cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Таң намазы
Құран аяттары
فَاصْبِرْ عَلَىٰ مَا يَقُولُونَ وَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ قَبْلَ طُلُوعِ الشَّمْسِ وَقَبْلَ غُرُوبِهَا ۖ وَمِنْ آنَاءِ اللَّيْلِ فَسَبِّحْ وَأَطْرَافَ النَّهَارِ لَعَلَّكَ تَرْضَىٰ
''(Мұхаммед Ғ.С.) сонда олардың айтқандарына сабыр ет. Күн шығудан бұрын да батудан бұрын да Раббыңды мақтай пәкте. Кеш мезгілдерінде және күндіздің айналасында да пәкте. Мүмкін ризалыққа бөленерсің.''
Құран (20:130)
وَاصْبِرْ لِحُكْمِ رَبِّكَ فَإِنَّكَ بِأَعْيُنِنَا ۖ وَسَبِّحْ بِحَمْدِ رَبِّكَ حِينَ تَقُومُ
''(Мұхаммед Ғ.С.) Раббыңның үкіміне сабыр ет. Өйткені сен көз алдымыздасың. Орныңнан тұрған шақта, Раббыңды мақтай дәріпте.''
Құран (52:48)
Уақыты
Таң намазы шығыс көкжиек ағараңдағаннан басталып, күн шыққанға дейiн созылады.
Намаздың орындалуы
Намаз орындаушы алдымен дәрет алып, құбылаға қарайды. Кейін орындалатын намазына ниет етеді.
Намаз оқығанда намаздың 6 рүкіндері орындалуы тиіс:
Дереккөздер
Санат:Ислам Санат:Намаз
Сан-Мигел-ду-Гостозу
Сан-Мигел-ду-Гостозу (São Miguel do Gostoso) — Бразилиядағы муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Норти штатында орналасқан. Шығыс Риу-Гранди-ду-Норти мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Литорал-Нордести экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 8 878 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 342,445 км² шамасында. Халық тығыздығы — 25,9 адам/км².
Санат:Риу-Гранди-ду-Норти елді мекендері
Кутенхольц
Кутенхольц (Kutenholz) — Германия Федеративтік Республикасының Төменгі Саксония жерінде орналасқан муниципалитет. Штаде ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 4761 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 68,17 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 03 3 59 031. Муниципалитеттің басшысы — Йохан Петер Хинк.
Муниципалитеттің өзі әкімшілік құрылымы бойынша 5 қалалық ауданға бөлінеді.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Саксония елді мекендері
Машиналық код
Машиналық код (Машинный код; computer (machine) code) — 1) жоғары деңгейлі программалау тілін аудару арқылы алынған машиналық тілдегі программа; компилятордың немесе ассемблердің көмегімен алынган, микропроцессор қабылдайтын және орындайтын
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Михаил Моисеевич Ботвинник
Ботвинник Михаил Моисеевич (17.8.1911, Ресей, Санкт-Петербург — 25.11. 1989, Мәскеу)— орыс шахматшысы, КСРО гроссмейстері (1935), халықаралық гроссмейстер (1950), КСРО-ның еңбегін сіңірген спорт шебері (1945), техникалық ғылымдарының доктоторы (1951), Ресейдің ғылыми мен техникалық еңбегін сіңірген қайраткері (1991). Дүние жүзі бойынша шахматтан 6-чемпион (1948 — 57, 1958 — 60, 1961 — 63) болған, КСРО-ның 7 дүркін чемпионы (1931 — 52). Шахмат композициясы жөнінен халықаралық төреші болды. Ботвинник стратегиялық бағыттағы шахматшы. Ботвинник шахмат теориясы мен практикасына әлемде бірінші болып компьютерлік талдауды енгізді. Ол техника және шахмат саласында көптеген кітаптар жазды. Ленин ордені (1957) және басқа да орден, медальдермен марапатталған.
Радиолиз
Радиолиз — химиялық заттектердің (судың, органикалық қосылыстардың) иондайтын сәуле шығарудың әсерінен ыдырауы.
Михаил Моисеевич Ботвинник
Дереккөздер
«Қазақстан»: Ұлттық энцклопедия / Бас редактор Ә. Нысанбаев – Алматы «Қазақ энциклопедиясы» Бас редакциясы, 1998 жыл, ISBN 5-89800-123-9, II том
Радиолиз
Дереккөздер
Санат:Экология Санат:Табиғатты қорғау
Михаил Моисеевич Ботвинник
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Батыс Қазақстан облысы әкімшілік-аумақтық бөлінісі
Әкімшілік-аумақтық шекаралары
Облыстың қазіргі әкімшілік-аумақтық шекаралары 20 ғасырдың алғашқы ширегінде ғана қалыптаса бастады. Оған дейін осы аумақ екі аумақтық бөліктің құрамында болды. 1868 ж. қазан айында «Далалық облыстарды басқару туралы уақытша ереже» қабылданып, соған сәйкес қазақ жері төрт облысқа бөлінді. Солардың бірі – Орал облысы. Ол Орал, Гурьев, Калмыков және Ембі (Жем) уездеріне бөлінеді. Ал облыста іргелес жатқан Маңғышлақ өз алдына дербес пристав ретінде қалды. Кейін Ембі уезі «Темір уезі» аталып, Жымпиты және Ілбішін уездері құрылды. 1891 ж. 15 наурызда «Ақмола, Семей, Жетісу, Орал, Торғай облыстарын басқару туралы ереже» қабылданып, онда облыстың кейбір уездерінің шекаралары мен атауларына түзетулер енгізілді, енді Орал облысы Гурьев, Ілбішін, Орал және Темір уездеріне бөлінді. 1801 ж. Еділ мен Жайық өзендерінің аралығында «Бөкей хандығы» (Бөкей ордасы) құрылып, оны 1847 жылға дейін хан-сұлтандар: Бөкей Нұралыұлы (1801—15), Шығай сұлтан  Нұралыұлы  (1815—23), Жәңгір хан Бөкейұлы (1823-45), сондай-ақ Сақыпкерей сұлтан Бөкейұлы (1845-47) басқарды. Соңғы билеуші қайтыс болғаннан кейін хандықты «Бөкей ордасын басқару жөніндегі уақытша кеңес» биледі, бірақ ол Орынбор әскери губернаторының құзырына бағынды. 1876 жылдан бастап бұл аумақ Астрахан губерниясының құрамына кірді. Әкімшілік жағынан Орда 7 бөлікке: қалмақ, қамыс-Самар, Нарын, Талов, Тарғын, Бірінші және Екінші Приморск округтеріне бөлінді.
Халкомкеңес
1919 ж. 10 шілдеде РКФСР Халкомкеңесі «қазақ өлкесін басқару жөніндегі революциялық комитет туралы» ережені бекітіп, сол арқылы ревкомның дәргейіне Ақмола, Семей, Орал және Торғай облыстарын берді. 1920 ж. 26 тамызда БОАК мен РКФСР Халкомкеңінің Қазақ АКСР-н құру туралы декреті жарияланды. Онда автономиялық республиканың аумағы, облыстары мен уездерінің құрамы белгіленді. Орал облысының құрамына Орал, Ілбішін, Темір және Гурьев уездері, бұрынғы Закаспийск облысының Маңғышлақ уезі, Төртінші және Бесінші Адай болыстары (Красновод уезінен) енді. 1920 ж. 12 қазан да Кеңестердің 1-құрылтай съезінің шешімімен облыс Орал губерниясына айналып, Гурьев, Жымпиты, Елек, Калмыков, Ойыл, Орал уездерін біріктірді. Сол жылы Астрахан губерниясынан Бөкей ордасының аумағы бөлініп, 1920 ж. 12 қазанынан бастап «Бөкей губерниясы» аталды. Қазақ АКСР әкімшілік комиссиясының қаулысымен 1921 ж. 19 қарашада Ойыл уезі Ақтөбе губерниясының құрамына қосылды. 1925 ж. 18 мамырда Бөкей губерниясы жойылып, уезд ретінде Орал губерниясына берілді. 1926 ж. 5 маусымда Елек, Ташлы болыстары және Елек қаласы Орынбор губерниясының құрамына алынды. 1927 ж. 5 наурызда Елек уезі жойылды. 1928 ж. 17 қаңтарда Орал губерниясы таратылып, оның уездері мен болыстарының негізінде Гурьев және Орал округгерінің аудандары құрылды. 1932 ж. ақпан айында 8-ші шақырылған республика ОАК-інің 2-сессиясында Қазақстан аумағында Ақтөбе, Алматы, Шығыс Қазақстан, Батыс Қазақстан жөне Оңтүстік Қазақстан облыстары құрылды.
1932 ж. 20 ақпанда құрылған Батыс Қазақстан облысының құрамына 14 әкімшілік-аумақтық бөлік: Гурьев, Теңіз, Жаңақала, Жымпиты, Жылықос, Маңғыстау, Тайпақ, Талов, Ойыл, Орал, Орда, Шыңғырлау, Ілбішін аудандары енді. 1932 ж. 4 шілдеде Ойыл ауданы Ақтөбе облысына қосылды. 1933 ж. маусымда облыста Теректі ауданы құрылды. 1933 ж. 28 тамызда Орал ауданы таратылып, оның аумағының жарты бөлігінде Камен ауданы (орталығы — Каменка с.) пайда болды. 1934 ж. 19 қаңтарда Талов ауданының әкімшілік орталығы Сламихин кентінен Казталовка селосына көшіріліп, Казталов ауданы аталды. 1935 ж. 9 қаңтарда Бөрлі, Қаратөбе, Приуральск және Сламихин аудандары (БОАК-тің 31.01.35 ж. шешімімен) құрылды. Приуральск «Приурал ауданы» (9.12.1935), Сламихин ауданы мен кенті Фурманов есімімен (9.2.1936) аталды.
Қазақ КСР ОАК-інің арнаулы қаулысы
1938 ж. 5 ақпандағы Қазақ КСР ОАК-інің арнаулы қаулысына сәйкес Батыс Қазақстан облысының құрамына Орал қаласы және Бөрлі, Жаңақала, Жымпиты, Жөнібек, Казталовка, Камен, Қаратөбе, Тайпақ, Теректі, Орда, Фурманов, Шыңғырлау және Ілбішін аудандары қалдырылып, қалған аудандар жаңадан құрылған Гурьев облысына берілді. 1939 ж. 3 қыркүйектегі Қазақ КСР Жоғ. Кеңесінің жарлығымен Ілбішін ауданы мен кенті Чапаев есімімен аталды. Келесі жылы Камен ауданынан дербес әкімшілік-аумақтық бөлік ретінде Зеленов ауданы (орталығы - Переметное с.) бөлініп шықты. 1968 ж. мамыр айында Батыс Қазақстан өлкесі құрылып, оның құрамына Орал облысы да енді.
Тарихи атауларын қалпына келтіру
1992 ж. Қазақстан Республикасы Жоғарғы Кеңесі Төралқасының «Орал, Целиноград, Шымкент облыстарының және Целиноград қаласының тарихи атауларын қалпына келтіру туралы» қаулысына сәйкес Орал облысы қайтадан «Батыс Қазақстан облысы» атала бастады. Осы жылдың 16 шілдесінде Камен ауданы мен Каменка селосы «Тасқала» аталды. Сондай-ақ Жымпиты — Сырым ауданы (24.9.92), Фурманов ауданы мен кенті Жалпақтал (1993) болып өзгертілді. 1997 ж. 1 маусымда облыстың әкімшілік-аумақтық бөлінісін қолайландыру нәтижесінде бірқатар аудандардың шекаралары мен атаулары өзгерді. Бұрынғы Чапаев ауданына Тайпақ ауданының аумағы қосылып, Ақжайық деп аталды. Ал бұрынғы Чапаев ауданының жартысынан астам аумағы Теректі ауданына берілді. Бұрынғы Приурал ауданы - Бәйтерек ауданына, бұрынғы Фурманов ауданы Казталов ауданына қосылды. 2000 ж. 10 наурызда ҚР Президентінің жарлығымен Орда ауданы «Бөкей ордасы ауданы» деп аталатын болды.
Дереккөздер
Санат:Батыс Қазақстан облысы Санат:Әкімшілік-аумақтық құрылыс
Маркт-Реттенбах
Маркт-Реттенбах (Markt Rettenbach) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Швабия әкімшілік округіне бағынады. Нижний Альгой ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 3644 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 51,45 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 7 78 168. Муниципалитеттің басшысы — Альфонс Вебер.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
Ақсексеуіл
Ақсексеуіл  – Оңтүстік Үстірт кемеріндегі қоныс. Маңғыстау облысы Қарақия ауданында.
Енсіз келген қоныс теңіз деңгейінен 185 – 190 м биіктікте. Жазық келген жер бедерінде сортаңды сұр топырақ қалыптасқан. Онда сирек сексеуіл шоғырлары, бұйырғын, баялыш, күйреуік өседі.
Дереккөздер
Санат:Маңғыстау облысы қоныстары Санат:Қарақия ауданы географиясы
IC 1368
IC 1368 — Суқұюшы шоқжұлдызында орналасқан Sa (спиральді галактика) типті галактика.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 66389, UGC 11703, MCG 0-54-8, ZWG 375.18, IRAS21116+0158.
Сыртқы сілтемелер
IC 1368 Санат:Суқұюшы (шоқжұлдыз)
Жалпыға жайлы мемлекет
Жалпыға жайлы мемлекет - саяси теорияда "әлеуметтік мемлекет" ұғымымен қатар қолданылатын түсінік. Бүл екі үғым да бір қүбылысты - постиндустриалдық (ақпараттық) қоғам жағдайындағы қазіргі демократиялық үлгідегі мемлекетті атауға қолданылады. Мүндай мемлекет түжырымның авторы - американдық экономист Дж. Гэлбрейт. Алайда оның түп негізінде ағылшын экономисі Дж. Кейнстің көзқарастары жатыр. Ол азаматтардың жүмысбастылығын қамтамасыз ету, экономикалық дағдарыстардың алдын алу, әртүрлі әлеуметтік жіктердің арасында табысты әділ әрі теңдей бөліп, халықтың басым бәлігінің жағдайын жақсарту мақсатында мемлекеттің экономикаға белсенді түрде араласуын негіздеді.
Дереккөздер
Санат:Саясат
Грин Брук Тауншип (Нью-Джерси)
Грин Брук Тауншип (Green Brook Township) — Нью-Джерси штатының Сомерсет округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 7203 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 11.9 км² шамасында. FIPS коды — 34-27510.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Нью-Джерси қалалары
NGC 5745-2
NGC 5745-2 — Үшарқар-Таразы шоқжұлдызында орналасқан C (жинақы галактика) типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енбейді. Аталмыш каталогқа кейінірек қайта қаралымында қосылған болатын.
Стефан Шапюиза
Стефан Шапюиза (Stéphane Chapuisat; 28 шілде 1969 жыл, Лозанна, Швейцария) — швейцариялық футболшы, шабуылшы.
NGC 5745-2
Ашылуы
Бұл нысанды 1836 жылы 5 маусымда Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 5745-2 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: MCG -2-38-4, VV 98.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Үшарқар-Таразы (шоқжұлдыз)
Стефан Шапюиза
Карьерасы
1994 жылы әлем чемпионатына, 1996, 2004 жылдары Еуропа чемпионаттарына қатысқан.
Карьерасында Германия және Швейцария клубтарында доп тепті. 2000/01, 2003/04 жылғы маусымдарда "Грасхопперс" сапында ойнап жүріп Швейцария чемпионатының үздік мергені атанды.
1954-2003 жылдардағы Швейцарияның үздік футболшысы.
Сілтемелер
Санат:Швейцария футболшылары Санат:Швейцария Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Лозанна ФК ойыншылары Санат:Боруссия Дортмунд ФК ойыншылары Санат:Янг Бойз ФК ойыншылары Санат:Грассхопперс ФК ойыншылары
Әмбебап программа
Әмбебап программа (Универсальная программа; generalized routine) — қызметтік мүмкіндігі белгілі бір салада әр түрлі типті тапсырмаларды өндеу үшін оны пайдалануға рұқсат ететін программа.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Спилинга
Спилинга (Spilinga) — Италиядағы коммуна, Калабрия әкімшілік аймағына қарасты Вибо-Валентия провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1608 адамды құрайды. Халық тығыздығы 89 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 18 км² шамасында. Пошта индексі — 89864.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Калабрия елді мекендері
Кризистік құбылыстар
Кризистік құбылыстар – кризистік нүктелер мен ІІ-текті фазалық ауысу нүктелерінің төңірегінде байқалатын 'ерекше құбылыстар'. Бұларға сұйық – бу тепе-теңдігі кризистік нүктесінің маңайында заттың сығылғыштығының өсуі, ферромагнетиктер мен сегнетоэлектриктердің Кюри нүктесінің төңірегінде магниттік алғырлығы мен диэлектрлік өтімділіктерінің артуы, гелийдің асқын ағыс күйге өту нүктесіндегі жылу сыйымдылығының аномалиясы, қабаттасатын сұйық қоспаларының кризистік нүктелері маңындағы заттардың өзара диффузиясының баяулауы, ультрадыбыстың таралуындағы, жарықтың шашырауындағы аномалиялар жатады. Зат қасиетінің кризистік нүктеге жақындағанда күрт өзгеруі оларды сипаттайтын термодинамик. шамалар флуктуациясының артуы арқылы түсіндіруге болады. Мысалы, сұйық – бу тепе-теңдігінің кризистік күйінде зат тығыздығының флуктуациясы артады. Тығыздық флуктуациясы жарық толқынының ұзындығына теңескенде заттың түсі өзгереді. Оған түскен сәуле көбірек сіңіріліп, күштірек шашырайды. Кризистік опалесценция деп аталатын бұл құбылыс кезінде сұйықтағы броундық қозғалыс сипаты тәріздес – сұйықтықтың тұтқырлығы, жылу өткізгіштігі күрт өзгереді. Осы тәріздес құбылыстар екі заттан құралған ('бинарлық') қоспаның кризистік нүктеге жақын күйінде де болады. Кейбір [асқын өткізгіштер] мен [сегнетоэлектриктер]дің кризистік нүктесінде kризистік құбылыстар байқалмайды. 'Кризистік құбылыстар' –кооперативтік ('біріккен') құбылыстар, олар барлық бөлшектердің қасиеттерінің бірігуі нәтижесінде әрбір бөлшектің қасиеттеріне тәуелсіз пайда болады. Кооперативтік құбылыстар мәселесі әлі толық шешілген жоқ, сондықтан Кризистік құбылыстардың толық сыры ашылып, орныққан іргелі теориясы жасалған жоқ. Соған қарамастан соңғы кезде ауқымды түрлендіретін ұқсастық теориясы ('Скейлинг теориясы') кең өріс алып келеді. Бұл теорияда затты сипаттайтын функциялардың корреляциялық радиусы деген ұғым енгізілді. Флуктуацияның орташа мөлшеріне жуық бұл шама флуктуациялардың бір-біріне әсер ету қашықтығын сипаттайды. .
Дереккөздер
Санат:Психология
Реинтродукция
Дереккөздер
Санат:Экология Санат:Табиғатты қорғау
Жақыпбек Малдыбаев
Малдыбаев Жақыпбек (15.5.1907, қазіргі Шығыс Қазақстан облысы Зайсан ауданы Шеңгелді ауылы — 8.6.1938, Ташкент маңы) — тұңғыш қазақ ұшқышы. Ауыл мектебінде мұсылманша сауат ашып, алтын кендерінде, ауылдық кеңестерде әр түрлі қызмет атқарған.
Найман тайпасының Қаракерей руынан шыққан. 1929 жылы әскер қатарына алынып, Түркістан ерекше атты әскер бригадасының 82-полкінде взвод командирінің көмекшісі болды. 1932 жылы наурыздан Біріккен Орта Азия әскери мектебінің кавалерия бөлімшесінде оқыды. 1933 жылы 1 қаңтарда ұшқыштар және ұшқыш бақылаушылар даярлайтын мектепті, онан соң әскери әуе күштері жанындағы арнайы әскери қызмет курсын бітірді. 1934 жылы 24 шілдеде Орта Азия әскери округінің Сталинабад қаласындағы 40-ерекше авиация отрядына аға ұшқыш-бақылаушы және фотоқызмет бастығы болып, 1937 ж. 19 маусымда ұшқыштар звеносы флагштурман қызметіне тағайындалды. Кейбір деректерге қарағанда Малдыбаев 1937 жылы 17 наурыз 1938 жылы 14 қаңтар аралығында Мәскеудегі әскери-әуе академиясының штурмандық бөлімінде оқыған. Хасан көлі маңындағы ұрысқа, Испаниядағы азамат соғысына қатысқан. Ұшақ апатынан қазаға ұшырады. Зайсан қаласында, Күршім, Марқакөл ауылдарында көше аттары, Шеңгелді ауылындағы мектеп Малдыбаев есімімен аталады.
Дереккөздер
Санат:Қазақ батырлары
Ұзын қол мешіндер
Ұзын қол мешіндер (Hylobatidae) - кішкентай адамтектес мешіндер, адамтектес маймылдар тұқымдасы.
Сипаттама
Бойы 1 м ұзын емес, салмағы, 11 кг. Құрылысы жіңішке, нәзік. Терісі қара түсті, жабылған түгі жұмсақ, қалың. Кішкентай құйымшақ сүйектері бар. Жыныстық деморфизмі нашар. Бас сүйектері кішкентай, дөңгеленген. кішкентай айдаршалары бар. Азу тістері ірі. Алдыңғы аяқтары өте ұзын, олардың көмегімен гиббондар 10 метрге дейін және одан да көп арақашықтықта бұтақтан бұтаққа «ұшады». Бұтақтарда және жерде артқы аяқтарымен қимылдап қозғалады, бірақ та алдыңғыларын тең ұстайды.
Кездесуі
Екі туыс: гиббондар, (6 түрі бар) және самангтар, (1 түрі). Оңтүстік-Батыс Азия мен Зонд аралдарының қалың тропикалық ормандарында мекендейді Сүректік өмір сүреді. Кішкентай отбасылық топтарымен өмір сүреді: әр отбасы орманда өз участігін алады.
Мінез-құлқы
Гиббондар, «әнші» маймылдар, сөзбен айтқанда олар ағаштардың, бұтақтардың ең биігіне шығып күнді қатты әуенді толық октавалы өлеңімен қарсы алады.
Көбеюі
Ұя салмайды. 5-7 жасында жынысы жетіледі. Бір баладан табады.
Дереккөздер
Санат:Приматтар
Gibon
Тони Попович
Энтони Попович (Anthony Popovic; 4 шілде 1973 жыл,  Сидней) — аустралиялық футболшы, жартылай қорғаушы, футбол жаттықтырушысы.
ОФК Ұлттары кубогының үш дүркін чемпионы.
Сілтемелер
Санат:Аустралия футболшылары Санат:Аустралия Ұлттық футбол құрамасының ойыншылары Санат:Сидней Юнайтед ФК ойыншылары Санат:Санфречче Хиросима ФК ойыншылары Санат:Кристалл Пэлас ФК ойыншылары Санат:Әл-Араби Доһа ФК ойыншылары Санат:Сидней ФК ойыншылары Санат:Аустралия футбол жаттықтырушылары Санат:Перт Глори ФК жаттықтырушылары Санат:Қарабиікспор ФК жаттықтырушылары Санат:Мельбурн Виктори ФК жаттықтырушылары Санат:Футболдан Океания чемпиондары
Алтын Орда дәуіріндегі Қазақстан
Шыңғысхан
Татар-Моңғол тайпаларының саяси жағынан басын біріктіріп, Моңғол феодалдық мемлекетінің негізін салушы Темучин болды. Ол 1155 жылы ірі ноян Есугей баһадүр отбасында туған. Темучин ер жете келе қол астына Моңғолдың барлық тайпаларын біріктіреді. 1206 жылы көктемде Онан өзені жағасында Темучинді жақтаушы Моңғол ақсүйектерінің құрылтайы болып оны Шыңғысхан деген атпен Моңғол ұлысының әміршісі етіп жариялайды. Шыңғысхан әскери-ұйымдастыру принципін мемлекеттік құрылыстың негізі етіп алады. Елдің бүкіл жері мен халқы он қанат (барунғар), сол қанат (жоңғар) және орталық (гол) атты үш әскери әкімшілік округке бөліп, әрбір округте он мың адамнан тұратын бірнеше түмгелер (түмендер) болды. Олар өз кезегінде "мыңдық", "жүздік", "ондықтан" тұрды.
1207-1208 жж. қысында Шыңғысханның үлкен баласы Жошы Енесей қырғыздарын және Сібірдің оңтүстігіндегі басқа да "орман халықтарын" бағындырды. 1208-1209 жж. Шыңғысхан әскерлері тұтқиылдан шабуыл жасап, танпұттық Си ся мемлекетін күйретті. Шыңғыстың қахарынан сескенген қазіргі Шығыс Түркістан аймағындағы ұйғырлар Моңғолдарға өз еркімен берілді. 1211 ж. Шыңғысхан қолы Солтүстік Қытайға бет алды. 1215 ж. олар сол кезде Цзинь мемлекетінің астанасы болған Чжундуды (Пекинді) бағындырды. Қытайда Моңғолдар соғыс ісінің сол замандағы жоғарғы техникасымен танысты. Қытайдан көптеген қару-жарақ, қамал бұзатын машиналарын, оны пайдалана білетін адамдарды алған Шыңғысхан жауынгерлік дайындығын күшейте берді. Сөйтіп, ол Шығыс Еуропа мен Алдыңғы Азияға жол ашатын Орта Азия мен Қазақстанды жаулап алуға дайындалды. Бұл үшін ол мұсылман көпестерінен, босқындардан мәлімет жинады.
Шыңғысхан Қазақстан мен Орта Азияға жорықты Жетісу арқылы жүргізбекші болды. Өз басының жауы болған найманның ханы Күшлік ханды талқандап, бай қалалары бар Жетісуды өзіне қарату үшін оған Жебе ноян бастапан әскер жіберді. Жетісуды Шыңғысхан көп қарсылықсыз басып алды. Оны бағындырғаннан кейін Шыңғысханның Мәуереннахрға, сол кезде Орта Азияны билеп отырған хорезм мемлекетіне қарсы жол ашылды. 150 мың адамдық қол Орта Азияны бағындыруға аттанды. Моңғолдар Отырарға таяп келгенде Моңғолдардың басшысы Шағатай мен Үгедей бастаған бірнеше түменді қаланы қоршау үшін қалдырып, әскерлердің Жошы бастапан басқа тағы бір шоғыры Сыр бойымен төмен бағыттады. Үшінші шоғырға Сырдарияның жоғарғы ағысы бойындағы қалаларды бағындыру міндетін жүктеді. Шыңғысхан ұлы Төлеймен бірге әскерімен Бұхараға беттеді. Хорезм шахы Мұхаммед Моңғолдарға қарсы тұруға дайын емес еді. Ол әскери күштерді әр қалаға бөліп ұстап отырды. Мұның өзі Шыңғысханға қалаларда тұрған шағын шоғырды оңай құртып жіберуге мүмкіндік берді.
1219 ж. күзінде Шыңғыс хан зор армияны Жетісу арқылы Мәуереннахрға аттандырды. Оңтүстік Қазақстан халқы қатты қарсылық көрсетті. Мыс. Отырар 6 ай бойы (1219 ж. қыркүйек- 1220 ж. ақпаны) қарсыласты. Алайда әскер басыларының бірі Қараджа түн ішінде қақпаны ашып жіберіп, Моңғолдарға өтіп кетті. Әскер осы қақпа арқылы қалаға кіріп, оны талқандады. Сөйтіп Отырар қамалын жермен-жексен еткен Шағатай мен Үгедей бастаған әскер Шыңғысханға қосылды. Бұл кезде Шыңғыс хан Бұхара мен Самарқанд арасындағы жолда болатын Сығанақ қаласы да, ашнас та ерлікпен қорғанды. 1220 ж. 4 көкекте Моңғолдар Жентті алды. Сыр бойындағы қалаларды жеңгеннен кейін Шыңғыс әскерлері Орта Азияның ішіне кірді. Халық ерлікпен қорғанды. Бұхара, Самарқанд, Үргенш үлкен қарсылықпен алынды. 1219-1221 жж. Шыңғыс хан әскері Орта Азияны ойрандады. 1221 ж. көктемінен бастап соғыс хорасан, Ауғанстан және Солтүстік Үндістан мемлекеттерінің жеріне ауысты.
Шыңғысхан әскерлеріның басшылары Жебе мен Сүбедей нояндар басқарған 30 мыңдық жасақ Солтүстік Иранды басып алды. 1222 жылы Кавказға кірді. Моңғолдар аландарды, қыпшақтарды, Қалка өзенінде орныққан орыстарды жеңді. Олар орыс жерінің оңтүстік аймағын ойрандап, Дешты Қыпшақ (қазақ жері) даласы арқылы 1224 жылы Шыңғысханның Ертістегі ордасына қайтып оралды.
Сонымен, 1219-1224 жж. шапқыншылық салдарынан Қазақстан мен Орта Азия Шыңғыс империясының қол астына кірді. Шыңғыс жаулап алынған жерлерді балаларына бөліп берді. Шыңғысхан Ертістен Орал тауларына дейінгі, онан батысқа қарай ежелгі Ұлы даланы, оңтүстікке қарай Каспий мен Арал теңізіне дейінгі жерді үлкен ұлы Жошының билігіне берді. Орта Азиядағы иеліктерінен Жошы ұлысына - Амудың төменгі жағындағы аудандар (солтүстік хорезм) мен Сырдария кірді. Жошының ордасы Ертіс алқабында болды.
Шыңғысханның екінші баласы Шағатайдың үлесіне Мәуереннахр, Жетісу мен Қашғар кірді. Оның ордасы Іле алқабында болды. Үшінші баласы Үгедейге Батыс Моңғолия мен Тарбағатай жері қарады. Оның оодасы қазіргі Шәуешек қаласы маңы. Кіші ұлы Төлей, Шыңғысхан жұрты Моңғолияны иеленді.
Сонымен Қазақстан жері Шыңғысхан империясының үш ұлысының құрамына: үлкен (далалық) бөлігі - Жошы ұлысының, Оңтүстік және оңтүстік-шығыс Қазақстан-Шағатай ұлысының, Жетісудың солтүстік-шығыс бөлігі Үгедей ұлысының құрамына кірді.
1227 ж. Шыңғысхан қаза болды. Ол өлгеннен кейін 1235 жылы Қарақорымда өткен Моңғол ақсүйектерінің құрылтай жиналысы Шығыс Еуропаға жаңа жорық жасауға шешім қабылдады. Оны Жошының ұлы Батый (Бату) басқаратын болды. Батый әскері еріксіз тайпалар өкілдерінен құралды. Басқару қызметтерін Моңғол феодалдары иеленді. Батый әскері 1236 жылы Камадағы Булғарияны, Мордваларды талқандап, 1237-1240 жж. орыс жерлеріне келді. Рязань, Мәскеу, Владимир түбінде күшті шайқастар болды.
Бату хан
1239 ж. басында Бату хан Еділ өзенінің ту сыртынан орыс жеріне екінші жорыққа аттанды. 1240 ж. күзде Киев алынды. Моңғолдар Польша, Венгрия, Чехияны талады. Енді көшпенді империяның жері батыста -Днестрге, шығыста Ертіске, оңтүстікте Солтүстік Кавказға дейін жетті. Батый иеліктері құрамына оңтүстік-шығыста Солтүстік хорезм мен Сырдың төмен жағындағы жерлер енді. Орыс кінәздықтары да Батыйға тәуелді бодан болды. Осындай аса зор мемлекет орыс жылнамаларында Алтын Орда деп атанды. Алғашында Алтын Орда Шыңғысхан империясына оның бір ұлысы ретінде енген еді, ал 18 ғ. 60-жылдарынан кейін ол дербес ел болып бөлінді. Алтын Орда халқыэтникалық жағынан біркелкі болған жоқ. Отырықшы аймақтарда Еділ бұлғарлары, қала қыпшақтары, орыстар, армяндар, ежелгі хазарлар, хорезмдіктер тұрды.
Ал далалық аймағында қыпшақ, найман, қоңырат, арғын, алшын, керей, дулат, үйсін тайпалары т.б. мекендеді. Дешті Қыпшақ пен Еділ бойына қоныс аударған кейбір Моңғол тайпалары жергілікті халықпен сіңісіп кетті. Алтын Орданың орталық аймағы - Еділ бойы (қазіргі Саратовтан Астраханьға дейін ) астанасы Берке сарайы немесе Сарай-әл-Жадид), негізгі әскери күші - қыпшақтар. Астана Сарай Бату дан Сарай Беркеге көшірілді де, кейін Сарайшық қаласы Кіші Астана болды.
Алтын Орда хандары
Алтын Орда өзін билеген хандары -
Алтын Орда ішінде азаттық күрестер де, феодалдардың өзара күресі де күшейді. 1238 ж. Бұқарада қолөнерші Махмұд Тараби бастапан көтеріліс болды. 10 мың Моңғол жауынгері өлтірілді. Бірақ осы ұрыста Махмұд Тараби де қаза тапты. Алтын Орда көтерілісті басып тастады. 1240-1241 жж, 1270 жылы Кама булғарлары көтерілді. 1377 ж. Мәскеудің ұлы кнәзы Дмитрий мен Суздаль-Нижегород кнәзының әскерлері Қазанға жорық жасады. Рязань кнәздығына шабуыл жасаған татарларды 1378 ж. орыстар Вожа өзені бойында (Оканың оң саласы) талқандады.
Бұл кезеңде Жошы ұлысы бір-біріне тәуелсіз өзара жауласқан төрт аймаққа бөлініп кетті: Алтын Орда (Мамай ұлысы) – Еуропа мен Ресей, Украина мен Қырым жерінде, Ноғай Ордасы (Ноғай ұлысы) – Батыс Қазастан мен Башқұртстан, Татарстан жерінде, Еділ бойынша, Көк Орда (Шайбани ұлысы) – Орал бойынша және Сібір жерінде, Ақ Орда (Орысхан ұлысы) Ертіс пен Сарыарқа даласында. Осылардың ішінде Қазақ халқының тарихына тікелей қатысы бар мемлекет Ақ Орда, сосын Ноғай ордасы. Ал Шайбани ұрпақтары кейін Өзбекстан жеріне кетті.
1380 ж. Алтын Орда ханы Мамай үлкен әскер күшімен орыстарға қарсы шабуылға шықты. Орыс кнәздықтарының біріккен күштері Ноғай Ордасына арқа сүйеп, Непрядва (Донның оң сапасы) өзені жағасында, «Куликово даласы» деп аталатын жерде Қырым ханы 1380 ж. 8 қыркүйекте Мамай әскері жеңіліске ұшырады. Оның үстіне 14 ң. Соңында, яғни 1391 және 1395 жылдары Ақсақ Темір Алтын Ордаға бас көтертпей екі рет соққы берді. Осыдан кейін ел ыдырай бастады. 15 ғ. басында Тоқтамыс ханмен Едіге бидің өзара таласы Алтын Орданы өзара қажытты. 15 ғ. 1 жартысында онан Бұлғарлар, Қазан мен Қырым бөлініп шықты. 1480 жылы орыс кнәздықтары империядан толық тәуелсіздігін алды.
Сол шамада бірінен соң бірі Қазан, Қырым, Астрахань, Ноғай, Көшпелі Өзбек, Қазақ, Сібір хандықтары құрылды. Ал Шағатай ұлысының орнына Моғолстан мемлекепті құрылған болатын. Ол да Ақсақ Темір шабуылдарынан әліреп, одан соң солтүстігіндегі ойрат-жоңғарлардың шабуылынан тыным көрмей, ыдырап тынды. Осылардың ішінде Жошы ұлысының орнына келген және далалық дәстүрлерді сақтап қалған ең ірі мемлекет соның ішінде Қазақ хандығы болды. Кейін 16 ғасырда Қазақ хандығы Алтайдан Еділге дейінгі жерлерді иемденіп, бұрынғы Жошы ұлысының жеріне иелік етіп қалды.
Шапқыншылығы кезінде Моңғолия далаларынан келген тайпалардың жаңа жерлерге қоныс аударғандары да болды. Батыс, солтүстік Қазақстанға олар келді: маңғыттар, төлеңгіттер, төрелер, қияттар. Біраз уақыттан кейін Моңғолдар түркі тілдес халықпен сіңісіп кетті. Жошы ұлысында жаулап алған елдерін уәкілдер-даруғашылар мен тамғашылар арқылы басқарды. Моңғол шонжарлары жергілікті тілде сөйлей бастады. Ежелгі дәстүр бойынша тек Шыңғыс ұрпағы "ақсүйек төрелердің" өкілі ғана хан бола алатын еді. Шыңғыс әулетінен тараған сұлтандар Алтын Орда құлап, жаңа мемлекеттер құрылғаннан кейін де халыққа билік жүргізу құқын сақтап қалды.
Сан-Педру-ду-Пиауи
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 13 242 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 525,723 км² шамасында. Халық тығыздығы — 25,2 адам/км².
Санат:Пиауи елді мекендері
Солтүстік Уньша
Солтүстік Уньша — Ресейдегі өзен. Свердлов облысы, Түмен облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Лозьва өзенінің оң жағалауынан 289 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 14 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Тавда өзенінің бастауынан сағасына дейін, Сосьва өзенін қоспағанда бастауынан Морозково ауылындағы Су өлшеу постына дейін. Өзен саласы — Тобыл, өзен алабы — Ертіс.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Свердлов облысы өзендері Санат:Түмен облысы өзендері Санат:Ертіс су алабы
Каштелу-Бранку (аудан)
Каштелу-Бранку (аудан) (Castelo Branco) — Португалиядағы аудан (фрегезия), Каштелу-Бранку округінің құрамына кіреді. Каштелу-Бранку муниципалитетінің құрамдас бөлігі болып табылады.
Португалияның Орталық аймақ регионында орналасқан. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 31242 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 169,66 км² шамасында. Халық тығыздығы — 184,1 адам/км².
Сыртқы сілтемелер
Санат:Каштелу-Бранку округінің елді мекендері
Стрельня
Стрельня — Ресейдегі өзен. Киров облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Молома өзенінің сол жағалауынан 104 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 31 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Вятка Вятка қаласынан Котельнич қаласына дейін. Өзен саласы — Вятка, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Аугуста (Сицилия)
Аугуста (Сицилия) (Augusta) — Италиядағы коммуна, Сицилия әкімшілік аймағына қарасты Сиракуза провинциясында орналасқан.
Елді мекеннің қамқоршысы — Доминик. Жыл сайынғы мерекесі — 24 мамыр.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сицилия елді мекендері
Бренсбах
Бренсбах (Brensbach) — Германия Федеративтік Республикасының Гессен жерінде орналасқан муниципалитет. Дармштадт әкімшілік округіне бағынады. Оденвальд ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 5162 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 23,18 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 06 4 37 003. Муниципалитеттің басшысы — Ханс-Георг Штозик.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Гессен елді мекендері
Середа (Ужень тармағы)
Середа — Ресейдегі өзен. Тверь облысы, Вологда облысы, Новгород облысы, Ленинград облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ужень өзенінің оң жағалауынан 15,4 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Молога өзені бастауынан сағасына дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасы су алабындағы өзендер, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
NGC 597
NGC 597 — Sculptor шоқжұлдызында орналасқан SBbc типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1834 жылы 25 қыркүйекте Джон Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 597 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 5721, ESO 353-11, MCG -6-4-44, IRAS01299-3345.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Sculptor (шоқжұлдыз)
Тетье
Тетье (Téthieu) — Франциядағы коммуна. Аквитания аймағына қарасты Ланди департаментінде орналасқан. Дакс округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 11,03 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 40315, пошта индексі — 40990.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 637 адамды құрады. Халық тығыздығы — 57,75 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ланди департаментінің коммуналары
Унзба
Унзба — Ресейдегі өзен. Вологда облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Пидьма өзенінің сол жағалауынан 10 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 16 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Жоғарғы Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Шексна өзені бастауынан (сонымен қатар Ақ теңізінен) Череповец су торабына дейін. Өзен саласы — Рыбинск суқоймасы су алабындағы өзендер, өзен алабы — Куйбышев суқоймасына (Ока су алабын қоспағанда) дейінгі (Жоғарғы) Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Вологда облысы өзендері
Сен-Сир-су-Дурдан
Сен-Сир-су-Дурдан (Saint-Cyr-sous-Dourdan) — Франциядағы коммуна. Иль-де-Франс аймағына қарасты Эссонна департаментінде орналасқан. Етамп округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 9,89 км² шамасында.
Ханебчета-Се
Ханебчета-Сё — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АО, Таймыр (Долган-Ненецк) АО жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Юрибей өзенінің оң жағалауынан 63 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 19 км-ді құрайды.
Сен-Сир-су-Дурдан
Коммунаның INSEE коды — 91546, пошта индексі — 91410.
Ханебчета-Се
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кара теңізі су алабының өзендері Таз өзені су алабының солтүстік шығыс шекарасынан Енисей шығанағы су алабының шекарасына дейін. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Таз.
Сен-Сир-су-Дурдан
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1007 адамды құрады. Халық тығыздығы — 101,82 адам/км².
Ханебчета-Се
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ямало-Ненецк автономиялық округі өзендері Санат:Таймыр Долган-Ненец ауданы өзендері
Сен-Сир-су-Дурдан
Сыртқы сілтемелер
Санат:Эссонна департаментінің коммуналары
Крэстон (Айова)
Крэстон (Creston) — Айова штатының Юнион округіне жататын АҚШ қаласы. Қаланың жер аумағы — 13.3 км². FIPS коды — 19-17265.
Тұрғыны
2010 жылы қала тұрғыны 7597 адамды құрады.
Концепциялық модель
Концепциялық модель (Концептуальная модель; conceptual model) — ғылым саласын талдау нәтижесінде анықталған ақпараттық объектілердің, олардың атрибуттары мен объектілердің арасындағы өзара байланыстардың жиынтығын қамтитын модель;
Крэстон (Айова)
Сыртқы cілтемелер
Санат:Айова қалалары Санат:Юнион округы (Айова)
Концепциялық модель
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
Сидимютте
Сидимютте (Нядо-Яха) — Ресейдегі өзен. Ямало-Ненецк АҚ жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы КАР/ПУР/16/4/90 орналасқан. Өзен ұзындығы 41 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Пур. Өзен саласы — Саласы болмайды, өзен алабы — Пур.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Жаңа дюртюке
Жаңа дюртюке — Башқұртстанның Балтачев ауданындағы ауыл, Сейтяков ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 72 адамды құрады. Пошта индексі — 452984, ОКАТО коды — 80208828003.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Футболдан Германия кубогы
Футболдан Германия кубогы (нем. DFB-Pokal) — Германия футбол клубтары сынға түсетін футбол жарысы. Жыл сайын өткізіледі. Тұңғыш рет 1935 жылы ойналды.
Турнир плей-офф тәсілімен ұйымдастырылады.
Электролиттік диссоциациялану дәрежесі
Диссоциациялану дәрежесі — диссоциацияланган молекулалар санының ерітіндідегі жалпы молекулалар санына қатынасы. Ол процентпен көрсетіліп, мынадай формуламен өрнектеледі
Диссоциациялану дәрежесін процентпен көрсету үшін оның шамасын 100-ге көбейтеді. Мысалы, электролиттің диссоциациялану дәрежесі 60% болса, бұл оның 100 молекуласының 60-ы иондарға ыдырағанын білдіреді.
Күшті және әлсіз электролиттер
Электролит молекуласындағы атомдар арасындағы байланыстың беріктігіне карай диссоциацияланған молекулалар саны диссоциацияланбаған молекулалар санынан не көп, не аз болуы мүмкін. Электролит молекуласындағы байланыс әлсіз болса, диссоциацияланған молекулалар саны көп болады. Керісінше байланыс берік болғанда, иондарға айналатын молекулалар саны аз болады.
Электролиттің қандай мөлшерде диссоциацияланғанын көрсететін шама - диссоциациялану дәрежесі деп аталады және α (альфа) әрпімен белгіленеді.
Топтары
Диссоциациялану дәрежесіне байланысты электролиттер 3 топқа жіктеледі.
Айта кететін жағдай, тамаққа қосылатын қышқылдар — сірке қышқылы, лимон қышқылы, алма қышқылы, сол сияқты дәрі ретінде қолданылатын бор қышқылы, ацетилсалицил қышқылы (аспирин) әлсіз электролиттерге жатады. Судың диссоциациялану дөрежесі (бөлме температурасында) =10~9, яғни бір миллиард молекуладан біреуі ғана диссоциацияланады. Сондықтан оның диссоциациялану теңдеуін жазбай молекула түрінде бейнелейді.
Электролиттердің диссоциациялану дәрежесіндегі айырмашылықты, олардың электрөткізгіштігі арқылы анықтауға болады. Ол үшін концентрациялы сірке кышқылының ерітіндісіне электр өткізгіштікті тексеретін аспаптың электродтарын батырып, ток көзіне қосамыз. Электр шамы әлсіз жанады. Енді электродтарды дистилденген сумен жуып, концентрациясы сірке қышқылының концентрациясындай тұз қышқылының ерітіндісіне салып ток көзіне косамыз, аспаптың шамы жарқырап жанады. Сірке кышқылында диссоциацияланған молекулалар саны аз, сондықтан электр шамы әлсіз жанады, яғни электрөткізгіштік ерітіндідегі иондар санына байланысты болады. Ал тұз қышқылының ерітіндісінде диссоцияланған молекулалар саны өте көп болғандықтан электр шамы жарық жанады.
Электролиттердің иондарға ыдырауының сандық мәні диссоциациялану дәрежесі арқылы өрнектеледі. Диссоциациялану дәрежесі дегеніміз — иондарға ыдыраған молекула санының жалпы молекула санына қатынасы. Электролиттерді диссоциациялану дәрежесінің мәніне қарай 3-ке бөледі: күшті, орташа, әлсіз электролиттер.
Дереккөздер
Санат:Электролиттер Санат:Күшті және әлсіз электролиттер
Аро
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 11960 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 40,53 км² шамасында. Провинцияның әкімшілік орталығына дейінгі қашықтығы — 44 км.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Риоха елді мекендері
Аро
Фракции
Фракция - сұйық қоспадан белгілі бір температура аралығында қайнатып айдағанда бөлініп шығатын бөлік.
Фракциялардың түрлері
бензин, керосин).
Дереккөздер
Санат:Транспорт Санат:Физика
Қорқынышты фильм
Қорқынышты фильм (horror film, horror movie) — көркем фильм жанры. Бұл фильмдерге көрерменді қорқытып, жайсыздық сезімін сездіру және «саспенс» (suspense — белгісіздік) әсерін тудыру мақсаты қойылған. Алайда жанр атауы жайлы әртүрлі пікірлер бар. Белгілі актёр Кристофер Лив 1975 жылы "Жүз жылдық қорқыныш" деректі фильмінде horror термині адамның жиіркеніштілік сезімін тудыратын дүниелерге айтылады деді. Бұл фильмдердің мақсаты ондай сезімді туындатуға тырыспайды. Ол «film du fantastique» (фантазия фильмі) термині дұрыс деді. Осы терминмен француздар қорқынышты фильмдердің бір типін атайды.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кино жанрлары Санат:Қорқынышты фильмдер
Скандинавия тілдері
Қазіргі кезде скандинавия тілдері келесі елдерде таралған: Швецияда, Норвегияда, Данияда, Исландияда, Фарар аралдарында және басқа елдерде.
Скандинавия тілдерінің арасында ең кең тараған тіл: швед тілі (сөйлеушілер саны 9.3 миллион адам).
Ақсеңгір
Елді мекендер:
Скандинавия тілдері
Классификация
Генетикалық жағынан бойынша скандинавия тілдері шығыс және батыс топшаларына бөлінеді:
Ақсеңгір
Басқа мағыналар:
Өрмелі қабық
thumb|1-[[тері, 2-Апоневроз, 3-сүйек қабығы, 4-сүйек,
Дереккөздер
Санат:Бас миы
Ақ селеу
Ақ селеу  (Stipagrostis pennata) – астық тұқымдасының селеу туысына жататын көп жылдық шөптесін өсімдік. Қазақстанның барлық облысында, әсіресе, оңтүстік аймақтарда жиі кездеседі. Ақ селеу көбінесе құмды және құмдауыт жерлерде, орманды алқаптардағы қара топырақты аудандарда жақсы өседі. Биіктігі 30 – 40 (60) см, сабағы түбінен шоғырланған, жалаң тықыр. Тамыр сабағының ұзындығы 10 м-ге дейін жетеді. Жапырағы жіңішке (3 мм). Мамыр – маусым айларында гүлдейді. Дәнегі пісісімен жер бетіндегі бөлегі қурап қалады. Ақ сеуел масақтанғанға дейін жақсы мал азығы. Шөбінің сапасы орташа, өнімділігі 3 – 5 (10) ц/га. Жайылмалы құмды жақсы бекітеді. Тамыры сапалы щетка жасауға пайдаланылады.
Дереккөздер
Санат:Астық тұқымдасы
Ха Чжи Вон
Ха Чжи Вон (하지원) - Оңтүстік Кореялық әнші, әрі актриса. Әмірші әйел, Таңғажайып бақ сериалдарындағы рөлдері оған бүкіләлемдік танымалдылық алып берді.
Биографиясы
Ха Чжи Вон 1978 жылы Сеул қаласында дүниеге келген. Оның шын есімі – Чон Хе Рим. Оңтүстік Кореяда актерлердің шын есімін лақап атқа ауыстыру кең тараған құбылыс болып саналады. Чжи Вон сахналық есім таңдауда көп ойланды. Десе де менеджерінің ұсынған есіміміне тоқталды. Менеджер өзінің алғашқы махаббатының есімін ұсынады. Актрисаның балалық шағы үлкен отбасында өтті. Отбасында Чжи Воннан бөлек тағы үш бала тәрбиеленді. Актрисаның інісі Чон Тхэ Су белгілі киноактер.
Мансабы
Қазіргі уақытта Чжи Вон Оңтүстік Корея кино әлемінің ең талантты, ең танымал актрисасы саналады. Ол мінез-құлықтары әртүрлі жан-жақты рөлдері жиі ойнайды. Актриса драма, комедия, атыс-шабыс тіпті қорқынышты фильмдер жанрдағы туындыларда рөлдерін жақсы алып шыққан. Ол өзінің бірінші рөлін 1996 жылы жастарға арналған сериалдардың бірінде сомдаған. Осыдан кейін көбіне екінші пландағы рөлдерді сомдады. Тек үш жыл өткеннен кейін ғана оның жолы болды. «Мектеп 2» фильміндегі сомдаған жасөспірімнің рөлі актрисаға көрермендер мен сыншылардың назарын аудартты. 2000 жылы актриса «Secret» фильміндегі рөлі үшін «Үздік жаңа актриса» жүлдесін жеңіп алды.
Сілтемелер
Санат:Оңтүстік Корея актрисалары Санат:28 маусымда туғандар
Малеевск
Малеевск — Шығыс Қазақстан облысы Алтай ауданындағы ауыл, Малеевск ауылдық округі орталығы. Іргесі 1887 жылы полиметалл кен орнын игеруге байланысты қаланған.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Алтай қаласынан солтүстікке қарай 11 км-дей жерде, Бұқтырма өзенінің бойында орналасқан.
Халқы
1999 жылы жергілікті тұрғындар саны 2799 адам (1360 ер адам және 1439 әйел адам) болса, 2009 жылы 1807 адамды (883 ер адам және 924 әйел адам) құрады.
Дереккөздер
Санат:Алтай ауданы елді мекендері
Мультиплекстік арна
Мультиплекстік арна (Мультиплексный канал) — бір уақытта бірнеше шалғай құрылғының жұмыс істеуін жасақтайтын мәліметтер жеткізу арнасы. Мультиплекстік арнаға аз жылдамдықты сыртқы құрылғылар қосылады (көбінесе енгізу-шығару құрылғылары). Кейде бұл арна алдын ала таңдалған жоғары жылдамдықты бір сыртқы қүрылғымен ақпарат алмасу үшін қолданылуы мүмкін.
Дереккөздер
Санат:Ақпараттану Санат:Компьютерлік техника
IC 1369
IC 1369 — Аққу шоқжұлдызында орналасқан I1m типті шашыраңқы жұлдыздар шоғыры.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: OCL 204.
Сыртқы сілтемелер
IC 1369 Санат:Аққу (шоқжұлдыз)
Малки-Воден (Хасково облысы)
Малки-Воден (Малки Воден) — Болгариядағы ауыл. Хасково облысына қарасты Маджарово қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 15 адамды құрайды.
Пошта индексі — 6479. Телефон коды — 03759. ЕКАТТЕ коды — 46499.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Хасково облысының елді мекендері
Тайпу
Тайпу (Taipu) — Бразилиядағы муниципалитет, Риу-Гранди-ду-Норти штатында орналасқан. Шығыс Риу-Гранди-ду-Норти мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Литорал-Нордести экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 12 330 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 352,818 км² шамасында. Халық тығыздығы — 34,9 адам/км².
Тарихы
Қала 1891 жылы құрылған.
Санат:Риу-Гранди-ду-Норти елді мекендері
NGC 5737
NGC 5737 — Сиыршы шоқжұлдызында орналасқан SBb типті галактика.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1792 жылы 20 сәуірде Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 5737 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PGC 52582, UGC 9488, MCG 3-37-39, ZWG 105,7.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Сиыршы (шоқжұлдыз)
Ле-Буа-Робер
Ле-Буа-Робер (Le Bois-Robert) — Франциядағы коммуна. Нормандия аймағына қарасты Сен-Маритим департаментінде орналасқан. Дьеп округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 4,95 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 76112, пошта индексі — 76590.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 321 адамды құрады. Халық тығыздығы — 64,85 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Алдан Байжанов
Алдан Байжанов (1906, Шілік ауылы — 1968, сонда) — жергілікті басшы. Ауыл молдасынан сауатын ашқан. 1923 жылы Ташкент қаласында С.Қожановтың демеушілігімен жоғары білім алған. Түркістан қаласында сот орындаушысы болып еңбек жолын бастаған. 1927 жылы Түркістан қаласы атком төрағалығына тағайындалады. Кейін Сайрам ауданы аткомының төрағалығына ауысқан. Мұнда "бай баласы" деген жаламен қуғындалған. 1935 жылы партиядан шығарылып, қызметтен босатылады. Әділеттілік іздеп Мәскеуге барғанымен, тұтқындалатын болған соң Қазақстанға кайта оралады. Бостандық ауданы тұтынушылар қоғамының бастығы болып қызмет атқарады. 1937 жылы қайтадан қуғын көреді. Ақтөбе ауылындағы бастауыш мектепте меңгеруші болып қызмет етеді. II дүниежүзілік соғысқа қатысады.
Клоар-Карное
Клоар-Карное (Clohars-Carnoët) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Финистер департаментінде орналасқан. Кемпер округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 34,83 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 29031, пошта индексі — 29360.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 4028 адамды құрады. Халық тығыздығы — 115,65 адам/км².