cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Санжар сұлтан
X-XI ғасырларда оғыз тайпасының билеушілеріне наразы салжұқ тайпасы бөлініп, өз сұлтандығын құрады. Осы салжұқ әулетінен шыққан Санжар сұлтан, ағасы Беркеарықтың қолдауымен 11 жасын Хорасанды басқарушы - уәли болып бекітіледі. Оған басқару ісін үйретуге әрі оның бас уәзірі етіп Абу-л-Фатх ат-Тұғрай, атабегі болып Құбаш әмір сайланады. 1097 жылы Санжар мен Беркеарық Хорезмді түгелімен соғыссыз-ақ иемденеді. Санжар сұлтанның билігі нығайып, иелігі Нишапурдан Термезге және Балх қаласына жетеді. Билікке деген бақталастықтың өршуінен, шешелері бір болса да, әкелері бөлек Санжар сұлтан мен ағасы Беркеарықтың арасында келіспеушілік пайда болады. Ақырында, 1100 жылы ағасы Беркеарық өз қарсыласы Хорасандық әмір Дадбек Хабашпен одақтасып, Санжарға қарсы шабады. Шайқаста Дадбек Хабаш қолға түседі, ал Беркеарық жеңіле бастаған сәтте бас сауғалап қашып кетеді. Нушжан түбіндегі осы шайқастан соң, Хорасан аймағы түгелімен Санжардың иелігіне өтеді.
Дереккөздер
Санат:8 мамырда қайтыс болғандар Санат:1157 жылы қайтыс болғандар Санат:Марыда қайтыс болғандар Санат:Селжұқ әулеті Санат:Иран билеушілері Санат:Орта ғасырлар қолбасшылары Санат:Самарқан тұлғалары Санат:Орталық Азияның түркі билеушілері Санат:Түрікменстанда жерленгендер
Трасобарес
Трасобарес (Trasobares) — Испаниядағы муниципалитет. Арагон автономды бірлестігіне қарасты Сарагоса провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Аранда ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 152 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 70 км² шамасында.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сарагоса елді мекендері
IC 1731
IC 1731 — Үшбұрыш шоқжұлдызында орналасқан SBc типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 6756, UGC 1291, MCG 4-5-18, ZWG 482.21.
Сыртқы сілтемелер
IC 1731 Санат:Үшбұрыш (шоқжұлдыз)
Кіші Хадыта-Яха
Кіші Хадыта-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО, Краснояр өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Үлкен Хадыта-Яха өзенінің оң жағалауынан 12 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 22 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Таз өзені. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Таз.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Риашан-ду-Бакамарти
Риашан-ду-Бакамарти (Riachão do Bacamarte) — Бразилиядағы муниципалитет, Параиба штатында орналасқан. Агресте-Парайбано мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Итабаяна экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 4071 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 38,369 км² шамасында. Халық тығыздығы — 106,1 адам/км².
Санат:Параиба елді мекендері
Эшпите
Эшпите (Espite) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Сантарен округінің құрамына кіреді. Сантарен муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Алентежу регионына қарасты Медиу-Тежу экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1275 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 18,96 км² шамасында. Халық тығыздығы — 67,2 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Рибатежу провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сантарен округінің елді мекендері
Хонатан Майдана
Хонатан Рамон Майдана (Jonathan Ramón Maidana; 29 шілде 1985 жыл, Адроге, Аргентина) — аргентиналық футболшы, "Толука" клубының қорғаушысы. 2016 жылғы Америка кубогының финалисі, Либертадорес кубогының үш дүркін жеңімпазы.
Сілтемелер
Санат:Аргентина футболшылары Санат:Аргентина Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Металлист ФК ойыншылары Санат:Банфильд ФК ойыншылары Санат:Ривер Плейт ФК ойыншылары Санат:Толука ФК ойыншылары
Қажығалиев Ержан Абзалханұлы
Қажығалиев Ержан Абзалханұлы - 1968 жылы Шығыс Қазақстан облысында дүниеге келген. 1991 жылы Алматы халық шаруашылыгы институтынын саудаесеп жүргізу факультетін бітірген.
1992 жылы Алматы қалалық атқару комитетінің қоғамдык тамақтандыру басқармасында, "Жеті жарғы" (1992, 1994-2001), "Жалын" (1993-1994) баспаларында бас бухгалтер болып еңбек етсе, "Мектеп" баспасы" ЖШС-ында 2001 жылдан бүгінгі күнге дейін бас бухгалтер қызметін атқаруда.
Е.Қажыгалиевтің еңбекте қол жеткен табыстары лайықты бағаланып, бірнеше рет алғыс және мақтау грамоталарымен марапталған. Бухгалтер мен аудиторларды сертификациялаудың СІРА EN американдық бағдарламасының қорытындысы бойынша халықаралық стандартқа сәйкес ТМД елдеріндегі орыс тілінде қаржылай есеп берудің "САР" мамандығынан бухгалтер-практик сертификатын иеленді.
Е.Қажыгалиев Қазақстан Республикасының білікті бухгалтерлері мен аудиторлары Палатасының мүшесі.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері Санат:Журналистика Санат:Тұлғалар
Қордағы әскерлер
Қордағы әскерлер (Резервные войска) —
Игнашкино
Игнашкино — Башқұртстанның Бижбуляк ауданындағы ауыл, Михайл ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 76 адамды құрады. Пошта индексі — 452043, ОКАТО коды — 80212842002.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Арнор Траустасон
Командалық
«Норрчёпинг »
Сілтемелер
Санат:Исландия футболшылары Санат:Исландия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Кеблавик ФК ойыншылары Санат:Норрчепинг ФК ойыншылары Санат:Рапид Вена ФК ойыншылары Санат:АЕК Афина ФК ойыншылары Санат:Мальме ФК ойыншылары
Асен (Стара Загора облысы)
Асен (Асен) — Болгариядағы ауыл. Стара Загора облысына қарасты Павел-Баня қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 495 адамды құрайды.
Пошта индексі — 6149. Телефон коды — 04359. ЕКАТТЕ коды — 697.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Стара Загора облысының елді мекендері
Анорхия
Анорхия (Anorchia— отсутствие яичек — толық енсіздік — аталық бездің болмауы) — Еннің екі жақты болмауымен қатар гормональдық дисфункция және евнухоидизм белгілерінің байқалуы, оған коса ен қосалқысы мен ұрық жолы жоқ болуы мүмкін: даму кемістігі.
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Патология
Тюр-Седа-Яха
Тюр-Седа-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Яда-Яходы-Яха өзенінің оң жағалауынан 172 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 16 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь кірмесі су алабының батыс бөлігіндегі өзендер. Өзен саласы — Солтүстік Сосьваға қосылу құйылысынан төмен Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері
Кирхгроф ережелері
Кирхгофтың бірінші ережесі
Тоқтардың оң бағытын қалауымызша аламыз және оң бағытытта таралатын тоқ күшін I_k деген белгілеу енгіземіз. Егер шешу кезінде қайсы бір I_k тоқ үшін теріс мән шықса, онда бұл берілген бөлікте тоқ қабылданған бағытқа қарама - қарсы қозғалады дегенді білдіреді. қатынасы Кирхгрофтың бірінші ережесі  деп аталады.
Кирхгофтың екінші ережесі
Берілген тізбекте бөліп қарастыруға болатын кез келген тұйықталған контурларға арналған: кез келген тұйықталған контурда кедергілерді кернеудің түсулерінің қосындысы осы контурдағы ЭҚК- тердің қосындысына тең болады.
Егер берілген бөлікте контурды айналып өту бағыты токтың оң бағытымен бағыттас болса, онда ток көзінің ішкі кедергісіндегі және өткізгіштердегі кернеудің тусуі оң деп есептеледі. Егер ток көзін айналып өту бағыты теріс полюстен басталып оң полюсте аяқталатын болса, онда ЭҚК-і оң таңбамен алынады. Ток көзін оң полюстен бастап теріс полюске қарай айналып өтетін болса, онда ЭҚК-і теріс таңбамен алынады. Мысалы 9,8 суретте көрсетілген сұлба үшін:
BCKMOAB (сағат тілі бағытымен айналып өту) контуры үшін:
CDEMC контуры үшін:
Өздігінен өту
Өздігінен өту - жүйенін энергияның жоғарлау деңгейінен төмен деңгейіне өздігінен өтуі.
Дереккөздер
Санат:Физика
Полуденная (Вобловица тармағы)
Полуденная — Ресейдегі өзен. Киров облысы, Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Вобловица өзенінің оң жағалауынан 25 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вятка өзені бастауынан Чепца өзені өзенін қоспағанда, Вятка өзені қаласына дейін. Өзен саласы — Вятка, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Онета
Онета (Oneta) — Италиядағы коммуна, Ломбардия әкімшілік аймағына қарасты Бергамо провинциясында орналасқан.
Елді мекеннің қамқоршысы — Santa Maria Assunta (capoluogo).
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ломбардия елді мекендері
Брюль (Баден)
Брюль (Баден) (Brühl (Baden)) — Германия Федеративтік Республикасының Баден-Вюртемберг жерінде орналасқан муниципалитет. Карлсруэ әкімшілік округіне бағынады. Рейн-Неккар ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 2 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Баден-Вюртемберг елді мекендері
Каммерфорст
Каммерфорст (Kammerforst) — Германия Федеративтік Республикасының Тюрингия жерінде орналасқан муниципалитет. Унструт-Хайних ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 858 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 16,92 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 16 0 64 032. Муниципалитеттің басшысы — Манфред Коллашек.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тюрингия елді мекендері
Магл
Магл - ешқандай сиқырлы қабілеттері жоқ қарапайым адамға қолданылатын термин. Сонымен қатар, оның ата-анасы да ерекше қабілетке ие болмайды.
Қолданылуы
Бұл термин Джоан Роулингтің "Гарри Поттер" атты 7 томдық шығармасында қолданылады. Онда маглдармен қоса магтар, яғни сиқыршылар туралы да сөз қозғалады.
Сипаттама
Маглдардың ортақ ресми атауы - қарапайым халық. Оларға жер бетіндегі адамдардың көпшілік бөлігі жатады жəне де олар сиқырға мүлде сенбейді, сенгілері де келмейді. Сиқыршылардың басым бөлігі маглдарды ұнатпайды. Ал лорд Волдеморт мен оның жақтастары болса, əлемді олардан тазартып, сиқыршылардың билігін орнатуды көздейді. Көптеген маглдар сиқыршылар мен өзге де сиқырлы халық арасында соғыс болған уақытта қаза табады. Бірақ, ол істер Сиқыр Министрлігінің көмегімен реттеледі.
Дереккөздер
http://ru.harrypotter.wikia.com/wiki/%D0%9C%D0%B0%D0%B3%D0%BB
Санат:Тұлғалар
NGC 888
NGC 888 — Horologium шоқжұлдызында орналасқан E1/P типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысанды 1834 жылы 6 қазанда Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 888 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 8743, ESO 115-2, AM 0215-600.
Тептеңдік
Тептеңдік- функционалды қоғамдастық, белгілі бір инвариантқа арналуы, осы арналуымен инварианттың түрлі нақты жаңғыруларының біріктірілуі.
Дереккөздер
Санат:Лингвистика
Ашутасты
Ашутасты — Қостанай облысы Арқалық қалалық әкімдігіне қарасты ауыл, Ашутасты ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Арқалық қаласынан оңтүстік-батысқа қарай 28 км-дей жерде орналасқан.
Халқы
1999 жылы ауыл тұрғындарының саны 1736 адам (832 ер адам және 904 әйел адам) болса, 2009 жылы 1914 адамды (930 ер адам және 984 әйел адам) құрады.
Білім беру және қызмет көрсету мекемелері
Ауылда А.С.Макаренко атындағы орта мектеп, "Гүлдер" балалар бақшасы, Мәдениет үйі, кітапхана, дәрігерлік амбулатория жұмыс жасайды. Қызмет көрсету саласында 9 сауда нүктесі мен 1 қоғамдық тамақтандыру орыны бар.
Инфраструктура
Ашутасты ауылының тұрғын үй қоры 20932 шаршы метрді немесе Арқалық қаласына қарасты ауылдық мекендердегі жалпы тұрғын үй қорының 14%-ын құрайды. Арқалық қаласына дейінгі жолдың ұзақтығы - 35 км, қаламен екі ортада автобус қатынасы бар («Арқалық-Ашутасты» маршруты бойынша 2 жеке автобус тартылған). Ашутасты ауылының ішіндегі жолдардың ұзындығы 8 км құрайды, олардың барлығы қатты жабынға ие, жолдардың күйі - қанағаттанарлық.
Өнеркәсіп
Ауылдағы негізгі жұмыс бағыты - ауыл шаруашылығы болып табылады. "Қостанай облысының Арқалық қаласы территориясын дамытудың 2016-2020 жылдарға арналған Бағдарламасында" келтірілген мәліметтерге сәйкес, 2016 жылы ауыл территориясында 20 шаруашылық нысандары, оның ішінде :1 ЖШС, 5 ШҚ және 14 ЖК қызмет еткен. Базалық шаруашылық - «Арқалық ауылшаруашылық тәжірибе станциясы» ЖШС. Негізгі салалар - өсімдік шаруашылығы, мал шаруашылығы, ауылшаруашылық өнімдерін қайтаөңдеу (қайтаөңдеу цехтарының саны - 5 бірлік). 2016 жылдың 1 қаңтарындағы мәліметтерге сай егістік жерлер ауданы - 29061 га; жайылым - 40035 га, оның ішінде жергілікті тұрғындардың малын жаюға арналғандары - 3750 га.
Дереккөздер
Санат:Арқалық қалалық әкімдігі елді мекендері
Сұлтан Досымбеков
Сұлтан Досымбеков - (1927 жылы туылғaн, Түркістан облысы, Түркістан қаласы) – заң ғылымының докторы (1970), профессор (1973). Мәскеу мемлекеттік университетін (1950) бітірген. Қазақстан Ғылым Академиясында кіші ғылыми қызметкер (1950–1953), 1953 ж. Алматы заң институтының проректоры, 1955 ж. Алматы облысы «Білім» қоғамының жауапты хатшысы, 1956 ж. Алматы милиция мектебінде кафедра бастығының орынбасары, 1958 ж. Қазақстан Ғылым Академиясының Философия және құқық институтында аға ғылыми кеңесші, 1965 ж. Қазақ политехника институтында (қазіргі Қазақ ұлттық техникалық университеті) доцент, 1970 жылдан ҚазМУ-да (қазіргі ҚазҰУ) оқытушы.
Дереккөздер
“Қазақ Энциклопедиясы”, 5-том
Половинная (Продольной тармағы)
Половинная — Ресейдегі өзен. Свердлов облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Продольная өзенінің оң жағалауынан 9,2 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 22 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ница өзені Реж өзені және Нейва өзені өзендерінің қосылған жерінен сағасына дейін. Өзен саласы — Тобыл, өзен алабы — Ертіс.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
NGC 5131
NGC 5131 — Canes Venatici шоқжұлдызында орналасқан Sa типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1865 жылы 24 сәуірде Генрих Луи д’Арре астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 5131 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 46819, UGC 8422, MCG 5-32-14, ZWG 161,43.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Canes Venatici (шоқжұлдыз)
Риашан-ду-Посу
Риашан-ду-Посу (Riachão do Poço) — Бразилиядағы муниципалитет, Параиба штатында орналасқан. Зона-да-Мата-Параибана мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Сапе экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 4460 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 39,067 км² шамасында. Халық тығыздығы — 114,2 адам/км².
Санат:Параиба елді мекендері
Ле-Мений-Дюрдан
Ле-Мений-Дюрдан (Le Mesnil-Durdent) — Франциядағы коммуна. Жоғарғы Нормандия аймағына қарасты Сен-Маритим департаментінде орналасқан. Дьеп округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 1,32 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 76428, пошта индексі — 76460.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 22 адамды құрады. Халық тығыздығы — 16,67 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сен-Маритим департаментінің коммуналары
Алтай ұлары
Алтай ұлары (Tetraogallus altaicus) - таралу аймағы шағын сирек кездесетін түр.
Қазақстанда Оңтүстік Алтайдың таулы аймағында (оған Марқакөл қорығы да кіреді) мекендейді. Саны белгісіз, бірақ, осындай шағын аумақта бірнеше ондап кездесуі мүмкін. Өте сирек бұл құсты қорғауды онан сайын күшейтіп, шопандар мен аңшылар арасында үгіт-насихатты кең таратып, оның заңсыз аулануын тежеу керек. Питомниктерде қолдан өсіруді жолға қойып, табиғи санын көбейту орынды болар еді.
Сипаттамасы
Алтай ұлары сырт пішіні басқа ұларлара ұқсас, мысалы, қарақұрсақты ұларға, бірақ бұл аққұрсақты ұлар, бірақ бұл аққұрсақты ұлар. Қазақстанда Оңтүстік Алтай биік тауларында, көбінесе шөгінділермен кезектескен тік жартастарда кездеседі. Дауысы- сазды ысқырық, қарақұрсақты ұлар дауысын еске түсіреді. Бұл ұларлардың мінезі бір-біріне ұқсас. Әдетте жартастан ұшады. Тегіс жерде екпіндей ұшады. Басқа тауықтар сияқты, шаңға шомылғанды ұнатады. Өсімдіктің дәнімен, көк шөппен, гүл қауызымен және тамырымен қоректенеді. Сәуірдің ортасынан тамықдың аяғына дейін көбейеді. Ұядағы тіршілігі зерттелмеген. Қазақстанда бұл құстың бірде-бір ұясы табылмаған. Таралу аймағы тар, аз кездесетін құс болғандықтан, Қазқстан Қызыл кітабына енгізілген.
Дереккөздер
Санат:Ұларлар
Қаймолдинова Мәрия
Қаймолдинова Мәрия - 1946 жылдың 5 желтоқсанында Шығыс Қазақстан облысы, Зайсан ауданы, Дайыр селосында туған. 1965 жылы орта мектептен соң қазақтың С.М.Киров атындағы Мемлекеттік университетінің филология факультетіне түсіп, 1970 жылы бітіріп шықты. Еңбек жолын 1972 жылы "Мектеп" баспасынан бастап, 2001 жылға дейін осы баспада корректор, редактор, редакция меңгерушісі болып қызмет атқарды.
2001 жылдан заң әдебиеттерін шығаратын "Жеті жарғы" баспасында жетекші редактор болып қызмет істейді.
Баспа саласында оқулық, оқу-әдістемелік, балалар әдебиетін шығарудағы кіршіксіз еңбектері бағаланып Білім министрлігінің (1997,1998), Ақпарат министрлігінің (1996) құрмет грамоталарымен, сондай-ақ 2003 жылы Қазақстан Республикасы Әділет министрінің мақтау грамотасымен марапатталды.
1998, 2003 жылдары жыл қорытындысы бойынша баспа саласының үздік редакторы атанды. Қазақстан Республикасының оқу ісінің үздігі.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан баспагерлері мен полиграфистері Санат:Журналистика Санат:Тұлғалар
Ақшуғақ
Ақшуғақ (Artemisia ferganensis) – астралылар тұқымдасының жусан туысына жататын көп жылдық шөптесін өсімдік немесе шала бұта. Ақшуғақтың түк басқан сабағы жас кезінде боз болады да, кейін түгі түскен соң қоңырланады. Тамыры жуан, қысқа жапырақты, жеміс шығатын өркендері аз. Гүлі қысқа сағақты, гүл шоғы шашақты, қос жынысты, сары немесе қызғылт түсті келеді, қыркүйек – қазан айларында гүлдейді. Қазақстанда құмды, таулы-тасты аудандарда кездеседі. Әсіресе Қызылқұмда, Қаратауда, Түркістанда жиі ұшырайды. Ақшуғақ мал азығы ретінде пайдаланылады, әсіресе мал семіртуде маңызы зор, оның мамыр – маусымда қоректік құны мол. Ақшуғақ жеген қойдың майының дәмі жақсарады, малдың суыққа төзімділігі артады. Ақшуғақ сүрлемге ашытқы ретінде қосылады.
Сілтемелер
Санат:Жусандар Санат:Күрделігүлділер
Болотея
Болотея (Еглень, Эглень) — Ресейдегі өзен. Ярославль облысы, Вологда облысы,Тверь облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Сить өзенінің сол жағалауынан 104 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 50 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Рыбинск суқоймасы Рыбинск су торабына дейін және оған құятын өзендер, Молога өзені өзенін қоспағанда, Суда және Шексна; бастауынан Шексна су торабына дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасы су алабындағы өзендер, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Баштино (Стара Загора облысы)
Баштино (Бащино) — Болгариядағы ауыл. Стара Загора облысына қарасты Опан қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 90 адамды құрайды.
Пошта индексі — 6068. Телефон коды — 04108. ЕКАТТЕ коды — 3023.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Стара Загора облысының елді мекендері
Берлингтон (Коннектикут)
Қала тұрғындарының саны 8 190 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 78.7 км² шамасында. FIPS коды — 09-10100.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Коннектикут қалалары
Burlington, Connecticut
Шабуылды ұрыс
Шабуылды ұрыс — әскердің тактикалық қимылдарының негізгі түрі. Жеңіске жету үшін оның маңызы өте зор; қарсыластың қарсы тұратын тактикалық топтарын талқандау және одан әрі іс-қимыл жасауға қолайлы болып табылатын маңызды ауданды (шепті, объектіні) басып алу мақсатында жүргізіледі. Шабуылды ұрыста қарсыласты оқпен атқылау, батыл шабуыл жасау, адам күшін жою (тұтқындау), қарсыластың әскери техникасын, аумағы мен қаружарағын басып алу, әскерді қаркынды түрде алға жылжыту арқылы табысқа жетуге болады.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Рубас (өзен)
Рубас (Рубасшай) — Ресейдегі өзен. Дағыстан Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Каспий теңізі орналасқан. Өзен ұзындығы 92 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Батыс Каспий су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Каспий теңізі өзендерінің су алаптары, Сулак өзенінің су алабы шекарасынан Самур өзенінің су алабы шекарасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Терек.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Дағыстан өзендері
Бірлік (Бірлік ауылдық округі)
Бірлік — Қызылорда облысы Қазалы ауданындағы ауыл, Бірлік ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Әйтеке би кентінен оңтүстік-батысқа қарай 26 км жерде, Сыр бойындағы Сол жақ Қазалы каналы бойында орналасқан.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 772 адам (403 ер адам және 369 әйел адам) болса, 2009 жылы 733 адамды (396 ер адам және 337 әйел адам) құрады.
Ауыл 1977-1996 жылдары аудандық мал бордақылау арнайы бірлестік орталығы болды. Бірлестік негізінде ауылда өндірістік кәсіпорындар мен шаруа қожалықтары құрылды.
Дереккөздер
Санат:Қазалы ауданы елді мекендері
Махариши Вэдик Сити (Айова)
Махариши Вэдик Сити (Maharishi Vedic City) — Айова штатының Джефферсон округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 9 км². FIPS коды —.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 1,294 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Айова қалалары Санат:Джефферсон округы (Айова)
IC 1732
IC 1732 — Андромеда шоқжұлдызында орналасқан S? (спиральді галактика) типті галактика.
Сыртқы сілтемелер
IC 1732 Санат:Андромеда (шоқжұлдыз)
Морис Уилкинс
Морис Хью Фредерик Уилкинс (англ. , 15 желтоқсан 1916 — 5 қазан 2004) — ағылшын физик және молекулярлық биолог, нуклеин қышқылыныӊ молекулалық құрылымына қатысты жаңалықтары үшін және оныӊ тірі жүйелердегі ақпаратты аударудағы маңызы үшін Физиология немесе медицина саласындағы Нобель сыйлығының 1962 жылғы лауреаты (Джеймс Уотсонмен және Фрэнсис Крикпен бірге). Фосфоресценция, изотоптарды бөлу, оптикалық микроскопия және рентгендік дифракция облыстарындағы ғылыми білімге үлес қосты, сондай-ақ, радарды жетілдірді. Морис Уилкинс Лондон университеті Король колледжінде  (King's College London) ДНҚ-ның құрылымын кеңінен анықтау кезіндегі жұмысымен белгілі.
Балықшы тұйғын
thumb|right|200px Балықшы тұйғын (Pandion haliaetus) — сұңқартәрізділер отрядының тұйғындар тұқымдасына жататын жыртқыш құс.
Қанатының ұзындығы шамамен 490 мм, салмағы 1,6 кг. Арқасы қарақоңыр, бауыры ақ, жемсауы қоңыр, теңбіл түсті. Басы ақшыл сары, табанында балық ұстауға икемді тікенек балықшытәрізді бүртіктері бар. Балапандарының мамығы көгілдір. Негізінен Жайық өзені аңғарын қоныстайды. Жыл құсы, сәуірде келіп, қыркүйекте қайтады. Өзен-көл маңайындағы ағашқа ұя салады. Мамырдың басында 2-3 көкшіл жұмыртқа салып, оны мекиені мен қоразы кезектесіп 1 ай бойы басады.
Морис Уилкинс
Тағы қараңыз
Санат:Бирмингем университеті түлектері Санат:Медицина саласындағы Нобель сыйлығының иегерлері
Балықшы тұйғын
Генофондысын сақтау үшін таксонның маңызы
Құстардың әлемдік фаунадағы монотиптік тұқымдас пен туыстың өкілі.
Таралуы
Балықшы тұйғын Антарктидадан басқа барлық континенттерде көбейіп, бүкіл әлемде таралған. Олар Оңтүстік Америкада немесе Үнді-Малайзияда өседі ме, белгісіз, бірақ олар кейде қыс мезгілінде кездеседі. Қыста олар Египетте және Қызыл теңіздің кейбір аралдарында ұя салады.
Олар қауіпсіз ұя салатын жерлер мен балықтардың көптігі бар таяз су аймақтары бар барлық жерде ұя салады. Ұялар әдетте судан 3-5 км қашықтықта орналасқан: батпақтар, көлдер, су қоймалары немесе өзендер, бірақ сонымен қатар судың үстінде жақсы жерде орналасуы мүмкін. Орындар үлкен ұя салуға болатын, құрлықтағы жыртқыштар үшін жету қиын - кейде судың үстінде немесе шағын аралда таңдалады. Өлі ағаш, қалқыма немесе басқа жасанды құрылыс ұя салу орны ретінде қызмет ете алады. Балапандары қорек іздеп ұядан 14 км-ге дейін барады, ал қалған уақытта 10 км-ге дейін ұша алады.
Ертеде Қазақстанның көптеген суқоймаларында мекендеген. Қазір негізгі ұялайтын орындары Марқакөл көлі мен Қара Ертіс өзені. Бұлардан басқа 1976 ж. Жаркент қаласынан оңтүстікке қарай Өсек көлінде, 1981 жылы Орал қаласына жақын Жайық өзенінде, 1982 ж. Қапшағай су қоймасында Кіші Қалқанда, 1985 ж. – Сырдария өзенінде ұялары табылған. 1981-1985 жылдары бірен-саран жұптары ұялайтын мерзімде Зайсан көлінде, Павлодар облысындағы Ертіс өзенінің бойында, Балқаш көлінің оңтүстік жағалауында, Бұқтырма өзенінің аңғарындағы көлдерден де кездескен.
Мекендейтін жерлері
Суы мөлдір және жағасы орманды, балыққа бай суқоймалары.
Саны
XX ғасырдың 40-шы жылдарында көп жерлерде кәдімгідей болған, бірақ 50-60-жылдарда көпшілік суқоймаларында жойылған. 80-ші жылдары Қазақстанда 30-35 жұбы сақталған, олардың ішінде Марқакөл көлінде 1978-1985 жылдары 7-11 жұбы, Қара Ертіс өзенінде 1980 ж. – 5 жұп ұялады. Марқакөл көлінде саны тұрақты. Деседе республикада балықшы тұйғынның жағдайы өте нашар.
Негізгі әсер ететін факторлар
Өзендер мен көлдердің жағалауларында шаруашылық және рекреациялық қызметтердің күшеюі. Тікелей жою, ұяларын бұзу, суқоймаларын шаруашылық мақсатта игеру, мазалау факторы, жағалаудағы ормандарды отау, балық қорының қысқаруы.
Биологиялық ерекшеліктері
Наурыздың аяғы – сәуірде ұшып келеді. Сәуірдің аяғы – мамырдың басында жұмыртқа салады. Ұяда 2-3, өте сирек 4 жұмыртқа болады. Шайқау 34-40 күнге, орташа 37, созылады. Балапандары ұяда 49-60 тәулік болады. Марқакөл көлінде 10 ұядан шыққан 27 балапанның 21-і қанатына қонды. Қайтуы тамыздың үшінші онкүндігінен қазанның 20-на дейін созылады. Негізінен балықпен қоректенеді.
Қолда өсіру
Қолда өсіру жайында деректер белгісіз.
Қабылданған қорғау шаралары
Марқакөл қорығында, Қатонқарағай және Алтынемел ұлттық парктерінде қорғалады.
Қажетті қорғау шаралары
Ұялайтын жерлеріне кадастр жүргізу, олардың айналасында 200-400 м радиусте тыныштық аймағын құру. Ұялауға қолайлы жерлерде, ағаштарға қондырғылар және басқа типтегі жасанды ұялар орналастыру.
Зерттеу жөніндегі ұсыныстар
Аймақтар бойынша санын анықтау, биологиясын зерттеу, жасанды ұяларға тарту бойынша эксперименттер жүргізу.
Дереккөздер
Санат:Сұңқартәрізділер Санат:Қазақстанның Қызыл кітабына енген құстар Санат:Қазақстан құстары Санат:Жойылу қаупінен тыс түрлер Санат:Сирек түрлер Санат:Еуразия құстары Санат:Солтүстік Америка құстары Санат:Африка құстары Санат:Жаңа Зеландия құстары Санат:Аустралия құстары Санат:Оңтүстік Америка құстары Санат:Жыл құстары
II Елизабет
ІІ Елизабет (Elizabeth ІІ), толық аты-жөні — Елизабет Александра Мария (Elizabeth Alexandra Mary ; 21 сәуір 1926 жыл, Лондон – 8 қыркүйек 2022 жыл, Балморал қамалы, Шотландия) — 1952 жыл мен 2022 жыл аралығында Ұлыбритания патшайымы, 70 жыл және 214 күн билік еткен Елизабет ел тарихындағы ең ұзақ билік еткен монарх және әлем тарихындағы ең ұзақ билік құрған әйел монарх болды.
Патшайым II Елизабет Виндзор әулетінен шыққан. Таққа 1952 жылдың 6 ақпанында, яғни 25 жасында, әкесі VI Джорджтың өлімінен кейін отырды. Таққа отырғанда II Елизабет 32 тәуелсіз мемлекеттің патшайымы болған және өмірінің соңына қарай бұл сан 11 ел болып азайды, Ұлттар достастығының төрайымы және Англия шіркеуінің басшысы, Ұлыбританияның қарулы күштерінің Жоғарғы Бас қолбасшысының қызметін атқарды.
Елизабет ханшайымның басқару кезеңінде британия монархиясы үшін көптеген тарихи оқиғалар орын алды: Британ империясының ыдырап, Ұлттар достастығының құрылғандығын айқындайтын — деколонизация үрдісі аяқталды.
Балалық және жастық шағы
оңға|thumb|Лилибет ханшайым «[[Тайм (журнал)|Тайм» журналының мұқабасында. 29 ақпан, 1929 ж.|150px]] Йорк герцогі — Альберт ханзаданың (келешек VI Георг есімді корольдің, 1895—1952 жж.) және леди Елизабет Боуз-Лайонның (1900—2002 жж.) үлкен қыздары. Оның ата-әжесі: әкесі жағынан — король V Георг (1865—1936 жж.) және Мария патшайым, Текстік ханшайым (1867—1953 жж.); анасы жағынан — Клод Джордж Боуз-Лайон, Стратмор графы (1855—1944 жж.) және Сесилия Нина Боуз-Лайон (1883—1938 жж.).
Елизабет ханшайым Александра Мария Лондонның Мейфэр ауданында, Брютон-стриттегі № 17-үйде, яғни Стратмор графының резиденциясында дүниеге келген. Қазіргі таңда аудан қайта тұрғызылғандықтан, үйді бұзған, алайда оның орнында мемориалдық тақта қойылған. . Өзінің атын анасының (Елизабет), апасының (Мария) және арғы әжесінің (Александра) құрметіне алған.
Әкесі алғашқы қыздарының есімін герцогиния құрметіне Виктория деп атамақ болады, алайда соңында ол ойларынан қайтады. Ол туралы V Георг өзі былай деген екен:
.
Елизабетның шоқындару жорасы 25 мамыр күні Букингем сарайының шіркеушесінде өтті.
Елизабет негізінен гуманитарлық бағытта білім алды — конституция тарихын, құқықтану, дінтану, өнертану негіздерін оқып, ешкімнің көмегінсіз француз тілін меңгерді. Жастық шағынан бастап Елизабет аттарға қызығып, салтпен жүруді үйренді. Бұл қызығушылықпен патшайым онжылдық бойы айналысуда.
солға|нобай|Ханшайым Елизабет 1933 жылы
Туған күнінен бастап Елизабет ханшайым Йорктің герцогиниясы атанып, ағасы - Эдуард Уэльс ханзадасы (келешек Ұлыбритания королі — VIII Эдуард) мен әкесінен кейін үшінші мұрагер болды. Эдуард ханзада айтарлықтай жас, әрі жанұя құрып, балалы болуға тиіс болғандықтан, бастапқы кезде Елизабет таққа отыратын үміткер ретінде қарастырылмады. Алайда 1936 жылы V Георгінің қайтыс болуына байланысты он бір айдан кейін тақтан бастартуға мәжбүр болды. Патша тағына Альберт (VI Георг) отырды, ал 10 жастағы Елизабет тақ мұрагері атанып, ата-анасымен Кенсингтоннан Букингем сарайына көшіп келеді.
Дегенмен, Елизабет ханшайым «heir presumptive» («болжалды мұрагер») ретінде қарастырылды, себебі VI Георгтің баласы туған жағдайда, хан тағына бірден-бір үміткер сол болды.
Екінші дүниежүзілік соғыс басталғанда Елизабет 13 жаста еді. 1940 жылдың 13 қазанында ол алғаш рет радиодан соғыс апатынан зардап шеккен балалар алдында сөз сөйлейді. 1943 жылы гвардиялық гренадерлардың полкімен кездесу жүргізгенде алғаш рет жамағат алдында көрінеді. 1944 жылы Елизабет бес «мемлекеттік кеңесшінің» (король ісін атқаруға құқығы бар адамдар) бірі болады.
1947 жылы Елизабет ата-анасын Оңтүстік Африкаға шығарып салады да 21 жасқа толу мейрамында радиодан өзінің өмірін Британ монархиясы үшін арнайтындығын айқын ашып көрсетті. .
Тура сол жылы 21 жастағы Елизабет 26 жастағы британ флотының офицері, грек және даттық корольдік жанұядан шыққан, сондай-ақ Виктория патшайымның шөпшегі (шөбереден туған бала), Филипп Маунтбеттенге, тұрмысқа шығады. Олар 1934 жылы танысады да, араларындағы тығыз қарым-қатынас Елизабетның 1939 жылдары Филипп оқыған Дартмуттегі әскери-теңіз колледжіне баруымен жалғасады. . Ханшайымның жұбайы атанған — Филипп ханзада "Эдинбург герцогі" деген атаққа ие болады.
Үйлену тойынан соң, яғни бір жылдан кейін 1948 жылы Елизабет мен Филипптің тұңғышы, Чарльз ханзада, дүниеге келеді. . Ал 1950 жылдың 15 тамызында қыздары, Анна ханшайым, дүние есігін ашады.
Тәж кигізу рәсімі және басқаруын бастауы
нобай|солға|II Елизабет 1953 жылы тәж кигізу жорасынан кейін Елизабетның әкесі — VI Георг патша 1952 жылдың 6 ақпанында дүниеден өтеді. Сол күні Елизабет жұбайымен Кениядағы демалыста болғанына қарамастан, оны Ұлыбритания патшайымы деп жариялайды. Әкесінің өлімі күні патшайым алып фикус ағашының үстінде орналасқан «Tree Tops Hotel» атты мейманханада болған. Тура сол кезде мейманханада тұрып жатқан Эдуард Джеймс Корбетт өзінің тіркелу кітапшасында былай деп жазып, қалдырып кеткен екен:
II Елизабет патшайымның тәж кигізу рәсімі 1953 жылдың 2 маусымында Вестмин аббаттығында болды. Британ монархының бұл тәж кигізу рәсімі алғаш рет телевидениеден тікелей трансляция түрінде көрсеткен.
Осыдан кейін жаңа патшайым 1953—1954 жж. аралығында Достастыққа мүше елдерге, британдық отарларға және әлемнің басқа да елдеріне алты айлық іс сапар жасап қайтады. II Елизабет Аустралия мен Жаңа Зеландияда болып қайтқан алғашқы монарх болды.
1950 жж. екінші жартысы — 1990 жж. басы
Премьер-министр — сэр Энтони Иденнің 1957 жылы қызметтен кеткеннен кейін, Консеравторлар партиясында лидерді таңдауда еш бір ереженің болмауына байланысты II Елизабет жаңа премьер-министрді консерваторлардың арасынан таңдауға тиісті болды. Партияның көрнекі өкілі және экс-премьер-министр — Уинстон Черчилльмен ақылдаса отырып, үкімет басшысы болып Гарольд Макмиллан тағайындалды. .
Тура осы жылы Елизабет алғаш рет іс-сапармен Америка Құрама Штаттарына және Канада патшайымы ретінде Канадаға барады. Сондай-ақ осы жылы алғаш рет БҰҰ Бас ассамблеясының сиссиясына қатысып, сөз сөйлейді. Канадалық үкіметтің сессиясының ашылу салтанатына қатысты. Өз саяхатын 1961 жылы жалғастырды, ол кезде патшайым Кипр, Ватикан, Үндістан, Пәкістан, Непал, Иран, сондай-ақ Гана елдеріне барды. нобай|оңға|Елизаветы II 1960 жылы Достастыққа мүше елдердің басшыларымен кездесуі. 1960 жылы патшайымның екінші ұлы — Эндрю ханзада, ал 1964 жылы үшінші ұлы — Эдуард ханзада дүниеге келеді. .
1963 жылы премьер-министр — Макмилланның қызметінен кетуіне байланысты, Елизабет патшайым өзімен ақылдаса отырып Александр Дуглас-Хьюм премьер қылып тағайындады.
1976 жылы II Елизабет салтанатты түрде (Канада патшайымы ретінде) Монреалдағы Жазғы XXI Олимпиадалық ойындардың ашылу салтанатын өзі ашты.
1977 жыл патшайым үшін елеулі жыл болды. Бұл жылы Елизаветы II патшайымның британ тағында 25 жыл отырғандығы тойланды. Достастық елдерінде патшайымның құрметіне көптеген салтанатты іс-шаралар өткізілді.
1970 жылдардың соңы мен 1980 жылдардың басында патшайымның жанұясына бір қатар қастандықтар жасалынды. Оның ішінде, атап айтқанда: «Уақытша Ирландия республикалық әскерлерінің» террористері 1979 жылы Филипп ханзаданың ағасы, беделді мемлекеттік қайраткер және әскербасы — лорд Луис Маунтбаттеннің өлтірілуі. Ал 1981 жылы патшайымның «ресми туған күніне» арналған әскери шеруде II Елизабет патшайымға сәтсіз қастандық жасалынды.
1981 жылы кейінірек корольдық жанұяның үлкен проблемасына айналатын Елизабет патшайымның ұлы Чарльз ханзада мен Диана ханшайымның үйлену тойы болды.
нобай|оңға|II Елизабет Рональд Рейганмен Виндзор сарайының қасында серуендеуде (1982) Осы кезде 1982 жылы Канада конституциясында біршама өзгертулер еңгізілгендіктен, британ парламенті канадалық істерде өз үстемдігін жоғалтады, алайда британдық патшайым Канада мемлекетінің басшысы болып қала берді. Тура осы жылы соңғы 450 жыл елге келмеген рим папасы — II Иоанн Павел Ұлыбританияға сапармен келді (англикан шіркеуінің басшысы болып табылатын патшайым оны жеке өзі қарсы алды).
нобай|[[Түркия президенті Абдулла Гюль және II Елизабет патшайым. Лондон. 2010 жыл.]] нобай|II Елизабет және Обама ерлі-зайыптылары. нобай|Р. Рейган және патшайым өздерінің өмірлік жолдастарымен бірге
1990 жж. басы — 2000 жж.
thumb|II Елизабет 1992 жыл ІІ Елизабетның айтуынша «сұмдық (масқара) жыл» болды. Төрт баласының екеуі — Эндрю ханзада және Анна ханшайым — жолдастарымен ажырасып, ал Чарльз ханзада Диана ханшайыммен ажырасты. Сонымен қатар, Виндзор сарайы өрттен қатты зақымданды, патшайымға табыс салығын төлеу міндеттелінді. 1996 жылы патшайымның талабымен, Чарльз ханзада мен Диана ханшайымның ресми ажырасуына қол қойылды. Бір жылдан кейін, 1997 жылы, Диана ханшайым Парижде көлік қақтығысына ұшырап, қайтыс болады. Бұл жайт патшайым жанұясымен қатар миллиондаған британдықтарды күйзеліске ұшыратты.
Бұрынғы келінінің өліміне сабырлық танытып, ешқандай реакция көрсетпеген патшайымның қылығы жайлы халық арасында әңгіме тарай бастады. нобай|солға|Патшайымның Алтын мейрейтойы (2002) 2002 жылы Елизабет патшайымның тақта отырғанының 50 жылдығына (Алтын мерейтой) орай салтанатты іс-шаралар өткізілді. Бірақ тура сол жылы патшайымның сіңлісі — Маргарет ханшайым және анасы — Елизабет Боуз-Лайон қайтыс болды.
Қазіргі заман
2010 жылы екінші рет БҰҰ Бас Ассамблеясының отырысында сөз сөйледі. БҰҰ Бас хатшысы Пан Гим Мун Елизабетны меңзей отырып, патшайымды «біздің дәуіріміздің зәкірі» деп атады. нобай|оңға|Патшайым мен Филипп ханзада Уильям ханзада мен Кэйт Миддлтонның үйлену тойында қатысуы (2011) 2011 жылы тәуелсіз Ирландияға британдық монархтың тарихта алғаш рет мемлекетік сапармен барып қайтты. Тура осы жылы Уильям ханзада мен Кэйт Миддлтонның үйлену тойы болып өтті.
2012 жылы Лононда XXX жазғы Олимпиада ойындары болды. Олимпиада ойындарының ашылу салтанатына II Елизабет өзі қатысып ашты, сондай-ақ таққа отыру ретін өзгертетін жаңа заң қабылданды. Бұл заң бойынша мұрагер-ер адам әйел алдындағы басымдылықтан айырылды.
Тура осы жылы Ұлыбританияда және басқа да елдерде Елизабетның таққа отыруының 60 жылдық (гауһар) мерейтойы салтанатты түрде атап өтті. Мерекелік іс-шаралардың шарықтау шегі — 2012 жылдың 3-4 маусым күндеріндегі демалыс болды :
2013 жылы II Елизабет 40 жыл ішінде алғаш рет Шри Ланкада өткен Британ Достастығының саммитіне қатыспады. Саммитте Британияны Чарльз ханзада ұсынды, бұл жайт Елизабетның өкілеттілікті ұлына бере бастауының айғағы болды.
Саяси және қоғамдық өмірдегі маңызы
Конституциялы монархияның британдық дәстүріне сәйкес, II Елизабет негізінен тек мемлекетті халықаралық аренада ұсынып қана отырады, яғни атқару ісіне қатыспайды. Алайда, өзінің билік құрған кезеңінде ол британ монархиясының беделін қолдан тайдырмай берік ұстап отырды. Патшайым әр түрлі мемлекеттерге дипломатиялық сапарлармен бару, елшілерді қабылдау, жоғары қызметтегі мемлекеттік тұлғалармен (әсіресе премьер-министрлермен) кездесу жүргізу, жыл сайынғы парламентке арналған жолдауды оқу, марапаттау сияқты және тағы да басқа маңызды қызметтерді атқарады. Сондай-ақ, патшайым әр күн сайын келіп отыратын британдық үнжарияларды оқып, қызметкерлерінің көмегімен көптеген хаттардың (күн сайын 200—300 дана) кейбіреулеріне жауап жазып, жіберіп отырды. .
Өзінің тақта отырған кезеңінің барлығында патшайым барлық премьер-министрлермен жақсы қарым-қатынаста болды. Сонымен қатар, ол саяси қақтығыстарға жол бермеуге бар күшін салып, бұрынғы жаңа заман патшаларының дәстүрін жалғастыруда. II Елизабет конституциялы монарх болғандықтан, ол өзінің саясатқа деген симпатиялық немесе антипатиялық көзқарасын жариялауына болмайды. Патшайым бұл ережені әрдайым орындап жүрді, сондықтан оның саясатқа деген көзқарасы ешкімге белгісіз болып қалуда.
Өзінің билік құру кезеңінде патшайым британдық үкіметтің ауысуында үш рет конституциялық мәселелерге тап болды. 1957 және 1963 жылдары жаңа ізбасарды таңдауда Консерваторлар партиясының бегілі бір заңдары жоқ болғандықтан, Энтони Иден мен Гарольд Макмилланның жұмыстан кетуіне байланысты жаңа үкімет басшысын өзінің таңдауына тура келді. Энтони Иден патшайымға жаңа ізбасарды таңдауда ақыл айтудан бас тарқандықтан, 1957 жылы патшайым сол жылдары жалғыз көзі консерватор премьер-минстр — Уинстон Черчилльге жүгінеді. 1963 жылы Гарольд Макмиллан өзінің ізбасары ретінде Александр Дуглас-Хоумды тағайындауды сұрады. Ал 1974 жылы, Эдвард Хиттің кызметінен кетуінен кейін, оппозиция өкілі — Гарольда Вильсонды тағайындайды. Осы және басқа да жағдайларда патшайым тек британдық конституция негізінде әрекет етті, яғни барлық маңызды шешімдерді өзінің министрлерінің және құпия кеңесшілерінің кеңесінен кейін ғана қабылдады.
Негізінен, патшайым саясатқа араласпауы керек, алайда ол өзінің көптеген жылдар бойы билік еткен кезеңінде көптеген премьерлермен және басқа да елдердің басшыларымен жұмыс істегендіктен, оның кеңестеріне жіті көңіл аударады. Өзінің мемуарларының бірінде Маргарет Тэтчер өзінің патшайыммен кездесулері туралы жазған екен:
Сондай-ақ, II Елизабет белсенді түрде қайырымдылық пен қоғамдық қайраткерлікпен айналысады. Британия патшайымы 600-ден астам қоғамдық және қайырымдылық ұйымдарының қамқоршысы екені белгілі. .
Патшайымды қаржыландыру мәселесі
Патшайымды қаржыландыру азаматтық парақша аталатын белгілі бір мемлекеттік қаражаттан іске асырылады.
Бұндай ақпараттар Ұлыбританияның республика-құрушы халқының көңілінен шықпайды. Олардың мақсаты табыс дәрежесін азайту, не болмаса тіпті болдырмау.
Отбасы және балалары
1947 жылдың 20 қарашасында Елизабет грек ханзадасы Андрейдің ұлы — лейтенант Филипп Маунтбеттенмен (ту. 10 маусым 1921) некеге отырады. Кейін Филипп «Эдинбург герцогі» атағын алады.
Отбасында төрт бала бар:
Ресми титулдары, марапаттары және гербтері
II Елизабет титулының толық нұсқасы мынадай: "«Жоғары мәртебелі ІІ Елизабет, Ұлыбритания және Солтүстік Ирландия Біріккен Патшалығының және басқа да өзінің патшалықтары мен территорияларының Қайырымды Тәңірдің шапағатына бөленген Патшайымы, Достастық Басшысы, Сенім қорғаушысы»"
II Елизабет басқарған және басқаратын мемлекеттер
нобай|Көк түспен монархия сақталған мемлекеттер көрсетілген Монархияны сақтап қалған, жаңа тәуелсіз мемлекеттер :
Монархиядан бас тартқан, жаңа тәуелсіз мемлекеттер :
Қоғамдағы түйсік
Қазіргі таңда британдықтардың басым көпшілігі II Елизабетның қайраткерлігіне оң баға береді (жұрттың 69 % монархиясыз ел жағдайы жаман болар еді дейді; 60 % монархия елдің беделін, яғни имиджін басқа әлем елдерінің алдында көтереді деп ойлайды, тек 22 %-ы монархияға қарсы болды).
Сын
Қоғамда патшайымды қолдап, оңды баға беретіндердің саны көп болғанымен, әлденеше рет сынға түскен, атап айтқанда:
Хоббиі және жеке өмірі
нобай|II Елизабет барған елдер Патшайымның тағы да бір қызығушылықтарының бірі — ит асырау (оның ішінде корги, спаниелдер және лабрадорлар), фотосурет, атқа міну, сондай-ақ саяхаттау. II Елизабет өзінің иеліктеріне жиі саяхаттап отырады, сондай-ақ әлемнің басқа да мемлекеттерінде болған (мысалға, 1994 жылы көршілес Ресей Федерациясына келген.) ). Патшайым барған мемлекеттердің саны — 325 (ал басқару кезеңінде болған саяхаттарының саны — 130).
2009 жылдан бастап бау-бақша күтімімен айналысады.
Ағылшын тілінен бөлек, патшайым француз тілінде еркін сөйлейді.
Денсаулығы
Өзінің 88 жасқа толған шағына қарамастан патшайымның денсаулығы өте жақсы, соған сәйкес ол күні бүгінге дейін денсаулық жағдайына шағымданып, белгіленген кездесулерін немесе сапарларын ешқашан кейінге қалдырып көрген емес. Тек 2013 жылдың желтоқсанында ол арқасындағы шаншуларға байланысты көпшілік алдында сөз сөйлеуге шыға алмай қалған.
2013 жылдың 4 наурызында патшайым II Елизабет аш ішек пен асқазанның қабынуы — гастроэнтерит ауруының симптомтарымен VII Эдвард патшаның атындағы елордалық ауруханаға түсті. Патшайымды келесі күннің кешінде ауруханадан шығарды, дегенмен Елизабет патшайым өзінің кездесулерін кейінге қалтыруға мәжбүр болды. — деп хабарлайды BBC телерадиокомпаниясының корреспонденттері. Сондай-ақ BBC патшайымның соңғы отмечает, что королева всегда отличалась очень  жыл ішінде алғаш рет ауырып ауруханаға түскендігін айтады. Соңғы рет 2003 жылдың қаңтар айында тізе буынына кішігірім ота жасауға ауруханаға жатқызған. Ота кезінде II Елизабет 45 минут бойы жалпы наркозда жатты.
Ұлыбританиядағы жанжал — патшайым өлімі
2010 жылдың 19 мамырында бүкіл Ұлыбританияны дүр сілікндірген жанжал орын алды. BBC телерадиокомпаниясы патшайым II Елизабетның өлімі жайлы хабарлады
Ұлыбритания әнұранымен жүргізуші — Дэнни Келли Елизабет патшайымның өлімі жайлы суық хабарды хабарлады. Соңында бұл ақпараттың жалған екендігі айқындалып, BBC басшылығы ресми түрде халықтан кешірім сұрады деп хабарлайды.
2022 жылы 8 қыркүйекте Ұлыбритания патшайымы Елизабет II Шотландиядағы Балморал қамалында 96 жасында қайтыс болды.
Еуроодақтан бас тартқан Ұлыбритания
Еуроодақ құрамындағы мүшелік ететін елдердің ішінде Ұлыбритания мен Германия ең ауқаттылары. Қазірге Грекиядағы экономикалық дағдарыс ЕО мүшелеріне, әсіресе Ұлыбритания мен Германияға шығын келтіруде. Сондықтан қос мемлекет «Біз гректерді неліктен асыруымыз қажет?» деген себеппен Одақтан шығатындығын мәлімдеді. Осыған байланысты Ұлыбритания патшайымы II Елизабет жақын арада Еуропалық Одақтан шығу туралы референдумды өткізуге рұқсат беретін заң шығатындығын жариялады. Британ парламентінде сөз сөйлеген Елизабет патшайым Ұлыбританияның Еуроодаққа мүше ретінде қалуы-қалмауы туралы бүкілхалықтық дауыс беруді 2017 жылдың соңына дейін өтетіндігін жариялады. Reuters ағылшын ақпарат агенттігінің хабарлауы бойынша, патшайым өз сөзінде былай деген екен : Менің үкіметім Біріккен Патшалық пен Еуропалық одақ арасындағы қарым-қатынас жайлы жаңа талқылау өткізеді
II Елизабет патшайым және ҚР Президенті
thumb|right|300px|Н.Ә.Назарбаев және Елизабет патшайым. 4 қараша 2015 Қазақстан мен Ұлыбритания арасындағы дипломатиялық қатынастар 1992 жылдың 19 қаңтарында орнады.