cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Ұшақ тасығыш
Қазіргі заманда оларды соққы беретін, сүңгуір қайыққа қарсы және атом ұшақ тасығыштары деп бірнеше түрге бөледі. Ұшақ тасығыш бортында ядролық оқ-дәрінің көптеген түрі сақталады. Ұшақ тасығыштар 1-дүние жүзілік соғыста (1914-18) қолданылды. 2-дүние жүзілік соғыста (1939-45) ол АҚШ, Жапония, Ұлыбритания флоттарының соққы беретін басты күші болды. Ракета қаруы дамып отырған қазіргі жағдайда ұшақ тасығыш өзінің маңызын жойып келеді, алайда оны америкалық мамандары әзір қарулы күш құрамынан шығаруға болмайды деп есептейді. Алайда қазіргі таңда кемеге қарсы қолданылатын Циркон зымырандарының шығуына байланысты бұл кемелерді қорғау үшін көп қаржы жұмсалуда.
Қазіргі кезде әлемде осы санаттағы 19 кеме бар.Оның ішінде 11 кеме АҚШ-қа тиесілі,үшеуі Үндістанға,біреуі Ресейге, қалғаны басқа елдерге тиесілі.
Дереккөздер
Санат:Әскери-теңіз флоты Санат:Кемелер
Бастау ауылдық округі
Бастау ауылдық округi — Ақмола облысы Атбасар ауданындағы әкімшілік бірлік. 2016 жылға дейін Новоалександровка ауылдық округі деп аталды.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Бастау ауылы кіреді. Орталығы - Бастау ауылы.
Дереккөздер
Санат:Атбасар ауданы ауылдық округтері
Қайта инвестициялау
Қайта инвестициялау (латын. re — қайталау, investire — салық салу) - инвестициялық объектіні пайдаланудан алынған қаражатты сол объектіге қайталап салу, атап айтқанда, заңи тұлғаның немесе жеке тұлғаның (акционердің) таза табыстың бір бөлігін (дивиденд) жарғы капиталын молайтуға немесе акционерлік қоғамның айналым қаражатын толықтыруға, яғни табысты инвестициялауға жұмсауы. Синонимі: табысты капиталдандыру.
Дереккөздер
Санат:Экономика Санат:Қаржы
Вакуумдық металлургия
нобай| Вакуумдық металлургия — қазіргі металлургия өнеркәсібінің кеннен немесе басқа материалдардан вакуумдық әдіспен металл алатын қазіргі ең маңызды салаларының бірі. Вакуумдық металлургия XX ғасырдың 30-жылдарынан бастап қолданыла бастады. Ал вакуумдық металлургия таза металл өндіруге арналған зерттеулер тұнғыш рет (1906—1913 ж.) магний, барий және стронций өндіру үшін жүргізілді. Бұл бағыттағы процестердің дамуы түсті және сирек кездесетін металдар өндірісінде елімізде өте қажет титан, цирконий, вольфрам, кадмий және т. б. сияқты асыл металдарды көбірек алуды талап етіп отыр. Бұл сұраныстарды вакуумды металлургия негізіне сүйене отырып, қажетті мөлшерде қанағаттандыруға болады. .
Дереккөздер
Санат:Металлургия
Санкция
Санкция, ықпалшара (sanctіo – аса қатаң қаулы) — құқықтық норманың бір бөлігі, шаруашылық және қаржы қызметін қалыпты жүргізу ережелерін, келісімді, шарттық немесе басқа да міндеттемелерді бұзушыларға қатысты мәжбүрлеу жолымен ықпал ету шаралары. Мынадай түрлерге бөлінеді: әкімш.-құқықтық Санкциялар (айыппұл‚ қамауға алу); тәртіптік-құқықтық Санкциялар (қызметін төмендету‚ жұмыстан босату); қылмыстық-құқықтық Санкциялар (ірі көлемдегі айыппұлдар‚ бас бостандығынан айыру); мүліктік Санкциялар (шығынның орнын толтыру‚ айыппұлдар‚ тұрақсыздық айыптары‚ мәміленің күшін жарамсыз деп тану‚ т.б.). Халықаралық Санкция — мемлекет өзінің халықар. міндеттемелерін немесе халықар. құқық нормаларын бұзғанда осы мемлекетке қолданылатын ықпал ету шаралары. Банктер тапсырыскерлеріне несие ережелерін бұзғаны үшін қолданылатын экон. және басқа ықпал ету шаралары несие Санкциясы деп аталады. Шаруашылық шарттардың (өнімді жеткізу, т.б.) бұзылғаны үшін қолданылатын ықпал ету шаралары (айыппұл, тұрақсыздық айыбы, өсімақы) тиісті ережелермен және жеткізілімнің ерекше шарттарымен, қағидалармен және жарғылармен айқындалады.
Дереккөздер
Санат:Құқық Санат:Заң
Роберт Левандовский
Клубтық
Бала кезінде әкесі жұмыс істейтін "Партизан" (Лешно) клубында жаттықты. 2004 жылы Варшаваның "Варсовия" клубынан "Дельта" клубына ауысты. Кейін "Легия ІІ" клубына қосылды. 2006 жылы "Знич" клубына ауысып, 2007/08 жылға маусымда Польша екінші лигасында үздік мерген атанды.
2010 жылы 1 шілдеде 4,750 млн еуро төлеп, "Боруссия Дортмунд" сатып алды. Роберт 7-нөмерлі жейдені киді. 22 тамызда Германия Бундеслигасындағы тұңғыш ойынын "Байер 04" клубына қарсы өткізді. 19 қыркүйекте тұңғыш голын сырт алаңда "Шальке 04" қақпасына соқты. Маусым соңында дортмундтық клуб Германия чемпионы атанды, ал Левандовский 33 ойында 8 гол соқты.
2011/12 жылғы маусымда ол 9-нөмірге ауысты. Бұл жолы Роберт команданың маусымдағы үздік мергені атанды: 33 ойында 22 рет көзге түсті. Ал Германия кубогының финалында "Баварияға" қарсы ойында хет-трик жасады. Бұл ойында "Боруссия" 5:2 есебімен жеңіске жетті.
2012/13 жылғы Чемпиондар Лигасының маусымында команда өте сәтті ойнады, тек финалда "Баварияға" жол берді. Жартылай финалда "Реал Мадрид" қақпасына покер жасап, жартылай финалда 4 гол соққан тарихтағы тұңғыш футболшы атанды.
2014 жылы қаңтарда "Бавариямен" келісім шарт жасасты, бұл келісім шарт 1 шілдеде күшіне мінді. 2015 жылы 22 қыркүйекте "Вольфсбург" қақпасына тоғыз минут ішінде бес гол соғып, әлемдік рекорд жасады (51', 52', 55', 57', 60' минуттарда).
2016 жылы 14 мамырда Бундеслигада 30 гол соққан тұңғыш легионер атанды. Осы жылы клубпен келісім шарт мерзімін 2021 жылға дейін ұзартты. 2019/20 жылғы маусымда УЕФА Чемпиондар лигасы мен Германия бундеслигасының үздік мергені атанды (тиісінше 15, 34 гол).
2019/20 жылғы маусым Роберт үшін мансабындағы жетістікке жеткен маусым болды. Сол жылғы маусымда ол алғаш рет Чемпиондар Лигасын жеңіп алды. Одан бөлек футболшы мүмкін болған 6 кубокты қаңжығасына байлады.
2021 жылы Роберт Левандовский Бундеслигада бір маусымда ең көп гол соққан футболшы ретінде аты тарих беттерінде қалдырды. Сол жылы Роберт Германия чемпионатында 41 голдың авторы атанды және 1971/72 жылғы маусымда 40 гол соққан Герд Мюллер рекордын жаңартты.
2022 жылы Роберт Левандовский Бавариядан кету жайлы шешім қабылдады. Сол жылы жазда Бавария футбол клубы ойыншыны сатты. Левандовский Бавариядан 45 миллион еуроға "Барселона" клубының сапына қосылды және 5 миллион еуро бонус ретінде қарастырылады. Футболшы Барселонамен 2025 жылға дейін келісімшарт жасасты. Және тағы 1 жылға ұзартуға болады делінген келісімшартта.
Ұлттық құрамада
2016 жылғы Еуропа чемпионатында бір гол ғана соқты, ширек финалда Португалиямен ойынның 100-секундында есеп ашты. Бірақ бұл гол құрамаға көмектеспеді, поляктар пенальтилер сериясында жеңіліп қалды.
2017 жылы 5 қазанда Армения қақпасына 48-ші голын соқты да, ұлттық құрама сапында ең көп гол соққан ойыншы атанды.
2018 жылғы әлем чемпионатына қатысты, бірақ ойыны сәтсіз болды.
Клубтық
нобай|Роберт Левандовский жаттығуда|200px
Жеке өмірі
Кәсіби каратеші қыз Анне Левандовскийга үйленді. Роберт қазіргі кезде екі қыздың әкесі.
Сілтемелер
Санат:Польша футболшылары Санат:Польша Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Лех ФК ойыншылары Санат:Боруссия Дортмунд ФК ойыншылары Санат:Бавария ФК ойыншылары Санат:Барселона ФК ойыншылары
Мұз түиіспесі
Мұз түиіспесі - 1) екі мұз алаңының немесе шоғырланған ықпа мұздардың түйіскен тұсы; 2)жаға мұздарының түйіскен жерінде немесе қалқыған мұздар мен қабыршақ мұздардың тоқтап, бірігіп қатуының нәтижесінде пайда болған өзендегі мұз жамылғысының қысқа бөлікшесі.
Дереккөздер
Санат:География және геодезия
Адам құқығы
Адам құқығы Адам және азамат құқығын қарастыру алдында "адам", "жеке адам", "азамат" санаттарының арақатынасын білу маңызды. "Адам" ұғымы табиғи тұрпатта сипатталады, яғни арнайы физиологиялық қасиеттерді бойына сіңірген тіршілік әлемінің өкілі ретінде. "Жеке адам" ұғымы адамды әлеуметтік тұрғыда сипаттайды, яғни қоғамда өзінің рөлі мен орнын және оның алдындағы жауапкершілігін сезінуі (мүмкін болған жағдайлар, егерде адам әр түрлі объективті және субъективті себептерге байланысты жеке адам бойында болатын касиеттерді иемденбесе, мысалы, психикалық аурудың салдарынан сот оны әрекет қабілеттілігі жоқ деп таныса). "Азамат" ұғымы адамды заңды тұрғыда сипаттайды, яғни адамның нақты бір мемлекетпен тұрақты құқықтық байланыстылығын қарастырады. Адам құқығы — адамның муддесін қанағаттандыруга бағытталған, заңмен қоргалатын демократиялық құндылық. Адам құқығына мынадай белгілер тән: Адамның өмір сүруі мен лайықты өмір кешу құқығын жүзеге асыру үшін оның дүниеге келуі ғана жеткілікті. Ал басқаша құқықтарын жүзеге асыру үшін адамда азамат, жеке адам қасиеттері болуы шарт. Адамның құқы мен бостандығы табиғи және ажыратылмас болып табылады, туғаннан бастап беріледі жөне жоғары құндылық болып табылады. Мемлекеттің міндеті — адам құқықтарын сақтау, қорғау және мойындау. Мемлекет өзінің азаматтарына жеке адамның қажеттілігіне сәйкес келетін құқық пен бостандықтарды (өмірінің қауіпсіздігі, адамның бостандығы мен ар ожданы, өзінің жеке ерекшелігін сақтау және дамыту) қамтамасыз етуге міндетті.
Адам құқығы мен азамат құқығының арасында ерекшеліктер
Адам құқығы мен азамат құқығының арасында ерекшеліктер бар. Біріншіден, адам құқығы мемлекеттік мойындаудан және заңдық бекітулерден оның кандай да бір мемлекетке қатынасына қарамай тәуелсіз өмір сүреді. Азаматтың құқығы өмір сүріп жаткан мемлекеттің қорғалуында болады. Екіншіден — әлемде көптеген адамдардың азаматтық мәртебесі (азаматтығы жоқ тұлғалар) жок, яғни олар формалді түрде адам құқығының иегері болып табылады, бірақ азаматтық құқығы жок.
Қазақстан Республикасындағы адам және азаматтың конституциялық-құқықтық мәртебесі
Конституциялық-құқықтық мәртебе—Конституциямен өзге де конституциялық-құқықтық нормаларда бекітілген, мемлекет таныған және кепілдікке алған, адам және азаматтың негізгі құқықтары, бостандықтары, зандық мүдделері мен міндеттерінің жиынтығы. Конституциялық мәртебе құрылымына мынадай бөліктер кіреді: Мәртебе (статус) деген сөз латын тілінен аударғанда ахуал, жағдай деген мағынаны білдіреді.
Құқықтық мәртебенін түрлері
Құқықтық мәртебенін түрлері: а)	азаматтардың жалпы немесе конституциялық мәртебесі; ә) 	азаматтардын кейбір санаттарына арнайы және туғанынан берілетін 	мәртебесі; б)	жеке адам мәртебесі; в)	жеке және заңды тұлғалардың мәртебесі; г)	шетелдіктердің, азаматтығы жоктардың, босқындардың 	мәртебесі; ғ) 	шет елдерде жүрген Қазақстан азаматтарының мәртебесі; д)	салалық мәртебелер: азаматтық-құқықтық, әкімшілік-құқыктық және т.б. е)	кәсіби және лауазымдық мәртебе (депутат, министр, судья, 	прокурор мәртебесі); ж)	әр түрлі шүғыл жағдайларда және еліміздің арнайы аймактарында жұмыс 	істейтін тұлғалардың мәртебесі.
Дереккөздер
Човешки права بشري حقونه
Ұңғыманың сусыз (газсыз) дебиті
Ұңғыманың сусыз (газсыз) дебиті. Өзінің деңгейінен асып кеткен жағдайда сулы (газды) конустың көтерілуі нәтижесінде бұрғылау ұңғымасына су (газ) массаларының сарқырай құйылуын қамтамасыз ететін өндірістік мұнай ұңғымасының дебиті.
Дереккөздер
Санат:Геология Санат:Мұнай және газ
Вакуум-сүзгі
Вакуум-сүзгі — кеннен алынған флотациялық концентраттар қойылдырғыштардан өткізілгеннен кейін олардың ылғалдылығын төмендету үшін сүзіледі. Cүзуді тездету үшін сүзгіш матаның екінші жағынан ауа сорылып, вакуум жасалады. Осы мақсатпен қолданылатын аппараттар жиынтығын вакуум-сүзгі деп атайды. Олар сүзу бетінің пішініне қарай барабанды және дискалы болып екі топқа бөлінеді. .
Дереккөздер
Санат: Терминология Санат: Металлургия Санат: Тау-кен ісі
173 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:173 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:173 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
IC 3796
IC 3796 — Вероника шашы шоқжұлдызында орналасқан * (жұлдыз) типті жұлдыз.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
IC 3796 Санат:Вероника шашы (шоқжұлдыз)
Баспа-бас айырбас мәмілесі
Валютасыз, бірақ, келісімшартпен (шарт) рәсімделетін бағаланған және теңгерілген операция. Тауарларды бағалау, әлемдік немесе шарттық баға, алмастырудың теңгермелілігін қамтамасыз ету бойынша, сондай-ақ кедендік статистикада есепке алу үшін сақтандыру сомасын анықтау мақсатында және т.б. жағдайларды ескеріп жүзеге асырылады.
Дереккөздер
Санат:Құқық Санат:Заң
Дүниежүзілік көрме
300px|thumb|right|ХКБ, Қытай, Шанхайдағы Экспо 2010 және қатысушы елдердің жалаулары Дүниежүзілік көрме (World's fair) немесе Экспо (Expo) индустрияландырудың нышаны және техникалық, технологиялық табыстарды көрсету үшiн ашық алаң болып табылатын халықаралық көрме.
Бiрiншi дүниежүзілік көрме Лондондағы Гайд-паркте, Альберт ханзаданың бастамасымен өткізілген. Көрменің бас назар аударарлық ғимараты, Джозеф Пакстонның сәулеттік жобасымен таза шыны мен болаттан тұрғызылған Хрусталь сарайы болды.
Тарихы
Алғашқы дүниежүзілік көрмені лондондық Гайд-паркте, арнайы жасалған әйгілі Хрусталь сарайы өткізген уақыттан бастап есептегенде 2011 жылы 160 жыл толады.
Бұл, қатысушы-елдер қонақтарға өз өндірушілерінің шеберлігін және бірдей, бірақ әр-түрлі елде жасалған тауарлардың сапасын салыстыруға мүмкіндік бере отырып, ұлттық өндірістің заттарын бір жерде және бір мезгілде көрсетуге келісті. Дәл осы кезде сол көрмелік тұрғылар тәжірибеге енгізіле бастады, уақыт өте келе олар міндеттіге айналып, кейін тиісті халықаралық нормативтік актілерге белгіленді.
Өткен 160 жыл өндірушілер және олардың тауарларын жалпы бүкіләлемдік қараудың маңыздылығы мен мақсатқа лайықтылығын растады, бұған көптеген елдерде жыл сайын өткізілетін көптеген көрмелер және жәрмеңкелермен қатар, анағұрлым жарқын, әрі беделді бүкіләлемдік көрмелер қала беретіндігі куә. Әрине, осындай үлкен мерзім ішіндегі мұндай көрмелердің мазмұны мен сипаты едәуір өзгерген болар, бірақ оларға деген ерекше ілтипат пен абыройы сол күйінде қала берді.
Бүгінгі күннен бастап олардың тұрғысынан қарастыра келе, бүкіләлемдік көрмелер – бұл, белгілі бір деңгейде ұлттық формалардағы шоғырланған түрде бейнеленген адамзат дамуының тарихи ретроспективасы деп пайымдауға болады.
Дүниежүзілік көрмелерде ұсынылған экспонаттардың талдаулары, құндылықтар мен басымдықтарды, сондай-ақ олардың жеке елдерде үстемдік ететін басымдықтарымен қатынастарының жүйесі туралы қорытынды шығаруға мүмкіндік береді. Осы құндылықтардың серпінділігі дүниежүзілік көрмелердің ұлттық өнеркәсіп пен мәдениеттің дамуына белгілі бір ықпалы туғанын айтуға мүмкіндік береді.
Әр дүниежүзілік көрме экспонаттардың және идеялардың бірегейлігімен, ұйымдастырушылар және қатысушылардың тұрғызған кешендер мен павильондардың өзінділігімен, өткізілетін шаралардың көркемділігі және мерекелігімен ерекшеленеді.
Дүниежүзілік көрмелер өзінің ауқымы, жалпы-саяси және эконмикалық мәнділігі бойынша теңдессіз оқиғалар болып табылады.
Олар көп жерде халықаралық экономикалық және ғылыми байланыстардың дамуы мен кеңеюіне ықпал етеді. Дүниежүзілік көрмелер әр-түрлі елдерде тұратын, бірақ бірдей құндылықтар, мүдделер және мақсаттармен біріккен адамдардың араласуының бірегей мүмкіндігін сыйлайды.
Қазірдің өзінде 63 көрме өткізілді.
Дүниежүзілік көрмелер
right|thumb|220px|Хрустальды сарай thumb|220px|Парижде, [[1900]] thumb|220px|Германия павильоны, Барселона - [[1929]]
Алдағы уақытта өтетін көрмелер
2025 жылы Жапонияның Осако қаласында өткізіледі. Іріктеу кезеңіне 5 қала қатысты. Олар: Аюттхая, Таиланд (мерзімінен бұрын шықты); Измир, Түркия; Екатеринбург, Ресей; Сан-Паулу, Бразилия; Дубай, БАЭ.
Әйгілі ғимараттар
Дүниежүзілік көрмеге арнайы салынған ғимараттар:
Сыртқы сілтемелер
Санат:Дүниежүзілік көрмелер
Қабанбай (Бестерек ауылдық округі)
Қабанбай (1993 жылға дейін — Қызылқазақ) — Абай облысы Үржар ауданы, Бестерек ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Үржар ауылының солтүстігіне қарай 12 км-де жерде.
Дереккөздер
Санат:Үржар ауданы елді мекендері
Сандықтау ауданы
Сандықтау ауданы – Ақмола облысының солтүстік-батыс бөлігіндегі әкімшілік бөлік. Аудан орталығы - Балкашино ауылы.
Тарихы
Аудан 1928 жылдың 17 қаңтарында Петропавл округінің Көкшетау уезі болысының Кеңес және Ақан-Бұрлық бөліктері, Атбасар уезінің Социалистік болысындағы орталығы Балкашино селосы құрамында орналасқан. 1930 жылдың 17 желтоқсанында Балкашин ауданы Арық-Балық ауданына қосылды. 1932 жылдың 20 ақпанында 23 аудан құрамымен Қарағанды облысы құрылды, соның ішінде Арық-Балық ауданы Солтүстік Қазақстан облысының құрамына енді. 1935 жылдың 9 қаңтарында аудан Молотовқа өзгертілді.
(507) Лаодика
(507) Лаодика — Негізгі белдеу тобының астероиды.
Оны 1903 жылы 19 ақпанда Раймонд Смит Дуган Гейдельберг обсерваториясында ашты.
Сандықтау ауданы
Тарихы
Қазақстан Республикасы Президентінің 1997 жылдың 14 қарашасындағы №3759 «Жеке әкімшілік-территориялық бірліктердің атауын өзгерту мен олардың транскрипцияларының өзгеруі туралы» Жарлығымен Балкашин ауданы Сандықтау ауданына өзгертілді.
(507) Лаодика
Трояның соңғы патшасының қызы Лаодиканың құрметіне орай аталды.
Сандықтау ауданы
Географиялық орны, жер бедері
Сандықтау ауданы Сарыарқадағы Көкшетау қыратының абсолюттік биіктігі 300 — 500 м болатын ұсақ шоқылы, төбелі-белесті оңтүстік-батыс бөлігінде орналасқан. Солтүстігін Сандықтау (626 м), Жақсытүкті (596 м) таулары, оңтүстік бөлігін Атбасар жазығы (өңірі) алып жатыр. Кен байлықтарынан уран, вольфрам, молибден, апатит кентастары кездеседі.
(507) Лаодика
thumb|450px|center|Лаодиканың Күн жүйесіндегі орны
Сандықтау ауданы
Климаты
Климаты тым континенттік. Қысы ұзақ, суық, қары аз (30 см). Қаңтардың орташа температурасы -18°С. Жазы қоңыржай ыстық, шілденің орташа температурасы — 19°С. Жауын-шашынның жылдық орташа мөлшері 350 — 400 мм.
(507) Лаодика
Тағы қараңыз
Санат:Астероидтар
Сандықтау ауданы
Халқы
Тұрғындар саны – 18 398 адам (2019).
Шаруашылығы мен инфрақұрылымы
Ауданда 4 автокөлік мекемесі, 1 құрылыс ұйымы, 3 астық қабылдау пункті, май, ірімшік, нан з-ттары, тұрмыс қажеттерін өтейтін комб., баспахана жұмыс істейді. А. ш-мен 1 АҚ, 19 ЖШС, 190 шаруа қожалықтары шұғылданады. А. ш-на пайдаланатын жері 546,3 мың га (2004), оның ішінде егістігі 383,5 мың га, шабындығы 8,3 мың га, жайылымы 153,4 мың га, орманы 76 мың га (2004). Жыртылатын жердің 268,3 мың га-на дәнді дақылдар себіледі. Ауданда 2004 ж. 23,0 мың бас ірі қара, 9,1 мың қой мен ешкі, 7,9 мың шошқа, 4,9 мың жылқы, 53,7 мың құс болды.
Әлеуметтік салада ауданда 39 мектеп, мәдениет үйі, 23 клуб, аудандық аурухана, 9 отбасылық-дәрігерлік амбулатория, 31 фельдш.-акушерлік пункт халыққа қызмет көрсетеді (2004).
Ауылдық округтері
Аудандағы 41 елді мекен 14 ауылдық округке біріктірілген:
Дереккөздер
Санат:Сандықтау ауданы
Гамма-спектроскопия
thumb|250px|[[Спектрометр]] Гамма-спектроскопия - гамма сәулелену спектрлерін және гамма-ыдырауды кешкен атом ядросының қасиетін зерттейтін спектроскопия бөлімі.
Дереккөздер
Санат:Физика Санат:Сәулелену Санат:Оптика Санат:Спектроскопия
Жаппай қазып алу
Жаппай қазып алу — пайдалы қазындыларды сортқа бөлмей жаппай шығару. Бұл тәсіл кенді қазып алуда қолайлы болғанымен оның тиімсіз жағы да бар: пайдалы қазындылар бос жыныстармен араласып, құнсызданады. .
Дереккөздер
Санат: Терминология Санат: Металлургия Санат: Тау-кен ісі
Оксфорд (Нью-Джерси)
Оксфорд (Oxford) — Нью-Джерси штатының Уоррен округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 2283 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 13.6 км² шамасында. FIPS коды — 34-55500.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Нью-Джерси қалалары
Исаак Бабель
Исаак Бабель (12.07.1894 (30.6), Одесса - 27.01.1940, Мәскеу) - орыс, кеңес жазушысы.
Одесса қаласында еврей саудегердің отбасында үшінші баласы болып туған. Бірінші әңгімелері - «Элья Исаакович и Маргарита Прокофьевна» және «Мама, Римма и Алла» - 1916 ж. "Летопись" журналында басылған. 1924 ж. бірнеше әңгімелері жарияланады. Кейін бұлардан "Атты армия", "Одесса әңгімелері" циклін құрады. Мұның біріншісінде Бабель атты армияның жауынгерлері мен командирлерін, соңғысында еврей кедейлерін революцияға дейінгі өмірін суреттейді. Бабель шығармаларына лирика мен тәлкек тән. Бабель - "Құлдырау" (1928), "Мария" (1935) пьесаларының, (Кезбе жұлдыз" (1926) киносценарийлерінің авторы.
Касса-де-ла-Сельва
Касса-де-ла-Сельва (Cassà de la Selva) — Испаниядағы муниципалитет. Каталония автономды бірлестігіне қарасты Херона провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Жиронес ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 9637 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 45,16 км² шамасында. Провинцияның әкімшілік орталығына дейінгі қашықтығы — 12 км.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Жирона елді мекендері
Зоотехния негіздері
Зоотехния негіздері — 2011 жылы Астана қаласы «Фолиант» баспасында басылып шыққан кітап. Кітап авторы/құрастырушысы — Е. Шекенов, Р. Қазыханов, А. Бекқожин. Беттер саны — 456.
Қазақстан Республикасының Ұлттық мемлекеттік кітап палатасынан тіркелу кезінде берілген ISBN нөмірі — 978-601-292-305-6.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Қазақша кітаптар Санат:2011 жылы шыққан кітаптар Санат:Фолиант баспасының кітаптары
Су айдыны
Дереккөздер
Санат:Мұнай және газ геологиясы Санат:Терминология
Зинаида қызғалдағы
Зинаида қызғалдағы (Tulipa zenaidae) – лалагүлдер тұқымдасының қызғалдақ туысына жататын, сабағы күлгін реңді, биіктігі 10-15см болатын, жарық аз түсетін жерлерде 40 см-ге дейін жететін қызғалдақ түрі. Пиязшығының қалыңдығы — 3см, терілі, қара және қара қоңыр, ішкі жағының ұшы мен түбі жатаған түкті қабықты. Жапырақ саны үшеу, үлкен, ұзынша, ашық түспен жүйкелеген көкшіл-сұр түсті, жалаңаш. Гүлі біреу, сары, сыртқы жағы қызыл, ұзындығы — 5 см. Сабағы қысқа. Гүл серігінің сыртқы жапырақтары ұзынша немесе жіңішке ромб тәрізді; ішкілері кері сопақша. Гүл ортасы қара жұлдыз сияқты. Аталық жіпшелері сары немесе қара. Тозаңдықтары сары. = Сәуір—мамыр айларында гүлдейді.
Қазақстанда таралуы
Таудың төмеңгі белдеуіндегі ұсақ топырақты және шағыл тасты беткейлерінде, түрлі шөптесінді-бетегелі далада және бұталар арасында өседі. Қазақстан жеріндегі Қырғыз жотасында кездеседі.
Қазақстанның Қызыл кітабына еңгізілген.
Санат:Қызғалдақтар Санат:Лалагүлдер Санат:Қазақстанның Қызыл кітабына енген өсімдіктер
Нұрлан Мәжитұлы Әбдіров
thumb|Нұрлан Мәжитұлы Әбдіров
Нұрлан Мәжитұлы Әбдіров - 1961 жылы 12 қаңтарда Қарағанды облысының Шет ауданы Ақсу-Аюлы ауылында туған. Ұлты - қазақ. Арғын тайпасы, Қаракесек руының Керней бұтағынан шыққан.
КСРО ІІМ Қарағанды жоғарғы мектебін бітірген (1982), заңгер-құқықтанушы.
Заң ғылымдарының кандидаты (1987), докторы (1999). Докторлық диссертациясының тақырыбы: «Қазақстан Республикасында нашақорлықпен күрестің концептуалды проблемалары (криминологиялық және қылмыстық-құқықтық зерттеу)». Профессор.
«Подросток в орбите наркотизма: проблемы, предупреждение» (тең авторлықта, 1997), «Уголовно-правовые меры борьбы с преступлениями, связанными с наркотиками» (тең авторлықта, 1998), «Концептуальные проблемы борьбы с наркотизмом в РК (криминологическое и уголовно-правовое исследование)» (1999) кітаптарының авторы. 70-тен астам ғылыми жарияланымдардың авторы.
«Нұр Отан» ХДП мүшесі (2007 жылдан).
1982 жылдан - КСРО ІІМ Қарағанды жоғарғы мектебінің оқытушысы. 1984 жылдан - КСРО ІІМ БҒЗИ адъюнкті. 1987 жылдан - ҚР ІІМ (МТК)  ҚЖМ оқытушысы, аға оқытушысы, доценті,  қылмыстық  құқық және криминология кафедрасы бастығының орынбасары. 1997 жылдан - ҚР Нашақорлықты бақылау бойынша мемлекеттік комиссиясының хатшысы. 2000 жылдың мамыр айынан - ҚР Нашақорлық пен наша бизнесімен күрес агенттігі төрағасының орынбасары. 2001 жылдан бері - ҚР Әділет министрлігінің Нашақорлық пен наша бизнесімен күрес комитеті төрағасының орынбасары. 2002 жылдан - мемлекеттік инспектор, 2004 жылдан - қоғамдық және экологиялық  қауіпсіздік бөлімінің меңгерушісі, 2005 жылдың сәуір айынан - хатшылық меңгерушісінің орынбасары, 2005 жылдың маусым айынан - хатшылық меңгерушісі -  ҚР  қауіпсіздік хатшысының орынбасары.
2007 жылдан бері - ҚР Парламенті Мәжілісі 4-ші шақырылымының «Нұр Отан» ХДП тізімі бойынша депутаты, Халықаралық істер,  қорғаныс және  қауіпсіздік комитетінің мүшесі.
2009-2011 жылдары - төртінші сайланған Қазақстан Республикасы Парламенті Мәжілісінің депутаты.
«Құрмет» орденімен (2006), «Ұлттық қауіпсіздікті қамтамасыз етудегі үлесі үшін» медалімен марапатталған.
Сілтемелер
Мәжілістің құрамы мен құрылымы, ӘБДІРОВ Нұрлан Мәжитұлы
Устанка
Устанка — Ресейдегі өзен. Кострома облысы, Вологда облысы, Нижегород облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Горьков суқоймасының (Унжин шығанағы) оң жағалауынан 10 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 11 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Унжа бастауынан сағасына дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасынан төмен Ока құйылысына дейінгі Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Орловка (Федор ауданы)
Орловка — Башқұртстанның Федор ауданындағы ауыл, Теняев ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 155 адамды құрады. Пошта индексі — 453285, ОКАТО коды — 80254855006.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Шула
Шула — Ресейдегі өзен. Ярославль облысы, Кострома облысы, Иваново облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Устье өзенінің оң жағалауынан 43 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 20 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Еділ Рыбинск су торабынан Кострома қаласына дейін, Кострома өзенін қоспағанда бастауынан Исады ауылындағы Су өлшеу постықа дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасынан төмен Ока құйылысына дейінгі Еділ тармағының су алаптары, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Борисовка ауылдық әкімдігі
Әкімшілік құрамы
Құрамына Борисовка ауылы кіреді. Орталығы - Борисовка ауылы.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 1084 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Атбасар ауданы ауылдық округтері
Паршевка
Паршевка — Ресейдегі өзен. Владимир облысы, Нижегород облысы, Рязань облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Железница өзенінің сол жағалауынан 33 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ока су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Ока Мокша өзенінің құйылысынан Тёша өзенінің құйылысына дейін. Өзен саласы — Мокшыден Еділге қосылу құйылысына дейінгі Ока тармағының су алаптары, өзен алабы — Ока.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Бахманяр
Бахманяр Әбу-л-Хасан ибн Мәрзбан (т.ж.б. - 1066) — ортағасырлық Әзірбайжан философы. Әбу Әли ибн Синаның шәкірті. “Метафизика” (Мабәд ат-Табиат”), “Жанды заттардың иерархиясы” (“Мәратиб әл-Моуджудат”) атты филос. еңбектері Аристотельдің ілімдеріне негізделген. Материясыз форма, формасыз материя болмайды, сондай-ақ, материя мәні жағынан рухани дүниеге тәуелді деп санайды. Оның пікірінше, философияны игеру - адамның адамгершілік тұрғыдан жетілуінің және рахатқа бөленуінің бірден-бір жолы болып табылады. “Білім кітабы” (“Китаб ат-Тахсил”), “Сұлулық пен Бахыт” (“әл-Бехджат уә Саадат”) деген еңбектері логика мен этика мәселелеріне арналған. Бахманяр адамның өзін-өзі игере білуін және оның бойындағы ұстамдылық пен батылдық қасиеттерді данышпандықтың көрінісі ретінде бағалайды. Ол ислам дінінің қағидаларын дәлелдеуге Аристотель мен жаңаплатоншылдар жүйелерін пайдаланды.
Сыртқы сілтемелер
Қазақ энциклопедиясы
Санат:Иран философтары
Игеру барысын (мұнай мен газ жатындарын) авторлық бақылау
Дереккөздер
Санат:Геология Санат:Мұнай және газ геологиясы
NGC 3224
NGC 3224 — Antlia шоқжұлдызында орналасқан E (эллипстік галактика) типті галактика.
174 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:174 жылы туғандар
NGC 3224
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Санкт-Вольфганг-Кинберг
Санкт-Вольфганг-Кинберг (Sankt Wolfgang-Kienberg) — Аустриядағы коммуна. Штирия федералды жеріне қарасты Юденбург округінің құрамына енеді.
NGC 3224
Ашылуы
Бұл нысанды 1835 жылы 18 сәуірде Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 3224 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 30314, ESO 375-13, MCG -6-23-24.
Санкт-Вольфганг-Кинберг
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 393 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 20.39 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — JU, ресми идентификациялық коды — 6 08 07.
174 жыл
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:174 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Санкт-Вольфганг-Кинберг
2005 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Йохан Амон (АҰП) саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Штирия елді мекендері
Сан-Жуан-да-Уртига
Сан-Жуан-да-Уртига (São João da Urtiga) — Бразилиядағы муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Сул штатында орналасқан. Солтүстік-батыс Риу-Гранди-ду-Сул мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Санандува экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
Карманга
Карманга (Төменгі Карманга) — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы, Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Кодина өзенінің сол жағалауынан 100 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 3 км-ді құрайды.
Сан-Жуан-да-Уртига
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 4 720 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 171,177 км² шамасында. Халық тығыздығы — 27,6 адам/км².
Карманга
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двина-Печора су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Онега өзені. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Онега.
Сан-Жуан-да-Уртига
Тарихы
Қала 1987 жылы құрылған.
Санат:Риу-Гранди-ду-Сул елді мекендері
Карманга
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері Санат:Вологда облысы өзендері
Форминьяна
Форминьяна  (Formignana) — Италиядағы коммуна, Эмилия-Романья әкімшілік аймағына қарасты Феррара провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 2840 адамды құрайды. Халық тығыздығы 129 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 22 км² шамасында. Пошта индексі — 44035.
Отто Штерн
Отто Штерн (Otto Stern; — ) - немiс физик-экспериментаторы.1888 жылы 17 қаңтарда Силензинде (Польша) астық сатушысының жан ұясында дүниеге келген. 1906 жылы Бреслауда (қазiргi аты Вроцлав) орта мектептi бiтiредi. Әкесi баласына бiлiм алу қажет деп есептегендiктен, Отто Бреслау, Фрейбург, Мюнхенде ғылым саласында бiлiм алады. Теориялық физикаға қызықтырушылық туғыздырған А. Зоммерфельдпен және әйгiлi физиктер-экспериментаторлар Э.Прингейм және О. Луммермен танысады. Бiрақ та Л. Больцман, Р. Класиус және В. Нерст еңбектерi бұл жас баланы физикалық химия саласына деген қызығушылық тудырып, 1912 жылы Берслауда Штерн осы сала бойынша докторлық диссертациясын қорғайды.
Докторлық диссертациясын қорғаған соң Отто Прага қаласында Альберт Эйнштейннiң ассистентiнiң бiрi болады. Штерн молекулярлы-кинетикалық теориясының эксперименталді дәлелдемесiн алуды алға қояды; ол үшiн молекулярлық шумақ методын ойлап табады да 1920 жылы күмiс атомдары үшiн жылдамдық бойынша үлестiру функциясын алады. Осы эксперименталды методиканың арқасында 1922 жылы Штерн және В. Герлах атомның магниттiк моментiнiң бар екендiгiн дәлелдеп, кванттық теориясының бар екендiгiн эксперименталдi түрде көрсеттi.
1929 жылы Штерн және И. Эстерманмен гелий атомының фторид-лития кристалл дифракциясын қарастырады да, атом сияқты ауыр бөлшектердiң толқындық қасиеттерi бар екендiгiн эксперименталдi түрде дәлелдейдi, протонның магниттiк момент теориясының жобалануынан екi есе үлкендiгiн көрсетедi.
1933 жылы Штерн Эстерманмен бiрге Карнеги атты Технологиялық Институтының физика факультетiнiң шақыруымен Питтсбургке келедi де молекуларлық шұмақ лабораториясын құруға ат салысады. 1969 жылы 17 тамыз айында Штерн өмiрден кетедi.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Физиктер Санат:Германия физиктері
Гроно
250px|thumb|Картада орналасуы Гроно (Grono) — Швейцарияның Граубюнден кантонында орналасқан коммуна. Моэза округінің құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 880 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 14.81 км² шамасында. Ресми идентификациялық коды — 3832, пошта индексі — 6537.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Граубюнден елді мекендері
Кеннің жиынтық құндылығы
Кеннің жиынтық құндылығы — кен құрамында кездесетін барлық пайдалы заттардың халық шаруашылығында пайдаланғандағы жиынтық құндылығы. .
Бабий яр
Бабий яр - Киевтің солтүстігіндегі, Сырец пен Лукьяновка қаласының аралығындағы үлкен жар.
Дереккөздер
Санат:Украина тарихы
IC 3797
IC 3797 — Бикеш шоқжұлдызында орналасқан NF типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Сыртқы сілтемелер
IC 3797 Санат:Бикеш (шоқжұлдыз)
Қапанбұлақ ауылдық округі
Қапанбұлақ ауылдық округі – Абай облысы, Жарма ауданындағы әкімшілік бірлік.
Әкімшілік құрамы
Құрамына Қапанбұлақ, Балықтыкөл, Егінбұлақ, Төлеуғали Әбдібеков ауылдары, Қапанбұлақ бекеті кіреді. Орталығы – Қапанбұлақ ауылы. Округ құрамында болған Нарбота, Первомайское ауылдары 2007 жылы, №12, №14 темір жол айрықтары 2009 жылы таратылған.
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 1011 адамды құрады.
Дереккөздер
Санат:Жарма ауданы ауылдық округтері
Корнеш
Корнеш (Cornes) — Португалиядағы елді мекен және аудан (фрегезия), Виана-ду-Каштелу округінің құрамына кіреді. Вила-Нова-де-Сервейра муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Минью-Лима экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 481 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 6,77 км² шамасында. Халық тығыздығы — 71 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Минью провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Виана-ду-Каштелу округінің елді мекендері
Алматы пауэрконсолидейтэд
"Алматы пауэрконсолидейтэд" ("АПК") - Ал­маты қаласы мен Алматы облысына электр қуаты мен жылу беретін жабық акционерлік қоғам, дүние жүзінің бірнеше еліңде электр қуатын өндірумен және тұрмыстық, өнеркәсіптік мақсаттарда газды пайдаланумен айналысатын халықаралық "Трактабель" компаниясының еншілес кәсіпорны. 1996 жылы тамызда Қазақстан үкіметі мен "Трактабель" компаниясы арасында жасалған "Алматыэнерго" өңдірістік энергетикалық бірлестігінің активтерін (барлық материалдық құндылықтар, қаржы, т.б.) сатып алу туралы келісімшартқа сәйкес құрылды. "АПК" Қазақстанның оңтүстік өңіріндегі газды ең көп тұтынатын кәсіпорын. Мұнда барлық қуат өндіретін станцияларды газтұғынуға көшіріп және оның көлемін жылына 1,5 млрд. куб м-ге жеткізу көзделіп отыр. Компания бөлімшелерінің құрамына Алматы облысындағы аумағы 85000 км2 электр қуаты мен жылу өнді­ретін және тарататын обьектілер кіреді. 583944 электр тұтынушыға және 205000 жылу тұтынушыға қызмет көрсетеді. 8500 адам еңбек ететін компанияның су және жылу электр станциялары 1307 МВт электр қуатын және 3000 МВт жылу қуатын өндіре алады.
Хюруп
Хюруп (Hürup) — Германия Федеративтік Республикасының Шлезвиг-Гольштейн жерінде орналасқан муниципалитет. Шлезвиг-Фленсбург ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 1152 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 16,19 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 01 0 59 126. Муниципалитеттің басшысы — Ян-Нильс Клиндт.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Шлезвиг-Гольштейн елді мекендері
Жарбалық
Жарбалық — Ресейдегі өзен. Алтай Республикасы, Алтай өлкесі жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Шу өзенінің оң жағалауынан 60 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 17 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Катунь. Өзен саласы — Бия және Катунь, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Phoenix
thumb|Phoenix роботты қолымен Қызылжұлдыздың мұзды полюс топырағын қазуы-графикалық бейне Phoenix (Феникс), Mars Scout бағдарламасы құрамындағы бір ғарыш зерттеуінде қызмет ететін роботты ғарыш аппараты. Ғалымдар микробиология көзқарасынан Қызылжұлдыздағы тіршілік жағдайларының сәйкес келетін-келмейтінін және ондағы судың өткенін зерттеу үшін Phoenix ғарыш аппараты құрамындағы аспаптары қолданылмақ. Көп серіктестер атсалысқан бағдарлама NASAның бақылауы астында Аризона университетіндегі Ай және ғаламшарлар зертханасы жетекшілігімен жүзеге асырылуда. Бағдарлама АҚШ, Канада, Швейцария, Дания, Германия және Англиядан түрлі университеттер, Канада ғарыш агенттігі және ғарыш өнеркәсібі тарапынан қолдау көріп отыр. Phoenix, 4 тамыз 2007 күні жерден ұшырылып және 26 мамыр 2008 күні сағат 02:55-те Қызылжұлдыздың (Марс) су-мұз жағынан бай солтүстік полюс бөлігіндегі Vastitas Borealisқа мына координаттармен 68.2°N 234.3°W cәтті бір қону жүзеге асырды. Енді робот қолы полюс топырағын қазу үшін қолданады. ғарыш аппаратының табысты қонуымен алғашқы хабар АҚШ-тың EDT Аризонаның сағат белдеуі бойынша сағат 19:53-те келді.
Жобаның мақсаты
Phoenix-тің тағы бір мақсаты, мұз қабатында орналасқан тіршілік іздерін зерттеу болмақ.
Технологиялық ерекшеліктері
Ұшырған кездегі ауырлығы 670 кг Phoenix, бір бөлігі Қызылжұлдызға сапарының кезінде "тасталатын" түрлі-түрлі бөліктерден тұрды. Бұлардан Cruise Stage деп аталған бөлік қана Қызылжұлдызға сапарының кезінде пайдаланылады. Осы бірлік көмекші қуат және Жермен байланысты қамтамасыз етумен болды. Cruise Stage бірлігі, Қызылжұлдыз атмосферасына кірерден 5 минут бұрын аппараттың денесінен ажыратылды. Қызылжұлдыз бетіне 125 км. биіктікте орындалатын осы операция, аппараттың жылдамдығын азайтты. Phoenix, Cruise Stage-ден тәуелсіз, алғы (Aeroshell) және артқы (Backshell) ыстық қалқандарымен қоршалған, 350 кг ауырлықты бірлік. Қызылжұлдыз атмосферасына кіргеннен аз уақыт кейін, 13 км биіктікте, жылдамдығын 55 м•с−1 (≈200 км•сағ−1) дейін түсіретін парашют ашылды. Беттен шамамен 900 м биіктікте парашют те Phoenix-тен ажыратылады. Бұл кезде тежегіш режимі басталады. Бұл жағдайда мақсат құрылғының құлау жылдамдығын қайтадан төмендету емес, тежегіш құрылғы қонатын аумақтың мүлдем белгісіз рельефін анықтау болып табылады. Сондай-ақ, жер бетіндегі аппараттың аяқтарының тік орналасуын жеңілдетіңіз. Аппарат, энергиясын, қонғаннан шамамен 25 минуттан кейін ашылатын күн энергиясы панелдерінен алатын болады. Аппарат жермен байланысын Қызылжұлдыз серіктерінің аралық бекеттері болып қолданылатын УҚТ антеннасы арқылы жүзеге асыратын болады.
Аппаратта орнатылған ғылыми-зерттеу аспаптары
Феникс құсы (ғарыш аппараты), жалпы салмағы 55 килограмды құрайтын бірқатар ғылыми жиһаздарды тасиды: thumb|Robotic Arm Camera.
Салыстырмалы жылдамдық
Салыстырмалы жылдамдық
Дереккөздер
Санат:Физика
Ұңғыма дебиті
Ұңғыма дебиті. Бұрғылау ұңғымасының нақтылы уақыт ішінде бере алатын мұнай (газ) мөлшері; л/сек, м3/сек, м3/сағат, м3/тәулік т.с.с. өлшемдермен өрнектеледі.
Дереккөздер
Санат:Геология Санат:Мұнай және газ
Санта-Гертруда сиыры
thumb|300px Санта-Гертруда cиыры – етті мал тұқымы. АҚШ-тың Техас штатында шортгорн сиырын зебу бұқасымен будандастыру арқылы шығарылған. Жеке тұқым ретінде 1940 ж. қабылданған. Дене бітімі мықты, ірі, етті, омырауы кең, маңдайы жалпақ. Орта есеппен сиырының салм. 500 – 600 кг.
Жалпы
Дене бітімі мықты, ірі, етті, омырауы кең, маңдайы жалпақ. Түсі қызыл, қызыл-күрең. Бұқасының ерекшеліктері — шүйдесі өркешті, әукесінің, кіндігінің және ұмасының терісі қатпарлы келеді. Терісі жұқа, созылмалы, мойнында қатпарланып жиналған.
Дереккөздер
Санат:Сиыр тұқымдары Санат:АҚШ-та шығарылған сиыр тұқымдары
Пасе (Иль және Вилен)
Пасе (Pacé) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Иль және Вилен департаментінде орналасқан. Ренн округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 35,03 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 35210, пошта индексі — 35740.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 9535 адамды құрады. Халық тығыздығы — 272,2 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Иль және Вилен департаментінің коммуналары
Букуаран-е-Нозьер
Букуаран-е-Нозьер (Boucoiran-et-Nozières) — Франциядағы коммуна. Лангедок-Руссильон аймағына қарасты Гар департаментінде орналасқан. Алес округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 49,3 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 30046, пошта индексі — 30190.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 739 адамды құрады. Халық тығыздығы — 14,99 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Мориц Герман фон Якоби
Мориц Герман фон Якоби - Ресей-алман инженері, физигі. Ауқатты еуропалықтар отбасында дүниеге келген. Болашақ физиктің әкесі Симон Якоби, Пруссия королі ІІІ Фридрихтің жеке қазынашысы болса, ал анасы Рахель Леман үй күтушісі болған. Мориц өзінің білім жолын Берлин университетінде бастап, кейіннен Геттинген университетіне ауысады. Геттингенде курсты бітірген соң, 1833 жылға дейін Пруссия құрылыс департаментінде архитектор болып жұмыс жасайды. Якоби 1834 жылдан бастап Кенигсбергте электротехникамен айналыса бастайды, міне, осы қызығушылығы оны маңызды өнертабысқа –дүниежүзіндегі ең алғашқы айрықша құрылымды коммутаторы (айналмалы жұмыс жасайтын белдігі) бар электрқозғалтқышты ашуына әкеледі. Ол қондырғы электромагниттердің өзара тартылу және тебілу принципіне негізделген.
Еңбектері
Якоби 1837 жылы Петербургке көшеді. Осы кезеңдері Якоби электрдің әскери істер мен транспортта практикалық қолданылуы тұрғысында жұмыстарын жалғастырады. Якоби академик Ленцпен бірігіп темірдің электромагниттік тартылуы мен магниттелу заңдарын зерттеумен айналысады. Осы жылы Якоби осы жұмысын сипаттап, қолжазбасын Париж ғылым академиясына жіберді. Оның өнертабысы академияның отырысында қаралып, артынан жұмысы жарияланды. Осылайша 1834 жылдың мамырында Кенигсбергте құрастырылған қозғалтқыш осы жылдың желтоқсан айында барлығына әйгілі болды. Якобидің жұмыстарын В.Я. Струве, П.Л. Шиллинг атты ғалымдар жоғары бағалап, солардың ұсынуымен Якоби 1835 жылы Дерп университетінің азаматтық архитектура кафедрасына профессор ретінде шақырылады. Осы жылы Якобидің «Машиналарды қозғалту үшін электромагнетизмді қолдану туралы естеліктер» атты еңбегі жарық көреді.1837 жылы Якоби Петербург ғылым академиясының бірқатар мүшелерінің ұсынысы бойынша өзінің электрқозғалтқышының практикада қолданылуын ұсыну жөнінде «Локомотивтерді, қайықтарды және диірмендерді іске келтіру үшін» деп аталатын баяндама хатын жазып, халықты сауаттандыру министрі, академия президенті граф С.С. Уваровқа жіберді. Якобидің осы ұсынысы І Николайға жеткізіледі. І Николай профессор Якобидің әдісімен машиналарды қозғалысқа келтіретін электромагниттік күш негізіндегі қондырғыға қатысты тәжірибелерді жүргізуге арналған комиссия құруды тапсырады. Ол комиссияны адмирал И.Ф. Крузенштернге басқару тапсырылады, ал ол комиссияға мүшелікке академиктер Э.Х. Ленц, П.Л. Шиллинг және тағы да басқа әйгілі ғалымдар енеді. Бұл жұмысты атқаруға сол заманмен қарағанда өте қомақты қаржы бөлінеді. Сол себепті Якоби Ресейге көшіп кетеді, өмірінің ақырына дейін Ресейді өзінің екінші отаны санады. Ғалымның ғылыми-техникалық еңбектері сан қилы болды. Якоби вольтагометр деп аталатын электр кедергісін өлшеуге арналған құралды ойлап тапты.
1838 жылы Якоби өзінің ерекше жаңалығын ашты, ол гальванопластикаларын ойлап тауып, жалпы қолданбалы электрохимия саласының негізін салды. Ол телеграфия саласында да айтарлықтай жетістіктерге қол жеткізді. Синхрондық әсері бар телеграф аппаратын құрастырды, дүниежүзіндегі алғаш әріп теретін телеграф құрылғысын ойлап тапты. Гальваний батареяларын құрастырды, орыс армиясында сапёрлық бөлімшелерде гальванийлі топтардың құрылуына себепші болды.
Якобидің жұмыстары лайықты мәртебеге ие болды, 1839 жылы ол императорлық Ғылым академиясының адъюнкт дәрежесіне тағайындалды, 1842 жылы – экстраординарлы, ал 1847 жылы – ординарлы академик атағына ие болды. Б.С. Якоби 1840 жылы гальванопластиналарды ойлап тапқаны үшін Демидов сыйлығын алды, 1840 жылы Париждегі Дүниежүзілік көрмеде Үлкен алтын алқамен марапатталды.
Санат:1801 жылы туғандар Санат:1874 жылы қайтыс болғандар Санат:Германия инженерлері Санат:Ресей инженерлері
175 жыл
Туғандар
Тағы қара: Санат:175 жылы туғандар
Қайтыс болғандар
Тағы қара: Санат:175 жылы қайтыс болғандар
Түсініктемелер
*
Ірі кесектер
Ірі кесектер — ұсату машиналарының түсіру жырығына симайтын, демек қабылданбайтын ірі кен кесектері. .
Дереккөздер
Санат: Терминология Санат: Металлургия Санат: Тау-кен ісі
Ерли (Па-де-Кале)
Ерли (Herly) — Франциядағы коммуна. Нор-Па-де-Кале аймағына қарасты Па-де-Кале департаментінде орналасқан. Монтрей округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 16,3 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 62437, пошта индексі — 62650.
Сен-Бонне-л'Анфантье
Сен-Бонне-л'Анфантье (Saint-Bonnet-l'Enfantier) — Франциядағы коммуна. Лимузен аймағына қарасты Коррез департаментінде орналасқан. Брив-ла-Гаярд округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 11,78 км² шамасында.
Шиқылдақ қаз
нобай Шиқылдақ қаз (Anser erythropus) Anser тұқымына жататын «сұр» қаздардың арасындағы ең кішкентайы. 30 жыл бұрын шиқылдақ қазды аулауға рұқсат берілсе, бүгінгі таңда бұл құс Халықаралық табиғатты қорғау одағының Қызыл кітабына енгізілген. Көптеген зерттеулердің нәтижесінде шиқылдақ қаздың саны 6-7 есе кеміген деген тұжырым жасалды. Қазіргі таңда шиқылдақ қаздың әлемдік популяциясының 99,9% Ресейде және 40 жұптан құралған кішігірім топ Норвегияның солтүстік шығысында қоныстанған. Әлемдік популяция саны шамамен 25-35 мың қазды құрайды. Шиқылдақ қаздың Еуропа елдерінен мүлде жоғалып кетуі әбден мүмкін. Сондықтан да бұл қаз түрінің табиғатта сақталып қалуы Ресей мен Қазақстандағы ұялау және қоныс аудару жолдарында атқарылатын сақтау жұмыстарына тікелей байланысты.
« Көктемде қаздар мен суда жүзетін басқа да құстарды атуға тыйым салу сиреп бара жатқан құс түрлерін сақтап қалуға көмектесуі мүмкін. Қазіргі таңда шиқылдақ қаз құрып бара жатқан құс ретінде Қазақстанның Қызыл кітабына енгізілген», - делінген хабарламада.
Шиқылдақ қазды көзінің айналасындағы жарқын сары дөңгелек сызықтан ажыратуға болады. Тұмсығы қысқа, кішкентай, үш қырлы, ақшыл қызғылт. Жоғары маңдайына байланысты, басы дөңгелек көрінеді. Маңдайындағы ақ дақ ұзарып көзіне дейін, кейде төбесіне дейін жетеді. Басы мен мойны төсіне қарағанда қошқылдау. Аяғы сары, қызғылт сары. Жас қаздардың тырнақтары қара, ал басында ақ дағы болмайды. Денесінің ұзындығы 53-66 см, салмағы 1,3-2,3 кг.