cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Қазақ балалар әдебиеті
Қазақ балалар әдебиеті — қазақ әдебиетінің мектеп жасына дейінгі және мектеп жасындағы балаларға арналған саласы. Оның қайнар көзі қазақ фольклорынан бастау алады (қ. Қазақ балалар фольклоры).
Тарихы
Қазақ балалар әдебиетінің алғашқы жазба үлгілерін 19 ғ-да Ы. Алтынсарин жасады. Ол балаларды өнер-білімге тәрбиелейтін, еңбекке баулитын, этикалық, эстетикалық тәрбие беретін өлеңдер мен әңгімелер жазды. Сондай-ақ, қазақ фольклорынан балалардың тіліне түсінікті жеңіл шығармаларды іріктеп, орыс балалар әдебиетінен қысқа да қызықты әңгімелер аударып, құрастырды, ана тілінде алғашқы оқулық ("Киргизская хрестоматия", 1879) бастырып шығарды. Сөйтіп, бала тіліне лайықты, ойына қонымды ойнақы өлеңдері мен қызықты әңгімелері арқылы педагог-жазушы Қазақ балалар әдебиетінің негізін қалады. Қазақ балаларына арналған оқулықтар мен өлеңдер жинақтары 20 ғ-дың басында көбейе бастады.
1900-1930
1912 ж. орыс ақын-жазушыларының мысалдарын қазақ тіліне аударып, оған өзінің төл шығармаларын қосып, "Үлгілі тәржіма" атты кітап шығарды. "Үлгілі бала" оқулығын шығарған педагог жазушы С. Көбеев.
30-жылдары Қ. Әбдіқадыров, А. Тоқмағамбетов, Г. Жароков, Ж. Саинның, 40-жылдары Қ. Аманжоловтың, М. Хакімжанованың, Е. Ормановтың балаларға арналған өлең-жырлары жарияланды.
1950-1990
Қазақ балалар әдебиетінің ең қаулап дамыған кезі - 1970-1980 жылдар. Бұл жылдарда балаларға және жастарға арналған шығармаларды жариялайтын "Жалын" баспасы ашылып, баспаның жанынан респ. жабық кәдеби конкурс өткізіліп, балалар әдебиетінің одан әрі өркендеуіне айрықша әсер етті. Осы жылдары жазылған М. Әлімбаев, Қ. Мырза Әлі, Т. Молдағалиев, Е. Өтетілеуов, т.б. өлеңдері нақтылығымен, оқиғалығымен, танымдық мәліметтердің молдылығымен балалар үшін бағалы базарлық болды. Бұл жылдардағы балалар әдебиетінің проблематикалық сипаты да айрықша. Қ. Омаровтың, Р. Әбілқадырованың, Н. Дәутаевтың, Қ. Түменбаевтың, т.б. балаларға арналған туындыларында кейіпкерлер өздеріне етене табиғи ортада танылуымен бірге заманымыздың көкейкесті мәселелеріне араласады, шешудің жолдарын іздейді.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан әдебиеті
Ливандағы ЮНЕСКО Әлемдік мұра нысандар тізімі
ЮНЕСКО Әлемдік мұра тізімінде Ливанның 5 нысаны бар (2014 жылғы мәліметі бойынша). Бұл нысандардың бәрі тізімге мәдени критерийлар бойынша іліккен.
Бұдан басқа, 2014 жылғы жағдайына сәйкес Ливан аймағындағы Әлемдік мұра тізіміне 9 нысан үміткер ретінде тіркелген.
Тізім
Берілген кестеде нысандар Юнеско Әлемдік мұра тізіміне қосылуының хронологиялық тәртібінде орналасқан
Сыртқы сілтемелер
Санат:Әлемдік мұра нысандары тізімі Санат:Ливан
Ладлоу (Миссури)
Ладлоу (Ludlow) — Миссури штатының Livingston округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 204 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 0.3 км² шамасында. FIPS коды — 29-44390.
Бояулы алканна
Бояулы алканна (Alkanna tinctoria) – айлаулыктар тұқымдасына жататын шөп өсімдігінің бір түрі.
Көбінесе Жерорта теңізі маңында өседі. Мұның тамырынан альканин деген бояу алынады. Ол техникада, микроскопияда колданылады. Жемісі тағам жасауға қолданылады. Мал жемейді.
Дереккөздер
Санат:Айлауықтар
Реактивтік снаряд
Реактивті снаряд (Реактивный снаряд) — бас және реактивті деп аталатын негізгі екі бөліктен тұратын снаряд.
Василий Иванович Смирнов (металлург)
Василий Иванович Смирнов (11.2.1899, Ресей, Ярославль губерниясы, Рожалова селосы — 2.7.1972, Свердловск қаласы (қазіргі Екатеринбург) — металлург, техника ғылымдарының докторы (1946), профессор (1983), Қазақстан ҒА-ның академигі (1954), Ресейдің еңбек сіңірген ғылым және техника қайраткері (1961).
Реактивтік снаряд
Бас бөлігі нысананы жоюға арналған және төмендегідей бөліктерден тұрады: жарылғыш зарядтарымен жарақталған корпус және жарғыш. Снарядтың реактивті бөлігі снарядты жылжыту үшін және ұшу кезінде тұрақтылығын сақтау үшін колданылады. Ол реактивті камерадан, соплодан және тұрақтандырғыштан тұрады. Реактивті камера ұрыс (оқ-дәрі) зарядын орналастыру және ату кезінде оны жандыру үшін, ал сопло ұрыс заряды жанған кезде реактивті камерадан газдың өту жылдамдығын арттыру үшін қолданылады. Тұрақтандырғыш ұшу кезінде снарядқа тұрақты жағдай туғызу үшін қолданылады. Қолданылуына қарай реактивті снаряд жарықшақты және кумулятивті болып бөлінеді. Жарықшақты снарядтар қарсыластардың тірі күші мен атыс құралдарын жарылған снарядтың жарықшақтары арқылы жоюға арналады. Кумулятивті әсері бар снарядтар сауытты нысаналарымен (танк), өзі жүретін артиллериялық қондырғылар және т.б. күрес жүргізу үшін қолданылады.
Василий Иванович Смирнов (металлург)
Еңбектері
Негізгі ғылыми зерттеулері мыс өндірудің жаңа технология әдістерін табу, өндіріске енгізу, Орал мен Қазақстанның (Балқаш, Жезқазған металлургия комбинаттарында) металлургия кәсіпорындарын дамыту мәселелеріне арналған.
Реактивтік снаряд
'Реактивтік снаряд' (Реактивный снаряд) — қозғалтқыштың реактивтік тартылысы есебінен нысанаға жіберілетін, дүркінді атыстың қазіргі заманғы жер үсті, авиациялық, және теңіздік реактивті жүйелерінің ұшу кезінде басқарылмайтын оқ-дәрілері. Ол ұрыстық, бөліктен, реактивті қозғалтқыштан және ұшуды тұрақтандыратын қондырғылардан (тіректен, иілген түтіктен) тұрады. Реактивтік снаряд арналуына қарай жарықшақты, жарықшақты-фугасты, кумулятивті, өртегіш, түтіндеткіш және т.б., ал тұрақтандыру тәсілі бойынша айналмайтын (қанатты) және айналмалы (турбореактивті) болып бөлінеді.
Василий Иванович Смирнов (металлург)
Дереккөздер
Санат:11 ақпанда туғандар Санат:1899 жылы туғандар Санат:Ярославль губерниясында туғандар Санат:2 шілдеде қайтыс болғандар Санат:1972 жылы қайтыс болғандар Санат:Екатеринбургте қайтыс болғандар Санат:Санкт-Петербург тау-кен университеті түлектері Санат:Техника ғылымдарының докторлары Санат:Ленин орденінің иегерлері Санат:Еңбек Қызыл Туы орденінің иегерлері Санат:РКФСР-дің еңбек сіңірген ғылым және техника қайраткерлері Санат:КСРО металлургтері Санат:Широкореченск зиратында жерленгендер Санат:Орал мемлекеттік техникалық универститеті оқытушылары
Лютик (Жрака тармағы)
Лютик — Ресейдегі өзен. Рязань облысы, Тула облысы, Липецк облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Жрак өзенінің сол жағалауынан 11 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 10 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ока су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Проня бастауынан сағасына дейін. Өзен саласы — Мокшыға қосылу құйылысына дейінгі Ока тармағының су алаптары, өзен алабы — Ока.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Николай Павлов көшесі (Астана)
Николай Павлов көшесі (Астана)-Николай Павлов көшесі Шара Жиенқұлова көшесінен басталып, М.Лермонтов, Алаш тасжолы, И.Панфилов көшелерімен қиылысады. Ұзындығы - 432 метр.
Николай Васильевич Павлов (1893-1971) - ботаник, биология ғылымдарының докторы, профессор, Қазақстан Ғылым Академиясының академигі, Қазақстанның еңбек сіңірген ғылым қайраткері.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Астана көшелері
Кішкене нарқызыл
Кішкене нарқызыл – Сарыбұлаққұм құмының оңтүстігіндегі қоныс. Ақтөбе облысы Ырғыз ауданы Құйылыс ауылының батысында 27 км жерде орналасқан.
Солтүстік-батыстан оңтүстік-шығысқа қарай 12 км-ге созылып жатыр, енді жері 4 км. Ырғыз өзенінің аңғарында. Шығысында Үлкен атты қоныс жатыр. Қонысты бойлай Арықбай, т.б. көптеген қыстаулар орналасқан.
Дереккөздер
Санат:Ақтөбе облысы қоныстары Санат:Ырғыз ауданы географиясы
УЕФА Кубок иелері кубогы 1960/61
УЕФА Кубок иелері кубогы 1960/61 — аталмыш турнирдің бірінші маусымы, Италияның "Фиорентина" клубы турнирдің тұңғыш жеңімпазы атанды. Олар финалда "Рейнджерс" клубын тізе бүктірді.
Сілтемелер
Санат:1960 жылғы футбол Санат:1961 жылғы футбол Санат:УЕФА Кубок иелері кубогының маусымдары
Алту-Боа-Виста
Алту-Боа-Виста (Alto Boa Vista) — Бразилиядағы муниципалитет, Мату-Гросу штатында орналасқан. Солтүстік-шығыс Мату-гросу мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Норти-Арагуая экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2007 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 4 645 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 2 241,826 км² шамасында. Халық тығыздығы — 2,0 адам/км².
Ақкөл (көл, Батыс Қазақстан облысы)
Ақкөл — Батыс Қазақстан облысы Қаратөбе ауданындағы Аққозы ауылынан солтүстік-батысқа қарай 10 км жерде орналасқан көл. Теңіз деңгейінен 35,0 м биіктікте.
Гидрографикасы
Аумағы 1,85 км2. Ұзындығы 2.1 километр, ені 1,3 километр. Жазда тартылып қалады.
Дереккөздер
Санат:Қаратөбе ауданы көлдері
Тюрина (Ноба тармағы)
Тюрина (Тытельская) — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы, Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ноба өзенінің оң жағалауынан 7 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 21 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Мезень өзені сағасынан Малонисогорская ауылындағы су өлшейтін постқа дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Мезень.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Федералдық байланыс комиссиясы
Федералдық байланыс комиссиясы – АҚШ-тағы мемлекет бюджеті арқылы қаржыландырылатын, үкіметтік ұйым.
Тұрсын Қ., Нұсқабайұлы Ж. Теледидар сөздігі – тележурналист анықтамалығы. Оқу құралы. –Алматы, «Білім», 2001. – 380 бет. ISBN 9965-09-033-5
Дереккөздер
Санат:Журналистика
Бименде Баймаханов
Бименде Баймаханов (1 шілде 1923, Жалағаш ауданы, Ақсу ауылы) – соғыс және еңбек ардагері, қаржыгер. Қаржы ісінің үздігі, Қазақ КСР-нің еңбек сіңірген экономисті.
Дереккөздер
Санат:1 шілдеде туғандар Санат:1923 жылы туғандар Санат:Жалағаш ауданында туғандар Санат:Қазақстан қаржыгерлері Санат:Қазақстанның еңбек сіңірген экономисттері Санат:I дәрежелі Отан соғысы орденінің иегерлері Санат:II дәрежелі Отан соғысы орденінің иегерлері Санат:Құрмет Белгісі орденінің иегерлері
Марс (Аургазин ауданы)
Марс — Башқұртстанның Аургазин ауданындағы ауыл, Жаңа кальчир ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 36 адамды құрады. Пошта индексі — 453474, ОКАТО коды — 80205831004.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Эвералдо
Эвералдо Маркес да Сильва (Everaldo Marques da Silva; 11 қыркүйек 1944, Порту-Алегри — 28 қазан 1974, Порту-Алегри) — бразилиялық футболшы, қорғаушы, 1970 жылғы әлем чемпионы.
Дереккөздер
Санат:Бразилия футболшылары Санат:Бразилия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Гремио ФК ойыншылары Санат:Жувентуде ФК ойыншылары Санат:Футболдан әлем чемпиондары
Перископ
thumb|150px|left Перископ (periskopeo қараймын, жан-жақты байқаймын) — тасадан (окоптан, жертөледен), танкілерден, су үсті кемелерінің ішінен, перископтық тереңдіктегі сүңгуір қайықтардан бақылауға арналған оптикалық аспап. Перископ артиллериялық, танкілік, жаяу әскерлік (окоптық) және кемелік түрлерге бөлінеді. Перископ бақылау объектісінен келетін жарық сәулені шағылыстыратын және сындыратын және оны бақылаушының көзіне беретін оптикалық жүйесі бар монокулярлық немесе бинокулярлық көру дүрбісі пішінінде жасалады.Перископтың құрылғы бөлшектері мен оптикалық сипаттамасы қондырылған орны мен көру дүрбісінің ұзындығына байланысты. Перископтың негізгі көрсеткіштері: перископ, ұлғайтқыш және көру алабы болып келеді. Көптеген перископтардың айнала шолуға, жергілікті жердің бұрыштарын көлденең және тік өлшеуге, бақыланатын объектіге дейінгі қашықтықты анықтауға мүмкіндік беретін арнайы құрылғылары болады. Сүңгуір қайықтардың өте күрделі перископтары нысана мен кашықтыққа пеленгті анықтауға, ауаны бақылауға, сүңгуір қайықтың су бетіне шықпай-ақ орнын анықтау үшін көкжиек үстінен жұлдыздардың биіктігін өлшеуге мүмкіндік береді.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Сэйнт Томас (Миссури)
Сэйнт Томас (St. Thomas) — Миссури штатының Коул округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 3.0 км². FIPS коды — 29-65162.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 287 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миссури қалалары Санат:Коул округы (Миссури)
Үлкен Шурчак
Үлкен Шурчак — Ресейдегі өзен. Алтай өлкесі, Новосибирск облысы, Кемеров облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Сары-Чумыш өзенінің оң жағалауынан 69 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 11 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Чумыш. Өзен саласы — (Жоғарғы) Обь тармағының Томаға қосылу құйылысына дейінгі су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Алтай өлкесі өзендері Санат:Кемеров облысы өзендері
NGC 310
NGC 310 — Кит шоқжұлдызында орналасқан * типті жұлдыз.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1866 жылы 31 желтоқсанда Ball Robert Stawell астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 310 деген нөмірге ие болды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Кит (шоқжұлдыз)
Бад-Вурцах
Бад-Вурцах (Bad Wurzach) — Германия Федеративтік Республикасының Баден-Вюртемберг жерінде орналасқан қала. Тюбинген әкімшілік округіне бағынады. Равенсбург ауданының құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 14 272 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 182,26 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 08 4 36 010. Қаланың басшысы — Роланд Бюркле.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Баден-Вюртемберг елді мекендері
NGC 4651
NGC 4651 — Вероника шашы шоқжұлдызында орналасқан Sc/P типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1783 жылы 30 желтоқсанда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 4651 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 42833, UGC 7901, MCG 3-33-1, ZWG 100.4, IRAS12412+1639, ARP 189, KARA 549, VV 56.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Вероника шашы (шоқжұлдыз)
Үлкен Тарт
Үлкен Тарт (Тарт) — Ресейдегі өзен. Пермь өлкесі, Свердлов облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ирень өзенінің сол жағалауынан 147 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 35 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Пермь өлкесі өзендері Санат:Свердлов облысы өзендері
Геологиялық процестер
Геологиялық процестер - Жердің құрамын, құрылымын, бедерін және ішкі құрылысын үнемі өзгертіп отыратын процестер жиынтығы. Бүл процестер тарихы жер қыртысының құрамы мен құрылысында немесе жербедер өзгерістерінде сақталған сол процестердің нәтижелерін зерттеу арқылы анықталады; қазіргі өтіп жатқан Геологиялық процестерді жан-жақты зерттеу де маңызды, өйткені өткен кезеңдер мен дәуірлердегі Геологиялық процестердің болмыс-бітімі осы зерттеу нәтижелерімен салыстыра саралау арқылы ұғынылады. Геологиялық процестер: эндогендік процестер және экзогендік процестер болып екі топқа жіктеледі; геологиялық нысандар бұлардың біреуінің ғана немесе екеуінің қосарлана әрекет етуі нәтижесінде де қалыптасуы мүмкін.
Дереккөздер
Санат:Геология Санат:Мұнай және газ
Меден-Кладенец (Ямбол облысы)
Меден-Кладенец (Меден кладенец) — Болгариядағы ауыл. Ямбол облысына қарасты Тунджа қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 303 адамды құрайды.
Пошта индексі — 8639. Телефон коды — 04798. ЕКАТТЕ коды — 47562.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямбол облысының елді мекендері
Гисандо
Гисандо (Guisando) — Испаниядағы муниципалитет. Кастилия және Леон автономды бірлестігіне қарасты Авила провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Аренас-де-Сан-Педро ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 596 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 37,38 км² шамасында.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Авила елді мекендері
Сысь-Вож (Прупта тармағы)
Сысь-Вож — Ресейдегі өзен. Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Прупт өзенінің сол жағалауынан 143 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 11 км-ді құрайды.
IC 1050
IC 1050 — Сиыршы шоқжұлдызында орналасқан Sb (жинақы галактика) типті галактика.
Сысь-Вож (Прупта тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вычегда бастауынан Сыктывкар қаласына дейін. Өзен саласы — Вычегда, өзен алабы — Солтүстік Двина.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
IC 1050
Сыртқы сілтемелер
IC 1050 Санат:Сиыршы (шоқжұлдыз)
Донойнш
Донойнш (Donões) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Вила-Реал округінің құрамына кіреді. Монталегре муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Алту-Траз-уш-Монтеш экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 72 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 9,39 км² шамасында. Халық тығыздығы — 7,7 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Траз-уж-Монтиш және Алту-Дору провинциясының құрамына кірген.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Вила-Реал округінің елді мекендері
Токсиколог
Токсиколог - ауру айыру, емдеу және кәсіби улану мәселелері бойынша дайындалған дәрігер-маман.
Дереккөздер
Санат:Токсикологтар Санат:Токсикология
Аутоиммундық аурулар
Аутоиммундык аурулардың көпшілігінің пайда болуы иммунологиялың үйлесімділікке (толеранттілікке) байланысты. Организмнің иммундық жүйесі ұрықтың жатырда даму кезінде көптеген ағзалар антигендерімен (аутоантигендермен) кездесіп олармен әсерлесетін тимоциттерді жояды (элиминация- лайды). Бірақ, кейбір ағзалардың антигендері физиологиялық кедергілерге байланысты иммундық жүйеден оқшауланып, олар үшін «жат», яғни бейтаныс болып қалады. Міне, осы ағзалардың (қалканша безі, бүйрекүсті бездері, жыныстық бездер, ми және жүйке жүйесі ұлпалары) антигендері әр түрлі жағдайларда қанға өткенде иммундық жүйеде оларға қарсы антиденелер түзіледі. Антиген-антидене реакциясы дененің сау ұлпаларын зақымдап, нағыз аутоиммундық ауруларға шалдықтырады. Нағыз аутоиммундық аурулардың морфологиялық көріністері бір-біріне ұқсас. Олар иммундық жүйе ағзаларының, әсіресе лимфа түйіндерінің, көкбауырдың гиперплазиясымен және осы ағзаларда лимфоретикулярлық, плазмоцит, макрофагтық клеткалардың жиналып қалуымен (плаз- матизация) сипатталады. Белсенді лимфоциттер мен макрофагтар нысана ағзаларға паренхима элементтеріне өзінің цитотоксиндік әсерін көрсетеді.
Аутоиммундық аурулардың дамуына жарақаттану, вирустық инфекциялар, созылмалы қабыну түрткі болады. Антигендері бір ағзаға тән аурулар физиологиялық окшаулану процесінің бүзылуы нәтижесінде дамиды, антигендері, белгілі бір ағзаға тән емес аутоиммундык аурулардың пайда болуы иммундық жүйенің өзіндегі өзгерістеріне тікелей байланысыт болып келеді.
Классификация
Аутоиммундау механизмі бойынша:
Аутоиммундық аурулардың пайда болу себебі мен мысалдары
Аутоиммунды аурулардың нақты себебі белгісіз. Дегенмен, аутоиммунды ауруды алу мүмкіндігін арттыратын қауіп факторлары бар. Осы типтегі ауруларды тудырушы факторларына мыналар жатады:
Аутоиммундың аурулардың түрлері:
Ғалымдардың болжауы
Аутоиммундық аурулардың тағы бір себебі, табиғаттағы екі жақты әсерлесетін антигендердің барлығы. Мысалы, жүрек дәнекер ұлпалардың және — гемолиздеуші стрептококтардың 5-типінін антигендері бір-біріне ұксас болғандықтан, организмнің стрептококтарға қарсы бағыталған антиденелері ауру адамның жүрек бұлшықеттерін де зақымдайды.
Дереккөздер
Санат:Медицина
Ормуа (Эссонна)
Ормуа (Ormoy) — Франциядағы коммуна. Иль-де-Франс аймағына қарасты Эссонна департаментінде орналасқан. Еври округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 1,88 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 91468, пошта индексі — 91540.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1784 адамды құрады. Халық тығыздығы — 948,94 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Алыптомар мазары
Алыптомар мазары — XX ғасырдың бас кезіндегі архитектуралық ескерткіш.
Мазар құрылысы салынған жер - Алыптомардың жерленген жері. Қорғалжын ауданындағы Дружба ауылынан 7 км жерде. Мазардың биіктігі 6 м, қабырғасының қалыңдығы бір кірпіш бойы (10х10х25 см). Дөңгелек пішінді. Кіре берісі арка тәрізді қаланған. Күмбезі сфера тәріздес. Күйдірілмеген кірпіштен (топырақ пен сабаннан жасалған) тұрғызылған. Аса безендірілмеген. Аталған кесене туралы Ақмола облысы тарихи және мәдени мұрасы жинағында біршама мәліметтер кездеседі
Санат:Қазақстан кесенелері Санат:Қорғалжын ауданы сәулеті
Вьетнамша Уикипедия
Вьетнамша Уикипедия (Wikipedia tiếng Việt) — Уикипедияның вьетнам тіліндегі бөлімі. Ол 2002 жылдың қараша айынан бастап жұмыс жасап келеді.
Хэй-Яха (Юрибей тармағы)
Хэй-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО, Ненецк АО, Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Юрибей өзенінің оң жағалауынан 114 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 17 км-ді құрайды.
Вьетнамша Уикипедия
Санақ
Вьетнамша Уикипедия барлық Уикипедия бөлімдері арасынан мақалалар саны бойынша -орында (.September.2023 яғни бүгінгі көрсеткіш).
Хэй-Яха (Юрибей тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кара теңізі су алабының өзендері Үлкен Ою өзен су алабының батыс шекарасынан Скуратов мүйісіне дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Печора мен Обь өзендері аралықтарындағы Кара теңізі су алабының өзендері.
Вьетнамша Уикипедия
Сыртқы сілтемелер
Санат:Уикипедия бөлімдері Санат:2002 жылы пайда болған сайттар * Санат:Аустроазиаттық Уикипедиялар
Хэй-Яха (Юрибей тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сен-Парду-ле-Кар
Сен-Парду-ле-Кар (Saint-Pardoux-les-Cards) — Франциядағы коммуна. Лимузен аймағына қарасты Крез департаментінде орналасқан. Обюссон округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 24,76 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 23229, пошта индексі — 23150.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 295 адамды құрады. Халық тығыздығы — 11,91 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Крез департаментінің коммуналары
Каленцано
Каленцано (Calenzano) — Италиядағы коммуна, Тоскана әкімшілік аймағына қарасты Флоренция провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 15 689 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 207 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 77 км² шамасында. Пошта индексі — 50041.
Елді мекеннің қамқоршысы — святой Николай.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Тоскана елді мекендері
Варикап
Варикап (Varicap, vari (alle) - айнымалы және cap (a city) — сыйымдылық) — берілген кері кернеуге p-n ауысуының тосқауылдық сыйымдылыққа тәуелділігі сызықты болмайтын шалаөткізгіш диод. Варикапты Ge, Si және GaAs материалдары негізінде жасайды. Варикаптың негізгі көрсеткіштері: номиналды (бастапқы) сыйымдылығы С0, сапалығы Q, температуралық сыйымдылық коэффициенті:
Радиоэлектрондық құрылғыларда варикапты параметрлік күшейту, жиілікті көбейту үшін, сондай-ақ сыйымдылықты электрлік басқару мүмкіндігі бар тербелмелі контурдың резонансттық жиілігін қашықтан жөне тез баптау үшін қолданады.
Құрылымы
Әдетте, варикаптар құрылғының электрлік параметрлерін оңтайландыруға мүмкіндік беретін жазықтық-эпитаксиалды технология бойынша жасалады. Төмен легирленген жартылай өткізгіштің пластинасында (әдетте n-типті өткізгіштігі бар, N+ деп белгіленеді) төмен легирленген n-типті жартылай өткізгіштің жоғары легирленген пленкасы өсіріледі. Акцепторлық қоспаның диффузиясы арқылы эпитаксиалды қабаттың бетінде төмен анодты P-типті қабат пайда болады.
Бетке шығатын p-n түйісуін қорғау және кері тесу кернеуін арттыру үшін құрылымның бүйір беті жеңіл балқитын әйнекпен жабылған.
Дереккөздер
Санат:Электроника
Күкіртті кериттер
Күкірттің біршама мол мөлшерлерін кіріктіретін кериттер. Терминнің жіктемелік мағынасы нақтыланбаған.
Дереккөздер
Санат:Геология Санат:Мұнай және газ
Ұтыр
Ұтыр Түсіндірме сөздікте «диалектизм» деп белгіленіп, мағынасы «жөні, реті, қисыны» қалпында берілген. «Ұтыры келген жерде сені бірер ауыз жырменен шалады ол» (Ә. Сәрсенбаев, Жауынгер.). Қазіргі қазақ тілінде «ұтыр» сөзі жергілікті тіл ерекшеліктері (диалектизм) қатарында көрінгенмен, ертедегі түркі тілдерінде жиі қолданылып, өзінің сол дәуірге тән мағынасы болғандығын дәлелдейтін деректер бар: утру — қарама-қарсы, қарсы шығу, алдынан шығу мағынасында қолданылған. Біздің тілімізде ұмытыла бастап, белгілі бір өңір тұрғындары тілінде тұлғасы сақталып, мағынасына өзгеріс, кіре бастаса да, кейбір түркі тілінде тұлғасы да, мағынасы да баяғы, қаз-қалпында сақталған. Тува тілінде —«удур», якуттарда —«утары» сөздері «қа- рама-қарсы, қарсы шығу, алдынан шығу» мағыналарында осы күнге дейін сақталған. Қазақ тілінде «утру» тұлғасына айта қаларлықтай өзгеріс кірмесе де, мағынада ауытқушылық бар. Алғашқы мағына бізде «қарсы келсе» (қарсы шығу орнына), одан әрі «кездессе», ең соңында, «жөні, реті» дегенге жеткен.
Дереккөздер
Санат:Лингвистика
Публицистикадағы факті
Публицистикадағы факті – нақты цифрларды, мағлұматтар мен мәліметтерді белгілі бір ойдың төңірегіне топтастыра баяндау, өмір фактілерін іріктеп талдау.
Жазу үстінде осы фактілерге талдау жасалып, қорытындылар беріледі. Бірақ публицистикадағы үлкенді-кішілі фактілердің арасалмағын ажырата білу де керек. Фактідегі әрекеттің көрінісі дерексіз, құрғақ сөз емес, қайта өмір шындығы болуы тиіс. Оның өзі белгілі бір іс үстіндегі адамдардың іс-әрекеттері немесе осы жолдағы олардың қарсылықтары. Демек фактідегі әрекет әр кезде де қоғамдық істің белгілі бір көрінісіне байланысты болады. Ал қоғамдық істің өзі адамның іс-әрекеті, адам еңбегінің көрінісі, оның жемісі.
Тұрсын Қ., Нұсқабайұлы Ж. Теледидар сөздігі – тележурналист анықтамалығы. Оқу құралы. –Алматы, «Білім», 2001. – 380 бет. ISBN 9965-09-033-5
Дереккөздер
Санат:Журналистика
Қазақ батырлар тізімі
Санат:Тізімдер Санат:Қазақ батырлары
Амбистома
Амблистома (Ambystoma) — Құйрықты қосмекенділер туысына жататын жануарлар. Денесінің сыртқы бейнесі, кәдімгі саламандраларға ұқсас, ұзындығы 28- см-ге дейін. Амбистоманың 20 түрі бар, бұлар Солтүстік және Отра Америкада тараған. Көбі ылғалды жерлерде тіршілік етеді. Ал басқа түрлері, жұмыртқаларын суға салады. Мрамор тәрізді амбистома ағаш томарының кеуектерінде мекендейді, жұмыртқасын құрлыққа салады. Көртышқан тәрізді амбисома торпырақ арасында кездеседі, әдетте жұмыртқасын суға салады, одан 10-20 тәулікте дернәсіл шығады.Бірнеше ай соң метаморфозадан өтіп, құрлыққа шығып, есейіп, жыныс қуаты жетелейді. Амбисоманың ең жақсы зерттелген түрі бұл - жолбарыс түсті амблисома.Бұның дернәсілі - аксолотль метаморфозды дамуын жоғалтқандықтан, дернәсіл сатысында көбиеді.
Дереккөздер
Санат:Құйрықты қосмекенділер‎
Хиршеншлаг (Райнгерс қауымы)
Хиршеншлаг (Райнгерс қауымы) (Hirschenschlag (Gemeinde Reingers)) — Аустриядағы коммуна. Төменгі Аустрия федералды жеріне қарасты Гмюнд округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 705 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 24.92 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — GD, ресми идентификациялық коды — 3 09 29.
2005 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Христиан Шлоссер (АҰП) саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Аустрия елді мекендері
Реактивті сопло
Реактивті сопло (қақпақ тұмсық) (Реактивный сопло) — реактивті қозғалтқыштың бір бөлігі болып саналатын қондырғы. Шыққан газ ағынының реакциясын қолдануға арналады. Реактивті сопло — отын жаққандағы жылу энергиясының өнімдерін газ ағынының кинетикалық энергиясына, яғни қозғалыс энергиясына айналдыратын қозғалтқыштың элементі болып саналады. Реактивті сопло үш бөлімнен тұрады: тарылатын, тоғысу және кеңейетін бөлім. Реактивті қозғалтқыштарда бір камерада орналасқан бір немесе бірнеше реактивті сопло болады. Жоғарғы статистикалық және газодинамикалық жүктемелер мен газ температурасы бірнеше мыңдаған градусқа жеткенде тұмсық мойыны эрозияға (бүлінуге) ұшырайды. Сондықтан реактивті сопло ыстыққа төзімді құрышты айырықша нығыздалған материалдармен қосу арқылы дайындалады.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
Увью
Увью — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы, Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Мезень өзенінің сол жағалауынан 888 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 43 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Гармиш-Партенкирхен (аудан)
Гармиш-Партенкирхен (Landkreis Garmisch-Partenkirchen) — Германия ауданы. Аудан орталығы — Гармиш-Партенкирхен қаласы. Аудан Бавария жерінде орналасқан. Жоғарғы Бавария әкімшілік округіне бағынады. Жер аумағы 1.012,28 км² шамасында. Тұрғыны 87 590 адамды құрайды. Халық тығыздығы 87 адам/км². Ауданның ресми коды — 09 1 80.
Аудан 22 елді мекенге бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария аудандары
Уәйіс Сопыұлы
Уәйіс Сопыұлы (туған-өлген жылы белгісіз) - Абайды құрмет тұтатын, жанашыр кісі.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Кіші Алешня
Кіші Алешня (Лупиловка) — Ресейдегі өзен. Рязань облысы, Тула облысы, Липецк облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Хупта өзенінің оң жағалауынан 19 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 31 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ока су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Проня бастауынан сағасына дейін. Өзен саласы — Мокшыға қосылу құйылысына дейінгі Ока тармағының су алаптары, өзен алабы — Ока.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Гетерогаметалар
Дереккөздер
Санат:Биология
Лурай (Миссури)
Лурай (Luray) — Миссури штатының Кларк округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 102 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 0.5 км² шамасында. FIPS коды — 29-44516.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миссури қалалары
Жүктілік
ДТҰ жүктілік
ДТҰ-бұл табысты тұжырымдама үшін оңтайлы жағдайларды жасанды жасау көзделген көп кезеңді репродуктивті технология. Осындай жағдайлардың бірі-өміршең аналық жасушалардың мүмкін болатын мөлшерін алу үшін ДТҰ алдында аналық бездерді ынталандыру болып табылады.
Жеріктік
Қалыпты жүктілік кезінде жеріктік симптомдары – жүрек айну және құсу – тәулігіне 2-3 реттен, оның үстінде, таңертең ғана қайталанып отыруы керек.
Жеріктіктің екі түрі бар. Олар ерте жеріктік және соңғы жеріктік. Ерте токсикоз әйел организіміндегі зат алмасу процессінің өзгеруінен пайда болады. Ол жүктіліктің 5-6-шы аптасында басталып, 16-18-ші аптаға дейін созылады (өте сирек жағдайда босанғанға дейін).
Кеш жеріктік гестоз деп те атайды. Ерте жеріктікті дәрігерлер өте ауыр және сирек жағдайларда ғана емдейді, себебі оны патологияға жатқызбайды. Ал гестоз жүктілікті қиындататын және болашақ ана мен балаға қауіп төндіретін фактор деп санайды. Көп жағдайда дәрігерлер гестозды токсикоз емес дейді, себебі ол қан тамырларының спазмысынан туады. Ерте жеріктік үнемі көрінсе, гестоз жасырын түрде де өтеді. Салдарынан балаға оттегі жетіспейді, артериялық гипертензия, бүйрек аурулары және ісінулерге әкеледі. .
Фаза айналдырғыш
Фаза айналдырғыш - электрлік тербелістер фазасының өзгеруіне арналған құрылғы.
Дереккөздер
Санат:Физика Санат:Электрлік
Инел қаған
Инел қаған, Богю-кэхань (қытайша: 拓西可汗 - Тоси кэхань, жеке есімі қытайша: 阿史那匐俱 - Ашина Фуцзюй) — 716 жылдан бастап Шығыс Түрік қағанатының қағаны болған. Қапағанның аяқастынан қаза болуы ордада біраз әбігерлік тудырды. Іс жүзінде барлық әскер Күлтегінге бағынса да, Қапаған қағанның билікті үлкен ұлы Білгеге қалдыруды аманаттаған болатын. (Білге қаған мен Білге-могилянь аттас адамдар). Уәзірлер Инелді (Білге) қаған етіп сайлады. 699 жылы Инел кіші хан атанып, әкесінен мұраға батыс қанаттың 40 000 сарбаздық әскері қалды, сондықтан қытайлар оны 拓西 — Тоси (тура аударғанда батыстың кеңейтушісі). 716 жылы маусымда ол қаған сайланды. Күлтегін көп ұзамай әскери күшін пайдаланып Инел қағанды өлтіріп, таққа ағасы Білге Могилянды отырғызды.
Жинақтауыш қосындылауыш
Жинақтауыш қосындылауыш (Накапливающий сумматор; the accumulating adder) — жинақтауыш регистр түріндегі қосындынауыш; бастапқы қосылғыштар және тасымал (кіріс сигналдары ретінде) кірмеге бірінен соң бірі берілетін схема. Сигналдар берілісі біткеннен кейін оның шығысында нәтиже сақталып қалады. Бұндай қосындылауышта қосу нәтижесі жиналатын жад болады.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Жантау ауданы (Астрахан облысы)
Жантау ауданы (Енотаевский район) — Ресейдің Астрахан облысындағы әкімшілік-аумақтық бірлігі (аудан) және муниципалды құрылымы (муниципалды аймақ).
Әкімшілік орталығы — Жантау ауылы.
Географиясы
Жантау ауданы батыста Қалмақстан Республикасымен шектесіп, онымен 2 бөлікке бөлінеді (Саған Аман ауылының аумағы).
Аудан солтүстігінде Ақтөбе және Черноярск аудандарымен, шығысында Қарабайлы, оңтүстігінде Нариман аудандарымен шектеседі.
Тарихы
1925 жылы Жантау уезінің болыстарынан – толығымен Жантау және Копановск, ішінара Владимировск және Ивановск болыстарынан Жантау ауданы құрылды. 1928 жылы маусымда аудан ірілендіріліп, (оған Замянов ауданының аумағы қосылды) Төменгі Еділ өлкесі Астрахан округінің құрамына кірді. 1930 жылы 30 шілдеде КСРО-ның көптеген басқа округтары сияқты Астрахан округі де таратылды. Оның аудандары Төменгі Еділ өлкесінің тікелей бағыныстылығына берілді. 1934 жылдың 10 қаңтарынан бастап Жантау ауданы Сталинград өлкесінің, 1936 жылдың 5 желтоқсанынан бастап — Сталинград облысының құрамына кірді. 1937 жылы 16 шілдеде Сталинград облысының құрамында Астрахан ауданы қайта құрылып, Жантау ауданы оған кіргізілді.
1943 жылы 27 желтоқсанда Жантау ауданы жаңадан құрылған Астрахан облысының құрамына енді. 1944 жылы 25 мамырда Жантау ауданы аумағының бір бөлігі жаңа Никол ауданына берілді. 1957 жылы 25 сәуірде аудан құрамына таратылған Никол ауданы енді.
2006 жылдың 1 қаңтарынан бастап Астрахан облысының 2004 жылғы 6 тамыздағы № 43/2004-ОЗ Заңына сәйкес аудан құрамында 14 муниципалды құрылым (ауылдық кент) құрылды.
Елді мекендері
Жантау ауданында 27 елді мекен бар.
Дереккөздер
Санат:Астрахан облысы Жантау ауданы
Дмитрий Федорович Пахомов
Дмитрий Федорович Пахомов (1920 жылы туған, Ресей, Новосибирь облысы – 11 нурыз 1945, Германия) – Кеңес Одағының Батыры.
Ұлы отан соғысы
Соғыстан бұрын оның отбасы Жуалы ауданына көшіп келген еді. 1942 жылы қазан айында әскер қатарына алынып, 1943 жылы маусымнан бастап соғысқа қатысты. Қаһарман танкист Пахомов Ұлы Отан соғысында өшпес даңққа бөленді. 1-және 2-Украина, кейінірек 1-Белоруссия майдандарында шайқасқан Пахомов өз танкісімен мың жарым км ұрыс даласын басып өтіп, 51 танк шабуылына қатысқан.
Өмірінің соңы
1945 жылғы 27 ақпанда болған үлкен шайқаста Пахомов қатты жараланып, госпитальда қаза тапты. Денесі Штудтгард қаласы маңындағы бауырластар зиратына жерленді.
Дереккөздер
Санат:Тарих Санат:Кеңес Одағының батырлары
Кішкенесор (Солтүстік Қазақстан облысы)
Кішкенесор – Шағалалытеңіз көлінің алабындағы тұзды көл. Қамыстысай аңғарында орналасқан.
Географиялық орны
Солтүстік Қазақстан облысы Тайынша ауданы Рощинское ауылынан 9 км жерде; теңіз деңгейінен 124 м биіктікте.
Гидрографикасы
Аумағы 7,7 км2, ұзындығы 4,2 км, енді жері 2,5 км, жағалау бойының ұзындығы 10,8 км. Көктемгі еріген қар және жауын-шашын суларымен толысады. Қараша айында суы қатып, сәуірде ериді.
Жағалау сипаты
Қазаншұңқыры дөңгелек пішінді, жағалауы тік жарлы келген. Оңтүстік жағалауынан көктемде жылға құяды. Су жиналатын алабы – төбелі-белесті жазық, 40%-ы жыртылған, қалған бөлігінде бетегелі-боз шөп өскен. Жағалауы мал жайылымдық.
Ресейдің Украинаға басып кіру хронологиясы (қыркүйек 2022)
Бұл мақала 2022 жылы Ресей Федерациясының Украинаға кең ауқымды шабуылының хронологиясының бөлігі болып табылады.
30 қыркүйек
Санат:Ресейдің Украинаға басып кіруі (2022)
Вонфурт
Вонфурт (Wonfurt) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Төменгі Франкония әкімшілік округіне бағынады. Хасберге ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 1930 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 17,36 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 6 74 219. Муниципалитеттің басшысы — Дитер Цеэнднер.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 4 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
Белкөл
Белкөл — Қызылорда облысы Қызылорда қалалық әкімдігіне қарасты кент (1987 жылдан), темір жол бекеті, Белкөл кенттік әкімдігі орталығы.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 2717 адам (1799 ер адам және 1218 әйел адам) болса, 2009 жылы 2843 адамды (1418 ер адам және 1425 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Қызылорда қалалық әкімдігі елді мекендері Санат:Қазақстан темір жол бекеттері Санат:Қазақстан кенттері
Георгий Иванович Челпанов
Георгий Иванович Челпанов|right|thumb Георгий Иванович Челпанов (1862-1936) - орыс философы, психологы. Психологияда эмпирикалық жан және тән шендестігінің теориясын дамытқан, Челпановтың пікірінше жалпы психологияның саласы қандай да болмасын философиядан бос болуы керек; психологияға марксизмді енгізуге қарсы болған. Челпанов логика мен психология оқeлықтары бойынша танымал автор. Басты еңбектері: «Ми және жан», 1900; «Кеңістікті қабылдауға байланысты мәселелер» 1-2 т, 1896-1904; «Экспериментальді психологияға кіріспе».
Дереккөздер
Санат:Философия
Қазақ елі
Қазақ елі - "Қазақстан" сөзінің эндонимі, яғни түпкі жəне өздік атауы. Қазақ автоэтноним мен "Ел" деген мағына білдіретін парсы "-стан" жұрнағының қосындысы.
Футболдан Қазақстан Чемпионаты 2005
Футболдан Қазақстан Чемпионаты 2005 — Қазақстан Республикасының Премьер-лигасы тарихында он төртінші маусымы өтті. Премьер-лиганың он төртінші маусымының ұтыс ойынында 16 құрамалар қатысты.
Жарыстардың географиясы
2005 маусымындағы турнир ұтыс ойынында Қазақстанның 15 қаласынан 16 клубтар ат салысты.
Дереккөздер
Санат:Футболдан Қазақстан чемпионаты Санат:2005 жылғы футбол
Қаракөл (Қызылқоға ауданы)
Қаракөл — Атырау облысы Қызылқоға ауданындағы ауыл, Жамбыл ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
thumb|солға|200px|Қаракөл ауылы Аудан орталығы – Миялы ауылынан оңтүстік-батысқа қарай 67 км жерде, Ойыл өзенінің аңғарында орналасқан.
Тарихы
Іргетасы 1930 жылдары қаланған. Шамамен 250 үйдей бар.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 1670 адам (876 ер адам және 794 әйел адам) болса, 2009 жылы 1547 адамды (796 ер адам және 751 әйел адам) құрады.
Мәдени-әлеуметтік мекемелер
Қаракөл орта мектебі, Жамбыл отбасылық емханасы, “Жауқазын” балабақшасы, Қаракөл мәдениет үйі жұмыс істейді.
Дереккөздер
Санат:Қызылқоға ауданы елді мекендері
Оқыту теледидары
Оқыту теледидары – оқытудың тиімді техникалық құралдарының бірі.
Мектеп жасына дейінгі балаларға, бастауыш және жоғарғы сынып оқушыларына, жасөспірімдерге, студенттерге арналған хабарлары оқу бағдарламасын игеруге, тәрбие ісінің сапасын арттыруға септігін тигізеді.Оқыту теледидары республикада 1950 жылдардың аяғында дами бастады. Ғылыми-көпшілік деректі фильмдерді табиғат көріністері мен адамның еңбектегі іс-әрекетін, ғылым қайраткерлерімен кездесулерді көрсету, ғылым мен техника жаңалықтарын насихаттау олардың білімін тереңдетіп, өмірге деген дұрыс көзқарасын қалыптастырады.
Тұрсын Қ., Нұсқабайұлы Ж. Теледидар сөздігі – тележурналист анықтамалығы. Оқу құралы. –Алматы, «Білім», 2001. – 380 бет. ISBN 9965-09-033-5
Дереккөздер
Санат:Журналистика
ХТСО кубогы
ХТСО кубогы (Халықаралық теміржолшылар спорт одағы кубогы) — 1947-2003 жылдары ұйымдастырылған халықаралық футбол турнирі. Ә дегенде оған ұлттық құрамалар қатысты да, 1959 жылдан бастап клубтық командалар бақ сынасты. Жәрмеңкелер кубогы секілді бір маусым бірнеше жылға дейін созылды.
Гетерогамия
Гетерогамия — жыныс процесінің ерекше бір типі. Мұндағы аналық жыныс жасушасының (макрогаметаның) — көлемі ірі, аталық жыныс жасушасының (микрогаметаның) көлемі ұсақ, екеуінің де формалары біркелкі болады, бұлар денесіндегі шыбыртқылардың көмегі арқылы қозғалады.
Гивельд
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 3292 адамды құрады. Халық тығыздығы — 200,0 адам/км².
ХТСО кубогы
"Қайрат" командасының қатысуы
Алматының "Қайрат" командасы 1969-71 жылғы маусымға қатысты. Әуелі Чехословакияның "Локомотив" командасын өз алаңында 4:1, сыртта 1:0 есептерімен қапы қалдырды. Кейін "Славия" (Софья) командасымен кездесіп, сыртта 1:3 есебімен ұтылғанымен, өз алаңында 3:0 есебімен тізе бүктірді. Финалда әуелі "Рапид" (Румыния) командасымен сыртта 1:1 есебімен тең ойнады да, өз алаңында 1:0 есебімен ұтып, турнир жеңімпазы атанды.
Гетерогамия
Дереккөздер
Санат:Биология
ХТСО кубогы
"Қайрат" командасының қатысуы
"Қайрат" — осы турнирде жеңімпаз атанған тұңғыш КСРО-лық клуб.
Сілтемелер
Санат:Футбол кубоктары Санат:Футболдан халықаралық клубтық жарыстар
Гивельд
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Кішкенесор (Ақмола облысы)
Кішкенесор – Сілетітеңіз көлінің оңтүстігіндегі тұзды тұйық көл.
Географиялық орны
Ақмола облысы Ерейментау ауданы Бестөбе кентінің оңтүстік-шығысында 14 км жерде орналасқан. Сілеті өзені алабында. Теңіз деңгейінен 173,5 м биіктікте.
Гидрографикасы
Аумағы 4,4 км2, ұзындығы 3,2 км, енді жері 1,7 км, жағалау бойының ұзындығы 15 км. Көл қазаншұңқырының жағалауы жарлауытты, сортаңды-батпақты келген. Жауын-шашын және жер асты суларымен толысады. Қарашаның 2-жартысында суы қатып, сәуірдің 1-онкүндігінде ериді. Алабы мал жайылымы.
Санат:Ерейментау ауданы көлдері Санат:Сілеті су алабы
Анатолий Усманович Юнусов
Юнусов Анатолий Усманович (1934 жылы туған, Қарағанды облысы Октябрь ауданы Майқұдық кенті) – еңбек ардагері. Ауыр жүк тиейтін автопоезд жүргізушілерінің бригадирі, Социалистік Еңбек Ері (1986), КСРО Мемлекеттік сыйлық лауреаты (1985). Еңбек жолын 1951 ж. «Қарағандышахтақұрылыс» №2 тресінің құрылыс басқармасында электр дәнекерлеуші болып бастаған. Кейіннен осы мекемеде жүргізуші (1956), Ақмола автокөлік комб-ның бригадирі (1974) болып жұмыс істеген. 11-шақырылған КСРО Жоғарғы Кеңесінің депутаты. КСРО ордендері, медальдарымен марапатталған.
Дереккөздер
Санат:КСРО мемлекеттік сыйлығының иегерлері Санат:1934 жылы туғандар Санат:Социалистік еңбек ерлері
Гиле
Гиле (Guilers) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Финистер департаментінде орналасқан. Брест округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 18,98 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 29069, пошта индексі — 29820.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 7399 адамды құрады. Халық тығыздығы — 389,83 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Финистер департаментінің коммуналары
Құрылтай жиналысына Алаш партиясы атынан аталған депутаттар тізімі
Құрылтай жиналысына «Алаш» партиясы атынан аталған депутаттар тізімі. Бұл тізім 1917 жылы күз айларында барлық облыстарда жасалған. Ол Бірінші жалпықазақ сьезінің қаулысы бойынша және облыстық сьездердің шешімдері бойынша дайындалған. Облыстар бойынша толық тізім 1917 жылдың қазан айында «Қазақ» газетінде жарияланды. Мұнда Торғай, Ақмола, Семей, Орал, Жетісу, Сырдария, Ферғана, Самарканд облыстарынан және Бөкей ордасынан сайланатын депутаттардың тізімі берілген. Тізімге Алаш қайраткерлерінің барлығы дерлік енгенін байқауға болады.
Дереккөздер
Санат:Алаш қозғалысы
Санат:Қазақстан бойынша тізімдер
Жамағат намазы
Жамағат намазы. Ислам діні - жамағат діні. Сондықтан жамағатпен намаз оқуды өте жоғары бағалаған. Ханафи мазһабында ер кісілердің бес уақыт парыз намазды жамағатпен оқулары - бекітілген сүннет. Тіпті басқа мазһабтардағы кейбір ғалымдар парыз деп үкім берген. Екі кісі болса да намазды жамағатпен оқу керек. Жамағатпен намаз оқу арқылы мұсылмандар бір-бірімен танысып, араларында жылы қарым-қатынас күшейеді. Періштелер сияқты Аллаһтың құзырына сап құрып, жамағайын оқылған намаздың сауабы жеке оқылған намаздан жиырма жеті есе артық. Пайғамбарымыз (с.а.у.) жамағатпен намаз оқудың сауаптылығын көптеген хадистерінде білдірген. Мысал ретінде:
«Жамағатпен оқыған намаздың сауабы жеке оқылған намаздан жиырма жеті есе артық». «Кімде-кім құптан намазын жамағатпен оқыса, түн ортасына дейін намаз оқығандай сауап алады. Таң намазын да жамағатпен оқыса түні бойы намаз оқығандай сауап алады». «Адамдар, егер алдыңғы салтын қаншалық сауаптылығын білгендерінде, алдыңғы саптан орын алу үшін араларында жеребе тастаудан басқа жол таба алмайтын еді». «Намазды алғашқы уақытында оқудың сауабын білгендерінде бұл үшін жарысар еді. Құптан намазы мен таң намазының кереметтігін білгендерінде, еңбектен болса да, бұл намаздарды жамағатпен оқуға келетін еді».
«Әйелдердің мешітке баруларына бөгет болмаңдар. Бірақ үйлері олар үшін мешітке баруларынан да абзал», - дейді.