cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Рахымжан Сайлауұлы Нұрсейітов
Рахымжан Сайлауұлы Нұрсейітов - 1972 жылы 24 наурызда Қызылорда қаласында туған. Қазақ. Қазақ мемлекеттік басқару академиясын (1994) бітірген, мамандығы - «Бухгалтерлік есеп және аудит, экономист».
Безенгран
Безенгран (Bésingrand) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Атлантикалық Пиреней департаментінде орналасқан. По округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 2,29 км² шамасында.
Рахымжан Сайлауұлы Нұрсейітов
1989 жылдан - Қызылорда қаласы «Қызылорда мелиорация» ТСЭЖ Тасбегет автомобиль базасының ұста шәкірті.
Безенгран
Коммунаның INSEE коды — 64117, пошта индексі — 64150.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 124 адамды құрады. Халық тығыздығы — 54,15 адам/км².
Рахымжан Сайлауұлы Нұрсейітов
1995 жылдан - Қызылорда облыстық Қазынашылық басқармасының қазынашысы, аға, бас қазынашысы.
Безенгран
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Рахымжан Сайлауұлы Нұрсейітов
1997 жылдың ақпанынан - Бюджет банкінің Қызылорда облыстық басқармасы операциялық басқармасының бастығы.
Безенгран
Сыртқы сілтемелер
Санат:Атлантикалық Пиреней департаментінің коммуналары
Рахымжан Сайлауұлы Нұрсейітов
1997 жылдың желтоқсанынан - Қызылорда облыстық Қазынашылық басқармасы операциялық бөлімінің бастығы.
2000 жылдың наурызынан - Қызылорда облыстық қазынашылық басқармасы жергілікті бюджетке қызмет көрсету бөлімінің бастығы.
2000 жылдың қарашасынан - Қызылорда облыстық Қазынашылық басқармасы бастығының орынбасары.
2004 жылдың наурызынан - Қызылорда облыстық қазынашылық басқармасы бастығының міндетін атқарушы.
2004 жылдың шілдесінен - Алматы облыстық Қазынашылық басқармасының бастығы.
2004 жылдың желтоқсанынан - Алматы облысы бойынша Қазынашылық департаментінің бастығы.
2009 жылдың шілдесінен бері - ҚР Қаржы министрлігінің Қазынашылық комитеті төрағасының орынбасары.
Үйленген. Жұбайы - Қамитбекова Жанар Үбайдоллақызы. Қыздары - Ақжан, Балжан, Нұрбақыт.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар Санат:24 наурызда туғандар Санат:1972 жылы туғандар Санат:Қызылордада туғандар Санат:Қазақстан Конституциясына 10 жыл медалінің иегерлері Санат:Астанаға 10 жыл медалінің иегерлері
Серік Мүсілімұлы Байхонов
Серік Мүсілімұлы Байхонов - (13.5.1953 жылы туған, Қызылорда облысы Шиелі ауданы Авангард ауылы) - жазушы. КазҰУ- ды (1976), Алматы Жоғары партия мектебін (1980) бітірген. "Жалын" баспасында редактор, "Қазақфильм" киностудиясында жүмыс істеген. 1990 - 98 жылдары Қазақ республикасы Телерадиосында бас редактор болып жүмыс істеген. Қазір "Қазмырыш" ашық акционерлік қоғамында еңбек етеді. Тұңғыш повесі "Жалғасым менің - жалғасым" 1973 жылдары "Жалын" журналында жарияланды. Қазақстан Жазушылар одағы сыйлы лауреаты (1989). Шығармалары орыс тіліне аударылған. Шығармалары.: Жалғасым менің - жалғасым. Повестер мен әңгімелер. А., 1977; Ең ыстық маусым. Повестер. А., 1979; Қос шатырлы үй. Повестер. А., 1983; Сал үстіндегі маусым. Саяхат кітабы. 1987; Қүйылыста. Хикаяттар мен әңгімелер. А., 2001; Ғажапстанга саяхат, А., 2001.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Калхоун (Кентукки)
Калхоун (Calhoun) — Кентукки штатының МакЛин округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 836 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1.8 км² шамасында. FIPS коды — 21-11854.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Кентукки қалалары
Валерий Хрищатый
Хрищатый Валерий (23.12. 1951, Алматы — 4.08.1993, Хантәңірі шыңы) — альпинист, КСРО-ның еңбек сіңірген спорт шебері (1982), АҚШ география қоғамының мүшесі. Бұрынғы Қазақ ауыл шаруашылық институтының топырақтану факултетін (1975) бітірген. КСРО-ның бірнеше мәрте чемпионы. 1980 ж. “Коммунизм” шыңына оңтүстік қапталынан көтерілген (7495 м). Қазақстандық альпинист Қ.Валиевпен бірге тұңғыш рет 1982 ж. жер бетіндегі ең биік Джомолунгма (Эверест) шыңына (8848 м) шықты. 1984 ж. “Жеңіс” шыңына (7050 м) солтүстік қабырға арқылы түнде көтерілді, 1986 ж. Самани шыңын қыста бағындырды. 1989 ж. Канченджанганы және биіктігі 8 мыңнан асатын 3 шыңға кислородсыз шықты, 1990 ж. “Жеңіс” шыңына қыста көтерілді. 1990 ж. Тянь-Шаньдағы “Жеңіс” шыңымен Хантәңірі аралығындағы 15 шыңды, 1991 ж. Гималайдағы Дхаулагири шыңын бағындырды. 1992 ж. Эверестке солтүстік шығыс жағынан, сол жылы Хантәңіріне қыста көтерілді. Бес дүркін “Қар барысы” атанған. Абсолюттік биіктігі 7 мың метрден асатын 39 шыңның басына шықты. Хрищатый “Халықтар достығы” орденімен (1982) және “Жеке ерлігі үшін” медалімен (1989) марапатталған.
Дереккөздер
Санат:1951 жылы туғандар Санат:1993 жылы қайтыс болғандар Санат:КСРО альпинистері
571 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:571 жылы туғандар
Австралорп
thumb|Австралорп Австралорп - (Australorp) - ағылшын орпигтон тауығын пайдалану арқылы  Австралия да шығарылған ет пен жұмыртқа үшін өсірілетін тауық.
571 жыл
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:571 жылы қайтыс болғандар
Австралорп
Австралорп тез жетілгіштігі мен жұмыртқа лағыштығын жақсарту мақсатымен зоотехнологиялық жұмыстар жүргізілген. АҚШ-та бұл тауықты леггорнмен будандастыру кең өріс алған.
571 жыл
Түсініктемелер
*
Австралорп
Биологиялық сипаттама
Денесі ірі келеді, орташа салмағы: қоразы - 3,5-3,9 кг, мекені - 2,5-2,9 кг
кеудесі кең, омыртқалы,
қауырсыны қара, көзі қоңыр, өзге тауықтар дың жұмыртқасындай емес, мұның жұмыртқасы қоңыр болады.
Айдары жапырақ тәрізді, кішкене, тұмсығы қысқа, ұшы имек, аяғы жуан.
Жылына орта есеппен 150-180, ең көбі 300 жұмыртқаға дейін табады. Әр жұмыртқаның салмағы 55-62 г.Австралия ,АҚШ елдерінде көп тараған.
Таралуы
Австралорп Австралия, АҚШ, Оңтүстік Африка елдерінде көп тараған. Бұл тауық КСРО-ға де 1946 ж.әкелінді.
Дереккөздер
Санат:Тауықтар
IC 4028
IC 4028 — Canes Venatici шоқжұлдызында орналасқан SBc типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 44731, UGC 8115, MCG 6-29-12, ZWG 189.11.
Первомай ауылдық округі (Іле ауданы)
Первомай ауылдық округі — Алматы облысы Іле ауданында болған әкімшілік бірлік. 2013 жылға дейін Первомай кенттік округі деп аталған.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Первомайский кенті мен Қоянқұс ауылы кірді. Орталығы – Первомайский кенті болды. 2015 жылы Қоянқұс ауылы Байсерке ауылдық округіне берілді.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 12090 адамды құрайды.
Дереккөздер
Санат:Іле ауданының таратылған ауылдық округтері
Саранск
Саранск – Ресейдегі қала, Мордовия Республикасының астанасы. 1641 жылы құрылған.
Қала Шығыс Еуропа жазығының орталық бөлігінде, Инсар өзенінің қос жағалауында орналасқан.
Санат:Мордовия қалалары
NGC 3405-2
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1864 жылы 1 сәуірде Альберт Март астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 3405-2 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 32418, UGC 5933, MCG 3-28-15, ZWG 95.33, KCPG 250B, NPM1G +16.0238.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Арыстан (шоқжұлдыз)
Седрал (Сан-Паулу)
Седрал (Сан-Паулу) (Cedral (São Paulo)) — Бразилиядағы муниципалитет, Сан-Паулу штатында орналасқан. Сан-Жозе-ду-Риу-Прету мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Сан-Жозе-ду-Риу-Прету экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 7 436 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 197,619 км² шамасында. Халық тығыздығы — 37,6 адам/км².
Санат:Сан-Паулу елді мекендері
Меңдуана
Маусым, мамыр айларында гүлдеп, тамыз, қыркүйек айларында жемістенеді. Жемісі қоңырау тәрізді,ішінде ұсақ домалақ ұрығы болады, улы келеді.
Улылығы
Меңдуана төмен улы өсімдік, тауық қатарлы үй құстары жеп жойса ұзақ уақыт сенделіп, аузынан су ағып өледі. Адам жесе басын бұлғаңдата береді, албаты сөйлейді, көзі шұбартады да өзін рахат сезінеді. Өзге дәріліктермен аздап қосып пайдаланады, безгектік секілдеуге, тыныштандыруға істетеді.
Емдік рөлі
Өзге дәріліктермен аздап қосып пайдаланады, безгектік секілдеуге, тыныштандыруға істетеді.
Хардт (Вестервальд)
Хардт (Вестервальд) (Hardt (Westerwald)) — Германия Федеративтік Республикасының Рейнланд-Пфальц жерінде орналасқан муниципалитет. Вестервальд ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 437 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 1,88 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 07 1 43 234. Муниципалитеттің басшысы — Отто Айфлер.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Рейнланд-Пфальц елді мекендері
Сан-Томе-де-Ваде
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Минью-Лима экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 272 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1,45 км² шамасында. Халық тығыздығы — 187,6 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Минью провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Виана-ду-Каштелу округінің елді мекендері
Танос
Танос - Marvel комикстарының супердұшпаны. Iron Man #55 (1973) комикстарында қола сынға түсті және бұл шығарманы жазушы-суретші Джим Стерлин жазған. Оның аты Танатостан келген, грек мифологиясында ажалды бейнелейді. Танос көптеген Marvel Comics өнімдерінде шыққан, сонымен қатар жандандыру фильмдерінде, компьютерлік ойындарда, фильмдерде және ойыншақтарда көрініс тапты.
Түп-тегі
Сценарист Джим Старлин колледждегі психиология сабақтарында Танос Тинанданды ойдан шығарған.
Ойыншықтар
«Toy Biz», «Diamond Select Toys», «Bowen Designs» және «Eaglemoss» Таностың мүсіншелерін шығарды.
Видео-ойындар
Marvel vs. Capcom 2: New Age of Heroes. Marvel Super Heroes: War of the Gems. Lego Marvel Super Heroes и в Lego Marvel's Avengers. Marvel: Contest of Champions. Marvel future fight. Marvel’s Guardians of the Galaxy: The Telltale Series. Marvel vs. Capcom: Infinite. Fortnite.
Музыка
Emmure тобы My Name Is Thanos атты өлеңін Таносқа арнаған.
Үлкен Вороп-Юнко
Үлкен Вороп-Юнко — Ресейдегі өзен. Ненецк АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Сярна-Ю өзенінің сол жағалауынан 9 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 15 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Баренц теңізі су алабының өзендері, Печора өзені су алабының шығыс шекарасынан Үлкен Ою өзені су алабының шығыс шекарасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Печора мен Обь өзендері аралығындағы Баренц теңізіне құятын су алаптары.
Әбу-Л-Фадл Әл-Қарши
Әбу-Л-Фадл Әл-Қарши, Әбу-л-Фадл ибн Мұхаммед әл-Қарши (1230 – өмір жылы белгісіз) – ортаазиялық тарихшы, әдебиетші, саяхатшы. Ата-аналарының шыққан жері — Баласағұн қаласы. Ол Алмалықтың билеушісі Сунақ тегіннің ордасында аталық қызметін атқарды, кеңсені басқарды. Орта Азия мен Сырдария бойына әлденеше рет саяхат жасады, Баршынкент, Жент т.б. Оңтүстік Қазақстанның қалаларын зерттеді. Әбу-Л-Фадл Әл-Қаршидың “Мұлхақат ас-Сурах” (“Ас-Сурахқа қосымшалар”) атты жалғыз тарихи туындысы сақталған. Араб тілінде жазылған бұл шығарма моңғол шапқыншылығының қарсаңындағы және одан кейінгі кезеңдердегі Түркістан тарихы жөніндегі негізгі дерек көзі болып табылады. Еңбекте Қарахан, Хорезм және моңғолдар үстемдігі кезіндегі тарихи оқиғалар мен қайраткерлер, дінбасылары, ғалымдар, әдебиет пен өнер иелері, 13 ғасырдырда Алмалықты билеген түркілер әулеті туралы басқа авторлардың шығармаларында кездесе бермейтін нақты мағлұматтар келтірілген.
Үлкен Вороп-Юнко
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Әбу-Л-Фадл Әл-Қарши
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Үлкен Вороп-Юнко
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері
Лос-Посуэлос-де-Калатрава
Лос-Посуэлос-де-Калатрава (Los Pozuelos de Calatrava) — Испаниядағы қала. Кастилия — Ла-Манча автономды бірлестігіне қарасты Сьюдад-Реаль провинциясының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 443 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 84 км² шамасында.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сьюдад-Реаль елді мекендері
Майснер
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 3189 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 44,81 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 06 6 36 008. Муниципалитеттің басшысы — Friedhelm Junghans .
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гессен елді мекендері
Овоштарци (Габрово облысы)
Овоштарци (Овощарци) — Болгариядағы ауыл. Габрово облысына қарасты Габрово қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 9 адамды құрайды.
Среднехозят
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Овоштарци (Габрово облысы)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Габрово облысының елді мекендері
Ниббьяно
Ниббьяно  (Nibbiano) — Италиядағы коммуна, Эмилия-Романья әкімшілік аймағына қарасты Пьяченца провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2388 адамды құрайды. Халық тығыздығы 56 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 43 км² шамасында. Пошта индексі — 29010.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эмилия-Романья елді мекендері
Юрманга (Леденга тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Солтүстік Двина өзен басынан Вычегда өзенінің құйылысына дейін, Юг өзені және Сухона өзендерін қоспағанда (бастауынан Кубень су торабына дейін). Өзен саласы — Сухона, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Вологда облысы өзендері Санат:Архангельск облысы өзендері
Токсоплазмоз
Токсоплазмоз – іштен туа бітетін немесе жүре пайда болатын, айқын клиникасында ОНЖ, РЭС-ағзалардың, жүрек, көз зақымымен көбінесе латентты және созылмалы формада өтетін зоонозды жұқпалы ауру. Токсоплазмозды – Т.Гонди деген қарапайымдар тудыратын, көбінесе мысықтар арқылы тарайды. Негізінде бұл өте кең тараған ауру, бірақта әлі күнге дейін дәрігердің көбі оған көңіл аудырмай, тіпті клиникасы мен диагностикасында біліңкіремей қоймайды. Бұл инфенкцияның маңызы келесі жағдайларға байланысты: Токсоплазмоз – қоздырғышы бірнеше механиздер мен берілетін, клиникалық белгілері әр түрлі жасырын және созылмалы түрде дамыитын ауру. Қоздарғышы – апельсиннің бір бөлігіне ұқсас, бір шеті үшкірленген, екіншісі – жұмырланған, ұзындығы – 4-7 микрон. Токсоплазмалар барлық сүткөректілердің эритроциттерінен басқа жасаушалардың бәрінің ішінде өсіп-өніп көбейді. Қоздырғыштар бөліну жолымен көбееді және бірнеше жыл тіршілік етеді. Токсоплазмозмамен ластанғыш заттар құрғатылған кезде қоздырғыштар жылдам қырылады. Токсоплазмалар 40-50С температурада 15-20 мин, ал 60-80С-та 5-10 минуттан кейін өледі. 5-8С температуралық жағдайда токсоплазмалар суда бір тәулік, сутте – 2 тәулік тіршілігін сақтай алады. Ал, малдардың өлігінде 8 тәулікке дейін сақталады. Токсоплазмоз қоздырғыштары жыныстық және жыныссыз жолмен көбейеді. Жыныстық даму циклі-мысықтар мен мысық тұқымдастардың ішек жолында өтеді. Ауру мысықтарға тышқанды жеу арқылы жұғады. Жабайы кеміргіштермен қоректеген мысықтың нәжісінен адамға жұғады. Адам организмінде даму циклы 1-3 аптада аяқталады. Созылмалы процесе кезінде қоздырғыш бұлшық етте, мида және басқа органдарда түзіледі. Олардың даму циклы тоқтаусыз жүріп жатады. Мысықтар және мысық тұқымдастар – токсоплазмоз инвазия көзі және резервуары болып табылады. Сондай-ақ қоздырғыштары сүтқоректілер мен құстардан да табылады, олар паразиттің аралық иесі болып табылады. Әсіресе тышқан тектес кеміргіштер мен қояндар жиі зақымданады. Адам организмде болған токсоплазмоз қоздырғыштары құрсақтағы балаға өте зиян.
Этиологиясы
Т.Гонди (1908ж)-клеткалардың ішінде паразиттік тіршілік ететін қарапайым. Организмде 4 формада болуына тиісті: Мысық бір аптаның ішінде 1,5 млрд ооцисталарды шығарады екен.
Хёльштайн
250px|thumb|Картада орналасуы Хёльштайн (Hölstein) — Швейцарияның Базель-Ланд кантонында орналасқан коммуна. Вальденбург округінің құрамына кіреді.
Токсоплазмоз
Эпидемиологиясы
Эпидемиологиясы табиғат ошақтарды құратын зоонозды инфекия. Көптеген мал-хайуандарда, құстарда токсоплазмозды жұқтыру қабілеті зор болады. Сырқат көбінесе жылы жақтарда кең тараған. Айтып кеткендей, дүние жүзінде орташа алғанда 20-25% халық токсоплазмоздармен инфекцияланған. Ауру көзі ретінде мал мен құстар шығуы мүмкін. Иттер өздері ауруға мүмкіншіліктері бар, бірақта ауруды таратпайды. Адамнан сырқат жұқпайды, тек анадан-перзентке іштен бітуі мүмкін.
Хёльштайн
2007 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2342 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 6.02 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 2886, пошта индексі — 4434.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Базель-Ланд елді мекендері
Токсоплазмоз
Берілу жолдары:
1)алиментарлы-95-96% 2)тері және шырышты қабаттардың жарақаттарынан-3-4% 3)трансплацентарлы Бірақта ойда сақтайтын жағдай: анадан балаға жұғу мүмкіншілігі тек анасы екі қабат кезінде жедел токсоплазмозбен ауырған кезде болады. Ал мұндай аса көп емес. Екі қабат әйелдер арасында жедел токсоплазмоз 0,5-1% ғана болады. Ал созылалы формалармен ауырған немесе тасымалдаушылар осы инфекцияны тұқымға таратпайды.Қауіпті УІ айлар, ІХ ай латентті. – Қоздырғыш негізінде ауыз және нәжіс механизмімен таралады. Ол бірнеше жолмен атқарылуы мүмкін: 1. Ауыз арқылы шикі немесе жартылай шикі етті, фаршты пайдаланғанда; 2. Жанасу жолы-тұтас мал етін мүшелеу кезінде қасапшылардың және зарарлы заттармен жұмыс атқаратын лабораториялық қызметкелердің жарақаттанған қол терісі мен шырышты қабаттары арқылы; 3. Жүктіліктің бастапқы мерзімінде анасының құрсақ ішіндегі нәрестеге планцента арқылы жұғады. Токсоплазманың жұғуы барлық елдерде кең таралған. Жасы ұлғайған сайын токсоплазмаларды жұқтыру ықтималдығы ұлғая түседі. Токсоплазманың жұғушылығы Қазақстанда, сонын ішінде Алматы қаласында бірдей емес, көрсеткіш 4-70% дейін байқалады. Себебі диагностикалық жұмыстың деңгейімен және гигиеналық ережелерді дұрыс орындау жағдайлары түсіндірілмейді.
Патогенезі:
Ас қорыту жолы арқылы-регионарлы лимфа түйіндеріне көбейеді- қабыну өзгерістер – инфекциялық гранулемалар. Лимфа түйіндерінен қанға өтуі мүмкін –бауыр, көк бауыр ОНЖ, миокард, бет, көзге т.б. Цисталар көп жылдар латентты түріне өтнді, сақтылынады. Патогенезінде өте маңызды роль аллергиялық өзгерістер (ГЗБ) 95-98%-инфекцияланған адамдарда – латентті инфекция (ГЗТ+ZdJ) (алл.пр.) (Егерде инфекцияланған кезде әйел адам жүкті болса, ІІІ-УІ айларында қауіпті).
Иммунитеті төмен адамдарда
(СПИД)-инфекция генерализденіп-сепсис түрінде өтіп, ауыр энцефалит - өлімге әкеледі. Созылмалы ағымында-өршу кезеңдері болады: туа біткен токсоплазмозда
–ІІІ айларында инфекцияланса – 50% клиникасымен туады Көпшілік жағдайда токсоплазма жұққаннан кейін симптомсыз тасымалдаушылық қалыптасады. Токсоплазмалар жүйке жүйесінде, жатыр, көз тіндерінде өсіп-өнуге бейімделген, сондықтан ауру жұқтарған адамның ағзалары зақымданып, дертке шалдығады, түсік тастау, өлі бала туу т.б. жағдайлар болады. Токсоплазмом жылдың барлық кезеңдерінде болады, дегенмен, күзгі-қысқы, қысқы-көктемгі маусымдарда жиірек байқалады. Қала тұрғындары арасында токсоплазма жұғушылың біршама жоғары.
Клиникасы:
жүре пайда болатын токсоплазмоз: инкубациялық мерзім 3-21 күн, бірнеше айларға дейін ауырлығына байланысты. Температура 38-39С-продром
Созылмалы түрі:
- әлсіздік - шаршағыштық - бас ауру - ұйқысыздық
Жедел формасы
клинкалық белгілері Туғаннан дами түседі. Яғни, баланың ыстығы көтеріліп, интоксикация пайда болып, денесіне бөртпе шығады. ОНЖ, бауыры, көзі зақымданған көріністер байқалады. Бөртпе характері белгінің бірі – дененің төменгі жағына кең тараған розеолезды-папулезды түрде.
Көзі
Көзі- хореоретинит, катаракта. Бала кейде өліп кетуі мүмкін. Кейде созылмалы формаға ауады – субфебрилитет, микроаденит, гепатоспленомегалия, баланың физикалық және ақыл-ойы дамуы төмен болады – олигофрения, эписиндром, микроцефалия, R-граммада – мида кальцификаттар табылады. Кейбір балаларда ең басынан баяу өтетін энцефалит түрінде болады. Онда бала 7-10-ға келгенде – көбінесе олигофрения деген диагноз қойды. Бірақта бәр олигофрендер – токсоплазмоздың нәтижесі деуге болмайды. Диагнозы қою үшін келесі лабораториялық әдістерді қолдануға болады: Айтарлық жағдайлар: серологиялық реакциялар көп адамдарда оң болып шығуы мүмкін – бірақта анықтаусыз диагноз қоюға болмайды. Серологиялық реакциялар кемінде қатарласып екеуі қойылуы керек. Нәтижесі – титр арқылы есептелу керек. Динамикада 3-4 аптадан кейін осы лабораторияда қайталап қойған дұрыс. Қосымша аллергилық пробасы. Содан кейін клиника белгілерімен салыстырып диагнозды қоюға болады.
Емі:
этиотропты препараттар тек қана вегетативті формаларға әсер етеді, сондықтан көбінесе жедел формада қолданады: Ұзақ курспен емдейді. Созылмалы формасы – этиотропты ем тек қана айқын клиникалық белгілерінде. Көбінесе десенсибилизация, иммуностимуляция әсер беретін препараттармен емдейді. Екі қабат әйелдерде – токсоплазмозға тексерген кезде реакциялар оң болса –«Д» бақылау (3 айда – тексеру). Реакциялардың титрі үдей түссе емдеу керек. Созылмалы формада – екі қабат кезінде емдеу қажеті жоқ. – Ең алдымен негізгі резервуар әрі инвазия көзі болып табылатын мысықтардан адамға, әсіресе балаларға жұғудың алдын алуға бағытталған. Ол үшін мысық күтімінің ережелерін орындаудың маңызы күшті. Төмендегідей сақтық шараларын ескерген жөн: 1. Қолда бар әдістердің барлығын пайдалана отырып токсоплазмалар сақтаушыларды – үй тышқандардын және синантропты кеміргіштерді жою қажет; 2. Қасапхана, ет комбинаттары, құс фабрикаларының жұмыскерлерін оқтын-оқтын тексеріп тұру; 3. Мал етінен жасалатын өнімдердің технологиясын қатаң сақтау; 4. Барлық жүкті әйелдерді токсоплазмоз ауруына қарсы тексеру; 5. Қан құйғанда жұғудан сақтану үшін донолардың қанын мұқият тексеру қажет. Токсоплазмоз ауруының ошақтары – Ақмола, Павлодар, Солтүстік Қазақстан, Қарағанды облыстары мен Алматы қаласының маңайында бар.
Демонстрация; бой көрсету
Демонстрация; бой көрсету (demonstrations; Demonstrationen pi; demonstrate - показывание) Қоғамдық, топтық немесе жеке мүдделер мен талаптарды көрсетудін жария түрі, сонын ішінде қоғамдық жерлерде аштық жариялау, киіз үй, шатыр және т.б. құру жатады.
Дереккөздер
Санат:Құқық Санат:Заң
Литологиялық-формациялық талдау
Литологиялық-формациялық талдау - Континент дамуының әрбір сатысы шөгінді тау жыныстары кемелдену дәрежесінің тек өзіне ғана тән ерекшеліктерімен сипатталады деген ұғымды негізге ала отырып, сол жыныстардың кат - қабаттарын зерттеу тәсілдерінің жиынтығы.
Дереккөздер
Санат:Мұнай және газ геологиясы Санат:Терминология
Рыдань
Рыдань (Кіші Рыдань) — Ресейдегі өзен. Орлов облысы, Тула облысы, Калужа облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Нугрь өзенінің сол жағалауынан 70 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 20 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ока су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ока Орёл қаласынан Белёв қаласына дейін. Өзен саласы — Мокшыға қосылу құйылысына дейінгі Ока тармағының су алаптары, өзен алабы — Ока.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
2012 жылғы Жазғы Олимпиада ойындары
XXX жазғы Олимпиада ойындары (2012 Summer Olympics, Jeux Olympiques d'été de 2012) — отызыншы Жазғы Олимпиада oйындары. 2012 жылдың ойындары 27 шілде мен 12 тамыз аралығында Ұлыбританияның астанасы Лондон қаласында өтті. Лондон Олимпиада ойындарын үш рет қабылдаған алғашқы қала болды. Оған дейін Лондон 1908 жылы және 1948 жылы қабылдаған болатын.
Олимпиада қаласын таңдау
200px|thumb|[[Лондондағы 2012 жылдың жазғы Олимпиада ойындарының баннері.]] Үміткер қалалардың ұсынысын қабылдау рәсімі 2003 жылдың 15 шілдесінде тоқтатылды. Осы уақытта бәйгеге қатысуна 9 қала ниет білдірген болатын: Гавана, Стамбұл, Лейпциг, Лондон, Мадрид, Мәскеу, Нью-Йорк, Париж және Рио-де-Жанейро.
2004 жылдың 18 мамырында Халықаралық олимпиада комитеті барлық ұсыныстарды саралап болған соң 5 қаланы ғана қалдырды. Осы қалалардың ішінен 2005 жылдың шілдесінде Сингапурда өтетін ХОК-нің 117 сессиясында  жеңімпаз қаланың аты аталуы керек болатын. Аталған бес қаланың қатарында Мадрид, Мәскеу, Нью-Йорк, Париж және Лондон қалды.
Лондон қаласы 2012 жылдың жазғы Олимпиада ойындарының астанасы ретінде 2005 жылдың 5 шілдесінде таңдалды. Өз елінің ұсынысын қолдаған үкімет басшыларының ішінен Сингапурға арнайы келген жалғыз Ұлыбританияның премьер-министрі Тони Блэр ғана болатын.
Олимпиада ойындарының астанасы белгілі болғаннан кейін, келесі күні Лондон қаласында террористік акт болды.
Әзірлену және дайындалу
Лондонның Олимпиадалық ойындарды Ұйымдастыру комитеті (LOCOG) ұсыныстың сәтті қабылдануынан кейінгі ойындарды ұйымдастыру шарасын бақылайтын мекеме ретінде құрылды және өзінің алғашқы отырысын 2005 жылы 3 қазанда өткізді. Лорд Коудың төрағалығымен комитет ойындардың жүзеге асырылуы мен өткізілуіне жауап береді, сонымен бірге Олимпиадалық Тасымал ұйымы (ODA) нысандар мен инфрақұрылымның құрылысына жауапты. 2006 жылы сәуір айында Олимпиадалық Тасымал ұйымы құрылған болатын.
Нысандар және инфрақұрылым
thumb|200px|[[Олимпиада стадионы (Лондон)]] thumb|200px|[[O2 арена (Лондон)|O2 аренасы]] thumb|200px|[[Уэмбли стадионы]] thumb|200px|Желкенді спорт түрінен сайысуға арналған айлақ
2012 жылы Олимпиадалық және Паралимпиадалық ойындар жаңа орындарда, әлдеқашан бар және тарихи нысандардарда, сонымен қатар заманауи құрылыстарда өткізілетін болады, соның ішіндегі ең танымалы — Гайд Парк пен Атты Гвардия.
Үлкен Лондонның маңында үш аймаққа бөлінген алып спорттық нысандар орналасады :
Қоғамдық тасымал құралдары
thumb|200px|Олимпиадалық Javelin тасымал көлігі thumb|200px| Олимпиада алауы [[Кардиффте ]]
Қаржыландыру
Ойындарды бөлектеп қондыруға, нысандар мен инфрақұрылымдарды салуға, және де Олимпиада қалашығының жер редевелопментімен жұмыс жасау үшін қаржының мол бөлігі кетті. Ойын ұйымдастырылуын жеке қаржы көздері қаржылардыруына қарамастан, көптеген демалыс орындары мен саябақтарға байланысты шығындарды мемлекет өзі көтереді.
Алғашында бөлінген бюджет £ 2,4 млрдты құраған, бірақ бұл қаржы жетіспеуіне байланысты 2007 жылы шамамен төрт есеге, £ 9300000000 ($ 14460000000) дейін өсірілген. Тесса Джоуэлл қайта қаралған құжаттарды 2007 жылы 15 наурызда Бірлестік Палатасында жарияланған болатын.
Еріктілер
Еш ақша төленбейтін еріктілер үшін алдағы ойындарда үлкен жұмыс күтіп тұр. 2004 жылы 70000 еріктілердің басты мақсаттары анықталды. 2010 жылы еріктілерді қабылдауға 240000-нан астам өтініштер келген. 2012 жылғы ақпан айында Себастьян Коу өз сөзінде: «Біздің еріктілер ойындар кезінде сегіз миллионнан астам сағат үздіксіз жұмыс жасау қажет және оларсыз еш ойындар өтпес». Еріктілер Олимпиадалық стильдегі киімдер киетін болады. Оның ішіне қарақошқыл және қызыл жейде, күртешелер мен жабағылар енеді. Және олар сарғыш шұлық пен қоңыр-сарғыш туфлилер киеді. Сонымен қатар олар тіркеуден өткен суреті бар бейдждермен жүреді.
Қауіпсіздік
Олимпиадалық ойындардың қауіпсіздігін қамтамасыз ету үшін теңдесі жоқ шаралар қабылданған. Бұл шараға шамамен 40 мыңнан астам адамдар тартылмақ, соның ішінде 13 мың полиция өкілдері мен 17 мың әскери қызметкерлер. Ұлыбритания үкіметі қауіпсіздікті сақтау мақсатында зенитті-ракеталық комплекс «Рапираны» кірістіру мүмкіндігін қарастырған. 2012 жылғы Олимпиаданың қауіпсіздігі үшін бөлінетін бюджет құны 585 миллион фунт стерлингті құраған.
Демеушілер
2011 жылдың күз мезгілінде Лондонда Кока-коланың ұйымдастыруы бойынша «Move to the beat» компаниясы өз жұмыссын бастады. Сонымен қатар әлемдік демеушілер: Acer, Atos, Coca-Cola, Dow Chemical Company, General Electric, McDonald's, Omega SA, Panasonic, Procter & Gamble (P&G), Samsung, Visa. Дүркіреген шоуға танымал спортшылар шақырылған, сонымен қатар ХХХ Олимпиада әнұрандарының бірі «Anywhere In The World» әні шырқалды. Әннің авторы Марк Ронсон әннің дыбысын басуда әр түрлі спортшылардың қозғалыс кезіндегі шыққан дыбыстарды пайдаланған. Ал әннің өзін атақты әнші Katy B орындайды.
Ашылу салтанаты
Жазғы XXX Олимпиада Ойындары 27-шілдеде 2012 жылы Ұлыбритания уақыты бойынша кешкі BST (UTC+1) 21:00 Лондондағы «Стратфорд» стадионында салтанатты түрде ашылды. Көрініс «Ғажайып аралдары» (Isles of Wonder) деп аталды. Олимпиада стадионына жиналған 80 мың көрермен «Олимпиада ашылуын» тамашалады.
Жабылу салтанаты
Лондондағы 2012 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының жабылу салтанаты 2012 жылдың 12 тамызында өтеді. Жабылу салтанатында Борис Джонсонның олимпиадалық туын Лондон мэрі 2016 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарын өзіне қабылдайтын Рио-де-Жанейро қаласының мэріне табыстауы көрініс табады.
Логотиптер және графика
Логотип 4 дұрыс бұрышталмаған көпбұрыштардан тұрады, олар Олимпиаданың сандарын білдіреді, яғни — «2», «0», «1», «2». Бір бөлігінде «London» сөзі қосылған, ал басқа бір бөлігінде — олимпиадалық сақиналар орын алған. Логотип төрт түспен берілген нұсқалармен белгілі: көк, сарғылт, жасыл және қызғылт; арасында қара түсті нұсқалары да кездеседі.
Логотипті Wolff Olins компаниясы бір жыл шамасында жасады және оның құны 400 мың фунт стрелингке бағаланды. 2012 жылдың наурыз айының басында Иран Республикасы 2012 Олимпиада ойындарына байкот жариялауы мүмкін екенін білдірді. Оның себебі Олимпиада логотипіндегі «Zion» сөзінің астында — Сион сөзі жасырылған, яғни сионизм мағынасын білдіреді. Иран мемлекеттік Олимпиадалық комитетінің басшысы Бахрам Афшарзадех логотипті «нәсілшілдік» деп атады. Сонымен қатар логотипті свастикалық белгіге ұқсас деп жариялаған.
Ойындар тұмары
thumb|200px|Уенлок пен Мандевил Ойындар бойтұмарын 2010 жылдың 19 мамырында жариялаған болатын. Автордың мәлімдемесі бойынша, Болтон құрышының екі тамшысынан шыққан Уенлок пен Мандевил болған. Тұмар есімдерін Ұлыбританияда алғашқы Олимпиадалық сайыс болып өткен Мач-Уенлок қаласы мен алғашқы Паралимпиадалық ойындар болып өткен Сток-Мандевил қалашығының құрметіне арнап атаған екен. Екі тұмардың көздері біреу, олар велошабандоздың бас киімін киеді, және онда Ойындардың логотиптері бейнеленген.
Медаль
thumb|200px|2012 Жазғы Олимпиада ойындарының алтын медалі (екі жағынан көрсетілген) БІр медальдың диаметрі шамамен 85 миллиметр болады, ал қалыңдығы 7 миллиметр. Жалғыз бір жүлденің салмағы 375-400 грамм аралығында болады. Sky Sports мәліметтері бойынша, бұл Ойындар тарихындағы ең үлкен медальдар болып саналады екен. Олимпиадаға барлығы 2100 медаль жасалынып шығады.
Әр түрлі мәртебедегі жүлделерде сәулелермен көмкерілген сол Ойынның логотипі болады. Медальдың арғы жағында жеңіс құдайы Ника мен Темза өзенінің суреті орналасады. Бұл жобаның авторы ретінде дизайнер Дэвид Уоткинс болды.
Әнұран
Ювяскюля университетіндегі денешынықтыру социологиясының фин профессоры Ханну Итконенге олимпиадалық әнұранның мәтіні бойынша бірнеше сын айтты. Оның айтуы бойынша, онда ешқандай спорттық рухқа қатысты ешнәрсе айтылмағаны, және ән мәтінінде бірігуге шақыратын, өмір деген — күрес екенін түсіндерітіндігі баяндалады.
Қатысушы құрамалар
[[Сурет:2012 Summer olympics team numbers.svg|thumb|200px| Атлеттер саны бойынша құрамалардың бөлінуі
204 Ұлттық Олимпиада комитеттерінен (ҰОК) 10 500-ден астам атлеттер қатысты. Бұл Ұлыбритания тарихында болған 1948 жылғы Лондондағы Жазғы Олимпида ойындары мен 2002 жылғы Манчестердегі Достастық ойындарынан асып түсті.
2011 жылдың маусым айындағы Халықаралық Олимпиада комитетінің (ХОК) кезекті отырысында ХОК мүшелігінен айырылып қалған Нидерланд Антиль аралдары Олимпиада комитетінің үш спортшысы мен ҰОК мойындалмаған Оңтүстік Суданның бір спортшысы Олимпиада туының астында жарысқа қатысатын болады.
Жарыс түрлері
2012 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарының барлық сайыстары спорттың 26 түрінен және 39 спорттық түр бөліктерінен өтеді:
Алдыңғы Ойындарға қарағанда бағдарламаға біршама өзгерістер енгізілді. 2009 жылы 13 тамызда ХОК-нің атқарушы комитеті тұңғыш рет әйелдерге бокстан қолғап түйістіруге рұқсат берді. Олар 12 атлет болып салмақтың үш түрінен (51-ге дейін, 60 және 75 кг) бақ сынасады. Соның әсерінен еркектер жағындағы бір салмақ дәрежесі алынып тасталатын болады. Сонымен әйелдер жазғы ойындардың барлық түрінен сайысқа түсе алады.
Сонымен қатар гандболда да ептеген өзгерістер болды: ширек финалда жеңіліп қалған құрамалар үшін 5-8 орындарға арналған турнир болмайды. Ал қазіргі бессайыстың форматы өзгерді: жүгіру мен нысана көздеу бір сайысқа біріктіріледі.
Күнтізбе
Ойындардың толық кестесі 2011 жылдың 15 ақпанында жарияланды. {| class="wikitable" style="margin:0.5em auto; font-size:90%;"
{| class="wikitable" style="margin:0.5em auto; font-size:90%; line-height:1.25em;" ! colspan=2|Шілде / тамыз !!width=25|25!!width=25|26!!width=25|27!!width=25|28!!width=25|29!!width=25|30!!width=25|31!!width=25|1!!width=25|2 !width=25|3!!width=25|4!!width=25|5!!width=25|6!!width=25|7!!width=25|8!!width=25|9!!width=25|10!!width=25|11!!width=25|12!!Медальдар ! colspan=2|шілде/тамыз!!25!!26!!27!!28!!29!!30!!31!! 1!! 2 ! 3!! 4!! 5!! 6!! 7!! 8!! 9!!10!!11!!12!!
Медалдар санағы
2012 жылғы Жазғы Олимпиада ойындарындағы медал санағы бойынша алғашқы ондық
Сыртқы сілтемелер
Санат:2012 жылғы Жазғы Олимпиада ойындары Санат:Ұлыбританиядағы спорт
Топкая (Гумбейка тармағы)
Топкая — Ресейдегі өзен. Челябі облысы, Орынбор облысы, Башқұртстан Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Гүмбей өзенінің сол жағалауынан174 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 16 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Челябі облысы өзендері Санат:Орынбор облысы өзендері Санат:Башқұртстан өзендері
Линьероль (Орн)
Линьероль (Lignerolles) — Франциядағы коммуна. Төменгі Нормандия аймағына қарасты Орн департаментінде орналасқан. Мортань-о-Перш округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 5,28 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 61226, пошта индексі — 61190.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Орн департаментінің коммуналары
Мерси-ле-Ба
Мерси-ле-Ба (Mercy-le-Bas) — Франциядағы коммуна. Лотарингия аймағына қарасты Мёрт және Мозель департаментінде орналасқан. Брие округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 8,23 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 54362, пошта индексі — 54960.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1344 адамды құрады. Халық тығыздығы — 163,3 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мерт және Мозель департаментінің коммуналары‎
Астерма
Астерма (Ястерма) — Ресейдегі өзен. Кострома облысы, Иванов облысы, Нижегород облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кинешемка өзенінің оң жағалауынан 17 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Әбілқасым Фирдауси
Есімі
Оның куньясы (ابوالقاسم – Әбілқасым) мен лақап есімінен (فردوسی – Фирдауси «жұмақтай» дегенді білдіреді) басқа оның нақты толық аты туралы ештеңе белгісіз. Ерте кезеңнен бастап ол әртүрлі қосымша аттармен және аттармен аталды, олардың жиісі (حکیم / هکيم – Һакім; «пәлсапашы, данагөй») болып табылады. Осыған сүйене отырып, оның толық аты парсы дерекнамаларында حکم ابوالقاسم فردوسی توسی / Хакӥм Абул-Қасим Фирдауси Ţусий ретінде берілген.
Отбасы
Фирдауси 940 жылы Самани империясының Хорасан аумағындағы Туси қаласына жақын Падж елді мекенінде Иран дехкандардың  (сол уақытта феодалдарды атайтын сөз) отбасында дүниеге келді. Қазіргі күні бұл Иранның солтүстік шығысында Разави Хорасан провинциясы. Фирдаусидің ерте өмірі туралы аз мәлім. Ақынның әйелі бар еді, ол бәлкім сауатты әрі дехкандардың табынан болған. Оның 37 жасында қайтыс болған ұлы болды және ол ақынның «Шахнама » ішіндегі элегия арқылы жоқтауын білдірді.
Тыс өмірі
Фирдауси дехкандардың табына жатады. Бұл билігі әлсіресе де, VII ғасырдың исламдық дәуірде ислам шапқыншылығынан сақталған Сасанидтер әулеті (исламға дейінгі Иранды басқарған соңғы әулет) астында өркендеген ирандық ақсүйектер. Дехкандардың мәртебесі олардың исламға дейінгі әдеби мұрасымен байланысты болды, өйткені Шахнамада тіркелген дехкан кейде «Иран» синонимі ретінде пайдаланылады. Осылайша олар ислам алдындағы мәдени дәстүрлерін, соның ішінде аңызға айналған патшалардың ертегілерін сақтау міндетін қойды.
7-ші ғасырдағы исламдық жаулап алу Иранның үстіртіне біртіндеп лингвистикалық және мәдени өзгерістер әкелді. ІХ ғасырдың аяғында халифаттың күші әлсіреп, Ұлы Ирандағы бірнеше жергілікті әулет пайда болды. Фирдауси осы әулеттердің бірі Саманидтердің бақылауында болған Туси қаласында өскен. Жалпы Саманидтер өзін Сасанид Бахрам Чобинның ұрпағынан шыққан деп санады (Фирдаусидің Шахнамның кейінгі бөліктерінің бірінде айтылған). Саманидтің бюрократиясы жаңа парсы тілін исламды Иранның шығыс өңірлеріне таратып, жергілікті тілдерге ығыстыру үшін қолданысқа енгізді және Пехлеви мәтіндерін жаңа парсы тіліне аударуға тапсырды.
Дехкан әрі Туси әміршісі, Абу Мансур Мохаммед өз министріне Абу Мансур Мамариге 1010 жылы аяқталған «Шахнама» («Патшалар кітабы») прозасын жазу үшін бірнеше жергілікті ғалымдарды шақыртуды бұйырды, бұл бұдан былай аман болғанымен, Фирдауси оны эпосының көзі ретінде қолданды. Саманид билеушілері Рудаки мен Дакики сияқты маңызды парсы ақындарының саруары болды. Ал Фирдауси бұл жазушылардың ізін жалғастырды.
Фирдаусидің білім туралы мәліметтері жетіспейді. Шахнама арқылы оның араб немесе Пехлеви білгені ешқандай дәлел жоқ.
Ақын ретінде өмірі
Фирдаусидің бірнеше өлеңдер жазуы мүмкін, алайда ештеңе сақталмаған. Ол құлы өлтірген Дакикидің жұмысын жалғастыруға ниеттеніп, 977 жылы «Шахнаманы» жазуға кірісті. Дакики сияқты, Фирдауси де прозалық Абдул аль-Раззактың шахнамасын қолданды. Саманид ханзада Мансурдан жомарт патронат алды және 994 жылы Шахнаманың алғашқы нұсқасын аяқтады. 990-шы жылдардың соңында түркі Газнавидтері Саманидтерді құлатқан кезде, Фирдауси жазуды жалғастырды. Ол өңдеп, Сұлтан Газневид Махмұтты мадақтайтын бөлімдерді қосты. Махмұттың Фирдаусиге деген көзқарасы және ол ақынға қаншалықты жақсы баға бергені ұзаққа созылған пікірталас тақырыбы болып табылады, ақын мен оның қамқоршысы туралы аңыздар негізін құрайды (Аңыз бөлімін қараңыз). Мүмкін, түрік Махмұт Иран тарихынан Саманидтерге қарағанда әңгімелеріне мүддесіз болған шығар. Шахнамның кейінгі бөлімдері Фирдаусидің күңгірт көңіл-күйін көрсететін үзінділер: кейбіреулер оның кәрілігінің, қайыршылықтың, аурудың және оның ұлының өліміне наразылығын білдіреді; басқа бөлімдерінде ол бақытты көрінеді. Фирдауси өзінің эпосын 1010 жылдың 8 наурызында аяқтады. Өмірінің соңғы онжылдығы туралы нақты ештеңе жоқ.
Мазары
Негізгі мақала: Фирдауси мазары
Туси мазарының жерлеу рәсіміне жергілікті дін қызметкері тыйым салғандықтан Фирдауси өз бақшасында жерленген. Газнавид губернаторы Хорасан қабірдің үстінен кесенені салғызып, қастерлеу орыны ретінде қабылданды. 1928 жылдан бастап 1934 жылға дейін Иранның Ұлттық мұра қоғамы Реза Шахтың бұйрығымен қалпына келтірілді және қазіргі уақытта ұлттық ғибадатханаға деңгейіне теңестірілді.
Аңыз
Аңыз бойынша, Газнидің Сұлтаны Махмұт Фирдаусиге Шахнаманың әрбір шумағына алтыннан ұсынды. Ақын ақшаны эпосты аяқтағаннан кейін ақшаны біртіндеп алуға келісті. Ол өзінің туған жеріндегі бөгеттерді қалпына келтіру үшін оны пайдалануды жоспарлады. Отыз жылдық жұмысынан кейін Фирдауси өз туындысын аяқтады. Сұлтан оған 60 мың алтын тиын беруге дайындалды. Алайда Махмұт ақшаны сеніп тапсырған сарай нөкері Фирдаусині жеккөріп, ол оны күпір деп санап, алтын тиынды күміспен алмастырды. Фирдауси сыйлыққа ие болған кезде моншада болды. Ол алтын емес, күміс екендігіне көз жеткізіп, ақшаны монша қызметкеріне, тісбасар сатушысына және ақша жеткізген құлға берді. Сарай нөкері болған жайтты сұлтанға жеткізгенде, ол қатты ашуланып, оны өлтірмек болды. Фирдауси Хорасаннан қашып, Махмұтқа алғашқы сатираны жазды және қашқында өмірінің қалған көп бөлігін өткізді. Соңында Махмұт сарай нөкерінің айласы туралы білгенде, оны не қууға, не өлім жазасына мәжбүрлейді. Осы уақытта қарт Фирдауси Тусиға оралды. Сұлтан оған 60 000 алтын тиын сый жіберіп, бірақ ақшаны көтеріп жүрген керуен Туси қақпасына кіргенде, басқалары оны жерлеуге шығарған: ақын жүрек ұстамасынан қайтыс болды.
Қарабұлақ Айғырқызыл бұлағы
Қарабұлақ – Айғырқызыл құмының солтүстігіндегі бұлақ. Ақтөбе облысы Ырғыз ауданы Құрылыс ауданының солтүстік-шығысында 23 км жерде орналасқан. Ырғыз өзенінің аңғарында. Теңіз деңгейінен 150 – 160 м биіктікте. Солтүстігінде Қызылқұдық бөгені, шығысында Шибұлақ қыстауы, оңтүстігінде Шибұлақ сайы, батысында Бесоба төбесі орналасқан. Мал суаруға пайдаланылады.
Әбілқасым Фирдауси
«Шахнама» поэмасы
Негізгі мақала: Шахнама “Шахнама” дастанын (ақын Дажини бастаған) 35 жыл бойы жазған, ол 55 мың бәйіттен (қос тағаннан) тұрады. 1-нұсқасы 994 ж., 2-нұсқасы 1010 ж. біткен, тұңғыш рет 1829 ж. Үндістанда жарық көрді. Дастан 3 бөлімнен құрылған:
Қарабұлақ Айғырқызыл бұлағы
Сілтемелер
Санат: Ақтөбе облысы Санат: Қазақстан бұлақтары
Әбілқасым Фирдауси
«Шахнама» поэмасы
Сонымен қатар романтикалық, драмалық сарындағы бірнеше поэмалар, дидактикалық және филос. толғаулар енгізілген. Негізгі сюжет иран және тұран халықтарының басынан кешкен 4 мың жылдық тарихи оқиғаға байланысты өріледі. Жүсіп Баласағұни “Құтадғу білік” дастанында (1069) “Шаһнаманың” түркі тайпаларына жақсы мәлім екенін айтады. Қазақ халқы “Шаһнамамен” ертеден таныс. Поэма қаһармандары қазақ ауыз әдебиетінде жиі кездеседі (мысалы, “Атымтай мен Наушаруан” ертегісі, “Иранғайып шаһ Ғаббас” дастаны т.б.). “Шаһнаманы” қазақ тіліне аудару ісі 19 ғасырдың 30-жылдарынан бастап қолға алынды. 1856—1870 ж. Ораз Молда “Шаһнаманың” үш аудармасын жасады, 1888 ж. Сердәлі ақын бір тарауын, 1914—1915 ж. Мұқамеджан Сералин (1872—1929) “Рүстем және Зораб” деген бөлімін аударды. “Шаһнаманы” тәржімалауда Тұрмағамбет Ізтілеуов (1882—1939) көп еңбек сіңірді. Оның аудармасы 40 мың жолдық 3 бөлімнен тұрады (“Жәмшиднама”, “Рүстем-дастан”, “Дарап-нама”). Осылардың ішінен “Рүстем-дастан” 1961 ж. жарық көрді. Ақын Б. Алдамжаров “Мәнушеһір” тарауын аударды (1972). Абай Құнанбаев Әбілқасым Фирдауси ұстаз тұтты. Сондай-ақ “Шаһнама” дастаны Жамбыл Жабаев, Кенен Әзірбаев сияқты халық ақындарының шығармашылығына біршама ықпал етті. Әбілқасым Фирдаусиге қазақ ақындары С.Мұқанов, Қ.Бекхожин, Қ.Жармағамбетов, Ө.Күмісбаев т.б. жыр жолдарын арнаған.
Дереккөздер
Санат:935 жылы туғандар Санат:Иранда туғандар Санат:1020 жылы қайтыс болғандар Санат:Иранда қайтыс болғандар Санат:Иран ақындары Санат:XI ғасыр ақындары Санат:Тәжік ақындары Санат:Парсы ақындары Санат:Шахнама
Аустрия-Германия шарты
Австрия-Германия шарты (07.10.1879, Вена) - Австро-Венгрия мен Германия арасындағы одақ туралы шарт.
Бастапқыда 5 жылға жасалғанмен, кейінен бірнеше рет ұзартылды. Шарт ең алдымен Ресейге және Францияға қарсы бағытталды; 1814-18 ж. 1-ші дүние жүздік соғыста Антантаға қарсы шыққан Германия, Австрия, Венгрия және олардың сыбайластары арасындағы соғыс одағының негізін қалады.
Австрия-Германия шартының 1-ші статьясында былай делінді: егер шарттасушы елдердің біріне Ресей шабуыл жасайтын болса, онда осы шартқа қатысушы екі жақ бір-біріне көмек беруге және екі ел өзара келісіп алмайынша, бітім жасаспауға міндетенді. Шарттың екінші статьясында былай делінді: егер шартқа отырған екі жақтың біріне басқа бір мемлекет тиісе қалса, онда екі жақ өзінің одақтасына тілектес болып бейтараптық сақтайды. Ал егер тиісуші жақ Ресейден жәрдем алаты болса, онда осы шарттың бірінші статьясы күшіне енеді.
Дереккөздер
Санат:Германия империясы Санат:Германия империясының халықаралық келісім-шарттары
572 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:572 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:572 жылы қайтыс болғандар
Викентий Никонорович Тощенко
Викентий Никонорович Тощенко (1910, Алматы облысы Алакөл ауданы Үшарал қаласы - 27.11.1943, Украина, Днепр бойы) - 2-дүниежүзілік соғысқа қатысушы, гвардия капитаны.
Дереккөздер
Санат:1910 жылы туғандар Санат:Үшаралда туғандар Санат:26 қыркүйекте қайтыс болғандар Санат:1943 жылы қайтыс болғандар Санат:Переяслав-Хмельницкий ауданында қайтыс болғандар Санат:Кеңес Одағының батырлары Санат:КСРО капитандары Санат:Ленин орденінің иегерлері Санат:Днепр үшін болған шайқас қатысушылары Санат:Ұлы Отан соғысы ұрыстарында қаза тапқандар Санат:Переяслав-Хмельницкий ауданында жерленгендер
Қожақов Қанатқали Қамөқұлы
Қожақов Қанатқали Қамөқұлы (5.9.1953 жылы туған., Тасқала ауданы, Беленькое село.) — облыстық филармония әншісі, Қазақстанның еңбегісің. артисі (1990).
Жетістіктер
Республика жас орындаушылардың теледидарлық конкурсының лауреаты (1977). Орал музыкалық училищесін тәмамдаған (1976). Сол жылы Рига қаласындағы Бүкілодақтық әншілер конкурсына қатысқан. Мәскеу, Саратов, Алматы қалаларында өз өнерімен жұртшылыққа танымал болды. Орда халық аспаптар оркестрі құрамында Германияға гастрольге барған.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Персеида
Персеида (Перса, Персида) (ежелгі грек.Πέρσηΐς) — ежелгі грек мифологисының кейіпкері. Океанида, Мұхит титанның және Тефиданың қызы. Гелиосаның әйелі, Ээта,Кирки, Пасифаи жне Персаның анасы
Ескерпе
1 Аполлоний Родосский. Аргонавтика IV 591; Псевдо-Аполлодор. Мифологическая библиотека Э VII 14; Гигин. Мифы. Введение 36
2 Любкер Ф. Реальный словарь классических древностей. М., 2001. В 3 т. Т.3. С.52
4 Гомер. Одиссея X 139; Гигин. Мифы 156
5 Псевдо-Аполлодор. Мифологическая библиотека I 9, 1; III 1, 2
6 Гигин. Мифы. Введение 36
7 Валерий Флакк. Аргонавтика VII 238
Садовый ауылдық округі (Қарағанды облысы)
Садовый ауылдық округі – Қарағанды облысы Осакаров ауданындағы әкімшілік бірлік.