cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Қайталамалы сульфидпен баю белдемі
Қайталамалы сульфидпен баю белдемі - сульфидті кендердін тотығу белдемінен төменірек орналасқан, яғни грунт сулары деңгейі мен тұрып қалған су қабатының беткі жазықтығы аралығын қамтитын белдем. Грунт сулары бұл өңірде бейтарап күйге, тіпті сілтілі жағдайға ұшырайды; осы суларда еріген тұздардың бастапқы сульфидтермен әрекеттесуі нәтижесінде қайталамалы сульфидтер қалыптасады; негізінен мыс сульфидтерінен тұратын бұл минералдар (халькозин, ковеллин, борнит) мейілінше бай мыс рудалары болып табылады. Қайталамалы сульфидпен баю белдемінің қалыңдығы ондаған-жүздеген метрмен өлшенеді, бұл қабат сульфидті (колчеданды) кендердің ең құнды бөлігі.
Лучази
Лучази (валучази, болоджаш, луксаге, макангала) — Анголадағы, Конго Демократиялық Республикасы мен Замбиядағы (Кванго мен Лунгвебунгу өзендерінің аралығында, Кабомпо өзенінің орта ағысында) банту тобының халқы. Анголада лучази саны 220 мың адам, Конго Демократиялық Республикасында 150 мың адам, Замбияда 25 мың адам. Лучазиге луимбе (валуимби), мбунду (амбунду) жақын. Португалша жалпы атауы - нгангуела (вангангуела).
Қайталамалы сульфидпен баю белдемі
Дереккөздер
Санат:Геология Санат:Геофизика Санат:География
Лучази
Тілі
Тілі - лучази тілі.
Діні
Дінге сенушілердің діни наным-сенімдері: дәстүрлі сенімдер.
Кәсібі
Негізгі кәсібі – тропиктік қолмен атқарылатын егіншілік (тары, құмай, жержаңғақ, жүгері, көкөністер), мал шаруашылығы (ірі қара және ұсақ мал, шошқа), аңшылық және балық аулау. Ағаштан көркем ою (адамдар мен жануарлардың мүсіндері, ғұрыптық маскалар), геометриялық ою-өрнектермен төсеніш тоқу, металл өңдеу жақсы дамыған.
Өмір салты
Дәстүрлі әлеуметтік ұйымның негізін бірнеше үлкен отбасылық қауымдастықтарды қамтитын ауыл қауымдастықтары құрайды. Патрилиндік рулық топтарға бөліну сақталған.
Елді мекендері орталығында коммуналдық «мәжіліс үйі» бар шеңбер тәрізді болып орналсақан. Тұрғын үйлері төртбұрышты, кейде дөңгелек, қабырғалары қаңқалы, шыбықтармен өрілген және балшықпен сыланған қадалардан жасалған, кейде геометриялық өрнектермен боялған, шатыры сабанмен жабылған. Астық қоймалары сабанмен жабылған, төбесі конустық болып тіректерде орналасады.
Тағамдары өсімдік тектес (жарма және ащы дәмдеуіштері бар бұқтырылған тағамдар), кейде шошқа еті мен сүт.
Толғанай Темірғалиева
Темірғалиева Толғанай - Әл-Фараби атындағы ҚазҰУ докторанты, Жану проблемалары институтының ғылыми қызметкері.
Суперконденсаторлар туралы ғылыми жобасы
2015 жылы қазақстандық ғалым Толғанай Темірғалиева мен жапон профессоры Сугуру Нода суперконденсаторлар жасау жобасымен айналысты. Егер кәдімгі конденсаторлар (немесе аккумуляторлар) зарядтау-разрядтың шектеулі ресурсына ие болса, онда супераккамуляторлар өте тез (бірнеше минут ішінде) зарядталып, қуат бере алады. Сонымен қатар," суперкумуляторлар "шексіз заряд-разряд " цикліне ие — қарапайым конденсатор үшін бұл көрсеткіш тек 1 мың, ал супераккамуляторлар үшін — 10 мыңнан 500 мың циклге дейін, яғни олар 10-500 есе берік әрі тиімді.
Суперконденсаторлар өз көлемінің әр текше сантиметріне көп энергия сақтайды. Күріш қауызы мен өрік тұқымынан алынған кеуек белсендірілген көміртектерді қолдану арқылы көп энергияның сақталуына әсер етеді. Органикалық материалдан жасалған көміртектер конденсатор ретінде қолданыла отырып, бір граммға 180-200 фарадтық электр сыйымдылығына ие.
Отандық дамудың артықшылығы үлкен сыйымдылық пен арзан бағаға байланысты. Негізінен, көміртектер күріш қауызы мен өрік дәндерінің қалдықтарынан жасалады, олар қоршаған ортаны ластамайды және дәстүрлі аккумуляторлар ретінде арнайы қайта өңдеуді қажет етпейді. Суперконденсаторларды телефондарда, электр энергиясының электрондық есептеуіштерінде, күзет сигнализациясы жүйелерінде, өлшеу аспаптарында және медициналық мақсаттағы аспаптарда қолдануға болады.
Лямца (өзен)
Лямца (Лямица) — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Онеж кірмесі орналасқан. Өзен ұзындығы 44 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Онеж кірмесі су алабының өзендері Унежма өзені су алабының батыс шекарасынан Онега өзенін қоспағанда Золотица өзені су алабының солтүстік шығыс шекарасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Онега.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері
Треога
Треога (Tréogat) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Финистер департаментінде орналасқан. Кемпер округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 9,85 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 29298, пошта индексі — 29720.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 533 адамды құрады. Халық тығыздығы — 54,11 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Ақшәулі
Ақшәулі (1992 жылға дейін — Ақсәуле) — Абай облысы Аягөз ауданындағы ауыл, Ақшәулі ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Аягөз қаласынан оңтүстік-шығысқа қарай 72 км-дей жерде, Ақшәулі тауының оңтүстік-батыс беткейінде орналасқан.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 1768 адам (880 ер адам және 888 әйел адам) болса, 2009 жылы 1127 адамды (572 ер адам және 555 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Аягөз ауданы елді мекендері
Есбол ауылдық округі (Махамбет ауданы)
Есбол ауылдық округі — Атырау облысы Махамбет ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Ортақшыл, Еңбекшіл, Есбол ауылдары кіреді. Орталығы – Ортақшыл ауылы.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 2355 адамды құрайды.
Дереккөздер
Санат:Махамбет ауданы ауылдық округтері
Ушма (Тальма тармағы)
Ушма (Тумпа) — Ресейдегі өзен. Свердлов облысы, Түмен облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Тальма өзенінің оң жағалауынан 2,2 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 43 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Тавда өзенінің бастауынан сағасына дейін, Сосьва өзенін қоспағанда бастауынан Морозково ауылындағы Су өлшеу постына дейін. Өзен саласы — Тобыл, өзен алабы — Ертіс.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Свердлов облысы өзендері Санат:Түмен облысы өзендері
Вяземка (өзен)
Вяземка — Ресейдегі өзен. Мәскеу облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы КАС/ЕДІЛ/2231/855/257 орналасқан. Өзен ұзындығы 20 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ока су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Мәскеу өзені Звенигород қаласынан Рублёвск су торабына дейін, Истра (бастауынан Истринск су торабына) дейін. Өзен саласы — Мокшыға қосылу құйылысына дейінгі Ока тармағының су алаптары, өзен алабы — Ока.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Мерхинг
Мерхинг (Merching) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Швабия әкімшілік округіне бағынады. Айхах-Фридберг ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 3112 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 24,83 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 7 71 145. Муниципалитеттің басшысы — Мартин Вальх.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
Деполяризация
Деполяризация - жасушаның физиологиялық тыныштық күйіндегі, оның цитоплазмасы мен жасушаның сыртқы сұйықтығы арасындағы потенциалдар айырымының төмендеуі, яғни тыныштық потенциалының төмендеуі. Пассивті деполяризация мембрана арқылы әлсіз шыға беріс бағыттағы, (анод - ішінде, катод - сыртында) электр тоғының өту кезінде пайда болады, және мембрананың иондық енудін өзгерістерін туғызбайды. Белсенді деполяризация мембрананың Na+ иондарыны өткізгіштігі жоғарлағанда немесе оның К+ иондарына өткізгіштіп төмендегенде туындайды. Әрекет потенциалы пайда болған жағдайда, натрийлік өткізгіштігін жоғары болуымен байланысты белсенді деполяризация, регенеративті сипаттқа айналады: деполяризация натрийлік өткізгіштікті жоғарлатады да, ал ол өз кезегінде деполяризация өсуіне әкеп соғады және т.б. Мембрананың ұзақ деполяризация натрийлік каналдар белсендігінің төмендеуіне әкеледі және есесіне, жасуша, (талшықтың) қозуынын төмендеуіне немесе жоғалуына әкелетін калийлік өткізгіштік артады.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Биология
Таңдау бірлігі
Таңдау бірлігі - таңдамалы жиынтыққа таңдауға арналған элементтер.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Саясат әлеуметтануы
Рақымжан Қажыкеұлы Наурызбаев
Рақымжан Қажыкеұлы Наурызбаев (1955 ж.т., Алматы облысы Кербұлақ ауданы Шұбар а.) – техникалық ғылым докторы (1994), профессор (1996). Қазақ мемлекеттік ауыл шаруашылық институтын (1978, қазіргі Қазақ ұлттық аграрлық университеті) бітірген. Осы оқу орнында оқытушы, деканның орынбасары, декан (1978–1996), ғылыми-өндірістік кешен жетекшісі (1996–1997) болды. 1997 жылдан Қазақ экономикалық университетінде кафедра меңгерушісі қызметін атқарады. 1993 ж. «Анализ, синтез и разработка самоустанавливающихся шарнирностержневых механизмов с гибкими звеньями» тақырыбында докторлық диссертация қорғады. 300-ден астам ғылым жарияланымның авторы.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Оряхово (Хасково облысы)
Оряхово (Оряхово) — Болгариядағы ауыл. Хасково облысына қарасты Любимец қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 289 адамды құрайды.
Пошта индексі — 6555. Телефон коды — 03753. ЕКАТТЕ коды — 54033.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Хасково облысының елді мекендері
Нашақорлық
Токсикомания
Токсикомания– булармен, газдармен демалу. Токсикоманияның кейбір формалары ароматтық және басқа да заттар, мысалы тұрмыста қолданылатын ацетон, бензол арқылы таралады. Бұл ерітінділер, тазартқыштар, синтетикалық желімдер, никробояулар, дақтарды кетіретін сұйықтықтар және т.б. Үйде негізінен дезодорант-спрей, шашқа арналған лак, жиһазды тазартуға арналған сұйықтық, тырнаққа арналған лак, бензин және т.с.с.
Токсикоманияның әсерінен бұлшық ет аурулары, жүріс-тұрыс бәсеңдеуі, салмақ жоғалту, бауыр мен бүйрек қызметінің бұзылуы, бас миының және жүйке жүйесінің бұзылуы, еске сақтау, ойлау қабілеттерінің әлсіреуі сияқты ауруларға, ал әрі қарай Асфиксияға (дем алудың қиындауы), естен тануға, комаға және кенеттен қайтыс болуға әкеліп соғады.
Марихуана
Марихуана– кептірілген, ұсақ туралған жапырақтың, тұқымдар мен жасыл, қоңыр немесе сұр түсті сора гүлдерінің қосындысы. Марихуана – көптеген елдерде, оның ішінде Қазақстанда көп таралған заңсыз есірткі.
Марихуананың ықпалындағы адамның басы айналады, жүрісі бұзылады, үнемі күле береді және есте сақтау қабілеті төмендейді.
Героин
Героин - ең алдымен опий пайда болды, содан кейін одан морфин алынды, одан героин шығарылды. Героин өзінің есірткілік белсенділігімен морфийннен әлдеқайда асып түседі. Ол қыздырғаннан кейін тамырға егіледі, шегіледі, онымен демалады. 2008 жылдың 8 айы ішінде Астана қаласында героиннің дозасын асырып қолданғаннан 19 жастан 30 жасқа дейін 48 адам көз жұмған.
Нашақорлардың түн ұйқылары бұзылады, артериалдық қан қысымы төмендейді, ине салу нәтижесінен тамырлары тесіледі, бауыры мен бүйректері ауырады, организмі дене және психологиялық жағынан әлсірейді, гепатит пен СПИД-ке шалдығады, ақырында өлімге әкеп соғады.
Кокаин
Кокаин – коки өсімдігінен шығарылған, негізінен ақ ұнтақ тәріздес есірткі. Кокаин ұнтағын ұсақтап мұрын арқылы тартады немесе тамырға енгізу үшін езеді.
Кокаинді тек бай адамдар қолдана алады, себебі оны сатып алу үшін аптасына мың доллардан астам ақша жұмсалады. Оған тез үйреніп кетуге болады. Кокаинді қолданушылар паранойд болып келеді, олар миына қан құйылуынан, жүректің қысылуынан кенеттен өліп кетеді.
Алғашқы дозадан алған жақсы әсерлерді сезіну үшін кокаинді жиі және көптеп қолдану керек болады. Есірткіні алғашқыда эйфорияны сезіну үшін енгізсе, кейін тек өзін жақсы сезініп, күйзелу немесе шаршаған жағдайын кетіру үшін қолданады. Қолданудың ақыры – сандырақтауға, дем алуының бұзылуына, есінен тануына, ақырында өлімге әкеліп соғады.
Экстази
Экстази– 1987 ж. Испанияда болған бір дискотекада «экстази» таблеткасын (метилендиоксиметиламфетамин) музыкамен біріктіруден болған эффект «ашылды». Экстази қолданғаннан кейін жеңілдік сезіледі, күш-қуаты күшейеді, көңіл көтеріп, бірнеше сағат қатарымен шаршамай билеуге болады. «Экстази» 2 сағаттан 8 сағатқа дейін әрекет етеді. Алайда «Экстазиден» қайтыс болғандардың саны көп. Ол ең қауіпті есірткі құралдарының қатарына саналып, БҰҰ-ның барлық елдерінде тыйым салынған. Осы есірткіні қолданған кезде адамның ми клеткалары, бауыры, бүйрегі бұзылады, жүйкесі бұзылады, тамырлары қысылады, ақырында өлімге әкеліп соғады.
Нашақорлық
Есірткіні қолданатындардың әлеуметтік сипаты да өзгерді, бүгінгі күнге олардың қатарын орташа және тіпті жақсы қамтамасыздандырылған отбасылардың балалары толтырып отыр.
Осы орайда аса қажетті шара бұл заңнаманы күшейту. Халықаралық тәжірибе бүгінгі күні есірткімен күресуде қылмыстық шараларды қатаң қолдануды талап етеді. Ұлыбритания,Бельгия, Грекия, Ирландия, Канада, Франция және басқа да елдер осы қылмыстар үшін өмір бойы бас бостандығынан айыруды белгіледі. Есірткіні сатқаны үшін өлім жазасына кесу Иран, Қытай, Сингапур, АҚШ және Тайланд заңнамаларында көрсетілген.
Есірткі – ерекше және өлімге әкеліп соғатын сфера және бұл жерде гуманизм принциптерін қаншалықты қолдану толғандырады. Бір жағынан – оны жеткізіп, таратушы адамның өмірі, ал басқасында - оның «көмегімен» қиылған есірткіні пайдаланушының өмірі тұр.
Осыған байланысты «Қазақстан Республикасының Қылмыстық, Қылмыстық-іс жүргізу кодекстеріне және Есірткінің заңсыз айналымы аясындағы жауапкершілікті күшейту мәселелері бойынша Қазақстан Республикасының әкімшілік құқықбұзушылықтары жөніндегі кодексіне өзгерістер мен толықтырулар енгізу туралы» Заңы әзірленіп, маусым айында қабылданды.
Бұл заң тек аса ауыр есірткі қылмыстары үшін қылмыстық жауапкершілікке тартады, олар ҚР ҚК-нің 250, 259, 260, 262-264 және 266 баптары бойынша белгіленеді.
Осылайша, жаңа заңға сәйкес келесі қылмыстық санкциялар қолданылуы мүмкін:
аса ірі көлемде есірткі контрабандасы үшін – 15 жылдан 20 жылға дейін немесе өмір бойы бас бостандығынан айыруға; лауазымды тұлғаның қызметтік жағдайын пайдаланып, есірткіні сатқаны үшін - 10 жылдан 15 жылға дейін бас бостандығынан айыруға; оқу орындарында және кәмелетке толмағандардың есірткіні сатқаны үшін – 15 жылдан 20 жылға дейін немесе өмір бойы бас бостандығынан айыруға; ұйымдасқан қылмыстық топпен есірткіні сатқаны үшін - 15 жылдан 20 жылға дейін немесе өмір бойы бас бостандығынан айыруға; кәмелетке толмағандарды, екі немесе одан да көп адамдарды, сондай-ақ күш көрсетумен есірткіні пайдалануға тартқаны үшін - 7 жылдан 10 жылға дейін бас бостандығынан айыруға; есірткіні пайдалануға тартып, соның негізінде адам өліміне әкеліп соққаны үшін - 15 жылдан 20 жылға дейін немесе өмір бойы бас бостандығынан айыруға; есірткіні пайдалану үшін притондар ұйымдастырғаны үшін – 3 жылдан 7 жылға дейін, ал қызметтік жағдайын пайдаланғаны немесе ұйымдасқан топпен ұйымдастырғаны үшін 7 жылдан 12 жылға дейін. Сонымен қатар, есірткі қылмысы тікелей заңсыз табыс табумен байланысты болғандықтан, осындай қылмыстың әрбір құрамы үшін мүліктерін міндетті түрде тәркілеу енгізілген.
Бүгінгі күні біздің елімізде осы есірткі мәселесі жайлы толғанбайтын адам қалмаған болар. Әсіресе, қазіргі кезде жастар мен жеткіншектер арасындағы есірткі мәселесі аса күрделі мәселе болып отыр, бұл нәубеттің әрбір үйге, әрбір сыныпқа, әрбір отбасына енуі мүмкін – шұғыл қимылдау қажет. Статистикалық есептерде – бұл көрсеткіштер, ал адами тұрғыда – бұл тірі жандардың өмірі. Солардың әр қайсысына барлығымыз бірлесіп, педагогтар, дәрігерлер, ата-аналар және жеткіншектердің өздері де қолғабыс беруіміз керек.
Елдегі есірткімен байланысты жағдайды жақсарту бойынша ауқымды жұмысты біз барлығымыз жұмыла атқаруымыз қажет. Сонда ғана біз оңтайлы нәтижелерге қол жеткізе аламыз. Қолдау болмаған жерде бір де бір іс табысты аяқталмайды. Күш-жігерімізді біріктіріп, елдегі қоғамдық есірткі иммунитетін құруға бағыттауымыз керек. Ең бастысы–есірткі бизнесіне және нашақорлыққа қарсы бірлесе отырып, күресуіміз қажет.
Дереккөздер
Санат:Есірткілер Санат:Әлеуметтік мәселелер
Былқылдақ (ауыл)
Географиялық орны
Аудан орталығы - Жымпиты ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 76 км-дей жерде орналасқан.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 232 адам (115 ер адам және 117 әйел адам) болса, 2009 жылы 4 адамды (3 ер адам және 1 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Сырым ауданы елді мекендері
Күздік
Дереккөз
Санат:Қазақ асханасы
Қоянды ауылдық округі
Санат:Айрық беттер
IC 1417
IC 1417 — Суқұюшы шоқжұлдызында орналасқан Sb (жинақы галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 67811, MCG -2-56-3, IRAS21576-1323.
Сыртқы сілтемелер
IC 1417 Санат:Суқұюшы (шоқжұлдыз)
NGC 642
NGC 642 — Sculptor шоқжұлдызында орналасқан SBc типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1834 жылы 27 қыркүйекте Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 642 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 6112, ESO 413-14, MCG -5-5-3, VV 419, AM 0136-301.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Sculptor (шоқжұлдыз)
Дубугю (Айова)
Дубугю (Dubuque) — Айова штатының Дубьюк округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 71.8 км². FIPS коды — 19-22395.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 57637 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Айова қалалары Санат:Дубьюк округы (Айова)
Левиньяк
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 363 адамды құрады. Халық тығыздығы — 8,58 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ланди департаментінің коммуналары
Джибеллина
Джибеллина (Gibellina) — Италиядағы коммуна, Сицилия әкімшілік аймағына қарасты Трапани провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 4675 адамды құрайды. Халық тығыздығы 104 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 45 км² шамасында. Пошта индексі — 91024.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сицилия елді мекендері
Үгілу белдемі
Үгілу белдемі - он бойында физикалық және химиялық үгілу процестері кеңінен етек алған жер қыртысының, ең беткі қабаты. Бұл өңірдегі тау жыныстарының ыдырауы және жаңа минералдардың қалыптасуы заттардың үш түрлі жүйесі жағдайында (газ, сұйық және қатты) жүзеге асады. Үгілу процесінің қарқыны мен үгілу белдемінің қалыңдығы сол аймақтың климат жағдайына және жербедер ерекшеліктеріне байланысты.
Дереккөздер
Санат:Геология Санат:Геофизика Санат:География
Бірреттілік
Бірреттілік, жалпылық ерекшелік - әлемнің әртүрлі объективтивті байланыстарын, сондай-ақ, бұл байланыстарды тану сатыларын білдіретін философиялық категориялар.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Саясат әлеуметтануы
Топ-Колы-Яха
Топ-Колы-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Еты-Пур өзенінің сол жағалауынан 42 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 31 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Пур. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Пур.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Бақытжан Әбдірахманов
1990 ж. әл-Фараби атындағы Қазақ мемлекеттік университетінің заң факультетін бітірген. Жер құқығы жөнінде маман. 1990 - 1992 ж. "Ақсай" оқу-өндірістік шаруашылықтың заң кеңесшісі, 1995 ж. жоғары арақазылық соттың экономикалық кеңесшісі, мемлекет арақазысы, судьясы, ҚР Соттар Одағының төрағасы, ҚР Жоғары Сот Кеңесінің мүшесі.
Ғылыми жұмыстарының бағыттары
Әбдрахмановтың ғылыми жұмыстарының негізгі бағыттары:
Дереккөздер
Санат:Жамбыл облысы тұлғалары
Йост ван ден Вондел
Йост ван ден Вондел (Joost van den Vondel; 1587, Кёльн —  1679, Амстердам) – Голландия ақыны, драматург. Буржуазия қоғамының сұрқия моралына қарсы бола тұрып, өмір қайшылықтарын шешуде католик ережелеріне жүгінді. Оның творчествосы Голландияда әлеуметтік-тарихи өзгерістер пайда болған кезде өркен жайып қалыптасты. Ол өзінің тұңғыш Пасха атты еңбегінде өз елінің Испан үстемдігіне қарсы күресін бейнеледі. Ал “Люцифер” (1954) трагедиясында екі жүзді буржуазия саясатшысының бенесін жасады, азаттық аңсаған халық өкілдерінің тұлғасын берді.
Дереккөздер
Санат:Ақындар Санат:Нидерланд ақындары Санат:Нидерланд жазушылары Санат:Драматургтер Санат:Нидерланд драматургтары
Каролина (Мараньян)
Каролина (Мараньян) (Carolina) — Бразилиядағы муниципалитет, Мараньян штатында орналасқан. Оңтүстік Мараньян мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Порту-Франку экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
Санат:Мараньян елді мекендері
Энглевуд (Колорадо)
Энглевуд (Englewood) — Колорадо штатының Арапаое округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 32 532 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 17.1 км² шамасында. FIPS коды — 08-24785.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Колорадо қалалары
Борис Андреевич Матвиенко
Борис Андреевич Матвиенко (10.8.1918 ж.т., Қарағанды облысы, Қарқаралы қ.) — ғалым, биология ғылымдарының докторы (1960), профессор (1963).
Еңбектері
70-ке жуық ғылыми еңбектің авторы, 3 авторлық куәлігі бар.
Сыртқы сілтемелер
Санат:10 тамызда туғандар Санат:Биология ғылымдарының докторлары Санат:Қазақ ұлттық аграрлық университеті түлектері Санат:Қазақ ұлттық аграрлық университеті оқытушылары Санат:Қазақстан микробиологтары Санат:Қазақ КСР Мемлекеттік сыйлығының иегерлері Санат:Қазақ ұлттық аграрлық университетінің профессорлары
2017 Қысқы Универсиада ойындарындағы тау шаңғы спорты
Басты мақала: Қысқы Универсиада 2017
2017 Қысқы Универсиада ойындарындағы тау шаңғы спорты 30-шы қаңтар мен 7-ші ақпан аралығында Алматы қаласында өтті. 9 медаль комплекті ойналды. Өткізу орны: “Шымбұлақ” тау-шаңғы курорты.
Дереккөздер
Санат:2017 жылғы Қысқы Универсиада
Кастель-Штадт
Кастель-Штадт (Kastel-Staadt) — Германия Федеративтік Республикасының Рейнланд-Пфальц жерінде орналасқан муниципалитет. Трир-Саарбург ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 392 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 5,23 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 07 2 35 057. Муниципалитеттің басшысы — Харальд Ленерц.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Рейнланд-Пфальц елді мекендері
Мылжалану белдемі
Мылжалану белдемі - жер қыртысынын көбінесе ұзынынан-ұзақ сағаланатын, желілермен дәнекерленген айқыш-ұйқыш жарықтар мен жарықшақтар жүйесі кеңінен дамыған белдемі. Аталмыш желілер әр түрлі рудаларды кіріктіруі ықтимал, сондықтан мылжалану белдемдері кейбір руда кендерін іздестіру сілтемесі ролін атқарады.
Дереккөздер
Санат:Геология Санат:Геофизика Санат:География
Ақшешек
Ақшешек (Arabis) – орамжапырақ тұқымдасына жататын бір немесе екі жылдық шөптесін өсімдіктер туысы. Солтүстік жарты шардың қоңыржай белдеулерінде, тропиктік Африканың таулы аймақтарында кездесетін 100-ге жуық түрі белгілі. Қазақстанда далалық және таулы аймақтарда, тастақты тау беткейлерінде, өзен бойларында өсетін 11 түрі бар. Биіктігі 10 – 100 (200) см, сабағы тік немесе бұтақты, сыртын қатты түк басқан. Жапырақтары тұтас, пішіні көбінесе ұзынша келген. Гүлдері көп жағдайда ақ, қызғылт немесе күлгін түсті. Сәуір – маусым айларында гүлдеп, шілдеде жемістенеді. Жемісі – ашылмалы бұршақ. Тұқымы жалпақ болады. Кейбір түрі балды өсімдіктер. Ақшешекті әдемі гүлі үшін әсемдік өсімдік ретінде де өсіреді. Попов Ақшешегі (Arabіs popovіі) – өте сирек кездесетін эндемик түр болғандықтан қорғауға алынып, Қазақстанның «Қызыл кітабына» енгізілген.
Дереккөздер
Санат:Орамжапырақтар
Виттенбург
Виттенбург (Wittenburg) — Германия Федеративтік Республикасының Мекленбург-Алдыңғы Померания жерінде орналасқан қала. Людвигслуст ауданының құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 4834 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 46,25 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 13 0 54 117. Қаланың басшысы — Норберт Хебинк.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мекленбург-Алдыңғы Померания елді мекендері
Дияс Мырзақожа
Мырзақожа Дияс Асылбекұлы - химия кафедрасының меңгерушісі, химия ғылымдарының докторы, профессор, молекулалық спектроскопия, екі өлшемді спектроскопия саласының маманы.
Ғылыми жұмыстары
Ғылыми зерттеулер тақырыбы жақын инфрақызыл спектроскопия көмегімен мұнай-химия кешендерінің жұмысын оңтайландырған. Американдық химиялық қоғамның журналдарында жарияланған 55-тен астам ғылыми еңбектердің авторы Физикалық химия журналы, Langmuir, колледж және интерактивті ғылым журналы, нанотехнология бойынша 40 ірі халықаралық конференциялардың қатысушысы. Оның зерттеу жұмыстарының қорытындысы бойынша өндіріске енгізілген ғылыми әзірлемелер бар, олар еңбек өнімділігін арттыруға және бәсекеге қабілетті өнім өндіруге бағытталған.
Онкологиямен күрес әдісі
Профессор Д. Мырзақожа онкологиялық аурудың ең ерте сатысында қан анализінсіз диагностикалаудың жаңа, қарапайым әдістемесін бүкіл ағзаның жағдайын айнадай көрсететін альбумин – ақуыз қасиеттерін пайдалану арқылы жасаған. Қазіргі уақытта әдіс бір ғана клинакада қолданылады.
NGC 5783
NGC 5783 — Сиыршы шоқжұлдызында орналасқан SBc типті галактика.
Бірауыздық принцип
Бірауыздылық өзаралық немесе бағытталған өзаралық - тікелей түрде болмайтын отбасылар, топтар, т.б. арасындағы әлеуметтік алмасудың (мысалы, қалыңдық ретінде әйелдермен) жалпыланған үлгісі.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Саясат әлеуметтануы
Мотта-Санта-Лучия
Мотта-Санта-Лучия (Motta Santa Lucia) — Италиядағы коммуна, Калабрия әкімшілік аймағына қарасты Катандзаро провинциясында орналасқан.
NGC 5783
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Мотта-Санта-Лучия
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 847 адамды құрайды. Халық тығыздығы 34 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 25 км² шамасында. Пошта индексі — 88040.
NGC 5783
Ашылуы
Бұл нысанды 1887 жылы астроном Льюис Свифт астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 5783 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 53217, NGC 5785, UGC 9586, MCG 9-24-50, ZWG 273.33, IRAS14519+5216.
Мотта-Санта-Лучия
Елді мекеннің қамқоршысы — Santa Lucia. Жыл сайынғы мерекесі — 13 желтоқсан.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Калабрия елді мекендері
Бұқпа тағамы
Бұқпа - жазда марқаның етінен пісірілетін дәмді  әрі жеңсік  тағамдардың бірі. Кейде бір үйге сирек келетін, шақырып келтіре алмайтын сыйлы азаматтар келіп қалады. Олар сәлемге, әрі сусындап кетуге аз уақытқа ғана соққан. Мұндай кісілерге бір тоқтының басын көрсетпесе салт, дәстүр, жөн-жосық бойынша үй иесінің азаматтығына тағы мін. Дегенмен мұның жолы бар. Қымыз сапырылып, шай қайнап жатқанда үй иесі бір марқаны алып ұрады да дәмді әрі тез пісетін бұқпа әзірлей береді. Марқаның терісі сыпырылғаннан кейін, жіліктері мен омыртқалары өткір балтамен шабылады да қазанға салынады, аздап су құйылады. Қазан беті тығыз жабылады да ет өз буымен піседі. Піскен етті нан салмай-ақ қонақтар алдына қояды. Оңтүстік жақта бұл сірне деп аталады.
Дереккөз
•
Санат:Қазақ асханасы
Маркус-Паренти
Маркус-Паренти (Marcos Parente) — Бразилиядағы муниципалитет, Пиауи штатында орналасқан. Оңтүстік-батыс Пиауи мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Бертолиния экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 4 713 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 775,767 км² шамасында. Халық тығыздығы — 6,1 адам/км².
Санат:Пиауи елді мекендері
Футболдан Қырғызстан кубогы 2023
Футболдан Қырғызстан кубогы 2023 — турнирдің 32-ші жарысы.
Финал
Санат:Футболдан Қырғызстан кубогы Санат:2023 жылғы футбол
Касаларрейна
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1373 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 8,13 км² шамасында. Провинцияның әкімшілік орталығына дейінгі қашықтығы — 39 км.
Қала қамқоршысы Виторес болып саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Риоха елді мекендері
Олейруш (аудан)
Олейруш (аудан) (Oleiros) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Каштелу-Бранку округінің құрамына кіреді. Олейруш муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Орталық аймақ регионында орналасқан. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2470 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 119,39 км² шамасында. Халық тығыздығы — 20,7 адам/км².
Ауданның қамқоршысы — Дева Мария (Maria).
Сыртқы сілтемелер
Санат:Каштелу-Бранку округінің елді мекендері
Металтектес белдем
Металтектес белдем - құрылымдық-металтектік белдем терминінің синонимі.
Темірхан Сұлтанбайұлы Сәтпаев
Темірхан Сұлтанбайұлы Сәтпаев (29.5.1937 жылы Іле ауданында туған) ғалым экономист, ғылым докторы, профессор 1961 жылы ҚазМУ-ді бітірген. Еңбек жолын Целиноград қаласында (қазіргі Астана қаласында) Тың өлкелік қаржы басқармасында экономист ретінде бастаған. Кейін Қазақ КСР Мемлекеттік жоспарлау комитетінде Алматы Халық Шаруашылығы институтында (1962-1967), Қазақстан КСР Министрлігінде (1967-1975) көптеген мекемелерде лауазымды қызмет атқарған.1983 жылдан жоғары оқу орындарында дәріс оқып, қаржы саласының мамандарын даярлау ісіне үлкен үлес қосып жүр. Елуден аса ғылым еңбек авторы.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан ғалымдары
Ақшешекше
Ақшешекше (Arabidopsis) – орамжапырақ тұқымдасына жататын бір немесе екі жылдық шөптесін өсімдіктер.
Ботаникалық сипаты
thumb|left|150px|
Дереккөздер
Санат:Орамжапырақтар Санат:Қазақстан флорасы
Умлаут
Умлаут (нем umlaut)— дауысты дыбыстардын жіңішке айтылуы. Бұл — кейбір тілдерде (мысалы, герман тілдерінде) грамматикалык тәсіл ретінде колданылады.
Дереккөздер
Санат:Лингвистика
Бронхтық демікпе
нобай|Бронхтық демікпені емдейтін дәрілер Бронхтық демікпе — тыныс алу жолдарының созылмалы ауруы.
Этиологиясы
Ауруға көбінесе аллергиялық факторларлар әкеледі — тағамдық және дәрілік аллергендер, өсімдік тозаңдары, жануарлар жүні, вирустар, саңырауқұлақтар т.б.
Патогенезі
Демікпенің дамуы тыныс алу жолдарының ісініп тарылуымен, жоғары секрециясымен, обструкциялармен және бұлшықеттердің спазмымен байланысты.
Емі
2.В адреностимуляторлар /адреналин, сальбутамол, изофедрин/ аэрозоль түрінде, ауыр жағдайда тері астына 0,01 мл/кг 0,1% адреналин тағайындалады.
3.Эуфиллин
4.Инфузионды ем /Рингер ерітіндісі, физиологиялық ерітінді, ацесоль, дисоль, ККБ, СаСІ, вит С/
5.Гармондар, антигистаминді препараттар.
6.Жасанды тыныс алдыру
7.Таза ауада серуендеу
8.Қақырық түсіретін дәрілер.
Сілтемелер
Санат:Медицина Санат:Пульмонология
Междугорное
Междугорное — Башқұртстанның Белебеев ауданындағы ауыл, Донской ауылдық кеңесі ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 1 адамды құрады. Пошта индексі — ?, ОКАТО коды — ?.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Щапов ауылдық округі
Щапов ауылдық округі — Батыс Қазақстан облысы Бәйтерек ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Жаңатаң, Щапов ауылдары кіреді. Орталығы – Щапов ауылы. .
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 1547 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Бәйтерек ауданы ауылдық округтері
Шия (Вятка тармағы)
Шия — Ресейдегі өзен. Удмуртия Республикасы, Татарстан Республикасы, Киров облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Вятка өзенінің оң жағалауынан 36 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 68 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вятка өзені Вятка Алаңқайы қаласынан сағасына дейін. Өзен саласы — Вятка, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Удмуртия өзендері Санат:Татарстан өзендері Санат:Киров облысы өзендері Санат:Кама су алабы өңірі өзендері
Кіші Лименца
Кіші Лименца — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ақ теңіз, Унежманың оңтүстік-шығысынан 3 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Онеж кірмесі су алабының өзендері Унежма өзені су алабының батыс шекарасынан Онега өзенін қоспағанда Золотица өзені су алабының солтүстік шығыс шекарасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Онега.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері
Өндірістік у
Өндірістік у — белгілі бір жағдайларда (мысалы жұмыс аумағы ауасы үшін шекті-рауалы концентрациясынан асып кеткен жағдайда), кәсіпорын қызметкерлерінің улануын туындатуы мүмкін, өндірістің бастапқы аралық, жанамалы немесе соңғы өнімі болып саналатын у.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Медицина
Баку теңіз жағалауы бульвары
Баку теңіз жағалауы бульвары — Әзірбайжан астанасының басты көрікті жерлерінің бірі, оның визиттік картасы. Бульвардың ұзындығы қалпына келтіруге дейін 16 шақырым болса, жалпы қайта құрудан кейін 25 шақырымды құрайды. Бүгінде бұл кең инфрақұрылымы, бірегей жасыл алаңдары, аттракциондары, мейрамханалары мен кафелері, түрлі ойын-сауық, спорттық, концерттік және сауда орталықтары бар әлемдегі ең ұзын және ең әдемі теңіз жағалауындағы саябақтардың бірі.
Тарихы
Баку бульварының тарихы 1860 жылдан басталады. Каспий теңізі шығанағының оңтүстік жағы қала билігінің назарын сонау 19 ғасырда аударған, оны жақсарту туралы шешім 20 ғасырдың басында қабылданды. 1909 жылы әзірбайжан инженері Мамед Хасан Хажинский теңіз жағасындағы бульвар салуға бастамашы болды. Құрылысқа билік 600 миллион рубль бөлді, танымал кәсіпкерлер де шет қалмай, жағалауды жақсартуға қомақты қаражат бөлді. нобай|оңға|200px|20 ғасырдың басындағы Баку бульвары. нобай|оңға|200px|Бакудегі Теңіз жағасындағы бульвардың панорамасы нобай|оңға|200px|Әзірбайжан кілем мұражайы. Сол кезде "жаңа" деп аталған ең алғашқы бульвар өте қарапайым болды — шамамен 150 метр болды. 1910 жылы Баку бульварының ұзындығы бірнеше есе өсті, ол Ресей империясындағы ең ірі кеме қатынасы фирмаларының бірі «Кавказ және Меркурий» пирстеріне жетті.
1998 жылы бульвар Әзірбайжан Республикасының Президенті Гейдар Әлиевтің бұйрығымен ұлттық саябақ мәртебесін алды, ал 20 жылдан кейін Әзірбайжан Республикасы Министрлер Кабинетінің жанынан Приморский бульвар басқармасы құрылды. 2008 жылы оның күрделі реконструкциясы басталып, ол 2015 жылы аяқталды, 7 жылда жағалау 16 шақырымға дейін ұлғайды. Алдағы уақытта саябақтың ұзындығын 40 шақырымға жеткізу жоспарлануда.
Теңіз жағасындағы саябақ
Баку теңіз жағасындағы бульвардың көрікті жері - 2007 жылы теңіз жағасындағы саябақта ашылған музыкалық субұрқақ. Бұл әлемде ағындардың "мөлдірлігі" жағынан да, әуенді ұстанудың дәлдігі жағынан да теңдесі жоқ болып саналады. Қойылымдар қараңғы түскеннен кейін үнемі өткізіледі. Тағы бір керемет субұрқақ, кішкентай болса да, Үкімет үйіне қарама-қарсы орналасқан.
1936 жылы бұрғылау мұнарасы түрінде тұрғызылған 75 метрлік парашют мұнарасы бар. Саябақтың тағы бір танымал көрікті жері - Кішкентай Венеция, Италиядан жеткізілген нақты гондолалары бар жасанды су арналары жүйесі.
Әзірбайжан кілем мұражайы
Бульварда 1 миллионға жуық кілемді сақтайтын кілем мұражайы бар. Экспонаттар арасында 18 ғасырдағы Әзірбайжан мен Парсы кілемшілерінің бірегей туындылары, сондай-ақ ерекше кілем картиналары мен кілем карталары бар.
Мұражай ғимараты пішіні орамға оралған кілемнің сұлбасына ұқсайды. Мұражай ішінде бұрынғы ғасырдағыдай шебер әйелдер әр қабатта қол станоктарында жұмыс істеп отырғанын өз көзімізбен көруге болады.
Дереккөздер
Санат:Баку көшелері
Мидия
Мидия (көне грек. Μηδία, көне парс. Māda, ассирийлік пен вавилондық Mādāya) — солтүстікте Аракс өзені мен Эльбурс тауларынан оңтүстіктегі Парсы (Фарс) шекарасына дейін, батыста Загрос тауларынан шығыста Деште-Кевир шөліне дейін орналасқан, иран тілді тайпаларда мекендейтін ежелгі шығыс елі, сондай-ақ Иранның батысындағы көне этногеографиялық аймақ. Мидия патшалығы б.з.д. 670 - 550 жылдары өмір сүрді және оның гүлденуі кезінде этникалық Мидияның шекарасынан әлдеқайда кең болды.
Мидиялықтардың тайпаларының тағы бір атауы - арийлер (Геродот VII, 62); бұл өздерінің атауы деген болжам бар. Мидиялықтардың қасиетті жазбаларында «Арийлердің жері» (авест. Airyanam Dahyunam) туралы жазылған.
Тарихы
Б.з.б. 7 – 4 ғасырларда Әзірбайжанның оңтүстігі мен Иранның солтүстік-батыс бөлігінде өмір сүрген қуатты патшалық. Мидия жөніндегі алғашқы деректер б.з.б. 9 ғ-дың 2-жартысында жазылған ассириялық жылнамаларда кездеседі. Б.з.б. 9 – 8 ғ-ларда Мидия жерін мекендеген тайпалар асссириялықтарға қарсы табанды күрес жүргізді. Ассирия қолжазбалары бойынша Мидия патшалығы б.з.б. 7 ғ-дың 70- жылдарында пайда болған. Астанасы – Экбатана қаласы (қазіргі Хамадан маңында) болды. Киаксар патшаның (шамамен б.з.б. 625 – 584) тұсында Көне Шығыстағы ұлы державалардың біріне айналды. Ол әскери реформа жүргізіп, сақтармен бейбіт келісім жасады. Вавилонмен күш біріктіріп, б.з.б. 607 – 605 ж. Ассирияны талқандады, кейін Урарту мен Каппадокияны басып алды. Киаксардың баласы әрі мұрагері Астиаг тұсында Мидияны парсы патшасы Кир жаулап алып (б.з.б. 553 – 550/49), ахемен әулеті билеген парсы патшалығының құрамына қосты. Мидия өз алдына жеке мемлекет болып, б.з.б. 4 ғасырдың соңында (бұрынғы патшалықтың бір бөлігі – Әзірбайжанның оңт-нде) қайта құрылды. Оны тарихшылар Кіші Мидия, Мидиялық деп те атады. Археологиялық зерттеулерге қарағанда, Мидияда бейнелеу өнері жақсы дамыған. Мысалы, Сузыдағы парсы патшасы Дарий I-нің сарайын мидиялық сәулетшілер безендірген.
Пайдаланылған cілтемелер
Санат:Иран тарихы Санат:Мидия
Феод
Феод (лат. feudum), сондай-ақ фьеф, лен — мырзаның пайдасына орай вассалдың әскери, әкімшілік немесе нөкер қызметін жүзеге асыру талабымен билік етуге және қолдануға (кейде мұрагерлікке қалдырылады) мырзаның вассалға берілген жер (сирек - тіркелген кіріс немесе кіріс алу құқығы). Жерді ұстаудың бұл түрі Еуропада орта ғасырларда қолданылған.
XII ғасырдан лен мұраға, ең алдымен, феодал табынан шыққандарға берілді. Вассалдар өздерінің сеньорларынан жерге ие болатын. Алайда, жерді сыйлаған сеньорлардың да вассалдарының жерін билеуге құқығы болатын. Сондықтан сол кездегі көптеген жер иеліктерінің қожайындары 2-3 адамнан тұрды. Лен барысында Германияда феодалдық жер иеленудің иерархиялық жүйесі біржолата қалыптасты. Тарихи әдебиеттерде басқа елдердегі феодалдық меншіктің осыған ұқсас формаларын да «лен» деп атайды.
Тағы қараңыз
Санат:Феодализм Санат:Жер құқығы
Математикалық талдау
Математикалық анализ — математиканың функцияларды дифференциалдық және интегралдық есептеулер әдістерімен зерттейтін бөлімі. Математикалық анализдің негізгі зерттеу құралы — шектер әдісі. Математикалық анализдің дамуы нәтижесінде функциядан кеңірек ұғым функционал, оператор ұғымдары пайда болды. Табиғат пен техникада функциялар арқылы құбылыстар, қозғалыстар көптеп кездеседі. Сондықтан Математикалық анализдің функцияларды зерттейтін құрал ретіндегі маңызы зор. Ол математиканың үлкен бөлігін қамтиды. Оған жалпы жағдайда дифференциалдық есептеу және интегралдық есептеу, нақты және жорымал айнымалы функциялар теориясы, комплексті айнымалы функциялар теориясы, жуықтау функциясы, дифференциалдық теңдеулер теориясы, интегралдық теңдеулер теориясы, дифференциалдық геометрия, вариациялық есептеулер, функционалдық анализ, т.б. математиканың бөлімдері кіреді.
Тарихы
17 ғ-ға дейін Математикалық анализ дербес есептер шешімінің жиынтығы ретінде ғана танылды. Әрбір есептер мен дербес топтар өз әдістерімен шешілді. 17 — 18 ғ-ларда И.Ньютон, неміс математигі әрі физигі Г.Лейбниц (1646 — 1716), Ресей физик-математигі, механигі Л.Эйлер (1707 — 1783), француз математигі және механигі Ж.Лагранж (1736 — 1813), т.б. ғалымдардың еңбектерінде бір жүйеге келтірілді. Ал Математикалық анализдің базасы — шектер теориясын 19 ғ-дың басында француз математигі О.Коши (1789— 1857) жасады. Математикалық анализ нақты сандар теориясын, шектер теориясын, қатар теориясын, дифференциалдық және интегралдық есептеулер және соларға қатысты қосымшаларды, айқын емес функцияларды, Фурье қатарын, Фурье интегралын, т.б-ларды біріктіретін Математикалық анализдің негізі. Математикалық анализдің әдістері сандар теориясы мен ықтималдықтар теориясында қолданылады және жетілдіріледі.
Дереккөздер
Санат:Математикалық талдау
Кеңаша
Географиялық орны
Аудан орталығы - Жымпиты ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 57 км-дей жерде орналасқан.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 173 адам (91 ер адам және 82 әйел адам) болса, 2009 жылы 6 адамды (5 ер адам және 1 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Сырым ауданы елді мекендері
Саввинка (Яуза тармағы)
Саввинка — Ресейдегі өзен. Смоленская облысы, Тверь облысы, Мәскеу облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Яуза өзенінің оң жағалауынан 46 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 13 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Яуза бастауынан Кармановск су торабына дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасына дейінгі (Жоғарғы) Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Смоленск облысы өзендері Санат:Тверь облысы өзендері Санат:Мәскеу облысы өзендері
Роберт Бёрнс Вудворд
Роберт Бёрнс Вудворд (Robert Burns Woodward; 10 сәуір 1917, Бостон, Массачусетс — 8 шілде 1979, Кембридж, Массачусетс) – америкалық химик-органигі. 1936 жылы Массачусетс технологиялық институтын бітіріп, 1937 жылдан бастап Гарвард университетінде қызмет атқарды, профессор(1950). Ол күрделі және биологиялқ маңызды органикалық қосылыстарды – хинин (1944), кортизон(1951), резерпин(1956), хлорофилл (1960), тетрациклинді (1962) синтездеді, сонымен қатар табиғи маңызды қосылыстар қатарының құрылысын анықтады.
Дереккөздер
Санат:Химиктер Санат:АҚШ химиктері
IC 1418
IC 1418 — Пегас шоқжұлдызында орналасқан S? (спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 67872, MCG 1-56-9, ZWG 403.16.
Сыртқы сілтемелер
IC 1418 Санат:Пегас (шоқжұлдыз)
Тасқала су құбыры
Тасқала Су Құбыры - Батыс Қазақстан облысының Зеленов, Ақжайық, Тасқала аудандары жерін қамтиды. Жүйе Балған жер асты суы көзінен басталады. Мұнда 12 ұңғыма су шығарады. Жалпы ұзындығы 538,8 км. Құбыр суы 988 мың га егістікті суарады және 43 елді мекенді ауыз сумен қамтамасыз етеді. Тәулігіне 14,3 мың м3 су береді.
Дереккөздер
Санат:Батыс Қазақстан облысы экономикасы Санат:Қазақстан су құбырлары
Бағыныңқы программа
Бағыныңқы программа (Подпрограмма; subprogram, subroutine) — 1) дербес мағынасы бар және программаның кез келген жерінен белгілі бір мәселені шешу үшін қайта-қайта шақырып жұмыс істеуге болатын программа бөлшегі; 2) басқа программаның бөлігі болып саналатын және программа құрылымына программалау тілі қоятын талапты қанағаттандыратын программа.
Бағыныңқы программаға қатынау
Бағыныңқы программаға қатынау (Обращение к подпрограмме; call, subroutine call) — бағыныңқы программалардың орындалу басын жасақтайтын программаны шақырушы машиналық командалар тізбегі: алғашқы мәліметтерді бағыныңқы программаға жеткізу, шақырушы программаға кері қайтуды дайындау және бағыныңқы программаның кірісіне, яғни оның бірінші орындалатын командасына басқаруды жеткізу. Жоғары деңгейлі программалау тілдерінде бағыныңқы программаны шақыру, процедура операторы немесе функцияны шақыру.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Закза
Закза — Ресейдегі өзен. Мәскеу облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы КАС/ЕДІЛ/2231/855/243/2 орналасқан. Өзен ұзындығы 6,500 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ока су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Мәскеу өзені Звенигород қаласынан Рублёвск су торабына дейін, Истра (бастауынан Истринск су торабына) дейін. Өзен саласы — Мокшыға қосылу құйылысына дейінгі Ока тармағының су алаптары, өзен алабы — Ока.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
NGC 643C
NGC 643C — Hydrus шоқжұлдызында орналасқан Sc типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енбейді. Аталмыш каталогқа кейінірек қайта қаралымында қосылған болатын.
Ашылуы
Бұл нысанды 1835 жылы 18 қыркүйекте Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 643C деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 6256, ESO 30-1, FGCE 186.
Көмбе тағамы
Көмбе — жайлауда ат үстінде жүрген қойшылар дәмді етті аңсаған кезде бір марқаны сояды да қазан-ошақсыз-ақ пісіріп жеп алады. Бұл тағам түрін көмбе деп атайды. Кей жерлерде жерқазан деп те аталады.