cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Гипертиреоз
thumb|300px|Тиреотоксикоз Тиреотоксикоз (жаңа лат. glandula thyreoіdea – қалқанша без және токсикоз) – қанда қалқанша безден бөлінетін гормондардың көбеюінен болатын организмнің патологиялық жағдайы. Тиреотоксикоз өз алдына жеке ауру болып саналмайды, ол диффуздық қабынба бұғақ ауруы кезінде байқалатын белгілердің жиынтығы деп қарастырылады. Тиреотоксикоз жаңа туған балалардан бастап, ересек адамдарға дейін кездеседі. Клиник. тәжірибеде тиреотоксикоздың жеңіл, орташа және ауыр дәрежелері ажыратылады. Тиреотоксикоз белгілері байқалған науқастарда мазасыздану, қорқыныш, үрей пайда болып, ұйқысы бұзылады, қатты тер басады. Қолының ұшы, тілі, жалпы денесі дірілдеп, күннің сәл ысығанын көтере алмайды, лоқсып, құсады. Тәбеті жақсы болғанымен, жүдей бастайды, тахикардия (жүректің тез соғуы) байқалып, жүрек тұсы қатты шаншып ауырады. Қабынба бұғақ ауруы кезінде стенокардия (әсіресе, жүректің ишем. ауруымен ауыратын науқастарда); қантамыр-жүрек жүйесі қызметінің бұзылуынан “тиреотоксикалық жүрек” (жүректің қағысы күшейіп, жүрек ұшында шудың пайда болуы, әуелі сол жақ қарыншаның, кейін жүректің толықтай үлкеюі) дамиды. Тиреотоксикозға ұшыраған адамның барлығында организмнің жалпы әлсіреуі (астения) пайда болады. Бастапқы кезде бауырда өзгеріс байқалмағанмен, ауру асқынғанда, бауырдың көлемі үлкейіп, адамның сары ауруға шалдығуы немесе тиреотоксикоз кризге (бұл жағдай әбден өршіген кезде адам комаға түседі) ұшырауы мүмкін. Тиреотоксикоздың ауыр түрінде бүйрекүсті және жыныс бездерінің жұмысы бұзылады. Тиреотоксикозға байланысты организмде зат алмасу процесі мен белок катаболизмінің күшеюі нәтижесінде сүйек құрамындағы негізгі зат оссеомукоид азайып, сүйектің остеопорозы (сүйек тіндерінің сиреуі) өршиді. Тиреотоксикоз криздің алдын алу үшін тиреостатик. дәрі-дәрмектер беріледі; ісінген қалқанша безге хирург. операция жасалады. Нәрестелерде кездесетін тиреотоксикоз кеселінің алдын алу үшін қалқанша без ауруына шалдыққан жүкті әйелдерді әйелдер консультациясында арнайы есепке тұрғызып, қандағы тиреоид гормондарының деңгейін қадағалап тұру қажет.
Дереккөздер
Санат:Эндокринология
Сентраль Кордова
Клуб Атлетико Сентраль Кордова (Club Atlético Central Córdoba) — Аргентинаның Росарио қаласындағы футбол клубы. 1906 жылы Росарио теміржолшыларынан құралған.
Қазіргі таңда Аргентина төртінші дивизионында ойнайды.
1958, 1959 жылдары Аргентина Примерасында ойнады.
Сілтемелер
Санат:Аргентина футбол клубтары
Жериде-и Хауадис
«Жериде-и Хауадис» (басылым) – алғашқы түрік басылымдарының ішіндегі халықтың ықыласына бөленген газеттердің бірі. Басылым алғаш рет 1940 жылы шыға бастаған. Түркия баспасөзі тарихындағы екінші болып жарық көрген газет есебінде саналады. Газеттің негізін салған ағылшын журналисі –Уильям Черчилл. Бастапқы он жылда өтімсіз болғанмен, Черчилл Қырым соғысына қатысып келгеннен соң басылымның беделі өсе түсті. Басылым беттерінде түрік елінің көрнекті публицистерінің публицистикалық мақалалары, ақын-жазушыларының туындылары жарияланып тұрды. Сондай-ақ газетте сол кезеңде енді ғана бүршік атып келе жатқан алғашқы түрік сатирасы өкілдерінің де шығармалары жарық көре бастады.
Дереккөздер
Санат: Журналистика Санат: Басылымдар
Полуденный Кундат
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Чулым Ачинск қаласынан Зырянское ауылындағы су өлшейтін постқа дейін. Өзен саласы — Томнан Чулымға дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кемеров облысы өзендері Санат:Краснояр өлкесі өзендері Санат:Томск облысы өзендері
Миргонж-Яха
Миргонж-Яха — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО, Ненецк АО, Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Морды-Яха өзенінің сол жағалауынан 203 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 18 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кара теңізі су алабының өзендері Үлкен Ою өзен су алабының батыс шекарасынан Скуратов мүйісіне дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Печора мен Обь өзендері аралықтарындағы Кара теңізі су алабының өзендері.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Коми Республикасы өзендері
Гипогендік
Гипогендік — терең, эндогендік, яғни жер қыртысы қойнауларындағы процестермен байланысты деген үғымды білдіретін термин.
Дереккөздер
Санат:Геология
Хальмеръёль
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Печора өзені Уса өзенінің құйылысынан су өлшейтін постқа Усть-Цильма дейін. Өзен саласы — Усаға қосылу құйылысынан төмен Печора тармағының су алаптары, өзен алабы — Печора.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Кендара
Кендара – Қарқаралы таулы алқабындағы аңғар.
Географиялық орны
Қарағанды облысы Қарқаралы ауданында. Солтүстік-батысында Шаңкөз, Сұлтансу, оңтүстік-шығысында Көктөбе, Бұғылы, Қарқаралы тауларының аралығын ала орналасқан.
Жер бедері
Ұзындығы 20 – 22 км-ге, ені 50 м-ден 2 – 3 км-ге дейін жетеді. Қоңыр топырағында жатаған, бидайық, бүлдірген, шабындық қазоты, қызыл тал, қызыл бояу, қайыңтал өседі.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан аңғарлары Санат:Қарағанды облысы географиясы
IC 747
IC 747 — Бикеш шоқжұлдызында орналасқан E (эллипстік галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 170182, NPM1G -08.0363.
Дипольды кедергі
Дипольды кедергі — ұшақтар, артиллериялық снарядтар және т.б. комегімен атмосферага металданған қағаз ленталар кесіндісін, металданған шыныталшықтарды шашу жолымен радиолокациялық станция жасайтын бәсен кедергілер. Ұзындығы радиолокациялық станцияның жұмыс толкыны ұзындығының шамамен жартысына тең, ал кесінділер саны берілген типті станция үшін оңтайлы болған жағдайда арта түседі.
Дереккөздер
Санат:Әскери іс
УЕФА кубогы 1971/72
УЕФА кубогы 1971/72 — Жәрмеңкелер кубогының орнына ұйымдастырылған УЕФА кубогының бірінші маусымы. Финалда Англияның қос клубы кездесіп, "Тоттенхэм" "Вулверхэмптеннен" басым болды.
Сілтемелер
Санат:1971 жылғы футбол Санат:1972 жылғы футбол Санат:УЕФА Еуропа Лигасының маусымдары
Погонофоралар
Денелері 4 бөлімнен тұрады: біріншісінде бас қалақшасы мен қармалауыштары; екіншісінде түтікшеге бекитін “жүгендері”; үшіншісінде ұзынша тұлғасы; төртіншісінде майда қылтандармен қапталған тері-бұлшық ет қабаты болады.
Дереккөздер
«Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 ISBN 5-89800-123-9, VII том
Маллис
Маллис (Malliß) — Германия Федеративтік Республикасының Мекленбург-Алдыңғы Померания жерінде орналасқан муниципалитет. Людвигслуст ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 1307 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 25,17 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 13 0 54 072. Муниципалитеттің басшысы — Вольфганг Хан.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 3 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Мекленбург-Алдыңғы Померания елді мекендері
Алмат Тобабергенұлы
Алмат Тобабергенұлы (1805 — 1897) — Алшын тайпасының атақты байы.
Шежіре: Алмат-Тобаберген-Киікбай-Әлібек-Қалақ-Шобдар-Бекет-Сейін (Желдер)-Келдібай-Бозғұл-Шомекей
Жасынан Ресей (Орынбор) мен Бұхар арасындағы керуен саудасына белсене делдалдық жасап, орыс тілін меңгерді. 1868 жылға дейін 54-әкімшілік дистанциясының бастығы болды. Орыс армиясының хорунжий офицерлік шенін алды. Халық оны сардар деп атады. Ел арасындағы түрлі дау-жанжалдарды шешумен қатар, Орынбор шекаралық комиссиясының жұмысына араласты. Алмат білімі мен тәжірибесін көшпелі елінің мәдениетін көтеруге, тұрмыстық жағдайын жақсартуға жұмсады. Оларды орыс әкімшілігінің жүгенсіздіктерінен қорғап отырды. Бұл бағыттағы жұмыстары қазақтардың жартылай отырықшылыққа көше бастауымен тұспа-тұс келді. Алмат қыстаулардың салынуына, үйлердің құрылысына, қысқы мал азығын дайындауға барынша көңіл бөлді. Өз тарапынан Ырғызда бірнеше ағаш және кірпіш үй-жай салдырды. Орынбор генерал-губернаторына арнайы хат жазып (9.1.1866), егіншілікпен айналысатын қазақтарға көмек алды. Малы көп, бай болған Алмат балаларын оқытуға көңіл бөлді. Атақты батыр Есет Көтібарұлымен құда болды. Бір баласы Самұрат Алматұлы (1842 — 1922) көп жыл Ырғыз уездінің бастығының көмекшісі, Кенжеғара болысы қызметтерін атқарған, Романовтардың 300 жылдығы құрметіне алтын медальмен марапатталған. Алмат Ақтөбе облысы Ырғыз қаласынан оңтүстік-шығысқа қарай 22 км жердегі ата қорымына жерленген. Ұрпақтары басына күмбез тұрғызған.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан тарихы
Жаңаарық (Құркелес ауылдық округі)
Жаңаарық — Түркістан облысы Сарыағаш ауданы, Құркелес ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Сарыағаштан оңтүстік-батысқа қарай 2 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 1303 адам (648 ер адам және 655 әйел адам) болса, 2009 жылы 1935 адамды (949 ер адам және 986 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Сарыағаш ауданы елді мекендері
Драсмаркт
Драсмаркт (Draßmarkt) — Аустриядағы жәрмеңке. Бургенланд федералды жеріне қарасты Оберпуллендорф округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1411 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 36.2 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — OP, ресми идентификациялық коды — 1 08 02.
2007 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Рудольф Пфнайсль (АҰП) саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бургенланд елді мекендері
NGC 68
NGC 68 — Андромеда шоқжұлдызында орналасқан E-S0 типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1784 жылы 11 қыркүйекте Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 68 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 1187, UGC 170, MCG 5-1-65, ZWG 499.106, ARP 113, VV 166, IRAS00157+2947.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Андромеда (шоқжұлдыз)
Дёрсдорф
Дёрсдорф (Dörsdorf) — Германия Федеративтік Республикасының Рейнланд-Пфальц жерінде орналасқан муниципалитет. Рейн-Лан ауданының құрамына енеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Рейнланд-Пфальц елді мекендері
Техникалық диагностиканың алгоритмі
Техникалық диагностиканың алгоритмі - диагностика өткізгендегі нұсқаулар тізбегі.
Дереккөздер
Санат:Алгоритмдер Санат:Техника
Хантэй (Миссури)
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 334 адамды құрады.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миссури қалалары Санат:Сент-Луис округы (Миссури)
Резидентті вирус
Резидентті вирус (Резидентный вирус; resident verus) — вирус тасымалдаушы программа жұмысы тоқтатылғаннан кейін де жедел жадта сақталатын компьтерлік вирус.
Виноградовка (Қызылжар ауданы)
Географиялық орны
Аудан орталығы — Бескөл ауылынан солтүстікке қарай 47 км-дей жерде.
Резидентті вирус
Дереккөздер
Санат:ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Виноградовка (Қызылжар ауданы)
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 919 адам (462 ер адам және 457 әйел адам) болса, 2009 жылы 689 адамды (345 ер адам және 344 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Қызылжар ауданы елді мекендері
Сөздің негізі
Сөздің негізі основа слова — түбірге жұрнақ жалғану арқылы жаңа лексикалық номинативтік мағына білдіретін сөздің кіші бөлшегі. Әдетте негіз деп туынды түбірді айтады: қойшы, сырмақ, саумал, қуаньіш, шегеле, ертінді. Сонымен бірге құрамы әрі қарай бөлшектеуге келмейтін жалан түбірлер де сөздің негізі болады: ат, от, тac, тay, көк, ақ, кел, жүр, жат. Сөз негізінің бұл екі түрі (жалан және туынды түбірлер) бір-бірімен байланысты: жалан түбір туынды түбірдің тудырушы негізі болып табылады: мал — мал-шы, мал-сақ, мал-ды, мал-сыз. Туынды түбір де сөз тудырушы негіз қызметін атқарады: малшы-лық, малсыз-дық.
Дереккөздер
Санат:Лингвистика Санат:Қазақ тілі Санат:Орфография Санат:Лексика Санат:Грамматика
Radiko
Гарнье Опера үйі
320px|нобай|Гранд Опера театры
Франция елінің астанасында есімі көпшілікке белгілі Гранд Опера театры бой көтерген. 1669 жылы XIV Людовиктің келісімімен сазгер Камбер мен ақын Перрен театр негізін қалады. Ғасырлар бойы театр өз атауы мен мекен-жайын бірнеше мәрте өзгертті. 1875 жылы сәулетші Шарль Гарньенің жобасымен қаланың IX округінде театр ғимараты тұрғызылды. Орыс сазгері И.Стравинскийдің «Мавра» операсының тұсауы осы театрда кесілді. Қазіргі таңда Гранд Опера театрының атауы Гарнье Сарайы болып өзгертілді.
Дереккөздер
1. Еуропа елдерінің тарихы энциклопедиясы, АЛМАТЫКІТАП 2010ж. 2. ↑http://massaget.kz/
Санат:Франция театрлары Санат:Париж ғимараттары мен құрылыстары
Торторето
Торторето (Tortoreto) — Италиядағы коммуна, Абруццо әкімшілік аймағына қарасты Терамо провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 8401 адамды құрайды (2004). Халық тығыздығы 356 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 22 км² шамасында.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Абруццо елді мекендері
Тержуман-и ахуал
Дереккөздер
Санат: Журналистика Санат: Басылымдар
Педру-Афонсу
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 9 017 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 2010,892 км² шамасында. Халық тығыздығы — 4,5 адам/км².
Тарихы
Қала 1847 жылы құрылған.
Санат:Токантинс елді мекендері
Ковент-Гарден театры
Ковент Гарден (Covent Garden) – Лондон қаласындағы Корольдік опера театры (Royal Opera House).
Тарихы
Ұлыбританияның ең ірі өнер ордасы 1732 жылы белгілі театр қайраткері, актер Дж.Ричтің ықпалымен салынды. Театр негізі о бастан 2250 орынды опералық әрі драмалық орда болып қаланды. 1808 жылы қайта салынып, 1847 жылдан бастап мәдени ошақ толығымен опера театрына айналып, тұсауы Россинидің «Семирамида» операсымен кесілді. 1856 жылы театр ғимараты өртеніп кеткен соң, қайта қалпына келтірілді. 1892 жылы театрға Корольдік опера театры атағы берілді.
Театр қойылымдары
200px|нобай|солға Театр ашылған жылы Пепуштың «Опера нищих» қойылымының премьерасы өтті. 1734-1737 жылдары Гендельдің «Верный пастух», «Ариодант», «Альцина» т.с.с. операларының тұсауы кесілді. Арнайы Ковент Гарден үшін Вебер 1826 жылы «Оберон» операсын жазды.
XIX ғасырда Ковент Гарден театрында Малибран, Тамбурини, Джулия, Гризи, Патти сынды сол кезде кеңінен танылған әншілер өнер көрсетті. Ал XIX ғасырдың соңында театрда кез келген шығарманы түпнұсқа тілінде орындау дәстүрі енгізілді. 1892 жылы Малердің жетекшілігімен Гамбург труппасы «Кольцр нибелунга» тетралогиясын қойды.
XX ғасырдың ең елеулі шығармалары: 1910 жылы «Электра» мен Дилиустың «Сельские Ромео и Джульетта» операсы, 1928 жылы «Борис Годунов» (басты партияны Федор Шаляпин орындаған), 1953 жылы «Норма», 1961 жылы «Қарғалы мәтке» (дирижёр Мелик-Пашаев). 1946 жылдан бері театрда "Сэдлерс-Уэлс-балле" балет труппасы жұмыс істейді.
Опера сахнасында Бриттеннің шығармалары қойылды. 1951 жылы «Билли Бад», 1953 жылы «Глориана», 1986 жылы «Сон в летниюю ночь», 1995 жылы «Питер Граймс» сияқты опералары қойылып, театр репертуарына енді. 1995 жылдан бері Ковент Гарден театрында жыл сайын Вердиев фестивалі өткізіледі.
Галерея
<gallery caption= widths="160px" heights="130px"> Сурет:Theater Kovent.jpg Сурет:73-BALET.jpg Сурет:255px-Covert Garden Theatre edited.jpg Сурет:Театр Ковент-Гарден.jpg Сурет:G4Етеатр.jpg Сурет:Royal-Opera-House-Covent-Garden1.jpg
Дереккөздер
1. Еуропа елдерінің тарихы энциклопедиясы, АЛМАТЫКІТАП 2010ж.
2. ↑http://massaget.kz/
Санат:Лондон театрлары Санат:Алфавит бойынша театрлар
Виртуаль аймак
Виртуаль аймак, (Виртуальная зона; virtual region) — тапсырманың немесе жүйелік есептің бір қадамына бөлінетін динамикалық аймақтың ішкі бөлігі. Магниттік таспа аймагы (Зона магнитной ленты; tape zone) - файл жазбаларын орналастыруға арналған магниттік таспаның бөлігі. Аймақтар өзара аймақтық аралықпен бөлінеді.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Музыкалық фольклор
Музыкалық Фольклор - халықтың музыкалық мұрасы мен шығармашылығын жинаитын зерттейтін ғылым саласы.
Музыкалық Фольклор карастыратын мәселелердің ауқымы кең. Музыкалық Фольклор музыка мәдениетінің тууына себеп болған қоғамдық-әлеум. құбылыстарды қамтыса, музыкалық фольклор халық музыка өнерінің өмірдегі колданысы мен орнын, ауызекі шығармашылығы - авторлық ән-күйлердің табиғатын қарастырады. Демек, бұл атаулардың өзара байланыстылығымен қатар, бір-бірінен айырмасы да бар. Этнография ғылымының танымдық категорияларына сүйене отырып, Музыкалық Фольклор қазақ халқының музыкалық мәдениетін тарихи-археолог., ғыл.-методол. және муз.-теор. әдіснама негізінде қарастырады. Муз. фольклордың тұрмыс-салтка байланысты ("Жар-жар", "Тойбастар", "Шілдехана". "Сыңсу", "Жоқтау", т.б.) салттан тыс фольклор үлгілерін, өнердің синкреттік сипатын, муз.-эпик. дәстүрді (жыр, толғау, терме, желдірме), халық әндерінің жанрлық-көркемдік сипаттарын,халықаспаптарын (қобыз, домбыра. сыбызғы, асатаяқ, дабыл, кепшік, даңғара) - аэрофон, хордофон. идиофондар, олардың дыбыс шығару ерекшеліктері, көркемдік мүмкіндіктері, атауларының этимологиясы мен семаитикасын анықтау, көне муз. шығармаларды нота жазуына түсіру, олардың мақамдық (латдык) құрылымы мен әуендік жүйесін зерттеу Музыкалық Фольклор ғылымының негізп зерттеу нысаны. қазақ халқының Музыкалық Фольклоры Қазан төңкерісіне дейін зерттеле бастаған. Оған А.Е. Алекторов, А.Э. Бимбоэс, Г.И. Гизлер, П.С. Паллас, Р.А. Пфеннинг, П.Тихов, Ш.Уәлиханов, В.В. Радлов, А.Ф. Эйхгорн, т.б. зерттеушілер елеулі үлес қосты. 20 ғ-дың бас кезінде Музыкалық Фольклор жинауға А.В. Затаевич белсене араласып, "Қазақ халқының 1000 әні" (Мәскеу, 1925,1963), "Қазақтың 500 ән-күйі" (Алматы, 1931, 2002) атты муз.-этнограф. жинақ шығарды. Бұдан кейін Музыкалық Фольклор зерттеу ісімен А.Жұбанов, Б.Ерзакович, М.Ахметова, А.Темірбекова, Т.Бекхожина, Б.Қарақүлов, Т.Қоңыратбай, А.Құнанбаева, т.б. айналысты.
Әр жылдары Әдебиет және өнер ин-ты мен Алматы консерваториясының (қазіргі Қазақ үлттық консерваториясы) мамандары муз. экспедицияларға шығып, қазақ муз. фольклорының көркем үлгілерін жинайды. "Қазақтың музыкалық фольклоры", Ерзаковичтің "Қазақтың ғашықтық әндері", Бекхожинаның "Қазақтың 200 әні", Қарақұловтың "Қазына",Б.Оспановтың"Даддастаны",Б.Бәйбіжанның "Қазақтың жүз қара өлеңі" атты көлемді жинақтары Музыкалық Фольклорның бүгінгі жетістіктері.
Дереккөздер
Санат:Мәдениет
Амоломгация
Амоломгация - импорт жасайтын мемлекетпен, осы мемлекетте берілген бұйымды сатуға рұқсат беру мақсатымен өткізілетін қажетті сынақтар жүйесі.
Резидентті емес вирус
Резидентті емес вирус (Нерезидентный вирус; nonresident virus) — вирус тасымалдаушы программа жұмысы тоқтатылғаннан кейін жедел жадта сақталмайтын компьютерлік вирус.
Дереккөздер
Санат:ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Орловка
Қазақстан:
Башқұртстан:
Юрома (Мезень тармағы)
Юрома — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Мезень өзенінің оң жағалауынан 165 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 38 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Двинск-Печорск су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Мезень өзені Малонисогорская ауылындағы су өлшейтін посттан сағасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Мезень.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Дудар
Көбіне тілімізде «бас» сөзімен тіркесе «дудар бас» қалпында айтылып, ұйысқан, сабалақтанған, бұйраланған, үрпиген шаш мағыналарын білдіреді. «Көп ұзамай есіктен жеңіл киімді, дудар бас Иса көрінді» (Баязитов).
Сөз төркіні түркі тілдері деп анық, ашық айта аламыз. Және бұл пікірімізді түркі тілдерін түгел шарламай-ақ, бір ғана түркі тілі дерегімен ғана дәлелдеуге болады. Мысалы, хакас тілінде: тугдүр — жүндес, сабалақ, үрпек мағыналарын береді.
«Тугдүр» сөзінің түбірі, көптеген түркі тілдеріне ортақ «түк» екендігіне де дауласу қиын болар. Хакас тілінде де «түк» тұлғасы қазақ тіліндегі «түкпен» мағыналас. Әрине, кейбір түркі тілдерінде дыбыртық ауытқулар жоқ емес (якутша — түү т. б.). Хакас тілінде «түк» түбіріне -дүр қосымшасы қосылып, «түктіқ» молдығын, көптігін білдіріп тұр. Демек, «тугдүр» — қазақ тіліндегі «түкті» тұлғасымен мағыналас. Алғаш түркі тілдеріне ортақ «түкдүр» сол қалыптасқан күйінде, қазақ тілінде де сақталған. Алайда қазақ тілі аздап өзгерістер енгізу нәтижесінде «дудар» тұлғасына дейін жеткен: түгдүр => дүгдүр => ду (г) дур => дудур => дудар.
Жаңа Шүлбі
Жаңа Шүлбі — Абай облысы Бородулиха ауданындағы ауыл, Жаңа Шүлбі ауылдық округі орталығы.
Географиялық орны
Аудан орталығы — Бородулиха ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 40 км жерде, Ертіс өзенінің оң саласы — Шүлбі өзенінің бойындағы қарағайлы орманды жазықта орналасқан.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 4130 адам (2053 ер адам және 2077 әйел адам) болса, 2009 жылы 3073 адамды (1484 ер адам және 1589 әйел адам) құрады.
Тарихы
1996 жылға дейін “Қызыл партизан” сүт кеңшары және Жаңа Шүлбі аң шаруашылығының орталығы болып келген. Кеңшар негізінде 1997 жылдан ауылда етті-сүтті сиыр, шошқа өсіретін, астық өндіретін “Қызыл партизан”, “Бірлесу”, “Май зауыты”, “Романтик’”, “Кең дала” атты акционерлік қоғамдар мен серіктестіктер, “Жаңа Шүлбі” шаруа қожалығы жұмыс істейді.
Инфрақұрылымы
Орта мектеп, спорт мектебі, мәдениет үйі, аурухана бар. Тұрғындары көрші елді мекендермен автомобиль жолы арқылы қатынасады.
Дереккөздер
Санат:Бородулиха ауданы елді мекендері
Гвардия (футбол клубы, Бішкек)
Гвардия-РУОР — 1995-2005 жылдары Қырғызстан чемпионаттарында ойнаған Бішкек қаласының футбол клубы. 1995-99, 2003-05 жылдары жоғары топта ойнады. 1995, 1996 жылдары Қырғызстанның күміс жүлдегері атанды. 1998 жылғы қола жүлдегер.
2005 жылы маусымның ортасында қаржылай қиындықтар себебінен жабылып қалды.
Сілтемелер
Санат:Қырғызстан футбол клубтары
Сан-Мартинью-ду-Бишпу
Сан-Мартинью-ду-Бишпу (São Martinho do Bispo) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Коимбра округінің құрамына кіреді. Коимбра муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады. Үлкен Коимбра ірі қалалық агломерациясында орналасқан.
Португалияның Орталық аймақ регионына қарасты Байшу-Мондегу экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 14 246 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 16,96 км² шамасында. Халық тығыздығы — 840,0 адам/км².
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Бейра-Литорал провинциясының құрамына кірген.
Томпақ
нобай|орта|1200px|Томпақ ауылына қош келдіңіз!
Томпақ — Батыс Қазақстан облысы Ақжайық ауданы, Тайпақ ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Чапаев ауылынан оңтүстік-шығысқа қарай 146 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы тұрғындар саны 399 адам (203 ер адам және 196 әйел адам) болса, 2009 жылы 299 адамды (154 ер адам және 145 әйел адам) құрады.
Орторексия
нобай|Пайдалы тағамдар Орторексия (orthorexia nervosa, ὀρθός — "тікелей", "дұрыс" және ὄρεξις — "тамақтануға шақыру", "тәбет") — тамақ өнімдерін таңдауда елеулі шектеулерге әкелетін "дұрыс тамақтануға" деген обсессивті ұмтылыспен сипатталатын тамақ қабылдаудың бұзылуы. "Орторексия" терминін алғаш рет Стивен Брэтман қолданған (Стивен Братман, 1997). Қазіргі уақытта орторексияның қатаң диагностикалық критерийлері жоқ және орторексия диагнозы DSM-IV және ICD-10 жіктеуіштеріне кірмейді, сондықтан бұл диагнозды ресми түрде жасау мүмкін емес, бірақ мамандар тамақтанудың осы бұзылуын сипаттау кезінде "орторексия" терминін кеңінен қолданады. Итальяндық ғалымдар алдын-ала зерттеулер жүргізіп, бұл диагноз өте нақты және нақты құбылысты көрсетеді деген шешімге келді.
Симптомдар
Орторексияның белгілері: "тамақ өнімдерін таңдауға, жоспарлауға, сатып алуға, дайындауға және тұтынуға обсессивті назар аудару; тамақтың, ең алдымен, ләззат емес, денсаулық көзі ретінде қарастырылуы; тыйым салынған тағамдардың жанында болған кезде азап шегу немесе жиіркеніш; тағамның белгілі бір түрлерін қосу немесе алып тастау аурудың алдын алады немесе емдейді немесе күнделікті әл-ауқатқа әсер етеді деген көзқарасқа үлкен сенім; диетаны таңдауға негізделген басқалар туралы моральдық пайымдау; дұрыс тамақтанбау туралы дәлелдерге қарамастан, диеталық әдістер денсаулықты нығайтуға ықпал етеді деген берік сенім".
Орторексия және басқа аурулар
Орторексиялық мінез-құлық көбінесе дұрыс тамақтанбау пен салмақ жоғалтуға әкелуі мүмкін, және бұл көбінесе анорексиямен байланыстырылады. Зерттеулер сонымен қатар обсессивті-компульсивті бейімділік орторексияның дамуымен байланысты екенін көрсетті, ал кейбір зерттеушілер орторексияны обсессивтілік деп диагноз қою керек деп санайды, өйткені бұл идеалды диетаға жетудің обсессивті идеясынан туындайды.
Дереккөздер
Санат:Культуралды синдромдар Санат:Тамақтанудың бұзылуы
Тауарлардың еркін айналысы үшін кедендік қайта өңдеу режимі
Тауарлардың еркін айналысы үшін кедендік қайта өңдеу режимі (ағыл. customs treatment (regime) of goods processing for free circulation; нем. Zollverfahren (regime) der Warenverarheitung furfreien Umlaufn) - Қайта өңдеу өнімдерін тауарларды еркін айналыс үшін шығарудын кедендік режиміне кейіннен орналастыра отырып, кедендік баждар, салықтар алынбастан және тарифтік емес реттеу шаралары қолданылмай, кедендік бақылаумен кедендік аумақта шетел тауарлары қайта өңдеу жөніндегі операцияларға ұшырайтын кедендік режим.
Шетел тауарларын еркін айналыс үшін қайта өңдеу фактісін белгілеу мақсатында Кедендік кодекстің 154-бабына сәйкес бір немесе бірнеше тәсілді пайдалана отырып, қайта өңдеу өнімдеріндегі шетел тауарлары бірдейлендіру жүргізіледі.
Дереккөздер
Санат:Құқық Санат:Заң
Уайтфилд (Мэн)
Уайтфилд (Whitefield) — Мэн штатының Линкольн округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 2273 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 123.1 км² шамасында. FIPS коды — 23-85010.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Мэн қалалары
Вайсериц (аудан)
Қалалар мен қауымдар
Пречендорф басқармасы Тарандт басқармасы (30 маусым 2007)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саксония аудандары
Аударғыш түрлері
Жоғары деңгейлі тілдер көптеген алгоритмдерді үйреншікті математикалық амалдардың жазылуына жақын ыңғайлы түрде жазып түсіндіруге мүмкіндік береді. Бұл тілдерді пайдалану программалаудағы кездесетін қиындықтарды азайтады.
Жоғары деңгейлі тілдерді программа жасауда пайдалану 60-шы жылдары басталды. Содан бері бүгінгі күнде дейін белгілі есептерді шешуге арналған әмбебап, сандай-ақ  бағдарланған көптеген әртүрлі тілдер жасалып пайдаланылып  келеді.
Әрбiр программалау тілінің өзінің аты бар. Көптеген программалау тілінің аты олар алғаш жасалғаннан бастап тіркелген. Содан бері программалау тілдерінде қолданылатын ережелер өзгергенімен тілдер аты сол бұрынғы күйінде өзгеріссіз қалуда.
Программалау тілдері
Қысқа программаларды жасауда процедуралық программалау тілдерін пайдалану ыңғайлы; логикалық  программалау тілдерін алгоритмдерді теориялық зерттеуде  жасанді интеллекті оқытып үйрену жұмыстарында деректер  базасымен жасалатын операцияларда өндіріс объектілерін және әскери бөлімдерді басқару жүйелерін басқаруда, ал  объектік-бағдарланған программалау тілдерін бәрінен де  үлкен және күрделі программаларды (Мысалы, компьютерлік  ойындарда), жасақтауда пайдаланған жөн.
Ассемблердің ендірілетін тілі мнемокод, макроассемблер-макротіл, ал компилятордікі-поцедуралы бағдарланған тілдер боып табылады. Осыған байланысты ендірілетін тілдерді транцлятордың түрлеріне қарай ассемблер тілі, макроассемблер тілі деп аталады т. с. с.
Транслятор арқылы өңделіп алынған программа тікелей компьютерде орындалады немесе оны басқа транцлятордың  өңдеуіне тура келеді. Трансляциялау мен программаның орындалуы уақыт жағынан бөлінген болады. Интерпретатордан басқа трансляторларда алдымен барлық программа трансляцияланады содан кейін орындалады. Осы режімде жұмыс істейтін трансляторлар компиляциялаушы  типті трансляторлар деп аталады. Егер мұндай транслятордың ендірілетін тілі процедуралы-бағдарланған тіл  болса, онда транслятор компилятор деп аталады.
Трансляциялау кезеңімен орындау кезеңдері уақыт бойынша ығысып ауысып келіп отыратын транслятор  интерпретатор деп аталады.
Машина тілінде немесе жүктелуші тілде ұсынылған программа транслятор жұмысының нәтижесі болып табылады.
Транслятордың жұмысын төрт кезеңi
Транслятордың жұмыс істеу жылдамдығы үлкен рол атқарады. Ұзақ есептелетін күрлелі есептер үшін талап етілетін машиналық уақытты және  программаның орындалуы үшін қажетті жадтың көлемін  ескере отырып транслятордың жасаған программаның  ұтымдылығы ең маңызды рол атқарады. Мұндай ұтымды программалар алу трансляциялау алгоритмдерін  күрделендіре түсуді талап етеді, ол трансляторды  күрделендіре түсуге және оның жұмыс істеу уақытын  арттыруға алып келеді. Осыған байланысты программалау жүйесінің өзінде тіптен бір программалау тілі үшін де бірнеше  әртүрлі трансляторлар қарастырылады, ал пайдаланушы  өзіне ең керекті трансяторларды таңдап  алады.
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютер
Ресей әнұраны
Ресей әнұраны — Ресей Федерациясының ұлттық әнұраны.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ұлттық әнұрандар Санат:Ресей мемлекеттік рәміздері
Дүрсе
Дүрсе, дүрсе қоя беру. «Тап беру», «шап ете түсу» сияқты мағыналар тілімізде осындай сөз тіркестерімен де беріледі. «Танктер жауға дүрсе қоя берді».
Л. Будаговтың көрсетуінше, сөздің шыққан төркіні парсы тілі: дүрусь — тура, кенеттен. Осы бойынша, «дүрсе қоя беру» тіркесінің мағынасын түсініктірек айтсақ — «тура бас салу» немесе «кенеттен бас салу» болмақ. Парсының «дүрусь» сөзі қазақ тілінде «дүрсе» тұлғасына дейін өзгерген.
Дереккөздер
Санат:Әдебиет
Ла-Пения
Ла-Пения (La Peña) — Испаниядағы муниципалитет. Кастилия және Леон автономды бірлестігіне қарасты Саламанка провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Витигудино ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 129 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 25,19 км² шамасында. Провинцияның әкімшілік орталығына дейінгі қашықтығы — 88 км.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Саламанка елді мекендері
IC 5182
IC 5182 — Tucana шоқжұлдызында орналасқан Sd типті галактика.
Сыртқы сілтемелер
IC 5182 Санат:Tucana (шоқжұлдыз)
Қамал
right|thumb thumb|300px|[[Шильон қамалы, Швейцария]] Қамал — қоршауда қалған жағдайда ұзақ соғысуға қажетті барлык жабдықпен жабдыкталған және қаруланған тұрақты гарнизоны бар, әскери жағынан маңызды мәні бар бекініс пункті (бекіністі қала). Қамал Құрлықтық және теңіздік (теңіз жағалауындағы) болып бөлінеді. Алғашында камалдар жер, тас, ағаш сияқты қарапайым қоршаулармен қоршалған елді мекендер болған. Құл ұстайтын мемлекеттердің қалалары қамал болып саналатын (Карфаген, Визаңтия, Рим және басқа) қамал-қалалар, сондайақ Орта Азияда, Кавказда, Солтүстік Қара теңіз жағалауларында кеңінен тараған. Ежелгі қамалдар жан-жағы домалақ немесе шаршы мұнаралар ұстап тұрған қабырғалардан тұратын көп бұрыш сиякты соғылган. Қабырғаларының биіктігі 9-10 метрге дейін жететін, ал қалыңдығы биіктігінің 1/3 бәлігі болатын. Қабырғалардың үстіңгі жағына тістер мен амбразуралар салынған. Қабырғаның барлық периметрінен жаппай атыс жүргізуге болады. Мүнараларының биіктігі кабырға биіктігінен 1,5-2 есе артық болатын. Артиллерияның шығуына байланысты (14 ғасыр) қабырға биіктігі кысқарып, қалындығы үлкейе бастады. 16-17 ғасырларда мұнаралар бес бұрыш формалы-бастиондармен ауыстырылды да, ол 19 ғасырға дейін қолданылды. 19 ғасырдың аяғында бризантты жарылғыш заттар мен снарядтардың шығуына байланысты қамал кұрылысына бетон мен сауытты конструкциялар колданыла бастады. Бірінші дүниежузілік Соғыстың алдында камалдар үлкен және кіші (маневрлі) болып бөлінді.
Дереккөздер
Санат:Қамалдар
Гүлнәр Ілиясқызы Көлдеева
Гүлнәр Ілиясқызы Көлдеева (31.1.1962 жылы туған, Қызылорда қаласы) – филология ғылымдарының докторы (2001).
Қызылорда педагогикалық институтын (1983, қазіргі Қызылорда мемлекеттік университеті) бітірген. Көлдееваның ғылыми-зерттеулері түркі және славян елдерінің мәдени және тілдік қарым-қатынастары, ономастикалық жүйенің Қазақстан халықтарына өзара әсері мәселелеріне арналған. Сонымен қатар қазіргі қазақ тілінің антропонимикалық жүйесі жайында да іргелі зерттеулер жүргізген.
Дереккөздер
Санат:31 қаңтарда туғандар Санат:1962 жылы туғандар Санат:Қызылордада туғандар Санат:Қазақстан филологтары Санат:Филология ғылымдарының докторлары Санат:Қорқыт Ата атындағы Қызылорда мемлекеттік университеті түлектері Санат:Қорқыт Ата атындағы Қызылорда мемлекеттік университеті оқытушылары
Тұлға социологиясы
Тұлға социологиясы - әлеуметтік, биоәлеуметтік және экоәлеуметтік ортадағы адамның әлеуметтік қалыптасуы және дамуы объектісі болып табылатын арнайы социологиялық теория.
Руслан Петрович Ротань
Руслан Петрович Ротань (Руслан Петрович Ротань; 29 қазан 1981, Полтава, Украин КСР, КСРО) — украиналық футболшы, жартылай қорғаушы. "Днипро", "Динамо" (Киев), "Славия" (Прага) клубтарында және Украина Ұлттық футбол құрамасында ойнаған.
Сілтемелер
Санат:29 қазанда туғандар Санат:Полтавада туғандар Санат:Днипро ФК ойыншылары Санат:Динамо Киев ФК ойыншылары Санат:Славия Прага ФК ойыншылары Санат:Украина футболшылары Санат:Украина Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары
Кенді алап
Кенді алап– үлкенді-кішілі кен орындары шоғырланған өңір. Кенді алаптағы кеннің жалпы қоры ондаған млрд. т болуы мүмкін. Қазақстан – кенге бай өлке. Оның аумағында бірнеше ірі Кенді алаптары бар: 1) Орталық Қазақстан Кенді алапы, оның алып жатқан аумағы 800000 км². Мұнда көмір, темір, марганец, мыс, вольфрам, молибден, қорғасын, мырыш, т.б. кен байлықтары бар. Олардың жалпы саны 5500-дей. Бұлардың ішіндегі ірілері: Қарағанды (қоры 50 млрд. т), Екібастұз (қоры 10 млрд. т) көмір кендері; Успен кенді белдеуі; 2) Кенді Алтай Кенді алапы, ұзындығы 500 км, ені 50 км ауданды алып жатыр. Онда мыс, қорғасын, мырыш, алтын, күміс, сирек кездесетін металдар, жанғыш тақтатас кендері бар; 3) Қостанай облысындағы Торғай қолаты Кенді алапының ұзындығы 500 км, ені 80 км-дей. Бұл алқапта жоғары сапалы темір, көмір, асбест, никель, боксит, титан, т.б. кендер бар; 4) Оңтүстік Қазақстандағы Қаратау Кенді ауылында қорғасын, мырыш, ванадий кентастары мен фосфорит кенінің мол қоры бар; 5) Маңғыстау түбегі Кенді алапынан мұнай мен газ өндіріледі; 6) Солтүстік Қазақстан, Ақмола, Шығыс Қазақстан Кенді алаптарында алтын және сирек металдар өндірілетін кендер бар; қ. Алтай металлогения аймағы, Кенді Алтай.
Дереккөздер
Санат:Қазақстан табиғаты Санат:География
Кәсіпорын экономикасы
Кәсіпорын экономикасы - өндірістік және өндірістен тыс қатынастардың жиынтығы: айналыс қоры, дайын өнім, кәсіпорынның банктегі есеп-шоттары, ақша қаражаты, бағалы қағаздары, меншіктің материалдық емес қорлары (патенттер, лизенция т.б), өнімді өткізуден және әр түрлі көрсетілген қызметтерден түскен табыстар мен пайда. Олардың құндық бағасы - кэсіпорынның экономикалық даму деңгейі мен көлеміне байланысты болады. Соңғысының әр түрлі себептері бар, атап айтқанда -өндірісті қорлар мен қамтамасыз етуде ең оңтайлы үйлесімділікті табу;	; - өндірілген өнімнің саны мен сапасы; - өткізу көлемі; -өткізуден түскен кіріспен пайда. Осы факторлар негізінде қол жеткізілетін тиімділіктің деңгейі мен сипатын кәсіпорынды дамытуға ықпал ететін ішкі және сыртқы жағдайлар айқындайды.
Санат:Экономика
Озокеритпен емдеу
Озокеритпен емдеу (ὄζω — иіс және κηρός — балауыз) — құрамында церезин, парафин, шайыр (нұм) және асфальтендер бар озокерит ұлпалардың қабынуын бәсеңдету үшін пайдаланатын процедура. Қанжел ауруруын емдеуде де кеңінен қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Медицина Санат:Стоматология
Ozokerite Озокерит
Самбука-ди-Сицилия
Самбука-ди-Сицилия (Sambuca di Sicilia) — Италиядағы коммуна, Сицилия әкімшілік аймағына қарасты Агридженто провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 6159 адамды құрайды. Халық тығыздығы 65 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 95 км² шамасында. Пошта индексі — 92017.
Елді мекеннің қамқоршысы — Георгий. Жыл сайынғы мерекесі — 23 сәуір.
NGC 4392
NGC 4392 — Canes Venatici шоқжұлдызында орналасқан C (жинақы галактика) типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1788 жылы 27 сәуірде Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 4392 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 40499, MCG 8-23-23, ZWG 244.12, 1ZW 35.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Canes Venatici (шоқжұлдыз)
Мишень-Шор
Мишень-Шор — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО, Ненецк АО, Коми Республикасы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Силова-Яха өзенінің оң жағалауынан 126 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 20 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кара теңізі су алабының өзендері Үлкен Ою өзен су алабының батыс шекарасынан Скуратов мүйісіне дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Печора мен Обь өзендері аралықтарындағы Кара теңізі су алабының өзендері.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Коми Республикасы өзендері
Дархан (Сарыағаш ауданы)
Дархан (1993 жылға дейін — Красино) — Түркістан облысы Сарыағаш ауданы, Құркелес ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Сарыағаштан оңтүстік-батысқа қарай 10 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 1427 адам (704 ер адам және 723 әйел адам) болса, 2009 жылы 1975 адамды (958 ер адам және 1017 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Сарыағаш ауданы елді мекендері
1920–80 жылдарындағы наразылықтар, көтерілістер, қозғалыстар
XX ғасырдың 1929–1931 жылдарындағы шаруалар көтерілістері
Қысқа мерзімде жүргізілген ұжымдастыру науқаны казак халқына ауыр нәубет әкелді. Дәстүрлі шаруашылық жүйесі бұзылып, халық жаппай ашаршылыққа ұшырады. 1928 жылы басталған байлардың дүние мүлкін тәркілеу мен жер-су реформаларын жүргізудегі бұрмалаушылықтар халықтың табанды қарсылығын туғызды.
Поперечка (Тяжин тармағы)
Поперечка — Ресейдегі өзен. Кемеров облысы, Краснояр өлкесі, Томск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Тяжин өзенінің оң жағалауынан 146 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 13 км-ді құрайды.
1920–80 жылдарындағы наразылықтар, көтерілістер, қозғалыстар
XX ғасырдың 1929–1931 жылдарындағы шаруалар көтерілістері
Халық наразылықтары, әсіресе, 1929 жылдың екінші жартысы мен 1930 жылдың қыс айларында өрши түсті. Көтерілістер бастапқыда 1929 жылдың кыркүйегінде Қарақалпақстанның (сол кезде Қазақстан қүрамында) Тақтакөпір ауданында, сондай-ақ Сырдария округінің Бостандық ауданында, қараша айында Қостанай округінің Батпаққара ауданында басталды. Республикалық партия ұйымының бірінші хатшысы Ф.И.Голощекин бұл наразылықтарға «ауылдағы байлардың қарсылығы» деп қарады.
Поперечка (Тяжин тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Чулым Ачинск қаласынан Зырянское ауылындағы су өлшейтін постқа дейін. Өзен саласы — Томнан Чулымға дейінгі (Жоғарғы) Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Жоғарғы) Обь.
1920–80 жылдарындағы наразылықтар, көтерілістер, қозғалыстар
XX ғасырдың 1929–1931 жылдарындағы шаруалар көтерілістері
1929–1931 жылдары Қазақстанды қамтыған мұндай козғалыстар жалпы халықтық наразылықтың бастамасы болды. Билік басындағылардың шынайы қалыптасқан жағдаймен санаспай, дұрыс шаралар қолдануға дәрменсіздік көрсетуі 1930–1931 жылдардағы көтерілістерге алып келді.
Поперечка (Тяжин тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
1920–80 жылдарындағы наразылықтар, көтерілістер, қозғалыстар
XX ғасырдың 1929–1931 жылдарындағы шаруалар көтерілістері
1930 жылы Қазақстанның барлық аймақтарында ондаған шаруалар көтерілістері мен толқулар кең қанат жайып, жаппай сипат алды. Қарулы бас көтерулер Созақта, Ырғызда, Қарақұмда, Балқашта, Өскемен мен Зырян аудандарында, Манғыстауда болды. Солардың ішінде Созақ көтерілісінің өзіндік ерекшелігі зор. Басқа көтерілістердің негізгі қозғаушы күші – орта шаруалар болса, бұл көтерілісте кедейлер мен батырақтар да айрықша белсенділік танаттын.
Поперечка (Тяжин тармағы)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кемеров облысы өзендері Санат:Краснояр өлкесі өзендері Санат:Томск облысы өзендері
1920–80 жылдарындағы наразылықтар, көтерілістер, қозғалыстар
XX ғасырдың 1929–1931 жылдарындағы шаруалар көтерілістері
Көтерілістің бастауына 1039 жылы 19 ақпанда Қазақстанның жаппай ұжымдастыру аудандарындағы ауыл шаруашылығын социсалистік жолмен қайта құруға байланысты шаралар әсер етті. Байлар мен кулактарды малдан айыру, абақтыға жабу, оларды дереу жер аудару басталды. Ет, жүн және мақта даярлау науқанындағы асыра сілтеушіліктер, шолақ белсенділердің әрекеті де жағдайды одан  әрі шиеленістіріп жіберіп жіберді. Көтеріліске шыққандар аудан орталығын басып алып, Сұлтанбек Шолақұлын өздеріне хан сайлаған. Олар аң аулайтын мылтық, қанжар мен қылыш, балта тәрізді қарулармен қаруланды. Шолақ белсенділерді соққыға жығып, кеңес органдарының іс өағаздарын өртеді.
1959 жылғы Теміртаудағы оқиға
Осындай жағдайға байланысты жұмысшылар арасында наразылық туа бастады. 1959 жылдың тамыз айында жұмысшылардың жергілікті өкіметпен қақтығысы болды. 1 тамызда сенбі күні кешке жұмысшылардың бір тобы ауысымнан кейін бірде-бір ашық асхана таппады. Бұл жұмысшылардың наразылығын туғызды (89 мың жұмысшыға әрқайысысы 2120 орыннан 178 асхана болды). Асханалар мен дүкендерде ойран салу әрекеттері басталды, көшелерде ереуілдер мен бүліншіліктер ұйымдастырылды, қалыпты өмір-салты бұзылды.
Бүліншіліктерді басу үшін милиция мен Қарлаг әскерлері жұмылдырылды. Қару қолдану жағдайлары да болды. Бүліншіліктің үшінші күні зауыттарға әскер енгізілді.
Болған оқиғалар жайында БАҚ-тар ешқандай хабар бермеді. Бірінші кезекте бұл туралы облыстық, республикалық партия ұйымдарының басшыларына, сонымен қатар КСРО мемлекеттік қауіпсіздік комитетінің басшыларына хабарланды.
КОКП ОК-і Президиумының бұйрығы бойынша кұрамында КОКП ОК-нің өкілдері, сондай-ақ ҚазКП хатшысы Беляев кірген комиссия құрылды.
1959 жылдың казан айында Мәскеуде болған КОКП ОК-і Президиумының мәжілісінде Теміртаудағы оқиғаларға байланысты «Қарағанды металлургия зауытын салу мәселелері туралы» қаулы қабылданды. Осы бойынша кінәлілер анықталып, жауапкершілікке тартылды. Қарағанды облыстық комитетінің бірінші хатшысы П.Н.Исаев пен «Қазметаллургқұрылыс» тресінің бастығы Вишневский кінәлі деп жарияланды.
Теміртаудағы бүліншіліктің негізгі себебі — жұмысшылар арасында тәрбиелік және саяси үгіт-насихат жұмыстарының қанағаттанарлық жағдайда жүргізілмеуі деп есептелді.
1979 жылғы Целиноградтағы «Неміс автономиясын» құру саясатына қарсы ереуілдер
1976 жылы КОКП ОК-і Ю.В.Андропов басшылық еткен жауапты топ кызметкерлеріне неміс автономиясын құру мәселелері туралы ұсыныс жасау жөнінде тапсырма берді. 1979 жылы 31 мамырда «Целиноград, Қарағанды, Көкшетау және Павлодар облыстарының құрамына кіретін бес ауданның аумағынан тұратын Неміс автономиялық облысын құру туралы» қаулы шықты. Оның әкімшілік орталығы Ерейментау қаласы болуы керек болатын. ҚазКП ОК-і жаңадан құрылып жатқан автономиялық облыстың партия органдарының кұрамы мен нақты шекарасын, штатын анықтауға кірісті. 18 маусымда Неміс автономиялық облысының құрылуына байланысты салтанатты жиналыс өткізу жоспарланды. Бүл шаралар республика халқының бір бөлігінде наразылық тудыруда. 1979 жылы 16 жәнө 19 маусымда Целиноградта үнқағаздар пайда болып, қала көшелерінде неміс автономиясын кұруға қарсы ереуілдер өтті. Партия органдарына автономия құруға қарсы ұжымдық хаттар келіп түсе бастады. Әсіресе Целиноградтың Ленин атындағы (қазіргі Орталық) алаң ереуілге қатысушылардың көпшілігімен көзге түсті. Шеруде, негізінен, жастар көп болды, олардың саны 16 маусымда бірнеше жүздеген адам болса, 19 маусымда бірнеше мыңнан асты деп есептеуге болады. Жастарға осы ереуілге жиналғандардың алдына облыстық партия комитетінің бірінші хатшысы Н.Е.Морозов шығып, Неміс автономиясының жойылғанын мәлім етті. Осыдан кейін ереуілге қатысушылар тарай бастады. Бірнеше күннен соң ұжымдарда, кәсіп- орындарда, басшылық ортада бұл мәселе талқыға салынбайтындығын халыққа жеткізу максатында жиындар өткізіліп тұрды. Бірақ Неміс автономиялық облысын кұру турасындағы КОКП ОК-нің нақты шешімі 1980 жылдың ақпан айында шығарылды. 1986 жылғы желтоқсан оқиғасының алғышарты болған Целиноградтағы оқиға қазақ халкының ұлттық санасының оянуына елеулі үлес қосты.