқымдасқа жатқызылады. Мысалы, бидай туысы, қарабидай туысы, арпа туысы және оларға жақын көптеген туыстар бір үлкен астық тұқымдасына біріктіріледі.
Гүлді өсімдіктерді дара жарнақтылар класы және қос жарнақтылар класы деп екіге бөледі. Өсімдіктің қай класқа жататынын оның ұрығының, тұқым жарнағының санына қарай анықтайды. Бірқатар өсімдіктердің жапырақтарының жүйкеленуі мен пішіні, тамыр жүйесінің типтері де негізгі белгілерге жатады.
Қос жарнақтылар класы (Magnoliopsida немесе Dicotyledones)
Тұқымында екі тұқым жарнағы болатын гүлді өсімдіктер қос жарнақтылар класына жатады. Гүлді өсімдік түрінің 75%-ы қос жарнақтылар болып есептеледі. Бұлар шөп, бұта, ағаш түрінде барлық жерлерде кездеседі. Қос жарнақтыларды ажыратуға болатын негізгі белгілер мыналар: олардың ұрығында 2 жарнақ болады. Тамыр жүйесі кіндік тамырлы болып келеді. Жапырақ тақтасының пішіндері әр түрлі болуы мүмкін. Жапырақ жүйкелері қауырсынды немесе саусақ салалы болады. Күлтесі және тостағанша жапырақшасының саны - 5 немесе 4-тен. Көпшілігінде түзуші ұлпа - камбий болады. Егер өсімдік ұрығының жарнағы біреу болса, жапырағы параллель немесе доға тәрізді жүйкеленсе, шашақ тамырлы болса, онда ол даражарнактылар класына жатады. Даражарнақтылар класына астық тұқымдастарының, қиякөлеңдердің, лалагүлділердің, т. б. тұқымдастары жатады. Өсімдіктерді олардың тек бір ғана белгісіне карап, қай класқа жататынын анықтау, көп ретте мүмкін бола бермейді. Мәселен, орманда өсетін шөптекті өсімдік қаракөздің жапырағы торлы жүйкеленеді, бірақ ұрығының тұқым жарнағы жалғыз болады. Қарғакөз - даражарнақты өсімдік. Жолжелкеннің жапырағы доға тәрізді жүйкеленеді, шашақ тамырлы, бірақ оны қосжарнақтылар класына жатқызады. Себебі ұрығының екі тұқым жарнағы болады.
Қос жарнақтылар класы 6 класс тармағына, 128 қатарға, 418 тұқымдасқа бөлінеді.
Класс тармақтары:
Дара жарнақтылар класы (Liliopsida немесе Monocotyledones)
Дара жарнақтылар класына 5 класс тармағы, 37 қатар, 125 тұқымдас, 3000-нан астам тек және 59 000-дай өсімдік түрлері жатады.
Класс тармақтары:
Сан-Гонсалу-дус-Кампус
Сан-Гонсалу-дус-Кампус (São Gonçalo dos Campos) — Бразилиядағы муниципалитет, Баия штатында орналасқан. Солтүстік-орталық Баия мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Фейра-ди-Сантана экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 28 978 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 293,989 км² шамасында. Халық тығыздығы — 98,6 адам/км².
Тарихы
Қала 1884 жылы құрылған.
Санат:Баия елді мекендері
Бірінші кезектегі гидромелиорациялық қор
Бірінші кезектегі гидромелиорациялық қор — гидротехникалық мелиорациялық шараларды қажет ететін жер. Қалпына келтіру үшін жүмсалатын қаржы тез арада қайтатын, мелиоративтік қордың қүрамына кіретін жер.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Су шаруашылығы
Нанди
Нанди - Шива құдай мініп жүретін бұқа; храмдарда көбінесе зор мүсіндер түрінде бейнеленеді.
Дереккөздер
Санат:Өнер Санат:Мәдениет
NGC 1933
NGC 1933 — Dorado шоқжұлдызында орналасқан OCL (шашыраңқы жұлдыздар шоғыры) типті шашыраңқы жұлдыздар шоғыры.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1834 жылы 2 қарашада Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 1933 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: ESO 85-SC77, in LMC.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Алтын балық (шоқжұлдыз)
Мұхит аралдары
Мұхит Аралдары – Тынық мұхиттың орталығы және оңтүстік-батыс бөлігіндегі аралдары тобы (10 мыңдай). Жері 1,26 млн км². Аралдар Солтүстік жарты шардың субтропиктік (28° 25’ солтүстік ендік) және Оңтүстік жарты шардың қоңыржай ендіктері (52° 30’ оңтүстік ендік) аралықтарында орналасқан. Ең ірі аралдары Жаңа Гвинея мен Жаңа Зеландия мұхит аралдары жерінің 80%-ын қамтиды. Бүкіл құрлықты дүние бөліктеріне бөлгенде мұхит аралдары Австралиямен қосылып айтылады. Халқы (Австралиясыз) 8 млн-дай (1971).
Табиғаты
Мұхит аралдары Меланезия (батыстағы ең ірі аралдар), Микронезия (Меланезиядан солтүстіктегі ұсақ аралдар), Жаңа Зеландия және Полинезияға (қалған ұсақ аралдарының бәрі) бөлінеді. Рельефі және геологиялық құрылысы. Батыс Микронезия, Меланезия және Жаңа Зеландия аралдарының рельефі таулы, тілімделген. Ең биік жері Жаңа Гвинеядағы Джая тауы 5029 м. Шығыс Микронезия мен Полинезия аралдары шағын, аласа маржанды атоллдар. Мұхит аралдарының атоллдар. Мұхит аралдарының оңтүстік-батыс бөлігі (Меланезия және Жаңа Зеландия) қазіргі тектоникалық қозғалыстар мен вулканизм күшті байқалған мезозой және қайназой қатпарлық зоналарына жатады. Мұхит аралдарының бұл бөлігі гранит интрузиялары жарып өткен әр түрлі кристалдық және шөгінді жыныстардан құралған. Микронезия, Полинезия және Гавай аралдары вулкандық жыныстардан, кей жерде әк тастардан құралған. Вулкандық жыныстардан бұл ауданда басымы – базальт. Вулкандық аралдарға Гавай, Самоа, Маркиз, Кук (Оңтүстік), Тубуаи, Пасха т.б., маржанды аралдарға Маршалл, Каролин, Гилберт, Эллис, Токелау, Кук (Солтүстік), Феникс, Лайн, Туамоту, Науру, Ошен және басқа ұсақ аралдар жатады. Пайдалы қазбалардан маңыздылары – никель рудалары (Жаңа Каледония), фосфат (Науру және Рождество аралдары), мұнай (Жаңа Гвинея), алтын (Жаңа Гвинея, Фиджи), көмір (Жаң Зеландия), мыс (Бугенвиль).
Климаты
Мұхит аралдарының көпшілік аралдары Солтүстік және Оңтүстік жарты шардың тропиктік климаттық белдеулерінде жатыр, Аустралия мен Азияға таяу аралдардың климаты субэкваторлық, 180 меридианнан батыста – экваторлық. Тропиктерден солтүстікке және оңтүстікке қарай климат субтропиктік. Ең жылы айдың орташа температурасы солтүстікке 25 0С (тамыз), оңтүстікте 16 0С (ақпан), ең суық айда солтүстікте 16 0С (ақпан), оңтүстікте 5 0С (тамыз). Жылдық жауын-шашын мөлшері тропиктік белдеуде 1000 мм-ге жетпейді, ал ірі вулкандық аралдардың жел жақ беткейлерінде 10000 мм-ге дейін (Гавай аралдарында). Мұхит аралдарының көпшілік бөлігінде жазда тропиктік циклондар қалыптасады. Жаңа Гвинея және Жаңа Зеландияның Оңтүстік аралдары тауларында мұздықтар (мұзбасу ауданы 1000 км²) кездеседі. Ішкі сулары. Өзен-көлдері мұхит аралдарының батысындағы тұнба және кристалдық жыныстардан түзілген таулы ірі аралдарда кездеседі. Шығыстағы вулканды және маржанды аралдарға түсетін атмосфералық жауын-шашынды кеуекті базальт пен әк тастардың сіңіріп алуына байланысты ағын суы аз немесе мүлдем жоқ. Өзендері жаңбыр суымен қоректенеді. Ірі өзендері – Флай, Дигул (Жаңа Гвинея). Топырағы қалыптасу жағдайларының әр түрлі болуына байланысты сан алуан. Мұхит аралының батысындағы таулы аудандарда топырақ биіктік белдеулік бойынша таралған. Ылғалды мәңгі жасыл ормандарда қызы сары латеритті топырақ, жоғарырақ беткейлерде таудың латеритті, сары, қызыл және сары қоңыр топырағы, ең биік өңірлерінде таудың шалғындық топырағы таралған.
Ашылу тарихы және зерттелуі
Еуропалықтардан тұңғыш мұхит аралына жол ашқан испандар мен португалдар. Дүние жүзін айналу сапары кезінде Ф.Магеллан Мариана аралдарын (1521), 1528-29 испандық А.Сааведра Молукка аралдарына барар сапарында Маршалл және Каролин аралдарын, оның отандасы А.Менданья (1568) Соломон, Маркиз аралдарын және Санта-Крус архипелагын (1959), А.Тасман (1642-43) Тасман, Жаңа Зеландия, Тонга және Фиджи аралдарын, Л.А.Бугенвиль (1767) Меланезия аралдарының бірқатарын ашты. Дж.Кук (1768-79) Тынық мұхиттың оңтүстік бөлігіне алғаш сапар шегіп, Общество, Туамоту, Жаңа Гебрид, Жаңа Каледония, Тынық мұхиттың солтүстік бөлігінен Гавай аралдарын ашты. 19 ғасырда мұхит аралдарын ашуда және зерттеуде орыс жиһанкездері И.Ф.Крузенштерн, Ю.Ф.Лисянский, О.Е.Коцебу, В.М.Головнин, Ф.Ф.Беллинсгаузен, М.П.Лазарев, Ф.П.Литке және т.б. көп үлес қосты. Жаңа Гвинея халқының антропологиясы мен этногрофиясын орыс ғалымы Н.Н.Миклухо-Маклай зерттеді. Тарихи анықтама. Алғашқы қоныстанушылар (Аустралия халқының және Меланезиядағы ежелгі негр тектес тобының ата-тектері протоаустралоидтар) мұхит аралына Оңтүстік-Шығыс Азиядан бұдан 20-30 мың жыл бұрын, келесі толқын (Меланезия тұрғындарының көпшілігінің ата-тектері - протомеланезиялықтар) 5-6 мың жыл бұрын келген. Микронезия мен Полинезияны қоныстану б.з. 1-мың жылдығында жүзеге асырылды. 19 ғасырға дейін мұхит аралдары еуропалық мемлекеттердің назарынан тыс қалып келді. 19 ғасырдың 1-жартысында Жаңа Гвинеяның батыс бөлігін Нидерланд, 1840 ж. Жаңа Зеландияны Англия, 1842 ж. Маркиз аралдарын Франция отарлады. 1874 ж. Фиджиді Ұлыбритания, 1884 ж. Гвинеяның солтүстік-шығыс бөлігін Германия, 1898 ж. Гавай, Гуам аралдарын АҚШ басып алды. Ұзақ жылдарғы отаршылдарға қарсы жүргізген күрес нәтижесінде 1962 ж. Батыс Самао, 1963 ж. Батыс Ириан, 1968 ж. Науру, 1970 ж. Тонга, Фиджи тәуелсіздік алды. 1973 ж. Папуа – Жаңа Гвинеяның өзін-өзі толық ішкі басқаруы жарияланды.
Морра-Де-Санктис
Морра-Де-Санктис (Morra De Sanctis) — Италиядағы коммуна, Кампания әкімшілік аймағына қарасты Авеллино провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1408 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 47 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 30 км² шамасында. Пошта индексі — 83040.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие San Rocco.
Сыртқы сілтемелер
Кампания елді мекендері
Ру мен қауым
Ежелгі адамдар саны 20 – 30 адамнан аспайтын топтарға (қауымдар) бірігіп жүрді. Көпшілік жағдай оларға жыртқыштарға қарсы тұрып, ірі жануарларды қаумалап ұстауға, жабайы табиғат жағдайында өмір сүруге мүмкіндік береді. Алғашқы қауымдық құрылыс мүшелерін туысқандық қатынастары біріктірді: әрбір қауым бірнеше рулардан тұрды. Ру – өз шығу тегін әкелік (әкеден балаға) не шешелік (шешеден балаға) тізбектен тарататын адамдар тобы. Рудың негізгі ерекшелігі өз руының өкілдерімен некеге тұруға тиым салынды. Ру мүшелері бір–біріне барлық жағдайда жәрдемдесіп, өз руласының өлімі мен жарақаты үшін, қанмен кек алуға даяр болатын. Ру мүшелері, сол секілді діни культі арқылы бірігеді. Әдетте екі немесе бірнеше рулар бір–бірімен тығыз байланыста болады. Олар аң аулайтын жерлерді бөлісіп, бірлесе еңбек етіп, үйленеді: бір рудың адамдары өзге рудан қыз алып үйленетін. Ру мүшелерін өмір сүру аумағы да біріктіретін. Ертеректегі қауымда билік оның барлық тең құқылы мүшелеріне тиесілі болатын. Басты заң – бабалар дәстүрі болып, қауымдағы адамдар оның сақталуын бірге қадағалайтын. Шаруашылық және қоғамдық өмірдің маңызды мәселелері ұжымдық түрде шешілетін. Сонымен қатар топтарда әрқашан үлкен беделге ие, басшы бір немесе бірнеше адам болатын. Бірақ, аңшылық немесе әскери өнерінің, данышпандық немесе сәттілігінің арқасында абыройға ие болған басшылар жеке өздері біреулерге бұйырып немесе жазалай алмайтын. Бірте–бірте басқару билігі күрделене берді. Қауымдағы халық саны артып, оның мүшелері біртұтас ұжым құраудан қала бастады. Сол себепті, дәстүрлердің орындалуы мен бақылау міндеті ақсақалдар алқасына ауысты. Ғалымдар алғашқы адамдар қайырымды да, мейірімді болған деп тұжырады. Иракта бір көзі соқыр, бір қолы жоқ болған адам мүрдесінің қалдығы табылды. Ол сол күйімен 40 жыл өмір сүріп, дүниеден өткен. Егер, оған тайпасындағылар көмектеспегенде, ол бір апта да өмір сүре алмайтыны анық.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Паскуаль, Мануэль
Клубтағы карьера
Мануэль Паскуаль өз футбол өмірін «Дертона» клубында бастап, жыл соң D сериясындағы басқа командаға кетеді. Яғни оны С1 сериясынан «Тревизо» клубы сатып алады, бірақ мұнда Паскуальға камандасы жағынан ондай жақсы сенім болған жоқ, сондықтан да ол, не бары 2 матч ойнап шықты.
2002 жылдың қаңтарында Мануэль C1 сериясындағы «Ареццо» клубына көшіп, бастапқы құрамда орнын нақтытып алды. Бірақ та, команда үшінші италиандық дивизионда соңғы орны алып, «Ареццо» үшін сезон қиын өтті. Уақыт өтті, және 2003-2004 жылдары арасындағы өткен сезон клуб "B сериясына" өтіп, Мануэль Паскуаль осы дивизионның ең үздік қорғаушы атағын алды. Содан, осы ойыншыға қатысты, "А сериясындағы" клубтардың қызығушылығы әлде қайда арта түсті.
2005 жылдың жазында, Джорджо Кьеллини атты ойыншы «Фиорентина» командасынан, «Ювентус» клубына кеткен соң, «Фиорентина» сол жақ қорғаушыны іздеп, Мануэль Паскуальды сатып алады. Осы кезде бірінші дивизион клубтарының арасында Мануэль атағы жылдар тарап кетті.
Халқаралық карьера
Оның ең алғаш Италия үшін ойыны 2006 жылы,ойынның соңғы минуттарында Германияға қарсы болды. Сол кезде ол, әлем чемпионатына баратын ойыншылардың қатарында болды, бірақ осы кандидатураны Фабио Гроссо мен Джанлука Дзамбротта алып қойған
Гнур
Гнур (Γνούρου; аудармасы Gnurus) — скифтердің патшасы (б.з.б VII ғасырдың аяғы — б.з.б VI ғасырдың басы). Геродоттың келтірген шежіресі бойынша (Тимннан естігені), Ликтың ұлы, Спаргапиф патшаның немересі, Савлий патшаның және ұлы ойшыл Анахарсистың әкесі. Гнурдың есімі Диоген Лаэртскийдің еңбегінде кездеседі. Мұнда ол Анахарсис пен Кадуид патшаның әкесі делінген. Онымен қоса Платонның шығармасында Анахарсис — Гнур мен грек қызының баласы делінген.
Пегесторф
Пегесторф (Pegestorf) — Германия Федеративтік Республикасының Төменгі Саксония жерінде орналасқан муниципалитет. Хольцминден ауданының құрамына енеді.
Тугузлы
Тугузлы — Башқұртстанның Кигин ауданындағы ауыл, Арслан ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 587 адамды құрады. Пошта индексі — 452511, ОКАТО коды — 80236810007.
Пегесторф
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 431 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 8,32 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 03 2 55 032. Муниципалитеттің басшысы — Дирк Поммер.
Тугузлы
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Пегесторф
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 2 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Саксония елді мекендері
Үлкен Тоз
Үлкен Тоз — Ресейдегі өзен. Кемеров облысы, Хакасия Республикасы, Алтай Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Мрас-Су өзенінің оң жағалауынан 36 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 18 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Томь бастауынан Кондома өзенін қоспағанда, Новокузнецк қаласына дейін. Өзен саласы — Томь, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кемеров облысы өзендері Санат:Хакасия өзендері Санат:Алтай өлкесі өзендері
NGC 6417
NGC 6417 — Геркулес шоқжұлдызында орналасқан SBb типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1864 жылы 2 шілдеде Альберт Март астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 6417 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 60709, UGC 10945, MCG 4-42-1, ZWG 141.4, IRAS17397+2341.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Геркулес (шоқжұлдыз)
Эмзело
Эмзело (Emseloh) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет. Зангерхаузен ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 611 адамды құрайды (31 желтоқсан 2006 жыл). Алып жатқан жер аумағы 11,33 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 87 135. Муниципалитеттің басшысы — Герольд Мюнх. нобай
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Чарус
Чарус — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Новосибирск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы КАР/ОБЬ/2189/246 орналасқан. Өзен ұзындығы 105 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Кеть өзенінің құйылысынан Васюган құйылысына дейін. Өзен саласы — Кеть, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Камешница (Леджа тармағы)
Камешница — Ресейдегі өзен. Вологда облысы, Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Леджа өзенінің оң жағалауынан 12 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Беслен (Благоевград облысы)
Беслен (Беслен) — Болгариядағы ауыл. Благоевград облысына қарасты Хаджидимово қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 732 адамды құрайды.
Пошта индексі — 2934. Телефон коды — 07528. ЕКАТТЕ коды — 3976.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Благоевград облысының елді мекендері
Қарсы құда
Қарсы құда– туыстық атау. Егер екі әулет өзара келісіп бір жағы қыз беріп, екінші жақтан келін түсірсе, онда олар бір-біріне қарсы құда болады. Мұндай жағдайда қалыңмал төленбей, құдалар той-думанмен шектелген. Кейде өзара сыйластығы берік отбасылар да қарсы құда болып отырған. Қарсы құда болу ертеде көбіне тұрмысы төмен отбасылар арасында жиірек кездескен.
Дереккөздер:
OS7
Санат:Қазақ салт-дәстүрлері
Көңіл құсы құйқылжыр шартарапқа...
Өлең
Көңіл құсы құйқылжыр шартарапқа,
Салған ән — көлеңкесі сол көңілдің,
Тактысына билесін ол құлаққа.
Шырқап, қалқып, сорғалап, тамылжиды,
Жүрек тербеп, оятар баста миды.
Бұл дүниенің ләззәті бәрі сонда,
Ойсыз құлақ ала алмас ондай сыйды.
Пухтюга
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вага өзені. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Көңіл құсы құйқылжыр шартарапқа...
Өлең
¥йықтап жатқан жүректі ән оятар,
Үннің тәтті оралған мәні оятар.
Кейі зауық, кейі мұң, дертін қозғап,
Жас балаша көңілді жақсы уатар.
Пухтюга
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері Санат:Вологда облысы өзендері
Көңіл құсы құйқылжыр шартарапқа...
Өлең
Тыңдаушы да аз ол әннен бәһра аларлық.
Мұңмен шыққан, оралған тәтті күйге
Жылы жүрек қайда бар қозғаларлық?
Көбінесе ән басы келеді ащы,
"Кел тыңда!" деп өзгеге болар басшы.
Керім толғап, тауысар қаңғыр-күңгір
Сол жеріне ойыңмен араласшы.
Әннің де естісі бар, есері бар,
Тыңдаушының құлағын кесері бар.
Ақылдының сөзіндей ойлы күйді
Тыңдағанда, көңілдің өсері бар.
Білімдіден аяман сөздің майын,
Алты өлеңмен білдірдім әннің жайын.
Бу қазандық агрегат
Аз қуатты өндірістік қазандықтың, көп тараған типіне ДКВР типіндегі қазандық жатады. ДКВР қазандықтарының өнімділігі - 0,7; 1,1; 1,8; 2,8; 5,6 кг/с (тас көмір және коңыр көмірлерге есептелінген), қысымы 1,28; 2,26 және 3,83 МПа шығарылған.
Сифилидтер
Сифилидтер (Syphilidum) - Мерездің тері және кілегей қабықтарындағы белгілерінің жалпы аты. Мерездің бірінші кезеңінде - қатты шанкр, екінші кезеңінде - морфологиясы әртүрлі бөртпелер, үшінші кезеңінде - беткей не терең орналасқан түйіндер болады.
Бу қазандық агрегат
Қазандықтардың бу өндірулігі - 0,7 кг/с, бу қыздырмаушысымен шығарылған, қалғандары - бу қыздырушысымен және онсыз жасалынған. thumb|right|300px|1-сурет. ДКВР - 6,5-13 бу қазаны: 1 - жоғарғы барабан; 2 - бүйірлік экран; 3 - отын лақтырушыға ауаны жеткізу; 4 - пневматикалық лақтырушы; 5 — үрлеуші жапқыш; 6 - жел тарткыш тор; 7 - тіреуші рама; 8 - үрлеуге арналған потрубок; 9 - төменгі барабан; 10 - қайнатушы құбырлар; 11 - үрлеуші құрылғы; 12 - буды үрлеп алып кетуге арналған штуцер; 13 - қоректендіруші суды жеткізуші; 14 - жанып бітуші камера; 15 - буды қыздырушы; 16 - алып кетуді, қайтарушы құрылғы; 17 - газды қақпа; 18 - айналдыра қалаушы; 19 - ысырмалы құбырлар; 20 - төменгі камералар. ДКВР қазандығы, 1,28 және 2,26 МПа қысымындағылардаң - олар тік, қос барабанды су құбырлы агрегаттары, табиғи таралады және экранданған жағушы камерасымен, ұзыннан орналасқан барабандылардың, жалпы конструктивті сүлбелері бірдей. Бу өндірілуі кеміген кезде, қазандықтың ұзындығы мен ені өзгереді. 1 суретте, қазандық ДКВР көрсетілген - 6,5 - 13, бу өндірілуі 1,8 кг/с (6,5 т/сағ) - 1,28 МПа, пневмомеханикалық лақтырғышты 4 жағудың құрастыруы. Жоғарғы 1 және төменгі 9 барабандары шоғырланған құбыр 51x2,5 м жалғанып, конвективті қыздыру бетін құрайды. Қайнатушы құбырдың 10 соңғы қатары, қазандықтың ысырмалы таралушы пішіні болады. Бүйірлік экранға су, ысырмалы таралушы пішінінде болады. Бүйірлік экранға, су, ысырмалы құбыр 19 бойынша жоғарғы барабаннан жіберуші құбырмен ағады. Бүйірлік экранды қоректендірудің, мұндай сүлбесі, ондағы судың сенімді таралуын қамтамасыздандырады. Қазандықтағы газ қозғалысы - горизонталды, көлденеңі - бірнеше бұрылысты, бұл қайнатушы құбырлардың қалқан 17 аралық, қондырғысын қамтамасыз етеді. Жағу шығынын (q'3 және q'4) азайту үшін, оттық, отқа төзімді екі бөлімге бөлінген: өзінде жану және жанып бітуші камера 14. Бу қыздырушы 15, тік, жылан түтік түрінде орындалғанда, газ ағуы бойынша, қазандық құбырының екінші қатарынан кейінгі, құбыр шоғырында орналасқан.
Газ түріндегі отынды және мазутты ДКВР қазандығында жағу кезіндегі, қуаты 0,7...2,8 кг/с, қатты отынмен жұмыс істегенге қарағанда, ешқандай қайта құрушысыз, бу өндірілуі 30...50% көп болады. thumb|left|250px|2-сурет. Белгородтың қазандық жасау зауытының ГМ-50-14/250 қазандық агрегаты: 1 - жағушы камера; 2 - алып шығушы циклон; 3 - фестон; 4 - қазандык шоғыр; 5 - бу қыздырушы; 6 - құбыршалы ауа қыздырғыш; 7 - шойынды су үнемдегіш (экономайзері). 2 - суретте, БелКЗ газды-мазутты қазандық агрегатының ГМ-50-14/250 типі берілген өнімділігі 13,9 кг/с, бу қысымы 1,37 МПа. Қосбарабанды қазандық агрегаттың, жеке шығарылған сулы үнемдегіші 7 - П түріндегі сүлбе бойынша, орындалған. Жандырғы жағу қабырғасының бүйіріне, қарсы орналастырылған. Қайнатушы шоғыр 60x3 мм диаметрлі құбырдан тұрады. Қайнатушы шоғырдың (барабан бойымен) ортасына, табиғи таралуын жасау үшін, бірнеше жылытушы ысырмалы құбырды орналастырған және одан басқа, барабан соңы (торцам) екі қатар жылытпайтын ысырмалы құбырмен байланған.
Бәсеңдеткіш, конвективті газжүргізгіште, бу қыздырғыш 5 және құбырлы ауа жылытқыш 6 орналасқан. Жағушы камера экрандалған. Оның, жоғарғы құбыр бөлігініңі артқы экранда ажыратылған үш қатарлы фестоны бар.
Отандық барабанды қазандық агрегаттар өндірісі, табиғи ауа таралушының, үлкен қуаттылығының (175 кг/с дейінгі) барабандағы бу қысымы 13,7 МПа шығарады. Қазандық агрегаттар, электростанциялардың турбинасын бумен қамтамасыздандыруына арналған.
3 суретте, тура дәлдік, қазандық агрегаттың сүлбесі көрсетілген; 4 суретте, осындай қазандық агрегаттың қимасы көрсетілген. Оларда, сумен қамтамасыз ететінін, сұйық сорғыштың әрекетімен тік токты, жылан түтіктің ұзындығы бойынша дамығанымен, түтінді газбен жылыту, жүйелі түрде, сұйық жағдайынан, қанығу жағдайына өтеді, ал, одан кейін қыздырылған буға өтуі жүреді. Мұндай қазандық агрегаттарға, қолданылған атауы «бу генераторы». thumb|right|250px|3-сурет.Рамзиннің тура дәлдік қазандық агрегаттың принципті сүлбесі: 1 - жанарғы; 2 - радиационды бөлігі; 3 - радиационды бу қыздырғыш; 4 - конвективті бу қыздырғыш; 5 - өтпелі зонаның жылан түтігі; 6 - ауа жылытушының бірінші сатысы; 7 - конвективті үнемдегіш; 8 - ауа жылытқыштың екінші сатысы; 9 - радиационды үнемдегіш. Келтірілген сүлбеге (3 сурет) сәйкес, қамтамасыздандырылатын су, бу генераторының 7 конвективті су үнемдегішіне беріледі де, жағушы камераның қабырғасында орналасқан, қыздырушы беттің буландырғышына 2 және үнемдегіште пайда болғанын 9, жылыған соң, жылан түтікке бағыттайды. Бұл, бу генераторының радиационды қыздыру беті. Бұл жерде, су қайнағанға дейін, қыздырылады да, біразы буланады. Булы су қоспасы ~ 25% ылғалдығымен өтпелі зона 5 келіп түседі. Ол, бу қыздырғышта жоғарғы температурасыз, түтінді газ облысында орналасқан, онда тұзды қаспақ қатуы мүмкін, оны, қазандықты жууға тоқтатқан кезде тазалайды. Өтпелі зонадан, бу, алдымен, радиационды бу қыздырғыш 3, ал одан соң, конвективті бу қыздырғыш 4 бағытталады, ол жерде қабылданған көрсеткіштеріне сәйкес, соңғы температурасына дейін буды қыздыру жүргізіледі. thumb|left|250px|4-сурет. Тура дәлді қазандық агрегаттың, артық алмағайыпты қысымы: 1 - жағушы алды; 2 - түгел жану камерасы; 3 - керме; 4 - бірінші бу қыздырғыштың конвективті бөлігі; 5 - аралық бу қыздырғыш; 6 - булы - газды жылу алмастырғыш; 7 - үнемдегіш; 8 - ауа жылытқышқа түтінді газдарды алып кетуге арналған (суретте көрсетілмеген); 9 - шаң-тозаңды көмірлі жанарғы; 10 - шлак алып кетуші құрылғы; 11 - бытрақұрылымды қондырғылы циклон; 12 - бөлшектерді ұстауға арналған бункер. 4 суретте, тура дәлді ТКЗ қазандық агрегатының артық алмағайыпты қысымды (ТПП-210А үлгісі), П - түріндегі құрастырылғанының, өнімділігі 265 кг/с (950 т/сағ), оның жұмысшы энергоблогының қуаты 300 МВт. Қазандық агрегат, қос камералы жағушының, сұйық шлак алып кетушісі бар, ол, шаң-тозаңды жағдайындағы АШ маркалы көмірді жағуға арналған. Оттықтың төменгі зонасы, жану камерасы мен шлактың балқуына арналған. Камера қабырғасына орналастырылған экранды құбырларды, отқа қарсы массамен жабылғанда, бұл зонаның температуралық деңгейін арттыруға арналып жасалған. Жоғарғы зона 2, жанушы өнімді салқындатуға арналған. Бу қыздырғыш, екі бөліктен құралады: радиационды 3, керме түрінде орындалған және конвективті бөлігі 4. Бәсеңдеткіш бөлігінде, аралық бу қыздырғыш 5, булы газды жылу алмастырғыш, сулы үнемдегіш 7 орналасқан.
Дереккөздер
Санат:Жылу техникасы Санат:Ғылым
Сифилидтер
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Патология
Сан-Джованни-дель-Доссо
Елді мекеннің қамқоршысы — Сан-Джованни.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ломбардия елді мекендері
Камелик (өзен)
Камелик — Ресейдегі өзен. Саратов облысы, Самара облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Үлкен Ырғыз өзенінің сол жағалауынан 406 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 222 км-ді құрайды.
Сасактар
Сасактар — Индонезиядағы халық, Ломбок аралының орталық және шығыс бөліктерін мекендейді. Саны шамамен 3 миллион адам (2015).
Камелик (өзен)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Үлкен Ырғыз бастауынан Сулак су торабына дейін. Өзен саласы — Сала болмайды, өзен алабы — Куйбышев суқоймасының бас жағынан Каспий құйылысына дейінгі Еділ.
Сасактар
Тілі
Тілі - сасак тілі.
Камелик (өзен)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :