cyanic-selkie/wikianc huggingface dataset:
კუმურდოს ტაძარი
არქიტექტურა
მცენარეული და გეომეტრიული ჩუქურთმის გარდა გვხვდება რელიეფური გამოსახულებებიც: საკურთხევლის სარკმლის მორთულებაში (ფასადის მხარეს) მახარებელთა სიმბოლოების - ანგელოზის, ლომის, არქივისა და ხარის — ფიგურები, ხოლო შიგნით, გუმბათქვეშა აფრებში - საქართველოს მეფის ბაგრატ III-ის დედის გურანდუხტ დედოფლისა და მისი ძმის ლევან მეფის გამოსახულებანი. კუმურდოს ტაძრის ტექნიკური შესრულების ხარისხი (კედლის, კამარების და თაღების ზუსტი წყობის, წმინდად გათლილი ქვა), მისი უმაღლესი მხატვრული ღირსებანი (საერთო პროპორციები, შიდა სივრცის მონუმენტურობა, იშვიათი სიფაქიზით შესრულებული ჩუქურთმები, ფასადთა სიბრტყეების ფერადოვნება) განსაკუთრებულ ადგილს ანიჭებს კუმურდოს ტაძარს ქართული ხუროთმოძღვრების ისტორიაში.
წავი
წავი (Lutra lutra) — მტაცებელი ძუძუმწოვარი კვერნისებრთა ოჯახისა. მისი სხეულის სიგრძეა 55-95 სმ, მასა 6-10 კგ. ზოგჯერ მათი წონა 17 კგ აღწევს. ზურგის მხარე მუქი მურა აქვს, მუცელი ღია, ვერცხლისფერი. გავრცელებულია ევროპაში, აზიასა და ჩრდილო-დასავლეთ აფრიკაში. საქართველოში თითქმის ყველგან გვხვდება. ვერტიკალურად 2300 მ-მდე აღწევს. არჩევს ტყის მდინარეების სანაპიროებს, უფრო ნაკლებად ტბებს. კარგად ცურავს და ყვინთავს. იკვებება თევზებით, ბაყაყებით, წყლის მემინდვრიებით, კიბოსნაირებით, ჭიებით, ფრინველებით, მათი მართვეებით. მაკეობა 8-10 კვირას გრძელდება. 2 წელიწადში ერთხელ შობს სამ ნაშიერს. ბეწვი ძალზე ლამაზი და გამძლეა.
250
თარიღი უცნობია
*
დავით მუსხელიშვილი
დავით მუსხელიშვილი (დ. 19 ოქტომბერი, 1928, თბილისი) — ქართველი ისტორიკოსი, ისტორიის მეცნიერებათა დოქტორი, აკადემიკოსი. თბილისის საპატიო მოქალაქე (2021).
ბიოგრაფია
1956-1960 წლებში იყო ივანე ჯავახიშვილის სახელობის ისტორიის ინსტიტუტის უმცროსი მეცნიერ-თანამშრომელი, ხოლო 1960 წლიდან — უფროსი მეცნიერ-თანამშრომელი. 1967 წლიდან იმავე ინსტიტუტის ისტორიული გეოგრაფიის განყოფილების ხელმძღვანელი. 1999-2006 წლებში იყო ისტორიისა და ეთნოლოგიის ინსტიტუტის დირექტორი.
2001 წლიდან არის საქართველოს მართლმადიდებელ ეკლესიასთან არსებული ქრისტიანული კვლევის საერთაშორისო ცენტრის გამგეობის თავმჯდომარე. 2006 წლიდან — ისტორიის, ეთნოლოგიისა და რელიგიის შესწავლისა და პროპაგანდის ცენტრის გამგეობის თავმჯდომარე.
ვინენდენის სკოლის სროლა
სქოლიო
კატეგორია:2009
As Val
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რუსეთის ცეცხლსასროლი იარაღები
ნორვეგია
ადრეული ეპოქა
მოგვიანებით ქვეყანა ოთხ უდიდეს ოლქად გაიყო, ყოველ კუთხეს თავისი თინგი ჰქონდა. სოგნეფიორდის ჩრდილოეთით მდებარე ფილკეები — ფროსტატბინგი, სამხრეთ-დასავლეთის ფილკეების, ასევე უპლანდისა და ვიკეს თინგების მომცველი გულათინგი, ქვეყნის სამხრეთ-აღმოსავლეთი, ცენტრალური მთის სისტემის ჩათვლით — ეიძათინგე და ბოლოს თავად ვიკე, რომელიც განცალკევებულ თინგად ჩამოყალიბდა.
XX საუკუნე
სტორთინგი გაიარა კანონპროექტმა შვედეთ-ნორვეგიის საგარეო საქმეთა სამინისტყროების გაყოფისა და ნორვეგიისთვის განსაკუთრებული საკონსულოების შექმნის შესახებ; გუსტავმა სანქციონირებაზე უარი განაცხადა. მიხელსენის სამინისტრომ კი გადადგომით უპასუხა. რეგენტმა, ახალი კაბინეტის ჩამოყალიბების რამდენიმე წარუმატებელი მცდელობის შემდეგ, მის მიღებაზე უარი განაცხადა. ამიტომ, ნორვეგიის სტორთინგმა 1905 წლის 7 ივნისს შვედეთთან უნიის გაწყვეტის დადგენილება მიღო. სტორთინგმა ყველა ხმით, ოთხი სოციალ-დემოკრატის გამოკლებით, იმის გამო, რომ ომი არ სურდა, მეფე ოსკარ II-ს სთხოვა ნორვეგიის სამეფო ტახტი მისი რომელიმე ვაჟისთვის დაეთმო. სოციალ-დემოკრატებს კი სიტუაციის გამოყენება და ნორვეგიის რესპუბლიკად გამოცხადება სწადდათ. სტორთინგის მიერ მიღებული რეზოლუცია ამბობს: „იმის გამოისობით, რომ სამინისტროს ყველა წევრმა უარი განაცხადა თავიანთი მოვალეობების შესრულებაზე, იმის გამო, რომ კონსტიტუციურმა სამეფო ხელისუფლებამ თავისი ფუნქციების შესრულება შეწყვიტა, — სტორთინგი გადამდგარი სამინისტროების ხელმძღვანელობას ავალებს დროებით ისევ აღიჭურვოს მეფის უფლება-მოვალეობებით და ნორვეგიის ხელისუფლების სახელით, მართოს ნორვეგიის სამეფო კონსტიტუციის თანახმად, რადგან მეფემ მოვალეობების შესრულება შეწყვიტა. სამინისტრომ უნდა გაწყვიტოს ნორვეგია-შვედეთის ერთმეფიანობის უნია“. ნორვეგიელი ხალხის მიმართ სტორთისნგის პროკლამაციაში იყო იმედი გამოთქმული, რომ ნორვეგიელი ხალხი ყველა ხალხთან ერთად, განსაკუთრებით კი, შვედებთან ერთად, რომელთანაც მრავალსაუკუნოვანი და მრავალმხრივი კავშირები აქვს, იცხოვრებს სიმშვიდესა და ურთიერთგაგებაში.
სახელმწიფო
ნორვეგიის იურისდიქცია ასევე ვრცელდება ზღვისიქითა ტერიტორიების რამდენიმე კუნძულზე, როგორებიცაა:სვალბარდის არქიპელაგი (ქართულად უფრო ცნობილია, როგორც შპიცბერგენის არქიპელაგი), ბუვე, იან მაიენი.
სპორტი
ნორვეგიაში ყველაზე პოპულარული სპორტის სახეობა აქტიური გულშემატკივრის თვალსაზრისით ფეხბურთია. 2014-2015 წლების გამოკითხვით, მაყურებლების რაოდენობის მხრივ ფეხბურთი მნიშვნელოვნად ჩამორჩებოდა ბიატლონსა და „cross-country skiing“-ს. დახურულ სპორტის სახეობებს შორის ყველაზე პოპულარული ყინულის ჰოკეია. ნორვეგიის ქალთა ხელბურთის ეროვნულ ნაკრებს რამდენიმე ტიტული აქვს აქვს მოგებული, მათ შორისაა: ორი ზაფხულის ოლიმპიური თამაშები (2008, 2012), სამი მსოფლიო ჩემპიონატი (1999, 2011, 2015) და ექვსი ევროპის ჩემპიონატი (1998, 2004, 2006, 2008, 2010, 2014).
ნოვოურტაევო
სქოლიო
კატეგორია:დიურტიულის რაიონის სოფლები
აფრიკულ-ამერიკული სამზარეულო
საფრთხე ჯანმრთელობისთვის
ჯანმრთელობისთვის სასარგებლოა კერძების მომზადებაში ხშირად გამოყენებადი სუნელები და ბოსტნეული, მაგ. მწვანე ლობიო და გვირილა.
ხონის მუნიციპალიტეტის გერბი
აღწერილობა
გერბის ფარს ზემოთ მოთავსებულია საქალაქო ვერცხლის გვირგვინი — სამკოშკიანი ქონგურებიანი გალავანი (ციხე-სიმაგრის ფორმის) ნახევრად ღია ჭიშკრით.
შოკოლადი
ნედლეული
სახეობების სასაქონლო სახელწოდება მათი წარმოების რაიონის, ქვეყნის ან პორტის სახელწოდებიდან გამომდინარეობს (მაგ.: განა, ბაია, კამერუნი, ტრინიდადი და სხვა.
ხონის მუნიციპალიტეტის დროშა
აღწერილობა
დროშის პროპორციაა 2:3.
გუნუნგ-ლიოსერის ეროვნული პარკი
გუნუნგ-ლიოსერის ეროვნული პარკი 1980 წელს შეიქმნა. მისი სიგრძე 150 კმ-ია, სიგანე 100 კმ. ტერიტორიის დიდი ნაწილი მთებითაა დაფარული, 40% ზღვის დონიდან 1 500 მეტრზე მაღლა მდებარეობს.
შარლოტტაუნი
მოსახლეობა — 32,174 (2006), აგლომერაციაში სახლობს — 58,625 ადამიანი, საშუალო სიმჭიდროვე კმ²-ზე შეადგენს 725.8 ადამიანს. მოსახლეობის უმრავლესობა თეთრი რასის წარმომადგენელია. აქ მცხოვრებთა 91 % აღმსარებლობის მხრივ — ქრისტიანია, ქრისტიანობიდან კი აქ მცხოვრებთა უმრავლესობა კათოლიციზმს და პროტეტანტიზმის მიმდევარია. ქალაქ შარლოთთაუნის ფართობი შეადგენს 44.33 კმ²-ს.
სერგიუს I (პაპი)
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:რომის პაპები კატეგორია:დაბადებული 650 კატეგორია:გარდაცვლილი 8 სექტემბერი კატეგორია:გარდაცვლილი 701 კატეგორია:კათოლიკური ეკლესიის წმინდანები
რს-122
შექმნის ისტორია
შექმნილია 2011 წელს საქართველოს თავდაცვის სამინისტროს დაქვემდებარებაში მყოფი სახელმწიფო სამხედრო სამეცნიერო-ტექნიკური ცენტრი „დელტა“-ს მიერ რომელსაც ექვემდებარება ექვსი სამეცნიერო-კვლევითი ინსტიტუტი და თბილისის საავიაციო ქარხანა. მანქანის თავდაპირველი სახელწოდება იყო რდმ-26, შემდეგ სახელი შეეცვალა დრს-122-ზე, შემდეგ კი — რს-122 ეწოდა.
ბერბერული სამზარეულო
ყოველდღიური კერძები
ალტ=კუსკუსის გამყიდვლები|მინი|[[კუსკუსი ს გამყიდვლები]] ალტ=ტკბილი კუსკუსი ჩირით|მინი|ტკბილი [[კუსკუსი ჩირით]] მაღრიბის სოფლებში კუსკუსი ყველაზე გავრცელებული კერძია. არსებონს მისი მომზადების რამდენიმე მეთოდი. ბერკუკესი, მზადდება ჩვეულებრივი კუსკუსი ს ზომაზე  რამდენჯერმე უფრო მსხვილი მარცვლებით. ბერბერულ კუსკუსად ითვლება „შვიდი ბოსტნეულის“ კუსკუსი: სტაფილო, ხახვი, ტურნეფსი, პომიდორი, ბულგარული წიწაკა, გოგრა და ყაბაყი. ალჟირში პოპულარულია კუსკუსი ტლიტლი, რომელიც ბრინჯს წააგავს. ტიფიტიტინი -ხორცითა და ფინიკით. კაბილიელი ბერბერები კუსკუსს კვირაში რამდენჯერმე მიირთმევენ საუზმეზე და სადილად ლებენის სასმელთან ერთად, ვახშმად-სუპით ან რაგუთი, ხოლო დესერტად მიირთმევენ ტკბილ კუსკუსს ხილთან ერთად.
მარიო გეცე
მარიო გეცე (Mario Götze; დ. 3 ივნისი, 1992, მემინგენი) — გერმანელი ფეხბურთელი, ერედივიზიას კლუბ „პსვ“-სა და გერმანიის ეროვნული ნაკრების შემტევი ნახევარმცველი. ის ასევე თამაშობს მარჯვენა და მარცხენა ნახევარმცველის პოზიციაზე.
საჰაერო დარტყმა ბალაკოტზე (2019)
წინაპირობები
ავიაიერიში ინდოეთში მოახლოებული საპარლამენტო არჩევნების წინა დღეს მოხდა. 19 თებერვალს პაკისტანის პრემიერ-მინისტრმა გაამჟღავნა ინდოეთის მთავრობის სურვილი პაკისტანზე თავდასხმა განეხორციელებინა  არჩევნების გზით. ინდოეთის მთავრობამ უარყო ეს განცხადება.
ზარალი
ინდოეთი აცხადებდა, რომ ბანაკი  250-300 ტერორისტთან ერთად იყო განადგურებული,  "ლიკვიდირებული იქნა ჯაიშ-ე-მუჰამედის" ტერორისტების, ინსტრუქტორების, უფროსი მეთაურებისა და ჯიჰადისტური ჯგუფების ძალიან დიდი რაოდენობა, რომლებიც ინდოეთის ტერიტორიაზე მორიგი თვითმკვლელი თავდასხმის განსახორციელებლად ემზადებოდნენ"; სხვადასხვა მედია საშუალებები, სხვადასხვა რიცხვს აცხადებდნენ. ინდოეთის პრემიერ მინისტრის მრჩეველმა ეროვნული უსაფრთხოების საკითხებში აჯიტ დოვალმა თქვა, რომ ეს არ იყო მხოლოდ უბრალო ბანაკი, რომელიც განადგურდა. ოპერაციის დროს, რიგით ტერორისტებთან ერთად, მოკლეს ისლამისტური ორგანიზაციის სარდლობის 25 წარმომადგენელი, მათ შორის ისინი, ვინც დაგეგმეს და განახორციელეს ტერაქტი პულვამაში.
ო-ნიგირი
ისტორია
ო-ნიგირი სწრაფი კვების კერძს წარმოადგენდა. მისი თავდაპირველი სახე მხოლოდ დამარილებული ბრინჯი იყო, რადგან წარსულში, გენროკუს ეპოქამდე, ნერო საკმაოდ რთულად მოიპოვებოდა.
ქალაქის ქამა
სქოლიო
კატეგორია:საჭმელი სოკოები კატეგორია:ქამასოკო
Solenopsis brasiliana
Solenopsis brasiliana — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Solenopsis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
იაია ტურე
კარიერა დაიწყო „ASEC Mimosas-ში“, სადაც შედგა მისი დებიუტი 18 წლის ასაკში. მისმა თამაშმა მიიპყრო ევროპული კლუბების ყურადღება. თამაშობდა ბელგიურ „ბევერენში“, უკრაინის „დონეცკის მეტალურგში“, საბერძნეთის „ოლიმპიაკოსში“ და საფრანგეთის „მონაკოში“.
ენონტეკიიო
სქოლიო
კატეგორია:ლაპლანდიის მუნიციპალიტეტები (ფინეთი)
ანუბისის სახლი
1 სეზონი - 2011
ჩნდება მთავარი ბოროტმოქმედი რუფუს ზინო, რომელსაც ელექსირის ხელში ჩაგდება სურს. ფინალურ ეპიზოდში ირკვევა, რომ სინამდვილეში რჩეული არა ჯოი, არამედ ნინა ყოფილა. ის ახერხებს თასის აწყობას, თუმცა რუფუს ზინო მაინც მოახერხებს იქიდან ელექსირის დალევას. მას ჰგონია, რომ უკვდავება მოიპოვა და გარბის, თუმცა აღმოჩნდება რომ სინამდვილეში მას ელექსირი არ დაულევია და მოტყუვდა. სეზონი სკოლის მოსწავლეების გამარჯვებით მთავრდება.
პრივატიზება
ზოგადი მიმოხილვა
თავად ტერმინი „პრივატიზაცია“ პირველად 1930-იან წლებში გამოიყენეს ნაცისტური გერმანიის ეკონომიკურ პოლიტიკის აღსაწერად.
პრივატიზების პროცესი
დეტალურ ინფორმაციას ყოფლი საბჭოთა რესპუბლიკებში პრივატიზების პროცესზე იძლევა „მსოფლიო ბანკის“ - „პრივატიზების მონაცემთა ბაზა “.
1990 ან 1991 წელს ბალტიის არც ერთ რეპუბლიკას პრივატიზების არც ერთი შემთხვევა არა ჰქონიათ.
BAFTA საუკეთესო გრიმისა და ვარცხნილობისთვის
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:BAFTA-ს ჯილდოები
კამბეჩოვანი
ისტორია
V საუკუნის ბოლოდან, მას შემდეგ, რაც აქ მეფე ვახტანგ გორგასალმა ხორნაბუჯის საეპისკოპოსო დააარსა, კამბეჩოვანი მკვიდრად შევიდა ქართული კულტურული და პოლიტიკური გავლენის სფეროში. VI საუკუნეში, ქართლში მეფობის გაუქმების შემდეგ, კამბეჩოვანი სპარსელთა მოხელეს ემორჩილებოდა. VII საუკუნის შუა წლებიდან აქ არაბები ბატონობდნენ. VIII საუკუნის II ნახევრიდან კამბეჩოვანი ჰერეთის სამთავროს შემადგენელი ნაწილი იყო. XI საუკუნის დასაწყისში, კახეთისა და ჰერეთის გაერთიანების შემდეგ, კახეთის სამეფოს საერისთავო გახდა. XII საუკუნეში გაერთიანებულ საქართველოს სახელმწიფოში კამბეჩოვანი ერთ-ერთი სანაპირო საერისთავოა. XIII საუკუნის ბოლოს იგი რამდენიმეჯერ ააოხრეს ხვარაზმელებმა, შემდეგ - მონღოლებმა. მისი სამხრეთ-აღმოსავლეთ ნაწილი განადგურდა როგორც ეკონომიკურად, ასევე დემოგრაფიულად. ჩრდილო-დასავლეთ ნაწილში მოსახლეობა კვლავ აგრძელებდა ცხოვრებას, მაგრამ ფუნქცია დაკარგა ძველმა ცენტრმა, ამიტომ ახალ ცენტრად დაბა ქიზიყი იქცა. XIV საუკუნის ბოლო XV საუკუნის დასაწყისიდან კამბეჩოვანი ქიზიყად იწოდება, გვიან შუა საუკუნეებში შეერწყა კახეთს.
ლიტერატურა
კატეგორია:საქართველოს ისტორიულ-გეოგრაფიული მხარეები
ქვემო შარახევი
ქვემო შარახევი (ყოფილი თორელაანთკარი) — სოფელი საქართველოში, თიანეთის მუნიციპალიტეტში, ზარიძეების თემში. მდებარეობს ქართლის ქედის კალთაზე, მდინარე შარახეულის (ფშავის არაგვის მარცხენა შენაკადი) მარცხენა მხარეს, ზღვის დონიდან 1250 მეტრზე. თიანეთიდან დაშორებულია 25 კილომეტრით.
შვეიცარია
დემოგრაფია
2018 წელს შვეიცარიის მოსახლეობამ 8.5 მილიონს ოდნავ გადააჭარბა. სხვა განვითარებული ქვეყნების მსგავსად, შვეიცარიის მოსახლეობა ინდუსტრიული პერიოდის განმავლობაში სწრაფად გაიზარდა; 1800-1990 წელბში მოსახლეობა 4-ჯერ მეტი გახდა და ზრდას ახლაც განაგრძობს. ევროპის უმეტესი ნაწილის მსგავსად, შვეიცარიაშიც დგას ზედმეტად ასაკოვანი საზოგადოების პრობლემა; ქვეყანას მსოფლიოში ერთ-ერთი ყველაზე ხნიერი საზოგადოება ჰყავს (საშუალო ასაკი 42.5 წელია).
რელიგია
შვეიცარიას ოფიციალური სახელმწიფო რელიგია არ გააჩნია, თუმცა უმეტესი კანტონა (ჟენევისა და ნევშატელის გარდა) აღიარებს ოფიციალურ ეკლესიას: რომის კათოლიკურ ეკლესიას ან შვეიცარიის რეფორმირებულ ეკლესიას.
სპორტი
ტრადიციულ სპორტის სახეობებში შედის ჭიდაობა, იგივე „Schwingen“. ეს ძველი ტრადიციაა სოფლის ცენტრალურ კანტონებიდან და საზოგადოების ნაწილი მას ეროვნული სპორტის სახეობად თვლის. კიდევ ერთი ადგილობრივი შვეიცარიული სპორტი არის ჰორნუსენი, რომელიც ბეისბოლისა და გოლფის ნაზავია. სტეინსტოსენი არის ქვის სროლის შვეიცარიული ვარიანტი, სადაც ერთმანეთს მძიმე ქვეის სროლაში ეჯობრებიან.
სოფო ხალვაში
სქოლიო
კატეგორია:ქართველი მომღერლები კატეგორია:დაბადებული 1986 კატეგორია:ევროვიზიის კონკურსანტები კატეგორია:ბათუმში დაბადებულები კატეგორია:დაბადებული 31 მაისი
ფერერიასი
სქოლიო
კატეგორია:ბალეარის კუნძულების მუნიციპალიტეტები
საჭადრაკო ოლიმპიადა 1984
ჩემპიონის და პრიზიორების შემადგენლობა და შედეგები
ალექსანდრე ბელიავსკი 8 (+7=2-1), ლევ პოლუგაევსკი 7 (+4=6-0), რაფაელ ვაჰანიანი 8,5 (+7=3-0), ვლადიმერ ტუკმაკოვი 7 (+5=4-1), არტურ იუსუპოვი 5 (+3=4-1), ანდრეი სოკოლოვი 5,5 (+4=3-1).
საუკეთესო შედეგები დაფების მიხედვით
! style="background: #ddffdd;"|მეორე დაფა ! s! style="background: #ddffdd;"|ქვეყანა ! s! style="background: #ddffdd;"|ქ ! s! style="background: #ddffdd;"|პ ! s! style="background: #ddffdd;"|%
! style="background: #ddffdd;"|მეორე სათადარიგო დაფა ! s! style="background: #ddffdd;"|ქვეყანა ! s! style="background: #ddffdd;"|ქ ! s! style="background: #ddffdd;"|პ ! s! style="background: #ddffdd;"|%
Six Degrees of Inner Turbulence
სქოლიო
კატეგორია:Dream Theater-ის ალბომები კატეგორია:2002 წლის ალბომები კატეგორია:Elektra Records-ის ალბომები კატეგორია:კონცეპტუალური ალბომები
ეგზოპლანეტა
ალტერნატივები
ასევე 13 იუპიტერის მასის ობიექტს არ აქვს ზუსტი ფიზიკური მნიშვნელობა. დეითერიუმის სინთეზი ამაზე დაბალი მასის მქონე ზოგიერთ ობიექტში შესაძლოა მოხდეს. სინთეზირებული დეითერიუმის რაოდენობა დამოკიდებულია ობიექტის შედგენილობის გარკვეულ განფენილობაზე. „ექსტრასოლარული პლანეტების ენციკლოპედია“ მოიცავს ობიექტებს 25 იუპიტერის მასამდე და იუწყება: „ის ფაქტი, რომ არ არსებობს განსაკუთრებული მახასიათებელი 13 MJup-ის გარშემო აქამდე დაკვირვებულ მასის სპექტრში, აძლიერებს იმ არჩევანს, რომ ეს მასის ზღვარი დავივიწყოთ“. The Exoplanet Data Explorer მოიცავს ობიექტებს 24 იუპიტერის მასამდე საკონსულტაციოსთან ერთად: „13 იუპიტერის მასის გამორჩევა საკ-ის მომუშავე ჯგუფის მიერ ფიზიკურად არამოტივირებულია კლდოვანი ბირთვის მქონე პლანეტებისთვის და დაკვირვებითად პრობლემატურია sin i-ს ორაზროვანების გამო“. The NASA Exoplanet Archive მოიცავს ობიექტებს მასით (ან მინიმალური მასით), რომელიც 30 იუპიტერის მასაზე ნაკლებია. ყავისფერი ჯუჯებისა და პლანეტების განცალკევების სხვა კრიტერიუმი, გარდა დეითერიუმის წვის, ფორმირების პროცესის ან მდებარეობისა, არის ის, ბირთვის წნევაზე კულონის წნევა თუ ელექტრონის გადაგვარებული წნევა მოქმედებს.
დადასტურებული აღმოჩენები
პირველი გამოქვეყნებული აღმოჩენა, რომელიც შემდეგ დადასტურდა, გაკეთდა 1988 წელს კანადელი ასტრონომების, ''ბრიუს კემპბელის, გ. ა. ჰ. უოლკერისა და სტივენსონ იანგის'' (ვიქტორიას და ბრიტანული კოლუმბიის უნივერსიტეტებიდან) მიერ. მიუხედავად იმისა, რომ ისინი ფრთხილობდნენ პლანეტის დაფიქსირების განცხადებას, მათი რადიალური სიჩქარის დაკვირვებები იუწყებოდა, რომ პლანეტა ვარსკვლავ გამა ცეფეის ირგვლის ბრუნავდა. ასტრონომები ნაწილობრივ იმის გამო, რომ იმ დროს ძალიან შეზღუდული იყო ინსტრუმენტალური შესაძლებლობები, სკეპტიკურად იყვნენ განწყობილნი რამდენიმე წელიწადი ამ და სხვა მსგავსი აღმოჩენის მიმართ. მიაჩნდათ, რომ ზოგიერთი აშკარა პლანეტა შესაძლოა ყოფილიყო ყავისფერი ჯუჯა — ობიექტები საშუალო მასით პლანეტებსა და ვარსკვლავებს შორის. 1990 წელს დამატებითი დაკვირვებების მონაცემები გამოქვეყნდა, რომელიც მხარს უჭერდა პლანეტის არსებობას გამა ცეფეის ირგვლივ, მაგრამ შემდგომმა კვლევებმა 1992 წელს კვლავ სერიოზული ეჭვები აღძრა. საბოლოოდ, 2003 წელს გაუმჯობესებული ტექნიკის საშუალებით პლანეტის არსებობა დამტკიცდა.
2015 წლის 6 იანვარს ნასამ განაცხადა მე-1000 დადასტურებული ეგზოპლანეტის აღმოჩენა კეპლერის კოსმოსური ტელესკოპით. ახალი დადასტურებული ეგზოპლანეტებიდან სამი თავიანთი დედავარსკვლავის სასიცოცხლო ზონაში მდებარეობდა: სამიდან ორი, კეპლერ-438b და კეპლერ-442b, თითქმის დედამიწის ზომისაა და სავარაუდოდ კლდოვანია; მესამე, კეპლერ-440b, სუპერ-დედამიწაა. კეპლერის მიერ აღმოჩენილი მსგავსი მცირე ზომის დადასტურებული ეგზოპლანეტები სასიცოცხლო ზონაში მოიცავს შემდეგს: კეპლერ-62e, კეპლერ-62f, კეპლერ-186f, კეპლერ-296e და კეპლერ-296f. thumb|right|მარტი, 2022 — ნასას მიერ დადასტურდა 5000 ეგზოპლანეტის არსებობა
პირდაპირი გადაღება
სპეციალურად შექმნილი პირდაპირ გადამღები ინსტრუმენტები, როგორებიცაა Gemini Planet Imager, VLT-SPHERE და SCExAO, პირდაპირ დააფიქსირებს ათობით პლანეტას, თუმცა ცნობილ ეგზოპლანეტათა უმრავლესობა არაპირდაპირი მეთოდებითაა აღმოჩენილი. ქვემოთ არის არაპირდაპირი მეთოდები, რომლებიც ძალიან გამოყენებადია:
მანძილი ვარსკვლავიდან, დიდი ნახევარღერძი და ორბიტალური პერიოდი
thumb|right|200px|დიაგრამაზე ნაჩვენებია, როგორ მოძრაობს [[პლანეტა და ვარსკვლავი მათ საერთო მასის ცენტრზე (წითელი ჯვარი)]] thumb|330px|გაბნევის დიაგრამაზე ნაჩვენებია 2014 წელს აღმოჩენილი ყველა ეგზოპლანეტის [[მასა და ორბიტალური რადიუსი (და პერიოდი). ფერებით აღნიშნულია:
ვარსკვლავის სიცოცხლის განმავლობაში მისი პლანეტების დიდი ნახევარღერძი იცვლება. ეს პლანეტური მიგრაცია ხდება განსაკუთრებით პლანეტური სისტემების ფორმირებისას, როდესაც პლანეტები ურთიერთქმედებს პროტოპლანეტურ დისკოსთან და ერთმანეთთან, სანამ შედარებით სტაბილური პოზიცია არ მიიღწევა, და მოგვიანებით წითელი გიგანტისა და ასიმპტოტური გიგანტის განშტოების ფაზები, როდესაც ვარსკვლავი ფართოვდება და ყლაპავს უახლოეს პლანეტებს, რომელიც იწვევს მათ გადაადგილებას შიგნით, და როდესაც წითელი გიგანტი კარგავს მასას, როცა გარე ფენები მიმოიფანტება და იწვევს პლანეტების გარე მიმართულებით მოძრაობას წითელი გიგანტის შესუსტებული გრავიტაციული ველის შედეგად.
ექსცენტრისიტეტი
თუმცა, სუსტი დოპლერის სიგნალებისთვის ამჟამინდელი აღმოჩენის შესაძლებლობის ზღვრებთან ახლოს ექსცენტრისიტეტი მწირად შევიწროებული ხდება და მაღალი მნიშვნელობებისაკენ მიისწრაფის. ნავარაუდევია, რომ დაბალი მასის ეგზოპლანეტების მაღალ ექსცენტრისიტეტზე განცხადება შესაძლებელია გადაჭარბებული იყოს, რადგან სიმულაციები მიუთითებს, რომ მრავალი დაკვირვება ასევე შეთავსებადია ორ პლანეტასთან წრიულ ორბიტებზე. ზომიერად ექსცენტრიული ორბიტების მქონე ცალკეული პლანეტების გამოქვეყნებულ დაკვირვებებს 15 % შანსი აქვს იმისა, რომ პლანეტათა წყვილი იყოს. ეს არასწორი ინტერპრეტაცია განსაკუთრებით მაშინაა შესაძლებელი, თუ ორი პლანეტა ერთმანეთის გარშემო 2:1 რეზონანსით ბრუნავს. 2009 წელს ეგზოპლანეტის ნიმუშით ასტრონომთა ჯგუფმა დაასკვნა, რომ: „(1) ერთ პლანეტიან ექსცენტრისიტეტზე გამოქვეყნებული პრობლემების დაახლოებით 35 % ამოხსნები სტატისტიკურად განურჩეველია 2:1 რეზონანსის მქონე პლანეტური სისტემებისაგან, (2) სხვა 40 %-ის სტატისტიკურად გარჩევა შეუძლებელია წრიული ორბიტების პრობლემების ამოხსნისაგან“ და „(3) დედამიწის მასის პლანეტები შესაძლოა იმალებოდეს ექსცენტრიული სუპერ-დედამიწებისა და ნეპტუნის მასის პლანეტების ორბიტალურ ამონახსნებში“.
პერიასტრის პრეცესია
პერიასტრის პრეცესია არის პლანეტის ორბიტის ბრუნვა ორბიტალურ სიბრტყეში, ესეიგი ელიფსის ღერძები იცვლის მიმართულებას. სხვადასხვა ფაქტორები იწვევს პრეცესიას. მზის სისტემაში სხვა პლანეტებიდან წამოსული შეშფოთებებია ძირითადი გამომწვევი მიზეზი, მაგრამ ახლოს მყოფი ეგზოპლანეტის შემთხვევაში უდიდესი ფაქტორი შეიძლება ვარსკვლავსა და პლანეტას შორის მიქცევა-მოქცევის ძალები იყოს. ახლოს მყოფი ეგზოპლანეტებისთვის ზოგადი ფარდობითობის წვლილი პრეცესიაში ასევე შესამჩნევია და შეიძლება იყოს რამდენიმეჯერ დიდი, ვიდრე იგივე ეფექტი მერკურიზე. ზოგიერთ ეგზოპლანეტას შესამჩნევად ექსცენტრიული ორბიტა აქვს, რის გამო ადვილი ხდება პრეცესიის დაფიქსირება. ფარდობითობის ზოგადი თეორიის ეფექტი შესაძლოა დაფიქსირებადი გახდეს ათ ან უფრო ნაკლებ წელიწადში.
სუპერ-დედამიწები, მინი-ნეპტუნები და გაზური ჯუჯები
დაბალი სიმკვრივის მქონე დედამიწის მასის პლანეტის, კეპლერ-138d-ს, აღმოჩენამ აჩვენა, რომ არსებობს მასების ნაწილობრივ დამთხვევადი დიაპაზონები, რომლებშიც კლდოვანიც და დაბალი სიმკვრივის მქონე პლანეტებიც არსებობს. დაბალი სიმკვრივისა და დაბალი მასის მქონე პლანეტები შესაძლოა ოკეანური პლანეტები ან სუპერ-დედამიწები იყოს ნარჩენი წყალბადის ატმოსფეროთი, ან ცხელი პლანეტები ორთქლის ატმოსფეროთი, ან მინი-ნეპტუნები წყალბადი-ჰელიუმის ატმოსფეროთი. დაბალი მასისა და დაბალი სიმკვრივის პლანეტების სხვა შესაძლებლობა არის ნახშირჟანგის, ნახშირორჟანგის, მეთანის ან აზოტის ატმოსფეროები.
მასიური მყარი პლანეტები
გაზის პლანეტებს ასევე შესაძლოა ჰქონდეს დიდი მყარი ბირთვი: სატურნის მასის პლანეტა HD 149026 b-ს სატურნის რადიუსის მხოლოდ 2/3 აქვს, ამიტომ შესაძლებელია, რომ მას 60 დედამიწის მასის ან უფრო მძიმე ბირთვი ჰქონდეს.
ფერი და სიკაშკაშე
გეომეტრიული ალბედოს მიხედვით, აღმოჩენილთა შორის ყველაზე მუქი პლანეტაა TrES-2b. ის ცხელი იუპიტერია, რომელიც დედავარსკვლავიდან წამოსული სინათლის 1%-ზე ნაკლებს ირეკლავს, რის გამოც ის ნახშირზე ან აკრილის საღებავზე ნაკლებად ამრეკლია. მეცნიერთა ვარაუდით, ცხელი იუპიტერები საკმაოდ მუქი უნდა იყოს მათ ატმოსფეროში არსებული ნატრიუმისა და კალიუმის გამო, მაგრამ უცნობია, თუ რატომაა TrES-2b ასეთი მუქი — შესაძლოა ამის მიზეზი უცნობი ქიმიური ნივთიერება იყოს.
მაგნიტური ველი
ცხელი იუპიტერების რადიუსი იმაზე დიდი იყო, ვიდრე მოსალოდნელი იყო. ეს შეიძლება გამოწვეული იყოს ვარსკვლავურ ქარსა და პლანეტის მაგნეტოსფეროს შორის ურთიერთქმედებით, რის შედეგადაც წარმოიქმნება ელექტრული დენი პლანეტაში, რომელიც ათბობს მას, ეს კი გაფართოებას იწვევს. რაც უფრო მაგნიტურად აქტიურია ვარსკვლავი, მით უფრო ძლიერია ვარსკვლავური ქარი და ელექტრული დენი, რაც პლანეტის უფრო გათბობასა და გაფართოებას იწვევს. ეს თეორია ემთხვევა დაკვირვებებს, რომლის თანახმადაც ვარსკვლავური აქტიურობა დაკავშირებულია პლანეტის გაზრდილ რადიუსთან.
ჭყონდიდის ტაძრის წარწერები
პირველი წარწერა
წარწერას ასე კითხულობენ:
აღმოსავლეთ ტიმორის პრეზიდენტი
აღმოსავლეთ ტიმორის პრეზიდენტი - აღმოსავლეთ ტიმორის რესპუბლიკის სახელმწიფოს მეთაური, ირჩევს მოსახლეობა 5 წლის ვადით.
მუხლიოტისა
წმინდა მარიამ მონღოლის ეკლესია, ასევე მუხლიოტისა (ბერძნ.: Θεοτòκος Παναγιώτισσα, სიტყვასიტყვით „უწმინდესი ღვთისმშობელი“ ან Παναγία Μουχλιώτισσα; თურქული სახელი: Kanlı Kilise, ნიშნავს „სისხლის ეკლესიას“), აღმოსავლეთ მართლმადიდებლური ეკლესია სტამბოლში. ეს კონსტანტინოპოლის ერთადერთი ბიზანტიური ტაძარია, რომელიც მეჩეთად არასდროს გადაუკეთებიათ და ყოველთვის ბერძნულ მართლმადიდებლური ეკლესია იყო.
ეკლესია, რომელიც ძირითადად დახურულია და მაღალი გალავნის უკან იმალება, სტამბოლის ფათიჰის უბანში მდებარეობს, ფენერის რაიონი. ტაძარი აგებულია კაფერ მეკტები სოკაკზე, ბორცვი, რომელიც ოქროს რქას გადაჰყურებს, ფანარის ბერძნული მართლმადიდებლური სასწავლებლის შორიახლოს.
მაგნეზიის ბრძოლა
მაგნეზიის ბრძოლა (ძვ. წ. 190 წლის დეკემბერში ან ძვ.წ. 189 წლის იანვარში) — ბრძოლა რომაელ-სელევკიდების ომის ფარგლებში. რომის რესპუბლიკის ძალები, კონსულის, ლუციუს კორნელიუს სციპიონ აზიატიკუსის მეთაურობით და მოკავშირე პერგამონის სამეფოს მმართველის, ევმენეს II-ის მეთაურობით დაუპირისპირდნენ ანტიოქე III დიდის სელევკიდების არმიას. თავდაპირველად ორივე მხარე მაგნეზიის ჩრდილო-აღმოსავლეთით, მცირე აზიაში (დღევანდელი მანისა, თურქეთი) დაბანაკდა და რამდენიმე დღის განმავლობაში ერთმანეთის გამოწვევას ცდილობდა.
ბრძოლა
მომდევნო ხუთი დღის განმავლობაში, ორივე არმია საბრძოლველად განლაგდა. სციპიონი ზუგზვანგში აღმოჩნდა. მას არ ჰქონდა იმის იმედი, რომ ბრძოლას უშუალოდ ძლიერად გამაგრებული სელევკიდების ბანაკზე თავდასხმით მოიგებდა. უკან დახევა რომაული მორალის დაცემას გამოიწვევდა, რადგან კამპანიები ზამთრის პერიოდში შეჩერდა. გარდა ამისა, სციპიონს სურდა საბოლოოდ გაემარჯვებინა სელევკიდებზე, სანამ რომიდან ახალ კონსულს გამოაგზავნიდნენ მის ჩასანაცვლებლად.
ედმუნდ ფელპსი
სქოლიო
კატეგორია:ამერიკელი ეკონომისტები კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები ეკონომიკაში კატეგორია:დაბადებული 1933 კატეგორია:დაბადებული 26 ივლისი კატეგორია:ნობელის პრემიის ლაურეატები ანბანის მიხედვით
მცენარეთა სისტემატიკა
მცენარეთა სისტემატიკა — სისტემატიკის დარგი, რომლის მიზანია დღეს არსებული და აგრეთვე ამოწყვეტილი მცენარეული ორგანიზმების მრავალფეროვნების შესწავლა, აღწერა, კლასიფიკაცია, მცენარის ცალკეულ სახეობებსა და ჯგუფებს შორის ფოლოგენეზური (ნათესაური) კავშირების, მცენარეული სამყაროს განვითარებისა და სახეობათა წარმოშობის პროცესის დადგენა. მცენარეთა სისტემატიკის ძირითადი მიზანია ისეთი ბუნებრივი და ფილოგენეზური სისტემების დამუშავება, რომელშიც მცენარეები განაწილებულია სისტემატიკურ ერთეულებად (ტაქსონებად) წარმოშობისა და ნათესაური კავშირების (სიახლოვის) დონის მიხედვით.
ხარიბერტ II
ლიტერატურა
კატეგორია:ფრანკთა მეფეები კატეგორია:მეროვინგები კატეგორია:დაბადებული 614 კატეგორია:გარდაცვლილი  8 აპრილი კატეგორია:გარდაცვლილი 632
ისტორიისა და ეთნოლოგიის ინსტიტუტი
1977 წელს „ისტორიის, არქეოლოგიისა და ეთნოგრაფიის ინსტიტუტს“ არქეოლოგიური განყოფილება გამოეყო, რომელიც დამოუკიდებელ კვლევის ცენტრად ჩამოყალიბდა. 2006 წლიდან ინსტიტუტი საჯარო სამართლის იურიდიული პირი „ივანე ჯავახიშვილის სახელობის ისტორიისა და ეთნოლოგიის ინსტიტუტი“ გახდა.
კავკასიის ისტორიულ-არქეოლოგიური ინსტიტუტი
ნიკო მარმა თბილისში მეცნიერებათა აკადემიის შექმნის პროექტი ჯერ კიდევ 1906 წელს შეადგინა, მაგრამ იმ დროისთვის პროექტი ვერ განხორციელდა. 1917 წლის თებერვლის რევოლუციის შემდეგ ინსტიტუტის დაარსების იდეა რეალური გახდა. იმავე წლის 6 ივნისს რუსეთის განათლების სამინისტრომ კავკასიის ისტორიულ-არქეოლოგიური ინსტიტუტის წესდება და დროებითი შტატები დაამტკიცა. ინსტიტუტის დაარსების ოფიციალურ თარიღად 1917 წლის 1-ლი ივლისი ითვლება.
კავკასიისმცოდნეობის ინსტიტუტი
1930-იან წლებში ინსტიტუტის სახელწოდების ცვლილებასთან ერთად სტრუქტურული ცვლილებებიც განხორციელდა. ინსტიტუტში უფროსი სპეციალისტის, მეცნიერი სპეციალისტისა და სხვადასხვა თანრიგის მეცნიერ-თანამშრომელთა თანამდებობები ჩამოყალიბდა. ამავე პერიოდში ინსტიტუტს თბილისის სახელმწიფო უნივერსიტეტის კურსდამთავრებულებიც შეუერთდნენ. 1930 წლიდან ინსტიტუში მუშაობდნენ: გიორგი ნიორაძე, ვლადიმერი ფუთურიძე, ვერა ბარდაველიძე, მიხეილ პოლიევქტოვი; 1934 წლიდან: გიორგი ხაჭაპურიძე, კარპეზ დონდუა, გრიგოლ ნათაძე, შალვა ამირანაშვილი, ნიკოლოზ ბერძენიშვილი, სერგი ჟღენტი, გიორგი წერეთელი, მაკარ ხუბუა; 1935 წლიდან: სიმონ ჯანაშია, რუსუდან ხარაძე, აკაკი შანიძე,, გიორგი ჩიტაია, გიორგი ახვლედიანი.
1935-1936 წლებში ინსტიტუტს დანიშნულებისა და მიმართულების შესაბამისად, სახელი რამდენჯერმე შეეცვალა. 1936 წლის 27 თებერვალს, საკავშირო მეცნიერებათა აკადემიის საქართველოს ფილიალის პრეზიდიუმის დადგენილებით, მას „აკადემიკოს ნიკო მარის სახელობის ამიერკავკასიის ხალხთა ისტორიის, მატერიალური კულტურის, ენისა და ლიტერატურის ინსტიტუტი“ ეწოდა. იმავე წლის ივლისში ინსტიტუტის სახელწოდებაში მცირე ცვლილებები შევიდა და საბოლოოდ, „აკად. ნ. მარის სახელობის ენის, ისტორიისა და მატერიალური კულტურის ინსტიტუტი“ (შემოკლებით „ენიმკი“) ეწოდა. იმავე წელს ინსტიტუტის დირექტორად სიმონ ჯანაშია დაინიშნა, ხოლო მუდმივ მეცნიერ-კონსულტანტად ― ივანე ჯავახიშვილი.
სტრუქტურა
მინი|მარჯვნივ|200px|[[სიმონ ჯანაშია ― ინსტიტუტის ისტორიის სექტორის ხელმძღვანელი (1937-1939) და დირექტორი (1936-1947)]] აკადემიკოს ნიკო მარის სახელობის ენის, ისტორიისა და მატერიალური კულტურის ინსტიტუტი მიხეილ ლერმონტოვის ქუჩაზე, N3 სახლში იყო განთავსებული. ვლადიმერ მაჭავარიანის შეფასებით, „ენიმკის“ „სულიერი მეთაური ივანე ჯავახიშვილი იყო, ხოლო საქმის უშუალო წარმმართველი ― სიმონ ჯანაშია“.
ეთნოგრაფია
მინი|მარჯვნივ|200px|[[გიორგი ჩიტაია ― ეთნოგრაფიული განყოფილების ხელმძღვანელი]] ეთნოგრაფიის დარგში ინსტიტუტის საქმიანობაში სისტემატური სახე მიეცა საველე ეთნოგრაფიულ სამუშაოებს, მოპოვებული მასალების დამუშავებასა და გამოქვეყნებას. 1937 წელს, გიორგი ჩიტაიას ხელმძღვანელობით, ეთნოგრაფიის განყოფილებამ კომპლექსური ექსპედიცია მოაწყო იმერეთში, ბაღდათის რაიონში, თელავის რაიონსა და ზემო სვანეთში. 1939 წელს ეთნოგრაფიული ექსპედიციები მოეწყო რაჭაში, თიანეთში, პირიქითა ხევსურეთში, ქიზიყში, ფშავში, პატარა ლიახვისა და მეჯუდის ხეობებში.
ეთნოლოგიის განყოფილება
1946 წელს რუსუდან ხარაძემ დიდოეთში კოლატერალური ნათესაობის საკითხები გამოიკვლია, 1957 წელს გიორგი ჩიტაიას ხელმძღვანელობით ექსპედიცია მოეწყო ადიღეში, მომდევნო წელს კი, ალექსი რობაქიძის ხელმძღვანელობით ― ყაბარდო-ბალყარეთში. 1961 წელს ინსტიტუტში კავკასიის ეთნოგრაფიის განყოფილება ჩამოყალიბდა. 1964 წლიდან „კავკასიის ეთნოგრაფიული კრებულის“ გამოცემა დაიწყო. ეთნოგრაფიული ექსპედიციები მოეწყო: ჩეჩნეთ-ინგუშეთში (1962-1965, 1978), ოსეთში (1966-1969), ხევში, მთიულეთ-გუდამაყარში, ხებსურეთში, პანკისის ხეობაში, თუშეთში და ა.შ.
1985 წელს ეთნიკური პროცესების შესწავლას ნ. აბესაძემ ჩაუყარა საფუძველი. საქართველოს ტერიტორიაზე მოსახლეობის მიგრაციის საკითხებზე როლანდ თოფჩიშვილი მუშაობდა. საქართველოს სხვადასხვა კუთხის საქორწინო წეს-ჩვეულებები გამოიკვლიეს ვალერიან ითონიშვილმა, რუსუდან ხარაძემ, ლიანა მელიქიშვილმა და სხვ.
ჯორჯო ვაზარი
ჯორჯო ვაზარი (დ. 30 ივლისი, 1511 — გ. 27 ივნისი, 1574) — იტალიელი მხატვარი, მწერალი, ისტორიკოსი და არქიტექტორი, რომელიც დღესდღეობით უმეტესად ცნობილია მის მიერ დაწერილი მხატვართა, არქიტექტორთა და მოქანდაკეთა ბიოგრაფიებით — „შემოქმედთა ცხოვრება“ ეს უკანასკნელი განიხილება, როგორც ხელოვნების ისტორიის მწერლობის საწყის ნამუშევრად.
კარჰეს ბრძოლა
ბრძოლა
კრასუსს, იმედი ჰქონდა მისი ჯარი იმდენ ხანს გაძლებდა სანამ პართიელებს ისრები ამოეწურებოდათ. მაგრამ, სურენას გამოყოფილი ჰყავდა 1000 აქლები ჯარისკაცების ისრებით მოსამარაგებლად. ამის გაცნობიერების შემდეგ კრასუსმა გაგზავნა თავისი ვაჟი პუბლიუსი 1300 გალიელი კავალერიით, 500 მშვილდოსნით და ლეგიონერების რვა კოჰორტათი ცხენოსანი მშვილდოსნების განსადევნად. ცხენოსნებმა მოჩვენებით უკან დაიხიეს და პუბლიუსი მახეში შეიტყუეს.
იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ინდონეზიაში
2012 წლის მონაცემებით ინდონეზიაში იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის 8 ძეგლია. იუნესკოს მსოფლიო კულტურული მემკვიდრეობის ძეგლების სიაში მსოფლიოს მასშტაბით 962 ძეგლია შეტანილი, მათ შორის დაახლოებით 1 % ინდონეზიის ძეგლებია.
ნოვოიშმეტოვო
2002 წლის აღწერის მიხედვით მოსახლეობის უმრავლესობას თათრები (55 %) და ბაშკირები (34 %) შეადგენენ.
იმამ ალის მეჩეთი
thumb|250px|იმამ ალის მეჩეთის ფასადი. იმამ ალის მეჩეთი, ასევე  მეშედ ალი მდებარეობს ნაჯაფში, ერაყი. მუსლიმანთა, განსაკუთრებით შიითთა, მიერ შერაცხულია უწმინდეს ადგილად, ვინაიდან მიიჩნევა, რომ იმამ ალი იბნ აბი თალიბი, წინასწარმეტყველი მუჰამედის სიძე და მეოთხე ხალიფი ამ ადგილას არის დაკრძალული. ვინაიდან ალი ასევე მუჰამედის ბიძაშვილი იყო, ის შიითური ტრადიციით მის პირველი ხალიფად, და შესაბამისად, პირველ იმამად მიიჩნევა.
ცხოველთა სისტემატიკა
თანამედროვე სისტემის მიხედვით ცხოველთა სამეფო ორ ქვესამეფოდ იყოფა — ერთუჯრედიანებად (Protozoa) და მრავალუჯრედიანებად (Metazoa). პირველში შედის უმარტივესთა ტიპი (Protozoa). მრავალუჯრედიანებს ყოფენ ღრუბლებად (Spongia) და ნამდვილ მრავალუჯრედიანებად (Eumetazoa). ამ უკანასკნელებს ყოფენ  Raddilia და  Bilateria-დ, სადაც გამოყოფენ პირველადპირიანებს (Protostomia) და მეორეულპირიანებს (Deuterostomia). ცხოველთა სამყაროს სხვადასხვა სისტემაში ტიპების რაოდენობა 10-დან 33-მდე მერყეობს. ერთ-ერთი მიღებული სისტემის მიხედვით, მათი რაოდენობა არის 17: უმარტივესები (Protozoa), ღრუბლები (Spongia), ნაწლავღრუიანები (Coelenterata), სავარცხლურები (Ctenophora), ბრტყელი ჭიები (Plathelminthes), ნემერტინები (Nemertini), პირველადღრუიანები (Nemathelminthes), რგოლოვანი ჭიები (Annelida), ფეხსახსრიანები (Arthropoda), ონიქოფორები (Oniqoforebi), მოლუსკები (Mollusca), საცეციანები (Tentaulata), კანეკლიანები (Echinodermata), პოგონოფორები (Pogonophora), ნახევრად ქორდიანები (Hemichordata), ჯაგარყბიანები (Chaetognatha), ქორდიანები (Chordata).
ბიზანტიური არქიტექტურა
thumb|300px|[[სანტ-აპოლინარე-ნუოვოს ინტერიერი]] ბიზანტიური არქიტექტურა ეწოდება ბიზნანტიის იმპერიის პერიოდის არქიტექტურას, რომელიც თვითმყოფადი ფორმით 330 წლიდან იწყებს ჩამოყალიბებას, როდესაც იმპერატორმა კონსტანტინემ რომის იმპერიის დედაქალაქი ბიზანტიუმში (მოგვიანებით კონსტანტინოპლი, შემდეგ კი სტამბოლი) გადაიტანა.
ადრეული არქიტექტურა
ბიზანტიური არქიტექტურის ადრეული ნიმუშები იუსტინიანე I-ის მეფობის პერიოდს განეკუთვნება და დღემდე შემორჩენილია რავენასა და კონსტანტინოპოლში, ასევე მცირე რაოდენობით სოფიაში (წმინდა სოფიას ტაძარი). ერთ-ერთი უდიდესი გარღვევა დასავლური არქიტექტურის ისტორიაში იყო იუსტინიანეს არქიტექტორების მიერ მართკუთხა გეგმიდან ცირკულარულ გუმბათზე გადასვლის კომპლექსური სისტემის შექმნა. რავენაში ამ პერიოდის განსაკუთრებული ნიმუშებია წაგრძელებული ფორმის სანტ-აპოლინარე-ნუოვოს სამნავიანი ბაზილიკა და სან-ვიტალეს ეკლესიის ოქტაგონალური ცენტრალიზებული სტრუქტურა, დაწყებული იმპერატორი იუსტინიანეს დაკვეთით, თუმცა მას ეს ეკლსია არასდროს უნახავს. კონსტანტინოპოლის იუსტინიანესეულ მონუმენტთა შორისაა ჰაგია სოფიასა და ჰაგია ირინეს ეკლესიები, ასევე შედარებით მცირე, უფრო ადრეული წმინდა სერგიუსისა და ბახუსის ეკლესიები (ამ უკანასკნელს ხშირად „პატარა ჰაგია სოფიას“ უწოდებენ), რომლებიც სავარაუდოდ დიდი ტაძრების ნიმუშად გამოიყენეს იმ მხრივ, რომ მათში შერწყმულია მოგრძო ნავებიანი ბაზილიკისა და ცენტრალიზებული შენობის ელემენტები.
ონჭო
ლიტერატურა
კატეგორია:ტუჩოსანნი
არმიათა ჯგუფი „კურლანდია“
დაარსება
არმიათა ჯგუფი „კურლანდია“ შეიქმნა 1945 წლის 25 იანვარს კურლანდიაში, მას შემდეგ რაც არმიათა ჯგუფი „ჩრდილოეთი“ გაუქმებულ იქნა.
Solenopsis castor
Solenopsis castor — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Solenopsis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
სქოლიო
კატეგორია:ჭიანჭველები
კოლარი
სქოლიო
კატეგორია:ლაპლანდიის მუნიციპალიტეტები (ფინეთი)
გრაფიტი (მინერალი)
სტრუქტურა
ნახშირბადის ყოველი ატომი კოვალენტურადაა დაკავშირებული სამ სხვა ირგვლივ მყოფი ნახშირბადის ატომებთან.
გადამუშავება
გრაფიტის გადამუშავებით, იღებენ გრაფიტის რამდენიმე მარკას და მის სხვადასხვა ნაკეთობებს.
გრაფიტის სავაჭრო სახეებს იღებენ გრაფიტის მადნის გამდიდრებით. გრაფიტს კონცენტრატების გაწმენდის ხარისხის მიხედვით ყოფენ გამოყენების სფეროთი სამრეწველო მარკებად, სადაც ყოველი მათგანი აყენებს სპეციფიკურ მოთხოვნებს გრაფიტის ფიზიკო-ქიმიურ და ტექნოლოგიური თვისებების მიმართ.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:მარტივი ნივთიერებები კატეგორია:ცეცხლგამძლე მასალები კატეგორია:ჰექსაგონური მინერალები კატეგორია:ნახშირბადის ალორტოპიები
თოიდერიხ III
თოიდერიხ III (Childéric II; დ. მაისი, 584 — გ. დაახლოებით 690 წლის 2 სექტემბრიდან, 691 წლის 12 აპრილამდე) — ფრანკთა მეფე 673 და 675 — 690/691 წლებში, ხლოდვიგ II-ის  მესამე ვაჟი, მეროვინგების დინასტიიდან. თოიდრიხი ფრანგულად ითარგმნება, როგორც ერის მეფე
თავისუფალი ქალაქი დანციგი
თავისუფალი ქალაქი დანციგი (Freie Stadt Danzig; Wolne Miasto Gdańsk) — ნახევრად თავისუფალი ავტონომიური ქალაქი ბალტიის ზღვის სანაპირო ზოლში. შეიქმნა 1920 წლის 10 იანვარს. დანციგის თავისუფალ ქალაქად გამოცხადების წინააღმდეგი იყო ადგილობრივი მოსახლეობა, თუმცა 1919 წლის ვერსალის საზავო ხელშეკრულებაზე ეს გადაწყვეტილება მაინც მიიღეს. თავისუფალი ქალაქის შემადგენლობაში დანციგთან ერთად შედიოდა დაახლოებით ორასი დასახლებული პუნქტი. ერთა ლიგის გადაწყვეტილებით, ეს ტერიტორია არ შედიოდა არც პირველ მსოფლიო ომში დამარცხებული გერმანიის და არც ახლად შექმნილი პოლონეთის შემადგენლობაში.
Solenopsis celata
Solenopsis celata — ფეხსახსრიანთა ტიპის მწერთა კლასის ჭიანჭველასებრთა ერთ-ერთი ნაირსახეობა Solenopsis-ს გვარიდან. მიეკუთვნება Ponerinae-ს ქვეოჯახს. .
კერინჩი-სებლატის ეროვნული პარკი
კერინჩი-სებლატის ეროვნული პარკი (Taman Nasional Kerinci Seblat)— უდიდესი ეროვნული პარკი ინდონეზიის კუნძულ სუმატრაზე. მისი ფართობი 13 791 კმ²-ია და ინდონეზიის ოთხი პროვინციის ტერიტორიაზე ვრცელდება. 2004 წლიდან გუნუნგ-ლიოსერისა და ბუკიტ-ბარისან-სელატანის ეროვნულ პარკებთან ერთად, შესულია იუნესკოს მსოფლიო მემკვიდრეობის სიაში საერთო სახელით — სუმატრის ტროპიკული ტყეები.
რესურსები ინტერნეტში
კატეგორია:ინდონეზიის ეროვნული პარკები კატეგორია:მსოფლიო მემკვიდრეობის ძეგლები ინდონეზიაში კატეგორია:სუმატრის დაცული ტერიტორიები კატეგორია:სამხრეთ-აღმოსავლეთ აზიის ქვეყნების ასოციაციის მემკვიდრეობის პარკები კატეგორია:1999 წელს დაარსებული დაცული ტერიტორიები კატეგორია:დასავლეთ სუმატრის გეოგრაფია კატეგორია:ჯამბის გეოგრაფია კატეგორია:სამხრეთ სუმატრის გეოგრაფია კატეგორია:დასავლეთ სუმატრის ღირსშესანიშნაობები კატეგორია:ჯამბის ღირსშესანიშნაობები კატეგორია:სამხრეთ სუმატრის ღირსშესანიშნაობები
მუონიო
მუონიო (Muonio) — მუნიციპალიტეტი მთიანი ლაპლანდიის ქვერეგიონში, ფინეთში. 2023 წლის აღწერის მიხედვით, მუნიციპალიტეტის მოსახლეობა 2 279 ადამიანს შეადგენს. მუნიციპალიტეტის ფართობი 2 039.97 კმ²-ია. მოსახლეობის სიმჭიდროვე 1.2 ადამიანია 1 კმ²-ზე. შუაღამის მზე ჰორიზონტზე მაღლაა 27 მაისიდან 17 ივლისამდე (52 დღე). პოლარული ღამე 10 დეკემბრიდან 2 იანვრამდეა.
ოომიცეტები
ოომიცეტები (Oomycetes) — უმდაბლესი სოკოების კლასი (ძველი კლასიფიკაციით ფიკომიცეტების ქვეკლასი). აქვთ კარგად განვითარებული ერთუჯრედიანი მრავალბირთვიანი მიცელიუმი. სქესობრივი პროცესი ოოგამიურია. ოომიცეტების უმდაბლესი ოომიცეტები უმეტესად წყლის საპროფიტებია, ზოგიერთი — პარაზიტი. უმაღლესი ოომიცეტები — ხმელეთის უმაღლესი მცენარეების პარაზიტები, მაგ., Phytophthora infestans იწვევს კარტოფილის ფილოფთოროზს; Plasmopara viticola — ვაზის ჭრაქს და ა. შ.
დერ ზოლდატი
გაზეთი სამხედრო საქმით დაკავებულ, ან დაინტერესებულ მკითხველს სთავაზობს აქტუალურ რეპორტაჟებსა და კორესპონდენციებს, ფუნდირებულ ანალიზსა და სამხედრო სფეროს სპეციალისტთა განსხვავებული თვალთახედვით გაშუქებულ მიმდინარე მოვლენებს.
შერონ სტოუნი
ბიოგრაფია
შერონ სტოუნი მსოფლიო ვარსკვლავი 1992 წელს პოლ ვერჰოვენის ეროტიკულ თრილერში „ძირითადი ინსტინქტი“ განსახიერებული მთავარი როლით გახდა. მსახიობობამდე სტოუნი მანეკენად მუშაობდა. როდესაც სტოუნი პარიზში იხილეს, ის პიერ კარდენის წამყვან მოდელად იქცა, მას ამ უკანასკნელმა „თეთრი ვარდი“ უწოდა. 80-იანი წლების დასაწყისში სტოუნის ფოტოები ისეთი ჟურნალების გარეკანს ამშვენებდა, როგორებიცაა: „ვოგი“, „ელი“ და „პლეიბოი“.
შერონ სტოუნი ჰოლივუდში ყველაზე ინტელექტუალურ მსახიობად მიიჩნევა, მისი ინტელექტის კოეფიციენტი 154-ს აღემატება, რითიც ალბერტ აინშტაინის იმავე მაჩვენებელს უტოლდება. რამდენიმე ჟურნალის გამოკითხვის თანხმად, შერონ სტოუნი მსოფლიოში ულამაზეს ქალად სახელდება.
Born This Way (სიმღერა)
სიმღერა გაწაყვეტილი სინთპოპის და საცეკვაო პოპის სტილში, სიმღერის ძირითადი ტექსტია, რომ განურჩევლად სექსუალური ორიენტაციისა ჩვენ ყველანი თანასწორნი ვართ და ჩვენ დავიბადეთ ასეთები. სიმღერამ მიიღო დადებითი შეფასება კრიტიკოსების მხრიდან და სიმღერას უწოდეს "კლუბის ჰიმნი", მათ ასევე აღნიშნეს, რომ მსგავსება იყო პოპ-მომღერალ მადონას 1989 წელს გამოშვებულ სინგლთან "Express Yourself". სიმღერამ დაიკავა პირველი ადგილი 19 ქვეყანაში, მათ შორის ბილბორდის ცხელი ასეულში და გახდა გაგას მესამე ნომერ პირველი სინგლი, სიმღერა ასევე გახდა ნომერ 1000 სინგლი, რომელმაც დაიკავა ნომერ პირველი ადგილი ბილბორდის ცხელი ასეულის ისტორიაში. სიმღერა ასევე გახდა ყველაზე გაყიდვადი სიმღერა iTunes-ის ისტორიაში, იგი ხუთი დღის განმავლობაში ერთ მილიონზე მეტი ოდენობის გაიყიდა. მთელი მსოფლიოს მასშტაბით სიმღერა გაიყიდა 8.2 მილიონ ასლზე მეტი და გახდა ყველა დროის ერთ ერთი საუკეთესო გაყიდვადი სინგლი.
257
თარიღი უცნობია
*
ალი (ხაშურის მუნიციპალიტეტი)
ისტორიული წყაროები
XVI საუკუნის 30-იან წლებში ალი იმერეთის სამეფოს შემადგენლობაშია. ლუარსაბ I მას ბაგრატ იმერთა მეფეს (1510-1566 წწ.) აძლევს. ბერი ეგნატაშვილი წერს, რომ ასეთი მდგომარეობა გრძელდება ამავე საუკუნის 60-იან წლებამდე, კერძოდ, 1554 წლამდე,  როცა შაჰ-თამაზმა დაიპყრო სურამის მხარე.
უსანეთის ეკლესია
მდებარეობს ღვთისმშობლის ეკლესიის გვერდით. ეკლესია სამნავიანი ბაზილიკაა (15,2X10,6 მ) ნაგებია ნატეხი ქვით, ზოგან ნახმარია თლილი ქვა. დაზიანებულია - ჩამონგრეულია სახურავისა და კედლის დიდი ნაწილი, ლავგარდანი. შესასვლელი სამხრეთით და დასავლეთითაა. ნავები ერთმანეთისაგან გამოყოფილია ორი წყვილი ბოძითა და მათზე გადაყვანილი სამ-სამი თაღით. კამარები, კონქები და თაღები ყველგან ისრულია. თლილი ქვით გამოყვანილი თაღები პილონების მარტივ ქვის იმპოსტებს ეყრდნობა. საკურთხეველი ამაღლებულია. ნახევარწრიულ აფსიდაში დიდი სწორკუთხა სარკმელია. აფსიდის გვერდებზე სამკვეთლო და სადიკავნეა, რომლებიც აფსიდს ღიობით უკავშირდება, ხოლო დარბაზს მაღალი თაღებით. ეკლესიის შუა ნავის დასავლეთ კედელში ერთი ოთხკუთხა სარკმელია. სამხრეთ ნავში და შუა ნავის ზედა ნაწილში - სამ-სამი. სამკვეთლოსა და სადიაკვნეს თითო სარკმელი აქვს. ჩრდილოეთი კედლის ნიშში სანათლავია.
დავით კვაჭაძე
ბიოგრაფია
მნიშვნელოვანია მისი სამეცნიერო გამოგონება – „ნათხემისმიერი გულის არითმიების მოდელირების მეთოდი", რისთვისაც 1979 წელს მიენიჭა საკავშირო მნიშვნელობის საავტორო მოწმობა გამოგონებისათვის. იყო საქართველოს ფარმაკოლოგთა სამეცნიერო საზოგადოების თავმჯდომარე. დაჯილდოებული იყო ჯანმრთელობის დაცვის ფრიადოსნის ნიშნით.
ოსამა ბინ ლადენი
სახელი
არაბული ლინგვისტიკური კონვენციის მიხედვით ის არის ან ოსამა, ან ოსამა ბინ ლადენი, მაგრამ არა მხოლოდ ბინ ლადენი, რადგანაც ბინ ლადენი აღმოსავლურ კულტურაში გვარი კი არა, მამის სახელია. ოსამას შვილი, ომარ ბინ ლადენის მიხედვით, ოჯახის მემკვიდრეობითი გვარი არის ალ-ქაჰთანი (არაბ. القحطاني‎‎), მაგრამ, ოსამას მამას, მუჰამედს, ეს გვარი ოფიციალურად არსად დაურეგისტრირებია.
ადრეული ცხოვრება და განათლება
ოსამა აღზარდეს როგორც ღრმად მორწმუნე სუნიტი მუსლიმი. 1968-1976 წლებში ბინ ლადენი სწავლობდა ალ-თჰაგერის მოდელის საერო სკოლაში, ხოლო შემდეგ მეფე აბდულაზის უნივერსიტეტში ეკონომიკის და ბიზნესის მართვის ფაკულტეტზე გააგრძელა სწავლა. ზოგიერთი მონაცემებით, 1979 მან სამოქალაქო ინჟინერიაში მიიღო დიპლომი, ან კიდევ, დიპლომი სამოქალაქო მართვაში 1981 წელს. ზოგი წყარო მას აღწერს როგორც ბეჯითს, ხოლო სხვების დაყრდნობით ოსამამ უნივერსიტეტი მესამე წელს დატოვა და სადიპლომო ნამუშევარიც არ დაუმთავრებია. უნივერსიტეტში ოსამა ბინ ლადენი დაინტერესებული იყო რელიგიით, ჩართული იყო ყურანის და ჯიჰადის თარგმნაში და საქველმოქმედო სამუშაოებში. გარდა ამისა, დაინტერესებული იყო პოეზიით და ლექსების წერით, ასევე უყვარდა ბერნანდ მონტგომერის და შარლ დე გოლის ნამუშევრების კითხვა. გარდა ამისა, უყვარდა ფეხბურთის თამაში, გულშემატკივრობდა ლონდონის არსენალს.
რწმენა და იდეოლოგია
ბინ ლადენის იდეოლოგიის ერთ-ერთი მთავარი კომპონენტი იყო, რომ ჯიჰადისტებს თავისუფლად შეეძლოთ სხვა ქვეყნების მოქალაქეების მოკვლა. CIA-ს ყოფილი ანალიტიკოსი, მაიკლ შეუერი, რომელიც ბინ ლადინზე ნადირობას აწარმოებდა, ამბობს, რომ ბინ ლადენს ღრმად სჯეროდა. რომ ამერიკული საგარეო პოლიტიკა ამცირებდა, კლავდა ან კიდევ სხვანაირად აყენებდა ზიანს მუსულმანებს ახლო აღმოსავლეთში: „ჩვენ მათ ამერიკელობის გამო არ ვეზიზღებით. ჩვენ მათ ჩვენ მიერ გაკეთებული საქმეების გამო ვეზიზღებით.“ გარდა ამისა, ბინ ლადენი აკრიტიკებდა შტატებს მართვის საერო ფორმის გამო. თავის 2002 წლის წერილში მან მოუწოდა ამერიკელებს ისლამის მიღებისკენ და ისეთი ამორალური რაღაცეებისთვის წინააღმდეგობის გაწევისკენ, როგორიც არის სიძვა, ჰომოსექსუალიზმი, ნარკოტიკები და კაზინოები. მის მიერ ცხოვრების დასავლური სტილის გაკრიტიკების გამო და გაკეთებული განცხადების გამო, რომლის თანახმადაც, ებრაელები ამერიკელებს და ევროპელებს აკონტროლებდნენ, ბინ ლადენმა დასავლურ ულტრამემარჯვენე ძალებში გარკვეული პატივისცემა მოიპოვა.
სუდანი და ავღანეთში დაბრუნება
ამავე დროს, შეერთებული შტატები ადანაშაულებდა სუდანს საერთაშორისო ტერორიზმის სპონსორობაში, ხოლო ბინ ლადენს სუდანის უდაბნოში ტერორისტების ვარჯიშში. მეორე მხრივ, სუდანის ხელისუფლების მიხედვით, შტატების პოზიცია უკვე მოძველებული იყო, რადგანაც ისლამის პოლიტიკურმა ლიდერმა ჰასსან ალ-თურაბიმ დაკარგა თავისი გავლენა ქვეყანაში. სუდანში უნდოდათ, რომ შეერთებული შტატები ჩარეულიყო, მაგრამ თეთრი სახლი უარს ამბობდა მათთან შეხვედრაზე ბინ ლადენის გაძევების შემთხვევაშიც კი. ამერიკელებმა სუდანში ვიზიტი მხოლოდ 2000 წელს განახორციელეს.
ავღანეთში ყოფნისას ბინ ლადენი ფულს იღებდა „საბჭოთა ჯიჰადის დროის“ დონორებიდან და პაკისტანისაგან. ფულით ის მოჯაჰედების სავარჯიშო ბაზებს ქმნიდა. გარდა ამისა, ბინ ლადენი დაეუფლა ავღანეთის არიანას ავიახაზებს, რომელსაც პაკისტანის და არაბეთის ტერიტორიის გავლით გადაჰყავდა ისლამისტები, გადაჰქონდა ფული, იარაღი და ოპიუმი. გარდა ამისა, ისინი —ამზადებდნენ დოკუმენტებს ბინ-ლადენის დაჯგუფების წევრებისთვის. იარაღის კონტრაბანდისტი ვიქტორ ბოუთი ეხმარებოდა ავიაგადაზიდვებს. მაიკლ შეუერი, CIA-ს ყოფილი უფროსი თვლიდა, რომ ავიახაზებს იყენებდნენ, როგორც „ტერორისტულ ტაქსის“.
მკვლელობა
ოსამა ბინ ლადენი მოკლეს 2011 წლის 2 მაისს, ადგილობრივი დროით ღამის პირველ საათზე, პაკისტანის ქალაქ აბოტაბადში შეერთებული შტატების შეიარაღებული ძალების სპეცრაზმის დახმარებით.
2006
მმართველები
კავკასია
ხლოდვიგ III
ხლოდვიგ III (Clovis III); (დ. 670 — გ. 676) — ფრანკთა მეფე 675—676 წლებში, მეროვინგების დინასტიიდან. ხლოდვიგი ფრანგულად ითარგმნება, როგორც ბრძოლაში განთქმული.
ლიტერატურა
კატეგორია:ფრანკთა მეფეები კატეგორია:მეროვინგები კატეგორია:გარდაცვლილი 676
კირან დესაი
სქოლიო
კატეგორია:ინდოელი მწერლები კატეგორია:ინგლისელი მწერლები კატეგორია:მწერალი ქალები კატეგორია:დაბადებული 1971 კატეგორია:ბუკერის პრემიის ლაურეატები კატეგორია:XX საუკუნის ამერიკელი რომანისტები კატეგორია:XXI საუკუნის ამერიკელი რომანისტები კატეგორია:XXI საუკუნის ინდოელი რომანისტები კატეგორია:XX საუკუნის ინდოელი რომანისტები კატეგორია:ინდოელი ქალი რომანისტები კატეგორია:XX საუკუნის ინდოელი ქალი მწერლები კატეგორია:XX საუკუნის ინდოელი მწერლები კატეგორია:XXI საუკუნის ინდოელი ქალი მწერლები კატეგორია:XXI საუკუნის ინდოელი მწერლები
უაიტჰორსი
უაიტჰორსი (Whitehorse) — კანადის ტერიტორიის იუკონის ადმინისტრაციული ცენტრი. ეს დასახლებული პუნქტი, მთელს ამ რაიონში უდიდესია მოსახლეობით. 2006 წლის აღწერის შედეგად აქ სახლობს 20,461 ადამიანი, საშუალო სიმჭიდროვე შეადგენს 49.1 კაცს კმ²-ზე. უაითჰორსის სიახლოვეს მდებარეობს აეროპორტი. უაიტჰორსიდან რამდენიმე კილომეტრში მდებარეობს აშშ-ს შტატი ალასკა.
ტერენტი გრანელის სახლ-მუზეუმი
ტერენტი გრანელის სახლ-მუზეუმი — საქართველოს კულტურის სამინისტროს დაქვემდებარებული მუზეუმი წალენჯიხის მუნიციპალიტეტში. ეძღვნება პოეტ ტერენტი გრანელს.
ოპერაცია წითელი განთიადი
ოპერაცია წითელი განთიადი — ოპერაცია ერაყის გადაყენებული პრეზიდენტის სადამ ჰუსეინის დასაკავებლად, 2003 წლის 13 დეკემბერს, ერაყის ქალაქ ად-დაურში ამერიკის შეერთებული შტატების შეიარაღებული ძალების მიერ. კოდური სახელწოდება ამ სამხედრო ოპერაციას ეწოდა 1984 წლის ამერიკული ფილმის Red Dawn-ის საპატივცემულოდ.
კორტალდის გალერეა
ისტორია
კურტალდში ხელოვნების კოლექციის შეგროვრბა დაიწყო სამუელ კორტაულმა, რომელმაც იმავე წელს წარმოადგინა ნახატების ვრცელი კოლექცია, ძირითადად ფრანგული იმპრესიონისტული და პოსტ-იმპრესიონისტული ნამუშევრებით. მარჯვნივ|მინი|250x250პქ| ბარი Folies-Bergère-ში ([[1882) ედუარდ მანეს მიერ]] მის კოლექციაში შედიოდა ედუარდ მანეს ბარი Folies-Bergère-ში პიერ ოგიუსტ რენუარის La Loge, კლოდ მონესა და კამილ პისაროს პეიზაჟები, ედგარ დეგას საბალეტო სცენა და რვა კაციანი ჯგუფი. მის კოლექციაში ასევე შედიოდა პოლ სეზანის მთავარი ნამუშევრები. ასევე ვინსენტ ვან გოგის ატმის ყვავილებით კრაუსში, პოლ გოგენის Nevermore და Te Rerioa. კოლექციაში დაცულია ჟორჟ სერას, ანრი რუსოს, ანრი დე ტულუზ-ლოტრეკის და ამედეო მოდილიანის მნიშვნელოვანი ნამუშევრები.
1952 წელს, სერ რობერტ ვიტიმ, რომელიც ასევე კორტალდის ინსტიტუტის დამფუძნებელი იყო, მუზეუმს უანდერძა თავისი მნიშვნელოვანი კოლექცია, რომელშიც შედიოდა ძველი ოსტატების ნამუშევრები და ბრიტანული ნახატები. მის ანდერძში შედიოდა 20,000 ნაბეჭდი და 3000 -ზე მეტი ნახატი. მისმა ვაჟმა, სერ ჯონ ვიტმა, მოგვიანებით გალერეას გადასცა ინგლისური აკვარელი და ნახატები.
კუკულკანი
ლიტერატურა
კატეგორია:მაიას მითოლოგია
კორტალდის გალერეა
ისტორია
1967 წელს, დოქტორმა უილიამ უიკლიფ სპუნერმა (1882– 1967) და მისმა მეუღლემ მერსიმ დაამატეს გალერეის ინგლისური კოლექცია, კოლექციის ნაწილია ჯონ კონსტებლის, ჯონ სელ კოტმენის, ალექსანდრე და ჯონ რობერტ კოზენების, ტომას გეინსბოროს, თომას გირტინის, სამუელ პალმერის, ტომას როულენდსონი, პოლ სენდბი, ფრენსის ტაუნი, უილიამ ტერნერის და სხვათა ნახატები.
ტრეფიკინგი
ევროპაში დონორთა ორგანოების შავი ბაზარი ყვავის
ევროკავშირის სამართალდამცავი ორგანოების წარმომადგენელთა განცხადებით, 2012 წლის მაისის დასასრულს ისრაელის პოლიციამ დააკავა საერთაშორისო დამნაშავეობრივი ორგანიზაციის 10 წევრი, რომლებიც ევროპაში ადამიანის ორგანოებით ვაჭრობისთვის არიან ბრალდებულნი. ორგანიზაციის მსხვერპლნი გახდნენ მოლდოვის, ყაზახეთის, რუსეთის, უკრაინისა და ბელარუსის ღატაკი მოქალაქეები. ევროკავშირის პროკურორი ჯონათან რეტელი აცხადებს, რომ დონორული ორგანოებით ვაჭრობა ახლა იზრდება. რეტელი აწარმოებდა საქმეს შვიდი ადამიანის წინააღმდეგ, რომლებიც თურქეთისა და ყოფილი კომუნისტური ქვეყნების მოსახლეობას უბიძგებდნენ, გაეყიდათ თირკმელები და თითო ორგანოში 20 ათას დოლარს ჰპირდებოდნენ, მაგრამ შემდეგ დაპირებას არ ასრულებდნენ. პროკურორი ამბობს, რომ ორგანიზებული დამნაშავეობრივი ჯგუფები მდიდრდებიან ადამიანთა უბედურებაზე, მათზეც, ვინც ქრონიკული სიღატაკით იტანჯება და იმედდაკარგულ მდიდარ პაციენტებზეც, რომლებიც მზად არიან, ყველაფერი გაიღონ სიცოცხლის შესანარჩუნებლად. ყველაზე ხშირად დონორთა ორგანოები ჩინეთიდან, ინდოეთიდან, ბრაზილიიდან და ფილიპინებიდან. სერბეთში ადამიანის ორგანოებით ვაჭრობა უკანონობაა და 10 წლამდე პატიმრობით ისჯება, მაგრამ ეს ვერ აკავებს 19-ათასიანი მოსახლეობის ქალაქ დოლჟევაცას, რომელიც სერბეთის სამხრეთში მდებარეობს და რომლის ხელისუფლებამაც უარი უთხრა მოსახლეობას, დაერეგისტრირებიათ ორგანოებისა და სისხლის საზღვარგარეთ გაყიდვის ადგილობრივი სააგენტო.