cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
Кеннинг
Тарихы
«Соғыс пиязы» дегеніміз — семсерді білдіретін кеннинг. соғыс пиязының Уллрі дегеніміз — жауынгер, ол Һаралд патша туралы айтылған. Бұл кеннинг — бір құдайдың аты бір еркектік қасиетпен бірге қоса айтылып, мағынасы адам дегенді білдіретін кеннигтердің бір түрі. «Фүрисвеллирдің тұқымы» дегеніміз — алтынды білдіреді. Бұл кеннингтің астарында мынадай аңыз жатыр: Һролф патша және оның қасындағы адамдары бір күні өз жауларынан қашып құтылу үшін, олар алтынды жинап аламын деп кідіріп қалулары үшін Фүри өзенінің алқабында («веллир» — алқап) алтынды тұқымдай шашқан. Сұңқарлардың таулары дегеніміз — қару-жарақ. «Фродидің бейшара құлдарының ұны» дегеніміз — алтын, ол да бір аңызға астарлап меңзейді. «Алып әйелдің жауының анасының тәні» дегеніміз — жер, себебі жер (Йорд) — Тордың анасы, ал Тор —алыптардың жауы етіп бейнеленеді. Кеннигтер бір-бірінің ішінде де қолданыла береді. Айталық, ‘‘"семсердің биі« дегеніміз шайқас та, ‘‘»найзалардың шуылы" дегеніміз де шайқас. Сонда семсерді найзалардың шуылының бишісі деп атауға болады.
= ="Кен" (білу) етістігі = «Кен» түбірі Скандинавия тілдерінде (känna), неміс тілінде (kennen), голланд тілінде (kennen) және африкаанс тілінде (ken) әлі де қолданылады, оның мағынасы — білу дегенді білдіреді. Ағылшын тілінде де бұл түбір бар, бірақ ол сирек қолданылады.
Еренсілтемелер
Санат:Ортағасыр әдебиеті Санат:Исланд әдебиеті Санат:Викинг дәуірі Санат:Көне норвег жырлары
Әлима Балтабайқызы Нұрлыбекова
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Фонтене-ле-Луве
Фонтене-ле-Луве (Fontenai-les-Louvets) — Франциядағы коммуна. Төменгі Нормандия аймағына қарасты Орн департаментінде орналасқан. Алансон округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 18,77 км² шамасында.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 248 адамды құрады. Халық тығыздығы — 13,21 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Орн департаментінің коммуналары
Лизин (Сена және Марна)
Лизин (Lizines) — Франциядағы коммуна. Иль-де-Франс аймағына қарасты Сена және Марна департаментінде орналасқан. Провен округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 5,77 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 77256, пошта индексі — 77650.
Белағаш ауылдық округі (Жақсы ауданы)
Белағаш ауылдық округі – Ақмола облысы Жақсы ауданындағы әкімшілік бірлік.
Лизин (Сена және Марна)
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 163 адамды құрады. Халық тығыздығы — 28,25 адам/км².
Белағаш ауылдық округі (Жақсы ауданы)
Әкімшілік құрамы
Құрамына Белағаш ауылы кіреді. Орталығы – Белағаш ауылы.
Лизин (Сена және Марна)
Демографиясы
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Белағаш ауылдық округі (Жақсы ауданы)
Халқы
2009 жылғы санақ қорытындысы бойынша округтегі халық саны 1149 адамды құрайды.
Лизин (Сена және Марна)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Сена және Марна департаментінің коммуналары
Белағаш ауылдық округі (Жақсы ауданы)
Дереккөздер
Санат:Жақсы ауданы ауылдық округтері
Ілияс Есенберлин
Ӏлияс Есенберлин (10 қаңтар, 1915 жылы қазіргі Ақмола облысы, Атбасар қаласы — 1983, Алматы) — қазақ жазушысы.
Еңбек жолы
Арғын тайпасы Қуандық руының байдалы бөлімінен шыққан.
Шығармашылығы
І.Есенберлин қазақ әдебиетінде өнімді еңбек еткен аса көрнекті жазушылардың бірі. Алғашында ақын ретінде танылған оның шығармалары 1940 жылдан бастап жарық көре бастайды. 1945 жылы «Сұлтан», «Айша» дастандары, «Адамгершілік туралы жыр» өлеңдер жинағы (1949), революционер, большевик Ә. Майкөтовке арналған «Большевик туралы поэмасы» (1957), «Біржан сал трагедиясы» (1959) дастандары жарияланды. 1960 жылдары проза жанрына қалам тарта бастады. «Өзен жағасында» (1960), «Толқиды Есіл» (1965), орыс тілінде жазылған «Адам туралы ән» (1957) атты повестері жарық көрді. «Айқас» (1966), «Қатерлі өткел» (1967), «Ғашықтар» (1968), «Қаһар» (1969), «Алмас қылыш» (1971), «Алтын құс» (1972), «Жанталас» (1973), тың туралы «Көлеңкеңмен қорғай жүр» (1974) романдары, «Көшпенділер» трилогиясы (1976), Алтын Орда трилогиясы (1982-1983), «Махаббат мейрамы», «Алыстағы аралдар» (1983), «Аққу құстың қуанышы» (1984) романдары, шығармаларының онтомдық жинағы (1984-1990) жарияланды.
Есенберлиннің «Маңғыстау майданы», «Аманат» (1978) романдары қазақ әдебиетіндегі сүбелі шығармалары қатарында. Кеңес өкіметі]] жылдарында туып қалыптасқан қазақ интеллигенциясының өмірін, олардың қазақ даласында социалистік өнеркәсіп орнату жолындағы қажырлы еңбегін, ескіліктің адам санасындағы қалдығына қарсы күресті баяндайтын "Айқас" романына 1968 жылы Қаз КСР Мемлекеттік сыйлығы берілді.
Ӏлияс Есенберлиннің орыс тілінде шыққан «Песня о человеке» (1956) романы 1958 жылы қытай тіліне аударылады. "Таудағы тартыс" (1962) пьесасы Алматыдағы Балалар мен жасөспірімдер театрында қойылды. М.Ерзинкянмен бірігіп жазған «Құйма» (1961) киносценарийі бойынша түсірілген фильм бүкіл кеңес және венгр, поляк, болгар экрандарында көрсетілді.
Ӏлияс Есенберлин прозасы түгел дерлік орыс тіліне аударылды. «Схватка» («Айқас», 1957); «Опасная переправа» («Қатерлі өткел», 1970); «Влюбленные» («Ғашықтар», 1970); «Хан Кене» («Қаһар», 1971); "Заговоренный меч" («Алмас қылыш», 1973); «Отчаяние» («Жанталас», 1974); «Прикрой своим щитом» ("Көлеңкеңмен қорғай жүр", 1976); "Мангистауский фронт" ("Маңғыстау майданы", 1981); «Золотая Орда» («Алтын Орда», 1985) деген атпен Мәскеулік және республикалық баспалардан жарық көрді. Жекелеген шығармалар украин, латыш, литва, өзбек, алтай, башқұрт, қарақалпақ, венгр, поляк, ағылшын, француз, қытай, неміс, араб, испан тілінде жарияланды. Олардың ішінде «Көшпенділер» трилогиясы, «Адам туралы ән», «Қатерлі өткел», «Ғашықтар», «Айқас» романдары бар.
I. Есенберлин қырыққа жуық ән мәтінін жазды. Ол К. Д. Ушинскийдің «Әңгімелері мен ертегілерін» (1945), М. Жулявскийдің Вьетнам өміріне арналған «Қызыл дария» (1956) романын қазақ тіліне аударды. Есенберлин Еңбек Қызыл Ту орденімен, медальдармен марапатталған.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Қазақстан жазушылары Санат:Қазақ жазушылары Санат:КСРО жазушылары
Жасақ, Яса
thumb Жасақ, Яса — Шыңғыс хан империясының әскери-құқықтық заңдар жинағы. Шамамен Шыңғыс хан ұлы хан тағына отырғаннан кейін (1206) құрастырылған. Жасақ заңы ежелгі түркі қағандары мен 10 — 12 ғасырларда өмір сүрген түркі ұлыстарының әскер құру тәртібі, ел билеу жүйесі және тұрмыс-салт заңдары негізінде пайда болды және Шыңғыс ханның мұрагерлері оны бұлжытпай орындап отырды. Жасақтың 33 заң тармағы мен Шыңғыс хан айтты деген қосымша сөздер сақталған. Жасақ ережелерінде, негізінен, әскерді ұйымдастыру мен басқару, жауынгерлер мен әскербасылар (нояндар) және хандар арасындағы қарым-қатынас мәселелері, сондай-ақ, әкімшілік-құқықтық ережелер баяндалған. Шыңғыс хан империясы ыдырағаннан кейін құрылған түркі мемлекеттерінде, соның ішінде Қазақ хандығында Жасақ заңы сақталып қалды. 16 — 18 ғасырларда осы заңның негізінде Қазақ хандығында жаңа заңдар жасалынды; Қасым ханның қасқа жолы, Есім ханның ескі жолы. Жеті Жарғы.
Сілтеме
Қазақ энциклопедиясы
Санат: Тарих
Маринка (Тура тармағы)
Маринка — Ресейдегі өзен. Свердлов облысы, Түмен облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Тура өзенінің сол жағалауынан 524 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Ертіс су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Тура өзені Тагил өзенінің құйылысынан Тагил өзені, Ница өзені және Пышма өзені өзендерін қоспағанда сағасына дейін. Өзен саласы — Тобыл, өзен алабы — Ертіс.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Молинара
Молинара (Molinara) — Италиядағы коммуна, Кампания әкімшілік аймағына қарасты Беневенто провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1946 адамды құрайды. Халық тығыздығы 81 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 24 км² шамасында. Пошта индексі — 82020.
Елді мекеннің қамқоршысы — San Rocco. Жыл сайынғы мерекесі — 16 тамыз.
Сыртқы сілтемелер
Кампания елді мекендері
Милака (Миннесота)
Милака (Milaca) — Миннесота штатының Mille Lacs округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 2946 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 8.3 км² шамасында. FIPS коды — 27-42110.
Чуркалей
Чуркалей — Ресейдегі өзен. Татарстан Республикасы, Ульянов облысы, Самара облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Үлкен Черемшан өзенінің сол жағалауынан 247 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 13 км-ді құрайды.
Милака (Миннесота)
Сыртқы cілтемелер
Санат:Миннесота қалалары
Чуркалей
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Үлкен Черемшан бастауынан сағасына дейін. Өзен саласы — Сала болмайды, өзен алабы — Куйбышев суқоймасының бас жағынан Каспий құйылысына дейінгі Еділ.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
NGC 2122
NGC 2122 — Mensa шоқжұлдызында орналасқан OCL+EN типті шашыраңқы жұлдыздар шоғыры.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ашылуы
Бұл нысанды 1826 жылы 3 тамызда Джеймс Данлоп астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 2122 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: ESO 57-EN41.
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Mensa (шоқжұлдыз)
Канаполис (Минас-Жерайс)
Канаполис (Минас-Жерайс) (Canápolis (Minas Gerais)) — Бразилиядағы муниципалитет, Минас-Жерайс штатында орналасқан. Триангулу-Минейру-и-Алту-Паранаиба мезорегионының құрамдас бөлігі болып табылатын Уберландия экономика-статистикалық микрорегионының құрамына кіреді.
2006 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 6 674 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 845,238 км² шамасында. Халық тығыздығы — 7,9 адам/км².
Тарихы
Қала 1948 жылы құрылған.
Санат:Минас-Жерайс елді мекендері
IC 2501
IC 2501 — Carina шоқжұлдызында орналасқан PN (планеталық тұмандық) типті планеталық тұмандық.
Ашылуы
Бұл нысан Индекс каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: PK 281-5.1, ESO 126-PN26, CS=14.0.
Сыртқы сілтемелер
IC 2501 Санат:Carina (шоқжұлдыз)
NGC 6583
NGC 6583 — Мерген шоқжұлдызында орналасқан II1m типті шашыраңқы жұлдыздар шоғыры.
Жаңа жалпы каталогтың түпнұсқа басылымының тізіміне енеді.
Ногор-Юган (Куновата тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Обь су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Обь Солтүстік Сосьва өзенінің құйылысынан Салехард қаласына дейін. Өзен саласы — Солтүстік Сосьваға қосылу құйылысынан төмен Обь тармағының су алаптары, өзен алабы — Ертіске қосылу құйылысына дейінгі (Төменгі) Обь.
Warner Bros. Animation
Warner Bros. Animation – Warner Bros. компаниясының анимация бөлімі. WarnerMedia конгломератының филиалы. Студия Looney Tunes, Merrie Melodies және басқалармен тығыз байланысты. Бұл студия Warner Bros. Cartoons тың мұрагері (бұрынғы Леон Шлесингер Productions). 1933 жылдан 1963 жылға дейін және 1967 жылдан 1969 жылға дейін Looney Tunes және Merrie Melodies мультфильмдерін шығарған студия. Уорнер өзінің жеке анимация бөлімін қайта құрып, Looney Tunes компаниясымен жұмыс қатынасын орнатты.
NGC 6583
Ашылуы
Бұл нысанды 1786 жылы 26 мамырда Уильям Гершель астрономы ашқан болатын және NGC каталогында 6583 деген нөмірге ие болды. Сондай-ақ, бұл ғарыш объектісі өзге де зерттеулер мен каталогтарда кездескендіктен оның келесідей атаулары бар: OCL 27, ESO 590-SC11.
Ногор-Юган (Куновата тармағы)
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Warner Bros. Animation
1990 жылдан бері Warner Bros. Animation жұмысы теледидар мен анимацияға арналған өндіріске, соның ішінде WarnerMedia кангломератына тиесілі DC Comics пен қарым-қатынасқа бағытталған.
Сілтемелер
Санат:Warner Bros.
Ногор-Юган (Куновата тармағы)
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
NGC 6583
Сыртқы сілтемелер
Санат:NGC нысандары Санат:Мерген (шоқжұлдыз)
Ла-Альгаба
Ла-Альгаба (a Algaba) — Испаниядағы муниципалитет. Андалусия автономды бірлестігіне қарасты Севилья провинциясының құрамына кіреді. Муниципалитет Вега-дель-Гвадалькивир ауданында (комарка) орналасқан.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 15255 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 18 км² шамасында. Провинцияның әкімшілік орталығына дейінгі қашықтығы — 7 км.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Севилья елді мекендері
Щербаки (Кугарчин ауданы)
Щербаки — Башқұртстанның Кугарчин ауданындағы қыстақ, Побоищен ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 17 адамды құрады. Пошта индексі — 453341, ОКАТО коды — 80238870002.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Малчика (Плевен облысы)
Малчика (Малчика) — Болгариядағы ауыл. Плевен облысына қарасты Левски қауымының құрамына кіреді.
2010 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 1 457 адамды құрайды.
Пошта индексі — 5917. Телефон коды — 06534. ЕКАТТЕ коды — 46841.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Плевен облысының елді мекендері
Ниолс
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Кама су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Кама Бондюг ауылындағыСу өлшеу посты; су өлшеу постынан Березники қаласына дейін. Өзен саласы — Белаяға қосылу құйылысына дейінгі Кама тармағының су алаптары, өзен алабы — Кама.
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Гуардизела
Португалияның Солтүстік аймақ регионына қарасты Аве экономика-статистикалық субрегионының құрамына енеді. 2001 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 2 501 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 3,9 км² шамасында. Халық тығыздығы — 641,3 адам/км².
Ауданның қамқоршысы — Дева Мария.
Тарихы
Ескі әкімшілік бөлініс бойынша Минью провинциясының құрамына кірген.
Батыс өлкелер
Батыс өлкелер немесе Шиүй дегеніміз — б.з.д. 3-ші ғасыр — 8-ші ғасыр аралығында қытай жылнамаларында Орталық Азияның Үймен гуаннан батыста жатқан бөлігіне қатысты қолданылған атауы.
Жібек жолының көп бөлігі Батыс өлкелер арқылы өткендіктен ол аймақ б.з.д. 3-ші ғасырдан бері зор стратегиялық маңызға ие болып келді. Хан әулеті мен сюңнулардың арасындағы текетірес 2-ші ғасырдың ортасына дейін сонда орын алып отырды.
Одан кейінгі ғасырларда ол аймақтың маңызы Шығыс Азия, Үндістан субконтиненті, Ислам әлемі және Батыс әлемінің арасындағы мәдени көпір ретінде арта түсті. Батыс өлкелерінің жетістіктерінің бірі — Будданың тәлімі сол аймақтан саудагерлер және тақуа-монахтар арқылы Қытайға жетті. Таң империясында өмір сүрген тақуа-монах Суанзаң Үндістанға оқу іздеуге бара жатып, Батыс өлкелер арқылы өткен болатын. Таң астанасы Чаңанға қайтып келген соң ол Батыс өлкелерінің ұлы Таң сипаттамалары деген атақты еңбегін жазды.
18-ші ғасырда Маншың империясы осы аймақтың бір бөлігін басып алып, онда әскери басқару жүйесін орнатты. 1884 жылы ол аймақ Шынжаң деген жаңа атқа ие болды.
Дереккөздер
Санат:Қытай Санат:Орталық Азияның жағырапиясы Санат:Қытайдың өлкелері
Оферта
thumb|ашығы оферт Оферта (offero – ұсынамын) – ұсынушы тараптың (оференттің) екінші тарапқа (акцептантқа) заң жүзінде міндеттейтін шартқа кіру тілегін жазбаша, ауызша хабарлауы немесе соған ниет білдіруі. Осы хабарлама шарттарына орай оферта жолданған тарап оны іс-әрекеті, қалыс қалуы немесе ыңғайласпа міндеттеме қабылдауы арқылы өзінің оферентпен байланысқа түсетінін айқын білдіреді. Офертада нақты шарттар баяндалады, мысалы, өнімнің құны, өнімді орындау, табыстау мерзімі, өнім үшін және оференттің пікірінше, ықтимал тапсырыскерді немесе сатып алушыны қызықтыратын өзге де ақпарат үшін есеп айырысу тәртібі көрсетіледі. Әдетте, оферта нақты тарапқа жолданады, баспасөзде немесе телехабарда, сондай-ақ сауда-саттықта көпшілікке жария етіледі. Алайда оферта бойынша шарт жасасу міндеттемесі тек оны екінші тарап қабылдап, оферент белгіленген нысанда хабарлама алғанда ғана туындайды. Оферта ықтимал акцептантқа хабарланып, мәлім болған сәттен жарамды деп саналады. Егер ықтимал сатып алушы тарап ұсынылған шарттармен, мысалы, шарттағы баға деңгейімен, мерзіммен, тех. сипаттамамен және офертада көрсетілген басқа да көрсеткіштермен келіспейтін болса, онда ол өзі қоятын шарттар негізінде шарт жасасу туралы ыңғайласпа іскерлік ұсыныс (ыңғайласпа оферта) жасайды. Бұл ұсыныс шарттық қатынасқа түсу ұсынысы емес, жай сұрау салу түрінде болады. Оферта тұрлаулы және ерікті оферта түрлеріне бөлінеді. Тұрлаулы оферта – бір ықтимал сатып алушыға немесе тапсырыскерге табыс етілген жазбаша ұсыныс, онда оферент өзінің ұсынысымен өзін акцептантпен байластыратын мерзімді көрсетеді және басқа акцептантқа осындай ұсыныс жасай алмайды. Тиянақты офертада белгіленген мерзім ішінде жауап алмау бас тартқанға тең және оферентті өзі жасаған ұсыныстан босатады. Көбінесе тұрақты офертаны жөнелтпестен бұрын оферент акцептантпен оның жекелеген шарттарын келісіп алады. Ерікті оферта – бір мезгілде бірнеше акцептантқа жасалатын ұсыныс, онда жауаптың нақты мерзімі белгіленбейді және ол оферентті ешқандай міндеттемемен байланыстырмайды.
Дереккөздер
Санат:Банк ісі Санат:Қаржы Санат:Азаматтық құқық
Ким Дэ Чжун
Ким Дэ Чжун (김대중; 3 желтоқсан 1925 — 18 тамыз 2009) — 15-ші Корея Республикасы президенті. Бейбітшілік саласындағы Нобель сыйлығының иегері.
Санат:Оңтүстік Корея президенттері Санат:Бейбітшіліктен Нобель сыйлығының иегерлері
Штеттельдорф-ам-Ваграм
Штеттельдорф-ам-Ваграм (Stetteldorf am Wagram) — Аустриядағы коммуна. Төменгі Аустрия федералды жеріне қарасты Корнойбург округінің құрамына енеді.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1009 адамды құрайды (31 желтоқсан 2005). Алып жатқан жер аумағы 25,74 км² шамасында. Елді мекеннің автомобиль коды — KO, ресми идентификациялық коды — 3 12 28.
2005 жылғы сайлау нәтижесі бойынша коммунаның бургомистрі болып Йозеф Данкзагмюллер саналады.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Төменгі Аустрия елді мекендері
Сурано
Сурано (Surano) — Италиядағы коммуна, Апулия әкімшілік аймағына қарасты Лечче провинциясында орналасқан.
Қаланың тұрақты тұрғындарының саны 1730 адамды құрайды (2008). Халық тығыздығы 224 адам/км². Алып жатқан жер аумағы 8,85 км² шамасында. Пошта индексі — 73030.
Елді мекеннің қамқоршысы — әулие Beati martiri idruntini e San Rocco.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Апулия елді мекендері
Оберрот
Оберрот (Oberroth) — Германия Федеративтік Республикасының Бавария жерінде орналасқан муниципалитет. Швабия әкімшілік округіне бағынады. Ной-Ульм ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 837 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 9,95 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 09 7 75 141. Муниципалитеттің басшысы — Эрвин Райтер.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Бавария елді мекендері
Вайзель (Кауб)
Вайзель (Кауб) (Weisel (bei Kaub)) — Германия Федеративтік Республикасының Рейнланд-Пфальц жерінде орналасқан муниципалитет. Рейн-Лан ауданының құрамына енеді.
Муниципалитеттің тұрақты тұрғындарының саны 1069 адамды құрайды (31 желтоқсан 2010 жыл). Алып жатқан жер аумағы 13,06 км² шамасында. Мемлекет ішінде бекітілген ресми коды — 07 1 41 136. Муниципалитеттің басшысы — Оттмар Каппус.
Сыртқы сілтемелер
Санат:Рейнланд-Пфальц елді мекендері
Петру Гроза
Петру Гроза (Petru Groza; 7 желтоқсан 1884 — 7 қаңтар 1958) – Румынияның саяси әрі мемлекет қайраткері, құқық директоры. 1921-1922 және 1926-1927 жылы румын үкіметтерінде минстр. 1927 жылы реакцияшыл «Халық партиясымен» байланыс үзіліп, Румынияны гитлершіл Германияның қол шоқпарына айналдыруға қарсы күреске қатысқан «Диқаншылар майданы» атты демократиялық шаруалар одағын басқарды. 1943-1944 жылы антифашистік қызметтері үшін бірнеше рет қамауға алынып, тұтқын легерлерінде отырды. Румыниядағы әскери-фашистік диктатура құлатылғаннан кейін(1944 жылы тамыз), Гроза Ұлттық-демократиялық майданының жұмысына белсене қатысты. 1944 жылы қарашадан 1945 жылы ақпан дейін коалициялық үкіметтерде премьер-министирдің орынбасары қызметін атқарып, реакцияға қарсы күресті. 1945 жылы наурызда Румынияның демократиялық күштерінің үкіметін басқарды. Монархия жойылып, Румын халық республикасы жарияланғаннан бастап(1947 жылы 30 желтоқсан) 1952 жылы маусымға дейін Минстр Советінің председателі, Ұлы Ұлттық жиналыс Президиумының председательі(1952-1958) болды.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар Санат:Саясаткерлер
Еюга
Еюга (Пилеса, Плекса) — Ресейдегі өзен. Архангельск облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Ежуга өзенінің оң жағалауынан 18 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 64 км-ді құрайды.
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Архангельск облысы өзендері
Өмірзақ Көбегенұлы Бейіспеков
Өмірзақ Көбегенұлы Бейіспеков 1963 жылы 1 маусымда Қарағанды облысы Қаражал қаласында туған. Қазақ.
Әкесі - Бейіспеков Көбеген (1938-1997). Анасы - Айдосова Мүгүлсім Шоқыбайқызы (1943 ж. т.). ҚР ҰҚК Қарағанды жоғары мектебінің «Құқықтану» факультөтін бітірген (1998), құқықтанушы-заңгер. Заң ғылымдарының кандидаты. Кандидаттық диссер- тациясыныңтақырыбы: ''«Қазақстан Республикасының ДСҰ- на өтуінің заңды аспектілері»''.
Қазақ және орыс тілдерін біледі. 1980-1984 жылдары - Ақадыр стансасы локомотивтік депосы электровозының слесарі, машинистің көмекшісі. 1981- 1983 жылдары - Кеңес Әскерінің қатарында қызметте. 1984-1994 жылдары -Қарағанды қ. Ақадыр аудандық ішкі істер бөлімінің милиционері - Ленин аудандық ішкі істер басқармасы қоғамдық тәртіпті қорғау басқармасы бастығының орынбасары.
1994 жылдан бері - Қарағанды облысы Кеден басқармасының аға инспекторы - ҚР Қаржы министрлігі Кедендік бақылау комитеті төрағасының орынбасары.
Әскери атағы - кедендік қызмет полковнигі. Саяси қайраткер ретіндегі идеалы - Н.Ә. Назарбаев. Қазақстанның болашағы туралы болжамы - «Дүние жүзіндегі негізгі ауыл шаруашылығы өнімдерін экспорттаушы».
Хоббиі - төтенше жағдайларда көлік айдау. Сүйіп оқитын әдебиеті -тарихи, деректі әдебиет. Үйленген. Жұбайы - Бейіспекова Жаңыл Қазбекқызы. Ұлдары - Азамат (1985 ж. т.), ҚР Индустрия және жаңа технологиялар министрлігінің аға сарапшысы, РФ Президентінің жанындағы Ресей мемлекеттік қызмет академиясының аспиранты; Жандос (1991 ж. т.), ҚМЭБИ студенті; Әлижан (2006 ж. т.).
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Тегістеу
Тегістеу - деформацияланатын материалдың бетіне аспапты бастыра сырғытып беттік пластикалық деформациялау әдісімен өңдеу. Құралды жергілікті түйістіріп сырғанату арқылы деформациялайтын материалды беттік илемді деформациялап өңдеу.
Дереккөздер
Санат:Механика
Льер
Льер (Lières) — Франциядағы коммуна. Нор-Па-де-Кале аймағына қарасты Па-де-Кале департаментінде орналасқан. Бетюн округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 3,24 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 62508, пошта индексі — 62190.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 372 адамды құрады. Халық тығыздығы — 114,81 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Па-де-Кале департаментінің коммуналары
Глутамин
Глутамин — глутамин қышқылының қосылысы. Белок құрамына кіреді. Азоттық алмасуда маңызды рөл атқарады. Глутамин қышқылынан түзілген Глутамин өсімдікте, көптеген жануарлардың организмінде улы аммиакты зарарсыздандырады. Глутамин қышқылы организмдегі ақуыз құрамында немесе бос күйінде болады. Азоттық алмасуда маңызды рол атқарады. Кейбір ауруларды емдеуде, тамаққа дәмдеуіштер есебінде қолданылады.
Дереккөздер
Санат:Аминқышқылдар
Роза Балбатырқызы Құлжақаева
Роза Балбатырқызы Құлжақаева (1933 ж. т.), заңгер, республикада қазақ әйелдері арасында тұңғыш әділет полковнигі - профессор атағын алған. Алматы Мемлекеттік заң институтын бітірген (1954). Қарағандыда 1955 жылдан ҚР ІІМ облыстык басқармасының аға тергеушісі, ІІМ Қарағанды заң институтының аға оқытушысы, доценті, профессоры болып істейді. 60-тан астам ғылыми еңбек авторы. Бірнеше медальдармен, КСРО, КР ІІМ «Мінсіз қызметі үшін», «Үздік қызметі үшін», «Мінсіз қызметі мен қол жеткен табыстары үшін» ведомстволық наградаларымен марапатталған.
Дереккөздер
Санат:Тұлғалар
Сент-Андре-дез-О (Кот-д'Армор)
Сент-Андре-дез-О (Saint-André-des-Eaux) — Франциядағы коммуна. Бретань аймағына қарасты Кот-д'Армор департаментінде орналасқан. Динан округінің құрамына енеді. Алып жатқан жер аумағы 5,24 км² шамасында.
Коммунаның INSEE коды — 22274, пошта индексі — 22630.
Демографиясы
2009 жылғы мәліметтер бойынша тұрғындарының саны 251 адамды құрады. Халық тығыздығы — 47,9 адам/км².
Тұрғындарының жас шамасы және жынысы бойынша құрамы (2006) :
Сыртқы сілтемелер
Санат:Кот-д’Армор департаментінің коммуналары
Маңғыстау әдебиеті
Маңғыстау әдебиеті мыңдаған жылды қамтиды.
Тарихы
Маңғыстау өлкесінде ерте кезден-ақ ел өміріндегі елеулі оқиғаларға байланысты туған аңыз-әңгімелер мен батырлық жырлар молынан сақталып, осы заманға дейін жеткен. Бұл өлкеде сонау ежелгі сақтардан бастап, аландар мен каспилер, оғыздар мен қыпшақтар, ноғайлар мен қалмақтар өмір сүрген. Осы тайпалардың салт-тұрмысына орай «Жеті жұрт» жайындағы аңыздар өмірге келген. Бұған қоса мұнда сол ертеде өмір кешкен тайпалардан кейінгі ұрпаққа жеткен материалдық мұралар да көптеп сақталған. Небір ескерткіштер талай аңыз-әңгіменің, өлең-жырдың өзегіне айналғаны да тарих бетінен белгілі. Түбекте өмір кешкен елдің еркіндік пен ерлікті жырлауы да табиғи арманы болатын. Әсіресе, жырау мен ақын елдік пен ерлікке үндейтін жырлар толғауы да сол заманның белгісіндей еді. Бұл жөнінде Қазақстанның өзге өлкесінен гөрі Атырау мен Маңғыстауда батырлық жырлардың мол болуын кезінде жазушылар мен әдебиетші ғалымдар да (ақын С.Сейфуллин, әдебиетші ғалымдар М.Ғабдуллин, Қ.Жұмалиев, Е.Ысмайылов, С.Садырбаев, т.б.) атап айтып, өздерінің кесімді ой-пікірлерін білдірген. Осы өлкеден ел сүйіспеншілігіне бөленген көптеген ақын-жыраулар шыққан. Олар қалдырған құнды әдеби мұралар елдің рухани игілік-қазынасына айналды.
Абыл Тілеуұлы осы өлкенің айтулы ақыны. Абыл өз дәуірінің елеулі уақиғаларына дер кезінде үн қосу арқылы ел үшін өмірін тіккен батырларды жырға қосты, олардың жойқын ерлігін мадақтап, өскелең ұрпаққа өнеге тұтты. Жырау, төкпе ақын Қалнияз Шопықұлының (1816 – 1902) есімі де ел ішінде кеңінен белгілі: өз заманында туған жері мен елінің бейбіт өмірі жолындағы талай жорықтарға қатысқан ақын Қалнияз сарбаздарды өлең-жырларымен, толғауларымен үнемі жігерлендіріп отырған. Суырыпсалма ақын Нұрым Шыршығұлұлы Абыл бастаған ақындық ортадан өз орнын алған көрнекті тұлға. Ақынның өлең-жырлары терме, өсиет, толғау, белгілі бір адамға арнау түрінде болып келеді. Ол өмірдің өтпелігі туралы толғанып, елдің бірлігін, сыйластығы мен татулығын жыр етті. Қашаған Күржіманұлы да жастайынан ақындық өнермен айналысқан. Ақынның алғашқы өлеңдері ел ішінде ауызекі тарап, кеңінен белгілі болған. Атақты жыраулар дәстүрімен өлең-жырлар шығарған Қашаған надандықты, дүмшелікті шенеп, елдік пен ерлікті, адамгершілік пен адам бойындағы ізгі қасиеттерді мадақтайды.
Суырыпсалма ақын Ақтан Керейұлы да маңғыстаулық ақындар ортасынан шыққан көрнекті сөз сүлейлерінің бірі. Ол Қашаған, Нұрпейіс, т.б. сияқты ақындармен бірге жүріп, ақындық өнерін шыңдайды. Ел мүддесін көздеген ерлерді жырлап, өмірдің мәні жайында философиялық ой түйіндейді, тұрмыс-салт тақырыбында өлең-жырлар шығарады. Мұрын Сеңгірбекұлының есімі қазақ халқы әдебиетінің аса құнды қазынасы саналатын «Қырымның қырық батыры» жырын кейінгі ұрпаққа жеткізуші ретінде белгілі. Өз дәуірінде көрнекті жырау атанған Мұрын жастайынан халықтық қолданбалы өнер сырына қанығып, өзі де ұсталық һәм зергерлік өнерді сүйіп өскен. Бойында табиғи поэзиялық талант оты жарқырай ашылып, кейін ол көптеген жырлар шығарады. Әсіресе, «Қырымның қырық батырын» өзінше шығармашылықпен қайта тудырып жырлауы оның есімін түбек аймағына паш етті. Маңғыстауда төкпе ақындығымен аты шыққан Сәттіғұл Жанғабылұлы жас кезінен айтысқа түсіп, ақындық дарынымен көпшілікке танылған. Халықтың патша қанаушылығына қарсы күресін толғайтын «Досан батыр» дастанын шығарып, өзі ел арасына таратады, кейін кеңестік кезеңде көптеген облысы және республикалық ақындар айтысына қатысқан. 1961 ж. оған халық ақыны атағы берілді. Ол уақыт, адам өмірі мен тағдыры, жалпы халық пен мұсылман дүниесінің тағылымы жайында жырлады. Ақынның осындай тәрбиелік мәні бар өлеңдерін жыршы-термешілер үнемі орындап, тыңдаушыларға жеткізіп отырады. 1996 ж. «Аманат» атты өлеңдер жинағы жарық көрді. Кезінде жырау Сүгір Бегендікұлы оған арнап «Сәттіғұл ақынға» атты өлең шығарған. Ел арасында Сүгір Бегендікұлы көптеген толғауларымен қоса «Сәттіғұл мен Сүгірдің жұмбақ айтысы» да кең тараған. Оқушылар арасында ақын М.Сатыбалдиев те өлең-толғауларымен, сондай-ақ әдеби-көсемсөздік мақала-очерктерімен де кеңінен танылған. Ақынның таңдамалы өлеңдер жинағы «Қызғыш құс» деген атпен үш рет (1975, 1979, 1988) басылып шыққан. 20 ғ-дың басында қарасөз жазумен айналысқандардың шағын әдеби туындылары араб қарпінде белгілі бір топтардың арасында ғана қолжазба күйінде немесе ауызекі айту түрінде таралды. Баспадан шықпаған мұндай әдеби туындылардың ғұмыры да қысқа болды. Әсіресе, ізгілік пен адамгершілікке, имандылық пен діни уағыздылыққа үндеген Шығыс әдебиеті үлгісіндегі мысал, назым, ғақлияттар жаңа кеңестік заманның «кәдесіне» жарамай қалды. Осыған орай орыс әліпбиі бұрынғы жазба әдеби мұраларды қолданыстан шығарды. 1930 – 40 ж.
Проза
Қазақстанда әдебиеттің проза жанры қалыптасу процесін бастан өткерді; жазушылар роман, повесть, әңгіме, очерктерді өмірге әкеле бастады. Алайда шығармашылық ортадан тым шалғайлау жатқан маңғыстаулық қаламгерлер проза жанрына біраз кідірістермен жетті. Оқушылардың биік талғамы мен талаптарына сай келетін көркем әдеби туындылар 1950 жылдардың бас кезінде пайда болды. Өмір шындығын көркем-идеялық шынайылықпен бейнелеу шеберлігі жетіле түсіп, баяндау тәсілдері өзгерді. Әсіресе образ жасау жолдарындағы ізденістер – суреттеу, кейіптеу, салғастыру сияқты әдеби тәсілдерге бару өз жемісін берді. Осы кезеңде ұлт әдебиетінің жанрлық және тақырыптық аясының кеңейіп кемелденуі, жергілікті жас таланттардың әдебиет пен өнерге көптеп келуіне ықпал жасады. Уақыт талабын дұрыс түсінген қаламгерлер заман рухына сай қаһармандар тұлғасын жасап, орамды ой-тұспалдары мен аңсарлы мақсат-мұраттарын әр түрлі әдеби тәсілдермен жеткізе білді. Эпикалық шығарманың әсем түрі – көркем әңгіме жанрына алғаш қалам тартқан М.Бимағанбетов соғыста бастан кешкендерін баяндаған «Жауынгер жолы» повесін жазды. Аталмыш туынды 1975 ж. жеке кітап болып басылып шықты. Жас прозашы А.Құдайбергенов тұңғыш жазған әңгімелерімен оқушылар жүрегін баурап алды. Кезінде акад.-жазушы З.Қабдолов оның әңгімелерін, әсіресе, «Бекіре» атты әңгімесі теңіз суретін әдемі бергенін сүйсіне жазды. Маңғыстаулық М.Әбдіхалықов та әдебиетке жан-жақты әзірлігі мен мол мүмкіндігін таныта келді. Оның 19 жасында жазған «Нәрсіз гүл» әңгімесі кезінде «Жұлдыз» журналында жарық көрген. Сол 1955 жылдан бастап Әбдіхалықов біржола жазушылыққа бой ұрды. Жазушының «Отызмыңыншы» деген деректі хикаяты ұжымшар басшысы Өмірзақ Нұрбаевқа арналса, «Желаяқ бала» кітабы (1969) әйгілі жүйрік Әмин Тұяқов туралы жазылған; ал құжаттарға негізделген повесі («Ленин тапсырмасы», 1967) Әліби Жангелдиннің Тобанияз арқылы ат-көлік, жол бастаушылар алып Торғайға барған сапарын баяндайды. Әбдіхалықовтың бұдан басқа повестері («Алыстағы Маңғыстауда», «Маңғыстау хикаялары») мен романдары («Қара тасқын», 1975; «Жердің асты жеті қат», 1978) да мұнай барлаушыларының өмірінен, мұнай өндірушілердің ерлік істерін көркем тілмен кестелейді. Әбдіхалықовтың бүтін бір тарихи кезеңді қамтитын, айтулы батыр Сүйінғара Үргенішбайұлы образын сомдайтын ауқымды романы, өкінішке қарай көлденең киліккен мейірімсіз ажалдың кесірінен аяқталмай қалды.
Қазақ әдебиеті мен мәдениетінің аса көрнекті тұлғасы, Қазақстанның халық жазушысы Әбіш Кекілбайұлы – Маңғыстаудың төл перзенті. Өмірдің күрделі құбылыстары мен шындығын көрсетуде аңыз желілерін қолдану, әлденеге тұспалдау, меңзеу арқылы үлкен ой жеткізу Кекілбаев шығармашылығының ешкімге ұқсамайтын ерекшілігі. Шындық, шынайылық арқылы болмысты боямасыз жеткізе білетін қаламгердің тарихи тұлғаларды танытудағы еңбегі әдебиет тарихында әлдеқашан дәлелденген. Оның тұңғыш прозалық жинағы – «Бір шөкім бұлттағы» (1966) Аққаймақ, Ажар, Тұрған бейнелері бөлекше тебірентер қуатымен, сол кездегі ұрпақтың балалық шағын еске алуымен ыстық та қымбат. Жазушының қуатты қаламынан туған «Аңыздың ақыры» атты романында әміршінің астамшылығымен қоса пендешілік бейшаралығы да шәйі жібектей нәзіктікпен бейнеленсе, ал «Шыңырау» повесінде құдықшы Еңсептің аянышты тағдыры, «Бәйгеторыда» сәйгүліктің бағы мен соры зор көркемдік қуатпен суреттеледі. Соңғы жылдары моральдық-адамгершілік проблемаларды көбірек қозғаған қазақ әдебиетіндегі шоқтығы биік шығармалардың бірі де осы «Шыңырау» повесі. Кекілбаевтың кез келген шығармасы қамшының сабындай келте ғұмырдың қадір-қасиетін бағалауға уағыздайды. Қуаныш пен қайғыны, тасу мен жасуды түрлі тартыстар үстінде танымға ұялатады. «Құс қанаты» туындысы көненің көзін әспеттеуге үндейді. Туған жерге іңкәрлікті, ана мен бала арасындағы ақаусыз сезімді айнытпай береді. Отбасы тірлігінің тұтастығы, татулығы дәріптеледі. Қазаны булы, жөргегі сулы шаңырақ арқылы бақыт ұғымы меңзеледі. Мифологиялық жүйелер мен құрылымдарды терең игерген Кекілбаев шығармаларын Шыңғыс Айтматов «бұрынғы мен бүгіннің» алтын қорытпасына балады. Кекілбаев есімі «20 ғасырдың таңдаулы жазушылары» атты халықар. әдеби анықтамалыққа енгізілген. Ол «Дала балладалары» (1968), «Бір уыс топырақ» (1974), «Аңыздың ақыры» (1979) повестерімен қатар қазақ әдебиетіндегі көркемдік үрдістің, жаңа тәсілдердің жарқын үлгісі саналған «Үркер» (1981) мен «Елең-алаң» (1984) атты көлемді тарихи романдарды да жазған.
С.Назарбекұлының үш томдық таңдамалы шығармалары (2001) жарық көрді. Назарбекұлының шығармалары да жағымсыз қылықтардан жирендіріп, жақсылыққа («Қалыңсыз қыз» хикаяты), адамды кез келген қиындықты, өмірдегі тосқауылдарды жеңіп шығар биік рухқа («Көрпе ауылының келіндері» әңгімесі) үндейді; ұлттық әдет пен ғұрыпты, Құдай мен ҚұранҚұранға деген адалдықты («Келін» әңгімесі) уағыздайды. Б.Төлеуғалиұлының Кіші жүз ханы Әбілқайыр әскерінің бас қолбасшысы Шотан Назарұлы туралы жазған толымды туындысы жұртшылық назарын аударды. Бұл шығармада Шотанның Бұланты, Аңырақай шайқасында далалық ұрыс әдісін шебер меңгергендігі, Адайлардың Маңғыстауға біржола қоныстануы нақты дәлел, деректермен мазмұнды да нанымды бейнеленген. Жоңғарларға қарсы соғыста жүрек жұтқан батырлық көрсеткен Шотан Назарұлы туралы толыққанды туынды туғызған Тілеуғалиұлының «Бас сардар» (2005) тарихи-деректі повесі де осы тұрғыдағы тұңғыш жазылған көлемді еңбек. А.Әбдіров жазған «Сөз кестесінің зерделі зергері» кітабының (2002) бас кейіпкері Ермембет, Иса, Мәтжан, Қожық, Құлыш, Айдарбай секілді шешендік өнер мектебі өкілдерінің бірі Қойшығара Телмағанбетұлы өміріне арналды. Ж. Айдарбаев деректі әңгімелер мен повестер, кейін екі томдық «Тұтқындар» романын жазды. Тарихи тақырыпта тұрақты түрде қалам тартқан жазушылардың бірі Ә.Спан өз шығармаларында талай көмескі дүниелерді қайта жарыққа шығарып, табандылық танытты. Спанның қолынан 30-дан астам тарихи-танымдық, публицист., саяси-әлеум., өндірістік-шаруашылық, этногр. тақырыпта прозалық шығармалар туды. Филолог-ғалым Ж.Дүйсенбаевамен бірлікте «Махамбет және Маңғыстау» еңбегін жазды; осы еңбегімен Махамбет сыйлығының иегері атанды. Спан бұдан басқа Маңғыстау қазақтарының ертедегі әдет-ғұрыптары мен аңшылық кәсібі жайындағы «Айназар» (1997) мен «Аңшы Нұрда» (2001), сондай-ақ тарихи тұлға туралы «Сүйінғара» романын (2006) жазған. Түбек тарихын зерттеуші, белгілі өлкетанушы, мұражай қызметкері О.Көшбайұлы көркем шығарма жазуға өз үлесін қосты. Мыс., Ол «Қайран менің жеңешем» (2002) атты алғашқы прозалық жинағында ұлттық психол., жергілікті ерекшелік пен тілдік қолданыстағы говорлық айырмашылықтарды қаламгерлік құштарлықпен қапысыз жеткізе білді. «Маңғыстау ғашықтары» (2005) және «Жұмбақ жайлап аңыз өрген Маңғыстау» (2006) атты кітаптары да оның қаламгерлік жаңалығы мен табысын айқындады. Прозалық сатираның шебері С.Шакрат өмірдің жағымды да жағымсыз жақтарын көрсетуде қаламының өткірлігін (мыс., «Күте тұрыңыз» атты әзіл әңгімелер жинағы, 2001) айқын байқатты. Қ.Демеубергеновтің шығармалары да «Быды-быды», «Күлеміз бе, қайтеміз», «О, несі-ай» жинақтарына енгізілген, бірқатары республикалық «Тамаша» ойын-сауық отауында орындалып жүр; сонымен бірге «Әйелдерімізден айналдық» атты жеке жинағы (2003) жарық көрген. Ақын А.Өтегенов проза жанрында («Шалмағанбет», «Құла ат қасіреті», «Арманым саған ауған», 1999) да өнімді еңбек етті. Мөлтек әңгімелер жазумен Т.Мыңжас есімі де («Сені іздедім» атты кітабы, 2006) оқушыларға кеңінен танылды.
Поэзия
Маңғыстау өңірі поэзиясының қос дарағы С.Адай мен С.Нұржан есімі оқушылар қауымына кеңінен таныс. Адай шығармалары бұрын топтама жинақтарда жарияланып келсе, кейін «Таңғы нөсер», «Кетейін көкке жұлдыз боп», «Жұмбақ түннің жылуы», «Әр қазақ менің жалғызым» деген атпен дербес кітаптары, «Дарын» жастар сыйл-ның лауреаты Нұржанның «Таң қауызын жарғанда» атты үш томдық өлеңдер жинағы (2002) жарық көрді. Қазақ поэзиясындағы ақын қыздардың бірі О.Тұржан да Қазақстан Республикасы тәуелсіздігінің он жылдығына арналған әдеби бәйгеде сыйлыққа ие болды. Оның «Шерқала» өлең кітабы жыр құмар қауымның көңілінен шықса, «Жырдала» жинағы «Елорда» баспасынан жеке кітап болып шықты. 40 жылдан бері ауданы «Жаңа өмір» газетінде қызмет жасап келе жатқан Ә.Қонарбаев есімі де республика жұртшылығына шағын хабар жанрынан бастап, очерк, фельетондары мен шымшыма шумақтары арқылы жақсы таныс. Қонарбаевтың жазған дүниелері қоғамдағы жат қылықтарды жұртшылық алдында шенеп әшкерелеумен, аяусыз әжуалау тәсілімен өткір де өтімді; тілінің тікені бар, усойқы сатириктің сойылдай сойып түсер сықақтары «Жайма базар» атты ұжымдық жинақта жарияланған. Р.Оңғарбаевтың «Таушықтың әсем таулары-ай» өлеңдер жинағы қалың көпшіліктің сүйіп оқитын кітабына айналды. М.Іңірбаев өмірді жаңғыртуға, елге қызмет қылуға қаламының қуатымен қомақты үлес қосып жүрген ақын. Жалпы ғаламдық құбылыстарға құлақ түріп, туған жер тынысын тапжылтпай аңдаған қырағы ақын көңілі табиғат суреттерін өлең жолдарымен айнытпай береді. Оның «Балауса», «Бес қоңырау», «Қарлығаш», «Жетіген», «Шын жүрегіммен» ұжымдық жинақтағы жырлары әуенді, үлкен әлеум. жүк көтеруімен сүйсінтеді. Іңірбаевтың «Туған ел», «Уақыт астындағы тамырлар», т.б. кітаптары басылып шықты. Соңғы кезде өлең-жырларын «Мір-Шайыр» деген атпен жариялап жүрген Іңірбаев «О, данышпан дүние» атты романын жазды. Балалар поэзиясының белді өкілдерінің бірі ақын К.Ыбыраевтың «Көжек», «Сыйлық», «Сиқырлы үшбұрыш», «Жетіген» секілді құнды дүниелерінен үлкен жауапкершілік айқын сезіледі. Танымдық, тәрбиелік құндылығы жоғары өлеңдері тез жатталуымен бірге балдырғандар жадында ұзақ сақталады. Ақын әрі композитор А.-Ғ. Ербозов Шетпе кентіндегі балалар музыка мектебінде бірқатар жыл жұмыс жасап, ауданның мәдениетін дамытуға айрықша еңбек сіңірді. Өмірден өткен ақынның жырлары «Қарлығаш», «Мерейлі мекен» ұжымдық жинақтарында жарық көрді. Соңғы кезде өлеңдері ойлы, образды болып келетін ақын М.Дүйсеновтің жеке үш жинағы баспадан шығып, оқушылар игілігіне айналды. Сатираның барлық жанрында қалам тартқан Қ.Тұрмағанбетұлының жан жылуы сіңген «Шанышқы» кітабы оқушылар қолына ол өмірден озғаннан кейін тиді; ал «Тырналар әні» осы күнге дейін үлкен сахналарда айтылып келеді. Ақын Ғ.Әріпов аз уақытта «Жүрегімнің толқындары», «Асау жүрек», «Дүрия дүние», т.б. өлең кітаптарын беріп үлгерді. Осыларға қоса келешегінен көп үміт күттіретін Ә.Бимағанбет, Қ.Тасқараұлы, С.Құдайберген туындылары «Жыр-керуен» кітабына енді; жеке кітаптары да шықты.
Дереккөздер
Санат:Маңғыстау әдебиеті Санат:Маңғыстау облысы Санат:Қазақстан мәдениеті
Рецидив
Рецидив (recіdіvus — қайталанушы), қылмыстар рецидиві — қылмыстар қабаттастығы; бұрын сотталған адамның тағы да қасақана қылмыс жасауы. Рецидив қауіпті және аса қауіпті болып екіге бөлінеді. Адамның үшінші рет қасақана қылмыс жасап, бас бостандығынан айырылуы немесе екінші рет ауыр қылмыс жасауы қауіпті рецидив болып танылады. Бұрын кемінде үш рет қасақана ауыр не орташа қылмыс жасаған адамның тағы да қасақана қылмыс жасап, бас бостандығынан айырылуы және бұрын аса ауыр не екі рет қасақана ауыр қылмысы үшін сотталған адамның қасақана ауыр қылмыс жасауы немесе бұрын қасақана ауыр не аса ауыр қылмыс жасаған адамның аса ауыр қылмыс жасауы аса қауіпті рецидив болып саналады. Рецидив деп тану кезінде адамның 18 жасқа дейінгі жасаған қылмыстары және жойылған не мерзімі өткен соттылық ескерілмейді. Қарекеті рецидив болып танылған адамға жаза айрықша тәртіпте тағайындалады және жазасы ауыр болады.
Дереккөздер
Санат:Қылмыстық құқық
Сейнт Клэйс (Огайо)
Сейнт Клэйс (St. Clairsville) — Огайо штатының Belmont округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 5057 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 5.6 км² шамасында. FIPS коды — 39-69526.
Сыртқы cілтемелер
Санат:Огайо қалалары
Вим Риисберген
Вилхелмюс (Вим) Герардюс Рейсберген (Wilhelmus "Wim" Gerardus Rijsbergen; 18 қаңтар 1952 жыл, Лейден, Нидерланд) — нидерландтық футболшы, қорғаушы, футбол жаттықтырушысы. Әлем чемпионатының екі дүркін қола жүлдегері (1974, 1978).
Шоғырдың шектемесі
Шоғырдың шектемесі - кенорынның планында немесе қимасында кескінделген кен мен пайдасыз тау жыныстарының аражігін айыратын сызық.
Дереккөздер
Санат:Геология
Милан (Миннесота)
Милан (Milan) — Миннесота штатының Chippewa округіне жататын АҚШ қаласы.
Қала тұрғындарының саны 369 адамды құрайды. Алып жатқан жер аумағы 2.5 км² шамасында. FIPS коды — 27-42146.
Ұшақтың ұшу-тактикалық сипаттары
Ұшақтың ұшу-тактикалық сипаттары (Летно-тактические характериетики самолета) — белгілі бір типті ұшақтың  (тікұшақтың) ұрыстық сапасын сипаттайтын көрсеткіштер: тез көтерілу, ұшудың ең шапшаң жылдамдығы, ұшудың ұзақтығы  мен алыстығы, маневрлілігі, басқарылуы, беріктігі, қону  сапасы, ұшақтың қарулануы. Өз ұшағының және қарсылас ұшағының ұшу-тактиқалық сипаттарын білу белплі бір жауынгерлік міндеттерді орындау кезінде өз ұшақтарының жауынгерлік мүмкіндіктерін толық пайдалануға жағдай жасайды.
Құспанов Шұғай
Құспанов Шұғай (1926-1990, Атырау қаласы). Атырау политехникалық техникумын бітірген (1963). 1945-1990 жылдары - Батыс Қазақстан геология басқармасы Доссор АКК жүргізуші, слесарь-жөндеуші, «Атыраумұнайгеология» бірлестігі Оңтүстік Ембі МБЭ-да бригада шебері, прораб, мұнара құрастыру цехында аға механик, арнаулы техника цехының бастығы. «Еңбектегі ерлігі үшін» медалымен марапатталған (1982).
Семён Иванович Челюскин
ЧЕЛЮСКИН Семен Иванович (шамамен 1700 — 1760) — орыс поляр зерттеушісі, теңіз офицері. Мәскеу навигация (кеме жүргізу) мектебінде білім алған. 1726 — 43 ж. Балтық флотында қызмет атқарған. 1733 — 43 ж. Ұлы Солт. экспед-на қатысқан. Алдымен А.Прончищев, кейінірек Х.Лаптев отрядтарының құрамында зерттеу жұмыстарымен айналысты. 1741 ж. көктемде Хатанга өз-нен Пясина өз-не дейін құрлықпен жүріп өтіп, Таймыр түбегінің батыс жағасын картаға түсірді. Онан әрі Пясина өз-нің сағасынан Енисейдің сағасына дейін барлап шықты. 1741 — 42 ж. Туруханнан шығып, Хатанга өз-нің сағасына өтті. Бұл жолы Таймыр түбегенің бүкіл солт. жағалауын барлап, құрлықтың солт. нүктесін (7642` с.е.). анықтап, оны “Шығыс-солтүстік” мүйісі деп атады. Кейінірек Еуразияның ең солт. нүктесіне Ч. есімі берілді. Ч. Таймыр түбегінің өзендерін, Таймыр к-н, Ленадан Енисейге дейінгі теңіз жағалауларын, түбекті қоныстаған солт. халықтарының тіршілігі мен тұрмысын зерттеді. Ч-нің Азияның солт. мүйісін ашуы 18 ғ-дың аса ірі геогр. жаңалықтарының қатарына жатады.
Санат: Тұлғалар
Маршановка (Қазақстан)
Маршановка — Қостанай облысы Қарасу ауданы, Черняев ауылдық округі құрамындағы ауыл.
Географиялық орны
Аудан орталығы - Қарасу ауылынан оңтүстікке қарай 8 км-дей жерде.
Халқы
1999 жылы ауылдың тұрғындары 176 адам (90 ер адам және 86 әйел адам) болса, 2009 жылы 161 адамды (83 ер адам және 78 әйел адам) құрады.
Бабируссалар
Бабируссалар (Babyrousa) – шошқалар тұқымдасына жататын сүтқоректі.
Түрлері
Жақынға дейін бабирусса тармақтары бір түр деп саналған. Қазір келесі түрлерге бөлінеді:
Жоғарғы санзяп
Жоғарғы санзяп — Башқұртстанның Кугарчин ауданындағы ауыл, Санзяп ауылдық кеңесіне жатады. 2009 жылдың 1 қаңтарында тұрғыны 276 адамды құрады. Пошта индексі — 453343, ОКАТО коды — 80238873001.
Демографиясы
Тұрғындардың динамикасы:
Сыртқы cілтемелер
Санат:Башқұртстан елді мекендері
Кеңес ешкісі
Кеңес ешкісі немесе Кеңестің түбітті ешкісі — жергілікті ешкіні ангор ешкісінің текесімен будандастыру арқылы 1962 жылы Қазақстанда және Орта Азия респубикаларында шығарылған.
Сипаты
Ешкісі 39, текесі 60 кг тартады. Олардан сәйкесінше 1,8-2,1 кг және 2,8-3,1 кг түбіт алынады. 100 ешкіден 118 лақ алынады. Таңдаулы асыл тұқымдылары Семейде өсіріледі.
Дереккөздер
Санат:Ешкі тұқымдары
Гонконг Политехникалық университеті
Гонконг Политехникалық университеті - 1937 жылы қаланған. 1994 жылы университет атағы толық берілген. Университет стратегиялық Hung Hom жерде орналасқан, Коулунның орталығында нобай|оңға нобай|оңға
Шапкинка
Шапкинка — Ресейдегі өзен. Татарстан Республикасы, Ульянов облысы, Самара облысы жер аумақтарынан ағып өтеді. Өзен сағасы Атас өзенінің сол жағалауынан 12 км қашықтықта орналасқан. Өзен ұзындығы 12 км-ді құрайды.
Гонконг Политехникалық университеті
Тарихы
Университет 1937 жылы Мемлекеттік сауда мектебі (Government Trade School) ретінде негізі қаланған. Орналасқан жері Wood Road, Wan Chai, алғашындар мектепті мемлекет қаржыландырған, Гонконгтағы жоғарғы білім беретін техникалық оқу орны.
Шапкинка
Су реестрінің мәліметтері
Ресей мемлекеттік су тізілімінің мәліметі бойынша Төменгі Еділ су алабы өңіріне жатады, өзеннің сушаруашылық бөлігі — Үлкен Черемшан бастауынан сағасына дейін. Өзен саласы — Сала болмайды, өзен алабы — Куйбышев суқоймасының бас жағынан Каспий құйылысына дейінгі Еділ.
Гонконг Политехникалық университеті
Тарихы
Дүниежүзілік соғыстан (World War II) кейін, оқу орны 1947 жылы Гонконг Техникалық колледжі (Hong Kong Technical College) деп атала бастады, толық және жартылай курстарды ұсынды. 1957 жылы колледждің жаңа ғимараты  Hung Hom -да ашылды. Колледж бірінші болып Гонконгта бухгалтерлік есеп жүргізу бойынша оқу бағдарламасын ұсынды.
Шапкинка
Су реестрінің мәліметтері
Ресей су ресурстары федералды агенттігі дайындаған РФ территориясын сушаруашылығы бойынша аудандастыру жөніндегі геоақпараттық жүйе мәліметтері бойынша :
Гонконг Политехникалық университеті
Тарихы
Гонконг Политехникалық (The Hong Kong Polytechnic) ресми түрде 1972 жылдың 1 тамызында ашылды, оның құрамына Гонконг техникалық колледжінің қызметкерлері мен кампусы кірді. Оның мақсаты mandate кәсіби бағытталған білім беру болды.
Шапкинка
Сыртқы сілтемелер
Санат:Ресей өзендері
Гонконг Политехникалық университеті
Тарихы
1994 жылдың 25 қарашасында толық университет статусын алып атауын Гонконг Политехникалық университетіне (The Hong Kong Polytechnic University) өзгертті.