cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Валле-Салимбене
Валле-Салимбене (Valle Salimbene) — Италиядағы коммуна, Ломбардия әкімшілік аймағына қарасты Павия провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1350 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 193 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 7 км² шамасында. Пошта индексі — 27010.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ломбардия елді мекендері
Гондырвайка
Гондырвайка — Ресейдегі өзен. Татарстан Республикасы, Башқұртстан Республикасы, Удмуртия Республикасы, Пермь өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Үлкен Кивара өзенінің сол жағалауынан 16 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кама Воткин су торабынан Төменгі Кама су торабына дейін, Буй (бастаудан Карманов су торабына дейін), Иж, Ик және Белая өзендерін қоспағанда. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Сан-Мартино-ин-Бадия
Сан-Мартино-ин-Бадия (San Martino in Badia) — Италиядағы коммуна, Трентино — Альто-Адидже әкімшілік аймағына қарасты Больцано провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1727 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 22 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 76 км² шамасында. Пошта индексі — 39030.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Трентино — Альто-Адидже елді мекендері
Граццанизе
Граццанизе (Grazzanise) — Италиядағы коммуна, Кампания әкімшілік аймағына қарасты Казерта провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 6835 адамды құрайды (2004). Халық тығыздығы 148 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 46,99 км² шамасында. Пошта индексі — 81046.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие Иоанн Креститель. Жыл сайынғы мерекесі — 29 тамыз.
Сыртқы сілтемелер
Кампания елді мекендері
Зоналық тасымал
Зоналық тасымал - атмосфераның жалпы циркуляциясында ауаның белгілі бір зонаның үстімен не бүкіл Жер шарының үстімен меридиандық құрамбөлігінен зоналық кұрамбөлігі тым басым желмен тасымалдануы.
Дереккөздер
Санат:География және геодезия
Бух (Эльба)
Бух (Эльба) (Buch (Elbe)) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет. Штендаль ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 397 адамды құрайды (31 желтоқсан 2006 жыл). Алып жатқан жер аумағы 19,84 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 90 095. Муниципалитеттің басшысы — Ханс-Вернер Блуме.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Төрежан Мәндібай
Төрежан Мәндібай - 1937 жылы 18 наурызда Ақтөбе облысы, Шалқар ауданы, «Сарытепсең» колхозында дүниеге келген. 1960 жылы Қызылорда педагогикалық институтының физика-математика факультетін тамамдаған. Ұзақ жылдар педагогтік қызмет атқарған.
Еңбектері
Алғашқы өлеңдері мен әңгімелері «Жас керуен», «Жібек жел», «Күлеміз бе, қайтеміз?» атты ұжымдық жинақтарға енген. 1982 жылы «Сыпыртқы командасы», 1987 жылы «Оңай деймісің», 1997 жылы «Махаббат минөті», 2004 жылы «ҚазығүртҚорасан» атты сатиралық кітаптары жарық көрген. Шалқар ауданының Құрметті азаматы. Облыс әкімі әдеби сыйлығының иегері.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар Санат:Қазақстан жазушылары Санат:1937 жылы туғандар
Жаңа Васильевка (Абай облысы)
Жаңа Васильевка — Абай облысындағы Бородулиха ауданы, Құнарлы ауылдық округі құрамында болған ауыл, 2018 жылы таратылған.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Бородулиха ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 64 км-дей жерде.
Халқы
Тұрғыны 40 адам (2009).
Дереккөздер
Санат:Бородулиха ауданының таратылған елді мекендері
Радпон
Радпон (Radepont) — Франциядағы коммуна. Жоғарғы Нормандия аймағына қарасты Эр департаментінде орналасқан. Андели округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 15,81 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 27487, пошта индексі — 27380.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 751 адамды құрады. Халық тығыздығы — 47,5 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эр департаментінің коммуналары
Кюшармуа
Кюшармуа (Cucharmoy) — Франциядағы коммуна. Иль-де-Франс аймағына қарасты Сена және Марна департаментінде орналасқан. Провен округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 12,55 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 77149, пошта индексі — 77160.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 240 адамды құрады. Халық тығыздығы — 19,12 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сена және Марна департаментінің коммуналары
Сен-Мишель-де-Дубль
Сен-Мишель-де-Дубль (Saint-Michel-de-Double) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Дордонь департаментінде орналасқан. Периге округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 29,48 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 24465, пошта индексі — 24400.
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Дордонь департаментінің коммуналары
Өндірісті орналастыру
Өндірісті орналастыру – 1) шаруашылықтың түрлі салаларының өндірістік объектілерін өңірлер бойынша бөлуді сипаттайтын экономикалық география термині; 2) түрлі кәсіпорындарда күрделі бұйымдарды өндіруге берілген тапсырысты бөлу; 3) ірі саланың, концерннің, трестің көп қырлы өндірісінің құрылымы.
Өндірісті орналастыру инерциясы
Өндірісті орналастыру инерциясы (inertia — әрекетсіз) – өндіргіш күштердің ғимараттар мен құрылыстар сияқты элементтерінің бір орында болуына байланысты өндірісті орналастырудың қалыптасқан күйін сақтау тенденциясы. Өндірісті орналастыру инерциясына басқа да себептер: табиғи-климаттық жағдайлар, жұмыс күші жұмылғыштығының аздығы, өндірістік-экономикалық байланыстар жүйесінің тарихи қалыптасқан жүйесі және т.б. әсер етеді.
Ла Пуэбла (Нью-Мексико)
Ла Пуэбла (La Puebla) — Нью-Мексико штатының Santa Fe округіне жататын АҚШ қаласы.
Өндірісті орналастыру
Дереккөздер
Санат:География және геодезия Санат:Өндіріс факторлары Санат:Экономика
Тай тілі
Та́й тілі (ภาษาไทย, пхаса-тхай) — Тайландтың ресми тілі. Тай тілі лаос және шан тіліне өте жақын.
Ла Пуэбла (Нью-Мексико)
Қала тұрғындарының саны 1296 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 6.2 км² шамасында. FIPS коды — 35-39170.
Гленн Куинн
Гленн Куинн (ағыл. Glenn Martin Christopher Francis Quinn, Лос-Анджелес, АҚШ) - ирландық ата-тегі бар американдық актер.
Тай тілі
thumb|left|400px|Тай пернетақтасы
Ла Пуэбла (Нью-Мексико)
Сыртқы cілтемелер
Санат:Нью-Мексико қалалары
Гленн Куинн
Жастық шағы
Гленн Куинн 1970 жылы 28 мамыр күні Дублинда, Ирландия өмірге келді. 17 жасқа дейін Дублинда тұратын. Мектепте оқып жүрген кезде, соқпалы музыкалық аспапта ойнап қойылымдарға белсене қатысатын. 1988 жылы анасы және екі апайымен АҚШ көшіп кеткен. Басында ақша таба алмай, кафеларда официант болып жұмыс істеп жүретін, бірақ кейін актерлік мансапын жалғастыра алды. Әлемге көбінесе "Ковингтон Кросс" («Covington Cross»), "Розанна" («Roseanne»), "Ангел" («Angel»), "Город-сказка" («Fair City»), "Хихикающий доктор" («Dr. Giggles»), "Крик" («Shout») фильмдер мен сериалдардағы рөлдерімен әйгілі.
Тай тілі
Санат:Тай тілі Санат:Лингвистика
Гленн Куинн
Өлімі
Гленн Куинн 2002 жылы 3 желтоқсан күні 32 жасында героинмен ұланып қайтыс болған.
Тонн-ле-Пре
Тонн-ле-Пре (Thonne-les-Près) — Франциядағы коммуна. Лотарингия аймағына қарасты Мез департаментінде орналасқан. Верден округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 5,42 км² шамасында.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 136 адамды құрады. Халық тығыздығы — 25,09 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мез департаментінің коммуналары
Тобело (халық)
Тобело (өз атауы - каунг, боэнг, додинг) — Индонезияда тұратын Солтүстік Халмахер халықтарының бірі. Жалпы саны 85 мың адам. Олар бірнеше субэтникалық топтарға бөлінеді (кау, боэнг, додинг, т.б.).
Тілі
Тілі - тобело тілі. Диалектілері: боэнг, додинга, гамсунги. Тернат және индонезия тілдері де кең таралған.
Діні
Тобелолардың көпшілігі христиандық реформаторлар, аз бөлігі (соның ішінде додинг) сүнниттік мұсылмандар.
Өмір салты
Неке патрилокальды, туыстық есеп екі жақты, қалыңдыққа төлем төлеу қолданылады. Ән айту, би билеу халық ауыз әдебиеті дамыған.
Елді мекендер әдетте жағалауда орналасқан. Тұрғын үйлер (таху) жер үсті, бамбуктен, төбесі саго жапырақтарымен жабылған.
Бұрын тападан тігілген денені жабатын жабындылар киген, бірақ кейін оларды малай және еуропалық үлгідегі киімдер алмастырды.
Негізгі тағамдары - балық (шикі, кептірілген, тұздалған), сондай-ақ көкөністер (күріш, саго, банан, маниок, тәтті картоптан пісірілген өнімдер).
Дереккөздер
Санат:Индонезия этникалық топтары
Раниэр (Миннесота)
Раниэр (Ranier) — Миннесота штатының Koochiching округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 145 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 0.4 км² шамасында. FIPS коды — 27-53134.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миннесота қалалары
Дестерру-ди-Энтри-Риус
Дестерру-ди-Энтри-Риус (Desterro de Entre Rios) — Бразилиядағы муниципалитет, Минас-Жерайс штатында орналасқан. Белу-Оризонти агломерациясы мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Консельейру-Лафайети экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 6 794 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 370,122 км² шамасында. Халық тығыздығы — 18,4 адам/км².
Тарихы
Санат:Минас-Жерайс елді мекендері
Оолитті шөгінділер
Оолитті шөгінділер - негізінен оолиттерден құралған теңіз немесе көл шөгінділері. Қазіргі сушараларда негізінен окті оолитті шөгінділер, құм мен құмайттар кездеседі. Толқындар ықпалындағы ашық, саяз сулы аридтік белдемдегі континентішілік теңіз бен көлдерде (Каспий, Арал және т.б.) таралған. Карбонаттарға қаныкқан сулардан толқын көтерген құм түйірлеріне (ядроларға) химиялық жолмен СаО3, тұнуы нәтижесінде жаралады.
Дереккөздер
Санат:Геология
1999 жыл авиацияда
Уақыты белгісіз
Санат:Авиация тарихы
Полтава ауылдық округі
Санат:Айрық беттер
NGC 2223
NGC 2223 — Үлкен Арлан шоқжұлдызында орналасқан SBb типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1835 жылы 23 қаңтарда Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 2223 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 18978, ESO 489-49, MCG -4-16-2, UGCA 129, AM 0622-224, IRAS06224-2248.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Үлкен Арлан (шоқжұлдыз)
Исіну
Исіну – бие, сиыр, т.б. сауын малдарының уақытша сүт бермей қоюы. Бұл физиолиялық процесс, шартты рефлекске байланысты. Төлін бауырына салғанда мал иіп, сүт желіннен емшектің үрпіне келеді. Төлін емізбесе, саумаса, мал исініп сүт бермей қояды, бұл жағдай, әсіресе, сауын сиырда жиі кездеседі. Кейбір сиыр иесіне үйренгендіктен бұзаусыз да иіп саудыра береді. Соңғы кезде сүтті сиырлардың сүтін толық пайдалану үшін кейбір шаруашылықтар бір сиырдың бауырына бірнеше бұзау жіберіп, басқаша төл өсіру әдісін қолданып отыр. Бұл әдісте бұзау күту жеңілдейді, бұзаудың ішек-қарын ауруына шалдығуы азаяды, еңбек өнімділігі артады, төл шығыны азаяды, яғни бір маусымда бір сиырға үш рет топтап, 8 – 12 бұзау теліп өсіруге болады.
Сілтемелер
«Қазақстан»: Ұлттық энциклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, IV том
Санат:Биология
Сен-Мартен-Булонь
Сен-Мартен-Булонь (Saint-Martin-Boulogne) — Франциядағы коммуна. Нор-Па-де-Кале аймағына қарасты Па-де-Кале департаментінде орналасқан. Булонь-сюр-Мер округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 13,15 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 62758, пошта индексі — 62280.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 11392 адамды құрады. Халық тығыздығы — 866,31 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Па-де-Кале департаментінің коммуналары
Роман (Враца облысы)
Роман (Роман) — Болгариядағы қала. Враца облысына қарасты Роман қауымының құрамына кіреді.
Пошта индексі — 3130. Телефон коды — 09123. ЕКАТТЕ коды — 62997.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Враца облысының елді мекендері
Роман
Аналитикалық философия
thumb|right|200px|[[Готлоб Фреге]] Аналитикалық философия （analytic philosophy, немесе analytical philosophy）- екі мағынада айтылады.
Бірі, XX ғ-дың бастапқы мезгілінде Ағылшын тілді мемлекеттерде (бастысы Ұлыбритания және АҚШ, Канада, Австралия және Жаңа Зеландия қатарлылар) пайда болған арнайы мақсат және әдістеме бойынша қалыптасқан философиялық ағым.
Енді бірі, бүгінге дейінгі филосоия зерттеуінің бір "үлгісі", "ерекше әдісі" ретінде кез келген бағыттағы философиялық ағым қолдануы мүмкін әдіснама. Екінші мағынадағы Аналитикалық философияда арнайы мақсат жоқ, ол қарастыратын мәселе алуан түрлі, кең ауқымды болып келеді.
Аналитикалық философия ағымы
Аналитикалық философия ағымы бойынша заманауи Формальды_логиканы басшылыққа алып, "мәселеге жінтікті талдау жасау"（анализ) — философиялық зерттеуді іске асыратын өзекті міндет саналды. Бұл ағым ХХ ғ-дың басында шарықтау шегіне жетті. Бұл кезде Аналитикалық философия өкілдері тілдегі күңгірт ұғымдар тізбегіне талдау жасап, астыртын логикалық құрылымдарды аршуды дәріптеді. Өйткені, логикалық құрылымға мән бермеу тілдің беткі қабатына шектелуден туатын түрлі адасушылдықтарды туғызады. Бұл түрдегі логикалық анализ әдіснамасы арқылы аналитикалық философтар философияның негізгі мәселесін шештік, егер шешілмеген мәселе болса, оның бәрін тілдің беткі қабатындағы алдамшылықтар туғызған деп есептеді. Олардың ойынша, мәселе не теріс қойылған "жалған мәселе" болуы, не белгілі бір тілдік формаларды қолдануға байланысты болуы, не философияға қатысы жоқ болуы мүмкін, немесе жеке ғылыми жолмен шешілуі мүмкін. Олардың бұл пікірінің сенімдірек болуына көбінесе Рассел және Фреге қатарлы философтардың математиканы логикаға айналдыру жұмысының табысты болуы, әсіресе Расселдің Шектеулі сипаттама теориясы көмектесті. Бұл мезгілдегі белсенді тұлғалар Карнап, Э. Мур, алғашқы кездегі Витгенштейн қатарлылар болды.
Аналитикалық философия әдіснамасы
Кезекте, "аналитикалық философия" сөзі арнаулы көзғарас пен жүйелі бағытты емес, бір түрлі зерттеу үлгісін, әдісін көрсетеді. Аналитикалық философтар өз дәлел-дәйектерін айқын және дәл етуге тырысады, логикалық амалдардан толық пайдаланады, эмоциялық бөліктерді жақшаға ала тұрып, нақты талдау жасауға көбірек мән береді. Кәсіп және білім саласында, олар өздерін әдебиетшілерге қарағанда ғалымдарға, әсіресе математикатерге жақынырақ санайды. Мұндағы аналитикалық философия көбінесе Еуропа құрлықтық философиясына （Continental philosophy) салыстырмалы айтылады. Кейінгісі, яғни, құрлықтық философия дегеніміз үлгі-өнегесі жағынан әдебилігі басым, формал логиканы тым ескере бермейтін, қоғамдық саяси, мәдени, адамзаттық, адам болмысындық мәселелерге көбірек назар аударатын филосоифия айтылады.
Дереккөздер
Санат:Философия Санат:ХХ ғасыр батыс философиясы
Санат:Әлеуметтану Санат:Терминология
Рысқали Арысов
Арысов Рысқали (1946, Атырау облысы). Кеңбай кенорнын тұңғыш ашқан (1996). Қазақ политехникалық институтын (1970). 1970-1992 жылдары - Каспий маңы, Солтүстік Ембі мұнай-газ барлау экспедицияларында, Орталық геологиялық-іздеу экспедициясында техник-геолог, геолог, аға геолог, геология бөлімінің бастығы. 1992-1996 жылдары - Құлсары МГӨБ бас геологы. 1996 жылдан - «Теңізшевройл» БК геология менеджері. 2004 жылдан - зейнеткер.
Дереккөздер
Санат:1946 жылы туғандар Санат:Атырау облысында туғандар Санат:Мұнайшылар Санат:Қазақстан мұнайшылары
Таратқыш радиоорталық
Таратқыш радиоорталық (Передающий радиоцентр) — түрлі радиотаратқыштарды (байланыс, радиохабарын тарату, теледидар, радионавигация таратқыштары) біріктіретін орталық. Оның құрамына антенналар жүйесі, энергия көздері және басқа қосалқы жүйелер кіреді. Кабельдік, радиорелейлік байланыс желілері арқылы телеграфпен, радио-бюромен, қабылдау радиоорталығымен байланысады. Әдетте, ірі елді мекендерден 50-80 км қашықтықта орналасады.
Пассо
Пассо (Passó) — Португалиядағы елді мекен және аудан (фрегезия), Брага округінің құрамына кіреді. Вила-Верде муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Минью ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Каваду экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 237 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 2,16 км² шамасында. Халық тығыздығы — 109,7 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Минью провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Брага округінің елді мекендері
Воппенрот
Воппенрот (Woppenroth) — Германия Федеративтік Республикасының Рейнланд-Пфальц жерінде орналасқан муниципалитет. Рейн-Хунсрюк ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 278 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 8,67 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 07 1 40 164. Муниципалитеттің басшысы — Вернер Вилль .
Сыртқы сілтемелер
Санат:Рейнланд-Пфальц елді мекендері
Вережка
Вережка — Ресейдегі өзен. Калужа облысы, Смоленск облысы, Мәскеу облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Угра өзенінің сол жағалауынан 99 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 18 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ока су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Угра өзені бастауынан сағасына дейін. Өзен саласы — Мокшыге қосылу құйылысына дейінгі Ока тармағының су алаптары, өзен алабы — Ока.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Калуга облысы өзендері Санат:Смоленск облысы өзендері Санат:Мәскеу облысы өзендері
Қайырбек Айтбайұлы Өскенбаев
Қайырбек Айтбайұлы Өскенбаев (24 қазан 1964, Целиноград) — қазақстандық мемлекеттік қайраткер, саясаткер, 2020–2023 жылдары Индустрия және инфрақұрылымдық даму министрі қызметін атқарған.
Өмірбаяны
Қайырбек Өскенбаев 1964 жылы Целиноград қаласында дүниеге келген. 1986 жылы КСРО ІІМ Қарағанды жоғары мектебін, 1996 жылы — Ақмола аграрлық университетін және 2004 жылы Л. Н. Гумилев атындағы ЕҰУ Дипломатиялық академиясын тәмамдаған. Заңгер, ұйымдастырушы-экономист және халықаралық қатынастар саласындағы маман ретінде білікті.
Сілтемелер
Санат:Қазақстан мемлекет қайраткерлері Санат:Қазақ ұлттық аграрлық университеті түлектері
IC 2616
IC 2616 — Жетіқарақшы шоқжұлдызында орналасқан S (спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 33291, MCG 7-23-12, ZWG 213.18.
Сыртқы сілтемелер
IC 2616 Санат:Жетіқарақшы (шоқжұлдыз)
Радиоактивті тізбек
Радиоактивті тізбек - әрбір келесі изотоп алдыңғысының ыдырауы нәтижесінде түзілетін тектік байланыстағы радиоактивті изотоп тізбектері; бұл тізбектердің әркайсысы жартылай ыдырау кезеңі үлкен изотоппен басталып тұрақты изотоппен аяқталады. Табиғатта Тһ90 торий U23892 уран (уран-радий), U235 92 уран (актинуран) және Np237 93 нептуний радиоактивтік тізбектері белгілі.
Дереккөздер
Санат:Геология
Туажат (роман)
Туажат - жазушы Асқар Алтайдың романы.
Тарихы
"Туажат" романы 2011 жылы жазылған.
Автор романы туралы былай дейді: «Мынау өзіндей туажат адам тудырған қиянкескі қоғам, өзіндей туажат пенде тіксінген қияметті дүние жалғаса берері хақ. Ал Туажат – осы бір оспадар сұмдығын жасырған жалған дүниеге, озбыр қылығын жасырған қоғамға жат жаниесі. Ендігі уақытта қорланған сезімі, қор болған сенімі жүрегін суынтқан Туажат шыдай алмас... Алапат әрекетке белін байлар, ірі іске басын шалар».
Кейіпкерлері
Мария-Агата Байбураға былай баға береді: "Сен нағыз сарбазсың! Тәніңмен де, жаныңмен де... Сен соғыс үшін туғансың. Тұла бойың тұнған күрес... Жалдамалы Рим сарбаздары да сендей бола алмайды, қанша баптаса да. Саған соғыссыз күн жоқ. Соғысудан басқа мақсат та жоқ. Соғысу... соғыса беру. Өлсең де соғыста өлу... Иә, соғыста өлуің керек. Қаның қан тілеп тұр. Нағыз войн! Нағыз бөрі! Мыңжылдық сарбазсың..." Байбура бала кезінен бөлтірік аулаймын деп қолын қанға малды. Бозбала күнінен бөріге оқ атып, опат қылды. Қызыл қанын ағызып, тірідей сойып тамашалады. Күллі ауыл шошына аңыз қылды...
Тағы қараңыз
Асқар Алтай
Шетпе
Географиялық орны
Облыс орталығы Ақтау қаласынан солтүстік шығысқа қарай 96 км жерде, Маңғыстау түбегіндегі Батыс Қаратау мен Шығыс Қаратау жоталары арасында орналасқан.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 10237 адам (5095 ер адам және 5142 әйел адам) болса, 2009 жылы 12223 адамды (6114 ер адам және 6079 әйел адам) құрады.
Тарихы
Іргесі 1929-30 жылдары "Ұшқын" серіктестігінің орталығы есебінен қаланған. 1933 жылы оның негізінде құрылған Жаңажол ұжымшарының, 1965 жылы Маңғыстау ауданының орталығына айналды. Шетпе аудан орталығы мәртебесін 1966 жылы түбекті елдің қалған бөлігімен байланыстыратын теміржол құрылысына байланысты алды, Шетпе стансасы облыс орталығынан гөрі басқа аймақтарға жақын. Станса мен оның айналасындағы құрылыстар, аудан орталығы жалпы халық арасында "Жаңа Шетпе" деп аталады. Аудан орталығы бұрынғы кепкен Жапырақты көлінің орнында тұрғызылған, одан ол кезде тек батпақ қана қалған. Қазір батпақ құрғап қалды.
1967 жылы ауыл, 2000 жылы қайтадан кент болған. Шетпе арқылы Маңғыстау - Ақтөбе темір жолы және Ақтау - Ақтөбе автомобиль жолы өтеді.
Шаруашылығы
Шетпеде құрылыс материалдары зауыты, ұлутас пен қиыршықтс кеніштері ("Мырзабек Алтын Тас групп" АҚ, "Роландтехник” компаниясының уату-сұрыптау зауыты, "Қызылтұран" ЖШС), су барлау экспедедициясы, жылжымаалы механикалық колонна, тұрмыс қажетін өтейтін мекемелер, шаруа қожалықтары, 130 шағын орта кәсіпкерлер, 28 мемлекеттік, 4 қазыналық, 4 өндірістік-көліктік мекемелер, темір жол және автомобиль бекеттері, байланыс бөлімшесі бар.
"КаспийЦемент" - бұл жаңа цемент зауыты. Алғашқы жұмыс 2013 жылдың қараша айында іске қосылды. Ал 2014 жылдың жазында зауытта цемент өндірісі ресми түрде басталды.
Діни ұйымдар қызметі
Ғимараттың ішкі қабырғалары түгелдей оюлармен өрнектелген. 700 адам сиятын ерлерге арналған намаз бөлмесі, 200 адамға арналған әйелдер бөлмесі, имам бөлмесі бар. Діни сауат ашу курсы үшін де бөлме қарастырылған. Едендеріне кілем төселген. Мешіттің артқы жағында газбен жылытатын қазандық қойылған бөлме бар.
Дереккөздер
Санат:Маңғыстау ауданы елді мекендері Санат:Қазақстан темір жол бекеттері Санат:Қазақстанның бұрынғы кенттері
Буэнавентура
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 483 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 36 км² шамасында. Провинцияның әкімшілік орталығына дейінгі қашықтығы — 104 км.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Толедо елді мекендері
Тау каракаралары
Сипаттама
Денесінің ұзындығы 45-60 см, массасы 0,8-1,2 кг. Бет терісі жалаңаш. Тұмсығы әлсіз, тіпті бүгілмеген. Табанында жалпақ тырнақтарымен ұзын саусақтары бар.
Құрт-құмырсқамен, кішкентай кеміргіштермен, құс жұмыртқаларымен және балапандарымен, жеміс – жидектермен қоректенеді. Қорегін жерден табады, сол себепті оны латынша – «жаяу-сұңқар» деп атайды.Құс балапандарымен және жұмыртқаларымен қоректенетін оңтүстік тау каракаралары қозыларға шапқаны үшін малшылардың арқасында қырылған және алыстағы аралдарда сақталған.
Кеңістігі
Оңтүстік Американың оңтүстігінде ашық далада мекен етеді: алпілік шалғын мен Анд тау етегі, Патагония, Фолкленд аралдары және Отты Жер.
Дереккөздер
Санат:Сұңқартәрізділер
NGC 6680
NGC 6680 — Геркулес шоқжұлдызында орналасқан S (спиральді галактика) типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1864 жылы 2 шілдеде Альберт Март астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 6680 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 62210, ZWG 143.10.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Геркулес (шоқжұлдыз)
Халы-Юган
Халы-Юган — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненец АҚ, Ханты-Мансий АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Сезынг-Юган өзенінің оң жағалауынан 29 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 30 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Солтүстік Сосьва өзенінің құйылысынан Салехард қаласына дейін. Өзен саласы — Солтүстік Сосьваға қосылу құйылысынан төмен Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Лаос тілі
Санат:Лингвистика
Квазирента
Квазирента — агротехниканы жетілдірудің және жерді интенсивті пайдаланудың нәтижесінде келген үстеме табыс.
Квазирента орынсыз дәлелсіз, бірақ қажетті (әңгіме қысқа мерзімдік кезең туралы болғанда) пайда деп сипатталады. Бұл былай дәлелденеді. Өндірістік құрал-жабдықтар өндірісіне ерекше немесе "негізгі" шығындар жасаудың қажеттігі жоқ, өйткені олар бар және өздерінің пайдалануын күтіп тұр. Квазирента, басқа (қосымша) шығындарға қарағанда, бұларды уақыттың ағымына байланысты әлі негізгі шығындар жасалғаннан кейін жұмсалуы керек, қажетті пайда болып табылады және бұлар кейбір салаларда негізгі шығындардан маңызы артық болады. Болашақта квазирента алынуын көздеу капиталдың өндірістік құрал-жабдықтарына салынуының қажетті шарты болып табылады.
Рента мен квазирентаның айырмашылығы қоғамның қарамағындағы жердің көлемінің тұрақты және тіркелген шамада болуымен белгіленеді. Бұнымен салыстырғанда адам жасайтын өндірістік құралдар (ғимараттар, машиналар және т.б.) өнімге сұраныстың ауытқуларымен байланысты өсіп немесе төмендеп отыратын "ағым" деуге болады.
Рента мен квазирентаның ұқсастығы мынада: барлық өндіріс құралдарын тез өндіру мүмкін емес, сондықтан қысқа мерзімде олардың саны тіркелген болады. Осы мерзімдерде алынатын табыстардың, осылардың көмегімен жасалған өнімнің құнына қатынасы, ақиқат рентанікіндей болады.
Сонымен квазирента (рентадай емес) — бұл кейбір өндіріс факторларының (жердің ғана емес) ұзақтығы әр шамада болатын уақыт мерзіміндегі ұсынысының шектелуімен белгіленеді. Өндіріс факторлары әкелетін табыстар рента, квазирента және ағымдағы инвестиция үшін процент формасын алуы мүмкін. Бос капиталға процент (ағымдағы инвестициялар) және капиталдың бұрынғы салымының квазирентасы біртіндеп біріне-бірі айналуы мүмкін.
Дифференциалдық рента түсінігі тек жер нарығы мен ауыл шаруашылық өндірісіңде кездесетін жағдай емес, ол экономикалық категория болып толығынан біртекті емес қандай болмасын сондай ресурстарды пайдаланғанда туындайды.
Неоклассиктер рентаны белгілеу принципті бағаны теңдестіретін фактор деп қарайды. Мысалы, жалақы капиталдың сұранысы мен ұсынысын теңдестіретін фактор болып табылады. Неоклассиктерді жер иелерінің табысының көзі қызықтырмайды. Бұл мәселе өндірістің үш факторы концепциясын қолдану арқылы шешіледі. Авторлар тек жер рентасының белгіленген дәрежесін зерттейді, бұны белгілейтін факторларды және оның төмендеу немесе жоғарылау себептерін.
Бүгінгі экономикалық ғылым рентаны әрекеттердің осы сферасына қандай бір өндірістік факторды тарту үшін қажет минималдық деңгейден артық табыс деп белгілейді, экономикалық рента деген осы. Квазирента, әрекеттердің осы сферасында өндірістік факторды ұстап тұруға қажет минималдық дәрежеден артық табыс. Квазирента рентадан қайтарылмайтын (бұл осы салаға фирма енгенде жұмсалған шығындар, ал енді фирма шығатын болса, онда осы шығындар өтелінбейді, яғни қайтарылмайды) шығындар шамасына артық болады.
Экономиканың қандайында болмасын рента мен квазирентаның есепсіз көп екендігі байқалады. Бұлардың кейбіреулері қысқа мерзімдік болып тез жоғалады, басқалары ұзақ мерзімдік, тұрақты сипатта болады. Осы процестердің негізінде бәсекелес күштер жатады. Динамикалық экономикада ренталар манызды қызмет атқарады, бұдан бәскелік процестер тәуелді болады. Ұнамды оңтайлы рента іс-әрекеттердің осы сферасына шақырады, керісіншесі — одан құтыл деп сигнал береді. Бәсеке қашан болмасын рентаның жаңа көздерін тудырып, ескілерінің жойылуын болжап отырады.
Дереккөздер
Санат:Монополия
Дүкен Мәсімханұлы
Дүкен Мәсімханұлы - 1963 жылы Қытай Халық Республикасының Шыңжаң өлкесіне қарасты Текес ауданының Шилөзек аулында туған. 1987 жылы ПекиндегіОрталық ұлттар университетін аудармашы-филолог мамандығы бойынша тамамдаған. 1987 — 1993 жылдары Үрімші қаласындағы СУАР Гуманитарлық Ғылымдар Академиясының әдебиет институтында ғылыми қызметкер болып істеді. 1993 жылы әл-Фараби атындағы Қазақ Ұлттық Университетінің арнайы шақыруымен атамекенге келген. Қытайтанушы ғалым әл-Фараби атындағы Қаз ҰУдың Шығыстану факультетінде Қиыр шығыс елдері кафедрасының меңгерушісі болып қызмет атқарған. 2002-2009 жылдары Астана қаласындағы Л.Н.Гумилев атындағы Еуразия ұлттық университеті Шығыстану кафедрасының меңгерушісі. 2010 жылдан аталған оқу орнындағы қытай тілі кафедрасының меңгерушісі. Филология ғылымдарының докторы, профессор. Қазақстанның еңбек сіңірген қайраткері (2013ж.).
Еңбектері
Алғашқы топтама өлеңдері «Замана жыры», «Қарлығаш» ұжымдық кітаптарына енді, «Жүрекке саяхат» (1991), «Семсер суы» (1998), «Көкпар» (2003), «Алтынның буы» (2007), «Аркүрең арман» (2008) атты жыр жинақтары, «Жыр—Жебе» (2000), «Сарап» (2001), «Сөз—желкен» (2005), «М.Әуезов және ЛуШүн» (2007), «Қазақ және қытай әдебиеттері: ұлттық дәстүр мен жаңашылдық» (2010), «Еуразиялық өркениет: ежелгі түркі және қытай халықтарының рухани қарым-қатынасы» (2012) атты ғылыми-зерттеу еңбектері жарық көрді. Қытай тілінен «Жер шарының қызыл белдеуі» (1992) атты романды, «Машина адам Л.М.» (1989) деп аталатын фантастикалық әңгімелер жинағын, «Шыңжаңда өткен тарихи қайраткерлер» (1992) атты мақалалар жинағын, қытайдың классик жазушысы ЛуШүннің «Повесть және әңгімелерін» (2009), сондай-ақ көп сериялы телефильмдерді, көптеген қытай және әлем ақындарының өлеңдерін тәржімалады. «Шипагерлік Баян» атты медициналық алып жәдігерлікті төте жазудан қотарып, түсініктерін жазып баспадан шығарды (1996). Дүкен Мәсімханұлының ғылыми-зерттеу, аударма, поэзиялық шығармаларынан тыс, «Семген сезім», «Мысық даусы», «Біздің нояндар», «Мао өлген күн», «Мұқаман мұғалім» қатарлы  әңгіме-повестері жарық көрді. Ол қытайтанушы ғалым-ұстаз ретінде «Қытай филологиясына кіріспе» (2004), «Қытай тілі фонетикасының негіздері» (2001), «Лу Шүн әлемі» (2007), «Лу Шүнтану дәрістері» (2011) секілді оқу құралдарының авторы. Д.Мәсімханұлы 2003 жылдан ҚР Президенті жанындағы Ұлттық кеңестің мүшесі.ҚХР және Қазақстан Жазушылар одағының, Дүниежүзі Синологтар қоғамының, ҚХР аз ұлт жазушылары ғылыми қоғамының, ҚХР Бүкілқытайлық мұхажирлар бірлестігінің мүшесі.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан жазушылары Санат:1963 жылы туғандар Санат:Қытай қазақтары
Охтома (Пинега тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вага өзені. Өзен саласы — Вычегда мен Сухона құйылысынан төмен Солтүстік Двина тармағының су алаптары, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Буха (Наумбург)
Буха (Наумбург) (Bucha (bei Naumburg)) — Германия Федеративтік Республикасының Саксония-Анхальт жерінде орналасқан муниципалитет. Бургенланд ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 285 адамды құрайды (31 желтоқсан 2006 жыл). Алып жатқан жер аумағы 7,84 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 15 0 84 055. Муниципалитеттің басшысы — Йёрг Тиле.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония-Анхальт елді мекендері
Сан-Мартино-ин-Пассирия
Сан-Мартино-ин-Пассирия (San Martino in Passiria) — Италиядағы коммуна, Трентино — Альто-Адидже әкімшілік аймағына қарасты Больцано провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2830 адамды құрайды. Халық тығыздығы 94 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 30 км² шамасында. Пошта индексі — 39010.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Трентино — Альто-Адидже елді мекендері
Кіші мусино
Кіші мусино — Башқұртстанның Куюргазин ауданындағы ауыл, Илькинеев ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 142 адамды құрады. Пошта индексі — ?, ОКАТО коды — ?.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Рэймонд (Миннесота)
Рэймонд (Raymond) — Миннесота штатының Kandiyohi округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 764 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 1.6 км² шамасында. FIPS коды — 27-53296.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миннесота қалалары
Черниче (Благоевград облысы)
Черниче (Черниче) — Болгариядағы ауыл. Благоевград облысына қарасты Симитли қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 090 адамды құрайды.
Пошта индексі — 2741. Телефон коды — 0748. ЕКАТТЕ коды — 81013.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Благоевград облысының елді мекендері
Гричиньяно-ди-Аверса
Гричиньяно-ди-Аверса (Gricignano di Aversa) — Италиядағы коммуна, Кампания әкімшілік аймағына қарасты Казерта провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 9725 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 1081 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 9 км² шамасында. Пошта индексі — 81030.
Сыртқы сілтемелер
Кампания елді мекендері
Лагуна (Нью-Мексико)
Лагуна (Laguna) — Нью-Мексико штатының Cibola округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 423 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 6.7 км² шамасында. FIPS коды — 35-37070.
Дестерру-ду-Мелу
Дестерру-ду-Мелу (Desterro do Melo) — Бразилиядағы муниципалитет, Минас-Жерайс штатында орналасқан. Кампу-дас-Вертентис мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Барбасена экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2 979 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 142,455 км² шамасында. Халық тығыздығы — 20,9 адам/км².
Тарихы
Қала 1963 жылы құрылған.
Санат:Минас-Жерайс елді мекендері
Электротехника және Электроника Инженерлер Институты
Электротехника және Электроника Инженерлер Институты — IEEE (Institute of Electrical and Electronics Engineers) (I triple E — «Ай трипл и») — халықаралық бейкоммерциялық мекеме техника мамандарының ассоциациясы, радиоэлектроника және электротехника стандарттарын даярла жөнінде әлемдік басшы.
Сілтемелер
Санат:IEEE Санат:1963 жылы пайда болғандар
Боруссия Дортмунд
Боруссия Дортмунд (нем. Ballspielverein Borussia 09 e. V. Dortmund) – Дортмунд қаласының кәсіпқой футбол клубы. Германияның бірнеше дүркін чемпионы, Кубоктердің иегері және Чемпиондар лигасының жеңімпазы атанған "Боруссия Дортмунд" Германияның ең лауазымды клубтарының бірі болып келеді.
Тарихы
Клуб 1909 жылы құрылған. Атауы "Пруссия" сөзінен алынған. Өз алаңындағы ойындарын "Идуна Парк" стадионында өткізеді.
Германия чемпионатындағы алғашқы жүлдесін 1956 жылы ұтып алды. Сол жылы Германия чемпионы атанды.
1990 жылдардың ортасында клуб біраз күшейді де, "Баварияға" лайықты қарслас атана алатын деңгейге жетті. Сол жылдары "Бавария" мен "Боруссияның" өзара матчтары "Бер Классикер" деп аталды. 2000 жылдардың басында команда біраз әлсірегенімен, 2008 жылы бапкерлік тізгінді Юрген Клопп ұстағаннан соң қайтадан күшейді де, "Бер Классикер" термині қайтадан жиірек ауызға алына бастады.
1997 жыл "Ювентусты" 3:1 есебімен ұтып, УЕФА чемпиондар Лигасының жеңімпазы атанды. 2013 жылы да осы турнирдің финалына шығып, өз жерлестері "Бавариядан" 1:2 есебімен ұтылып қалды.
Құрамы
2017-18 маусымда
Дереккөздер
Санат:Германия футбол клубтары Санат:Боруссия Дортмунд ФК
Ай-Кынгылат
Ай-Кынгылат — Ресейдегі өзен. Томск облысы, Омбы облысы, Новосибирск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кынгылат өзенінің сол жағалауынан 21 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 60 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Васюган. Өзен саласы — Кеттен Васюганға дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Тульн-на-Дунае
Тульн-на-Дунае (Tulln an der Donau) — Аустриядағы қала. Төменгі Аустрия федералды жеріне қарасты Тульн округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 14 075 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 72.23 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — TU, ресми идентификациялық коды — 3 21 35.
2005 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Вильхельм Штифт саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Аустрия елді мекендері
Тульн-на-Дунае
Тіркеу
Тіркеу, құқықта – өкілетті субъектінің (мысалы, мемлекеттік тіркеуде – тиісті орган арқылы мемлекеттің) есепке алынуға және тіркелуге тиіс ақиқатты, тіркеу объектісіне заңдылық беретін, оны заңи мәнді ететін оқиғаларды немесе құбылыстарды заң жүзінде тану және қуаттау әрекеті. Заңды тұлғаларды мемлекеттік тіркеу және жеке кәсіпкерлерді мемлекеттік тіркеу осы субъектілерде өздерінің құқықтық қабілеті шегінде азаматтық айналымға қатысу үшін қажетті әрі жеткілікті тиісті мәртебенің бар екенін куәландырады. Жылжымайтын мүлікті мемлекеттік тіркеу объектінің түріне қарай жылжымайтын мүлікке зат құқығының ауысқандығын немесе жылжымайтын мүлікпен тиісті мәміленің заңдылығын қуаттайды; кең мағынада алғанда ақиқатты, оқиғаларды немесе құбылыстарды қайсыбір тізімде, тізілімде, есеп кітабында, т.б. көрсету; тізбе, хаттама жасау.
Горюхалка
Горюхалка — Ресейдегі өзен. Татарстан Республикасы, Башқұртстан Республикасы, Удмуртия Республикасы, Пермь өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Сива өзенінің сол жағалауынан 150 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кама Воткин су торабынан Төменгі Кама су торабына дейін, Буй (бастаудан Карманов су торабына дейін), Иж, Ик және Белая өзендерін қоспағанда. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Маневр аэродромы
Маневр аэродромы (Аэродром маневра) — ұрыс қимылдары барысында әскерлерді, ұрыс техникасы мен материалдык құралдарды жайғастырып орналастыруға, торуылға, жанар-жағармайды қайта құюға, тиеуге немесе түсіруге бөлінген авиациялық бөлімдер. Маневр аэродромын сол мақсаттар үшін арнайы дайындалған авиация бөлімдері пайдаланады.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс Санат:Аэродромдар
Қорғалжын ауданы
Қорғалжын ауданы — Ақмола облысындағы әкімшілік бөлік. 1928 жылы құрылған. Орталығы – Қорғалжын ауылы.
Географиялық орны, жер бедері
Солтүстігінде Егіндікөл, Астрахан аудандарымен, оңтүстігінде Қарағанды облысының Нұра ауданымен шектеседі. Аудан негізінен Теңіз-Қорғалжын ойысыда орналасқан. Жер бедері сәл белесті жазық.
Тарихы
Қорғалжын ауданы 1928 жылы Ақмола округінің құрамында бұрынғы Қоңқор-Қорғалжын, Қорғалжын, Соналы, Жақсыкөң, Сарыөзен болыстары мен Қарақойын болысының бір бөлігінен құрылған (03.09.1928 жылғы БОАК Қаулысы).
Аудан құрылған уақытта жер аумағы 34 030 шаршы шақырымды құраған. 1930 жылы мұнда 11 ауылдық кеңес, онда 327 ауыл-қыстау, 3 шағын орыс ауылдары (оның ішінде 1907 жылы құрылған Сабынды хуторы) болған. Сол жылы ауданда 17 мектеп, 73 сауатсыздықты жою пункті, 3 оқу үйі (изба-читальня), 1 политмектеп жұмыс жасаған.
1932 жылы 20 ақпанда Қарағанды облысы құрылды. Оның құрамына 23 аудан, оның ішінде Қорғалжын ауданы да енді. 1941 жылы тұрғындардың өтінішімен аудан Ақмола облысының құрамына беріледі. Сол уақытта ауданда 13 мың адам тұрған және 1933 шаруашылық біріккен 32 ұжымшар болған.
Бұл жылдары халық арасында сауатсыздықты жою негізінен аяқталған болатын. 28 мектеп, оның ішінде 1 орта, 4 орталау, 23 бастауыш мектеп жұмыс істеген. Оларда 1693 оқушы оқыған. Ауданда 14 орындық бір аурухана, 5 фельдшерлік-акушерлік пункт қызмет еткен. 4 балабақша, қонақүй мен 10 кісілік монша да болған.
1954 жылы 290 мың гектар жаңа жер игеріліп, 7 кеңшар құрылды: Абай атындағы, Армавирский, Полтавский, Буревестник және Ушаков атындағы. Онда 3 мыңға жуық жаңа қоныстанушылар келді.
Климаты
Климаты континенттік. Қысы ұзақ (қар 180 күндей жатады, қалыңдығы 20 сантиметрдей), боранды (20 күндей), суық. Қаңтар айының орташа температурасы –17 – 18 градус. Жазы қоңыржай ыстық, қуаң (50 күндей). Шілде айының орташа температурасы 20 – 21 градус. Жауын-шашынның жылдық орташа мөлшері 250 – 300 миллиметр. Аудан жері арқылы Нұра, Құланөтпес өзендері ағып өтеді. Көлдер өте көп: негізгілері – Қорғалжын, Теңіз, Қоқай, Асаубалық, Сұлтанкелді, Есей, Шолақшалқар, Жәнібекшалқар, Шишалқор, Қарасор, Құмкөл, Алакөл, т.б.
Топырағы, өсімдігі мен жануарлар дүниесі
Топырағы қоңыр, күңгірт қоңыр, Нұраның аңғары қара топырақты. Аудан жерінде жабайы шошқа, қоңыр түлкі, қарсақ, борсық, қоян, күзен, ақ тышқан, қосаяқ, су тышқаны, ондатра; құстардан: қоқиқаз, қаз, үйрек, аққу, аққұтан, қызғыш, т.б. көптеген су құстары мекендейді. Көлдерінде мөңке, алабұға, оңғақ, лақа, торта, шортан, аққайран кездеседі. Аудан аумағында мемлекеттік Қорғалжын қорығы орналасқан.
Халқы
Тұрғындар саны 8815 адам (2019). Ұлттық құрамы: қазақтар (87,90%),  орыстар (6,95%) , украиндар (1,78%) , беларустар (0,56%) , немістер (1,17%) , басқалары (1,64%)
Халқының орташа тығыздығы 1 км²-ге 1,4 адамнан келеді.
Шаруашылығы, инфрақұрылымы
Ауданда май зауыты, сүт цехы, диірмен, наубайхана, тұрмыстық комбинат, құрылыс, автокөлік мекемелері, типография, астық пункті, т.б. бар. Аудандағы 17 ЖШС, 184 шаруа қожалығы, 3 тағам өңдейтін кәсіпорын, 88 сауда орындары халыққа түрлі салада қызмет көрсетеді. Ауыл шаруашылық жері 656,5 мың гектар, оның 46,1 мың гектары егіндік, 28,2 мың гектары шабындық, 382,8 мың гектары жайылым, 199,5 мың гектары тыңайған жер. 2001 жылы 8,5 мың сиыр, 4,2 мың қой мен ешкі, 3,6 мың жылқы, 0,6 мың шошқа, 12,6 мың құс болды. Оқу, білім беру және мәдениет салаларында мектепке дейінгі 8 балалар мекемесі, 5 бастауыш, 8 орталау, 11 орта мектеп, 33 кітапхана, халық театры, мұражай, 22 клуб, 3 мәдениет үйі бар. Денсаулық сақтау және емдеу мекемелерінен аудан аурухана, 5 отбасылық-дәрігерлік амбулатория, 13 фельдшер-акушерлік пункт болды. Аудан “Шамшырақ нұры” (1934 жылдан), “Свет маяка” (1957 жылдан) газеттері шығарылады.
Ауылдық округтер
Аудан аумағындағы 18 елді мекен 8 ауылдық әкімшілік округке біріктірілген:
Орынбасар Өмірзақов
Орынбасар Өмірзақов (1931-1998, Атырау облысы). Қаз КСР-нің еңбек сіңірген мұнайшысы (1981ж). Мәскеу мұнай институтын бітірген (1957ж).
Дереккөздер
Санат:Қазақстан мұнайшылары Санат:Тұлғалар
Шан тілі
Шан тілі  (40px, тай-дэхун) - шандырдың тілі. Мьянманың солтүстік-шығысында және Лаос пен Тайландтағы бөлек анклавтарында таралған. Барлық сөлеушілер саны і млн адам.
Санат:Лингвистика
Хагендра Тапа Магар
Хагендра Тапа Магар (14 қазан 1992 − 17 қаңтар 2020) — Непал тұрғыны. 14 қазан 2010-шы жылдан бастап 12 маусым 2011-ші жылға дейін әлемдегі ең кішкентай және де қысқа бойлы адам болып саналды. Оның бойы-67,08 см.
Магар ең қысқа бойлы жасөспірім ретінде әлемге аты танылған. Кәмелеттік жасқа толысымен 14 қазан 2010 жылы әлемдегі кішкентай адам атағын Эдвард Нино Эрнандестен тартып алады. Оның бойы 70 см болатын.
12 маусым 2011 жылы ең кішкентай ересек адам атағы филипиндік Баулинг Джунриге беріледі. Оның бойы-56 см еді.
Өмірбаяны
2008 жылы маусымда Магарды британдық 4-ші телеарнадан болған, «Мен және әлемдегі ең кішкентай адам» Марк Доланның деректі фильмінде көрсетті.
Қайтыс болуы
Магар 2020 жылы 17 қаңтарда Похарада пневмониядан қайтыс болды, бұл туралы Гиннестің рекордтар кітабының ресми сайты хабарлады.
Дереккөздер
Санат:Гиннесстің рекордтар кітабының рекордсмендері
Красноярск
Красноярск (Красноярск, Хызыл Чар, Кызыл Яр, Ҡыҙыл яр) — Ресейдің ең ірі қалаларының бірі, Красноярск өлкесінің халық саны бойынша ең үлкен қаласы және оның әкімшілік орталығы, Сібірдің Жаңасібір қаласынан кейінгі екінші ең ірі қаласы.
1628 жылы негізі қаланған бұл Сібірдің ежелгі қалаларының ішіндегі ең ірісі. "Алтын асығыс" кезінде ол ұзақ уақыт бойы Сібірдің ірі гүлденген көпес орталығы болды. Ресейдегі ең Шығыстағы миллионер қала.
Дереккөздер
* Санат:Ресей қалалары Санат:Миллионер қалалар Санат:Красноярск өлкесі қалалары
Қорғаншы
Қорғаншы – ортағасырлық қала орны. Қызылорда облысы Қармақшы ауданы Тұрмағамбет Ізтілеуов атындағы ауылдан оңтүстік-батысқа қарай 45 километр жерде орналасқан. 19 ғасыр ортасында А.И. Макшеев, 1905 жылы археолог И.А. Кастанье зерттеген. Қазіргі уақытта ескерткіш ауданы 80x80 метр шаршылы төбешік. Сырт жағынан тереңдігі 3 метрге жететін ор қазылған. Жер бетінен жинастырылған қыш ыдыстар (көзе, тостаған, саптаяқ, т.б.) сынықтарына қарағанда Қорғаншыны 10 – 12 ғасырлардағы бекіністер қатарына жатқызуға болады.
Қорғаншы-Біреуге (науқастарға, кәмелетке толмағандарға немесе мүлікке) қорғаншылық пен қамқоршылық женіндегі міндеттерді жүзеге асыру үшін заңда белгіленген тәртіппен тағайындалған адам.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан көне қалалары
Сен-Леонар-де-Парк
Сен-Леонар-де-Парк (Saint-Léonard-des-Parcs) — Франциядағы коммуна. Төменгі Нормандия аймағына қарасты Орн департаментінде орналасқан. Алансон округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 13,40 км² шамасында.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 72 адамды құрады. Халық тығыздығы — 5,37 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Орн департаментінің коммуналары
Рэд Лэйк Фолс (Миннесота)
Рэд Лэйк Фолс (Red Lake Falls) — Миннесота штатының Red Lake округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 1 427 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 5.5 км² шамасында. FIPS коды — 27-53476.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миннесота қалалары