cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Елшанка құлама жары
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Аболиционизм
Аболиционизм (abolitionism, abolitio) -
1. Батыс Еуропадағы, Оңтүстік және Солтүстік Америкадағы құл саудасына тыйым салу және құлдарды азат ету қозғалысы. 18 ғасырға дейін құл иеленушілік жүйесіне бір рет дерлік қарсылық әрекеті болмаған. Бұл кезеңде ағарту дәуірінің ойшыл рационалистері бұл жүйені адам құқықтарын бұзатын жүйе деп сынай бастаса, ал квакерлер мен өзге евангелие түсінік бағытындағы діни топтар оны христиандыққа жат жүйе ретінде сынады. 18 ғасырдың соңына таман құл иеленушілікке қарсы қозғалыстар құлдықтың өршіп тұрған орталықтары: Вест-Үндістанда, Оңтүстік Африка және оңтүстік АҚШ-та да көрініс табады. 1807 жылы АҚШ пен Британ отарларына африкандық құлдарды жеткізуге тыйым салынады. 1838 жылы Вест-Үндістанның британдық бөлігінде құлиеленушілікке тыйым салынса, француз иелігіндегі бөлігіне 10 жылдан кейін іске аса бастайды. Алайда АҚШ-тың оңтүстігіндегі 11 штатта құл иеленушілік әлеуметтік-экономикалық институт ретінде әлі де бар болатын. Америка аболиционизмі Солтүстік пен Оңтүстіктіктің одақтастығы үйлесімін бұзатын мұндай әрекеттің АҚШ Конституциясына да кереғар келетіндігін алға тартты. Бұл жағдай құл иеленушілік мәселесін әр штаттың өз қарауына алып шешімін шығаруына қозғау салады. Солтүстіктегі аболиционизмдік қозғалысты үгітшілер, оның ішінде Америка құлдықпен күрес қауымдастығының негізін қалаушы У.Л. Гаррисон, жазушылар: Дж. Г. Уитьер және Г. Бичер Стоу мен бұрын құл болған Ф. Дуглас секілді тұлғалар басқарды. Батыста құл иеленушіліктің таралуына қарсы болған Авраам Линкольн президент болып сайланғаннан кейін аболиционистер қозғалысында жаңа дәуір басталды. Оңтүстіктегі штаттар бұрынғы қалыпты тұрмыс дәстүріне қатер төнгендігіне көз жеткізген соң Одақтан (Сецессия) шығып кетеді, бұл өз кезегінде АҚШ-та Азаматтық соғыстың басталуына негіз болады. 1863 жылы Линкольн (өзі ешқашан аболиционист болмаған) құлдарды босату жайлы үндеу қағазын шығарып, Конфедерация құрамындағы штаттардағы құлдар бостандық алады. АҚШ Конституциясының 13-түзетілімі бүкіл елдегі құлдыққа тыйым салады. Латын Америкасында құл иеленушілікке 1888 жылы тыйым салынса, ал Африканың кейбір аудандарында және көптеген ислам елдерінде құлдық жүйе ашық түрде 20 ғасырдың соңына дейін болды; 2. Қандай да бір заңды өзгерту бойынша қоғамдық қозғалыс.
Дереккөздер
Санат:Саяси қозғалыстар Санат:Құлдық Санат:Тарих
Виллас (Нью-Джерси)
Виллас (Villas) — Нью-Джерси штатының Кейп-Мэй округіне жататын АҚШ қаласы.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Нью-Джерси қалалары
Сканьелло
Сканьелло (Scagnello) — Италиядағы коммуна, Пьемонт әкімшілік аймағына қарасты Кунео провинциясында орналасқан.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пьемонт елді мекендері
Ла-Эскала
Ла-Эскала (La Escala) — Испаниядағы муниципалитет. Каталония автономды бірлестігіне қарасты Херона провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Альт-Эмпорда ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 10387 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 16 км² шамасында.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жирона елді мекендері
Көміртектену
Көміртектену (Науглероживание) — металдың (бүйымның) беттік қабатын көміртекпен диффузиялық қанықтырудан түратын хнмиятермиялық өндеу.
Дереккөздер
Санат:Техника Санат:Машинажасау
Александр Александрович Конопляный
Александр Александрович Конопляный - 1975 жылы 24 наурызда Целиноград қаласында туган. Орыс. Л.Н. Гумилев атындағы Еуразия улттық университетінің экономика факультетін (1997) инженер-экономист мамандығы бойынша; Қазіргі заманғы гуманитарлық университеттің заң факультетін (2000) заңгер мамандығы бойынша бітірген. 1998 жылдан - ҚР Табиғи монополияларды реттеу, бәсекелестікті қорғау және шағын бизнесті қолдау агенттігінің жетекші маманы, бас маманы, құбыр өткізу көлігі бөлімінің бастығы, басқарма бастығының орынбасары - мунай және газ бөлімінің бастығы. 2001 жылдан - ҚР Премьер-министрінің Кеңсесі Өндірістік сала және инфрақұрылым бөлімінің кеңес берушісі. 2002 жылдан - ҚР Премьер-министрі орынбасарының кеңесшісі. 2004 жылдан - ҚР Президенті Кеңсесінің, Сыртқы саясат орталығының бас инспекторы. 2006 жылдан - ҚР Премьер-министрі орынбасарының кеңесшісі. 2007 жылдан - ҚР Премьер-министрі Хатшылығының меңгерушісі. 2007 жылдың қазанынан бері - ҚР Табиғи монополияларды реттеу агенттігінің жауапты хатшысы. ҚР Құрмет грамотасымен марапатталған.
Кайзер-Вильгельм-Ког
Кайзер-Вильгельм-Ког (Kaiser-Wilhelm-Koog) — Германия Федеративтік Республикасының Шлезвиг-Гольштейн жерінде орналасқан муниципалитет. Дитмаршен ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 375 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 13,06 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 01 0 51 057. Муниципалитеттің басшысы — Эрнст-Отто Вилькенс.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Шлезвиг-Гольштейн елді мекендері
236 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:236 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:236 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Екартсвиллер
Екартсвиллер (Eckartswiller) — Франциядағы коммуна. Эльзас аймағына қарасты Төменгі Рейн департаментінде орналасқан. Саверн округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 12,43 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 67117, пошта индексі — 67700.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 465 адамды құрады. Халық тығыздығы — 37,41 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Рейн департаментінің коммуналары
Лепша (Моша тармағы)
Лепша — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы, Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Моша өзенінің оң жағалауынан 32 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 168 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Онега өзені. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Онега.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері Санат:Вологда облысы өзендері
Тура ату
Тура ату (прямой выетрел) — снаряд (оқ) траекториясы белгіленген нысана биіктігінен көтерілмейтін атыс қаруынан ату. Тура атудың қашықтығы снарядтың бастапқы жылдамдығы мен нысана биіктігіне байланысты. Қарудың атыс кестесінде карудың горизонтында орналаскан, белгіленген биіктіктегі (0,5 м., 2 м., 2,7 ы., 3 м.) нысана бойынша қалыпты жағдайда атыс жүргізу үшін Тура ату қашықтығы көрсетіледі. Тура атудың қашықтық аумағындағы атысы осы қашыктыққа сай келетін тұрақты қондырылған нысанада жүргізіліп, қарудың көздеуін жеңілдетіп тездетеді. Бұл жылжымалы нысаналарды атуда ерекше орын алады. Осы жағдайда, атыс қашықтығын және биіктік бойынша нысананы үздіксіз өлшеу қажеттігі керек болмайды.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Әлкей Марғұлан ауылдық округі
Әлкей Марғұлан ауылдық округі  – Павлодар облысы Екібастұз қалалық әкімдігі аумағындағы бірлік.
Әкімшілік бірлік
Құрамына Әлкей Марғұлан ауылы кіреді. Орталығы – Әлкей Марғұлан ауылы. 2006 жылы округ құрамында болған №1 бөлімше таратылды.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 505 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Екібастұз қалалық әкімдігі ауылдық округтері
Тік тектоникалық қозғалыстар
Тік тектоникалық қозғалыстар. Әр түрлі геотектоникалық жорамалдарға сәйкес, жер қойнауындағы түрлі-түрлі процестер нәтижесінде туындай отырып, негізінен жоғары немесе төмен бағытталған, осының нәтижесінде жер қыртысыныңсш алуан тектоникалық құрылым түрлерінің қалыптасуына жағдай туғызады деп есептелетін тектоникалық қозғалыстар түрі. Мұндай құрылым түрлерінің ең ірілері платформалар мен геосинклиндер, ал олардан гөрі кішірек құрылымдар өкілі ретіңде платформалар ауқымыңда ұшырасатын антеклизалар мен синеклизаларды, геосинклиндік аймақтар өңіріндегі сан алуан көтерілімдер мен ойысымдарды атауға болады.
Дереккөздер
Санат:Геология Санат:Мұнай және газ
Алматы округі
Алматы округі — 1928-1930 жылдары болған Қазақ АКСР-інің әкімшілік-аумақтық бірлігі.
Алматы округі 1928 жылы 17 қаңтарда Жетісу губерниясының бір бөлігінен құрылды. Округ орталығы Алматы қаласы болды. Округ 21 ауданға бөлінді:
1928 жылы 17 шілдеде Ленин ауданының атауын Калинин ауданы етіп, Герасимовтікін - орталығы Андреевское ауылы болған Андреев ауданы, Қоңырөлең - Октябрь ауданы, Іле - орталығы Безводное ауылы болатын Қарғалы ауданы етіп өзгертілді.
1929 жылы 1 мамырда Талғар ауданының атауы Есік ауданы етіп өзгертілді. 1929 жылдың аяғында тағы 2 аудан атауы: Алтынемел - Малайсары ауданы, Сүгеті - Еңбекшіқазақ ауданы етіп өзгертілді.
1930 жылы 17 желтоқсанда Қазақ АКСР-інің барлық басқа округтері сияқты округ таратылып, оның аудандары ірілендіріліп, республикалық билікке тікелей бағынуға берілді.
Дереккөздер
Қазақ ұлттық энциклопедиясы
Санат:Алматы Санат:Қазақ АКСР округтары Санат:Қазақстанның тарихи облыстары
Бургон
Бургон — Абай облысы Үржар ауданындағы ауыл, Үржар ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Үржар ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 20 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 264 адам (147 ер адам және 117 әйел адам) болса, 2009 жылы 298 адамды (166 ер адам және 132 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Үржар ауданы елді мекендері
Юлиа Штегнер
Юлиа Штегнер (немісше Julia Stegner) - алман моделі. Алманияның Мюнхен қаласында 1984 жылы 2 қарашада туған.
Қысқаша өмірбаяны
Юлиа LSI Corporation ұйымының Орталық және Шығыс Еуропа бөлімінің директоры Гүнтер Штегнер (Günter Stegner) мен есеп маманы Эрика Штегнер (Erika Stegner) отбасында дүниеге келген. Үлкен апасы Джанет кино саласында қызмет етеді. Алғашында жасөспірім Юлиа коммерциялық радиобағдарламалар мен балалар каталогына жұмыс істеген. Одан бөлек, тоғыз жыл бойына би өнерін үйренген.
Құрбыларының арасында жасынан ұзын бойымен ерекше болған Орта мектеп жасында Юлианың баскетбол ойнына қызығушылығы артып, ол Мюнхен қаласындағы баскетбол клубтарының біріне қабылданады.
Кәсіби мансабы
Тұңғыш рет Парижде Elle журналынан көрінген Юлиа 2003 күзінде Ив-Сен Лоран (Yves Saint Laurent) шоуының тұсауы кесті. 2004 жылға дейін Штегнер Celine, Yves Saint Laurent, Dolce & Gabbana, Ralph Lauren, және Dior үшін жұмыс істеп үлгерді.
Штегнер Aquascutum, Guerlain KissKiss, Hugo Boss Eyewear, the Hugo Boss perfume, мен Femme-нің бас моделі қызмет атқарған. 2009 жылы ол Mercedes Benz бас моделі болып жұмыс істеді.
Негізгі көлігі ретінде велосипедті таңдаған.
Санат: Тұлғалар Санат: Өнер
Саудакент (көне қала)
thumb|right|200px|Саудакент орны 1946 жылғы зерттеу thumb|right|200px|Саудакент орнынан табылған заттар Саудакент –
Дереккөздер
Санат:Қазақстан көне қалалары
Байсары (ауыл)
Байсары — Ақмола облысы Ерейментау ауданы, Бестоғай ауылдық округі құрамындағы ауыл. Іргесі 1952 жылы қаланды.
Географиялық орны
Аудан орталығы — Ерейментау қаласынан солтүстік-батысқа қарай 46 км-дей жерде, Сілеті өзенінің оң жағалауында орналасқан.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 522 адам (262 ер адам және 260 әйел адам) болса, 2009 жылы 265 адамды (232 ер адам және 233 әйел адам) құрады. Бастауыш мектеп, фельдшерлік-акушерлік пункт, клуб бар. Ауыл іргесінен Ерейментау – Степногорск автомобиль жолы өтеді.
Наталья Игоревна Бессмертнова
Наталья Игоревна Бессмертнова (19 шілде 1941 — 19 ақпан 2008) — КСРО халық әртісі. 1961 жылдан Үлкен театрдың жетекші бишісі. Өзінің дебютінде ол "Шопенианадағы жетекші вальсті биеп бірден көрерменді орындау мәнерімен таңғалдырды. Жизель партиясы балеринаға әлемдік құрметтеушілікті әкелді. Классикалық би техникасын керемет білуі, музыканы жақсы сезінуі, пластикалық айқындылығы, актерлік шеберлігі Жизель бейнесін романтикалық балетінің ең үздік дәстүрінде сомдауға мүмкіндік берді. Наталья Бессмертнованың репертуарында П.И.Чайковский балеттеріндегі барлық басты партиялар болды. Ол "Ұйқыдағы аруда" Флорина мен Аврораны, "Аққу көлінде" Одетта-Одиллияны, "Щелкунчикте" Машаны биледі. Кезінде М.Фокиннің К.Вебердің музыкасына қойған "Раушан гүлдің елесі" балетіндегі Қыз, "Бақшасарай фонтанындағы" Мария, "Ромео мен Джульеттадағы" Джулъетта, К.Дебюсси музыкасына қойылған миниатюрадағы Ундина партиялары романтикалық рухқа толы бейнелер болды.
Роман (Эр)
Роман (Roman) — Франциядағы коммуна. Жоғарғы Нормандия аймағына қарасты Эр департаментінде орналасқан. Евре округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 15,2 км² шамасында.
Зайнаддин Махмуд Васифи
Зайнаддин Махмуд Васифи кейде Восифи (Зайниддин Маҳмуди Восифӣ; 1485, Герат — 1551 немесе 1566, Ташкент) — парсы тілінде жазған тәжік жасушысы.
Роман (Эр)
Коммунаның INSEE коды — 27491, пошта индексі — 27240.
Зайнаддин Махмуд Васифи
Самарқан, Бұхара, Ташкент қалаларында тұрды. "Таңғаларлық оқиғалар" атты естелігінде Шайбани әулетінің билігі кезіндегі ауыр тұрмысты әжуалайды. С.Айни Васифидің естелігін жоғарғы бағалап, оның өмірі мен шығармасы туралы кітап жазды, естелікті өңдеп бастырды. А.Н.Болдырев естеліктің сын мәтіндерін даярлап бастырды; кейбір үзінділерін орыс тіліне аударып жариялады.
Зайн Әд-Дин Васифи, Зайн әд-Дин Махмұд ибн Абд әл-Жалил Васифи (1485, Герат – 1551/56, Ташкент) – өз еңбектерін парсы тілінде жазған жылнамашы. Әмір Темір, Шайбани әулеттері сарайында әр түрлі қызметтер (тәрбиеші, мешіт имамы, сарай жылнамашысы) атқарған. Самарқанда, Бұхарада, Ташкентте, Шахрухияда тұрған. Зайн Әд-Дин Васифи-дің “Бадай әл-уақай” (“Таңғажайып оқиғалар”) аталатын естелігінде Иран, Ауғанстан, Орта Азия мен Қазақстан тарихы жөнінде құнды мағлұматтар қамтылған. Еңбекте Әмір Темір әулеті билеушілері, Шайбани әулеті мен Сефеви әулеті арасындағы қарым-қатынас жөнінде мәліметтер берілген. “Бадай әл-уақай” – ортағасырлық Қазақстан тарихын зерттеуде маңызды дерек көзі болып табылды. Естеліктің сын мәтіндерін А.Н. Болдырев даярлап, жарыққа шығарды.
Роман (Эр)
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эр департаментінің коммуналары
Зайнаддин Махмуд Васифи
Дереккөздер
Санат:1485 жылы туғандар Санат:1551 жылы қайтыс болғандар
Санат:Тәжік ақындары
NGC 3250C
NGC 3250C — Antlia шоқжұлдызында орналасқан Sab типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысанды 1835 жылы 1 ақпанда Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 3250C деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 30774, ESO 317-28, MCG -7-22-8, IRAS10255-3944.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Antlia (шоқжұлдыз)
Шамдығұлұлы Теңелхан
Шамдығұлұлы Теңелхан (1934 жылы туған, Маңғыстау ауданы Таушық ауылы) – кеме капитаны. 1952 жылдан Баутин балық комбинатында матрос, капитанның көмекшісі, кеме капитаны қызметтерін атқарған. Шамдығұлұлы түбектен шыққан тұңғыш кәсіпқой теңізші. КСРО медальдарымен (1965, 1973, 1979, 1980, 1986, 1988) марапатталған.
Зертхана
thumb|250px|[[Майкл Фарадейдің жеке зертханасы ]] Зертхана — медицина саласында ғылыми немесе қолданбалы клиникалық ауруды айыру, санитарлық эпидемиологиялық зерттеулер жүргізетін, сол сияқты басқа да медициналық мекемелерге арнайы мәселелер бойынша әдістемелік-ісжүзілік көмек көрсететін медициналық мекеме немесе медициналық мекемелер жанындағы құрылымдық бөлімше.
Зертхана - бақылау мен сынауға арнайы жабдықталған бөлме, онда кейде эксперементалды үлгі жасалынады.
Дереккөздер
Санат:Зертханалар
Сауда
Тарихы
Еуропа ның сауда тарихы Испан теңізшілерінің жаңа аумақтарды ашуына байланысты дами түсті. Испан теңізшілері Солтүстік, Орталық және Оңтүстік Америкаға 1492 жылдан бері қатынай бастады. Ал португал теңізшілері 151-1521 жылдары алғашқы болып дүнеижүзін шарлап шықты. Голланд, британ және француз теңізшілері суда жүзу тәжірибелерін Үндістан, Америка, Африка тәрізді шалғайда жатқан жерлерге баруға жұмсады.Оларға қарап Еуропа саудагерлері де қимылдай бастады. Еуропалықтар Қытайдың фарфор, Үндістанның мақта-мата бұйымдарына көп қызықты. 1498 жылы Васко да Гама Еуропадан дәмдеуіш сатып әкеле бастағанға дейін дәмдеуіш саудасымен ислам елдері айналысты. 16-ғасырға дейін Голландия тауарлардың еркін айналымына рұқсат беріп, салықсыз сауда орталығы болды.Көпестердің арасында білімділер көп кездесті.Табысқа жеткісі келген саудагер сауатты, есеп-қисапты, шет тілдерін, теңіз ісін, заңды жақсы білетін адам болуы керек еді. Өйткені сапарда көптеген қиындықтар және қауіп-қатерлермен күресуге тура келді. Ұзақ жол жүруге мәжбүр болған саудагерлер ғылымның жетіуіне, әсіресе географияның дамуына көп септігін тигізді.
Сауда түрлері
Iшкі сауда, сыртқы сауда, аукциондық сауда, баспа-бас айырбас сауда, биржалық сауда, комиссиялық сауда, консигнациялық сауда, өтемақылы сауда, лицензиялық сауда (технологияларды пайдалану құқығын, ноу-хауды, патенттерді, өнертабыс лицензияларын мерзімге және сыйақыға беру), көтерме сауда (заңи тұлғаларға не заңи тұлға құрмаған жеке тұлғаларға кәсіби қызметте пайдалану үшін кез келген тауарды түрін өзгертпестен қайта сату және сату), бөлшек сауда (халыққа жеке бастың тұтынуы немесе үй қожалығында пайдалану үшін сату), халықaралық сауда, "көзге көрінбейтін" сауда (көрсетілетін қызметтердін көлік, сақтандыру, қаржы, компьютерлік, ақпараттык, лизингтік, құрылыс, тағы басқа қызметтердің экспорты мен импорты), тағы басқа түрлерге бөлінеді.
Дереккөздер
Санат:Сауда
Уэсли Снейдер
Уэсли Беньямин Снейдер (Wesley Benjamin Sneijder; 1984 жылы 9 маусымда Утрехт қаласында Нидерландта дүниеге келген) — нидерландтық футболшы, жартылай қорғаушы.
Аякс
нобай|оңға|«Аякс» клубында Уэсли Утрехт қаласында дүниеге келді, бірақ футболды амстердамдық Аякс академиясында үйрене бастады. Уэсли — футболшылар отбасысынан: әкесі бұрын кәсіби футболшы болған, ал үлкен ағасы Джефри Нидерланд лигасындағы «Стормвогелс Телстар» клубында ойнаған, ал інісі Родни - «Алмере Сити» клубында өнер көрсетеді.
Снейдер Аякс сапында алғаш рет 2002 жылы 22 желтоқсанда «Эксельсиор» клубына қарсы ойнап, 2:0 есебімен жеңіске жетті. Бас бапкер Рональд Куманның нұсқауы бойынша жастар клубына барды. Бірақ кейін қайта негізгі құрамға келіп, тұрақты ойыншы болу үшін барлығын жасады. 2006/07 маусымда Нидерланд чемпионатында 18 гол соқты, оның көбісі айып соққыларыннан қақпаға түскен еді. Снейдер көп жаттықты, ойынды жақсы көрсетіп, дамыды, бірақ Аякстан кету керек екенің түсінді. Клуб ештеңені жеңе алмады, тіпті УЕФА Кубогінен ұшып кетті. Сол кезде «Реал Мадрид» Уэслимен қызыққан болатын.
Реал Мадрид
2007 жылы 12 тамызда «Аякс» футболшының көшуіне келісіп, Снейдерді «Реал Мадридқа» 27 млн. еуроға сатты. Снейдер нидерландтық футболшылардың ішінен екінші ең қымбат ойыншы атанды, бірінші болған Руд ван Нистелрой еді, ол 2001 жылы ПСВ-дан «Манчестер Юнайтедке» 30 млн. еуроға сатылды. Снейдерден басқа «Реал Мадрид» сапына тағы да екі голландтықтар қосылды, олар Ройстон Дренте мен Арьен Роббен еді.
Алғашқы матчында Снейдер мадридтық дербида «Атлетико Мадридқа» қарсы жеңіс голын соққан еді. Келесі матчта «Вильярреал» клубына екі рет гол салып, оның біреуі айып соққысынан қақпаға түскен.
Интернационале
нобай|солға|«Интер» клубында «Реал Мадрид» Криштиану Роналду мен Каканы қомақты сомаға сатып алғаннан кейін, Снейдер негізгі құрамда ойнамайды деген ой пайда болды. Миландық келісімге келіспей, көптеген уақыт бойы жаттығулар арқылы негізгі құрамға өте алам деген сеніммен жүрді. Алайда «Интердің» бас бапкері Жозе Моуриньомен жеке сөйлескеннен кейін, ойын өзгертіп, Италия чемпионатына көшіп кетті. Трансфер құны 15 млн.еуро болды. Алғаш маусымынан-ақ жаңа клубпен Чемпиондар Лигасын жеңіп, турнирдің ең үздік жартылай қорғаушысы атанды.
2010 жылы 7 қарашада «Брешиа» клубына қарсы ойнағанда өзін нашар сезінді. Медециналық тесттер оның анемиямен ауыратынын анықтады. Бұл алдыңғы маусымдарда тым көп ойын көрсеткені себебінен болып шықты.
Галатасарай
2013 жылы нөмерін 10-ға өзгертті.
Ұлттық құрама
нобай|солға|Ұлттық құрамада 2003 жылы ұлттық құрама үшін Португалияға қарсы ойында алаңға шықты. Ұлттық құраманы Марко ван Бастен басқарғаннан кейін, Снейдер үнемі ұлттық құрамаға шақырылып тұратын болды. Оның құрамында Уэсли Германиядағы 2006 жылғы әлем чемпионатына, Оңтүстік Африкадағы әлем чемпионатына қатысып, 5 рет голмен ерекшеленді.
Жетістіктері
Аякс
Реал Мадрид
Интер
Нидерланд ұлттық құрамасы
Сыртқы сілтемелер
Реал Мадридтің жанкүйерлерінің сайтындағы профилі
footballdatabase.com сайтындағы профилі Санат:Нидерланд футболшылары Санат:Нидерланд Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Аякс Амстердам ФК ойыншылары Санат:Реал Мадрид ФК ойыншылары Санат:Интернационале ФК ойыншылары Санат:Галатасарай ФК ойыншылары Санат:Ницца ФК ойыншылары Санат:Әл-Гарафа ФК ойыншылары
Құсбек Тәукеұлы
Құсбек Тәукеұлы (1802- ө. ж. б.) - мемлекеттік қайраткер, Қарқаралы сыртқы округінің аға сұлтаны, Қара-Әйтімбет болысының билеушісі.
Дереккөздер
Санат:Қарағанды облысы тұлғалары Санат:Аға сұлтан
Луцайн
250px|thumb|Картада орналасуы Луцайн (Luzein) — Швейцарияның Граубюнден кантонында орналасқан коммуна. Преттигау-Давос округінің құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1162 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 31.60 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 3891, пошта индексі — 7242, 7243.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Граубюнден елді мекендері
Сент-Коломб-де-Пейр
Коммунаның INSEE коды — 48142, пошта индексі — 48130.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 200 адамды құрады. Халық тығыздығы — 9,13 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Лозер департаментінің коммуналары
Бірмезгілділік
Классикалық механикада абсолютті кеңістік пен уақыт туралы барлық жерде бірдей өтетін және әрқайсысы бүкіл кеңістіктен көрінетін біртұтас уақыт ағымы туралы түсінік болды. Бұл түсінік жарықтың шексіз жылдамдықпен таралуы туралы пікірге негізделді.
Салыстырмалы теория жарық жылдамдығының шектеулігіне орай абсолютты Бірмезгілділік ұғымынан бас тартады. Екі оқиға сәттерінің ұқсастығы бұл оқиғаларды есептеудің белгілі бір жүйесінде қарастырғанда ғана мағынаға ие болады. Есептеудің бір жүйесіндегі Бірмезгілдегі оқиғалар есептеудің басқа жүйесінде бірмезгілді болып шықпайды. .
Дереккөздер
Санат:Физикадағы уақыт
Көктөбе ауылдық округі (Жаңақорған ауданы)
Көктөбе ауылдық округі – Қызылорда облысы Жаңақорған ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Көктөбе ауылы кіреді. Орталығы – Көктөбе ауылы.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 586 адамды құрады.
Батурка
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ока су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Упа өзені бастауынан сағасына дейін. Өзен саласы — Мокшыге қосылу құйылысына дейінгі Ока тармағының су алаптары, өзен алабы — Ока.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тула облысы өзендері
IC 3836
IC 3836 — Canes Venatici шоқжұлдызында орналасқан S (спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 2161937.
Сыртқы сілтемелер
IC 3836 Санат:Canes Venatici (шоқжұлдыз)
237 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:237 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:237 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Вальдуджа
Вальдуджа (Valduggia) — Италиядағы коммуна, Пьемонт әкімшілік аймағына қарасты Верчелли провинциясында орналасқан.
Бурукан (Сегонда тармағы)
Бурукан — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Краснояр өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Сегонды өзенінің сол жағалауынан 89 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 31 км-ді құрайды.
Вальдуджа
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2363 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 84 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 28 км² шамасында. Пошта индексі — 13018.
Бурукан (Сегонда тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кеть. Өзен саласы — Чулымнан Кетке дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Такуари
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 28 637 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 407 км² шамасында. Халық тығыздығы — 81,8 адам/км².
Тарихы
Қала 1849 жылы құрылған.
Санат:Риу-Гранди-ду-Сул елді мекендері
Вальдуджа
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие San Giorgio.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пьемонт елді мекендері
Веддерслебен
Веддерслебен (Weddersleben) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет. Кведлинбург ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 1072 адамды құрайды (31 желтоқсан 2006 жыл). Алып жатқан жер аумағы 6,43 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 85 355. Муниципалитеттің басшысы — Дирк-Михель Майзель.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Форлимпополи
Форлимпополи (Forlimpopoli) — Италиядағы қала, Эмилия-Романья әкімшілік аймағына қарасты Форли-Чезена провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 12 173 адамды құрайды (2005). Халық тығыздығы 507 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 24 км² шамасында. Пошта индексі — 47034.
Елді мекеннің қамқоршысы — San Rufillo. Жыл сайынғы мерекесі — 16 мамыр.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эмилия-Романья елді мекендері
Метанды-нафтенді мұнайлар
Метанды-нафтенді мұнайлар. Құрамындағы метанды және нафтенді көмірсутек фракцияларының мөлшерлері бір-бірімен шамалас, ал хошиісті көмірсутектер мөлшері аз мұнайлар. Бұлардың құрамында жоғары фракциялардағы қатты парафин мөлшері метанды мұнайлармен салыстырғанда аздау. Бүл мұнайлардың құрамындағы шайыртасты-шайырлы заттардың фракциялық құрамы, меншікті салмағы және мөлшері олардың геохимиялық даму тарихы ерекшеліктеріне байланысты кең көлемде өзгеріп отырады. метанды-нафтенді мұнайлар, метанды мұнайлармен біріге отырып, жер жүзіндегі бүкіл мұнай қорының басым-көпшілігін құрайды.
Маула Мұхаммад әл-Фараби
Маула Мұхаммад әл-Фараби (1320 жыл шамасы Отырар қаласы - өлген жылы белгісіз, сонда) — діни қайраткер, ұстаз. Сауатын отырарлық медреселердің бірінен ашып, Шаш, Бұхара, Самарқанд медреселерінде білімін жалғастырған. Негізгі еңбегі — Низам ад- Дин бин Мухаммад Азиз аш- Шашидің "Усул" (Негіз) атты шығармасына жазған түсіндірмесі (1379). Бұл еңбегінде ол ислам діні мен Алланың бірегейлігі, Алланың әділдігіне сену, Мұхаммед және оған дейін өмір сүрген пайғамбарлардың елшілік миссиясын тану, өлетіндердің тірілетіндігі, қиямет-қайым мен о дүниелік өмірге деген сенім турасындағы ой-пікірлерін келтірген.
Метанды-нафтенді мұнайлар
Дереккөздер
Санат:Геология Санат:Мұнай және газ
Маула Мұхаммад әл-Фараби
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Сүлеймен патшаның кеніші
Сүлеймен патшаның кеніші — 2011 жылы Астана қаласы «Аударма» баспасында басылып шыққан кітап. Кітап авторы/құрастырушысы — Генри Хаггард, орыс тілінен аударған М. Мағауин. Беттер саны — 312.
Қазақстан Республикасының Ұлттық мемлекеттік кітап палатасынан тіркелу кезінде берілген ISBN нөмірі — 9965-18-347-3.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Қазақша кітаптар Санат:2011 жылы шыққан кітаптар Санат:Аударма баспасының кітаптары
Хабар-ошарсыз жоғалу
Егер азаматтың тұрғылықты жерінде ол туралы (бір жыл бойы) деректер болмаса, мүдделі адамдардың арызы бойынша сот оны хабар-ошарсыз кетті деп тануы мүмкін. Хабар-ошарсыз жоғалды деп танылған азаматтың мүліктері, соттың шешімі негізінде қорғаншылық және қамқоршылық органдар анықтаған адамға беріледі.
Дереккөздер
Санат:Құқық Санат:Заң
Ле-Мартине
Ле-Мартине (Le Martinet) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Гар департаментінде орналасқан. Алес округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 10,35 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 30159, пошта индексі — 30960.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 795 адамды құрады. Халық тығыздығы — 76,81 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гар департаментінің коммуналары
Скарнафиджи
Скарнафиджи (Scarnafigi) — Италиядағы коммуна, Пьемонт әкімшілік аймағына қарасты Кунео провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1984 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 66 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 30 км² шамасында. Пошта индексі — 12030.
Елді мекеннің қамқоршысы — Corpi Santissimi.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пьемонт елді мекендері
Виста Сентер (Нью-Джерси)
Виста Сентер (Vista Center) — Нью-Джерси штатының Оушен округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 541 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 9.0 км² шамасында. FIPS коды — 34-76107.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Нью-Джерси қалалары
Жоғарғы Карьявды
Жоғарғы Карьявды — Башқұртстанның Чекмагушев ауданындағы ауыл, Жаңа балтачев ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 43 адамды құрады. Пошта индексі — 452221, ОКАТО коды — 80256825007.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Плетнев құлама жары
Плетнев құлама жары (Плетневқұлама жары) — Ресейдегі өзен. Саратов облысы, Волгоград облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Волгоград су қоймасының оң жағалауынан 958 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Бырдени (Габрово облысы)
Бырдени (Бърдени) — Болгариядағы ауыл. Габрово облысына қарасты Трявна қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2 адамды құрайды.
Пошта индексі — 5365. ЕКАТТЕ коды — 7421.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Габрово облысының елді мекендері
Абсентшіл-жер иеленуші
Абсентшіл-жер иеленуші - өз иелігінен алыста өмір сүріп, жер өңдеуге тікелей қатысы жоқ ауылшаруашылық жер иесі.
Дереккөздер
Санат:Ғылым Санат:Саясат әлеуметтануы
Лес-Льоссес
Лес-Льоссес (Les Llosses) — Испаниядағы муниципалитет. Каталония автономды бірлестігіне қарасты Херона провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Рипольес ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 221 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 114 км² шамасында.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жирона елді мекендері
Сен-Марьян (Жиронда)
Сен-Марьян (Saint-Mariens) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Жиронда департаментінде орналасқан. Бле округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 12,0 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 33439, пошта индексі — 33620.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1490 адамды құрады. Халық тығыздығы — 124,17 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жиронда департаментінің коммуналары
Мұздық массасының балансы
Мұздық массасының балансы — мұздықтағы мұздың қорлануы мен оның шығынының арақатынасы. Мұздық массасының балансы оң (аккумуляция басым болғанда және мұздық үлкейген кезде) немесе теріс (абляция басым болғанда және мұздық кішірейген кезде) болуы мүмкін.
Дереккөздер
Санат:География және геодезия
Леушка
Леушка — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы, Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Онега өзенінің оң жағалауынан 182 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 30 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері Санат:Вологда облысы өзендері
238 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:238 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:238 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Фосфолипидтер
Фосфолипидтер — майларға жатады. Майдың бір шетіндегі орналасқан май қышқылының орнына фосфор қышқылының қалдығы арқылы фосфолипидті радикал байланысқан. Фосфолипидті радикал ретінде холин, серин, инозитол немесе этаноламин болуы мүмкін. Фосфолипидтер биомембрананың маңызды құрамдас бөлігі.Фосфолипидтер   күрделі  липидтер,эфирлі  көпатомды  спирт  және  майлылығы  жоғары  қышқылдар  болып  табылады.Құрамында  фосфор  қышқылының  қалдығын  және  оған  қосымша  әртүрлі  химиялық   атомдардан  тұрады.Фосфолипидтер  құрамына  байланысты   3  топқа  бөлінеді: Липидтердің гидрофобты  қасиет  көрсетуі  жасуша  тіршілігінде  маңызы  зор. Себебі жасуша  мембранасының   ортаңғы  екі  қабаты  фосфолипид  молекуласынан  тұрады. Осы молекулалар  жасушаға  сырттан  қажетсіз  заттарды  өткізбейді  және  сыртқы  ортаға  жасушадағы  заттарды  шығармайды.Осының  нәтижесінде  жасушаның  химиялық  ортасы  тұрақты  болып  сақталады
Дереккөздер
Санат:Биология
Қызылту (Абай облысы)
Қызылту — Абай облысы Үржар ауданы, Үржар ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Үржар ауылынан солтүстік-шығысқа қарай 8 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 842 адам (420 ер адам және 422 әйел адам) болса, 2009 жылы 826 адамды (425 ер адам және 401 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Үржар ауданы елді мекендері
Белдік (көлік)
Дереккөздер
Санат:Транспорт
Фаша
Фаша (Facha) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Виана-ду-Каштелу округінің құрамына кіреді. Понте-де-Лима муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Минью-Лима экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 482 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 15,82 км² шамасында. Халық тығыздығы — 93,7 адам/км².
Ауданның қамқоршысы — Архангел Михаил.
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Минью провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Виана-ду-Каштелу округінің елді мекендері
Алматы Пауэр Консолидейтэд
Алматы Пауэр Консолидейтэд (“АПК”) — Алматы және Алматы облысына электр қуаты мен жылу беретін жабық акционерлік қоғам, дүние жүзінің жүз елінде тұрмыстық және өнеркәсіптік қызметпен, электр қуаты және газ саласындағы бизнеспен айналысатын халықаралық “Трактебель” компаниясының еншілес кәсіпорны. 1996 ж. тамызда Қазақстан үкіметі мен “Трактебель” компаниясы арасында жасалған “Алматыэнерго” өндрістік энергетикалық бірлестігінің активтерін (барлық материалдық құндылықтар, қаржы т.б.) сатып алу туралы шартқа сәйкес құрылды. “АПК” Қазақстанның оңт. өңіріндегі газды ең көп тұтынатын кәсіпорын. Мұнда барлық қуат өндіретін ст-ларды газ тұтынуға көшіріп және оның көлемін жылына 1,5 млрд. куб метрге жеткізу көзделіп отыр. Компания бөлімшелерінің құрамына Алматы облысындағы аумағы 85000 км2 электр қуаты мен жыл өндіретін және тарататын объектілер кіреді. 583944 электр тұтынушыға және 205000 жылу тұтынушыға қызмет көрсетеді. 8500 адам еңбек ететін компанияның су және жылу электр станциялары 1307 МВт электр қуатын және 3000 МВт жылу қуатын өндіре алады.
Дереккөздер
Қазақ ұлттық энциклопедиясы
Санат:Алматы
УЕФА кубогының финалы 1974
1973/74 жылғы УЕФА кубогының финалдық матчы.
Сілтемелер
Санат:УЕФА Еуропа лигасының финалдары Санат:1974 жылғы футбол Санат:Фейеноорд ФК ойындары Санат:Тоттенхэм Хотспур ФК ойындары
Биндлах
Биндлах (Bindlach) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Жоғарғы Франкония әкімшілік округіне бағынады. Байройт ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 7219 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 37,6 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 4 72 119. Муниципалитеттің басшысы — Херман Хюбнер.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 7 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
NGC 3245
NGC 3245 — Кіші Арыстан шоқжұлдызында орналасқан S0 типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1785 жылы 11 сәуірде астроном Уильям Гершель ашқан болатын және NGC каталогында 3245 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 30744, UGC 5663, MCG 5-25-13, ZWG 154.17, IRAS10245+2845.
Ернольсайм-ле-Саверн
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 600 адамды құрады. Халық тығыздығы — 54,84 адам/км².
Қаһар (роман)
«Қаһар» — Джон Стейнбектің романы, ол үшін жазушыға Пулитцер сыйлығы берілді.
Ернольсайм-ле-Саверн
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Қаһар (роман)
2011 жылы «Аударма» баспасынан қазақ тіліне аударылған нұсқа шығады, оны орыс тілінен Б. Имашев аударған.
Сілтемелер
Санат:Романдар Санат:Аударма баспасының кітаптары
Ернольсайм-ле-Саверн
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Рейн департаментінің коммуналары
Клютома (Серена тармағы)
Клютома — Ресейдегі өзен. Калужа облысы, Орлов облысы, Тула облысы, Брянск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Серена өзенінің сол жағалауынан 64 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ока су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ока Белёв қаласынан Упа өзені және Угра өзені өзендерін қоспағанда Калуга қаласына дейін. Өзен саласы — Мокшыге қосылу құйылысына дейінгі Ока тармағының су алаптары, өзен алабы — Ока.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Ұлболсын Аждарқызы Сүлейменова
Ұлболсын Аждарқызы Сүлейменова 1960 жылы 1 қыркүйекте Қостанай облысы Орджоникидзе ауданының Калиновка кентінде туған. Қазақ. Әкесі - Сүлейменов Аждар Нұрымұлы, зейнеткер, Қостанай облысының Некрасов атындағы кеңшарында тракторшы болған. Анасы - Сүлейменова Үміт Әлиқызы, зейнеткер, Қостанай облысының Некрасов атындағы кеңшарында түрлі жұмыстарды атқарған. С.М. Киров атындағы Қазақ мемлекеттік университетінің заң факультетін бітірген (1984), заңгер. Заң ғылымдарының кандидаты (2000). Кандидаттық диссертациясының тақырыбы: «Коммерциялық және басқа ұйымдарда өкілеттіктерін пайдаланып, қиянат жасағаны үшін қылмыстық жауапкершілік». «Тұран» университетінің профессоры (2003 жылдан); доценті (2009 жылдан). 20-дан астам жинақтың, оның ішінде соттық білім беру саласы, зиянның орнын толтыру туралы дау-дамайлар саласындағы көмекші құралдардың (2004), «Судьяның үстел кітабының» (2005) жене т.б., 35-тен астам мақаланың, сондай-ақ семинарлар мен конференцияларда жасалған баяндамалардың тең авторы. Қазақ және орыс тілдерін біледі. КОКП мүшесі (1985-1991). 1976 жылдан - Қостанай облысы Орджоникидзе аудандық сотының хатшысы. 1977 жылдан - Алматы қаласының Калинин аудандық сотында сот мәжілісінің хатшысы. 1981 жылдан - Алматы қаласының Алатау аудандық сотында сот мәжілісінің хатшысы. 1982 жылдан - Алматы қаласы Алатау аудандық сотының сот орындаушысы. 1986 жылдан - Алматы қалалық әділет бөлімінің консультан- ты; Алматы қаласы Әуезов аудандық сотының судьясы; Алматы қаласы Алатау аудандық сотының сот орындаушысы. 1987 жылдан - Алматы қаласы Алатау аудандық сотының судьясы. 1995 жылдан - Алматы қаласы Алатау аудандық соты төрағасының орынбасары. 1996 жылдан бері - ҚР Жоғарғы сотының судьясы. Алматы қаласы Алатау аудандық кеңесінің депутаты (Алатау аудандық сотынан ұсынылған, 1988-1993). Судьялар одағының мүшесі (1997 жылдан), Судьялар одағының филиалы Кеңесінің хатшысы, төрайымы. Бүкіләлемдік кешенді қауіпсіздік ғылымдары академиясының жанындағы Халықаралық аралық соттыңҰлы Екатерина орденімен (2009); «Қазақстан Конституциясына 10 жыл» (2005), «Астананың 10 жылдыгы» (2008) мерейтой медальдарымен; ҚР Судьялар одағының «Үш би» құрмет белгісімен (2003); КСРО әділет министрінің және кәсіподақ ОК (1988), ҚР Жоғарғы сот төрағасының (2004), ҚР Судьялар одағының (2000) құрмет грамоталарымен марапатталған; ҚР Мемлекеттік басқару академиясы Әділ сот институтының Алғыс хатымен ескеілген (2008). ҚР құрметті судья (2005). 1-ші біліктілік сыныбына ие.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Қырым соғысы
Дереккөздер
Санат:Соғыстар
Жәмил Хасанлы
Джамил Поладхан оглы Гасанли (Cəmil Poladxan oğlu Həsənli) — әзірбайжандық тарихшы, тарих ғылымдарының докторы, профессор, саяси қайраткер. Демократиялық күштер ұлттық кеңесінің төрағасы, Әзірбайжан парламентінің бұрынғы депутаты.
Білім
Джамил Гасанлы 1952 жылы 15 қаңтарда Әзірбайжанның Биласувар ауданындағы Агаликенд ауылында дүниеге келген. 1970 жылы Жалилабад ауданының Алар ауылындағы орта мектепті бітіргеннен кейін Баку мемлекеттік университетінің тарих факультетіне оқуға түсіп, 1975 жылы бітіріп шығады. БМУ -і бітіргеннен кейін Жалилабад ауданының Тазакенд ауылында орта мектепте тарих пәнінің мұғалімі болып жұмыс істеді. 1976-1977 жылдары Джамил Гасанлы Ленин Орталық мұражайының Баку филиалында оқытушы болып жұмыс істеді. 1977 жылы Баку мемлекеттік университетінің тарих факультетінің Еуропа және Америка елдерінің жаңа және қазіргі заманғы тарихы кафедрасының аспирантурасына оқуға түсті.
Оқытушылық және ғылыми қызметі
1980 жылдан бастап Баку мемлекеттік университетінің тарих факультетінің Еуропа және Америка елдерінің жаңа және қазіргі заманғы тарихы кафедрасында оқытушы, аға оқытушы болып жұмыс істейді. 1984 жылы Кеңес-Америка қатынастары бойынша кандидаттық диссертациясын қорғап, тарих ғылымдарының кандидаты атағына ие болды. 1990 жылдан бастап ол университеттің тарих факультетінде кафедрасының доценті болып қызмет атқарды. 1992 жылы «Әзірбайжан Республикасы халықаралық қатынастар жүйесінде (1918-1920)» тақырыбында докторлық диссертация қорғады. 1992-1994 жж. Еуропа мен Американың қазіргі және заманауи тарихы кафедрасын басқарды. 1993 жылы оған профессор атағы берілді. Ұзақ уақыт бойы Еуропа және Америка елдерінің жаңа тарихы, халықаралық қатынастар тарихы курстары, арнайы курстар бойынша сабақтар өткізіліп, оның жетекшілігімен 5 кандидаттық диссертация қорғалды.
1993 жылдың сәуірі мен қыркүйегі аралығында Әзірбайжан Республикасы Президентінің кеңесшісі болып жұмыс істеді. 1994-2004 жж. ол Президент жанындағы Әзербайжан Республикасы Жоғары аттестациялық комиссиясының сараптама кеңесінің мүшесі болды. 1998 жылдан - Таяу Шығысты зерттеу жөніндегі Солтүстік Америка қоғамының мүшесі. Ұлттық ғылым академиясының тарих институтының диссертацияларды қорғау жөніндегі мамандандырылған кеңесінің мүшесі, республика Президенті жанындағы білім беру жөніндегі комиссиясының мүшесі. Әзірбайжанда, АҚШ-та, Түркияда және басқа елдерде жарияланған 15 монография мен кітаптың, 100-ден астам мақаланың авторы.
Саяси қызметі
Джамил Гасанлы өткен ғасырдың 80-ші жылдары пайда болған халықтық қозғалысқа белсенді қатысты. Сонау 70-жылдары, студент кезінде ол Абулфаз Элчибей құрған үйірмелердің белсенді мүшесі болды. 1970 жылдары ұлт-азаттық идеялар негізінде басталған бұл қатынастар кейін олардың арасындағы достыққа айналды. 1994-2000 жылдары Джамил Гасанлы Халықтық майдан партиясы (ҚХП) басшысының орынбасары, ал 2000-2005 жылдары - Али Каримли партиясы төрағасының гуманитарлық мәселелер жөніндегі орынбасары болды. 2000 жылы ол Халық майданы атынан Әзербайжан Республикасы Милли Мәжілісінің депутаты болып сайланды, ал 2005 жылы "Азадлыг" блогының депутаты және Милли Мәжілістің халықаралық қатынастар және ғылым мен білім жөніндегі комиссиясының бейтарап мүшесі болды. Милли Мәжілістің екінші және үшінші шақырылымдары кезінде Джамил Гасанлы сайлаушылардың мүдделерін қорғау туралы жыл сайынғы журналистік сауалнамада жеңіске жетті. Профессор Гасанлы 2009 жылы құрылған әзірбайжан зиялылары форумының негізін қалаушылардың бірі болып табылады және бұл форум қоғамды жандандыруда, қоғамдық пікірді қалыптастыруда, әзірбайжан халқының өзін-өзі бағалауда маңызды рөл атқарды.
Дереккөздер
Санат:Әзірбайжан қоғам қайраткерлері Санат:Әзірбайжан педагогтары
Қырымтатар тілі
Солтүстік, оңтүстік, орталық аталатын 3 диалектіге бөлінеді. Құман тілінен өрбіген орта (аралық) диалекті қазіргі әдеби тілін қалыптастырған. Қырым татарлары 1929 жылға дейін араб, 1938 жылға дейін латын жазуларын қолданды, ал 1938 жылдан кирилл әліпбиіне ауысты, 1992 ж. қайтадан латын әліпбиіне көшті. Қырым татарларының тілінде сөз басындағы кей дауыссыздар мен сөз ішінде келетін қысаң дауыстылар түсіп қалады. Етістіктің болымсыз түрі — мам, -маз қосымшалары арқылы жасалады: алмам, алмазмыз. І жақ жіктеу есімдігінің ілік септігі меним, бизиң болып айтылады. Қырым татарларының тілінде 8 дауысты, 23 дауыссыз фонема бар, фонетикасына үндестік заңы тән, лексикалық құрамын түркі тілдеріне ортақ сөздер құрайды, морфологиялық құрылымы жағынан жалғамалы тілге жатады. Өзге тілден енген сөздер көп кездеседі. Алғашқы жазба мұралары: Жанмұхаммедтің “Исләмгерейдің Польшаға шабуылы” (17 ғ.), Сейд Мұхаммед Ризаның “Ассеб-сейярі” (17 ғ.), т.б.
Қырым татарларының тілі Қырым түбегін мекендейтін халықтың ұлттық, әдеби тілі. Ресей патшалығының отарлау саясатының зардабынан қырым татарларының басым көпшілігі алыс шетелге ауа көшіп, бас сауғалаған. Қырым татарлары тілінің қалыптасуы Алтын Орда ыдыраған дәуірмен (XV ғ.) тұстас. Қырым татарларының қазіргі әдеби тілінің негізгі ұйтқысы әуелде құман тілінен өрбіген орталық диалект.
Дереккөздер
Санат:Түркі тілдері Санат:Қыпшақ тілдері Санат:Батыс қыпшақ тілдері
Нүрия Құрманқызы Сынғалиева
Нүрия Құрманқызы Сынғалиева 1956 жылы 28 наурызда РКФСР Астрахан облысындағы Ахтубинск қаласында туған. Қазақ. С.М. Киров атындағы Қазақ мемлекеттік университетінің заң факультетін бітірген (1981), құқықтанушы. Қазақ және орыс тілдерін біледі. 1973 жылдан - РКФСР Астрахан облысы Ахтубинск қаласындағы консервілеу зауытының жұмысшысы. 1974 жылдан - Қазан Төңкерісінің 50 жылдығы атындағы Алматы мақта-мата комбинатында жүн түту машиналарының операторы. 1978 жылдан - ҚазКСР Жоғарғы сотының машинисі. 1979 жылдан - ҚазКСР Жоғарғы сотының хатшы-стенографисі. 1981 жылдан - ҚазКСР Жоғарғы соты шағымдар бөлімінің консультанты. 1983 жылдан - ҚазКСР Жоғарғы сотының қылмыстық істер жөніндегі сот алқасының консультанты. 1986 жылдан - ҚазКСР Жоғарғы соты 2-ші бөлімінің бастығы. 1988 жылдан - ҚазКСР, ҚР Жоғарғы сотының кеңес заңнамасын жүйелендіру және нәсихаттау бөлімінің аға консультанты. 1993 жылдан - ҚР Жоғарғы сотының рақымшылық жасау туралы қолдаухаттарды қарастыру бөлімінің бастығы, ҚР Жоғарғы сотыныц қылмыстық істер жөніндегі сот алқасының бас консультанты. 1995 жылдан бері - ҚР Жоғарғы сотының судьясы. «Қазақстан Конституциясына 10 жыл» (2005), «Астананың 10 жылдығы» (2008) мерейтой медальдарымен марапатталған. Хоббиі - кітап оқу. Сүйіп оқитын әдебиеті - тарихи әдебиет. Ұлы - Қадырбай Аян Асылмарданұлы.